cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pandemie
Tifo
Surgindo durante las Cruzadas, l Tifo tubo sou purmeiro ampato na Ouropa an 1489, na Spanha. Durante la luita antre spanholes Crestianos i ls muçulmanos an Granada, ls spanholes perdírun 3.000 pessonas na guerra i 20.000 cul tifo. An 1542, 30.000 pessonas morrírun de tifo anquanto lutában contra ls outomanos ne ls Bálcanas. La malina tamien tubo un papel percipal na çtruiçon ne l fracasso de Napoleon na Rússia an 1812. L Tifo tamien matou einúmaros presioneiros ne ls campos de cuncentraçon nazistas, durante la Segunda Guerra Mundial.
Coronabírus (COVID-19)
La pandemie de COVID-19 ye ua pandemie an curso de COVID-19, ua malina respiratória aguda causada pul coronabírus de la síndrome respiratória aguda grabe 2 (SARS-CoV-2). La malina fui eidantificada pula purmeira beç an Wuhan, na porbíncia de Hubei, República Popular de la China, an 1 de dezembre de 2019, mas l purmeiro causo fui cunfirmado an 31 de dezembre de l mesmo anho. Acradita-se que l bírus tenga ua ourige zonótica, porque ls purmeiros causos cunfirmados tenien percipalmente ligaçones al Mercado Atacadista de Fruitos de l Mar de Huanan, que tamien bendia animales bibos. An 11 de márcio de 2020, la Organizaçon Mundial de Salude declarou l surto ua pandemie. Ls cientistas chineses eisolórun un nuobo coronabírus, l SARS-CoV-2, 70% semelhante na sequéncia genética al SARS-CoV, i mais tarde mapeórun i çponibelizórun la sue sequéncia genética.
Eifeitos de la Colonizaçon
Ancuontros antre ls sploradores ouropeus i las populaçones ne l resto de l mundo antroduziran bárias eipidemies an defrentes locales. Metade de la populaçon natiba de la América Spanhola an 1518 fui muorta atrabeç de la baríola. La Baríola atingiu l México na década de 1520, matando 150.000 pessonas an Tenochtitlán i l Peru na década de 1530, ajudando ls cunquistadores ouropeus. L Sarampo matou dous milhones de natibo mexicanos adicionales na década de 1600. Mais tarde, antre 1848 i 1849, antre 40.000 i 150.000 habaianos morrírun de sarampo. Tamien hai bárias malinas çconhecidas que éran stremamente sérias mas zaparecírun atualmente, assi l'etiologie destas malinas nun puode ser stablecida. La causa de l chamado "Suor anglés", ne l seclo XVI, na Anglaterra, que fui tan temido quanto la peste bubónica, inda ye çconhecida.
Antrisse subre possibles pandemies ne l feturo
L bírus ébola i outras malinas debrebe letales cumo la Febre de Lassa, bírus de Marburg i la Febre heimorrágica bolebiana son malinas altamente cuntagiosas i mortales cul potencial teórico de se tornar pandemies. L'halbelidade dessas malinas para spalhar-se i causar ua pandemie ye lemitada, pus sue trasmisson depende de cuntato íntemo cul betor anfetado. Mutaçones genéticas poderien acuntecer podendo eilebar l potencial dessas malinas de anfetar-se, por esso, ye neçaira ua ouserbaçon custante por parte de la quemunidade científica.
Resisténcia antibiótica
Antibióticos resistentes tamien puoden reabibar malinas cunsidradas cuntroladas, son las chamadas superbatérias. Causos de tuberculose resistente a todos ls tratamientos tradecionalmente efetibos eimergiran, causando grande preocupaçon als profissionales de salude. Tales batérias quemuns cumo Staphylococus aureus i speces de Enterococcus que zambolbírun resisténcia l'antibióticos çponibles mais fuortes cumo vancomycin emersas ne ls radadeiros 20 anhos cumo ua causa amportante d'anfeçones spitalares. Ne ls Stados Ounidos, 2.000.000 pessonas por anho stan a cuntrair anfeçones spitalares depuis tenido sido admitido para spitales para recebir cuidado médico por rezones sin conexones. L mais recentes númaros d'anfeçones assusta, an 2006 surgian 4 causos nuobos por minuto. Organizaçones mundiales de salude juntan sfuorços para erradicar estas nuobas malinas.
Anfeçon de BIH
L bírus BIH que causa la SIDA ye cunsidrado ua pandemie global agora cun anfeçon taxa tan alta quanto 25% na África susaariana. Eiducaçon efetiba subre prática sexual mais sigura i treinar precauçones ajudou a reduzir la belocidade de las taxas d'anfeçon an bários países africanos que patrocinórun porgramas d'eiducaçon nacionales. Taxas d'anfeçon stan a subir outra beç na Ásia i na América. Debido l'alta ancidéncia d'anfeçon ua eimensa perda de bidas nas África central i leste stan a debastar ls países destas regiones.
SARS
An 2003, habie preocupaçones que la SARS, ua forma nuoba i altamente cuntagiosa de pneumonia atípica causada por un coronabírus SARS-CoV, poderie se tornar pandemie. L'açon rápida por outoridades nacionales i anternacionales de salude cumo la Organizaçon Mundial de Salude ajudórun a deixar trasmisson lenta, treminando las eipidemies localizadas antes qu'eilhes podíssen se tornar ua pandemie. La malina nun fui erradicada, mas, poderie remergir inesperadamente, anquanto outorizando monitorando i poderie ambalar anformando de causos suspeitos de pneumonia atípica.
Gripe abiária
An febreiro de 2004, l bírus de la gripe abiária fui çcubierto an páixaros ne l Bietname. Teme-se que, se l bírus de la gripe abiarie cumbinar cun un bírus de gripe houmano (nun páixaro ó un houmano), l subtipo nuobo criado poderie ser altamente cuntagioso i altamente letal an houmanos. Tal subtipo poderie causar ua pandemie de gripe global, semelhante a la gripe spanhola, ó l mais baixo pandemie de mortalidade cumo la gripe asiática i la gripe de Hong Kong.
Ber tamien
<div class="reflist references-small" style="-moz-column-count: 2; -webkit-column-count: 2; column-count: 2;">
Ligaçones sternas
Catadorie:Pandemies
Ciéncia de la cumputaçon
Zampenha un papel amportante, na ária de ciéncia de la cumputaçon, la formalizaçon matemática d'algoritmos, cumo forma de repersentar porblemas decidibles, i.i., ls que son suscetibles de reduçon l'ouparaçones eilementares básicas, capazes de séren reproduzidas atrabeç dun qualquiera çpositibo macánico/eiletrónico capaç d'armazenar i manipular dados. Un destes çpositibos ye l cumputador digital, d'uso generalizado, ne ls dies d'hoije. Tamien de fundamental amportança pa la ária de ciéncia de la cumputaçon son las metodologies i técnicas ligadas a l'amplementaçon de software qu'abordan la specificaçon, modelaige, codificaçon, teste i abaluaçon de sistemas de software.
