cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Anne-Sophie Mutter
Ħajja personali
Fl-1989, Mutter iżżewġet lill-ewwel raġel tagħha, Detlef Wunderlich, u miegħu kellha żewġt itfal, Arabella u Richard. Wunderlich miet bil-kanċer fl-1995. Hija ddedikat ir-reġistrazzjoni tagħha tal-1999 ta’ Vivaldi: L-Erba’ Staġuni, għall-memorja tiegħu. Fl-2002 hija żżewġet lill-pjanista u lis-surmast André Previn. Il-koppja ddivorzjat fl-2006, iżda komplew jikkollaboraw mużikalment u baqgħu ħbieb.
Fis-26 ta’ Marzu 2020, Mutter ħabbret li rriżultat pożittiva għall-COVID-19.
Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fis-Slovakkja
Siti ta' Wirt Dinji
L-UNESCO tiddeżinja s-siti abbażi ta' għaxar kriterji tal-għażla; kull sit irid jissodisfa mill-inqas wieħed mill-għaxar kriterji. Il-kriterji (i) sa (vi) huma kulturali, filwaqt li l-kriterji (vii) sa (x) huma naturali.
NB: * Siti transnazzjonali (bl-ikħal)
Safranbolu
Skont iċ-ċensiment tas-sena 2000, il-popolazzjoni tad-distrett kienet tammonta għal 47,257 ruħ, li minnhom 31,697 ruħ kienu jgħixu fir-raħal ta' Safranbolu. Id-distrett ikopri erja ta' 1,000 km2, u r-raħal jinsab f'elevazzjoni ta' 485 metru.
Skont il-Ġeneral Ottoman Census tal-1881/82-1893, il-kaza ta' Safranbolu kellha popolazzjoni totali ta' 52,523 ruħ, magħmula minn 49,197 Musulman u 3,326 Grieg.
Storja
Fiċ-ċentru storiku ta' Safranbolu ġew ippreservati bosta binjiet storiċi, b'saħansitra 1,008 artefatt storiku rreġistrat. Fosthom hemm mużew privat, 25 moskea, ħames oqbra, tmien funtani storiċi, ħames banjijiet Torok, tliet karavanseraj, torri storiku b'arloġġ, arloġġ tax-xemx u mijiet ta' djar u vilel. Barra minn hekk, hemm tumbati tat-tajn u tal-ħamrija ta' insedjamenti antiki, oqbra fil-blat u pontijiet storiċi. Iċ-ċentru storiku jinsab f'irdum fond f'żona pjuttost niexfa fid-dell tal-muntanji. Il-parti l-ġdid tar-raħal tinsab fuq il-promontorju madwar żewġ kilometri fil-Punent taċ-ċentru storiku.
L-isem tar-raħal oriġina miż-"żagħfran" u l-kelma bil-Grieg polis (πόλις) li tfisser "belt"/"raħal", peress li Safranbolu kien ċentru kummerċjali u ċentru għat-tkabbir taż-żagħfran. Illum il-ġurnata, iż-żagħfran għadu jitkabbar fil-villaġġ ta' Davutobası fil-Lvant ta' Safranbolu, madwar 22 kilometru 'l bogħod mir-raħal.
Sit ta' Wirt Dinji
xellug|daqsminuri|251x251px|Uħud mid-djar tradizzjonali ta' Safranbolu Safranbolu ġie ddeżinjat bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1994 bis-saħħa tad-djar u tal-arkitettura ppreservati tajjeb ta' żmien l-Ottomani.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; il-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem"; u l-kriterju (v) "Eżempju straordinarju ta' insedjament uman tradizzjonali, ta' użu tal-art jew ta' użu tal-baħar, li jirrappreżenta kultura (jew kulturi), jew interazzjoni umana mal-ambjent, speċjalment meta jkun sar vulnerabbli minħabba l-impatt ta' bidla irreversibbli".
Ġemellaġġi
nofs|daqsminuri|562x562px|Veduta panoramika ta' Safranbolu
Tim nazzjonali tal-futbol tal-Jugożlavja
It-tim nazzjonali tal-futbol tal-Jugożlavja irrapreżenta lill-Jugożlavja fil-futbol internazzjonali bejn l-1920 u l-1992, inkluż bejn l-1920 u l-1929 meta l-isem uffiċjali tal-pajjiż kien ir-Renju tas-Serbi, Kroati u Sloveni.
Minkejja qatt ma rebħu titlu uffiċjali, il-Jugożlavja kisbet riżultati pożittivi, fosthom darbtejn it-tieni fil-Kampjonati Ewropej, darbtejn ir-raba' fit-Tazza tad-Dinja u darba finalista fit-turnew Olimpiku. Fl-aħħar sena li kienet attiva, fl-1992, minkejja li kienet kisbet kwalifikazzjoni għall-Kampjonati Ewropej ta' dik is-sena, il-Jugożlavja ġiet eskluża wara deċiżjoni meħuda mill-FIFA u l-UEFA minħabba s-sanzjonijiet attwali imposti mill-Ġnus Magħquda.
It-tim nazzjonali tas-Serbja ħa post il-Jugożlavja fil-FIFA u l-UEFA, u huwa kkunsidrat bħala s-suċċessur tal-Jugożlavja (u s-Serbja u Montenegro) miż-żewġ organizzazzjonijiet.
Storja
thumb|lemin|250px|Selezzjoni ta' plejers Jugożlavi li ħadu sehem fit-[[Tazza tad-Dinja tal-Futbol 1930|Tazza tad-Dinja tal-1930.]] Il-Jugożlavja lagħbet l-ewwel logħba fit-28 ta' Awwissu 1920 fil-Belġju, f'telfa ta' 7–0 kontra ċ-Ċekoslovakkja. Ħadet sehem fl-ewwel edizzjoni tat-Tazza tad-Dinja, bit-tim ikun l-iżgħar fost il-parteċipanti kollha b'età medja ta' 22 sena. Fil-fażi tal-gruppi huma għelbu lill-Brażil u 'l-Bolivja sabiex iffissaw il-konfront fis-semifinali kontra l-Urugwaj. Madanakollu, l-Urugwaj urew is-saħħa tagħhom u ħarġu rebbieħa b'riżultat ta' 6–1 u eventwalment rebħu l-kompetizzjoni. Il-FIFA poġġiet lill-Jugożlavja fir-raba' post minkejja li ma kienx hemm logħba ta' spareġġ għat-tielet post kontra l-Istati Uniti minħabba li l-Amerikani kellhom differenza ta' gowls aħjar.
Fl-ewwel edizzjoni tal-Kampjonati Ewropej, fl-1960, il-Jugożlavja eliminat fis-semifinali lil Franza bi skor ta' 5–4. Fil-finali kontra l-Unjoni Sovjetika, il-Jugożlavja marret fil-vantaġġ b'gowl ta' Milan Galić qabel tmiem l-ewwel taqsima, però s-Sovjetiċi sabu żewġ gowls mingħand Slava Metreveli u Viktor Ponedelnik biex kisbu dan it-trofew. Fl-istess sena, it-tim nazzjonali ħa sehem fl-Olimpjadi ta' Ruma. Wara d-diżappunt fit-tliet edizzjonijiet preċedenti, fejn kienu dejjem spiċċaw finalisti telliefa, din id-darba huma kisbu l-midalja ta-deheb b'rebħa ta' 3–1 fuq id-Danimarka.
