cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
काबुल
हिंदुकुश पर्वतरांगेत काबुल नदीच्या काठी वसलेले हे शहर १,८०० मीटर (५,९०० फूट) उंचीवर आहे. येथील लोकसंख्या अंदाजे २५ लाख आहे. हे शहर याच नावाच्या प्रांताचे प्रशासकीय केन्द्र आहे.
वाहतूक
काबुल अफगाणिस्तानच्या गझनी, कंदहार, हेरात आणि मझार-ए-शरीफ शहरांशी महामार्गांनी जोडलेले आहे. याशिवाय येथून पूर्वेस पाकिस्तान व उत्तरेस ताजिकिस्तानकडे जाणारे महामार्ग आहेत.
काबुल आंतरराष्ट्रीय विमानतळ येथील मुख्य विमानतळ आहे. येथून जवळ असलेला बागराम विमानतळ अमेरिकेने बांधला असून तो मुख्यत्वे लष्करी विमानतळ आहे.
वर्ग:अफगाणिस्तानमधील शहरे वर्ग:आशियातील देशांच्या राजधानीची शहरे वर्ग:काबुल प्रांत
रूई (राहाता)
रुई महाराष्ट्राच्या अहमदनगर जिल्ह्यामधील राहाता तालुक्यातील गाव आहे.
स्थान
रुई गाव शिर्डी शहरानजीक वसलेले आहे. पिंपळवाडी, निघोज, सावळीविहीर बुद्रुक, शिंगवे आणि कोकमठाण ही शेजारील गावे आहेत.
लोकसंख्या
गावाची लोकसंख्या ५२११ असुन २६९६ पुरुष आणि २५१५ स्त्रिया आहेत.
वर्ग:अहमदनगर जिल्ह्यातील गावे
उल्हास बापट (प्राध्यापक)
पुण्यातील प्रोफेसर बापट्स ॲकॅडमी ऑफ इंग्लिश ही एक मे १९९८पासून पुण्यात लक्ष्मी रोडवर सुरू असलेली नामवंत संस्था आहे. या संस्थेने पहिल्या दहा वर्षात १२००० विद्यार्थ्यांना इंग्रजीत बोलायला शिकविले.
प्राध्यापक बापटांची संस्था डॉक्टरांसाठी, इंजिनिअरांसाठी, वकिलांसाठी आणि चार्टर्ड अकौन्टन्ट्‌ससाठी त्यांच्यात्यांच्या गरजांनुसार इंग्रजी बोलण्याचे स्वतंत्र अभ्यासक्रम राबविते.
प्राध्यापक उल्हास बापट एम.ए. एल्‌एल.बी आहेत. ते पुण्याच्या विधी महाविद्यालयात, एस.पी कॉलेजात आणि अमेरिकन फोर्ड फाउंडेशनच्या शैक्षणिक अभ्यासवर्गांत, कायदा आणि राज्यशास्त्र या विषयांचे अध्यापक होते. इंग्रजीचे उत्तम ज्ञान असल्याने त्यांना मुंबई उच्च न्यायालयात वकिली करणे सहज शक्य होते, पण त्याऐवजी त्यांनी इंग्रजी शिकविणारी ॲकॅडमी काढली. उल्हास बापट यांच्या उच्चविद्याविभूषित कुटुंबीय-पत्नी विनया, पुत्र अमोल आणि कन्या अपर्णा बापट मोडक-हे सर्वजण त्याच संस्थेत अध्यापन करतात.
उल्हास बापट यांचे पिढीजात चालत आलेले एक सायकलचे दुकान पुण्यात लक्ष्मी रोडवर होते. एके दिवशी अचानक ते दुकान बंद करून त्यांनी त्या जागेवर इंग्रजी शिकविणारी प्रबोधिनी काढली. या संस्थेतून दरवर्षी १००० विद्यार्थी इंग्रजी बोलण्यात तरबेज होऊन बाहेर पडतात. अनेकांना इथल्या शिक्षणाचा ब्रिटिश, अमेरिकन आणि ऑस्ट्रेलियन स्कॉलरशिप्स  मिळवून परदेशी जाण्यासाठी झाला आहे.
जाहीर सभांतून इंग्रजीत कसे बोलावे याचा वर्ग त्यांनी पुण्याच्या एस.पी. कॉलेजात सुरू केला. असा महाविद्यालयीन उपक्रम चालू करणारे उल्हास बापट बहुधा पहिलेच शिक्षक असावेत. त्यानंतर इंग्रजी शिकविणाऱ्या शिक्षकांची कमतरता पाहून त्यांनी असे शिक्षक तयार करण्यावर भर दिला. त्यासाठी बापट यांनी लंडनच्या एम्‌टीेएस या संस्थेत एक खास अभ्यासक्रम पुरा केला. त्यांनी केंब्रिज ॲकॅडमी ऑफ इंग्लिशचे आणि ऑक्सफर्डच्या सेंट क्लेअर्स कॉलेजचे सभासदत्व मिळविले.
इंग्रजी शिकविणारी संस्था काढली तरी प्रा. उल्हास बापट राज्यशास्त्र विसरले नाहीत. आजही ते भारतीय राज्यघटनेचे तज्ज्ञ म्हणून ओळखले जातात आणि अधिकारवाणीने त्या विषयावरचे लेख मराठी आणि इंग्रजी नियतकालिकांमधून लिहितात.
गोडे
गोडे हे एक मराठी आडनाव आहे.
वर्ग:मराठी आडनावे
गतिज ऊर्जा
गतिमान वस्तूमध्ये असलेली ऊर्जा. उदा० प्रकाश, ध्वनी, फिरणारी पृथ्वी, इत्यादींमधील ऊर्जा.भौतिकशास्त्रामध्ये एखाद्या वस्तूची गतीशील उर्जा ही त्याच्या गतीमुळे उर्जा असते.गतीशील उर्जा अशी व्याख्या दिली जाते की दिलेल्या वस्तुमानाच्या शरीरास गती देण्यासाठी आवश्यक कार्य.प्रवेग दरम्यान ही उर्जा मिळवून,जोपर्यंत वेग वाढत नाही तोपर्यंत शरीर ही गतीशील उर्जा कायम ठेवते.शरीराच्या सध्याच्या वेगापासून विश्रांतीच्या अवस्थेपर्यंत घसरत असताना शरीराद्वारे समान कार्य केले जाते.
व्याख्या
जेव्हा एखादी वस्तू/व्यक्ती गतीमध्ये असते त्यावेळेस त्या वस्तूमुळे निर्माण होणारी ऊर्जा म्हणजे गतिज ऊर्जा. उदाहरणार्थ, जेव्हा एखादी वस्तू स्थिर असते तेव्हा त्या वस्तूची उर्जा ही गतीमध्ये असेलेल्या वस्तू पेक्षा वेगळी असते.
जेव्हा वस्तू गतिमान अवस्थेत येते तेव्हा त्या वस्तूची एकूण उर्जा बदलते, जी त्याच्या गती, वजन इत्यादींवर अवलंबून असते यांस गतिज ऊर्जा असे म्हणतात.
गतीमुळे निर्माण होणाऱ्या उर्जेस गतिज ऊर्जा असे म्हणतात. एखाद्या वस्तूला त्याच्या स्थायी अवस्थेतून गतीमध्ये आणण्यासाठी लागणारी ऊर्जा ही त्या वास्तूच्या गतिज उर्जे समान असते. जेव्हा एखादी वस्तू गतिमान अवस्थेत येते त्यावेळेस त्या वस्तूस गतिज ऊर्जा प्राप्त होते आणि ही ऊर्जा वस्तूचा वेग बदलेपर्यंत सामान असते, जेव्हा वस्तूचा वेग कमी होतो आणि  ती स्थायी अवस्थेत येते तेव्हा वस्तूवर लावलेले बल हे बलामुळे निर्माण झालेली गती समान असते.
जेव्हा एखादी अवजड वस्तू गतिमान अवस्थेत असते ,तेव्हा त्याची गतिज ऊर्जा  ही खालीलप्रमाणे काढता येते :
E  = ½ * m  * v^ २
येथे m = वस्तूचे वजन(भार)आणि v  = वेग(गती) आहे.
उर्जा ही एक स्केलर मात्रा आहे, म्हणजे ती दिशा आणि परिमाण यावर अवलंबून नाही. जेव्हा भाराचे मूल्य दुप्पट होते, तेव्हा उर्जेचे मूल्य देखील दुप्पट होते, परंतु जेव्हा वेगचे मूल्य दुप्पट होते तेव्हा उर्जेचे मूल्य एक चतुर्थांश (¼) होते.
गतिज ऊर्जेची सर्वात महत्त्वाची संपत्ती म्हणजे कार्य करण्याची क्षमता. गतीच्या दिशेने जेव्हा वस्तूवर शक्ती वापरली जाते. कार्य आणि ऊर्जा एकमेकांशी संबंधित आहेत आणि त्यांचे मूल्य नियंत्रित केले जाऊ शकते.
गतीची उर्जा E = ½ * m * v^2 म्हणून व्यक्त केली जाते त्याचप्रमाणे कार्यशक्ती (F ) आणि अंतर (d )च्या आधारावर व्यक्त केले जाते:
W  = F  * d
धोपतळा
धोपतळा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
राजीव दीक्षित
राजीव दीक्षित हे एक भारतीय समाज सुधारक होते. त्यांनी "स्वदेशी चळवळ" बळकट केली, आपल्या अनेक व्याखानांतून त्यांनी स्वदेशी उत्पादनांंबद्दल जनमानसांत प्रचार केला व लोकांना स्वदेशी वापराचे महत्त्व पटवून देण्याचा प्रयत्‍न केला. ते "भारतीय स्वाभिमान आंदोलन"चे संस्थापक म्हणून ओळखले जातात.
