cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fuji
Rotot tax-xabbaturi
Minkejja li għandha t-tieni l-ogħla ħames stazzjon, ir-rotta ta' Yoshida hija l-iżjed rotta popolari minħabba li għandha parkeġġ kbir għall-karozzi u bosta rifuġji kbar tal-muntanja fejn ix-xabbaturi jistgħu jistrieħu jew jissoġġornaw. Matul l-istaġun tas-sajf, il-biċċa l-kbir tal-kowċis turistiċi għat-tlugħ sal-quċċata ta' Fuji jaslu hemmhekk. It-tieni l-iktar popolari hija r-rotta ta' Fujinomiya, li għandha l-ogħla ħames stazzjon, segwita minn dawk ta' Subashiri u ta' Gotemba. It-tlugħ mill-ħames stazzjon il-ġdid ta' din ir-rotta normalment idum bejn ħames u seba' sigħat, filwaqt li l-inżul idum bejn tlieta u erba' sigħat. daqsminuri|276x276px|Daħla Torii qrib il-quċċata ta' Fuji. Minkejja li l-biċċa l-kbira tax-xabbaturi ma jitilgħux mir-rotot ta' Subashiri u ta' Gotemba, ħafna jinżlu minnhom minħabba li għandhom mogħdijiet fl-irmied. Mis-seba' stazzjon sa ħdejn il-ħames stazzjon, wieħed jista' jiġri 'l isfel minn dawn il-mogħdijiet fl-irmied f'madwar 30 minuta. Maġenb dawn ir-rotot, hemm ukoll rotot għat-tratturi. Dawn jintużaw għat-trasport tal-ikel u ta' materjali oħra lejn ir-rifuġji tal-muntanja. Peress li t-tratturi normalment jokkupaw il-biċċa l-kbira tal-wisa' ta' dawn il-mogħdijiet u jċaqilqu blat kbir mill-ġnub tal-mogħdijiet, dawn il-mogħdijiet għat-tratturi huma pprojbiti għax-xabbaturi. Minkejja dan, mhijiex l-ewwel darba li jkun hemm ċiklisti li jinżlu minnhom mill-quċċata bir-roti tal-muntanji u b'hekk ikunu ta' periklu għalihom u għal ħaddieħor. daqsminuri|256x256px|Il-quċċata ta' Fuji. Fl-erba' rotot mill-bażi tal-muntanja hemm ukoll siti storiċi. Ir-rotta ta' Murayama hija l-eqdem rotta ta' Fuji u r-rotta ta' Yoshida għandha bosta santwarji antiki, djar tat-te u rifuġji. Dawn ir-rotot kulma jmur qed isiru popolari u qed jiġu rrestawrati, iżda ma tantx hija komuni li xabbatur jibda tiela' l-muntanja mill-bażi tagħha. Barra minn hekk, tul ir-rotta ta' Yoshida ntlemħu xi orsijiet ukoll.
Normalment ir-rifuġji fil-ħames stazzjon u iktar 'il fuq ikunu operattivi matul l-istaġun tax-xabbaturi bil-persunal preżenti, iżda r-rifuġji taħt il-ħames stazzjon normalment ma jkollhomx personal fihom. L-għadd ta' rifuġji miftuħa tul ir-rotot huma proporzjonali mal-għadd ta' xabbaturi — ir-rotta ta' Yoshida l-iktar li għandha filwaqt li dik ta' Gotemba l-inqas li għandha. Ir-rifuġji tul ir-rotta ta' Gotemba normalment jiftħu iktar tard u jagħlqu iktar kmieni minn dawk tar-rotta ta' Yoshida. Barra minn hekk, minħabba li Fuji hija wkoll park nazzjonali, huwa illegali li wieħed jikkampja 'l fuq mill-ħames stazzjon.
Hemm tmien qċaċet differenti madwar il-krater. L-ogħla punt fil-Ġappun, Ken-ga-mine, huwa l-post fejn kien hemm is-Sistema tar-Radar ta' Fuji (li ġiet sostitwita b'sistema awtomatizzata fl-2004). Ix-xabbaturi jistgħu jżuru kull waħda minn dawn il-qċaċet.
Paragliding
Il-punt ta' tluq ewlieni għal min jipprattika l-paragliding huwa qrib il-ħames stazzjon u l-parkeġġ tar-rotta ta' Gotemba, bejn il-qċaċet ta' Subashiri u ta' Hōei-zan fuq in-naħa tan-Nofsinhar tal-muntanja, apparti diversi postijiet oħra, dejjem skont id-direzzjoni tar-riħ. Diversi skejjel tal-paragliding jużaw ix-xaqliba wiesgħa tar-ramel/tal-ħaxix bejn il-parkeġġi tar-rotot ta' Gotemba u ta' Subashiri bħala għolja tat-taħriġ.
Mitoloġija Xintoista
daqsminuri|Santwarju ta' barra ta' Fujisan Hongū Sengen Taisha. Fil-mitoloġija Xintoista, Kuninotokotachi (国之常立神?, Kuninotokotachi-no-Kami, fil-Kojiki)(国常立尊?, Kuninotokotachi-no-Mikoto, fin-Nihon Shoki) huwa wieħed miż-żewġ allat imwielda minn "xi ħaġa bħall-qasab li nibet mill-ħamrija" meta d-dinja kienet kaotika. Skont in-Nihon Shoki, Konohanasakuya-hime, il-mara ta' Ninigi, hija l-alla femminili ta' Fuji, u s-santwarju ta' Fujisan Hongū Sengen Taisha huwa ddedikat lilha.
Fil-qedem, il-muntanja kienet tiġi meqjuma mill-bogħod. Is-santwarju ta' Asama ġie stabbilit fl-għoljiet fil-bażi tal-muntanja biex inaffar l-iżbroffar. Fil-perjodu Heian (794-1185), l-attività vulkanika naqset u Fuji ntużat bħala bażi għax-Shugendō, reliġjon sinkretika li tikkombina l-qima tal-muntanja u l-Buddiżmu. Il-prattikanti tagħha bdew jixxabtu max-xaqlibiet tal-muntanja u sal-bidu tas-seklu 12, Matsudai Shonin kien stabbilixxa tempju fil-quċċata.
Il-Fuji-kō kien twemmin tal-perjodu Edo ċċentrat fuq il-muntanja u ġie stabbilit mill-axxetiku Hasegawa Kakugyō (1541-1646). Fil-qalba ta' dan it-twemmin kien hemm il-qima tal-muntanja bħala divinità femminili, u l-membri tat-twemmin kienu jiġu mħeġġa jixxabtu sal-quċċata. B'hekk kien jemmnu li kienu jitwieldu mill-ġdid, jiġu "ppurifikati u... kapaċi jsibu l-kuntentizza". It-twemmin batta fil-perjodu Meiji u għalkemm għadu jippersisti sa llum il-ġurnata, ħafna drabi żvinta f'setet Xintoisti.
Buddiżmu
Dawk li jemmnu fil-Buddiżmu Hokkeko tas-setta ta' Nichiren Shoshu jsostnu b'mod devot li l-mandala ta' Dai Gohonzon tagħti protezzjoni sovranaturali mid-divinitajiet Buddisti kontra l-possibbiltà tal-iżbroffar vulkaniku ta' Fuji permezz tar-ritwal ta' filgħodu ta' Ushitora Gongyo.
Kultura popolari
Qabel l-iżbroffar splussiv tal-vulkan fl-1980, il-muntanja St. Helens xi darba kienet magħrufa bħala l-Fuji tal-Amerka, minħabba li kienet tixbah lil Fuji. Il-muntanja Taranaki / Egmont f'New Zealand jingħad li wkoll tixbah lil Fuji, u għal din ir-raġuni ntużat bħala alternattiva għal Fuji fil-films u fit-televiżjoni.
Ewklide
Ewklide kien matematiku Grieg li għex fis-sena 300 Q.K. X'aktarx kien edukat f'Ateni mid-dixxipli ta' Platun. Għallem il-ġeometrija f'Lixandra fejn sewwasew waqqaf skola tal-matematika. Ix-xogħol ewlieni tiegħu, l-Elementi, huwa trattat ta' 13-il volum dwar il-matematika. Jistħarreġ suġġetti bħall-ġeometrija, il-proporzjonijiet inġenerali, il-proprjetajiet tan-numri u l-ġeometrija tas-solidi.
