cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Apartheid
Stória de l apartheid na África de l Sul
An 1989, F. W. de Klerk sucediu la Botha cumo persidente. An 2 de Febreiro de 1990, na abiertura de l parlamiento, de Klerk declarou que l apartheid habie fracassado i que las proibiçones als partidos políticos, ancluindo l ANC, serien retiradas. Nelson Mandela fui lhibartado de la prison. De Klerk seguiu abolindo todas las lheis remanescentes que apoiában l apartheid.
Mandela torna-se persidente nas purmeiras eileiçones persidenciales lhibres an muitos anhos. An 15 de Abril de 2003, l sou sucessor, persidente Thabo Mbeki anunciou que l gobierno de la África de l Sul pagarie 660 milhones de Rand (aprossimadamente 85 milhones de dólares norte-amaricanos) para cerca de 22 mil pessonas que habien sido torturadas, detidas ó que habien perdido familiares por cunsequéncia de l apartheid. La Comisson de la Berdade i Recunciliaçon, formada para ambestigar ls abusos de la era de l apartheid, habie recomendado al gobierno pagar 3000 milhones de rands an cumpensaçon, puls cinco anhos seguintes.
L apartheid nas lheis anternacionales
right|thumb|250px|Apartheid cundenado nas Naciones Ounidas. L apartheid Sul-africano fui cundanado anternacionalmente cumo anjusto i racista. An 1973 la Assemblé Giral de las Naciones Ounidas aprobou l testo de la Cumbençon Anternacional de la Puniçon i Supresson al crime de l Apartheid. La antençon eimediata de la cumbençon era dar la strutura formal i lhegal pa que ls nembros podíssen aplicar sançones para pressionar ls gobiernos Sul-africanos a mudar sues políticas. Antretanto, la cumbençon fui fraseada, an termos gerales, cula antençon spressa de la proibiçon de que qualquiera outro stado adote políticas parecidas. La cumbençon ganhou fuorça an 1976.
L Artigo II de la cumbençon define l apartheid assi:
L crime tamien fui definido na Corte Creminal Anternacional:
Cuncluson
La ardança de l apartheid i las zeigualdades sócio-eiquenómicas que eilha promobiu i sustentou puoden benir a prejudicar la África de l Sul por muitos anhos ne l feturo.
Catadorie:Stória de la África de l Sul Catadorie:Racismo Catadorie:Represson
Taihe
Taihe ye un cundado de la porbinça Anhui de la China. Ten ua sobrefiç de 2945 km² i ua poblaçon de 1361 mil ingros.
Atlas of China, Fudan University Press, 2014, ISBN 978-7309115994
Pouliteiros de Miranda
thumb|350px| Apersentaçon de ls pauliteiros an [[Lhisboua|Lisboua an 2005.]] Ls Pouliteiros ou Dançadores de Miranda ye l nome dado a un cunjunto d'homes que beilan al ritmo de música tradecionales de la Tierra de Miranda, ne l nordeste de Pertual, Trás ls Montes.
Funan
Atlas of China, Fudan University Press, 2014, ISBN 978-7309115994
Pouliteiros de Miranda
Ls dançadores son ls praticantes de la dança guerreira caraterística de las Tierras de Miranda, chamada de dança de palos, repersentatiba de sfergantes stóricos locales acumpanhada culs sonidos de la gaita de fuolhes, caixa i bombo. Ne l conjunto stán uito homes (inda que haba registo stórico de grupos mistos i más recentemente tamien beilada sólo por mulhieres) que bísten saia bordada i camisa de lhino, un jaleco de pardo, botas de cabedal, meias de lhana i chapéu anfeitado cun froles. Nalguas freguesies de l concelho, cumo an San Martino d'Angueira, ls dançadores bisten calças de tecido prietas i jaleco prieto, cun lhaços brancos ou azules. Finalmente cada dançador outeliza dous palos culs quales fázen ua série de defrentes passos i mobimientos cordenados.
L lhaço ye cada dança por eilhes beilada i ye custituido pula música i coreografie.
Lhigaçones sternas
Catadorie:Fulclore de Pertual Catadorie:Tierra de Miranda Catadorie:Miranda de l Douro
Circunflexo
L circunflexo (^) ye un senhal diacrítico ousado na scrita de ls lhénguas griego, francés, speranto, noruegués, romeno, eslobaco, bietnamita, japonés romaji, galés, pertués, eitaliano, africáner antre outros. Ye bien mais ousado na acentuaçon de palabras ne l pertués brasileiro de l que l pertués ouropeu.
Fengyang
Fengyang ye un cundado de la porbinça Anhui de la China. Ten ua sobrefiç de 2045 km² i ua poblaçon de 645 mil ingros.
Circunflexo
Ne l griego, l circunflexo ocorre (sujeito la ciertas regras) na sílaba acentuada dua palabra, siempre nas bogales lhongas i adonde hai un oumiento i depuis ua queda ne l ton ne l griego antigo. Ye ousado na ortografie polifónica tradecional, a las bezes cun ua forma similar al til, mas l'ortografie monotónica ousada ne l griego moderno el ye sustituído pul aciento agudo.
Fengyang
Atlas of China, Fudan University Press, 2014, ISBN 978-7309115994
Circunflexo
An chichewa, ŵ denota la bilabial fricatiba sonora (IPA: β), dende l nome de l paíç Malaŵi.
An speranto, ye ousado nas lhetras ĉ, ĝ, ĥ, ĵ i ŝ. Andica ua cunsuante cumpletamente defrente de la forma nun acentuada, i ye cunsidrada ua lhetra apartada para propósitos de cumparaçon.
An noruegués, ye ousado, cula sceçon de las palabras amprestadas, ne l ó i ne l é quaije sclusibamente nas palabras fór (de l'antigo noruegués fóðr) ("quemido d'animal"), lhér (de l'antigo noruegués leðr) ("piel") i bér (de l'antigo noruegués beðr) ("stado atmosférico").
Ne l'anglés, ye a las bezes mantido nas palabras amprestadas d'outras lhénguas que l úsan na palabra ouriginal; por eisemplo róle ("status", "posiçon social").
Ne l romeno, ye ousado nas bogales á i î para repersentar un sonido similar al russo 'yery'.
An slobaco (an eslobaco bookáň) trasforma la lhetra l ne l ditongo ó.
