cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kassisa
Użi fit-tisjir
Dan il-frott jista' jittiekel nej, imma għandu togħma qarsa qawwija u għalhekk ikollu bżonn ta' xi ħlewwa miegħu. Is-soltu jissajjar maz-zokkor biex isir purè, li mbagħad jista' jitgħadda minn biċċa filoxx biex joħroġ il-meraq. Il-purè jista' jintuża fil-ġamm, jogurt, ġelat, sorbet, u ħafna platti ħafna oħra kemm ħelwin u kemm mhumiex. It-togħma qawwija tiegħu tista' tittaffa billi jiġi mħallat ma' frott ieħor, bħal-lampun u frawli fil-ħelu tas-sajf jew tuffieħ fit-torti. Dan il-frott spiss jintuża fil-kċina Daniża u fir-Rødgrød, diżerta popolari fil-Ġermanja ta' Fuq.
Minbarra li jintuża bħala meraq u fil-ġuleppi u kordjali, il-kassis jintuża wkoll fit-tisjir billi l-qrusa tiegħu toħloq togħma tajba f’ħafna zlazi, platti tal-laħam, u diżerti.
Fang Fenghui
Fang Fenghui (imwieled f'April 1951) huwa eks ġeneral ogħli fl-Armata tal-Ħelsien tal-Poplu Ċiniż (PLA). Huwa serva bħala l-Kap tal-Persunal Konġunt u membru tal-Kummissjoni Militari Ċentrali. Huwa tpoġġa taħt investigazzjoni għal korruzzjoni fl-2017 u sussegwentement instab ħati.
Eduardo Riedel
Eduardo Riedel (imwieled fil-5 ta' Lulju 1969) huwa t-12-il Gvernatur attwali ta' Mato Grosso do Sul, il-Brażil, elett fit-30 ta' Ottubru, 2022
Fl-2015, Riedel irriżenja mill-pożizzjoni ta' president direttur ta' Famasul (2012-2014), ħa f'idejh il-kap tas-Segretarjat tal-Istat għall-Gvern u l-Ġestjoni Strateġika ta ' Mato Grosso do Sul, fil-gvern ta' Reinaldo Azambuja, pożizzjoni li baqa' fiha sal-2021.
Fl-1994 iżżewweġ lil Mônica Morais li magħha għandu żewġt itfal: Marcela u Rafael.
Lista ta' l-ispeċi tal-mammiferi l-ġodda li ġew deskritti xjentifikament fis-sena 2006
Din hija il-lista ta' l-ispeċi tal-mammiferi il-ġodda li ġew deskritti xjentifikament fis-sena 2006. It-terminu "mammiferi" hawn jinkludi l-ispeċi klassifikati fil-"Mammaliaformes" (Docodonta, Haramiyida, Morganucodonta u xi ġeneri oħrajn) ukoll.
Baħri fuku
It-tibdila baħrija jew baħri fuku hija uniformi tipika Ġappuniża (セーラー服 sērā-fuku) li tintilbes mill-istudenti bniet ta' l-iskejjel medji u superjuri. Din it-tibdila ġiet introdotta bħala uniformi skolastika fl-1921 mis-surmast tal-Fukuoka Jo Gakuin University (福岡女学院), Elizabeth Lee. Din l-uniformi tagħti lemħa lill-uniformijiet milbusa mill-Marina Rjali Ingliża ta' dak iż-żmien, li l-istess Elizabeth Lee skopriet meta kienet qed tistudja fil-Gran Brittanja.
2 ta' Jannar
It-2 ta' Jannar hi t-tieni ġurnata tas-sena fil-kalendarju Gregorjan. Għad baqa' 363 ġurnata għal tmiem is-sena (364 fi snin biżestili).
Saint-Émilion
Saint-Émilion (pronunzja: ​[sɛ̃.t‿emiljɔ̃]; bil-Gascon: Sent Milion) huwa komun u raħal fid-dipartiment ta' Gironde fin-Nouvelle-Aquitaine fil-Lbiċ ta' Franza. Fl-2016, il-popolazzjoni tar-raħal kienet ta' 1,938 ruħ.
Fil-qalba taż-żona madwar Libourne, f'reġjun ta' għoljiet tal-produzzjoni tal-inbid, Saint-Emilion huwa raħal Medjevali f'salib it-toroq ta' Bordeaux, Saintonge u Périgord. Ir-raħal u l-vinji tal-madwar saru Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1999, fid-dawl tal-istorja ħajja u twila tiegħu fil-qasam tal-produzzjoni tal-inbid, il-knejjes Rumaneski tiegħu u l-fdalijiet tul it-toroq weqfin u dojoq kollha tal-belt.
Storja
L-istorja ta' Saint-Émilion tmur lura mill-inqas sa 35,000 sena ilu, saż-Żmien Paleolitiku Superjuri. L-oppidum inbena fuq l-għolja li tħares fuq il-belt attwali fi żmien il-Galli, qabel ma r-reġjuni ġew annessi minn Awgustu fis-27 Q.K. Ir-Rumani ħawwlu vinji fiż-żona li mbagħad saret Saint-Émilion saħansitra mis-seklu 2. Fis-seklu 4, il-poeta Latin Awsonju faħħar il-frotta tal-vinja.
Saint-Émilion, li qabel kien imsejjaħ Ascumbas, ingħata isem il-patri mill-Brittanja Émilion (għall-ħabta tas-767) , li kien jivvjaġġa ħafna biex ixandra l-bxara, u li waqaf jgħix hemmhekk f'eremitaġġ imnaqqax fil-blat fis-seklu 8. Il-patrijiet li segwewh taw bidu għall-produzzjoni tal-inbid kummerċjali fiż-żona.
Minħabba li Saint-Émilion jinsab fuq ir-rotta tal-Pellegrinaġġ ta' San Ġakbu, bosta monasteri u knejjes inbnew matul il-Medju Evu, u fl-1199, taħt it-tmexxija Brittanika ta' Plantagenet, ir-raħal ingħata drittijiet sħaħ. Matul is-sekli 12 u 13, l-inbejjed prodotti fiż-żona kienu rinomati ferm għall-kwalità tagħhom, għalkemm l-instabbiltà politika matul il-gwerer Ewropej tar-reliġjon affettwaw il-vinji b'mod negattiv. Ir-reġjun beda jirkupra biss lejn l-aħħar tas-seklu 19.
Ġeografija u deskrizzjoni
Saint-Émilion jinsab 35 kilometru fil-Grigal ta' Bordeaux, bejn Libourne u Castillon-la-Bataille. Il-vinji jirrappreżentaw iktar minn 67 % tat-territorju tal-komun. Fi ħdan ir-reġjun hemm taħlita ta' arkitettura reliġjuża Rumaneska Medjevali u "chateaux" fil-vinji, li nbnew fis-sekli 18 u 19. Madankollu, fil-villaġġi l-biċċa l-kbira tal-binjiet huma djar mudesti ta' sular li jmorru lura għas-seklu 19. nofs|daqsminuri|566x566px|Veduta panoramika ta' Saint-Émilion
Sit ta' Wirt Dinji
Il-Ġurisdizzjoni ta' Saint-Émilion ġiet iddeżinjata bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1999.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' żewġ kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (iii) "Xhieda unika jew minn tal-inqas eċċezzjonali ta' tradizzjoni kulturali jew ta' ċivilizzazzjoni li għadha ħajja jew li għebet"; u l-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".
Popolazzjoni
nofs|daqsminuri|560x560px|Veduta tar-raħal ta' Saint-Émilion
Plejju
Il-Plejju (Mentha pulegium L., 1753 ) hi xitla erbaċea perenni li tappartieni għall-familja Lamiaceae, nattiva fl-Ewropa, l-Afrika ta' Fuq u l-Asja temperata. Ilha magħrufa mill-Qedem bħala pjanta mediċinali. Ma ġietx meqjusa bħala memebru tal-ġeneru Mentha sal-epoka moderna.
