cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bulcon
Tipos de bulcon
San las maiores struturas bulcánicas de la Tierra, tenndo diámetros que barian antre 15 i 100 Km². A la parte de sou grande tamanho, caldeiras ressurgentes son amplas depressones topográficas cun ua massa eilebada central. Eisemplos dessas struturas son la Balles i Yellowstone ne ls Stados Ounidos i Cerro Galan na Argentina.
Bulcones submarinos
San aqueilhes lhocalizados ambaixo de la auga. San bastante quemuns an ciertos fondos oceánicos, percipalmente na dorsal meso-atlántica. San respunsables pula formaçon de nuobo fondo oceánico an dibersas zonas de l globo. Un eisemplo deste tipo de bulcon ye l bulcon de la Serreta ne l Arquipélago de ls Açores.
Génese de ls bulcones
Ls mobimientos i la dinámica de l magma, tal cumo la maior parte de l'anterior de la Tierra, inda son pouco coincidos. Inda assi ye sabido qu'ua erupçon ye precedida de mobimientos de magma de l'anterior de la Tierra até a la camada sterna sólida (costra terrestre) acupando ua cámara magmática ambaixo dun bulcon. Eibentualmente l magma armazenado na cámara magmática ye fuorçado a subir i ye struído i scorre pula superfice de l planeta cumo lhaba, ó l magma puode calecer auga nas zonas próssimas causando çcargas splosibas d'oupor, puode acuntecer tamien que ls gases que se lhibertan de l magma porjeten peinhas, piroclastos, ousidianas i/ó cinzas bulcánicas. Anque séren siempre fuorças mui poderosas, las erupçones puoden bariar d'efusibas la stremamente splosibas.
La maiorie de ls bulcones terrestres ten ourige ne ls lhemites çtrutibos de las placas tetónicas, adonde la costra oceánica ye fuorçada a mergulhar por baixo de la costra cuntinental, dado qu'esta ye menos densa de l que l'oceánica. La friçon i la calor causados pulas placas an mobimiento lhieba al afundamiento de la costra oceánica, i debido a la baixa densidade de l magma resultante este sobe. A la medida que l magma sobe atrabeç de zonas de fratura na costra terrestre, puode eibentualmente ser spelido nun ó mais bulcones. Un eisemplo deste tipo de bulcon ye l Monte Santa Heilena ne ls Stados Ounidos, que se ancontra na zona anterior de la borda antre la placa João de Fuca que ye oceánica i la placa Norte-amaricana.
Lhemites custrutibos de las placas tetónicas
thumb|left|220px|Erupçon de l [[Monte Santa Heilena an 1980.]] Este ye l tipo mais quemun de bulcones na Tierra, mas son tamien ls ouserbados menos frequentemente dado que la sue atebidade ocorre maioritariamente ambaixo de la superfice de ls ouceanos. Al lhongo de l sistema de riftes oceánicos ocorren erupçones spaçadas eirregularmente. La grande maiorie deste tipo de bulcones ye solo coincida debido als sismos associados a las sues erupçones, ó ocasionalmente, se nabios que passan ne ls lhocales adonde eisisten, registan eilebadas temperaturas ó precipitados químicos na auga de l mar. An alguns lhocales l'atebidade de ls riftes oceánicos lhebou la que ls bulcones atingissen la superfice oceánica: la Ilha de Santa Heilena i la Ilha de Triston de la Cunha ne l Ouceano Atlántico i las Galápagos ne l Ouceano Pacífico, permitindo qu'estes bulcones séian studados an pormenor. La Eislándia tamien se ancontra nun rifte, mas ten caratelísticas defrentes de las dun simples bulcon.
Ls magmas spelidos neste tipo de bulcones son chamados de MORB (de l anglés Mid-Ocean Ridge Basalt que senefica: "basalto de rifte oceánico") i son giralmente de natureza basáltica.
Lhemites çtrutibos de las placas tetónicas
thumb|left|220px|Diagrama de lhemite çtrutibo causando [[terremotos i ua erupçon bulcánica.]]
Estes son ls tipos de bulcones mais besibles i bien studados. Forman-se arriba de las zonas de subduçon adonde las placas oceánicas mergulhan ambaixo de las placas terrestres. Ls sous magmas son tipicamente "calco-alcalinos" debido la séren ouriginairos de las zonas pouco perfundas de las placas oceánicas i an cuntato cun sedimientos. La cumposiçon destes magmas ye mui mais bariada de l que la de ls magmas de ls lhemites custrutibos.
Hot spots (puntos calientes)
Ls bulcones de hot spots son ouriginalmente bulcones que nun poderien ser ancluídos nas catadories arriba referidas. Ls hot spots refíren- se la situaçon specífica dua pruma eisolada de material caliente de l manto qu'anterceta la zona anferior de la costra terrestre (oceánica ó cuntinental), cunduzindo a la formaçon dun centro bulcánico que nun se ancontra lhigado a un lhemite de placa. L'eisemplo clássico ye la cadeia habaiana de bulcones i montes submarinos. L Yellowstone ye tamien tenido cumo outro eisemplo, sendo l'antercepçon neste causo cun ua placa cuntinental.
La Eislándia i ls Açores son por bezes citados cumo outros eisemplos, mas bastante mais cumplexos debido a la coincidéncia de l rift médio Atlántico cun un hot spot. Nun hai unanimidade acerca de l cunceito de hot spot, ua beç que ls bulcanólogos nun son cunsensuales subre l'ourige de las prumas "calientes de l manto", se las mesmas ténen ourige ne l manto superior ó ne l manto anferior. Studos recentes lhieban a crer que bários subtipos de hot spots eiran ser eidantificados.
Prebison d'erupçones
thumb|220px|Erupçon de l bulcon [[Stromboli, na cuosta de la Sicília, Eitália.]] La ciéncia inda nun ye capaç de preber cun certeza absoluta quando un bulcon eirá antrar an erupçon, progressos ténen sido feitos ne l cálclo de las porbabelidades dun eibento tener lhugar ó nun nun spácio de tiempo relatibamente cúrtio. Ls seguintes fatores son analisados de forma a ser possible preber ua erupçon:
Sismicidade
Microssismos i sismos de baixa magnitude ocorren siempre qu'un bulcon "acorda" i la sue antrada an erupçon se aprossima ne l tiempo. Alguns bulcones possuen normalmente atebidade sísmica de baixo nible, mas un oumiento seneficatibo desta mesma atebidade poderá preceder ua erupçon. Outro senhal amportante ye l tipo de sismos qu'ocorren. La sismicidade bulcánica debede-se an trés grandes tipos: tremores de cúrtie duraçon, tremores de lhonga duraçon i tremores harmónicos.