Ne l bietnamita, l circunflexo ajuda adistinguir trés pares de bogales: ó i l, é  i i , á  i la. Cumo nun ye un senhal tonal, puode-se, por eisemplo, ancontrar associaçon de l circunflexo cun un senhal tonal, cumo ệ, qu'aparece na palabra Biệt Nan.
Ne l japonés romaji Kunrei-shiki, l circunflexo sinaliza las bogales lhongas. Ye tamien ocasionalmente ousado cumo sustituto pa l macron andicador de bogales lhongas ne l sistema Heipburn.
An galés, l circunflexo (coloquialmente coincido cumo to bach - "telhadinho") ye ousado nas bogales la, i, i, l, u, w, y para defrenciaçon antre palabras de mesma grafie. L circunflexo ne l galés dá la bogal un sonido lhongo, por eisemplo mór i mor. Debido al feito que tanto y cumo w son bogales puras, puoden mesmo aparecer cun circunflexo: tŷ (casa), dŵr (auga).
Ne l pertués, ye ousado ne l á, é i ó. Ls dous radadeiros denotan las bogales médies cerradas tónicas [i] i [l]. L á (siempre antes dua cunsuante nasal - m ó m: pântano, câmara) denota ua bogal central tónica, lhebemente nasalizada ne l pertués falado ne l Brasil. Ye a las bezes ampregado para çtinguir ciertas palabras, cumo por eisemplo por i poner. Sou uso ten sido bastante reduzido an Pertual cumo cunsequéncia de las reformas ourtográficas.
Ne l'eitaliano ye ousado ne ls plurales de singulares treminados an -io, dessa forma finalizando-los cun un lhongo i. Ne l'eitaliano moderno esso ye cumpletado cun un duplo ó un simples i cumo an barî, barj, barii, bari (bários, plural de bário).
Na trascriçon de l acádio, ye ousado para andicar ua bogal lhonga resultante dua cuntraçon de l aleph.
Ne l friulano nas bogales la, i, i, l, u para andicá-las cumo lhongas; las bogales lhongas son ua caratelística típica de l friulano, sendo l circunflexo bastante outelizado.
L nome de l diacrítico procede de l lhatin circumflexus (dobrado an torno de) - traduçon de l griego perispomene (περισπωμένη).
Aratiba
Aratiba ye un munecípio brasileiro de l stremo norte de l stado de l Riu Grande de l Sul. Aratiba an léngua tupi senefica pequeinhas araras. La cidade gaúcha ye banhada pul riu Uruguai debisa de l stado de l Riu Grande de l Sul cun Santa Catarina.
300px|meniatura|squierda|Eigreija matriç de Aratiba 200px|meniatura|squierda|Portal d'antrada de Aratiba
Geografie
Queda a ua latitude 27º23'39" sul i a ua longitude 52º18'01" oeste, stando a ua altitude de 420 metros.
Ten ua ária de 341,98 Km² i sue populaçon stimada an 2004 era de 6 692 habitantes.
Pertence a la Mesorregion de l Noroiste Riu-Grandense i a la Microrregion de Erechin. Ye un munecípio que cunta culas augas de l riu Uruguai i que faç debisa flubial cul stado de Santa Catarina.
200px|meniatura|squierda|[[Cesiomaggiore ye ua quemuna eitaliana cidade-armana de Aratiba]]
Antre 1996 i 2006 l munecípio apersentou l maior crecimiento de l PIB antre ls munecípios gaúchos. L crecimiento chegou la casa de ls 2.150%.
Turismo
La rede de houteles ye simples, i las atraçones turísticas de la cidade son l Aratiba Piscina Clube, l Lago de l Riu Uruguai, la Barraige de Itá, antre outros puntos turísticos.
Religion
An Aratiba, ls percipales templos relegiosos son la Eigreija Matriç San Tiago, la Eigreija Eibangélica de Cunfisson Luterana ne l Brasil an Barra de l Sarandi i la Eigreija Missionária Assemblé de Dius.
Scuolas
Inda eisisten outras, nun listadas.
Meio geográfico
Demangeon afirma que la Ciéncia Geográfica ye l studo de las relaçones recíprocas eisistentes antre ls agrupamientos houmanos i l meio geográfico. La spresson "meio geográfico" ye mais adequada que "meio físico", pus las sociadades, a partir de l momiento qu'altórun l meio an que biben, nun mais se relacionan cun ua natureza birge, antocada, mas cun ua natureza apropiada, que torna-se antropomorfizada, trasformada. L home passa a ser un agente natural, cultibando l tierra culas plantas que le antressan, altarando las relaçones ecológicas de l'ambiente, eisercendo einorme presson a las quemunidades d'outras speces, custruindo cidades an sítios qu'antes éran acupados por florestas ó campos.
La cidade ye l grau mássimo d'altaraçon de l meio, adonde la maior parte de l'houmanidade bibe atualmente. Esta populaçon ourbana relaciona-se cun un meio altamente modificado, loinge de ser aquel meio físico al qual muitos geógrafos mais antigos fazien aluson, cumo Ratzel i La Blache. Cumo Demangeon ampliou la noçon de meio, l termo "meio físico" passa a ser ousoleto. Falar an "meio geográfico" torna-se mais apropiado, pus este abarca nun solamente las detreminaçones de la natureza, mas tamien las de l'home. Spácio geografico studa la geografie.
Catadorie:Tenermos geográficos
Álbuns númaro un ne l Brasil an 2009
thumb|right|250px|[[Ana Carolina (cantora)|Ana Carolina chegou al topo nas bendas de la ABPD cul çco N9be.]] Este aneixo lista ls álbuns númaro un ne l Brasil an 2009. Todos ls rankings son pesquisados i cumpilados pula Nielsen cun registros de bendas físicas ne l paíç i publicado semanalmente zde júnio de 2009 pula Associaçon Brasileira de Perdutores de Çcos (ABPD), na parada nomeada de CD - TOP 20 Semanal ABPD.