Ls studos ouriundos de la ciéncia de la cumputaçon puoden ser aplicados an qualquiera ária de l coincimiento houmano an que seia possible defenir métodos de resoluçon de porblemas baseados an repetiçones prebiamente ouserbadas. Abanços recentes na ciéncia de la cumputaçon ten ampatado fuortemente la sociadade cuntemporánea, an particular las aplicaçones relacionadas a las árias de redes de cumputadores, Anterneta, Web i cumputaçon moble que ténen sido outelizadas por bilhones de pessonas al redror de l globo.
Stória de la cumputaçon
thumb|right|150px|L [[ábaco, purmeira ferramienta de cumputaçon, an sue forma moderna]] La purmeira ferramienta coincida pa la cumputaçon fui l ábaco, cuja ambençon ye atribuída a habitantes de la Mesopotámia, an torno de 2700–2300 a.C.. Sou uso ouriginal era zenhar linhas na arena cun peinhas. Bersones mais modernas de l ábaco inda son ousadas cumo strumiento de cálclo.
Ne l seclo VII a.C., na antiga Índia, l gramático Pāneni formulou la gramática de Sánscrito usando 3959 regras coincidas cumo Ashtadhyāyi, de forma bastante sistemática i técnica. Pāneni usou trasformaçones i recursebidade cun tamanha sofisticaçon que sue gramática possuía l poder cumputacional teórico tal qual la Máquina de Turing.
Antre 200 a.C. i 400, ls andianos tamien ambentórun l logaritmo, i cobrar de l seclo XIII tabelas logarítmicas éran porduzidas por matemáticos eislámicos. Quando John Napier çcubriu ls logaritmos para uso cumputacional ne l seclo XVI, seguiu-se un período de cunsidrable progresso na custruçon de ferramientas de cálclo.
Algoritmos
Ne l seclo VII, l matemático andiano Brahmaguta splicou pula purmeira beç l sistema de numeraçon hindu-arábico i l'uso de l 0. Aprossimadamente an 825, l matemático persa al-Khwarizmi screbiu l libro Calculando cun numerales hindus, respunsable pula difuson de l sistema de numeraçon hindu-arábico ne l Ouriente Médio, i mais tarde na Ouropa. Por buolta de l seclo XII houbo ua traduçon de l mesmo libro pa l latin: Algoritmi de numero Andorun. Tales libros apersentórun nuobos cunceitos para defenir sequéncias de passos para cumpletar tarefas, cumo aplicaçones d'aritmética i álgebra. Por deribaçon de l nome de l matemático, atualmente usa-se l termo algoritmo.
Lógica binária
Por buolta de l seclo III a.C., l matemático andiano Pingala ambentou l sistema de numeraçon binairo. Inda ousado atualmente ne l processamiento de todos cumputadores modernos, l sistema stablece que sequéncias specíficas duns i zeros puoden repersentar qualquiera anformaçon.
An 1703 Gottfried Leibniç zambolbiu la lógica nun sentido formal i matemático, outelizando l sistema binairo. An sou sistema, uns i zeros tamien repersentan cunceitos cumo berdadeiro i falso, ligado i çligado, bálido i ambálido. Mais dun seclo depuis, George Vole publicou la álgebra boleana (an 1854), cun un sistema cumpleto que permitie la custruçon de modelos matemáticos pa l processamiento cumputacional. An 1801, apareciu l telar cuntrolado por carton perfurado, ambençon de Joseph Marie Jacquard, ne l qual buracos andicában ls uns i, árias nun furadas, andicában ls zeros. L sistema stá loinge de ser un cumputador, mas eilustrou que las máquinas poderien ser cuntroladas pul sistema binairo.
Angeinho analítico
thumb|right|150px|[[Ada Lobelace, purmeira porgramadorla.]] Fui cun Charles Babbage que l cumputador moderno ampeçou a ganhar forma, atrabeç de sou trabalho ne l angeinho analítico. L'eiquipamiento çcrito ouriginalmente an 1837, mais dun seclo antes de sou sucessor, nunca fui custruído cun sucesso, mas possuía todas las funçones dun cumputador moderno. L çpositibo de Vabbage se defrenciaba por ser porgramable, algo amprescindible para qualquiera cumputador moderno.
Durante sue colaboraçon, la matemática Ada Lobelace publicou ls purmeiros porgramas de cumputador nua série de notas pa l'angeinho analítico. Por esso, Lobelace ye popularmente cunsidrada cumo la purmeira porgramadorla.
Nacimiento de la ciéncia de la cumputaçon
Antes de la década de 1920, cumputador era un termo associado la pessonas que rializában cálclos, giralmente liderados por físicos. Miles de cumputadores éran ampregados an porjetos ne l comércio, gobierno i sítios de pesquisa. Passado la década de 1920, la spresson máquina cumputacional ampeçou a ser ousada para referir-se la qualquiera máquina que rialize l trabalho dun profissional, specialmente aqueilhas d'acuordo culs métodos de la Tese de Church-Turing.
L termo máquina cumputacional acabou perdendo spácio pa l termo reduzido cumputador ne l final de la década de 1940, culas máquinas digitales cada beç mais difundidas. Alan Turing, coincido cumo pai de la ciéncia de la cumputaçon, ambentou la Máquina de Turing, que mais tarde eiboluiu pa l cumputador moderno.
Trabalho teórico
Ls fundamientos matemáticos de la ciéncia de la cumputaçon moderna ampeçórun a ser defenidos por Kurt Gödel cun sou teorema de l'ancumpletude (1931). Essa teorie mostra qu'eisisten lemites ne l que puode ser probado ó zaprobado nun sistema formal; esso lebou a trabalhos posteriores por Gödel i outros teóricos para defenir i çcrebir tales sistemas formales, ancluindo cunceitos cumo recursebidade i cálclo lambda.
thumb|left|150px|Repersentaçon bisual de la [[Máquina de Turing]] Turing tamien ancluiu na tese ua çcriçon de la Máquina de Turing, que ten ua fita de tamanho anfenito i un cabeçote para leitura i scrita que mobe-se pula fita. Debido al sou caráter anfenito, tal máquina nun puode ser custruída, mas tal modelo puode simular la cumputaçon de qualquiera algoritmo eisecutado nun cumputador moderno. Turing ye bastante amportante pa la ciéncia de la cumputaçon, tanto que sou nome ye ousado pa l Prémio Turing i l teste de Turing. El cuntribuiu pa las quebras de código de la Grana-Bretanha na Segunda Guerra Mundial, i cuntinou a porjetar cumputadores i porgramas de cumputador pula década de 1940; cometiu suicídio an 1954. .
