cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Virginia Woolf
Woolf twieldet f’familja sinjura f’South Kensington, Londra, u hija s-seba’ wild ta’ Julia Prinsep Jackson u Leslie Stephen. Fosthom kien hemm il-pittriċi modernista Vanessa Bell. Minn ta’ età żgħira, hi rċiviet l-edukazzjoni tagħha f’darha, b’enfasi fuq il-klassiċi Ingliżi u  l-letteratura tal-era Vittorjana. Mill-1897 sal-1901, hija attendiet id-Dipartiment tan-Nisa f’King's College London, fejn studjat il-klassiċi u l-istorja. Barra minn hekk, Woolf, f’dan id-dipartiment, iltaqgħet ma’ riformisti involuti fl-edukazzjoni terzjarja tan-nisa, kif ukoll riformisti tal-moviment għad-drittijiet tan-nisa.
Fl-1900, Woolf bdiet tikteb professjonalment grazzi għall-inkoraġġiment ta’ missierha. Wara l-mewt tiegħu fl-1904, il-familja Stephen imxiet minn Kensington għall-belt iktar nonkonformista ta’ Bloomsbury. Hawnhekk, il-familja Stephen, flimkien ma’ xi ħbieb intellettwali, għaqqdet il-grupp artistiku u letterarju Bloomsbury Group. Fl-1912, l-awtriċi żżewġet lil Leonard Woolf. Fl-1917, il-koppja waqqfet il-Hogarth Press, fejn Woolf ippublikat ħafna minn xogħolha. Apparti minn hekk, huma krew dar ġo Sussex li bdew jgħixu fiha b’mod permanenti fl-1940. Madankollu, Woolf kellha relazzjonijiet romantiċi man-nisa, fosthom ma’ Vita Sackville-West, li wkoll kienet tippublika l-kotba tagħha ma’ Hogarth Press. Għaldaqstant, il-kitba letterarja ta’ dawn iż-żewġ awturi ġiet ispirata mir-relazzjoni tagħhom, li baqgħet għaddejja sal-mewt ta’ Woolf.
Fil-perjodu ta’ bejn iż-żewġ gwerer dinjin, Woolf kienet tifforma parti importanti mis-soċjetà letterarja u artistika ta’ Londra. Fl-1915 ippublikat l-ewwel rumanz tagħha The Voyage Out permezz tad-dar tal-pubblikazzjoni Gerald Duckworth and Company li hija ta’ ħuha min-naħa ta’ ommha. L-iktar xogħlijiet magħrufin tagħha jinkludu n-novelli Mrs Dalloway (1925), To the Lighthouse (1927) u Orlando (1928). Hija magħrufa wkoll għall-esejs tagħha, fosthom A Room of One's Own (1929). Woolf saret persuna prominenti tal-Moviment tal-Kritika Feminista tas-snin sebgħin. Madankollu, ix-xogħlijiet tagħha ġibdu attenzjoni kbira tant li diversi kummentarji kkunsidrawha bħala ispirazzjoni għall-feminiżmu. Xogħolha ġie tradott f’iktar minn ħamsin lingwa u ammont kbir ta’ xogħol letterarju ġie ddedikat għal ħajjitha. Woolf kienet ukoll sors ta’ ispirazzjoni għal diversi drammi, rumanzi u films. Illum il-ġurnata, Woolf hija mfakkra b’monumenti, b’soċjetajiet iddedikati għal xogħolha, kif ukoll b’binja fl-Universitá ta’ Londra.
Tul ħajjitha, Woolf kienet inkwetata minn mard mentali. Hija ġiet istituzzjonalizzata diversi drabi u ppruvat suwiċidju mill-inqas darbtejn. Skont Dalsimer (2004), il-marda tagħha kienet ikkaratterizzata minn sintomi li llum kienu djanjostikati bħala diżordni bipolari, li għalih ma kien hemm l-ebda trattament effettiv matul ħajjitha. Fl-1941, fl-età ta’ 59 sena, Woolf mietet billi għerqet fix- Xmara Ouse f’Lewes.
Soċjeta' Mużikali Beland
Is-Soċjetà Mużikali Beland twaqqfet fiż-Żejtun fl-1861 minn Mro. Orazio Diacono bil-kollaborazzjoni ta' Mro. Michelino DeFerraris; wara trasformazzjoni tal-orkestra li kienet teżisti mill-1832. Il-fondazzjoni hi ppruvata b'numru ta' marċi funebri miktuba fl-1861, bis-sehem ukoll tal-Banda Beland fil-purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira fiż-Żejtun u servizzi fi Bliet u rħula bħal f'Ħal Ghaxaq (1867), ir-Rabat u l-Belt Valletta (1870).
L-isem Beland ingħata lil din is-Soċjetà f'fażi ta' tiġdid snin ilu. Dan l-isem oriġina mill-kunjom Ġermaniż tal-Barunessa Isabelle Von Bylandt, omm il-GranMastru Hompesh li fl-1797 ta t-titlu ta' Belt liż-Żejtun b'Città Beland.
Id-direzzjoni tal-Banda Beland kienet dejjem f'idejn Surmastrijiet lokali stabbiliti, fosthom Mro. Angelo Mifsud, Ignazio Catania, Antonio Miruzzi, Carmelo Scicluna, Gio Batta Cassar, Carlo Diacono, Carmelo Baldacchino, Hector Dalli, Orazio Cachia, Frank Mercieca, Ray Sciberras, u preżentement Gordon Baldacchino. Tul is-snin, dil-banda kellha sehem distint f'diversi festi Maltin, avvenimenti governattivi u attivitajiet nazzjonali. Sal-lum iċċelebrat sitt anniversarji li mmarkaw mixja li llum tgħodd b'aktar minn 150 sena ta' storja. Baqgħet timxi fit-triq tal-progress, bi Presidenti u Kumitati ħabrieka li mexxewha, flimkien mal-fergħat li twieldu fi ħdanha maż-żmien u bin-numru kbir ta' membri attivi u segwaċi. Illum tgawdi min numru sostanzjali ta' bandisti, grazzi wkoll għall-iskola tal-mużika mwaqqfa riċentement għat-tagħlim bla ħlas lill-bandisti futuri tagħha.
Fost il-ħafna episodji storiċi tagħna, nsemmu ż-żjarat tal-Banda Beland f'pajjiżi barranin; fil-Ġermanja fl-1994 għall-ftuħ mill-ġdid tal-Kastell Rheydt, eks-propjetà ta' omm il-GranMastru Hompesh, fir-Russja fl-1995 fejn din kellha tkun l-ewwel banda Maltija li sa dakinhar żaret dan il-pajjiż, f'Como l-Italja fl-1998, u f'Ruma u l-Belt tal-Vatikan fl-2019, b'kunċert fit-teatru rinomat mal-mużiċisti fid-dinja - Conservatorio Santa Cecilia, u wkoll bil-privileġġ li ddoqq fi Pjazza San Pietru waqt udjenza tal-Papa Franġisku. Insemmu wkoll b'unur l-eżekuzzjoni tal-Banda Beland tal-Oratorio - "Dawl fuq is-Sinaj" għal darbtejn fil-Knisja Arċipretali taż-Żejtun; fl-2005 bħala parti mill-festi Ċentinarji tal-1700 sena mill-Martirju ta' Sta. Katarina V.M., u fl-2015 f'egħluq l-10 snin mit-tnedija tal-istess xogħol mużikali. Dan kollu jgħodd ma' tant episodji sbieħ oħra li huma mnaqqxa b'unur fi storja li qed tkompli tinkiteb.
Is-sit eżistenti ta' dis-Soċjetà jinsab f'post prominenti fil-pjazza ewlenija taż-Żejtun, faċċata eżatt tal-Knisja Parrokkjali; bi swali kbar u rinovati li fihom jinżammu bi preġju tant oġġetti li huma wirt kbir għalina, kuljum jiltaqgħu niesna u dawk li jżuruna, jitħarrġu l-istudenti u l-bandisti tal-Banda Beland b'mod regolari, isiru l-laqgħat tal-istrutturi u tinħema ħidmietna, u norganizzaw l-attivitajiet għal kulħadd tul is-sena kollha.
Nilqgħuk fil-pjattaformi soċjali ta' din l-ewwel Banda Żejtunija, u fi ħdan il-familja kbira Belandista.