Saint-Émilion
Inbid
daqsminuri|Il-Knisja Monolitika ta' Saint-Émilion u t-torri tal-kampnar tagħha Iż-żona ta' Saint-Émilion hija waħda miż-żoni prinċipali tal-inbid aħmar ta' Bordeaux flimkien ma' Médoc, Graves u Pomerol. Ir-reġjun huwa ferm iżgħar minn Médoc u jinsab maġenb Pomerol. Bħal fil-każ ta' Pomerol u denominazzjonijiet oħra fix-xatt tal-lemin tal-Gironde, il-varjetajiet primarji ta' għeneb li jintużaw huma l-Merlot u l-Cabernet Franc, b'ammonti relattivament żgħar ta' Cabernet Sauvignon li jintużaw minn xi châteaux.
Plejju
Waqt li kienet apprezzata ħafna sar-Rinaxximent, il-konsum tagħha anki bħala infużżjoni, mhuwiex irrikmandat minħabba komponent epatotossiku ħafna, il-pulegon, li kultant ikun hemm konċentrazzjoni qawwija tiegħu ..
Saint-Émilion
Inbid
L-inbejjed ta' Saint Émilion ma ġewx inklużi fil-klassifikazzjoni ta' Bordeaux ta' 1855. L-ewwel klassifikazzjoni formali f'Saint-Émilion saret fl-1955. Għad-differenza tal-klassifikazzjoni tal-1855, din tiġi reveduta regolarment.
Plejju
Storja tan-nomenklatura
Fl-Antikità Ewropeja, intużaw bosta fitonimi biex jiddeskrivu l-ġeneru Mentha. Il-filologu Jacques André il-plejju sejjaħlu pūleium, l-isem użat mill-enċiklopedista Ruman tal-ewwel seklu, Plinju l-Kbir fl-Istorja Naturali, 20, 152 u minn Dijoskoride, De Materia Medica 3, 31. Kien irrikmandat bħala emmenagogu u abortiv.
Saint-Émilion
Festival tal-Jazz ta' Saint-Émilion
Mill-2012 'l hawn, Saint-Émilion jospita festival tal-jazz fl-aħħar ta' Lulju.
Plejju
Storja tan-nomenklatura
L-isem Malti, plejju, ġej mill-Isqalli puleu, li ġej mill-Latin popolari *pǔleium (Latin klassiku pūleium) għaliex kien jintuża kontra l-briegħed (bergħud jissejjaħ pulex bil-Latin).
Fix-xogħol fundatur tan-nomenklatura moderna Species plantarum (1753), Carl Linneaus iddeskriva 10 speċi ta' Mentha. fosthom Mentha pulegium.
Deskrizzjoni
Din hi pjanta perenni bir-riżomi, baxxa, għolja minn 10 ċm sa 55 ċm, li spiss tgħix f'ambjenti umdi u tarmi riħa ta' lumi.
Iz-zkuk għandhom sezzjoni kwadra, huma ftit jew wisq weqfin b'kulur ħadrani jew fil-griż u mifruxin jew reqdin, faċilment joħorġu għeruq niżlin l-isfel mill-għekiesi ta' taħt.
Il-plejju għandu weraq, żgħar (0,8-1,3 cm x 5-6 mm) kontra xulxin ta' għamla ovali jew oblunga, kważi sħaħ (b'dentellatura jew merlatura ħafifa), b'piċċjol qasir, bażi tond u apiċi ottuż.
Il-fjuri, li joħorġu fis-Sajf, minn Lulju sa l-aħħar ta' Settembru, huma roża-lelà, xi minn daqqiet bojod u huma miġburin f'qiegħ il-weraq f'glomeruli (vertiċilli foloz) imqegħdin imbegħdin matul iz-zokk. Il-kalċi hu muswaf, glandulari, tubolari u l-għonq hu magħluq b'xagħar qrib xulxin; hu bilabjat b' ħames snien inegwali (iż-żewġ snien ta' taħt huma idjaq). Il-korolla mqabbża (li tifforma rużun) hi magħmula minn 4 lobi bħal xulxin. L-4 stamijiet huma prominenti. iż-żewġ karpelli huma solidi.
Il-frott hu akenju.
Firxa u ħabitat
Din hi xitla nattiva fl-Ewropa, il-punent tal-Asja (minn Ċipru sat-Turkmenistan) u t-tramuntana tal-Afrika (mill-Marokk sal-Eġittu) :
Il-plejju sar naturalizzat f'bosta pajjiżi : l-Awstralja, New Zealand, L-Istati Uniti, il-Brażil, l-Arġentina, iċ-Ċile, l-Urugwaj.
Jiġi kkulivat fil-Ġorġja, l-Indja, l-Indoneżja, l-Ewropa, Il-Kanada, l-Istati Uniti, il-Messiku, Kuba, il-Brażil, iċ-Ċile.
Il-plejju jħobb l-art umda.
Sinonimi
Dawn huma xi sinonimi ta' Mentha pulegium skont Tucker ut Naczi : Il-botanista-ġardinar tal-Ġnien Botaniku ta' Chelsea, Philip Miller, għażel li jiikklasifika l-pjanta taħt il-ġeneru Pulegium, minħabba l-użu tradizzjonali ta' Pulegium regium użat mill-erboristi u l-ġardinara. Għalkemm Miller stess qabel ma' Tournefort u Linnaeus li għadu jkun taħt il-ġeneru Mentha, ċeru numru ta' botanisti baqgħu jużaw il-ġeneru Pulegium sal-aħħar tas-seklu 19.
Il-varjetà micrantha, li tikber fin-nofsinhar tar-Russja u fil-Każakstan, ingħatat ukoll dawn l-ismijiet:
Kompożizzjoni kimika
Iż-żejt essenzjali jinkiseb bid-distillazzjoni tal-fwar tal-ilma mill-partijiet 'il fuq mill-art tal-pjanta.
L-analiżi tal-plejju miġbur mix-Xlokk tal-Alġerija ta dawn ir-riżultati (Boukhebti et al, 2011) :
Fil-plejju miġbur minn Santarém fil-Portugall, Teixeira et al sabu dawn il-komposti :
Storja tal-użu
Il-plejju kienu jafu bih u jużawh fl-Eġittu u l-Mesopotamja antiki.
Fl-Antikità Ewropeja, il-plejju kien ukoll magħruf ħafna, bl-isem ta' Grieg blekson βλήχων, mit-tobba Ippokratiċi, (seklu 5 QK), mil-filosfu botanista Teofrastu (seklu 4 QK) u mill-farmakologu tal-ewwel seklu Dijoskoride. Il-plejju kien magħruf bħala abortiv u emmenagogu, żewġ proprjetajiet li baqgħu attribwiti lilu għal żewġ millenji. Ir-Rumani kienu jafuh bl-isem ta' pūleium, pūlēgium kif jixhdu ir-referenzi għalih mill-enċiklopedista Plinju], (Hist.Nat., 20, 152) jew fil-ktieb ta' riċetti De re coquinaria. Fost l-ingredjenti tar-riċetti attribwiti lill-[[Marku Gavju Apiċju|Apiċju, insibu xi tħawwir bil-plejju nixef (bħall-bettieħa bl-għasel, bżar, ħall u plejju). Il-plejju kien irrikmandat għall-gdim mis-sriep, tniggiż mill-iskorpjuni, il-kolika, l-uġigħ ta'ras ... u l-"uġigħ intern kollu", spiċċja jgħid Plinju.
