cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Għalliem
Dmirijiet u funzjonijiet
L-għalliema jistgħu jipprovdu tagħlim fil-litteriżmu u n-numeriżmu, is-snajja' jew it-taħriġ vokazzjonali, l-arti, ir-reliġjon, l-edukazzjoni ċivika, ir-rwoli fil-komunità, jew il-ħiliet tal-ħajja.
Il-kompiti tat-tagħlim formali jinkludu t-tħejjija tal-lezzjonijiet skont kurrikuli stabbiliti, l-għoti tal-lezzjonijiet, u l-valutazzjoni tal-progress tal-istudenti.
Id-dmirijiet professjonali ta' għalliem jistgħu jkunu estiżi lil hin mit-tagħlim formali. Barra mill-klassijiet, l-għalliema jistgħu jakkumpanjaw lill-istudenti f'ħarġiet jew ġiti, jissorveljaw is-swali tal-istudju, jgħinu fl-organizzazzjoni tal-funzjonijiet tal-iskola, u jagħmluha ta' superviżuri f'attivitajiet lil hinn mill-kurrikulu. F'xi sistemi edukattivi, l-għalliema jistgħu jkunu responsabbli wkoll għad-dixxiplina tal-istudenti.
Kompetenzi u kwalitajiet meħtieġa għall-għalliema
daqsminuri|238x238px|Għalliem f'[[Laos]] It-tagħlim huwa attività kumplessa ħafna. Dan parzjalment minħabba li t-tagħlim huwa prattika soċjali li ssir f'kuntest speċifiku (żmien, post, kultura, qagħda soċjoloġika, politika u ekonomika, eċċ.) u għaldaqstant tissawwar mill-valuri ta' dak il-kuntest speċifiku. Fost il-fatturi li jinfluwenzaw dak li hu mistenni (jew meħtieġ) mill-għalliema hemm l-istorja u t-tradizzjoni, il-fehmiet soċjali dwar l-iskop tal-edukazzjoni, it-teoriji aċċettati dwar l-apprendiment, eċċ.
Kompetenzi
Il-kompetenzi meħtieġa minn għalliem jiġu affettwati mill-modi differenti kif ir-rwol jiġi mifhum madwar id-dinja. Inġenerali, jidher li hemm erba' mudelli:
L-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiku argumentat li jeħteġ li tiġi żviluppata definizzjoni kondiviża tal-ħiliet u tal-għarfien meħtieġa mill-għalliema, sabiex l-għalliema jiġu ggwidati fl-iżvilupp professjonali u fl-edukazzjoni tul il-karriera tagħhom. Xi diskussjonijiet internazzjonali bbażati fuq l-evidenza ppruvaw jilħqu tali fehim komuni. Pereżempju, l-Unjoni Ewropea identifikat tliet oqsma ġenerali ta' kompetenzi li jeħtieġu l-għalliema:
Kulma jmur qed ifeġġ konsensus fost l-istudjużi dwar x'inhu meħtieġ mill-għalliema u dan jista' jiġi raggruppat f'dawn it-tliet punti:
Entużjażmu
daqsminuri|[[Monument f'Rostock f'ġieħ l-għalliema]] Instab li l-għalliema li wrew li kellhom entużjażmu fir-rigward tal-materjali tal-korsijiet u tal-istudenti jistgħu joħolqu esperjenza pożittiva ta' apprendiment. Dawn l-għalliema ma jgħallmux b'mod ripetittiv iżda jippruvaw jinnovaw it-tagħlim tagħhom u tal-materjali tal-korsijiet kuljum. L-għalliema li jkopru l-istess kurrikulu b'mod ripetut jaf isibuha diffiċli li jibqa' jkollhom l-istess entużjażmu, u b'hekk jekk ikunu ddejqu bil-kontenut, dan jiġi trażmess anke lill-istudenti tagħhom. L-għalliema li jgħallmu b'entużjażmu jiġu apprezzati iktar mill-istudenti tagħhom mill-għalliema li ma jurux wisq entużjażmu għall-materjali tal-korsijiet.
L-għalliema li jkollhom iktar entużjażmu x'aktarx li jkollhom iktar studenti involuti, interessati u enerġetiċi li jkunu kurjużi dwar l-apprendimenti ta' suġġett. Skont riċerka reċenti nstabet korrelazzjoni bejn l-entużjażmu tal-għalliema u l-motivazzjoni intrinsika tal-istudenti biex jitgħallmu u l-vitalità fil-klassi. Studji sperimentali u kkontrollati li esploraw il-motivazzjoni intrinsika tal-istudenti tal-kulleġġi wrew li l-espressjonijiet mhux verbali tal-entużjażmu, bħal ġesti dimostrattivi, movimenti drammatiċi li jkunu varjati, u espressjonijiet emotivi tal-wiċċ, jirriżultaw f'iktar livelli għoljin ta' motivazzjoni intrinsika fost l-istudenti tal-kulleġġi biex jitgħallmu. Iżda anke jekk intwera li l-entużjażmu tal-għalliema jtejbu l-motivazzjoni u jżidu l-involviment fil-kompiti, xorta waħda ma jtejjibx neċessarjament l-eżiti tal-apprendiment jew ma jgħinx neċessarjament biex wieħed jiftakar iktar il-materjal.
Hemm diversi mekkaniżmi li bihom l-entużjażmu tal-għalliema jista' jiffaċilita livelli ogħla ta' motivazzjoni intrinsika. L-entużjażmu tal-għalliema jista' jikkontribwixxi għal atmosfera fil-klassi mimlija enerġija u entużjażmu, li mbagħad tqanqal l-interess u l-eċitament tal-istudenti biex jitgħallmu s-suġġett. L-għalliema entużjasti jistgħu jwasslu wkoll biex l-istudenti jsiru iktar awtodeterminati fil-proċess tal-apprendiment tagħhom stess. Il-kunċett ta' sempliċi esponiment jindika li l-entużjażmu tal-għalliema jista' jikkontribwixxi għall-aspettattivi tal-istudenti rigward il-motivazzjoni intrinsika fil-kuntest tal-apprendiment. Barra minn hekk, l-entużjażmu jista' jaġixxi bħala "iktar sbuħija motivazzjonali", billi jżid l-interess tal-istudenti permezz tal-varjetà, l-innovazzjoni, u l-element ta' sorpriża tal-preżentazzjoni entużjasta tal-materjal min-naħa tal-għalliema. Finalment, il-kunċett ta' kontaġġun emotiv jista' japplika wkoll: l-istudenti jaf isiru iktar motivati intrinsikament billi jiġu affettwati mill-entużjażmu u l-enerġija tal-għalliema.
Interazzjoni mal-istudenti
Ir-riċerka turi li l-motivazzjoni u l-attitudnijiet tal-istudenti fir-rigward tal-iskola huma marbuta mill-qrib mar-relazzjonijiet bejn l-istudenti u l-għalliema. L-għalliema entużjasti huma partikolarment tajbin biex joħolqu relazzjonijiet benefiċi mal-istudenti tagħhom. Il-kapaċità tagħhom li joħolqu ambjenti tal-apprendiment effettivi li jrawmu l-kisbiet tal-istudenti tiddependi fuq it-tip ta' relazzjoni li jibnu mal-istudenti tagħhom. L-interazzjonijiet utli bejn l-għalliema u l-istudenti huma kruċjali biex jorbtu s-suċċess akkademiku mal-kisbiet personali. F'dan il-kuntest, is-suċċess personali jkun l-għan intern tal-istudenti li jitjiebu, filwaqt li suċċess akkademiku jinkludi l-għanijiet li jingħataw mis-superjur tagħhom. Għalliem irid jiggwida l-istudenti tiegħu biex jallinjaw l-għanijiet personali tagħhom mal-għanijiet akkademiċi. L-istudenti li jirċievu din l-influwenza pożittiva jkollhom awtofiduċja iktar b'saħħitha u iktar suċċess personali u akkademiku minn dawk mingħajr dawn l-interazzjonijiet mal-għalliema.
