cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lat
Gaya awal
thumb|right|alt=Enam bingkai segiempat, berserta pengisahan, menggambarkan persediaan untuk perkahwinan tradisional Melayu: the bride's beauty regime of grinding her teeth even with a stone and the groom's religious ceremonies.|Perak Wedding oleh Lat: tema kehidupan sekeluarga dan perincian-perincian di kelilingnya merupakan aspek-aspek penting dalam karyanya; ini juga karya pertamanya dalam Scenes of Malaysian Life. Gaya seninya mendapat pengaruh awal dari Barat. Begitu juga dengan ramai kanak-kanak Malaysia pada 1960-an, Lat gemar menonton kartun Hanna-Barbera (seperti The Flintstones dan The Jetsons) di kaca TV serta membaca komik yang diimport dari UK seperti The Dandy dan The Beano. Beliau mengkaji dan menggunakan gaya-gaya dan tema-tema dalam bahan-bahan tersebut dalam conteng-contengannya yang terdahulu. Selepas pengaruh luar negara dalam hasil kerjanya diperhatikan oleh seorang sahabat keluarga, Lat dipesan oleh bapanya supaya memerhati dan mencari idea dari keadaan sekelilingnya pula. Atas nasihat itu, kartunis muda itu mendekatkan dirinya dengan peristiwa setempat. Tiga Sekawan dibayangkan sebagai kisah pembasmian jenayah yang lucu dan berciri tempatan. Keluarga Si Mamat dan watak utamanya dinamakan sempena adik bongsunya, Mamat, dan kisah-kisahnya berasaskan pemerhatian Lat terhadap rakan-rakan sekampung dan sekolahnya. Kartun Bersunat mendapat ilhamnya apabila beliau ditugaskan ke sebuah hospital. Sewaktu berehat daripada menyiasat jenazah-jenazah mangsa jenayah yang dibawa masuk ke bilik mayat, Lat bertembung dengan sesi berkhatan yang dilakukan pada kanak-kanak lelaki Melayu dalam hospital itu. Beliau mendapati bahawa pengalaman kanak-kanak itu agak klinikal, tanpa ciri adat-istiadat yang menyambut upacara kedewasaannya di kampung. Maka Lat terpanggil untuk menggambarkan perbezaan antara kehidupan dalam kampung dan bandar.
Dhulian
Dhulian ialah sebuah bandar dan perbandaran dalam daerah Murshidabad di negeri Bengal Barat, India.
Sultan Mahmud IV Muzaffar Shah
Baginda telah berkuasa sepenuhnya setelah kemangkatan ayahanda baginda pada 20 Julai 1841. Pada 7 Okober 1857 Baginda telah berselisih faham dengan pihak Belanda seterusnya dihalang dari berkuasa oleh pihak Belanda.
Dhulian
Demografik 2001
Menurut bancian India pada tahun 2001, Dhulian memiliki bilangan penduduk seramai 72,906. Dari jumlah tersebut, kaum lelaki membentuk 50% dari jumlah keseluruhan populasi dan wanita seramai 50%.
Lapangan Terbang Daman
Lapangan Terbang Daman adalah sebuah lapangan terbang yang terletak di bandar Daman, India.
Dhulian
Pendidikan 2011
Menurut bancian India pada tahun 2001 Dhulian memiliki kadar pendidikan (kebolehan membaca) 39%, di bawah kadar purata kebangsaan 59.5%; dengan 61% lelaki dan 39% wanita mampu membaca. 20% dari populasi berusia di bawah 6 tahun. (2001)
Lapangan Terbang Daman
Lapangan Terbang Daman terletak pada kedudukan Latitud N20* 26.0618', Longitud E72* 50.5923' pada ketinggian 10.06 meter dari aras laut..
Remies
Remies  ialah komun di jabatan Aisne di Picardy di utara Perancis.
Sultan Mahmud IV Muzaffar Shah
Baginda telah melarikan diri dan hidup dalam buangan ke Negeri Pahang sehingga tahun 1861. Campurtangan dalam hal ehwal pentadbiran Pahang, menimbulkan ketegangan dengan British pula.
Pada tahun 1862, Sultan Terengganu, yang waktu itu adalah pemerintahan bebas, dan telah mehentikan amalan pemberian bunga emas kepada Siam. Sultan Terengganu telah diberi amaran oleh British untuk menyerahkan Sultan Mahmud IV Muzafar Shah. Gabenor Cavenagh mengarahkan bekas Sultan Lingga itu diserahkan kepada mereka dalam tempoh dua puluh empat jam. Berikutan itu, setelah tempoh tersebut tamat, Inggeris telah membedil bandar Kuala Terengganu berikutan kegagalan menyerahkan Raja Mahmud Muzaffar.
Sultan Mahmud IV Muzafar Shah kemudiannya berpindah ke Bangkok untuk menjadi Gabenor Siam bagi Negeri Terengganu dan Kelantan.
Mangkat
Baginda mangkat di Pekan, Pahang dan dimakamkan di Pahang pada 10 Julai 1864.
Lat
Gaya awal
Apabila Lat secara rasminya memasuki bidang kartun, beliau memang tidak asing lagi dengan pekerjaan ini. Beliau mendapat manfaat daripada bimbingan Rejabhad, seorang kartunis politik yang berpengalaman. Rejabhad diseganai ramai orang tempatan yang menggelarnya "penghulu kartunis Melayu". Setelah perasan hasil kerja Lat dalam akhbar dan majalah, beliau mula berhubungan dengan kartunis muda itu. Rejabhad menerima permintaan ibu Lat untuk menjaga anaknya yang berusia 15 tahun dalam industri kartun. Beliau sempat memberi tunjuk ajar dan mempengaruhi kebangkitan Lat sebagi kartunis. Maka Lat menyanjung tinggi pembimbingnya Rejabhad sebagai tokoh misali. Mereka saling menaruh kasih sayang dan rasa kagum. 36 tahun selepas membimbing Lat, Rejabhad mengimbau kembali hubungan dengan Lat seperti berikut: "Biarpun berjauhan, namun kita tetap saling dekat di hati. Sewaktu saya berjumpa dengannya, saya berasa kelu lidah. Kerana kasih sayang yang begitu rapat, mulut sudah bisu dan tidak boleh berkata-kata. Lat berada di puncak gunung, tetapi beliau tidak lupa akan rumput di hilir gunung. Ke mana sahaja dia pergi, beliau sentiasa mengaku saya gurunya."
Gaya kemudian
Setelah lawatan sambil belajar di London pada tahun 1975, karya-karya Lat menunjukkan kesan pengaruh kartunis editorial seperti Frank Dickens, Ralph Steadman, dan Gerald Scarfe. Pada tahun 1997, Ron Provencher, seorang profesor emeritus di Universiti Northern Illinois, melaporkan bahawa gaya Lat mengingatkan para informannya mengenai persada perkartunan Malaysia akan The Beano. Muliyadi menjelaskan bahawa "tema dunia kanak-kanak" seperti dalam The Beano dan The Dandy nyata dalam Keluarga Si Mamat. Yang lain pula mengulas bahawa seni Lat menonjol dengan sendirinya. Kartunis Singapura, percaya bahawa Lat "berupaya mencipta gaya tempatan yang mengagumkan sambil mengekalkan keaslian", manakala sejarawan komik, Isao Shimizu mendapati sungguhpun gaya lukis Lat ini "agak kasar", namun karya-karyanya "amat original" dan "penuh dengan kehidupan". Redza menilai bahawa The Beano dan The Dandy merupakan pengaruh "pembentuk awal" kepada Lat sebelum beliau menemukan gaya sendiri. Pada tahun 1999, Lent menyatakan penilaiannya: "Seni lukis Lat amat membangkitkan perasaan, umpama kehidupan sebenar, meskipun berlebih-lebihan herot-benyotnya. Watak-watak Malaysia ciptaan Lat ini dibezakan dengan perkaitan etnik mereka (contohnya, watak-watak Melayunya ada hidung bergelung tiga), yang sendirinya bukan perkara kecil. Lukisannya bercoret tebal, dialognya yang penuh perasaan dalam bahasa Inggeris mahupun Malaysia, serta apa yang kelihatan sebagai bahasa Cina, Tamil, dan latar belakang menghiburkan yang menyampaikan kisah-kisah tersendiri."