Fil-Kampjonati Ewropej tal-1968, il-Jugożlavja reġgħet waslet qrib li tikseb it-trijonf mixtieq. Wara l-eliminazzjoni tal-Ġermanja tal-Punent u Franza, fis-semifinali l-Jugożlavi għelbu lill-Ingilterra 1–0, b'gowl deċiżiv ta' Dragan Džajić. Fil-finali tat-8 ta' Ġunju huma affrontaw lill-Italja, mingħajr il-preżenza ta' Ivica Osim li kien it-tmun tat-tim, minħabba li kien weġġa' fis-semifinali. Džajić poġġa fil-vantaġġ lill-Jugożlavi, imma t-Taljani ġabu l-gowl tad-dro minn Angelo Domenghini. Wara li l-ħin barrani żamm l-iskor indaqs, logħba oħra kellha tintlagħab. Din id-darba t-Taljani kienu aktar deċiżivi u żewġ gowls minn Gigi Riva u Pietro Anastasi taw l-ewwel titlu Ewropew lill-Italja.
Wara l-eliminazzjoni mit-Tazza tad-Dinja tal-1974 kontra l-Ġermanja tal-Punent, il-Jugożlavja ospitat il-fażi finali tal-Euro 1976 u kisbet ir-raba' post. Fis-semifinali kontra l-Ġermaniżi wara dro ta' 2–2 fil-ħin normali, huma sofrew żewġ gowls fl-aħħar minuti minn Dieter Müller biex tilfu 4–2. Fil-logħba għat-tielet u r-raba' post, in-Netherlands rebħu l-logħba 3–2.
Is-snin tmenin u disgħin kienu snin diffiċli għall-Jugożlavja. Bejn l-1978 u l-1992 ħadu sehem biss f'żewġ edizzjonijiet tat-Tazza tad-Dinja u waħda tal-Kampjonati Ewropej, bl-aqwa riżultat ikun il-kwarti tal-finali miksuba fit-Tazza tad-Dinja tal-1990. Wara telfa fl-ewwel logħba kontra l-Ġermanja tal-Punent, huma ġabu żewġ rebħiet kontra l-Kolombja u l-Emirati Għarab Magħquda u spiċċaw fit-tieni post. Fir-rawnd tal-aħħar sittax eliminaw fil-ħin barrani lil Spanja b'doppjetta ta' Dragan Stojković. Fil-kwarti tal-finali ltaqgħu mal-Arġentina. Il-Jugożlavja soffriet it-tkeċċija ta' Refik Šabanadžović wara nofs siegħa logħob, però rnexxielha żżomm sal-għoti tal-penalties fejn is-Sud-Amerikani ħarġu rebbieħa 3–2.
Minkejja li kienet ikkwalifikat għall-Kampjonati Ewropej tal-1992, fir-rebbiegħa qabel il-bidu tal-kompetizzjoni, il-Jugożlavja ġiet eskluża mill-kompetizzjonijiet kollha internazzjonali organizzati mill-FIFA u l-UEFA kawża tal-gwerra li faqqgħet wara d-dikjarazzjoni tal-indipendenza tar-repubbliki tas-Slovenja, il-Kroazja, il-Maċedonja u l-Bożnija u Ħerżegovina. Post il-Jugożlavja fil-Kampjonatii Ewropej ħaditu d-Danimarka li rnexxielha tirbaħ it-titlu. L-aħħar logħba taħt il-bandiera Jugożlava saret fil-25 ta' Marzu 1992 kontra n-Netherlands f'telfa ta' 2–0.
Suċċessuri
Bħala riżultat tal-qasma tal-Jugożlavja fl-1992, twieldu t-timijiet suċċessivi:
Żambja
daqsminuri|Il-bandiera taż-Żambja Iż-Żambja hi nazzjon fl-Afrika. Il-belt kapitali hi Lusaka.
Liebru tas-savana Afrikana
Il-liebru tas-savana Afrikana, magħruf xjentifikament bħala Lepus microtis huwa speċi ta' mammiferu plaċentat tal-familja Leporidae (leporidu), fl-ordni Lagomorpha (lagomorfu) li hu mifrux f'arja kbira tal-kontinent tal-Afrika.
Id-distribuzzjoni ta' dan il-liebru hija waħda enormi u qiegħda mifruxa ma' bosta pajjiżi mit-Tramuntana san-Nofsinhar u mil-Punent għal-Lvant tal-kontinent Afrikan.
Deividas Šemberas
Deividas Šemberas (twieled fit-8 ta' Settembru 1978) huwa eks-plejer tal-futbol Litwan.
Šemberas, minbarra ma' CSKA Moscow, lagħab ma' Dinamo Moscow u ma' Žalgiris Vilnius. Huwa kien rebbieħ tat-Tazza UEFA fl-2005 mat-tim ta' CSKA Moscow.
Impjant tal-Ippompjar bl-Istim ta' Wouda
daqsminuri|302x302px|L-Impjant tal-Ippompjar bl-Istim ta' Wouda L-Impjant tal-Ippompjar bl-Istim ta' Wouda (bl-Olandiż: ir. D.F. Woudagemaal) jinsab fin-Netherlands, u huwa l-ikbar impjant tal-ippompjar imħaddem bl-istim li għadu operattiv fid-dinja. Fl-1998, l-impjant tniżżel fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
Ftuħ u kapaċità ta' ppompjar
Fis-7 ta' Ottubru 1920, ir-Reġina Wilhelmina inawgurat il-ftuħ tal-impjant tal-ippompjar. Dan l-impjant inbena biex jippompja l-ilma eċċessiv minn Friesland, provinċja fit-Tramuntana tan-Netherlands. Fl-1967, il-fran industrijali li kienu jaħdmu bil-faħam u li kellhom 47 sena ġew ikkonvertiti biex jaħdmu fuq iż-żejt tal-fjuwil tqil. L-impjant għandu kapaċità ta' ppompjar ta' 4,000 m3/min. Attwalment l-impjant tal-ippompjar jintuża l-iktar fix-xitwa (bħala medja għal xi 400 siegħa fis-sena) biex jissupplimenta l-kapaċità eżistenti ta' ppompjar tal-Impjant tal-Ippompjar bl-Elettriku ta' J. L. Hoogland f'Stavoren f'każ li jkun hemm livelli għoljin eċċessivi ta' ilma fi Friesland, xi ħaġa li normalment tiġri xi ftit drabi kull sena.
Filwaqt li l-impjanti tal-ippompjar iktar moderni jistgħu jibdew jitħaddmu b'sempliċi swiċċ, dan l-Impjant tal-Ippompjar bl-Istim ta' Wouda jeħtieġ sitt sigħat biex jisħon qabel ma jkun jista' jibda jitħaddem. Imbagħad, ikun kapaċi jippompja madwar erba' miljun litru ta' ilma kull minuta.
L-impjant huwa msemmi għal Ir. D. F. Wouda, l-inġinier ewlieni li kien responsabbli għad-disinn u għall-kostruzzjoni tal-impjant.
Tagħrif tekniku
daqsminuri|263x263px|Waħda mill-magni li taħdem bl-istim fl-impjant tal-ippompjar L-Impjant tal-Ippompjar bl-Istim ta' Wouda għandu erba' magni komposti, tandem, b'valvoli tat-tip poppet u reċiproċi li jaħdmu bl-istim. Dawn li ġejjin huma ftit iktar speċifikazzjonijiet tekniċi:
Barra minn hekk, l-impjant għandu wkoll tmien pompi ċentrifugi orizzontali, iffabbrikati, u b'assorbiment doppju: 500 m³ kull minuta, 125,000 GPM, 180 MGD:
Il-Impjant tal-Ippompjar bl-Istim ta' Wouda huwa miftuħ għall-viżitaturi u jsiru żjarat turistiċi kważi kuljum.