Meta sfaxxa l-Imperu Ruman tal-Punent fis-seklu 5, il-mediċina tal-antikità għabet ukoll. Il-Galeniżmu, rivedut minn Al-Rażi u Ibn Sina (Aviċenna) ma wasalx lura fl-Ewropa Punentija qbel is-sekli 11 u 12. Bil-kontra, ix-xogħol ta' Dijoskoride, baqa' aċċessibbli permezz ta' xi manuskritti, kopji tat-traduzzjoni Latina De materia medica. Fis-seklu 15, insibu l-indikazzjonijiet ta' Dijoskoride għall-plejju : "l-użu immoderat ta' din ix-xitla fit-tqala jipprovoka l-abort" f' De viribus herbarum ta' Oddone ta'Meung. Il-plejju baqa' dejjem tip ta' panaċea.
Pour chasser les puces, on employait la fumée des fleurs fraîches brûlées, d'après l'Hortus sanitatis. Il figurait aussi parmi les plantes potagères recommandées dans le capitulaire De Villis au Moyen Âge.
Pablo Escobar
daqsminuri|lemin|Pablo Emilio Escobar Gaviria Pablo Emilio Escobar Gaviria kien kriminal u traffikant tad-droga Kolombjan. Il-kartell tiegħu kien jissupplixxi madwar 80% tal-kokaina f'kuntrabandu fl-Istati Uniti, bi qligħ ta' 60 miljun dollaru kuljum, jew 21.9 biljun dollaru fis-sena. Imlaqqam bħala "Ir-Re tal-Kokaina", hu kien l-iktar kriminal sinjur, bil-valur nett tiegħu jilħaq it-30 biljun dollaru fid-disgħinijiet. F'punt minnhom, hu kien ukoll wieħed mill-għaxar l-aktar nies sinjuri fid-dinja.
Plejju
Storja tal-użu
Le texte de référence de Dioscoride, De materia medica, fut abondamment recopié jusqu'au début du sans qu'il soit porteur d'un progrès notable dans l'analyse pharmacologique. Le tournant s'opère à l'époque de la Renaissance, où les riches commentaires du médecin Mattioli apportent une contribution nouvelle à la matière médicale, en s'efforçant de donner des descriptions botaniques précises, accompagnées d'illustrations, permettant de le distinguer du calament et du dictame. Matthiole indique que les Allemandes le cultivent avec soin, en pots ou en pleine terre, pour leur usage personnel (« pour s'en servir en leurs privez affaires » traduction de A. du Pinet, 1627). Jacques Daléchamps à la même époque compile une très longue liste de bienfaits apportés par le pouliot (Hist. gén. des plantes).
Pablo Escobar
L-ewwel snin
Pablo Escobar twieled f'Rionegro, it-tielet fost sebat itfal tal-bidwi Abel de Jesús Dari Escobar u Hermilda Gaviria, għalliema tal-primarja. Ta' żagħżugħ beda l-karriera kriminali tiegħu billi jisraq lapidi u jbiegħhom lura lill-kuntrabandisti. Pablo studja għal xi żmien fl-Universidad Autónoma Latinoamericana ta' Medellín, imma ħalla l-Università mingħajr ma kiseb grad.
Plejju
Storja tal-użu
À l’époque de la Renaissance, commencent à apparaître avec Brunschwig, des ouvrages vantant les traitements obtenus par la distillation des plantes médicinales. Mais le premier à donner un traitement détaillé de la distillation des plantes aromatiques (comme la menthe, le calament et le pouliot) est le polymathe napolitain Della Porta, d’abord dans Magia naturalis (1589) puis De distillatione, libri IX. (1608). Il récupère « l’huile parfumée de pouliot » surnageant sur le distillat et la recommande pour fortifier l’estomac, contre les douleurs de matrice et pour provoquer les menstrues etc.
La grande réputation du pouliot s'est éteinte peu à peu après la Renaissance.
Pourtant, l'écho de cette haute estime retentira jusqu'au chez l'ethnobotaniste Pierre Lieutaghi qui en vente les grands mérites en ces termes : « Le pouliot est une des Menthes sauvages les plus agréablement parfumées ; sa senteur citronnée persiste bien au séchage et son infusion est une des plus délicieuses qui soient. » (Le livre des Bonnes Herbes, 1999). Il lui reconnait de nombreuses propriétés médicinales, comme d'être un bon expectorant et un sédatif de la toux, « à la fin d'un repas, une infusion de Pouliot (délicieuse, surtout si on lui joint du Serpolet à part égale) facilite beaucoup la digestion, combat les fermentations, les lourdeurs de tête ; c'est l'une des meilleures boissons digestives, très salutaire, en particulier à ceux qui souffrent d'insuffisance hépatique » (à la décharge de Lieutaghi, signalons que l'édition originale de ce texte est de 1966, avant que l'extrême toxicité de la pulégone ne soit établie).
Tossiċità
Iż-żejt essenzjali tal-plejju ma jistax jiġi inġestit għax hu velenuż ħafna anki b'dożi żgħar, u l-konsumm tiegħu jista' jikkawż l-mewt. Jaħsbu li l-metabolita mentofurano hu l-aġent tossiku ewlieni. Sono state notate complicanze dovute al tentativo di usare l'olio per l'autoinduzione dell'aborto. Ad esempio, nel 1978, una diciottenne incinta di Denver, Colorado, morì entro una settimana dal consumo di un'oncia di olio concentrato di pulegio nel tentativo di autoprocurarsi l'aborto. Esistono numerosi studi che dimostrano la tossicità di quest'olio sia per l'uomo che per l'animale.
Dal momento che il Congresso degli Stati Uniti ha approvato il "Dietary Supplement Health and Education Act" nell'ottobre 1994 tutte le preparazioni a base di olio di pulegio americane recano un'etichetta di avvertimento contro il suo uso in gravidanza, quantunque l'uso di quest'olio non sia regolato dalla Food and Drug Administration.
Gastronomija
Questa pianta, che a Roma e dintorni è chiamata Menta romana, è usata nella capitale per insaporire l'agnello e la trippa alla romana. Nell'uso culinario non deve essere confusa con la mentuccia o nepitélla (Clinopodium nepeta), la quale a Roma viene usata per la preparazione dei carciofi.
Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fl-Iżlanda
daqsminuri|315x315px|Il-formazzjonijiet tas-silġ tal-icebergs fil-lagi glaċjali tal-Park Nazzjonali ta' Vatnajökull. Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972. L-Iżlanda aċċettat il-Konvenzjoni fid-19 ta' Diċembru 1995, u b'hekk is-siti naturali u kulturali tagħha saru eliġibbli għall-inklużjoni fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
Mill-2020, l-Iżlanda għandha tliet siti mniżżlin fil-lista. L-ewwel sit li tniżżel fil-lista kien il-Park Nazzjonali ta' Þingvellir, li tniżżel fl-2004. Iktar 'il quddiem żdiedu żewġ siti oħra, Surtsey fl-2008 u l-Park Nazzjonali ta' Vatnajökull fl-2019. Il-Park Nazzjonali ta' Þingvellir huwa sit kulturali filwaqt li ż-żewġ siti l-oħra huma siti naturali.
Siti ta' Wirt Dinji
Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972.
Atmosfera
daqsminuri|302x302px|L-atmosfera tad-Dinja L-atmosfera hija l-ġabra ta' gassijiet ta' madwar id-Dinja jew madwar kwalunkwe korp ċelesti. Tista' titqies ukoll bħala l-massa jew l-involukru ta' gassijiet ta' madwar korp ċelesti, pereżempju tad-Dinja, li jinżammu f'posthom bil-qawwa gravitazzjonali tal-korp ċelesti.
