cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Severo Ochoa
Edukazzjoni u ħajja bikrija
Ochoa twieled f'Luarca (Asturias), Spanja. Missieru kien l-avukat u n-negozjant Severo Manuel Ochoa, (li ssemma għalih), u ommu kienet Carmen de Albornoz. Ochoa kien in-neputi ta' Álvaro de Albornoz (il-President tat-Tieni Repubblika Spanjola li ġie eżiljat, 1947-1951), u l-kuġin tal-poeta u tal-kritiku Aurora de Albornoz. Missieru miet meta Ochoa kellu seba' snin, u hu u ommu ttrasferew ruħhom f'Málaga, fejn attenda l-iskola primarja sal-iskola postsekondarja. L-interess tiegħu fil-bijoloġija ġiet stimolata mill-pubblikazzjonijiet tan-newrologu Spanjol u rebbieħ tal-Premju Nobel Santiago Ramón y Cajal. Fl-1923, huwa mar fl-Iskola Medika tal-Università ta' Madrid, fejn ittama li jaħdem ma' Cajal, iżda Cajal irtira. Huwa studja mal-patri Pedro Arrupe, u Juan Negrín kien l-għalliem tiegħu: "Negrin fetaħli beraħ l-orizzonti affaxxinanti tal-immaġinazzjoni tiegħi, mhux biss permezz tal-lekċers tiegħu u t-tagħlim tiegħu fil-laboratorju, iżda anke permezz tal-pariri, tal-inkoraġġiment u tal-istimolu tiegħu biex naqra monografi u kotba akkademiċi xjentifiċi b'lingwi oħra mhux bl-Ispanjol biss."Negrín ħeġġeġ lil Ochoa u lil student ieħor, José Valdecasas, biex jiżolaw il-kreatinina mill-urina. Iż-żewġ studenti rnexxielhom u żviluppaw ukoll metodu biex ikejlu livelli żgħar ta' kreatinina tal-muskoli. Ochoa qatta' s-sajf tal-1927 fl-Università ta' Glasgow jaħdem ma' D. Noel Paton fuq il-metaboliżmu tal-kreatinina u jtejjeb il-ħiliet lingwisitiċi tiegħu fl-Ingliż. Huwa kompla jtejjeb ukoll il-proċedura tal-assaġġ u kif reġa' lura Spanja hu u Valdecasas ippreżentaw dokument li jiddeskrivi x-xogħol tagħhom fil-Ġurnal tal-Kimika Bijoloġika, fejn malajr ġie aċċettat, u dan immarka l-bidu tal-karriera ta' Ochoa fil-bijokimika. xellug|daqsminuri|Severo Ochoa ma' martu fl-1959 Ochoa kiseb l-ewwel lawrja medika tiegħu fis-sajf tal-1929 u ddeċieda li jerġa' jsiefer biex ikompli jikseb iktar esperjenza fir-riċerka. Ix-xogħol tiegħu rigward il-kreatina u l-kreatinina wasslu għal stedina biex jissieħeb mal-laboratorju ta' Otto Meyerhof fl-Istitut Kaiser Wilhelm għall-Bijoloġija f'Berlin-Dahlem fl-1929. Dak iż-żmien l-istitut kien "art għammiela" tad-dixxiplina tal-bijokimika li kienet qed tevolvi malajr ħafna, u b'hekk Ochoa kellu l-esperjenza li jiltaqa' u jinteraġixxi ma' xjenzati oħra bħal Otto Heinrich Warburg, Carl Neuberg, Einar Lundsgaard, u Fritz Lipmann apparti Meyerhof stess li kien irċieva l-Premju Nobel għall-Fiżjoloġija u l-Mediċina inqas minn deċennju qabel. Fl-1930 Ochoa rritorna f'Madrid biex ilesti r-riċerka għat-teżi tiegħu li ppreżenta dik is-sena. Fl-1931 iżżewweġ lil Carmen García Cobián. Huma ma kellhomx tfal flimkien. Imbagħad beda l-istudji ta' wara d-dottorat tiegħu fl-Istitut Nazzjonali għar-Riċerka Medika f'Londra, fejn ħadem ma' Henry Hallett Dale. Ir-riċerka tiegħu f'Londra kienet fuq l-enżima gliossalasju u kienet punt ta' tluq importanti fil-karriera ta' Ochoa għal żewġ raġunijiet. L-ewwel nett, ix-xogħol tiegħu mmarka l-bidu tal-interess dejjiemi ta' Ochoa fl-enżimi. It-tieni, il-proġett witta t-triq għall-istudju tal-metaboliżmu intermedjarju li kien qed jevolvi malajr ħafna.
Tim nazzjonali tal-futbol ta' Franza
Tazza tad-Dinja 1998
Wara kien imiss lill-Paragwaj, u Franza rnexxiela tikkwalifika permezz ta' golden-goal ta' Laurent Blanc. Fil-kwarti tal-finali, huma rebħu lill-Italja bil-penalties wara li wara l-ħin normali u l-ħin miżjud huma spiċċaw 0-0. Fis-semi-finali huma affrontaw lill-Kroazja u wara li marru minn taħt, għall-ewwel darba fil-kampjonat, minn gowl tat-top-scorer ta' l-istess kampjonat, Davor Šuker, huma rribaltaw is-sitwazzjoni b'doppjetta ta' Thuram.
Aħna l-Muntanji Tagħna
daqsminuri| "Aħna l-muntanji tagħna" monument li juri raġel u mara daqsminuri| 5 munita Dram b'Tatik Papik daqsminuri| Plakka li tfakkar ir-rikostruzzjoni mill-ġdid tal-monument tal-2013 "Aħna l-Muntanji Tagħna" (Armenian:Մենք ենք, մեր լեռները, Menk' enk' mer lernerə) huwa monument kbir fit-tramuntana ta' Stepanakert, il-belt kapitali tar- Repubblika ta' Artsakh de facto indipendenti (de jure Khankendi, fir-Repubblika ta' l-Azerbajġan).
Severo Ochoa
Karriera u riċerka
Fl-1933 Ochoa rritorna f'Madrid flimkien ma' martu u beda jistudja l-glikoliżi fil-muskoli tal-qalb. Fi żmien sentejn, huwa ngħata t-tmexxija tas-Sezzjoni tal-Fiżjoloġija fl-Istitut ġdid għar-Riċerka Medika fl-Iskola Medika tal-Università ta' Madrid. B'xorti ħażina l-ħatra waslet fl-istess żmien li faqqgħet il-Gwerra Ċivili Spanjola. Ochoa ddeċieda li jipprova jwettaq ir-riċerka f'ambjent li qered għal dejjem "l-opportunitajiet tiegħu li qatt isir xjenzat". B'hekk, "wara ħafna ħsieb, flimkien ma' martu ddeċieda li jitlaq minn Spanja". F'Settembru 1936 bdew dak li iktar 'il quddiem huwa sejjaħ is-"snin tal-ivvjaġġar" fejn ivvjaġġa minn Spanja sal-Ġermanja, sal-Ingilterra, u fl-aħħar fl-Istati Uniti fi żmien ta' erba' snin.
Aħna l-Muntanji Tagħna
L-iskultura, ġiet kompluta fl-1967 minn Sargis Baghdasaryan, hija meqjusa bħala simbolu tal-wirt Armenjan ta' Nagorno-Karabakh. Il-monument huwa magħmul minn vulkanika tufa u turi raġel xiħ u mara maqtugħ minn blat, li jirrappreżentaw il-poplu tal-muntanji ta' Karabakh. Huwa magħruf ukoll bħala "tatik-papik" (տատիկ-պապիկ) fl-Armenjan, li jittraduċi bħala "Nanna u Nannu". L-iskultura hija prominenti fl-istemma ta' Artsakh.
Severo Ochoa
Karriera u riċerka
Ochoa telaq minn Spanja u rritorna fl-Istitut Kaiser Wilhelm għall-Bijoloġija ta' Meyerhof li issa ġie rrilokat f'Heidelberg, fejn Ochoa beda jiffoka fuq riċerka kompletament differenti. Matul iż-żjara tiegħu tal-1930, ix-xogħol tal-laboratorju kien tal-"fiżjoloġija klassika", li Ochoa ddeskriva bħala "żmien fejn wieħed kien jara l-muskoli kullimkien". Sal-1936 il-laboratorju ta' Meyerhof kien sar wieħed mill-faċilitajiet bijokimiċi ta' quddiem nett fid-dinja ffukati fuq proċessi bħall-glikoliżi u l-fermentazzjoni. Minflok l-istudju tal-muskoli, il-laboratorju beda jippurifika u jikkaratterizza l-enżimi involuti fl-azzjoni tal-muskoli u dawk involuti fil-fermentazzjoni tal-ħmira.