Sit ta' Wirt Dinji
xellug|daqsminuri|253x253px|Il-binja tal-impjant minn quddiem L-Impjant tal-Ippompjar bl-Istim ta' Wouda ġie ddeżinjat bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1998.
Hector Bruno
Hector Bruno (twieled fis-6 ta' Lulju 1959) huwa attur Malti, magħruf l-iktar għal irwoli komiċi. Għal seba' snin serva wkoll bħala sindku tal-Belt Valletta.
Politika
Fl-1975, beda jaħdem ta' ġurnalist ma' In-Nazzjon Tagħna, fejn sar assistent editur u dam sal-1992. Darba, kien ġie msawwat fil-Parlament u għamel xahrejn l-isptar l-Ingilterra.
Teatru
Fis-snin tmenin kien popolari fl-ispettakli mtella' mill-Partit Nazzjonalista, l-iktar l-imitazzjoni impekkabbli tiegħu tal-Prim Ministru Karmenu Mifsud Bonnici.
Ħa sehem f'diversi produzzjonijiet teatrali u hu magħruf l-iktar għall-pantomimi fejn kien ikollu l-parti ewlenija tad-Dama. Ippreżenta diversi programmi televiżivi u radjufoniċi.
Ħajja privata
Wara nuqqas ta' diversi snin mix-xena televiżiva u l-palk, fl-2016, Hector Bruno tkellem dwar dak li għadda minnu huwa u jikkombatti d-dipressjoni għall-aħħar sitt snin u anki tumur li tfaċċalu tliet snin qabel. Fil-programm Xarabank, Hector Bruno qal li fl-aħħar snin seħħet tibdila sħiħa fih minħabba l-kundizzjonijiet li ħakmuh, fosthom dipressjoni akuta li reġgħet ħarġitlu għat-tieni darba fl-2010. Hu semma wkoll mumenti li fihom anki kkonsidra li jtemm ħajtu. Qal li kienu l-familja u l-konsegwenzi li seta' ħalla warajh kieku temm kollox, li żammewh milli jagħmel suwiċidju.
Il-komiku tkellem ukoll dwar tumur li tfaċċalu tliet snin qabel li wkoll ħalla l-effetti tiegħu fuq ħajtu. Huwa qal li t-tumur mhuwiex wieħed aggressiv u li qed jieħu kura għalih kull xahar, li qal qed tkun effettiva. Bruno wera x-xewqa li jerġa' jirritorna fix-xena għax iħoss li għad fadallu x'joffri lill-pubbliku li minkejja kollox dejjem baqa' jappoġġjah.
Għoljiet Sagri ta' Piemonte u ta' Lombardia
daqsminuri|L-Għolja Sagra ta' Domodossola L-Għoljiet Sagri ta' Piemonte u ta' Lombardia (bit-Taljan: Sacri Monti del Piemonte e della Lombardia) huma sensiela ta' disa' kalvarji jew gruppi ta' kappelli u strutturi arkitettoniċi oħra li nħolqu fit-Tramuntana tal-Italja matul l-aħħar tas-seklu 16 u l-bidu tas-seklu 17. Dawn ġew iddedikati lil diversi aspetti tal-fidi Kristjana u jitqiesu bħala postijiet sbieħ, frott il-ħila li biha ġew integrati fil-pajsaġġ naturali ta' madwarhom, qalb l-għoljiet, il-foresti u l-lagi. L-Għoljiet Sagri fihom ukoll materjali artistiċi importanti, fosthom pitturi mal-ħajt u statwi. Fl-2003, disa' Għoljiet Sagri tniżżlu fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
Mudell u karatteristiċi
Bħala evokazzjoni mill-ġdid ta' Ġerusalemm il-Ġdida, l-Għoljiet Sagri kienu joffru opportunità lill-pellegrini biex iżuru l-postijiet sagri xorta waħda billi mill-inqas iżuru binjiet repliki fuq skala iżgħar fejn seħħet il-Passjoni ta' Kristu. L-Għoljiet Sagri normalment ikunu fl-għoli, 'il bogħod miċ-ċentru tal-bliet jew tal-irħula, f'ambjent iktar naturali. Is-soltu wieħed jasal għalihom billi jagħmel pellegrinaġġ. L-itinerarju li jwassal sa Għolja Sagra spiss jerġa' jevoka l-Passjoni ta' Kristu tul il-Via Dolorosa, it-triq li twassal minn Ġerusalemm sal-Kalvarju u li fiha Ġesù ġarr is-salib.
Storja
daqsminuri|L-Għolja Sagra ta' Varese L-Għoljiet Sagri bdew ifeġġu bejn l-aħħar tas-seklu 15 u l-bidu tas-seklu 16, bl-idea li fl-Ewropa jinħolqu postijiet għat-talb li jservu bħala alternattivi għall-postijiet imqaddsa ta' Ġerusalemm u tal-Palestina, fejn l-aċċess għalihom min-naħa tal-pellegrini kulma jmur beda jsir iktar diffiċli minħabba ż-żieda rapida tal-kultura Musulmana. Il-qassisin minuri, kustodji tas-Sepolkru Mqaddes, għażlu tliet siti: Varallo f'Valsesia, li kien parti mid-Dukat ta' Milan, Montaione fit-Toskana, u Braga fit-Tramuntana tal-Portugall; fejn bnew "Ġerusalemm Ġdida", skont ħsieb u topografija simili għall-oriġinal. Xi ftit snin wara, b'mod partikolari wara l-Konċilju ta' Trento tal-1545-1563, dan il-mudell ta' devozzjoni, speċjalment dak ta' Varallo, iddisinjat għall-ħabta tal-1480, intuża għal raġunijiet oħra, b'mod partikolari f'dawk id-djoċesi li kienu jaqgħu taħt il-ġurisdizzjoni tal-Kurja ta' Milan. Din id-darba kien importanti li tiġi miġġielda l-influwenza tar-Riforma tal-Protestantiżmu, favur il-ħolqien ta' Għoljiet Sagri oħra bħala espressjoni konkreta ta' devozzjoni u bħala tarka kontra dawk li kienu jkattru l-ereżiji. Dawn ġew iddedikati mhux biss lil Kristu, iżda anke lill-Madonna, lill-Qaddisin, lit-Trinità Mqaddsa u lir-Rużarju. xellug|daqsminuri|215x215px|Il-faċċata tas-santwarju ta' Crea Dan il-proġett ideali, imsarraf f'normi speċifiċi għat-tipoloġiji u għall-istili differenti tal-arkitettura, ġie appoġġat ferm minn Carlo Borromeo, l-isqof ta' Milan. F'moħħu kellu l-ideat li feġġew mill-Konċilju ta' Trento, u b'hekk ried ikompli bil-kostruzzjoni tal-Għolja Sagra ta' Varallo qabel ma jagħti bidu għax-xogħlijiet ta' kostruzzjoni fuq l-Għoljiet Sagri l-oħra. Din il-fażi baqgħet sejra tul is-seklu 17 kollu, saħansitra sa nofs is-seklu 18. Wara l-Għolja Sagra ta' Varallo nbnew l-Għoljiet Sagri ta' Crea, ta' Orta, ta' Varese, ta' Oropa, ta' Ossuccio, ta' Ghiffa, ta' Domodossola u ta' Valperga. Inizjalment il-kostruzzjoni tal-Għoljiet Sagri bdiet issegwi regoli speċifiċi iżda mbagħad żviluppaw b'aspetti artistiċi u arkitettoniċi differenti. Għoljiet Sagri oħra ġew iddisinjati u nbnew matul is-seklu 18 kollu, iżda ħafna minnhom kienu jirrappreżentaw eżempji differenti għalkollox, mingħajr skopijiet reliġjużi u mingħajr l-elementi arkitettoniċi u artistiċi li jikkaratterizzaw l-Għoljiet Sagri tas-sekli 16 u 17.