Zollverein
daqsminuri|274x274px|It-torri tad-dawran tax-Xaft Nru 12 taz-Zollverein Iz-Zollverein jew il-Kumpless Industrijali tal-Minjieri tal-Faħam taz-Zollverein (bil-Ġermaniż: Zeche Zollverein) huwa sit industrijali kbir antik fil-belt ta’ Essen, fl-istat federali ta’ Nordrhein-Westfalen (NRW), il-Ġermanja. Ġie mniżżel fil-lista ta’ Siti ta’ Wirt Dinji tal-UNESCO fl-14 ta’ Diċembru 2001, u huwa sit importanti tar-Rotta Ewropea tal-Wirt Industrijali.
L-ewwel minjiera tal-faħam fil-kumpless ġiet stabbilita fl-1847, u x-xogħol tal-estrazzjoni fil-minjieri seħħ mill-1851 sat-23 ta’ Diċembru 1986. Mis-snin 50 tas-seklu 20, għal deċennji sħaħ, iż-żewġ partijiet tas-sit industrijali, jiġifieri l-Minjiera tal-Faħam taz-Zollverein u l-Impjant tal-Ikkokkjar taz-Zollverein (li ġew stabbiliti bejn l-1957 u l-1961, u li ngħalqu fit-30 ta’ Ġunju 1993), kienu fost l-ikbar minjieri u impjanti ta’ dak it-tip fl-Ewropa. Ix-Xaft Nru 12, li nbena fl-istil tal-Oġġettività Ġdida, infetaħ fl-1932 u jitqies bħala kapulavur arkitettoniku u tekniku, u sar rinomat bħala “l-isbaħ minjiera tal-faħam fid-dinja”.
1847-1890
daqsminuri|335x335px|Il-kanal tal-impjant ċentrali tal-ikkokkjar Il-Minjiera tal-Faħam taz-Zollverein ġiet stabbilita mill-industrijalist imwieled f’Duisburg, Franz Haniel (1779-1868), li kellu bżonn il-kokk għall-produzzjoni tal-azzar. Mit-tħaffir ta’ prova fir-reġjun ta’ Katernberg ħareġ ċar li kien hemm depożiti rikki tal-faħam. Fl-1847, Haniel stabbilixxa kumpanija u semmiha Bergrechtliche Gewerkschaft Zollverein (Unjoni tax-Xogħol taz-Zollverein skont il-Liġi tax-Xogħol fil-Minjieri). Dak iż-żmien fil-Prussja kien hemm liġi tax-xogħol fil-minjieri li kienet tħeġġeġ l-isfruttament tar-riżorsi naturali. Il-liġi kienet tħeġġeġ il-ħolqien ta’ forma speċjali ta’ korporazzjoni, imsejħa “unjoni tax-xogħol” (Gewerkschaft), iżda fil-fatt kienet tkun kumpanija kapitalista. Haniel semma l-kumpanija tiegħu Zollverein bħall-Unjoni Doganali Ġermaniża, li ġiet stabbilita fl-1834. Haniel iddistribwixxa l-ishma tal-kumpanija l-ġdida fost il-membri tal-familja tiegħu u sid l-art fejn iktar ’il quddiem kienet se tinbena l-minjiera.
It-tħaffir fil-fond tax-Xaft Nru 1 beda fit-18 ta’ Frar 1847, u l-ewwel saff tal-faħam intlaħaq f’fond ta’ 130 metru. L-ewwel xogħol tal-estrazzjoni beda fl-1851. Ix-Xaft Nru 2 infetaħ fl-1852, għalkemm it-tħaffir fil-fond beda flimkien ma’ dak tax-Xaft Nru 1. Iż-żewġ xaftijiet kellhom torrijiet tal-ġebel identiċi u kienu jikkondividu kompartiment tal-magni. Iktar ’il quddiem, dan il-kunċett ġie adattat b’minjieri tal-faħam b’xaftijiet tewmin.
Mill-1857 ’il quddiem, il-munzelli tal-faħam kienu jintużaw għall-produzzjoni tal-kokk. Fl-1866, dawn il-munzelli ġew sostitwiti b’impjant modern tal-ikkokkjar u bi fran industrijali.
Fl-1880 beda t-tħaffir fil-fond ta’ xaft ieħor, ix-Xaft Nru 3, fid-distrett viċin ta’ Schonnebeck. Dan ix-xaft infetaħ fl-1883 u kellu qafas tal-azzar li kien jirfed it-torri tad-dawran. Sal-1890, t-tliet xaftijiet kienu diġà kisbu output ta’ miljun tunnellata, u b’hekk iz-Zollverein kien l-iktar kumpless tal-minjieri produttiv fil-Ġermanja.
1890-1918
Peress li l-industriji tal-faħam, tal-ħadid u tal-azzar fiż-żona urbana ta’ Ruhr (bil-Ġermaniż: Ruhrgebiet) tkattru fl-aħħar tas-seklu 19 u fil-bidu tas-seklu 20, il-kumpless tal-minjieri taz-Zollverein ġie estiż b’mod sinifikanti.
Bejn l-1891 u l-1896, ix-Xaftijiet tewmin Nri 4 u 5 inbnew fil-limiti ta’ Heßler (li llum il-ġurnata huwa subborg ta’ Gelsenkirchen). Dawn iż-żewġ xaftijiet kellhom liftijiet speċjali għall-estrazzjoni tal-faħam kif ukoll għat-trasport tal-ħaddiema tal-minjieri, u kellhom kanali tal-ventilazzjoni. Xaft ieħor, ix-Xaft Nru 6, infetaħ fl-1897.
Sal-1897, fiz-Zollverein kienu diġà seħħew diversi inċidenti fix-xogħol tal-estrazzjoni minħabba rilaxxi tal-gassijiet tal-minjieri kkawżati minn problemi fil-ventilazzjoni. Sabiex jiġu solvuti dawn il-problemi, infetħu xaftijiet addizzjonali għall-ventilazzjoni biss, qrib ix-xaftijiet eżistenti: fl-1899 infetaħ ix-Xaft Nru 7 ħdejn ix-Xaft Nru 3, fl-1900 infetaħ ix-Xaft Nru 8 ħdejn ix-Xaftijiet Nri 1 u 2, u fl-1905 infetaħ ix-Xaft Nru 9 ħdejn ix-Xaft Nru 6.
Wara l-ftuħ ta’ dawk ix-xaftijiet addizzjonali, saret rinnovazzjoni kontinwa u z-Zollverein kompla jitwessa’. Wara l-kostruzzjoni tax-xaftijiet tal-ventilazzjoni Nri 7 sa 9, ix-Xaftijiet Nri 1 u 2, kif ukoll l-impjant tal-ikkokkjar tagħhom, ġew rinnovati, u wieħed mit-torrijiet tewmin tagħhom twaqqa’ u ġie sostitwit b’qafas modern tal-azzar. Fl-1914 infetħu x-Xaft Nru 10 u impjant ġdid tal-ikkokkjar, u x-Xaft Nru 9 ġie kkonvertit minn xaft tal-ventilazzjoni għal xaft tal-estrazzjoni.
Sa qabel faqqgħet l-Ewwel Gwerra Dinjija, l-output taz-Zollverein kien żdied għal bejn wieħed u ieħor 2.5 miljun tunnellati fis-sena.
Xaft Nru 12
xellug|daqsminuri|219x219px|Il-binja tal-eks bojler tax-Xaft Nru 12 fl-istil tipiku ta’ Bauhaus b’riffieda ħomor tal-azzar. Fl-1928, il-GBAG iddeċidiet li tibni xaft ġdid għalkollox, ix-Xaft Nru 12, iddisinjat bħala faċilità ċentrali tax-xogħol tal-minjieri. Meta x-xaft infetaħ fl-1932, l-output ta’ kuljum tiegħu flimkien mal-erba’ faċilitajiet eżistenti l-oħra bi 11-il xaft kien ilaħħaq sa 12,000 tunnellata.
Ix-Xaft Nru 12 sar magħruf bħala x-Xaft Albert Vögler, li kien isem id-direttur tal-GBAG, u ġie ddisinjat mill-arkitetti Fritz Schupp u Martin Kremmer. Ix-xaft modern malajr sar magħruf minħabba d-disinn sempliċi iżda funzjonali skont l-istil tal-Bauhaus, b’binjiet kubi magħmula minn konkoż imsaħħaħ u mirfuda b’riffieda bil-puntali tal-azzar.