Aħna l-Muntanji Tagħna
Immaġni kontroversja fl-Eurovision
L-użu tal-monument waqt filmat ta ’qabel it-twettiq tal- Eurovision Song Contest 2009 kien l-ewwel wieħed minn diversi kunflitti politiċi waqt il-kompetizzjoni madwar l-Armenja u l-Ażerbajġan. Il-kunflitt ħareġ minn filmat introduttorju ta’ “ kartolina” li tindaqq qabel l-eżekuzzjoni tal-Armenja f’sens ta’ semi-finali, li juri l-monument flimkien ma’ simboli oħra tal-Armenja. Rappreżentanti mill-Ażerbajġan ilmentaw mal-Unjoni Ewropea tax-Xandir dwar l-użu ta '"We Are Our Mountains" fl-introduzzjoni Armena, peress li t-territorju ta' Nagorno-Karabakh huwa parti de jure tal-Azerbajġan. Bi tweġiba għall-ilment, l-immaġni ġiet editjata mill-video fil-fażi finali. Madankollu, l-Armenja rritaljat għad-deċiżjoni billi inkludiet diversi immaġini tal-monument fil-preżentazzjoni tal-votazzjoni tagħha —fuq skrin tal-vidjow fl-isfond, u fuq wara tal' clipboard tal-preżentant kelliemi tagħhom, Sirusho.
Severo Ochoa
Karriera u riċerka
Minn dak iż-żmien sal-1938, kellu bosta karigi u ħadem ma' ħafna nies f'diversi postijiet. Pereżempju, Otto Meyerhof ħatru Assistent tar-Riċerka Temporanju fl-Istitut Kaiser Wilhelm għar-Riċerka Medika f'Heidelberg għal sena. Mill-1938 sal-1941 huwa kien Dimostratur u Assistent tar-Riċerka ta' Nuffield fl-Università ta' Oxford.
Stati Uniti
Ochoa mbagħad mar l-Istati Uniti, fejn mill-ġdid kellu bosta karigi f'diversi universitajiet. Bejn l-1940 u l-1942, Ochoa ħadem għall-Fakultà tal-Mediċina tal-Università ta' Washington f'St. Louis. Fl-1942 inħatar Riċerkatur tal-Mediċina fl-Iskola tal-Mediċina tal-Università ta' New York u sussegwentement sar ukoll Assistent Professur tal-Bijokimika (1945), Professur tal-Farmakoloġija (1946), Professur tal-Bijokimika (1954), u President tad-Dipartiment tal-Bijokimika.
Tim nazzjonali tal-futbol ta' Franza
Euro 2000
Roger Lemerre ħa post Jacquet wara r-rebħa fil-finali tat-Tazza tad-Dinja ta' l-1998. Hu ggwidahom għall-Euro 2000. Zidane żamm il-forma tiegħu tal-Plejer tas-Sena tal-FIFA meta fil-kwarti tal-finali kontra Spanja hu skorja free kick dirett u penalty fis-semi-finali kontra l-Portugall.
Severo Ochoa
Stati Uniti
Fl-1956 sar ċittadin Amerikan. Fl-1959, Ochoa u Arthur Kornberg ingħataw il-Premju Nobel għall-Fiżjoloġija jew għall-Mediċina "għall-iskoperta tagħhom tal-mekkaniżmi fis-sinteżi bijoloġika tal-aċidu ribonuklejku u tal-aċidu deossiribonuklejku".
Tim nazzjonali tal-futbol ta' Franza
Euro 2000
Fil-finali, Franza rebħet lill-Italja 2-1, wara li kienet minn taħt. David Trezeguet skorja l-gowl tar-rebħa fil-ħin miżjud biex ta r-rebħa lill-Franċiżi. Din kienet l-ewwel darba li tim nazzjonali żamm it-titlu tat-Tazza tad-Dinja u t-titlu tal-Kampjonat Ewropew, wara l-Ġermanja tal-Punent fl-1974, u kienet ukoll l-ewwel darba li r-rebbieħ tat-Tazza tad-Dinja kiseb it-titlu ta' champion ta' l-Ewropa. Franza żammet l-pożizzjonijiet għoljin tar-rankings tal-FIFA bejn s-sena 2000 u 2001.
Severo Ochoa
Stati Uniti
Ochoa kompla r-riċerka dwar is-sinteżi tal-proteini u r-replikazzjoni tal-viruses tal-RNA sal-1985, meta rritorna fi Spanja li kienet saret demokratika u ta konsulenzi lill-awtoritajiet Spanjoli tal-politika tax-xjenza. Ochoa rċieva wkoll il-Medalja Nazzjonali għax-Xjenza tal-Istati Uniti fl-1978.
Tim nazzjonali tal-futbol ta' Franza
Skwadra attwali
Il-plejers segwenti ġew imsejħa sabiex jipparteċipaw fil-partiti kontra l-Ġeorġja (22 ta' Marzu) u Spanja (26 ta' Marzu) validi għall-fażi ta' kwalifikazzjoni għat-Tazza tad-Dinja 2014.
Severo Ochoa
Stati Uniti
Severo Ochoa miet f'Madrid, Spanja fl-1 ta' Novembru 1993. Carmen García Cobián Ochoa kienet mietet fl-1986. daqsminuri|Monument lil Severo Ochoa fl-Università ta' Madrid Ferm wara mewtu, l-attriċi Spanjola Sara Montiel iddikjarat li hi u Severo Ochoa kellhom relazzjoni romantika (mhux ikkonfermata) fis-snin 50 tas-seklu 20, f'intervista fil-gazzetta Spanjola El País: "El gran amor de mi vida ha sido Severo Ochoa. Pero fue un amor imposible. Clandestino. Estaba casado y, además, no pegaba que él estuviera investigando y yo haciendo películas" ("L-imħabba kbira ta' ħajti kien Severo Ochoa. Iżda kienet imħabba impossibbli. Klandestina. Kien miżżewweġ, u barra minn hekk, il-fatt li hu kien jagħmel ir-riċerka u jien naħdem il-films ma kinux imorru tajjeb ħafna flimkien").
Legat
Ċentru ġdid tar-riċerka barra Madrid li kien ippjanat fis-snin 70 tas-seklu 20, inbena u ssemma għalih, iċ-Centro de Biología Molecular Severo Ochoa. Fin-Nofsinhar ta' Madrid, hemm sptar li ssemma għalih, kif ukoll l-istazzjon tal-metro ta' Madrid li jaqdi l-Hospital Severo Ochoa.
L-asterojde 117435 Severochoa ssemmiet għalih ukoll.
Yeni-Kale
daqsminuri|314x314px|It-torri ta’ Yeni-Kale Yeni-Kale (bl-Ukren: Єні-Кале; bir-Russu: Еникале; bit-Tork: Yenikale; bit-Tatar tal-Krimea: Yeñi Qale, spelluta wkoll Yenikale, Eni-Kale, Yeni-Kaleh jew Yéni-Kaleb) hija fortizza max-xatt tal-Istrett ta’ Kerch fil-belt ta’ Kerch fil-Krimea.
Severo Ochoa
Legat
F'Ġunju 2011, is-Servizz Postali tal-Istati Uniti ħareġ bolla ddedikata lilu, bħala parti mill-kollezzjoni tax-Xjenzati Amerikani, flimkien ma' Melvin Calvin, Asa Gray, u Maria Goeppert-Mayer, fit-tielet volum tas-serje.
Lista tal-ispeċi tal-mammiferi l-ġodda li ġew deskritti xjentifikament fis-sena 2000
Din hija il-lista ta' l-ispeċi tal-mammiferi il-ġodda li ġew deskritti xjentifikament fis-sena 2000. It-terminu "mammiferi" hawn jinkludi l-ispeċi klassifikati fil-"Mammaliaformes" (Docodonta, Haramiyida, Morganucodonta u xi ġeneri oħrajn) ukoll.