Sit ta' Wirt Dinji
L-Għoljiet Sagri ta' Piemonte u ta' Lombardia ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-2003.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' żewġ kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; u l-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".
Għoljiet Sagri
daqsminuri|L-Għolja Sagra tar-Rużarju, Varese Id-disa' Għoljiet Sagri li jagħmlu parti mis-Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO huma:
Pascal Zuberbühler
Pascal Zuberbühler (twieled fit-8 ta' Jannar 1971) huwa eks-plejer tal-futbol Żvizzeru li kien jilgħab bħala gowler.
Klabb
Zuberbühler lagħab 187 logħba fil-kampjonat għal Grasshopper Zürich bejn l-1991 u l-1999, fejn matul dan il-perjodu rebaħ is-Super League Żvizzera tliet darbiet u t-Tazza Żvizzera darba. Ma' Basel lagħab total ta' 217-il logħba fil-kompetizzjonijiet kollha, fejn rebaħ il-kampjonat għal tliet darbiet oħra u t-Tazza Żvizzera darbtejn. Matul dan iż-żmien, jibqa' mfakkar għall-prestazzjoni eċċellenti li wettaq fil-partita kontra Liverpool fil-UEFA Champions League, fil-pari ta' 1–1. Waqt il-perjodu ta' self ma' Bayer Leverkusen hu lagħab tlettax-il partita fil-Bundesliga u ħamsa fiċ-Champions League.
Fl-14 ta' Lulju, 2006, iffirma kuntratt ta' sentejn ma' West Bromwich Albion. Id-debutt kompetittiv tiegħu wasal kontra Hull City fit-trijonf ta' 2–0 nhar il-5 ta' Awwissu, 2006. Madanakollu, ftit li xejn għamel suċċess mal-Baggies u ma baqax jissejjaħ mal-ewwel ħdax taħt il-kowċ il-ġdid Tony Mowbray. Zuberbühler reġa' ġie skjerat mal-ewwel ħdax wara li Russell Hoult ġie sospiż, u rrisponda bi prestazzjoni sodisfaċenti fir-rebħa ta' 3–0 fl-FA Cup kontra r-rivali Wolves. Din kellha tkun l-aħħar logħba tiegħu mal-klabb. Bil-wasla ta' Dean Kiely, Zuberbühler sab postu fit-tim iktar insigur, aktar u aktar biċ-ċans li ma jintgħażilx mal-iskwadra għall-Kampjonati Ewropej tal-2008. Wara iffirma kuntratt ta' 18-il xahar mal-klabb ta' Neuchâtel Xamax.
F'Awwissu 2008, Zuberbühler reġa' rritorna fl-ogħla diviżjoni Ingliża, din id-darba ma' Fulham, fejn iffirma kuntratt ta' sena. Hu kien fuq il-bank tas-sostituti fil-finali tal-UEFA Europa League 2009–10.
Internazzjonali
Zuberbühler deher 51 darba mat-tim nazzjonali Żvizzeru u kien membru tal-iskwadra Żvizzera fl-Euro 2004, l-Euro 2008 u t-Tazza tad-Dinja 2006. Fit-Tazza tad-Dinja tal-2006, hu rnexxielu ma jsofrix gowl fl-erba' logħbiet tal-Iżvizzeri kontra Franza, il-Korea t'Isfel, it-Togo u l-Ukrajna. L-Iżvizzera huwa l-uniku tim fl-istorja tal-kompetizzjoni li ġew eliminati mingħajr ma sofru gowl fil-ħin normali. Zuberbühler iżomm ir-rekord għall-aktar logħbiet f'turnew inernazzjonali mingħajr ma sofra gowl (ħames partiti). Fil-11 ta' Ġunju, hu lagħab l-aħħar logħba tiegħu bil-flokk tal-Iżvizzera f'rebħa ta' 2–0 fuq il-Portugall fil-Kampjonati Ewropej tal-2008.
Perù
Il-Perù ( (Spanjol:Perú), uffiċjalment ir-Repubblika tal-Perù (Spanjol:República del Perú), hu pajjiż li jinsab fil-Punent tal-Amerika t'Isfel. Imiss mal-Ekwador u l-Kolombja fit-Tramuntana, mal-Brażil fil-Lvant, mal-Bolivja fil-Lbiċ, maċ-Ċilì fin-Nofsinhar, u mal-Oċean Paċifiku fil-Punent.
It-territorju Peruvjan rawwem ħafna kulturi antiki li fosthom insibu ċ-Ċivilizzazzjoni Norte Chico, waħda mill-eqdem fid-dinja u l-Imperu Inka, l-akbar stat fl-Amerka Pre-Kolombjana. L-Imperu Spanjol ikkonkwista r-reġjun fis-seklu 16 u stabbilixxa l-Virreinato (Viċirenju), li kien jinkludi l-parti l-kbira tal-kolonji tiegħu fl-Amerka t'Isfel. Wara li nkisbet l-indipendenza fl-1821, il-Perù kellu perjodi ta' inkwiet politiku u kriżi fiskali kif ukoll perjodi ta' stabbiltà u titjib ekonomiku.
Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fl-Irlanda
daqsminuri|236x236px|L-għorfiet monastiċi ta' Skellig Michael u l-gżira ta' Skellig iż-Żgħira fl-isfond Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972. Il-wirt kulturali jikkonsisti minn monumenti (bħal xogħlijiet arkitettoniċi, skulturi monumentali, jew inċiżjonijiet), gruppi ta' binjiet, u siti (fosthom siti arkeoloġiċi). Il-wirt naturali jinkludi karatteristiċi naturali (li jikkonsistu minn formazzjonijiet fiżiċi u bijoloġiċi), ġeoloġiċi u fiżjografiċi (inkluż il-ħabitats ta' speċijiet mhedda ta' annimali u pjanti), u siti naturali li huma importanti mill-puntdivista tax-xjenza, tal-konservazzjoni jew tas-sbuħija naturali. L-Irlanda rratifikat l-Konvenzjoni fis-16 ta' Settembru 1991.
L-Irlanda attwalment għandha żewġ Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO. L-ewwel sit li ġie ddeżinjat kien Brú na Bóinne – il-Kumpless Arkeoloġiku tal-Lilwa tax-Xmara Boyne, fl-1993. It-tieni sit, Skellig Michael, ġie ddeżinjat fl-1996. It-tnejn huma siti kulturali li ntgħażlu skont il-kriterji tal-għażla tal-UNESCO.
Siti ta' Wirt Dinji
L-UNESCO tiddeżinja s-siti abbażi ta' għaxar kriterji tal-għażla; kull sit irid jissodisfa mill-inqas wieħed mill-għaxar kriterji. Il-kriterji (i) sa (vi) huma kulturali, filwaqt li l-kriterji (vii) sa (x) huma naturali.
Val di Noto
daqsminuri|199x199px|Il-Knisja ta' San Duminku, Noto Val di Noto jew Vallo di Noto (litteralment "il-Wied ta' Noto") hija żona storika u ġeografika li tinkludi t-tarf tax-Xlokk tal-gżira ta' Sqallija, dominata mill-promontorju tal-ġebla tal-ġir tal-għoljiet Iblei. Storikament, din iż-żona kienet waħda mit-tliet widien ta' Sqallija.