L-istudenti x'aktarx li jibnu relazzjonijiet iktar b'saħħithom mal-għalliema li jkunu amikevoli u ta' sostenn u ġeneralment juru iktar interess fil-korsijiet mgħallma minn dawn l-għalliema. L-għalliema li jqattgħu iktar żmien biex jinteraġixxu u jaħdmu direttament mal-istudenti jitqiesu bħala għalliema ta' sostenn u effettivi. Intwera li l-għalliema effettivi jwasslu għal iktar parteċipazzjoni u teħid tad-deċiżjonijiet min-naħa tal-istudenti, u b'hekk jippermettu klima umoristika fil-klassi xi kultant, u jkollhom iktar rieda li jilagħbu.
Porfirio Barba-Jacob
Miguel Ángel Osorio Benítez (twieled fid-29 ta' Lulju 1883 – miet fl-14 ta' Jannar 1942), magħruf aħjar bil-psewdonimu tiegħu, Porfirio Barba-Jacob, kien poeta u kittieb Kolombjan.
Bijografija
Huwa twieled f'Santa Rosa de Osos, Antioquia. Il-ġenituri tiegħu kienu Antonio María Osorio u Pastora Benítez, u trabba min-nanniet tiegħu f'Angostura. Fl-1895 huwa beda jivvjaġġa, l-ewwel fi ħdan il-Kolombja, u mbagħad mill-1907 lejn l-Amerka Ċentrali u l-Istati Uniti, qabel ma beda jgħix fil-Belt tal-Messiku mill-1930.
Għall-ħabta tal-1902 f'Bogotá, huwa stabbilixxa r-rivista letterarja El cancionero antioqueño (Il-ktieb tal-kanzunetti ta' Antioquia), li ġestixxa bil-psewdonimu Marín Jiménez. Ftit wara, huwa kiteb ir-rumanz Virginia, li qatt ma ġie ppubblikat peress li l-manuskritt oriġinali ġie kkonfiskat mis-sindku ta' Santa Rosa de Osos fuq allegazzjoni ta' immoralità.
Fl-1906 huwa mar jgħix f'Barranquilla fejn adotta l-psewdonimu Ricardo Arenales. Huwa kompla juża dan il-psewdonimu sal-1922 meta fil-Gwatemala huwa adotta psewdonimu ġdid li baqa' jużah għall-bqija ta' ħajtu: Porfirio Barba-Jacob. Għall-ħabta tal-1907, dejjem f'Barranquilla, huwa kiteb l-ewwel poeżiji tiegħu, bħal pereżempju Árbol viejo, Campiña florida, u l-iktar xogħol famuż tiegħu Canción de la vida profunda (Kanzunetta tal-ħajja profonda). daqsminuri|238x238px|[[Monument tal-bronż u tal-konkos iddedikat lil Porfirio Barba-Jacob fil-park muniċipali ta' Santa Rosa de Osos, Antioquia, il-Kolombja. L-iskultura saret minn Rodrigo Arenas Betancur.]] Matul il-vjaġġ tiegħu fl-Amerka Ċentrali, il-Messiku u l-Istati Uniti, huwa kkontribwixxa f'ħafna rivisti u ġurnali. Huwa sar ħbieb ma' Porfirio Díaz, u dan wassal biex kellu jaħrab lejn il-Gwatemala, imbagħad lejn Kuba, minħabba li ma qabilx ma' Manuel Estrada.
Fl-1918 huwa rritorna lejn il-Messiku, fejn jingħad li huwa kiteb bijografija ta' Pancho Villa. Fl-1922 huwa ġie espuls mill-pajjiż minn Álvaro Obregón u reġa' ħarab lejn il-Gwatemala, fejn reġa' ġie espuls fl-1924 minn Jorge Ubico. Barba-Jacob imbagħad mar lejn El Salvador, u wara li ġie ddeportat minn Alfonso Quiñones, ivvjaġġa lejn il-Honduras, New Orleans u Kuba. Fl-1927 huwa rritorna lejn il-Kolombja u, wara xi artikli u kontributi fil-ġurnal Kolombjan El Espectador, huwa telaq mill-Kolombja f'dak li mbagħad kellu jkun l-aħħar vjaġġ tiegħu.
Huwa miet fl-1942 bit-tuberkulożi fil-Belt tal-Messiku. Erba' snin wara mewtu, fil-11 ta' Jannar 1946, l-irmied tiegħu ġew mitluba mill-gvern Kolombjan u ġie rritornat fir-Rotonda de los Hombres Ilustres. Matul ħajtu, Barba-Jacob kien iddikjara apertament li kien omosesswali.
Aramajk ta' Ġesù
Ġeneralment l-istudjużi jaqblu li Ġesù u d-dixxipli tiegħu kienu jitkellmu bl- Aramajk, l-ilsien komuni tal- Palestina fl-ewwel seklu WK, x’aktarx djalett Galilew differenti minn dak ta’ Ġerusalemm.
Sfond kulturali u lingwistiku
L-Aramajk kien l-ilsien komuni tal-Mediterran tal-Lvant matul u wara l-imperu Neo-Assirjan, l-imperu Neo-Babilonjani u l-imperu Akemenid (722 QK – 330 QK) u baqgħet lingwa komuni fir-reġjun fl-ewwel seklu WK. Minkejja li l-importanza tal-Grieg kienet qiegħda tikber, l-użu tal- Aramajk kien ukoll qiegħed jinfirex, u kellu jsir dominanti fost il-Lhud tal- Art Imqaddsa u l-artijiet l-oħra tal- Lvant Nofsani madwar il-200 WK u kellu jibqa’ hekk sal-Konkwista Għarbija fis-seklu 7.
Frażijiet Aramajċi fit-Testment il-Ġdid Grieg
Fit-Testment il-Ġdid Grieg insibu xi kliem Semitiku trażliterat. Meta t-test stess jirreferi għall-lingwa ta' glossi Semitiċi bħal dawn, juża kelma li tfisser "Ebrajk"/"Lhudi", imma dan it-terminu sikwit jiġi applikat għal kliem u frażijiet li żgur huma bl-Aramajk; għal din ir-raġuni, f'traduzzjonijiet riċenti ġie spiss interpretat li jfisser "il-vernakular (Aramajk) tal-lhud". Is-"Semitiżmi" huma prinċipalment kliem attribwit lil Ġesù minn Mark, u forsi għalhekk għandu sinjifikat speċjali.
Hemm minoranza żgħira ħafna li jemmnu li t-Testment il-Ġdid kollu jew fil-parti l-kbira oriġinarjament inkiteb bl-Aramajk. Il-parti l-kbira tal-istudjużi moderni ma jaqblux ma' din il-pożizzjoni. Minflok, il-kunsens fost il-maġġoranza tal-akkademiċi hu li għalkemm x'aktarx ħafna hemm saffi Aramajċi jew materjal ta' nisel Aramajk li jservu bħala sisien ta' xi partijiet tat-Testment il-Ġdid, il-kotba kif nafuhom illum ġew kompilati u redatti bl-ilsien Grieg.
Talitha kum (Ταλιθα κουμ)
Xi manuskritti Griegi (Codex Sinaiticus, Vaticanus) tal-Evanġelju ta' Mark jagħtu din il-forma, imma oħrajn (Codex Alexandrinus, it-test magħruf bħala t-Test Maġġoritarju u l-Vulgata Latina) jagħtu kumi minflok.
L-Aramajk hu ţlīthā qūm. Il-kelma ţlīthā hi l-forma femminili tal-kelma ţlē, li tfisser "żagħżugħ". Qūm bl-Aramajk hi l-istess bħall-Malti Qum. Fl-Imperattiv femminil singulari, kienet oriġinarjament 'qūmī'. Però, hemm xhieda li fl-ilsien mitkellem l-ī tal-aħħar kienet taqa' u ma kienx hemm differenza bejn il-maskil u l-femminil. Allura l-eqdem manuskritti użaw ortografija Griega li timxi mal-pronunzja, waqt li ż-żieda ta' kienet saret minn kopjatur akkademiku ż-żejjed.
Miktuba bl-Aramajk, tista' tkun טליתא קומי jew טלתא קומי.