AIDS
AIDS huwa l-akronimu ta' Acquired Immune Deficiency Syndrome jew, aħjar bil-Malti, Sindrome ta' immunodefiċjenza akkwiżita u tiddefinixxi is-sindrome sseħħ minħabba n-nuqqas ta' linfoċiti T (T lymphocytes). Fost il-manifestazzjonijiet insibu infezzjonijiet rikorrenti minn mikroorganiżmi li normalment ma jkunux patoġeniċi (ċioè, ma jikkawżawx mard jew ħsara), kif ukoll żieda drastika fin-numru ta' tumuri, kemm dawk ta' natura komuni, kif ukoll dawk karatteristiċi ta' pazzjenti immunokompromessi (li għandhom sistema immunitarja difettuża) u wkoll tumuri partikolari u rari li jimmanifestaw ruħhom biss f'din is-sindrome, bħal ngħidu aħna Kapsosi sarcoma. Illum il-ġurnata nafu li l-AIDS hija kkawżata mill-virus HIV.
right|thumbnail|120px|Iż-Żigarella Ħamra hija s-simbolu universali ta' solidarjetà lejn il-persuni sjeropożittivi u wkoll lejn dawk li jgħixu bl-AIDS Attwalment is-sindrome hija inkurabbli, jiġifieri mhux possibbli li jiġi eradikat totalment il-virus mill-ospite. Iżda t-terapija eżistenti, li hija ħafna iktar aħjar u tollerata minn dik użata fis-snin '80, jirnexxila tnaqqas il-viremja b'mod effettiv ħafna. L-andament kliniko-patoloġiku tas-sindrome huwa estermament varjabbli bejn l-individwi affettwati, u dan minħabba l-fatt li l-progressjoni ta' l-infezzjoni tiddependi fuq fatturi ġenetiċi kemm tal-virus (Campbell et al., 2004; Campbell et al., 2005; Senkaali et al., 2005) kif ukoll ta' l-ospite (Clerici et al., 1996; Morgan et al., 2002a; Tang et al., 2003), u tiġi wkoll affettwata mill-kundizzjonijiet iġeniċi u ko-infezzjonijiet (Morgan et al., 2002b; Lawn et al., 2004).
Fil-pajjiżi fejn il-kura anti-retrovirali u anti-neoplastika, kif ukoll kura għall-infezzjonijiet opportunistiċi, huma disponibili, il-mortalità ta' l-AIDS tiġi ridotta ħafna (Palella et al., 1998). Dawn però għandhom ħafna effetti kollaterali (Montessori et al., 2004), u hemm ċans li l-pazzjenti jiżviluppaw reżistenza għall-farmaċi jew inkella ma jkollhomx aċċess għal din it-tip ta' mediċina.
Bibljografija
Ara wkoll en:AIDS/references
= Ħoloq esterni =
Unuri għall-klabbs tal-UEFA
L-unuri għall-klabbs tal-UEFA kienu sensiela ta' unuri mogħtija kull staġun mill-UEFA għall-aqwa plejers u kowċis ta' klabbs Ewropej. L-unuri kienu jingħataw kull sena f'Awwissu f'serata speċjali f'Monako qabel is-Super Cup Ewropea. Sal-2005, l-unuri kienu jiġu preżentati fit-tlugħ tal-poloz tal-UEFA Champions League. Il-UEFA waqqfet tagħti dawn l-unuri wara l-istaġun 2009–10.
Kowċ(is) tas-Sena
Il-UEFA waqfet tagħti l-unur tal-Kowċ tas-Sena wara l-istaġun 2005–06.
Santiago de Querétaro
Santiago de Querétaro (pronunzja bl-Ispanjol : [sanˈtjaɣo ðe keˈɾetaɾo]; bl-Otomi: Dähnini Maxei), magħrufa sempliċement bħala l-Belt ta' Querétaro (bl-Ispanjol: Ciudad de Querétaro), hija l-belt kapitali u l-ikbar belt tal-istat ta' Querétaro, fil-Messiku ċentrali. Tagħmel parti mill-makroreġjun ta' Bajío. Tinsab 213-il kilometru (132 mil) fil-Majjistral tal-Belt tal-Messiku, 63 kilometru (39 mil) fix-Xlokk ta' San Miguel de Allende u 200 kilometru (120 mil) fin-Nofsinhar ta' San Luis Potosí. Hija wkoll is-sede tal-muniċipalità ta' Querétaro, li hija maqsuma f'seba' distretti. Fl-1996, iċ-ċentru storiku ta' Querétaro tniżżel fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
Il-belt hi ċentru kummerċjali u ekonomiku b'saħħtu u ċentru vibranti tas-servizzi li qed jesperjenza rivitalizzazzjoni soċjali u ekonomika kontinwa. Dan kollu rriżulta f'livelli għoljin ta' migrazzjoni minn partijiet oħra tal-Messiku.
Querétaro esperjenzat żvilupp industrijali u ekonomiku straordinarju minn nofs is-snin 90 tas-seklu 20. Iż-żona metropolitana ta' Querétaro għandha t-tieni l-ogħla Prodott Domestiku Gross pro capita fost iż-żoni metropolitani tal-Messiku b'US$20,000 wara Monterrey. Il-belt hija l-iktar belt li qed tikber malajr fil-pajjiż, u l-ekonomija tagħha hija bbażata fuq iċ-ċentri tat-teknoloġija informatika u tad-data, is-servizzi tal-loġistika, il-manifatturar u l-manutenzjoni tal-inġenji tal-ajru, iċ-ċentri tas-sejħiet, l-industriji tal-karozzi u tal-makkinarju, u l-produzzjoni tal-kimiki u tal-prodotti tal-ikel. Ir-reġjun ta' Querétaro għandu agrikoltura li qed tikber malajr permezz tad-dwieli u jospita l-produttur famuż tal-inbid minn Spanja, Freixenet. Il-produzzjoni tal-inbid f'Querétaro issa hija t-tieni l-ikbar fil-Messiku wara r-reġjun ta' Baja California.
Diversi korporazzjonijiet internazzjonali ewlenin fl-oqsma ajruspazjali, tal-elettronika, tal-karozzi, tal-kimiki, tal-ikel u tal-finanzi għandhom il-kwartieri ġenerali nazzjonali tagħhom f'Querétaro.
Etimoloġija
Bil-lingwa Otomi l-belt tissejjaħ "Maxei" jew "Ndamaxei", li tfisser logħba tal-ballun jew il-logħba grandjuża tal-ballun rispettivament. Fil-Kodiċi ta' Mendocino, il-belt tissejjaħ Tlaschco jew Tlaxco, mill-kelma bin-Nahuatl għal logħba tal-ballun. Madankollu, Querétaro x'aktarx ġejja minn k'eri ireta rho, li tfisser "post tal-poplu l-kbir", speċjalment peress li matul iż-żminijiet tal-Azteki madwar 15,000 ruħ għexu hemmhekk. Querétaro għandha simbolu ġeroglifiku tal-Azteki li jirrappreżentaha peress li kienet provinċja tributarja. Fl-1655, il-belt ingħatat l-istemma mill-Kuruna Spanjola.
Il-kelma Querétaro ġiet ivvutata minn 33,000 parteċipant bħala "l-isbaħ kelma fil-lingwa Spanjola", qabel ma ġiet approvata mill-Instituto Cervantes. Fit-terminoloġija Pre-Kolombjana, Querétaro litteralment tfisser "il-gżira tas-salamandri blu". Minkejja dan, studjużi oħra jissuġġerixxu li tista' tfisser il-"post tar-rettili" jew il-"post tal-blat ġgantesk".
Tupaiidae
Tupaiidae hija familja ta' mammiferi (it-tupaji), fil-klassi Mammalia, fis-sottoklassi Theria, fl-infraklassi Eutheria, fis-superordni Euarchontoglires, fl-ordni Scandentia, b'erba' ġeneri (Anathana, Tupaia,  Dendrogale u Urogale) b'żewġ sottoġeneri (Tupaia u Lyonogale fil-ġeneru Tupaia) u b'dsatax-il speċi ħajja.