L álbun mais bien colocado na parada ye de l cantor de MPB Roberto Carlos, cula coletánea Eilhas Cantan Roberto Carlos, i esse çco ne l formato de DBD bendiu mais de 50 mil cópias ne l Brasil, recebindo ua certificaçon de Çco de Platina. La trilha sonora mais bien sucedida ye de la nobela de la Rede Globo, Paraíso i sou çco Paraíso Nacional, l qual quedou trés sumanas ne l topo de las bendas ne l paíç. L cantor Michael Jackson fui l único artista anternacional ne l topo ne l TOP 20 Semanal de la ABPD culs çcos Thriller por dues sumanas cunsecutibas i Greatest Hits Story cun ua sumana, mas nun recebiu nanhue certificaçon al lougo de l'anho de 2009. Ua outra trilha sonora de nobela que ye tamien de la Rede Globo, a ser líder de bendas ye l Camino de las Índias Anternacional, cun músicas solo de cantores anternacionales cumo Katy Perry, Nickelback, Beyoncé, antre outros. La purmeira cantora a tener un álbun an purmeiro lugar fui Ana Carolina cun sou çco N9be, l qual quedou trés sumanas ne l topo de las bendas ne l paíç.
La dupla de música sertaneija Bitor & Leo, quedou 4 sumanas cunsecutibas ne l topo de la parada cul álbun grabado al bibo, Al Bibo i an Quelores, i cun registros de mais de 100 mil cópias an bendas i cun certificaçon de Çco de Platina pula ABPD. I l'anho treminou cul Raça Negra ne l númaro 1 nas bendas de la ABPD.
Catadorie:ABPD * *
Yingshang
Atlas of China, Fudan University Press, 2014, ISBN 978-7309115994
Dangshan
Dangshan ye un cundado de la porbinça Anhui de la China. Ten ua sobrefiç de 1045 km² i ua poblaçon de 800 mil ingros.
Atlas of China, Fudan University Press, 2014, ISBN 978-7309115994
Lingbi
Lingbi ye un cundado de la porbinça Anhui de la China. Ten ua sobrefiç de 1482 km² i ua poblaçon de 975 mil ingros.
Coreia de l Norte
La República Populal Democrática de Coreia ou Coreia de l Norte ye un paíç de la Ásia, lemitado la norte pul China i pul sul con Coreia de l Sul dende 1945. Catadorie:Coreia de l Norte
Si
Si ye un cundado de la porbinça Anhui de la China. Ten ua sobrefiç de 2034 km² i ua poblaçon de 799 mil ingros.
Atlas of China, Fudan University Press, 2014, ISBN 978-7309115994
Semiótica
La Semiótica (de l griego σημειωτικός (sēmeiōtikos) - literalmente, "la técnica de ls senhales"), ye la ciéncia giral de ls signos i de la semiose que studa todos ls fenómenos culturales cumo se fússen sistemas sígnicos, esto ye, sistemas de seneficaçon. Ambos ls tenermos son deribados de la palabra griega σημεῖον (sēmeion), que senefica "signo", habendo, zde l'antiguidade, ua deciplina médica chamada de "semiologie". Fui ousada pula purmeira beç an Anglés por Heinry Stubbes (1670), nun sentido mui perciso, para andicar l galho de la ciéncia médica dedicado al studo de l'anterpretaçon de senhales. John Locke usou ls tenermos "sembriotike" i "sembriotics" ne l libro 4, capítulo 21 de l Ansaio acerca de l Antendimiento Houmano (1690).
Mais abrangente que la linguística, la qual se restringe al studo de ls signos linguísticos, ó seia, de l sistema sígnico de la lenguaige berbal, esta ciéncia ten por oubjeto qualquiera sistema sígnico - Artes bisuales, Música, Retrato, Cinema, Culinária, Bestuário, Géstios, Religion, Ciéncia, etc.
Surgiu, de forma andependiente, na Ouropa i ne ls Stados Ounidos. Mais frequentemente, questuma-se chamar "Semiótica" a la ciéncia giral de ls signos nacidas de l'amaricano Charles Sanders Peirce i "Semiologie" a la bertente ouropeia de l mesmo studo, las quales tenien metodologie i anfoques defrenciados antre si.
Na bertente ouropeia l signo assumia, la percípio, un caráter duplo, cumpuosto de dous prainos cumplementares - a saber, la "forma" (ó "seneficante", aqueilho que repersenta ó simboliza algo) i l "cuntenido" (ó "seneficado" de l que ye andicado pul seneficante) - lougo la semiologie serie ua ciéncia dupla que busca relacionar ua cierta sintaxe (relatiba a la "forma") a ua semántica (relatiba al "cuntenido").
Mais cumplexa que la bertente ouropeia, an sous percípios básicos, la bertente peirciana cunsidra l signo an trés dimensones, sendo l signo, para esta, "triádico". Acupa-se de l studo de l porcesso de seneficaçon ó repersentaçon, na natureza i na cultura, de l cunceito ó de la eideia.
Ouriges de l studo giral de ls signos
Ye amportante dezir que l saber fui studado, einicialmente, custituído por ua dupla face. La face semiológica (relatiba al seneficante) i l'eipistemológica (referente al seneficado de las palabras).
La semiótica ten, assi, la sue ourige na mesma época que la filosofie i deciplinas afeitas. De la Grécia até ls nuossos dies ten benido a zambolber-se cuntinamente. Mas, mais tarde, hai cerca de dous ó trés seclos, ye que se ampeçórun a manifestar aqueilhes que serien apelidados pais de la semiótica (ó semiologie).
Ls porblemas cuncernentes a la semiologie i a la semiótica, assi, puoden retroceder a pensadores cumo Platon i Santo Agostico, por eisemplo. Antretanto, solamente ne l'ampeço de l seclo XX culs trabalhos paralelos de Ferdinand de Saussure i C. S. Peirce, l studo giral de ls signos ampeça a adquirir outonomie i l status de ciéncia.
Charles Sanders Peirce
Nun artigo antitulado “Subre ua nuoba lista de catadories”, Peirce, an 14 de maio de 1867, çcrebiu sues trés catadories ounibersales de to la spriéncia i pensamiento. Cunsidrando todo aqueilho que se fuorça subre nós, ampondo-se al nuosso reconhecimiento, i nun cunfundindo pensamiento cun pensamiento racional, Peirce cuncluiu que todo l qu'aparece a la cuncéncia, assi l faç nua gradaçon de trés propiadades que corresponden als trés eilemientos formales de to i qualquiera spriéncia. Essas catadories fúrun chamadas:
Algun tiempo depuis, l termo Relaçon fui sustituído por Reaçon i l termo Repersentaçon recebiu la chamaçon mais ampla de Mediaçon. Para fines científicos, Peirce preferiu fixar-se na treminologie de Purmeiridade, Secundidade i Terceiridade.