Deskrizzjoni aġġornata: 2022
Xagħra
Ix-Xagħra huwa wieħed mill-akbar irħula f'Għawdex, it-tieni wara n-Nadur. Fih insibu għadd ta' mkejjen u siti storiċi, li għandhom importanza fuq livell nazzjonali u anki dinji. Fosthom hemm il-tempji ta' żmien il-ħaġar tal-Ġgantija, l-għerien ta' Ninu u ta' Xerri, il-mitħna ta' Kola u ċ-Ċirku tax-Xagħra.
Sminthopsini
Sminthopsini huwa tribù ta' mammiferi marsupjali karnivori żgħar li morfoloġikament qishom ġrieden (eżempji ta' speċi li jappartjenu lil dan it-tribù huma d-dunnart, il-kultarr u n-ningawi).
Dan it-tribù huwa kklassifikat fil-klassi Mammalia, fis-sottoklassi Theria, fl-infraklassi Metatheria (il-marsupjali kollha), fis-superordni Australidelphia (il-marsupjali Awstraljani u l-kolokolo tal-Amerika t'isfel), fl-ordni Dasyuromorphia (il-marsupjali karnivori tal-kontinent Awstraljan), fil-familja Dasyuridae u fis-sottofamilja Sminthopsinae ma' tribù ieħor biss, il-Planigalini.
Dan huwa t-tieni l-akbar tribù fost l-erbgħa eżistenti fil-familja Dasyuridae u jiġbor fih tliet ġeneri u bosta speċi kemm estinti kif ukoll estanti.
Fin-numru ta' ġeneri u speċi, it-tribù Sminthopsini huwa ħafna akbar mit-tribù l-ieħor tas-sottofamilja Sminthopsinae u dan jiġbor fih il-ġeneru Sminthopsis, l-aktar wieħed ta' suċċess fin-numru ta' speċi li jinsabu fl-ordni Dasyuromorphia kollha.
L-ispeċi tat-tribù Sminthopsini ġeneralment ikunu akbar fid-daqs minn dawk tat-tribù Planigalini (dan tal-aħħar jiġbor fih l-iżgħar speċi ta' marsupjali eżistenti llum il-ġurnata).
Reliġjon Lhudija
daqsminuri|Praha Sinagoga Spanjola Intern 01 Il-Ġudaiżmu (oriġinarjament bl-Ebrajk יהודה, Yehudah, "Ġuda"; [1] [2] permezz tal-Latin u l-Grieg) huwa r-reliġjon etnika tal-poplu Lhudi, li tinkludi t-tradizzjoni reliġjuża, kulturali u legali u ċ-ċivilizzazzjoni tal-poplu Lhudi. [ 3] [4] Il-Ġudaiżmu huwa meqjus mill-Lhud reliġjużi bħala l-espressjoni tal-patt li Alla stabbilixxa mat-Tfal ta ’Iżrael. [5] Iħaddan korp wiesa 'ta' testi, prattiki, pożizzjonijiet teoloġiċi, u forom ta 'organizzazzjoni. It-Torah huwa parti mit-test ikbar magħruf bħala t-Tanakh jew il-Bibbja Ebrajka, u tradizzjoni orali supplimentari rrappreżentata minn testi aktar tard bħall-Midrash u t-Talmud. B'bejn 14.5 u 17.4 miljun tad-dinja kollha, [6] Ġudaiżmu huwa l-għaxar akbar reliġjon fid-dinja.
Fil-Ġudaiżmu hemm varjetà ta 'movimenti, li ħafna minnhom ħarġu mill-Ġudaiżmu Rabbiniku, li jqis li Alla żvela l-liġijiet u l-kmandamenti tiegħu lil Mosè fuq il-Muntanja Sinaj fil-forma kemm tat-Torah Miktuba kif ukoll ta' Oral. [7] Storikament, din l-affermazzjoni kollha jew parti minnha kienet ikkontestata minn diversi gruppi bħad-Sadduċej u l-Ġudaiżmu Ellenistiku matul il-perjodu tat-Tieni Tempju; il-Karaites u s-Sabbati matul il-perjodu medjevali bikri u aktar tard; [8] u fost is-segmenti tad-denominazzjonijiet moderni mhux Ortodossi. Fergħat moderni tal-Ġudaiżmu bħall-Ġudaiżmu Umanistiku jistgħu ma jkunux telimistiċi. [9] Illum, l-akbar movimenti reliġjużi Lhud huma l-Ġudaiżmu Ortodoss (Ġudaiżmu Haredi u Ġudaiżmu Ortodoss Modern), Ġudaiżmu Konservattiv u Ġudaiżmu Riformat. Sorsi ewlenin ta ’differenza bejn dawn il-gruppi huma l-approċċi tagħhom għal-liġi Lhudija, l-awtorità tat-tradizzjoni Rabbina, u s-sinifikat tal-Istat ta’ Iżrael. [10] Il-Ġudaiżmu Ortodoss isostni li t-Tora u l-liġi Lhudija huma divini fl-oriġini, eterni u mhux mibdula, u li għandhom jiġu segwiti b'mod strett. Ġudaiżmu Konservattiv u Riforma huma aktar liberali, bil-Ġudaiżmu Konservattiv ġeneralment jippromwovi interpretazzjoni aktar tradizzjonalista tar-rekwiżiti tal-Ġudaiżmu milli Ġudaiżmu Riformat. Pożizzjoni tipika tar-Riforma hija li l-liġi Lhudija għandha titqies bħala sett ta 'linji gwida ġenerali aktar milli bħala sett ta' restrizzjonijiet u obbligi li l-osservanza tagħhom hija meħtieġa mill-Lhud kollha. [11] [12] Storikament, qrati speċjali infurzaw il-liġi Lhudija; sal-lum, dawn il-qrati għadhom jeżistu imma l-prattika tal-Ġudaiżmu hija l-iktar volontarja. [13] L-awtorità dwar kwistjonijiet teoloġiċi u legali mhix f'idejn persuna jew organizzazzjoni waħda, imma fit-testi sagri u fil-fniek u studjużi li jinterpretawhom. [14]
Il-Ġudaiżmu għandu l-għeruq tiegħu bħala reliġjon organizzata fil-Lvant Nofsani matul l-Età tal-Bronż. [15] Evolva minn reliġjonijiet Iżraeliti antiki madwar 500 QK, [16] u hija meqjusa waħda mill-eqdem reliġjonijiet monoteistiċi. [17] [18] L-Lhud u l-Iżraelin kienu diġà msejħa bħala "Lhud" fil-kotba aktar tard tat-Tanakh bħall-Ktieb ta 'Ester, bit-terminu Lhud li jissostitwixxu t-titlu "Tfal ta' Iżrael". [19] It-testi, it-tradizzjonijiet u l-valuri tal-Ġudaiżmu influwenzaw bil-qawwa reliġjonijiet Abrahamiki aktar tard, inklużi l-Kristjaneżmu, l-Islam u l-Fidi Baha'i. [20] [21] Ħafna aspetti tal-Ġudaiżmu influwenzaw direttament jew indirettament l-etika sekulari tal-Punent u l-liġi ċivili. [22] [paġna meħtieġa] L-Ebraismu kien fattur daqstant importanti fl-iżvilupp tal-era tal-qedem fiċ-ċiviltà tal-Punent bħall-Elleniżmu, u l-Ġudaiżmu, bħala l-isfond tal-Kristjaneżmu. , ifforma b’mod konsiderevoli l-ideali u l-moralità tal-Punent mill-Kristjaneżmu Kmieni. [23]
Karatteristiċi li jiddefinixxu
daqsminuri|Páxina da biblia Kennicott B'differenza għal allat antiki tal-Lvant Qarib ieħor, l-Alla Ebrajk huwa deskritt bħala unitarju u solitarju; konsegwentement, ir-relazzjonijiet ewlenin ta 'Alla Ebrajk mhumiex ma' allat oħra, iżda mad-dinja, u b'mod aktar speċifiku, man-nies li ħoloq. [26] Il-Ġudaiżmu għalhekk jibda bil-monoteiżmu etiku: it-twemmin li Alla hu wieħed u huwa mħasseb bl-azzjonijiet tal-umanità. [27] Skond it-Tanakh (Bibbja Ebrajka), Alla wiegħed lil Abraham li se jagħmel mill-ulied tiegħu nazzjon kbir. [28] Ħafna ġenerazzjonijiet wara, hu kkmanda lill-ġens ta ’Iżrael biex iħobbu u jaduraw lil Alla wieħed biss; jiġifieri, in-nazzjon Lhudi għandu jirreċiproka t-tħassib ta 'Alla għad-dinja. [29] Huwa ordna wkoll lill-poplu Lhudi biex iħobbu lil xulxin; jiġifieri, il-Lhud għandhom jimitaw l-imħabba ta 'Alla għan-nies. [30] Dawn il-kmandamenti huma tnejn minn korpus kbir ta ’kmandamenti u liġijiet li jikkostitwixxu dan il-patt, li huwa s-sustanza tal-Ġudaiżmu.
