cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Joe Hart
Manchester City
Riżultat ta' dan, Hart ġie misluf lit-tim promoss ta' Birmingham City. Id-debutt tiegħu wasal fit-telfa barra minn darhom bl-iskor ta' 1–0 kontra Manchester United. Wara bidu diffiċli, il-forma tiegħu tjiebet fejn fl-aħħar tal-istaġun barra l-garanzija ta' post il-klabb fl-ogħla diviżjoni hu ġie vvutat bħala l-Plejer tas-Sena ta' Birmingham City u ġie nnominat għall-Plejer Żagħżugħ tas-Sena. Minkejja li tilef dan l-unur lil James Milner, hu xorta waħda sab postu fit-Tim tas-Sena tal-PFA.
L-istaġun suċċessiv bir-ritorn tiegħu ma' City hu reġa' kiseb l-ewwel post bħala gowler u rrelega lil Given għal fuq il-bankina. Hu baqa' jimpressjona fejn ġie mfaħħar ħafna minn diversi kritiċi u ġurnalisti sportivi. Dak l-istaġun hu għen lis-City jirbħu l-FA Cup, barra li rnexxielhom jirbħu post fil-UEFA Champions League. Grazzi għall-prestazzjonijiet tiegħu hu ngħata l-unur bħala Gowler tas-Sena tal-Premier League għall-iktar numru ta' xbieki mhux mittiefsa (18). Bit-tluq ta' Shay Given ma' Aston Villa f'Lulju 2011, Hart issiġilla postu bħala l-ewwel gowler tal-klabb. Għat-tieni sena konsekuttiva hu rebaħ l-unuru tal-Gowler tas-Sena hekk kif għen lil Manchester City jirbħu l-ewwel titlu tal-kampjonat għal 44 sena.
Internazzjonali
Wara li kien figura regulari mat-tim nazzjonali ta' taħt il-21 sena, hu ġie magħżul għaż-żewġ logħbiet ta' ħbiberija tat-tim tal-kbar kontra l-Istati Uniti u t-Trinidad u Tobago. Minkejja li ma lagħabx kontra l-Istat Uniti, hu daħal bħala sostitut fit-tieni taqsima kontra Trinidad u Tobago fl-1 ta' Ġunju 2008, bl-Ingilterra toħroġ rebbieħa 3–0.
Minkejja li ġie magħżul mal-iskwadra Ingliża għat-Tazza tad-Dinja 2010, hu ma lagħab l-ebda logħba. Wara l-eliminazzjoni bikrija, il-kowċ Fabio Capello innominah bħala l-ewwel gowler tat-tim fejn minn hemmhekk ifforma pedina importanti tat-tim nazzjonali. Hu ġie magħżul għall-Kampjonati Ewropej 2012, fejn minkejja li l-Ingilterra ġew eliminati fil-kwarti tal-finali hu kien l-aktar gowler li għamel salvataġġi (19).
Adrian Croitoru
Adrian Croitoru (24 ta' Frar 1971) huwa judoka Rumen. Ħa sehem fi tliet Logħob Olimpiku.
Palazz ta’ Djoklezjanu
daqsminuri|264x264px|Il-Peristilju tal-Palazz ta’ Djoklezjanu Il-Palazz ta’ Djoklezjanu (bil-Kroat: Dioklecijanova palača, ippronunzjat [diɔklɛt͡sijǎːnɔʋa pǎlat͡ʃa]) huwa palazz antik li kien inbena għall-Imperatur Ruman Djoklezjanu fil-bidu tar-raba’ seklu W.K., li llum jirrappreżenta madwar nofs iċ-ċentru storiku ta’ Split, il-Kroazja. Filwaqt li huwa msemmi bħala “palazz” minħabba l-użu maħsub tiegħu bħala r-residenza għall-irtirar ta’ Djoklezjanu, it-terminu jista' jqarraq b’dak li jkun peress li l-istruttura hija tassew enormi u tixbaħ iktar xi fortizza kbira. Madwar nofs il-palazz kien allokat għall-użu personali ta’ Djoklezjanu, filwaqt li l-bqija kienet tintuża għall-gwarniġjon militari.
Il-kumpless inbena fuq peniżola sitt kilometri fil-Lbiċ minn Salona, il-kapitali tad-Dalmazja (provinċja Rumana), waħda mill-ikbar bliet tal-Imperu Ruman b’60,000 ruħ u art twelid Djoklezjanu. L-art madwar Salona jxaqleb kemxejn lejn il-baħar u hija art karstika, b’kontenut tal-ġebla tal-ġir tipika mil-Lvant għall-Punent bi xquq tal-marl. Illum il-ġurnata, il-fdalijiet tal-palazz huma parti mill-qalba storika ta’ Split, li fl-1979 tniżżlet fil-lista tas-Siti ta’ Wirt Dinji tal-UNESCO.
Storja
xellug|daqsminuri|Rikostruzzjoni tal-Palazz ta’ Djoklezjanu fid-dehra oriġinali tiegħu meta tlesta fit-305 W.K. (veduta mil-Lbiċ) Djoklezjanu kien ordna l-kostruzzjoni tal-istabbiliment iffortifikat sew qrib il-belt ta’ Spalatum fejn twieled bi tħejjija għall-irtirar tiegħu fl-1 ta’ Mejju tas-sena 305 W.K. Is-sit magħżul kien ħdejn Salona, iċ-ċentru amministrattiv provinċjali tad-Dalmazja, fuq in-naħa tan-Nofsinhar ta’ peniżola qasira. Abbażi tat-tagħrif ta’ mappa Rumana (permezz tal-parċmina Medjevali Tabula Peutingeriana), diġà kien hemm insedjament imsejjaħ Spalatum f’dik il-bajja, iżda l-fdalijiet u d-daqs tiegħu għadhom ma nstabux u ma ġewx stabbiliti.
Id-data tal-bidu tal-kostruzzjoni tal-Palazz ta’ Djoklezjanu għadu ma ġiex stabbilit bi preċiżjoni. Huwa preżunt li l-kostruzzjoni nbdiet madwar is-sena 295, wara l-introduzzjoni tat-Tetrarkija. Iżda għaxar snin wara dik id-deċiżjoni, meta Djoklezjanu abdika fis-sena 305, il-palazz jidher li kien għadu ma tlestix, u hemm indikazzjonijiet li xi xogħlijiet kienu għadhom qed iseħħu waqt li l-imperatur kien qed jirresjedi fil-Palazz. Mhux magħruf skont liema ideat arkitettoniċi nbena l-palazz u min kienu l-bennejja tiegħu. Il-kumpless ġie mmudellat fuq il-fortizzi Rumani tat-tielet seklu. Wieħed jista’ jara xi eżempji tagħhom jistgħu tul il-Limes (il-fruntiera ffortifikata Rumana tul il-Ġermanja), bħall-forti bil-pont ta’ Divitia tul ix-xmara Rhein minn Köln.
Madankollu, l-ismijiet Griegi mnaqqxa ta’ Zotikos u Filotas, kif ukoll ta’ bosta persuni Griegi, jindikaw li għadd ta’ bennejja kienu oriġinarjament mill-parti tal-Lvant tal-imperu, jiġifieri Djoklezjanu x’aktarx li kien ġab miegħu bennejja mil-Lvant. Minkejja dan, huwa probabbli ħafna li parti kbira tal-forza tax-xogħol kienet ta’ oriġini lokali. Il-materjali bażiċi ġew minn barriera fil-qrib. Il-ġebla tal-ġir bajda ġiet minn Brač u wħud minn Seget ħdejn Trogir; it-tufa ġie estratt minn qigħan tax-xmajjar fil-qrib u l-brikks kienu jsiru fi Spalatum u f’impjanti oħra fil-qrib.