Lukisan pena dakwat Lat ini begitu mengagumkan Larry Gonick sehingga kartunis berbangsa Amerika itu terasa macam hendak menguji kaji bahantara ini dalam bukunya, The Cartoon History of the Universe. Gonick cuba menggunakan bahantara tersebut seperti mana dengan berus yang biasa digunakannya, namun hasilnya tidak memuaskan. Kadang-kadang, Lat mewarnai karya-karya, misalnya dalam Kampong Boy: Yesterday and Today (1993) dengan menggunakan cat air atau pen penanda. Menurut Lent, Redza menilai bahawa Lat telah "mengangkat bidang perkartunan kepada tahap 'kesenian visual tinggi' dengan membuat komentar sosial dan 'pembinaan landskap'". Bukan sahaja pengkritik seni itu yang memandang tinggi karya Lat. Jaafar Taib, kartunis dan penyunting majalah Gila-Gila, mendapati bahawa kartun-kartun Lat mengekalkan kelucuan dan kerelevannya sepanjang zaman. Jelasnya, sifat ini timbul dari gubahan karya Lat yang difikirkan dengan teliti yang membantu menyampaikan buah fikiran di sebalik kartun dengan jelas.
thumb|alt=Empat bingkai segiempat menggambarkan acara-acara perkahwinan Sikh; para hadirin duduk bersilang kaki ketika mempelai lelaki menunggu kedatangan bakal isterinya. Apabila pengantin wanita tiba, mereka bersumpah di hadapan pendeta.|Karya-karya Lat menunjukkan pemahaman dan kepekaan beliau akan kaum-kaum bukan Melayu; At a Sikh Wedding dipuji sebagai pemerian majlis perkahwinan yang tepat oleh golongan [[Sikh.]]
Topik sensitif
Sewaktu Lat mula melukis untuk New Straits Times, para kartunis politik tempatan mengambil jalan berlembut ketika melayan ahli-ahli politik Malaysia; rencana-rencana ahli politik itu dicipta kembali setepat-tepatnya manakala sebarang kritikan disuarakan dalam bentuk puisi yang halus. Bagaimanapun, Lat pula melampaui batas-batas itu; walaupun ahli-ahli politik tetap dilukiskan dengan rasa hormat, namun beliau membesar-besarkan sifat-sifat paras rupa dan perilaku mereka yang terkenal. Lat mengingati pada tahun 1974, beliau disuruh supaya mengubah salah satu hasil lukisannya yang memperlihatkan belakang tubuh Perdana Menteri Tun Abdul Razak. Lee enggan membenarkan kartun itu disiarkan tanpa dibuat perubahan, lalu menyoal kartunis itu "Kamu nak masuk penjarakah?!" Apapun, pada tahun 1975, satu lagi cubaan Lat membuat kartun politik mendapat kelulusan daripada Lee. Satiranya kali ini menampilkan karikatur pengganti Tun Razak, iaitu Tun Hussein Onn, menunggang seekor unta untuk berjalan kembali ke Kuala Lumpur dari Arab Saudi; apa yang melucukan adalah apabila Hussein memanggil untanya supaya perlahan sebaik sahaja membaca berita bahawa kakitangan awam bakal menerima kenaikan gaji apabila pemimpin negara itu pulang ke tanah air.
thumb|left|alt=Seorang lelaki berpakaian igal dan jubah menunggang unta, sambil memegang surat khabar yang mengumumkan bakal kenaikan gaji di Malaysia. Dalam gelembung kata, di menyuruh untanya supaya berjalan perlahan-lahan kerana haiwan itu terlalu laju tadi.|Kartun politik terbitan sulung Lat ini merupakan ulasan yang "licik, tersirat, dan simbolik" terhadap Perdana Menteri negara. Kelas politik Malaysia berasa makin selesa dengan karikatur Lat; mereka sama terhibur seperti seluruh masyarakat negara. Muliyadi menyifatkan gaya Lat sebagai "licik, tersirat, dan simbolik", mengikuti bentuk-bentuk humor Malaysia yang tradisional dari segi etika dan estetika. Beliau dihormati oleh seluruh negara kerana patuh kepada tradisi dalam hasil seninya. Apabila Lat ingin membidas ahli politik, beliau menggambarkannya dalam situasi yang "luar biasa atau di luar jangkaan" kepada status atau keperibadiannya dengan menggunakan kontras untuk menjadikan karyanya lucu. Tun Dr. Mahathir bin Mohamad, Perdana Menteri keempat Malaysia, acapkali menjadi sasaran Lat sepanjang kerjaya politiknya, sehingga segala rakaman Dr. Mahathir oleh pelukis ini selama 20 tahun menjadi cukup untuk dijadikan buku himpunan setebal 146 muka surat yang bertajuk Dr Who?! (2004). Kepintaran siasah Lat bukan sahaja menyasarkan ahli politik tempatan, bahkan juga tindakan Israel di Timur Tengah dan tokoh-tokoh antarabangsa seperti pembesar utama Singapura, Lee Kwan Yew. Sungguhpun banyaknya karya-karya yang berunsur politik, namun Lat tidak menganggap dirinya sebagai kartunis politik, serta mengakui terang-terang bahawa ada orang lain yang lebih hebat daripadanya dalam bidang kartun politik.
Lat gemar menyampaikan buah-buah fikirannya dengan unsur berantagonis yang sedikit-dikitnya. Beliau mengendahkan nasihat pembimbingnya, Rejabhad, dan menunjukkan kesedarannya terhadap kepekaan masyarakat, terutamanya kaum, kebudayaan dan agama. Apabila mencipta konsep kartunnya, beliau menghapuskan segala yang dipercayainya sebagai berniat jahat atau tidak peka. Di Pameran Kartun Asia Keempat di Tokyo, Lat menjelaskan bahawa apabila membuat ulasan keagamaan dalam kerja-kerjanya, beliau mengulas agama Islam sahaja. Dalam hal ini, Lat memanfaatkan bakat seninya untuk mendidik anak muda mengenai agamanya. Lat mempercayai penyuntingnya untuk menyempurnakan tugas dan menggugurkan apa yang tidak boleh diterima secara sosial untuk dicetak. Dalam satu temu ramah, beliau meluahkan ketakselesaanya akan konsep penerbitan sendiri, atas pandangan bahawa pelukisan kartun yang tidak lancung dan tanpa pengawasan boleh menghasilkan kerja "sampah". Beliau lebih gemar bertegas dalam bidang-bidang yang mana beliau selesa atau cekap. Lat tetap enggan mengubah apa-apa yang sudah dilukisnya; ada beberapa kerja kartunnya yang tidak dapat diterbitkan kerana penyunting enggan membenarkan pencetakannya tanpa perubahan. Apabila perkara sebegitu terjadi, penyunting memaku ruangan kartunnya dalam surat khabar. Akui Lat tentang kerja-kerjanya yang tidak tercetak: "Baiklah, mungkin saya melampaui batas sedikit, namun saya tak pernah mendapat susah; terus-terang, hanya sebilangan kecil kartun saya yang dipaku."