Val di Noto kienet ċirkoskrizzjoni amministrattiva li kienet tieħu ħsieb il-ġustizzja, it-teżor u qajla anke l-affarijiet militari tar-Renju ta' Sqallija minn żmien in-Normanni sa meta r-renju ġie abolit fl-1812. Fl-2002 tmien bliet Barokki ta' Sqallija fi ħdan dan il-wied tniżżlu fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO. Dawn huma Caltagirone, Catania, Militello, Modica, Noto, Palazzolo, Ragusa u Scicli.
Ġeografija fiżika
xellug|daqsminuri|Mappa ta' Sqallija b'Val di Noto bl-oranġjo Il-wied kien jinkludi ż-żona tax-Xlokk tal-gżira ta' Sqallija, bejn il-provinċji ta' Ragusa u ta' Siracusa, u parti mill-provinċji ta' Catania, ta' Enna u ta' Caltanissetta, inkluż ix-xmajjar Salso, Dittaino u Simeto bħala konfini tal-Punent u tat-Tramuntana rispettivament, kif ukoll ix-xmara Amenano fit-Tramuntana jew Longane. Fl-imgħoddi l-wied kien jinkludi wkoll il-belt ta' Catania, li s-soltu titqies bħala parti minn Val Demone. Fil-fatt, il-belt kienet spiss tinsab dejjem qrib il-konfini bejn iż-żewġ widien u ċirkoskrizzjonijiet amministrattivi u kienet titqies bħala parti ta' wied jew ta' ieħor skont l-amministrazzjoni relattiva ta' dak iż-żmien.
Iż-żona hija kkaratterizzata mill-għoljiet prinċipali Iblei u parti mill-għoljiet Erei. Il-preżenza ta' bosta xmajjar u rdumijiet twassal biex iż-żona titqies bħala kumplessa ferm ġeografikament. Ġeoloġikament, iż-żona hija ffurmata minn promontorju kbir tal-għoljiet Iblei magħmul minn saffi sedimentarji u saffi oħra fejn titfaċċa l-lava preistorika li kienet irriżultat mill-fenomeni tal-vulkaniżmu taħt l-għoljiet Iblei. Tul il-linja tat-Tramuntana ta' Val di Noto ġiet identifikata l-linja ta' kuntatt bejn il-plakka Ewroasjatika u tat-Tramuntana tal-Afrika. Dan in-nuqqas ta' stabbiltà ġeoloġika jwassal biex iż-żona titqies bħala b'riskju sismoloġiku qawwi, u dan ħareġ fid-dieher bit-terremoti tal-1542 u tal-1693. Il-veġetazzjoni, fejn mhijiex marbuta mal-għelejjel, hija tipika tal-makkja Mediterranja. L-insedjamenti prinċipali huma ddistribwiti fuq ġewwa tat-territorju, għalkemm xorta waħda hemm bliet u rħula qrib il-kosta.
Storja
daqsminuri|Il-Knisja ta' Ragusa L-iktar insedjament antik iddokumentat f'Val di Noto huwa dak ta' Akrai, ħdejn Palazzolo Acreide, li ġie stabbilit fis-664 Q.K. Din kienet l-ewwel kolonja tal-insedjament tal-Korinzji f'Siracusa.
L-insedjamenti ta' Val di Noto nqerdu għalkollox mit-terremot enormi tal-1693 li heżżeż il-gżira ta' Sqallija. Wara t-terremot, ħafna rħula reġgħu ġew rikostruwiti fuq siti ġodda għalkollox, fosthom Noto u Grammichele. Il-mexxejja ta' dak iż-żmien, ir-rejiet ta' Spanja, taw awtorità speċjali lin-nobbli Giuseppe Lanza biex jiddisinja mill-ġdid l-irħula mġarrfin, u rnexxielu jagħmel dan billi ddisinja l-irħula bi stil Barokk u Rinaxximentali.
L-irħula reġgħu nbnew bl-istil Barokk Sqalli; l-iktar raħal notevoli huwa r-raħal ta' Noto stess, li issa sar destinazzjoni popolari tat-turiżmu bis-saħħa tal-arkitettura Barokka fina tiegħu.
Etimoloġija u l-ewwel sekli mingħajr dokumentazzjoni
daqsminuri|Il-Knisja ta' San Bartilmew ta' [[Scicli]] L-oriġini etimoloġika tat-terminu Vallo ġiet diskussa b'mod wiesa' u ma teżistix ipoteżi waħda definittiva. B'mod ġenerali jingħad li ġej minn terminu Għarbi, spiss identifikat bħala wālī (وَالِ), jiġifieri "gvernatur" jew "viċirè". Madankollu, it-terminu jiddefinixxi l-maġistraturi tal-provinċji u mhux il-provinċji nfushom, li iktar jissejħu waliya (وَلِيَ). Skont l-istudjuż u Orjentalista Michele Amari, it-terminu vallis għandu jiġi interpretat bħala t-traduzzjoni bil-lingwa Latina tat-terminu ʾiqlīm (إقليم) (plural: ʾaqālīm), b'tifsiriet differenti fl-ewwel diplomi Normanni fejn it-"territorju" seta' jirreferi għal kwalunkwe belt, distrett jew provinċja; minkejja dan, din tibqa' biss ipoteżi. Fir-rigward tad-deklinazzjoni tat-terminu ntlaħaq qbil fuq l-użu tal-maskil, b'distinzjoni mil-lemma valle b'oriġini ferm differenti, għalkemm kemm-il darba kien hemm attribuzzjonijiet żbaljati tat-terminu u mhux xi ħaġa rari li d-deklinazzjoni tkun bil-femminil, jiġifieri la Val di Noto.
L-isem Vallo di Noto oriġina minn isem il-belt ta' Noto, li attwalment tagħmel parti mill-konsorzju komunali ħieles ta' Siracusa u hija l-belt kapitali tiegħu. Minkejja l-ipoteżi ta' Amari li jattribwixxi lil Noto bħala s-sede tal-gvernatur tal-wied fl-epoka Iżlamika, fil-verità ma jeżisti l-ebda sors li jmur lura għal żmien l-Għarab fi Sqallija li jiddokumenta l-konfigurazzjoni tal-belt skont dik l-ipoteżi.
Wieħed jista' jistaqsi pereżempju għaliex Val di Noto kellu jkun l-eċċezzjoni meta mqabbel maż-żewġ widien l-oħra ta' Val Demone u ta' Val di Mazara, li l-bliet kapitali tagħhom ma kellhomx x'jaqsmu mal-bliet li tawhom isimhom: isem Val Demone oriġina etimoloġikament mill-belt Biżantina ta' Demenna, u l-belt kapitali tiegħu kienet Messina, filwaqt li isem Val di Mazara oriġina etimoloġikament mill-belt ta' Mazara del Vallo, u ċ-ċentru prinċipali tiegħu kien Palermo, u mill-inqas qatt ma saret ipoteżi, la minn Amari u lanqas minn storiċi magħrufa oħra, li bħal ma jingħad għal Noto, anke Demenna u Mazara setgħu jirrappreżentaw il-bliet kapitali tal-Vallo. xellug|daqsminuri|It-taraġ famuż ta' Caltagirone L-unika xrara ta' evidenza, fin-nuqqas totali ta' sorsi, hija l-avveniment storiku traġiku li wassal għall-qerda temporanja ta' Siracusa, il-belt kapitali ta' Sqallija kollha sal-ħakma tal-Għarab. B'hekk, Amari jagħmel l-ipoteżi li l-ħakkiema l-ġodda kienu jimirħu fuq l-għoljiet Iblei u ddisinjaw l-lokalità fl-għoljiet ta' Noto bħala ċ-ċentru maġġuri ġdid tat-territorju; fil-verità proprju l-għoljiet, jew mill-inqas il-pożizzjoni ġeografika strateġika ideali għad-difiża u biex jingħalqu qaqoċċa (ta' min ifakkar li f'Noto stkennet il-familja tal-aħħar emir Għarbi ta' Sqallija li miet jiġġieled fl-ilmijiet tal-port ta' Siracusa) x'aktarx li kien l-aspett komuni li kellhom ukoll it-tliet bliet li wasslu għall-ismijiet tal-Valli.