F’Carnuntum, in-nies talbu lil Djoklezjanu biex jirritorna fuq it-tron sabiex isolvi l-kunflitti li kienu feġġew minħabba t-tlugħ fil-poter ta’ Kostantinu u l-użurpazzjoni ta’ Massenzju. Huwa magħruf li Djoklezjanu wieġeb: “Li kieku tistgħu turu l-kaboċċa li żrajt b’idejja stess lill-imperatur tagħkom, bla dubju li kieku ma jazzardax jissuġġerixxi li nissostitwixxi l-paċi u l-hena ta’ dan il-post bit-tempesti li jinqalgħu mir-rgħiba li qatt ma tista’ tiġi ssodisfata”.
Din kienet referenza għall-imperatur Djoklezjanu li rtira fil-palazz tiegħu biex ikabbar il-kaboċċi. daqsminuri|358x358px|Kif kien il-Palazz ta’ Djoklezjanu meta nbena Djoklezjanu għex għal erba’ snin oħra, u qatta’ l-ġranet tiegħu fil-ġonna tal-palazz tiegħu. Huwa ra s-sistema tetrarkika tiegħu tfalli u tisfaxxa minħabba l-ambizzjonijiet egoisti tas-suċċessuri tiegħu. Huwa sema’ bit-tielet darba li Massimjan kiseb it-tron tal-poter, is-suwiċidju sfurzat tiegħu, u d-damnatio memoriae tiegħu. Fil-palazz tiegħu, l-istatwi u r-ritratti ta’ sieħbu l-eks imperatur twaqqgħu u nqerdu. Mifni bid-disprament u bil-mard, Djoklezjanu jaf ikkommetta suwiċidju wkoll. Huwa miet fit-3 ta’ Diċembru 312.
Meta Salona ġiet meqruda kważi għalkollox fl-invażjonijiet tal-Avari u tas-Slavi fis-seklu 7, għalkemm is-sena eżatta tal-qerda għadha dibattitu miftuħ bejn l-arkeoloġi. Parti mill-popolazzjoni mkeċċija, li sfaw refuġjati, sabu kenn ġewwa l-ħitan b’saħħithom tal-palazz u bihom bdiet ħajja ġdida organizzata fil-belt. Minn dak iż-żmien, il-palazz baqa’ jintuża kontinwament, u r-residenti għamlu d-djar u n-negozji tagħhom taħt il-palazz u direttament fil-ħitan tiegħu. Il-Knisja ta’ San Martin hija eżempju ta’ din ix-xejra. Illum bosta ristoranti u ħwienet, u xi djar għadhom jistgħu jinstabu fil-ħitan.
Fil-perjodu tal-komun Medjevali ħieles, bejn is-sekli 12 u 14, kien hemm żvilupp arkitettoniku ikbar, meta bosta djar Medjevali melew mhux biss il-binjiet Rumani iżda wkoll parti kbira mill-ispazji vojt tat-toroq u tal-baċiri tal-port. F’dan il-perjodu wkoll, tlestiet il-kostruzzjoni tat-torri tal-kampnar Rumanesk tal-Katidral ta’ San Domnius, li jinsab fil-binja li oriġinarjament kienet inbniet bħala t-Tempju ta’ Ġove u mbagħad intużat bħala l-Mawżolew ta’ Djoklezjanu.
Wara l-Medjuevu, il-palazz kien prattikament intesa’ mill-bqija tal-Ewropa, sakemm l-arkitett Skoċċiż Robert Adam wettaq stħarriġ tal-fdalijiet. Imbagħad, bl-għajnuna tal-artist u tal-antikwarju Franċiż Charles-Louis Clérisseau u diversi disinjaturi tekniċi, Adam ippubblika Ruins of the Palace of the Emperor Diocletian at Spalatro in Dalmatia (Londra, 1764).
Il-Palazz ta’ Djoklezjanu kien ispirazzjoni għall-istil ġdid ta’ Adam ta’ arkitettura Neo-Klassika u l-pubblikazzjoni ta’ tpinġijiet bil-kejl wasslet biex jissemma fil-vokabularju tad-disinn tal-arkitettura Ewropea għall-ewwel darba. Ftit għexieren ta’ snin wara, fl-1782, il-pittur Franċiż Louis-François Cassas għamel tpinġijiet tal-palazz, ippubblikati minn Joseph Lavallée fl-1802 fil-kroniki tal-vjaġġi tiegħu.
Illum il-ġurnata, il-palazz huwa ppreservat sew flimkien mal-iktar binjiet storiċi importanti, fiċ-ċentru tal-belt ta’ Split, it-tieni l-ikbar belt tal-Kroazja moderna. Il-Palazz ta’ Djoklezjanu jmur lil hinn mill-importanza lokali biss minħabba l-livell ta’ preservazzjoni tiegħu. Il-palazz huwa wieħed mill-iktar binjiet karatteristiċi arkitettoniċi u kulturali famużi u kompluti tul il-kosta Kroata tal-Adrijatiku. Il-palazz huwa rinomat fil-Mediterran, fl-Ewropa u fid-dinja kollha għaliex jirrappreżenta l-iktar fdalijiet kompluti ta’ palazz Ruman fid-dinja.
Wirt kulturali
daqsminuri|Veduta tal-Peristilju fl-1764, inċiżjoni ta’ [[Robert Adam. Il-Peristilju huwa l-pjazza ċentrali tal-palazz, fejn tinsab id-daħla ewlenija għall-kwartieri ta’ Djoklezjanu.]] F’Novembru 1979 l-UNESCO, f’konformità mal-Konvenzjoni Internazzjonali dwar il-Wirt Kulturali u Naturali, adottat proposta li l-belt storika ta’ Split mibnija madwar il-Palazz ta’ Djoklezjanu għandha tkun inkluża fil-lista tas-Siti ta’ Wirt Dinji tal-UNESCO.
F’Novembru 2006, il-Kunsill tal-Belt iddeċieda li joħroġ permessi għal 20 binja ġdida fi ħdan il-palazz (inkluż kumpless tal-ħwienet u garaxx taħt l-art), minkejja li l-palazz kien ġie ddikjarat bħala Sit ta’ Wirt Dinji. Jingħad li din id-deċiżjoni kienet motivata politikament u ttieħdet l-iktar minħabba l-pressjoni mill-iżviluppaturi lokali tal-proprjetà. Ladarba l-pubbliku sar jaf bil-proġett fl-2007, tħejjiet petizzjoni kontra d-deċiżjoni u l-proġett qatt ma twettaqhuma għamlu petizzjoni kontra d-deċiżjoni u rebħu. Ma nbnew l-ebda bini ġdid, ċentru tax-xiri jew il-garaxx taħt l-art.
Il-Fondi Dinji għall-Monumenti ilu jaħdem fuq proġett ta’ konservazzjoni fil-palazz, li jinkludi stħarriġ tal-integrità strutturali u t-tindif u t-restawr tal-ġebla u tax-xogħol bil-ġibs.
Il-palazz jidher fuq in-naħa ta’ wara tal-karta tal-flus Kroata ta’ 500 kuna, maħruġa fl-1993.
Arkitettura
xellug|daqsminuri|Pjanta tal-Palazz ta’ Djoklezjanu Il-pjanta tal-palazz għandha għamla rettangolari irregolari twila 214.97 metru fil-Lvant, 174.74 metru fit-Tramuntana, 181.65 metru fin-Nofsinhar (b’aġġustament minħabba l-art), u b’sittax-il torri mill-faċċati tal-Punent, tat-Tramuntana u tal-Lvant li jħarsu lejn l-art kontinentali u erba’ torrijiet fil-kantunieri tal-pjazza ċentrali. Il-pjanta tal-palazz tixbaħ lil dik tal-fortijiet leġjonarji Rumani simili għal dawk tad-Danubju.