राजीव भाई दिक्षित एक क्रांतिकारी होते.त्यांनी संपूर्ण भारतीय इतिहासाचा अभ्यास केला. ते स्वदेशी जागरणकर्ता होते.
आयुष्य
राजीव दीक्षित यांचा जन्म ३० नोव्हेंबर इ.स. १९६७ रोजी उत्तर प्रदेशातील, अलिगढ जिल्ह्यातील नाह गावात झाला. त्यांचे बारावीपर्यंतचे शिक्षण फिरोजाबाद जिल्ह्यात झाले. त्यांनी एम.टेक.ची पदवी आय.आय.टी कानपूरमधून प्राप्त केली, आणि डॉक्टरेट फ्रान्समधून घेतली. ते अविवाहित होते. उच्च पगाराची नोकरी सोडून त्यांनी आपले आयुष्य स्वदेशासाठी व्यतीत केले.
स्वदेशीचे महत्त्व पटवून देण्यासाठी त्यांनी तयार केलेल्या ध्वनिफितींमुळे ते प्रसिद्ध झाले. त्यांनी व्याख्याने ध्वनिमुद्रित करून ती नंतर लोकांना उपलब्ध होतील याची परिपूर्ण काळजी घेतली होती. भारताचा काळा पैसा विदेशी बँकामध्ये अनधिकृतरीत्या कसा फिरतो आहे, हे पण त्यांनी उघड करून दाखवले.
अचानक मृत्यू
भिलाईमध्ये व्याख्यानासाठी दौऱ्यावर असताना, ३० नोव्हेंबर २०१० रोजी त्यांचे अचानक निधन झाले. त्यांचा मृत्यू हृदयविकाराने झाला असे प्राथमिकरित्या समजण्यात आले होते, परंतु अजूनही त्यांच्या मृत्यूचे खरे कारण अज्ञात आहे.
देनुवन फर्नांडो
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
उ
हा मराठी भाषेतील एक वर्ण आहे. हा 'ऱ्हस्व स्वर' आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी भाषेतील वर्ण वर्ग:स्वर
मोगूबाई कुर्डीकर
मोगूबाई कुर्डीकर (जुलै १५, इ.स. १९०४ - फेब्रुवारी १०, इ.स. २००१) या हिंदुस्तानी संगीतातील मराठी गायिका होत्या. त्या जयपूर-अत्रौली घराण्याच्या शैलीत गायन करत असत. त्यांना आग्रा घराणे व जयपूर-अत्रौली घराणे ह्या दोन मातब्बर संगीत घराण्यांच्या शैलीतील संगीत शिकायला मिळाले. मोघूबाई या ’गानतपस्विन” या उपाधीने ओळखल्या जातत.
पूर्वायुष्य
गोवा राज्यातील कुर्डी या गावी एका मराठा गोमंतक समाजातील कलावंत परिवारात मोगूबाईंचा जन्म झाला. लहानपणी त्यांना 'मोगू' या नावाने संबोधत असत. त्यांच्या आईने त्यांना वयाच्या दहाव्या वर्षी गाणे शिकण्यासाठी जांबवली गावातील देवळात आलेल्या हरिदास साधूंकडे पाठविले व नंतर मोगूबाई व त्यांची आई जयश्रीबाई 'चंद्रेश्वर भूतनाथ संगीत मंडळी'त नोकरी करू लागल्या. मायलेकींनी 'भक्त ध्रुव', 'भक्त प्रल्हाद' अशा अनेक नाटकांत भूमिका केल्या व पदे गायली. तिथे मोगूबाई काम करत असताना त्यांच्या आईचा देहान्त झाला. पुढे ती संगीत मंडळी बुडीत निघाल्यावर मोगूबाईंनी 'सातारकर स्त्री संगीत मंडळी' ह्या नाटक कंपनीत काम सुरू केले. तिथे त्यांनी 'पुण्यप्रभाव' संगीतिकेत 'किंकिणी'ची भूमिका, 'सुभद्रा' नाटकात 'सुभद्रे'ची भूमिका अशा अनेक भूमिका केल्या. त्यांना ती नोकरी सोडावी लागली. काही काळ त्यांचे वास्तव्य सांगली येथे होते. तिथे त्यांना इनायत खान यांनी संगीत शिकविले, परंतु काही काळाने ते खंडितही केले. सांगली येथेच मोगूबाईंचा उस्ताद अल्लादिया खान यांच्याशी परिचय झाला व त्या खानसाहेबांकडे संगीत शिकू लागल्या. पुढे संगीत शिक्षणाच्या ध्यासाने त्या मुंबईस येऊन पोहोचल्या. उस्ताद अल्लादिया खान यांच्यानंतर त्यांना उस्ताद बशीर खान व विलायत हुसैन खान ह्या आग्रा घराण्यातील विख्यात गायकांचे मार्गदर्शनही लाभले. नंतर त्या पुन्हा उस्ताद अल्लादिया खान यांचेकडे जयपूर घराण्याच्या शैलीतील गायनाची साधना करू लागल्या.
सांगीतिक कारकीर्द
वयाच्या त्र्याण्णव्या वर्षी इ.स. २००१ मध्ये त्यांचे निधन झाले.
पुरस्कार व सन्मान
इ.स. १९६९ मध्ये त्यांना संगीत नाटक अकादमी पुरस्काराने गौरविण्यात आले. तसेच भारत सरकारने इ.स. १९७४ मध्ये त्यांना पद्मभूषण पुरस्कार देऊन त्यांचा सन्मान केला. इ.स. १९८० मध्ये त्यांना संगीत संशोधन अकादमी पुरस्कार जाहीर करण्यात आला. इ.स. १९७६ मध्ये त्या गोवा येथे भरलेल्या अखिल भारतीय गंधर्व महाविद्यालयाच्या संगीत परिषदेच्या अध्यक्षपदी होत्या.
मोगूबाईंच्या नावे संगीत कलावंतांना ’गानतपस्विनी मोघूबाई कुर्डीकर’ या नावाचा पुरस्कार दिला जातो. हा पुरस्कार मिळालेले कलाकार :-
बाह्य दुवे
वर्ग:गोवेकर व्यक्ती वर्ग:मराठी गायक वर्ग:हिंदुस्तानी गायक वर्ग:भारतीय शास्त्रीय गायक वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते वर्ग:पुण्यभूषण पुरस्कार विजेते वर्ग:इ.स. १९०४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००१ मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पुरोहित (आडनाव)
पुरोहित हे एक मराठी आडनाव आहे. हे कऱ्हाडे ब्राह्मणांमध्ये आढळते. हे आडनाव असलेले लोक पौरोहित्य करतात म्हणून त्यांना पुरोहित असे नाव आहे.
वर्ग:मराठी आडनावे
कात्रे
कात्रे हे मराठी आडनाव आहे. हे कऱ्हाडे ब्राह्मणांमध्ये आढळते.
वर्ग:मराठी आडनावे
पद्मावती शाळिग्राम
पद्मावती शाळिग्राम (इ.स. १९१८ - हयात) या हिंदुस्तानी संगीतातील मराठी गायिका आहेत. त्या जयपूर-अत्रौली घराण्याच्या शैलीने हिंदुस्तानी गायन करतात.
बोरगावकिवळा
बोरगावकिवळा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील लोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
लिन थॉमस
डेरिथ लिन थॉमस (२९ सप्टेंबर, १९३९:वेल्स - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९६६ ते १९७६ दरम्यान १० महिला कसोटी आणि १२ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. लीन ने १९८२ महिला क्रिकेट विश्वचषकात आंतरराष्ट्रीय XIतर्फे १२ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने सुद्धा खेळली आहे.
वर्ग:इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:आंतरराष्ट्रीय XI महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३९ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
जलचिकित्सा
अभिमंत्रित क्या है
जल को अभिमंत्त्रित करना पुरानी पद्धतियों पर अधारित है। जल में मंत्रो द्वारा अभिमंत्रित करके उसे पिया जाता था या फिर छिड़का जाता था। जिस से भय और नकारत्मकता,रोग आदि समस्या दूर की जाती थी। भिन्न भिन्न मंत्रो से भिन्न भिन्न कार्यो की सिद्धि होती है। जो की बोहोत फायदे मंद साबित होती है । जल ही नहीं बहोत सी ऐसी चीजें है जिसे अभिमंत्रित किया जा सकता है।
विधि
जल अभिमंत्रित करने की विधि
एक तांबे के लोटे में जल ले कर जल को हाथ में लेकर मंत्र उच्चारण करे उसके बाद उस जल को छिड़के या फिर जल का पान करे ऐसे कुछ दिन करते रहने से समस्या दूर होती है। कार्यो के सिद्धि के लिए भिन्न भिन्न मंत्र होते है ।
दूसरी प्रक्रिया लोटे में जल ले लोटे में मंत्र बोले और या फिर लोटे के मुख पर हाथ रख कर मंत्र उच्चारण करे और जल को पिए या घर आदि पर छिड़के
इशान जयरत्ने
हदीगल्लगे इशान अंजना जयरत्ने (२६ जून, १९८९:कोलंबो, श्रीलंका - ) हा श्रीलंकेचा प्रथमवर्गीय क्रिकेट खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाज आणि जलद-मध्यमगती गोलंदाजी करतो.
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ध्वनी चिकित्सा
ही ध्वनी,गायन,रागदारी वापरून करण्यात येणारी चिकित्सा आहे. ही बरीच महागडी चिकित्सापदधती आहे.या पद्धतीचा वापर अनेक प्रकारच्या रोगात होतो.विशेषतः मानसिक रोगात ही पद्धत जास्त प्रभाव पाडणारी आहे.तसेच निद्रानाश रोगातही याचा वापर करतात.