Yeni-Kale
Storja
xellug|daqsminuri|265x265px|Yeni-Kale u l-Istrett ta’ Kerch li jikkollega l-[[Baħar Iswed mal-Baħar ta’ Azov]] Yeni-Kale nbniet mill-Imperu Ottoman bejn l-1699 u l-1706 fuq il-peniżola ta’ Kerch li kienet parti mill-Khanat ta’ Krimea. L-isem Yenikale jfisser “fortizza ġdida” bit-Tork (yeni - ġdida, kale - fortizza). Il-fortizza nbniet skont il-gwida ta’ Goloppo, Taljan li kien ikkonverta għall-Iżlam. Barra minn hekk, diversi inġiniera Franċiżi ħadu sehem fil-kostruzzjoni.
Yeni-Kale kienet armata b’kanuni b’saħħithom u kienet tokkupa post strateġiku importanti tul il-kosta tal-Istrett ta’ Kerch. Il-fortizza kienet tokkupa erja ta’ 25,000 m² u kellha żewġ imħażen għall-porvli, arsenal, ġibjun għall-ilma, djar abitabbli, struttura bil-banjijiet u moskea. Madwar 800 suldat Tork u 300 suldat Tatar tal-Krimea kienu stazzjonati bħala gwarniġjon f’Yeni-Kale. Il-punt dgħajjef tal-fortizza kien in-nuqqas ta’ ilma tajjeb għax-xorb fiż-żona. Għalhekk, tqiegħed pajp tal-ilma taħt l-art biex iwassal l-ilma minn għajn li kienet tinsab kilometri bogħod mill-fortizza. Yeni-Kale ntużat wkoll bħala residenza tal-paxà. daqsminuri|276x276px|Veduta ta’ Yeni-Kale mill-kosta Matul il-gwerra bejn ir-Russja u t-Turkija ta’ bejn l-1768 u l-1774, l-Armata Russa invadiet il-Krimea fis-sajf tal-1771. Minkejja li r-rinforzi mill-Imperu Ottoman kienu waslu minn qabel, it-Torok ħadu d-deċiżjoni li jabbandunaw il-fortizza ta’ Yeni-Kale. L-unitajiet Russi taħt il-kmand tal-Ġeneral Nikolay Borzov daħlu fil-fortizza fil-21 ta’ Ġunju 1771. Abaza Muhammad Pasha, li kien il-kmandant ta’ Yeni-Kale ħarab lejn Sinop, it-Turkija, u s-sultan taħt is-sentenza tal-mewt minħabba l-għadd ta’ fallimenti militari.
Wara t-Trattat ta’ Küçük Kaynarca fl-1774, Kerch u l-fortizza ta’ Yeni-Kale ġew ċeduti lir-Russja. Il-fortizza saret parti mill-muniċipalità tal-belt ta’ Kerch-Yenikale tal-Governorat ta’ Taurida.
Fis-seklu 19, il-fortizza ntużat mir-Russi bħala sptar militari. Madankollu, mis-snin 80 tas-seklu 19, Yeni-Kale ġiet abbandunata għalkollox.
Illum il-ġurnata, il-fdalijiet ta’ Yeni-Kale saru attrazzjoni turistika. Id-distett ta’ Kerch fil-qrib jissejjaħ Yeni-Kale wkoll.
Senġi tal-blat tal-Punent
Is-Senġi tal-blat tal-Punent Elephantulus rupestris, huwa mammiferu plaċentat insettivoru ta' daqs pjuttost żgħir ta' l-ordni Macroscelidea. Dan is-senġi għandu firxa kbira li tlaħħaq il-450,000km², f'ambjenti xotti bħad-deżert u s-savana.
Tazza tad-Dinja tal-Futbol 1930
It-Tazza tad-Dinja tal-Futbol 1930 kienet l-edizzjoni inawgurali tat-Tazza tad-Dinja tal-FIFA, il-kampjonat internazzjonali għat-timijiet nazzjonali tal-futbol tal-irġiel. Din saret ġewwa l-Urugwaj bejn it-13 u t-30 ta' Lulju 1930. Il-FIFA, il-federazzjoni internazzjonali li tiggverna l-futbol, għażlet l-Urugwaj bħala l-pajjiż ospitu minħabba li l-pajjiż kien se jiċċelebra ċ-ċentinarju mill-ewwel kostituzzjoni tiegħu, u t-tim nazzjonali tal-Urugwaj irnexxielu jirbaħ il-kompetizzjoni tal-futbol fil-Logħob Olimpiku tas-sajf 1928. Il-logħbiet kollha ntlagħbu fil-kapitali Urugwajana ta' Montevideo, il-maġġornaza fl-Estadio Centenario, li ġie mibni speċifikament għal dan il-kampjonat.
Tlettax-il tim, sebgħa mill-Amerika t'Isfel, erbgħa mill-Ewropa u tnejn mill-Amerika ta' Fuq daħlu għal din il-kompetizzjoni. In-nuqqas fin-numru ta' timijiet Ewropej kien minħabba d-diffikultajiet sabiex jivvjaġġaw lejn l-Amerika t'Isfel. It-timijiet ġew maqsuma f'erba' gruppi, bir-rebbieħ ta' kull wieħed minnhom jgħaddi għas-semifinali. L-ewwel żewġ logħbiet tat-Tazza tad-Dinja intlagħbu fl-istess ħin u ġew mirbuħa minn Franza u l-Istati Uniti, li għelbu lill-Messiku 4–1 u lill-Belġju 3–0, rispettivament. Lucien Laurent ta' Franza kien li skorja l-ewwel gowl fl-istorja tat-Tazza tad-Dinja, waqt li l-gowler Amerikan Jimmy Douglas żamm l-ewwel xibka mhux mittiefsa tal-kampjonat.
L-Arġentina, l-Urugwaj, l-Istati Uniti u l-Jugożlavja lkoll rebħu l-gruppi rispettivi tagħhom sabiex ikkwalifikaw għas-semifinali. Fil-finali, il-favoriti Urugwaj għelbu lill-Arġentina 4–2 quddiema 93,000 ruħ, u b'hekk sar l-ewwel pajjiż li rebħu t-Tazza tad-Dinja.
Parteċipanti
thumb|325px|Pajjiżi parteċipanti L-ewwel edizzjoni tat-Tazza tad-Dinja kienet l-unika waħda mingħajr kwalifikazzjoni. Kull pajjiż affiljat mal-FIFA ġie mistieden biex jikkompeti u kellu jagħti d-deċiżjoni tiegħu sat-28 ta' Frar 1930. Kienu ħafna pajjiżi fl-Amerika li wrew interess: l-Arġentina, il-Brażil, il-Bolivja, iċ-Ċili, il-Messiku, il-Paragwaj, il-Perù u l-Istati Uniti kollha daħlu. Total ta' seba' pajjiżi mill-Amerika t'Isfel ħadu sehem, b'dan in-numru jibqa' l-iktar wieħed fl-istorja ta' pajjiżi minn dan ir-reġjun. Madanakollu, minħabba t-tul u l-ispiża involut fit-traġitt fuq l-Oċean Atlantiku, kienu ftit il-pajjiżi Ewropej li xtaqu jipparteċipaw. Fil-fatt, sal-aħħar ta' Frar l-ebda pajjiż Ewropew ma rrisponda għall-istedina li saret. F'tentattiv sabiex tikseb parteċipazzjoni Ewropea, l-Assoċjazzjoni tal-Futbol Urugwajana bagħtet ittra lill-Football Association tal-Ingilterra, anke jekk il-Home Nations ma kinux membri tal-FIFA sa dakinhar. Din ġiet rifjutata mill-Kumitat tal-FA fit-18 ta' Novembru 1929. Xahrejn qabel il-bidu tal-kampjonat, l-ebda tim Ewropew ma kien għadu daħal.