Tnejn mis-sitt torrijiet ottagonali tal-palazz kienu kkonfinati bi tliet daħliet. Tliet torrijiet tal-kantunieri baqgħu ppreservati sa żminijietna, ħlief dak tal-Lbiċ, filwaqt li kulma fadal mit-torrijiet ottagonali u rettangolari l-oħra huwa fdalijiet biss. Tliet daħliet ippreservati tajjeb ġew frammentati arkitettonikament, speċjalment id-daħla tat-Tramuntana li kienet tagħti l-aċċess ewlieni minn Salona. In-Id-daħla tan-Nofsinhar qrib il-baħar hija żgħira, sempliċi u ppreservata tajjeb. Il-ħitan tal-faċċata tal-palazz huma kbar u l-partijiet t’isfel tagħhom huma b’saħħithom sew, mingħajr fetħiet, filwaqt li fil-parti ta’ fuq huma esposti b’arkati kbar fil-faċċati tal-Punent, tat-Tramuntana u tal-Lvant. Porzjonijiet taħt l-art tal-palazz fihom xogħol tal-ġebel b’volta f’għamla ta’ bittija.
Ħitan ta’ barra
Il-faċċata tan-Nofsinhar biss, qrib ħafna tal-baħar, ma kinitx iffortifikata. Il-kompożizzjoni arkitettonika elaborata tal-gallerija bl-arkati fis-sular ta’ fuq tagħha hija differenti mit-tliet faċċati tax-xatt. Bieb monumentali f’nofs kull wieħed minn dawn il-ħitan kien jagħti għal bitħa interna. Il-Bieb tan-Nofsinhar (Porta Meridionalis), qrib il-baħar, kellu għamla u dimensjonijiet iktar sempliċi mit-tliet daħliet l-oħra, u x’aktarx li oriġinarjament kien maħsub bħala l-aċċess privat tal-imperatur għall-baħar jew bħala daħla tas-servizz għall-provvisti.
Il-Bieb tat-Tramuntana
daqsminuri|Rikostruzzjoni tal-Porta Septemtrionalis Il-Bieb tat-Tramuntana (Porta septemtrionalis), magħruf ukoll bħala l-Bieb tad-Deheb (Porta Aurea), huwa wieħed mill-erba’ bibien Rumani prinċipali tal-Palazz ta’ Djoklezjanu. Oriġinarjament kien il-bieb prinċipali li minnu l-Imperatur kien jidħol fil-kumpless, u t-triq minnu lejn it-Tramuntana kienet twassal lejn Salona, il-kapitali tal-provinċja Rumana tad-Dalmazja u l-post fejn twieled Djoklezjanu. X’aktarx huwa l-bieb li daħal minnu l-Imperatur wara l-abdikazzjoni tiegħu mit-tron imperjali fl-1 ta’ Mejju 305. Illum il-ġurnata hemm il-Knisja ta’ San Martin tas-7 seklu ’l fuq mill-bieb, li hija miftuħa għall-pubbliku.
Il-Bieb tal-Lvant
xellug|daqsminuri|280x280px|Il-Bieb tal-Lvant Il-Bieb tal-Lvant (Porta Orientalis), magħruf ukoll bħala l-Bieb tal-Fidda (Porta Argentea), huwa wieħed mill-erba’ bibien Rumani ewlenin tal-palazz. Oriġinarjament, il-bieb kien bieb sekondarju, li jħares lejn il-Lvant lejn il-belt Rumana ta’ Epetia, li llum il-ġurnata hija msejħa Stobreč. Probabbilment għall-ħabta tas-seklu 6, ’il fuq mill-bieb fil-kuritur tas-suldati tal-għassa, inbniet knisja żgħira ddedikata lil Sant’Apollinare. Dan inzerta fl-istess żmien meta l-kumpless kellu influss ta’ refuġjati minn komunitajiet periferiċi, u knejjes simili kienu nbnew fuq it-tliet bibien l-oħra tal-palazz. L-istruttura ta’ din il-parti tal-ħitan u l-bieb innifsu ġew inkorporati iktar tard f’diversi binjiet fis-sekli ta’ wara, bħall-Knisja ta’ Dušica, li nqerdet fit-Tieni Gwerra Dinjija.
Il-Bieb tal-Punent
daqsminuri|Rikostruzzjoni tal-Porta Occidentalis Il-Bieb tal-Punent (Porta Occidentalis), magħruf ukoll bħala l-Bieb tal-Ħadid (Porta Ferrea), huwa wieħed mill-erba’ bibien Rumani ewlenin tal-palazz. Oriġinarjament, il-bieb kien bien militari, li minnu t-truppi setgħu jidħlu fil-kumpless. Dan il-bieb huwa l-uniku wieħed li baqa’ jintuża kontinwament sa żminijietna. Matul il-persegwitazzjonijiet taħt Teodosju I, skultura ta’ Nika, l-alla Rumana tal-vitorja (li kienet fuq il-ħaġra ċentrali ta’ fuq il-bieb), tneħħiet mill-bieb iktar tard fis-seklu 5. Il-Kristjani naqqxu salib minflokha. Fis-seklu 6, ’il fuq mill-bieb, inbniet knisja żgħira ddedikata lil Santa Teodora. Dan inzerta fl-istess żmien meta l-kumpless kellu influss ta’ refuġjati minn komunitajiet periferiċi, u knejjes simili kienu nbnew fuq it-tliet bibien l-oħra tal-palazz.
Il-Bieb tan-Nofsinhar
daqsminuri|Parti mill-ħajt tan-Nofsinhar fis-seklu 21 Il-Bieb tan-Nofsinhar (Porta Meridionalis), magħruf ukoll bħala l-Bieb tal-Bronż, huwa l-iżgħar mill-erba’ bibien Rumani prinċipali tal-palazz. Oriġinarjament, kien bieb mal-baħar li minnu l-Imperatur kien jidħol fil-kumpless bid-dgħajsa, mill-kmamar tas-sular t’isfel tal-palazz imperjali.
Tqassim intern
Id-disinn oriġina mid-disinni tal-villa Rumana u l-castrum, u dan huwa joħroġ fid-dieher fl-arranġament tal-ispazji fuq ġewwa. It-triq trasversali (decumanus) li tgħaqqad il-Bieb tal-Lvant mal-Bieb tal-Punent kienet taqsam il-kumpless f’żewġ partijiet.
Parti tan-Nofsinhar
Fil-parti tan-Nofsinhar kien hemm strutturi iktar lussużi mill-parti tat-Tramuntana; dawn kienu jinkludu kemm binjiet pubbliċi, privati u reliġjużi, kif ukoll l-appartamenti tal-Imperatur.
Appartamenti tal-Imperatur
xellug|daqsminuri|365x365px|Rikostruzzjoni tal-1912 tal-faċċata fuq in-naħa tal-baħar ta’ [[E. Hébrard u J. Zeiller]] L-appartamenti tal-Imperatur kienu jiffurmaw blokka waħda tul ix-xatt ta’ mal-baħar, bi pjanta esterna kwadra u bi pjanta tal-art fuq ġewwa ċirkolari, imsaqqfa b’koppla. Minn hemm, wieħed kien jasal fejn l-appartament tal-Imperatur, li kien fond 40 metru, tul il-faċċata kollha tan-Nofsinhar. Is-sular ta’ fuq tiegħu huwa parzjalment ippreservat biss, iżda s-sular t’isfel u s-sottostrutturi kollha tiegħu li jirfduh huma ppreservati kważi għalkollox. Għalhekk wieħed xorta jista’ josserva t-tqassim u d-dehra kumplessiva tal-ispazji ta’ fuq abbażi ta’ dawk t’isfel ladarba l-pjanta tas-sulari ta’ fuq u t’isfel kienet prattikament l-istess. Fuq in-naħa tal-Punent tas-sular ta’ fuq ġew ippreservati l-fdalijiet ta’ sala b’koppla u ta’ żewġ swali bl-apsidi, u fuq in-naħa tal-Lvant hemm partijiet minn kamra tal-ikel ottagonali (triclinium) bi tliet swali bi pjanta b’għamla ta’ salib. Il-ħajt tas-Sala tal-Punent b’għamla ta’ salib ġie ppreservat fl-għoli kollu tiegħu. L-appartament ta’ Djoklezjanu kien interkonness ma’ kamra twila tul il-faċċata tan-Nofsinhar (cryptoporticus), li minnha kien hemm veduta tal-baħar minn 42 tieqa u tliet gallariji. Dan l-aħħar instabu żewġ banjijiet fit-Tramuntana tal-appartament tal-Imperatur, waħda maġenb is-sala tal-Punent u l-oħra maġenb is-sala tal-Lvant. Għalkemm għal ħafna sekli s-sottostruttura tal-palazz kienet kważi mimlija għalkollox bl-iskart, il-biċċa l-kbira tagħha ġiet ippreservata sew u tindika l-għamla u t-tqassim oriġinali tal-kmamar tas-sular ta’ fuq.
