cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Partit Laburista (Malta)
Mexxejja tal-Partit
L-inqas mexxejja li damu kienu l-ewwel tnejn: Savona li dam kważi sentejn u Dundon sena u tliet xhur. Dundon kien ukoll l-ixjeħ mexxej meta laħaq. Kellu 72 sena meta laħaq.
Boffa, Sant, Muscat, u Abela qatt ma kienu Deputati Mexxejja tal-Partit qabel ma saru Mexxejja.
Deputati Mexxejja tal-Partit
Skont l-Istatut tal-Partit (2010), id-Deputat Mexxej għall-Affarijiet tal-Parlament iservi ta’ Deputat Prim Ministru meta l-Partit ikun fil-Gvern u Deputat Kap tal-Oppożizzjoni meta l-Partit ikun fl-Oppożizzjoni. Huwa jieħu l-kariga u jkun responsabbli mill-istess xogħol u responsabbilitajiet ta’ Mexxej meta dan ikun assenti minn Malta jew ma jkunx f’pożizzjoni li jaqdi l-funzjonijiet tal-kariga tiegħu.
Id-Deputat Mexxej għall-Affarijiet tal-Partit fost oħrajn:
i) Imexxi u jikkordina l-ħidma tal-Amministrazzjoni u l-Fergħat tal-Parti, tal-Kumitati Lokali u l-Amministrazzjonijiet Distrettwali;
ii) Iżomm kuntatt kontinwu mal-Kumitati Lokali kollha u oqsma oħra tal-Partit bil-għan li jgħinhom kemm jista’ fil-problemi li jinqalgħu u jara li l-ilmenti tagħhom jiġu rizolti fi żmien qasir;
iii) Jikkordina l-ħidma tas-Sezzjoni Kunsilliera.
Id-Deputat Mexxej għall-Affarijiet tal-Partit għandu d-dritt li jieħu sehem fil-laqgħat tal-Grupp Parlamentari.
Ġurnali tal-Partit Laburista
Il-Labour Opinion waqfet fl-1926 u, flokha, il-Partit beda jippubblika Il Cotra — leħen il-ħaddiem Malti, bl-editur Gino Muscat Azzopardi, u assistent Ġużè Ellul Mercer. Fl-1930, Gino u Ġużè bidlu posthom, u Gino sar assistent ta’ Ġużè. Fl-1933 il-Gvern Ingliż issospenda l-kostituzzjoni ta’ Malta, u l-gazzetta laburista waqfet u kellhom jgħaddu ħdax-il sena biex il-Partit Laburista reġa’ kellu l-gazzetta tiegħu, The Dawn, bl-Ingliż u bil-Malti, bl-editur Turu Colombo u, aktar tard, l-ispiżjar Johnny Raimondo. Fl-1949 The Dawn saret Is-Sebħ, kollha bil-Malti, bl-editur Nestu Laiviera. Fl-1955 Laiviera sar Speaker tal-parlament Malti u floku bħala editur daħal l-istudent ta’ 22 sena Joe Micallef Stafrace. Minħabba wieħed mill-editorjali, Stafrace kien weħel erbat ijiem ħabs, fl-eqqel tal-ġlieda mal-Ingliżi f’April, 1958.
Meta Is-Sebħ kien sospiż fl-1959, bdiet toħroġ gazzetta ġdida, Il-Ħelsien, b’editur mill-ġdid Nestu Laiviera, u aktar tard fl-1962 b’Lino Cassar l-assistent tiegħu. Sadattant, il-Partit beda joħroġ ukoll The Voice of Malta, darba fil-ġimgħa, kollha bl-Ingliż kull nhar ta’ Ħadd, u aktar tard bħala magazin darba fix-xahar. Fis-snin 1940 il-Partit kien joħroġ ukoll The Knight bħala magazin bl-Ingliż, b’kitba interessanti minn Dom Mintoff. L-editur uffiċjali ta’ The Voice kien Anton Buttigieg iżda l-iktar li kien jieħu ħsiebha kien Lino Cassar.
Il-Knisja, f’Mejju 1961, tat l-interdett lill-membri kollha tal-eżekuttiv tal-Partit Laburista u imponiet ukoll id-dnub il-mejjet fuq il-gazzetti tiegħu. Il-Knisja neħħiet id-dnub kmieni fl-1967 u kien hawn li Il-Ħelsien waqfet u minflokha bdiet toħroġ il-gazzetta Iż-Żmien, din id-darba b’editur Lino Cassar, li sadattant kien beda joħroġ il-gazzetta umoristika Ix-Xewka. Iż-Żmien waqfet fl-1973 u kellhom jgħaddu seba’ snin oħra biex reġgħet bdiet toħroġ Il-Ħelsien, b’editur Evarist Bartolo. Meta reġgħet waqfet “Il-Ħelsien”, bdiet toħroġ fl-1993 il-KullĦadd kull nhar ta' Ħadd, bl-editur Felix Agius.
1924-27: L-Ewwel Emblemi
L-ewwel darba li ssemmiet l-idea li l-Partit Laburista jkollu emblema tiegħu kien fi Frar tal-1924 waqt laqgħa tal-Eżekuttiv tal-partit. Il-membri ddeċidew li jissejjaħ konkors qalb il-partitarji permezz tal-Labour Opinion, il-ġurnal tal-partit ta’ dak iż-żmien. Fis-7 ta’ Marzu 1924, l-eżekuttiv, wara diskussjoni twila għażel l-emblema tiegħu li iżda ma nafux kif kienet. Imbgħad f’Jannar 1927 reġa' ssemma l-bżonn ta' emblema. Mosè Gatt ippropona li jkunu avżati l-kumitati distrettwali biex jintbagħtu disinji li kellhom ikunu studjati flimkien ma‘ dawk id-disinji li l-partit diġà kellu – probabbli dawk tal-1924. John F. Marks, issekondat minn Ġanni Bencini, ippropona biex isir avviż f' Il-Cotra, il-ġurnal tal-partit li kien ħa post il-Labour Opinion, u jingħata 15-il jum żmien lil kull min ried jibgħat disinn tal-emblema. Din il-proposta ma għaddietx; għaddiet minflok il-proposta ta’ Mosè Gatt. Kienet iffurmata kummissjoni ta' tlieta magħmula minn Carmelo Longo, Kjeriku Egidio Galea Balzan u Giovanni Satariano biex jagħżlu mid-disinji li ntbagħtu u li issa kellu f’idejh il-kumitat eżekuttiv. Il-Kummissjoni għażlet tliet disinji u fil-11 ta' Mejju l-membri tal-eżekuttiv ivvutaw u għażlu d-disinn ta’ Alfred Gerada, meqjus bħala l-aqwa karikaturist li kien hawn f’Malta, fl-epoka ta’ qabel il-gwerra u anke għal snin wara. Id-disinn kien jinkludi arma ta' Malta fl-isfond u raġel bil-mazza: simbolu ta' enerġija, bl-iskrizzjoni bil-Malti mad-dawra, Partit tal-Ħaddiema. Il-bażi tal-arma kien l-isfar li jirrappreżenta r-reliġjon u l-ikħal għax Malta kienet parti mill-imperu Ingliż. Fiċ-ċentru tal-arma il-ħaddiem, għax għall-ewwel darba l-ħaddiem kien fiċ-ċentru tal-programm ta' ħidma ta' partit politiku.
It-torċa
It-torċa li llum hija sinonima mal-Partit Laburista dehret għall-ewwel darba f’Diċembru 1928 bħala parti mit-titlu tal-ġurnal tal-partit Il-Cotra. Din ukoll kienet disinn ta’ Gerada. L-isem li jirrapreżenta l-Kotra Maltija nsibuh imdawwar bil-ktajjen tal-injoranza u t-tbatija, l-arma tal-partit fuq il-lemin poġġuta strateġikament biex il-ħaddiem jidher jaqtà bil-mazza l-ktajjen u jiskopri d-dawl tat-tagħlim li jillibera l-kotra biex timxi ‘l quddiem. L-arma u t-torċa kienu marbuta flimkien. Bit-tagħlim setgħet il-kotra tillibera ruħha u fl-istess ħin kellu jkun il-ħaddiem stess permezz tal-Partit Laburista li jaqta’ l-ktajjen tal-injoranza.