Effatha (Εφφαθα)
Għal darba oħra. il-kelma Aramajka hi mogħtija f'trażlittazzjoni, imma dil-kelma hi iżjed ikkomplikata. Bil-Grieg, il-kelma Aramajka hi miktuba εφφαθα. Din tista' tkun mill-Aramajk 'ethpthaḥ', l-imperattiv passiv tal-verb 'pthaḥ', 'fetaħ', billi it-'th' tista' tassimila fl-Aramajk tal-Punent. il-'ḥ' gutturali sikwit kienet titħalla barra f'trażlitterazzjonijiet Griegi fis-Septwaġinta u fid-djalett tal-Galilea kienet tiħfif.
Miktuba bl-Aramajk, tista' tkun אתפתח jew אפתח.
Abbà (Αββα)
Mark 14:36
Abbà ('abbā) hi kelma Aramajka li daħlet fit-Testment il-Qadim Grieg bħala isem (2Chr 29:1). Din il-kelma hi komuni fil-Lhudi Mixnajk u għadha tintuża fl-Ebrajk modern. fit-test tal-evanġelju warajha eżatt hemm il-kelma bil-Grieg li tfisser l-istess, Πατηρ mingħajr ma jingħad li din traduzzjoni. Il-kliem Abbà, Missier jerġgħu jidhru fl-Ittra lir-Rumani 8:15 u fl-Ittra lill-Galatin 4:6.
Miktuba bl-Aramajk tiġi אבא.
Ta' min jinnota li Barabbas hi l-forma ellenizzata tal-Aramajk Bar Abba (בר אבא), letteralment, "Iben il-Missier".
Raka (Ρακα)
Mattew 5:22
Raka, bl-Aramajk jew l-Ebrajk tat-Talmud tfisser ġifa.
Miktuba bl-Aramajk tista' tkun ריקא jew ריקה.
Mammona (Μαμωνας)
Mattew 6:24
Luqa 16:9-13
Bl-Aramajk tista' tkun ממון jew ממונא(it-tmiem tal-kema bil-Grieg jissuġġerixxi l-istat "enfatiku" tipiku fl-Aramajk). Din il-kelma li oriġinarjament kienet Aramajka, imbagħad daħlet fil-Lhudi rabbinku, imma l-fatt li tidher fil-Lhudi Bibliku tat-tard, u, kif jgħidu xi wħud, fil-Puniku tas-seklu 4, jista' jindika li ġejja mill-"isfond Semitiku komuni".
Fit-Testment il-Ġdid, il-kelma Μαμωνᾶς — Mamōnâs — hi deklinata bħalli kieku kienet kelma Griega, waqt li ħafna mill-kliem Aramajk u Lhudi ieħor jiġi trattat bħala kliem barrani u mhuwiex deklinat.
Rabbuni (Ραββουνει)
Ġwanni 20:16}
Ukoll f'Mark 10:51. Il-forma Lhudija rabbi hi użata bħala t-titlu ta' Ġesù f'Mattew 26:25,49; Mark 9:5, 11:21, 14:45; Ġwanni 1:49, 4:31, 6:25, 9:2, 11:8.
Bl-Aramajk tiġi רבוני.
Eli Eli lema sabakthani (Ηλει Ηλει λεμα σαβαχθανει)
Mattew 27:46 Mark 15:34
L-għajta ta' Ġesuù mis-salib hi mogħtija f'żewġ verżjonijiet. Il-verżjoni ta' Mattew hi trażlitterata fil-Grieg bħala ηλι ηλι λιμα σαβαχθανει. Il-verżjoni ta' Mark hi ελωι ελωι λιμα σαβαχθανει (Eloî minflok Eli).
Iż-żewġ verżjonijiet jidhru li huma Aramajċi iktar minn Ebrajċi minħabba l- verb שבק (šbq) "telaq" jew "abbanduna" li hu oriġinarjament Aramajk. Il-kelma ekwivalenti "pura" fl-Ebrajk Bibliku hi עזב (`zb) tidher fl-ewwel vers ta' Salm 22, li l-għajta ta' Ġesu tidher li qiegħda tikkwota. Mela, Ġesù mhux qiegħed jikkwota l-verżjoni Ebrajka (êlî êlî lâmâ `azabtânî); seta' kien qiegħed jikkwota l-verżjoni f'Targum Aramajk (Targum Aramajċi li baqa' jużaw šbq fit-traduzzjoni ta' Salm 22 ).
Il-kelma ta' Mark għal "Alla tiegħi", ελωι, żgur tikkorrispondi mal-forma Aramajka אלהי, elāhî. Dik ta' Mattew ηλι, taqbel aħjar ma' אלי tas-salm oriġinai bl-Ebrajk, kif ġie spjegat fil-letteratura; però, tista' tkun ukoll Aramajka, għaliex tidher spiss fl-Aramajk ukoll.
Kważi l-manuskritti Griegi antiki kollha jidhru li qegħdin jippruvaw jinnormaizzaw it-test. Pereżempju, il-Codex Bezae li hu naqra stramb jagħti ż-żewġ verżjonijiet bħala ηλι ηλι λαμα ζαφθανι (ēli ēli lama żafthani). Il-familji testwali Alessandrini, Tal-Punent u Ċesarji kollha jagħmlu xi armonizzazzjoni tat-test bejn Matthew u Mark. It-tradizzjoni testwali Biżantina biss iżomm id-distinzjoni.
Bl-Aramajk tista' tkun אלהי אלהי למא שבקתני.
Iota u t-tikka fuq l-"i" (Ἰῶτα ἓν ἢ μία κεραία)
Mattew 5:18
Dawn ifissru dettalji żgħar ħafna. Fit-test Grieg, tradott bil-Malti bħala "l-iżgħar ittra jew tikka", insibu iota u keraia. Iota hi l-iżgħar ittra tal-alfabett Grieg (ι), imma billi l-ittri kapitali biss kienu jintużaw fi żmien it-Testment il-Ġdid Grieg din kienet tinkiteb (Ι), u x'aktarx iota tirrapreżenta l-ittra Aramajka yodh (י) li hi l-iżgħar ittra tal-alfabett Aramajk. Keraia hi ganċ jew serif.
Korban (Κορβαν)
Mattew 27:6
Bl-Aramajk (קרבנא) tirreferi għat-teżor fit-Tempju ta' Ġerusalemm. Din ġejja mill-Ebrajk Korban (קרבן) li fisser "offerta" u li nsibu f' Mark 7:11 u fis-Septwaġinta (b'trażlitterazzjoni Griega).
Il-kelma Griega κορβανᾶς hi deklinata bħala nom Grieg, bħal eżempji oħra.
Sikera (Σικερα)
Luqa 1:15
Hosanna (Ὡσαννά)
Mark 11:9
Boanerges (Βοανηργες)
Mark 3:17
Ġesu, lill-aħwa Ġakbu u Ġwanni tahom laqam li jirrifletti kemm kienu jisħnu malajr. Il-laqam bil-Grieg hu Βοανηργες (Boanērges).
Kien hemm ħafna argumenti fuq dan il-laqam. It-traduzzjoni Griega li tiġi miegħu hi "Ulied ir-ragħad". L-ewwel element hu 'bnê', 'Ulied' (il-plural ta' 'bar'), Aramajk (בני). Fit-trażlitterazzjoni Griega din ġiet βοανη (boanê), b'vokali żejda. Wieħed jista' jiddeduċi minn dan, li t-trażlitterazzjoni Griega mhux ta' min joqgħod fuqha. It-tieni parti "rges", is-soltu jgħidu li hi 'rğaš' ('storbju') Aramajk (רגיש), jew 'rğaz' ('għadab') Aramajk (רגז). Però, Maurice Casey jirraġuna li dan sempliċiment żball fill-qari tal-kelma 'r`am' li tfisser "ragħad" (minħabba x-xebħ bejn l-m tal-aħħar u l-s). Dan tikkonfermah it-traduzzjoni Sirjaka tal-laqam bħala 'bnay ra`mâ'. Il-Peshitta tagħti "bnay rğešy," li taqbel ma kompożizzjoni tagħha ta' iżjed tard, imsejsa fuq qari Biżantin tat-test oriġinali bil-Grieg.