Vestibolu
Il-vestibolu huwa magħmul minn rotunda li darba kienet l-ewwel sezzjoni tal-kuritur imperjali fil-Palazz ta’ Djoklezjanu li kien jagħti mill-Peristilju għall-appartamenti imperjali tal-palazz. daqsminuri|Kantini tal-Palazz ta’ Djoklezjanu
Peristilju
Bitħa monumentali, imsejħa l-Peristilju, kienet tagħti aċċess fit-Tramuntana tal-appartamenti imperjali quddiem il-Vestibolu. Kienet tagħti aċċess ukoll għall-mawżolew ta’ Djoklezjanu fil-Lvant (illum il-Katidral ta’ San Domnius ), u għal tliet tempji fil-Punent (tnejn minnhom intilfu u t-tielet wieħed oriġinarjament kien it-tempju ta’ Ġove, li ġie kkonvertit f’battisterju). Hemm ukoll tempju lejn il-Punent tal-peristilju msejjaħ it-Tempju ta’ Asclepius, li għandu saqaf semiċilindriku mibni minn blokok tal-ġebel, li fis-snin 40 tas-seklu 20 ġew sostitwiti b’saqaf taċ-ċomb. It-tempju dan l-aħħar ġie rrestawrat.
Parti tat-Tramuntana
Il-parti tat-Tramuntana tal-palazz, li kien maqsum f’żewġ partijiet mit-triq ewlenija mit-Tramuntana għan-Nofsinhar (cardo) mill-Bieb tat-Tramuntana sal-Peristilju, hija inqas ippreservata. Normalment huwa maħsub li din il-parti kienet kumpless residenzjali għas-suldati, għall-qaddejja, u possibilment kien fiha wkoll xi faċilitajiet oħra.
Toroq u binjiet annessi
Iż-żewġ partijiet tal-palazz milli jidher kienu mdawra bit-toroq, tul il-ħitan tal-perimetru, u b’binjiet rettangolari (possibbilment imħażen).
Materjali tal-bini
Il-Palazz ta’ Djoklezjanu nbena bil-ġebla tal-ġir u bl-irħam abjad lokali ta’ kwalità għolja, li l-biċċa l-kbira minnu ġie mill-barrieri tal-irħam tal-gżira ta’ Brač, bit-tufa meħuda mill-qigħan tax-xmajjar fil-qrib, u bil-brikks magħmulin fil-fabbriki ta’ Salonitan u f’fabbriki oħrajn. Xi materjal għad-dekorazzjoni ġie importat: kolonni tal-granit Eġizzjan, irħam fin għal xi kisjiet u għal xi kapitelli prodotti f’Proconnesos (illum magħrufa bħala l-gżira ta’ Marmara, it-Turkija). daqsminuri|Sfinġi fil-Peristilju
Sfingijiet Eġizzjani
Il-Palazz ta’ Djoklezjanu kien imżejjen b’diversi sfinġijiet tal-granit ta’ 3,500 sena ilu, li joriġinaw mis-sit tal-Faragħun Eġizzjan Thutmose III. Fadal biss tlieta minnhom fi Split. Wieħed għadu fil-Peristilju, ieħor jinsab bla ras quddiem it-Tempju ta’ Ġove, u ieħor jinsab fil-mużew tal-belt ta’ Split.
Sit ta’ Wirt Dinji
Il-Kumpless Storiku ta’ Split bil-Palazz ta’ Djoklezjanu ġie ddeżinjat bħala Sit ta’ Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1979.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta’ tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) “Wirja ta’ skambju importanti ta’ valuri umani, tul perjodu ta’ żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ”; il-kriterju (iii) “Xhieda unika jew minn tal-inqas eċċezzjonali ta’ tradizzjoni kulturali jew ta’ ċivilizzazzjoni li għadha ħajja jew li għebet”; u l-kriterju (iv) “Eżempju straordinarju ta’ tip ta’ bini, ta’ grupp ta’ siti jew ta’ pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem”.
Premier League (diżambigwazzjoni)
Premier League jirreferi għal numru ta' kampjonati sportivi oħra:
Sunčana Škrinjarić
Sunčana Škrinjarić (11 ta' Diċembru 1931 – 21 t'April 2004) kienet kittieba, poeta u ġurnalista Kroata. Saret magħrufa mill-kotba li kitbet għat-tfal, bħal "Kaktus bajke", "Pisac i vrijeme", "Slikar u šumi", "Pisac i princeza", "Ulica predaka" u "Kazališna kavana".
Skrinjarić rebħet il-Premju Letterarju Grigor Vitez fl-1970, fl-1978 u fl-1983, u l-premju "Ivana Brlić Mazuranic" fl-1981. Ġiet nominata għall-Premju Hans Christian Andersen fl-1999. Xogħolha ġie adattat f'żewġ films animati: The Elm-Chanted Forest (1986) u The Magician's Hat (1990), taħt id-direzzjoni ta' Milan Blažeković.
NK Široki Brijeg
Il-klabb ġie stabbilit fir-rebbiegħa 1948, iżda minħabba ħafna ċirkostanzi, il-klabb daħal f'kondizzjonijiet sfavorevoli lejn il-belt ta' Široki Brijeg matul il-ħakma komunista u d-daqs relattiv tagħha, NK Široki Brijeg esperjenzaw l-akbar suċċessi tagħhom fid-1990ijiet 'l quddiem, u sar wieħed mill-aktar klabbs suċċessivi organizzati fil-Bożnija u Ħerżegovina.
Grawnd
Široki Brijeg jilgħabu l-logħob f'darhom ġewwa Stadion Pecara, grawnd modern b'kapaċità ta' madwar 8,000. Il-grawnd innifushu jissodisfa l-kriterji tal-UEFA. Il-klabb għandhu wkoll ċentru ta' sports u ta' rikreazzjoni barra mill-belt li jintuża għat-taħriġ tat-tim.
Sommarju
Sors: uefa.com, L-aħħar aġġornament sar fit-8 ta' Awwissu 2013
Opossum nanu mistur ta' Agricola
L-Opossum nanu mistur ta' Agricola jew Opossum grazzjuż ta' Agricola, magħruf xjentifikament bħala Cryptonanus agricolai, huwa mammiferu marsupjal, tat-tribù Thylamyini, fil-familja Didelphidae (didelfidu), fl-ordni Didelphimorphia (didelfimorfju) u huwa wieħed mill-opossumi nani mistura, nattiv fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel. Dan l-opossum nanu mistur huwa marsupjal b'abitudni notturna (attiv bil-lejl) b' attivita minima matul il-ġurnata. Cryptonanus agricolai jgħix f'abitat varjat minn foresti subtropikali u tropiklai umdi għall-foresti bl-arbuxelli tax-xewk magħrufin bħala l-"Caatinga" u artijiet tal-ħaxix b'arbuxelli u siġar imdaqsa imsejħin "Cerrado".Dan huwa mammiferu primarjament arborju (jgħix fis-siġar), għalkemm jingħzel mal-art biex jiekol xi frott u jikaċċa.