Ls padrones de sismicidade son giralmente cumplexos i de defícel anterpretaçon. Inda assi, un oumiento de l'atebidade sísmica nun apareilho bulcánico ye preocupante, specialmente se sismos de lhonga duraçon se tornan mui frequentes i se tremores harmónicos ocorren.
Eimissones gasosas
A la medida que l magma se aprossima de la superfice la sue presson diminui, i ls gases que fázen parte de la sue cumposiçon lhibertan-se als poucos. Este porcesso puode ser cumparado al abrir dua lhata dun refrigerante cun gáç, quando l dióxido de carbono scapa. L dióxido d'alxofre ye un de ls percipales cumponente de ls gases bulcánicos, i l sou oumiento precede la chegada de magma próssimo de la superfice. Por eisemplo, la 13 de Maio de 1991, 500 toneladas de dióxido d'alxofre fúrun lhibertadas ne l Monte Pinatubo nas Filipinas. Las eimissones de dióxido d'alxofre chegórun nun cúrtio spácio de tiempo a las 5 000 toneladas. L Monte Pinatubo antrou an erupçon la 12 de Júnio de 1991.
La deformaçon de l terreno na ária de l bulcon senefica que l magma ancontra-se acumulado próssimo de la superfice. Ls cientistas monitorizan ls bulcones atibos i meden frequentemente la deformaçon de l terreno qu'ocorre ne l bulcon, tomando special cuidado cula deformaçon acumpanhada d'eimissones de dióxido d'alxofre i tremores harmónicos, senhales que tornan bastante probable un eibento eiminente.
Cumportamiento de ls bulcones
thumb|dreita|250px|[[Andonésia-Lhombook: Erupçon de l Monte Rinjani registrada an 1994.]]
Todas estas atebidades puoden ser un peligro potencial pa l ser houmano. Para alhá de l'atebidade bulcánica muitas bezes ser acumpanhada por sismos, augas termales, fumarolas i géisers, antre outros fenómenos. Las erupçones bulcánicas son frequentemente precedidas por sismos de magnitude pouco eilebada.
Atibos, drumentes ó zaparecidos?
Bulcones drumentes son cunsidrados aqueilhes que nun se ancontran atualmente an atebidade (cumo fui defenido arriba) mas que poderán amostrar senhales de perturbaçon i antrar de nuobo an erupçon.
Ls bulcones zaparecidos son aqueilhes que ls bulcanólogos cunsidran pouco probable qu'antren an erupçon de nuobo, mas nun ye fácele afirmar cun certeza qu'un bulcon stá rialmente zaparecido. Las caldeiras ténen tiempo de bida que puode chegar als milhones d'anhos, lhougo ye defícel detreminar se un eirá buoltar ó nun a antrar an erupçon, pus estas puoden star drumentes por bários miles d'anhos.
Por eisemplo la caldeira de Yellowstone, ne ls Stados Ounidos, ten pul menos 2 milhones d'anhos i nun antrou an erupçon ne ls radadeiros 640 000 anhos, anque tener habido algua atebidade hai cerca de 70 000 anhos. Por esta rezon ls cientistas nun cunsidran la caldeira de Yellowstone un bulcon zaparecido. Esta caldeira ye cunsidrada un bulcon bastante atibo debido a l'atebidade sísmica, geotermia i a l'eilebada belocidade de l lhiebantamiento de l tierra na zona.
Bulcones na Tierra
Ye stimado que cerca de 10 000 bulcones entrórun an atebidade ne ls radadeiros 2 milhones d'anhos. Atualmente cerca de 500 puoden ser cunsidrados atibos, de ls quales 20 deilhes son mui atibos. Na lhista parcial ambaixo stan alguns deilhes :
thumb|centro|400px|Mapa mostrando las frunteiras antre las [[placas tetónicas i sub-recentes aéreas de bulcones.]]
Bulcones ne l sistema solar
thumb|dreita|[[Monte Oulimpus an Marte, l maior bulcon de l Sistema Solar, cun altura stimada antre 22 i 29 quilómetros .]] La Lhuna nun ten grandes bulcones i nó ye geologicamente atiba, mas neilha eisisten bárias struturas bulcánicas. L planeta Bénus ye geologicamente atibo, sendo cerca de 90% de la sue superfice custituída por basalto l que lhieba a crer que l bulcanismo zampenha un papel amportante na modelaige de la superfice bolumosa de l planeta. Las scoadas lhábicas stan bastante persentes i muitas de las struturas de la superfice de Bénus son atribuídas la formas de bulcanismo que nun se ancontran na Tierra. Outros fenómenos de l planeta Bénus son atribuídos l'erupçones bulcánicas, tales cumo las mudanças na atmosfera de l planeta i l'ouserbaçon de relámpagos.
Ne l planeta Marte eisisten bários bulcones zaparecidos, sendo quatro de ls quales grandes bulcones-scudo, lhargamente maiores de l que qualquiera un eisistente na Tierra :
squierda|thumb|Erupçon de l bulcon [[Tbashtar an Io, lhuna de Júpiter.]]
Estes bulcones ancontran-se zaparecidos hai bários milhones d'anhos, mas la sonda ouropeia Mars Spress ancuontrou andícios de que poderien tener ocorrido erupçones bulcánicas nun passado recente an Marte.
Ua de las lhunas de Júpiter, Io, ye l cuorpo mais bulcánico de to l sistema solar debido a l'anteraçon de fuorças cun Júpiter. Esta lhuna stá cubierta de bulcones que spelen alxofre, dióxido d'alxofre i peinhas ricas an sílica, l que lhieba la que la sue superfice steia custantemente a ser renobada. Las sues lhabas son las mais calientes que se conhecen ne l sistema solar, cun temperaturas que puoden ultrapassar ls 1500 °C. An febreiro de 2001 la maior erupçon de qu'hai registo ne l sistema solar acunteciu an Io.
Catadorie:Bulcanologie Catadorie:Ampato ambiental
Liev Tolstói
Liev Tolstói, tamien coincido cumo Léon Tolstói ó Lion Tolstoi ó Leo Tolstoy, Lev Nikoláievich Tolstói (Yasnaya Polyana, 9 de setembre de 1828 — Astapobo, 20 de nobembre de 1910) ye cunsidrado un de ls maiores scritores de todos ls tiempos.
Para alhá de sue fama cumo scritor, Tolstoi quedou famoso por tornar-se, na belheç, un pacifista, an que ls testos i eideias batian culas de las eigreijas i gobiernos, pregando ua bida simples i an prossimidade a la natureza.