वर्ग:चिकित्सा पद्धती Sound therapy
स्थितीज ऊर्जा
पदार्थामधील साठवलेली ऊर्जा उदा. धरणातील पाण्याची ऊर्जा, अणू रेणूंच्या बंधांमधील ऊर्जा
हेसुद्धा पहा
वर्ग:भौतिकशास्त्र वर्ग:ऊर्जा
किरण करमरकर
किरण करमरकर (जन्मदिनांक अज्ञात - हयात) हे भारतीय दूरचित्रवाणी, चित्रपट व नाटकांत काम करणारे अभिनेते आहे. स्टार प्लस वरील हिंदी धारावाहिक कहानी घर घर की मधील ओम अगरवाल ह्या व्यक्तिरेखेसाठी ते प्रसिद्ध आहेत.
कारकीर्द
करमरकरांची कारकीर्द मराठी रंगभूमी व व्यावसायिक जाहिरातींमधून झाली. एकता कपूर यांनी दिग्दर्शित केलेल्या घर एक मंदिर या हिंदी दूरचित्रवाणी मालिकेमधून त्यांना प्रसिद्धी मिळाली. इ.स. २००० मध्ये सुरू झालेल्या कहानी घर घर की या मालिकेत अभिनेत्री साक्षी तन्वरच्या पार्वती ह्या व्यक्तिरेखेचा पती असलेल्या ओम आगरवालच्या भूमिकेमध्ये किरण करमरकरांना प्रेक्षकांचा भरपूर आणि चांगला प्रतिसाद मिळाला. त्यानंतर त्यांनी अनेक दूरचित्रवाणी मालिकांमध्ये विविध भूमिका साकारल्या. कलर्स टीव्ही वरील उतरन ह्या मालिकेत त्यांनी तेजसिंग बुंदेलाची खलनायकी भूमिका केली आहे.
करमरकरांनी काही बॉलीवूड चित्रपटांमध्ये सुद्धा छोट्या भूमिका केल्या. त्याच बरोबर हिंदी व मराठी नाटकांत पण काम केले. २००६ मध्ये भावना बलसावर ह्यांच्या समवेत मेरा नाम जोकर ह्या विनोदी नाटकात ते प्रमुख भूमिकेत दिसले. नाटकाचे दिग्दर्शन बलसावर ह्यांच्या आई व प्रसिद्ध अभिनेत्री शुभा खोटे ह्यांचे होते. २०१० मध्ये चंद्रकांत कुलकर्णी दिग्दर्शित बस इतनासा ख्वाब है नाटकात शेफाली शाह सोबत ते दिसले.
त्यांच्या क्षणोक्षणी ह्या चित्रपटासाठी त्यांना महाराष्ट्र शासनाचा पुरस्कार प्रदान करण्यात आला आहे.
खाजगी जीवन
आपल्या खाजगी जीवनात करमरकर हे अभिनेत्री रिंकू धवन ह्यांच्याशी विवाहबद्ध आहेत. रिंकू धवन ह्यांनी कहानी घर घर की मालिकेत करमरकरांच्या बहिणीची भूमिका बजावली होती.
चित्रपट कारकीर्द
करमरकर, किरण करमरकर, किरण करमरकर, किरण
आषाढी वारी (पंढरपूर)
आषाढी वारी (पंढरपूर) म्हणजे वारकरी भक्तांनी आषाढी एकादशीनिमित्त पंढरपूर पर्यंत केलेली पदयात्रा होय. वारकरी संप्रदाय म्हणजे पंढरपूर येथील विठ्ठलच्या वारीला जाणाऱ्या लोकांचा संप्रदाय. या संप्रदायाचे एक महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे आषाढी वारी. या वारीमध्ये अनेक जाति-धर्माचे लोक तसेच मराठा, महार, लिंगायत व इतर जातींचे भाविक भक्त सुद्धा जास्तीत जास्त संख्येने सहभागी होतात. वारी हा एक आनंद सोहळा असतो.
आषाढी वारी म्हणजे काय?
वारी म्हणजे महाराष्ट्रातील विविध गावांपासून सुरू होऊन पंढरपूर येथे संपणारी सामुदायिक एक पदयात्रा होय. वारी ही महाराष्ट्रातील एक धार्मिक व सांस्कृतिक परंपरा आहे. ही वारी आषाढ आणि कार्तिक महिन्यातील शुद्ध एकादशी अशा दोन्ही वेळा होते. आळंदी येथून संत ज्ञानेश्वर यांच्या पादुका आणि देहू येथून संत तुकाराम यांच्या पादुका पालखीत ठेवून ती पालखी रथातून पंढरपूर येथे मार्गस्थ होते. संत ज्ञानेश्वर, संत एकनाथ, संत तुकाराम हे वारकरी संप्रदायातील महत्त्वाचे संत होत. वारकरी संप्रदायात लहान मोठा हा भेद नाही. तसेच नामजपाने पुण्य मिळते हा भाव आहे. एकादशी आणि इतर पवित्र दिवशी नित्यनेमाने पंढरपूरला जाणे म्हणजेच वारी होय. जो नियमित वारी करतो तो वारकरी. वारकरी जो धर्म पाळतात त्याला वारकरी धर्म असे म्हणतात. वारकरी धर्मालाच भागवत धर्म म्हटले जाते. ’पंढरीचा वास, चंद्रभागेस्नान, आणिक दर्शन विठोबाचे’ या इच्छेपोटी वारकरी वारी चुकवत नाहीत, अशी भागवत संप्रदायाची धारणा आहे. त्यामुळेच आषाढी वारी ही प्रत्येक वारकरी महिलापुरुषांच्या मनात आदराचे आणि श्रद्धेचे स्थान बाळगून आहे असे मानले जाते.
माळकरी/वारकरी
वारी करणाऱ्या व्यक्तीस वारकरी म्हणतात. भगवान विष्णूंचा अवतार असलेल्या पांडुरंगाचे/विठ्ठलाचे हे भक्त असतात. आपले कर्तव्यकर्म निष्ठेने करीत असता ते भगवंताचे विस्मरण होऊ देऊ नये यासाठी गळ्यात तुळशीची माळ घालतात. ह्या माळेच्या जपमाळ म्हणून उपयोगाशिवाय, ती गळ्यात घातल्याविना वारकरी होता येत नाही असे वारकरी पंथ सांगतो. 'स्नान करून भाळी गोपीचंदनाचा टिळा लावावा. नित्यनेमाने हरिपाठ म्हणावा. संतांचे ग्रंथ वाचावेत. देवाच्या मूर्तीचे दर्शन घ्यावे. भजन-कीर्तनात सहभाग घ्यावा. पंढरपूरवारी करावी तसेच एकादशीव्रत करावे. सात्त्विक आहार, सत्त्वाचरण करावे. परोपकार आणि परमार्थही करावा. जीवनातील बंधनातून, मोहातून हळूहळू बाजूस होऊन पांडुरंगाशी एकरूप व्हावे, नामस्मरण करावे' असा साधा आणि उघड परमार्थ वारकरी संप्रदायाने सांगितला आहे. वारकरी धर्मात कोणत्याही कार्याची सुरुवात करताना '''पुंडलिक वरदा हरी विठ्ठल श्री ज्ञानदेव तुकाराम | पंढरीनाथ महाराज की जय! ''' असा जयघोष केला जातो. स्थानपरत्वे या जयघोषात "पंढरीनाथ 'भगवान' की जय" असा भेद आढळतो. अनेक ठिकाणी "माउली ज्ञानेश्वर महाराजकी जय", "जगद्गुरू तुकाराम महाराजकी जय", "शान्तिब्रह्म एकनाथ महाराज की जय" अशी विविधता आढळते. या जयघोषाला वारकरी महावाक्य किंवा वारकरी महाघोष म्हटले जाते.
वारीचा इतिहास
पायी केल्या जाणाऱ्या पंढरीच्या वारीची परंपरा बरीच जुनी आहे. तेराव्या शतकात ही परंपरा असल्याचे उल्लेख सापडतात. संतश्रेष्ठ ज्ञानदेवांच्या घराण्यात पंढरीच्या वारीची परंपरा होती. त्यांचे वडील वारीला जात असल्याचा उल्लेख आढळतो. ज्ञानदेवांनी भागवत धर्माची पताका खांद्यावर घेऊन सर्व जातीपातींच्या समाजाला एकत्रितपणे या सोहळ्यात सामील करून घेतले. हेच व्यापक स्वरूप जपत पुढे एकनाथ महाराज, तुकाराम महाराज, मल्लप्पा वासकर यांसारख्या संतांनी वारीची परंपरा चालवली. संत तुकाराम महाराज यांच्याही कुटुंबात वारीची परंपरा होती. संत साहित्याचे अभ्यासक डॉ. सदानंद मोरे म्हणतात- "पंढरपूरची वारी हा वारकरी संप्रदायाचा मुख्य आचारधर्म होय. वारी ही ज्ञानदेव पूर्वकालीन प्रथा आहे, किंबहुना वारकरी हे नावच वारीमुळे पडले आहे. वारीतून या संप्रदायाची सामाजिकता आणि समाजाभिमुखता स्पष्ट होते. वारीची परंपरा सर्व संतांनी जतन केली आहे." ज्ञानदेवांच्या कर्तृत्वामुळे हा संप्रदाय जनमानसावर प्रभाव गाजवून महाराष्ट्रव्यापी झाला; परंतु संप्रदायाचा आद्य प्रवर्तक ठरतो भक्त पुंडलिकच. भक्त पुंडलिकापासून या संप्रदायाला इतिहासाला सुरुवात होते. या इतिहासाचे पुढील कालखंडांत विभाजन करता येईल-
प्रकार
वारीचे दोन प्रकार आहेत. या जोडीने माघी व चैत्री वाऱ्याही होतात.