Wara l-intervent tal-president tal-FIFA Jules Rimet, erba' pajjiżi għamlu l-vjaġġ fuq il-baħar: il-Belġju, Franza, ir-Rumanija u l-Jugożlavja. Ir-Rumeni, immexxija minn Constantin Rădulescu u kkowċjati mill-kaptan tagħhom Rudolf Wetzer u Octav Luchide, daħlu fil-kompetizzjoni wara l-intervent tar-re l-ġdid tagħhom, Karlu II. Hu għażel l-iskwadra personalment u għamel qbil mal-impjegati sabiex jassiguraw illi l-plejers ikollhom xorta waħda x-xogħol mar-ritorn tagħhom. Il-Franċiżi daħlu wara l-intervent personali ta' Rimet, però la d-difensur stilla Manuel Anatol u lanqas il-kowċ Gaston Barreau ma ġew persważi biex jagħmlu l-vjaġġ. Il-parteċipazzjoni tal-Belġjani ġiet instigata mill-viċi-president tal-FIFA Rudolf Seedrayers.
Ir-Rumeni mbarkaw l-SS Conte Verde minn Ġenova, il-Franċiżi telgħu abbord f'Villefranche-sur-Mer fil-21 ta' Ġunju 1930, u l-Belġjani nġabru minn Barċellona. Dan il-vapur kellu fuqu wkoll lil Rimet, it-trofew u tlett referis Ewropej: il-Belġjani Jean Langenus u Henri Christophe, flimkien mal-Franċiż Thomas Balway. It-tim Brażiljan imbarka meta l-vapur trakka f'Rio de Janeiro fid-29 ta' Ġunju qabel ma wasal l-Urugwaj fl-4 ta' Lulju. Il-Jugożlavi vvjaġġaw f'vapur bil-fwar Florida minn Marsilja.
Grupp 1
Minkejja li Franza kienu niżlu jilgħabu darbtejn f'temp ta' 48 siegħa, iċ-Ċili kien għadu ma ġiex involuti. It-tim mill-Amerika t'Isfel lagħab il-Messiku fil-ġurnata ta' wara, fejn rebħu bl-iskor konvinċenti ta' 3–0.
Fit-tieni partita tal-Arġentina, kontra l-Messiku, ġie msaffar l-ewwel penalty tal-istorja tal-kampjonat. Skont kif irrakkuntat minn John Langenus – ir-referì tal-finali u xhieda okulari tal-partita – ġew mogħtija total ta' ħames penalties, tlieta minnhom kontroversjali, f'logħba rrefjata mill-kowċ tal-Bolivja Ulises Saucedo. Barra minn hekk il-ballun ġie pożizzjonat 14-il metru 'l bogħod mil-linja tal-gowl, minflok 11-il metru skont ir-regoli. Mill-ħames penalties, wieħed biss ġie skurjat. Guillermo Stábile skorja tripletta fid-debutt tiegħu u l-Arġentina rebħu 6–3 minkejja n-nuqqas tal-kaptan Manuel Ferreira, li kellu jirritorna lura lejn Buenos Aires sabiex jagħmel eżami tal-liġi. Zumelzú impressjona wkoll b'doppjetta.
Il-kwalifikazzjoni ġiet deċiża fl-aħħar ġurnata tal-grupp, milgħuba bejn l-Arġentina u ċ-Ċili fit-22 ta' Lulju. Stábile ikkonferma lilu nnifsu bħala attakkant prim fejn fil-bidu tal-logħba skorja darbtejn. Fil-15-il minuta, iċ-Ċili naqqsu d-distakk b'Subiabre li sfrutta żball tal-gowler Bossio. Il-partita involviet ġlieda li faqqet wara daħla ta' Monti fuq Arturo Torres. Din qajjmet għagħa sħiħa fit-tribuna qalb il-partitarji li involviet daqqiet ta' ponn, bżieq u daqqiet ta' saqajn li kellha tiġi kkontrollata mill-pulizija fuq iż-żwiemel. Lejn tmiem il-logħba Evaristo għeleb għat-tielet darba lil Cortés sabiex l-Arġentina ħarġu rebbieħa 3–1 u kisbu post fis-semifinali.
Grupp 2
thumb|250px|Is-Seleção (fotografata hawn fuq qabel il-partita kontra l-Jugożlavja) iddeludiet f'dan it-turnew thumb|250px|Il-konfront bejn il-Jugożlavja u l-Brażil. Jidhru fir-ritratt [[Milovan Jakšić (gowler fuq ix-xellug), Dragan Mihajlović (nofs) u Teóphilo (lemin).]] It-tieni grupp kien iffurmat mill-Brażil, il-Bolivja u l-Jugożlavja. Il-Brażil ġabu magħhom skawdra ffurmata kollha minn futbolers tal-Campeonato Carioca, bl-eċċezzjoni ta' Araken ta' Santos li kien jilgħab fil-Campeonato Paulista. Is-Seleção, li ħafna kienu qegħdin jistennew li jirbħu l-grupp, tilfu l-logħba inawgurali kontra l-Jugożlavja bl-iskor ta' 2–1, li kellha tkun ir-rebbieħa eventwali tal-grupp.
Festival tal-Eurovision 2002
Il-Festival tal-Eurovision tal-2002 kien is-47 edizzjoni ta' dan il-konkors u sar fil-belt ta' Tallinn, l-Estonja.
Tazza tad-Dinja tal-Futbol 1930
Grupp 2
L-iskadwra Slava kienet tinkludi diversi plejers emigranti u sejjħet minn Franza lil Bek, Stefanović u Sekulić. Il-midfilder laterali Tirnanić, li aktar tard kellu jservi bħala kowċ tat-tim nazzjonali, u Marjanović kienu fost il-pedini importanti u l-gowler Jakšić ikkonferma ruħu bħala wieħed mill-aqwa fit-turnew.
Fil-logħba segwenti, il-Bolivja, li kienet għadha qiegħda tistenna l-ewwel rebħa internazzjonali tagħha, niżlet fil-grawnd kontra l-Ewropej. Is-Sud-Amerikani għal din l-okkażjoni libsu flokkijiet partikulari – kull waħda minnhom kellha ittra fuqha – li bl-iskawdra f'linja kienet taqra "Viva Uruguay" bħala ġieħ lejn l-ospiti tal-kompetizzjoni. Minkejja dan, il-Bolivja ftit li xejn ħalliet marka hekk kif tilfet iż-żewġ partiti tagħha bi skor kbir. Kontra l-Jugożlavja rnexxielhom jżommu sod sa siegħa logħba, sakemm sat-tisfira finali r-riżultat kien juri telfa ta' 4–0. Diversi gowls tal-Bolivjani ġew imħassra. Il-partita ntlagħbet f'temperatura ta' 10 gradi taħt iż-żero.
Kontra l-Brażil, fl-aħħar logħba li ma kienet issarraf xejn minħabba li ż-żewġ timijiet kienu diġà eliminati, ir-riżultat sa tmiem l-ewwel taqsima kien juri vantaġġ ta' 1–0 għall-Brażil. Matul l-ewwel 45 minuta kien hemm konfużjoni sħiħa bejn il-plejers fil-grawnd li kellhom flokkijiet tal-istess kulur. Ulises Saucedo daħħal il-plejers tiegħu wara l-mistrieħ bi flokkijiet oħrajn; fit-tieni taqsima, il-Brażiljani skorjaw tliet darbiet oħra, tnejn minnhom mill-atleta Preguinho.
Grupp 3
L-ospiti tal-Urugwaj, ikkunsidrati bħala l-favoriti għar-rebħ tat-titlu quddiem l-Arġentina u l-Brażil, kienu jiffurmaw it-tielet grupp mal-Perù u r-Rumanija. Fl-ewwel logħba bejn ir-Rumanija u l-Perù kien hemm l-ewwel tkeċċija, dik tal-Peruvjan Plácido Galindo fis-70 minuta. Ir-Rumeni sfruttaw il-vantaġġ numeriku u skorjaw żewġ gowls fl-aħħar minuti u ħarġu rebbieħa 3–1. Din il-logħba tibqa' mfakkra għall-iżgħar attendenza qatt rikordjata fl-istorja tat-Tazza tad-Dinja. L-ispettaturi – uffiċjalment 2,549 – kienu fil-verita madwar 300.
Qabel id-debutt, l-Urugwajani għamlu erba' ġimgħat ta' taħriġ u skeda riġida. Il-gowler Mazali (diġà ċampjin Olimpiku għal darbtejn) inqabad mill-kowċ Suppici dieħel tard filgħaxija wara li kien żar lil martu, u b'konsegwenza t'hekk ġie eskluż mill-iskwadra. Postu ħadu Ballesteros.
