cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Belt tal-Messiku
Catering
Il-provvista tal-elettriku tal-belt hija r-responsabbiltà tal-Kummissjoni Federali tal-Elettriku, wara li fil-11 ta' Ottubru 2009, b'digriet presidenzjali, ġiet ordnata l-estinzjoni tal-organizzazzjoni Luz y Fuerza del Centro. Il-kapital Messikani, flimkien mal-Istat tal-Messiku, hija ż-żona tal-pajjiż bl-ogħla domanda għall-enerġija ta' dan it-tip fil-pajjiż kollu.197 F'din l-istess żona ċentrali, 25% tal-enerġija elettrika tinħela.
Il-provvista tal-ilma tax-xorb u l-ippumpjar tad-drenaġġ barra l-belt huma r-responsabbiltà tas-Sistema tal-Ilma tal-Belt tal-Messiku (SACM), li hija wkoll waħda mill-konsumaturi ewlenin tal-elettriku fil-belt. Is-sorsi tal-provvista tal-belt huma l-aktar taħt l-art, bħall-akwifer tal-Wied tal-Messiku (55%) u s-Sistema Lerma (12%). Il-bqija ġej minn sorsi tal-wiċċ bħas-Sistema Cutzamala (30%) u molol (3%). Ħafna żoni tal-belt isofru minn nuqqasijiet u nuqqas ta' aċċess għall-ilma,200​ hija Iztapalapa waħda mid-demarkazzjonijiet territorjali li l-aktar. problemi serji jgħixu f'dan ir-rigward.201 20% tal-popolazzjoni tal-kapital m'għandhiex aċċess għall-ilma ġieri fi djarhom, li jiksbuh b'mod intermittenti minn sorsi komunali jew separati minn djarhom, u huwa stmat li 70% tal-popolazzjoni tirċievi inqas minn 12-il siegħa ta' ilma kontinwu, 200​ jirċevuh b'tandem, jiġifieri, f'ċerti ħinijiet tal-ġurnata. 40% tal-ilma li jasal sal-belt jinħela minħabba tnixxijiet u ħlib illegali tal-pajpijiet.
Il-kundizzjonijiet ġeografiċi tal-Belt tal-Messiku, minħabba l-iżvilupp tagħha f'baċin ta' lag u l-waqgħa minħabba fiha u l-estrazzjoni tal-ilma mill-akwiferi tagħha, jagħmlu lill-belt tiffaċċja problema serja kemm biex tissodisfa l-ħtieġa tal-ilma—hija waħda mill- bliet bl-akbar domanda għall-ilma fid-dinja200—kif ukoll l-estrazzjoni tal-ilma mormi, partikolarment fl-istaġun tax-xita meta jkun hemm għargħar u staġnar konsiderevoli.​ Il-belt, minħabba dawn il-karatteristiċi, sofriet għargħar li dam minn jiem sa snin, bħal dawk irreġistrati fl-1604, 1629, 1925 u 1951. Bħala riżultat ta' dan tal-aħħar, is-Sistema tad-Drenaġġ Fond tal-belt inbniet fl-1967.
Sigurtà
Fl-ewwel kwart tal-2017, ġew irrappurtati 23,400 serqa, medja ta' 560 kuljum, u rata ta' 265 serqa għal kull 100,000 abitant. Id-demarkazzjonijiet territorjali fejn iseħħu l-aktar serq huwa Cuauhtémoc, segwit minn Benito Juárez u Miguel Hidalgo.207 Ukoll fl-2017, ir-rata ta' omiċidji intenzjonali kienet fil-massimu storiku tagħha f'għoxrin sena, b'244 fi kwart. Fil-livell nazzjonali, iż-żoni tat-Tramuntana u tal-Lvant tal-kapitali Messikana għandhom l-ogħla livelli ta' perċezzjoni ta' insigurtà fil-livell nazzjonali.
Femiċidji u vjolenza fuq in-nisa
Fl-2016, l-inċidenza tal-femiċidji kienet 3.2 għal kull 100 000 abitant, bil-medja nazzjonali tkun 4.2. Rapport tal-gvern tal-belt tal-2015 iddetermina li tnejn minn kull tliet nisa ta' aktar minn 15-il sena fil-kapitali sofrew xi forma ta' vjolenza. Fil- minbarra l-fastidju fit-toroq, wieħed mill-postijiet fejn in-nisa fil-Belt tal-Messiku jesperjenzaw il-vjolenza huwa t-trasport pubbliku. Kull sena l-Metro tal-Belt tal-Messiku jirċievi 300 ilment ta' fastidju sesswali.
Midja
Il-belt hija s-sede tal-gazzetti taċ-ċirkolazzjoni nazzjonali El Universal, Milenio u Excelsior, fost oħrajn. Fost il-gazzetti lokali jispikkaw La Jornada u Reforma, li minħabba l-influwenza u l-viżibbiltà tagħhom, kultant jitqiesu bħala sħab il-gazzetti nazzjonali. Barra minn hekk, jiċċirkolaw bosta pubblikazzjonijiet b'fokus speċifiku, kemm jekk ikunu sportivi, polizjeski, komiks, kultura u stampa ħielsa.
Hemm 60 stazzjon tar-radju f'amplitudni ta' frekwenzi modulati u shortwave. Ħafna mill-istazzjonijiet tar-radju fil-belt ilhom joperaw għal ħafna snin, u xi wħud ċedew għal programmi u avvenimenti storiku-kulturali, mill-Cri-cri għal prestazzjoni tar-radju. Bħalissa huma jippreżentaw varjetà ta' selezzjonijiet u servizzi.
Disa' kumpaniji tal-mowbajl joperaw b'madwar 12,800 ripetitur tal-frekwenzi madwar il-belt. Fosthom jispikkaw Telcel, AT&T, Movistar, Iusacell, Nextel, eċċ.
Għandha tletin stazzjon tat-televiżjoni diġitali miftuħa u suq kompetittiv ħafna għas-servizzi tat-televiżjoni bil-kejbil (aktar minn 1,700 stazzjon), inkluż Izzi Telecom u Sky, minn Grupo Televisa, Grupo Multimedios u Dish, minn MVS Comunicaciones, Totalplay Telecommunications ta' Grupo Salinas, Axtel. TV ta' Axtel u Megacable ta' Megacable Comunicaciones. L-istazzjonijiet tat-televiżjoni nazzjonali Messikani huma bbażati f'din il-belt, fosthom Televisa (Chapultepec, San Ángel u Santa Fe), TV Azteca (Ajusco) u Imagen.Televiżjoni, minbarra l-pubbliku stazzjonijiet Canal Once, Canal Catorce, Canal 22, TV UNAM u l-istazzjon lokali Capital 21.
Sport
Uħud mill-aktar istituzzjonijiet sportivi importanti fil-pajjiż jinsabu f'din il-belt. Huwa l-kwartieri ġenerali tal-Kumitat Olimpiku Messikan, l-Iskola Ogħla tal-Edukazzjoni Fiżika u l-Iskola Nazzjonali ta' Tħarreġ Sportivi. Għandu diversi unitajiet sportivi, fosthom l-akbar La Magdalena Mixiuhca, mibnija fuq dawk li kienu l-komuni tal-belt bl-istess isem (f'Iztacalco). Huwa preċiżament f'dan l-ispazju fejn jinsabu faċilitajiet bħall-Awtodromu Hermanos Rodríguez, il-Foro Sol, il-Palacio de los Deportes, il-Velodromu Olimpiku u s-Sala tal-Armi. F'partijiet oħra tal-belt hemm il-Pixxina Olimpika u l-Gymnasium Olimpiku (Benito Juárez), l-Olympic Canoeing Track (Xochimilco), kif ukoll tliet grawnds tal-futbol: l-Azteca Stadium, l-Azle Stadium, u l-Università Olimpika Stadium.