Santiago de Querétaro
Klima
Querétaro għandha klima semiarida (BSh skont il-klassifikazzjoni klimatika ta' Köppen) b'temperaturi miti s-sena kollha, għalkemm it-temperatura għolja medja f'Mejju tkun 30.7 °C (87.3 °F). Il-biċċa l-kbira tal-preċipitazzjoni tinżel minn Ġunju sa Awwissu.
Tupaiidae
Il-familja Tupaiidae hija l-aktar familja ta' suċċess fin-numru ta' speċi u flimkien mal-familja Ptilocercidae li hija ffurmata minn speċi waħda biss, jiffurmaw l-ordni Scandentia kollu.
Santiago de Querétaro
Sit ta' Wirt Dinji
daqsminuri|405x405px|Kartolina tal-attrazzjonijiet ewlenin ta' Querétaro. Fl-1996, iċ-ċentru storiku ta' Querétaro, magħruf ukoll bħala ż-żona monumentali storika, ġiet iddeżinjata bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO. Skont l-UNESCO, il-belt kolonjali antika ta' Querétaro tispikka peress li rnexxielha żżomm il-pjanta ġeometrika tat-toroq tal-konkwistaturi Spanjoli flimkien mas-sqaqien u mat-trejqiet iserrpu tal-kwartieri tal-Otomi. L-Otomi, it-Tarasco, iċ-Chichimeca u l-Ispanjoli għexu flimkien fil-paċi b'standards simili ta' għajxien, xi ħaġa tassew rari fi żmien meta l-indiġeni u l-Ispaniċi sikwit kienu sseparati minħabba differenza kbira fl-introjtu tagħhom u spiss kienu kontra xulxin f'partijiet oħra tan-nazzjon.
Tupaiidae
Lista tal-ispeċi tal-familja Tupaiidae
thumb|200px|right|Tupaja ħamrani [[Tupaia splendidula]]
Santiago de Querétaro
Sit ta' Wirt Dinji
Din il-paċi u s-similarità tal-integrazzjoni soċjali fil-biċċa l-kbira hija attribwita għall-fatt li l-etniċitajiet indiġeni u l-Ispanjoli kisbu l-paċi ftit wara l-ewwel kuntatt bejniethom u t-tnejn iffunzjonaw tajjeb; l-indiġeni żammew is-sistemi ekonomiċi u soċjali tagħhom stess, filwaqt li l-Criollos operaw f'soċjetà separata iżda integrata fi ħdan il-belt. Il-belt hija notevoli għall-bosta monumenti Barokki ċivili u reliġjużi elaborati tagħha mill-epoka tad-deheb tagħha fis-sekli 17 u 18. Fl-2008 ir-rivista National Geographic Traveler elenkat lil Querétaro bħala waħda mill-aqwa 15-il destinazzjoni storika fid-dinja.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' żewġ kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; u l-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".
Pietru Pawl Zerafa
Patri Pietru Pawl Zerafa (Nadur, Għawdex, 24 ta' Frar 1929 - 23 ta' Marzu 2011) kien studjuż tal-Iskrittura Mqaddsa.
Studji
Għamel studji ta' speċjalizzazzjoni fit-Teoloġija u l-Iskrittura Mqaddsa fl-Universita' Pontifiċja San Tumas ta' Aquino f'Ruma (Angelicum) u mbagħad fl-École Biblique ta' Ġerusalemm. Hu akkwista żewġ Dottorati: wieħed fit-Teoloġija mill-Angelicum (S.Th.D) u ieħor mill-Kummissjoni Biblika Pontifiċja (S.Sc.D.(Vat).  L-Ordni Dumnikan tah ukoll il-Maġisteru fit-Teoloġija Mqaddsa (S.Th.M) fl-1970.
Għalliem
Għal iktar minn 30 sena hu għallem l-Iskrittura Mqaddsa fl-Universita' Angelicum u f'Istituzzjonijiet oħrajn f'Ruma bħal Venerable Beda College, il-Mater Ecclesiae, u d-Dar tal-Istudji tal-Patrijiet Karmelitani u, barra Ruma, fis-Seminarju Reġjonali ta' Viterbo. Għal erba' snin hu ta korsijiet fis-sajf, fl-iSpalding College, Louiville, KY, USA. Minbarra dan ix-xogħol ta' tagħlim, hu ppublika kotba, u kiteb għadd kbir ta' artikli għal rivisti xjentifiċi. Dan, minbarra l-konferenzi li kien jagħti quddiem udjenzi varji.
Bejn l-1966 u 1980, hu kien Konsultur għall-Kummissjoni Pontifiċja għall-verżjoni l-ġdida tal-Vulgata.
Hawn Malta, sa mill-1991, kien membru tal-Kummissjoni Teoloġika Arċidjocesana Djoċesana u membru tal-Għaqda Biblika Maltija li, fi ħdanha, ta sehem għat-traduzzjoni tal-Bibbja bil-Malti. Kien ukoll Kanoniku Onorarju tal-Kapitlu Kolleġġjali tal-Kolleġġjata Bażilika u Arċipretali ta' San Pietru u San Pawl tan-Nadur, Għawdex.
Ħajja personali
Fil-ħajja personali tiegħu, P. Pietru Pawl kien magħruf għall-ħajja sempliċi li kien jgħix. Bniedem metodiku għall-aħħar, konkret u rejalista, kien magħruf għall-passiġġati twal,  u għall-imħabba li kellu lejn in-Natura, li kien isejħilha  l-‘kattidral ta' Alla'! Kien bniedem b'sense of humour fin, jirrispetta lil kulħadd u, fl-istess ħin, li qatt ma ħares lejn l-uċuh. Kien jgħożż ħafna l-valuri tal-lejalta' u tas-sinċerita', tal-koerenza u tad-dedikazzjoni personali. Għal diversi snin, hu kien iqaddes ta' kull filgħodu għand fl-Istitut ta' San Guzepp f'Ħaż-Żabbar, immexxi mis-Sorijiet Dumnikani.
Mewt
Il-funeral ta' P.Pietru Pawl sar fil-Knisja tal-Lunzjata, il-Birgu, nhar il-Ħamis 24 ta' Marzu 2011. Minbarra ħutu, qraba u ħbieb, attenda wkoll, għall-funeral, l-Isqof tad-Djoċesi ta' Għawdex, l-E.T. Mons. Mario Grech. Mons. Arcisqof P. Pawl Cremona O.P., ħabib personali u li kien għex miegħu, għal diversi snin fl-istess kunvent, f'Ruma u  fir-Rabat, Malta, li, imma ma setax ikun preżenti personalment minħabba indispozizzjoni, bagħat il-kondoljanzi u l-wegħda ta' tisħib fit-talb.
Kumitat Ewropew tar-Reġjuni
daqsminuri Il-Kumitat tar-Reġjuni tal-Unjoni Ewropea (KtR) huwa korp konsultattiv tal-UE magħmul minn rappreżentanti eletti lokali u reġjonali mit-27 Stat Membru tal-UE. Permezz tal-KtR huma jistgħu jaqsmu l-opinjoni tagħhom dwar il-leġiżlazzjoni tal-UE li jista’ jkollha impatt dirett fuq ir-reġjuni u l-ibliet.
Il-KtR jagħti lir-reġjuni u l-ibliet leħen formali fit-tfassil tal-liġijiet tal-UE li jiżgura li l-pożizzjoni u l-bżonnijiet tal-awtoritajiet reġjonali u lokali jiġu rispettati.
Il-Kummissjoni Ewropea, il-Kunsill tal-UE u l-Parlament Ewropew iridu jikkonsultaw mal-KtR meta jfasslu l-leġiżlazzjoni dwar kwistjonijiet li jikkonċernaw il-gvern lokali u reġjonali bħas-saħħa, l-edukazzjoni, l-impjiegi, il-politika soċjali, il-koeżjoni ekonomika u soċjali, it-trasport, l-enerġija u t-tibdil fil-klima; Jekk dan ma jsirx, il-KtR jista' jressaq kawża quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja; Ladarba l-KtR jirċievi proposta leġiżlattiva, jipprepara u jadotta opinjoni u jiċċirkolaha mal-istituzzjonijiet rilevanti tal-UE; Il-KtR joħroġ ukoll opinjonijiet fuq l-inizjattiva tiegħu stess.