Minat dan kepercayaan
thumb|Datuk Lat sering memasang lagu gamelan apabila melukiskan perincian-perincian yang rumit dalam kartunnya.
Muzik memainkan peranan penting dalam hidup Datuk Lat sejak muda lagi; beliau menjawab penemu ramah bahawa penguasaan bahasa Inggerisnya dibantu oleh lagu-lagu seperti "I Will Follow Him" oleh Peggy Mac dan "Hey Paula" oleh Paul & Paula. Mendengar muzik juga menjadi amalan penting dalam kerjanya kerana ia membekalkan ilham kepada seninya. Ketika melakar "gadis berfesyen", beliau memainkan lagu Paul McCartney, tetapi beralih ke muzik gamelan Indonesia apabila beliau hendak melukis perincian-perincian yang rumit. Beliau menggemari muzik pop, khususnya muzik rock dari 1950-an dan 1960-an, seperti The Beatles, Bob Dylan, dan Elvis Presley. Lat juga menyukai muzik country, dan seniman-seniman Hank Williams dan Roy Rogers yang berlagu "sederhana" kepadanya. Keseronokan mendengar muzik bukan sekadar minat yang pasif; beliau juga mahir bermain gitar dan piano, dan boleh memainkan alat-alat itu mengikut keadaan.
Masyarakat Malaysia dahulunya memandang rendah kartunis atas tanggapan bahawa sesiapa yang menceburi bidang ini lebih rendah cendekianya berbanding penulis, ataupun pelukis murahan; Lat bukan satu-satunya kartunis yang dibayar dengan tiket wayang pada 1950-an; Rejabhad pernah menerima sekeping tiket untuk sepuluh kartun, dan ramai lagi yang mendapat pampasan sebegini, jika tidak pun dibayar sejumlah wang yang kecil sahaja. Sungguhpun maruah kartunis begitu rendah pada zaman itu, namun Lat berbangga dengan kerjaya pilihannya; beliau pernah sekali kecil hati apabila teman wanita seorang kawan mengulas bahawa kata-kata dan buah-buah fikiran dalam kartunnya bukan kepunyaan beliau. Melukis kartun bukan sekadar kerjaya untuknya: "Jika saya buat kartun ini sebagai satu pekerjaan, kenapalah saya berbuat demikian selama 33 tahun, sejak kecil dahulu hingga sekarang? Pekerjaan ialah sesuatu yang anda lakukan pada masa yang tertentu. Kita buat kerja, siapkan kerja, selepas itu bersara. Jika ini pekerjaan namanya, sepatutnya saya sudah bersara sekarang, tetapi saya masih melukis. Bagi saya, ini bukan pekerjaan, tetapi sesuatu yang diharapkan daripada saya."
- Lat (2007)
Huruf "L" yang dipanjangkan dalam tandatangan Lat dilahirkan daripada keriangan beliau setelah menyiapkan kerja. Beliau mengakui bahawa matlamat utama beliau melukis kartun adalah mencuit hati rakyat jelata; peranannya selaku kartunis adalah "menterjemahkan reaksi orang kepada kartun yang melucukan". Beliau tidak berniat untuk menganjurkan kepercayaannya menerusi seninya, atas pendapat bahawa orang ramai sepatutnya bebas membuat penilaian sendiri sedangkan beliau terdaya membuat pembaca merenungkan erti mendalam yang tersirat di sebalik adegan yang lucu. Ganjaran yang dicari-carinya daripada bidang seni lukis sejak muda lagi ringkas sahaja: "Melukis ini menyeronokkan apabila orang terhibur oleh lukisan yang lucu, terutamanya kanak-kanak. Saya berasa macam seorang penghibur apabila hasil seni lukis saya ditunjukkan kepada sanak-saudara dan sahabat handai; mereka juga tertawa ataupun tersenyum-senyum."
Kebanggaan Lat dalam perkartunan memanggilnya untuk mempromosikan seninya sebagai kerjaya yang dihormati. Pada tahun 1991, beliau bersatu dengan rakan kartunis seperjuangannya, Zunar, Rejabhad, dan Muliyadi untuk menubuhkan Persatuan Kartunis Selangor dan Kuala Lumpur (Pekartun). Persatuan ini mengadakan pameran dan forum untuk meningkatkan kesedaran orang awam akan bidang perkartunan serta menjalin hubungan silaturahim sesama ahli. Pekartun juga membantu menjelaskan permasalahan undang-undang seperti hak cipta kepada ahli-ahlinya, serta bertindak sebagai pengantara antara mereka dan kerajaan. Setahun sebelum itu, syarikat Lat, Kampung Boy, menganjurkan Perjumpaan Kartunis Antarabangsa Malaysia yang pertama untuk menghimpunkan para kartunis dari beberapa negara di serata dunia untuk mempamerkan hasil seni mereka sambil menyertai persidangan untuk saling mendidik dalam karya-karya mereka. Pada pendapat Redza, Lat memainkan peranan besar dalam menaikkan martabat bidang kartun di mata rakyat Malaysia.
Selain mempromosikan hak kartunis-kartunis lain, Lat juga berminat untuk memupuk pemuliharaan alam sekitar. Sesetengah karyanya mengkarikaturkan akibat pencemaran dan pengeksploitan sumber alam secara berlebihan. Diundang untuk berucap di Simposium Tamadun Antarabangsa Osaka ke-9 pada tahun 1988, Lat membincangkan masalah persekitaran yang dikaitkan dengan kependudukan berlebihan dan perindustrian berat. Beliau mengenang-ngenangkan lagi zaman kanak-kanak yang lebih ringkas dan bersih dalam persekitaran kampung. Pada tahun 1977, apabila dianjurkan pembantahan aktiviti membalak di Rizab Endau-Rompin, Lat membantu meraih sokongan kepada pergerakan itu dengan melukis kartun yang menekankan isu ini dalam akhbar. Lat juga agak bimbang akan apa yang dilihatnya sebagai keburukan pembangunan bandar. Beliau percaya bahawa pembangunan-pembangunan sedemikian telah menyebabkan kehilangan cara hidup tradisional, kerana orang ramai meminggirkan budaya dan nilai-nilai lama apabila mereka bersepadu dengan kepesatan dan kecanggihan gaya hidup bandar. Pembelaan dan rasa sayangnya terhadap cara-cara lama jelas ditunjukkan dalam karya-karyanya, Kampung Boy, Town Boy, Mat Som, dan Kampung Boy: Yesterday and Today, yang memperjuangkan gaya hidup lama sebagai unggul secara rohani.