Dieta
L-Opossum nanu mistur ta' Agricola huwa marsupjal b'dieta omnivora, li tikkonsisti minn frott, insetti u annimali vertebrati u invertebrati żgħar oħra.
Distribuzzjoni
Cryptonanus agricolai huwa speċi b'distribuzjoni vasta (l-akbar fost l-ispeċi fil-ġeneru Cryptonanus) fil-kontinent tal-Amerika t'isfel, mifruxa fil-Brażil u endemika ta' dan il-pajjiż.
Sinonimi
"Marmosa emiliae agricolai" u "Gracilinanus agricolai" huma sinonimi jew l-istess bħal u jirreferu għal Cryptonanus agricolai ta' Moojen, 1943.
Ivan Turgenev
Ivan Sergeyevich Turgenev (/tʊərˈɡɛnjɛf, -ˈɡeɪn-/ ; bir-Russu: Иван Сергеевич Тургенев, IPA: [ɪˈvan sʲɪrˈɡʲe(j)ɪvʲɪtɕ tʊrˈɡʲenʲɪf]; twieled ir-Russja fid-9 ta' Novembru [O.S. it-28 ta' Ottubru] 1818 – miet fit-3 ta' Settembru 1883) kien rumanzier, kittieb tal-istejjer qosra, poeta, drammaturgu, traduttur u popolarizzatur tal-letteratura Russa fil-Punent.
L-ewwel pubblikazzjoni maġġuri tiegħu, kollezzjoni ta' stejjer qosra msejħa Tħażżiż ta' Sportiv (1852; bl-Ingliż: A Sportsman's Sketches), kienet pubblikazzjoni storika tar-realiżmu Russu. Ir-rumanz tiegħu Missirijiet u Ulied Subien (1862; bl-Ingliż: Fathers and Sons) huwa meqjus bħala wieħed mill-iktar xogħlijiet maġġuri tal-fizzjoni tas-seklu 19.
Ħajja
xellug|daqsminuri|275x275px|Il-proprjetà ħdejn Oryol Ivan Sergeyevich Turgenev twieled f'Oryol (illum l-Oblast ta' Oryol, ir-Russja) f'familja nobbli Russa. Il-ġenituri tiegħu kienu Sergei Nikolaevich Turgenev (1793-1834), kurunell fil-kavallerija Russa li ħadet sehem fil-Gwerra Patrijottika tal-1812, u Varvara Petrovna Turgeneva (kunjomha xebba Lutovinova; 1787-1850). Missieru oriġina mill-familja antika iżda mfaqqra ta' Turgenev tal-aristokrazija Tula li tmur lura sas-seklu 15 meta t-Tatar Mirza Lev Turgen (li sar Ivan Turgenev wara l-magħmudija) telaq mill-Ġemgħa tad-Deheb biex iservi lil Vasily II ta' Moska. Omm Ivan oriġinat mill-familja nobbli u sinjura ta' Lutovinov tal-Governorat ta' Oryol. Hija kellha tfulija xejn pjaċevoli minħabba missierha tar-rispett li kien tiranniku fil-konfront tagħha, u telqet mid-dar tiegħu wara li mietet ommha u marret tgħix ma' zijuwha. Meta kellha 26 sena kienet l-eredi ta' wirt kbir mingħandu. Fl-1816, hija żżewġet lil Sergei Turgenev.
Ivan, u l-aħwa tiegħu Nikolai u Sergei trabbew minn ommhom, mara edukata ħafna iżda awtoritarja, fil-proprjetà tal-familja Spasskoe-Lutovinovo li ngħatat lill-antenat tagħhom Ivan Ivanovich Lutovinov mingħand Ivan it-Terribli. Varvara Turgeneva iktar 'il quddiem kienet ispirazzjoni għalih għas-sid tal-art f'Mumu ta' Turgenev. Hija impjegat diversi nisa barranin biex jieħdu ħsieb l-edukazzjoni ta' wliedha; b'hekk Ivan kellu ħakma tajba tal-Franċiż, tal-Ġermaniż u tal-Ingliż. Il-membri tal-familja kienu jużaw il-Franċiż fil-ħajja ta' kuljum, saħansitra t-talb kien jingħad b'dik il-lingwa. Missierhom qatta' ftit ħin mal-familja, u għalkemm ma kienx ostili fil-konfront tagħhom, l-assenza tiegħu weġġgħet is-sentimenti ta' Ivan (ir-relazzjonijiet tagħhom jiġu deskritti fir-rumanz awtobijografiku L-ewwel Imħabba). Meta kellu erba' snin, il-familja għamlet vjaġġ fil-Ġermanja u fi Franza. Fl-1827, il-familja Turgenev marret tgħix f'Moska biex it-tfal jingħataw edukazzjoni tajba.
Wara t-tagħlim standard li kien jingħata iben ġentlom, Turgenev studja għal sena fl-Università ta' Moska u mbagħad mar jistudja fl-Università ta' San Pietruburgu mill-1834 sal-1837, u ffoka fuq il-lingwi klassiċi, il-letteratura Russa, u l-filoloġija. Matul dak iż-żmien missieru miet bil-marda tal-ġebla fil-kliewi, u ħuh iż-żgħir Sergei miet bl-epilessija. Mill-1838 sal-1841 huwa studja l-filosofija, b'mod partikolari lil Hegel, u l-istorja tal-Università ta' Berlin. Huwa rritorna f'San Pietruburgu biex jagħmel l-eżami tal-Masters tiegħu.
Gammelstad
daqsminuri|Gammelstad Gammelstad, magħrufa wkoll bħala l-parroċċa ta' Gammelstad, (bl-Iżvediż: Gammelstads kyrkstad) hija Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO li tinsab ħdejn il-belt ta' Luleå, l-Iżvezja, fin-naħa tat-Tramuntana tal-Golf ta' Bothnia. Hija l-aqwa eżempju ppreservat tal-parroċċi li fl-imgħoddi kienu mifruxa kullimkien fit-Tramuntana tal-Iskandinavja.
Il-parroċċa tinsab xi għaxar kilometri 'l fuq mix-xmara Lule. Fiċ-ċentru tal-parroċċa hemm il-Knisja ta' Nederluleå tas-seklu 15, imdawra b'424 dar tal-injam. Id-djar kienu jintużaw biss nhar ta' Ħadd u meta kien ikun hemm festivals reliġjużi biex jilqgħu lill-fidili mill-kampanja tal-madwar li ma setgħux jerġgħu lura d-dar tagħhom fl-istess jum minħabba d-distanza u l-kundizzjonijiet diffiċli tal-ivvjaġġar.
Peress li l-binjiet huma tal-injam, jeħtieġu manutenzjoni regolari biex jiġi evitat it-taħsir mill-elementi jew mis-susa. Twettqu stħarriġiet biex jiġi ddokumentat il-livell ta' taħsir eżistenti, u l-borra titneħħa regolarment matul ix-xitwa.
Storja
xellug|daqsminuri|Ritratt antik tal-parroċċa ta' Gammelstad Il-parroċċa ta' Gammelstad bdiet bħala insedjament kummerċjali, u saret l-enfasi ta' osservanzi reliġjużi għall-komunitajiet tal-bdiewa u tar-raħħala fir-reġjun. Gammelstad hija eżempju ppreservat b'mod eċċezzjonali ta' parroċċa tal-Iskandinavja. Tali insedjamenti huma uniċi, minħabba li kienu msawra mill-ħtiġijiet reliġjużi u soċjali tal-abitanti ta' reġjun, iktar milli minn forzi ekonomiċi u ġeografiċi.