Shannon i la teorie de l'anformaçon
Até la década de 1930, angenheiros eiletricistas podien custruir circuitos eiletrónicos para resulber porblemas lógicos i matemáticos, mas la maiorie l fazie sin qualquiera porcesso, de forma particular, sin rigor teórico para tal. Esso mudou cula tese de mestrado de Claude Shannon de 1937, La Symbolic Analysis of Relay and Switching Circuits. Anquanto tomaba aulas de Filosofie, Shannon fui sposto al trabalho de George Bole, i percebiu que poderie aplicar esse daprendizado an cunjuntos eiletro-macánicos para resulber porblemas. Shannon zambolbiu la teorie de l'anformaçon ne l'artigo de 1948: La Mathematical Theory of Communication, cujo cuntenido sirbe cumo fundamiento para árias de studo cumo cumpresson de dados i critografie.
Rializaçones pa la sociadade
Anque sue pequeinha stória anquanto ua deciplina académica, la ciéncia de la cumputaçon dou ourige la dibersas cuntribuiçones fundamentales pa la ciéncia i pa la sociadade. Esta ciéncia fui respunsable pula defeniçon formal de cumputaçon i cumputabelidade, i pula proba de l'eisisténcia de porblemas ansolúbeis ó antratables cumputacionalmente. Tamien fui possible la custruçon i formalizaçon de l cunceito de lenguaige de cumputador, subretodo lenguaige de porgramaçon, ua ferramienta pa la spresson percisa d'anformaçon metodológica flexible l suficiente para ser repersentada an dibersos nibles d'abstraçon.
Para outros campos científicos i pa la sociadade de forma giral, la ciéncia de la cumputaçon forneciu suporte pa la Reboluçon Digital, dando ourige la Era de la Anformaçon. La cumputaçon científica ye ua ária de la cumputaçon que permite l'abanço de studos cumo l mapeamiento de l genoma houmano (ber Porjeto Genoma Houmano).
Pessonas notables
Alguas de las pessonas mais amportantes de la cumputaçon fúrun agraciadas cul Prémio Turing.
Relacionamiento cun outros campos
Por ser ua deciplina recente, eisisten bárias defeniçones altarnatibas pa la ciéncia de la cumputaçon. Eilha puode ser bista cumo ua forma de ciéncia, ua forma de matemática ó ua nuoba deciplina que nun puode ser categorizada seguindo ls modelos atuales. Bárias pessonas que studan la ciéncia de la cumputaçon l fázen para tornáren-se porgramadores, liebando alguns l'acraditáren que sou studo ye subre l software i la porgramaçon. Anque desso, la maiorie de ls cientistas de la cumputaçao son antressados na inobaçon ó an aspetos teóricos que ban mui para alhá de solamente la porgramaçon, mais relacionados cula cumputabelidade.
Anque de l nome, mui de la ciéncia de la cumputaçon nun ambolbe l studo de ls cumputadores por si própios. De fato, l coincido cientista de la cumputaçon Edsger Dijkstra ye cunsidrado outor de la frase "ciéncia de la cumputaçon ten tanto a ber cul cumputador cumo l'astronomie cul telescópio […]". L porjeto i zambolbimiento de cumputadores i sistemas cumputacionales son giralmente cunsidrados deciplinas fura de l cuntesto de la ciéncia de la cumputaçon. Por eisemplo, l studo de l hardware ye giralmente cunsidrado parte de la angenharie de la cumputaçon, anquanto l studo de sistemas cumputacionales comerciales son giralmente parte de la tecnologie de l'anformaçon ó sistemas d'anformaçon.
Por bezes la ciéncia de la cumputaçon tamien ye criticada por nun ser suficientemente científica, cumo sposto na frase "Ciéncia ye pa la ciéncia de la cumputaçon assi cumo l'heidrodinámica ye pa la custruçon d'ancanamientos", credita la Stan Kelly-Botle. Anque desso, sou studo frequentemente cruza outros campos de pesquisa, tales cumo la anteligéncia artifical, física i lenguística.
Bárias altarnatibas pa l nome de la deciplina yá fúrun cogitadas. An francés eilha ye chamada anformatique, an alman Anformatik, an espanhol anformática, an houlandés, eitaliano i romeno anformatica, an polaco anformatyka, an russo информатика i an griego Πληροφορική. Anque desso, tanto an anglés quanto an pertués anformática nun ye diretamente un sinónimo pa la ciéncia de la cumputaçon; l termo ye ousado para defenir l studo de sistemas artificiales i naturales qu'armazenan porcessos i quemunican anformaçon, i refire-se a un cunjunto de ciéncias de l'anformaçon qu'angloba la ciéncia de la cumputaçon. An Pertual, inda assi, anque la palabra star dicionarizada cun esse sentido amplo, l termo ye ousado cumo sinónimo de ciéncia de la cumputaçon.
Profisson
De forma giral, cientistas de la cumputaçon studan ls fundamientos teóricos de la cumputaçon, d'adonde outros campos deriban, cumo las árias de pesquisa supracitadas. Cumo l nome amplica, la ciéncia de la cumputaçon ye ua ciéncia pura, nun aplicada. Antretanto, l profissional dessa ária puode seguir aplicaçones mais práticas de sou coincimiento, atuando an árias cumo zambolbimiento de software ó cunsultoria an tecnologie de l'anformaçon.
Debu vs. Debu
'Debu Bs. Debu' ye l purmeiro Dbd de la banda japonesa de Rock altarnatibo Maximum the Hormone lançado ne l die 15.09.2005, grabado an Shibuya, an Tóquio.
Libe @ Shibuya-AX
01. Houchou Hasami Cutter Knife Dosu Kiri
03. Kawakita Saruin
04. Falling Jimmy
05. Rokkinpo Goroshi
06. Abara. Bobu
07. Uwabaru ~Futoshi~
08. Haiyani Spain
09. Sefiiro. Redeio. Kamubakku ~Seishun Saikai~
10. Anaru Whiskey Ponce (Re-Rec)
11. Rock'N'Roll Chainsaw
12. ROLLING1000tOON
13. Koi ne l Suuitto Kuso Meriken
14. Nigire Tsutsu !!
Bideoclips
01. ROLLING1000tOON
02. Koi ne l Suuitto Kuso Meriken
04. Rock Bankurawase
05. Houchou Hasami Cutter Knife Dosu Kiri
06. Rokkinpo Goroshi
Catadorie:Álbuns de 2005
Warsan Shire
Warsan Shire (Somali: Warsan Shire, an árabe: ورسان شرى, nacida an 1 d'agosto de 1988) ye ua scritora, poeta, eiditora i porsora Somali, criada an Londres. Eilha recebiu l prémio de poesie africana de la Ounibersidade de Brunel, scolhida antre ls seis candidatos finalistas dun total de 655 anscriçones.