Il-Belt tal-Messiku ospitat il-Logħob Olimpiku tal-1968, fejn id-delegazzjoni nazzjonali tal-isport kellha l-aqwa prestazzjoni fl-istorja tagħha, b'disa' midalji b'kollox. Hija l-ewwel belt fl-Amerika Latina u l-ewwel fid-dinja li titkellem bl-Ispanjol li ospitat il-Logħob Olimpiku.
Fl-1970 u fl-1986 kienet ukoll waħda mill-ibliet Messikani fejn saru l-logħbiet taż-żewġ tazzi tad-dinja tal-futbol, ​​li kienu jinkludu ż-żewġ logħbiet tal-finali. Mexico City hija l-belt fejn saru l-akbar numru ta' logħbiet tat-Tazza tad-Dinja tal-Futbol (23) u, flimkien ma' Ruma, l-uniċi bliet li jospitaw żewġ finali tal-istess.
Laqa' l-Logħob Pan-Amerikan fl-1955 u fl-1975; tal-Logħob tal-Amerika Ċentrali u tal-Karibew fl-1926, 1954 u 1990; kif ukoll l-Universjade tal-1979.
Futbol
Skont rekords tal-gazzetti mill-gazzetta The Two Republics fl-1 ta' Jannar 1881, fit-30 ta' Diċembru 1880, twaqqaf l-Al Fresco Club fil-Belt tal-Messiku u wieħed mill-isports proposti, fost l-oħrajn, kien il-futbol, ​​għalkemm fl-aħħar mill-aħħar l-idea għamlet. ma jirnexxux Din hija l-ewwel referenza fil-gazzetti ta' żmien it-terminu futbol fil-Messiku. Fis-snin ta' wara, diversi assoċjazzjonijiet atletiċi tal-klassi sinjura tal-belt ippruvaw mingħajr suċċess iwaqqfu timijiet tal-futbol, ​​madankollu, saru biss logħbiet ta' ħbiberija sporadiċi mingħajr kontinwità fl-organizzazzjoni ta' tim jew xi kompetizzjoni. Jispikka f'dawn it-tentattivi l-ewwel partita tal-futbol li ntlagħbet fil-belt għaċ-ċelebrazzjonijiet għall-inawgurazzjoni tax-xogħlijiet tal-Kanal tal-Kbir tad-Drenaġġ fid-9 ta' Ottubru 1892 bejn żewġ rappreżentanti ta' klabbs soċjali u sportivi.
Ir-Reforma Athletic Club, imwaqqaf bħala klabb soċjali u sportiv fl-1894, organizza l-ewwel klabb tal-futbol fl-istorja tal-belt fl-1901, u kien ikun dan il-klabb li jmexxi l-ħolqien tal-ewwel tournament organizzat fil-pajjiż: il-Liga Mexicana. de Football Amateur Association fid-19 ta' Lulju 1902. L-ewwel logħba ntlagħbet fid-19 ta' Ottubru tal-istess sena f'kamp tal-baseball fiż-żona tal-madwar Paseo de la Reforma; Mexico Cricket Club għeleb lill-British Club 5-1.
Il-Belt tal-Messiku hija l-kwartieri ġenerali ta' tliet timijiet tal-Ewwel Diviżjoni: Club América, Club Universidad Nacional u Cruz Azul (tal-aħħar imwaqqfa f'Hidalgo fl-1927, u li l-kwartieri ġenerali tagħhom marret fil-kapitali fl-1971). Ir-rivalità bejn América u Universidad Nacional hija magħrufa bħala l-Clásico Capitalino, filwaqt li l-Clásico Joven ipoġġi lil América kontra Cruz Azul. Hija wkoll dar għal tim mill-MX Expansion League: Club de Fútbol Atlante; kif ukoll tim mis-Serie A tal-Premier League, wieħed mis-Serie B tal-Premier League u 27 mit-Tielet Diviżjoni tal-futbol professjonali.
Necaxa (1923-2003) kien ukoll tim tradizzjonali mill-Belt tal-Messiku, iżda mar joqgħod Aguascalientes fl-2003. Il-belt kienet ukoll id-dar tal-klabbs li ġejjin: British Club (1901-1912), Mexico Cricket Club (1901-1908), Reforma. Athletic Club (1901-1924), Mexico Soccer Club (1910-1935), Spanja (1912-1950), Asturias (1918-1950), Aurrerá Soccer Club (1919-1932), Marte (1928-1953), Leones (1932). -1933) u Atlético Español (1971-1982).
Baseball
Fil-belt, id-Diablos Rojos del México, tim professjonali tal-Messikan Baseball League u l-aktar franchise ta' suċċess fl-imsemmi ċirkwit, b'16-il kampjonat, jilgħab f'darhom. Bejn l-1955 u l-2001, kien fih ukoll l-hekk imsejħa Capital Tigers, li rebħu tmien kampjonati fil-kapitali Messikana waqt li lagħbu hemmhekk. Barra minnhom, l-Azules de Veracruz, it-Tigres de Comintra, l-Agrario de México, il-Ġendarmerija tal-Messiku, il-Pulizija tad-DF, iċ-Chiclets Adams tal-Messiku, il-Leones de Obras Públicas, it-Tráfico tal-Messiku u l-Monte de Piedad. tal-Messiku.
Foro Sol, l-arena multipurpose tal-belt, ospita d-duelli tal-grupp B fl-ewwel rawnd tal-World Baseball Classic tal-2009.
Basketball
Fl-2015, organizza l-Kampjonat FIBA ​​​​Ameriki 2015, ibbażat fil-Palacio de los Deportes, li fih il-Venezwela rebħet il-kampjonat u, flimkien mal-Arġentina, ikkwalifika għal-Logħob Olimpiku ta' Rio 2016. It-tim Messikan spiċċa fir-raba' post. F'dan l-avveniment, il-FIBA irreġistra l-ogħla rekord ta' attendenza, b'20,020 spettatur.
Illum, Belt tal-Messiku għandha tim professjonali tal-baskitbol, ​​Capitanes de la Ciudad de México fl-NBA G League.
Karozzi
L-Awtodrome Hermanos Rodríguez ospita l-Grand Prix tal-Messiku, tiġrija valida għall-kampjonat dinji tal-karozzi tal-Formula 1, li saret għall-ewwel darba bħala avveniment mhux validu għat-titlu fl-1962, biex aktar tard tiġi inkluża bejn l-1963-1970, bejn 1986-1992 u mill-2015. Il-korsa ospitat ukoll tiġrijiet fin-NASCAR Busch Series, in-NASCAR Mexico Series, CART, Formula E u l-FIA ​​World Endurance Championship.
Polo
F'April 2008 sar il-Kampjonat Dinji tal-Polo fil-Campo Marte f'din il-belt, li huwa l-ogħla avveniment tal-polo fil-livell tat-tim nazzjonali.