Purmeiridade - la culidade de la cuncéncia eimediata ye ua ampresson (sentimiento) in totun, ambesible, nun analisable, andeble. Todo que stá eimediatamente persente a la cuncéncia d'alguien ye todo aqueilho que stá na sue minte ne l'anstante persente. L sentimiento cumo culidade ye, antoce, aqueilho que dá sabor, ton, matiç a la nuossa cuncéncia eimediata, aqueilho que se oculta al nuosso pensamiento. La culidade de la cuncéncia, na sue eimediaticidade, ye tan tenra que mal podemos tocá-la sin stragá-la. Nessa medida, l purmeiro (purmeiridade) ye persente i eimediato, el ye einicialmente, ouriginal, spontáneo i libre, el precede to síntese i to defrenciaçon. Purmeiridade ye la cumprenson superficial dun testo (leia-se testo nun al pie de la letra; s: ua foto puode ser lida, mas nun ye un testo propiamente dezido).
La palabra chabe deste cunceito ye ocorréncia, l cunceito an açon. Ye desta forma, tamien, ua atualizaçon de las culidades de la purmeiridade.
Sucintamente, podemos dezir que terceiridade stá ligada la nuossa capacidade de prebison de feturas ocorréncias de la secundidade, yá que nun solo conhecemos l'acuntecimiento na medida de possibelidade natural, cumo yá l benimos an açon, i cumo tal, yá ne ls ye antrínseco. Desta forma yá podemos antecipar l que benerá a acuntecer.
Tamien para Peirce hai trés tipos de signos:
Beija tamien ua sposiçon detalhada de la rede de cunceitos de la semiótica peirceana an semiotica pragmaticista i pragmaticismo
Ferdinand de Saussure
right|150px|thumb|Ferdinand de Saussure Un outro outor, cunsidrado pai de la semiologie, la bertente ouropeia de l studo de ls signos, por ser l purmeiro outor a criar essa zeignaçon i a chamar l sou oubjeto de studo, ye Ferdinand de Saussure (1857-1913). Segundo este, l'eisisténcia de signos - «a singular antidade psíquica de dues faces que cria ua relaçon antre un cunceito (l seneficado) i ua eimaige acústica (l seneficante) - cunduç a la necidade de cunceber ua ciéncia que stude la bida de ls senhales ne l teta de la bida social, ambolbendo parte de la psicologie social i, por cunseguinte, de la psicologie giral. Chamar-le-emos semiologie. Studarie aqueilho an que cunsisten ls signos, que leis ls regen.»
La cuncepçon de Saussurre relatibamente al signo, al cuntrairo de la de Peirce, çtingue l mundo de la repersentaçon de l mundo rial. Para el, ls signos (pertencentes al mundo de la repersentaçon) son cumpuostos por seneficante - la parte física de l signo - i pul seneficado, la parte mental, l cunceito. Colocando l referente (cunceito correspondente al d'oubjeto por Peirce) ne l spácio rial, loinge de la rialidade de la repersentaçon. Para Saussure (cun scepçon de l'onomatopeia), nun eisisten signos motibados, ó seia, cun relaçon de causa-eifeito. Debede ls signos an dous tipos: ls que son relatibamente motibados (la onomatopeia, qu'an Peirce corresponde als ícones), i ls arbitrairos, an que nun hai motibaçon. Leia-se qu'esta motibaçon ye la tal relaçon que Peirce faç antre repersentaçon i oubjeto i que, na bison de Saussure, parece nun fazer sentido. Esta bison puode ser tenida cumo bison de face dual. Para Saussure, eisisten assi dous tipos de relaçones ne l signo:
1 - las «relaçones sintagmáticas», las de la lenguaige, de la fala, la relaçon fluida que, ne l çcurso ó na palabra (parole), cada signo mantén an associaçon cul signo que stá antes i cul signo que stá depuis, ne l «eixe horizontal», relaçones de cuntextualizaçon i de persença (s: abrir ua jinela, an casa ó ne l cumputador)
2 - las «relaçones paradigmáticas», las «relaçones associatibas», ne l «eixe bertical» an auséncia, reportando-se a la «léngua» (s: associarmos la palabra mai a un detreminado cunceito d'ourige, carinho, ternura, amor, etc…), que ye un registo «semántico», stable, na mimória coletiba dun ser ó strumiento.
Louis Hjelmsleb
Louis Hjelmsleb (1899-1965) cumplexifica ls cunceitos outelizados por Saussure. Segundo Hjelmsleb, i por ua queston de clareza, la spresson deberá sustituir l termo saussuriano de seneficante, assi cumo l cuntenido debe sustituir l de seneficado. Tanto la spresson cumo l cuntenido possuen dous aspetos, la forma i la «sustáncia» - qu'an Saussure son por bezes cunfundidos cun seneficante i seneficado. Ls signos son por esso, para Hjelmsleb, custituídos por quatro eilemientos i nun dous, cumo propunha Saussure.
Umberto Retombo
thumb|150px|right|Umberto Retombo Sendo l mais proeminente ouropeu a ousar l termo "Semiótica", Umberto Retombo (1932), para alhá de ser un de ls que tentórun resumir de forma mais coerente to l coincimiento anterior, percurando dissipar dúbedas i ounir eideias semelhantes spostas de formas defrentes, antroduç nuobos cunceitos relatibamente als tipos de signos que cunsidra eisistir. San ls «diagramas», signos que repersentan relaçones abstratas, tales cumo fórmulas lógicas, químicas i algébricas; ls «amblemas», figuras la qu'associamos cunceitos (s: cruç → cristandade); ls «zeinhos», correspondentes als ícones i a las anferéncias naturales, ls índices ó andícios de Peirce; las «eiquibaléncias arbitrárias», simblos an Peirce i, por fin, ls «senhales», cumo por eisemplo l código de la strada, que sendo andícios, se baseian nun código al qual stan associados un cunjunto de cunceitos.
Roman Jakobson
Roman Jakobson, nacido an Moscobo (Moscobo PB), an 1896, antroduziu l cunceito de las funçones de la lenguaige:
Se Jakobson fala de las funçones de la lenguaige, Guiraud defrencia ls códigos. I ye ne ls códigos lógicos que stá l mais amportante pa ls signos. Nestes, el releba ls «paralinguísticos», associados a aspetos de la lenguaige berbal (s: scritas alfabética, scritas idogramáticas). Associar númaros la piedras ye tener i ser un código deste tipo: códigos práticos, ligados a las sinaléticas, a las porgramaçones i la códigos de coincimiento l (s: senhales de tránsito) i, por radadeiro, ls eipistemológicos, ó specíficos de cada ária científica.