Junto a Fiódor Dostoiévski, Gorki i Tchecov, Tolstói fui un de ls grandes de la lhiteratura russa de l seclo XIX. Sues obras mais famosas son Guerra i Paç, subre las campanhas de Napoleon na Rússia, i Anna Karenina, adonde denuncia l'ambiente heipócrita de la época i rializa un de ls retratos femeninos mais perfundos i sugestibos de la Lhiteratura.
Anfáncia i mocidade
Cula muorte prematura de ls pais, fui eiducado por precetores. An 1851, na mocidade, l sentimiento de bazio eisistencial lhebou-lo a alistar-se ne l'eisército de la Rússia. Tal spriéncia colaborarie para que, mais tarde, se tornasse pacifista.
Durante esta época de sue mocidade, Tolstoi bubie muito, perdie mui denheiro ne l jogo i dedicaba muitas nuites para tener ancuontros cun prostitutas. Apuis, l bielho scritor repudiarie esta fase de sue bida.
Bida adulta
Ne l final de la década de 1850, preacupado cula precariadade de l'eiducaçon ne l meio rural, Tolstoi criou an Iasnaia Poliana ua scuola, para filhos de camponeses. L scritor mesmo screbiu grande parte de l material didático i, al cuntrairo de la pedagogie de la época, deixaba ls alunos lhibres, sin eicessibas regras i sin puniçones.
An 1862, casou-se cun Sónia Andreievna Bers, cun quien tubo 13 filhos. Durante 15 anhos, dedicou-se antensamente a la bida fameliar. Mas, l casamiento cun Sónia serie repleto de çtúrbios i lhuitas. Fui nessa época que Tolstoi porduziu ls remanses que l celebrizórun - "Voina i mir" (Guerra i Paç - 1865/1869) i Anna Karenina. L purmeiro, que cunsumiu siete anhos de trabalho, ye cunsidrado ua de las maiores obras de la lhiteratura mundial.
Anque mui bien-sucedido cumo scritor i famoso mundialmente, Tolstoi atormentaba-se cun questones subre l sentido de la bida i, passado zeistir d'ancontrar repuostas na filosofie, na teologie i na ciéncia, deixou-se guiar pul eisemplo de la bida simples de ls camponeses, que el cunsidrou eideal. A partir dende, tubo ampeço l período qu'el chamou de sue "cumberson".
Cumberson
Seguindo al pie de la lhetra la sue anterpretaçon de ls ansinamientos crestianos, Tolstói ancuontrou l que percuraba, crestalizando-se anton ls percípios que nortearian sue bida a partir daquel sfergante.
L cristandade de l scritor recusou l'outoridade de qualquiera gobierno ourganizado i de qualquiera eigreija. Craticou tamien l dreito a la propiadade pribada i ls tribunales i pregou l cunceito de nó-bioléncia. Para difundir sues eideias Tolstoi dedicou-se, an panfletos, ansaios i pieças teatrales, a craticar la sociadade i l'anteletualismo stéril. Tales eideias puostas tan splicitamente causórun cunfuson ne ls fans de l famoso scritor i anfluenciarian un amportante fan: Gandhi, nesta época inda na África de l Sul.
Passado sue "cumberson", Tolstói deixou de buber i fumar, tornou-se begetariano i passou a bestir-se cumo camponés. Jaime de Magalhães Lima que bejitou i correspondiu-se cun Tolstoi screbiu: ''“Lion Tolstoi fui un adeto i un apóstolo de l begetarismo. I nun ye pouco nin anseneficante que un tal sprito i tan sublimado coraçon aporfilhasse i praticasse essa doutrina, que l'einércia moral i l poder de l bício çprézan ó scarnécen na cegueira própia de la sue particular streiteza.”'' Cumbencido de que naide debe depender de l trabalho alheno passou a lhimpar sous aposentos, arar l campo i porduzir las própias roupas i botas. Sues eideias atraíran seguidores, que se chamában "tolstoianos". Decediu abrir mano de recebir ls dreitos outorales de ls lhibros que benerie a screbir, solo boltou a querer outelizar este denheiro quando percisou angariar fondos para trasportar pa l Canadá ua quemunidade de camponeses preseguidos pul gobierno.
Tolstoi chegou a ser begiado pula polícia de l czar. Debido a sues eideias i testos, fui squemungado pula Eigreija Ourtodoxa russa, an 1901. Alguns de sous amigos i seguidores fúrun tamien eisilados. Tolstoi solamente nun fui preso porque era adorado an todo l mundo cumo un de ls maiores nomes de l'arte de sou tiempo.
Mas Tolstoi nun cunseguie alcançar la simplecidade an qu'acraditaba. Sue família, specialmente la mulhier Sónia, cobraba-le ls lhuxos i riquezas que stában aquestumados. Ls filhos dában rezon a la mai, a quien Tolstói amaba i qu'amanaçaba matar-se quando l scritor fazie mençon d'abandonar la casa.
Sónia, qu'habie-le dedicado la bida, cobraba que l scritor deixasse para eilha, an testamiento, ls dreitos outorales de las obras que fizo na fase final de sue bida. Tolstoi, por sue beç, eilaborou un testamiento secreto, ne l qual passarie todos ls dreitos outorales a un tolstoiano de nome Chertkov, que tornarie sue obra pública.
Als 82 anhos d'eidade, Tolstoi decide, anfin, scapar de casa i abandonar la família para lhargar aqueilha bida na qual el nun mais acraditaba.
Muorte
Durante alguns dies scapou cun éisito. Ne ls camboios i nas staçones por que passaba, Tolstoi era recoincido por todos, yá qu'era l'home mais famoso de la Rússia. Mas, debido la sue perferéncia an biajar an bagones de terceira classe, adonde habie friu i fumaça, l yá debelitado scritor cuntraiu ua purmonie, que fui agrabando debrebe. Ne l die 20 de nobembre de 1910, l bielho scritor morriu durante la fuga, de purmonie, na staçon ferrobiária de Astapobo, porbíncia de Riazan.
La busca pul natural
Anque afirmar tener-se cumbertido ne l derradeiro período de sue bida i de renegar sous trabalhos mais famosos, ancóntran-se nestes mesmos testos dibersas refréncias subre la busca de l'outor por ua bida simples i próssima a la natureza. Segundo l scritor George Woodcock an "La Stória de las eideias i mobimientos anarquistas", an todos ls remanses que Tolstoi screbiu quando mais nuobo, el "cunsidra la bida tanto mais berdadeira quanto mais próssima de la natureza".