Futbol Amerikan
Fir-rigward tal-futbol Amerikan, il-belt hija d-dar tat-timijiet leġġendarji tal-Major League Pumas CU mill-UNAM, Águilas Blancas mill-IPN u Burros Blancos mill-IPN, li jikkompetu fil-Konferenza taċ-Ċentru tal-ONEFA. Il-belt għandha wkoll tim fil-Messikan Professional American Football League: Mexicas.
F'Ottubru 2005, il-Belt tal-Messiku saret l-ewwel belt li tospita logħba tal-istaġun regolari tal-NFL barra mill-Istati Uniti, li ntlagħbet fl-Estadio Azteca. Il-103,467 spettatur li attendew għal din il-logħba huwa l-ogħla numru fl-istorja kollha tal-NFL għal logħba tal-istaġun regolari.
Sebastian Prödl
Sebastian Prödl (twieled fil-21 ta' Ġunju 1987) huwa eks-plejer tal-futbol Awstrijak li kien jilgħab bħala difensur.
Karriera
Ta' dsatax-il sena iddebutta ma' Sturm Graz fil-Bundesliga Awstrijaka fil-konfront tad-9 ta' Diċembru 2006 kontra Mattersburg. Fid-9 ta' Mejju 2007 skorja l-ewwel gowl tiegħu fil-kampjonat kontra Altach.
Nhar l-1 ta' Lulju 2008 ġie uffiċjalizzat l-akkwist ta' Prödl min-naħa ta' Werder Bremen għas-somma ta' madwar 2.5 miljun ewro.
Internazzjonali
Wara li wassal lit-tim nazzjonali Awstrijak ta' taħt l-20 sena għar-raba' post fit-Tazza tad-Dinja 2007 tal-istess kategorija, hu ddebutta mat-tim tal-kbar f'Mejju tal-2007 kontra l-Iskozja. L-ewwel gowls tiegħu waslu fil-logħba ta' ħbiberija tas-26 ta' Marzu 2008 kontra l-Olanda, fejn skorja doppjetta. Mal-Awstrija ħa sehem fil-Kampjonati Ewropej 2008.
Nihat Kahveci
Nihat Kahveci (Istanbul, 23 ta' Novembru 1979) huwa eks-plejer tal-futbol Tork li kien jilgħab bħala attakkant.
Klabb
Nihat huwa prodott tas-settur ġovanili ta' Beşiktaş u ġie skopert minn Hürser Mustafa Cindir meta l-istess Nihat kien qiegħed jilgħab ma' Beşiktaş matul l-istaġun 1996–97. L-istaġun segwenti ssieħeb mal-ewwel tim.
F'Jannar tal-2002, huwa ngħaqad ma' Real Sociedad ġewwa Spanja, taħt il-gwida tal-eks-kowċ ta' Beşiktaş John Toshack. Mat-tim ta' Sociedad, Nihat lagħab 115-il logħba fejn skorja 57 gowl. Fl-istaġun 2002–03, Nihat skorja 23 gowl fejn temm l-istaġun bħala t-tieni l-aqwa skorer fil-La Liga wara Roy Makaay (29 gowls) u bl-istess numru ta' gowls ta' Ronaldo. Dan l-istaġun ra wkoll lil Real Sociedad jikkonkludu l-impenji tagħhom fil-kampjonat fit-tieni post, b'distakk ta' żewġ punti minn Real Madrid. Fi żmienu mal-klabb huwa fforma koppja offensiva mal-attakkant Serb Darko Kovačević, tant li l-ġurnalist sportiv Phil Ball tahom il-laqam ta' "Iż-żgħir u l-kbir", bħala referenza għad-differenza fit-tul taż-żewġ plejers.
Fis-16 ta' Mejju 2006, qabel ma ngħaqad ma' Villarreal, Nihat iffirma kuntratt ta' ħames snin. Fl-ewwel staġun mal-klabb ftit li xejn kien involut minħabba xi problemi fiżiċi li tappnulu l-istaġun. Però, l-istaġun segwenti kien fundamentali għat-tim hekk kif fil-kampjonat skorja 18-il gowl bit-tim jagħlaq l-istaġun fit-tieni post tal-klassifika. L-aħħar staġun tiegħu mal-Villarreal reġa' kien staġun imtappan bil-problemi fiżiċi fejn fid-dsatax-il dehra li għamel ma skorja l-ebda gowl.
Nhar is-27 ta' Ġunju 2009, Nihat irritorna lura t-Turkija fejn iffirma mat-tim ta' Beşiktaş għal erba' snin. Nhar it-18 ta' Mejju 2011, Beşiktaş ħassru l-kuntratt ta' Nihat.
Internazzjonali
F'Ottubru tas-sena 2000 waslet l-ewwel dehra mat-tim nazzjonali tat-Turkija għal Nihat kontra l-Iżvezja. Man-nazzjonal Torka hu pparteċipa fit-Tazza tad-Dinja 2002, liema kompetizzjoni rat lit-tim jispiċċa fit-tielet post. Matul dan it-turnew, l-uniċi dehriet tiegħu kienu bħala sostitut fid-79 minuta għal Yıldıray Baştürk kontra l-Kosta Rika fil-fażi tal-gruppi, u dehra oħra bħala sostitut kontra l-Ġappun fil-fażi tal-aħħar sittax.
Hu ħa sehem ukoll fil-Kampjonati Ewropej 2008, fejn fit-tielet logħba minn Grupp A Nihat skorja darbtejn kontra r-Repubblika Ċeka fejn f'temp ta' kwarta l-iskor inqaleb minn 0–2 minn taħt għal 3–2 favur it-Tork (bil-gowl l-ieħor jasal minn Arda Turan). Din ir-rebħa wasslet għall-kwalifikazzjoni għar-rawnd suċċessiv għad-danni tal-istess Ċeki.
Footprints (kompożizzjoni)
"Footprints" huwa standard tal-jazz kompost minn saxofonist Wayne Shorter u rrekordjat għall-ewwel darba għall-album tiegħu Adam's Apple fl-1966. L-ewwel dehra kummerċjali ta' din is-silta kienet waħda differenti minn recording għall-album ta' Miles Davis Miles Smiles irrekordjat aktar tard fl-1966, iżda maħruġ qabel.
Ritmu
daqsminuri| Wayne Shorter fl-2006 Għalkemm ħafna drabi miktuba fi 3/4 jew 6/8, mhuwiex valz jazz minħabba li l-feel tiegħu jalterna bejn metru sempliċi u metru kompost. Fuq Miles Smiles, il-band tilgħab fuq esplorazzjoni tal-korrelazzjoni bejn 12/8 ibbażati fuq ritmu Afrikan (inkella 6/8) u 4/4. Id-drummer Tony Williams jalterna liberament bejn is-swingu u r-ritmu mislub ta’ tlieta fuq tnejn —u għall-4/4 li jmur miegħu.
L-eżempju li ġej juri l-forom tal-bass fuq it-12/8 u l-4/4. In-noti mnaqqsa jindikaw it-taħbit prinċipali (mhux in-noti tal-baxx), fejn wieħed normalment itektek is-sieq biex "iżomm il-temp."