Fis-snin ta’ wara, it-torri tad-dawran karatteristiku tax-xaft, magħruf bħala Doppelbock, mhux biss sar l-arketip ta’ ħafna faċilitajiet ċentrali tax-xogħol tal-minjieri li ġew warajh, iżda sar ukoll simbolu tal-industrija peżanti tal-Ġermanja. It-torri tad-dawran tax-Xaft Nru 12 bil-kitba Zollverein sar simbolu magħruf sew ta’ Essen u taż-żona urbana kollha ta’ Ruhr. Filwaqt li dan is-simbolu bil-mod il-mod jaf kien beda jintesa meta l-industrija peżanti Ġermaniża bdiet tmajna fit-tieni nofs tas-seklu 20, dan ix-xaft u t-torri tad-dawran karatteristiku tiegħu saru simbolu tal-bidla strutturali taż-żona urbana ta’ Ruhr.
1932-1968
daqsminuri|Iz-Zollverein fl-1949 Fl-1937, iz-Zollverein kien jimpjega 6,900 ruħ u kellu output ta’ 3.6 miljun tunnellata. Il-maġġoranza ta’ dan l-output kien qed jinkiseb permezz tax-Xaft Nru 12 il-ġdid. Ix-xaftijiet l-oħra ma ngħalqux għalkollox, u wħud, bħax-Xaft Nru 6, saħansitra nbnewlu torrijiet tad-dawran ġodda (għalkemm kien ferm inferjuri minn dak tax-Xaft Nru 12). Fl-istabbiliment tal-impjant tal-ikkokkjar l-antik tax-Xaftijiet Nri 1, 2 u 8, infetħet faċilità żgħira b’54 forn ġdid, b’output ta’ 200,000 tunnellata ta’ kokk fis-sena.
Iz-Zollverein ma tantx ġarrab ħsarat tul it-Tieni Gwerra Dinjija u sal-1953 reġa’ kien fl-ewwel post fost il-minjieri Ġermaniżi kollha, b’output ta’ 2.4 miljun tunnellati. Fl-1958, ix-Xaft Nru 1 ġie sostitwit b’binja ġdida għalkollox. Ir-rikostruzzjoni sħiħa tax-Xaftijiet Nri 2, 8 u 11 li saret mill-1960 sal-1964 kienet ġiet ippjanata għal darb’oħra minn Fritz Schupp. Madankollu, dawn ir-rinnovazzjonijiet damu biss sal-1967, għaliex 11-il xaft ingħalqu, u l-uniku xaft li baqa’ miftuħ kien ix-Xaft Nru 12.
Għaldaqstant, mill-1961 ix-Xaft Nru 12 sar il-fornitur ewlieni tal-impjant ċentrali l-ġdid tal-ikkokkjar b’192 forn, li mill-ġdid ġie ddisinjat minn Fritz Schupp. Wara żmien ta’ espansjoni fil-bidu tas-snin 70 tas-seklu 20, iz-Zollverein kien fost l-iktar impjanti tal-ikkokkjar produttivi fid-dinja, b’madwar 1,000 ħaddiem u output ta’ kuljum sa 8,600 tunnellata ta’ kokk. Dan l-output kien jinkiseb fin-naħa tal-impjant magħrufa bħala n-naħa skura/sewda. In-naħa bajda tal-impjant kienet tipproduċi prodotti bħall-ammonijaka, il-benżen mhux maħdum, u l-qatran mhux maħdum.
Fl-1968, iz-Zollverein għadda f’idejn ir-Ruhrkohle AG (RAG), l-ikbar kumpanija tax-xogħol tal-minjieri fil-Ġermanja.
1968-1993
daqsminuri|254x254px|L-impjant ċentrali tal-ikkokkjar taz-Zollverein L-RAG tat bidu għall-mekkanizzazzjoni u għall-konsolidazzjoni ulterjuri tax-xogħol tal-minjieri. Fl-1974, iz-Zollverein issieħbet f’Verbundbergwerk (qisha sħubija ta’ minjieri konġunti) flimkien mal-minjieri tal-faħam Bonifacius u Holland f’Kray u f’Gelsenkirchen rispettivament. Fl-1982, issieħbet ukoll il-minjiera tal-faħam Nordstern.
Is-saff tal-faħam ta’ Flöz Sonnenschein fit-Tramuntana tat-territorju taz-Zollverein kien l-aħħar saff li fih saru xogħlijiet tal-minjieri fit-territorju taz-Zollverein, u dawn bdew fl-1980. L-output tal-Verbundbergwerk Nordstern-Zollverein kien ta’ bejn wieħed u ieħor 3.2 miljun tunnellati, iżda dan ma kienx qed iwassal għal biżżejjed profitt. Għalhekk, fl-1983 ġie deċiż li z-Zollverein jingħalaq għalkollox.
Meta għalaq, iz-Zollverein kien l-aħħar kumpless attiv tal-minjieri tal-faħam f’Essen. Minkejja li l-impjant tal-ikkokkjar baqa’ miftuħ sat-30 ta’ Ġunju 1993, ix-xogħlijiet tal-minjieri fix-Xaft Nru 12 intemmew fit-23 ta’ Diċembru 1986. Għalkemm huwa x-xaft ċentrali tas-Sit Kulturali ta’ Wirt Dinji, ix-Xaft Nru 12 mhuwiex miftuħ għall-pubbliku għaliex għadu jintuża flimkien max-Xaft Nru 2 għall-iskular tal-ilma taż-żona urbana ċentrali ta’ Ruhr.
Mill-1993 ’il quddiem
Iz-Zollverein huwa wieħed mix-xenarji li ntuża fir-rumanz All the Light We Cannot See ta’ Anthony Doerr li rebaħ Premju Pulitzer fl-2015.
Barra minn hekk, iz-Zollverein deher bħala wieħed mill-“Għeġubijiet” fil-logħba elettronika Civilization VI.
Monument
Bħalma ġara fil-biċċa l-kbira tas-siti tal-industriji peżanti li ngħalqu, iz-Zollverein kien se jiffaċċja perjodu ta’ sadid u żdingar. Madankollu, l-istat federali tal-NRW xtara t-territorju tal-minjieri tal-faħam mill-RAG ftit wara li z-Zollverein ingħalaq fl-aħħar tal-1986, u ddikjara x-Xaft Nru 12 bħala sit ta’ wirt kulturali. Dan mexa id f’id mal-obbligu li s-sit jiġi ppreservat fl-istat oriġinali tiegħu u li jiġu mminimizzati l-effetti tal-elementi fuq il-kumpless. Fl-1989, il-belt ta’ Essen u l-istat federali tal-NRW stabbilew il-Bauhütte Zollverein Schacht XII li kellu jieħu ħsieb is-sit minflok is-Stiftung Zollverein (jiġifieri l-Fondazzjoni taz-Zollverein) fl-1998.
Wara li l-impjant tal-ikkokkjar ingħalaq fl-1993, kien ġie ppjanat li dan jinbiegħ liċ-Ċina. Madankollu, in-negozjati ma wasslu għall-ebda bejgħ u sussegwentement kien hemm it-theddida li l-kumpless jitwaqqa’ għalkollox. Proġett ieħor tal-istat federali tal-NRW niżżel il-kumpless tal-minjieri tal-faħam taz-Zollverein f’lista ta’ siti futuri tal-wirjiet. Dan irriżulta fi ftit modifiki żgħar fil-kumpless u l-impjant tal-ikkokkjar sar ukoll sit ta’ wirt kulturali uffiċjali fis-sena tal-2000.
Mużew dwar iż-Żona Urbana ta’ Ruhr
Il-mużew dwar iż-żona urbana ta’ Ruhr fl-eks impjant tat-tindif tal-faħam taz-Zollverein huwa mużew reġjonali. Fil-wirja permanenti tiegħu, il-mużew jippreżenta, permezz ta’ iktar minn 6,000 oġġett, l-istorja notevoli ta’ wieħed mill-ikbar reġjuni industrijali fid-dinja, mill-formazzjoni tal-faħam xi 300 miljun sena ilu għall-bidla strutturali attwali favur il-Metropoli ta’ Ruhr. Il-mużew dwar iż-żona urbana ta’ Ruhr għandu kollezzjonijiet estensivi dwar l-istorja tal-ġeoloġija, tal-arkeoloġija, industrijali u soċjali, kif ukoll ritratti taż-żona urbana ta’ Ruhr. Flimkien mal-wirja permanenti tiegħu, il-mużew juri b’mod regolari wirjiet speċjali u joffri programm diversifikat b’workshops, żjarat iggwidati, eskursjonijiet, lekċers, lejliet fejn jintwerew xi films, gwidi elettroniċi bl-awdjo u attivitajiet għall-familji.