पालखी सोहळा
हैबतबाबा हे सातारा जिल्ह्यातील आरफळ गावचे देशमुख होते. हैबतबाबा यांच्या प्रेरणेने या पालखी सोहळ्याला विशेष महत्त्व प्राप्त झाले. आधुनिक युगातही वारीची ही परंपरा समाजातील सर्व स्तरांतील लोकांचा आस्थेचा विषय असल्याचे दिसून येते.
ज्ञानदेवांची पालखी :- हैबतबाबांनी  ज्ञानेश्वर महाराजांच्या पादुका पालखीत घालून दिंडी-समारंभांसह, थाटा ने ऐश्वर्याने व सोहळ्याने पंढरपूरला नेण्याची प्रथा चालू केली. तिला आज आणखी वैभव प्राप्त झाले आहे. श्री ज्ञानदेवांच्या पालखी सोहळ्यास पूर्वी हत्ती, घोडे वगैरे लवाजमा श्रीमंत राजेसाहेब (औंध) यांच्याकडून येत असे. या खर्चास साहाय्य त्या त्या वेळचे राजे व श्रीमंत पेशवे सरकार करीत असे. पुढे कंपनी सरकारचा अंमल सुरू झाल्यावरही खर्चाची तरतूद सरकारकडून होत असे. सरकारने इ.स. १८५२ मध्ये पंचकमिटी स्थापन करून त्या कमिटीच्या नियंत्रणाखाली ज्ञानेश्वर महाराजांच्या पालखीची व्यवस्था केली.
तुकोबांची पालखी :- तुकाराम महाराजांचे पूर्वज विश्वंभर बाबा हे ज्ञानदेव-नामदेवांच्या समकालीन होते. त्यांच्या घराण्यात पंढरीची वारी होती. स्वतः तुकोबा चौदाशे टाळकरी घेऊन प्रत्येक शुद्ध एकादशीस पंढरपुराला जात असत. तुकोबांच्या निधनानंतर त्यांचे कनिष्ठ पुत्र नारायण महाराज यांनी वारीचे रूपांतर पालखी सोहळ्यात केले. वारीची परंपरा त्यांनी चालू ठेवलीच पण देहू देवस्थानची सर्वांगीण वाढही केली.
एकोणिसाव्या शतकाच्या अखेरीस ज्ञानोबा-तुकाराम या दोघांच्या पालख्या निघत असत. निवृत्तीनाथ,सोपानदेव, मुक्ताबाई, जनार्दन स्वामी, एकनाथ, सावता माळी, रामदास स्वामी संत गजानन महाराज यांची पालखी शेगाव या साधूंच्या पालख्याही दर्शनासाठी पंढरीस येतात. महाराष्ट्राच्या विविध भागांतून पालख्या येतात व यात लाखो भाविक सहभागी होतात.ज्ञानोबा -तुकारामच्या जयघोषात, अभंग म्हणत, पारंपरिक खेळ खेळत या पालख्या पंढरपूरला जातात.
दिंडी योजना
वारीला जाण्यासाठी संपूर्ण भारतातून वारकरी; पालखी सोहळ्यात सहभागी होतात हे याचे वैशिष्ट्य म्हणावे लागेल. वारीला जाणा-या वारकरी भक्तांच्या सोयीसाठी दिंडी संकल्पनेची योजना असते. प्रत्येक दिंडीचा एक प्रमुख असतो. प्रमुख व्यक्ती स्त्री किंवा पुरुष कुणीही असते. काही धार्मिक संस्थाने, मंदिरे यांच्या दिंड्याही वारीत सामील होतात. वारकरी मंडळींची निवास-भोजन तसेच अन्य सुविधा यांची व्यवस्था प्रत्येक  दिंडीमार्फत केले जाते. मुक्कामाच्या ठिकाणी दिंडीचे संबंधित सदस्य पुढे जाऊन अशा सर्व व्यवस्था करीत असतात. या नोंदणीकृत दिंड्याना क्रमांक दिलेले असतात. वारीत रथाच्या पुढे व पाठी अशा क्रमांकानेच या दिंड्या मार्गस्थ होत राहतात. हा एक शिस्तीचा भाग आहे असे मानले जाते.
पालखी रथ
हा पालखी सोहळा पंढरपूरला घेऊन जाण्याचे काम हे महाराष्ट्राची शान खिल्लार बैलांकडे असते. ही खिल्लार बैल आपल्या खांद्यावर रथ ओढत नेऊन हा प्रवास करतात. खूप कष्टाचे काम असल्याने हे काम करण्यासाठी फक्त महाराष्ट्रातील सुंदर, धिप्पाड अशा खिल्लार या गोवंशाची निवड या पालखी सोहळ्यांसाठी केली जाते. यामध्ये एक कमिटी देखील काम करते कि जी बैलजोडी निवडणे आणि सर्व गोष्टीकडे प्रामुख्याने लक्ष देते. या संपूर्ण सोहळ्यात एक डॉक्टरांची टीम देखील असते कि जी वेळोवेळी प्रत्येक मुक्कामाच्या ठिकाणी या खिल्लार बैलांची आरोग्याची काळजी घेतात. तसेच जर बैलांच्या पायाची पत्री खराब झाली असेल तर बैलांच्या पायाला पत्री मारणे देखील वेळोवेळी केले जाते. एक विशेष बाब सांगायची झाली तर भारतीय गोवंश भरपूर आहेत, पण या पालखी सोहळ्यासाठी फक्त खिल्लार गाय या उपजातीच्या पोटी जन्माला येणारे खिल्लार बैलच वापरण्याची प्रथा आहे.
ज्ञानदेवांची पालखी :- माउलींच्या पालखी सोहळ्याला बैलजोडी देण्याचा मान हा आळंदी गावातील फक्त ६ कुटुंबालाच मिळतो, आळंदी सोडून बाहेरील ग्रामस्थांना हा मान आजवर दिला गेलेला नाही. कारण ही प्रथा खूप काळापासून अशी चालूं आहे. पालखी रथ आळंदीहून पंढरपूरला जाताना १८ दिवसाचा प्रवास असतो.रथापुढे दिंडी क्र १ व ७ हा वै गुरुवर्य ब्रह्मचैतन्य तात्यासाहेब आबासाहेब महाराज वासकर यांचा मान आहे.रथामधे फक्त २ खिल्लार बैलच संपूर्ण प्रवास पूर्ण करतात आणि परतीच्या वारीला देखील तीच २ बैल पालखी रथ पंढरपूर ते आळंदी घेऊन येतात. जेव्हा माउलींचा पालखी सोहळा आळंदीहून पंढरपूरला जात असतो तेव्हा १८ दिवसात जातो, पण परतीच्या वारीला निम्म्या दिवसात पालखी रथ पंढरपूरहून आळंदी येथे येत असतो.
तुकोबांची पालखी :- तुकाराम महाराज यांच्या पालखी सोहळ्यामध्ये पुणे जिल्ह्यामधील कोणतेही कुटुंब पालखी रथाच्या बैलजोडीचा मानासाठी अर्ज भरू शकतात. यामध्ये रीतसर अर्ज भरून संस्था आणि डॉक्टरांची टीम योग्य अशा खिल्लार बैलांची निवड करतात. दरवर्षी २ वेगवगेळ्या कुटुंबाला हा मान दिला जातो. दोन कुटुंबाला मान दिल्या मुळे याचा फायदा खिल्लार बैलांना असा होतो कि, पहिल्या दिवशी एका कुटुंबाची बैल पालखी रथ ओढतात आणि दुसऱ्या दिवशी दुसऱ्या कुटुंबाची बैल रथ ओढतात, त्यामुळे पहिल्या दिवशीच्या बैलजोडीला एक दिवसाचा पूर्ण आराम मिळतो. अशा प्रकारे खिल्लार बैलांच्या साहाय्याने हा पालखी सोहळा सुंदररीत्या पार पाडतो. जेव्हा तुकाराम महाराजांचा पालखी सोहळा देहू ते पंढरपूरला जात असतो तेव्हा १८ ते १९ दिवसात जातो, पण परतीच्या वारीला निम्म्या दिवसात पालखी रथ पंढरपूरहून देहू येथे येत असतो.
वारीचे /पालखी सोहळ्याची वैशिष्ट्ये
वारीच्या दरम्यान होणारे रिंगण हे वारीचे वैशिष्ट्य मानले जाते. कडूस फाटा,वेळापूर आणि वाखरी येथे रिंगण होते. रिंगण ही एक पवित्र आणि श्रद्ध्येय संकल्पना आहे. मोकळ्या मैदानात वारकरी परस्परांचे हात धरून गोलाकार उभे राहतात. यातील मोकळ्या जागेतून ज्ञानेश्वर महाराजांचा घोडा धावतो. याला आदराने "माऊलीचा अश्व" असे म्हणतात. या अश्वावर स्वतः ज्ञानेश्वर महाराज आरूढ होतात अशी वारकरी संप्रदायात धारणा आहे.
धावा म्हणजे धावणे. असे मानले जाते की पंढरपूरला पायी जाता असताना संत तुकाराम महाराज यांना वेळापूर येथील छोटयाशा टेकडीवरून विठ्ठलाच्या देवळाच्या कळसाचे दर्शन झाले आणि विठ्ठलाच्या दर्शन ओढीने ते तिथून पंढरपूरपर्यंत धावत गेले. याचे स्मरण म्हणून वारकरी वेळापूरपासून पंढरपूरपर्यंत शेवटचा टप्पा धावत जातात.