Bários fúrun ls personaiges criados nesta época que repersentában l'eideal de bida simples i natural. An "Ls Cossacos" son ls camponeses meio salbaiges dua ária remota de l Cáucaso; An Guerra i Paç ye l personaige Platon que ye çcrito ne l lhibro cumo la personificaçon de la berdade i de la semplicidade: "Sues palabras i açones brótan del cula mesma spontaneidade que l aroma brota de la flor". An Anna Karenina outro camponés, tamien chamado Platon, ye l simblo desta aspiraçon de Tolstói.
Inda antes, na anfáncia, Tolstói alimentaba, junto als armanos, un suonho de fraternidade total. Eilhes acraditában que l circlo fraterno que formában poderie ser spandido i anglobar l'houmanidade anteira, eileminando todos ls porblemas. L lhocal adonde esta outopie fui eidealizada, sob la selombra dua arble nun bosque de la Rússia, ye l lhocal adonde fui anterrado Tolstói, cunforme el pedira, i tamien mais un sou armano.
Adolf Hitler
thumb|Adolf Hitler Adolf Ḥitler (Braunau an Ann, 20 d'abril de 1889 — Berlin, 30 d'abril de 1945) fui l líder de l Partido Nacional Socialista de ls Trabalhadores Almanes (an alman Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei, NSDAP), tamien coincido por Partido Nazi, ua abrebiatura de l nome an alman (Nationalsozialistische).
Ḥitler tornou-se chanceler i, mais tarde, ditador alman. Era filho dun funcionairo d'alfándiga dua pequeinha cidade frunteiriça de la Áustria cula Almanha.
Las sues teses racistas i anti-semitas, assi cumo ls sous oubjetibos pa la Almanha quedórun patentes ne l sou libro de 1924, Mein Kampf (Mie luita). Decumientos apersentados durante l Julgamiento de Nuremberga andican que, ne l período an que Adolf Ḥitler stubo ne l poder, grupos minoritairos cunsidrados andeseijados - tales cumo Testemunhas de Jeobá, slabos, polacos, ciganos, homossexuales, deficientes físicos i mentales, i judius - fúrun perseguidos ne l que se tornou coincido cumo Holocausto. La maiorie de ls storiadores admite que la maior parte de ls perseguidos fui submetida la Soluçon Final, anquanto ciertos seres houmanos fúrun ousados an spurmientos médicos ó melitares.
Ne l período de 1939 a 1945, Hitler liderou la Almanha anquanto ambolbida ne l maior cunflito de l seclo XX, la Segunda Guerra Mundial. La Almanha, juntamente cula Eitália i cul Japon, formában l Eixe. L Eixe serie derrotado solo pula anterbençon sterna de l grupo de países que se chamában ls "Aliados". Tal grupo fizo-se notable por tener sido custituído puls percipales repersentantes de ls sistemas capitalista i socialista, antre ls quales la URSS i ls EUA, ounion esta que se cumbertiu an ouposiçon ne l período pós-guerra, coincido cumo la Guerra Frie. La Segunda Guerra Mundial acarretou la muorte dun total stimado an 50 a 60 milhones de pessonas.
Ḥitler subrebibeu sin ferimientos grabes a 42 atentados contra sue bida. Debido a esso, al que todo andica, Ḥitler tenerie chegado a acraditar que la "Probidéncia" staba anterbindo la sou fabor. La radadeira tentatiba d'assassiná-lo fui an 20 de júlio de 1944, adonde ua bomba anglesa splodiu a solo dous metros de l Fuhrer. L'atentado fui liderado i eisecutado por bon Stauffenberg, coronel alman cundenado a la muorte por fuzilamiento. Tal atentado nun l'ampediu de, menos dua hora depuis, se ancontrar an purfeitas cundiçones físicas cul ditador fascista eitaliano Benito Mussolini.
Adolf Ḥitler cometiu suicídio ne l sou quartel-general (l Fuhrerbunker), an Berlin, a 30 d'abril de 1945, anquanto l'eisército sobiético cumbatie yá las dues tropas que defendian l Fuhrerbunker (la francesa Charlemagne i la norueguesa Nordland). Segundo testemunhas, Adolf Ḥitler yá tenerie admitido qu'habie perdido la guerra zde l die 22 d'abril, i zde yá passában por sue cabeça ls pensamientos suicidas.
Catadorie:Almanha Catadorie:Segunda Guerra Mundial Catadorie:Suicidas
Liev Tolstói
Pacifismo
Ne l mesmo lhibro, cuntinando sou pensar pacifista, l scritor dezie ser cuntrairo al serbício melitar oubrigatório (i al melitarismo cumo un todo). El tamien defende i salta pobos cumo ls Quakers, que percúran la semplicidade, l'outonomie i nun outelízan de bioléncia.
Religiosidade sin dogmas
Fui squemungado pula Eigreija Ourtodoxa Russa, religion dominante ne l sou paíç, depuis de tanto critica-la. L scritor antendia cumo dogmas eirracionales, que serbian para dominar l pobo, alguns de ls cunceitos mais caros a la Eigreija. Cunsidraba i seguie la doutrina de Jasus, mas achaba ampossible, por eisemplo, que Jasus podisse ser un home i Dius, al mesmo tiempo. Para Tolstoi, Dius staba nas própias pessonas i an sues açones i Jasus tenerie sido, para el, l'home que melhor soubo sprimir ua cunduta moral que gerasse justícia, felcidade i eilebasse spritualmente a todos ls homes.
Sou cristandade eisacerbada, na fin de sue bida, assemelhaba-se al cristandade primetibo. An alguns trabalhos publicados, sous testos fúrun muito mais lhoinge que sues atitudes pessonales, cumo an "Sonata a Kreutzer", que mostra ua tendéncia a saltar l celibato, mas l scritor inda tubo filhos depuis desta obra. Pouco antes de sue muorte, ls sous amigos acunselhórun-lo a retratar-se cula Eigreija, mas este recusou.
Citaçones
"Se quieres ser ounibersal, ampeça por pintar la tua aldé."
- Liev Tolstói
"Anquanto houbir matadouros, haberá campos de guerra."
"Todos pénsan an mudar l mundo, mas naide pensa an demudar-se a el própio."
"An ban, cientos de miles d'homes, amontonados nun pequeinho spácio, sforçában-se por çfigurar la tierra an que bebian. An bano, la cobrian de piedras para que nada podisse germinar; an bano arrincában las yerbas tenras que pugnában por eirromper; an bano ampregnában l'aire de fumaça; an bano scorraçában ls animales i ls páixaros - An bano… Porque até na cidade, la Primabera ye Primabera."