Georges J.F. Kohler
Georges Jean Franz Köhler (pronunzja bil-Ġermaniż : [ˈʒɔʁʃ ˈkøːlɐ]; twieled fis-17 ta' April 1946 fi Munich – miet fl-1 ta' Marzu 1995 fi Freiburg im Breisgau) kien bijologu Ġermaniż.
Flimkien ma' César Milstein u Niels Kaj Jerne, Köhler rebaħ il-Premju Nobel għall-Fiżjoloġija jew għall-Mediċina fl-1984, "għax-xogħol fuq is-sistema immunitarja u l-produzzjoni ta' antikorpi monoklonali". It-teknika ta' Milstein u Köhler għall-produzzjoni ta' antikorpi monoklonali wittiet it-triq għall-isfruttament tal-antikorpi għad-dijanjostika, għat-terapewtika u għal ħafna applikazzjonijiet xjentifiċi oħra.
Karriera
F'April 1974, Köhler beda jaħdem fuq riċerka postdottorali fil-Laboratorju tal-Bijoloġija Molekulari f'Cambridge, ir-Renju Unit, fejn beda jaħdem flimkien ma' César Milstein biex jiżviluppaw għodda li setgħet tgħinhom jinvestigaw il-mekkaniżmu li jwassal għad-diversità tal-antikorpi. Kien matul din il-ħidma li ħarġu bit-teknika ibridoma tagħhom għall-produzzjoni tal-antikorpi. Köhler kompla l-kollaborazzjoni tiegħu rigward it-teknika meta rritorna fl-Istitut għall-Immunoloġija ta' Basel f'April 1974. Köhler baqa' jaħdem fl-Istitut ta' Basel għal disa' snin oħra, u matul dan iż-żmien kompla jinvestiga d-diversità tal-antikorpi. Fil-bidu tas-snin 80 tas-seklu 20 beda jaħdem fuq l-iżvilupp ta' ġrieden transġeniċi bħala għodda biex jifhem il-mekkaniżmu li jwassal għall-awtotolleranza. Fl-1986 Köhler sar id-direttur tal-Istitut Max Planck għall-Immunoloġija fejn baqa' jaħdem sa mewtu fl-1995. Huwa miet bħala konsegwenza ta' kundizzjoni tal-qalb.
Ħajja personali
Missier Kohler, Karl, kien Ġermaniż, filwaqt li ommu, Raymonde, kienet tagħmel parti minn familja Franċiża. Huwa żżewweġ lil Claudia Reintjes fl-1968. Huwa ltaqa' għall-ewwel darba ma' Claudia waqt l-istudji universitarji meta Claudia kienet taħdem bħala assistent ta' tabib. Flimkien kellhom tlett itfal: Katharina, Lucia u Fabian. Huwa ħadem qatigħ mhux biss fuq l-antikorpi iżda ddedika ħinu wkoll għall-familja tiegħu. George kien jaħdem ukoll bħala sewwieq tat-taksi billejl biex isostni lill-familja tiegħu. Il-biċċa l-kbira tal-ħin li kien iqatta' mat-tfal tiegħu kien joqgħod isuq trattur żgħir u jipprattika r-roller-skating magħhom fit-toroq.
Rokku Buhagiar
Rokku Buhagiar (Bormla, 1723 – Bormla, 10 ta' Lulju 1805) kien pittur Malti tal-era Barokka.
Huwa wieħed mill-pitturi ewlenin tal-aħħar fażi tal-era Barokka f'Malta. Hu twieled f'Bormla fis-sena 1723, iżda meta kien għadu żgħir kien mar joqgħod ma ħuh fil-Belt Valletta. Sa mill-ewwel snin ta' żgħożitu wera interess kbir lejn il-pittura.
Riżoluzzjoni tal-Assemblea Ġenerali tal-Ġnus Magħquda 68/262
[[Stampa:UN Resolution regarding the territorial integrity of Ukraine.svg|thumb|300px|Riżultati tal-vot tal-Assemblea Ġenerali tal-Ġnus Magħquda (ĠM) dwar l-integrità territorjali tal-Ukrajna.
]] Ir-Riżoluzzjoni 68/262 tal-Assemblea Ġenerali tal-Ġnus Magħquda ġiet adottata fis-27 ta' Marzu 2014 mit-tmienja u sittin sessjoni tal-Assemblea Ġenerali tal-Ġnus Magħquda b'reazzjoni għall-annessjoni Russa tal-Krimea u intitolata "Integrità territorjali tal-Ukrajna". Ir-riżoluzzjoni mhux vinkolanti, li kienet appoġġjata minn mitt stat membru tal-Ġnus Magħquda, affermat l-impenn tal-Assemblea Ġenerali għall-integrità territorjali tal-Ukrajna fi ħdan il-fruntieri rikonoxxuti internazzjonalment tagħha u enfasizzat l-invalidità tar-referendum tal-Krimea tal-2014. Ħdax-il nazzjon ivvotaw kontra r-riżoluzzjoni, filwaqt li 58 astjenew, u 24 stati oħra kienu nieqsa meta saret il-votazzjoni.
Mimotonidae
Mimotonidae hija familja estinta ta' mammiferi (il-lagomorfi), fil-klassi Mammalia, fis-sottoklassi Theria, fl-infraklassi Eutheria (il-plaċentati), fl-ordni Lagomorpha ma' erba' familji oħra ([[Mimolagidae u Prolagidae estinti u Ochotonidae u Leporidae rappreżentati b'bosta speċi ħajjin).
Pont ta' Malabadi
daqsminuri|279x279px|Il-Pont ta' Malabadi Il-Pont ta' Malabadi (bit-Tork: Malabadi Köprüsü, bil-Kurd: Pira Malabadê) huwa pont bi ħnejja waħda ppuntata minn naħa għall-oħr tax-xmara Batman qrib ir-raħal ta' Silvan fix-Xlokk tat-Turkija. Il-kostruzzjoni bdiet fl-1146/1147 matul żmien l-Artuqidi, u milli jidher tlesta għall-ħabta tal-1154. Il-pont ġie kkummissjonat minn Husam al-Din Timurtash ta' Mardin, iben Ilghazi, u n-neputi ta' Artuk Bey.
Storja
Ibn al-Azraq isostni li l-kostruzzjoni tal-pont attwali nbdiet mill-mexxej tal-Artuqidi ta' Mayafaraqin u ta' Mardin al-Saʿīd Ḥusām al-Dīn Temür-Tash fl-1146/1147, taħt is-superviżjoni ta' al-Zāhid bin al-Ṭawīl. Wara li al-Zāhid kien bena l-pedament tal-Lvant tal-pont, dan inqered bl-għargħar. Al-Zāhid ġie mħarrek għal "artiġjanat difettuż" u ġie sostitwit b'Amir Saif al-Dīn Shīrbārīk Maudūd bin ʿAlī (bin Alp-Yaruq) bin Artuq. Shīrbārīk reġa' beda x-xogħol taħt is-superviżjoni ta' Abuʾl-Khair bin al-Ḥakīm al-Fāsūl, li uża zkuk kbar tal-injam fil-kostruzzjoni tal-pont. Sal-1153, il-pont kien kważi tlesta. Madankollu, meta miet Ḥusām al-Dīn Temür-Tash fit-18 ta' Jannar 1154, il-ħnejja tal-pont kienet għadha ma tlestietx. Is-suċċessur tiegħu, Najm al-Dīn Alpī, kompla bix-xogħol fuq il-pont biex ilestih, u, għalkemm ix-xogħol reġa' ġie interrott mill-għargħar, "irnexxielu jibni l-pont, isewwi li kien hemm bżonn u jlesti l-kollegament taż-żewġ naħat tal-ħnejja tal-pont".