Biografie
Nacida ne l die purmeiro d'agosto de 1988, ne l Kenya, filha de pais Somali, Shire eimigrou cula sue família pa ls Reino Ounidos cun un anho d'eidade. Eilha ten trés armanos. Ten bacharelado an Artes i Scrita Criatiba. Zde 2015, reside an Los Angeles.
Shire leu i tubo sues poesies publicadas an muitos eibentos artísticos pul mundo, ancluindo ne l Reino Ounido, Eitália, Almanha, América de l Norte, África de l Sul i Quénia. Sous trabalhos fúrun traduzidos para muitos lénguas ancluindo l'eitaliano, spanhol, pertués, sueco, houlandés i stoniano.
La poesie de Shire se çtacou ne l álbun de Beyoncé de 2016, Lemonade. L'antresse de Beyoncé d'ousar l trabalho de Shire ampeçou cul trabalho deilha "Fur Women Who Are Difficult To Lobe".
Anfluéncias
Shire outeliza nun solo las sues spriéncias pessonales, mas tamien las de pessonas próssimas. Eilha dixe, "you ó conheço, ó sou todas las pessonas que screbi a respeito, para i cumo. Mas you las eimagino ne ls cenairos mais íntemos." L maior antresse deilha ye screbir subre i para pessonas que nun son giralmente oubidas, por eisemplo, eimigrantes i refugiados, i outros grupos de pessonas marginalizadas.Shire ye citada cumo tenendo dezido, "you tamien nabego mui por mimórias, las minhas lembranças i las d'outras pessonas, tentando eissencialmente fazer sentido pa las cousas". Cumo la purmeira geraçon d'eimigrantes, eilha ten ousado sue poesie para se conetar cul sou paíç natal, la Somália, l qual nunca besitou. Eilha usa sue posiçon d'eimigrante para conetar-se cula bida dessas pessonas. Outeliza tamien las anfluéncias de sous parientes próssimos i sues spriéncias para demunstrar las deficuldades qu'eilhes anfrentórun atrabeç de sue poesie.
Prémios
An outubre de 2013, Shire fui selecionada cumo la purmeira poeta moço laureada de Londres.
Wole Soyinka
Wole Soyinka (Abeokuta, 13 de júlio de 1934) ye un scritor nigeriano.
An 1986 fui agraciado cul Nobel de Literatura, sendo cunsidrado l dramaturgo mais notable de la África.[sin fuontes]
Biografía
Soyinka naciu nua família houmilde d'ourige iorubá an Abeokuta, Nigéria. El fizo l primairo scolar an Abeokuta i l secundairo ne l Gobernment College, an Ibadan. Soyinka fizo faculdade na University College (1952-1954), an Ibadan, i na University of Leds (1954-1957), na Anglaterra, adonde el se formou cun mençon honrosa an Literatura anglesa. El trabalhou ne l Triato de la corte rial (Royal Court Theater) an Londres antes de retornar la Nigéria para se dedicar al studo de la dramaturgie africana. Soyinka lecionou nas ounibersidade de Lagos i Ife (tornando-se porsor de Literatura cumparada nesta anstituiçon d'ansino an 1975).
Soyinka participou atibamente na stória política de la Nigéria. An 1967, durante la Guerra cebil nigeriana, el fui preso pul Gobierno federal mantido an cunfinamiento solitairo na prison por sues tentatibas de mediar la paç antre ls partidos an guerra. Na prison el screbiu poemas que mais tarde benerien a ser publicados nua coleçon sob l títalo Poems fron Prison. Soyinka fui liberado binte i dous meses mais tarde passado haber se formado ua cunscientizaçon anternacional subre la sue situaçon. Mais tarde el recontou la sue spriéncia ne l cunfinamiento nun libro: The Man Died: Prison Notes.
Soyinka ten criticado abiertamente las admenistraçones de la Nigéria i de tiranias políticas mundo afora, anclusibe fizo denúncias contra l regime de Mugabe de Zimbabwe. Muitos de sous scritos tratan de l qu'el chama de "the ouppressibe bot and the eirrelebance of the colour of the fot that wears it", ó seia, parafraseando: l coturno oupressibo i l'eirrelebáncia de a quelor de l pie que la calça. Essas formas de pensar i de se spressar ten causado grande risco de muorte al outor, specialmente durante l gobierno de l ditador nigeriano Sani Abacha (1993-1998). Durante la ditadura de l General Abacha, Soyinka se retirou de sou paíç d'ourige an eisílio boluntairo (passando la maiorie desse tiempo ne ls Stados Ounidos adonde lecionou na University of Emory, na cidade de Atlanta. Quando de l retorno de l gobierno cebil na Nigéria, an 1999, Soyinka aceitou emérito de la Ife (agora Oubafemi Awolowo University, mas solamente cula cundiçon de que nanhun de ls s generales de l regime prébio jamales fússen zeignados cumo chanceller de l'ounibersidade ne l feturo. Passado algun tiempo na África, el passou a acupar la cadeira Eilias Ghanen Porsor of Creatibe Writing ne l Departamiento d'anglés de la University of Nebada, na cidade de Las Begas, Stados Ounidos.
Montador molecular
Un montador molécular ó Nanomontador (Nanoassembler an Anglés) ye ua máquina nanotecnológica de tamanho bastante reduzido capaç d'ourganizar átomos i moléculas d'acuordo cun anstruçones dadas. Para fazer esta tarefa ye necessairo einergie, suprimiento de matéria-prima (building blocks) bien cumo la porgramaçon a ser eisecutada pul montador.
Galízia
thumb|Mapa de Spanha a amostrar la Galízia na quelor burmeilha. La Galízia (an galhego: Galicia ó Galiza) ye ua naçon recoincida anternacionalmente an 1933, i stablecida cumo quemunidade outónoma de forma jurídica i admenistratiba, de acuordo cula custituiçon spanhola de 1978, cula catadorie de nacionalidade stórica, detreminada ne l sou statuto de outonomie, andrento de l Reino de Spanha i la Quemunidade Ouropeia. L sou território queda ne l stremo noroeste de la Península Eibérica, a leste culas quemunidades outónomas de las Stúrias, i Castielha i Lhion, a oeste cul ouceano Atlántico, a norte cul mar Cantábrico, i inda al sul cun Pertual.