It-Tieni Emblema
Wara r-riżultat elettorali tal-1932 u l-effetti tal-ġuri tas-sedizzjoni, il-Mexxej Laburista Pawlu Boffa beda jwettaq tibdil radikali fil-partit. Fost affarijiet oħra Boffa ordna biex ma tibqax tidher u tintuża l-bandiera ħamra, bidel l-isem tal-partit minn Partit tal-Ħaddiema għal Partit tax-Xogħol u biddel ukoll l-arma tal-partit. Hekk twieldet it-tieni emblema tal-Partit Laburista. M’għandniex provi min kien id-disinjatur tal-emblema, iżda x’aktarx kien xogħol ta‘ Gerada.Fejn qabel kien jiddomina l-blu, issa jiddomina l-isfar, il-kulur kannella jirrappreżenta x-xogħol tal-art. Fejn qabel iċ-ċentru kien ħaddiem bil-mazza issa ċ-ċentru kienet flambeau.
F’konferenza f’Raħal Ġdid, Boffa spjega l-emblema l-ġdida. “Iċ-ċirku isfar”, qal il-mexxej laburista, “għax aħna kattoliċi Appostoliċi Rumani bil-kliem fuqu Partit tax-Xogħol, fin-nofs arma Maltija fuq fond ikħal għax aħna partit Malti taħt il-protezzjoni tar-Renju Unit, u l-flambeau/it-torċa li tfisser progress, dawl, intelletwalità u mħabba.” Boffa spjega għaliex inbidlet l-emblema l-oħra – ir-raġel tal-mazza kien jissimbolizza ħaddiema tal-id mentri l-partit jgħid Boffa, jiddefendi lil kull klassi ta‘ ħaddiema. L-isem inbidel għax il-partit kien jirrappreżenta u jiddefendi kwalunkwe xogħol, kif ukoll lill-kapitalisti li jagħtu x-xogħol lill-ħaddiema.
It-Tielet Emblema
Wara l-isplit fl-1949 inħass il-bżonn li l-partit isirulu xi tibdiliet. Fl-1950 reġgħet inbidlet l-emblema tal-partit u l-isem minn ‘Partit tax-Xogħol’ inbidel għal ‘Labour Party’. Għal darba oħra l-artist mhux magħruf, għalkemm bosta jsostnu li reġa‘ kien Gerada li ddisinja l-arma il-ġdida. Il-kuluri baqgħu l-istess - Sfond blu li jirrappreżenta l-imperu Ingliż u hemm min jgħid li jirrappreżenta il-Mediterran, abjad u aħmar tal-bandiera Maltija. U l-isfar li jirrapreżenta r-reliġjon Kattolika.
Fuq iċ-ċirku l-kelma, Malta, separata b’żewġ sinjali żgħar min-naħa ta‘ isfel, mill-kliem Labour Party. It-torċa li tirrappreżenta t-tagħlim u l-progress miżmuma b’id għera. L-id tal-ħaddiem li kien għadu batut u li jrid ikun hu, permezz tal-Partit Laburista biex jgħin u jerfa’ lilu nnifsu. Fis-7 ta’ April 1951 dehret l-arma l-ġdida bħala parti mit-titlu tal-ġurnal tal-partit ‘Is-Sebħ’.
Ir-Raba' Emblema
Wara l-ħatra ta' Joseph Muscat bħala mexxej tal-Partit, f'Novembru 2008 id-delegati tal-Partit Laburista qablu li tinbidel l-emblema tal-Partit Laburista. Matul l-2010 saret votazzjoni għall-emblema l-ġdida tiegħu permezz tat-telefon ċellulari. B’kollox ħadu sehem 11,178 persuna u daħlu 1,358 membri ġodda permezz tas-sistema ta’ votazzjoni. L-emblema li ntgħażlet kisbet 65% tat-total ta’ voti. Din kienet iddisinjata mill-kumpanija internazzjonali TBWA\ANG – waħda mill-kumpaniji ewlenin fil-qasam tal-komunikazzjoni.
L-Innu tal-Partit Laburista
L-Innu tal-Partit Laburista, li huwa forma ta' talba, inkiteb fl-1930 minn Manwel Pace b'kompożizzjoni tal-Maestro Ġużè Diacono. L-innu ġie approvat mill-Eżekuttiv tal-Partit Laburista nhar is-16 ta' April 1930. Dan l-innu ndaqq għall-ewwel darba fl-1 ta' Mejju 1930 fit-Teatru San Ġorġ Bormla.
Lejn din l-Għaqda fis nittajru
Xjuħ u żgħażagħ ħaddemin
Leħen sbejjaħ lilna jsejjaħ
Biex ningħaqdu f’dan il-ħin
Issa l-jum mistenni twieled,
Issa tar tal-biża' ż-żmien
Bierku s-siegħa li aħna fiha
Rajna d-dawl rajna l-ħelsien.
Issuktaw f'dil-ħidma mbierka
Jibqa' demmkom jiġri sħun,
Seddqu talbkom, qawwu qalbkom,
Tagħna r-rebħa fl-aħħar tkun.
Tagħder qalbna l-ġuħ u l-faqar,
Dmugħna jkun għall-imnikktin,
Sew ħilitna kemm saħħitna,
Hienja nagħtu għall-fqajrin.
Li bħall-ahwa lkoll ninħabbu
U li ngħinu lil xulxin
L-għaqda jrid tal-ħaddemin.
Issuktaw f'dil-ħidma mbierka,
Taghna r-rebħa fl-aħħar tkun.
Caroline Herschel
Caroline Lucretia Herschel (16 ta' Marzu 1750 – 9 ta' Jannar 1848) kienet astronoma Ġermaniża. Imwielda Hanover, f'familja ta' mużiċisti, hija ngħaqdet ma' ħuha William Herschel, fl-Ingilterra. Hija skopriet kometi ġodda, speċifkament l-kometa perjodika 35P/Herschel-Rigollet, li ġġib isimha, in-nebulosi u l-oġġetti tas-sema fonda. Fl-1828, hija rċeviet il-Midalja tad-Deheb mir-Royal Astronomical Society.
Werrej
daqsminuri|312x312px|Eżempju ta’ werrej Werrej (bl-Ingliż: Table of Contents jew TOC) huwa lista li ġeneralment tkun tinsab fuq paġna jew iktar qabel il-bidu ta’ xogħol bil-miktub, bit-titli, bil-kapitli, bit-taqsimiet u bil-paġni fejn dawn ikunu jinsabu.
L-ewwel użu
Plinju x-Xiħ isemmi lil Quintus Valerius Soranus (li miet fit-82 Q.K.) bħala l-ewwel awtur li pprovda werrej biex jgħin lill-qarrejja jsibu dak li jkunu jixtiequ f’xogħol twil bil-miktub. Plinju stess kiteb il-werrej għall-Historia naturalis (Storja Naturali) enċiklopedika tiegħu bil-Latin u bl-Ingliż (wara dedika).
Għamla
Il-werrej f’xogħlijiet stampati jkunu jindikaw in-numri tal-paġni fejn tibda kull parti, filwaqt li dawk diġitali jagħtu l-ħoloq biex wieħed ikunu jista’ jaċċessa kull parti. Il-format u l-post tan-numri tal-paġni huma kwistjoni ta’ stil tal-pubblikatur. Jekk in-numri tal-paġni jkunu jidhru wara t-test tal-intestatura, jistgħu jkunu ppreċeduti minn spazji jew tikek li jibdew mit-titli tal-kapitli jew tat-taqsima/tas-sezzjoni fuq in-naħa opposta tal-paġna, jew inkella n-numri tal-paġni jistgħu jkunu eqreb tat-titli. F’xi każijiet, in-numru tal-paġni jkunu jidhru qabel it-test.