L-Urugwaj għelbu lir-Rumanija b'mod iktar faċli, b'riżultat ta' 4–0 li wasal fl-ewwel taqsima u li nżamm sal-aħħar. B'hekk l-Urugwaj kisbu post fis-semifinali.
Grupp 4
L-Istati Uniti, li fosthom kellhom diversi plejers Brittaniċi emigranti, iddominaw ir-raba' grupp b'żewġ rebħiet konvinċenti kontra l-Belġju u l-Paragwaj. Il-plejers Amerikani, ħafna minnhom debuttanti, spikkaw rwieħhom għall-fiżiċità imponenti tagħhom. Fl-ewwel logħba għelbu b'riżultat mhux mistenni ta' 3–0 kontra l-Belġjani. Il-gazzetta Urugwajana Imparcial kitbet: "ir-rebħa kbira tal-Amerikani tassew issorprendiet lill-esperti". Il-Belġajni – li kellhom jirrinunzjaw għal Raymond Braine, wieħed mill-aħjar minn tagħhom – ilmentaw fuq il-kundizzjonijiet tal-grawnd u d-deċiżjonijiet tar-referì fejn saħqu li kien hemm offside fl-azzjoni li wasslet għat-tieni gowl.
It-tieni konfront tal-grupp bejn l-Istati Uniti u l-Paragwaj (3–0), li ntlagħbet f'kundizzjonijiet ta' riħ qawwi, rat l-ewwel tripletta tal-kompetizzjoni skorjata minn Bert Patenaude. Bl-Istati Uniti diġà kwalifikati, l-aħħar partita kienet inutli, bil-Paragwajani joħorġu rebbieħa kontra l-Belġani.
Semifinali
L-ewwel li ntlagħbet kienet dik bejn l-Arġentina u l-Istati Uniti fis-26 ta' Lulju ġewwa l-Estadio Centenario, liema grawnd kien mgħarraq bl-ilma tax-xita. Kienet partita vjolenti; l-Amerikani tilfu lill-midfilder tagħhom Raphael Tracy li kiser saqajh wara 10 minuti logħob. L-ewwel taqsima għalqet bl-Arġentina gowl vantaġġ grazzi għal gowl ta' Monti fl-20 minuta. Fit-tieni taqsima l-Amerikani ġew assedjati u sofrew mill-veloċità tal-attakkanti tal-albiceleste. Il-partita ntemmet 6–1 favur l-Arġentini.
Kontroversja fuq il-finali għat-3/4 post
Il-finali tradizzjoni għat-tielet u r-raba' post ġiet imnedija fl-edizzjoni tal-1934. B'hekk, it-Tazza tad-Dinja 1930 hija l-unika waħda mingħajr din il-partita, li dejjem intlagħbet bejn is-semifinali u l-finali. Xi fonti, b'mod partikulari l-gazzetta tal-FIFA tal-1984, taw ħjiel li kien hemm xi forma ta' konfront validu għat-tielet u r-raba' post, mirbuħ mill-Jugożlavja 3–1. Min-naħa l-oħra, skont sorsi oħrajn, il-konfront kien fil-programm però qatt ma ntlagħab. Skont x'ġie miktub mill-ġurnalist Urugwajan Hyder Jawad fil-ktieb tiegħu Four Weeks In Montevideo: The Story of World Cup 1930, ippubblikat fl-2009, il-Jugożlavja rrifjuatat li tilgħab minħabba li m'għoġobiex l-irreffjar tas-semifinali kontra l-ospiti tal-kompetizzjoni, fejn ikkunsidrawh bħala imparzjali.
Kummissjoni teknika tal-FIFA irrappurtat fl-1986 il-pożizzjoni finali tat-timijiet kollha li ħadu sehem fl-edizzjonijiet preċedenti tat-Tazza tad-Dinja: f'din il-klassifika l-Istati Uniti huma fit-tielet u l-Jugożlavja r-raba', kif għandhom jiġu kkunsidrati llum il-ġurnata.
Fl-2010, it-tifel ta' Kosta Hadži, kap tad-delegazzjoni fit-Tazza tad-Dinja 1930 u viċi-president tal-federazzjoni tal-futbol tal-Jugożlavja ta' dak iż-żmien, iddikjara li l-Jugożlavja, bħala tim, ġiet ippremjata b'midalja tal-bronż miżmuma sal-lum il-ġurnata mill-familja Hadži. Dejjem skont Hadži, il-Jugożlavja ġiet ikkunsidrata bħala t-tielet minħabba li tilfet is-semifinali kontra ċ-ċampjins eventwali tal-Urugwaj. L-oriġini u l-awtentiċità ta' din il-midalja għadhom mhumiex rikonoxxuti.
Finali
250px|thumb|Il-formazzjonijiet niżlu fil-grawnd fejn adottaw żewġ sistemi ta' logħob offensivi: it-2–3–5 thumb|Il-ballun li ntuża' fil-finali Ir-rebħiet tal-Urugwaj u l-Arġentina fis-semifinali wasslu lit-tnejn li huma sal-finali. Sentejn qabel it-tnejn li huma kienu protagonisti tal-finali tal-Olimpjadi tal-1928, f'partita li baqgħet tissejjaħ bħala "l-isbaħ partita tal-futbol ta' kull żmien", mirbuħa mis-Celeste 2–1. Il-finali ntlagħbet fit-30 ta' Lulju ġewwa l-Estadio Centenario, taħt xita ta' borra (avveniment rari f'Montevideo).
Il-port ta' La Plata kien mimli attività. L-għaxar vapuri li kellhom jittrasportaw il-partitarji Arġentini ta' Buenos Aires lejn Montevideo u l-biċċiet tal-baħar l-oħra li ġew magħmula disponibbli ma kinux biżżejjed. Huwa stmat li bejn 10,000 u 15,000 Arġentin għamlu l-vjaġġ, imma l-port ta' Montevideo kien tassew mimli li ħafna żbarkaw biss fit-tisfira tal-bidu tal-partita, fejn kien għad baqalhom jilħqu l-grawnd. Fid-dħul fil-grawnd kull spettatur ġie mfittex sabiex jaċċertaw li ma jkunx hemm armi. Il-gradi nfetħu fit-tmienja ta' filgħodu, sitt sigħat qabel il-bidu, u f'nofsinhar il-grawnd kien mimli. L-attendenza uffiċjali kienet ta' 93,000 ruħ.
Il-jiem li ppreċedew il-logħba kienu mimlija tensjoni. Ħafna plejers Urugwajani rċevew theddid ta' mewt min-naħa ta' partitarji Arġentini. Fis-sigħat ta' qabel il-finali xi nies marru qrib il-post fejn kienu qegħdin jitħarrġu l-Arġentini fejn iddisturbawhom b'kant u theddid. Luis Monti ġie intimidit, però xorta waħda niżel fil-grawnd. L-istess xorti messet lir-referì tal-logħba, il-Belġjan John Langenus, li mpona lill-FIFA ftit sigħat qabel il-bidu tal-logħba li jkollu sigurtà fuq ħajtu. Hu ngħata mal-mitt pulizija għad-dispożizzjoni u vapur lest li jitlaq madwar siegħa minn tmiem il-logħba f'każ li jkollu bżonn jaħrab.
L-Urugwaj għamlu bidla fil-formazzjoni minn dik li ntlagħbet fis-semifinali minħabba li Anselmo kellu jaqbeż din il-logħba kawża ta' attakk ta' paniku. Skont fonti oħrajn, Anselmo – fost l-aħjar tal-Uruguwaj – talab li ma jinżilx fil-grawnd mingħajr ma ta raġuni partikulari, li probabilment kienet il-biża' li jaffronta l-markatura aggressiva ta' Monti. Postu ħadu Castro, attakkant nieqes minn idu l-leminija li kien tilifha f'inċident fuq il-post tax-xogħol fl-età ta' 13-il sena, li għan-nuqqas fuq il-lat tekniku kien jagħel għaliha fil-ġiri kontinwu. L-Arġentina kellha tilgħab mingħajr l-imweġġa' Zumelzú u Varallo, imma t-tieni wieħed xorta waħda ġie skjerat mal-ewwel ħdax.
Il-kronaki ta' dak iż-żmien irrakuntaw fuq logħba li ma ddiżappuntatx l-aspettativi, fejn iż-żewġ timijiet ħarġu fuq l-offensivi bit-tnejn jilgħabu b'ħames attakkanti.