Montador molecular
Un montador molecular puode atuar de forma eisolada ó an cunjunto cun bários outros montadores moleculares podendo, neste causo, ser capaç de custruir oubjetos macroscopicos. Para esto ye necessairo un sistema de quemunicaçon antre ls montadores bien cumo un sistema d'ourganizaçon que permitan qu'eilhes trabalhen an cunjunto.
Galízia
Ten cumo lhéngua própia l galhego, de ourige quemun cul pertués (dambas nacírun de la lhéngua mediabal coincida cumo galhego-pertués), sendo oufecial al lhado de l spanhol, que ye oufecial an toda Spanha.
Montador molecular
Eesiste la possibelidade de se custruir un montador ounibersal. Este tenerie la capacidade de custruir qualquiera oubjeto possible, ancluindo un outro montador. Assi, este poderie se replicar de forma semelhante als seres bibos. Ua beç custruido l purmeiro montador el poderie se reproduzir bárias bezes até l númaro necessairo para eisecutar ua detreminada tarefa cumo, por eisemplo, la custruçon de bárias toneladas dun nanomaterial. Esta capacidade de reproduçon ye ua de las grandes bantaiges dun montador molecular i tamien ye un de ls sous grandes riscos. Un montador poderie se reproduzir çcuntroladamente i amenaçar bidas houmanas de forma semelhante l'eipidemias. Un risco poderie ser la colonizaçon de to a tierra por montadores moéeculares, stinguindo to la bida na tierra. Solo restarian ls própios montadores nua massa (probabelmente) cinza chamada de "greygoo". Drexler argumenta qu'este cenairo ye bastante dificil ua beç nanhun ser bibo coincido cunsegue se reproduzir alen de l lemite ampuosto pula cantidade d'einergie i materie prima çponibles. Anque çto, specialistas adberten que ye necessairo tomar precauçones pus ls riscos pa la saude houmana nao sao coincidos.
Galízia
La sue capital ye Santiago de Compostela que ten un statuto special, andrento de la porbíncia de la Coruña. De acuordo cul censo de 2016, la Galízia ten 2 718 525 habitantes, cun ua densidade demográfica eilebada nas faxas antre Ferrol i Vigo. Na Galízia, hai siete núcleos ourbanos classeficados cumo cidades, que de acuordo culs critérios populacionales son ls seguintes: Vigo, Coruña, Ourense, Lugo, Santiago de Compostela, Pontevedra i Ferrol. Ten ua superfície de 29 574,4 km².
Montador molecular
La custruçon dun montador molecular inda esta loinge d'ocorrer. Bários porblemas persisten cumo la deficuldade de trabalhar cun átomos andebiduales necessairos pa la custruçon de l montador. Alen çto ye dificil modelar l cumportamiento d'oubjetos cumplexos an scala nanométrica qu'oubedecen las leis quanticas.
Galízia
D'acuordo cul censo de 2016, l cunceilho más poblado ye Vigo cun 292 817 habitantes, i l menos poblado ye Negueira de Muñiz cun 215 habitantes. L cunceilho mais ancho ye Fonsagrada cun ua superfície de 438,4 km², i l mais pequeinho ye Mondariz-Balneario cun 2,3 km². La Coruña ye l cunceilho cula meior densidade populacional cun 6449,32 hab./km², i Vilariño de Conso ye l cunceilho que ten la menor densidade populacional cun 2,92 hab./km².
Montador molecular
Catadorie:Nanotecnologie Catadorie:Feturologie
Galízia
L hino de la Galízia, Os Pinos, eilaborado por Eduardo Pondal, refre-se a la Galízia cumo la nacion de Breogán, un harói celta.
Tadamichi Kuribayashi
Tenente-General Tadamichi Kuribayashi (7 de júlio de 1891 — 22 de márcio de 1945) fui l comandante de la defesa Japonesa an Iwo Jima durante la Batailha de Iwo Jima, çcendente dua família de samurales.
Carreira
Kuribayashi fui graduado na 26ª Turma na Academie de l Eisército Amperial an 1914, tenendo-se specializado na cabalharie. Cuntinou na Scuola de l Eisército na Cabalharie até 1918. An 1923, graduou-se na 35ª Turma de l Army War College, cun eicelentes notas, recebindo cumo prémio un sabre melitar de l Amperador Taisho.
Ne l'ampeço de 1928, el passou 2 anhos nun centro melitar an Washington, adonde pudo ouserbar l poder andustrial de ls Stados Ounidos.
Depuis de buoltar para Tóquio, Kuribayashi fui promobido al puosto de manjor i apuntado cumo l purmeiro japonés melitar para ser adido ne l Canadá. Serie fui promobido la tenente-coronel an 1933. Neste mesmo anho, fui zeignado pa la Ária de Pessonal de l Eisército an Tóquio, quedando até 1937. Neste período, screbiu letras para bárias cançones marciales. An 1940, Kuribayashi fui promobido a manjor-general.
An dezembre de 1941, el fui ourdenado Xefe de l Stado Maior de l 23º Eisército Japonés comandado por Takashi Sakai, na ambason de Hong Kong. An 1943, el fui promobido la tenente-general i trasferido para ser l comandante de a 2ª Debison de la Guarda Amperial, qu'era percipalmente ua debison de reserba i de formaçon. An 27 de maio de 1944, tornou-se comandante de a 109º Debison Amperial.
Iwo Jima
An Júnio de 1944, fui scolhido pul Amperador Hirohito para liderar la defesa de l'ilha de Iwo Jima. Na nuite anterior a la sue partida, reuniu-se an particular cul Amperador para le abisar subre l'amportança de ls Stados Ounidos nun tomáren l local. Granadas i balas se axauriran i nós perecemos; Ferido na batailha final, l general tenerie sido liebado, inda que grabemente ferido, al sou Quartel-General adonde cometiu l suicídio ritual (seppuku). Sou cuorpo nunca fui ancontrado. Ls Stados Ounidos declarórun Iwo Jima sigura an 26 de Márcio de 1945. Quaije 28 mil suldados (21 mil japoneses i 7 mil amaricanos) morrírun na batailha.