Pengaruh dan pusaka
thumb|upright|left|Sergio Aragonés adalah antara yang mengagumi Lat dan membuat penghormatan kepadanya dalam Groo the Wanderer. Datuk Lat yang menyambut sanjungan tinggi di dalam dan luar negara, dipuji sebagai "wira budaya", "suara hati negaranya dalam bentuk kartun" dan "ikon Malaysia" antara lainnya. Institut Akhbar Malaysia berpendapat bahawa Lat "sendiri telah menjadi sebuah institusi" apabila menghadiahkan Anugerah Khas Juri kepadanya pada tahun 2005. Para seniman kartun di rantau Asia Tenggara seperti Muliyadi, Chua dan Rejabhad, turut menyanjung tinggi Lat, di samping pengkarya-pengkarya dari luar negara seperti Matt Groening dan Eddie Campbell di Amerika Utara. Groening, pencipta The Simpsons, mengisikan testimonial untuk Kampung Boy versi Amerika Syarikat, yang mana beliau memuji maha karya Lat ini sebagai "salah sebuah buku kartun terunggul sepanjang zaman". Sergio Aragonés, pencipta Groo the Wanderer, ialah seorang lagi peminat Lat dari Amerika. Selepas mengunjungi Malaysia pada tahun 1987, Aragonés memanfaatkan pengalamannya untuk mereka cerita seorang pemedang cemerkap bernama Groo bertualang di pulau Felicidad yang latar masyarakat dan alamnya berasaskan persekitaran di Malaysia. Aragonés melukis hidung pribumi pulau itu mengikut gaya tersendiri Lat, di samping menamakan seorang watak pribumi utama—seorang kanak-kanak lelaki yang suka ingin tahu—sempena kartunis Malaysia ini.
Lent (2003) dan Shimizu (1996) berpendapat bahawa industri komik Malaysia mulai berkembang pesat setelah Lat menjadi kartunis sepenuh masa pada tahun 1974. Lent berhujah lagi bahawa profesion kartunis makin dihormati di Malaysia apabila Lat menerima gelaran Datuk pada tahun 1994. Darjah kebesaran daripada Sultan Perak, Sultan Azlan Shah ini merupakan penghormatan tertinggi negara kepada pengaruh seniman kartun ini terhadap rakyat jelata serta jasanya kepada negara. Sebelum kebangkitan Lat, kartunis Malaysia kurang disanjungi oleh orang awam walaupun karya-karya Raja Hamzah dan Rejabhad mendapat perhatian ramai. Kejayaan demi kejayaan Lat ini membuktikan kepada rakyat Malaysia bahawa mereka mampu berkembang maju dan berjaya sebagai kartunis, serta mengilhamkan mereka supaya memandang berat profesion kartun sebagai kerjaya yang berpotensi. Beberapa artis muda meniru gaya Lat dengan harapan meraih ganjaran yang seumpama beliau. Zambriabu dan Rasyid Asmawi meniru gaya hidung bergelung tiga dan gaya rambut watak-watak Lat, manakala yang lain seperti Reggie Lee dan Nan, menerapkan "pendekatan tema dan gaya terperinci" yang diamalkan oleh Lat dalam karya masing-masing. Muliyadi menggelar Lat sebagai "Bapa Kartun Malaysia Kontemporari" kerana menjadi kartunis Malaysia pertama yang mencapai pengiktirafan sedunia serta membantu menaikkan martabat industri perkartunan negara.
thumb|AirAsia menghiasi dua buah kapal terbangnya dengan karya-karya Lat sebagai penghormatan. Karya-karya Lat telah digunakan dalam kajian akademik yang berbagai-bagai bidangnya, baik undang-undang, perancangan bandar, mahupun pemakanan. Para ahli akademik menggunakan hasil lukisannya untuk menggambarkan hujah-hujah mereka secara humor tetapi mendidik. Para pegawai kedutaan negara luas pernah meminta Lat supaya membuat wawasan terhadap budaya masyarakat masing-masing, dengan mengundangnya untuk menjelajahi negara-negara mereka dengan harapan supaya beliau dapat merakamkan pengalamannya dalam bentuk kartun untuk dikongsikan dengan seluruh dunia. Negara pertama yang berbuat demikian ialah Amerika Syarikat, diikuti oleh Australia, Jerman, Jepun dan lain-lain. Pada tahun 1998, Lat menjadi kartunis pertama yang menjadi Eisenhower Fellow dan sekali lagi mengunjungi AS; program penyelidikannya ini merupakan kajian hubungan sesama kaum dalam masyarakat AS. Pada tahun 2007, Universiti Kebangsaan Malaysia mengurniakan Kedoktoran Kehormat dalam Antropologi dan Sosiologi kepada beliau. Karya Lat diiktiraf sebagai catatan visual tentang sejarah kebudayaan Malaysia; pada tahun 2002, beliau dianugerahkan Hadiah Budaya Asia Fukuoka kerana memelihara kebudayaan Melayu luar bandar dalam karya-karyanya.
Pada tahun 1986, Lat menjadi kartunis pertama yang mempamerkan karya-karyanya di Muzium Negara, Kuala Lumpur; acara itu menarik seramai 600,000 pengunjung dalam masa dua bulan. Beliau mendapat layanan selebriti, manakala watak-watak kartun ciptaannya menghiasi setem, buku panduan kewangan, dan kapal terbang. Apabila majalah Reader's Digest meminta pembacanya di Malaysia untuk menyenaraikan yang mana antara 50 orang ternama tempatan yang paling dipercayai mereka pada tahun 2010, Lat menduduki tangga keempat. Menurut Jaafar, "100% rakyat Malaysia menghormati dan mengagumi Datuk Lat, dan melihat sentuhan kemalaysiaan sama ada beliau melukis anggota polis, guru mahupun pelacur."
Senarai karya pilihan
Ini merupakan senarai sebahagian daripada buku-buku Lat (cetakan pertama) yang tidak termasuk karya-karya bertauliah dan terjemahan seperti Latitudes (1986) untuk Penerbangan Malaysia dan panduan pengurusan kewangan peribadi (sejak 1999) untuk Bank Negara Malaysia.
Melayu Tawau
Masyarakat Melayu sebenarnya bukan sahaja terdapat di Semenanjung Tanah Melayu tetapi juga terdapat di Sarawak, di Kota Pontianak, di Brunei dan di Sumatera. Namun ramai yang tidak mengetahui bahawa masyarakat Melayu juga sebenarnya terdapat di Tawau, Sabah yang jauhnya di hujung Malaysia. Walaupun sejak kemerdekaan, masyarakat Islam di Sabah diwartakan sebagai Bumiputera Islam namun kewujudan bangsa Melayu di Tawau sudah wujud sejak lebih seratus tahun dulu iaitu asmilasi di antara campuran keturunan dan budaya rumpun rumpun Melayu seperti Tidung, Suluk, Arab, Bugis Wajo, Banjar, Jawa, Orang Cocos, Aceh, Boyan, Melayu Malaya ( semenanjung malaysia zaman penjajahan ) dan banyak lagi. Mereka bertutur dan mengamalkan adat dan budaya Melayu dan mereka telah lama wujud di Tawau sejak zaman pemerintahan British, saat pendudukan tentera Jepun dan era kemerdekaan Sabah melalui USNO.
Fomema Sdn Bhd
Fomema Sdn Bhd dilantik oleh Kementerian Kesihatan Malaysia untuk memantau pemeriksaan kesihatan pekerja asing.