Id-diversi djar tal-injam li nbnew madwar il-knisja kienu jintużaw nhar ta' Ħadd biss, jew inkella f'festivals reliġjużi bħala akkomodazzjoni fejn il-fidili kienu jibqgħu għal lejl minflok joqogħdu jivvjaġġaw għal distanzi twal jew f'kundizzjonijiet perikolużi tal-klima naturali fl-istess jum. L-iżvilupp ta' Gammelstad f'parroċċa minflok f'raħal merkantili hija riżultat dirett tal-olzar naturali tal-art li wassal biex il-port tar-raħal ma setax jintuża iktar fis-seklu 17, u b'hekk iċ-ċittadini kellhom jirrilokaw lejn iċ-ċentru kummerċjali tal-komunità. L-insedjament il-ġdid ħa l-isem ta' Luleå, filwaqt li s-sit bikri ta' madwar il-knisja ngħata l-isem ta' Gammelstad (jiġifieri Ċentru Storiku jew Raħal Antik). Ir-rilokazzjoni taċ-ċentru kummerċjali ppreservat l-insedjament uniku ta' Gammelstad, u b'hekk ma ntmessitx mill-industrijalizzazzjoni tar-reġjun li seħħet iktar 'il quddiem fis-seklu 19.
Il-pjanta ta' Gammelstad baqgħet ippreservata għalkollox kif kienet oriġinarjament. Ir-raħal kiber b'mod organiku tul id-diversi sekli, b'żidiet li kienu jfeġġu dejjem mill-knisja, u b'toroq madwar iċ-ċentru tal-parroċċa fil-ġnub tal-għolja tal-parroċċa. Fl-imgħoddi kien inbena ħajt madwar il-knisja, madankollu l-ħajt li hemm attwalment huwa rikostruzzjoni. L-iżvilupp kien waqaf għalkollox wara nofs is-seklu 17. Illum il-ġurnata, ma tantx fadal wisq insedjamenti-parroċċi Skandinavi, u Gammelstad hija l-iktar eżempju ppreservat ta' din ix-xorta ta' insedjament, u b'hekk hija mħarsa mill-UNESCO.
Binjiet
xellug|daqsminuri|244x244px|Id-djar tal-injam ta' Gammelstad Hemm total ta' 520 binja fi ħdan il-parroċċa ta' Gammelstad. Dawn il-binjiet jinkludu 404 dar tal-parroċċa maqsuma f'madwar 552 kamra separata, u 116-il binja oħra. Id-djar tal-injam tal-parroċċa li servew bħala akkomodazzjoni fuq medda qasira ta' żmien għall-fidili, faċċata tagħhom hemm djar ikbar li huma iktar konvenzjonali għall-uffiċjali u għall-merkanti li kienu jgħixu b'mod permanenti fl-insedjament. Iż-żewġ tipi ta' akkomodazzjoni jinsabu madwar il-knisja tas-seklu 15, l-unika binja tal-ġebel tal-parroċċa, b'daqs li jirrifletti l-prosperità tar-reġjun. Binjiet notevoli oħra jinkludu l-Kappella ta' Bethel, id-Dar tas-Separatisti, il-Binja Parrokkjali, il-Matmura ta' Tithe, ir-Residenza tas-Sindku, ir-Residenza tal-Kaptan, u l-Binja għall-Viżitaturi (qisha lukanda żgħira).
Sit ta' Wirt Dinji
daqsminuri|257x257px|Il-pjanta tas-Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO ta' Gammelstad Il-parroċċa ta' Gammelstad ġiet iddeżinjata bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1996.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rikonoxxut abbażi ta' tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; il-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem"; u l-kriterju (v) "Eżempju straordinarju ta' insedjament uman tradizzjonali, ta' użu tal-art jew ta' użu tal-baħar, li jirrappreżenta kultura (jew kulturi), jew interazzjoni umana mal-ambjent, speċjalment meta jkun sar vulnerabbli minħabba l-impatt ta' bidla irreversibbli".
Gżejjer Aran
right|325px|thumb|Il-Gżejjer Aran thumb|250px|Pajsaġġ tipiku bil-ħitan tas-sejjieħ fuq Inish Oirr Il-Gżejjer Aran (bl-Irlandiż: Oileáin Árann) huma grupp ta' tliet gżejjer żgħar, tmintax-il kilometru 'l bogħod mill-belt ta' Galway fir-Repubblika tal-Irlanda. Dawn huma Inis Mór, li hija l-akbar waħda, Inis Meáin u Inis Oirr. Inis Mór tfisser il-gżira l-kbira, u Inis Oirr hija l-gżira tal-Lvant. Fiċ-ċensiment tal-2002 ħareġ li Inis Mór tgħodd 831 ruħ, li minnhom 270 jgħixu fl-irħula ta' Kilronan (Cill Rónáin). Fuq Inis Meáin u Inis Oirr hemm 187 u 262 ruħ.
Imdawra bl-Oċean Atlantiku, huma għerja ħafna u huma maħkuma mill-irjieħ.
Kittieba mill-Gżejjer Aran
Minkejja li huma daqxejn ta' art, dawn il-gżejjer neħbu ħafna kittieba. Wieħed minnhom, Tom Maidhc O'Flaherty, twieled fuq Inish Mór fl-1889. Fl-1912 emigra lejn Boston fl-Istati Uniti, fejn kien attiv fil-qasam politiku mal-partiti xellugin.
Fl-1934 reġa' lura l-Irlanda u beda jeditja l-gazzetta An tÉireannach. F'din is-sena ħareġ il-ktieb ta' novelli Aranmen All, u fl-1936 il-ktieb Cliffmen of the West. O'Flaherty miet ftit xhur wara fl-età ta' 47 sena.
Tony Nicholl
Tony Nicholl (Tas-Sliema, 1 ta' Jannar 1916 – 11 ta' Marzu 1999) kien plejer tal-futbol Malti li huwa meqjus bħala wieħed mill-aqwa li qatt dehru fix-xena Maltija.
Bidu tal-karriera
Ta' disa' snin beda jilgħab fit-tim tal-iskola primarja ta' Tas-Sliema bħala gowlkiper, pożizzjoni li ma tantx irnexxielu jagħmel tant suċċess fiha. Meta ngħaqad mat-tim ta' Sliema Rovers, li kienu iddeċidew li jtuħ ċans li juri t-talent tiegħu, Tony Nicholl sab il-pożizzjoni ideali tiegħu, dik ta' attakkant.
L-era tal-Wanderers
Mal-ewwel ftit suċċess li beda jagħmel mar-Rovers mill-ewwel beda jolqot l-għajn tat-tim l-iktar famuż ta' Tas-Sliema, is-Sliema Wanderers, li kisbu l-firma tal-plejer fl-1932. Mal-Wanderers għamel suċċess kbir u sploda bħala wieħed mill-aqwa skorers letali li qatt eżistew. B'kollox magħhom skorja total impressjonanti ta' 260 gowl f'291 logħba. Dawk kienu żmenijiet sbieħ għall-futbol Malti fejn in-nies kienu jinġabru fil-Gżira Stadium biex jaraw il-logħob tal-kampjonat u Tony Nicholl kien wiehed mill-istilel li kienu jiġu mfaħħra. Nicholl kien attakant b'saħħtu u kuraġġjuż hekk kif ma kienx jibża' mill-kuntrasti u kien skorer implakabbli.
Mal-Wanderers rebaħ għal tmien darbiet it-titlu personali tal-aqwa skorer, fosthom erba' snin infila. Mal-Wanderers rebaħ 9 kampjonati nazzjonali, 8 tazez, 7 Cassar Cups u 6 Scicluna Cups.