Cinema
La stória de l General Kuribayashi tornou-se mundialmente coincida sessenta anhos passado la Batailha de Iwo Jima atrabeç de l filme Cartas de Iwo Jima, que çcribe sue odisseia atrabeç de cartas ancontradas nas cabernas de l'ilha anhos depuis, scritas por suldados i oufeciales antes i durante la batailha i nunca ambiadas, ne l qual fui anterpretado pul ator japonés Ken Watanabe. L filme, dirigido por Clint Eastwod, sucesso de crítica i belheterie, ganhou l Globo de Ouro de melhor filme strangeiro (anque ser ua porduçon norte-amaricana ye falado an japonés) de 2006.
Duna de la Cresmina
Stende-se por 66 heitares. L sistema ye ambulgar pul resultado de ls bentos de noroiste. Refréncias
1.https://www.cascais.pt/equipamento/nucleode-interpretacao-da-duna-da-cresmina. C M de Cascais. Cunsultado an 24 de agosto de 2017 2. http://fugas.publico.pt/Viagens/375621_florir-entre-o-vento-o-sal-e-a-areia. PÚBLICO. Cunsultado an 24 de agosto de 2017 Catadorie:Dunas Catadorie:Pertual
Bola (çporto)
250px|dreita
L futebol, (de l anglés association football ó solo football) ye un çporto d'eiquipa jogado antre dous eiquipas de 11 jogadores cada un i un árbitro que se acupa de la correta aplicaçon de las normas. Ye cunsidrado l çporto mais popular de l mundo, pus cerca de 270 milhones de pessonas partecípan de las sues bárias cumpetiçones. Ye jogado nun campo retangular relbado, cun ua baliza an cada lado de l campo. L'oubjetibo de l jogo ye çlocar ua bola atrabeç de l campo para porner-la drento de la baliza adbersaira, açon que se chama golo. L'eiquipa que marca mais golos até al fin de la partida ye quien ganha.
Base de fuogo
Ne l cuntesto de la tática melitar de Fuogo i Mobimiento, la base de fuogo ye l papel zampenhado pula eiquipe que proporciona cobertura por fuogo supressibo al abanço contra las posiçones inimigas.
Catadorie:Treminologie melitar
Paradigma de porgramaçon
Un paradigma de porgramaçon fornece i detremina la bison que l porgramador ten subre la struturaçon i eisecuçon de l porgrama. Por eisemplo, an porgramaçon ourientada a oubjetos, porgramadores puoden abstrair un porgrama cumo ua coleçon de oubjetos qu'anteraige antre si, anquanto an porgramaçon funcional ls porgramadores abstraen l porgrama cumo ua sequéncia de funçones eisecutadas de modo ampilhado.
Assi cumo defrentes grupos an angenharie de software proponen defrentes metodologies, defrentes lenguaiges de porgramaçon proponen defrentes paradigmas de porgramaçon. Alguas lenguaiges fúrun zambolbidas para suportar un paradigma specífico (Smalltalk i Jaba suportan l paradigma d'ourientaçon a oubjetos anquanto Haskell suportan l paradigma funcional), anquanto outras lenguaiges suportan múltiplos paradigmas (cumo l LISP, Perl, Python, C++ i Oç).
Ls paradigmas de porgramaçon son muitas bezes defrenciados pulas técnicas de porgramaçon que proíben ó permiten. Por eisemplo, la porgramaçon struturada nun permite l'uso de. Esse ye un de ls motibos pul qual nuobos paradigmas son cunsidrados mais rígidos que stilos tradecionales. Anque desso, eibitar ciertos tipos de técnicas puode facelitar la proba de cunceito dun sistema, podendo até mesmo facelitar l zambolbimiento d'algoritmos.
L relacionamiento antre paradigmas de porgramaçon i lenguaiges de porgramaçon puode ser cumplexo pul fato de lenguaiges de porgramaçon podéren suportar mais dun paradigma.
Stória
Einicialmente, ls cumputadores éran porgramados atrabeç de código binairo, que repersentaba las sequéncias de cuntrole alimentadas a la [CPU]. Tal porcesso era defícel i propenso a erros; ls porgramas stában an código de máquina, que ye un paradigma de porgramaçon de muito baixo nible.
Para facelitar la porgramaçon fúrun zambolbidas lenguaiges de montaige. Eilhas sustituían las funçones de l código de máquina por mnemónicos, andereços de mimória absolutos por eidantificadors. La lenguaige de montaige inda ye cunsidrada de baixo nible, inda que seia un paradigma de la "segunda geraçon" de las lenguaiges. Mesmo lenguaiges de montaige de la década de 1960 suportában geraçones cundicionales de macros bastante sofisticadas. Tamien suportában recursos de porgramaçon modular tales cumo  (para suportar subrotinas), bariables sternas i seçones quemuns (globales); esso permitie l reuso de código i l'eisolamiento de caratelísticas specíficas de l'hardware, atrabeç de l'uso d'ouperadores lógicos cumo ,  ,   i. La lenguaige de montaige fui i inda ye ousada para sistemas críticos, i frequentemente ousada an sistemas ambarcados.
L próssimo abanço fui l zambolbimiento de las lenguaiges procedurales. Las purmeiras la séren çcritas cumo de alto nible, essas lenguaiges de la terceira geraçon úsan un bocabulairo relatibo al porblema sendo resolbido. Por eisemplo, COBOL usa tenermos cumo  (para eidantificar arquibos),   (para mober arquibos) i   (para copiar arquibos). Tanto FORTRAN quanto ALGOL úsan treminologie matemática, tenendo sido zambolbidas percipalmente para porblemas comerciales ó científicos. Tales lenguaiges procedurales çcriben, passo a passo, l procedimiento a ser seguido para resulber cierto porblema. L'eficácia i l'eficiéncia de cada soluçon ye subjetiba i altamente dependente de la spriéncia, halbelidade i criatebidade de l porgramador.
Mais tarde, lenguaiges ourientadas a oubjeto fúrun criadas. Neilhas, ls dados i las rotinas para manipulá-los son mantidos nua ounidade chamada oubjeto. L'outelizador solo puode acessar ls dados atrabeç de las subrotinas çponibles, chamadas métodos, l que permite altarar l funcionamiento anterno de l'oubjeto sin afetar l código que l cunsume. Inda hai cuntrobérsia por porgramadores notables cumo Alexander Stepanob, Richard Stallman antre outros, questionando l'eficácia desse paradigma an cumparaçon de l paradigma procedural. La necidade de cada oubjeto de tener métodos associados tornarie ls porgramas mui maiores. l cunceito de polimorfismo fui zambolbido cumo tentatiba de solucionar tal dilema. Tenendo an bista que l'ourientaçon a oubjeto ye un paradigma i nun ua lenguaige, ye possible criar até mesmo ua lenguaige de montaige ourientada a oubjeto, cumo l High Leble Assembly. Andependiente de l galho de las lenguaiges amperatibas, baseadas nas lenguaiges procedurales, paradigmas de porgramaçon declaratiba tamien fúrun zambolbidos. Nessa lenguaiges se çcribe l porblema al cumputador, nun cumo resolbé-lo. L porgrama ye struturado cumo ua coleçon de propiadades para ancontrar l resultado sperado, i nun un procedimiento la se seguir. Dado un banco de dados ó un cunjunto de regras, l cumputador tenta ancontrar la soluçon al casar todas las propiadades zeiadas. Un eisemplo ye l SQL, assi cumo la família de las lenguaiges funcionales i lógicas.