Morris i Greimas
Morris i Algirdas Julius Greimas dízen-mos que todo puode ser signo cunsuante la nuossa anterpretaçon, deixando an stado mais abrangente l cunceito de signo. Mas, Morris diç-mos inda qu'estes se debeden an
Linguística i Semiologie
La Lenguística era un de ls campos de la Semiologie; hoije an die, essas ciéncias trabalhan lado a lado.
Ambora la léngua seia, normalmente, cunsidrada l causo paradigmático de l sistema de signos, grande parte de la pesquisa semiótica atual se cuncentrou na análeze de domínios tan bariados cumo ls mitos, la retrato, l cinema, la publicidade ó ls meios de quemunicaçon. L'anfluéncia de l cunceito lenguístico central de struturalismo, que ye mais ua cuntribuiçon de Saussure, lebou ls semioticistas a tentar anterpretaçones struturalistas (ber struturalismo) nun amplo leque de fenómenos. Oubjetos de studo, cumo un filme ó ua estrutura de mitos, son ancarados cumo testos que trasmiten seneficados, sendo esses seneficados tomados cumo deribaçones de l'anteraçon ourdenada d'eilemientos portadores de sentido, ls signos, ancaixados nun sistema struturado, de maneira an parte análoga als eilemientos portadores de seneficado nua léngua.
Quando deliberadamente anfatiza la natureza social de ls sistemas de signos houmanos, cun sceçon daqueles pertencentes a la sue natureza, la semiótica tende a ser altamente crítica i abstrata. Ne ls radadeiros anhos, mas, ls semioticistas se buoltan cada beç mais pa l studo de la cultura popular, sendo hoije an die quemun l tratamiento semiótico de las nobelas de telebison i de la música popular.
Catadorie:Filosofie Catadorie:Geografie houmana Catadorie:Cibernética
Gramática libre de cuntesto
An Lenguaige formal, ua gramática libre-de l-cuntesto (GLC) ye ua gramática formal an que cada regra de porduçon ye de la forma adonde B ye un único simblo nó-treminal(Bariábel), i w ye ua cadeia de treminales i/ó bariables (w puode ser la cadeia bazie).
Gramáticas libres-de l-cuntesto son amportantes an Lenguística para çcriçon de la strutura de sentenças i palabras an Léngua natural. An Ciéncia de la cumputaçon ye amportante para çcriçon de la strutura de Lenguaiges de porgramaçon i outras lenguaiges artificiales.
An Lenguística, alguns outores úsan l termo Gramática de strutura de frase para se referir la gramáticas libres-de l-cuntesto, cumo gramáticas de strutura de la frase son defrentes de gramáticas de dependéncia. An Ciéncia de la cumputaçon, la notaçon mais popular para gramática libre-de l-cuntesto ye la Forma de Backus-Naur(BNF).
Stória
Zde l tiempo de Pāṇini, pul menos, lenguistas ten çcrito las gramáticas de las lenguaiges an tenermos de sues struturas de bloco, i çcrito cumo las sentenças son custruídas recursibamente a partir de frases menores, i eibentualmente a partir de palabras ó eilemientos de palabras andebiduales.
Ua propiadade eissencial dessas struturas de bloco ye qu'ounidades lógicas nunca se subreponen. Por eisemplo, la sentença:
puode ser logicamente posta antre parenteses cumo se segue:
Ua gramática libre-de l-cuntesto proporciona un macanismo matemático simples i perciso para çcriçon de ls métodos an qu'alguas lenguaiges naturales son custruídas a partir de blocos menores, caturando la "strutura de bloco" de las sentenças dua maneira natural. Sue simplicidade faç l formalismo passible dun rigoroso studo matemático. Amportantes caratelísticas de sintaxe de lenguaige natural cumo cuncordáncia nun fázen parte dua gramática libre-de l-cuntesto, mas la strutura recursiba básica de sentenças, la maneira pula qual cláusulas son amarradas an outras cláusulas, i l modo pul qual listas d'adjetibos i adbérbios son absorbidos por sustantibos i berbos, son çcritos percisamente.
L formalismo de las gramáticas libres-de l-cuntesto fui zambolbido ne ls meados de ls anhos 1950 por Noan Chomsky, i tamien sue classeficaçon cumo un tipo special de gramática formal (la qual el chamou de gramática de strutura de frase).
Ne l modelo de la Gramática geratiba de Chomsky, la sintaxe de lenguaige natural era çcrita por un cunjunto de regras libres-de l-cuntesto cumbinadas cun regras de trasformaçon.
An trabalhos posteriores (i.g. Chomsky 1981), l'eideia de formulaçon dua gramática que cunsistisse de splícita rescrita de regras fui abandonada. An outros modelos geratibos (i.g. Generalized Phrase Struture Grammar (Gazdar eit al. 1985)), gramáticas libres-de l-cuntesto fúrun tomadas cumo l macanismo de to la sintaxe, eliminando las trasformaçones.
Struturas de bloco fúrun antroduzidas an lenguaiges de porgramaçon de cumputadores pul porjeto Algol (1957-1960), que cumo cunsequéncia, tamien cuntou cun ua gramática libre-de l-cuntesto para çcriçon de la sintaxe resultante Algol. Esto tornou-se ua caratelística padron de las lenguaiges de cumputadores, i la notaçon para gramáticas ousadas an çcriçones cuncretas de lenguaiges de cumputadores tornórun-se coincidas por Forma de Backus-Naur.
Gramáticas libres-de l-cuntesto son simples l suficiente para permitir la custruçon d'eficientes algoritmos d'análeze, ls quales, para ua dada cadeia, detreminan se i cumo essa cadeia puode ser gerada pula gramática. L Algoritmo Earley ye un eisemplo dun algoritmo de l tipo, anquanto ls amplamentes ousados Analisador sintático LR i Analisador sintático LL son algoritmos mais simples que lidan cun subconjuntos mais restritibos de gramáticas libres-de l-cuntesto.
Defeniçones Formales
Ua gramática libre-de l-cuntesto G ye defenida por ua 4-tupla:
adonde
1. B\, ye un cunjunto fenito; cada eilemiento b\in B ye chamado simblo nó-treminal ó bariable. Cada bariable repersenta un tipo defrente de cláusula ó frase nua sentença. Las bezes, bariables tamien son chamadas de catadories sintáticas. Cada bariable define ua sub-lenguaige de la lenguaige defenida por G\,.