Kefas (Κηφας)
Ġwanni 1:42 1 Korintin 1:12 Galatin 1:18
Dawn is-siltiet jagħtu 'Kefa' bħala l-laqam tal-appostlu li hu magħruf iżjed bħala Xmun Pietru. Bil-Grieg il-laqam ġie trażlitterat bħala Κηφᾶς (Kēphâs).
Isem l-appostlu kien Xmun u ngħata il-laqam bl-Aramajk, kêfâ, li tfisser 'blata'. L-s tal-aħħar ġiet miżjuda fil-Grieg biex tagħmel l-isem maskil u mhux femminil. Xi jfisser l-isem hu iżjed importanti milll-isem stess kif jidher ċar minn kief ġiet aċċettata universalment it-traduzzjoni Griega Πέτρος (Petros). Ma nafux għaliex Pawlu juża l-laqam bl-Aramajk minflok bil-Grieg meta jikteb lill-knejjes fil-Galatja u Korintu. Għandu mnejn kien qiegħed jikteb qabel kulħadd beda jsejjaħlu Pietru. Skont Klement ta' Lixandra, kien hemm tnejn minn-nies jisimhom Kefas: wieħed kien l-appostlu Xmun Pietru, u l-ieħor wieħed mis-Sebgħin Dixxipli ta' Ġesù. Klement ikompli jgħid li kien Kefas tas-Sebgħin li kiem ikkundannat minn Pawlu f'Galatin 2 għax ma kienx jiekol mal-Ġentili, imma forsi hawn Klement qiegħed jipprova jiddefletti l-kundanna minn fuq Xmun Pietru. Hi kif inhi, l-agument dwar ir-relazzjoni bejn Pawlu minn Tarsu u l-Ġudaiżmu (u kollox li jidħol fiha) għadu sejjer.
Bl-Aramajk tista' tkun כיפא.
Tumas (Θωμας)
Ġwanni 11:16
Tumas Θωμᾶς (Thōmâs) hu mniżżel mad-dixxipli ta' Ġesù fl-erba' evanġelji u fl-Atti tal-Appostli. Però, l-evanġelju ta' Ġwanni biss jagħtina iżjed informazzjoni fuqu. Fi tliet postijiet (Ġwanni 11:16, 20:24 u 21:2) jingħata l-isem Didymos (Δίδυμος), li bil-Grieg tfisser "tewmi". Infatti, "it-Tewmi" hi traduzzjoni ta' "Thōmâs". Il-kelma Griega Θωμᾶς — Thōmâs — ġejja mil-Aramajk tômâ, "tewmi". Allura Thōmâs u Didymos it-tnejn ifissru t-Tewmi. Fit-tradizzjoni Nisranija Tumas għandu l-isem ta' Ġuda, u forsi ingħata l-laqam it-Tewmi biex ma jħalltuhx ma oħrajn tal-istess isem.
Bl-Aramajk tista' tkun תאומא.
Tabita (Ταβειθα)
Atti 9:36
L-isem ta' din id-dixxiplu ingħata bl-Aramajk, Ταβειθα (Tabitha) u bil-Grieg, Δορκας (Dorkas). L-isem bl-Aramajk hu trażlitterazzjoni ta' Ţ b îthâ, il-forma femminili ta' טביא (Ţa b yâ). It-tnejn ifissru 'għażżiela'.
Bl-Aramajk, tista' tkun טביתא.
Ġetsemani (Γεθσημανει)
Mattew 26:36 Mark 14:32
It-trażlitterazzjoni Griega tal-post fejn Ġesù mar mad-dixxipli tiegħu biex jitlob qabel ma ġie arrestat hi Γεθσημανει (Gethsēmani). Din tirrappreżenta l-Aramajk 'Gath-Šmânê', li tfisser 'magħsra taż-żejt'.
Bl-Aramajk tista tkun גת שמני.
Golgota (Γολγοθα)
Mark 15:22 Ġwanni 19:17 'Gûlgaltâ' bl-Aramajk tfisser 'Qorriegħa'. L-isem jidher fl-evanġelji kollha ħlief ta' San Luqa, li jgħidlu Kranion 'Qorriegħa' bil-Grieg mingħajr ekwivalenti semitiku. L-isem 'Kalvarju' ġej mill-Latin tal-Vulgata, Calvaria.
Bl-Aramajk tista tkun גולגלתא.
Gabbatà (Γαββαθα)
Ġwanni 19:13
Dan l-isem (Gabbatha) jidher li hu Aramajk. Skont Josephus, Il-gwerer Lhudin, Kapitlu V.ii.1, numru 51, il-kelma Gabath tfisser post għoli, allura forsi post ċatt għoli ħdejn it-tempju. L-"א" tal-aħħar tista' tirrappreżenta l-istat enfatiku tan-nom.
Bl-Aramajk tista tkun גבהתא.
Ħakeldama (Ακελδαμαχ)
Atti 1:19
L-isem bil-Grieg tal-post fejn miet Ġuda l-Iskarjota hu mogħti ċar, "l-Għalqa tad-Demm". Però fil-manuskritti l-Aramajk hu spellut b'bosta modi. It-Majority Text jagħti Ακελδαμα ([H]akeldama); manuskritti oħra jagħtu Αχελδαμα ([H]akheldama), Ακελδαιμα ([H]akeldaima), Ακελδαμακ ([H]akeldamak) u Ακελδαμαχ ([H]akeldamakh). Minkejja dawn l-ortografiji differenti l-Aramajk x'aktarx hu 'ḥqêl dmâ', 'għalqa tad-demm'. Il-ħoss Grieg "kh" [χ] f-aħħar tal-kelma qisu qiegħed għalxejn u diffiċli tispjegah, imma fis-Septwaġinta hemm dan l-istess ħoss magħdud fl-aħħar tal-isem semitiku Ben Sira fl-isem bil-Grieg tal-Ktieb ta' "Sirakh" (Latin: Sirach). Dan il-ħoss jista' jkun xi pekuljarità tad-djalett tal-Grieg jew tal-Aramajk.
Bl-Aramajk tista tkun חקל דמא.
Il-menqgħa ta' Betzata (βηθζαθα)
Ġwanni 5:2 Bethzatha kien l-isem ta' menqgħa f'Ġerusalemm li kienet magħrufa wkoll bħala il-Menqgħa tan-Nagħaġ. L-isem bl-Aramajk ifisser "Dar tal-Grazzja". Hi assoċjata mal-fejqan u f'Ġwanni 5 hu rrakkontat li Ġesu fejjaq lil raġel ħdejn din il-menqgħa.
Bl-Aramajk tista tkun בית חסדא.
Madagascar (film)
Madagascar huwa film animazzjoni Amerikan tal-2005, dirett u miktub minn Eric Darnell u Tom McGrath. Fil-partijiet ewlenin Ben Stiller, Chris Rock, David Schwimmer, Jada Pinkett Smith, Sacha Baron Cohen, Cedric the Entertainer, u Andy Richter.
Thomas à Kempis
Thomas à Kempis (twieled għall-ħabta tal-1380 – miet fil-25 ta' Lulju 1471; bil-Ġermaniż: Thomas von Kempen; bl-Olandiż: Thomas van Kempen) kien kanoniku regolari Ġermaniż-Olandiż tal-aħħar perjodu Medjevali u l-awtur ta' L-Imitazzjoni ta' Kristu, wieħed mill-iktar kotba ta' devozzjoni Kristjana popolari u magħrufa. L-isem ifisser litteralment "Tumas ta' Kempen"; Kempen huwa raħal twelidu.
Huwa kien membru tad-Devozzjoni Moderna, moviment spiritwali matul l-aħħar perjodu Medjevali, u segwaċi ta' Geert Groote u ta' Florens Radewyns, il-fundaturi tal-Aħwa tal-Ħajja Komuni.