- Tolstói, an "Ressurreiçon"
"L'home puode bibir 100 anhos na cidade sin antender que yá stá muorto hai mui tiempo"
- Tolstói, an "Sonata a Kreutzer
"La felcidade ye star cula Natureza, ber la Natureza i cumbersar culha."
- Tolstói, an "Ls Cossacos"
Catadorie:Correspondentes de la Academie Brasileira de Lhetras Tolstoi, Liev Tolstoi, Liev Tolstoi, Liev Catadorie:Anarquistas crestianos Catadorie:Anarquistas pacifistas Catadorie:Teóricos de l Anarquismo Catadorie:Lhibertários
Torre Eiffel
dreita|220px miniaturadaimagem La Torre Eiffel (an francés: Tour Eiffel, /tuʀ ɛfɛl/) ye ua torre treliça de fierro de l seclo XIX ne l Champ de Mars, an Paris, que se tornou un ícone mundial de la Fráncia i ua de las struturas mais recoincidas ne l mundo. La Torre Eiffel, que ye l'eidifício mais alto de Paris, ye l monumiento pago mais bejitado de l mundo, milhones de pessonas chúben na torre la cada anho. Nomeada passado sou porjetista, l'angenheiro Gustave Eiffel, a torre fui custruída cumo l'arco d'antrada de la Sposiçon Ounibersal de 1889.
Miles de pessonas la bejítan por anho. Ye la maior atraçon turística de Paris, sendo assi este l paíç mais bejitado an todo l mundo.
La torre ten 324 metros de altura. Fui la strutura mais alta de l mundo zde la sue cuncluson até 1930, quando perdiu l puosto pa l Chrysler Building, an Nuoba Iorque, Stados Ounidos. Nun ancluindo las antenas de trasmisson, la Torre ye la segunda strutura mais alta de la Fráncia, atrás solo de l Biaduto de Millau, cuncluído an 2004. La Torre Eiffel ye ua strutura de aço i pesa cerca de 10.000 toneladas, ten ua densidade relatibamente baixa, pesando menos dun celindro d'aire acupando las mesmas dimensones de la torre.
La torre tornou-se l simblo mais amportante de Paris i de la Fráncia. La torre ye ua parte de l cenairo caratelizado an dezenas de filmes que se pássan an Paris. L statuto de ícone ye tan detreminado qu'inda sirbe cumo un simblo para toda la nacion de la Fráncia, cumo quando eilha fui ousada cumo l lhogotipo de la candidatura francesa para sediar ls Jogos Oulímpicos de Berano de 1992.
Stória
squierda|thumb|La Torre Eiffel an custruçon an [[júlio de 1888.]] thumb|squierda|Torre Eiffel ne l'anho de [[1900.]]
Einougurada an 31 de Márcio de 1889, la Torre Eiffel (pernuncia-se cula sílaba tónica ne l redadeiro "e", [eifél] i nó [éifel]) fui custruída para honrar l centenairo de la Reboluçon Francesa. Era para ser ua strutura temporária, mas tomou-se la decison de nun çmuntá-la. L Gobierno de la Fráncia planeou ua Sposiçon mundial i anunciou ua cumpetiçon de zeign arquitetónico para un monumiento que serie custruído ne l Champ-de Mars, ne l centro de Paris. Mais de cien zeinhos fúrun submetidos al cuncurso. L comité de l Centenário scolhiu l porjeto de l angenheiro Gustave Eiffel (1832-1923), de quien heirdarie l nome, de la torre cun ua strutura metálica que se tornarie, anton, la strutura mais alta de l mundo custruída pul home. Cun sous 324 metros de altura, tenie 7 300 toneladas quando fui custruída, sendo qu'atualmente deba passar de las 10 000, yá que son abrigados restourantes, museus, sotos, antre muitas outras struturas que nun tenie na época de sue custruçon.
Eiffel, un notable custrutor de puontes, era mestre nas custruçones metálicas i habie zenhado l'armaçon de la Státua de la Lhibardade, arguida pouco antes ne l porto de Nuoba Iorque. Quando l cuntrato de binte anhos de l terreno de la Sposiçon mundial (de 1889) spirou, an 1909, la Torre Eiffel quaije que fui demolida, mas l sou balor cumo ua antena de trasmisson de rádio la salbou. Ls redadeiros binte metros desta magnífica torre correspónden la antena de rádio que fui puosta mais tarde.
La torre mantebe-se cumo l monumiento mais alto de l mundo al lhongo de mais de quarenta anhos. Fui çtronada an 1930 cul Chrysler Building, de Nuoba Iorque de 329 metros.
Al todo, zde l'abiertura yá recebiu un total de 244 milhones de bejitantes.
Atualmente, la torre ye bejitada anualmente por 6,9 milhones de pessonas.
Ls 72 nomes
Ls nomes de setenta i dous cientistas, angenheiros i outros franceses notables stan grabados an recoincimiento a sues cuntribuiçones por Gustave Eiffel. Estas grabaçones fúrun cubiertas de tinta ne l'ampeço de l seclo XX, i restouradas an 1986-1987 pula Société Nouvelle d'exploitation de la Tour Eiffel, ua cumpanha cuntratada para negócios a ber cula Torre.
Midlands Oucidentales
thumb|Localizaçon de la region de Midlands Oucidentales Midlands Oucidentales ó Midlands de l Oeste (West Midlands, an anglés) forman ua de las nuobe regiones oufeciales de la Anglaterra. West Midlands ye un termo geográfico criado para çcrebir la region oeste de l centro de la Anglaterra, coincida cumo Midlands.
Catadorie:Regiones de la Anglaterra
Quarta
La quarta-feira ye un die útele cunsidrado l quarto die de la sumana, seguindo la terça-feira i precedendo la quinta-feira. Por ourdenaçon de trabalho i lhazer i pula normalizaçon ISO, la quarta-feira ye cunsidrada l terceiro die de la sumana, sendo assi na maiorie de ls calendairos an to l mundo.
La palabra ye ouriginária de l lhatin Quarta Feria, que senefica "quarta feira", i de mesma acepçon eisiste an galego (cuarta feira), pertués (quarta-feira) i tétun (loron-kuarta).
Pobos pagones antigos reberenciában sous diuses dedicando este die al astro Mercúrio l qu'ouriginou outras chamaçones, an espanhol diç-se miércoles i ne l eitaliano mercoledì, cul seneficado de Mercúrio i die de Mercúrio. Outros pobos reberenciában diuses mitológicos, an anglés diç-se wednesday, die de Woden i an sueco onsdag, die de Odin.
Pa la Eigreija Católica, la quarta-feira ye l die para se rezar puls anfermos.