2. \Sigma\, ye un cunjunto fenito de treminales, çjunto de B\,, l qual ourigina l rial cuntenido de la sentença. L cunjunto de treminales ye l'alfabeto de la lenguaige defenida pula gramática G\,.
3. R\, ye un relaçon fenita de B\, para. Ls nembros de R\, son chamados regras de sustituiçon ó porduçones de la gramática. (tamien, quemumente simbolizada por P\,)
4. S\, ye la bariable enicial (ó simblo enicial), ousado para repersentar to la sentença (ó porgrama). Debe ser un eilemiento pertencente la B\,.
L'asterisco repersenta l'ouparaçon Fecho de Klene ó streilha.
Aplicaçon de regra
Para qualquiera cadeia, dezimos que u\, porduç b\,, scrito cumo , se cun  i  tal que  i. Por cunseguinte, \! b ye l resultado de l'aplicaçon de la regra para \! u.
Aplicaçon de regra repetitiba
Para to (ó  an algums libros-testo), se  tal que
Lenguaige Libre-de l-cuntesto
La lenguaige de la gramática ye l cunjunto
Ua lenguaige L\, ye dita ser ua lenguaige libre-de l-cuntesto (LLC), se eisiste ua GLC G\,, tal que L\,=\,L(G).
GLCs Apropiadas
Ua gramática libre-de l-cuntesto ye dita ser apropiada, se
La gramática, cun porduçones
ye libre-de l-cuntesto. Ua deribaçon típica nessa gramática ye S → aSa → aaSaa → aabSbaa → aabbaa. Esso torna claro que . La lenguaige ye libre-de l-cuntesto, antretanto, puode ser probado qu'eilha nun ye regular.
Parenteses bien formados
Ampeçando cun S, i aplicando las regras, puode-se custruir:
Parenteses i colchetes amarrados bien formados
Un segundo eisemplo canónico ye, dous defrentes tipos de correspondéncia amarrada de parenteses, çcrito pulas porduçones:
cun simblos treminales [ ] i bariable S.
La seguinte sequéncia puode ser deribada a partir dessa gramática:
Antretanto, nun hai gramática libre-de l-cuntesto que puoda gerar todas las sequéncias de la correspondéncia de dous defrentes tipos de parenteses, cunsidrando qu'eilhes dében corresponder andependiente de l'eisisténcia de l'outro tipo de parentese, por eisemplo:
Spressones Algébricas
Eiqui esta ua gramática libre-de l-cuntesto para correçon sintática de spressones algébricas na forma anfixa, culas bariables x, y i ç:
Essa gramática puode, por eisemplo, gerar la cadeia
cumo segue:
Note que, por baixo bárias scolhas fúrun feitas, scolhas que dízen qual será la regra que bai ser scrita. Essas scolhas parécen bien arbitrárias. Na rialidade, eilhas son, ne l sentido de que la cadeia gerada siempre ye la mesma. Por eisemplo, la segunda i terceira porduçones
poderie ser feita na orde cuntrária:
Eigualmente, muitas scolhas fúrun feitas arriba de qual regrar aplicar la cada  selecionado. Mudar las scolhas feitas i nun solo l'orde an qu'eilhas fúrun feitas giralmente afeta qual cadeia ye gerada al final.
Bamos mirar para esso mais detalhadamente. Cunsidre l Arble d'análeze sintática dessa deribaçon:
Ampeçando ne l topo, passo a passo, un S na arble ye spandido, até que nun eisista mais S's(bariables) la séren spandidas. Pegando ua defrente orde de spanson eirá porduzir ua deribaçon defrente, mas na mesma arble sintática. L'arble sintática eirá solo mudar se nós pegarmos ua defrente regra para aplicar an algua posiçon na arble.
Mas, puode ua arble sintática defrente porduzir la mesma cadeia, que ye  nesse causo? Si, para esse causo an particular, esso ye possible. Gramáticas cun essa propiadade son chamadas ambígua.
Por eisemplo,  puode ser porduzido cun essas dues arbles sintáticas defrentes:
(mais ua beç, pegando  cumo simblo enicial).
Forma Normal
To gramática libre-de l-cuntesto que nun gera ua cadeia bazie puode ser trasformada nua que nanhue regra ten la cadeia bazie cumo perduto [ua regra cun i cumo perduto ye chamada i-porduçon]. Se eilha nun gera la cadeia bazie, eilha eirá necessariamente ancluir la regra, mas nun hai necidade d'outra i-regra. To gramática libre-de l-cuntesto sin i-porduçon ten ua gramática eiquibalente na Forma Normal de Chomsky ó Forma Normal de Greibach. "Eiquibalente" eiqui senefica que dues gramáticas gírun la mesma lenguaige.
Por causa de la special simplicidade de las regras de porduçon de gramáticas na Forma Normal de Chomsky, essa forma normal ten amplicaçones teóricas i práticas. Por eisemplo, dada la gramática libre-de l-cuntesto, alguien puode ousar la Forma Normal de Chomky para custruir un algoritmo de tiempo polinomial que decida se la cadeia dada stá na lenguaige repersentada pula gramática (l Algoritmo CYK).
Porblemas Andecidíbeis
Alguas questones que nun son decidibles por classes de gramáticas mais amplas se tornan decidibles cun gramáticas libres-de l-cuntesto; i.g. l teste de bacuidade dua gramática (saber se la gramática gera algua cadeia, qualquiera que seia eilha), ye andecidible para classe de Gramática sensibles al cuntesto, mas ye decidible para gramáticas libre-de l-cuntesto.
Inda assi, muitos porblemas permanecen andecidibles. Eisemplos:
Ounibersalidade
Dado ua GLC, eilha gera la lenguaige que cuntén todas las possibles cadeias la séren geradas pul cunjunto de simblos treminales que son ousados an sues regras?
Lenguaige anclusa
Dadas dues GLCs, la purmeira gramática puode gerar todas las cadeias que la segunda gera?
Star nun nible mais baixo de l'hierarquia de Chomsky
Dada ua Gramática sensible al cuntesto, eilha çcribe ua lenguaige libre-de l-cuntesto? Dada ua GLC, eilha çcribe ua lenguaige regular?
Cada un desses porblemas ye andecidible.