Melayu Tawau
Pemimpin-pemimpin Melayu seperti Penghulu Abu Bakar ( 1899 - 1953 ) dan Datuk Abu Bakar Titingan ( 1920 - 1980 ) adalah pemimpin Melayu yang berjasa dan diingati oleh generasi tua walaupun tidak diketahui oleh generasi muda kini. Masyarakat Melayu Tawau yang nenek moyangnya ini pernah melalui zaman pemerintahan British dan Jepun ini tidaklah sama dengan masyarakat pendatang Indonesia  ( Bugis, Toraja , Timor ) dan pendatang Filipina ( Visaya , Tausug ) yang diberikan taraf kewarganegaraan kerana masyarakat pendatang ini kewujudannya agak baru iaitu selepas kelahiran negara Malaysia dan selepas kewujudan negara mereka sendiri iaitu Indonesia dan Filipina. ( Nota : Melayu Tawau tidak sama dengan kaum bumiputra lain di Sabah seperti Kadazan Dusun, Bajau Kota Belud , Bajau Semporna , Idahan , Sungai , Tidong Kalabakan dan Kedayan . Ini kerana terdapat perbezaan budaya serumpun , perbezaan amalan dan gaya hidup serta perbezaan bahasa pertuturan di antara mereka . )
Fomema Sdn Bhd
Sehingga Ogos 2001, seramai 2 ribu 655 doktor, 238 makmal, 613 Pusat X-Ray dan 72 Pakar Radiologi telah berdaftar dengan syarikat Fomema Sendirian Berhad.
Melayu Tawau
Tawau
Tawau adalah sebuah tempat begitu unik kerana satu satunya tempat di Sabah yang dihuni masyarakat Melayu. Masyarakat Melayu Tawau yang wujud lebih seratus tahun dahulu ini adalah terdiri daripada pelbagai suku kaum Melayu yang telah lama hidup bersama dan mengamalkan cara hidup dan budaya yang sama iaitu Budaya Melayu. Walaupun berbeza asal keturunan namun di Tawau, mereka telah wujud dalam satu komuniti yang dipanggil Masyarakat Melayu. Mereka cuma menggunakan satu bahasa sebagai bahasa pertuturan dan pergaulan iaitu Bahasa Melayu Tawau.
Litar Batu Tiga
Litar Batu Tiga Shah Alam, juga dikenali sebagai Litar Batu Tiga Jalan Kelang, Litar Batu Tiga ataupun Litar Shah Alam, merupakan bekas litar perlumbaan bermotor di Malaysia. Litar ini terletak di ibu negeri Selangor iaitu Shah Alam, iaitu antara Stadium Shah Alam dengan Lebuhraya Persekutuan.
Melayu Tawau
Tawau
Umumnya, masyarakat Melayu Tawau ( native community ) ini adalah kumpulan masyarakat dari gabungan pelbagai rumpun Melayu di Tawau sama ada tercantum melalui hasil perkahwinan campur sesama mereka dan juga hasil perkongsian cara hidup, amalan adat tradisi serta budaya setempat yang ditunjangi oleh agama Islam yang suci sebagai asas panduan utama dalam kehidupan dan disatukan oleh satu bahasa yang indah iaitu bahasa Melayu yang difahami dan dipertuturkan bersama. Masyarakat rumpun Melayu yang terdapat di Tawau adalah seperti Melayu Tidung, Melayu Arab, Melayu Suluk, Melayu Banjar, Melayu Jawa, Melayu Bugis Wajo-Kutei, Melayu Bulungan, Melayu Kokos dan lain-lain. Ini termasuk juga sebilangan kecil masyarakat dari keturunan yang lain seperti Cina-Muslim dan Iban-Muslim yang memilih untuk hidup bersama masyarakat Melayu yang lain. Masyarakat ini telah wujud sekian lama sebelum zaman penjajahan British lagi. Mereka telah membuka penempatan di kuala-kuala sungai dengan hidup sebagai nelayan dan menanam padi bukit. Mereka hidup bersama-sama, berkahwin di antara mereka dan saling mewujudkan masyarakat yang aman damai di Tawau sebelum kedatangan pihak British dan orang-orang Cina.
Fomema Sdn Bhd
Kementerian Kesihatan berjaya mengesan penyakit T-B dan batuk kering di Malaysia yang mana sebelum ini telah dihapuskan .80 % daripada pesakit ini  ialah pekerja Indonesia, diikuti oleh rakyat Bangladesh. Penyakit berbahaya lain ialah T-B, Hepatitis, Penyakit Kelamin, dan Aids.Kes Hepatitis B dikesan sebagai penyakit berjangkit yang paling banyak.
Litar Batu Tiga
Ia mula dibuka pada tahun 1968 dengan Grand Prix pertama iaitu Siri Tasman yang dimenangi oleh pelumba Indonesia Hengkie Iriawan yang menaiki kereta Ford. Litar Batu Tiga Shah Alam kekal menjadi hos kejohanan Grand Prix Malaysia dari tahun 1968 sehingga 1982, manakala acara yang sering dilangsungkan di litar ini termasuklah Formula Atlantik, Formula Pasifik dan Formula 2. Perlumbaan Grand Prix Malaysia terakhir yang diadakan di Shah Alam adalah Formula Holden pada tahun 1995.
Melayu Tawau
Masyarakat Melayu Tawau
Semua penduduk tempatan ini telah wujud di Tawau sebagai Masyarakat Melayu Tawau. Pada awal kewujudan Tawau sebagai kampung nelayan suatu ketika dahulu sekitar tahun 1800an, masyarakat yang tinggal di sini ialah masyarakat Melayu (Tidung dan Suluk). Merekalah membuka penempatan di kuala sungai ini dan menamakannya sebagai Sungai Tawau. Di kampung ini, mereka hidup bersama secara aman damai di Tawau ini mengusahakan tanaman padi dan penangkapan ikan secara memancing (tawai) menggunakan perahu kajang serta menjual hasil hutan seperti rotan dan damar. Kewujudan penempatan masyarakat yang strategik di Tawau lama ini mengundang lebih ramai masyarakat Melayu lain untuk datang dan menetap di sini seperti perantau dari Kalimantan (Bugis Wajo-Kutei, Bulungan, Banjar, Iban), Tanah Melayu (Perak, Aceh, Minang, Boyan), Brunei (kebanyakan mereka ialah perantau dari selatan Pantai Barat Sabah seperti daerah Papar, Beaufort, Kuala Penyu serta Sipitang tetapi empunya keturunan leluhur dari Negara Brunei Darussalam sejak berkurun lama walaupun lahir atau dibesarkan di daerah-daerah itu sebelum dan selepas era Kemerdekaan Sabah dalam Malaysia 1963) dan lain-lain (Jawa) dan juga golongan peniaga berbangsa Arab dan Parsi. Mereka tinggal menetap di sini dan berkahwin dengan masyarakat di Tawau ini. Seterusnya dari nenek moyang ini, melahirkan keturunan yang ramai seterusnya mewujudkan sebuah masyarakat Melayu Tawau yang hidup dengan satu budaya dan amalan hidup yang sama iaitu budaya Melayu dan amalan agama Islam. (Nota: Melayu Tidung dan Melayu Suluk adalah penduduk asal di Tawau lama dan merupakan asal-usul bermulanya dan perintis kepada kewujudan bangsa Melayu Tawau yang seterusnya berlaku perkembangan perkahwinan campur dengan perantau-perantau dari Jawa, Banjar, Bugis Wajo, Arab, Malaya, Sumatera dan sebagainya. Sama seperti bangsa Cina di Tawau yang berasal dari rumpun suku majoriti Hakka, atau rumpun bangsa India seperti Tamil, Punjabi, Malayalam, Pashto dan Telugu).