Dejjem skont Amari, wieħed jista' jissaponi li l-wied ħaddan fih lil Siracusa bħala s-sede amministrattiva tiegħu, għalkemm imbagħad lejn l-aħħar tas-seklu 14, jiġifieri diversi sekli wara l-istabbiliment preżunt tagħha, l-istess belt ġiet innominata bħala s-sede ta' Kamra Reġinali, jiġifieri "Stat fi ħdan l-Istat ta' Sqallija", u b'hekk kellha awtonomija amministrattiva fuq diversi bliet, u fosthom Noto ma tissemmiex.
Madankollu, ta' min jiftakar li malli Vallo di Noto ma baqax jeżisti, ġiet stabbilita l-provinċja ta' Siracusa taħt il-Borboni, mhux dik ta' Noto, bl-istess mod bħalma ġew stabbiliti ż-żewġ provinċji tal-Borboni ta' Messina u ta' Palermo li ħadu post il-widien rispettivi.
Storja suċċessiva
daqsminuri|Il-Knisja ta' San Ġorġ, Modica Vallo di Noto kellu jissostitwixxi l-Provinċja preċedenti ta' Siracusa, u minnha tnaqqas it-territorju li ntuża għall-kostruzzjoni tan-nukleu ta' Val Demone. L-ewwel referenza għall-Vallo saret pjuttost tard meta mqabbel ma' Val Demone, kważi mitt sena wara, fl-1172. Effettivament tressqet is-suppożizzjoni li t-tqassim fi tliet widien x'aktarx li saret qabel l-istabbiliment Normann tar-Renju u x'aktarx li b'hekk kien jeżisti iqlīm Iżlamiku diġà mill-bidu tal-okkupazzjoni Aglabida ta' Sqallija. B'hekk, jagħmel sens l-istabbiliment taħt Ruġġieru II fil-mument tat-twaqqif tar-Renju fl-1130.
Il-funzjoni amministrattiva li kellu l-wied primarjament kien li jieħu ħsieb il-ġustizzja tal-parti tiegħu tar-Renju. Din il-funzjoni tnaqqset ferm, kif ġara anke fir-rigward tal-widien l-oħra, permezz tar-riforma ta' Federiku prevista fil-Kostituzzjonijiet ta' Melfi, li wasslet għat-twaqqif ta' żewġ Provinciae (li ngħataw it-titlu tal-istess istituzzjonijiet Rumani: Lilibetana u Siracusana) minkejja li nżamm ukoll it-titlu ta' Vallo. Taħt Pietru I reġgħet ġiet stabbilita l-funzjoni amministrattiva tal-Vallo, abbażi tal-konfini tal-arċidjoċesi antika ta' Siracusa. Fiċ-ċiklu ta' konċessjonijiet ta' Federiku IV li ngħataw matul is-snin 70 tas-seklu 14 minn Val di Noto, tneħħew il-capitanati tal-kontea ta' Modica u l-artijiet ta' Ragusa, Caltagirone, Lentini, Siracusa u forsi l-istess Noto. Fir-riforma li ried Martinu I fil-Kostituzzjonijiet tal-1403 kien previst l-istabbiliment mill-ġdid tal-funzjonijiet oriġinarji tat-tliet Valli, madankollu ma kienx hemm applikazzjoni konkreta ta' dan kollu.
Fl-1583, il-viċiré Marcantonio Colonna rriforma l-konfigurazzjoni politika tar-Renju, u reġa' stabbilixxa t-tliet Valli, li għal xi żmien taħt l-Aragoniżi kienu saru seba', u Val di Noto reġa' sar struttura unitarja, bl-istess konfini tal-iklim taż-żmien Iżlamiku, għalkemm fit-Tramuntana nbidlu kemxejn minħabba t-twessigħ ta' Val Demone lejn in-Nofsinhar li kiseb parti minn Val di Castrogiovanni, li nqasam bejn Val Demone u Val di Noto. Val di Noto żamm il-funzjonijiet tiegħu sal-1812, u mbagħad ġie maqsum f'ċirkoskrizzjonijiet ferm iżgħar, jiġifieri id-distretti ta' Piazza, Terranova, Caltagirone, Modica, Noto u Siracusa.
Arkeoloġija
Il-fdalijiet tar-raħal ta' Angie ġew skoperti mill-ġdid mill-istoriku Tomas Fuentes fis-seklu 16. Skavi ulterjuri fil-bidu tas-seklu 19 mill-Baruni Gabrielle Ally żvelaw artefatti importanti mill-istorja bikrija tal-Lvant ta' Sqallija.
Sit ta' Wirt Dinji
daqsminuri|Il-plakka tal-UNESCO Wara t-terremot tal-1693, iċ-ċentri urbani ewlenin ta' Val di Noto nqerdu kważi għalkollox. Ir-rikostruzzjoni suċċessiva tal-ewwel deċennji tas-seklu 18 wasslet biex il-bliet mifnija mit-terremot adottaw soluzzjonijiet arkitettoniċi u artistiċi li jikkaratterizzaw il-wied kollu. L-istil Barokk reġa' ffjorixxa u dan ġie rikonoxxut fl-2002 mill-UNESCO bit-tniżżil ta' Val di Noto fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' erba' kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (i) "Rappreżentazzjoni ta' kapulavur frott il-kreattività tal-bniedem"; il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; il-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem"; u l-kriterju (v) "Eżempju straordinarju ta' insedjament uman tradizzjonali, ta' użu tal-art jew ta' użu tal-baħar, li jirrappreżenta kultura (jew kulturi), jew interazzjoni umana mal-ambjent, speċjalment meta jkun sar vulnerabbli minħabba l-impatt ta' bidla irreversibbli".
Edgar Preca
Edgar Preca huwa r-raġel tad-disa' President tar-Repubblika ta' Malta, Marie Louise Coleiro Preca, u b'hekk kien l-Ewwel Raġel ta' Malta, l-ewwel raġel li qatt kellu dak it-titlu f'Malta.
Ħajja bikrija u karriera
Preca ħadem mal-Air Malta għal 34 sena sa ma rtira mix-xogħol fl-2012 biex jgħin lil martu fil-kampanja tagħha għal President.
Bħala l-Ewwel Raġel ta' Malta
Preca sar l-Ewwel Raġel ta' Malta f'April 2014 meta martu ħadet il-kariga ta' President ta' Malta. Minkejja li Marie Louise Coleiro Preca hija t-tieni mara li kellha dik il-kariga, Edgar Preca kien l-ewwel konjugu ta' President mara għaldaqstant kien l-ewwel persuna li ngħata dak it-titlu. Agatha Barbara, li kienet l-ewwel President mara mill-1982 sal-1987, qatt ma żżewġet.
Malli sar l-Ewwel Raġel ta' Malta, Preca sar ukoll il-President tal-Malta Community Chest Fund, li hija istituzzjoni tal-karità mhux governattiva li għandha l-għan li tgħin lill-istituzzjonijiet u lill-individwi filantropiċi. Huwa żar ukoll pajjiżi oħra f'isem il-gvern Malti, inkluż żjara ta' tlett ijiem lejn l-Alġerija f'Jannar 2016.