L-istoriku arkitettoniku Franċiż Albert Gabriel u l-epigrafu Jean Sauvaget żaru l-pont fl-1932 u Sauvaget irnexxielu jagħraf kitba mnaqqxa b'isem Temür-Tash bl-ekwivalenti tas-sena 1147/1148, li x'aktarx li tikkorrispondi mal-bidu tat-tieni kostruzzjoni taħt Shīrbārīk.
Il-pont ġie rrestawrat fl-aħħar tas-seklu 12, u reċentement fil-bidu tas-seklu 20. Fl-imgħoddi kien l-uniku pont minn naħa għall-oħra tax-xmara Ewfrate f'din iż-żona, u ntuża b'mod kontinwu sas-snin 50 tas-seklu 20, meta tlesta pont ġdid bi triq għall-karozzi iktar 'il fuq tul ix-xmara.
Fl-2016 il-Pont ta' Malabadi żdied bħala sit indikattiv tat-Turkija biex xi darba fil-ġejjieni jiġi nnominat bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
Jean Castex
Jean Castex (Vic-Fezensac, 25 ta' Ġunju 1965) kien l-Prim Ministru ta' Franza mit-3 ta' Lulju 2020 sas-16 ta' Mejju 2022. Ilu Prim Ministru mit-3 ta' Lulju 2020.
Emmanuel Macron
Emmanuel Jean-Michel Frédéric Macron (Amiens, 21 ta' Diċembru 1977) huwa l-President ta' Franza. Hu kien elett fl-2017 u huwa l-iżgħar president tal-Ħames Repubblika Franċiża.
Codex Eyckensis
Il-Codex Eyckensis tas-seklu 8 hu Evanġeljarju ibbażat fuq żewġ manuskritti kostitwenti li nistgħu nissoponu iffurmaw konvolut mis-seklu 12 sal-1988. Il-Codex Eyckensis hu l-eqdem ktieb fil-Belġju. Sa mis-seklu 8, il-ktieb inżamm fit-territorju li llum jikkorrispondi mal-muniċipalità ta' Maaseik. Il-ktieb x'aktarx ġie prodott fil-iskrittorju fl-Abbazija ta’ Echternach.
Deskrizzjonijiet tal-manuskritt A u tal-manuskritt B
Il-Codex Eyckensis jikkonsisti f'żewġ evanġeljarji fuq 133 folja tal-parċmina b’daqs ta’ 244 b’183 mm kull waħda. daqsminuri|401x401px|Full-page evangelist portrait and canon tables in the Codex Eyckensis A. L-ewwel manuskritt (Codex A) mhuwiex komplut. Jikkonsisti minn ħames folji, u jibda bi tpinġija tal-Evanġelista fuq paġna sħiħa (li nistgħu nissopnu li hu San Mattew), segwita minn sett mhux komplut ta’ tmien Tabelli Kanoniċi. It-tpinġija tal-Evanġelista saret fuq stil Taljan-Biżantin, u dan hu relatat b’mod ċar ma’ dak tal-Evanġelji ta’ Barberini, li bħalissa jinsabu miżmuma fil-Librerija tal-Vatikan (Barberini Lat. 570). It-tpinġija qiegħda f’bordura ta’ Anglo-Saxon knotwork, komparabbli mal-elementi dekorattivi fl-Evanġelji ta' Lindisfarne.
It-Tabelli Kanoniċi jipprovdu ħarsa ġenerali tal-passaġġi korrispondenti fl-erba’ Evanġelji. B’dan il-mod, it-Tabelli Kanoniċi jservu bħala werrej u indiċi biex wieħed isibha faċli li jikseb aċċess għall-kitba. It-Tabelli Kanoniċi f’manuskritt A huma mżejnin b’kolonni u arkati, is-simboli tal-erba’ Evanġelisti u xbihat ta’ qaddisin.
It-tieni manuskritt (Codex B) fih sett sħiħ ta’ tnax-il Tabella Kanonika u t-testi tal-erba' Evanġelji kollha. It-Tabelli Kanoniċi huma mżejnin b’kolonni u arkati, xbihat tal-Appostli u s-simboli tal-Evanġelisti. It-testi tal-Evanġelji huma miktuba f'għamla tonda tal-minisklu insulari, li kienet karatteristika ta' manuskritti Ingliżi u Irlandiżi mis-seklu seba'u tmienja, iżda kienet tintuża wkoll fl-Ewropa. L-ittra kapitali tal-bidu ta’ kull paragrafu hi mdawra b'’tikek ħomor u sofor. It-test kien ikkupjat minn amanwensi wieħed.
Storja (mill-bidu, sas-seklu 20)
daqsminuri|238x238px|Il-Codex Eyckensis muri fil-knisja ta' Santa Katerina f'Maaseik Il-Codex hu mis-seklu tmienja, u fil-bidu kien jinżamm f'dik li qabel kienet l-abbazija Benedittina ta’ Aldeneik, li ġiet ikkonsagrata fis-sena 728 WK. In-nobbli Merovinġju, Adelard, Sinjur ta’ Denain, u martu Grinuara, waqqfu din l-abbazija għal uliedhom bniet Harlindis u Relindis f' "foresta żgħira u li mhi tajba għal xejn" qrib ix-xmara Meuse. Il-kunvent issemma Eyke (“balluta”), għas-siġar tal-ballut li jikbru hemm. Aktar tard, billi l-villaġġ qrib ta’ Nieuw-Eyke ("balluta ġdida" — li llum jissejjaħ Maaseik) kiber u sar aktar importanti, l-isem tal-villaġġ oriġinali sar Aldeneik (“balluta antika”). San Villibrordu ikkonsagra lil Harlindis bħala l-ewwel abbessa ta’ din il-komunità reliġjuża. Wara mewtha, San Bonifaċju ikkonsagra lill-oħtha Relindis bħala s-suċċessur tagħha.
Il-Codex Eyckensis kien jintuża fil-kunvent għall-istudju u x-xandir tat-tagħlim ta’ Kristu. Iż-żewġ evanġeljarji li issa jikkostitwixxu l-Codex Eyckensis, nistgħu nissoponu, inġabu mill-Abbazija ta' Echternach għal Aldeneik minn San Villibrordu.
Iż-żewġ manuskritti ngħaqdu f’legatura waħda, wisq probabbli fis-seklu 12.
Fl-1571, l-abbazija ta’ Aldeneik ġiet abbandunata. Min-nofs tas-seklu 10, post is-sorijiet Benedittini ttieħed minn Kapitlu kolleġjali ta’ kanoniċi rġiel. Bit-theddida dejjem tikber ta’ gwerra reliġjuża, il-kanoniċi sabu refuġju fil-belt imdawra bis-swar ta’ Maaseik. Ħadu t-teżori tal-knisja minn Aldeneik — li jinkludu l-Codex Eyckensis — għall-knisja ta’ Santa Katerina.
L-Awtur
daqsminuri|Text folio in the Codex B Għal sekli sħaħ, in-nies kienu konvinti li l-Codex Eyckensis kien inkiteb minn Harlindis u Relindis, l-ewwel abbessi tal-abbazija ta’ Aldeneik, li aktar tard ġew ikkanonizzati. L-aġografija tagħhom inkitbet fis-seklu disa' minn qassis lokali. Dan it-test isemmi li Harlindis u Relindis kienu kitbu wkoll evanġeljarju. Matul is-seklu disa', il-kult tar-relikwi tal-aħwa nisa qaddisin sar dejjem aktar importanti u kien jinkludi l-venerazzjoni tal-Codex Eyckensis, li ispira qima profonda bħala xogħol magħmul minn Harlindis u Relindis stess.
Madankollu, il-linji finali tat-tieni manuskritt jiċħdu dan b'’mod espliċitu: Finito volumine deposco ut quicumque ista legerint pro laboratore huius operis depraecentur (Fit-tmiem ta' dan il-volum, nitlob lil dawk kollha li jaqraw dan, biex jitolbu għall-ħaddiem li għamel dan il-manuskritt). Il-forma maskili laborator ("ħaddiem") tindika b’mod ċar li l-awtur al-manuskritt kien raġel.
Analiżi komparattiva li twettqet fl-1994 minn Albert Derolez (Università ta’ Ghent) u Nancy Netzer (Kulleġġ ta’ Boston) żvelat li manuskritt A u manuskritt B huma t-tnejn mill-istess perjodu, li hu probabbli ħafna li t-tnejn inħolqu fl-iskrittorju tal-abbazija ta' Echternach, u li jistgħu anki ġew prodotti mill-istess amanwensi.