Jekk ktieb jew dokument ikun fih kapitli, artikli, jew stejjer minn awturi differenti, isimhom ġeneralment ikun jidher fil-werrej.
Opossum ġurdien sufi ta' Alston
L-Opossum ġurdien sufi ta' Alston magħruf xjentifikament bħala Micoureus alstoni, huwa wieħed minn 6 speċijiet ta' opossumi ġrieden sufin tal-ġeneru Micoureus. Dan huwa mammiferu marsupjal, membru tat-tribù Monodelphini, fis-sottofamilja Didelphinae, fil-familja Didelphidae (didelfidi), tal-ordni Didelphimorphia (didelfimorfji), nattiv tal-kontinenti Amerikani u mifrux mill-Amerika ċentrali, sat-Tramuntana fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel.
Werrej
Fil-Wikipedija
Il-werrej jidher ukoll fil-Wikipedija bħala tabella żgħira fejn jidhru t-taqsimiet/is-sezzjonijiet, li jiġu ġġenerati b’mod awtomatiku wara li l-artiklu jaqbeż tliet taqsimiet/sezzjonijiet, sabiex il-kontenut ikun iktar aċċessibbli għall-qarrejja.
Opossum ġurdien sufi ta' Alston
Dan huwa speċi ta' opossum li ġeneralment jippreferi jgħix f' abitat ta' foresti kemm subtropikali u tropikali umdi, kif ukoll f' dawk subtropikali u tropikali xotti.
Werrej
Eżempji
Eżempju bit-tikek qabel in-numri tal-paġni: Kapitlu 1: Bidu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1  Introduzzjoni. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2  Passi li Jmiss. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3 Eżempju mingħajr tikek qabel in-numri tal-paġni: Kapitlu 1: Bidu          1 Introduzzjoni          2 Il-Passi li Jmiss      3 Eżempju bl-awturi: 1. Introduzzjoni għall-Bijoloġija Arthur C. Smith 1 2. Mikrobijoloġija Susan Jones 10 3. Avvanzi fil-Bijoteknoloġija TC Chang 24 Eżempju b’test deskrittiv: Chapter 1                                          3 In which we first meet our hero and heroine, attend a gala feast, and begin an unexpected journey. Chapter 2                                         12 The journey takes an unusual turn, and new villains are discovered.
Opossum ġurdien sufi ta' Alston
L-Opossum ġurdien sufi ta' Alston, huwa didelfimorfju ta' abitudni kemm arborja jew siġrijja (jgħix fis-siġar), kif ukoll terrestri (jgħix ma' l-art) u l-quċċata tal-attività tiegħu tkun matul il-lejl (notturna).
Dieta
Micoureus alstoni huwa mammiferu marsupjal b' dieta omnivora. Din tikkonsisti prinċipalment minn frott u varjeta ta' insetti, għalkemm annimali invertebrati u vertebrati żgħar oħrajn bħal rettili, amfibjani u mammiferi gerriema jintieklu ukoll.
Distribuzzjoni
L-opossum ġurdien sufi ta' Alston għandu distribuzzjoni vasta ma' bosta pajjiżi fl-Amerika ċentrali u fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel u jinsab mifrux fil-Beliże, Gwatemala, Ħonduras, Kolombja, Kosta Rika, Nikaragwa u Panama.
Ħoloq Esterni
Micoureus
Winston Zammit
Winston Lawrence Zammit (Tas-Sliema, 14 ta’ Settembru 1950 - 18 ta' Novembru 2017) kien għalliem u studjuż tal-istorja.
Studji
Irċieva l-edukazzjoni tiegħu fl-Iskola ta’ San Ġużepp tas-Sliema (1955-1959) u fil-Kulleġġ ta’ San Alwiġi B’Kara (1959-1966). Fl-1967 ġie aċċettat bħala student fil-Junior College tal-Università ta’ Malta u f’Ottubru 1965, ġie aċċettat bħala student fil-fakultà ta’ l-arti fl-Università ta’ Malta, minn fejn iggradwa BA (Hons) fl-1971 u M.A (1975) fl-Istorja.
Għalliem
F’Ottubru 1971, Zammit beda jgħallem fl-iskejjel statali bħala Part Time Visiting Master. Wara kors ta’ sena (P.G.C.E) fil-kulleġġ Malti tal-Edukazzjoni (1974/1975), f’April 1976 kien ġie maħtur Teacher II fid-Dipartiment tal-Edukazzjoni. F’Ottubru 1996 ġie maħtur Subject Co-ordinator fl-Istorja fid-Dipartiment tal-Edukazzjoni. Għallem l-istorja u li Studji Soċjali f’diversi skejjel statali l-aktar fil-Boys Junior Lyceum il-Ħamrun.
Studjuż tal-Istorja
Kiteb ukoll żewġ kotba dwar B’Kara: B’Kara fis-Seklu XIX u B’Kara 1900- 1945, u tliet kotba b’rabta mal-perjodu li l-Imblokk (1798-1800), fir-Rabat ta’ Malta (1798-1800), fl-Imdina (1798-1800) u l-Mexxejja Maltin fil-Kungress Malti (1799-1800).
Ippubblika wkoll numru ta’ papers b’rabta mal-Istorja tal-Gvern Lokali f’Malta mill-aħħar snin tal-Kavallieri sal-lum. Kiteb wkoll mijiet t’artikli li dehru f’gazzetti u pubblikazzjonijiet lokali. Ħa sehem ukoll f’programmi b’rabta mal-istorja ta’ Malta, fuq stazzjonijiet lokali tat-televiżjoni u tar-radju.
Volontarjat
Bejn l-1993 u l-2002, kien is-Segretarju tal-Kummissjoni festi tal-Parroċċa tal-Madonna tas-Sacro Cuor, Tas-Sliema.
Mill-2002, beda jokkupa l-kariga ta’ Segretarju tal-kumitat li jorganizza l-Maratona tar-Roti fil-Boys Junior Lyceum fil-Ħamrun, biex jinġabru l-fondi għall-karità.
Maria Gaetana Agnesi
Maria Gaetana Agnesi (Taljan: /maˈriːa ɡaeˈtaːna aɲˈɲɛːzi, -ɲeːz-/) twieldet Milan fis-16 ta’ Mejju 1718 u mietet fid-9 ta’ Jannar 1799 f’belt twelidha, hija matematiku Taljan. Kitbet trattat dwar l-analisi matematika magħrufa għaċ-ċarezza tagħha u l-unità tal-metodu tagħha. Taħt isimha deher ukoll xogħol fuq il-filosofija meta kellha disa’ snin; hija ppreżentat diskors, bil-Latin, dwar id-dritt tan-nisa għall-edukazzjoni.
Pier Luigi Nervi
Pier Luigi Nervi imwieled fil-21 ta’ Ġunju 1891 f’Sondrio, il-Lombardija u miet fid-9 ta’ Jannar 1979 f’Ruma, kien inġinier u arkitett Taljan. Studja fl-Università ta’ Bologna u ggradwa fl-1913. Nervi għallem bħala professur tal-inġinerija fl-Università ta’ Ruma mill-1946 sal-1961 u huwa magħruf mad-dinja kollha bħala inġinier strutturali u perit u għall-użu innovattiv tiegħu tal-konkrit rinfurzat, speċjalment strutturi b’ħafna rqiqa qoxra.
Opossum ġurdien sufi ta' denbu għarwien
L-Opossum ġurdien sufi ta' denbu għarwien magħruf xjentifikament bħala Micoureus regina, huwa wieħed minn 6 speċi ta' opossumi ġrieden sufin tal-ġeneru Micoureus. Dan huwa mammiferu marsupjal, membru tat-tribù Monodelphini, fis-sottofamilja Didelphinae, fil-familja Didelphidae (didelfidi), tal-ordni Didelphimorphia (didelfimorfji), nattiv tal-kontinenti Amerikani u mifrux fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel.