Għalhekk, għalkemm hemm tradizzjoni esoterika fil-Ġudaiżmu (Kabbalah), l-istudjuż Rabbinic Max Kadushin ikkaratterizza l-Ġudaiżmu normattiv bħala "mistiku normali", għaliex jinvolvi esperjenzi personali ta 'kuljum permezz ta' modi jew modi li huma komuni għal-Lhud kollha. [31] Dan jintwera permezz tal-osservanza tal-Halakha (liġi tal-Lhud) u tingħata espressjoni verbali fil-Birkat Ha-Mizvot, il-barkiet qosra li jitkellmu kull darba li kmandament pożittiv irid jitwettaq.
L-affarijiet ordinarji, familjari, ta 'kuljum u l-ġrajjiet li għandna, jikkostitwixxu okkażjonijiet għall-esperjenza ta' Alla. Affarijiet bħalma huma s-sosteniment ta 'kuljum, stess il-ġurnata stess, huma jinħassu bħala manifestazzjonijiet tal-ġid ta' mħabba ta 'Alla, li jsejħu għall-Berakhot. Kedushah, il-qdusija, li mhi xejn ħlief l-imitazzjoni ta 'Alla, hija mħassba bl-imġieba ta' kuljum, ma tkunx ħanin u ħanin, ma żżommx lilha nnifisha mid-defilement bl-idolatrija, l-adulterju, u t-tnixxija ta 'demm. Il-Birkat Ha-Mitzwot jevoka s-sensi tal-qdusija f’ritt rabbiniku, iżda l-oġġetti impjegati fil-maġġoranza ta ’dawn ir-rit huma ta’ natura mhux qaddisa u ta ’karattru ġenerali, filwaqt li d-diversi oġġetti qaddisa mhumiex terapeġiċi. U mhux biss affarijiet ordinarji u ġrajjiet iġibu magħhom l-esperjenza ta 'Alla. Dak kollu li jiġri lil raġel jevoka dik l-esperjenza, kemm ħażina kif ukoll tajba, għal Berakah jingħad ukoll waqt l-aħbarijiet ħżiena. Għalhekk, għalkemm l-esperjenza ta 'Alla mhix bħal ħadd ieħor, l-okkażjonijiet biex nesperjenzaw lilu, għax ikollna kuxjenza dwaru, huma multipli, anke jekk nikkunsidraw biss dawk li jsejħu għal Berakot. [32]
Filwaqt li l-filosfi Lhud ħafna drabi jiddibattu jekk Alla huwiex immanenti jew traxxendenti, u jekk in-nies għandhomx ir-rieda ħielsa jew ħajjithom huma determinati, Halakha hija sistema li permezz tagħha kwalunkwe Lhudi jaġixxi biex iġib lil Alla fid-dinja.
Monoteiżmu etiku huwa ċentrali fit-testi sagri jew normattivi kollha tal-Ġudaiżmu. Madankollu, il-monoteiżmu mhux dejjem ġie segwit fil-prattika. Il-Bibbja Lhudija (Tanakh) tirreġistra u ripetutament tikkundanna l-qima mifruxa ta 'allat oħra fl-Iżrael tal-qedem. [33] Fl-era Greko-Rumana, jeżistu ħafna interpretazzjonijiet differenti tal-monoteiżmu fil-Ġudaiżmu, inklużi l-interpretazzjonijiet li taw lok għall-Kristjaneżmu. [34]
Barra minn hekk, uħud argumentaw li l-Ġudaiżmu huwa reliġjon mhux kredu li ma teħtieġx li wieħed jemmen f'Alla. [35] [36] Għal uħud, l-osservanza tal-liġi Lhudija hija iktar importanti mit-twemmin f'Alla per se. [37] Fi żminijiet moderni, xi movimenti liberali tal-Lhud ma jaċċettawx l-eżistenza ta 'divinità personifikata attiva fl-istorja. [38] [39] Id-dibattitu dwar jekk wieħed jistax jitkellem dwar Ġudaiżmu awtentiku jew normattiv mhuwiex biss dibattitu fost il-Lhud reliġjużi iżda wkoll fost l-istoriċi. [40]
Prinċipji ewlenin
daqsminuri L-istudjużi tul l-istorja tal-Lhud ipproponew bosta formulazzjonijiet tal-prinċipji ewlenin tal-Ġudaiżmu, li lkoll iltaqgħu mal-kritika. [41] L-iktar formulazzjoni popolari hija t-tlettax-il prinċipju ta 'fidi ta' Maimonides, żviluppati fis-seklu 12. Skond Maimonides, kull Lhudi li jirrifjuta anke wieħed minn dawn il-prinċipji jkun ikkunsidrat bħala apostat u eretiku. [42] [43] Studjużi Lhud kellhom punti ta ’vista diverġenti b’diversi modi mill-prinċipji ta’ Maimonidi. [44] [45]
Fi żmien Maimonides, il-lista tal-prinċipji tiegħu kienet ikkritikata minn Hasdai Crescas u Joseph Albo. Albo u l-Raavad argumentaw li l-prinċipji ta 'Maimonides kien fihom wisq punti li, għalkemm vera, ma kinux elementi fundamentali tal-fidi.
F'dawn il-linji, l-istoriku qedem Josephus enfasizza prattiċi u osservanzi aktar milli twemmin reliġjuż, assoċja l-apostasija ma 'nuqqas ta' osservanza tal-liġi Lhudija u sostna li r-rekwiżiti għall-konverżjoni għal Ġudaiżmu kienu jinkludu ċirkonċiżjoni u konformità mad-drawwiet tradizzjonali. Il-prinċipji ta 'Maimonides ġew ġeneralment injorati matul il-ftit sekli li ġejjin. [46] Aktar tard, żewġ dikjarazzjonijiet poetiċi ta 'dawn il-prinċipji ("Ani Ma'amin" u "Yigdal") ġew integrati f'ħafna liturġiji Lhudija, [47] li wasslu għall-aċċettazzjoni eventwali kważi universali tagħhom. [48] [49]
Fi żminijiet moderni, il-Ġudaiżmu nieqes minn awtorità ċentralizzata li tiddetta dogma reliġjuża eżatta. [14] [50] Minħabba dan, ħafna varjazzjonijiet differenti fuq it-twemmin bażiku huma kkunsidrati fl-ambitu tal-Ġudaiżmu. [44] Anke hekk, il-movimenti reliġjużi Lhud kollha huma, fil-biċċa l-kbira jew inqas, ibbażati fuq il-prinċipji tal-Bibbja Ebrajka u kummentarji varji bħat-Talmud u l-Midrash. Il-Ġudaiżmu jirrikonoxxi universalment ukoll il-Patt Bibliku bejn Alla u l-Patrijarka Abraham kif ukoll l-aspetti addizzjonali tal-Patt żvelat lil Mosè, li huwa meqjus bħala l-akbar profeta tal-Ġudaiżmu. [44] [51] [52] [53] [54] Fil-Mishnah, test ewlieni tal-Ġudaiżmu Rabbiniku, l-aċċettazzjoni tal-oriġini Divini ta 'dan il-patt huwa meqjus bħala aspett essenzjali tal-Ġudaiżmu u dawk li jirrifjutaw il-Patt ma jitilfux is-sehem tagħhom fid-Dinja li ġejja. [55]