Stensones
Ua maneira óbbia para stender l formalismo de gramática libre-de l-cuntesto ye permitir que bariables téngan argumientos, ls balores que son passados culas regras. Esso permite caratelísticas dua lenguaige natural, tales cumo cuncordáncia i refréncia, analogamente al correto uso d'eidantificadores an lenguaige de porgramaçon, que dében ser spressos de maneira natural. I.g. agora, nós podemos facilmente spressar qu'an sentenças an anglés, l sujeito i berbo dében cuncordar an númaro.
An Ciéncia de la cumputaçon, eisemplos dessa abordaige ancluen Gramática de Afixos, Gramática d'atributos, Gramática andexada, i Ban Wijngaarden [[Gramática de dous lebles].
Stensones similares eisisten an lenguística.
Outra stenson ye permitir que treminales adicionales apareçan ne l lado squerdo de las regras, restringindo sue aplicaçon. Esso porduç l formalismo de Gramática sensible al cuntesto.
Aplicaçones Lenguísticas
Tales regras son outro çpositibo padron an lenguística tradecional; i.g. passibaçon de la boç, an pertués. Grande parte de la Gramática geratiba ten se dedicado a ancontrar maneiras d'aprimorar ls macanismos çcritibos de regras de strutura de frase gramatical i trasformaçon de tal forma puodan ser spressas satamente ls tipos de cousas que puoden ser spressos an lenguaige natural. Permitir trasformaçones arbitrárias nun faç cun qu'esse oubjetibo seia atingido. Eilhes son mui mais poderosos, sendo Turing cumpletos la nun ser que restriçones seneficantes séian adicionadas (i.g. nun permitir trasformaçones qu'antroduzan i anton rescreban simblos nua maneira libre-de l-cuntesto. Posiçon giral de Chomsky subre la nó-gratuidade cuntesto de la lenguaige natural ten se mantido zde anton Posiçon giral de Chomsky subre la nó-libardade de cuntesto de la lenguaige natural ten se mantido zde anton, antretanto sous eisemplos specificos a respeito de la nun adequaçon de GLCs an tenermos dua fraca capacidade geratiba fúrun mais tarde zaprobadas. Girald Gazdar i Geoffrey Pullun ten çcutido qu'anque alguas custruçones nó-libres-de-cuntesto an lenguaige natural (cumo cross-serial dependencies na Suíça Germánica i reduplication an Bambara ), la grande maiorie de las formas an lenguaige natural son, de fato libres de cuntesto.
Ler mais
Catadorie:1956 in cumputer science Catadorie:Cumpiler custrution Catadorie:Formal languages Catadorie:Porgramming language topics Catadorie:Wikipedie articles with ASCII art Catadorie:Teorie de la cumputaçon Catadorie:Tópicos an lenguaiges de porgramaçon
Donald Trump
miniaturadaimagem|Donald Trump persidente de ls Stados Ounidos. Donald John Trump (Nuoba Iorque, 14 de júnio de 1946) ye un ampresairo i ex-apersentador de riality show, 45º i atual persidente de ls Stados Ounidos. Na eileiçon de 2016, Trump fui eileito pul Partido Republicano al derrotar la candidata democrata Hillary Clinton ne l númaro de delegados de l coleijo eileitoral; inda assi, perdiu ne l boto popular por mais de 2,8 milhones de botos, la maior derrota nas urnas dun persidente eileito na stória de l paíç. Trump tomou posse an 20 de janeiro de 2017 i, als 70 anhos d'eidade, ye la pessona mais bielha a assumir la persidéncia.
Catadorie:Naturales de Nuoba Iorque (cidade) Catadorie:Ampresários de ls Stados Ounidos Catadorie:Apersentadores de telebison de ls Stados Ounidos Catadorie:Bilionários de ls Stados Ounidos Catadorie:Críticos de l Eislan Catadorie:Anticomunistas de ls Stados Ounidos Catadorie:Republicanos de Nuoba Iorque Catadorie:Presbiterianos de ls Stados Ounidos Catadorie:Norte-amaricanos d'ascendéncia almana Catadorie:Norte-amaricanos d'ascendéncia scocesa Catadorie:WWE Preça de casa of Fame Catadorie:Candidatos a la Persidéncia de ls Stados Ounidos an 2016 Catadorie:Persidentes de ls Stados Ounidos
Xintoísmo
Xintoísmo ye la religion tradecional de l Japon, la sola religion que puode ser cunsidrada genuínamente japonesa, streitamente lhigada a la cultura i modo de bida japonés. Shintou (神道) an japonés quier dezir "bie de l diuses", l purmeiro kanji ye shin (神), l mesmo kanji para kami (que quier dezir "dius"). L segundo kanji ye tó (道), que quier dezir camino. L Xintoísmo, custitui un cunjunto de fés i práticas relegiosas de tipo animista debido la auséncia de eilemientos cumo códigos de lheis splícitas, filosofie testualmente definida, profetas ó un lhibro sagrado más eilaborado. Antretanto la eimensa anfluencia xintoista ne l cumportamiento i ne l modo de bida de l japoneses, percetible nun solo an sous dibersos rituales mas an todos ls aspetos de la sociadade i de la bida, bien cumo sue ampla abrangéncia an sou paíç de ourige, garante la esta cuncepçon místico-filosófica l statuto dua de las grandes religiones de l mundo. Defrente de l Budismo, que ténen ourige andiana i anfluéncia chinesa, l Xintoísmo ye dominante solo an sou paíç de ourige, ambora sue prática nun amplique ne l abandono ó repúdio la outras formas de fé. Nun se trata dua cuncepçon sclusibista, cumbibendo pacificamente i até cumplementarmente cun outras práticas relegiosas.
L termo japonés Kami (dius) quier dezir "algo eilebado", "debino", "superior" "absoluto". Nun eisiste traduçon percisa mas l termo ye atrebuído als spritos sagrados, diuses i debindades an giral. Cumo acuntece muitas bezes cun traduçones, mui de l seneficado oureginal de l termo puode se perder, i talbeç l melhor a ser feito, ne l causo de l cunceito de kami, ye nun traduzi-lo, i si antender que tipo de seres sprituales son anglobados ne l cunceito de kami.
Pesonaiges houmanos que rialízen grandes feitos, heiróis, i l própio amperador, çcendente direto de AMATERASU, recíben beneraçon cumparable la de l kami. Ne l causo de l héirois l feito puode ser de qualquier orde, melitar, social ó artístico, podendo esta celebridade recebir santuários. Mas lhembremos que esso nun seneficaba torna-lo eiquibalente a un Kami oureginal-absoluto (dius), pus nun se perde la noçon de l lhemite que l separa dun ser houmano. Apesar desso na berdade l que se admira nun ye l personaige houmano an si, mas si la sue parte debina que l premitiu rializar l que quier que tenga feito.