Ħajja
xellug|daqsminuri|243x243px|Thomas à Kempis fuq l-Għolja ta' Sant'Agnese (1569) Thomas twieled f'Kempen qrib ir-Rheinland. Kunjomu mat-twelid kien Hemerken (jew Hammerlein), mill-professjoni tal-familja, litteralment "martell żgħir", Latinizzat f'"Malleolus". Missieru, Johann, kien ħaddied u ommu, Gertrud, kienet kap ta' skola.
Fl-1392, Thomas segwa lil ħuh, Johann, lejn Deventer fin-Netherlands sabiex jattendi skola famuża tal-Latin hemmhekk. Hu u jattendi din l-iskola, Thomas iltaqa' mal-Aħwa tal-Ħajja Komuni, is-segwaċi tad-Devozzjoni Moderna ta' Gerard Groote. Huwa attenda l-iskola f'Deventer mill-1392 sal-1399.
Wara li telaq mill-iskola, Thomas mar fil-belt viċin ta' Zwolle biex jerġa' jżur lil ħuh, wara li Johann kien sar il-pirjol tal-Monasteru tal-Għolja ta' Sant'Agnese. Din il-komunità kienet waħda mill-Kanoniċi Regolari tal-Kongregazzjoni ta' Windesheim, stabbiliti mid-dixxipli ta' Groote sabiex jipprovdu mod ta' għajxien iktar qrib in-normi tal-ħajja monastika tal-perjodu. Thomas innifsu daħal fil-Monasteru tal-Għolja ta' Sant'Agnese fl-1406. Madankollu huwa ġie ordnat bħala qassis kważi għaxar snin wara. Huwa sar kopjatur u kittieb prolifiku. Thomas ġie ordnat fl-1413 u sar sottopirjol tal-monasteru fl-1429. daqsminuri|245x245px|Monument iddedikat lil Thomas à Kempis L-ewwel mandat tiegħu bħala sottopirjol ġie interrot mill-eżilju tal-komunità minn Agnetenberg (1429). Inqala' diżgwid b'rabta ma' ħatra fis-Sede vakanti ta' Utrecht. Il-Papa Martinu V irrifjuta n-nomina tal-Isqof elett Rudolf van Diepholt, u impona interdett. Il-Kanoniċi baqgħu eżiljati sabiex josservaw l-interdett sakemm il-kwistjoni ġiet solvuta fl-1432. Matul dan iż-żmien, Thomas intbagħat lejn Arnhem biex jieħu ħsieb lil ħuh li kien marad. Huwa baqa' hemm sal-mewt ta' ħuh f'Novembru 1432.
Barra minn hekk, Thomas qatta' l-ħin tiegħu bejn eżerċizzji devoti tal-kitba u tal-ikkupjar tal-manuskritti. Huwa kkopja l-Bibbja saħansitra erba' darbiet, u waħda mill-kopji hija ppreservata f'Darmstadt, il-Ġermanja, b'ħames volumi. It-tagħlim tiegħu kien jiġi moqri ferm u x-xogħlijiet tiegħu mimlijin kwotazzjonijiet Bibbliċi, speċjalment mit-Testment il-Ġdid. xellug|daqsminuri|257x257px|Relikwarju ta' Thomas à Kempis Bħala sottopirjol kellu r-rwol li jgħallem lin-novizzji, u f'dak ir-rwol kiteb erba' kotba żgħar bejn l-1420 u l-1427, li iktar 'il quddiem inġabru u ngħataw isem wara t-titlu tal-ewwel kapitlu tal-ewwel ktejjeb: L-Imitazzjoni ta' Kristu. Thomas More qal li kien wieħed mit-tliet kotba li kulħadd missu jkollu. Milli jidher ġew ippubblikati tlettax-il traduzzjoni tal-Imitatio Christi u tliet parafrażijiet bl-Ingliż bejn l-1500 u l-1700. Thomas miet ħdejn Zwolle fl-1471.
Xogħlijiet
xellug|daqsminuri|Silta mill-manuskritt ta' "Opera", miktuba minn Thomas à Kempis fit-tieni nofs tas-seklu 15. Il-manuskitt awtografat tal-1441 ta' L-Imitazzjoni ta' Kristu huwa disponibbli fil-Biblijoteka Rjali ta' Brussell (kodiċi tal-ixkaffa: MS 5455-61).
Huwa kiteb ukoll il-bijografiji ta' membri tad-Devozzjoni Moderna, fosthom ta' Gerard Groote, ta' Floris Radewijns, ta' Jan van de Gronde, u ta' Jan Brinckerinck. Ix-xogħlijiet importanti tiegħu jinkludu serje ta' prietki lin-novizzji tal-Monastetu ta' Santu Wistin, inkluż Talb u Meditazzjonijiet dwar il-Ħajja ta' Kristu, Meditazzjonijiet dwar l-Inkarnazzjoni ta' Kristu, Rimors tal-Qalb, Solilokju tar-Ruħ, Ġnien tal-Ward, Wied tal-Ġilji, u Il-Ħajja ta' Santa Lidwina ta' Schiedam.
Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fit-Turkija
daqsminuri|243x243px|Il-Moskea l-Blu billejl, [[Istanbul]] Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972. Il-wirt kulturali jikkonsisti minn monumenti (bħal xogħlijiet arkitettoniċi, skulturi monumentali, jew inċiżjonijiet), gruppi ta' binjiet, u siti (fosthom siti arkeoloġiċi). Il-wirt naturali jinkludi karatteristiċi naturali (li jikkonsistu minn formazzjonijiet fiżiċi u bijoloġiċi), ġeoloġiċi u fiżjografiċi (inkluż il-ħabitats ta' speċijiet mhedda ta' annimali u pjanti), u siti naturali li huma importanti mill-puntdivista tax-xjenza, tal-konservazzjoni jew tas-sbuħija naturali. Mill-2021, it-Turkija għandha dsatax-il Sit ta' Wirt Dinji, inkluż sbatax-il sit kulturali u żewġ siti mħallta (kulturali u naturali).
L-ewwel tliet siti fit-Turkija, il-Moskea l-Kbira u l-Isptar ta' Divriği, iż-Żoni Storiċi ta' Istanbul u l-Park Nazzjonali ta' Göreme u s-Siti fil-Blat ta' Cappadocia, tniżżlu fil-lista fid-disa' sessjoni tal-Kumitat tal-Wirt Dinji, li saret f'Pariġi, Franza, fl-1985. L-aħħar siti li żdiedu kienu Afrodisja fl-2017, Göbekli Tepe fl-2018 u Arslantepe fl-2021.
Siti ta' Wirt Dinji
Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972.
Bucha
Bucha (bl-Ukren: Буча, pronunzja bl-Ukren: [ˈbut͡ʃɐ]) hija belt fl-Oblast ta' Kiev, l-Ukrajna. Amministrattivament, hija inkorporata bħala belt ta' importanza ta' Oblast. Il-popolazzjoni tagħha kienet ta' madwar 36,971 ruħ fl-2021. Jum Bucha jiġi ċċelebrat fil-belt fit-13 ta' Settembru.
Storja
L-insedjament stabbilixxa ruħu bil-kostruzzjoni tal-linja ferrovjarja bejn Kiev u Kovel fl-1898 madwar waqfa ferrovjarja żgħira qrib ix-xmara Bucha. Bucha kienet waqfa ferrovjarja tal-linja ferrovjarja bejn Kiev u Kovel, simili għal waqfa tal-belt moderna ta' Irpin. Qrib ħafna tal-waqfa ferrovjarja ta' Bucha kien hemm villaġġ żgħir imsejjaħ Yablunka, fejn kien hemm fabbrika tal-brikks. Yablunka jissemma fid-dizzjunarju ġeografiku bil-Pollakk fis-seklu 19 bħala l-villaġġ ta' Jabłonka 37 verst 'il bogħod minn Kiev.
Matul it-Tieni Gwerra Dinjija, qabel il-liberazzjoni ta' Kiev mill-forzi Nażisti f'Diċembru 1943, Bucha kienet il-post fejn kien hemm il-kwartieri ġenerali tal-Ewwel Front Ukren taħt il-kmand tal-Ġeneral Vatutin.