San Ġennaru
thumb|San Ġennaru San Ġennaru (Caroniti, 272 – Pozzuoli, 19 ta' Settembru 305) kien Isqof ta' Benevento, fl-Italja, li skond it-tradizzjoni, fi żmien il-persekuzzjoni ta' Djoklezjanu miet martri flimkien ma' sitta oħra fosthom id-Djaknu u l-Lettur tiegħu, billi wara li kkundannawhom għall-mewt, tefugħom lill-iljuni fl-amfiteatru ta' Pozzuoli, fis-sena 305, iżda peress li l-iljuni ma missewhomx, qatluhom bil-qtugħ tar-ras. San Ġennaru huwa l-Patrun ewlieni ta' Napli, li fil-Katidral t'hemm jinsab demm magħqud, li t-tradizzjoni tgħid li huwa tal-qaddis u li jinħall tliet darbiet f'sena.
Il-"Miraklu" tad-Demm ta' San Ġennaru
Dan id-demm magħqud li hu miżmum f'kunjett issiġillat, jinħall tliet darbiet fis-sena waqt ċerimonja solenni mmexxija mill-Kardinal ta' Napli u li għaliha n-Naplitani jattendu bi ħġarhom:
Skond il-leġġenda, dan id-demm inħall għall-ewwel darba fi żmien Kostantinu, meta l-isqof trasferixxa l-fdalijiet tal-qaddis mill-Agro Marciano, fejn kienu midfun, sa Napli. Matul it-traġitt ħarġet Ewsebja bid-demm tal-qaddis: u kif il-kranju tal-qaddis ġie bi drittu, id-demm inħall. Iżda storikament, l-ewwel darba li tissemma r-relikwja tad-demm ta' San Ġennaru huwa fl-1389, meta fis-17 t'Awwissu, id-demm inħall "qisu kien ħiereġ mill-korp tal-qaddis dakinhar stess".
Jekk id-demm jinħall, dan jitqies min-Naplitani bħala riżq tajjeb, filwaqt li jekk ma jinħallx, jibdew jibżgħu minn xi traġedja li tkun għadha ġejja. Meta d-demm jinħall, il-Kardinal jerfa' t-teka, u jdawwarha minn naħa għal oħra biex juri li nħall u l-fidili jersqu biex ibusuha.
Il-Knisja Kattolika ma tqisx il-likwefazzjoni tad-demm bħala miraklu bħala "un fatto mirabolante ritenuto prodigioso dalla tradizione religiosa popolare, essendo impossibile, allo stato dell'attuale conoscenza dei fatti, un giudizio scientifico attestante la non spiegabilità scientifica del fenomeno della liquefazione."
L-ewwel analiżi xjentifika, imsejħa spettroskopika, saret mill-professuri Sperindeo u Januario fl-1902 u sabet li hu emoglobina, jiġifieri demm. L-istess esperiment sar l-aħħar fl-1988 u reġa' kien konfermat li hu demm. Iċ-CICAP, grupp ta' xjenzati tal-Comitato Italiano per il Controllo delle Affermazioni sul Paranormale, issostni li b'sustanza tissotropika magħmula minn sustanzi ta' dik l-epoka tista' ġġib l-istess effetti tad-"demm" ta' San Ġennaru.
Klara ta' Assisi
Santa Klara jew Kjara (Assisi, 1193 - Assisi, 11 ta' Awwissu, 1253), kienet soru Taljana li flimkien ma' San Franġisk ta' Assisi waqqfet is-Sorijiet Klarissi li llum ilaħħqu mal-20,000 imxerrdin mad-dinja.
Tfulija
Klara twieldet f'familja nobbli, bint il-kavallier Favarone di Offreduccio. Ommha is-Sinjura Ortolana kienet mara ta' fidi kbira li nisslet fiha mħabba lejn il-foqra u lejn it-talb.
Meta kellha 18-il sena, missierha u ommha riedu jżewġuha lil xi kavallier iżda hi ma riditx. Kienet semgħet bi Franġisku u l-ħajja ġdida ta' faqar li kien jgħix. Fost iż-żgħażagħ li ngħaqdu miegħu kien hemm kuġinuwha, Rufinu. Klara bdiet tiltaqa' ma' San Franġisk flimkien mal-ħabiba tal-­familja, Bona di Guelfuccio. Dan beda juriha kemm hi ħaġa sabiħa li wieħed jikkonsagra lilu nnifsu lil Alla. Dan il-kliem kien jimlieha b'ferħ kbir, u ddeċidiet li bħalu tqassam ġidha lill-foqra, tinża' minn kollox sabiex tilbes lil Kristu u tgħix il-Vanġelu.
Il-Ħarba
Fuq il-parir ta' Franġisku, Klara ħarbet mid-dar f'Ħadd il-Palm tas-sena 1211 u marret fil-Knisja tal­-Porzjunkola fejn Frangisku u sħabu kienu jistennewha bit-torċi f'idejhom. Hemm f’riġlejn l-altar tal-Madonna ikkonsagrat ruħha lil Alla u wara li Frangisku qatgħelha xagħarha, libbisha ċoqqa bħal tiegħu forma ta' salib. Billi San Frangisk kien jaf bit­-tempesta li kienu se jqajmu l­-familja tagħha xħin isiru jafu bil­-ħarba ta' Klara, ħadha għand is­-Sorijiet Benedittini f'Bastia, qrib Assisi. Meta qrabatha marru għaliha, Klara qabdet mal-altar, neħħiet il-velu u uriethom xagħarha maqtugħ, sinjal tal-konsagrazzjoni u l-offerta lil Alla. Meta raw li kollox kien ta' xejn ħallewha.
F'San Damjan
Franġisku sabilha monasteru ieħor, dak ta' Sant'Angelo di Panzo fis-Subasio. Hemm ingħaqdet ukoll magħha oħtha, Katerina. Wara xi żmien, Franġisku ħa liż-żewġ aħwa fil-post li hu stess ħejja għalihom, il-monasteru ta' San Damjan. Tfajliet oħra malajr ingħaqdu magħhom u hekk iffurmaw l-ewwel nukleu tas­-Sorijiet Foqra li iktar 'il quddiem bdew jissejħu Sorijiet Klarissi mill-isem ta' Klara.
Profezija li San Franġisk kien għamel fuq Klara u sħabha kienet meta kollu ferħan kien qed isewwi l-Knisja ta' San Damjan u tela' fuq il-ħajt u għajjat: "Ejjew għinuni nibni l-monasteru ta' San Damjan, għaliex għad jiġu joqogħdu fih nisa li bil-fama u l-ħajja qaddisa tagħhom għad jagħtu glorja lill-Missier tagħna tas-sema fil-knisja mqaddsa kollha tiegħu." (Testment 13-14)
Il-Privileġġ tal-Faqar
Għal Santa Klara li tgħix bla xejn tagħha kien bżonn kbir sabiex tħossha solidali mal-­umanità fqira tal-Iben t'Alla imneżża' min kollox fuq is-salib. Sabiex tiggarantixxi l-osservanza tal-faqar, talbet u kisbet mill-­Papa Innoċenz III, il-"Privileġġ tal-Faqar" fl-1216, li kien jiddistingwi l-Ordni tas-Sorijiet Foqra mill-monakiżmu tradizzjonali. II-Papa Girgor IX ried iħollha minn din it-rabta iżda bl-akbar rispett weġbitu: "Santità, ma nixtieq qatt ­li nkun meħlusa milli nimxi wara Kristu"
Il-Leġġenda tal-Misilmin
Bi nhar u bil-lejl Klara kienet titlob quddiem it­-Tabernaklu, tikkontempla lil Ġesù fl-Ewkaristija, timmedita fuq il-faqar u ċ-ċokon tat-tarbija ta' Betlem imgeżwer fi ftit ħrieqi u kienet ukoll devota tal-Passjoni ta' Kristu u tal-Madonna.