Pablo Dorado għall-Urugwaj skorja l-ewwel gowl b'xutt fil-baxx mil-lemin. Ir-risposta tal-Arġentina ma tantx damet ma waslet u tmien minuti wara ġabu l-iskor indaqs: Carlos Peucelle irċieva ballun minn Ferreira, qabeż plejer u skorja minn xutt qawwi li l-gowler Urugwajan Ballesteros ma seta' jagħmel xejn. Aktar tard Stábile, l-aqwa skorer tat-turnew, skorja t-tmien u l-aħħar gowl tiegħu, fejn tefa' lill-Arġentina 2–1 minn fuq. Il-kaptan Urugwajan Nasazzi ipprotesta għalxejn wara li sostna li Stábile kien f'pożizzjoni irregolari. Fit-tieni taqsima l-Urugwaj sar aktar kuraġġjuż u tejjeb il-logħob tiegħu. Monti falla l-okkażjoni għat-3–1 għall-Arġentina u fl-azzjoni li segwiet, l-Urugwaj ġabu l-gowl tad-dro permezz ta' Pedro Cea. Għaxar minuti wara gowl ta' Santos Iriarte ta vantaġġ lill-Urugwaj u lejn l-aħħar Castro kien imissu biex jiskorja l-gowl li ssiġilla r-rebħa ta' 4–2. Langenus saffar it-tisfira finali u l-Urugwaj żiedu t-titlu ta' ċampjins tad-dinja wara t-titlu ta' ċampjins Olimpiċi.
Jules Rimet ippreżenta t-trofew tat-Tazza tad-Dinja – li aktar tard ħa ismu – lill-president tal-Federazzjoni tal-futbol tal-Urugwaj Raúl Jude. Il-ġurnata ta' wara ġiet iddikjarata bħala festa nazzjonali fl-Urugwaj; fil-kapitali Arġentina Buenos Aires ġemgħa bdiet titfa' l-ġebel lejn il-konsolat Urugwajan.
Skont l-analisi tal-kritika u tal-istess plejers Arġentini, l-albiceleste – li fuq il-pjan tekniku kienu superjuri – tilfet il-finali kawża tan-nuqqas ta' organizzazzjoni fid-difiża. Kollha kienu qegħdin jaħsbu biex jattakkaw. L-Urugwaj, min-naħa l-oħra, għażlet li tilgħab fuq il-kontrattakk fejn sfruttat l-ispazji vojta li tħallew mill-avversarji, u dan kien il-punt kruċjali tas-suċċess.
Fi tmiem it-Tazza tad-Dinja, Franza, il-Jugożlavja u l-Istati Uniti kollha lagħbu logħbiet ta' ħbiberija fl-Amerika t'Isfel. Il-Brażil lagħab ma' Franza nhar l-1 ta' Awwissu, mal-Jugożlavja fl-10 ta' Awwissu u mal-Istati Uniti fis-17 ta' Awwissu. L-Arġentina ospitat lill-Jugożlavja fit-3 ta' Awwissu.
Impjanti
thumb|250px|L-[[Estadio Centenario, fejn intlagħbu l-maġġoranza tal-partiti]] Il-partiti kollha ntlagħbu f'Montevideo u ġew użati tliet grawnds: Estadio Centenario, Estadio Pocitos, u Estadio Parque Central. Estadio Centenario ġie mibni kemm minħabba dan il-kampjonat u wkoll bħala ċelebrazzjoni taċ-ċentinarju mill-indipendenza tal-Urugwaj. Iddisinjat minn Juan Scasso, dan kien il-grawnd prinċipali tal-kampjonat, li fi kliem Rimet kien "it-tempju tal-futbol". B'wisa' ta' 90,000 dan kien l-ikbar grawnd tal-futbol barra mill-Gżejjer Brittaniċi. F'dan il-grawnd intlagħby 10 minn 18-il partita, fosthom iż-żewġ semifinali u l-finali. Minħabba l-iskeda magħfusa ta' kostruzzjoni u l-istaġun ta' xita li laqat, is-Centenario ma kienx lest biex jintuża sa ħamest ijiem qabel il-kampjonat. Il-partiti tal-bidu ntlagħbu fi grawnds iżgħar użati mill-klabbs minn Montevideo, Nacional u Peñarol, il-Parque Central u l-Pocitos.
Uffiċċjali tal-partiti
thumb|200px|John Langenus, ir-referì tal-finali. Ħmistax-il referì ħadu sehem fil-kompetizzjoni. Sabiex kull wieħed minnhom ikollu idea ċara tal-applikazzjoni tar-Regoli tal-Logħba, ir-referis ġew mistiedna għal laqgħa żgħira sabiex jiġu ċċarati ċerti kunflitti u dilemmi. Ir-referis kienu jirrefjaw il-logħba lebsin ġlekk u ingravata.
Mill-ħatriet kollha tar-referis kien hemm xi wħud li ġibdu l-attenzjoni. Il-Bolivjan Ulises Saucedo irrefja l-logħba Arġentina–Messiku, li l-Arġentina rebħu 6–3. Matul din il-logħba Saucedo, li kien ukoll iservi bħala l-kowċ tal-Bolivja, ta tliet penalties. Saucedo ma kienx l-uniku li kellu rwol doppju fil-kompetizzjoni: Constantin Rădulescu, il-kowċ tar-Rumanija, ġie wżat darbtejn bħala assistent fl-ewwel grupp.
Il-lista segwenti turi l-uffiċċjali kollha li servew bħal referis jew assistenti. Uffiċċjali miktuba bil-korsiv kienu wżati biss bħala assistenti matul il-kampjonat.
Afrika t'Isfel
L-Afrika t'Isfel, uffiċjalment ir-Repubblika tal-Afrika t'Isfel, huwa pajjiż li jinsab fil-ponta tan-nofsinhar tal-Afrika. Hija maqsuma f'disa 'provinċji u għandha 2,798 kilometru (1,739 mi) ta' kosta. Il-pajjiż ġirieni huma : 'Namibja, il-Botswana u ż-Żimbabwe;. Lejn il-lvant huma Możambik u s-Sważiland; filwaqt Lesoto hija mdawwra minn  territorju tal-Afrika t'Isfel. Afrika t'Isfel hija 25 l-akbar pajjiż fid-dinja li għandha erja u 24 l-akbar pajjiż popolat bil-fuq 51 miljun ruħ.
Afrika t'Isfel hija nazzjon multi-etnika u jkollha kulturi differenti u lingwi. Ħdax-lingwi uffiċjali huma rikonoxxuti fil-kostituzzjoni. Tnejn minn dawn il-lingwi huma ta 'oriġini Ewropea:. Ingliż tal-Afrika t'Isfel u Afrikaans, b'lingwa li oriġinaw prinċipalment mill-Olandiż li hija mitkellma mill-maġġoranza tal-abjad u kkulurit Sud Afrikani. Għalkemm l-Ingliż huwa komunement użat fil-ħajja pubblika u kummerċjali, huwa biss l-ħames l-aktar lingwa mitkellma. Il-gruppi etniċi u lingwistiċi għandhom rappreżentanza politika fid-demokrazija kostituzzjonali tal-pajjiż li tinkludi repubblika parlamentari;. B'differenza repubbliki aktar parlamentari, il-pożizzjonijiet ta 'kap ta' stat u kap tal-gvern huma magħquda fil-President parlament-dipendenti. Madwar 80% tal-popolazzjoni fl-Afrika t'Isfel huwa ta 'antenati Afrikani suwed, maqsum fost varjetà ta' gruppi etniċi li jitkellmu lingwi Bantu differenti, li disgħa minnhom għandhom status uffiċjali. Afrika t'Isfel fiha ukoll il-komunitajiet akbar ta 'Ewropej, Ażjatiċi, u razziżmu antenati mħallta fl-Afrika.