L-istabbiliment tal-prinċipji ewlenin tal-Ġudaiżmu fl-era moderna huwa saħansitra aktar diffiċli, minħabba n-numru u d-diversità tad-denominazzjonijiet Lhudija kontemporanji. Anki jekk tirrestrinġi l-problema għall-iktar tendenzi intellettwali influwenti tas-seklu dsatax u għoxrin, il-kwistjoni tibqa 'kkumplikata. Għalhekk, pereżempju, it-tweġiba ta 'Joseph Soloveitchik (assoċjat mal-moviment Ortodoss Modern) għall-modernità hija kostitwita fuq l-identifikazzjoni tal-Ġudaiżmu ma' wara l-halakha filwaqt li l-għan aħħari tiegħu huwa li jbaxxi l-qdusija fid-dinja. Mordecai Kaplan, il-fundatur tal-Ġudaiżmu Rikostruzzjonist, jabbanduna l-idea ta 'reliġjon għall-finijiet li jidentifika l-Ġudaiżmu maċ-ċiviltà u permezz ta' l-aħħar terminu u traduzzjoni sekulari ta 'l-ideat ewlenin, huwa jipprova jħaddan kemm jista' jkun denominazzjonijiet Lhudija. Min-naħa tiegħu, il-Ġudaiżmu Konservattiv ta 'Solomon Schechter kien identiku mat-tradizzjoni mifhuma bħala l-interpretazzjoni ta' Tora, fiha nfisha kienet l-istorja tal-aġġornamenti kostanti u l-aġġustament tal-Liġi mwettqa permezz tal-interpretazzjoni kreattiva. Fl-aħħar, David Philipson jispjega l-punti tal-moviment tar-Riforma fil-Ġudaiżmu billi jopponih għall-approċċ rabbiniku strett u tradizzjonali u b'hekk jasal għall-konklużjonijiet simili għal dak tal-moviment Konservattiv. [56]
Il-bażi tal-liġi u t-tradizzjoni Lhudija (halakha) hija t-Tora (magħrufa wkoll bħala l-Pentateuch jew il-Ħames Kotba ta 'Mosè). Skond it-tradizzjoni rabbinika, hemm 613 kmandamenti fit-Tora. Uħud minn dawn il-liġijiet huma mmirati biss lejn l-irġiel jew lejn in-nisa, uħud biss lejn il-gruppi saċerdotali tal-qedem, il-Kohanim u l-Leviyim (membri tat-tribù ta 'Levi), uħud biss lejn bdiewa fil-Land ta' Iżrael. Ħafna liġijiet kienu applikabbli biss meta t-Tempju f’Ġerusalemm kien jeżisti, u 369 minn dawn il-kmandamenti għadhom applikabbli sal-lum. [58]
Filwaqt li kien hemm gruppi Lhud li t-twemmin tagħhom kien ibbażat fuq it-test bil-miktub tat-Tora waħdu (per eżempju, is-Sadduċej, u l-Karaites), ħafna Lhud jemmnu fil-liġi orali. Dawn it-tradizzjonijiet orali ġew trasmessi mill-iskola tal-Fariżej tal-ħsieb tal-Ġudaiżmu tal-qedem u aktar tard ġew irreġistrati f'forma miktuba u mkabbra mill-fniek.
Skond it-tradizzjoni Lhudija Rabbinika, Alla ta kemm il-Liġi bil-Miktub (it-Tora) kif ukoll il-Liġi Orali lil Mosè fuq is-Sinaj. Il-liġi orali hija t-tradizzjoni orali kif imxandra minn Alla lil Mosè u mingħandu, trażmessa u mgħallma lis-sages (mexxejja rabbiniċi) ta 'kull ġenerazzjoni sussegwenti.
Għal sekli sħaħ, it-Torah deher biss bħala test miktub trasmess b’mod parallel mat-tradizzjoni orali. Minħabba li t-tagħlim orali jista 'jintesa, Rabbi Judah haNasi impenja ruħu li missjoni jikkonsolida l-opinjonijiet varji f'ġisem wieħed ta' liġi li sar magħruf bħala l-Mishnah. [59]
Matul l-erba ’sekli li ġejjin, il-Mishnah għadda minn diskussjoni u dibattitu fiż-żewġ komunitajiet Lhud ewlenin tad-dinja (fl-Iżrael u fil-Babylonia). Il-kummentarji minn kull waħda minn dawn il-komunitajiet eventwalment ġew miġbura fiż-żewġ Talmud, it-Talmud ta ’Ġerusalemm (Talmud Yerushalmi) u t-Talmud Babylonian (Talmud Bavli). Dawn ġew spjegati aktar minn kummentarji ta ’diversi studjużi tat-Torah matul l-etajiet.
Halakha, il-mod ta ’ħajja rabbiniku Lhudi, allura, hija bbażata fuq qari kkombinat tat-Tora, u t-tradizzjoni orali — il-Mishnah, l-halakhic Midrash, it-Talmud u l-kummentarji tagħha. Il-Halakha żviluppat bil-mod, permezz ta ’sistema bbażata fuq preċedent. Il-letteratura tal-mistoqsijiet għar-rabbini, u r-risposti meqjusa tagħhom, hija msemmija bħala responsa (bl-Ebrajk, Sheelot U-Teshuvot.) Maż-żmien, hekk kif jiżviluppaw il-prattiki, kodiċi tal-liġi tal-Lhud huma miktuba li huma bbażati fuq ir-responsa; l-iktar kodiċi importanti, is-Shulchan Aruch, jiddetermina l-biċċa l-kbira prattika reliġjuża Ortodossa llum.
L-Għanja tal-Milied
daqsminuri|Qoxra tal-ewwel edizzjoni (1843) L-Għanja tal-Milied (bl-Ingliż: A Christmas Carol), hija storja miktuba mill-awtur Ingliż Charles Dickens. Din l-istorja ġiet maqluba f'diversi lingwi u nħadmu diversi films u reċti peress li saret maħbuba minn soċjetajiet differenti madwar id-dinja kollha. Wieħed mill-aktar karattri ta' din l-istorja li qajjem interess fost in-nies, huwa ħadt ħlief Skruġ.
Ir-Raġel li Ma Jaħmilx il-Milied
Din l-istorja hija ambjentata fiż-żmien meta r-Reġina Vittorja kienet għadha ma ħadetx it-tron f'idejha. Jacob Marley kien ilu li miet sebgħa snin, u s-sieħeb fin-negozju tiegħu, Ebeniżer Skruġ, li kien l-aktar raġel xħiħ f'Londra, lanqas kien lest li jħallas għal passata żebgħa biex ineħi l-isem ta' Marley minn fuq it-tabella ta' l-uffiċċju. Din kienet għadha taqra "SCROOGE AND MARLEY".
Darba waħda kien Lejlet il-Milied, wieħed mill-aktar iljieli kesħin. Barra l-uffiċċju tifel ċkejken beda jkanta għanja:
Mulej seraħ li dan ir-raġel ferħan, tħali xejn li ma jgħoġbux!
Imma Scrooge ħareġ jiġri l-barra b'riga ta' l-injam, biex jagħti daqqa biha lit-tifel fuq rasu. Imma dak it-tifel ħarab f'ħeffa t'għajn.
Lessikoloġija
Il-lessikoloġija hija fergħa tal-lingwistika li tistudja l-kliem. Dan jista’ jinkludi n-natura u l-funzjoni tagħhom bħala simboli, it-tifsira tagħhom, ir-rabta tat-tifsira tagħhom mal-epistemoloġija inġenerali, u r-regoli tal-kompożizzjoni tagħhom minn elementi iżgħar (il-morfemi bħall-markatur tal-Ingliż -ed għall-passat jew un- għan-negazzjoni; u l-fonemi bħala unitajiet bażiċi tal-ħoss). Il-lessikoloġija tinvolvi wkoll ir-rabta bejn il-kliem, li tista’ tinvolvi s-semantika (pereżempju, imħabba vs affezzjoni), d-derivazzjoni (pereżempju, stabbli vs instabbilment), l-użu u d-distinzjonijiet soċjolingwistiċi (pereżempju, żibel vs skart), u kwalunkwe kwistjoni oħra involuta fl-analiżi tal-lessiku kollu ta’ lingwa.
It-terminu deher għall-ewwel darba fis-snin 70 tas-seklu 20, għalkemm essenzjalment kien hemm lessikologi qabel ma nħoloq it-terminu. Il-lessikoloġija komputazzjonali hija qasam relatat (bl-istess mod li l-lingwistika komputazzjonali hija relatata mal-lingwistika) li jinvolvi l-istudju komputazzjonali tad-dizzjunarji u tal-kontenut tagħhom.