आळंदी-पंढरपूर पालखीचे वेळापत्रक
आळंदी-पुणे-सासवड- लोण्ंद- फलटण - नातेपुते-माळशिरस- वेळापुर- भंडिशेगा-वाखरि-पंढरपूर अशा मार्गाने ही पालखी जाते.वाखरी येथे शेवटचे सर्व पालख्यांचे रिंगण होते.
परतवारी
वारी सगळ्यांनाच माहीत आहे. मात्र परतवारी माहीत असणारे आणि ती करणारे लोक खूप कमी आहेत. वारी करताना जागोजागी पावलापावलांवर दानशूर लोक सोयी सुविधा उपलब्ध करून देतात.मात्र ‘ परतवारी ‘च्या वेळी अतिशय कष्टप्रद प्रवास करावा लागतो. वारीला ग्लॅमर आहे, तर ' परतवारी'ला लाट ओसरून गेल्यानंतरचं वातावरण. अशी परतवारी नित्यनेमाने करणारे सुधीर महाबळ यांनी या विषयावर 'परतवारी' नावाचे पुस्तक लिहिले आहे.
देहू-पंढरपूर पालखीचे वेळापत्रक
देहू-पुणे-लोणीकाळभोर, यवत, वरवंड, बारामती, इंदापूर, अकलूज, वाखरी, पंढरपूर अशा मार्गाने ही पालखी जाते. वाखरी येथे शेवटचे रिंगण होते.
वारी/पालखी सोहळा दरम्यानचे विविध कार्यक्रम
वारीच्या वेळी निरनिराळ्या फडावर कीर्तन-प्रवचन आदी कार्यकम होतात.फड म्हणजे वारीप्रमुख  व त्यांच्या शिष्य मंडळींचा सुसंघटीत समुदाय. वारकऱ्याने ज्याच्याकडून माळ घेऊन वारी पत्करली असेल, त्याचा तो शिष्य असून वारीस आल्यावर नियमाने त्या त्या फडावर जाऊन तो कीर्तन -भजनादी श्रवण करतो. फडाचे नियंत्रण प्रमुखाकडे असून त्याची स्वतःची व त्याच्या अनुज्ञेने त्याच्या शिष्य मंडळींची कीर्तने व प्रवचने होतात. श्री नामदेव महाराजचा, वासकरांचा व देहूकरांचा फड हे प्रमुख फड असून पुढे वेळोवेळी त्यातून व काही स्वतंत्र फड निर्माण होऊन त्यांनी सांप्रदायिक वारी, भजनाच्या, कीर्तनाच्या परंपरा  चालू ठेवल्या आहेत.
समाजाच्या विविध स्तरातून सेवा
पंढरपूरला जात असलेल्या वारकरी समुदायाची सेवा करण्याची संधी समाजाच्या विविध स्तरातून घेतली जाते. काही मंडळी वैयक्तिक किंवा कौटुंबिक स्तरावर अशी सेवा पुरवितात. ज्यामध्ये वारीच्या मार्गावर उभे राहून वारक-यांना खाद्यपदार्थ पुरविणे, पाण्याची व्यवस्था, कपडे, वर्षावस्त्र देणे अशी सेवा केली जाते. सामाजिक संस्था, औद्योगिक संस्था या सुद्धा वारक-यांना विविध सुविधा पुरवितात. यामध्ये त्यांची सेवा करणे असा भाव असतो. काही वैद्यकीय संस्था आणि रुग्णालये वारकरी भक्तांच्या शारीरिक चाचणी, उपचार यांची काळजी घेतात.
शासकीय सुविधा
वारीसाठी भक्तांना वाहनांची सुविधा देण्यात येते. यासाठी शासकीय स्तरावर योजना राबविल्या जातात. पालकी मार्गाची पाहणी करणे, रस्त्यांची स्वछता, वैद्यकीय सेवा, पिण्याचे पाणी यांची व्यवस्था महाराष्ट्र शासनातर्फेकेली जाते.
शासकीय महापूजा
आषाढी एकादशीच्या पहाटे महाराष्ट्र्रचे मुख्यमंत्री सपत्निक श्री विठ्ठल आणि रुक्मिणीची महापूजा करतात. याला शासकीय पूजेचा दर्जा दिलेला आहे. त्यांच्या बरोबरच वारकरी समुदायातील एका दाम्पत्याला प्रतिवर्षी पूजेचा मान मिळतो. असा मान मिळणे वारकरी संप्रदायात आदराचे समजले जाते.
साहित्यातील चित्रण
देहू व आळंदीहून दरवर्षी लाखो वारकरी पायी वारीने पंढरपूरला जातात. ही परंपरा शेकडो वर्षांची असून पत्रकार कवी दशरथ यादव यांनी वारीच्या वाटेवर महाकादंबरी लिहिली असून त्यावर ’दिंडी निघाली पंढरीला’ हा चित्रपट तयार झाला आहे. यादव यांनी ‘दैनिक सकाळ’साठी वारीचे वार्तांकन केले होते, .त्यावर अभ्यास करून त्यानी पुस्तक लिहिले आहे. वारीचे खंडकाव्य व अभंग रचनाही त्यांनी केली आहे. वारीला जाणाऱ्या वारकऱ्याना जागोजागी दानशूर लोक सोयी सुविधा प्राप्‍त करून देतात. वारीहून परतताना मात्र वारकऱ्याना अतिशय कष्टप्रद प्रवास करावा लागतो. या परतीच्या प्रवासावर सुधीर महाबळ यांनी ‘परतवारी’ नावाचे पुस्तक लिहिले आहे. (प्रकाशन दिनांक ५-३-२०१७) याच वारी विषयावर चित्रपट दिग्दर्शक गजेंद्र अहिरे यांनी ‘विठ्ठल विठ्ठल’ नावाचा मराठी चित्रपट काढला. २००३ साली निघालेल्या या चित्रपटाला उत्तम चित्रपटाचा, गाण्यासाठीचा, संगीत दिग्‍दर्शनासाठीचा आणि चित्रपट दिग्‍दर्शनासाठीचा असे चार पुरस्कार मिळाले.
संशोधन आणि अभ्यास
वारी या विषयावर २०१८ साली आंतरराष्ट्रीय परिषदेत अभ्यासपूर्ण शोधनिबंध सादर केला गेला आहे.
वारकरी कीर्तन
वारकरी कीर्तन हा कीर्तन परंपरेतील वैशिष्ट्यपूर्ण प्रकार आहे.
कीर्तनकारांची यादी
बंडातात्या कराडकर
संदीपान महाराज शिंदे
पांडुरंग महाराज घुले
रामराव महाराज ढोक
प्रकाश महाराज जवंजाळ
किसन महाराज साखरे
मुकुंद काका जाटदेवळेकर
चंद्रशेखर महाराज देगलूरकर
चैतन्य महाराज देगलूरकर
अक्षय महाराज भोसले
प्रमोद महाराज जगताप
अमृत महाराज जोशी
चिदंबर महाराज साखरे
विनोद कृष्ण शास्त्री नायगव्हाणकर
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्राची संस्कृती वर्ग:हिंदू धर्माचे संप्रदाय  वर्ग:भागवत धर्म वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख वर्ग:आषाढी वारी
ध्यान चिकित्सा
वर्ग:चिकित्सा पद्धती वर्ग:रिकामी पाने
लृ
हा मराठी भाषेतील एक वर्ण आहे. हा 'ऱ्हस्व स्वर' आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी भाषेतील वर्ण वर्ग:स्वर
रोझमेरी गूडचाइल्ड
'''रोझमेरी पी. गूडचाईल्ड''' (१९३६:इंग्लंड - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९६६ मध्ये १ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३६ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पोंक्षे
पोंक्षे हे एक मराठी आडनाव आहे. हे आडनाव कोकणस्थ ब्राह्मणांमध्ये आढळते.
हे आडनाव असलेल्या व्यक्ती
वर्ग:मराठी आडनावे वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
पीटर पॉल रुबेन्स
पीटर पॉल ऱ्युबेन्स (Peter Paul Rubens; जून २८, इ.स. १५७७ - मे ३०, इ.स. १६४०) हा एक बेल्जियन चित्रकार होता. तो आपल्या ऐतिहासिक व बरॉक शैलीच्या व्यक्तीचित्र, वस्तूचित्र व निसर्गचित्रांसाठी ओळखला जातो.
चित्रकारीबरोबरच राजनैतिक कौशल्यासाठी देखील ऱ्युबेन्स प्रसिद्ध होता. इंग्लंडच्या पहिल्या चार्ल्सने त्याला सरदारकी बहाल केली होती.
बाह्य दुवे
वर्ग:बेल्जियन चित्रकार वर्ग:इ.स. १५७७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १६४० मधील मृत्यू
ग्रे ग्लोबल समूह
ग्रे ग्लोबल ग्रुप हा एक जागतिक जाहिरात आणि विपणन एजन्सी आहे जिचे न्यू यॉर्क शहरात मुख्यालय आहे. यांचे ४३२ कार्यालये १५४ शहरांमध्ये कार्यरत आहेत. ती कार्यालये ९६ देशांत विखुरलेली आहेत. चार भौगोलिक विभागांमध्ये संघटित केले: उत्तर अमेरिका; युरोप, मध्य पूर्व आणि आफ्रिका, आशिया-पॅसिफिक आणि लॅटिन अमेरिका.
कम्युनिकेशन ग्रुप डब्ल्यु पी पी ग्रुपच्या युनिटच्या रूपात, ग्रे ग्लोबल ग्रुप ब्रान्डेड स्वतंत्र बिझनेस युनिट चालविते. ते युनिट जाहिरात, थेट विपणन, जनसंपर्क, सार्वजनिक संबंध, ब्रांड विकास, ग्राहक संबंध व्यवस्थापन, विक्रीचा प्रचार, परस्परसंवादी विपणन या क्शेत्रात काम करते.