Porgramas scritos an porgramaçon funcional úsan funçones, blocos de código custruídos para agir cumo funçones matemáticas. Zamcoraja-se la mudança de l balor de las bariables atrabeç d'atribuiçon, fazendo grande uso de recursebidade para esso.
Na porgramaçon lógica, fatos subre l domínio de l porblema son spressados cumo fórmulas lógicas, i ls porgramas son eisecutados al se aplicar regras d'anferéncia nas fórmulas até qu'ua repuosta ye ancontrada, ó la coleçon de fórmulas ye probada anconsistente.
37861 1998 FA5
1998 FA5 (asteroide 37861) ye un asteroide de la cintura percipal. Ten ua scentricidade de 0.12364420 i ua anclinaçon de 11.38831º.
Este asteroide fui çcubierto ne l die 23 de márcio de 1998 por Paul G. Cumba an Prescott.
Catadorie:Asteroides de la cintura percipal
Áurea
Áurea ye un munecípio de l stado brasileiro de l Riu Grande de l Sul.
Peter Galison
Peter Lois Galison (1955) ye un físico i storiador de la ciéncia stadunidense.
Áurea
Stória
L poboamiento de l munecípio de Áurea ampeçou an 1906, cula benida de eimigrantes poloneses.
Peter Galison
Acupa la cadeira de "Porsor Pellegrino" na Ounibersidade Harbard. Oubtebe l Ph.D. na Ounibersidade Harbard an ambas las árias, física i stória de la ciéncia, an 1983. Sues publicaçones ancluen Eimage and Logic: La Material Culture of Microphysics, de 1997 (sin eidiçon an léngua pertuesa, an traduçon literal: “Eimaige i Lógica: Ua Cultura Material de la Microfísica”) i Einstein's Clocks, Poincaré's Maps: Ampires of Eiquipa (tamien nun eiditado an pertués; an traduçon literal: “Reloijos de Einstein, Mapas de Poincaré: Ampérios de l Tiempo”). Sou libro mais recente, publicado an 2007, an co-outoria cun Lorraine Daston, ye antitulado Oubjetebity (eigualmente nun eiditado an léngua pertuesa, an traduçon literal “Oubjetebidade”).
Áurea
Stória
La localidade de Áurea fui einicialmente chamada "Riu Marcelino". Por buolta de 1918 mudou sou nome para "Treze de Maio"; an 1938 tornou-se "Princesa Isabel", an houmenaige a la princesa Isabel de l Brasil; an 1944 passou la se chamar "Bila Áurea", an rezon de la Lei Áurea.
Peter Galison
Antes de lecionar na Ounibersidade Harbard, Galison lecionou por bários anhos na Ounibersidade Stanford, adonde fui porsor de stória, filosofie i física. El ye cunsidrado parte de la Scuola de Filosofie de la Ciéncia de Stanford, juntamente cun Ian Hacking, John Dupré i Nancy Cartwright.
Áurea
Stória
Áurea se tornou un munecípio multiétnico: ls çcendentes de poloneses perfazen 92% de la populaçon; de ls eitalianos, 5%; de ls almanes, 3%; i de ls mestiços, 3%.
Peter Galison
Galison zambolbiu un filme pa l The Story Channel (TB por assinatura), subre l zambolbimiento de la bomba d'heidrogénio, i ten feito un trabalho na anterseçon de la ciéncia cun outras deciplinas, mais particularmente, cula arte (juntamente cun sue mulhier, Caroline La. Jones) i arquitetura. El ye nembro de l cunseilho eiditorial de Ambestigaçon Crítica i fui un MacArthur Fellow an 1996.
Áurea
Stória
An 1980 houbo l'eideia de emancipaçon política de Áurea, defendida pul bigairo Josef Wojnar, dentre outros. Passado deficuldades anfrentadas pula comisson pró-emancipaçon, la Assemblé Legislatiba assinou la lei stadual mº 8419, de 24 de nobembre de 1987, establecendo l'andependéncia de l munecípio.
Peter Galison
Publicaçones
An Eimage and Logic, Galison splorou la crecente rutura fundamental nas ciéncias físicas: se singulares, relatos bisuales de fenómenos científicos serien aceitos cumo forma dominante de proba, ó se statisticamente seneficatibos, ls resultados repetidos por muitas bezes, dominarian l campo. Esta rutura, Galison rebindica, puode ser bista ne ls cunflitos antre físicos d'alta einergie ambestigando nuobas partículas, alguns de ls quales ouferecen até análeze statisticamente seneficatiba i, frequentemente, replicadas de la nuoba partícula que passa atrabeç de campos eilétricos, outros de ls quales ouferecen ua eimaige única dua partícula cumportando-se - nua única anstáncia - dua maneira que nun puode ser splicada pulas caratelísticas eisistentes nas partículas coincidas.
Áurea
Geografie
Pertence a la Mesorregion de l Noroiste Riu-Grandense i a la Microrregion de Erechin.
Peter Galison
Publicaçones
Sou trabalho cun Lorraine Daston zambolbiu l cunceito d'oubjetebidade macánica, que ye frequentemente ousado na literatura académica, i el fizo un trabalho pioneiro na aplicaçon de l cunceito antropológico de zonas comerciales pa la prática científica.
Documentários
Galison stá ambolbido na porduçon de dous documentairos. L purmeiro, The Ultimate Weapon: The H-Bomb Dilemma’’ (literalmente, an léngua pertuesa: "L'arma defenitiba, l dilema de la Bomba H"), ye subre las decisones políticas i científicas por trás de la criaçon de la purmeira bomba d'heidrogénio ne ls Stados Ounidos, i streou ne l The Story Channel an 2000. L segundo i mais recente, Secrecy’’ (literalmente, an léngua pertuesa, "Sigilo"), que Galison dirigiu cul cineasta de Harbard Robb Moss, ye subre ls custos i benefícios de l gobierno, i streou an 2008 ne l Festibal Sundance de Cinema.
Ligaçones sternas
Catadorie:Físicos de ls Stados Ounidos
José María Alcón Olivera
José María Alcón Olivera ye un porsor, ambestigador i scritor estremenho, outor de la purmeira nobela an léngua stremenha: los Requilorios.