Um er-Rasas
daqsminuri|363x363px|Um er-Rasas Um er-Rasas (bl-Għarbi: أم الرّصاص‎; fil-qedem: Kastron Mefa'a) huwa sit arkeoloġiku li jinsab 30 kilometru fix-Xlokk ta' Madaba fil-Governorat ta' Amman fiċ-ċentru tal-Ġordan. Fl-imgħoddi kien aċċessibbli minn toroq sekondarji li joħorġu mill-Awtostrada tar-Re, u jinsab fir-reġjun semiaridu tal-isteppa tad-Deżert tal-Ġordan. Is-sit ġie assoċjat mal-insedjament Bibbliku ta' Mefagħat imsemmi fil-Ktieb ta' Ġeremija. Il-militar Ruman uża s-sit bħala gwarniġjon strateġiku, iżda iktar 'il quddiem is-sit ġie kkonvertit u abitat minn komunitajiet Kristjani u Iżlamiċi. Fl-2004, is-sit tniżżel fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO, u huwa meqjus bħala ta' valur kbir mill-arkeologi fid-dawl tal-fdalijiet estensivi li nstabu ta' żmien ir-Rumani, il-Biżantini u l-Musulmani. Is-soċjetà akkademika Franġiskana f'Ġerusalemm, Studium Biblicum Franciscanum (SBF), wettqet skavi fin-naħa tat-Tramuntana tas-sit fl-1986, iżda l-biċċa l-kbira taż-żona għadha midfuna taħt ir-radam.
Storja bikrija
xellug|daqsminuri|205x205px|Il-mużajk tal-Knisja ta' San Stiefnu bl-iskrizzjoni ta' Kastron Mefa'a B'mod partikolari matul l-epoki ta' Żmien il-Bronż Bikri III-IV, Żmien il-Ħadid II, u Żmien ir-Rumani u l-Biżantini, popolazzjonijiet densi kienu jgħixu fir-reġjuni topografiċi lil hinn mix-xtut tal-Punent tal-Baħar Mejjet. Fost dawn l-insedjamenti tal-qedem, is-sit ta' Mefagħat issemma fit-testi Bibbliċi bħala waħda mill-bliet fuq il-promontorju li ġiet ikkundannata b'qerda kbira (il-Ktieb ta' Ġeremija 48:21). Diversi toroq sekondarji li joħorġu mill-Awtostrada tar-Re jwasslu għall-iktar bliet remoti, iżda r-rotta prinċipali kienet isservi bħala l-Via Traiana Nova li nbniet mill-Imperatur Ruman Trajanu (53-117 W.K.). Din it-triq bil-ħafna toroq sekondarji li joħorġu minnha kienet tiffaċilita l-ivvjaġġar, u tul it-triq ġew stabbiliti gwarniġjoni militari Rumani bħala miżura difensiva kontra l-attakki mill-Barbari mill-fruntiera Rumana tad-deżert magħrufa bħala l-Limes Arabicus. Fl-Onomasticon (K.128:21), Ewsebju ta' Ċesarja identifika Mefagħat bħala s-sit fejn kienet ġiet stabbilita armata Rumana ħdejn id-deżert. Barra minn hekk, l-iskavi ta' knisja Biżantina ħarġu fid-dieher iskrizzjoni li ssemmi ż-żona bħala "Castron Mephaa", u din kompliet issostni t-teorija li Um er-Rasas u Mefagħat tal-Bibbja huma l-istess sit.
Mużajk
daqsminuri|274x274px|Mużajk tas-sajd bis-[[sajjied imħassar]] L-iktar skoperta importanti fis-sit kienet l-art bil-mużajk tal-Knisja ta' San Stiefnu li tħejjiet fis-785 (ġiet skoperta wara l-1986). Il-mużajk ippreservat għalkollox huwa l-ikbar wieħed fil-Ġordan. Fil-parti ċentrali hemm xeni tal-kaċċa u tas-sajd, filwaqt li f'parti oħra hemm l-iktar bliet importanti tar-reġjun, fosthom Philadelphia (Amman), Madaba, Esbounta (Heshbon), Belemounta (Ma'an), Areopolis (Ar-Rabba), Charac Moaba (Karak), Ġerusalemm, Nablus, Ċesarja, u Gaza. Il-gwarniċ tal-mużajk huwa tassew dekorattiv. Ix-xogħol tal-mużajk sar minn sitt artisti: Staurachios minn Esbus, Euremios, Elija, Kostantinu, Germanus, u Abdela. Fit-Tramuntana tal-Knisja ta' San Stiefnu hemm art oħra bil-mużajk, danneġġata, li tinsab fil-Knisja tal-Isqof Sergius tal-587. Fil-qrib ġew skavati erba' knejjes oħra, uħud bi traċċi ta' dekorazzjoni bil-mużajk.
Perjodu Biżantin
xellug|daqsminuri|298x298px|It-Torri Stilita Sas-seklu 4 W.K., il-ħolqien tal-pellegrinaġġi wassal biex il-Palestina ssir in-nukleu tad-dinja Kristjana, u għexieren ta' rġiel u nisa devoti kienu jaqsmu d-deżert sabiex ifittxu s-siti ta' importanza Bibblika kif ukoll sabiex jitwaħħdu mal-ħallieq tagħhom. L-għadd ta' pellegrini żdied sew sas-seklu 5 W.K., u bosta Kristjani għażlu li jistabbilixxu insedjament fid-deżert b'komunitajiet monastiċi. Um er-Rasas ġie kkonvertit f'ċentru ekkleżjastiku b'diversi knejjes Biżantini. Fost is-sejbiet notevoli li nstabu f'Um er-Rasas hemm il-Knisja ta' San Stiefnu, b'mużajk elaborat u sofistikat. L-iskoperta ta' iskrizzjonijiet bil-Grieg fi ħdan il-mużajk ikkonfermat li l-knisja tmur lura għas-756-785 W.K. Dawn id-dati jinzertaw jaħbtu mal-perjodu tal-Kaliffat Abbasid bi tmexxija Musulmana, u juri l-okkupazzjoni Kristjana iktar tard fiż-żoni tal-madwar. Il-mużajk juri vinjetti muniċipali b'test ta' spjegazzjoni li jkopru sensiela ta' bliet fil-Palestina, fil-Ġordan u tul id-Delta tan-Nil. Fil-mużajk ta' Um er-Rasas ma hemmx rappreżentazzjonijiet ta' postijiet sagri prinċipali meqjuma mill-pellegrini, bħal Betlehem, Hebron jew Nażaret, għad-differenza tal-Mappa ta' Madaba li nstabet fil-qrib.
Torri Stilita
Karatteristika ewlenija ta' Um er-Rasas tinsab xi mil (1.6 km) fit-Tramuntana tal-fdalijiet tal-ħitan. Din l-istruttura ġiet interpretata bħala torri Stilita, jiġifieri struttura għolja li kienet tintuża bħala pjattaforma għall-axxetiċi Kristjani biex jgħixu iżolati fuq nett kif ukoll bħala artal għas-sejħa għat-talb. It-torri huwa mżejjen b'simboli Kristjani mnaqqxa fuq l-erba' naħat tiegħu. Il-pilastru kwadru għadu qawwi u sħiħ fid-distanza bħala evidenza tal-komunità li fi Żmien il-Biżantini kienet qed tiffjorixxi bħala ċentru spiritwali.
Ħakma Musulmana
daqsminuri|285x285px|L-unika mużajk f'Um er-Rasas fejn għad fadal immaġni waħda tal-Isqof Sergius L-armati Musulmani ppenetraw il-Palestina matul is-sajf tas-634 W.K., u inizjalment attakkaw ir-reġjuni tul il-kosta Mediterranja inkluż l-Istrixxa ta' Gaza. Mhux kuntenti bil-kontroll Biżantin, il-membri tat-tribujiet lokali li kienu jitkellmu bl-Għarbi u li kienu jgħixu fid-deżert, għenu lill-invażuri Musulmani u b'hekk iffaċilitaw il-ħakma tagħhom. Il-kampanja militari effikaċi kienet ikkaratterizzata minn qerda limitata, u bosta bliet tal-Art Imqaddsa ċedew għat-termini tat-tmexxija Musulmana. Il-knejjes Biżantini qajla ġew ittrasformati f'moskej, iżda speċjalment matul il-perjodu Abbasid, il-gvern Musulman inforza b'mod attiv liġijiet restrittivi kontra l-immaġnijiet Kristjani. Il-mużajk ġie mħassar minħabba t-tneħħija u l-assemblaġġ mill-ġdid tat-tesseri kkuluriti bħalma wieħed jista' josserva fil-Knisja ta' San Stiefnu f'Um er-Rasas. Wara l-ħakma Musulmana, il-Kristjani baqgħu jagħmlu l-pellegrinaġġi lejn il-postijiet sagri għalihom, madankollu, l-għadd naqas minħabba t-theddida tal-ħabs mill-uffiċjali Musulmani. Ħafna mill-monasteri u l-knejjes li nbnew mill-Kristjani Biżantini fl-aħħar mill-aħħar ġew abbandunati.