Battalja ta' Bucha
xellug|daqsminuri|Id-dar tal-villeġġjatura ta' Shtamm Matul l-invażjoni Russa tal-Ukrajna tal-2022, seħħ ħafna ġlied bil-bumbardamenti f'Bucha bħala parti mill-offensiva ta' Kiev, u dan irriżulta f'telfiet kbar imġarrba mir-Russi. Il-belt inħakmet mill-forzi Russi fit-12 ta' Marzu 2002. Is-sindku Anatoliy Fedoruk ħabbar li l-forzi Ukreni reġgħu ħadu lura l-belt ta' Bucha f'idejhom fil-31 ta' Marzu 2022.
Massakru ta' Bucha
Fit-2 ta' April 2022, ħarġu rapporti tal-aħbarijiet u filmati fejn dehru t-toroq ta' Bucha mimlija katavri ta' nies lebsin ilbies ċivili. Uħud minnhom instabu b'idejhom marbutin. Skont l-ewwel stimi nstabu mill-inqas 280 katavru.
Postijiet u nies
daqsminuri|Il-grawnd Yuvileiny Stadium Hemm grawnd tal-futbol f'Bucha msejjaħ Yuvileiny Stadium, fejn f'Ottubru 2016 seħħew xi partiti tal-kwalifikazzjonijiet tal-Kampjonat Ewropew ta' Taħt id-19-il Sena tal-UEFA tal-2017.
F'Bucha hemm fabbrika tal-ħġieġ. Din inbniet fl-1946 u ngħalqet fl-2016. Ħdejha hemm waqfa ferrovjarja żgħira msejħa "Sklozavodska".
L-awtur Mikhail Bulgakov qagħad f'Bucha ma' familtu matul l-istaġun tas-sajf fid-dar tal-villeġġjatura tiegħu. daqsminuri|L-istazzjon ferrovjarju ta' Bucha
Ġemellaġġ
Bucha hija ġemellata ma':
Avukat
daqsminuri|222x222px|Avukat Avukat huwa persuna li tipprattika d-dritt b'diversi rwoli bħal pereżempju avukat tad-difiża, avukat tal-akkuża, avukat prokuratur jew prokuratur legali, avukat kanonku, nutar tad-dritt ċivili, avukat konsulent, aġent eżekuttiv legali, jew uffiċjal pubbliku li jħejji, jinterpreta u japplika d-dritt, iżda mhux bħala uffiċjal paralegali jew segretarju eżekuttiv. Ix-xogħol ta' avukat jinvolvi l-applikazzjoni prattika ta' teoriji ġuridiċi u għarfien ġuridiku astratti biex jiġu solvuti problemi speċifiċi individwalizzati, jew biex javvanza l-interessi ta' dawk li jqabbdu lill-avukat jaħdem għalihom biex iwettaq servizzi ġuridiċi. Ir-rwol tal-avukat ivarja ħafna bejn il-ġurisdizzjonijiet legali differenti.
Terminoloġija
Fil-prattika, il-ġurisdizzjonijiet legali jeżerċitaw id-dritt tagħhom li jiddeterminaw min ikun rikonoxxut bħala avukat. B’hekk, it-tifsira tat-terminu "avukat" jaf tvarja minn post għall-ieħor. Xi ġurisdizzjonijiet għandhom żewġ tipi ta' avukati, avukat difensur jew tad-difiża (bl-Ingliż: barrister) u avukat prokuratur jew prokuratur legali (bl-Ingliż: solicitor), filwaqt li oħrajn jgħaqqduhom flimkien. Avukat tad-difiża huwa avukat li jispeċjalizza biex jidher quddiem qrati superjuri. Avukat prokuratur jew prokuratur legali huwa avukat li jiġi mħarreġ biex iħejji l-każijiet u jagħti pariri dwar suġġetti ġuridiċi, u jista' jirrappreżenta lill-klijenti fil-qrati inferjuri. Iż-żewġ tipi ta' avukati (meta dawn ikunu distinti) ikunu attendew skola tad-dritt u temmew it-taħriġ prattiku meħtieġ. Madankollu, fil-ġurisdizzjonijiet fejn dawn il-professjonijiet u maqsumin fi tnejn, l-avukati tad-difiża biss jitħallew jissieħbu bħala membri tal-assoċjazzjonijiet rispettivi tal-avukati tad-difiża.
Responsabbiltajiet
Fil-biċċa l-kbira tal-pajjiżi, b'mod partikolari dawk bil-liġi komuni (bl-Ingliż: common law), it-tradizzjoni kienet li jingħataw bosta kompiti ġuridiċi lil varjetà ta' nutara u skrivana tad-dritt ċivili. Dawn il-pajjiżi ma jkollhomx avukati bit-tifsira Amerikana, ladarba t-terminu "avukat" jintuża għal tip wieħed ta' fornitur ta' servizzi ġuridiċi bi skop ġenerali ; minflok, il-professjonijiet legali tagħhom jikkonsistu minn għadd kbir ta' tipi differenti ta' persuni mħarrġa fid-dritt, magħrufa bħala ġuristi, li wħud minnhom ikunu avukati bil-liċenzja (fil-kuntest ta' Malta l-"liċenzja" normalment tissejjaħ "warrant") li jipprattikaw fil-qrati. Huwa diffiċli li jitfasslu ġeneralizzazzjonijiet preċiżi li jkopru l-pajjiżi kollha b'diversi professjonijiet legali peress li kull pajjiż tradizzjonalment ikollu l-metodu partikolari tiegħu ta' kif jaqsam ix-xogħol ġuridiku fost it-tipi differenti kollha ta' professjonisti ġuridiċi.
Pereżempju, l-Ingilterra, li tħaddan il-liġi komuni, ħarġet mill-Medju Evu bl-istess kumplessitajiet fil-professjonijiet legali tagħha, iżda mbagħad evolviet sas-seklu 19 b'diviżjoni unika bejn l-avukati tad-difiża u l-prokuraturi legali. Diviżjoni ekwivalenti żviluppat bejn l-avukati u l-prokuraturi f'xi pajjiżi oħra li jħaddnu l-liġi komuni; dawn iż-żewġ tipi ta' avukati mhux dejjem kien ikollhom monopolju tal-prattika tal-liġi, għaliex kienu jeżistu flimkien man-nutara tad-dritt ċivili li wkoll kienu jwettqu dawn il-kompiti.
Diversi pajjiżi li oriġinarjament kellhom żewġ professjonijiet legali jew iktar, minn dak iż-żmien 'l hawn għaqdu l-professjonijiet f'tip uniku ta' avukat. Il-biċċa l-kbira tal-pajjiżi f'din il-kategorija huma pajjiżi li jħaddnu l-liġi komuni, għalkemm Franza, pajjiż li jħaddan il-liġi ċivili, wettqet fużjoni tal-ġuristi tagħha fl-1990 u fl-1991 b'rispons għall-kompetizzjoni Anglo-Amerikana. Fil-pajjiżi bi professjonijiet fużi, avukat is-soltu jitħalla jwettaq ir-responsabbiltajiet kollha jew kważi kollha li huma elenkati hawn taħt.
Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fis-Slovenja
daqsminuri|264x264px|Parti mix-xmara taħt l-art fl-Għerien ta' Škocjan Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972. Il-wirt kulturali jikkonsisti minn monumenti (bħal xogħlijiet arkitettoniċi, skulturi monumentali, jew inċiżjonijiet), gruppi ta' binjiet, u siti (fosthom siti arkeoloġiċi). Il-wirt naturali jinkludi karatteristiċi naturali (li jikkonsistu minn formazzjonijiet fiżiċi u bijoloġiċi), ġeoloġiċi u fiżjografiċi (inkluż il-ħabitats ta' speċijiet mhedda ta' annimali u pjanti), u siti naturali li huma importanti mill-puntdivista tax-xjenza, tal-konservazzjoni jew tas-sbuħija naturali. Is-Slovenja, wara d-dikjarazzjoni tal-indipendenza mill-Jugoslavja fil-25 ta' Ġunju 1991, ratified the convention on 5 November 1992.