Meta fl-1240, it-truppi Misilmin mikrija mill-Imperatur Federiku II tal-Isvevja assedjaw Assisi u kienu se jattakkaw il-kunvent ta' San Damjan, Klara talbet lil Ġesù Ewkaristija: "Mulej, ħares il-qaddejja tiegħek li Int fdejt bid-Demm għażiż tiegħek”. It-tradizzjoni tgħid li semgħet leħen bħal ta' tfajjel li weġibha: "Jien dejjem nieħu ħsiebkom." "Ħares Mulej ukoll din il-belt", kompliet titlob Klara, filwaqt li qabdet l-ostensorju, u esponietu fit-tieqa. Dawl jgħammex beżża' lill-Misilmin li ħarbu minn hemm u minn Assisi.
L-aħħar snin
Mit-tnejn u erbgħin sena li Santa Klara għexet f'San Damjan, disgħa u għoxrin sena minnhom qattgħethom marida fost il-provi kollha li kellha tgħaddi minnhom, fosthom biex tiddefendi r-Regola tagħha li ġiet approvata biss lejlet il-mewt tagħha, fl-età ta' sittin sena. Sentejn biss wara mewtha, Papa Alessandru IV f'Anagni iddikjaraha qaddisa fil-15 t'Awwissu 1255.
Patrunaġġ
Nhar is-17 ta' Frar 1958 Papa Piju XII iddikjaraha qaddisa patruna tat-televixin u tat-telekomunikazzjoni. Dan għax darba, skond it-tradizzjoni, Klara ħabba l-mard ma setgħetx tkun preżenti għall-Quddiesa tal-Milied u Alla ppermetta li jkollha viżjoni taċ-ċelebrazzjoni. Hija ukoll Patruna tal-Brownies jew Girl Guides.
Jelle Vossen
Jelle Vossen (twieled fit-22 ta' Marzu 1989) huwa plejer tal-futbol Belġjan li jilgħab ma' Zulte Waregem bħala attakkant.
Karriera
Beda l-karriera tiegħu fost it-timijiet mixtla ta' Genk. Iddebutta mal-ewwel tim fit-3 ta' Novembru 2006, u skorja l-ewwel gowl tiegħu fl-24 ta' Frar 2007 kontra Roeselare. Bejn l-2007 u l-2009 ikkollezzjona 37 logħba u 7 gowls.
Għall-istaġun 2009–10 ġie misluf lil Cercle Brugge fejn wara li skorja 4 gowls f'9 partiti kien imweġġa' għal tliet xhur. Lura għal-logħob, hu sab ix-xibka darbtejn oħra fi 11-il logħba. B'kollox lagħab 26 logħba u skorja 8 gowls (tnejn minnhom ġew f'sitt preżenżi fit-Tazza Belġjana). Wara dan l-istaġun sar figura regolari fit-tim ta' Genk, fejn irnexxielu jiskorja 20 gowl f'37 logħba fil-kompetizzjonijiet kollha fl-istaġun 2010–11.
F'Awwissu tal-2010 estenda l-kuntratt tiegħu b'ħames snin.
Gelson Fernandes
Gelson Tavares Fernandes (twieled fit-2 ta' Settembru 1986) huwa eks-plejer tal-futbol Żvizzeru.
Klabb
Imrobbi mat-tim ta' Sion, hu ddebutta mal-ewwel tim fl-2004 fejn waqt it-tliet snin li dam mal-klabb sal-2007 irnexxielu jirbaħ Tazza Żvizzera fl-2006.
Fl-14 ta' Lulju, 2007, Fernandes iffirma ma' Manchester City għal somma mhux magħrufa, mifhuma li hi madwar €6 miljun. Wara l-firma tiegħu, il-kowċ Sven-Göran Eriksson ikkumenta fuq kif li hu kien jara lil Fernandes bħala "l-aqwa plejer żgħażugħ fl-Iżvizzera". Id-debutt mas-Citizens wasal f'pari ta' mingħajr gowls kontra Portmsouth.
L-ewwel gowl tiegħu mal-klabb il-ġdid wasal fir-rebħa ta' 2–0 kontra Newcastle United nhar it-2 ta' Jannar, 2008, 40 sekonda biss wara li kien daħal bħala sostitut għal Stephen Ireland. It-tieni gowl tiegħu wasal f'okkażjoni negattiva, fit-telfa ta' 3–1 kontra Arsenal. Fil-bidu tal-istaġun 2008–09, Fernandes biddel in-numru tal-flokk minn 28 għal 19. Minkejja li skorja żewġ gowls matul l-istaġun, Fernandes kellu sena diżappuntanti hekk kif taħt il-kowċ il-ġdid Mark Hughes sab spazju biss bħala sostitut.
Fid-9 ta' Lulju, 2009, ġiet ikkonfermata li hu għadda mit-testijiet mediċi u kien issieħeb għas-somma ta' £2 miljun ma' Saint-Étienne. Hu ffirma kuntratt ta' sentejn u ddebutta fit-telfa ta' 2–0 kontra Nice tat-8 ta' Awwissu, 2009.
Nika Križnar
Nika Križnar (twieldet fid-9 ta' Marzu 2000) hija atleta Slovena tal-qbiż bl-iskis.
Karriera
Fl-istaġun tat-Tazza tad-Dinja tal-2020–21, rebħet it-titlu ġenerali wara li spiċċat disa' punti iktar minn Sara Takanashi. Fil-Logħob Olimpiku tax-xitwa tal-2022, rebħet il-medalja tal-bronż fl-avveniment individwali tan-nisa tal-għolja normali.
Chilehaus
daqsminuri|Iċ-Chilehaus. Iċ-Chilehaus (pronunzja: [ˈt͡ʃiː.lə.haʊ̯s], litteralment "Dar taċ-Ċilì") hija binja tal-uffiċini għolja għaxar sulari f'Amburgu, il-Ġermanja. Tinsab fid-Distrett ta' Kontorhaus, iċ-ċentru storiku tal-belt. Hija eżempju eċċezzjonali tal-istil arkitettoniku tal-Espressjoniżmu bil-Brikks tas-snin 20 tas-seklu 20. Din il-binja angolari għandha erja ta' madwar 6,000 m2 (1.5 akru), tul it-triq Fischertwiete f'Amburgu. Ġiet iddisinjata mill-arkitett Ġermaniż Fritz Höger u tlestiet fl-1924.
Disinn
Il-binja għandha qafas tal-konkos rinfurzat u nbniet bl-użu ta' 4.8 miljun brikksa skura ta' Oldenburg. Il-binja nbniet fuq superfiċe diffiċli ħafna, għaldaqstant sabiex ikollha stabbiltà kien meħtieġ li tinbena fuq pilastri tal-konkos rinfurzat fondi 16-il metru.
Minħabba l-qrubija tal-binja għax-xmara Elbe, kienet meħtieġ kantina ssiġillata b'mod speċjali. Barra minn hekk, it-tagħmir tat-tisħin inbena f'qisha kaxxa li tista' tibqa' f'wiċċ l-ilma fi ħdan il-binja stess; b'hekk it-tagħmir ma jkollux ħsara f'każ ta' għargħar.