L-Opossum ġurdien sufi ta' denbu għarwien, huwa didelfimorfju ta' abitudni kemm arborja jew siġrijja (jgħix fis-siġar), kif ukoll terrestri (jgħix mal-art) u l-quċċata ta' l-attività tiegħu tkun matul il-lejl (notturna). Dan huwa speċi ta' opossum li ġeneralment jippreferi jgħix f' abitat ta' foresti kemm subtropikali u tropikali umdi, kif ukoll f' dawk subtropikali u tropikali xotti.
Dieta
Micoureus regina huwa mammiferu marsupjal b' dieta omnivora. Din tikkonsisti prinċipalment minn frott, varjeta ta' insetti u żrieragħ, għalkemm bajd, annimali invertebrati u vertebrati żgħar oħrajn, bħal rettili, amfibjani u mammiferi gerriema jintieklu ukoll.
Distribuzzjoni
L-Opossum ġurdien sufi ta' denbu għarwien għandu distribuzzjoni vasta ma' bosta pajjiżi fl-Amerika ċentrali u fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel u jinsab mifrux mal-Bolivja, Ekwador, Kolombja u Peru
Leġjun (bijoloġija)
Fil-bijoloġija, leġjun huwa takson fil-klassifikazzjoni xjentifika tal-organiżmi ħajjin li jista' jiġbor fih jew jista' jiġi maqsum f'sottoleġjuni. Il-leġjun bħala livell fil-ġerarkija qiegħed eżatt taħt is-superleġjun u livell aktar 'il fuq mis-sottoleġjun.
Opossum ġurdien sufi żgħir
Dan huwa speċi ta' opossum li ġeneralment jippreferi jgħix f'abitat ta' foresti kemm subtropikali u tropikali umdi, kif ukoll f'dawk subtropikali u tropikali xotti.
Micoureus phaeus huwa didelfimorfju ta' abitudni kemm arborja jew siġrijja (jgħix fis-siġar), kif ukoll terrestri (jgħix mal-art) u l-quċċata tal-attività tiegħu tintlaħaq matul il-lejl. Id-dieta tiegħu hija waħda omnivora. Din tikkonsisti prinċiparjament minn frott u varjetà ta' insetti, għalkemm bajd tal-għasafar, annimali invertebrati u vertebrati żgħar oħrajn bħal rettili, amfibjani u mammiferi gerriema jittieklu kull meta tinqala' l-opportunità.
Dan l-opossum jinsab fil-kontinent tal-Amerika t'Isfel u jinsab mifrux fil-Kolombja biss u b'hekk huwa speċi endemika ta' dan il-pajjiż.
Ħoloq esterni
Micoureus
Takson
Skema semplifikata ta' livelli f'ordni ġerarkiku:
Prefiss jista' jiġi wżat biex jindika kategorija f'livell ogħla jew livell aktar baxx fil-ġerarkija. Il-prefiss Super- jindika livell ogħla waqt li l-prefiss Sotto- jindika livell aktar baxx.
Fiż-żooloġija il-prefissi jistgħu jkunu Magn-, Super-, Grand-, jew Mir- biex jindikaw livell ogħla filwaqt Sotto-, Infra- jew Parv- biex jindikaw livell aktar baxx.
Eżempju:
Wieħed għandu jinnota li livell huwa relattiv u ristrett fi skema użata partikolari. Pereżempju, liverworts ġew kategorizzati f'gruppi, f'sistemi ta' klassifikazjoni varji, bħala Familja, Ordni, jew anke Klassi. L-użu ta' livelli huwa sfidat minn dawk li jużaw il-Kladistiċi u dan ġiegħel biex jiġi propost il-PhyloCode jew Fajlokodiċi.
Egidio Miragoli
right|thumb|190px| Egidio Miragoli (Gradella di Pandino, 20 ta' Lulju 1955) hu l-Isqof tal-Djoċesi ta' Mondovì.
Bijografija
Mill-1982 sal-2017 kien jgħallem fis-seminarju ta' Crema-Cremona-Lodi-Vigevano. Mill-1994 sal-2017 kien ragħaj fil-knisja ta 'qaddisa Francesca Saverio Cabrini f'Lodi.
Fit-29 ta' Settembru 2017 il-Papa Franġisku ħatru Isqof ta' Mondovì. Irċieva l-ordinazzjoni episkopali fil-11 ta' 11 Novembru 2017, mill-Isqof Maurizio Malvestiti fil-Bażilika ta' Lodi u ħa l-pussess tad-djoċesi fis-8 ta' Diċembru ta' wara fil-katidral ta' Mondovì.
Ann Goldstein
Ann Goldstein (twieldet fl-1949) hija editriċi Amerikana u traduttriċi mil-lingwa Taljana. Hija l-aktar magħrufa għat-traduzzjonijiet tagħha ta' Neapolitan Quartet ta' Elena Ferrante.
Ħajja bikrija
Ann Goldstein kibret f'Maplewood. Hija attendiet il-Kulleġġ ta' Bennington, f'Vermont, fejn studjat il-Grieg Antik. Wara studjat il-Filoloġija Komparattiva fil-University College ta' Londra.
Karriera
Fl-1973, wara l-gradwazzjoni tagħha, Goldstein bdiet taħdem bħala qarrejja tal-provi għar-rivista Esquire. Fl-1974, hi ngħaqdet mat-tim ta' The New Yorker, fejn bdiet taħdem mad-Dipartiment tal-Editjar, u fl-aħħar tas-snin tmenin ġiet inkarigata biex tmexxih hi.
Mill-1987, Goldstein editjat ir-reviżjonijiet letterarji ta' John Updike, li kienu ta' kontribut għal The New Yorker.
Tul il-ħidma tagħha f'The New Yorker, Goldstein, flimkien ma' xi kollegi, bdiet tattendi għal-lezzjonijiet tat-Taljan. F'perjodu ta' tliet snin, mill-1987, huma studjaw il-lingwa u qraw ix-xogħlijiet kollha ta' Dante. Fl-1992, Goldstein irċeviet Chekhov in Sondrio, ktieb ta' Aldo Buzzi, kittieb Taljan, u ppruvat tittraduċi esej minnu. Din saret l-ewwel traduzzjoni ppubblikata ta' Goldstein, li ħarġet fl-edizzjoni ta'  The New Yorker nhar l-14 ta' Settembru, 1992.
Fl-2004, Goldstein ġiet mistoqsija minn Europa Editions, pubblikatur ġdid, biex tissottometti traduzzjoni ta' xi partijiet minn I giorni dell'abbandono ta' Elena Ferrante. Il-kampjun tagħha ġie ġġudikat bħala l-aqwa wieħed mis-sottomissjonijiet, u ġiet offruta l-kuntratt biex tittraduċi l-ktieb sħiħ.
Fl-2015, ħarġet pubblikazzjoni ta' tliet volumi tax-xogħlijiet kompluti ta' Primo Levi, editjaha minn Goldstein. L-isforz biex jiġu akkwistati d-drittijiet tat-traduzzjoni ħa sitt snin, filwaqt li l-kumpilazzjoni u t-traduzzjoni ħadu sbatax-il sena, u ġew imfaħħra mill-kritiċi. Goldstein kienet tagħmel superviżjoni fuq disa' tradutturi, u ttraduċiet tliet kotba ta' Levi. .
Barra li tittraduċi, bħalissa Goldstein hija l-kap tad-Dipartiment tal-Ikkuppjar għal The New Yorker.
Samir Handanovič
Samir Handanovič (twieled fl-14 ta' Lulju 1984) huwa plejer tal-futbol Sloven li jilgħab bħala gowler mal-klabb Taljan ta' Inter.
Bidu
Handanovič beda l-karriera tiegħu ma' Slovan u aktar tard ġie trasferit ma' Domžale, fejn magħhom qatta' żewġ staġuni. Hu kien iffirmat minn Udinese fis-sajf tal-2004 fl-età ta' 20 sena. Hu kien imsellef lil Treviso fis-sajf tal-2005, iżda f'Jannar 2006, kien skambjat ma' Matteo Sereni għal Lazio.