Mill-2021, is-Slovenja għandha ħames Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO. L-ewwel sit fis-Slovenja li żdied mal-lista kienu l-Għerien ta' Škocjan, li tniżżlu fl-għaxar sessjoni tal-UNESCO fl-1986. Fis-snin 10 tas-seklu 21, tniżżlu tliet Siti ta' Wirt Dinji oħra, kollha kemm huma siti transnazzjonali: is-Siti preistoriċi bil-puntali madwar l-Alpi f'Ig, fl-2011, Idrija, bħala parti mill-Wirt tal-Merkurju ta' Almadén u Idrija, fl-2012 , u żewġ riżervi forestali, il-Foresti Verġni ta' Krokar u Snežnik–Ždrocle fl-2017, bħala parti mill-estensjoni tas-sit tal-Foresti Antiki u Primordjali tal-Fagu tal-Karpazji u ta' Reġjuni Oħra tal-Ewropa. L-iżjed sit li żdied dan l-aħħar kienu x-Xogħlijiet ta' Jože Plečnik f'Ljubljana – Disinn Urban Iċċentrat fuq il-Bniedem, fl-2021. Minn dawn il-ħames siti, l-Għerien ta' Škocjan u l-Foresti Primordjali tal-Fagu huma siti naturali filwaqt li t-tliet siti l-oħra huma siti kulturali, abbażi tal-kriterji tal-għażla tal-UNESCO.
Siti ta' Wirt Dinji
L-UNESCO tiddeżinja s-siti abbażi ta' għaxar kriterji tal-għażla; kull sit irid jissodisfa mill-inqas wieħed mill-għaxar kriterji. Il-kriterji (i) sa (vi) huma kulturali, filwaqt li l-kriterji (vii) sa (x) huma naturali.
NB: * Siti transnazzjonali (bl-ikħal)
Park Naturali Nazzjonali tal-Karpazji
daqsminuri|300x300px|Inżul ix-xemx fuq il-Karpazji Il-Park Naturali Nazzjonali tal-Karpazji (bl-Ukren: Карпатський національний природний парк) huwa park nazzjonali li jinsab fl-Oblast ta' Ivano-Frankivsk, fl-Ukrajna. Il-park ġie stabbilit fit-3 ta' Ġunju 1980 biex jiġu protetti l-pajsaġġi muntanjużi tal-Karpazji fl-Ukrajna. Il-kwartieri ġenerali tal-park jinsabu f'Yaremche. Il-Park Naturali Nazzjonali tal-Karpazji kien l-ewwel park nazzjonali fl-Ukrajna u huwa wieħed mill-ikbar parks nazzjonali tal-pajjiż.
Ekoreġjun u klima
Il-park jinsab fl-ekoreġjun tal-foresti muntanjużi tal-Karpazji. Minħabba l-altitudni tiegħu, il-klima tal-park tal-Karpazji hija klima Subartika, mingħajr staġun niexef (klima Subartika (Dfc) skont il-klassifikazzjoni klimatika ta' Köppen). Din il-klima hija kkaratterizzata minn sjuf miti (bejn xahar u tliet xhur biss b'temperaturi 'l fuq minn 10 °C (50.0 °F)) u minn xtiewi kesħin u bil-borra (l-iksaħ xahar ikollu temperaturi ta' −3 °C (26.6 °F)).
Flora u fawna
daqsminuri|Inżul ix-xemx fuq il-muntanja Vykhatiy Kamin u l-flora tal-park Il-pajsaġġi fil-park jinkludu l-mergħat u l-foresti Alpini. L-iżjed tliet speċijiet komuni ta' siġar fil-park huma ż-żnuber abjad (Abies alba), il-fagu Ewropew (Fagus sylvatica), u l-abit (Picea abies). Il-Kaskata ta' Huk, li tinsab fi ħdan il-park, hija l-ogħla kaskata unika mhux imtarrġa fil-Karpazji Ukreni (84 metru (276 pied)). Hemm ukoll żewġ lagi ta' oriġini glaċjali.
Użu pubbliku
Iż-żona tal-Park Naturali Nazzjonali tal-Karpazji storikament kienet abitata mill-hutsuls u fiha għadd ta' monumenti storiċi u arkitettoniċi, fosthom binjiet storiċi tal-injam. Tintuża b'mod attiv għat-turiżmu, u sal-2012 kellha 48 mogħdija tal-mixi b'manutenzjoni tajba.
Yuri Lysianskyi
Yuri Fedorovych Lysianskyi (spellut ukoll Urey Lisiansky jew Lisianski jew Lysyansky; bl-Ukren: Юрій Федорович Лисянський, Jurij Fedorovyč Lysjanskyj; bir-Russu: Ю́рий Фёдорович Лися́нский, Jurij Fëdorovič Lisjanskij, twieled fl-1/fit-13 ta' April 1773 – miet fis-6 ta' Marzu 1837) kien uffiċjal fil-Flotta Navali tar-Russja Imperjali u esploratur ta' oriġini Ukrena. Huwa kien fit-tmun tal-ewwel ċirkumnavigazzjoni Russa abbord il-bastiment Neva u kien fost l-esploraturi bikrin tal-Punent li żaru l-gżira ta' Rapa Nui, iċ-Ċilì. Hemm diversi postijiet li ssemmew għalih.
Bijografija
Lysiansky twieled f'Nizhyn (illum fl-Ukrajna; dak iż-żmien fl-Imperu Russu) fil-familja ta' qassis Ortodoss u kien dixxendent ta' familja Cossack antika. Fl-1786 huwa ggradwa mill-Korp tal-Kadetti tal-Flotta Navali u ħa sehem fil-Gwerra bejn ir-Russja u l-Iżvezja tal-1788-1790. Matul l-1790-1793 huwa kien jagħmel parti mill-Flotta Baltika. Matul 1793-1799 huwa baħħar fuq vapuri Brittaniċi madwar id-dinja kollha. Bejn l-1793 u l-1795 huwa kien voluntier abbord l-HMS Oiseau b'36 tagħmir tal-artillerija taħt il-kaptan tal-bastiment, Robert Murray. Lysiansky fakkar fil-memorji tiegħu, l-esperjenzi li kellu fl-Istazzjon tal-Amerka ta' Fuq jopera kontra l-konvojs u l-bastimenti armati Franċiżi, u kif meta kien fl-Indji tal-Punent laqqat id-deni isfar, u fakkar kif Murray għenu jirkupra, u saħansitra kien ċedielu parti mill-akkomodazzjoni tiegħu meta kien marid.
Fl-1803-1806, Lysiansky kien l-uffiċjal kmandant tal-bastiment merkantili tal-Kumpanija Russa-Amerikana Neva u ħa sehem fl-ewwel ċirkumnavigazzjoni Russa tad-Dinja. L-ispedizzjoni kienet taħt il-kmand tal-Konti Nikolay Petrovich Rezanov, Plentipotenzjarju ta' Alessandru I għall-kolonji tal-Lvant u tal-Punent Imbiegħed tal-Imperu Russu, u l-Kaptan Adam Johann von Krusenstern fil-bastiment Nadezhda. Il-vapuri kienu jinkludu wkoll in-naturalist, Wilhelm Gottlieb Tilesius, u l-astronomu Johan Caspar Horner (1734-1834). Salpaw minn Kronstadt, iżda l-vapuri nfirdu wara li żaru Hawaii, u l-Konti Nikolay Rezanov u Lysianskyi reħewlha lejn l-Amerka Russa (l-Alaska). Fl-1804 il-bastiment Neva żar il-gżira ta' Rapa Nui, u iktar tard dik is-sena, kien essenzjali fir-rebħa kontra t-Tlingit fil-Battalja ta' Sitka, l-Alaska. Fl-1805 huwa reġa' ltaqa' ma' Krusenstern f'Macau, iżda malajr isseparaw minn xulxin. Barra minn hekk, fl-1805 ukoll, huwa kien l-ewwel wieħed li ddeskriva l-bumerin ta' Hawaii fuq il-gżira li issa ngħatat kunjomu. Eventwalment, il-bastiment Neva kien l-ewwel li rritorna lejn Kronstadt fit-22 ta' Lulju 1806. Għall-kisbiet tiegħu, Lysiansky ingħata diversi premjijiet, inkluż l-Ordni ta' San Vladimir tat-tielet grad. Lysiansky indifen fiċ-Ċimiterju ta' Tikhvin tal-Monasteru ta' Alexander Nevsky, f'San Pietruburgu, ir-Russja.