संदर्भ
वर्ग:बहुराष्ट्रीय कंपन्या
अँजेलो परेरा
ॲंजेलो परेरा (අසංක ගුරුසිංහ;, कोलंबो) हा एक श्रीलंकन क्रिकेटपटू आहे. तो उजव्या हाताने फलंदाजी तर डाव्या हाताने संथ गोलंदाजी करतो.
सप्रे
सप्रे हे एक मराठी आडनाव आहे. हे आडनाव कऱ्हाडे ब्राह्मणांमध्ये आढळते.
वर्ग:मराठी आडनावे
धुनकी
धुनकी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
इंडियन रेल्वे फायनान्स कॉर्पोरेशन
इंडियन रेल्वे फायनान्स कॉर्पोरेशन (इंग्लिश: Indian Railway Finance Corporation) ही भारतीय रेल्वेची एक कंपनी असून तिचे उद्दिष्ट रेल्वेच्या विकासाकरिता निधी उभे करणे हे आहे. ह्या गोळा केलेल्या निधीमधून रेल्वेला नवे रेल्वेमार्ग इत्यादी विकास कामे करता येतात. ३१ मार्च २०१२ अखेरीस आय.आर.एफ.सी.च्या मदतीने रेल्वेला ८२.४४७ कोटी रकमेची इंजिने, डबे इत्यादी खरेदी करता आले आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय रेल्वे मंत्रालयाधीन कंपन्या वर्ग:भारतातील सरकारी कंपन्या
ए
हा मराठी भाषेतील एक वर्ण आहे. हा 'संयुक्त स्वर' आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी भाषेतील वर्ण वर्ग:स्वर
गुझेरात गाय
गुझेरा किंवा गुझेरात हा ब्राझील देशातील एक संकरित गोवंश असून, हिचा मूळ गोवंश गुजरातमधील कांकरेज गाय आहे. त्यामुळे या गोवंशाला कांकरेज किंवा अझुलेगो असेसुद्धा म्हणतात. इ.स. १८७० मध्ये भारतीय 'कांकरेज' आणि ब्राझीलमधील 'क्रिउलो' यांच्या संकरातून हा नवीन गोवंश निर्माण झाला. अमेरिकेतील ब्राह्मण गाईच्या निर्मितीत या गोवंशाचा प्रामुख्याने वापर करण्यात आला.
गुझेरात गोवंशात भारतीय कांकरेजचा आकार, रंग आणि गुणधर्मसुद्धा मोठ्या प्रमाणावर आल्यामुळे हा प्रतिकूल परिस्थितीतसुद्धा सहज टिकतो. याची रोगप्रतिकारक शक्ती उत्तम असून कातडे जाड असल्यामुळे रक्तशोषक किडींचा प्रादुर्भाव सुद्धा कमी दिसून येतो. या व इतर गुणधर्मामुळे गुझेरात गोवंश ब्राझील मध्ये चांगलाच पसरला. इ.स. २०१० मध्ये गुझेरातची संख्या ९२,००० पर्यंत पोहोचली. ही ब्राझीलमधील एकूण पशुधनाच्या ३% आहे.
भारतीय गायीच्या इतर जाती
भारतीय गायीच्या इतर विविध जातींची माहिती मिळवण्यासाठी येथे टिचकी द्या ― भारतीय गायीच्या विविध जाती
संदर्भ
वर्ग:गायीच्या प्रजाती वर्ग:भारतीय गायीच्या प्रजाती‎
ऐ
हा मराठी भाषेतील एक वर्ण आहे. हा 'संयुक्त स्वर' आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी भाषेतील वर्ण वर्ग:स्वर
अंबे
अंबे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
चथुरा पेइरिस
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
बेव्ह ब्रेंटनॉल
बेव्हर्ली अॅन बेव्ह ब्रेंटनॉल (१९३६:ऑकलंड, न्यू झीलंड - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९६६ ते १९७३ दरम्यान १० महिला कसोटी आणि ५ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. बेव ने १९७३ महिला क्रिकेट विश्वचषकात न्यू झीलंड संघाचे नेतृत्व केले.
वर्ग:न्यू झीलंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३६ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
उमेश करुणरत्ना
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
केअरटेकर, भाग १ (स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिका)
केअरटेकरया भागात असे दाखवले आहे की, नवीन तयार झालेल्या यू.एस.एस. व्हॉयेजर अंतराळजहाजाला, बॅड-लॅन्ड्‌स नावाच्या एका अंतराळातील एका जागेत, माक्वी नावाच्या अतिरेकी संस्थेच्या एका अंतराळ जहाजाचा शोध घ्यायची कामगिरी दिली जाते. शोध घेत असतांना, केअरटेकर नावाच्या प्रजातीचा प्राणी त्यांना पृथ्वीपासून ७०,००० प्रकाश वर्षे दूरअसलेल्या डेल्टा क्वाड्रंटमध्ये ओढतो.
कथानक
केअरटेकरया भागाची सुरुवात, खालील दृश्यापासून सुरू होते. फेडरेशन-कारडॅशियन कराराच्या मसुद्यांबाबत काही फेडरेशन वसाहतीतील लोक नाखूष होते. हे लोक कारडॅशियन सीमारेषेलगत, फेडरेशन वसाहतीत राहत होते. ह्या सर्वांनी एकत्र होऊन कारडॅशियन लोकांबरोबर लढण्यास सुरुवात केली. ते लोक स्वतःला द माक्वी म्हणून घ्यायला लागले. काही लोकांसाठी ते वीर आहेत, पण फेडरेशन व कारडॅशियन सरकारांसाठी ते अतिरेकी आहेत.
मग पुढे कारडॅशियन जहाजाचा कप्तान गुल एव्हेक हा, चकोटेला पळण्याचा प्रयत्न न करता त्याच्या स्वाधीन होण्यास सांगतो. चकोटेत्या धमकीकडे लक्ष न देता, बिलानाला सांगतो की जर तिला जहाजाचे इंपल्स इंजिन फक्त ३० सेकंद चालू ठेवता आले, तर तो त्यांच्या जहाजाला बॅड-लॅन्ड्‌स नावाच्या अंतराळातील एका जागेत पोहचवू शकतो. बिलाना त्याला सुचवते की इंपल्स इंजिन ३० सेकंद चालू ठेवण्यासाठी अधिक शक्ती लागेल, व जर आपण शस्त्र-प्रणाली बंद केली तर तेथून वाचलेली शक्ती इंजिनाला देता येईल. टुवाक हा एक व्हल्कन प्रजातीचा, चकोटेच्या जहाजावरचा खलाशी असतो, या सूचनेचा विरोध करतो. बिलाना मग त्याला सत्य परिस्थिती सांगते की त्यांच्या जहाजाच्या शस्त्राघाताने त्या कारडॅशियन जहाजावर काहीही परिणाम नाही होत आहे व त्यांचे शस्त्र कारडॅशियन जहाजाविरुद्ध निरुपयोगी आहेत. चकोटे बिलानाच्या सूचनेला मानतो आणि मग टुवाकला शस्त्र-प्रणाली बंद करण्यास सांगतो व उरलेले सर्व फोटॉन टॉर्पेडो कारडॅशियन जहाजावर सोडण्यास सांगतो. टुवाक ते सगळे आदेश पाळतो. चकोटेचे जहाज बॅड-लॅन्ड्‌समध्ये शिरते, व ते कारडॅशियन जहाजसुद्धा त्यांच्या पाठोपाठ लगेचच त्या बॅड-लॅन्ड्‌स मध्ये शिरते. बॅड-लॅंडसमध्ये प्लाझमा वादळे असतात. त्यामुळे दोन्ही जहाजांना नष्ट होण्याचा धोका निर्माण होतो. चकोटेच्या जहाज नियंत्रणाच्या कुशल कामगिरीमुळे, त्यांचे जहाज त्या वादळांना चुकवत बॅड-लॅन्ड्‌स मध्ये खूप खोलवर जाते. कारडॅशियन जहाज मात्र दुर्दैवाने एका प्लाझमा वादळात सापडते व त्याचे भरपूर नुकसान होते. त्यामुळे ते कारडॅशियन जहाज चकोटेच्या जहाजाचा पाठलाग करण्याचे सोडून देते, व माघार घेऊन बॅड-लॅन्ड्‌सच्या बाहेर पडते. टुवाक चकोटेला कळवतो की कारडॅशियन जहाज सर्व कारडॅशियन लहरींवर संकट-मदत संदेश पाठवत आहेत. हे एकून चकोटेला बरे वाटते व तो त्यांच्या जहाजाची दिशा जेथे त्यांच्या जहाजाची दुरुस्ती होऊ शकते, अशा एका जवळच्या ग्रहाकडे वळवितो. त्याच वेळेस एकाएकी, त्यांच्या सर्व जहाजात एकदम प्रखर व तेजस्वी प्रकाश झकमगतो. टुवाक कळवतो की त्यांचे जहाज एका संलग्नित टेट्रियॉन प्रकाश झोतातून गेले आहे व त्यांच्या जहाजाला ढकलू शकणारी एक खूप मोठी राक्षसी लाट त्यांच्याकडे तीव्र गतीने येत आहे. हे ऐकून चकोटे त्यांच्या जहाजाला त्या लाटेच्या मार्गातून काढण्याचा प्रयत्न करण्यास सुरू करतो व बिलानाला विचारतो की इंपल्स इंजिन मध्ये काही शक्ती बाकी आहे का? जेव्हा ती राक्षसी लाट त्यांच्या जहाजाला धडकते, तेव्हा चकोटेचे जहाज हळूहळू बाजूला जाण्यास सुरुवात झालेली असते..