L-iskulturi fit-taraġ u mal-faċċata nħadmu mill-iskultur Richard Kuöhl.
Il-binja kellha żewġ settijiet ta' liftijiet tat-tip paternoster qabel ma ġiet immodernizzata fl-1991.
Sit ta' Wirt Dinji
L-iSpeicherstadt u d-Distrett ta' Kontorhaus biċ-Chilehaus ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-2015.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' kriterju wieħed tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".
Alcalá de Henares
Alcalá de Henares (pronunzja bl-Ispanjol: [alkaˈla ðe eˈnaɾes]) hija belt Spanjola fil-Komunità ta' Madrid. Tul ix-xmara Henares, il-belt tinsab 35 kilometru (22 mil) fil-Grigal taċ-ċentru ta' Madrid. Skont iċ-ċensiment tal-2018, il-belt għandha popolazzjoni ta' 193,751 ruħ, u b'hekk hija t-tielet l-iktar municipalitàm popolata fir-reġjun.
Qabilha kien hemm insedjamenti iktar bikrin (oppida) fuq ix-xatt tax-xellug tax-xmara Henares. Il-belt oriġinat bl-insedjament ta' Complutum stabbilit fi Żmien ir-Rumani fuq ix-xatt tal-lemin (it-Tramuntana) tax-xmara, li sar veskovat fis-seklu 5. Waħda mid-diversi ċittadelli Musulmani f'al-Andalus (għalhekk issemmiet Alcalá, li huwa isem li oriġina mit-terminu Għarbi għal "ċittadella") ġiet stabbilita fuq ix-xatt tax-xellug, filwaqt li, wara l-qofol tal-ħakma Kristjana għall-ħabta tal-1118, il-biċċa l-kbira tan-nukleu urban irritorna fix-xatt tal-lemin. Għall-biċċa l-kbira tal-aħħar tal-Medju Evu u l-bidu tal-perjodu modern qabel ma saret parti mill-provinċja ta' Madrid, Alcalá de Henares kienet proprjetà sinjorili tal-arċisqfijiet ta' Toledo.
Iċ-ċentru storiku u l-università tal-belt huma Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.
Il-belt għandha tradizzjoni universitarja twila. Francisco Jiménez de Cisneros stabbilixxa l-Università Complutense f'Alcalá de Henares fl-aħħar tas-seklu 15. Il-belt attwalment tospita l-Università (stabbilita mill-ġdid) ta' Alcalá. Hija l-belt fejn twieled Miguel de Cervantes.
Etimoloġija
Lokalment, il-belt ġeneralment hija magħrufa sempliċement bħala Alcalá, iżda de Henares ("tax-xmara Henares") tiżdied meta jkun meħtieġ biex tiġi distinta minn xi tużżana bliet Spanjoli oħra bl-isem ta' Alcalá (mill-kelma Għarbija القلعة al-qalʿa, għal "fortifikazzjoni" jew "ċittadella", tipikament kastell).
L-isem Latin tagħha Complutum tfisser "konfluwenza", fejn l-ilma tax-xmara (jew l-ilma tax-xita) jinġabar f'post wieħed (jiġifieri compluvium).
Storja
xellug|daqsminuri|Mużajk Ruman tal-erba' staġuni, id-Dar ta' Bacchus, Complutum. Il-konfini tal-belt ilhom abitati mill-fażi Kalkolitika ta' Żmien il-Bronż. Ir-Rumani ħakmu l-inħawi fis-seklu 1 Q.K., u bnew il-belt ta' Complutum qrib l-insedjament preċedenti Karpetanjan, Iplacea. B'10,000 abitant, ingħatat status ta' municipium u kellha l-istituzzjonijiet governattivi tagħha stess. Kellha rwol importanti peress li kienet tinsab tul it-triq Rumana li kienet tikkollega lil Emerita Augusta u Caesaraugusta. Wara l-waqgħa tal-Imperu Ruman, taħt il-Viżigoti, marret lura, għalkemm saret ukoll destinazzjoni ta' pellegrinaġġi ta' mafkar tal-Qaddisin Justo u Pastor.
Meta waslu l-Għarab Iberiċi fis-711, ħakmu l-belt tal-Viżigoti u stabbilew sit ieħor billi bnew al-qalʿa, li tfisser "ċittadella" bl-Għarbi, fuq għolja fil-qrib, magħrufa llum il-ġurnata bħala Alcalá la Vieja. Fit-3 ta' Mejju 1118, il-belt inħakmet mill-Arċisqof ta' Toledo Bernard de Sedirac f'isem Kastilja.
Il-Kristjani ppreferew il-Burgo de Santiuste ("ir-raħal ta' San Justo") fis-sit Ruman oriġinali, u s-sit Musulman ġie abbandunat.
Taħt it-tmexxija Kristjana sal-aħħar tar-Reconquista, il-belt kellha kwartier Lhudi u kwartier Musulman kif ukoll suq rinomat. Bis-saħħa tal-pożizzjoni ċentrali tagħha kienet residenza frekwenti tar-Rejiet ta' Kastilja, meta kienu jivvjaġġaw lejn in-Nofsinhar tal-pajjiż.
Fl-istess żmien fis-snin 80 tas-seklu 15, Kristofru Kolombu għall-ewwel darba ltaqa' hemmhekk mar-Reyes Católicos, ir-Re Ferdinandu II ta' Aragona u l-mara tiegħu r-Reġina Isabella I ta' Kastilja, li ffinanzjaw il-vjaġġ għall-Iskoperta tal-Amerka.
Fid-dekadenza minn nofs is-seklu 18, Alcalá de Henares esperjenzat żvolta demografika u ekonomika relattivament pożittiva fit-tieni nofs tas-seklu 19, ibbażata fuq il-kundizzjoni l-ġdida tagħha ta' stazzjonament militari, u magħha żdied nukleu industrijali embrijunali. daqsminuri|Calle Mayor, għall-ħabta tal-1910. Il-popolazzjoni żdiedet b'mod kostanti mill-1868 sal-1939. Il-popolazzjoni kienet fil-biċċa l-kbira agrarja, b'livelli għoljin ta' illitteriżmu u faqar. Filwaqt li kienu qed ifittxu l-bidla soċjali, il-movimenti Repubblikani u iktar 'il quddiem Soċjalisti kibru fi ħdan il-belt. Il-figura ewlenija tal-moviment Soċjalista kien Antonio Fernández Quer, li sar l-ewwel kunsillier muniċipali mill-Partit tal-Ħaddiema Soċjalisti Spanjoli fil-provinċja ta' Madrid fl-1903. B'reazzjoni għall-avvanzi Soċjalisti, il-Kattoliċiżmu soċjali tkattar fil-belt mill-1905, u stabbilixxa għadd ta' organizzazzjoni bħaċ-Centro Católico de Acción Social Popular u l-Mutual Obrera Complutense.
Wara l-kolp ta' stat tal-1936 li qanqal il-Gwerra Ċivili Spanjola, elementi putschisti ħatfu xi postijiet ewlenin madwar il-belt. Madankollu, wara l-kolp li falla f'Madrid, qawwiet ribelli f'Alcalá eventwalment arrendew quddiem il-Kurunell Repubblikan Ildefonso Puigdendolas u t-truppi tiegħu fil-21 ta' Lulju. Alcalá, li kienet saħansitra saret bażi tas-setgħa Sovjetika matul il-kunflitt — "repubblika fi ħdan ir-repubblika" fejn il-gvern nazzjonali Repubblikan kellu ħakma qawwija — kienet il-post fejn il-mexxej tal-POUM Andrés Nin kien ġie ttrasferit u x'aktarx ittorturat u nqatel f'Ġunju 1937 minn aġenti tal-NKVD.