Rimini
F'Lulju 2006, hu kien imsellef lil Rimini Calcio, bi prezz stabbilit ta' €1.2 miljun. Grazzi għall-prestazzjonijiet tajbin tiegħu, Rimini baqgħu mingħajr telfa fiż-żewġ logħbiet tal-kampjonat li lagħbu kontra Juventus. Il-klabb spiċċa l-ħames fis-Serie B u kien ir-raba l-inqas tim li qala' gowls. Handanovič kien t-tieni l-aħjar gowler ta' dik l-edizzjoni tas-Serie B, wara Gianluigi Buffon.
Lura ma' Udinese
Hu rritorna ma' Udinese fis-sajf tal-2007, Udinese kkunsmaw il-kontro-għażla li jirrifjutaw ix-xiri, fejn hu kien sostitwit minn Morgan De Sanctis, u ffirma kuntratt ġdid li jiskadi fit-30 ta' Ġunju 2012. Huwa ffirma l-kuntratt flimkien ma sħabu tat-tim Asamoah Gyan u Fabio Quagliarella. F'Mejju 2011, matul il-partita kontra Lazio, hu salva penalty minn Mauro Zárate u laħaq rekord ta' kull żmien billi salva sitt penalties matul staġun wieħed.
Knisja Ortodossa Russa
thumb|Il-Katidral ta Kristu Salvatur, f'Moska, thumb|150px|Is-Salib Ortodoss ġenerali Il-Knisja Ortodossa Russa (KOR; Russu: Ру́сская правосла́вная це́рковь, romanizzata: Rússkaya pravoslávnaya tsérkov), alternattivament magħrufa legalment bħala l-Patrijarkat ta’ Moska. Għandu 194 djoċesi ġewwa r-Russja. Il-primat tal-KOR huwa l-Patrijarka ta’ Moska u r-Rus kollha. Il-KOR, kif ukoll il-primat tiegħu, uffiċjalment jikklassifika l-ħames fl-ordni ta’ preċedenza Ortodossa tal-Lvant, immedjatament taħt l-erba’ patrijarkati antiki tal-Knisja Ortodossa Griega: Kostantinopli, Lixandra, Antijokja, u Ġerusalemm.
Samir Handanovič
Lura ma' Udinese
F'Awwissu 2011, hu ffirma kuntratt ġdid ta' ħames snin.
Ħajja personali
Huwa jiġi l-kuġin tal-gowler Jasmin Handanovič, li attwalment jilgħab ma' Maribor. Huma t-tnejn jilgħabu bħala gowlers għat-tim nazzjonali tas-Slovenja.
Opossum ġurdien sufi ta' Tate
L-Opossum ġurdien sufi ta' Tate magħruf xjentifikament bħala Micoureus paraguayanus, huwa wieħed minn 6 speċi ta' opossumi ġrieden sufin tal-ġeneru Micoureus. Dan huwa mammiferu marsupjal, membru tat-tribù Monodelphini, fis-sottofamilja Didelphinae, fil-familja Didelphidae (didelfidi), tal-ordni Didelphimorphia (didelfimorfji), nattiv tal-kontinenti Amerikani u mifrux fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel.
Dan huwa speċi ta' opossum li ġeneralment jippreferi jgħix f' abitat ta' foresti kemm subtropikali u tropikali umdi, kif ukoll f'dawk subtropikali u tropikali xotti.
L-Opossum ġurdien sufi ta' Tate, huwa didelfimorfju ta' abitudni kemm arborja jew siġrijja (jgħix fis-siġar), kif ukoll terrestri (jgħix mal-art) u l-quċċata ta' l-attività tiegħu tkun matul il-lejl (notturna).
Dieta
Micoureus paraguayanus huwa mammiferu marsupjal b' dieta omnivora. Din tikkonsisti prinċipalment minn frott u varjeta kbira ta' insetti, għalkemm bajd tal-għasafar, annimali invertebrati u vertebrati żgħar oħrajn bħal rettili, amfibjani u mammiferi gerriema jintieklu ma' kull opportunita li tinqala'.
Distribuzzjoni
L-Opossum ġurdien sufi ta' Tate għandu distribuzzjoni fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel u jinsab mifrux fil-Paragwaj biss u b'hekk huwa speċi endemika ta' dan il-pajjiż.
UNCLOS Konvenzjoni tal-Ġnus Magħquda dwar id-Dritt tal-Baħar
thumb|right|500px|{{legend|#008000|Il-pajjiżi li rratifikaw it-trattat}} {{legend|#00ff00|Il-pajjiżi li ffirmaw it-trattat iżda għadhom ma rratifikawx}} Il-Konvenzjoni tal-Ġnus Magħquda dwar id-Dritt tal-Baħar, jew l-UNCLOS (l-akronimu tal-isem bl-Ingliż United Nations Convention on the Law of the Sea, ) hija trattat internazzjonali li jiddefinixxi l-jeddijiet u r-responsabiltiajiet tal-Istati li jużaw l-ibħra u l-oċeani, u jiddefinixxi l-linji-gwida li jirregolaw it-trattattivi, l-ambjent u l-ġestjoni tar-riżorsi naturali.
L-UNCLOS issawret wara proċess twil ta' negozjati permezz ta' sensiela ta' Konferenzi tal-Organizzazzjoni tal-Ġnus Magħquda li bdiet fl-1973. Fl-aħħar infetħet għall-firem f'Montego Bay, il-Ġamajka, nhar l-10 ta' Diċembru 1982. Daħlet fis-seħħ nhar is-16 ta' Novembru 1994, sena wara l-firma tal-Gujana, is-sittin pajjiż kontraenti.
Bħalissa huma 155 l-Istat li ffirmaw il-Konvenzjoni. L-Unjoni Ewropea ffirmatha u rratifikatha, l-Istati Uniti tal-Amerika ffirmawha imma s-Senat Amerikan għadu ma rratifikahiex.
L-Istorja
L-UNCLOS tieħu post il-kunċett qadim tal-libertà tal-ibħra, li kien imur lura għas-Seklu 17. Skont dan il-kunċett, il-jeddijiet nazzjonali kienu limitati għal faxex speċifiċi ta' baħar li kienu jestendu ġeneralment għal tliet mili nawtiċi, skont ir-regola tal-hekk-imsejjaħ "tir tal-kanun" żviluppata mill-ġurista Olandiż Cornelius Bynkershoek. L-ispazju kollu lil hinn minn dik il-faxxa kien jitqies "ibħra internazzjonali", jiġifieri li ma hu tal-ebda Stat u għalhekk kull Stat kellu aċċess liberu għalih.
Fis-Seklu 20, xi Stati fissru x-xewqa li jestendu l-ġurisdizzjoni nazzjonali tagħhom l-aktar biex ikattru l-possibilità li jisfruttaw b'mod esklussiv ir-riżorsi tal-baħar, l-aktar dawk minerarji u tas-sajd, lil hinn mil-limitu tat-tliet mili. Bejn l-1946 u l-1950, sensiela ta' pajjiżi bdew jiddikjaraw f'ambitu internazzjonali l-estensjoni tal-ibħra internazzjonali tagħhom sa 12-il mil jew saħansitra sa 200 mil.
Il-lum il-ġurnata parti żgħir biss mill-Istati kostieri tad-dinja żammew limitu ta’ ġurisdizzjoni nazzjonali fuq faxxa ta’ baħar ta’ tliet mili biss.
Kiton
Storja
Il-marka Kiton twaqqfet minn Ciro Paone f'Arzano, fil-provinċja ta' Napli, fl-1968 u l-isem Kiton ġej minn "chiton", it-tunika ċerimonjali li jintlibsu mill-Griegi tal-qedem biex jitolbu lill-allat tal-Olimpu. Grazzi għall-kwalità għolja ħafna u produzzjoni limitata, il-marka hija mlaqqma wkoll "il- Ferrari tal-ħwejjeġ".