Xjenza alleata mal-lessikoloġija hija l-lessikografija, li tistudja wkoll il-kliem, iżda primarjament b’rabta mad-dizzjunarji – għandha x’taqsam mal-inklużjoni tal-kliem fid-dizzjunarji u minn dik il-perspettiva mal-lessiku kollu. Kultant il-lessikografija titqies bħala parti mill-lessikoloġija jew bħala fergħa tagħha, iżda teknikament, il-lessikologi li jiktbu d-dizzjunarji biss huma lessikografi. Xi wħud iqisu din bħala distinzjoni bejn it-teorija u l-prattika.
Oriġini
Il-kelma “lessikoloġija” ġejja mill-Grieg λεξικόν lexicon, jiġifieri “lessiku”, newt. ta’ λεξικός lexikos, jiġifieri “tal-kelmiet jew għalihom”, minn λέξις lexis, jiġifieri “taħdit”, “kelma” (mentri λέγω lego, jiġifieri “jgħid”, “jitkellem”) u -λογία -logia, jiġifieri “l-istudju ta’”, is-suffiss derivat minn λόγος logos, li fost affarijiet oħra jfisser “taħdit, orazzjoni, diskors, kwotazzjoni, studju, kalkolu, raġunament”, li ġej ukoll minn λέγω.
Dominju
Hemm ħafna tipi ta’ rabtiet semantiċi bejn il-kliem. Pereżempju l-omonimija, l-antonimija, il-meronimija, u l-paronimija. Is-semantika li hija involuta speċifikament fix-xogħol lessikoloġiku tissejjaħ semantika lessikali. Is-semantika lessikali hija kemxejn differenti mis-semantika ta’ unitajiet ikbar bħal frażijiet, sentenzi, u testi kompluti (jew diskorsi), minħabba li ma tinvolvix l-istess livell ta’ kumplessitajiet semantiċi kompożizzjonali. Madankollu, il-kunċett ta’ “kelma” jista’ jkun estremament kumpless, partikolarment fil-lingwi agglutinattivi.
Forom oħra tas-semantika jiġu studjati, bħas-semantika kulturali u s-semantika komputazzjonali (li jistgħu jirreferu għal-lessikoloġija komputazzjonali jew għal-loġika matematika).
Storja
Is-semantika lessikali jaf ma tkunx tista’ tinftiehem mingħajr esplorazzjoni qasira tal-istorja tagħha.
Semantika prestrutturalista
Is-semantika bħala dixxiplina lingwistika bdiet għall-ħabta ta’ nofs is-seklu 19, u minħabba li l-lingwistika dak iż-żmien kienet iktar dijakronika, b’hekk is-semantika lessikali kienet dijakronika wkoll – din kienet ċentrali bejn l-1870 u l-1930. M’hemmx dubju li s-semantika lessikali dijakronika kienet interessata fil-bidla tat-tifsira b’approċċ predominantement semasjoloġiku, billi ħadet in-nozzjoni tat-tifsira mil-lat psikoloġiku: it-tifsiriet lessikali kienu kkunsidrati bħala entitajiet, ħsibijiet u ideat psikoloġiċi, u l-bidliet fit-tifsira kienu jiġu spjegati bħala r-riżultat ta’ proċessi psikoloġiċi.
Semantika strutturalista u neostrutturalista
Biż-żieda ta’ ideat ġodda wara l-iżvolta permezz ta’ ħidmet Saussure, is-semantika dijakronika prestrutturalista ġiet ikkritikata ferm għall-istudju atomiku tal-kliem, għall-approċċ dijakroniku u l-isferi mhux lingwistiċi ta’ investigazzjoni. L-istudju sar sinkroniku, u kellu x’jaqsam mal-istrutturi semantiċi u mal-istrutturi purament lingwistiċi.
Ir-relazzjonijiet strutturali semantiċi tal-entitajiet lessikali jistgħu jitqiesu bi tliet modi:
WordNet “huwa tip ta’ bażi tad-data lessikali elettronika online li hija organizzata fuq prinċipji relazzjonali, li tinkludi kważi 100,000 kunċett”.
Chomsky
Il-lingwisti ġenerattivi tal-ħsieb ta’ Chomsky bdew jinvestigaw żewġ fehmiet opposti dwar il-post tas-semantika fi grammatika, li fl-aħħar mill-aħħar wasslu għal dibattitu jaħraq. Dawn kienu s-semantika interpretattiva u s-semantika ġenerattiva.
Semantika konjittiva
Huwa maħsub li s-semantika lessikali konjittiva hija l-iktar produttiva mill-approċċi attwali.
Frażjoloġija
Fergħa oħra tal-lessikoloġija hija l-frażjoloġija. Il-frażjoloġija tistudja t-tifsiriet komposti ta’ żewġ kelmiet jew iktar, bħal “infetħu bibien is-sema”. It-tifsira tal-frażi kollha kemm hi għandha tifsira differenti minn kull kelma individwali. Il-frażjoloġija teżamina kif u għaliex tifsiriet bħal dawn jintużaw kuljum, u l-liġijiet li jirregolaw dawn il-kombinazzjonijiet ta’ kliem. Il-frażjoloġija tinvestiga wkoll l-idjomi.
Etimoloġija
Peress li l-lessikoloġija tistudja t-tifsira tal-kliem u r-rabtiet semantiċi tagħhom, ħafna drabi tesplora l-oriġini u l-istorja ta’ kelma, jiġifieri l-etimoloġija tagħha. L-etimologi janalizzaw lingwi relatati billi jużaw teknika magħrufa bħala l-metodu komparattiv. Bl-użu ta’ dan il-metodu, in-nisel ta’ diversi kliem minn fergħat differenti tal-familja tal-lingwi Indo-Ewropej jistgħu jiġu traċċati lura għal kelmiet individwali mil-lingwa Proto-Indo-Ewropea.
L-etimoloġija tista’ tkun ta’ għajnuna biex jiġu ċċarati xi tifsiriet dubjużi, l-ortografija, eċċ., u tintuża wkoll fil-lessikografija. Pereżempju, id-dizzjunarji etimoloġiċi jipprovdu l-kliem bl-oriġini storika, il-bidliet u l-iżvilupp tagħhom.
Lessikografija
Eżempju familjari ta’ lessikoloġija fil-prattika huwa dak tad-dizzjunarji u tat-teżawri. Id-dizzjunarji huma kotba, programmi tal-kompjuter, jew bażijiet tad-data li jirrappreżentaw xogħol lessikografiku u huma mfassla u maħsuba għall-użu pubbliku.
Peress li hemm ħafna tipi differenti ta’ dizzjunarji, hemm ħafna tipi differenti ta’ lessikografi.
Il-lessikografi jindirizzaw id-diffikultajiet fid-definizzjoni ta’ kliem sempliċi bħall-partiċelli jew l-artikli, u kif il-kliem kompost jew kumpless jew il-kliem b’ħafna tifsiriet jistgħu jiġu spjegati b’mod ċar. Jindirizzaw ukoll liema kliem għandu jinżamm, jiżdied jew jitneħħa minn dizzjunarju.
Lessikografi notevoli
Xi lessikografi notevoli jinkludu:
Lessikologi
Xi lessikologi notevoli jinkludu:
Galatasaray SK
thumb|right|200px|Il-kwadripla kontinentali li Galatasaray rebħu fl-2000: il-[[UEFA Cup, il-UEFA Super Cup, is-Süper Lig u Tazza Torka.]]
Galatasaray Spor Kulübü, komunement magħruf bħala Galatasaray u fondat bħala Galata-Serai Football Club minn Ali Sami Yen fl-1905, huwa klabb tal-futbol professjonali bbażat f'İstanbul, it-Turkija. Il-Klabb huwa l-fergħa tal-assoċjazzjoni futbol ta' Galatasaray Sports Club, parti innifsu mill-Komunità tal-Galatasaray li tinkludi l-Università tal-Galatasaray u Galatasaray Lisé.