Sit ta' Wirt Dinji
Um er-Rasas ġie ddeżinjat bħala Sit ta' Wirt Dinji fl-2004.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (i) "Rappreżentazzjoni ta' kapulavur frott il-kreattività tal-bniedem"; il-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem"; u l-kriterju (vi) "Assoċjazzjoni diretta jew tanġibbli ma' avvenimenti jew ma' tradizzjonijiet ħajjin, ma' ideat jew ma' twemmin, jew ma' xogħlijiet artistiċi jew letterarji ta' valur universali straordinarju".
Burundi
Il-Burundi, uffiċjalment ir-Repubblika tal-Burundi (Kirundi: Republika y'u Burundi; Franċiż:République du Burundi]), huwa pajjiżi interkjuż fir-reġjun tal-Lagi Kbar tal-Afrika tal-Lvant, il-pajjiż huwa mdawwar mir-Rwanda fit-tramuntana, Tanżanija lejn il-lvant u l-Kongo fin-nofsinhar u lejn il-punent. Il-kapital huwa Bujumbura. Għalkemm il-pajjiż huwa mdawwar bl-art, ħafna mill-fruntiera tal-lbiċ huwa biswiti minn Lag Tanganyika.
Senġi iswed u aħmar
Is-senġi iswed u aħmar (Rhynchocyon petersi) huwa mammiferu plaċentat insettivoru ta' daqs pjuttost żgħir tal-ordni Macroscelidea. Dan is-senġi huwa wieħed mis-sbatax-il speċi mifruxin mal-kontinent Afrikan.
Kremlin ta' Kazan
daqsminuri|377x377px|Il-Kremlin ta' Kazan min-naħa tat-Torri ta' Spasskaya Il-Kremlin ta' Kazan (bir-Russu: Казанский Кремль; bit-Tatar: Казан кирмәне) huwa ċittadella storika ewlenija tat-Tatarstan u tar-Russja, li tinsab fil-belt ta' Kazan. Dan il-kremlin inbena taħt it-tmexxija ta' Ivan it-Terribbli fuq il-fdalijiet ta' kastell preċedenti tal-khans ta' Kazan.
Senġi iswed u aħmar
Is-senġi iswed u aħmar huwa wieħed mill-akbar speċi ta' senġi u fil-fatt it-tliet speċi f'dan il-ġeneru jissejħu senġijiet ġganti. Dan is-senġi qiegħed ukoll f'periklu kbir ta' estinzjoni u għalkemm għandu firxa akbar mis-senġi ta' taħt dahru dehebi, il-popolazzjoni ma tlaħħaqx l-istess densità.
Kremlin ta' Kazan
Storja u monumenti
xellug|daqsminuri|245x245px|Il-Kremlin ta' Kazan fl-1630 Il-Kremlin ta' Kazan jinkludi ħafna binjiet antiki, fosthom l-iktar waħda antika, jiġifieri l-Katidral tal-Annunzjata (1554-1562), l-unika knisja Russa tas-seklu 16 li għandha sitt pilastri u ħames apsidi. Bħal ħafna mill-binjiet ta' Kazan ta' dak iż-żmien, il-katidral inbena bil-blat ramli ċar lokali u mhux bil-brikks. L-arkitetti rinomati ta' Pskov Postnik Yakovlev u Ivan Shirjay (magħruf ukoll bħala Barma) ġew mistiedna mill-Kżar biex jerġgħu jibnu l-Kremlin ta' Kazan bil-ġebel. It-torri tal-kampnar tal-katidral inbena b'ħames saffi skont l-ordnijiet pressanti ta' Ivan it-Terribbli sabiex jixbaħ kemm jista' jkun it-Torri tal-Kampnar il-Kbir f'Moska, iżda twaqqa' mis-Sovjetiċi fl-1930.
L-iktar għeliem li jispikka jew binja ikonika tal-Kremlin ta' Kazan huwa t-Torri mxengel ta' Söyembikä, li x'aktarx li jmur lura għar-renju ta' Peter il-Kbir. Leġġenda magħrufa sew f'Kazan tikkollega t-torri mal-aħħar reġina tal-Khanat ta' Kazan. Karatteristika arkitettonika oħra rikonoxxibbli hija t-Torri ta' Spasskaya, fin-naħa tan-Nofsinhar tal-Kremlin, li jservi bħala d-daħla prinċipali għall-Kremlin ta' Kazan.
Isem it-Torri ta' Spasskaya ġej mill-Monasteru ta' Spassky, li kien jinsab fil-qrib. Fost il-binjiet tal-monasteru kien hemm il-Knisja ta' San Nikola b'erba' pilastri, li nbniet fis-snin 60 tas-seklu 16, u l-Katidral tat-Trasfigurazzjoni tas-Salvatur b'sitt pilastri, li nbena fis-snin 90 tas-seklu 16. Madankollu, dawn it-tnejn inqerdu mill-Komunisti taħt it-tmexxija ta' Joseph Stalin. daqsminuri|260x260px|Il-Palazz Presidenzjali tat-Tatarstan Il-ħitan u t-torrijiet bojod silġ tal-Kremlin ta' Kazan huma notevoli wkoll. Dawn inbnew fis-seklu 16 u fis-seklu 17 iżda iktar 'il quddiem ġew rinnovati. Fi ħdan il-Kremlin ta' Kazan ukoll hemm il-moskea ta' Qol-Şärif, li dan l-aħħar reġgħet inbniet fiċ-ċittadella, u d-Dar tal-Gvernatur (1843-1853), iddisinjata minn Konstantin Thon, li issa tintuża bħala l-Palazz tal-President tar-Repubblika tat-Tatarstan. Il-palazz jingħad li nbena fis-sit ta' palazz preċedenti tal-khan. Bejn il-Palazz Presidenzjali u t-Torri ta' Söyembikä hemm il-knisja tal-palazz li nbniet fuq is-sisien ta' moskea Medjevali.
Il-ħajt tat-Tramuntana tal-Kremlin ta' Kazan fih torri ieħor b'bieb u jissejjaħ it-Torri Sigriet, peress li kien fih bir sigriet għall-provvista tal-ilma. Dan it-torri jipprovdi l-aċċess għall-Kremlin ta' Kazan lill-viżitaturi bil-mixi, iżda l-aċċess għall-vetturi huwa ristrett għal każijiet ta' emerġenza biss.
Avvenimenti reċenti
Id-digriet dwar ir-restawr tal-moskea ta' Qol-şärif tal-1995 ordna wkoll ir-restawr tal-Katidral tal-Annunzjata fil-Kremlin ta' Kazan li kienet inħatfet mill-Kristjani Ortodossi wara r-Rivoluzzjoni Russa. Fil-21 ta' Lulju 2005, jum ta' festa tal-ikona mqaddsa tat-Theotokos ta' Kazan, fil-preżenza ta' folla ta' 10,000 pellegrin, il-Patriarka Alexius II u l-President Mintimer Shaeymiev poġġew fil-Katidral tal-Annunzjata li kien għadu kemm ġie rrestawrat l-iktar kopja mqaddsa tal-ikona antika li kienet intilfet, li l-Papa Ġwanni Pawlu II fl-2004 kien irritorna lir-Russja ftit qabel mewtu.
Fl-2005, l-ewwel stadju tat-tramm ta' taħt l-art ta' Kazan kien jinkludi stazzjon imsejjaħ Kremlyovskaya (jew Kreml bit-Tatar), u l-ħruġ tal-istazzjon jinsab proprju ħdejn il-Kremlin ta' Kazan.
Sit ta' Wirt Dinji
xellug|daqsminuri|240x240px|Il-fdalijiet tal-mawżolew tal-khan fil-Kremlin ta' Kazan Il-Kumpless Storiku u Arkitettoniku tal-Kremlin ta' Kazan ġie ddeżinjat bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fis-sena 2000.