मग पुढे हे कथानाक पृथ्वीकडे वळते जेथे न्यू झीलंडच्या एका पुनर्वसनी तुरुंगात, काही कैदी काम करत असतात, व एका कैद्याला एक अधिकृत वाटणारी महिला टॉम पॅरिस या नावाने संबोधते. तो कैदी वळून बघतो व ती महिला स्वतःला कॅथरीन जेनवे म्हणून ओळख देते. कॅथरीन मग सांगते की तिने टॉमच्या वडिलांबरोबर यु.एस.एस. अल-बतानी येथे काम केले आहे व तिला एका कामासाठी टॉमची मदत हवी आहे. ती टॉमला कळवते की या पुनर्वसनी तुरुंगातील अधिकाऱ्यांना टॉमचे काम पसंतीस आले आहे, व त्यांनी कॅथरीनला तिच्या कामासाठी टॉमची मदत घेण्यास परवानगी दिली आहे. मग कॅथरीन पुढे सांगते की तिला माक्वी नावाच्या अतिरेकी संस्थेच्या,  बॅड-लॅंडस्मध्ये एक आठवड्यापूर्वी गायब झालेल्या अंतराळ जहाजाचा शोध घ्यायची कामगिरी दिलेली आहे. टॉम विरोध करत तिला सांगतो की, ज्याने बॅड-लॅन्ड्‌समधील प्लाझमा वादळातून सुखरूप मार्गक्रमण केले आहे असे त्याला स्टारफ्लिटचे एकही अंतराळ जहाज आठवत नाही. टॉमच्या या विरोधाला कॅथरीन प्रत्युतर देत म्हणते की टॉमने यू.एस.एस. व्हॉयेजर अजून पाहिलेले नाही. टॉम मग कॅथरीनला सांगतो की मूळ हेतु त्याच्या माक्वी सोबतींचा शोध घेणे हा आहे, पण तो त्यांच्या सोबत फक्त थोडेच आठवडे असल्याने त्याला त्यांचे गुप्त ठिकाण माहीत नाही. याला प्रत्युतर देत कॅथरीन म्हणते कि बॅड-लॅन्ड्‌सची सर्वात चांगली माहिती फेडरेशनमधील टॉमशिवाय कोणालाच नाही व तिच्या जहाजाचा मुख्य रक्षणकर्ता, टुवाक माक्वी संस्थेत एक गुप्तहेर म्हणून गेला आहे, व बऱ्याच काळापासून त्याचा काही ठावठिकाणा नाही. जे बॅड-लॅंडस मध्ये गायब झाले त्याच जहाजात टुवाक होता. कॅथरीन मग टॉमला कळवते की त्या माक्वी जहाजाचा कप्तान, चकोटे नावाचा माणूस आहे, हा चकोटे स्टारफ्लिटचा एक कर्मचारी होता. टॉम मग सांगतो की तो चकोटेला ओळखतो. दोघांचे कधीच पटत नव्हते. खरे तर, टॉमने चकोटेच्या घराला व वसाहतीला एका हल्ल्यापासून वाचवण्यासाठी स्टारफ्लिट पदाचा त्याग केला होता, पण चकोटेला वाटते की टॉमने स्टारफ्लिट पदाचा त्याग केला कारण त्याला फक्त पैसा हवा होता. शेवटी मग टॉम कॅथरीनला मदत करण्यास तयार होतो.
मग पुढे एका छोट्या अंतराळ जहाजात टॉम त्याची कामगिरी सुओओ करण्यासाठी डीप स्पेस नाईन अंतराळ गोदीकडे जातो, जेथे त्याला यु.एस.एस. व्हॉयेजर अंतराळ जहाज, डीप स्पेस नाईनच्या एका गोदी-दरवाज्यात दिसते. लेफ्टेनेंट स्टाडी जी त्या छोट्या अंतराळ जहाजाचे नियंत्रण करत असते, टॉमला सांगते की यू.एस.एस. व्हॉयेजर हे इंट्रेपिड जातीचे अंतराळ जहाज आहे, ज्याच्या वेगळ्या प्रकाराच्या व्हार्प नेसेल मांडणीनुसार, त्या जहाजाला व्हार्प ९.९७५ची सर्वाधिक गतीने उडता येते. स्टाडी टॉमला अजून सांगते की व्हॉयेजर मध्ये १५ मजले व १४१ खलाशी आहेत आणि व्हॉयेजरमधील सर्व विद्युतमंडले बायॉ-न्यूरल जातीची आहेत. त्यामुळे व्हॉयेजरमधील संगणकाला प्रतिक्रिया देण्यास खूप कमी वेळ लागतो.
मग पुढे कारडॅसियन जहाजाचा मग पुढे हे कथानक डीप स्पेस नाईन कडे वळते जेथे एक फिरंगी प्रजातीचा, क्वॉर्क नावाचा प्राणी हॅरी किमला काही सुंदर व दुर्मिळ श्र्वेतमणींबद्दल सांगतो, हॅरी त्याला नम्रपणे नाही सांगतो कारण त्याला फिरंगी प्रजातीच्या प्राण्यांबद्द्ल स्टारफ्लीट विद्यानिकेतन मध्ये सांगितले होते की ते चोर व खोटारडे असतात. हे समजताच क्वॉर्क खूपच चिडतो व हॅरीला धमकी देतो की तो हॅरीचे नाव स्टारफ्लीटच्या मोठ्या साहेबांना सांगेल. हॅरी घाबरून क्वॉर्कला सांगतो की तो सर्व श्र्वेतमणी विकत घ्यायला तयार आहे. तेवढ्यात तेथे टॉम पॅरिस येतो व हॅरीला सांगतो की क्वॉर्क एक खोटारडा पाणी आहे व ते दुर्मिळ श्र्वेतमणी खरे तर कुठेही मिळतात आणि एकदम कवडीच्या भावात मिळतात. हे ऐकून हॅरी टॉम बरोबर त्याच्या कामाला निघून जातो. मग पुढे ते दोघे व यू.एस.एस. व्हॉयेजरवर येतात व प्रथेप्रमाणे जहाजाचा मुख्य वैद्याकडे जातात. वैद्य त्यांना प्रथम जहाजाची कपतान कॅथरीन जेनवे हिला भेटायला सांगतो. ते दोघे भेटायला आल्यावर कॅथरीन जेनवे त्यानां जहाजाच्या संचालन केंद्रावर घेऊन जाते व त्यांची ओळख जहाजावरच्या बाकीच्या खलाशांबरोबर करून देते. कॅथरीन जेनवे हॅरीला जहाजाच्या कर्मकारी अधिकाऱ्यांचे काम व टॉमवर जहाजाचे सुकाणू नियंत्रित करण्याचे काम सोपवते.
येथून पुढे काम चालू
<!-- At a nod from Janeway, the first officer instructs Lt. Stadi to lay in their course and clear departure with Operations. After Stadi confirms this, they complete the pre-launch sequence and prepare for launch, which Janeway orders with "Engage." The dorsal light of the ship comes on, illuminating the ship's registration, and the ship departs.
बोडखे
बोडखे हे एक मराठी आडनाव आहे. विदर्भात बोडखे तर पश्चिम महाराष्ट्र व पुणे परिसरात बोडके असे आडनाव आढळते. उत्तर महाराष्ट्रातील जळगाव जिल्ह्यातील मनूर खुर्द गावात बोडखे आडनाव असणारे लोक आढळतात. हे लोक पाटील आडनाव सुद्धा लावतात. ह्यांचे पूर्वज म्हणजे चितोड गडचे राणा फत्तेसिंग. देवगिरीचे राजे रामदेवराय यादव ह्यांना परकीय शत्रूंनी वेढा घातला असता त्यांना लष्करी मदत देण्यासाठी आलेल्या सरदारांपैकी राणा फत्तेसिंग एक सरदार होते. दुर्दैवाने रामदेवराय यादव ह्यांचा पराभव झाला परंतु राजा रामदेवराय यादव ह्यांनी ह्या राजस्थानातून आलेल्या सरदारांना यथोचित वतनदाऱ्या देऊन महाराष्ट्रभूमीत त्यांना स्थान दिले. राणा फत्तेसिंग ह्यांच्या काही वंशजांना बुलढाणा जिल्ह्यातील लोणारची वतनदारी मिळाली. हे लोणारचे बोडखे म्हणून तिथे आजही ह्या आडनावाचे अनेक मराठा लोक आहेत.
प्रसिद्ध व्यक्ती
केअरटेकर, भाग १ (स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिका)
येथून पुढे काम चालू
Voyager enters the volatile region. Janeway, Cavit, and Ensign Rollins are crowded around the tactical station trying to ascertain where the Maquis ship would be. With some assistance from Paris, the ship begins to head in. Shortly after, Ensign Kim's sensors read that a coherent tetryon beam is scanning the ship. Janeway asks Kim if he can identify the source of the beam, but he cannot. The sensors then find out that a displacement wave is quickly moving towards the ship. Cavit suggests that they may be able to disperse the wave with a graviton particle field. Janeway orders that it be done. It is later found that the field had no effect on the wave. Janeway orders Stadi to move the ship away from the wave at full impulse. However, the ship is unable to outrun it and the wave collides with Voyager. After the ship has been released from the wave, it has suffered heavy damage. Janeway comes to and checks Cavit's pulse, only to find that he is dead. Stadi also did not survive. Janeway asks where they are. Harry Kim replies that if his sensors are working perfectly, they are 70,000 light years from Earth and that they have been transported to the Delta Quadrant. -->
पुरस्कार
केअरटेकर हा भाग १९९५ मध्ये ४ एम्मी पुरस्कारांसाठी नामांकित झाला होता. त्यांपैकी त्याने एक पुरस्कार जिंकला. मात्र त्याने त्याचे श्रेय इतर तीन भागांना दिले.