Eluf ta' priġunieri nżammew f'kampijiet differenti fil-belt wara tmiem il-gwerra. Minn Marzu 1939 sa Frar 1948, mill-inqas 264 individwu ġew ġustizzjati f'Alcalá mill-awtoritajiet ta' Franco.
Storja ekkleżjastika
Il-belt ta' importanza storika kienet wieħed mill-ewwel veskovati stabbiliti fi Spanja.
Il-Bibbja poliglotta magħrufa bħala l-Bibbja Poliglotta Komplutensjana, l-ewwel fost bosta Bibbji simili prodotti matul it-tqanqil mill-ġdid tal-istudji Bibbliċi li seħħew fis-seklu 16, ġiet stampata f'Alcalá taħt il-kura tal-Kardinal Cisneros.
Barri Papali tas-7 ta' Marzu 1885, għaqqad lil Alcalá mad-djoċesi ta' Madrid (effettivament kien hemm fużjoni tagħhom), li tinkludi l-provinċja ċivili ta' Madrid, ta' suffraġju tal-arċiveskovat ta' Toledo. Ir-residenza tal-isqof minn dak iż-żmien intużat għall-preservazzjoni tal-arkivji storiċi. Ġiet iddisinjata minn Alonso Berruguete u għandha taraġ famuż.
Storja tal-Lhud
Matul it-tmexxija Musulmana, il-komunità Lhudija tal-belt ingħata drittijiet ugwali bħall-Kristjani li kienu jgħixu fiha. Fil-Medju Evu, il-kongregazzjoni Lhudija tal-belt ħallset it-taxxi lill-Arċisqof ta' Toledo. Il-Lhud ta' Alcalá ssemmew fis-Satira tas-seklu 14 ta' Marrano Pero Ferrús. Matul is-seklu 15, il-kongregazzjoni Lhudija tal-belt kienet waħda mill-ikbar f'Kastilja, b'madwar 200 familja Lhudija. L-istudji tal-Ebrajk fl-Università ta' Alcalá ġew imħeġġa mill-Kardinal Francisco Jimenez de Cisneros matul is-seklu 16, u ġab xi studjużi tal-Ebrajk Lhud u Marrano fil-belt. Il-pożizzjoni tal-kwartier Lhudi tal-belt hija magħrufa sew – bejn it-toroq Mayor, Santiago, Imagen u Cervantes. Kien hemm sinagoga fit-triq Carmen Calzado, nru 10 u oħra fit-triq Santiago. Wara d-Digriet ta' Alhambra tal-1492, il-Lhud kienu meħtieġa jsiru Kristjani biex ikomplu jgħixu f'Kastilja u f'Aragona; dawk li rrifjutaw kellhom jitilqu minn dawn ir-renji u l-biċċa l-kbira minnhom marru joqogħdu fit-Tramuntana tal-Afrika, f'Amsterdam u fl-Imperu Ottoman.
L-oriġini tal-familja ta' Miguel de Cervantes x'aktarx (ma hemmx ċertezza totali) kienet Lhudija. Minħabba li missieru ħadem fl-eks kwartier Lhudi, il-post fejn twieled kien qrib il-post tax-xogħol tiegħu, u anke għaliex il-kunjom Cervantes jagħmel referenza għal sit differenti fil-Majjistral ta' Spanja, u l-kunjomijiet ġeografiċi kienu komuni fost il-popolazzjoni Lhudija.
Sit ta' Wirt Dinji
Iċ-Ċentru Storiku u l-Università ta' Alcalá de Henares ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1998.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; il-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem"; u l-kriterju (vi) "Assoċjazzjoni diretta jew tanġibbli ma' avvenimenti jew ma' tradizzjonijiet ħajjin, ma' ideat jew ma' twemmin, jew ma' xogħlijiet artistiċi jew letterarji ta' valur universali straordinarju".
Pożizzjoni
B'altitudni medja ta' 654 metru u b'erja ta' madwar 88 km2; il-belt għal żmien twil kienet miżmuma bejn ix-xmara Henares fin-Nofsinhar u l-linja ferrovjarja bejn Madrid u Barċellona fit-Tramuntana. Madankollu, il-popolazzjoni dejjem tikber wasslet biex iż-żona urbanizzata tikber lil hinn mil-linja ferrovjarja u l-awtostrada A-2.
Klima
Il-klima ta' din il-belt fiċ-ċentru ta' Spanja hija Mediterranja kontinentali, bi xtiewi kesħin u nexfin u bi sjuf sħan u nexfin. It-temperatura medja s-sena kollha hija 14 °C (57 °F). Il-preċipitazzjoni medja s-sena kollha hija ta' madwar 420 mm (16.5-il pulzier), u tinżel l-iktar fir-rebbiegħa u fil-ħarifa. It-temperatura tvarja minn ftit gradi taħt iż-0 °C (32 °F) f'Diċembru u f'Jannar għal ftit iktar minn 40 °C (104 °F) f'Lulju u f'Awwissu. L-istaġun tan-nixfa jaħbat mal-ogħla sħana fis-sajf.
Università
daqsminuri|275x275px|Ir-rectorado tal-Università ta' Alcalá. The major landmark and one of the great prides of the city, its university, uses sites throughout the city, but has two main campuses. The first is on the north side of Alcalá. This campus includes most science departments and student housing (as well as its own, separate Renfe station). The second, central campus, houses most of the humanities and social-science departments, including a law school.
The architectural influence of the university can be found in other present-day academic institutions. The University of San Diego is largely based on the Spanish university; its campus and address take the name "Alcalá Park". In addition, some buildings at Texas Tech University in Lubbock, Texas were modeled after the architecture of Universidad de Alcalá de Henares. xellug|daqsminuri|249x249px|Il-kjostru tal-università. In 1293 in Alcalá de Henares King Sancho IV of Castile founded the Universidad Complutense, one of the oldest universities in the world, as a Studium Generale. With the patronage of Cardinal Cisneros, it was recognized in a 1499 papal bull, and quickly gained international fame as a main centre of learning of the Renaissance thanks to the production of the Complutensian Polyglot Bible in 1517, which is the basis for most[quantify] of the current translations. By royal decree, the university moved to Madrid in 1836 (initially as the Universidad de Madrid, later as the Universidad Central, which in the 1970s would finally be renamed Universidad Complutense de Madrid). A new university was founded in the old buildings as the Universidad de Alcalá in 1977. Parts of the new university occupy the buildings of the old Universidad Complutense in the city centre, including the modern Colegio de San Ildefonso, and other Colegios, and the structures have served as a model for other universities across the Spanish territories in the Americas and other dependencies. daqsminuri|219x219px|Il-Palazz ta' Laredo. The university chapel dedicated to Saint Ildefonso has a monument to the university's founder, Cardinal Cisneros, by Fancelli, an Italian sculptor.