Il-membri tal-KtR huma rappreżentanti eletti li jservu fl-awtoritajiet lokali jew reġjonali. Kull pajjiż jaħtar il-membri tal-għażla tiegħu li jinħatru għal mandat ta’ ħames snin li jista’ jiġġedded mill-Kunsill tal-UE. L-għadd ta’ membri għal kull pajjiż jiddependi mid-daqs tal-popolazzjoni ta’ dak il-pajjiż.
Kull Membru jista’ jagħżel ukoll li jkun parti minn grupp politiku fil-KtR. Bħalissa hemm sitt gruppi politiċi li jirriflettu firxa ta' affiljazzjonijiet politiċi: il-Partit Popolari Ewropew (PPE), il-Partit tas-Soċjalisti Ewropej (PSE), It-tiġdid tal-Ewropa, il-Grupp tal-Alleanza Ewropea (EA), il-Grupp tal-Konservattivi u r-Riformisti Ewropej (ECR) u Il-Ħodor. Il-membri jistgħu jagħżlu wkoll li ma jkunux parti minn parti politiku jekk jixtiequ jagħmlu dan (mhux affiljati).
Isiru sa 6 sessjonijiet plenarji kull sena, fejn jiġu adottati opinjonijiet li jkopru minn 50 sa 80 proġett leġiżlattiv tal-UE.
Il-KtR jinkuraġġixxi l-parteċipazzjoni fil-livelli kollha, mill-awtoritajiet reġjonali u lokali saċ-ċittadini individwali. L-awtoritajiet reġjonali u lokali, l-assoċjazzjonijiet, l-NGOs, l-esperti u l-akkademiċi jistgħu jipparteċipaw fi stħarriġiet, konsultazzjonijiet u avvenimenti online. Il-Premjijiet għar-Reġjun Intraprenditorjali Ewropew huma miftuħa għar-reġjuni kollha b’kompetenzi politiċi, filwaqt li l-kompetizzjonijiet tat-teżijiet huma miftuħa għall-akkademiċi.
Il-KtR stabbilixxa għadd ta' netwerks biex jippermettu lir-reġjuni u l-ibliet tal-UE jiskambjaw l-aħjar prattiki, jaħdmu flimkien u jikkontribwixxu fid-dibattitu tal-UE dwar temi bħat-tkabbir ekonomiku u l-impjiegi, il-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, il-kooperazzjoni transfruntiera, l-iżvilupp u s-sussidjarjetà.
Il-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni jirrappreżenta miljun politiku lokali u reġjonali tal-Unjoni Ewropea u jimpenja ruħu b’mod speċjali mal-Politiċi Żgħażagħ Eletti (YEPs) billi jistedinhom għas-Sessjonijiet plenarji tal-KtR jew pereżempju għas-Summit Ewropew tar-Reġjuni u l-Ibliet.
Marlee Matlin
Marlee Beth Matlin (twieldet fl-24 ta' Awissu 1965) hija attriċi ċinematografika u televiżiva truxa mill-Istati Uniti.
Bijografija
Twieldet fil-komunità tat-torox fl-Istati Uniti. Studjat fil-Gallaudet School for the Deaf, Gallaudet College u mbagħad fl-Università Gallaudet. Ħadmet f'ħafna films u telefilms bil-Lingwa tas-Sinjali Amerikana.
Provins
Storja
Fiż-żona nstabu sinjali ta' okkupazzjoni umana saħansitra miż-Żmien Paleolitiku.
Żmien ir-Rumani
Provins kienet f'salib it-toroq ta' żewġ kurituri reġjonali ewlenin fil-Gallija Rumana: wieħed minn Soissons sa Troyes u l-ieħor lejn Sens fin-Nofsinhar.
Medju Evu
xellug|daqsminuri|It-Torri ta' Ċesri, Provins Bħala evidenza tal-importanza dejjem tikber ta' Provins, sas-seklu 9 kien qed jizzekka l-munita tiegħu stess, magħrufa bħala d-denier provinois, u Karlu Manju kien bagħat il-missi dominici tiegħu fir-raħal. Taħt il-protezzjoni tal-Kontijiet ta' Champagne, Provins ospita waħda mill-ikbar fieri ta' Champagne, fiera agrikola u kummerċjali li kienet kruċjali għall-ekonomija Medjevali. Fin-naħa ta' fuq tar-raħal, il-fiera kienet issir darbtejn fis-sena, f'Mejju u f'Novembru, filwaqt li fin-naħa t'isfel tar-raħal, kien isir suq annwali f'Settembru. Dak iż-żmien, Provins kien ukoll ċentru bankarju, u d-denier kien aċċettat b'mod mifrux fl-Ewropa kollha. Il-fieri baqgħu jsiru mill-1120 sal-1320.
Ir-Re Filippu IV żar Provins diversi drabi fl-aħħar tas-seklu 13, u qered ir-raħal b'taxxi kbar li temmew il-perjodu ta' prosperità tiegħu u wasslu biex ir-residenti jaħarbu. Ir-raħal ġie assedjat bosta drabi u r-riedni tiegħu għaddew minn id għall-oħra kemm-il darba fis-sekli 14 sa 16. Dan in-nuqqas ta' stabbiltà politika u ekonomika naqqas l-importanza tar-raħal.
F'wieħed mill-iżjed avvenimenti famużi fl-istorja ta' Provins, ir-Re Karlu VII li kien għadu kemm kien inkurunat, attenda l-quddies fil-Knisja Kulleġġjali ta' Saint-Quiriace, filmkien mal-qorti rjali tiegħu u l-qaddisa Joan ta' Arc fit-3 ta' Awwissu 1429.
Żmien Modern
Peress li kollox ma' kollox ma tantx ġie affettwat mir-Rivoluzzjoni Industrijali, Provins baqa' raħal żgħir tas-suq tul is-seklu 19 kollu. Il-Ġermaniżi okkupaw ir-raħal fl-1870 matul il-Gwerra Franko-Prussjana, u sabu reżistenza biss fl-1914 matul l-Ewwel Gwerra Dinjija.
Sit ta' Wirt Dinji
Provins, ir-Raħal tal-Fieri Medjevali, ġie ddeżinjat bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-2001.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' żewġ kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; u l-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".
Attrazzjonijiet
F'Provins insibu l-Knisja Kulleġġjali ta' Saint-Quiriace. L-Imperatriċi Galla Placidia jingħad li kienet ippreżentat ir-relikwi ta' Ċirjaku ta' Ġerusalemm lil Ancona fl-Italja. Madankollu, ras il-qaddis baqgħet f'Provins, wara li nġabet minn Ġerusalemm minn Enriku I ta' Champagne, li bena l-knisja tar-raħal biex tkun esposta fiha. Fil-fatt, ir-ras għadha fil-Knisja Kulleġġjali ta' Saint-Quiriace, minkejja li x-xogħol tal-kostruzzjoni matul is-seklu 12 qatt ma tlesta minħabba diffikultajiet finanzjarji matul ir-renju ta' Philippe le Bel. Fis-seklu 17 ġiet miżjuda koppla, u l-familji antiki ta' Provins li kienu jgħixu fin-naħa ta' fuq tar-raħal kienu jissejħu "Ulied il-Koppla". Madankollu, wara ż-żieda tal-koppla, ma sar l-ebda sforz ta' restawr tal-knisja. L-għassa tal-pulizija (2010) hija biċċa arkitettura kontemporanja ddisinjata mill-arkitetti Pariġini Philippe Ameller u Jacques Dubois.