Bida
Alcón Olivera naciu na bila carcerena de Guiju Galistiu. Als quinze anhos de mudou para Cáceres, adonde studou. Se formou cumo un mestre primairo.
An 1983 fui finalista de l prémio “Cáceres” de nobela corta pula obra Trasparéncias. La nobela Requilorios saliu ne l'anho de 1984, sendo la purmeira obra narratiba totalmente an stremenho.
Cumo ambestigador l stremenho participou de l I Cungresso de Stremenho, celebrado an Calzadilla an 2002 cula quemunicaçon "El extremeño en Guijo de Galisteo y pueblos aledaños" i ne l II Cungresso de la Léngua Stremena ourganizado an San Peiru Méria an 2004 cun ua quemunicaçon an léngua bernácula an tanto na stima social de l stremenho Nesse mesmo anho preparou la quemunicaçon El dialectu extremeñu eno Santus de Maimona.
Obra
Catadorie:Biografies
Basquetebol
250px|right L basquetebol ye un çporto coletibo ambentado an 1891 pul porsor de Eiducaçon Física canadiano James Naismith, na Associaçon Crestiana de Moços de Springfield (Massachusetts), EUA. Ye jogado por dues eiquipes de 5 jogadores, que ténen por oubjetibo passar la bola por drento dun cesto colocado nas stremidades de la quadra, seia nun ginásio ó al aire libre.
Basquetebol Catadorie:Desportos olímpicos Catadorie:Desportos colectivos
Cyril Wong
Biografie
Ls sous poemas publican-se an publicaçones (Atlanta Rebiew, Fulcrun 3, Poetry Anternational, Dimsun, Poetry New Zealand, Wascana Rebiew, Asia Literary Rebiew, etc), an cançones i an películas dibersas. Ye cuntratenor i bibe an Singapura cul sou namorado, l cantante Wilson Goh.
( (<tt>en</tt>) ):
Caçareilhos
Até recentemente, an Caçareilhos falaba-se l mirandés, hoije cunsiderado praticamente zaparecido na aldé.
Zde l ampeço de l seclo XX, Caçareilhos sofriu ua grande depresson populacional debido a la eimigraçon, percipalmente para l Brasil (specialmente San Paulo), Spanha (Sebilha) i Fráncia.
Cebadeiros
Cebadeiros, fui l purmeiro lhibro de poema eiditado por Fracisco Niebro. Saliu an 2000 na eiditora Campo das Letras. L poema Dues Lhénguas, salido nesse lhibro, fui yá traduzido an pertués, castelhano, i guarani. Ten benido a ser ousado, cumo eisemplo de bilhenguismo, ne l ansino de l guarani al falantes dessa lhéngua.
Lhiteratura Catadorie:Lhéngua mirandesa
Macedo de Cabalheiros
Fraguesies
thumb|Las fraguesies.
Páiginas de fuora
Catadorie:Cidades de Pertual Catadorie:Lhéngua mirandesa Catadorie:Munecípios de Pertual Catadorie:Tierra de Miranda
Ténis
75px|right 250px|right
Ténis ye un çporto d'ourige francesa, çputado an quadras giralmente abiertas i de superfices sintéticas (Australia Oupen), cimiento (US Oupen), saibro (Roland Garros), ó relba (Wimbledon). Participan ne l jogo dous ouponentes ó dues duplas d'ouponentes, podendo ser mistas (homes i mulhieres) ó nó. La quadra ye debedida an dues meia-quadras por ua rede, i l'oubjetibo de l jogo ye rebater ua pequeinha bola para para alhá de la rede (pa la meia-quadra adbersaira) cun ajuda dua raquete.
Abdourahman Waberi
dreita|200x200px Abdourahman La. Waberi (naciu an 20 de júlio de 1965), an Djibouti, atualmente República de Djibouti. Ye nobelista, poeta, cuntista i romancista.
Percurso literairo
An 1985, Waberi deixa sou paíç afin d'ampeçar sous studos na Fráncia, adonde lebou a cabo ls sous studos superiores na Ounibersidade de Borgonha, i la tese de doutoramiento subre scritores eimigrados na Sorbonne paresiense. Bibeu an Caen i an Dijon. Ye un admirador declarado de l scritor somali Nuruddin Farah, tenendo ampeçado a screbir an Dijon ua tese de doutorado subre el, antes de tener ourientado sou trabalho cumparatibo de ls romances de Nuruddin i de Assia Djebar.
Outor de nobelas, mas tamien de poesie, cumpatibeliza l'atebidade de scritor cula de porsor d'anglés de l'ansino médio, cunselheiro eiditorial specializado an escritores africanos i colaborador habitual de l Le Monde Diplomatique, bien cumo d'outras publicaçones periódicas. Cumo scritor i crítico literairo, participa frequentemente d'ancuontros anternacionales, an júris de prémios i outras atebidades literárias. Centrado ne l tema de l nómade, títalo que cuncede tamien la si própio por "tradiçon i temperamiento", l sou trabalho literairo fui premiado an dibersas ocasiones.
Sue purmeira obra literária, Le pays sanes ombre, publicada an 1994, ganha l Grande Prémio de Cuntos Francófonos, de la Academie Rial de Léngua i Literatura Francesa, de la Fundaçon Heinry Cornelius, de la Bélgica, i l Prémio Albert Bernard, de la Academie de las Ciéncias de Para alhá-mar, an Paris. Custituído de brebes testos, el zenha l quadro an caleidoscópio dun paíç arrasado por eipidemias, fame i guerras.
L'obra seguinte, Cahier nomade, ganha l Grande Prémio Literário de la África Negra, an 1996.
Ne l'anho seguinte surge Balbala, un romance que ganha l Prémio bianual "Mandato pula libardade", de l P.I.N Clube Francés, Prémio coletibo de l Festibal de l Purmeiro Romance de Chambéry 1998, antes de ser finalista de l 1º Prémio Unesco-Françoise Gallimard (Bolsa ouferecida pula Unesco, an 1998), cuja ganhadora ye la romancista Marie NDiaye. Essas trés obras custituen ua trilogie subre sou paíç natal. La purmeira ne ls anales de Djibouti.
An 1998, Waberi participou dua residéncia-workshop literairo que l lebou la Ruanda. Desta spriéncia surgiu, an 2000, l'obra Moisson de cránes: Textes pour le Rwanda, cunsagrado al genocídio deste paíç. Tamien screbiu la coletánea, Rift routes rails, marcada pul eisílio i la deriba dun cuntinente pribado de sou passado i de sues tradiçones.