Fomema Sdn Bhd
9264 daripada 500133 pekerja asing yang memohon untuk bekerja di negara ini didapati tidak sesuai untuk bekerja kerana masalah kesihatan. Sejak 1998, 24,400 dihantar balik kerana berpenyakit dan tidak sesuai.
Melayu Tawau
Masyarakat Melayu Tawau
Setelah British melihat potensi Tawau sebagai kawasan strategik untuk dimajukan, mereka telah mewujudkan pusat pentadbiran di sini dan menjadikan Tawau ini sebagai wilayah mereka yang akan dimajukan dengan kegiatan ekonomi seperti penanaman kelapa dan getah. Sebuah kawasan di Silimpopon, 100 batu dari Tawau telah dikesan akan menjadi sumber arang batu yang menjadi hasil lumayan kepada Syarikat Borneo British. Pembukaan lombong arang batu ini telah membawa sebegitu ramai imigran-imigran Cina untuk datang ke Tawau seterusnya menjadi sebahagian dari masyarakat Tawau pada ketika ini.
Fomema Sdn Bhd
10 peratus pekerja asing yang masuk secara sah diperiksa secara rawak di Lapangan Terbang Antarabangsa Kuala Lumpur( KLIA ), Lapangan Terbang Pulau Pinang, Pelabuhan Muar, Pelabuhan Klang dan Pelabuhan Melaka.
Melayu Tawau
Masyarakat Melayu Tawau
Ketika zaman pemerintahan British North Borneo Company ini, pihak British telah melantik Kee Kim Swee atau juga dikenali sebagai OKK Kee Abdullah, seorang berketurunan Cina (Hainan) sebagai Pemeriksa Kastam dan Pemungut Hasil di Tawau pada 16 Oktober 1894. Beliau kemudiannya berkahwin dengan Jumatiah binte Ami Maidin, seorang gadis Melayu Suluk tempatan. Selepas bersara dari perkhidmatan kerajaan, beliau telah dilantik menjadi Ketua Anak Negeri dan mendapat gelaran Orang Kaya Kaya (OKK) pada tahun 1900an untuk mewakili masyarakat tempatan di Tawau. Beliau mempunyai 18 orang anak dengan isterinya Jumatiah, tiga orang lagi anak dengan isterinya yang lain di daerah Kudat. Setelah beliau meninggal dunia iaitu sebelum Perang Dunia, anak beliau, Kee Abu Bakar(Penghulu Abu Bakar) dilantik menjadi penghulu menggantikan tempat beliau. Pada tahun 1937, terdapat dua orang ketua masyarakat Melayu di Tawau iaitu Penghulu Abu Bakar di Tawau dan Imam Salleh di Kalabakan. Penghulu Abu Bakar ( OKK Abu Bakar) menjadi Penghulu atau ketua masyarakat Melayu Tawau ketika pendudukan Jepun dan terus memegang jawatan itu hinggalah akhir hayatnya pada tahun 1953 dan digantikan oleh sepupu kepada isteri beliau iaitu Penghulu Imam Jainal (OKK).
Litar Batu Tiga
Litar ini pernah ditutup sementara pada tahun 1977 berikutan satu kemalangan yang meragut nyawa enam kanak-kanak, tetapi kemudian ia dibuka selepas penambahbaikan pada pagar dan rel pengadang.
Melayu Tawau
Masyarakat Melayu Tawau
Walaupun pegawai-pegawai kerajaan di pejabat daerah dan pejabat Residen adalah orang-orang Inggeris, beberapa orang Melayu turut diberi tempat di pejabat-pejabat kerajaan di Tawau. Antara pemimpin-pemimpin Melayu yang diiktiraf British ketika tahun 1922 ialah OKK Kee Abdullah, Habib Sheikh, Imam Mustapha dan Serang Saman. Mereka semua ini menduduki tempat di dalam mahkamah anak negeri (Native Court). Sebelum itu, Habib Sheikh telah menjadi Ketua Masyarakat Melayu (native chief) pada tahun 1912 setelah kematian Sarip Ali, ketua masyakarat terdahulu. Haji Mustapha pula dilantik menjadi imam pada tahun 1916 namun setelah Habib Sheikh meletakkan jawatan pada tahun 1925, Imam Mustapha menggantikan beliau menjadi ketua masyarakat Melayu sebelum jawatan OKK (Orang Kaya Kaya) diperkenalkan oleh British dan jawatan dipegang buat pertama kalinya oleh bekas pegawai British yang beragama Islam iaitu Kee Abdullah (OKK).
Fomema Sdn Bhd
Sebuah klinik di Indonesia yang mengeluarkan sijil kesihatan telah dibatalkan lesennya.
Loshtar-e Gavaruyi
Loshtar-e Gavaruyi merupakan sebuah kawasan yang terletak di Iran.
Fomema Sdn Bhd
Semua pengamal perubatan wajip melaporkan penyakit berjangkit yang dikesan bagi mengelak ia menular kepada masyarakat tempatan.
Bahasa Lao
Sejarah
Bahasa Laos adalah turunan dari bahasa Tai yang dituturkan di kawasan yang sekarang disebut Cina selatan dan Vietnam sebelah utara (Yue). Daerah-daerah tersebut dianggarkan menjadi tempat asal bahasa Tai dan beberapa bahasa berkaitan yang dituturkan oleh kelompok minoriti yang saling terserak-serak. Akibat pengembangan bangsa Han dan serbuan bangsa Mongol, orang-orang Tai berpindah ke arah selatan menuju India, turun ke lembah Sungai Mekong, dan ke selatan hingga sampai di Semenanjung Tanah Melayu. Sejarah lisan penghijrahan orang Tai terpelihara dalam bentuk legenda Khun borom. Di tempat yang sekarang disebut Laos, orang-orang Tai menyerap bahasa-bahasa atau tidak lagi memakai bahasa yang ada dulu seperti Mon-Khmer dan bahasa-bahasa Austronesia. Walaupun tersepit di antara persaingan kuasa antara Siam dan Vietnam, orang Laos masih boleh membentuk identiti nasional dan mengintegrasikan dialek-dialek mereka menjadi bahasa bersama.
Fomema Sdn Bhd
Majikan mengambil pekerja asing sah yang diperiksa di klinik yang dilantik kementerian selain menjalani pemeriksaan tahunan.
Melayu Tawau
Masyarakat Melayu Tawau
Dari penubuhan persatuan oleh guru guru Melayu, Persatuan Sahabat Pena pada tahun 1936 tercetuslah idea penubuhan Persatuan Kebangsaan Melayu Tawau ( PKMT ) pada tahun 1938. Namun selepas orang-orang Melayu hidup menderita ketika era zaman perang Jepun, persatuan PKMT inilah yang berperanan besar dan bertanggungjawab sepenuhnya dalam menyatukan masyarakat Melayu Tempatan. Seterusnya menyahut seruan untuk menyokong dan bersama-sama dengan Tun Datu Mustapa bin Datu Harun melalui parti keramat USNO bagi menuntut kemerdekaan Sabah melalui Malaysia pada 31 Ogos 1963. Pada bulan Mei 1963, dalam mesyuarat agung USNO Tawau, 200 perwakilan telah bersetuju melantik Datuk Abu Bakar Titingan sebagai Pengerusi USNO Cawangan Tawau menggantikan pengerusi sebelumnya OKK Penghulu Jainal yang bersetuju untuk melepaskan jawatan kepada orang yang lebih berwibawa demi kemajuan dan masa depan anak bangsa Melayu di Tawau.