Nicholl qatta' l-karriera kollha tiegħu mal-Wanderers ħlief għal żewġ staġuni separati li hu qatta' mat-tim Belti ta' Valletta fl-1943–44 u 1946–47.
Klabb
🇲🇹 Sliema Wanderers
Escape from Red Rock
Escape from Red Rock huwa film tal-1975 Amerikan tal-Punent, miktub u dirett minn Edward Bernds. Il-film jaħdmu fih l-atturi Brian Donlevy, Eilene Janssen, Gary Murray, Jay C. Flippen, William Edward Phipps u Myron Healey. Il-film ħareġ f'Diċembru 1957, minn 20th Century Fox.
Produzzjoni
Il-produzzjoni bdiet fid-29 ta' Lulju 1957.
Elezzjonijiet fil-Latvja
Il-Latvja tagħżel leġiżlatura fuq livell nazzjonali. Is-Saeima fih 100 membru, li jiġu eletti għal mandat ta’ 4 snin b’rappreżentazzjoni proporzjonali b’limitu ta’ 5%. Il-metodu Sainte-Lague mhux modifikat jintuża biex jalloka s-siġġijiet. L-elezzjonijiet parlamentari jsiru fl-ewwel Sibt ta’ Ottubru. Lokalment, il-Latvja tagħżel kunsilli muniċipali, li jikkonsistu minn 7 sa 60 membru, skont id-daqs tal-muniċipalità, kif ukoll permezz ta’ rappreżentanza proporzjonali għal mandat ta’ erba’ snin.
Il-Latvja għandha sistema parlamentari b’diversi partiti, fejn l-ebda partit wieħed ma jkollu ċ-ċans li jikseb il-poter waħdu, u l-partiti għandhom jaħdmu ma’ xulxin biex jiffurmaw gvernijiet ta’ koalizzjoni.
Elezzjoni parlamentari tal-2018
daqsminuri|300x300px| Grafika tal-elezzjonijiet parlamentari Latvjani mill-1993 Elezzjoni Parlamentari saret fis-6 ta 'Ottubru 2018.
Referenda
Il-Kostituzzjoni tal-Latvja tippreskrivi referendum għal ħames raġunijiet:
Wieħed minn għaxra tal-votanti rreġistrati għandhom id-dritt li jibdew referendum nazzjonali fir-rigward ta’ sejħa lura tal-Parlament. L-għadd ta’ votanti meħtieġa huwa żewġ terzi tan-numru tal-votanti li pparteċipaw fl-aħħar elezzjonijiet għall-Parlament. Il-Kostituzzjoni timponi diversi restrizzjonijiet fuq meta jista’ jsir ir-referendum ta’ sejħa lura. Ma jistax isir:
Kien hemm referendum wieħed bħal dan - referendum ta’ xoljiment parlamentari tal-2011.
Bidliet sostanzjali fit-termini rigward is-sħubija tal-Latvja fl-Unjoni Ewropea għandhom jiġu deċiżi permezz ta' referendum nazzjonali jekk tali referendum huwa mitlub minn tal-anqas minn nofs il-membri tal-Parlament.
Il-Kostituzzjoni tillimita kwistjonijiet li jistgħu jiġu sottomessi għal referendum. Hija tipprojbixxi kwistjonijiet bħal baġits, taxxi, lieva militari, dikjarazzjonijiet tal-gwerra, trattati ta' paċi, ftehim ma' nazzjonijiet oħra, eċċ.
Wieħed ninn għaxra tal-elettorat jista' jitlob emenda tal-Kostituzzjoni jew adozzjoni ta' liġi. Jekk il-Parlament ma jaċċettax l-emenda jew l-abbozz ta' liġi, allura se jitressaq għal referendum. Ċerti partijiet tal-Kostituzzjoni jistgħu jiġu emendati biss permezz ta' referendum. Maġġoranza assoluta (maġġoranza tal-eletturi kollha, irrispettivament mill-parteċipazzjoni tal-votanti) hija meħtieġa għal emenda jew abbozz ta' liġi biex jgħaddi tali referendum. L-eċċezzjoni hija deċiżjonijiet dwar is-sħubija tal-Latvja fl-UE jew bidliet sostanzjali fit-termini tas-sħubija fl-UE - dawk il-miżuri għandhom bżonn parteċipazzjoni ta' votant ta' 50% tal-għadd ta' votanti li pparteċipaw fl-aħħar elezzjonijiet għal-Parlament. Emendi għall-Kostituzzjoni ġew imressqa għal referendum f'żewġ każijiet: fl- 2008 u fl- 2012 ; l-istess sar għal abbozz ta' liġi fl- 2008 u sar referendum ta' sħubija fl- Unjoni Ewropea fl-2003.
Kien hemm 13-il referendum fl-istorja tal-Latvja: 4 fil-perjodu bejn l-1923 u l-1934 u 9 mill-1991.
Longobardi fl-Italja: Postijiet tal-Poter (568-774 W.K.)
daqsminuri|159x159px|Il-Battisterju ta' Callisto fil-[[Mużew Kristjan ta' Cividale]] Longobardi fl-Italja: Postijiet tal-Poter (568-774 W.K.) (bit-Taljan: Longobardi in Italia: i luoghi del potere) huwa t-titlu ta' Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO magħmul minn seba' gruppi ta' binjiet storiċi li jirriflettu l-kisbiet tat-tribù Ġermanika tal-Longobardi (magħrufa wkoll bħala l-Lombardi), li insedjaw l-Italja fis-seklu 6 W.K. u stabbilew ir-Renju tal-Longobardi li ntemm fis-774 W.K.
Il-gruppi jinkludu monasteri, knejjes u fortizzi u saru Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO f'Ġunju 2011 bħala xhieda tar-"rwol ewlieni li kellhom il-Longobardi fl-iżvilupp spiritwali u kulturali tal-Kristjaneżmu Ewropew Medjevali". daqsminuri|214x214px|It-Tempju tal-Longobardi ta' Cividale minn ġewwa
Gastaldaga u l-Kumpless Episkopali ta' Cividale
daqsminuri|Mappa tal-Postijiet tal-Poter tal-Longobardi fl-Italja Iż-żona ta' Gastaldaga u l-Kumpless Episkopali ta' Cividale del Friuli (fil-Provinċja ta' Udine) jinkludu:
Żona monumentali bil-kumpless monastiku ta' San Salvatore-Santa Giulia fi Brescia
xellug|daqsminuri|254x254px|Il-Knisja ta' [[Santa Marija f'Solario minn ġewwa]] Iż-żona monumentali bil-kumpless monastiku ta' San Salvatore-Santa Giulia fi Brescia tinkludi l-kunvent ta' Santa Giulia kif ukoll il-bażilika ta' San Salvatore u ż-żona arkeoloġika tal-Forum Ruman.
Stabbilit fis-753 bħala knisja għall-kunvent minn Desiderius, id-Duka ta' Brescia u r-re futur tal-Longobardi, u l-mara Ansa, il-kunvent ta' San Salvatore, ikkaratterizzat mill-użu kontemporanju tal-istil tal-Longobardi u tal-motivi klassiċi u tat-tiżjin, u huwa wieħed mill-aqwa eżempji ta' arkitettura reliġjuża Medjevali Bikrija. Matul is-sekli ġie mmodifikat bosta drabi u sar parti mill-Kumpless tal-Kunvent il-Ġdid. Il-Knisja tiegħu, iddedikata lil Santa Giulia, tlestiet fl-1599.
Castrum bit-Torri ta' Torba u l-Knisja ta' Santa Marija foris portas f'Castelseprio
daqsminuri|It-Torri ta' Torba Il-castrum bit-Torri ta' Torba u l-Knisja foris portas ta' Castelseprio (fil-Provinċja ta' Varese) jinkludi l-Monasteru ta' Torba, il-Knisja ta' Santa Marija foris portas bl-affreski tagħha, u l-fdalijiet tal-bażilika Evanġelistika ta' San Ġwann. Il-Longobardi bidlu l-castrum ta' Castelseprio, li qabel kien post tal-għassa militari Ruman u bastjun difensiv tal-Ostrogoti, l-ewwel f'post għall-kummerċ u mbagħad f'monasteru (is-seklu 8 W.K.).