It-tentattiv ta’ konservazzjoni u restawr tal-1957
Fl-1957 sar tentattiv minn Karl Sievers, restawratur minn Düsseldorf, biex jikkonserva u jirrestawra l-Codex Eyckensis. Hu neħħa u qered il-legatura ta' bellus aħmar tas-seklu 18 u mbagħad għamel laminazzjoni tal-folji kollha tal-manuskritt b'Mipofolie. Mipofolie hu lamina tal-klorur tal-polivinil (PVC), plastiċizzata esternament bid-diottilftalat. Mal-mogħdija taż-żmien, din il-lamina ipproduċiet l-aċtu kloridriku li attakka l-parċmina u kellu effett li ħoloq kulur safrani fuq il-lamina infisha. It-trasparenza u kulur tal-parċmina ġew affettwati, u l-polimeri preżenti fil-lamina setgħu imorru għal fuq il-parċmina u jagħmluha fraġli. Wara l-laminazzjoni, Sievers reġa’ għamel legatura tal-codex. Biex ikun jista’ jagħmel dan, hu qata’ t-truf tal-folji, u dan irriżulta fit-telf ta’ frak tal-illuminazzjoni. daqsminuri|332x332px|Detail from the Codex B F’tentattiv ġdid ta’ restawr bejn l-1987 u 1993, il-laminazzjoni Mipofolie tneħħiet b’mod metikoluż minn tim tal-Istitut Irjali Belġjan għall-Wirt Kulturali, immexxi mill-kimiku Dr Jan Wouters. Għar-restawr tal-folji wara t-tneħħija tal-laminat, ġiet żviluppata teknika innovattiva ta' leafcasting tal-parċmini. Biex ilestu r-restawr, iż-żewġ manuskritti kostitwenti tal-Codex ġew illegati separatament.
Dokumentazzjoni u diġitizzazzjoni
L-eqdem dokumentazzjoni fotografika tal-Codex Eyckensis hi bejn wieħed u ieħor mis-sena 1916 (Bildarchiv Marburg). Fl-okkażjoni tal-restawr, il-manuskritt ġie ffotografat fl-Istitut Irjali Belġjan għall-Wirt Kulturali (KIK–IRPA). Facsimile ġiet ippubblikata fl-1994.
Fl-2015, il-Codex Eyckensis ġie ddiġitizzat fuq il-post, fil-Knisja ta’ Santa Katerina, mill-Imaging Lab and Illuminare – Centre for the Study of Medieval Art | KU Leuven. Dan il-proġett tmexxa minn Prof. Lieve Watteeuw. L-istampi ta' riżoluzzjoni għolja saru disponibbli online b’kooperazzjoni ma’ LIBIS (KU Leuven).
Il-Codex Eyckensis ġie rikonoxxut u protett bħala wirt immobbli fl-1986. Fl-2003, il-Codex Eyckensis ġie rikonoxxut bħala Opra tal-Poplu Flemish.
Riċerka kurrenti
Matul l-2016 – 2017, tim ta' riċerkaturi minn Illuminare – Ċentru għall-Istudju tal-Arti Medjevali | KU Leuven (Prof. Lieve Watteeuw) u l-Istitut Irjali Belġjan għall-Wirt Kulturali (Dr. Marina Van Bos), se jistudjaw mill-ġdid il-Codex Eyckensis.
Informazzjoni addizzjonali hi disponibbli fuq:
-      www.codexeyckensis.be
-      Book Heritage Lab-KU Leuven
-      L-Istitut Irjali Belġjan għall-Wirt Kulturali (KIK–IRPA)
Bibljografija
Coppens, C., A. Derolez en H. Heymans (1994) Codex Eyckensis: an insular gospel book from the abbey of Aldeneik, Antwerpen/Maaseik, facsimile.
De Bruyne, D. (1908) L'évangéliaire du 8e siècle, conservé à Maeseyck, Bulletin de la Société d'Art et d'Histoire du Diocèse de Liège 17, pp. 385-392.
Falmagne, T. (2009) Die Echternacher Handschriften bis zum Jahr 1628 in den Beständen der Bibliothèque nationale de Luxembourg sowie Archives diocésaines de Luxembourg, der Archives nationale, der Section historique de l' Institut grand-ducal und des Grand Séminaire de Luxembourg, Wiesbaden, Harrassowitz Verlag, 2 Banden: 311pp. + [64] ill., 792pp.
Gielen J. (1880) Le plus vieux manuscrit Belge, Journal des Beaux-Arts et de la Littérature 22, nr. 15, pp. 114-115.
Gielen, J. (1891) Evangélaire d'Eyck du VIIIe siècle, Bulletin Koninklijke Commissie voor Kunst en Oudheden 30, pp. 19-28.
Hendrickx, M. en W. Sangers (1963) De kerkschat der Sint-Catharinakerk te Maaseik. Beschrijvende Inventaris, Limburgs Kunstpatrimonium I, Averbode, pp. 33-35.
Mersch, B. (1982) Het evangeliarium van Aldeneik, Maaslandse Sprokkelingen 6, pp. 55-79.
Netzer, N. (1994) Cultural Interplay in the 8th century and the making of a scriptorium, Cambridge, Cambridge University Press, 258pp.
Nordenfalk, C. (1932) On the age of the earliest Echternach manuscripts, Acta Archeologica, vol. 3, fasc. 1, Kopenhagen: Levin & Munksgaard, pp. 57-62.
Schumacher, R. (1958) L’enluminure d’Echternach: art européen, Les Cahiers luxembourgeois, vol. 30, nr. 6, pp. 181-195.
Spang, P. (1958) La bibliothèque de l’abbaye d’Echternach, Les Cahiers luxembourgeois, vol. 30, nr. 6, pp. 139-163.
Talbot, C.H. (1954) ''The Anglo-Saxon Missionaries in Germany. Being the Lives of SS. Willibrord, Boniface, Sturm, Leoba and Lebuin, together with the Hodoeporicon of St. Willibald and a selection of the Correspondence of Boniface'', [vertaald en geannoteerd], Londen-New York, 1954, 234pp.
Verlinden, C. (1928) Het evangelieboek van Maaseik, Limburg, vol. 11, p. 34.
Vriens, H. (2016) ''De Codex Eyckensis, een kerkschat. De waardestelling van een 8ste eeuws Evangeliarium in Maaseik,'' onuitgegeven master scriptie Kunstwetenschappen, KU Leuven.
Wouters, J., G. Gancedo, A. Peckstadt, en L. Watteeuw, L. (1990) The Codex Eyckensis: an illuminated manuscript on parchment from the 8th century: Laboratory investigation and removal of a 30 year old PVC lamination, ICOM triennial meeting. ICOM triennial meeting. Dresden, 26-31 August 1990, Preprints: pp. 495–499.
Wouters, J., G. Gancedo, A. Peckstadt en L. Watteeuw (1992) The conservation of the Codex Eyckensis: the evolution of the project and the assessment of materials and adhesives for the repair of parchment, The Paper Conservator 16, pp. 67-77.
Wouters, J., A. Peckstadt en L. Watteeuw (1995) Leafcasting with dermal tissue preparations: a new method for repairing fragile parchment and its application to the Codex Eyckensis, The Paper Conservator 19, pp. 5-22.
Wouters, J., Watteeuw, L., Peckstadt, A. (1996) The conservation of parchment manuscripts: two case studies, ICOM triennial meeting, ICOM triennial meeting. Edinburgh, 1-6 September 1996, London, James & James, pp. 529-544.
Wouters, J., B. Rigoli, A. Peckstadt en L. Watteeuw, L. (1997) Un matériel nouveau pour le traitement de parchemins fragiles, Techné: Journal of the Society for Philosophy and Technology, 5, pp. 89-96.
Zimmerman, E.H. (1916) Vorkarolingische Miniaturen, Deutscher Verein für Kunstwissenschaft  III, Sektion, Malerei, I. Abteilung, Berlin, pp. 66-67; 128; 142-143, 303-304.
Eyckensis
Santa Katerina ta' Siena
Santa Katerina ta' Siena (Siena 1347 – Ruma 1380) hija qaddisa tal-Knisja Kattolika bit-titlu ta' Verġni u Duttur tal-Knisja.