Galatasaray huwa l-aktar klabb tal-futbol suċċessiv fit-Turkija, li rebħu 44 trofej domestiċi inkluż ir-rekord ta' 18-il titlu tas-Süper Lig, rekord ta' 14-il Tazza Torka u rekord ta' 12-il Super Cup Torka. Dawn huma wieħed mit-tliet timijiet li pparteċipaw fil-55 staġun tas-Süper Lig mill-1959, wara x-xoljiment tal-Kampjonat ta' Istanbul. Internazzjonalment, Galatasaray wkoll rebħu l-UEFA Cup u l-UEFA Super Cup fl-2000, li saru l-ewwel tim Tork biex jirbaħ trofew Ewropew u l-ewwel tim fl-istorja li sar rebbieħ tal-UEFA Cup mingħajr l-ebda telfa. Domestikament, Galatasaray huwa l-unika klabb tal-futbol li rebaħ is-Süper Lig erba' darbiet infila (1997, 1998, 1999 u 2000). Fl-istaġun 1999-2000, il-klabb kiseb l-adt rari tal-kwadrupla billi rebħu s-Süper Lig, it-Tazza Torka, il-UEFA Cup u Tazza TSYD fi staġun wieħed. Huwa wkoll l-uniku klabb Tork li deher fl-ewwel post fil-Klassifiki Dinjija tal-IFFHS fl-2000.
Mill-2011, l-istadju tal-klabb huwa Türk Telekom Arena li jesa' 52,695 spettarur u jinsab ġewwa Seyrantepe, İstanbul li huwa għandhu rekord tal-aktar stadju tal-futbol li għandhu volum għoli fid-dinja, (131.76dBA), huma mexxew minn Ali Sami Yen li kien l-istadju tal-klabb mill-1963.
Il-klabb għandu rivalità fit-tul ma' timijiet oħra kbar f'Istanbul, jiġifieri bħal Beşiktaş JK u Fenerbahçe SK, filwaqt id-derby ma Fenerbahçe (magħrufa bħala Kıtalar Arası Derbi jew "Derby Interkontinentali" bil-Malti) hija meqjusa bħala waħda mill-akbar fil-futbol dinji.
Galatasaray huwa l-aktar klabb li għandhu partitarji fit-Turkija u huwa wieħed minn tliet klabbs li għandhom aktar minn 10 miljun segwaċi fuq is-siti soċjali tal-medja li huma Facebook u Twitter. Huma għandhom madwar 25 miljun partitarji, b'madwar 38% ġejjin minn barra t-Turkija. Galatasaray huma wkoll meqjusa bħala wieħed mill-aqwa ditti b'saħħithom globali fit-Turkija. Il-klabb jikkompeti sew ma dawk il-klabbs sinjuri fid-dinja bi dħul annwali ta' €95.1 miljun.
Storja
Galatasaray SK kienu fondati fil-waqgħa tal-1905, minn student ta' Skola tal-Galatasaray (skola għolja bbażata fl-1481) bħala klabb tal-futbol. L-ewwel president ta' Galatasaray kien Ali Sami Yen. L-ewwel logħba tagħhom kienet kontra Cadi-Keuy FC u huma rebħu din il-logħba 2-0. Kien hemm ċertu diskussjonijiet dwar l-isem tal-klabb, fejn kien hemm xi suġġerimenti bħal Gloria (rebħa) u oħrajn Audace (kuraġġ), iżda ġie deċiż li l-isem tal-klabb ikun Galatasaray.
L-isem Galatasaray innifsu ġej minn dak ta' Skola tal-Galatasaray, li min-naħa ħadu isimhom minn Galata Sarayı Enderûn-u Hümâyûn (Palazz Imperjali ta' Skola Galata), l-isem tal-iskola oriġinali ġie stabbilit fuq is-sit fl-1481, u li min-naħa l-oħra ħadu isimhom mill-kolonja medjevali ta' Genoese qrib Galata. Galatasaray tfisser direttament bħala 'Palazz Galata'.
Skond ir-riċerkatur Cem Atabeyoğlu, Galatasaray ħadu isimhom minn logħba tal-ewwel logħbiet tagħhom. F'dik il-logħba, Galatasaray rebħu 2–0 kontra klabb jismu Rûm u l-ispettaturi bdew issejħulhom "Galata Sarayı Efendileri" (bil-Malti: Sinjuri ta' Palazz (Belt) Galata), u wara dan l-avveniment, huma adottaw dak l-isem u bdew isejħu lil-klabb tagħhom "GalataSaray". Fl-1905, matul l-era tal-Imperu Ottoman, ma kienx hemm liġijiet għall-assoċjazzjonijiet, għalhekk il-klabb ma setax jiġi reġistrat uffiċjalment, imma wara l-Liġi tal-Assoċjazzjoni fl-1912, il-klabb ġie rreġistrat legalment.
left|thumb|250px|L-ewwel ritratt ta' Galatasaray (1905).
Fost il-fundatur Ali Sami Yen, il-ko-fundaturi kienu dawk li kienu ħerqana li jagħmlu dan l-isport, bħal Asim Tevfik Sonumut, Reşat Şirvani, Cevdet Kalpakçıoğlu, Abidin Daver u Kamil.
Għall-ewwel, il-kuluri ta' Galatasaray Sports Club kienu aħmar u abjad. Dawn huma l-kuluri tal-bandiera Torka. Madankollu, ir-Repubblika Torka ma kinitx fondata f'dak iż-żmien. Għalhekk, din l-ispirazzjoni kkawżat l-amministrazzjoni repressiva tal-ġurnata u ħassuhom skomdi u l-amministrazzjoni ppersegwitat plejers tal-futbol. Għal din ir-raġuni, il-kuluri ġew mibdula għall-isfar u blu skur sal-1907. Fl-1908, kuluri ġodda ġew magħżula bħala aħmar u isfar. Ali Sami Yen stqarr, "Wara li ilna barra u ġewwa minn diversi ħwienet, rajna żewġ materjali tas-suf eleganti fil-ħanut Fatty Yanko ġewwa Bahçekapısı (bejn Eminönü u Sirkeci f'Istanbul, issa msejħa Bahçekapı). Wieħed minnhom kien pjuttost aħmar skur, li jixbaħ il-kulur taċ-ċirasa, u l-ieħor isfar fl-oranġjo. L-iskrivan tal-bejgħ għamel żewġ drappijiet mil-barma t'idejh u huma saru tant qawwija li fakru s-sbuħija tal-għasfur goldfinch. Aħna ħsibna li kienu qed ifittxu kuluri ta' ċaqliq fi ħruq tan-nar. Konna qegħdin nimmaġinaw il-fjamma safra u ħamra fuq it-tim brillanti tagħna u ħolma li toħodna magħha fir-rebħiet. Għalkemm hekk għamlet."
Peress li ma kienx hemm timijiet Torok, Galatasaray issieħbu fil-Kampjonat t'Istanbul li kien jikkonsisti timijiet Ingliżi u Griegi fl-istaġun 1905-1906. Huma rebħu l-ewwel titolu tal-kampjonat tagħhom fl-istaġun 1907–1908, Dan witta t-triq tal-bidu tal-istorja tal-futbol Tork.
Filwaqt li l-futbol fit-Turkija beda jiżviluppa għal kollox, sal-1952, Galatasaray rebħu 10 titli oħra tal-Istanbul League, sitt titli tas-Sunday League u tlett titli tal-Friday League. Wara r-rikonoxximent tal-futbol professjonali fl-1952, l-ewwel kampjonat professjonali iżda mhux nazzjonali tat-Turkija, Istanbul Professional League li ntlagħab bejn l-1952 u l-1959. Galatasaray rebaħ tlieta titli minn 7 staġuni.
Probabbilment l-akbar rekord li għandhu klabb huwa li rebaħ il-kampjonati nazzjonali fi 15-il fergħa ta' sport differenti fl-istaġun 1986-87. thumb|left|L-Ewwel ħdax magħżula fil-Finali tal-[[UEFA Cup 2000 kontra Arsenal FC, li seħħet fis-17 ta' Mejju 2000.]] L-aktar era suċċessiva ta' Galatasaray kienet tard fid-1990ijiet, meta l-klabb sar l-ewwel klabb tal-futbol Tork li rebaħ trofew Ewropew. Huma kienu megħjuna f'din minn waħda mill-aħjar ġenerazzjoni tat-Turkija ta' plejers Torok li marru biex jintemmu fit-3 post fit-Tazza tad-Dinja 2002 u lagħbu fil-kwarti tal-finali tal-UEFA Euro 2000. Minbarra plejer talentużi, timijiet viżitaturi wkoll ma jħobbux jivvjaġġaw fl-Istadju Ali Sami Yen li litteralment Jissejjaħ "Infern" mill-partitarji ta' Galatasaray minħabba l-atmosfera intimidazzjoni pprovduta mis-sapporters inklużi r-rewwixti fil-folol.