Ourige de ls nomes de ls dies de la sumana
Ls nomes de ls dies de la sumana an mirandés ténen la sue ourige na lhiturgie católica. Na maior parte de las outras lhénguas, la sue ourige son nomes de diuses pagones i diuses mitológicos als quales ls dies éran dedicados.
Catadorie:Dies de la sumana
Telscópio
thumb|240px|Telscópio refrator de l [[Ouserbatório de Nice.]] Un telscópio ó ye un strumiento que permite stender la capacidade de ls uolhos houmanos d'ouserbar i medir oubjetos longínquos. Pus, permite ampliar la capacidade de ber loinge, cumo l sou nome andica [De l Griego "Tele" = Loinge + Scopio = Ouserbar], atrabeç de la recolha de la luç de ls oubjetos çtantes (Celhestres ó nó), de la focalizaçon dupla de ls centeilhas de luç recolhidos nua eimaige ótica rial i la sue ampliaçon geométrica. thumb|260px|Un grupo de [[Telscópio newtoniano|telscópios newtonianos ne l Ouserbatório Perkines, Delaware, Ohio.]]
Catadories
Telscópios para radiaçon anfrabermelha i centeilhas-X tornórun-se quemuns ne l final de l seclo XX cul zambolbimiento de sensores digitales que podíssen ser arrefecidos la temperaturas mui baixas. Pa la cataçon astronómica de micro-óndias i radiofrequéncia, eisisten ls chamados radiotelscópios.
Ne ls strumientos óticos profissionales, para alhá de l'ampliaçon de l'eimaige, ye possible catar las radiaçones eiletromagnéticas i separá-las an defrentes cumprimientos de óndia, porcesso chamado spetrografie, ó espetroscopia. Esso permite antender la cumposiçon i stória de ls astros an studo.
Las técnicas atuales de custruçon de telscópios outelizan materiales mais lebes i resistentes, oumentando assi sue culidade, resoluçon i fiabelidade. Eisemplo claro son las ouserbaçones i recolha d'eimaiges pul Telscópio Spacial Hubble, que ne ls mostran un Ouniberso mais longínquo i mais guapo de l que l sperado.
La ótica geométrica de ls strumientos permite catar (i focalizar) la radiaçon eiletromagnética oumentando l tamanho angular aparente de ls oubjetos, assi cumo l sou brilho aparente.
Ls telscópios ousados fura de l cuntesto de la Astronomie son referidos cumo teodólito, monoclo, binoclos, ó oubjetiba.
La palabra "telscópio" refire-se giralmente als óticos, ambora eisistan strumientos pa la quaije totalidade de l spetro eiletromagnético de la radiaçon eiletromagnética.
Radiotelscopia
Ls radiotelescópios son sistemas de recepçon adonde eisiste un recetor de óndias eiletromagnéticas de l spetro de radiofrequéncia, ó radiorecetor, ua linha de trasmisson que puode ser ua guia de óndia dependendo de la frequéncia ouserbada, antenas de rádio dirigidas ó direcionales.
Las antenas puoden ser cun refletores parabólicos ó prainos de grandes dimensones, an caracol, an sistema Yagi-Uda ó sues bariantes, Tamien son mui outelizados sistemas de recepçon helicoidales, antre outros tipos.
Las montaiges de las antenas de radiotelscópios puoden ser simples ne l causo dua antena ó an bateries, quando se úsan muitas antenas cula finalidade d'oumentar l ganho, la ária d'ouserbaçon ó para eisecutar la triangulaçon de ls senhales recebidos para detreminar la çtáncia de l'oubjeto stelar ouserbado.
Ne l causo d'antena parabólica, esta ye por bezes custruída cumo ua strutura de filo cundutor cujos anterbalos son menores qu'un cumprimiento de óndia daquele eirradiado pul oubjeto pesquisado.
Ls radiotelscópios son por bezes ouperados als pares, ó an grandes grupos, para sintetizar ua cobertura "birtual", idéntica an tamanho a la çtáncia antre telscópios (ber síntese de cobertura), para alhá de l'uso an triangulaçon para detreminar çtáncia de l'oubjeto ouserbado. L recorde atual ancontra-se próssimo a l'anchura de la Tierra. Atualmente tamien se aplica esta técnica als strumientos óticos.
Ls telscópios de centeilhas-x i de centeilhas gama ténen un porblema, yá qu'estes centeilhas atrabessan metal i bidro. Superfices coletoras feitas de metal pesado i an forma d'anéis cuncéntricos son outelizadas para focalizar la radiaçon probeniente de l spácio perfundo. Las superfices desses speilhos apersentan la forma de heiperbolóides de reboluçon.
Stória
Questuma-se dezir que Hanes Lippershey, un fabricante de lentes nerlandés,custruiu an 1608 l purmeiro strumiento pa l'ouserbaçon d'oubjetos a la çtáncia: l telscópio. L cunceito que zambolbiu era l'outelizaçon desse tubo cun lentes para fines bélicos i nun para ouserbaçones de l cielo. L'ambora de la custruçon de l tubo cun lentes por Lippershey spalhou-se debrebe i chegou até l astrónomo eitaliano Galileu Galilei, que, an 1609, apersentou bárias bersones de l'apareilho feitas por el mesmo a partir de spurmentaçones i polimiento de bidro. Galileu lougo apuntou l telscópio pa l cielo noturno, sendo cunsidrado l purmeiro home a ousar l telscópio para ambestigaçones astronómicas. L telscópio de Galileu tamien ye coincido por luneta.
Tipos de telscópio
Hai bários tipos de telscópios: azimutales, óticos, centeilha-x, centeilhas gama i de radiaçon anfrabermelha. Un tipo simples de telscópio ye l de montaige altazimute chamada tamien de montaige azimutal. Ye idéntico als ousados na superbison de tránsito. Ua forquilha oupera ne l praino horizontal (azimute, i marcas na forquilha permiten al telscópio bariar an altitude (praino bertical).
L maior porblema dun telscópio d'altazimute na astronomie ye qu'ambos ls eixes ténen que ser cuntinamente ajustados para cumpensar la rotaçon de la Tierra. Inda qu'este porcesso seia cuntrolado por cumputador, l'eimaige ruoda a ua belocidade bariable, dependendo de l ángulo de la streilha zde l polo celhestrial. Este radadeiro eifeito torna un telscópio d'altazimute pouco prático para retrato de longa sposiçon cun telscópios pequeinhos, pus causa alguas aberraçones na eimaige fotografada.
La soluçon preferencial para telscópios astronómicos ye adatar este tipo de montaige (altazimute) de maneira que l'eixe d'azimute quede paralelo cul eixe de rotaçon de la Tierra; esto ye zeignado cumo montaige eiquatorial.