Fomema Sdn Bhd
Penyakit Hepatitis A melibatkan makanan yang kesannya dalam masa sepuluh tahun akan datang.Dahulu tak ada typoid sekarang dah ada typoid. Oleh itu restoran 24 jam akan dipantau terutama kebersihan makanan dan penggunaan pekerja asing sebagai tenaga kerja.
Melayu Tawau
Masyarakat Melayu Tawau
Persatuan Islam Tawau ( PIT ) juga telah ditubuhkan tahun 1955 dahulu yang mana persatuan ini diketuai oleh Imam Zainal sebelum digantikan pada tahun 1956 oleh Haji Abdul Karim Drahman dan dibantu oleh naib pengerusi iaitu menantunya sendiri iaitu Datuk Kassim Kamidin. PIT yang berperanan untuk menjalankan pendidikan dan dakwah Islamiah di Tawau adalah salah sebuah persatuan yang berpengaruh dan telah bergabung dengan persatuan Islam lain di negeri Sabah dan membentuk Persatuan Islam Seluruh Sabah atau dikenali sebagai USIA. Persatuan inilah yang banyak menyumbangkan jasa dan memainkan peranan dalam hal-ehwal masjid dan dakwah islamiah sebelum era kemerdekaan Sabah bersama Malaysia. Ini termasuklah usaha penubuhan satu-satunya sekolah agama di Tawau iaitu Sekolah Islamiah Tawau pada tahun 1970. Sebelum itu, pada tahun 1962, PIT di bawah kepimpinan Haji Abdul Karim turut menyuarakan desakan dan tuntutan daripada 1,300 ahlinya dan mewakili 7000 orang-orang Islam di Tawau pada ketika itu untuk Sabah merdeka bersama-sama Malaysia.
Perjuangan orang-orang Melayu di Tawau dan di Sabah umumnya terutama di dalam menegakkan hak dan kepentingan mereka walaupun telah dijajah British dan Jepun lebih 120 tahun adalah didorong oleh keberanian dan kesungguhan para pemimpinnya yang terdahulu. Mengikut sejarahnya, kepimpinan orang-orang Melayu di Tawau adalah mengikut beberapa peringkat. Pada awal 1910an hingga 1920an iaitu ketika awal kedatangan British, pemimpin-pemimpin yang menyumbangkan jasa adalah OKK Kee Abdullah, Habib Sheikh, Imam Mustapha, Encik Alang (berasal dari Sumatera), Serang Saman dan Imam Salleh (Kalabakan). Pada dekad 1930-an dan 1940-an pula iaitu termasuk ketika pendudukan tentera Jepun, barisan kepimpinan orang-orang Melayu dibarisi oleh OKK Abu Bakar, Habib Hussein (dibunuh oleh askar Jepun bersama Stephan Tan dan beberapa pemimpin masyarakat lain), Haji Abdul Karim Haji Drahman (Pengasas Persatuan Islam Tawau) dan Imam Galundang (Tanjung Batu). Manakala di dalam era 1950-an dan 1960-an pula sewaktu perjuangan menuntut kemerdekaan, orang-orang Melayu dipimpin oleh Datuk Titingan, Datuk Kassim Kamidin, OKK Penghulu Jainal, Imam Awang dan Habib Hassan (Pasir Puteh).
Fomema Sdn Bhd
Dahulu Menteri Kesihatan ialah Datuk Chua Jui Meng. Sekarang ialah Datuk Chua Soi Lek.
Melayu Tawau
Sejarah Masyarakat Melayu di Tawau
Di daerah Tawau ini, masyarakat Melayu telah wujud sejak beratus tahun lama dahulu. ( Buku 'Borneo Under the Sun', tulisan Nicholas Chung, Terbitan Natural History Publication: 2005 ). Penempatan masyarakat Melayu terawal di Tawau ialah di Kuala dan di sepanjang hilir Sungai Tawau atau Tawau Lama iaitu perkampungan nelayan masyakat Melayu keturunan Tidung dan Suluk. Nama Tawau sendiri sebenarnya adalah berasal dari perkataan Tidung yang bermaksud 'Tawai' iaitu cara orang-orang dahulu memancing ikan di sepanjang sungai Tawau. Kemudiannya panggilan itu lebih dikenali dengan sebutan 'Tawao' mengikut panggilan masyarakat Suluk yang merupakan penduduk majoriti di sekitar perairan wilayah Kesultanan Melayu Islam Sulu. ( Nota : Tinagat juga dinamakan mengikut panggilan bahasa Tidung yang bermaksud 'tebang'. )
Fomema Sdn Bhd
Yang terkini adalah Dr Adham Baba.￼
Melayu Tawau
Sejarah Masyarakat Melayu di Tawau
Namun begitu, mengikut sejarah silamnya semasa kewujudan Tawau sebagai sebuah perkampungan nelayan seratus tahun dahulu, terdapat juga sebuah penempatan Melayu Islam tertua di Kalabakan yang pada ketika itu di bawah naungan Kesultanan Bulungan-Tarakan. Pemimpin mereka pada masa itu ialah Bujong Seripa yang kemudian digantikan oleh adiknya Imam Salleh (1923-1958). Tidak jauh dari Kalabakan, terdapat sebuah lagi penempatan lama di Serudong yang diasaskan oleh Datu Alun bersama pengikut-pengikutnya, seorang kerabat diraja Kesultanan Bulungan yang membawa diri dari tanahairnya. Namun kini yang tinggal hanyalah tapak perkuburan bersejarah. ( Nota : Selain dari kerajaan Kesultanan Sulu yang menguasai tanah jajahan di kawasan utara Borneo, terdapat juga beberapa kawasan jajahan yang dikuasai oleh Kesultanan Bulungan ( yang berpusat di Tanjung Palas ) dan Kerajaan Tidung Tengara ( yang berpusat di Tarakan )). Tawau pada masa itu hanyalah sebuah kampung yang belum dimajukan, didiami seramai 200 penduduk kampung yang mendirikan rumah-rumah kampung di tepi-tepi sungai dan di kawasan kuala sungai Tawau. Sebahagian besar muka buminya masih lagi hutan tebal dan belum lagi terdapat sebarang bentuk pembangunan sama ada pejabat kakitangan Kerajaan Inggeris atau sebarang penerokaan hutan untuk pertanian.
Litar Batu Tiga
Pada tahun 1985, litar ini diperbaharui dengan penambahan jarak litar daripada 3.38 km kepada 3.693 km manakala penambahan selekoh pada selekoh 11 turut diadakan. Pada tahun yang sama, perlumbaan antarabangsa pertama iaitu Kejohanan Kereta Sport Sedunia telah dimenangi oleh Jacky Ickx yang menaiki Porsche 962C.
Melayu Tawau
Sejarah Masyarakat Melayu di Tawau
Namun setelah kampung Tawau Lama ini dimajukan oleh British sebagai kawasan penanaman kelapa ( kopra ) dan tembakau serta bermulanya aktiviti perlombongan arang batu yang bernilai tinggi di Silimpopon, Tawau Lama kemudiannya bertukar wajah menjadi sebuah pekan yang berkembang maju. Tawau telah dijadikan sebagai pusat pentadbiran British yang serba lengkap. Pejabat residen Inggeris dan rumah pegawai serta kakitangan Kerajaan Inggeris telah dibina. Begitu juga balai polis, gudang-gudang kastam, rumah sakit dan beberapa sekolah mubaligh turut dibina. Pekan Tawau Lama pula menjadi pekan yang begitu ramai penduduknya dan dipenuhi dengan deretan kedai-kedai kayu.