Il-monasteru jinkludi t-torri, mibni mill-Ostrogoti u adattat mill-ġdid għal skopijiet monastiċi mil-Longobardi, u anke l-knisja ż-żgħira ddedikata lill-Verġni Marija. Kulma fadal huma l-fdalijiet tal-bażilika l-kbira ta' Castelseprio, tliet navati b'apsida ċentrali u l-absidium, iżda l-Knisja ta' Santa Marija foris portas baqgħet intatta, inkluż il-biċċa l-kbira tal-affreski tagħha tal-apsida, li huma wħud mill-ikbar affreski ta' dak il-perjodu tal-Medju Evu Bikri.
Bażilika ta' San Salvatore fi Spoleto
xellug|daqsminuri|Dettall tal-portal Il-Bażilika ta' San Salvatore fi Spoleto (fil-Provinċja ta' Perugia) kienet bażilika tal-Kristjaneżmu Bikri mis-sekli 4-5 W.K., li fiha l-Longobardi wettqu rinnovazzjonijiet estensivi matul is-seklu 8 W.K. Il-bażilika nbniet bi tliet navati: il-kor huwa tripartitiku u huwa msaqqaf b'volta b'bażi ottagonali. L-apsida hija semiċirku u minn barra hija magħluqa b'ħajt dritt. Fuq iż-żewġ naħat laterali hemm żewġ żoni apsidali b'volta mrikkba. Fuq ġewwa ntilef it-tiżjin oriġinali tal-istukko u tal-affreski, iżda baqa' ppreservat freġju Doriku rikk, imqiegħed fuq kolonni Doriċi u Korinzji. Fuq il-faċċata oriġinali tas-seklu 8, immarkata b'pilastri u maqsuma f'żewġ sezzjonijiet minn rokna waħda, l-irkejjen tat-twieqi u t-tliet portali li ġew skolpiti b'motivi klassiċi biss baqgħu ppreservati sa żminijietna.
Clitunno Tempietto f'Campello sul Clitunno
daqsminuri|240x240px|Clitunno Tempietto Il-Clitunno Tempietto f'Campello sul Clitunno (fil-Provinċja ta' Perugia) huwa knisja żgħira ddedikata lil San Salvatore, bl-għamla ta' tempju Korinzju bi stil Grieg Antik. Min bniha x'aktarx li kien reġa' uża l-fdalijiet minn sacellum Pagan antik kif ukoll materjal minn kostruzzjonijiet preċedenti – madankollu, il-biċċa l-kbira tal-ornamenti skolpiti huma oriġinali u ma sarux minn materjali li reġgħu ntużaw minn żmien ir-Rumani. Fuq l-arċitravu hemm ittri Rumani kapitali kwadri mnaqqxin fuq in-naħat tat-Tramuntana, tan-Nofsinhar u tal-Punent – eżempju rari ta' epigrafija monumentali tal-Medju Evu Bikri. Fuq ġewwa hemm kamra kbira, imsaqqfa b'volta b'għamla ta' bittija u b'aedicula li tipprovdi gwarniċ għall-apsida t'isfel. Hemm ukoll affreski tas-seklu 7 W.K.
Kumpless ta' Santa Sofija f'Benevento
xellug|daqsminuri|244x244px|Il-Kumpless ta' Santa Sofija Il-Kumpless ta' Santa Sofija f'Benevento (fir-reġjun ta' Campania) jinsab madwar il-Knisja ta' Santa Sofija, u qabel kien jospita l-iżjed duka importanti tal-Longobardi f'Longobardja Minuri u ġie stabbilit mid-Duka Arechis II għall-ħabta tas-760. Kien ibbażat fuq il-mudell tal-kappella Palatina ta' Liutprando f'Pavia; il-pjanta ċentrali hija bbażata fuq dik tal-knisja ta' Kostantinopli bl-istess isem, il-Hagia Sophia, madankollu, fin-nofs, hemm sitt kolonni li jirfdu l-koppla u dawn huma ppożizzjonati fl-irkejjen ta' eżagonu u huma kkollegati flimkien bl-arkati. L-eżagonu ta' ġewwa mbagħad huwa mdawwar b'ċirku dekagonali bi tmien pjattaformi bojod tal-ġebla tal-ġir u b'żewġ pilastri fuq kull naħa tad-daħla, kull wieħed irranġat b'mod parallel mal-ħajt korrispondenti. Għad fadal xi frammenti tal-affreski oriġinali, li kienu jiksu l-knisja minn ġewwa, fuq iż-żewġ apsidi laterali.
Santwarju ta' San Mikiel f'Monte Sant'Angelo
Is-Santwarju ta' San Mikiel f'Monte Sant'Angelo (fil-Provinċja ta' Foggia) jinsab fejn qabel kien hemm id-Dukat ta' Benevento u ġie stabbilit qabel il-wasla tal-Longobardi iżda ġie adottat minnhom bħala santwarju nazzjonali wara li ħakmu l-Gargano fis-seklu 7 W.K. Is-santwarju, xhieda tal-qima lil San Mikiel, kien jintuża bħala patronaġġ monumentali għaż-żewġ duki ta' Benevento, li kienu stabbilew ruħhom f'Pavia. Is-santwarju sarulu bosta rinnovazzjonijiet sabiex jiġi ffaċilitat l-aċċess għall-għar tal-ewwel apparizzjoni u biex jiġu akkomodati l-pellegrini. Is-Santwarju ta' San Mikiel l-Arkanġlu sar waħda mid-destinazzjonijiet ewlenin tal-pellegrinaġġi għall-Kristjani. Barra minn hekk, huwa waħda mill-waqfiet ta' wieħed mill-varjanti tal-pellegrinaġġ tal-Via Francigena li twassal sal-Art Imqaddsa.
Is-santwarju fil-biċċa l-kbira tiegħu ġie rikostruwit, speċjalment il-partijiet ta' fuq tiegħu; matul żmien il-Longobardi, il-kripti biss kienu jagħtu aċċess għall-għar fejn, skont it-tradizzjoni, kien deher Mikiel l-Arkanġlu.
Sit ta' Wirt Dinji
Longobardi fl-Italja: Postijiet tal-Poter (568-774 W.K.) ġie ddeżinjat bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-2011.
Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (ii) "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; il-kriterju (iii) "Xhieda unika jew minn tal-inqas eċċezzjonali ta' tradizzjoni kulturali jew ta' ċivilizzazzjoni li għadha ħajja jew li għebet"; u l-kriterju (vi) "Assoċjazzjoni diretta jew tanġibbli ma' avvenimenti jew ma' tradizzjonijiet ħajjin, ma' ideat jew ma' twemmin, jew ma' xogħlijiet artistiċi jew letterarji ta' valur universali straordinarju".
Użufrutt
L-użufrutt hu jedd reali minuri. Jikkonsisti fil-jedd ta’ soġġett (l-“użufruttwarju”) li jgawdi beni li jkun proprjetà ta’ soġġett ieħor (is-sid tan-nuda proprjetà) u li jiġbor il-frottijiet tal-istess beni, iżda bl-obbligu li jirrispetta d-destinazzjoni ekonomika tal-istess beni. Hu jedd reali ta’ tgawdija fuq beni ta’ ħaddieħor b’kontenut wiesa’ ħafna: il-fakultajiet tal-użufruttwarju jlaħħqu kważi ma’ dawk tas-sid, li lilu tibqagħlu n-nuda proprjetà. Il-jedd tal-użufrutt hu dejjem temporanju.