UNCLOS Konvenzjoni tal-Ġnus Magħquda dwar id-Dritt tal-Baħar
L-Istorja
L-UNCLOS, fost ħwejjeġ oħra, tiddefinixxi l-ibħra internazzjonali għalhekk mhux aktar bħala “art li ma hi ta’ ħadd” imma bħala proprjetà ta’ kulħadd.
Kiton
Produzzjoni
Kiton għandhom ħames fabbriki:
UNCLOS Konvenzjoni tal-Ġnus Magħquda dwar id-Dritt tal-Baħar
L-indikazzjonijiet tal-UNCLOS
right|thumb|300px|Iz-zonazzjoni tal-arji skont id-dritt internazzjonali marin Il-Konvenzjoni tiddetta r-regoli dwar l-attivitajiet u ddaħħal sensiela ta’ indikazzjonijiet speċifiċi b’mod li filfatt tittrasforma f’regola dak li sa issa kien l-użu konswetudinarju tal-ispazji marini.
L-aktar argumenti importanti huma: iz-zonazzjoni tal-arji marine, it-tbaħħir, l-istat tal- arċipielgi u r-reġimi ta’ tranżitu, iz-zona ekonomika esklussiva, il-ġurisdizzjoni tal-pjattaforma kontinentali, l-attivitajiet ta’ estrazzjoni minerarja minn qiegħ il-baħar, ir-reġimi ta' sfruttament, il-ħarsien tal-ambjent marin, ir-riċerka xjentifika u r-riżoluzzjoni tat-tilwim.
Il-Konvenzjoni timponi limiti fuq arji marini identifikati, imkejla b’mod ċar u definit li jibda mill-hekk-imsejħa linja ta’ bażi. Il-linja ta’ bażi, imsejħa hekk billi hija l-bażi tat-tluq għad-definizzjoni tal-ibħra interni u tal-ibħra internazzjonali, hija ddefinita bħala linja maqsuma li tgħaqqad l-punti notevoli tal-kosta, billi żżomm ġeneralment fl-ibħra baxxi, imma fejn il-kosta tkun partikolarment imħarbta jew f’każijiet li fihom l-gżejjer ikunu partikolarment qrib il-kosta, il-linja ta’ bażi tista’ taqta’ u tħaddan meded kbar ta’ baħar.
L-arji identifikati mill-UNCLOS huma dawn li ġejjin:
L-ibħra interni, jiġifieri l-ispazju ta’ baħar ’il ġewwa mil-linja ta’ bażi. F’din l-arja jorbtu b’mod vinkolanti l-liġijiet tal-Istat kostier li jirregola l-użu tar-riżorsi u l-passaġġ tal-bastimenti.
L-ibħra territorjali, li fihom hemm l-ispazju ta’ baħar bejn il-linja ta’ bażi fit-12-il mil nawtiku. F’din l-arja jorbtu l-liġijiet tal-Istat kostier imma ’l ġewwa mill-ibħra territorjali hemm il-jedd ta’ kull opra tal-baħar għall–hekk-imsejjaħ passaġġ inoffensiv. Il-passaġġ inoffensiv huwa ddefinit bħala l-mogħdija minn arji marini b’mod kontinwu u b’ħeffa li ma jippreġudikax il-paċi, il-bwon ordni u s-sigurtà tal-Istat kostier. Is-sajd, it-tfigħ tal-iskart, l-attivitajiet armati u l-ispjunaġġ ma humiex meqjusin bħala azzjonijiet inoffensivi; is-sottomarini marbutin ibaħħru f'emersjoni u juru l-bandiera.
L-arċipielgi: L-ibħra interni tal-Istati li fihom l-arċipielgi huma identifikati billi titberfel linja ta’ bażi li tgħaqqad il-punti l-aktar esterni tal-gżejjer l-aktar esterni, basta dawn il-punti jkunu raġonevolment qrib xulxin.
Iz-zona ekonomika esklussiva, magħrufa wkoll bl-akronimu ZEE, hija l-arja ta’ baħar li testendi għal 200 mil nawtiku mil-linja ta’ bażi li minnha l-Istat kostier jista’ jeżerċita l-jedd tal-isfruttament esklussiv tar-riżorsi naturali. Dan il-prinċipju feġġ biex jitrażżan l-isfruttament indiskriminat tas-sajd, ukoll jekk, bit-teknoloġiji l-ġodda li jippermettu t-tħaffir għaż-żejt f'ibħra fondi ħafna, dan l-aħħar intużat ukoll għall-isfruttament tal-estrazzjoni minerarja esklussiva.
Il-pjattaforma kontinentali: Il-pjattaforma kontinentali titqies bħala l-prolungament naturali tat-territorju ta’ Stat, li għalhekk ikun jista’ jisfruttalha r-riżorsi minerarji jew mhux-ħajjin b'mod esklussiv. Il-pjattaforma kontinentali tista’ tkun akbar minn 200 mil nawtiku imma ma taqbiżx it-350, jew tista’ tkun ikkalkulata billi jitkejlu 100 mil nawtiku mil-linja batimetriċi tal-2,500 metru.
Kulthum Odeh
Kulthum Odeh (Għarbi: كلثوم عودة)(1892-1965) kienet awtriċi, traduttriċi u riċerkatriċi Palestinjana li għexet fl-Unjoni Sovjetika. Hija kellha pożizzjoni prominenti fost il-fundaturi tal-iskola Russa tal-Istudji Għarab. Fl-1913, Odeh iżżewġet lit-tabib Russu Ivan Vasiliev u telqet mill-Palestina biex tmur toqgħod ir-Russja. Matul l-Ewwel Gwerra Dinjija u r-Revoluzzjoni t’Ottubru, hi kienet għadha tgħix ir-Russja, u fl-1948, spiċċat il-ħabs wara li bagħtet ittra lil Stalin biex tipprotesta kontra l-fatt li hu jirrikonoxxi lill-Istat Sijonist.
Edukazzjoni
Minħabba li ma kinitx tiġi trattata sew mill-ġenituri tagħha, u minħabba li kienu jikkritikaw l-apparenza fiżika tagħha, l-edukazzjoni kienet l-unika prijorità ta’ Odeh u mod ta’ kif taħrab mir-realtà. Hija bdiet tattendi l-iskola u nnutat li l-bniet ma kinux fiżikament attraenti. Fi kliem ieħor, dan kien ifisser li ħadd ma kien interessat li jiżżewwiġhom. Wara li spiċċat mill-iskola primarja, Odeh kompliet l-edukazzjoni tagħha fl-iskejjel Russi f’Nazaret. Fid-djarju tagħha kitbet: “Ommi kienet tgħidli, ‘Min ser jiżżewġek lilek? Inti ser tispiċċa tqatta’ ħajtek kollha seftura tal-mara ta’ ħuk’. Jien bdejt naħseb f’modi ta’ kif nista’ nevita dan il-futur miżeru. Ma rajt l-ebda triq li setgħet twassalni għall-kuntentizza ħlief dik tal-edukazzjoni u dak iż-żmien, l-unika professjoni aċċessibbli għan-nisa kienet dik tat-tagħlim. Qabel il-gwerra, kienet prattika komuni fl-iskejjel primarji Russi, li min kien jiġi l-ewwel fil-klassi kien jingħata aċċess b’xejn għall-edukazzjoni fid-dipartiment tal-iskejjel li joffru faċilitajiet ta’ akkomodazzjoni, u wara kien jingħata l-pożizzjoni ta’ għalliem. Għalhekk, jien stinkajt kemm stajt sakemm ksibt dak li ridt. Għal dan nirringrazzja lil missieri, għaliex ommi, illum mejta, irreżistiet bis-saħħa kollha t-triq li għażilt fil-qasam tal-edukazzjoni”. Hija ngħaqdet mal-Iskola Russa tas-‘Seminarju’ f’Beit Jala, u wara li ggradwat, irritornat Nazaret fejn hemmhekk ħadmet bħala għalliema fl-iskejjel komunitarji Russi (skejjel Maskobjani).