Kienet l-iżgħar fost il-ħamsa u għoxrin wild tal-familja Benincasa. Ta’ tmintax-il sena, ikkonsagrat lilha nnifisha ‘l Alla, u daħlet Terzjarja San Duminku, u mal-ħajja kontemplattiva ta’ meditazzjoni u talb, bdiet ħajja l-aktar attiva, billi bdiet tmur fl-isptarijiet iddur bil-morda, u bix-xjuħ u tgħin lil kull min setgħet. Kienet tmur ukoll fil-ħabsijiet, u tkellem speċjalment lil dawk li kienu jkunu kkundannati għall-mewt.
Fl-epidemija tal-pesta, fl-1374, kienet tieħu ħsieb lil dawk li kienu jimirdu, iddur bihom u tgħinhom, u ġie li anke difnithom hi stess meta mietu.
Ħadmet u għenet ħafna L-Knisja meta kienet għaddejja minn wieħed miż-żminijiet tqal tagħha. Fl-1377, ikkonvinċiet lill-Papa Girgor XI biex iħalli Avignon, Franza u jmur Ruma. Ġara li meta miet, floku ġie elett il-Papa Urbanu VI f’Ruma, u f’Avignon ġie elett Papa ieħor bl-isem ta’ Klement VII, u warajh Benedittu XIII, li għal xi żmien kien appoġġat minn Vinċenz Ferrer, sakemm fl-1414, il-Konċilju ta’ Kostanza saħaq li Benedittu XIII għandu jirriżenja, u fl-1416, iddepożitah. Hi ħadmet bla heda biex tara l-Knisja magħquda mal-Papa leġittimu Urbanu VI.
Santa Katerina kitbet id-“Djalogu”, ktieb li jikkonsisti fi djalogi bejn Alla u r-ruħ; madwar erbaq’ mitt ittra lill-Papiet, mexxejja ta’ pajjiżi u nies prominenti, li juru l-fond ta’ l-ispiritwalita’ u tal-għerf tagħha; u kitbiet oħrajn. Tliet xhur qabel mietet, mardet u sofriet ħafna. Kellha devozzjoni kbira lejn l-Ewkaristija, u kellha wkoll l-uġigħ ta’ l-istigmata.
Mietet fid-29 ta’ April 1380, f’Ruma, meta kellha 33 sena.
Il-Papa Pawlu VI fl-4 ta’ Ottubru 1970 iddikjaraha “Duttur tal-Knisja” flimkien ma Tereża t'Ávila.
Il-festa tagħha ssir fid-29 t'April.
Rafael Correa
Rafael Vicente Correa Delgado (twieled fis-6 ta' April 1963) huwa politiku Ekwadorjan.
Wara l-istudji fl-ekonomija, li saru f'pajjiżu, il-Belġju u fl-Istati Uniti, fl-2005 ġie maħtur bħala Ministru tal-Finanzi tal-Ekwador. Bir-rebħa fl-elezzjonijiet presidenzjali tal-2006, minn nhar il-15 ta' Jannar 2007 beda jkopri l-irwol ta' President tar-Repubblika u reġa' ġie kkonfermat fl-2009.
Charles de Gaulle
Charles André Joseph Marie de Gaulle (Lille, 22 ta' Novembru 1890) kien l-President ta' Franza mit-8 ta’ Jannar 1959 sat-28 ta’ April 1969. Kien ukoll mexxej ta’ Franza Ħielsa matul it-Tieni Gwerra Dinjija.
Angela Merkel
Angela Merkel jew Angela Dorothea Kasner (Amburgu, 17 ta' Lulju 1954) kienet Kanċillier Federali tal-Ġermanja mit-22 ta’ Novembru 2005 sat-8 ta’ Diċembru 2021.
Beyoncé
Beyoncé Giselle Knowles (twieldet 4 ta' Settembru 1981) magħrufa bħala Beyoncé, hija kantanta Amerikana.
Alla Pugacheva
Alla Borisovna Pugacheva (bir-Russu: Алла Борисовна Пугачёва) (Moska, 15 ta' April 1949) hi kantanta Russa li ħadet sehem fil-Festival tal-Eurovision 1997 li sar f'Dublin, fit-Irlanda.
MCAST
300px|right|thumb|Il-Kampus tal-MCAST Il-Kulleġġ Malti tal-Arti, Xjenza u Teknoloġija (MCAST) huwa tip ta' kulleġġ postsekondarju f'Malta fejn l-istudenti jmorru biex ikomplu l-istudji tagħhom qabel jidħlu fid-dinja tax-xogħol.
Istituti jew Ċentri
Il-Kampus Prinċipali tal-MCAST jinsab fit-Telgħa ta' Kordin, Raħal Ġdid. Hemm istituti oħra tal-MCAST mifruxin ma' Malta u Għawdex, fosthom il-Kalkara, Tas-Sliema, l-Imsida, Ħal Qormi, in-Naxxar u l-Mosta f'Malta, u f'Għawdex hemm ċ-Ċentri fix-Xagħra u x-Xewkija.
B'kollox insibu ħdax-il istitut jew ċentru. Dawn huma:
Dolmen ta' Viera
daqsminuri|303x303px|Id-daħla tad-Dolmen ta' Viera Id-Dolmen ta' Viera, magħruf ukoll bħala d-Dolmen de los Hermanos Viera huwa dolmen — tip ta' qabar megalitiku b'kompartiment wieħed — li jinsab fl-inħawi ta' Antequera, fil-provinċja ta' Málaga, l-Andalusija, Spanja. Jinsab 70 metru biss mid-Dolmen ta' Menga u madwar erba' kilometri mit-Tholos ta' El Romeral. Ġie skopert bejn l-1903 u l-1905 mill-aħwa Antonio u José Viera minn Antequera, li skoprew ukoll it-Tholos ta' El Romeral.
Deskrizzjoni
Bħad-Dolmen ta' Menga, id-Dolmen ta' Viera huwa mibni b'teknika ortostatika: ħaġriet kbar weqfin. Jikkonsisti minn kuritur twil iffurmat minn sebgħa u għoxrin ħaġra, li jagħti għal kompartiment rettangolari. Dan x'aktarx li kien kompartiment funebri, minkejja ġew skoperti biss għodod tal-għadam u tas-siliċe kif ukoll bċejjeċ taċ-ċeramika. Il-kompartiment funebri għandu dimensjonijiet differenti mill-kuritur: huwa għoli ħarira iktar minn 200 ċentimetru u wiesa' 180 ċentimetru, filwaqt li l-kuritur huwa għoli 185 ċentimetru u l-wisa' tvarja bejn 130 ċentimetru fid-daħla sa 160 ċentimetru fil-punt fejn jingħaqad mal-kompartiment. Il-kuritur huwa kemxejn itwal minn 21 metru. Il-ħxuna tal-ħaġriet tvarja bejn 20 ċentimetru sa 50 ċentimetru. xellug|daqsminuri|239x239px|Id-Dolmen ta' Viera minn ġewwa Id-dolmen huwa mirdum b'tumbata funebri jew tumulus b'dijametru ta' 50 metru. Bħall-biċċa l-kbira tal-oqbra Iberiċi, huwa orjentat kemxejn lejn Nofsinhar ix-Xlokk (96°), eżatt b'tali mod li d-dawl tax-xemx tas-solstizji tas-sajf idawwal il-kompartiment funebri.
In-naħat tax-xellug u tal-lemin tal-kuritur jidher li oriġinarjament kienu jikkonsistu minn 16-il ħaġra kull waħda; għad fadal erbatax fuq ix-xelluh u ħmistax fuq il-lemin. Ħames ħaġriet akbar għadhom intatti fis-saqaf, u hemm frammenti ta' żewġ ħaġriet oħra; milli jidher tliet ħaġriet jew erbgħa ntilfu għalkollox. Fl-aħħar tal-kuritur hemm ħaġra monolitika kbira b'toqba kwadra qrib in-nofs tagħha. Din u tliet ħaġriet monolitiċi oħra huma mdawrin mal-kompartiment. Hemm differenza notevoli bejn il-ħaġriet tan-naħat u dawk tas-saqaf: dawk tal-ewwel huma maħduma b'ħafna iktar reqqa u joqogħdu perfettament fl-ispazji maħluqa fil-ħaġriet tad-daħla u l-art.