Litar Batu Tiga
Perlumbaan Superbike Sedunia telah diadakan pada tahun 1990 dan 1991 di litar ini. Pada tahun 1991 sehingga 1997 ia menjadi hos kejohanan Grand Prix motosikal Malaysia. Dengan kejuaraan empat kali berturut-turut di litar ini sehingga tahun 1997 Mick Doohan menjadi penunggang paling berjaya bagi kelas 500cc di Litar Batu Tiga. Kemudian acara Grand Prix motosikal Malaysia berpindah ke Litar Pasir Gudang dan kemudiannya ke Litar Antarabangsa Sepang.
Litar tersebut telah ditutup berikutan pembukaan Litar Antarabangsa Sepang. Pada tahun 2003 kerajaan negeri Selangor pimpinan Khir Toyo telah menjual tapak Litar Batu Tiga kepada pemaju perumahan; seterusnya, litar tersebut dirobohkan dan dibangunkan semula dengan projek perumahan D'Kayangan.
Melayu Tawau
Sejarah Masyarakat Melayu di Tawau
Pembangunan yang pesat di kawasan Tawau Lama ini menyebabkan ramai masyarakat Melayu khususnya masyarakat Melayu Tidung yang sebelum ini tinggal lama di kawasan Tawau Lama telah berpindah ke kawasan di luar Tawau Lama yang lebih selesa seperti di Kuala Apas dan di Kuala Merotai. Mereka menjadi penduduk dan pemilik tanah di sana hingga ke saat ini. Manakala masyarakat Melayu Suluk pula banyak yang berpindah dari Tawau Lama dan mendiami kawasan perkampungan di Tinagat, Membalua, Ranggu dan Indrasabah. Mereka juga menjadi penduduk tetap dan pemilik tanah di sana hingga ke hari ini. Di Pulau Sebatik juga terdapat perkampungan nelayan Melayu lama di Sungai Tamang sebelum kewujudan pekan Wallace Bay sebagai pusat pentadbiran di sana.
Setelah Syarikat North Borneo British bertapak dan menjadikan Tawau sebagai sumber kekayaan ekonomi mereka, telah membawa perantau perantau, peniaga dan pedagang untuk singgah dan menetap di Tawau. Kehadiran perantau perantau Bugis Wajo dari Kutei dan Sengkang ( Puado dan Mepata ) untuk membuka kebun kebun kelapa serta kehadiran ramai lagi perantau Melayu yang lain sama ada Arab, Banjar, Jawa dan Melayu Malaya mewujudkan masyarakat Melayu yang pelbagai. Manakala kehadiran imigran-imigran dari tanah besar Cina untuk membuka kedai dan bekerja di lombong arang batu di Silimpopon serta kehadiran pegawai-pegawai Inggeris serta polis polis berbangsa Sikh telah mewujudkan pelbagai komuniti pelbagai bangsa di Tawau.
Kampung Sungai Tegas
Negeri Kedah merupakan sebuah negeri yang terkenal sebagai sebuah negeri pertanian yang maju di Malaysia, terutamanya sebagai pengeluar padi terbesar, menghasilkan 70% pengeluaran hasil padi.2017. Salah satu makanan tradisi istimewanya adalah laksa Kedah.
Poskod
Poskod yang digunakan di Kampung Sungai Tegas, Serdang, Kedah adalah 09800.
Melayu Tawau
Sejarah Masyarakat Melayu di Tawau
Selepas itu, barulah wujud ladang ladang getah yang dibuka oleh ahli peniagaan dari Jepun seperti Kuhara Plantation milik Mr Kuhara seperti Ladang Merotai, Ladang Table, Ladang Tiger dan Ladang Sungai Imam dan juga Kubota Plantation milik Mr Kubota. Selepas perang Jepun tamat, ladang-ladang kepunyaan bangsa Jepun seperti Kuhara Plantation ini diambilalih sepenuhnya oleh British dan ditukarkan namanya kepada Borneo Abaca Limited ( BAL ). Begitu juga dengan kewujudan North Borneo Timber ( NBT ) yang berpusat di Wallace Bay pada awal era pemerintahan British yang bertujuan memonopoli sumber kekayaan hasil kayu balak di Tawau pada ketika itu.
Kedatangan masyarakat berbangsa Cina pula pada mulanya ialah untuk bekerja sebagai pelombong arang batu di Silimpopon, 80 km dari Tawau pada era 1900an. Cowie Harbour Coal Company telah ditubuhkan pada tahun 1905 untuk memonopoli kekayaan sumber arang batu di Tawau dan menarik minat orang-orang Cina dari Tanah besar China untuk berhijrah ke Tawau. Setelah lombong arang batu ini tutup, mereka mendiami pula kawasan bandar baru di kawasan yang dipanggil 'Tanjung' setelah Tawau Lama ditinggalkan kerana kawasannya kurang strategik. Kemudiannya, ramai di kalangan orang-orang Cina ini menceburi bidang perniagaan di kalangan masyarakat tempatan. Mereka pada asalnya membuka perniagaan kecil-kecil seperti menjual minyak gas, beras, ikan dan sayur untuk keperluan masyarakat tempatan. Namun dengan kesungguhan mereka dalam perniagaan, mereka telah mampu mengisi di rumah-rumah kedai yang disediakan pihak British di Pekan Tanjung dan berjaya menjadi kaya raya hingga ke hari ini.
Akhirnya Tawau Baru ( yang berpindah lokasi di Kawasan Tanjung )menjadi pekan yang bertambah maju dengan terbinanya pelbagai kemudahan awam yang disediakan kerajaan British pada masa itu. Kerajaan British juga banyak membina kemudahan infrasruktur di Pekan Tawau melalui PWD iaitu sebuah jabatan kerajaan yang ditanggungjawabkan untuk membina semua  jalanraya di Tawau yang menghubungkan kampung kampung dengan Pekan Tawau. Selain itu, hospital, sekolah, balai polis dan pasar-pasar, rumah-rumah kedai juga dibina termasuklah pelabuhan Tawau yang merupakan laluan dan pintu masuk utama ke Tawau pada masa itu.
PKMT, PIT dan USNO
Semasa Tawau berada di bawah pemerintahan British yang diwakilkan oleh Residen (Alexander Rankin Dunlop sebagai Residen Inggeris yang pertama dilantik pada 1 Mac 1889) dan Pegawai Daerah Inggeris (John H. Molyneux adalah Pegawai Daerah Inggeris yang pertama dilantik pada 7 Mei 1903), komuniti di Tawau boleh dikatakan terbahagi kepada 3 kumpulan iaitu masyarakat Melayu peribumi, masyarakat bangsa Cina dan masyarakat bangsa Inggeris sebagai pemerintah dan pegawai kerajaan (termasuklah anggota polis berbangsa Sikh yang dibawa dari negara India). Ketika itu, orang-orang Melayu telah memilih pemimpin di kalangan mereka sebagai wakil mereka yang diktiraf oleh kerajaan British sebagaimana British (termasuk juga komuniti bangsa Cina) mengiktiraf kewujudan orang-orang Melayu sebagai masyarakat peribumi di Tawau.