Hemm ħafna plejers tal-futbol ta' suċċess li lagħab għal Galatasaray u ħallew il-marka tagħhom fl-istorja tal-futbol Tork. Ftit eżempji jistgħu jkunu l-eroj nazzjonali tat-1930ijiet Eşfak Aykaç, Boduri li miet ta' 21 sena, Mehmet Leblebi li skorja rekord domestiku ta' 14-il gowl f'logħba waħda, Gündüz Kılıç imlaqqam Baba (missier) li kien kowċ, iżda wkoll plejer tat-team tiegħu fil-1950ijiet li kien ta' suċċess kbir kemm kowċ u plejer, l-aħwa Bülent-Reha Eken, Suat Mamat li għamel hat-trick fit-Tazza tad-Dinja 1954, Coşkun Özarı li ħajtu ddedikata lil Galatasaray, Turgay Şeren il-gowler straordinarju li jissejjaħ the Panther of Berlin, Fatih Terim il-kaptan tat-tim ta' Galatasaray u tat-tim nazzjonali Tork u rebaħ il-UEFA Cup fl-2000 bħala kowċ, Metin Oktay il-leġġendarju li kien l-aqwa skorer tal-kampjonat Tork 6 darbiet, Zoran Simović gowler ieħor magħruf għall-penaltis, Cüneyt Tanman li lagħab rekord ta' 342 logħba għall-Galatasaray, Tanju Çolak skorer straordinarju li kien ir-rebbieħ taż-Żarbuna tad-Deheb fl-1988 ma Galatasaray, Cevad Prekazi plejer mill-Kosovo li kien spettakolari għall-free kicks, Taffarel il-gowler rebbieħ tat-Tazza tad-Dinja mal-Brażil, Gheorghe Hagi, l-eroj tal-futbol Rumen li għadu deskritt bħala l-aqwa plejer barrani li lagħab fit-Turkija, l-attakant Brażiljan Mário Jardel, li kien imssejjaħ Super Mário mill-partitarji u skorja żewġ gowls għall-Galatasaray fil-Finali tas-Super Cup Ewropea tal-2000 kontra Real Madrid, u l-aħħar iżda mhux l-inqas, Hakan Şükür, il-plejer li skorja l-aktar gowls fl-ewwel diviżjoni tal-istorja tal-futbol Tork (249 gowl).
Isem u Pronunzja
L-isem Galatasaray innifsu ġej minn dak ta' Skola tal-Galatasaray, li min-naħa ħadu isimhom minn Galata Sarayı Enderûn-u Hümâyûn (Palazz Imperjali ta' Skola Galata), l-isem tal-iskola oriġinali ġie stabbilit fuq is-sit fl-1481, u li min-naħa l-oħra ħadu isimhom mill-kolonja medjevali ta' Genoese qrib Galata. Galatasaray tfisser direttament bħala 'Palazz Galata'.
M'hemm l-ebda forma diminuttiva ta' Galatasaray. Il-partitarji jirreferu għall-klabb jew bl-isem sħiħ tiegħu jew mill-laqam tiegħu "Cim Bom Bom" (ppronunzjat 'Jim Bom Bom') jew fil-qasir 'Cim Bom'. Il-forma imqassra 'Gala' xi kultant hija wżata fl-Ewropa/Amerika.
Huwa importanti li wieħed iżomm f'moħħu li Galatasaray hija kelma komposta u hija ppronunzjata bħala tali. L-aktar żball komuni li huwa mhux magħmul minn kelliema Torok huwa li jgħidu Gala-tasaray, filwaqt li l-espressjoni korretta għandha tkun Galata-Saray ma' waqfa fil-qosor ħafna bejn iż-żewġ kelmiet.
Storja tal-kits
200px|right
Grawnds
Meta Galatasaray ġew fondati, l-ebda timijiet Torok ma kellhom grawnd tagħhom stess, u l-logħob fil-Kampjonat t'Istanbul kienu jsiru ġewwa Papazın Çayırı – illum is-sit ta' Stadju Şükrü Saracoğlu ta' Fenerbahçe. Fl-1921 l-ewwel stadju tal-futbol xieraq fil-belt inbena, l-Istadju Taksim, li kien użat bħala grawnd tat-timijiet kolla f'Istanbul. Meta l-istoriku Stadju Taksim kien imwaqqa fl-1940, Galatasaray iddeċiedew li jibnu grawnd kbir u modern. Minħabba diffikultajiet li rriżultaw mit-Tieni Gwerra Dinjija, il-kostruzzjoni ġiet ittardja għal aktar minn għoxrin sena. F'dan il-perjodu, huma lagħbu ġewwa Şeref Stadi u Dolmabahçe Stadi
Ali Sami Yen Stadi
Fl-20 ta' Diċembru 1964, l-Istadju Ali Sami Yen ġie nawgurat. Huwa msemmi wara l-fundatur ta' Galatasaray, Ali Sami Yen, huwa jinsab fil-kwart ta' Mecidiyeköy tad-distrett ta' Şişli fiċ-ċentru tal-belt. Fl-1964, l-istadju kellu kapaċità ta' 35,000. Illum, minħabba titjib fis-sigurtà u l-projbizzjoni ta' spettaturi mhux bilqiegħda, huwa għandhu kapaċità ta' 24,990 bilqiegħda.
Wara l-2002, meta Istadju Olimpiku Atatürk kienet mibnija għall-offerta fil-Logħob Olimpiku ġewwa Istanbul, Galatasaray bdew jilgħabu hemmhekk fit-Tazza Ewropea. Ir-rekord t'attendenza fost il-grawnds Torok kien miksur hemm, fil-logħba Galatasaray–Olympiacos li ntlagħbet quddiem 79,414 spettatur. Madankollu, l-Istadju Ali Sami Yen għandhu importanza storika għas-sapporters ta' Galatasaray għalkemm huwa iżgħar u ikbar.
Türk Telekom Arena
Il-Grawnd ġdid ta' Galatasaray ġie mibni mill-ġdid li huwa Türk Telekom Arena. Dan jinsab fil-kwart ta' Aslantepe qrib Maslak, distrett finanzjarju ġewwa Şişli. L-istadju l-ġdid, li nfetaħ fil-15 ta' Jannar 2011, għandu kapaċità ta' 52,695 sedili, li għamlet l-akbar stadju proprjetà privat tal-klabb fit-Turkija.
Innijiet tal-Istadju
Mill-1998, wara kull gowl skorjat minn Galatasaray, tindaqq l-aħħar parti tal-kanzunetta I Will Survive mill-Banda Hermes House. Għalkemm il-kanzunetta hija bl-Ingliż, il-parti użata m'għandha l-ebda lirika ħlief "la la la la". Barra minn hekk, qabel kull logħba l-Florida State Warchant (Galatasaray War Chant), li hija chant antika ħafna tal-Indjani Amerikani indiġeni tat-Tramuntana, tindaqq akkumpanjata minn dak li s-sapporters issejħu "scarf show" fejn il-partitarji juru xalpi,bnadar u aktar. Ħafna nies issejħu l-istadju 'Cehennem' (infern) minħabba l-innijiet tal-istadju u jsaħnu kontinwament il-partitarji.
Unuri
Għal aktar informazzjoni fuq l-Unuri, ara Lista ta' rekords u statistiki ta' Galatasaray SK u Galatasaray SK fl-Ewropa.
Skwadra tar-Riżerva u tal-Akkademja
Ara Galatasaray A2
Eks Plejers
Għal dettalji dwar l-eks plejers, ara Plejers ta' Galatasaray SK u Lista ta' plejers ta' Galatasaray SK.
Pawlu l-Appostlu
San Pawl l-Appostlu (oriġinarjament Sawl ta' Tarsu) jew Pawlu ta' Tarsu hu karattru prinċipali fl-iżvilupp u t-tixrid tal-Kristjaneżmu. Ħafna Nsara jarawh bħala interpretu eċċellenti tat-tagħlim tas-Sultan (Ġesù); isejħulu wkoll "l-Appostlu tal-Ġnus". Pawlu hu deskritt fit-Testment il-Ġdid bħala Lhudi u ċittadin Ruman minn Tarsu, u kien jippersegwita ħafna 'l-Insara qabel ma kkonverta fit-triq lejn Damasku.