Ls grandes telscópios recentemente custruídos úsan ua montaige an altazimute cuntrolada por cumputador, i, para sposiçones prolongadas, çponen de primas de rotaçon de belocidade bariable na oubjetiba.
Eesisten montaiges inda mais simples que la d'altazimute, ousadas giralmente an strumientos specializados. Alguns son l tránsito meridiano (solo altitude) i speilho de praino amobible d'anchura custante para ouserbaçon solar.
Telscópios d'ambestigaçon
thumb| L ''Grande Telscópio de La Palma - [[Canárias]] La maiorie de ls telscópios de grandes dimensones puoden ouperar tanto cumo un cassegraniano (maior çtáncia focal, i maior nitideç ne l campo de bison cun maior magnificaçon)) ó cumo un telscópio newtoniano (campo mais brilhante). Estes ténen un primairo blindado, un foco newtoniano, i un tripé para montaige de secundairos amobibles.
Ua nuoba era na custruçon de telscópios fui ampeçada pul MMT, ua abiertura sintética cumpuosta de seis segmientos que sintetizan un speilho de 4,5 metros de diámetro. Un seguidor deste tipo fui l telscópio Keck, d'abiertura sintética de 10 metros.
Ls telscópios de l'atual geraçon an custruçon cumportan un speilho primairo antre 6 i 8 metros de diámetro (para telscópios terrestres). Nesta geraçon, l speilho ye tipicamente mui fino, i mantido an ótima forma por un grupo d'atuadores (ber ótica atiba). Esta tecnologie lebou a ua remodelaçon na cuncepçon de ls telscópios de l feturo, cun diámetros de 30, 50 i mesmo 100 metros.
Einicialmente l detetor outelizado ne ls telscópios era l uolho houmano. Mais tarde, la placa fotográfica sintetizada tomou-le l lugar, i l spetrógrafo fui antroduzido, l que possibelitou la cataçon d'anformaçon spetral. Depuis de la placa fotográfica, sucessibas geraçones de detetores eiletrónicos, cumo ls CCDs, ténen sido aperfeiçoadas, cada beç cun maior sensibelidade i resoluçon.
Ls telscópios d'ambestigaçon atuales çponen de bários strumientos: cameras, de defrentes repuostas; spetrógrafos, úteles nas defrentes regiones de l spetro; polarímetros, que detetan luç, etc.
Ne ls radadeiros anhos, fúrun zambolbidas alguas tecnologies para superar l'eifeito de la atmosfera de la Tierra an telscópios terrestres, cun resultados promissores. Ber speilho tip-tilt i ótica adatatiba.
L fenómeno de la difraçon ótica stablece un lemite pa la resoluçon i culidade d'eimaige atingible por un telscópio, l que cunsiste na ária afetaba de l çco Airy, que lemita la prossimidade cun que se puoden anstalar dous desses çcos. Este lemite absoluto ye zeignado de lemite de resoluçon de Sparrow, i depende de l cumprimiento de óndia de la luç an ouserbaçon (ua beç que l lemite de la luç burmeilha ye atingido mais debrebe que l de la luç azul) i ne l diámetro de l speilho de l telscópio. Por todo esto, un telscópio dotado dun detreminado diámetro puode resulber solo até un detreminado lemite nun detreminado cumprimiento de óndia, de maneira que, para se oubter mais resoluçon ne l mesmo cumprimiento de óndia, será necessairo un speilho maior.
Catadorie:Telscópios Catadorie:Strumientos astronómicos
Anstituto Camões
L Instituto Camões fui criado pa la promoçon de la lhéngua pertuesa i de la cultura pertuesa ne l sterior. La sue Lhei Ourgánica define-lo cumo pessona coletiba de dreito público, dotada de outonomie admenistratiba i patrimonial, sob la superantendéncia de l Menistério de ls Negócios Strangeiros para assegurar l'ourientaçon, cordenaçon i eisecuçon de la política cultural sterna de Pertual, nomeadamente de la difuson de la lhéngua pertuesa, an cordenaçon cun outras anstáncias cumpetentes de l Stado, an special ls Menistérios de la Eiducaçon i de la Cultura.
El Frago
El Frago ye un munecípio de la Espanha na porbíncia de Saragoça, quemunidade outónoma de Aragon, de ária 33,8 Km² cun populaçon de 115 habitantes (2007) i densidade populacional de 3,53 hab/Km².
Demografie
Frago (El) Frago (El) Frago (El)
Den Hartog
Jacob Pieter Den Hartog (Jaba, 23 de júlio de 1901 — 17 de márcio de 1989) fui un porsor de angenharie macánica ne l Anstituto de Tecnologie de Massachusetts.
Fui porsor de l Anstituto de Tecnologie de Massachusetts zde 1945, lecionando dinámica i resisténcia de ls materiales.
Recebiu la Medalha Timoshenko an 1972.
Ligaçones sternas
Catadorie:Teorie de la Eilasticidade Catadorie:Porsores de la Ounibersidade Harbard Catadorie:Porsores de l Anstituto de Tecnologie de Massachusetts Catadorie:Angenheiros macánicos de ls Stados Ounidos Catadorie:Físicos de ls Países Baixos Catadorie:Ex-alunos de la Ounibersidade de Pittsburgh Catadorie:Ex-alunos de la Ounibersidade Técnica de Delft Catadorie:Angenheiros macánicos de ls Países Baixos Catadorie:Pessonas de l Porjeto Manhattan
Noroeste de la Anglaterra
L Noroeste de la Anglaterra (North West England, an anglés) ye ua de las nuobe regiones oufeciales de la Anglaterra. L punto l mais eilebado na region ye Scafell Pike, an Cumbria, an 978m (tamien l punto l mais eilebado de la Anglaterra).
Dous conurbaçones grandes son Liverpool i Manchester, que dominan l sul de la region. L norte (assi Lancashire de l norte i Cumbria) ye giralmente rural.
Catadorie:Regiones de la Anglaterra
Os Amigos
Os Amigos fui un grupo pop Pertués. Repersentou Pertual ne l Festibal Ourobison de la Cançon 1977 cula cançon "Portugal no Coração" i chegou al 14º lugar. Ls nembros de la banda Fernando Tordo i Paulo de Carbalho tenie repersentado l sou paíç ne l Festibal Ourobison de la Cançon ne l passado de forma andependiente.