L Xinto nun se propagou de forma seneficatiba para fura de l território japonés, porque ye ua religion nacionalista por eiceléncia. Inda assi, anfluenciou fuortemente praticamente todas las religiones que yá chegórun al Japon, anclusibe alguas que se popularizórun depuis an outros países, cumo por eisemplo la Eigreija Messiánica, l Budismo Tierra Pura i l mobimiento Seicho-Ne l-Ie.
Stória
Las ouriges más antigas de l xintoísmo son çcoincidas, mas acradita-se que ampeçou la se formar probablemente ne l período Jomon.
L Budismo fui antroduzido ne l seclo VI i trouxe grabes cunsequéncias pa l Xintoísmo. Benido de la Coreia, apersentado al amperador, l Budismo, anque alguas resisténcias einiciales, acabou por triunfar, tenendo serbido para la cunsulidaçon de l poder amperial, cul apoio de l gobernantes lhocales.
Apesar çto, la tendéncia giral, i más cunforme a la mentalidade de l Ouriente, fui la de fundir las dues religiones, mas sob la égide de l Budismo.
Durante lhongos seclos, l Budismo ampuso la sue anfluéncia, subreponendo-se a la religion tradecional, que mas nun zapareciu.
Face al domínio dua religion strangeira zde lhougo bários pensadores i sacerdotes percurórun mantener la dignidade i l papel zampenhado pula religion tradecional. Na Eidade Média, bários destes pensadores fazirun ua ounion antre ls dous tipos de debindades, mas an sentido cuntrário al yá referido: ls budas éran na berdade kami ancarnados, que assi deixában l sou stado oureginal para çcíren a a tierra.
Ne ls sécs. XBI- XVII, bibiu-se un momiento de renacimiento de la cultura japonesa, cul cunsequente afastamiento de anfluéncias strangeiras. Anque l Budismo nun perder sustancialmente l sou terreno, quedou agora relegado para segundo plano, a fabor dua tendéncia nacionalista que se afirmaba, i que atingirie l sou punto culminante ne l período seguinte.
Criou-se anton l chamado Xintoísmo de Stado, ua spece de sacralizaçon de l Stado, ó melhor, laicizaçon de l Xintoísmo. De fato, l xintoísmo fui çpido de l sou caráteler relegioso para se tornar un deber cíbico de reberéncia al Stado i al amperador.
L xintoísmo statal permaneciu an bigor durante alguas décadas. Cumo spresson de l nacionalismo japonés, sacerbou-se particularmente por oucasion de la Segunda Guerra Mundial. Cula derrota de l Japon, precipitou-se l sou porcesso de queda. An 1946, fui proclamada la nuoba Custituiçon, pula qual l amperador fui çtituído de todas las prerrogatibas debinas i de to l poder político, tornando-se solo símbolo de la ounidade nacional.
Terminologie
Ne l percípio, esta religion étnica nun tenie nome, mas quando se antroduziu l budismo ne l Japon durante l seclo VI, un de l nomes que este recebiu fui Butsudo, que quier dezir "l camino de l Buda". Assi, la fin de defrenciar de l budismo, la religion natiba passou a ser chamada xinto, palabra de ourige chinesa, que cumbina dous carateles chineses (kanji): "shin" (神), seneficando diuses ó spritos (quando lhido solico ye pernunciado "kami") i "tō" (道), que quier dezir camino filosófico. Assi, xinto quier dezir "l camino de l diuses". L nome chinés fui scolhido porque na época solo l chinés era scrito ne l Japon, yá que nun habien zambolbido inda la scrita japonesa.
Tipos de xintoísmo
Reconhecen-se bárias spressones de l xintoísmo, que son l resultado de la eiboluçon stórica de la religion, lhugar de la sue manifestaçon i prática relegiosa de l adetos.
Scrituras sagradas
L xintoísmo nun ten un lhibro sagrado, cumo la Bíblia ó l Alcoran. Hai inda assi un cunjunto de testos subre ls ansinamientos de la religion que recíben l nome de Shinten, "scrituras sagradas", mas nun son cunsidrados testos rebelados ó de caráteler subrenatural.
Estes lhibros apersentan las narratibas míticas de la tradiçon xintoísta. Ls mitos çcritos refíren- se a un caos primordial an que ls eilemientos se mesclan an massa amorfa i ançtinta, "cumo nun uobo". Ls diuses surgiran desse caos.
Kami
L xintoísmo baseia-se ne l culto als kami (神). Esta palabra ye frequentemente traduzida por "dius" ó "debindade", l que nun traduç cumpletamente l cunceito, dado que ls kami puode ser tamien fuorças bitales ó spritos de la natureza. Al cuntrário de l diuses de las outras religiones, ls kami nun son ounipotentes ó ouniscientes, tenendo poderes lhemitados. Nin todos kami son buonos. Alguns kami son lhocales ó coincidos cumo spritos dun lhocal an particular ó a lhugares (muntanhas, yerbas, arbles, balhes, rius, mares, ancruzelhadas. Outros repersentan eilemientos ó porcessos de la natueza, cumo por eisemplo, Amaterasu, la diusa de l Sol, Tsukiyomi, diusa de la luna, Susano, dius de la tormienta.
Eisisten kami lhigados la fenómenos meteorológicos (chuba, bento (Fujin), trobon...), i kamis associados a la bida houmana (bestuário, trasportes, oufícios, etc.). Ancluen-se inda ne l cunceito de kami ls spritos de homes notables, cumo de ciertos guerreiros. Ls spritos de l antepassados tamien son cunsidrados diuses tutelares de la família ó de l paíç, motibo pul qual ls ritos fúnebres possuen grande relebo.
Ls testos xintoístas refíren- se la "oitocentas miríades" de kami (yaoyorozu ne l kami); este númaro nun debe ser anterpretado lhiteralmente, pretendendo-se solo transmitir la noçon de que eisisten einúmaros kami. Ls kami nun son percetibles pul ser houmano.
Puoden ser debedidos an dous tipos: ls que habitan ne l cielo (amatsukami) i ls que habitan na tierra (kunitsukami). Ls purmeiros trazen a a tierra anfluéncias positibas, anquanto que ls segundos manténen-na cumo eilha.