बाह्य दुवे
वर्ग:स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर
बोडखे
संगणकीय रसायनशास्त्रातील तज्ञ. नवीन प्रकारचे रासायनिक बंध, Charge-shift bond [], तसेच आयनिक द्रव (ionic liquids) संदर्भात संशोधन.
वर्ग:मराठी आडनावे
श्लाइझची लढाई
ही लढाई चौथ्या संघाच्या युद्धातील पहिली लढाई समजली जाते.
वर्ग:इ.स. १८०६
उमरेड विधानसभा मतदारसंघ
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे राजू देवनाथ पारवे हे उमरेड विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नागपूर जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रामटेक लोकसभा मतदारसंघ
जोस बर्ली
जॉसलिन अॅन जोस बर्ली (१९४३:न्यू झीलंड - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९६६ ते १९७३ दरम्यान ६ महिला कसोटी आणि २ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:न्यू झीलंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४३ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
कार्ल डेव्हिड टॉल्मे रुंग
कार्ल डेव्हिड टॉल्मे रुंग (३० ऑगस्ट १८५६ - मृत्यू: ३ जानेवारी १९२७) हे एक जर्मन भौतिकशास्त्रज्ञ व गणिती होते.ते आजकाल जाणल्या जात असलेल्या संख्यात्मक विष्लेषणामधील रुंग-कुट्टा पद्धतीचे सह-विकसक व सह-नामिती होते.
ओ
हा मराठी भाषेतील एक वर्ण आहे. हा 'संयुक्त स्वर' आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी भाषेतील वर्ण वर्ग:स्वर
फेमिनिस्ट मेथडॉलॉजी: चॅलेंजेस अँड चॉइसेस (पुस्तक)
फेमिनिस्ट मेथडॉलॉजी: चॅलेन्जेस ॲन्ड चॉइसेस  हे २००२ मध्ये केरोलीन रमाझानोग्लु व जेनट होलेंड द्वारा लिखित व 'न्यू सेज प्रकाशनाने' प्रसिद्ध केलेले पुस्तक आहे. या पुस्तकात लेखक स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्राच्या निर्मितीमागील ऐतिहासिक पार्श्वभूमी, त्याला विविध विचारधारेकडून मिळालेले आव्हान व यातून निर्माण झालेले स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्राचे वेगळेपण अधोरेखित करतात.
ठळक मुद्धे
या पुस्तकात तीन महत्त्वाच्या मुद्यांचा उहापोह झालेला दिसतो: (1) स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्र, हे पाश्चात्य तत्त्वज्ञानात सत्य शोधण्यासाठी 'समाजाबाबतीतील विचार, लोकांचे समाजजीवनाबाबतीतील अनुभव व वास्तविक सामाजिक परिस्थिती' या तिन्हींचा एक दुसऱ्याशी संबंध कसा जोडावा या प्रश्नाभोवतीच्या मतभेदांनी घडले आहे. (2) या चर्चेला स्त्रीवाद्यांनी दिलेल्या प्रतिक्रियांमुळे स्त्रीवाद्यांमध्ये वैविध्य तसेच पद्धतीशास्त्राबाबतीतील मतभेद निर्माण झालेले आहे. (3) सदरचे वैविध्य असून देखील स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्रात काही वैशिष्ट्य ठळकपणे दिसते कारण काही विशिष्ठ तात्त्विक, राजकीय व नैतिक मुद्दे या सर्व स्त्रीवादी विचारपद्धतींचा आधार असलेले दिसते.
स्त्रीवाद्यांमधील प्रबोधनकाळाचा वारसा व विरोधाभास
पुस्तकातील पहिल्या भागात लेखकांनी स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्राच, प्रबोधनकाळातील मूल्यांशी असलेले नातं टिपलेल आहे. त्यांच्या मते स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्र हे ‘संशोधन पद्धती’ (प्रबोधनकाळाच फलित) विरुद्धच्या संघर्षाने (वैज्ञानिक पद्धती या ज्ञानशाखेनी स्त्रियांना तुच्छ व दुय्यम लेखलेले दिसते व या विरोधातील संघर्षाने स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्र घडलेले दिसते) घडले असले तरीही प्रबोधनकाळातील व मानवतावादातील काही धारणांचा (तर्क, विज्ञान, विकास, सत्यशोधन, मुक्ती)आग्रह स्त्रीवादीही पूर्णपणे सोडू शकलेले नाहीत. त्यामुळे स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्रात अंतर्गत विरोधाभास निर्माण झालेले आहेत. याआधारावर स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्राची पाळ-मूळ हे युरोपियन प्रबोधनकाळ व मानवतावादात असल्याचे ते मांडतात.
वैज्ञानिक पद्धतीचे मुलभूत घटक ‘वैश्विक सत्याचा शोध (truth claim)’ व वस्तुनिष्ठतेला स्त्रीवाद्यांनी सातत्याने आव्हान दिले परंतु त्यांनी स्वतः निर्माण केलेल्या सामाजिक जीवनाबाबतीतील ज्ञानाला, या वैज्ञानिक जगतात सिद्ध करण्यासाठी त्यांनी कुठले विविध मार्ग निवडले हे पुस्तकातील तिसऱ्या प्रकरणात लेखक मांडतात. ज्ञान व वास्तव यामधील संबंध सिद्ध करताना स्त्रीवाद्यांनी ४ वेगळ्या भूमिका घेतलेल्या दिसतात. पहिल्या व दुसऱ्या भूमिकेत वस्तुनिष्ठता व व्यक्तीनिष्ठता हे भिन्न व सत्य सिद्ध करण्यास विरोधाभासी मार्ग असल्याचे दिसते. तिसऱ्या भूमिकेत सत्याप्रत पोहचण्यास दोन्हींची गरज असल्याचे मांडतात व सापेक्षतावादी हे ज्ञान व वास्तव यामधील संबंध जोडणे संशोधकाला शक्य नाही अशी भूमिका मांडतात. पहिल्या भागातील ४थ्या प्रकरणात लेखक सापेक्षतावादाच्या दाव्याला (अनेक सत्य असतात व व्यक्तीच्या सामाजिक स्थानावरून सत्याची आवृत्ती बदलते) स्त्रीवादी कशे सामोरे जातात याचे स्पष्टीकरण देतात. त्यांच्या मते स्त्रीवाद्यांनी मांडले कि 'जाणणारा स्त्रीवादी (संशोधक)' व त्याने निर्माण केलेले सत्य या समाजातील असलेल्या त्याच्या स्थानाचा परिणाम असते (स्त्रीवादी भूमिदृष्टी). लेखकांनी दाखवून दिले कि सापेक्षतावादाच्या दाव्याला सामोरे जाताना स्त्रीवादी हे निरपेक्षतावादाच्या व 'सत्य' या धारणांच्या पलीकडे जाऊन स्त्रीवादी भूमिदृष्टी पुढे आणतात.
स्वातंत्र्य, विघटन व विरोध
पुस्तकातील दुसऱ्या भागात लेखक आधुनिकोत्तरवादी व उत्तर संरचनावाद्यांनी स्त्रीवाद्यांवर केलेली टीका व स्त्रीवाद्यांनी त्याला दिलेले उत्तर स्पष्ट करतात. जिथे एका बाजूला आधुनिकोत्तरवाद्यांनी स्त्रीवादी विचारधारेच्या मुलभूत कोटीक्रमांनाच (स्त्री, स्त्रीवाद) आव्हान केलेले दिसते तिथे स्त्रीवाद्यांनी याला लिंगभाव, सत्ता व ज्ञान निर्मितीवर पुर्नचिंतन करण्याची सकारात्मक संधी म्हणून पाहिलेले दिसते.
तसेच येथे वैज्ञानिक पद्धती व मानवतावादाला संपूर्णपणे सोडण्याने स्त्रीवाद्यांवर कुठले राजकीय व नैतिक परिणाम पडतील याबाबतीतील चिंता स्त्रीवाद्यांमध्ये दिसून येते हे ही त्या दाखवून देतात. या वारसाला संपूर्णपणे न सोडल्याकारणान स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्रात दोन प्रकारचे परिणाम दिसतात. एकाबाजूला स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्राच्या गाभ्यात विरोधाभास निर्माण झाले व दुसऱ्या बाजूला आधुनिकोत्तर विचारांना स्त्रीवाद्यांनी विविध पद्धतीने प्रतिक्रिया दिल्या (एक पद्ध्तीशास्त्रातील धोरणाद्वारे नव्हे).
स्त्रियांमधील भिन्नत्वाच्या स्वीकारामुळे स्त्रीवद्यांमधील विभागणी किंवा त्याने तुकडे करण्याचे राजकीय परिणाम व स्त्रियांमध्ये युतीच्या शक्यता निर्माण करण्याचे मुद्दे स्त्रीवादी संशोधकांपुढे येतात ज्याबाबत या पुस्तकात भाष्य केलेले दिसते. याच मुद्द्याला धरून संशोधनकर्ता व ‘ज्यांच्यावर संशोधन होत आहे’ यामधील संबंधांबाबतही या पुस्तकात चर्चा केलेली दिसते. स्त्रीवादी संशोधकाचे नैतिक मूल्य /कर्तेपणा हा संशोधन प्रक्रियेमधील सत्ता संबंधांबाबत चिकित्सक पद्धतीने चिंतन (reflect) करण्यामध्ये महत्त्वाचा घटक आहे. त्या हे ही दाखवून देतात कि स्त्रीवादी ज्ञान निर्मितीचे निर्माते म्हणून संशोधका समोर जे पर्याय उपलब्ध असतात ते आजही राजकीय व ज्ञानमीमांसाशास्त्राच्या दृष्टीने एक समस्या आहेत.