Pawlu huwa meqjum bħala qaddis minn kull Knisja li tqim lill-qaddisin, jiġifieri l-Kattoliċi, l-Ortodossi u l-Anglikani, kif ukoll xi denominazzjonijiet Protestanti. Hu pprova, u rnexxielu jagħmel ħafna biex idaħħal il-Kristjaneżmu fost il-pagani. L-ittri tiegħu jamplifikaw u jfissru ħafna mit-tagħlim ta' Ġesù. Xi wħud jgħidu li kien hu li rnexxielu jbiddel il-Kristjaneżmu f'reliġjon, biex ma baqgħetx setta tal-Ġudaiżmu.
L-Atti tal-Appostli
Dan il-ktieb jitħaddet fit-tul u b’mod sistematiku fuq il-persuna ta’ San Pawl. Nofs il-ktieb huwa ddedikat għas-sejħa u għall-ħidma tal-Appostlu. L-awtur tiegħu huwa San Luqa, kollaboratur ta’ Pawlu, li jikteb ukoll fuq kif il-Kelma xterdet bil-qawwa tal-Ispirtu s-Santu, anki bil-ħidma wtieqa tal-Appostlu tal-Ġnus. Kiteb madwar is-sena 80 WK, snin wara li nkitbu l-Ittri ta’ Pawlu. Luqa għaġen flimkien il-ġrajjiet marbuta ma’ Pawlu: juri li l-Appostlu kien magħżul għal missjoni preċiża, dik li jwassal, bil-qawwa tal-Ispirtu s-Santu, il-Vanġelu sa truf l-art. Mela Luqa fl-Atti jagħtina materjal li jintegra ruħu tajjeb ma’ dak li nsibu fl-Ittri biex nibnu l-ħajja ta’ Pawlu, il-ħidma u l-messaġġ tiegħu.
L-Ittri (Epistoli)
L-Ittri huma tlettax u jitqiesu bħala l-għajn prinċipali għall-messaġġ u t-teoloġija ta’ San Pawl, kif ukoll għajn indispensabbli biex nibnu l-ġrajjiet prinċipali tal-ħajja tiegħu. F’dawn il-kitbiet okkażjonali li jesprimu sikwit sitwazzjoni konkreta u l-bżonn tal-mument tad-diversi Knejjes u persuni li lilhom Pawlu jikteb u li fihom sikwit jiddefendi ruħu minn dawk li ħaduha kontrieh, huma għajn tajba ħafna biex nifhmu aħjar lil Pawlu. Juri min hu, kemm Kristu kien biddillu ħajtu fit-triq lejn Damasku, x’kien jemmen, u l-preokkupazzjoni kontinwa li kellu għall-Knejjes tiegħu. Il-ġabra tal-Ittri hija teżor kbir u fihom wieħed jilmaħ b’mod ċar l-iżvilupp tal-Knisja Nisranija fil-bidu bikri tagħha. Huma xhieda prezzjuża tad-djalogu miftuħ bejn l-Appostlu u l-Knejjes tiegħu. Joffrulna kuntatt ħaj u dirett mal-personalità tal-Appostlu tal-Ġnus, l-esperjenzi differenti tiegħu, il-messaġġ, u l-ħsieb intimu tiegħu.
Tfulija u Formazzjoni
Hu San Pawl innifsu li jiġbor fi ftit kliem l-identità tiegħu quddiem l-awtorità Rumana: “Jiena Lhudi, minn Tarsu taċ-Ċiliċja, ċittadin ta’ belt magħrufa” (Atti 21: 39). Pawlu twieled bejn is-sena 5 u 10 WK. “...twelidt fil-poplu ta’ Israel, mit-tribù ta’ Benjamin, Lhudi mil-Lhud...” (Fil 3: 5); fit-tmien jum għamlulu ċ-ċirkonċiżjoni u semmewh Sawl ("mitlub minn Alla"), isem li ħa l-għamla Griega ta’ Saulos. Ingħata wkoll it-tieni isem, Paulus, bil-Latin, isem li juża l-Appostlu fl-Ittri tiegħu, u hekk ukoll jagħmel San Luqa minn Atti 13: 9 ’l quddiem.
Il-formazzjoni kulturali ta’ Pawlu seħħet skont il-ħsieb tal-Mishnah: beda jaqra l-Bibbja ta’ ħames snin, ta’ għaxra beda l-qari tal-Mishnah, ta’ tlettax kien obbligat għall-ħarsien tal-kmandamenti, u ta’ ħmistax beda l-istudju u l-qari tat-Talmud. Billi kien minn Tarsu, il-qari tal-Bibbja kien isir mill-verżjoni Griega tas-Septwaġint, li jfisser li studja tajjeb il-Grieg, minbarra l-Ebrajk u l-Aramajk biex seta’ jaqraha fl-ilsna oriġinali. Il-formazzjoni tiegħu kienet ikkumplimentata billi Pawlu tgħallem sengħa: dik li jagħmel it-tined.
Waħda mill-esperjenzi l-aktar importanti fil-formazzjoni ta’ Pawlu meta kellu daqs sittax-il sena ċertament kienet l-esperjenza akkademika tiegħu għal erba’ snin "f’riġlejn Gamaljel" (Atti 22: 3), mgħallem kbir, għaref u moderat. Fl-istudju tal-Liġi jidher li Pawlu, li kien Fariżew, għamel progress kbir, kif jistqarr hu stess, tant li sar bniedem tassew imħeġġeġ għat-tradizzjonijiet ta’ missirijietu: (ara Gal 1: 13-14) “...tħarriġt bir-reqqa fil-ħarsien tal-Liġi ta’ missirjietna” (Atti 22: 3); tant li ried jiddefendi l-Ġudaiżmu mit-theddida tal-fidi Nisranija fil-bidu tagħha (ara Atti 9: 1-2).
San Pawl "kien fehma waħda magħhom fil-mewt li tawh" (Atti 8: 1) lil San Stiefnu. Sawl kien qiegħed jagħmel ħerba mill-Knisja; kien jidħol minn dar għal oħra, jaqbad irġiel u nisa u jitfagħhom il-ħabs. Bejn is-snin tal-formazzjoni tiegħu u s-sena tat-tħaġġir ta’ Stiefnu (ara Atti 7: 54-60) ma nafu xejn fuq il-ħajja ta’ Pawlu. Li nistgħu ngħidu huwa dan: anki jekk il-Ġudaizmu kien jinsisti ħafna fuq iż-żwieġ, ma għandniex ħjiel li Pawlu kien miżżewweġ (ara 1 Kor 7: 8). Jista’ jkun li Pawlu ma żżewwiġx biex jingħata kollu kemm hu għall-istudju tal-Liġi. Jekk Pawlu ltaqax ma’ Ġesù storiku nistgħu biss nagħmlu suppożizzjoni: hu probabbli li Pawlu telaq minn Ġerusalemm qabel ma Ġesù beda l-ministeru pubbliku tiegħu. Il-ħjiel li nsibu f’1 Kor 3: 1 u 15: 8, fejn Pawlu jitkellem fuq il-laqgħa tiegħu mal-Mulej, jirreferu għall-esperjenza tiegħu fit-triq lejn Damasku.
Il-Konverżjoni
Hi l-ġrajja l-aktar importanti fil-ħajja ta’ Pawlu. Fl-Ittri tiegħu qatt ma jagħti ħjiel dirett fuq din l-esperjenza. Hu jitkellem fuq esperjenza li biddlet bis-sħiħ il-ħajja tiegħu. Iżda ma jqishiex bħala esperjenza iżolata fil-ħajja tiegħu: Alla kien dejjem preżenti fl-eżistenza tiegħu u mexxieh fit-toroq providenzjali tiegħu sa minn ġuf ommu.
L-Atti tal-Appostli u l-Ittri ta’ Pawlu jirrakkuntaw din il-ġrajja fid-dawl tal-Vanġelu. F’Gal 1: 15-16 l-esperjenza ta’ Pawlu titqiegħed fil-kamp tal-ħatra appostolika tiegħu li tagħmel minnu ħabbar tal-Iben ta’ Alla fost il-ġnus. L-istess fl-Atti: wara l-viżjoni li kellu ta’ Kristu, Pawlu jirċievi l-mandat profetiku li jħabbar u jixhed għal Kristu (Atti 26: 17-18) "...quddiem il-ġnus u s-slaten u quddiem ulied Israel" (Atti 9: 15).