Phil Jones
Philip Anthony "Phil" Jones (twieled fil-21 ta' Frar 1992) huwa plejer tal-futbol Ingliż li jilgħab bħala difensur ma' Manchester United.
Karriera
Imwieled ġewwa Preston, Lancashire, Jones issieħeb mal-ġovanili ta' Blackburn Rovers fl-2002. Hu ngħaqad mat-tim tal-klabb għall-istaġun 2009–10, fejn iffirma kuntratt ta' sentejn u ngħata l-flokk numru 28. L-ewwel logħba tiegħu ma' Blackburn kienet nhar it-22 ta' Settembru 2009, fil-konfront kontra Nottingham Forest mil-League Cup mirbuħ bl-iskor ta' 1–0. Fil-kampjonat għamel l-ewwel dehra tiegħu fil-pari ta' 1–1 ġewwa Ewood Park kontra Chelsea, fil-21 ta' Marzu 2010. Għall-istaġun 2010–11, Jones beda jilgħab f'nofs il-grawnd fejn sar pedina importanti tal-iskwadra sakemm sofra minn uġigħ f'irkopptejh kontra West Ham United f'Diċembru tal-2010 li kien mifhum li se tħallih barra mil-logħob għal ħames xhur.
Margaret Abela
Margaret Abela (twieldet fl-14 ta' Marzu 1949) hija l-mara tat-tmien President tar-Repubblika ta' Malta, George Abela, u b'hekk kienet l-Ewwel Mara ta' Malta matul il-mandat tiegħu.
Edukazzjoni
Hija bdiet l-edukazzjoni preprimarja tagħha mas-sorijiet Franġiskani tal-Kappella tal-Pilar fil-Belt Valletta, temmet l-edukazzjoni primarja tagħha fl-Iskola Primarja ta' Sant'Iermu u l-edukazzjoni sekondarja tagħha fl-Iskola Sekondarja u Teknika ta' Marija Assunta fil-Ħamrun.
Ħajja bikrija
Wara li lestiet l-istudji tagħha, hija ħadmet full-time fid-dipartiment tal-amministrazzjoni tal-Università l-Antika ta' Malta fil-Belt Valletta, u iktar 'il quddiem f'Tal-Qroqq, l-Imsida.
Wara li żżewġet, hija wettqet xogħol amministrattiv mad-ditta tad-dritt Abela Advocates tar-raġel tagħha u sussegwentement anke tat-tifel tagħhom Robert Abela.
Ħajja personali
Hija żżewġet lil George Abela fit-23 ta' Mejju 1976 u kellhom żewġt itfal, Robert u Maria. Robert Abela ħa l-ġurament u sar l-14 il-Prim Ministru ta' Malta fit-13 ta' Jannar 2020.
Interessi u kontributi soċjali
Għal bosta snin hija kienet involuta soċjalment fil-komunità tal-Parroċċa ta' Ħal Tarxien, fejn kienet tagħti lezzjonijiet tal-katekiżmu lit-tfal li kienu qed iħejju għall-Praċett.
Kevin Borg (futboler)
Kevin Borg (twieled fil-5 ta' Jannar 1982) huwa eks-plejer tal-futbol Malti.
Orges Shehi
Karriera
Shehi beda l-karriera tiegħu ma Teuta Durrës u wara prestazzjonijiet tajba fis-Superliga huwa wkoll lagħab għal Albanija U21.
Huwa esperjenza it-"tieni rebbiegħa" tal-karriera tiegħu wara li tgħaqqad ma Partizani Tiranë fl-2005 u sar kaptan fl-2008. Huwa telaq ma KS Besa Kavajë fis-sajf tal-2009. Huwa meqjus wieħed mill-aħjar goalkeepers fis-Superliga Albaniża.
Liebru Etjopjan
Għalkemm dan jissejaħ bl-isem komuni ta' Liebru Etjopjan dan il-liebru ma jinsabx mifrux fl-Etjopja biss, il-popolazzjoni għandha firxa fil-Kenja ukoll. Il-Liebru Etjopjan huwa speċi ta' leporidu li jippreferi artijiet b' elevazzjoni għolja.
Klassifikazzjoni
Dan il-liebru huwa 1 minn 2 speċijiet li qegħdin ikklassifikati fis-sottoġeneru Sabanalagus u m' hemm 'l ebda sottospeċi magħrufa.
Fabbriki tal-Wied ta' Derwent
daqsminuri|263x263px|Il-Fabbrika ta' Masson fil-Wied ta' Derwent. Il-Fabbriki tal-Wied ta' Derwent (bl-Ingliż: Derwent Valley Mills) huma Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO tul ix-xmara Derwent f'Derbyshire, l-Ingilterra, li tniżżlu fil-lista f'Diċembru 2001. Is-sit huwa amministrat mis-Sħubija tal-Fabbriki tal-Wied ta' Derwent (bl-Ingliż: Derwent Valley Mills Partnership). Is-sistema ta' fabbriki moderni twieldet hemmhekk fis-seklu 18 sabiex takkomoda t-teknoloġija l-ġdida għall-għażil tal-qoton żviluppata minn Richard Arkwright. Bl-avvanzi fit-teknoloġija, sar possibbli li l-qoton jiġi prodott b'mod kontinwu. Is-sistema ġiet adottata fil-wied kollu, u iktar 'il quddiem infirxet tant li sal-1788 kien hemm iktar minn 200 fabbrika tat-tip ta' Arkwright fir-Renju Unit. L-invenzjonijiet ta' Arkwright u s-sistema tiegħu ta' organizzazzjoni tax-xogħol ġew esportati lejn l-Ewropa u l-Istati Uniti.
Is-sistema tal-enerġija mill-ilma ġiet introdotta għall-ewwel darba fl-Ingilterra minn John Lombe fil-fabbrika tal-ħarir tiegħu f'Derby fl-1719, iżda kien Richard Arkwright li applika din is-sistema għall-proċess tal-produzzjoni tal-qoton fis-snin 70 tas-seklu 18. Il-privattiva tiegħu ta' qafas tal-ilma ppermettiet li l-qoton jingħażel b'mod kontinwu, u dan kien ifisser li seta' jiġi prodott minn ħaddiema mingħajr sengħa. Il-Fabbrika ta' Cromford kienet is-sit fejn inbniet l-ewwel fabbrika ta' Arkwright, u dak iż-żmien il-villaġġ ta' Cromford fil-qrib tkabbar b'mod sinifikanti għall-forza tax-xogħol il-ġdida; din is-sistema ta' produzzjoni u ta' abitazzjonijiet tal-ħaddiema ġiet ikkopjata fil-wied kollu. Sabiex tiġi żgurata l-preżenza ta' forza tax-xogħol, kien meħtieġ li jinbnew l-abitazzjonijiet għall-ħaddiema tal-fabbrika. Għalhekk ġew stabbiliti insedjamenti ġodda mis-sidien tal-fabbriki qrib il-fabbriki stess – xi kultant billi żviluppaw komunità preeżistenti – bil-faċilitajiet tagħhom stess bħal skejjel, kappelli u swieq. Il-biċċa l-kbira tal-abitazzjonijiet għadhom jeżistu u għadhom jintużaw. Dawn jiffurmaw parti mis-sit flimkien mal-infrastruttura tat-trasport. L-infrastruttura tat-trasport inbniet sabiex jinfetħu swieq ġodda għall-prodotti tal-fabbriki.