Karriera
Hija bdiet il-karriera tagħha fil-letteratura bil-pubblikazzjonijiet ta’ diversi artikli f’rivisti varji li jinkludu An-Nafais Al-’Assriyya ta’ Haifa, Al-Hilal’ tal-Kajr u Al-Hasnaa ta’ Beirut. F’Nazaret, Odeh iltaqgħet għall-ewwel darba ma’ Ignaty Krachkovsky, orjentalist importanti Russu li kien qiegħed iżur il-Palestina matul l-1908 u l-1910, u li ’l quddiem kellu rwol importanti f’ħajjitha. Fil-ktieb tiegħu Among Arabic Manuscripts, hu jirreferi għal-laqgħa li kellu ma’ Odeh. Il-mara tiegħu, Vera Krachkovskaya, kitbet ukoll li waqt il-vjaġġ ta’ żewġha f’Nazaret, huwa kien akkumpanjat minn żewġ għalliema Palestinjani, waħda minnhom Odeh.
Ir-Ritorn ta’ Odeh fir-Russja
Odeh u żewġha vvjaġġaw lejn ir-Russja fejn it-tnejn li huma ħadmu b’mod attiv fuq quddiem nett matul l-Ewwel Gwerra Dinjija. Odeh ivvolontarjat bħala infermiera u iktar tard, minħabba r-ribelljoni tar-Revoluzzjoni t’Ottubru, żewġha ngħaqad mal-Armata l-Ħamra. Fl-1919, Vasiliev marad bit-Tifodju, u ma rnexxilux joħroġ minnha, tant li spiċċa ħalla warajh lil martu, wara biss ħames snin miżżewġin, u lit-tliet uliedu bniet. Wara mewtu, Odeh ħadmet bħala bidwija fl-Ukraina biex tkun tista’ tmantni lil familtha. Wara dan il-perjodu, bdiet tgħallem l-Għarbi fid-Dipartiment tal-Lingwi Orjentali fl-Università tal-Istat ta' San Pietruburgu. Hija rċeviet id-Dottorat tagħha fis-sena 1928 b’teżi li tiffoka fuq id-djaletti Għarab. Iktar ‘’il quddiem, Krachkovsky kien ta’ għajnuna kbira fil-vjaġġ akkademiku tagħha. Matul dan iż-żmien, Odeh ipprattikat it-traduzzjoni mir-Russu għall-Għarbi u viċi versa. Fl-1928, hija reġgħet marret Nazaret biex tara lill-familja tagħha, u waqt li kienet f’Ġerusalemm, iltaqgħet ma’ Mufti Amin al-Husseini. Mar-ritorn tagħha f’Moska, Odeh laħqet edukatriċi fl-Istitut tal-Istudji Orjentali u wara bdiet tgħallem fl-Istitut tar-Relazzjonijiet Internazzjonali u fl-Iskola Diplomatika Ogħla.
Alain Delon
daqsminuri|Alain Delon daqsminuri|Alain Delon - 1961 daqsminuri|Delon - 1963 daqsminuri|Alain Delon - 2010 Alain Delon, imwieled fit-8 ta’ Novembru, 1935 fi Sceaux, huwa attur, direttur u produttur tal-films Franko-Svizzeru.
Il-karriera tiegħu bdiet fl-1957. Wieħed mill-aktar atturi popolari fiċ-ċinema Franċiża, ħa sehem f'films li ġibdu total ta' madwar 134 miljun spettatur fit-teatri, li għamluh iċ-ċampjin tal-box office Franċiż. Għadd kbir ta' films li ħadem fihom saru klassiċi taċ-ċinema.
Alain Delon huwa wieħed mill-aktar atturi famużi ta’ żmienu u għandu reputazzjoni dinjija. Fl-1985, huwa rebaħ il-César għall-aħjar attur għal Notre histoire, u l-Palme d'honneur fil-Festival tal-Films ta' Cannes 2019 għall-karriera kollha tiegħu.
Alain Delon kien ukoll “sex symbol” matul is-snin 50 u 60, meqjus bħala wieħed mill-isbaħ atturi tal-ġenerazzjoni tiegħu jew saħansitra ta’ kull żmien.
Zeinab Zaza
Zeinab Zaza hija rumanziera, kittieba u traduttriċi Eġizzjana. Hija twieldet f’Pariġi, Franza fl-1956. Missierha huwa Kurd-Eġizzjan, u ommha Franċiża. Aktar tard, kienet toqgħod f’Alexandria, l-Eġittu. Hija t-tifla tal-istudjuż Eġizzjan, Dr Hasan Zaza, speċjalist fil-qasam lingwistiku u fl-istudju taċ-ċivilizzazzjoni tal-Lvant tal-Qedem.
Il-Bijografija
Zeinab Hasan Mohammed Zaza twieldet fl-1956 fi Franza waqt li missierha kien qed jistudja għad-dottorat fl-Università ta’ Sorbonne. Il-mibki missierha, Hasan Zaza, kien espert lingwista Eġizzjan, u kien jispeċjalizza fil-lingwistika u fl-istudju taċ-ċivilizzazzjoni tal-Lvant tal-Qedem. Hu kien ukoll wieħed minn tal-ewwel, fid-dinja Għarbija, li studja l-Ebrajk. Matul il-perjodu tal-istudju tiegħu f’Pariġi, hu ltaqa’ ma’ omm Zaza, għalliema Franċiża tal-Ingliż. Huma spiċċaw iżżewġu, u kellhom tifel u tifla bl-isem ta’ Malik u Zeinab, qabel ma’ marru joqogħdu f’Alexandria fl-1958.
Aktar tard, Zaza tgħallmet il-lingwa Persjana, u bdiet tittraduċi numru ta’ kotba Għarab u Persjani għall-Franċiż, li kienu miktuba minn awturi Għarab bħal Mourid Barghouti, kif ukoll minn dawk Iranjani, bħal Riza Daneshvar u Chahla Chafiq. Imbagħad, Zaza bdiet anke tikteb rumanzi ta’ ġeneru investigattiv. L-ewwel rumanz tagħha kien ibbażat fuq ħajjitha stess f’Alexandria, bid-differenza li l-avvenimenti seħħew fis-snin tletin.
Ix-Xogħol
Zaza kitbet numru ta’ rumanzi, u ttraduċiet ammont ta’ xogħlijiet mill-Għarbi għall-Franċiż. Dawn li ġejjin huma wħud mill-aktar xogħlijiet u traduzzjonijiet letterarji magħrufa tagħha:
Ilsna ta' Malta
daqsminuri| Dokument ta’ votazzjoni trilingwi għall-elezzjonijiet tal-1930 li ġew ikkanċellati aktar tard f’Malta bl-Ingliż, bit-Taljan u bil-Malti Malta għandha żewġ lingwi uffiċjali: il-Malti u l-Ingliż. Il-Malti huwa l-lingwa nazzjonali. Sal-1934, it-Taljan kien ukoll lingwa uffiċjali f’Malta, u fis-sekli 19 u 20 kien hemm dibattitu lingwistiku u politiku magħruf bħala l-Mistoqsija tal-Lingwa dwar ir-rwoli ta’ dawn it-tliet lingwi. Il-popolazzjoni Maltija ġeneralment tkun kapaċi titkellem b'lingwi li mhumiex indiġeni tal-pajjiż, partikolarment l-Ingliż u t-Taljan. Jistgħu wkoll jifhmu xi ftit Darija.
Skont l-istħarriġ tal-Ewrobarometru li sar fl-2012, 98% tal-Maltin jafu jitkellmu bil-Malti, 88% jafu jitkellmu bl-Ingliż, 66% jafu jitkellmu bit-Taljan, u aktar minn 17% jitkellmu bil-Franċiż. Dan juri żieda riċenti fil-ħeffa fil-lingwi, peress li fl-1995, filwaqt li 98% tal-popolazzjoni kienet titkellem bil-Malti, 76% biss kienu jitkellmu bl-Ingliż, 36% bit-Taljan, u 10% bil-Franċiż. Juri żieda fil-ħeffa tat-Taljan, meta mqabbel ma’ meta t-Taljan kien lingwa uffiċjali ta’ Malta, minħabba xandiriet televiżivi Taljani li waslu Malta.