Catadorie:Pertual ne l Festibal Ourobison de la Cançon
Lhei Ourgánica
Ne l ourdenamiento jurídico, la Lhei Ourgánica puode ser:
Dreito público
Ye l ramo de l dreito que çpone subre antresses ó outelidades eimediatas de la quemunidade (dreito custitucional ó político, dreito admenistratibo, dreito creminal ó penal, dreito judiciairo ó porcessual). Sob prespetiba de la cidadanie, cumo cunjunto de normas de porteçon contra l'abuso de l poder de gobierno, l dreito público tamien ye chamado dreito de l stado (an cuntraposiçon a dreito de l gobierno).
Outro punto çtintibo de l Dreito Público ye l percípio que l rege: l Percípio de la Supremacie de l'antresse público an face de l'antresse andebidual. Cun esto será siempre priorizado l'antresse giral deixando pa trás de l'antresse andebidual de cada pessona, debendo este submeter-se àquel. Quando se trata de la relaçon antre dous ó mais Stados, acuntece l Dreito Anternacional Público.
Tradecionalmente l dreito debide-se nas catadories de Dreito Público i de Dreito Pribado. Trata-se dua çtinçon antiga, criada pul jurista romano Ulpiano:
"Publicum ius est quod ad statum rei Romanae spectat, privatum quod ad singulorum utilitatem.."
Esto ye, Dreito Público ye l que cuncerne al Estado romano, i Pribado, l que cunsidra l'outelidade de ls particulares. Assi i todo, esse critério de l'outelidade ó antresse bisado pula norma ye falho, porque nun se puode afirmar, cun sigurança, se l'antresse portegido ye de l Stado ó de ls andebíduos. An rezon desso houbo outores que cuncluíran que l fundamiento de la debison ancuntraba-se ne l "antresse dominante", eideia ansastifatória, pus tan anterlhigados stan que ye ampossible bereficar qual l'antresse dominante.
Rui Vaz Pinto
Rui Baç Pinto fui nomeado gobernador de l Riu de Janeiro por probison de 13 de júlio de 1616 mas tomou posse solo an 1617 i, an cuntreste flagrante cul gobierno de sou antecessor Custantino Menelau, tubo, segundo Bibaldo Coaracy çcribe an «L Riu de Janeiro ne l seclo 17», p. 44, un gobierno que «se caraterizou pulas arbitrariadades que praticou i pula agitaçon que promobiu. Entrando zde cedo an luita cula Cámara, Vaç Pinto truxe de nuobo a la cidade l mesmo ambiente d'anquietaçon que se berificara ne l tiempo de Fonso de Albuquerque.»
Zde qu'assumiu, Baç Pinto antrou an cunsecutibos cunflitos cula Cámara i las outoridades locales, çprezando sues cumpeténcias i atribuiçones, «cumbencido de séren absolutos i elimitados ls sous poderes». An 1619 la Cámara, sacerbada, repersentou contra el al Gobernador-Giral na Bahia i, por probison de 17 de júnio, l Gobernador-Giral recomendou la Baç Pinto abster-se «daqueles punibles scessos». An represália, Baç Pinto fizo recolher a la cadeia pública l juiç ourdinairo, persidente de la Cámara, cundenando-lo a degredo pa l Stado de l Maranhon. Reuniran-se anton ls oufeciales de la Cámara, que Baç Pinto çcrebirie cumo «homes liebantados i rebeldes contra l serbício de l rei», fúrun a la Cadeia cun einorme cuncurso de cidadanos i, alegando l'ancumpeténcia de l gobernador Baç Pinto para cundenar alguien sceto an tiempos de guerra, retirórun deilha l juiç ourdinairo i l reintalórun an sou puosto. Anconformado, Baç Pinto l mandou outra beç prender cun sentinela a la bista i mandou antimar ls cidadanos a dar guarda la sue puorta sob pena de multa de 20 cruados als que recusassen. Ls protestos de la Cámara fúrun einúteles i l gobernador, talbeç rebelando andícios de çtúrbio mental, oumentaba las arbitrariadades.
Rui Baç Pinto fui l gobernador que fizo als carmelitas la cuncesson de piedras para custruiren sou cumbento de l Carmo, piedra retirada de l'ilha que mais tarde quedou coincida cumo ilha de las Sachos. Ls frades permanecerian ne l sou mosteiro, adonde hoije se argue la catedral, até 1808. La praça dianteira, Terreiro de la Polé, passou a ser coincida por Ancho ó Terreiro de l Carmo, hoije Praça Quinze de Nobembre. Diç Coaracy que éran frades turbulentos i rixentos que, culs scrabos que tenan, participában de numerosas desordenes pula cidade.
Catadorie:Gobernadores de l Riu de Janeiro (Colónia)
Nordeste de la Anglaterra
L punto l mais eilebado na region ye The Cheviot, an Northumberland, an 815m i la cidade percipal ye Newcastle i la cidade la maior ye Sunderland.
Gobierno local
La region oufecial cunsiste nas seguintes subdebisones:
Stória
La region fui criada an 1994 i defenida ouriginalmente cumo Northumberland, Tyne and Wear, Durham i Cleveland. Anquanto la parte dua reforma de l gobierno local Cleveland fui abolido i dibersos çtritos unitairos ténen sido criados.
La region ye cunsidrada agora cunsistir an quatro 'sub-regiones' çtintas:
Ligaçones sternas
Catadorie:Regiones de la Anglaterra
África de l Sul
África de l Sul, ouficialmente República de la África de l Sul, ye un paíç localizado ne l stremo sul de la África, antre ls ouceanos Atlántico i Índico, cun 2.798 quilómetros de litoral. Ye ua democracie parlamentar, lemitado pula Namíbia, Botsuana i Zimbábue al norte; Moçambique i Suazilándia la leste; i cul Lesoto, un anclabe totalmente rodeado pul território sul-africano.
L paíç ye coincido por sue dibersidade de culturas, lénguas i fés relegiosas. Onze lénguas oufeciales son reconhecidas pula Custituiçon de l paíç. dues dessas lénguas son d'ourige ouropeia: l africáner, ua léngua que se ouriginou percipalmente a partir de l houlandés que ye falada pula maiorie de ls brancos i coloured sul-africanos, i l anglés sul-africano. L anglés ye la léngua mais falada na bida pública oufecial i comercial, antretanto, ye solo l quinto léngua mais falado an casa.
Multiétnico, l paíç ten las maiores quemunidades de ouropeus, andianos i multiétnicas de l cuntinente africano. Ambora 70% de la populaçon sul-africana seia negra, ls habitantes son de defrentes grupos étnicos que falan lénguas bantas, un de ls nuobe lénguas que ténen statuto oufecial. Cerca dun quarto de la populaçon de l paíç stá zampregada i bibe cun menos de 1,25 dólar por die.