Although the present university is named "Universidad de Alcalá", the ancient institution founded by Cisneros is the one now called "Universidad Complutense", translocated in the capital city of Madrid ("Complutensis" is the Latin word for "native of Alcalá"). The modern university is related to the original institution in name only, although it occupies the former buildings of the Complutense.
Katidral
xellug|daqsminuri|Il-Katidral tas-Santos Niños. Aside from the buildings associated with the university, one of the city's most important and historic building is the Cathedral-Magistral of Saints Justus and Pastor, known formally in Spanish as the Santa e Insigne Catedral-Magistral de los Santos Justo y Pastor or more familiarly as the Catedral de los Santos Niños. Constructed between 1497 and 1514, the cathedral houses the remains of Saints Justus and Pastor, two Christian schoolboys martyred near the city during the persecutions of the Roman Emperor Diocletian at the beginning of the 4th century.
In 414 a chapel was erected at the site of Justus and Pastor's martyrdom, and was converted into a cathedral during the period of Visigoth control of Hispania; bishops from Alcalá were present at the Councils of Toledo beginning in the 7th century. In 1053 the old city of Alcalá (Alcalá la Vieja) was conquered by Ferdinand the Great, only to be recaptured the following year by the Moorish armies then warring for control of the Iberian Peninsula, who destroyed the cathedral as an act of retaliation. At that time the relics of Saints Justus and Pastor were taken to Huesca for safekeeping until after the reconquest of Alcalá in 1118. Although a church was rebuilt on the site in 1122, Pope Urban II, under the influence of his friend Raymond de Sauvetât, the Archbishop of Toledo, decided not to restore the Diocese of Alcalá at that time. Instead, de Sauvetât was able to secure the incorporation of Alcalá into his own archiepiscopal territories through a donation from King Alfonso VII in 1129. daqsminuri|286x286px|Il-faċċata tal-Punent tal-Katidral tas-Santos Niños bi stil "Gotiku Isabellin". The church was rebuilt again some three hundred years later by a subsequent archbishop of Toledo, Alfonso Carrillo de Acuña, who elevated it to the status of a collegiate church. It was finally reconstructed in its present Isabelline Gothic style under Cardinal Cisneros (1495–1517), the founder of the university. A tower was added between 1528 and 1582, achieving its modern appearance in 1618. The processional cloister and the Chapel of Saint Peter were incorporated into the building in the 17th century.
The building was declared a national monument in 1904. Nevertheless, it was burned during the Spanish Civil War (1936–1939), and practically all of its contents were destroyed with the exception of a few minor relics and choir seats. xellug|daqsminuri|Il-qabar tal-Kardinal Cisneros fil-katidral. It was not until 1991 that the Diocese of Alcalá was finally restored, being separated from the Archdiocese of Madrid, at which time the building was granted its present status of cathedral-magistral. (Although the title "magistral" was originally granted by Cardinal Cisneros, the building was still technically only a collegiate church, and not yet a cathedral within the ecclesiastical meaning of the term.)
The Cathedral of Alcalá is notable as one of only two churches in the world to be granted the special title "magistral" (along with St. Peter's Church in Leuven, Belgium). The title reflects its former status as a collegiate church, and derives from the requirement that all of the canons of the cathedral must possess the academic distinction of Doctor of Theology in order to serve there.
In addition to that of Saints Justus and Pastor, the cathedral also houses the tomb of renowned 17th-century Spanish sculptor Gregorio Fernández.
Binjiet oħra
daqsminuri|Il-Knisja ta' Oidor. The city is also home to the Archbishops Palace. This site is where Christopher Columbus and King Ferdinand planned the excursion to the West as well as the birthplace of Catherine of Aragon, daughter of Ferdinand and Isabella, who would be the first wife of King Henry VIII of England and therefore queen consort of England.
Alcalá's Corral of Comedies, which hosts a full program of theatre and is open for tours, is the oldest documented corral in the history of Spain.
Preżent
The center of the city remains essentially medieval, with many winding cobbled streets, and many historic buildings. The city centre surrounds the Plaza de Cervantes and is traversed by a long pedestrian main street, the Calle Mayor. The city includes the Moorish quarter, the Jewish quarter, and the Christian quarter. These distinct neighborhoods have given Alcalá the reputation of "the city of three cultures."
The old city centre has been largely preserved, unlike the suburbs. There has been no clear planning by the city councillors regarding expansion, and the sprawling suburban areas are irregularly constructed, with the addition of 1970s-style high rise blocks in many places.
One of the most important streets in the city is the Calle del Cardenal Cisneros which takes tourists from the Madrid Gate at the entrance of the city, to the old city center and the cathedral in Santos Niños Square. The main park of Alcalá, Parque Municipal O'Donnell is a major recreational center for city residents and lies along a main road of Alcalá, Vía Complutense.
Recent archaeological excavations have opened up the city's Roman forum where a large complex comprising a basilica, public baths, a cryptoporticus, a market and a large monumental façade stands out. Alongside the forum is the Domus with an extraordinary collection of Roman domestic mural paintings. On the outskirts is the House of Hippolytus, an old school. In turn, the Regional Archaeology Museum (MAR) holds highly valuable mosaics.
The city hosts a large population of international students due to the presence of the university, and in particular its Spanish language and literature programs for foreign students. Alcalingua, a branch of University of Alcalá, is one of the major foreign language learning centers for students from abroad.
Ċikonji
Alcalá is well known for its population of white storks. Their large nests can be observed atop many of the churches and historic buildings in the city, and are themselves a significant tourist attraction. Situated in the lowlands of the Henares river, the city is an attractive home for the migratory storks due to the wide availability of food and nesting material in the area.
For over twenty years, Alcalá's storks have been counted and studied, and the active protection and maintenance of their nests is by official policy. Although once in danger of disappearing, with only eleven pairs counted between 1986 and 1987, the population has grown to around 90 resident pairs today, many of which have shortened the distance and duration of their typical migrations to remain in the city nearly all year.
Immigrazzjoni
Some 18% of the population are of foreign origin, according to the official data, a large part of the newcomers (30%) are immigrants from Eastern Europe. Many Chinese businesses have also been established in the city. Alcalá has the largest community (18%) of Romanian immigrants in Spain, with over 35,000 people. In 2007, for the first time, the immigrants from Romania created a political party for the elections to come.
Trasport
daqsminuri|272x272px|L-awtostrada A-2 li tgħaddi mill-muniċipalità. Alcalá's excellent transport links with Madrid have led to its becoming a commuter town, with many of its inhabitants travelling to work in the capital. By Cercanias (railway) is the lines C2 and C7 that links Alcalá de Henares with Madrid in 35 minutes, or Guadalajara in 25 minutes, also exists in the peak hours trains called CIVIS, direct train, that makes the journey in 20 minutes. Also it is linked by bus to Madrid, Guadalajara and several towns and villages in nearby. By car, Alcalá de Henares is well linked with the state roads network with the nearby A-2, the highway which starts in Madrid and continues on to Barcelona and to France.
Alcalá also has an intensive bus system called "Alcalá-Bus" which runs to all the major neighborhoods and costs 1,30 euro per ride.[citation needed]
Kultura
daqsminuri|L-[[Statwa|istatwi tal-bronż ta' Don Quixote u Sancho Panza quddiem il-post fejn twieled Cervantes.]] The city celebrates the birthday of native son Miguel de Cervantes on 9 October every year and organizes an annual Cervantes festival, the Semana Cervantina [es] (Cervantine Week).