Amministrazzjoni
daqsminuri|285x285px|Veduta ta' Provins minn fuq it-Torri ta' Ċesri Bi 11,844 abitant (fl-2017), Provins mhuwiex l-ikbar raħal fl-arrondissement ta' Provins, iżda huwa s-sede (sous-préfecture). L-ikbar raħal huwa Montereau-Fault-Yonne (20,206 abitant).
L-arrondissement fih 176 komun u 188,637 abitant (fl-2017). Il-kanton ta' Provins fih 81 komun u 57,947 resident.
Ekonomija
Provins huwa importanti għall-kultivazzjoni tal-ward. Jiġu prodotti bosta tipi ta' ikel mill-ward, u l-ispeċjalitajiet prinċipali huma l-ġamm mill-petali tal-ward, l-għasel mill-ward ta' Provins u l-ħelu mill-ward. Provins fl-imgħoddi kien produttur kbir tal-inbid, u sa llum il-metodi Medjevali tal-produzzjoni tal-inbid għadhom jintużaw mir-residenti u xi kantini li għadhom jipproduċu l-inbid lokali.
Nies notevoli
Provins huwa raħal twelid:
Provins huwa r-raħal fejn jgħix:
Xjenza
"Fergħa ta' l-għerf li jimxi fuq il-metodu xjentifiku jew prinċipji oġġettivi bl-osservazzjoni sistematika u esperimentar b'fenomeni. Tittratta l-aktar dwar il-materja u l-funzjonijiet ta' l-univers fiżiku".
Etimoloġija
L-oqsma ta' studju kemm il-darba jinqasmu fix-xjenzi hekk imsejħa tqal u fix-xjenzi l-ħfief. Dawn iż-żewġ termini (li mhux dejjem huma kondiviżi minn kulħadd) huma ħafna drabi sinonimi tax-xjenzi naturali u tax-xjenzi soċjali, rispettivament. Il-Fiżika, il-Kimika, il-Bijoloġija u l-Ġeoloġija huma lkoll xjenzi tqal. Fost ix-xjenzi l-ħfief hemm l-Antropoloġija, l-iStorja, il-Psikoloġija u s-Soċjoloġija.
xjenza pura
Edward Maya
Ilie Eduard Marian, magħruf aħjar bħala Edward Maya (twieled fid-29 ta' Ġunju 1986) huwa mużiċist, produttur u kompożitur Rumen. Matul l-2009 kiseb popolarità kbira kemm fuq bażi Ewropew kif ukoll dak dinji bil-kanzunetta Stereo Love.
Karriera
Fis-sajf tal-2009, Maya ħareġ l-ewwel kanzunetta tiegħu bħala artist taħt l-isem ta' "Stereo Love". Din sparat għat-tieni post fir-Rumanija u aktar tard saret popolari f'ħafna klabbs imxerrdin madwar id-dinja. Il-kanzunetta rnexxielha tidħol fl-ewwel ħames postijiet tal-klassifiki mużikali ġewwa l-Awstrija, id-Danimarka, il-Finlandja, il-Ġermanja, l-Italja, l-Iżvezja, l-Iżvizzera, in-Norveġja, l-Olanda, ir-Renju Unit u Spanja. Fuq is-sit tal-YouTube il-vidjo uffiċjali ta' din il-kanzunetta laħaq total ta' 75 miljun viżta f'inqas minn tnax-il xahar, u rnexxielha tagħmel rekord ta' 52 ġimgħa fil-klassifika tal-aqwa 100 kanzunetta fl-Ewropa.
Fit-13 ta' Mejju, 2010, Maya ħareġ it-tieni kanzunetta tiegħu "This Is My Life", u aktar tard ifforma d-ditta diskografika tiegħu Mayavin Records. Nhar il-Milied tal-istess sena, Maya ħareġ it-tieni kanzunetta tiegħu "Desert Rain".
Newro-onkoloġija
thumb|200px|Immaġini ta 'reżonanza manjetika: Il-massa b'kuntrast qawwi tindika medulloblastoma tal-vermis ċerebellari. Akkumulazzjonijiet diffużi tal-mezz ta 'kuntrast fl-ispazju subarachnoid (vleġeġ) jindikaw tixrid tul il-meninges. Newro-onkoloġija hija speċjalizzazzjoni fil- mediċina li tgħaqqad in-newroloġija u l-onkoloġija.
Newro-onkoloġija tittratta primarjament id-dijanjosi, it-terapija u r-riċerka tal -mard tat-tumur tas-sistema nervuża, li tinkludi t-tipi ta 'tumur li ġejjin: Din il-lista diġà turi li dan huwa qasam wiesa' li huwa diffiċli biex jiġi definit. Filwaqt li t-trattament tal- limfomi tan-nervituri ċentrali jsegwi wkoll il-linji gwida tat-trattament ematoloġiku u l-metastasi tal-moħħ mhumiex ittrattati separatament mit-terapija bażika tat-tumur primarju, it-tumuri tan-nervituri periferali huma beninni, bħal newrinomi, u bħal tumuri oħra tat-tessut artab ħafna drabi jinsabu fil- ortopediku żona.
Tumuri metastatiċi tas-sistema nervuża ċentrali
L-invażjoni diretta jew il-kompressjoni ta 'tessuti kontinwi hija relatata mal-prossimità tas-sistema nervuża għal strutturi oħra.
Metastasi intrakranjali
Hemm tliet tipi ta 'metastasi intrakranjali: Metastasi fil-moħħ, metastasi durali, u metastasi meninġeali-leptomeningeali. Il-metastasi tal-moħħ tista' tkun waħda jew multipla u taffettwa kwalunkwe parti tal-moħħ. Metastasi għal strutturi durali ġeneralment isseħħ permezz ta 'tixrid ematoġenu jew invażjoni diretta minn għadam maġenb. Metastasi durali jistgħu jinvadu l-moħħ sottostanti u jikkawżaw edema fokali u sintomi newroloġiċi assoċjati. Minħabba l-post kortikali tagħhom, dawn il-proċessi għandhom it-tendenza li jikkawżaw aċċessjonijiet kmieni fil-kors. Il-metastasi leptomeningeali hija fenomenu kliniku rari iżda rikonoxxut sew f'pazjenti bil-kanċer. Metastasi leptomeningeali huma l-aktar komuni minħabba tumuri primarji tas-sider, tal-pulmun, jew tal-melanoma.
Metastasi kranjali
Metastasi għall-kranju huma maqsuma f'żewġ kategoriji: Il-kalvarju u l-bażi tal-kranju.
Tumuri primarji tas-sistema nervuża ċentrali
L-ewwel suddiviżjoni tat-tumuri tas-sistema nervuża ċentrali (CNS) isseħħ bejn tumuri primarji (li joriġinaw direttament mis-CNS) u metastatiċi (joriġinaw minn organu ieħor). Dawn tal-aħħar għandhom inċidenza madwar għaxar darbiet dik tal-ewwel. Tumuri tal-moħħ huma neoplażmi li jiżviluppaw fil-moħħ. Tumuri bħall-meninġjoma, li minħabba l-massa tagħhom tikkompressa iżda ma tippenetrax il-moħħ, u t-tumuri pitwitarji u epifisjali, li jinsabu fuq iz-zokk tal-moħħ, spiss jissejħu b'mod żbaljat tumuri tal-moħħ. It-terminu tumuri intrakranjali jiġbor dawn b'mod aktar preċiż.