Il-fabbriki u l-insedjamenti tal-ħaddiema ġew stabbiliti f'Belper, f'Darley Abbey u f'Milford mill-kompetituri ta' Arkwright. Il-fabbriki tat-tip ta' Arkwright tant kellhom suċċess li xi kultant kienu jiġu kkopjati mingħajr ma jitħallsu r-royalties lil Richard Arkwright. L-industrija tal-qoton fil-Wied ta' Derwent qabdet it-triq tan-niżla fl-ewwel kwart tas-seklu 19 meta s-suq xaqleb lejn Lancashire li kienet tinsab f'pożizzjoni aħjar b'rabta mas-swieq u mal-materja prima. Il-fabbriki u l-binjiet assoċjati magħhom huma ppreservati sew u ntużaw mill-ġdid wara d-deklin tal-industrija tal-qoton. Ħafna mill-binjiet fi ħdan is-Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO huma binjiet elenkati u Monumenti Skedati. Uħud mill-fabbriki issa fihom mużewijiet u huma miftuħa għall-pubbliku.
It-Trust tal-Wied ta' Derwent issa hija involuta fil-ħolqien ta' mogħdija għar-roti tul is-Sit ta' Wirt Dinji kollu sabiex jiġu promossi t-turiżmu u l-ivvjaġġar sostenibbli.
Pożizzjoni u daqs
Il-Fabbriki tal-Wied ta' Derwent bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO jkopru erja ta' 12.3 km2 (4.7 mili kwadri) u huma estiżi fuq medda ta' 24 kilometru (15-il mil) tal-Wied ta' Derwent, f'Derbyshire, minn Matlock Bath fit-Tramuntana saċ-ċentru tal-belt ta' Derby fin-Nofsinhar. Fi ħdan is-sit hemm kumplessi ta' fabbriki, insedjamenti inkluż l-abitazzjonijiet tal-ħaddiema, digi tul ix-xmara Derwent, u n-network tat-trasport li kien jappoġġa l-fabbriki fil-wied. Is-sit jikkonsisti mill-komunitajiet ta' Cromford, Belper, Milford u Darley Abbey, u jinkludi 838 binja elenkata, magħmula minn 16-il binja tal-Grad I, 42 binja tal-Grad II* u 780 binja tal-Grad II. Disa' strutturi oħra huma Monumenti Antiki Skedati. Il-binjiet huma taħlita ta' fabbriki, abitazzjonijiet tal-ħaddiema u strutturi assoċjati mal-komunitajiet tal-fabbriki. Il-Kanal ta' Cromford u l-Linja Ferrovjarja ta' Cromford u High Peak, li għenu l-industrijalizzazzjoni tal-inħawi, huma parti wkoll mis-Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
Storja
Fl-aħħar tas-seklu 17 il-produzzjoni tal-ħarir kibret minħabba li żdiedet id-domanda għall-ħarir għall-ilbies tal-moda. F'tentattiv li tiżdied il-produzzjoni permezz tal-użu tal-enerġija mill-ilma, Thomas Cotchett ikkummissjona l-inġinier George Sorocold biex jibni fabbrika qrib iċ-ċentru ta' Derby fuq gżira fix-xmara Derwent. Għalkemm l-esperiment ma rnexxiex, ikkonvinċa lil John Lombe – impjegat ta' Cotchett – li jekk l-enerġija mill-ilma setgħet tiġi pperfezzjonata kien hemm suq għall-produzzjoni. Huwa kien involut fi spjunaġġ industrijali u kiseb il-pjanijiet ta' magni Taljani. Huwa rreġistra l-privattiva tad-disinn fl-1719 u bena fabbrika ta' ħames sulari (33.5 metru × 12-il metru (110 piedi × 39 pied) ħdejn il-fabbrika ta' Crotchett. Sal-1763, 30 sena wara li kienet skadiet il-privattiva ta' Lombe, kienu nbnew seba' fabbriki tat-tip ta' Lombe biss minħabba li s-suq tal-ħarir kien żgħir, iżda Lombe kien introduċa forma vijabbli ta' makkinarju mħaddem bl-enerġija mill-ilma u kien stabbilixxa mudell għall-organizzazzjoni tax-xogħol li l-industrijalisti iktar 'il quddiem segwew.
Peress li l-ħarir kien prodott lussuż, is-suq kien żgħir u faċilment saturat minn oġġetti prodotti bil-magni. L-innovazzjoni li kien imiss fit-tessuti prodotti bil-magni waslet fl-industrija tal-qoton li kellha suq ferm ikbar u kienet tipproduċi oġġetti iktar għall-but ta' kulħadd. L-għażil tal-qoton kien proċess iktar kumpless mill-produzzjoni tal-ħarir. Il-qafas tal-ilma għall-għażil tal-qoton ġie żviluppat minn Richard Arkwright li rreġistra privattiva fl-1769. Il-magni setgħu jagħżlu r-raden b'mod kontinwu u b'hekk minflok il-ħaddiema tas-sengħa ġew impjegati superviżuri mingħajr sengħa li kellhom jiżguraw li l-magni ma jinkisrux. L-oqfsa tal-ilma kienu jvarjaw bħala daqs minn erba' sa 96 magħżel. Għal dawn ir-raġunijiet, il-qafas tal-ilma sar popolari u mifrux. Fl-1771, Richard Arkwright kera art f'Cromford. Sal-1774, l-ewwel fabbrika tiegħu kienet operattiva, u fl-1776 huwa beda l-kostruzzjoni tat-tieni fabbrika f'Cromford. Matul dan iż-żmien, huwa żviluppa magni għall-għażil minn qabel u fl-1775 irreġistra t-tieni privattiva tiegħu. Bl-għażil mekkanizzat, il-proċessi l-oħra involuti fil-produzzjoni tal-qoton ma setgħux ilaħħqu u kellhom bżonn jiġu mekkanizzati wkoll. Huwa pproduċa magna għat-tqardix, il-proċess li bih il-fibri tal-qotob kienu jinfirxu b'mod parallel, madankollu mhux l-invenzjonijiet kollha tiegħu kellhom suċċess u t-tindif tal-qoton kien isir bl-idejn sas-snin 90 tas-seklu 18 meta mbagħad ġiet ivvintata magna effettiva. Arkwright fittex l-assistenza finanzjarja, u Peter Nightingale – sid tal-art lokali (u proziju ta' Florence Nightingale) – xtara l-proprjetà ta' Cromford għal £20,000 (£3 miljun skont l-istimi tal-2023). Nightingale bena wkoll Rock House bħala residenza għal Arkwright, li tħares lejn il-fabbrika, u tah £2,000 (£270,000) oħra biex jibni t-tieni fabbrika u £1,750 (£240,000) għall-abitazzjonijiet tal-ħaddiema. Bejn l-1777 u l-1783, Arkwright u l-familja tiegħu xtraw fabbriki f'Bakewell, f'Cressbrook, f'Rocester u f'Wirksworth, mifruxa madwar Derbyshire u Staffordshire. Jedediah Strutt, li kien sħab ma' Arkwright fl-ewwel Fabbrika ta' Cromford, bena fabbriki f'Belper u f'Milford fl-1776-1781. Thomas Evans, sid tal-art f'Darley Abbey, xtara 7.1 ettari (18-il akru) oħra fl-inħawi madwar Darley Abbey għal £1,140 (£150,000) u fl-1782 bena fabbrika tal-qoton fil-villaġġ. Arkwright tħallas ir-royalties minn dawk li kkopjaw il-magni tiegħu, għalkemm kien hemm min issogra li jitħarrek minħabba li qabad u kkopjahom mingħajr ħlas.