Storja
Id-Dolmen ta' Viera nbena fi Żmien ir-Ram, bejn wieħed u ieħor għall-ħabta tat-3510-3020 Q.K. Ilu li ngħata l-istatus ta' Monument Nazzjonali mill-1923.
Sit ta' Wirt Dinji
Is-sit jaqa' taħt ir-responsabbiltà tal-Kunsill għall-Kultura tal-Gvern Awtonomu tal-Andalusija, li jamministrah flimkien mal-Conjunto Arqueológico Dólmenes de Antequera (CADA). Id-dolmen ġie rrestawrat reċentement u huwa miftuħ għall-pubbliku.
Huwa wieħed mill-komponenti tas-Sit tad-Dolmens ta' Antequera li fl-2016 ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
SK Rapid Wien
Sportklub Rapid Wien (magħruf bl-Ingliż bħala Rapid Vienna) huwa klabb tal-futbol Awstrijak li huwa bbażat ġewwa l-belt kapitali Vjenna. Rapid huwa l-aktar klabb tal-futbol popolari fl-Awstrija, u l-aktar li għandhu suċċess f'termini ta' titli tal-kampjonat. Huma għandhom 32 titlu tal-kampjonat Awstrijak, u kampjonat Ġermaniż fl-1941 matul l-okkupazzjoni Nażista. Rapid darbtejn laħqu l-finali tal-UEFA Cup Winners' Cup fl-1985 u l-1996, iżda tilfu ż-żewġ okkażjonijiet.
Il-klabb huwa spiss magħruf bħala Die Grün-Weißen (Ħodor-Bojod) għall-kuluri tiegħu jew bħala Hütteldorfer, b'referenza għall-post tal-Istadju Gerhard Hanappi, li huwa ġewwa Hütteldorf, parti tal-14-il distrett tal-belt, Penzing.
Bidu
right|thumb|300px|It-Tim 1. Arbeiter FC fl-1898 Il-klabb kien fondat fl-1898 bħala Erster Wiener Arbeiter-Fußball-Club (L-ewwel Ħaddiema ta' Klabb tal-Futbol ġewwa Vjenna). Il-kuluri oriġinali tat-tim kienu aħmar u blu, li għadhom ta 'spiss użati fil-logħbiet ta' barra minn darhom. Fit-8 ta' Jannar 1899 il-klabb issemma mill-ġdid, li ġie għall-isem attwali tiegħu Sportklub Rapid Wien, wara l-eżempju ta' Rapide Berlin. Fl-1904, il-kuluri tat-tim ġew mibdula għal aħdar u abjad. Il-klabb rebaħ l-ewwel kampjonat nazzjonali Awstrijak fl-istaġun li kellhom punt vantaġġ fuq it-tim ta' taħtom, u dan reġa ġara fl-istaġun ta 'wara.
Wara Tieni Gwerra Dinjija
Peress li kienu rebbieħa fl-istaġun 1954-55, Rapid kienu parteċipant Awstrijaċi għat-Tazza Ewropea fl-istaġun ta' wara. Huma ġew imfassla fl-ewwel rawnd kontra PSV Eindhoven tal-Olanda, u fetħu b'rebħa kbira ta' 6-1 f'darhom b'Alfred Körner jiskorja 3 gowls importanti. Iżda imbagħad tilfu barra minn darhom 1-0. It-tim kien għadu avvanzat għal kwarti tal-finali, meta dawn bdew bid-dro ta' 1-1 f'darhom kontra t-Taljani AC Milan qabel ma kienu melgħuba 7-2 ġewwa San Siro u tilfu 8-3 bl-aggregat.
Il-klabb kien involut f'episodju kontroversjali fl-1984 meta eliminaw lil-klabb Skoċċiż Celtic fl-aħħar sittax tal-UEFA Cup Winners' Cup. Celtic kellhom vantaġġ ta' 4-3 bl-aggregate b'14-il minuta għat-tmiem tal-logħba, filwaqt li Rapid kellhom penalti. Peress li l-plejers ta' Rapid ipprotestaw għall-uffiċjal tal-logħba, id-difensur tagħhom Rudolf Weinhofer waqgħa fil-grawnd, u ntlaqgħat minn flixkun li tefgħu l-partitarji. Ir-ritatti tat-Televiżjoni urew biċ-ċar li l-flixkun li kien intefa 'fuq il-grawnd ma laqatx il-plejer. Il-logħba spiċċat 4-3, imma Rapid appellat lil-UEFA biex il-logħba terġa tintlagħab, u ż-żewġ timijiet kienu mmultati. Il-UEFA ma aċċettatx dan, imma Rapid appellaw għat-tieni darba. F'din l-okkażjoni, Il-multa ta' Rapid kienet ġiet irdoppjata, iżda l-UEFA stipulat ukoll li l-logħba tkun imwarrab 100 mil mill-grawnd tas-Celtic. Il-logħba kienet saret fit-12 ta 'Diċembru 1984 f'Old Trafford, Manchester, l-Ingilterra u Rapid rebħu 1–0 permezz tal-gowl magħmul minn Peter Pacult.
Rapid laħqu l-ewwel finali Ewropew fl-1985, iżda tilfu 3-1 kontra Everton tal-Ingilterra ġewwa Rotterdam. Ħdax-il sena wara, fil-finali tal-istess turnew fi Brussel, Rapid tilfi 1-0 kontra Paris SG ta' Franza.
Unuri
thumb|190px|Steffen Hofmann jiċċelebra l-kampjonat fl-2008.
Rapid huwa klabb li għandhu l-aktar unuri fl-Awstrija, rebbieħa total ta '32 darba sal-lum. Il-rebaħ Kampjonat Ġermaniż u Tazza Ġermaniża filwaqt li kien parti mill-kompetizzjoni tal-futbol ta' dak il-pajjiż mill-istaġun 1938–45, wara l-annessjoni tal-Awstrija mill-Ġermanja fit-12 ta' Marzu 1938.
thumb|250px|Ritratt tat-tim fl-istaġun 2010–2011
Kajr
Il-Kajr hija l-belt kapitali tal-Eġittu. B’popolazzjoni ta’ madwar għaxar miljun ruħ, il-Kajr hija wkoll l-akbar belt fil-pajjiż u waħda mill-aktar popolati fil-kontinent Afrikan.
Għaqda tal-Malti – Università
L-Għaqda tal-Malti – Università twaqqfet bil-ħidma ta’ żewġ studenti tal-Mediċina, Rużar Briffa u Ġużè Bonnici fis-26 ta’ Jannar 1931 li bdew joħorġu l-Leħen il-Malti fl-istess sena. Matul is-snin mexxew l-Għaqda l-Prof. Pietru Pawl Saydon, il-Prof. Ġużè Aquilina, il-Prof. Dun Karm Sant u l-Prof. Oliver Friggieri.
Fl-1988 it-tmexxija għaddiet f’idejn l-istudenti u fost il-ħidma li twettqet matul is-snin insibu l-ewwel Kungress Letterarju Malti (1993), it-twaqqif tal-mafkar lill-Poeta Nazzjonali fil-Furjana (2000), inħawi fl-Università msemmija għall-kittieba Maltin magħrufa (Sala Pietru Pawl Saydon, Sala Temi Zammit, Sala Erin Serracino Inglott, Pjazzetta Dun Karm u l-Atriju Vassalli), korsijiet speċjalizzati, tnedijiet ta’ kotba, il-pubblikazzjoni tas-Sensiela Vassalli u l-organizzazzjoni tal-konferenzi f’ġieħ Dun Karm u Mikiel Anton Vassalli.
Għanijiet
Dawn huma l-għanijiet ewlenin tal-Għaqda:
Pubblikazzjonijiet
ittrAħbar (ċirkulari 2006-2017);
Tnedijiet ta’ kotba
____________________
Nhar il-21 ta’ Novembru 2005 saret Laqgħa Ġenerali Straordinarja li għaliha attendew għadd ta’ studenti universitarji b’ħeġġa u determinazzjoni li l-Malti jarawh jikber, jisseddaq u jieħu postu fl-oqsma kollha fil-ħajja Maltija. U bir-raġun, għax il-Malti għadu mhux ilsien nazzjonali kif xieraq li jkun, minkejja l-libsa uffiċjali li għandu fil-Kostituzzjoni tagħna u minkejja l-għarfien li kiseb mill-Unjoni Ewropea.