Epidemjoloġija
Tumuri primarji malinni tas-sistema nervuża ċentrali huma relattivament rari u jammontaw għal madwar 2 fil-mija tan-neoplażmi malinni kollha. Mard tat-tumur tas-sistema nervuża ċentrali huwa mqassam lil 95 fil-mija fuq il-moħħ u għal 5 Perċentwali fuq meninges, nervituri kranjali u korda spinali. Jistgħu jseħħu fi kwalunkwe età, u r-riskju li tiżviluppa l-marda jiżdied bl-età. Fl-adulti, il-gliomi jistgħu jinstabu istoloġikament li joriġinaw mit-tessut ta’ sostenn taċ-ċelloli tan-nervituri, li minnhom madwar 75 fil-mija tal-glioblastomas Astroċitomi IV. gradi bi pronjosi mhux favorevoli. Tumuri embrijoniċi jippredominaw fi trabi u tfal żgħar. Fil-Ġermanja, madwar 3,970 mardu fl-2016 irġiel u 3,460 Nisa b'tumuri malinni tas-sistema nervuża ċentrali. Bħala medja, ir-rati ta’ sopravivenza huma 21 fil-mija għall-irġiel u 24 fil-mija għan-nisa. L-istatistika rari tinkludi wkoll tumuri CNS istoloġikament beninni, li jseħħu f'madwar 6,000 każijiet ġodda per sena gidba. Madwar 65 Perċentwali minnu ġej mill-meninges. In-nisa huma affettwati ħafna aktar spiss. Jekk ma jiġux ittrattati b'kirurġija jew terapija bir-radjazzjoni, anke tumuri beninni jistgħu jkunu fatali minħabba tkabbir progressiv fl-ispazju kranjali magħluq. L-aktar tumur malinn tas-CNS intrakranjali komuni huwa l-glioblastoma, l-aktar beninni komuni huwa meninġjoma.
Etjoloġija
Predispożizzjoni ġenetika għal neoplażmi tas-sistema nervuża ċentrali hija relattivament mhux komuni, għalkemm xi glijomi jistgħu jseħħu bħala kumplikazzjonijiet ta 'disturbi familjari multipli. Il-mutazzjoni ta 'xi ġeni li jrażżnu t-tumur tikkaratterizza diversi sindromi ereditarji li juru suxxettibilità akbar għall-iżvilupp ta' tumuri tal-moħħ. Il-mutazzjonijiet li ġejjin u s-sindromi tagħhom huma assoċjati ma’ riskju ogħla li jiżviluppaw tumuri tal-moħħ: mutazzjoni tal-ġene NF1 b’newrofibromatożi tat-tip 1, mutazzjoni APC bis-sindromu Turcot, mutazzjoni PTCH bis-sindromu Gorlin u TP53 jew CHEK2 -Mutazzjoni bis-sindromu Li-Fraumeni.
Fatturi ambjentali assoċjati ma 'tumuri tal-moħħ primarji huma diffiċli biex jiġu identifikati. F'xi studji, l-espożizzjoni għall -klorur tal-vinil ġiet assoċjata ma 'inċidenza akbar ta' glijoma ta 'grad għoli. L-unika kawża rari iżda identifikata sew ta’ tumur primarju tal-moħħ hija r-radjazzjoni jonizzanti. B'mod partikolari, it-terapija bir-radjazzjoni ta' tfal b'tinea capitis u ta' pazjenti b'lewkimja limfatika akuta, kranjofarinjoma jew limfoma mhux Hodgkin hija assoċjata ma' riskju akbar ta' glijoma. Pazjenti bl-AIDS għandhom riskju akbar ta' limfoma ċerebrali primarja.
Sinjali u sintomi
Is -sintomi tan -neoplażja ċerebrali huma kkaratterizzati minn spostament jew Qerda tat-tessut tal-madwar u infiltrazzjoni tal-istess kawżi. L-aktar sintomu komuni, irrappurtat minn 35 fil-mija tal-pazjenti, huwa uġigħ ta 'ras. L-okkorrenza ta 'uġigħ ta' ras qawwi f'pazjenti li b'mod ieħor rari jbatu minnhom ħafna drabi hija karatteristika, speċjalment jekk l-attakki ta 'uġigħ ta' ras jew emigranja huma aktar severi filgħodu u jkunu akkumpanjati minn dardir, rimettar u defiċits newroloġiċi. F'pazjenti li jbatu minn uġigħ ta 'ras aktar spiss, bidla fil-forma, żieda fil-frekwenza jew intensità ta' attakki jistgħu jkunu sintomu tal-iżvilupp ta ' tumur tal-moħħ. L-aċċessjonijiet iseħħu f'madwar terz tal -pazjenti tal-glijoma, partikolarment b'tumuri ta' grad baxx jew tas-CNS. Id-defiċits newroloġiċi fokali huma relatati mal-post tat-tumur. Bidliet fl-istat mentali jseħħu wkoll fi 15 sa 20 fil-mija tal-pazjenti tal-glijoma.
Dijanjostika tal-immaġini
thumb|Immaġini ta 'reżonanza manjetika orizzontali ta' moħħ b'saħħtu fir-rilassament tal-kannizzata spinT_1 Tomografija kompjuterizzata (CT) u immaġini ta 'reżonanza manjetika (MRI) jistgħu effettivament jiskopru neoplażja fil-moħħ. L-MRI hija aktar sensittiva mit-CT għall-identifikazzjoni tal-leżjonijiet, iżda għandha kontraindikazzjonijiet għal pazjenti b'pacemakers kardijaċi, proteżi inkompatibbli, klipps tal-metall, u oħrajn. CT jibqa ' l - metodu ta ' l - għażla biex jinstabu kalċifikazzjonijiet fil - leżjonijiet jew erożjonijiet ta ' l - għadam tal - skullcap jew bażi. L-użu ta ' aġenti ta' kuntrast, li huma jodjati fil-każ ta 'CT u paramanjetiċi (gadolinju) fil-każ ta' MRI, jippermetti l-akkwist ta 'informazzjoni dwar il- vaskularizzazzjoni u l-integrità tal- barriera tad-demm-moħħ, definizzjoni aħjar tat-tumur tumur meta mqabbel għall- edema tal-madwar u l-ġenerazzjoni ta ' ipoteżi dwar il-grad ta' malinn. L-eżami radjoloġiku jippermetti wkoll valutazzjoni tal-effetti mekkaniċi u l-bidliet konsegwenti fl-istrutturi tal-moħħ li jirriżultaw mit-tumur, bħall- idroċefalu u l-ftuq, li l-effetti tagħhom jistgħu jkunu fatali. Fl-aħħarnett, bi tħejjija għall -kirurġija, din id-dijanjosi tista 'tintuża biex tiddetermina l-post tal-leżjoni jew l-infiltrazzjoni tat-tumur f'żoni vitali tal-moħħ. Għal dan il-għan, l-MRI hija aktar effiċjenti minn CT minħabba li tista 'tipprovdi stampi tridimensjonali.
Għodod ta 'l-immaġini radjoloġiċi dijanjostiċi jenfasizzaw il-bidla fit-tessut neoplastiku meta mqabbel mal -parenkima normali tal-moħħ (permezz ta' bidliet fid-densità tat-tessuti b'immaġni elettronika fuq CT u intensità tas-sinjal fuq MRI). Bħall-biċċa l-kbira tat-tessuti patoloġiċi, it-tumuri huma wkoll rikonoxxibbli permezz ta 'akkumulazzjoni akbar ta' ilma intraċellulari. Fit-tomogramma tal-kompjuter jidhru ipodensi, jiġifieri ta' densità inqas mill-parenkima tal-moħħ, fit-tomogramma tar-reżonanza manjetika nukleari b'rilassament ta' spin-kannizzata ipointensi u fir-rilassament spin-spin kif ukoll proton weighting (PD) hyperintense. thumb|Immaġini ta 'reżonanza manjetika fil-pjan saġitali bil-glioblastoma Iż-żona b'saħħitha tal-moħħ m'għandhiex turi xi luminixxenza partikolari fuq immaġni radjoloġika. Għalhekk, ovvjament li tingħata attenzjoni għal firxiet akbar tas-sinjali tal-kuntrast.