Skont iċ-ċensiment tal-2011, kien hemm 377,952 persuna minn 10 snin 'il fuq, li minnhom 357,692 persuna (94.7%) iddikjaraw li kienu jitkellmu bil-Malti tal-inqas f'livell medju, 248,570 (82.1%) li kienu jitkellmu bl-Ingliż tal-inqas f'livell medju. u 93,401 (43.7%) li kienu jitkellmu bit-Taljan mill-inqas f’livell medju, minn skala magħmula minn “Tajjeb”, “Medju”, “Ftit” u “Xejn”. Il-Franċiż, ir-Russu, l-Ispanjol u l-Ġermaniż huma l-lingwi ewlenin l-oħra studjati fl-edukazzjoni sekondarja u terzjarja.
Sfond
daqsminuri| Iskrizzjoni Latina mill-1649 fit [[Torri ta' Santa Agata|-Torri ta' Sant' Agata .]] Il-Grieg sar lingwa uffiċjali ta' Malta fl-553 AD bħala parti minn Sqallija mill-Imperatur Ġustinjanu. Għalkemm is-Sikulo-Għarbi sar uffiċjalment użat, il-Grieg baqa' jintuża mill-klassi għolja sal-ħakma Normanna li ntemmet fl-1194. Il-Grieg beda jiġi sostitwit bil-Latin madwar l-1130.
Għal diversi sekli, Malta kienet immexxija mill-ordni tal-Kavallieri ta’ Malta, b’membri ġejjin minn partijiet differenti tal-Ewropa, meta, minbarra t-Taljan Toskan, il-Latin kien komunement użat għal skopijiet uffiċjali bħal fil-Castellania.
Matul il-ħakma tal-Ordni ta’ San Ġwann ħafna kavallieri kienu Franċiżi, u l-Franċiż kien jintuża mill-komunità fil-ħajja ta’ kuljum. Madankollu, it-Taljan baqa’ dominanti għal skopijiet uffiċjali. Minkejja dan, ħafna drabi kienet tintuża għal dokumentazzjoni u mapep, minħabba li inġiniera militari prominenti tal-ordni kienu Franċiżi. Il-Franċiż kien il-lingwa uffiċjali tal-gżejjer Maltin matul l -okkupazzjoni qasira Franċiża ta’ Malta (1798-1800).
Kylian Mbappé
Kylian Sanmi Mbappé Lottin (Bondy, 20 ta' Diċembru 1998) huwa plejer tal-futbol Franċiż li jilgħab bħala attakkant ma' Paris Saint-Germain u mat-tim nazzjonali Franċiż.
Mbappé kien fil-lenti tal-futbol ta' età bikrija, sakemm sar figura regolari ma' Monaco fl-istaġun 2016–17, l-istess staġun li rah jirbaħ it-titlu tal-Ligue 1 ta' sbatax-il sena. Aktar tard ingħaqad b'self ma' Paris Saint-Germain bil-qbil ikun li jittrasferixxi b'mod permanenti mal-klabb tal-kapitali għas-somma ta' €180 miljun.
Ilsna ta' Malta
Il-Malti
Diversi lokalitajiet għandhom aċċenti u djaletti diverġenti mill-Malti standard. Kien hemm tnaqqis fin-numru ta’ kelliema djalettali, l-aktar minħabba l-espożizzjoni għall-Malti standard fil-midja u l-istituzzjonalizzazzjoni tal-edukazzjoni. Il-lingwa standard turi wkoll Taljanizzazzjoni u Anglicization aktar evidenti tal-lingwa.
Firmatarji f'Malta jużaw il-Lingwa tas-Sinjali Maltija.
L-Ingliż
Il-varjetà tal-Ingliż mitkellma f'Malta hija bbażata fuq l-Ingliż Brittaniku. Huwa wkoll influwenzat ħafna mill-Malti u t-Taljan, mhux biss fil-vokabularju (l-aktar komuni billi jiġu ppronunzjati kliem ta’ self Franco-Latin bl-Ingliż fi stil Taljan) iżda testendi għall-fonoloġija, bl-Ingliż ikun b’aċċent qawwi, f’djalett imħallat kultant imsejjaħ Maltingliż (Tal-Pepe). ; madankollu, il-pronunzja tibqa' standard fost individwi Maltin ta' kategorija soċjoekonomika għolja.
It-Taljan
daqsminuri| Kont tat-tagħbija bil-lingwa Taljana tal-vapur Ingliż "Allegra", 1871 proprjetà ta' Fratelli Agius, li jġorr il-baqar minn [[Benghazi, il-Libja għal Malta.]] daqsminuri| Iskrizzjoni Taljana mill-eks [[Ġonna tal-Kmand|Ġnien tal-Kmand f'Ħaż-Żabbar . Din l-iskrizzjoni tmur lura mill-bidu tas-seklu 19, meta Malta kienet protettorat Brittaniku .]] Għal ħafna sekli u sal-1934, it-Taljan kien il-lingwa uffiċjali ta’ Malta. Tabilħaqq, kienet meqjusa bħala l-lingwa tal-kultura f'Malta mir- Rinaxximent Taljan. Fis-seklu 19, l-irredentisti Taljani u l-Maltin Taljani riedu jippromwovu l-użu tiegħu madwar Malta għal pjanijiet biex jerġgħu jingħaqdu mal-Italja peress li Malta kienet parti mir-Renju ta’ Sqallija sas-seklu 13. Fl-ewwel deċennji tas-seklu 20, kien hemm saħansitra ġlieda fi ħdan is-soċjetà u l-politika Maltija dwar il-“problema tal-lingwa”, li waslet fil-qofol qabel it-Tieni Gwerra Dinjija. Fl-1933, il-Kostituzzjoni ġiet irtirata minħabba l-vot baġitarju tal-Gvern għat-tagħlim tat-Taljan fl-iskejjel elementari. L-użu tat-Taljan fi kwistjonijiet uffiċjali kien motivat politikament mill-partit anti-riformista u mill-Knisja Kattolika Rumana bħala forma ta’ status quo u miżuri konservattivi kontra l-Ingliżi Protestanti.
Illum il-ġurnata, 66% tal-popolazzjoni Maltija taf titkellem bit-Taljan, u 8% tal-popolazzjoni “jippreferi” li jużah fil-konversazzjoni ta’ kuljum, minħabba l-influss kbir riċenti ta’ immigranti Taljani. Għalkemm it-Taljan ġie sostitwit bl-Ingliż bħala l-lingwa uffiċjali, għadu użat u mitkellem b'mod komuni f'ċerti postijiet tax-xogħol professjonali minn immigranti Taljani. Il-persentaġġ ta’ kelliema llum, 66%, fil-fatt huwa ferm akbar minn meta l-lingwa kienet fil-fatt uffiċjali, fl-1931, meta kienu biss 14% li kienu jitkellmuha.
Numru kbir ta' Maltin jitgħallmu t-Taljan permezz tat-televiżjoni Taljana hekk kif ix-xandir tal-midja Taljana jasal fil-Gżejjer Maltin.
Lingwi Barranin
Minbarra t-Taljan, ħafna Maltin ġeneralment għandhom ċertu grad ta' profiċjenza fil-Franċiż, u pjuttost ftit jifhmu jew jitkellmu bl-Ispanjol jew bil-Ġermaniż. Diversi lingwi oħra huma studjati wkoll, u l-Għarbi u r-Russu huma offruti fl-iskejjel.
L-ittra Ċirkolari Governattiva għas-sena skolastika 2011–2012 turi li l-għażliet lingwistiċi li ġejjin għandhom ikunu disponibbli fl-iskejjel:
Form I (madwar 11-il sena)
Form III (madwar 13-il sena)