Imfakar
Għadd ta' postijiet issemmew għalih: il-Gżira ta' Lisianski fil-Gżejjer tal-Majjistral ta' Hawaii, peniżola tal-Gżira ta' Baranof, l-Alaska, bajja, strett, xmara u kap fl-Amerka ta' Fuq, muntanja taħt il-baħar fil-Baħar ta' Okhotsk, u peniżola mal-Baħar ta' Okhotsk. Hemm monument u mużew ta' mafkar ta' U. Lysianskyi fir-raħal Ukren ta' Nizhyn.
Giosuè Carducci
Giosuè Alessandro Giuseppe Carducci ([dʒozuˈɛ kkarˈduttʃi] twieled fis-27 ta' Lulju 1835 – miet fis-16 ta' Frar 1907) kien poeta, kittieb, kritiku letterarju u għalliem Taljan. Kien influwenti ħafna u kien meqjus bħala l-poeta nazzjonali uffiċjali tal-Italja moderna. Fl-1906 huwa sar l-ewwel Taljan li rċieva l-Premju Nobel għal-Letteratura "mhux biss bħala rikonoxximent tat-tagħlim u r-riċerka kritika profondi tiegħu, iżda fuq kollox biex jingħata ġieħ għall-enerġija kreattiva, għall-freskezza tal-istil, u għall-forza lirika tal-kapulavuri poetiċi tiegħu".
Bijografija
Minn mindu kien imur l-iskola, huwa kien affaxxinat bl-istil imrażżan tal-Griegi u tar-Rumani tal-Qedem, u x-xgħol matur tiegħu jirrifletti stil klassiku mrażżan, fejn spiss juża l-metrika klassika ta' poeti Latini bħal Orazju u Virġilju. Huwa ttraduċa l-Ktieb Nru 9 tal-Ilijade ta' Omeru bit-Taljan. xellug|daqsminuri|Giosuè Carducci Carducci ngħata borża ta' studju biex jistudja fl-Iskola Superjuri Normali prestiġjuża ta' Pisa. Wara li ggradwa fl-1856, huwa beda jgħallem fl-iskola. Is-sena ta' wara, huwa ppubblika l-ewwel ġabra ta' poeżiji tiegħu, Rime. Dawn kienu snin diffiċli għal Carducci: missieru miet, u ħuh neħħa ruħu b'idejh.
Fl-1859, huwa żżewweġ lil Elvira Menicucci, u kellhom erbat itfal. Għal żmien qasir huwa għallem il-Grieg fi skola postsekondarja f'Pistoia, u mbagħad ġie ddeżinjat bħala Professur tal-Letteratura Taljana fl-Università ta' Bologna. Hawnhekk, wieħed mill-istudenti tiegħu kien Giovanni Pascoli, li sar poeta eminenti wkoll u iktar 'il quddiem kien is-suċċessur tiegħu fl-università.
Carducci kien lettur popolari u kritiku aħrax tal-letteratura u tas-soċjetà. Fiż-żgħożija tiegħu huwa kien ateu, u l-fehmiet politiċi tiegħu kienu ostili ferm għall-Knisja Kattolika. Matul ħajtu l-fehmiet tiegħu dwar ir-reliġjon inbidlu għal teiżmu orjentat soċjalment li huwa espona fid-diskors famuż tiegħu Discorso sulla libertà perpetua di San Marino (Diskors fuq il-Libertà Perpetwa ta' San Marino), li għamel fit-30 ta' Settembru 1894 quddiem l-awtoritajiet u n-nies ta' dik ir-repubblika antika u ċċelebra "l-Alla Universali tal-Popli, l-Alla ta' Mazzini u ta' Washington".
Il-qawwa rivoluzzjonarja tiegħu kontra l-kleru toħroġ fid-dieher fil-poeżija famuża tiegħu, Inno a Satana (Innu lil Satana), li kienet blasfemika u provokattiva apposta. "Satana"/"Luċifru" kien ikkunsidrat mill-esponenti Taljani tax-Xellug ta' dak iż-żmien bħala metafora tal-ispirtu ribelluż u ħieles. Il-poeżija tfasslet fl-1863 bħala awgurju għal waqt festin ta' filgħaxija, ġiet ippubblikata fl-1865, u mbagħad ġiet ippubblikata mill-ġdid fl-1869 mill-gazzetta radikali ta' Bologna, Il Popolo, bħala provokazzjoni ppjanata biex taħbat mal-Ewwel Konċilju tal-Vatikan, żmien meta l-qawwa rivoluzzjonarja diretta kontra l-Papat kienet qed tissaħħaħ, filwaqt li r-Repubblikani kienu qed jagħfsu politikament u militarment għal tmiem tad-dominju tal-Vatikan fuq l-istati Papali.
Filwaqt li Inno a Satana kellha impatt rivoluzzjonarju konsiderevoli, l-ifjen poeżiji ta' Carducci ġew fis-snin ta' wara. Il-ġabriet tiegħu Rime Nuove (Rimi Ġodda) u Odi Barbare (Odi Barbari) fihom l-ikbar xogħlijiet.
Huwa kien l-ewwel Taljan li ngħata Premju Nobel għal-Letteratura, fl-1906. Huwa ġie maħtur ukoll bħala senatur mir-Re tal-Italja fl-1890. Fil-politika huwa baqa' Liberali b'saħħtu tul ħajtu kollha; tul is-snin progressivament evolva għal qisu appoġġ favur il-monarkija. Għalkemm ir-reputazzjoni tiegħu sserraħ primarjament fuq il-poeżija, huwa pproduċa wkoll għadd kbir ta' xogħlijiet ta' proża. Tabilħaqq, fost ix-xogħlijiet ta' proża tiegħu hemm kritika letterarja, bijoigrafiji, diskorsi u saġġi, li jimlew xi 20 volum. Carducci kien ukoll traduttur eċċellenti u ttraduċa xi xogħlijiet ta' Goethe u Heine bit-Taljan.
Il-Mużew tar-Risorgimento f'Bologna huwa ospitat f'Casa Carducci, id-dar fejn huwa miet meta kellu 71 sena, u fiha wirja dwar l-awtur. Bħala awtur tal-innu A Satana, huwa ddaħħal fit-33 u l-ogħla livell tar-Rit tal-Mażuni Skoċċiżi bħala membru fuq perjodu twil tal-Orjent il-Kbir tal-Italja li fejn jissemma bħala wieħed mill-iktar membri notevoli.
Legat
Carducci qerr dnubietu u rrikonċilja mal-Knisja Kattolika fl-1895. Fil-11 ta' Settembru 1978, il-Papa Ġwanni Pawlu II semmieh bħala "mudell" għall-professuri universitarji u għall-għalliema tal-Latin.
Xogħlijiet
Mhux dejjem faċli ssegwi l-iżvilupp tal-poeżiji ta' Carducci permezz tal-ġabriet li huwa wettaq l-editjar fuqhom. Il-poeta fil-fatt organizza l-kompożizzjonijiet tiegħu diversi drabi u b'modi differenti, u ta arranġament definittiv biss iktar 'il quddiem fl-edizzjoni tal-Opere tiegħu li ġiet ippubblikata għal Zanichelli bejn l-1889 u l-1909. Din li ġejja hija lista tax-xogħlijiet poetiċi ppubblikati f'volum wieħed, li mbagħad ġew arranġati mill-ġdid f'20 volum fl-Opere tiegħu:
Hawn taħt hemm lista tal-volumi poetiċi tiegħu fl-Opere. Madankollu, il-volum ma jikkorrispondux mal-ordni kronoloġika tal-pubblikazzjoni tal-ewwel ġabriet tiegħu, iżda jirreferu iktar għad-distinzjonijiet tal-ġeneri u għaldaqstant hemm poeżiji tal-istess perjodu f'ġabriet differenti. Il-ġabriet li ġejjin isegwu din l-ordni: