cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
हुसेन मुहम्मद इर्शाद
हुसेन मुहम्मद इर्शाद (बंगाली: হুসেইন মুহাম্মদ এরশাদ; जन्म १ फेब्रुवारी, १९३०) हे बांगलादेशी राजकारणी, मुत्सद्दी आणि माजी लष्करी हुकूमशहा आहेत. ते बांगला देशाचे १०वे राष्ट्राध्यक्ष आहेत.
वर्ग:बांगलादेश वर्ग: इ.स. १९३० मधील जन्म
नॅरॅटर (विंडोज)
वर्ग:मायक्रोसॉफ्ट विंडोज वर्ग:रिकामी पाने
अंकीय संदेश
अंकीय संदेशवहन (अन्य नामभेद: अंकिकी संदेशवहन ; इंग्लिश: Digital signal, डिजिटल सिग्नल ;) ही इलेक्ट्रॉनिक संदेशवहनातील आधुनिक पद्धत आहे. अनुरूप संदेशवहन पद्धतीमध्ये पाठवायचा संदेश वाहक (carrier) सूक्ष्म लहरींवर आरूढ करून पाठवला जातो. या सूक्ष्म वाहक लहरी जेव्हा प्रक्षेपित केल्या जातात तेंव्हा त्यांत कधीकधी नैसर्गिक विद्युत चुंबकीय प्रदूषणामुळे बदल होतात. त्यामुळे संदेशग्राहकाने ग्रहण केलेल्या संदेशातून वाहक लहरी वेगळ्या केल्यावर मिळणारा संदेश हा मूळ संदेशपेक्षा काहीसा वेगळा असू शकतो. या दोषावर मात करण्यासाठी अंकिक पद्धातीचा विकास करण्यात आला. या पद्धतीमध्ये मूळ संदेशाचे नायक्विस्ट सिद्धान्ताप्रमाणे ठरावीक अंतराने नमुने घेतले जातात आणि प्रत्येक नमुन्याचे मूल्यांक प्रक्षेपित केले जातात. हे मूल्यांक द्विमान पद्धतीत असतात. ग्राहक हा अशा रितीने प्रक्षेपित केलेला संदेश ग्रहण करतो आणि मूळ संदेशाच्या मूल्यांकाधारे पूर्ववत बनवतो. अशा प्रकारे, अंकिकी संदेशवहनात मूळ संदेश जसाच्या तसा न पाठविता, केवळ संदेशाच्या ठरावीक अंतराच्या नमुन्यांचे मूल्यांक प्रक्षेपित केल्यामुळे मूळ संदेशाचा दर्जा नायक्विस्ट सिद्धान्तामुळे जसाच्या तसा राखला जातो. ठळक मजकूर
वर्ग:संदेशवहन
इ.स.चे ३७० चे दशक
महत्त्वाच्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स.चे ३७० चे दशक वर्ग:इ.स.ची दशके वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील दशके वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील दशके वर्ग:रिकामी पाने
इ.स. १३५३
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १३५३ वर्ग:इ.स.च्या १३५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १४ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
आँग सान सू क्यी
लष्करी राजवटीविरुद्ध केलेल्या आंदोलनामुळे स्यू की यांना अनेक वर्षे तुरुंगात काढावी लागली. ब्रम्हदेशाचा लष्कर प्रमुख ने विन याने त्यांना तीन वेळा स्थानबद्धतेमध्ये ठेवले होते. सू क्यी ह्यांना १९९१ साली नोबेल शांतता पुरस्कार बहाल करण्यात आला. त्यांना १९९२ साली भारत सरकारने त्यांनी म्यानमारमधील लष्करी जुलूमशाही राजवटीविरुद्ध चालवलेल्या अहिंसा चळवळीसाठी त्यांना जवाहरलाल नेहरु शांतता पुरस्कार देऊन गौरवले.
जीवन
आँग सान सूकी यांचे महाविद्यालयीन शिक्षण हे दिल्लीच्या लेडी श्रीराम कॉलेजात झाले होते. या महाविद्यालयास त्यांनी अत्यंत प्रेमाने आणि आस्थेने भेट दिली. तेथील वातावरण आणि गतकालीन आठवणींनी त्यांना गहिवरून आले होते. आपण जगाच्या पाठीवर कुठेही वावरत असलो तरी भारतापासून कधीही दूर नसतो. किंबहुना भारतीय नागरिक असल्याचा भास होतो असे त्यांनी आदरपर्वूक नमूद केले. भारताशी आपले नाते हे केवळ बौद्धिक नाही तर मानसिक आहे. या मैत्रीचा गहिरा रंग त्यांनी हळुवारपणे रेखाटला. आपल्या इच्छा वा महत्त्वाकांक्षा या चूक नाहीत, हे श्रीराम कॉलेजने शिकविले लोकशाहीच्या रक्षणासाठी प्रदीर्घ संघर्ष करण्याची प्रेरणा त्यांना श्रीराम महाविद्यालयाने दिली. ही त्यांची मते प्रेरक आणिा स्फूर्तीदायक वाटतात. आपल्या छोटेखानी पण प्रभावशाली अशा भाषणातून त्यांनी विद्यार्थिनींशी चांगलीच जवळीक साधली व त्यांची मने जिंकून घेतली, हे येथे विशेषत्वाने नमूद केले पाहिजे. एखादा राजकीय नेता आपल्या संस्थात्मक स्नेह भावाच्या आधारे लोकजीवनाशी किती जवळचे संपादन करु शकतो, हे त्यांनी विचारपूर्वक आणि कृतीतूनही दाखवून दिले त्यामुळे त्यांच्या नेहरु स्मृती व्याख्यानापेक्षाही त्यांची ही लेडी श्रीराम कॉलेजची भेट महत्त्वाची असल्याचे दिसून येते. बदलाचे वारे दीर्घकाळ नजर कैदेत राहून राजकीय विजनवातातून बाहेर पडल्यांनतर सुकी यांनी एकानंतर एक विक्रम नोंदविले आहेत. त्यांनी 2012 च्या पोटनिवडणुकीत दमदार विजय संपादन केला आणि आता त्यांचा प्रवास राजकीय सत्तेच्या दिशेने झेपावत आहे. त्यांचे समर्थक व अनुयायी हे प्रबळ सत्ताकांक्षेने भारावले आहेत. त्यांच्या नॅशनल डेेमोक्रेटीक लिग या पक्षाला खरोखर उज्वल भविष्यकाळ आहे. सुकी यांच्या भारत भेटीनंतर त्यांचे नैतिक बळ उंचावले आहे. आत्मविश्वास वाढला आहे. त्यांनी आता म्यानमारच्या सर्वांगीण विकासावर भर देण्याच्या दृष्टीने वाटचाल आरंभेली आहे.
सुकी यांच्या भारत भेटीनंतर लगेच अमेरिकेचे अध्यक्ष बराक ओबामा यांनी म्यानमारला भेट दिली. या भेटीमध्ये त्यांनी सुकी यांच्या संघर्षाचे कौतुक केले आणि त्यांच्या अथक परिश्रमातून प्रदीर्घ अशा लोकशाही प्रस्थापनेचा लढा सफल होत असल्याबद्दल समाधान व्यक्त केले. त्याहीपेक्षा महत्त्वाचे म्हणजे त्यांनी म्यानमारवर तेथील लष्करी राजवटीच्या काळात जे जाचक आर्थिक निर्बंध अमेरिकेले लादले होते ते सर्व मागे घेतल्याची घोषणा केली आहे. त्यामुळे म्यानमारचा राजकीय व आर्थिक एकाकीपणा संपल्याची सुचिन्हे दिसत आहेत. उदारीकरणाच्या लाटेमध्ये आता जगातील कुठलाही देश बंदिस्त राहून आर्थिक विकास करु शकत नाही, हे कटू सत्य आहे. म्यानमारचे एकाकीपण संपावे तेथील राजकीय लोकशाही सुरळीत व्हावी तसेच सामाजिक व आर्थिक विकासाच्या दृष्टीने दमदार पावले टाकावीत म्हणून सुकी यांनी पुढे यावे आणि त्यांनी नजिकच्या भविष्य काळामध्ये म्यानमारला एक समर्थ आणि बलशाली राष्ट्र बनविण्यासाठी कंबर कसावी. त्यांच्या दूरदृष्टीमुळे मागास, गरीब आणि एकाकी पडलेल्या म्यानमारला प्रगतीपथावर घेऊन जाण्यासाठी सुकी यांचे नेतृत्व अधिक पक्षदर्शक आणि तेवढेच फलदायी ठरेल यात शंका नाही तोच त्यांच्या भारत भेटीचा संदेश होय.
इतर
संदर्भ- डॉ.वि.ल.धारूरकर यांचा आनंद नगरी मधील लेख
वर्ग:इ.स. १९४५ मधील जन्म वर्ग:नोबेल पारितोषिकविजेते वर्ग:बर्मी बौद्ध वर्ग:प्रेसिडेन्शियल मेडल ऑफ फ्रीडम विजेते
मासुचीवाडी
मासुचीवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील वाळवा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:वाळवा तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
रामानुज
रामानुजाचार्य : (१०१७ –११३७). आद्य शंकराचार्यांनंतर दक्षिणेत तीनशे वर्षांनी अकराव्या शतकात रामानुजाचार्य जन्मले. त्यांनी त्यांच्या अगोदर सु. दीड हजार वर्षे प्रचलित असलेल्या वैष्णव संप्रदायाला ब्रह्मसूत्रावर भाष्य लिहून वेदान्ताचा आधार दिला आणि भक्तिमार्गाला ज्ञान व कर्म यांच्यापेक्षा अधिक माहात्म्य प्राप्त करून दिले. कर्म व ज्ञान यांनी चित्त शुद्ध होते आणि भक्तियोगानेच मोक्षाधिकार प्राप्त होतो, असा शंकराचार्यांपेक्षा काहीसा वेगळा सिद्धांत त्यांनी स्थापन केला. दक्षिणेत तमिळनाडूमध्ये रामानुजाचार्यांच्या अगोदरपासून सु. ६०० वर्षे आळवार नावाच्या वैष्णव साधुसंतांचा संप्रदाय सुरू होता. त्यांचे तमिळ भाषेतील उच्च धार्मिक आशयाचे ‘प्रबंध’ होते. त्या प्रबंधांना वेदांच्या इतकेच प्रामाण्य होते म्हणून त्यांना ‘द्राविड वेद’ अशी पदवी प्राप्त झाली होती. या आळवारांच्या संतमालिकेत नम्माळवार  किंवा शठकोपमुनी यांना सर्वश्रेष्ठ स्थान दिले आहे. त्यांच्या प्रबंधाचा तिरुवायमोळि वा दिव्य प्रबंधम् असा निर्देश होतो. महाराष्ट्रात गेल्या सातशे वर्षांत ज्ञानदेव-नामदेव, एकनाथ-तुकाराम ही जशी संतमालिका प्रसिद्ध आहे तशीच रामानुजाचार्यांच्या अगोदर सु. ६०० वर्षांमध्ये दक्षिणेत अनेक संतकवींची मालिका निर्माण झाली. आचार्यही अनेक झाले. नाथमुनी (नववे-दहावे शतक), यामुनमुनी (सु. ९१८ – सु. १०३८) आणि त्यानंतर रामानुजाचार्य आणि वेदान्तदेशिक वा वेंकटनाथ (सु. १२६९ –सु. १३७१) झाले. यामुनमुनींचे सिद्धित्रय, आगमप्रामाण्य, गीतार्थसंग्रह, महापुरुषनिर्णय, चतुःश्लोकी व स्तोत्ररत्न हे संस्कृत ग्रंथ प्रसिद्ध आहेत. शांकर वेदान्तामध्ये ⇨गौडपादाचार्यांना जे स्थान आहे, तेच स्थान वैष्णव संप्रदायात यामुनमुनींना आहे. रामानुजांना भाष्यकार म्हणून व वैष्णव संप्रदायाचे श्रेष्ठ तत्वज्ञ म्हणून स्थान प्राप्त झाले त्यांच्या पाठीमागे यामुनमुनींची प्रेरणा होती. आळवार संतांच्या परंपरेमध्ये शूद्रातिशूद्रांचाही अंतर्भाव झालेला दिसतो. मुक्ताबाईसारख्या महिला संतही या आळवारांच्या मालिकेत चमकून गेल्या आहेत. गोदा किंवा ⇨आंडाळ हिच्या १७३ कविता तमिळ भाषेमध्ये अप्रतिम म्हणून गणल्या जातात. तिने मनाने देवालाच वरले होते.
आळवार संत महाराष्ट्रातील वारकरी संतांप्रमाणेच वरपासून खालपर्यंतच्या सगळ्या जातिजमातींमध्ये जन्मून प्रसिद्धीस आले. त्यांच्यात संतकवी आणि संतपंडित वा आचार्य निर्माण झाले. यामुनाचार्य आळवार संतांच्या मालिकेतीलच संतपंडित होत. यामुनाचार्यांचे शिष्य महापूर्ण (नम्बी) यांच्या दोन बहिणी कांतिमती व द्युतिमती वडील बहीण कांतिमती ही रामानुजांची माता होय आणि आसुरीकेशवाचार्य हे पिता होत. मद्रास शहरापासून सु. ४५ किमी. अंतरावर नैर्ऋत्य दिशेस श्रीपेरुंबूदूर (भूतपुरी) या छोट्या गावात रामानुजांचा जन्म झाला. महापूर्णांच्या धाकट्या बहिणीने-द्युतिमतीने-कमलनयनभट्ट यांच्याशी विवाह केला. तिला गोविंद नावाचा मुलगा झाला.
रामानुजांच्या जन्मापूर्वीची हकीकत अशी : आसुरीकेशवाचार्यांना दीर्घकालपर्यंत संतती झाली नाही. त्यांनी अनेक यज्ञ केले याचे निदर्शक म्हणून त्यांना ‘सर्वक्रतु’ अशी पदवी प्राप्त झाली. सागरतीरावर वृंदारण्यात श्रीपार्थसारथी म्हणजे श्रीकृष्ण याची आराधना करण्याकरता त्यांनी अनेक यज्ञ केले. या स्थानाला हल्ली ट्रिप्लिकेन म्हणतात. त्यांना स्वप्नात पार्थसारथी श्रीकृष्णाचे दर्शन झाले. ‘तुझी पुत्रप्राप्तीची इच्छा पूर्ण होईल’, असे आश्वासन पार्थसारथीने त्यांना दिले.
चैत्र शुद्ध पंचमी शके ९३९ रोजी रामानुजांचा जन्म झाला. त्याच सुमारास द्युतिमतीलाही पुत्र झाला. महापूर्ण किंवा शैलपूर्ण हे संन्यासी झाले होते परंतु त्यांनी जवळ जाऊन आपल्या बहिणींच्या पुत्रांचे अवलोकन केले. लहान बालक रामानुज याच्या शरीरावरील दिव्य चिन्हे पाहून वैष्णव पंथाचा पुरस्कर्ता महापुरुष जन्मला, हे त्यांच्या लक्षात आले. असा महापुरुष जन्मेल असे नम्माळवार शठकोपमुनी यांनी भविष्य वर्तविले होते, ते त्यांना आठवले.
रामानुजांचे उपनयन झाल्यावर शिक्षण सुरू झाले. त्यांचे वडील वेदशास्त्रसंपन्न होते. तरी रामानुजांचे शिक्षण दुसऱ्या एका विद्वान गृहस्थांकडे झाले. कांचीपुरीमध्ये कांचीपूर्णनामक वैष्णव संत राहत होते. पूनुमुलाई या जवळच्या गावातील लक्ष्मीनारायणाचे दर्शन घेण्याची त्यांची परिपाठी होती. श्रीपेरुंबूदूर या गावातून त्या मंदिराकडे वाट होती. ती वाट रामानुजांच्या घरावरून जात होती. कांचीपूर्ण हे सिद्धपुरुष होते. विद्वान ब्राह्मणही त्यांना साधुपुरुष म्हणून वंदन करीत. एके दिवशी रामानुजांना पाठशाळेतून परत येत असताना कांचीपूर्णांचे दर्शन झाले. रामानुजांनी त्यांच्या चरणांवर मस्तक ठेवण्याचा प्रयत्न केला परंतु कांचीपूर्णांनी तो नमस्कार नाकारला आणि म्हटले, ‘मी खालच्या जातीतला आहे, मी शूद्र आहे. तू ब्राह्मण आहेस, तू असा नमस्कार मला करू नकोस’. रामानुज उत्तरले, ‘मी हे दुर्दैव समजतो, की मला तुमच्या चरणांचा स्पर्श तुम्ही होऊ देत नाही. मी यज्ञोपवीत धारण केले, म्हणून मी ब्राह्मण आहे हे खरे नाही. तिरुप्पाण आळवार अंत्यज होते परंतु ब्राह्मणांनाही वंदनीय होते’. त्या दिवसापासून कांचीपूर्ण व रामानुज यांचे चांगले सख्य झाले.
वयाच्या सोळाव्या वर्षी रामानुजांचे रक्षकांबाळ या मुलीशी लग्न झाले. त्याच वर्षी त्यांचे वडील आसुरीकेशवाचार्य वारले. रामानुज सहकुटुंब कांचीपुरीला राहण्यास आले कारण कांचीपूर्ण हे वैष्णव संत कांचीपुरीतच राहत होते. कांचीपुरीला तेथील सुप्रसिद्ध तत्त्वज्ञ, विद्वान, अद्वैतवादी यादवप्रकाश (अकरावे शतक) यांच्यापाशी रामानुजांच्या अध्ययनास सुरुवात झाली. यादवप्रकाश मायावादी नव्हते. त्यांच्या सिद्धांताला ⇨शुद्धाद्वैतवाद अशी संज्ञा देता येते. ह्या शुद्धाद्वैतवादाप्रमाणे परब्रह्माची नित्य परिवर्तन पावणारे आणि परिवर्तन न पावणारे अशी दोन रूपे. नित्य बदलणारे विश्व हे परब्रह्माचे एक स्वरूप आणि सच्चिदानंद केवलब्रह्म हे परिवर्तन न पावणारे दुसरे स्वरूप आहे. रामानुजांना यादवप्रकाशांचा हा शुद्धाद्वैतवाद मान्य झाला नाही परंतु रामानुजांनी यादवप्रकाशांपाशी आपले अध्ययन सुरू ठेवले. गुरु-शिष्यांचे मतभेद होत. कित्येक वेळा ते मतभेद पराकाष्ठेचे असत. रामानुज आपली बाजू मांडत असताना गुरूंची मती कुंठित करीत. कांची येथील एका सरदाराच्या मुलीला भूतबाधा झाली होती. यादवप्रकाशांकडे आपल्या कन्येला घेऊन सरदार आले. परंतु यादव-प्रकाशांचे मंत्रतंत्र विफल झाले. अत्यंत तेजस्वी शिष्य म्हणून रामानुजांची प्रसिद्धी झाली होती. त्यांच्याकडे कन्येला घेऊन ते सरदार आले. रामानुजांच्या चरणस्पर्शाबरोबर त्या कन्येची भुताटकी झटक्यासरशी उतरली.
￼रामानुजाचार्य : आदिकेशव-पेरुमाळ मंदिर, श्रीपेरुंबूदूर(तमिळनाडू).
यादवप्रकाशांनी एके दिवशी आपले पाय दाबण्याकरिता रामानुजांना बोलावून घेतले. रामानुज सेवा करीत असताना गुरूंशी शास्त्रचर्चाही करीत. छांदोग्यउपनिषदात  ‘तस्य यथा कप्यासं पुण्डरीकमेवमक्षिणी’ असे देवाच्या डोळ्यांचे वर्णन आले आहे. ‘कपीच्या कमरेखालच्या भागाप्रमाणे असलेल्या कमळाप्रमाणे शोभणारे डोळे’, असा अर्थ यादवप्रकाशांनी सांगितला. रामानुजांनी ही कमरेखालच्या भागाची उपमा देवाच्या डोळ्यांना शोभत नाही म्हणून निराळा अर्थ सांगितला. ‘कपि’ म्हणजे सूर्य ‘कप्यासं’ म्हणजे सूर्याप्रमाणे विकसित आणि त्या विकसित कमळाप्रमाणे डोळे, असा अर्थ केला. ‘कपि’ शब्दाचा ‘क’ म्हणजे जल, त्याचे पान करणारा म्हणजे सूर्य असाही अर्थ त्यांनी केला. यादवप्रकाशांना रामानुजांच्या विचारकुशलतेचा हेवा वाटला. असे पदोपदी मतभेद व्हायचे. तैत्तिरीय उपनिषदातील ‘सत्यं ज्ञानमनन्तं ब्रह्म’ याचा सरळ अर्थ विशिष्टाद्वैत सिद्धांताशी जमणारा नाही. त्याचा सरळ अर्थ – ‘सत्य, ज्ञान आणि अनंत ब्रह्म’ यात ‘ब्रह्मच ज्ञान आहे’ हे विधान विशिष्टाद्वैताशी जुळत नाही. कारण ब्रह्माचा म्हणजे परमेश्वराचा ज्ञान हा गुण आहे, असे विशिष्टाद्वैतमताने म्हणावे लागते. यादवप्रकाशांच्या हे लक्षात आले, की हा आपला प्रखर बुद्धिमान विद्यार्थी अद्वैतवेदान्ताचे खंडन करणारा विजयी पंडित होणार आहे. हे मोठे संकटच आहे. म्हणून या जगातून त्याला कायम रजा द्यावी. प्रयाग यात्रेला शिष्यगणांसह त्यांनी प्रस्थान मांडले. त्यात रामानुजाला आणि त्याचा मावसभाऊ गोविंद याला बरोबर घेतले. काही शिष्यांशी गुप्त खलबत करून प्रयागला त्रिवेणीच्या संगमात रामानुजांना जलसमाधी द्यावी, असे ठरविले परंतु हे खलबत गुप्त राहिले नाही. ते गोविंदाला कळले. गोविंदाने अत्यंत प्रिय मित्र असलेल्या आपल्या मावसभावाला म्हणजे रामानुजांना, कोणालाही न कळू देता हे संकट सांगून पळ काढावयास लावले. रामानुजांनी पळ काढला. बऱ्याच वेळाने रामानुज दिसेनात म्हणून यादवप्रकाशांनी शोध सुरू केला, पत्ता लागला नाही. रामानुज आडवाटेने जंगलांमधून दक्षिणेकडे निघाले. फार हाल झाले नशिबाने पारध्याचे कुटुंब जंगलात भेटले. त्या कुटुंबाने कांचीपुरीपर्यंत मार्गदर्शन करीत त्यांना सोबत केली. या संकटातून रामानुज उत्तीर्ण झाले. कांचीपुरीत कांचीपूर्ण या संतांना भेटले. कांचीपूर्णांनी सांगितले, की यादवप्रकाशांबद्दलचा राग मनातून काढून टाक. ही घटना सुचवते, की तुझ्यावर देवाची कृपा आहे. कालांतराने यादवप्रकाशही यात्रा संपवून सुखरूप परतले.
शिक्षण चालू असतानाच रामानुजांची एक प्रज्ञावंत, प्रतिभाशाली तत्त्वज्ञ म्हणून कांचीपुरीमध्ये ख्याती झाली. ही कीर्ती श्रीरंगम् येथील वैष्णव भक्त यामुनाचार्यांच्यापर्यंत पोहोचली आणि त्यांना हेही कळले, की अद्वैतसिद्धांतापेक्षा द्वैतसिद्धांतच म्हणजे जीव आणि ईश्वर हे एक नव्हेत हा सिद्धांत, उपनिषदांद्वारे रामानुज सिद्ध करतात त्यामुळे यादवप्रकाशांपासून त्यांना दूर व्हावे लागले. रामानुज हे विष्णुकथा आणि कीर्तन यांच्यामध्ये पूर्ण रममाण होतात, वैष्णव भक्तांचे भाव भजनरंगी रंगत असताना त्यांच्यात स्पष्ट दिसतात, गहिवरून येतात, रोमांचित होऊन अश्रुपात होतो, भोवतालच्या जगाचे भान नाहीसे होते आणि सर्व जग त्यांना विष्णुमय दिसते. ही सगळी हकीकत कांचीपूर्णांनी यामुनाचार्यांना निवेदन केली. आचार्य यामुनांनी यादवप्रकाशांच्या शिष्यांच्या मेळाव्यात रामानुजांना पाहिले होते. भेट घेतली नाही पण आशीर्वाद देऊन ते श्रीरंगम्‌ला परतले.
ब्रह्मसूत्रावरची शंकराचार्य पूर्वकालीन मायावादी नसलेली भाष्ये वा टीका यांचे अध्ययन करून नवे भाष्य लिहावे, असा विचार करून रामानुज बोधायनवृत्ति नावाचे ब्रह्मसूत्रभाष्य मिळवण्याकरता काश्मीरला गेले. तेथील शारदा मठात बोधायनवृत्ति आहे, असे कळले होते. आपल्या बरोबर त्यांनी कुरेश वा कूरनाथ या शिष्याला घेतले. कारण त्याची स्मरणशक्ती उत्कृष्ट एकपाठी होती. ग्रंथ मिळाला नाही, तरी ग्रंथ वाचून तेथल्या तेथे परत करावयाचा, असे मनाशी ठरविले होते. कुरेशालाच श्रीवत्सांकमिश्रही म्हणत. अनेक रात्री जागून कुरेशाने बोधायनवृत्तीचे अध्ययन केले. शारदा मठाचे ग्रंथपाल बोधायनवृत्तीची पोथी देण्यास तयार नव्हते. त्यांनी ती परत मागून घेतली. रामानुजांनी त्या बोधायनवृत्तीचे सार ध्यानात धरून श्रीभाष्यास प्रारंभ केला. कुरेशाला ते तोंडाने सांगत आणि कुरेश लिहीत असे. कुरेशाच्या स्मरणशक्तीचा प्रत्यय भाष्य सांगत असताना रामानुजांना पदोपदी येऊ लागला आणि त्यांनी श्रीभाष्य पूर्ण केले. वेदान्तदीप आणि वेदान्तसार या ब्रह्मसूत्रभाष्यावरील संक्षिप्त टीकासुद्धा रामानुजांनी लिहिल्या. वेदार्थसंग्रह, ‘गद्यत्रय’ (शरणागति-गद्य, श्रीरंग-गद्य आणि श्रीवैकुंठ-गद्य) व भगवद्आराधनाकर्मावर नित्यग्रंथ हे स्वतंत्र निबंध आणि गीताभाष्य त्यांनी लिहिले. रामानुजांनी उपनिषदांवर भाष्य लिहिले नाही. त्यांच्या संप्रदायातील रंगरामानुज या पंडिताने विशिष्टाद्वैतमताप्रमाणे उपनिषदांवर टीका लिहिल्या.
वैष्णव संप्रदायाच्या तत्त्वज्ञानाचे आणि भक्तियोगाचे तर्कशुद्ध विवेचन केल्यानंतर प्रथम दक्षिणेच्या आणि त्यानंतर उत्तरेच्या विजययात्रा रामानुजांनी केल्या. नंतर श्रीरंगम् येथे ते परतले. त्या वेळी तेथे पहिला कुलोत्तुंग किंवा कृमिकंठ (कार. १०७० – ११२०) हा चोल राजा राज्य करीत होता. तो कट्टर शैवपंथी आणि वैष्णवांचा द्वेष्टा होता. त्याने महापूर्ण आणि कुरेश यांच्या डोळ्यांना इजा करून अंध केले. श्रीरंगम्‌हून संन्यासवेष टाकून साध्या वेषात रामानुज बाहेर पडले. त्यांनी होयसळवंशी बिट्टिदेव या जैन राजाला वैष्णव दीक्षा दिली आणि विष्णुवर्धनदेव असे त्याचे नवे नामकरण केले. या राजाच्या मदतीने मेलकोटे येथे मंदिर बांधून तेथे बारा वर्षे वसती केली. श्रीरंगम्‌चा चोल राजा पहिला कुलोत्तुंग निवर्तल्यावर रामानुजाचार्य श्रीरंगम्‌ला परत आले. तेथेच ११३७ मध्ये (माघ शुद्ध दशमी शके १०५९) त्यांनी अखेरची समाधी घेतली. रामानुजांचा जीवनकाल १२० वर्षांचा आहे.
या दीर्घ जीवनकालात शेकडो शिष्य त्यांना मिळाले. त्यांनी वैष्णव भक्तिमार्गाचा संप्रदाय देशभर प्रसृत केला पिढ्यानपिढ्या आतापर्यंत तो चालू राहिला. जैन व बौद्ध जनांना संप्रदायात त्यांनी समाविष्ट केले. ते स्वतः शूद्र गुरूंचे शिष्य बनले. ते अस्पृश्य मित्रांच्या झोपडीमध्येही दीर्घकालपर्यंत परमार्थचर्चेत काळ घालवीत होते. ७४ मठांच्या पीठांवर त्यांचे पूजोत्सव, अभिषेक झाले. ७०० गोसावी, १२,००० संन्यासी, ३०० संन्यासिनी त्यांच्या अनुयायांमध्ये होत्या. अनेक राजे व धनिक यांच्या शिष्यगणांमध्ये समाविष्ट झाले होते. कुरेश, दाशरथी, नडाडूर अम्माळ आणि पराशर भट्ट हे त्यांचे पंडित शिष्य शास्त्रार्थचर्चेत पुढाकार घेऊन शंकासमाधान करीत. धार्मिक कर्मकांड एका शिष्याकडे, दुसऱ्या शिष्याकडे मुदपाकखाना, तिसऱ्याकडे द्रव्यनिधी, चवथ्याकडे भोजनालय अशा प्रकारे या श्रेष्ठ पारमार्थिक आचार्यांचे धर्मपीठ मोठ्या इतमामाने या दीर्घ जीवनात चालू राहिले.
संदर्भ
वर्ग: पुरुष चरित्रलेख वर्ग:मराठी विश्वकोशातून कॉपीपेस्ट मजकूर वर्ग:अध्यात्म वर्ग:वैष्णव पंथ वर्ग:हिंदू धर्म
इ.स.चे ३८० चे दशक
महत्त्वाच्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स.चे ३८० चे दशक वर्ग:इ.स.ची दशके वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील दशके वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील दशके वर्ग:रिकामी पाने
शक्ति
शक्ति (देवनागरी: शक्ती,IAST: Śakti ; सामर्थ्य, प्रयत्न, ऊर्जा, क्षमता" ) हिंदू धर्मा त विशेषतः शाक्त पंथामध्ये उल्लेख केली गेलेली, ही मूळ विश्वाची उर्जा आहे आणि संपूर्ण विश्वा त प्रवाहित असणाऱ्या चैतन्य शक्तीचे ती प्रतिनिधित्त्व करते.
शक्ति ही संकल्पना किंवा मूर्ती म्हणजे स्त्रीरूपातील दैवी सर्जनात्मक शक्तीला दिलेले मूर्तरूप आहे, जिला आदिमाता म्हणूनही हिंदू धर्मामध्ये संबोधले जाते. तिच्यातूनच विश्व निर्माण झाले असल्यामुळे तिला "आदिशक्ती" किंवा "आदि पराशक्ती" म्हणूनही ओळखले जाते. या पृथ्वीतलावर शक्तीचा आविष्कार स्त्रीरूपात किंवा सृजनात्मक/ सर्जनात्मक या रूपामध्ये जरी होत असला तरी पुरुषांमध्येही ती अव्यक्त, अप्रकट रूपाने नेहेमीच असते. हिंदूंची अशी मान्यता आहे की, निर्माण आणि सर्व प्रकारच्या बदलांचे कारण ही शक्तीच आहे. शक्ती हे विश्वाचे अस्तित्व आणि मुक्ती असून तिचे सर्वात महत्त्वाचे रूप म्हणजे कुंडलिनी शक्ती आहे, जे मनाच्या रहस्यात्मक आध्यात्मिक शक्तीचे रूप आहे.
शाक्तपंथामध्ये शक्तीची सर्वोच्च देवता म्हणून पूजा केली जाते. शिवा ची स्त्रीरूपातील ऊर्जा म्हणजे शक्ती असून तिला त्रिपुर सुंदरी किंवा पार्वती या नावांनीही ओळखले जाते.
मूळ
भारतातील देवीचे सर्वात जुने प्रतिनिधित्व त्रिकोणी स्वरूपात आहे. सोन नदीच्या खोऱ्यातील पॅलेओलिथिक संदर्भात आढळणारा आणि 9,000-8,000 BCE पर्यंतचा बाघोर दगड, हा यंत्राचा प्रारंभिक उदाहरण मानला जातो. केनॉयर, दगड उत्खनन करणाऱ्या संघाचा एक भाग, असे मानले की दगड शक्तीशी संबंधित असण्याची दाट शक्यता आहे. शिव आणि शक्तीची उपासना सिंधू संस्कृतीतही प्रचलित होती.
उत्क्रांती
शक्तीदेवीला दक्षिण भारतात, विशेषतः कर्नाटक, तामिळनाडू, केरळ, तेलंगणा आणि आंध्र प्रदेश या राज्यांमध्ये अम्मा [अ] म्हणूनही ओळखले जाते. दक्षिण भारतातील बहुतेक गावांमध्ये शक्ती देवीच्या विविध अवतारांना वाहिलेली अनेक मंदिरे आहेत. शक्ती ही गावाची रक्षक, दुष्टांना शिक्षा देणारी, रोग बरे करणारी आणि गावाचे कल्याण करणारी अशी ग्रामस्थांची श्रद्धा आहे. ते वर्षातून एकदा शक्तीजत्रा मोठ्या आवडीने साजरे करतात. शक्ती नावांची काही उदाहरणे म्हणजे महालक्ष्मी, कामाक्षी, पार्वती, ललिता, भुवनेश्वरी, दुर्गा, मीनाक्षी, मरियमम्मा, येल्लम्मा, पोलेरम्मा आणि पेरांतलम्मा.
विकास
डेव्हिड किन्सलेने इंद्राची "शक्ती" म्हणून शची (इंद्राणी)चा उल्लेख केला आहे. शची म्हणजे शक्ती. सात ते आठ मातृका (ब्रह्माणी, वैष्णवी, माहेश्वरी, इंद्राणी, कौमारी, वाराही आणि चामुंडा किंवा नारसिंही) समूहामधील ज्या सर्व हिंदू मुख्य देवांच्या (अनुक्रमे ब्रह्मा, विष्णू, शिव, इंद्र, स्कंद, वराह/ यम आणि नरसिंह) शक्ती आहेत, त्यांच्यापैकी एक म्हणजे इंद्राणी.
शक्तीवाद
श्री गुरू अमृतानंद नाथ सरस्वती, आंध्र प्रदेश, भारतातील देवीपुरम येथील सहस्राक्षी मेरू मंदिरात, श्रीविद्या तांत्रिक शक्तीमधील एक महत्त्वाचा विधी नववरण पूजा करत आहेत. शक्तीवाद देवी (साहित्य., "देवी") यांना सर्वोच्च ब्रह्म मानतो आणि इतर सर्व प्रकारांसह देवत्व केवळ तिचे विविध प्रकटीकरण मानले जाते. त्याच्या तत्त्वज्ञान आणि अभ्यासाच्या तपशीलांमध्ये, शाक्तवाद शैव धर्मासारखा दिसतो. तथापि, शाक्त (संस्कृत: शक्त, Śakta, ), शाक्त धर्माचे अभ्यासक, परमात्मदेवाच्या गतिमान स्त्रीत्वाच्या रूपात शक्तीवर बहुतेक किंवा सर्व उपासना केंद्रित करतात. शिव, देवत्वाचे मर्दानी पैलू, केवळ अतींद्रिय मानले जाते, आणि शिवाची उपासना सहसा दुय्यम असते.
शक्तीदेवतेला दक्षिण भारतामध्ये विशेषतः कर्नाटक, तामिळनाडू, केरळ, तेलंगणा आणि आंध्र प्रदेश या राज्यांमध्ये अम्मा (म्हणजे आई) म्हणूनही संबोधतात. दक्षिण भारता तील बहुतांश खेड्यांमध्ये शक्तीदेवतेची विविध रूपातील अवतारांची अनेक मंदिरे आहेत. गावकरी लोकांची अशी श्रद्धा आहे की, शक्ती त्यांच्या गावाची रक्षणकर्ती असून ती दुष्ट लोकांना करते, आजार बरे करते आणि गावाचे कल्याण करते. वर्षातून एकदा ते मोठ्या उत्साहात देवीच्या जत्रा भरवतात.
शक्तीपीठे
काही शाळांनुसार दक्षिण आशियामध्ये चार आदिशक्तीपीठे आणि 51 शक्ती उपासना केंद्रे आहेत (चार आदिशक्तीपीठे 51 शक्तीपीठांचा देखील भाग आहेत परंतु ते देवी सतीच्या शरीराचे चार प्रमुख भाग आहेत. त्यामुळे, ते आदिशक्तीपीठे आहेत). ते भारत, श्रीलंका, नेपाळ, बांगलादेश, तिबेट आणि पाकिस्तानमध्ये आढळू शकतात. त्यांना शक्तीपीठे म्हणतात. ठिकाणांची यादी बदलते. शक्तीपीठे आणि त्यांच्या मंदिर संकुलांच्या सामान्यतः स्वीकारल्या जाणाऱ्या यादीमध्ये हे समाविष्ट आहे:
वर्ग:अध्यात्म वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:शाक्त पंथ
पेंट (सॉफ्टवेअर)
पेंट हे मायक्रोसॉफ्ट विंडोज या संगणक प्रणालीतील मूळ चित्र संपादक सॉफ्टवेर आहे.
ॲलिशिया मोलिक
ॲलिशिया मोलिक (इंग्लिश: Alicia Molik) (२७ जानेवारी, इ.स. १९८१:ॲडिलेड, ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही ऑस्ट्रेलियाची व्यावसायिक महिला टेनिस खेळाडू आहे. तिने इ.स. २००५ मधील ऑस्ट्रेलियन खुल्या टेनिस स्पर्धेत व इ.स. २००७ मधील फ्रेंच खुल्या टेनिस स्पर्धेत दुहेरीत अजिंक्यपदे मिळवली. तिने २००४ अथेन्स ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये ऑस्ट्रेलियाकडून खेळताना कांस्यपदक मिळवले.
बाह्य दुवे
वर्ग:महिला टेनिस खेळाडू वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे टेनिस खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८१ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
रामबाग
रामबाग
नाव
भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्याच्या पालघर तालुक्यात हे गाव आहे.
इथे असलेल्या राममंदिरामुळे गावाचे नाव रामबाग असे पडले आहे.
भुगोल
रामबाग पासून सफाळे रेल्वे स्थानक २ किमीवर आहे.रामबाग सफाळे रस्त्यावर डावीकडे नवीन वळणवाडी गाव वसलेले आहे. रामबाग सफाळे रस्त्यावर उजवीकडे काही अन्य गावे आहेत. रामबाग माकूणसार रस्त्यावर डावीकडे विराथन बुद्रुक, चटाळे गावात जाण्यासाठी कच्च्या सडका आहेत.
लोक जीवन
येथील लोक धार्मिक, कष्टाळू, प्रामाणिक, मेहनती,जिद्दी, समाधानी आहेत. मुख्यतः वाडवळ, भंडारी, मांगेले, कोळी समाजाचे येथे वास्तव्य आहे.
नागरी सुविधा
ग्रामपंचायतीने सार्वजनिक वीजबत्ती,पावसाळ्यात पाण्याचा निचरा होण्यासाठी गटारेबांधणी,सार्वजनिक स्वच्छता, प्राथमिक आरोग्य,प्राथमिक शिक्षण व्यवस्था उपलब्ध केलेली आहे.सफाळे रेल्वे स्थानकावरून रामबागला येण्यासाठी एसटी बसेसची सोय आहे.रिक्षानेसुद्धा येथे येता येते. सफाळे स्थानकावरून पश्चिमेला माकूणसार, आगरवाडी,चटाळे, उसरणी, एडवण, मथाणे,केळवे, पालघर ठिकाणी जाणाऱ्या सर्व बसेस रामबागला थांबतात.शिधावाटप केंद्र माकुणसार येथे आहे.
हेही पाहा
वळणवाडी एकवीरा देवी मंदिर.
संदर्भ
https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे वर्ग:पालघर जिल्ह्यातील गावे
सेंट्रल कॅचमेंट नॅचरल रिझर्व्ह
हे सिंगापुराच्या मध्यभागी असलेले राखीव वनक्षेत्र आहे. य वनक्षेत्रात समाविष्ट असलेल्या चार पाणवठ्यांकरता जलसंधारण करण्यासाठी या क्षेत्राचा उपयोग होतो. याखेरीज सिंगापूर प्राणिसंग्रहालय व नाइट सफारी या मनोरंजनाच्या पर्यटनस्थळांकरतादेखील ते ओळखले जाते.
वर्ग:सिंगापूरमधील ठिकाणे
मनोरमा अनंत राईलकर
मनोरमा अनंत राईलकर (जन्म : १९२०;  - २१-०६-२०१०) या मराठी नाटकांत काम करणाऱ्या एक अभिनेत्री होत्या. त्या मूळ अलिबागच्या होत्या. इ.स. १९४३मध्ये मनोरमाबाई राईलकरांनी मराठी रंगभूमीवर पदार्पण केले. नाटकाचे दौरे चालू असताना त्यांची अनंत राईलकर यांच्याशी ओळख झाली आणि त्या त्यांच्याशी विवाहबद्ध झाल्या.
कारकीर्द
मनोरमा अनंत राईलकरांची अभिनयाची कारकीर्द किमान वीस वर्षे बहरली होती. या काळात त्यांनी छोटा गंधर्व आणि दामूअण्णा मालवणकर यांच्या नाटकांतून कामे केली. त्या ‘शारदा‘ नाटकात शारदेच्या आईची, बेबंदशाही’मध्ये चंद्रावळीची, ’पुण्यप्रभाव’मध्ये दामिनीची, ’मृच्छकटिक’मध्ये यामिनीची(?) आणि ’संगीत संशयकल्लोळ’ नाटकात रोहिणीची भूमिका करत असत. त्यांची रोहिणीची भूमिका अतिशय गाजली होती.
अंतिम दिवस
मनोरमा राईलकर यांचे म्हातारपण फार हलाखीत गेले. मृत्युसमयी त्या साताऱ्याजवळील महागाव येथील वृद्धाश्रमात होत्या. खूपच आजारी असल्यामुळे मनोरमाबाईंना, सातारच्या क्रांतिसिंह नाना पाटील रुग्णालयात ठेवले होते. त्यांच्या इच्छेप्रमाणे निधनानंतर त्यांचा मृतदेह कऱ्हाडच्या कृष्णा वैद्यकीय महाविद्यालयाला देण्यात आला.
वर्ग:इ.स. १९२० मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू वर्ग:मराठी नाट्यअभिनेते
सैफ अली खान
सैफ अली खान ( १६ ऑगस्ट १९७०) हा भारतामधील एक आघाडीचा सिने-अभिनेता व निर्माता आहे. क्रिकेटपटू मन्सूर अली खान पटौदी व बॉलिवूड अभिनेत्री शर्मिला टागोर ह्यांचा मुलगा असलेल्या सैफने १९९२ सालच्या परंपरा ह्या चित्रपटामधून आपल्या अभिनय कारकिर्दीची सुरुवात केली. तेव्हापासून त्याने अनेक यशस्वी हिंदी चित्रपटांमध्ये कामे केली आहेत व त्याला सहा फिल्मफेअर पुरस्कार व एक राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार इत्यादी अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. २०१० साली सैफचा भारत सरकारने पद्मश्री पुरस्कार देऊन गौरव केला. आज सैफ खान भारतामधील एक आघाडीचा व यशस्वी अभिनेता मानला जातो.
व्यक्तिगत जीवन
सैफ अली खान हा नास्तिक आहे. पीटीआयला दिलेल्या मुलाखतीत सैफ म्हणाला होता की, ” खऱ्या आयुष्यात मी नास्तिक आहे. याबाबतीत मी धर्मनिरपेक्ष आहे. धर्मासारख्या गोष्टीमुळे माझी चिंता वाढते. कारण त्यामुळे नंतरच्या जीवनावर प्रभाव पडतो. मला वाटते
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते वर्ग:भारतीय नास्तिक
सूर्या सिवकुमार
सरवणन "सुर्या"सिवकुमार (तमिळ: சரவணன் "சூர்யா" சிவகுமார்) (जन्मः २३ जुलै १९७५) तमिळ चित्रपट सृष्टितला आघाडिचा नायक आणि एक यशस्वी अभिनेता.
सुर्याची चित्रपट कारकीर्द
वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेते वर्ग:मॉडेलिंग
एल्डा एमा अँडरसन
शिक्षण
१९२२मध्ये त्यांनी रिपन कॉलेजातून बॅचलर ऑफ आर्ट्‌स (AB)ची पदवी घsतली. विस्कॉन्सिन विद्यापीठातून त्या १९२४ साली मास्टर ऑफ आर्ट्‌स (AM) झाल्या.
अध्यापन
१९२४ ते १९२७ या कालावधीसाठी अँडरसन आयोवाच्या एका महाविद्यालयात प्राध्यापकपदी रुजू झाल्या. त्यानंतर त्यांची पदार्थविज्ञान, रसायनशास्त्र आणि गणित विभागांच्या डीनपदी नियुक्ती झाली. १९२९ साली त्या मिलवॉकी-डाउनर कॉलेजात पदार्थविज्ञान विभागाच्या प्राध्यापक होऊन १९३४ मध्ये त्या विभागप्रमुख झाल्या.
१९४१ साली पीएच.डी. झाल्यावर एल्डा अँडरसन प्रिन्स्टन विद्यापीठात सायंटिफिक रिसर्च आणि डेव्हलपमेन्टच्या कार्यालयात नोकरी करू लागल्या. येथेच त्यांनी मॅनहॅटन प्रोजेक्टचे काम केले.
प्रयोगशाळेत संशोधन
अँडरसन १९४३ साली लॉस अलामॉस प्रयोगशाळेत दाखल झाल्या. तेथे दिवसात १६ तास काम करून त्यांनी सायक्लोट्रॉनने तयार झालेल्या अणुतर कणांची आकारमाने मापली. त्याच प्रयोगशाळेत त्यानी शुद्ध युरेनियम-२३५चा जगातला पहिला नमुना बनवला. त्या प्रयोगशाळेच्या एका वसतिगृहात रहायच्या त्या काळी स्त्रिया घालत नसत असे चौकटी-चौकटीचे शर्ट आणि जीन्स सारख्या वेशभूषाही करायच्या.
आरोग्य-विज्ञानासाठी काम
दुसऱ्या महायुद्धानंतर म्हणजे १९४७ साली अँडरसन मिलवॉकी-डाउनर कॉलेजात परतल्या. १९४९मध्ये त्यांनी आरोग्यविज्ञानात काम करायला सुरुवात केली. टेनेसीमधील ओक रिज राष्ट्रीय प्रयोगशाळेच्या आरोग्यविज्ञान शाखेत त्यानीने किरणोत्सर्गाचे आरोग्यावर दुष्परिणाम या विषयावर संशोधन केले आणि अभ्यासक्रमात आरोग्यविज्ञान हा विषय आणला.
जागतिक स्तरावर कार्य
अँडरसननी १९५५ साली स्टॉकहोममध्ये, १९५७ साली बेल्जियममध्ये आणि १९५८ मध्ये मुंबईत ह्या विषयाच्या प्रशिक्षणाची सोय केली. त्यानी हेल्थ फिजिक्स सोसायटी ही संस्था स्थापन केली आणि १९५९ साली त्याचे अध्यक्षपद स्वीकारले.
निधन
१९५६ साली ॲन्डरसनला ल्युकेमिया आणि ब्रेस्ट कॅन्सरने ग्रासले. तिच्या १९६१ सालच्या निधनानंतरही तिच्या नावाच्या पुरस्कार प्रदान कार्यक्रमात दर वर्षी तिचा सन्मानाने उल्लेख होतो.
रंगनील (नाट्यसंस्था)
भारतामधील महाराष्ट्र राज्यात कोकणातील रायगड जिल्ह्यात पनवेल हे गांव आहे. पनवेलमधील नाट्यकलाकारांना प्रोत्साहन देण्यासाठी तेथील कल्पना कोठारी यांनी इ.स.१९९६मध्ये रंगनील नावाची नाट्यसंस्था स्थापन केली. सुरुवातीला त्यांनी बालनाट्य शिबि्रे भरवण्यास आरंभ केला. त्याला फारसा प्रतिसाद मिळत नसे. मग शिबीर संपल्यावर कल्पना कोठारी यांनी स्थानिक पातळीवर नाटके बसवून घ्यायला सुरुवात केली. त्यांतून तयार झालेल्या पन्‍न्‍नासाहून अधिक बालकलाकारांना त्यांनी व्यावसायिक बालरंगभूमीवर उतरवले. प्रवीण दवणे यांनी लिहिलेले ’तिरक्या डोक्याचा’ या, रंगनीलच्या बालकलाकारांनी भूमिका केलेल्या बालनाट्याचे एका वर्षात पंचविसाहून जास्त प्रयोग झाले आहेत.
रंगनीलचे नाट्यप्रयोग मुंबईत तसेच ठाणे, पुणे आणि रायगड या जिल्ह्यांत होतात. त्यासाठी तीसएक मुलांना बसने त्या त्या गावी नेले जाते. नाटकांमध्ये प्रकाश निमकर आणि कल्पना कोठारीच्या भगिनी संजीवनी बेलापूरकर या नाटकात भाग घेणाऱ्या मुलांची वेशभूषा करतात.
वर्ग:मराठी नाट्यसंस्था
नांदुर (येवला)
नांदुर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील येवला तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:येवला तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
क्रिस्चियान माजियो
हा इटलीचा फुटबॉल खेळाडू आहे.
वर्ग:इटलीचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्डपॅड
वर्डपॅड हे मायक्रोसॉफ्ट विंडोजमधील एक मजकूर संपादन करण्याचे सॉफ्टवेर आहे.
वर्ग:मायक्रोसॉफ्ट विंडोज
समंथा सेंट
वर्ग:रतिअभिनेत्रींवरील अपूर्ण लेख वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
इ.स.चे ३९० चे दशक
महत्त्वाच्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स.चे ३९० चे दशक वर्ग:इ.स.ची दशके वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील दशके वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील दशके वर्ग:रिकामी पाने
आसनोळी (शहापूर)
आसनोळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील शहापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:शहापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
बापुराव देशमुख अभियांत्रिकी महाविद्यालय, सेवाग्राम
देशातील राज्यानीहाय महाविद्यालयांची संख्या
खालील प्रमाणे आहे-
महाराष्ट्र -५५६
तमिळनाडू -५२५
कर्नाटक -४८५
आंध्र प्रदेश -४३१
उत्तर प्रदेश - २४१
मध्य प्रदेश -१६९
गुजरात -१३८
ओरिसा -१३२
पच्चिम बंगाल -१२४
केरळ -११७
पंजाब  -१०८
हरियाणा- १०५..........आणि इतर १०० च्या खालील या महाविद्यालयाला तंत्रशिक्षण मंडळ तर्फे 'अ'  श्रेणी प्राप्त आहे. महाविद्यालयाची जागा जगप्रसिध्ध अहिंसेचे पुजारी महात्मा गांधी यांच्या ' बापू कुटी ' या आश्रमाजवळ आहे.या महविद्द्यालयत एकूण ७ शाखा आहेत. त्या अश्या-
२)यांत्रिक अभियांत्रिकी
क्रांजी
क्रांजी हे सिंगापुराच्या वायव्येस वसलेले एक उपनगर आहे. शहराच्या मध्यवर्ती भागापासून हे उपनगर अंदाजे २२ किमी अंतरावर आहे.
बापुराव देशमुख अभियांत्रिकी महाविद्यालय, सेवाग्राम
३)संगणक अभियांत्रिकी
क्रांजी
वर्ग:सिंगापूरमधील ठिकाणे
बापुराव देशमुख अभियांत्रिकी महाविद्यालय, सेवाग्राम
४)माहिती आणि तंत्रज्ञान अभियांत्रिकी
५)रेणुशास्त्र अभियांत्रिकी
६)रेणुशास्त्र आणि दूरसंचार अभियांत्रिकी
७)विद्युत अभियांत्रिकी या महाविद्यालयातील एक विशेषता म्हणजे इथे स्थापन झालेला  एक तांत्रिक क्लब नावे 'क्लब फर्स्ट '.महाविद्यालयातील नावाजलेले प्राध्यापक यु. दि गुल्हाने सर यांच्या मार्गदर्शनाखाली २००८-०९ साली चतुर्थ वर्षाच्या दोन विद्यार्थ्यांनी या क्लबची सुरुवात केली.आता प्रायन्त हा क्लब विविध उपक्रमात अश्श्वी ठर्लेलेआ आहे.या क्लबडवारे विविध मार्गदर्शन शिबीर अहोजित करण्यात आलेले आहेत, ज्यात चतुर्थ वर्षयच्या विद्यार्थ्यानी द्वितीय वा तृतीय वर्षच्या विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन केलेले आहे. क्लबडवारे विद्यार्थ्यांना त्यांच्या उपक्रमात आर्थिक साहाय्या देखील पुरवले जाते.
वर्ग:महाराष्ट्रातील महाविद्यालये वर्ग:महाराष्ट्रामधील अभियांत्रिकी महाविद्यालये
मारा सांतांजेलो
मारा सांतांजेलो (इटालियन: Mara Santangelo) (जून २८, इ.स. १९८१ - हयात) ही इटलीची व्यावसायिक महिला टेनिस खेळाडू आहे. तिने इ.स. २००७ सालातील फ्रेंच खुल्या टेनिस स्पर्धेतील महिला दुहेरीत ऍलिशिया मोलिक हिच्या साथीत विजेतेपद मिळवले.
बाह्य दुवे
वर्ग:महिला टेनिस खेळाडू वर्ग:इटलीचे टेनिस खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८१ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
इ.स. १३५४
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १३५४ वर्ग:इ.स.च्या १३५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १४ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
चतुर्दश विद्या
अङानि वेदाश्चत्वारो मीमांसा न्यायविस्तरः।
धर्मशास्त्रं पुराणानि विद्याश्चैताश्चतुर्दश ।।
इंडियन रोड काँग्रेस
इंडियन रोड काँग्रेस(शॉर्टनेम-आयआरसी) ही भारत तसेच आंतरराष्ट्रीय स्तरावर रस्ते पूल व उड्डाणपूल यांचे मानकीकरण करणारी एक शिखर संस्था आहे. ही संस्था हे मानकीकरणाचे काम सुमारे ८४ वर्षांपासून करीत आहे. संपूर्ण जगात या संस्थेने निर्माण केलेल्या मानकांनुसार व प्रमाणीकरणानुसार, रस्ते/पुल यांचे बांधकाम होत असते परंतु, बांधकामादरम्यान या मानकांचे उल्लंघन झाल्यास त्यावर कारवाई करण्याचे अधिकार या संस्थेस नाहीत.
चतुर्दश विद्या
चार वेद -
या वेदातील मन्त्रांना यजुस् म्हणतात. यजुर्मन्त्र यागानुक्रमानुसार एकत्र केलेले आहेत. यजुर्वेदाचे कृष्णयजुर्वेद व शुक्लयजुर्वेद हे दोन भेद आहेत.
४.अथर्ववेद :
सर्वसामान्य मानवाच्या लौकिक स्थैर्यासाठी अथर्ववेदातील मन्त्रे आहेत. या वेदाच्या शौनक आणि पैप्पलाद ह्या दोन शाखा आहेत.
सहा वेदांगे  -
छ्न्दः पादौ तु वेदस्य हस्तौ कल्पोsथ पठ्यते
ज्योतिशामयनं चक्षुर्निरुक्तं श्रोत्रमुच्यते ।
शिक्षा घ्राणं तु वेदस्य मुखं व्याकरणं स्मृतम्
तस्मात् साङ्म्धीत्यैव ब्रह्म्लोके महीयते  ।।
१. शिक्षा :
वेदांचे उच्चारण शास्त्र म्हणजे शिक्षा होय.
२.कल्पसूत्रे :
यज्ञातील शारीरिक क्रिया आणि समाजातील आदर्श वर्तन यांचा ऊहापोह यात आढळ्तो.
३.निरुक्त  :
वैदिक मन्त्रांचा अर्थ समजण्यासाठी निरुक्ताचा उपयोग होतो.
४.व्याकरण  :
वैदिक मन्त्रांचा अर्थ समजण्यासाठी निरुक्ताबरोबरच व्याकरणाचाही आधार घ्यावा लागतो.
५.छंन्दःशास्त्र  :
इ.स.चे ४०० चे दशक
महत्त्वाच्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स.चे ४०० चे दशक वर्ग:इ.स.ची दशके वर्ग:इ.स.च्या ५ व्या शतकातील दशके वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील दशके वर्ग:रिकामी पाने
चतुर्दश विद्या
सहा वेदांगे  -
यात वैदिक मन्त्रांच्या विशिष्ट चालींचे म्हणजे छन्दांचे ज्ञान मिळते.
६.ज्योतिष शास्त्र :
यज्ञ करण्यासाठी योग्य वेळ, ऋतू निश्चित करण्याकरीता हे शास्त्र महत्त्वाचे आहे.
मीमांसा -
मीमांसा दोन प्रकारची आहे.
१. जैमिनीऋषींचि पूर्व मीमांसा.
२. बादरायण व्यासांची उत्तर मीमांसा.
न्यायशास्त्र  -
गौतम ऋषी प्रणीत हे शास्त्र काटेकोर प्रमाणासाठी प्रसिद्ध आहे.
धर्मशास्त्र  -
रामायण, महाभारत, या बरोबरच मनु, वसिष्ठ इत्यादी मुनींद्वारे हे धर्मशास्त्र प्रणीत आहे.
पुराणे  -
अश्या प्रकारे ह्या १४ विद्या होय.
बौद्ध धर्माची रूपरेषा
बुद्ध धर्म हा असा धर्म आहे ज्यात तत्त्वज्ञान, विविध परंपरा, विश्वास आणि प्रथा आहेत. मुख्यत्वे ज्या सिद्धार्थ गौतम यांच्या शिकवणुकीवर अवलंबून आहेत, ज्याला सामान्यतः बुद्ध म्हणून ओळखले जाते. त्यास "जागृत" असेही म्हटले जाते. खालील रूपरेषा मध्ये बौद्ध धर्माच्या वैशिष्ट्येपूर्ण बाबींचा आढावा पुढीलप्रमाणे,
बुद्ध
गौतम बुद्ध
बाह्य दुवे
रूपरेषा रूपरेषा
महाराष्ट्रातील तीर्थक्षेत्रे
महाराष्ट्रात धार्मिक दृष्टीने पवित्र समजली जाणारे अनेक गावे, किंवा त्या गावांतील विशिष्ट स्थाने आहेत. त्यांपैकी काही ही :-
हे सुद्धा पहा
संत
* वर्ग:तीर्थक्षेत्रे वर्ग:तीर्थस्थाने
बुणगा
लश्करासोबत प्रवास करणाऱ्या पण लढाईत भाग न घेणाऱ्या व्यक्तीला बुणगा किंवा बाजारबुणगा म्हणले जाते.
सहसा अशा व्यक्ती सैनिकांच्या स्त्रीया, बालके, सेवक, इ. असतात. अनेकदा या व्यक्ती सैनिकांची निगा व सेवा करण्यासाठी असल्या तरी केवळ सहप्रवासी म्हणूनही अनेकदा अशा व्यक्ती सैन्यांबरोबर असत.
वर्ग:युद्धनीती
पिंपराड
पिंपराड हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील झरी जामणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:झरी जामणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
२०१९ दक्षिण अमेरिकी क्रिकेट अजिंक्यपद स्पर्धा - पुरुष
सामने
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील क्रिकेट
मरदावाडी
मरदावाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील वाळवा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:वाळवा तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
ब्रिजेट बी
ब्रिजेट बी (ऑक्टोबर १५, इ.स. १९८३:बार्सेलोना, स्पेन - ) ही एक रतिअभिनेत्री आहे.
वर्ग:रतिअभिनेत्रींवरील अपूर्ण लेख वर्ग:इ.स. १९८३ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
चिमटा वापरुन प्रसूती
प्रसुतीला वेळ लागत असल्यास प्रसुतीकळा नीट येत नसल्यास तसेच बाळाला बाहेर ढकलतांना माता थकून गेल्यास चिमटा वापरून प्रसुती करतात. चिमट्याच्या साहाय्याने बाळाचे डोके घट्ट धरून त्याला बाहेर काढतात.
तोटे
या पद्धतीमुळे जन्माला येणारे मूल मेंदू दाबला गेल्याने मतीमंद होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे ही पद्धत आजकाल वापरत नाहीत.
वर्ग:प्रसूतिशास्त्र वर्ग:गर्भारपण वर्ग:प्रजनन वर्ग:शस्त्रक्रिया
इ.स.चे ४१० चे दशक
महत्त्वाच्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स.चे ४१० चे दशक वर्ग:इ.स.ची दशके वर्ग:इ.स.च्या ५ व्या शतकातील दशके वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील दशके वर्ग:रिकामी पाने
इ.स. १३५५
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १३५५ वर्ग:इ.स.च्या १३५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १४ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
सागर जिल्हा
''हा लेख सागर जिल्ह्याविषयी आहे. सागर, मध्य प्रदेश शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
सागर जिल्हा भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र सागर शहरात आहे.
तालुके
वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे *
दोमेनिको क्रिश्चितो
दोमेनिको क्रिश्चितो (Domenico Criscito; ) हा एक इटालियन फुटबॉलपटू आहे. २००९ पासून राष्ट्रीय संघाचा भाग असलेला क्रिश्चितो २०१० फिफा विश्वचषक स्पर्धेमध्ये खेळला होता. क्लब पातळीवर क्रिश्चितो २००७-०८ दरम्यान सेरी आमधील युव्हेन्तुस एफ.सी., २००८-११ दरम्यान जेनोवा सी.एफ.सी. तर २०११ पासून रशियन प्रीमियर लीगमधील एफ.सी. झेनित सेंट पीटर्सबर्ग ह्या क्लबांसाठी खेळत आहे.
वर्ग:इटलीचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मरीना एराकोविच
मरिना एराकोविच (Marina Erakovic, क्रोएशियन: Marina Eraković; ६ मार्च १९८८, स्प्लिट, क्रोएशिया) ही न्यू झीलंडची एक टेनिसपटू आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:महिला टेनिस खेळाडू न्यू झीलंडचे टेनिस खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८८ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
हम तो तेरे आशिक है
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका वर्ग:झी मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका
विवेक विनायक रानडे
विवेक विनायक रानडे (१९६३ - ) हे भारतीय रसायन अभियंता, उद्योजक आणि क्लिअन्स युनिव्हर्सिटी ऑफ बेलफास्टच्या केमिस्ट्री आणि केमिकल इंजिनिअरिंगमध्ये रासायनिक अभियांत्रिकीचे एक प्राध्यापक आहेत. ते पुण्याच्या राष्ट्रीय रासायनिक प्रयोगशाळेचे| माजी चेर प्रोफेसर आणि उपसंचालक आहेत. त्यांच्या वैज्ञानिक संशोधनासाठी भारत सरकारची सर्वोच्च संस्था, वैज्ञानिक व औद्योगिक संशोधन परिषदेने २००४ साली त्यांना शांती स्वरूप भटनागर पुरस्कार दिला.
वर्ग:इ.स. १९६३ मधील जन्म वर्ग:शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्कार विजेते वर्ग:मराठी शास्त्रज्ञ वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
आटगाव (शहापूर)
आटगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील शहापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:शहापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
कुंजपुरा
कुंजपुरा हे हरयाणातील एक गाव आहे. पानिपतच्या तिसऱ्या लढाईतील सुरुवातीच्या चकमकी येथेही घडल्या
वर्ग:कर्नाल जिल्हा
दलित
दलित म्हणजे संवैधानिकरित्या अनुसूचित जातींचा समूह होय. भारतीय राज्यघटनेच्या अंबलबजावणीपूर्वी याला अस्पृश्य म्हटले जात होते. "दलित" हा शब्द वापरायला भारतीय हायकोर्टांनी बंदी घातली आहे. हा समाज शोषित, पिडीत, दबलेला व पिचलेला होता. हे हिंदू धर्माच्या चातुर्वर्ण्य व्यवस्थेतील शूद्रांनंतर जो पाचवा वर्ण आहे तो दलित (अस्पृश्य) हा वर्ण होता. संवैधानिक भाषेत दलितांना अनुसूचित जाती म्हटले जाते. दलित हा अनेक अस्पृश्य जातींचा समूह आहे ज्यांना सुमारे अडीच ते पाच हजार वर्षांपासून धार्मिक गुलामीच्या बंधनात जखडून ठेवले होते. ज्या पददलित समाजघटकाला स्वसमाजबांधवांनी सामाजिक, राजकीय, आणि आर्थिक दृष्ट्या युगानुयुगे उपेक्षित ठेवला, त्या घटकाला दलित म्हणतात.
भारताच्या २०११ च्या जनगणेनेनुसार देशात या अनुसूचित जातींची लोकसंख्या १६.६% किंवा २०.१४ कोटी आहे. ही संख्या भारतातील मुस्लिमांहून ३ कोटी तर आदीवासींहून (अनुसूचित जमाती) १० कोटींनी अधिक आहे. आज बहुतांश हिंदू दलित बौद्ध धर्माकडे आकर्षित झाले आहेत आणि होतही आहेत. कारण बौद्ध बनल्याने त्यांचा विकास झालेला आहे.
दलित हा शब्द वापरायला हायकोर्टाची मनाई
माध्यमांना बातम्यांमध्ये यापुढे ‘दलित’ हा शब्द वापरता येणार नाही. कारण, मुंबई हायकोर्टाने केंद्रीय माहिती व प्रसारण मंत्रालयाला माध्यमांतून दलित शब्द वापरण्यावर प्रतिबंध घालण्यात यावा असे स्पष्ट निर्देश दिले आहेत. त्यामुळे आता लवकरच प्रेस काऊन्सिल ऑफ इंडिया माध्यमांसाठी याबाबत मार्गदर्शक तत्त्वे जारी करणार आहे.
माहिती व प्रसारण मंत्रालयाच्या सूत्रांच्या माहितीनुसार, पीसीआय या मुद्रित माध्यमांची नियामक संस्था असणाऱ्या संस्थेकडून हायकोर्टाच्या आदेशाची अंमलबजावणी करण्यास सांगण्यात येईल. मुंबई हायकोर्टाच्या नागपूर खंडपीठाने गेल्या आठवड्यात केंद्रीय मंत्रालय आणि पीसीआयला बातम्यांमध्ये दलित शब्द वापरण्यावर बंदी घालण्यात यावी असे सांगितले होते.
कोर्टाने आपल्या आदेशात म्हटले आहे की, केंद्र, राज्य सरकार आणि त्यांच्या कार्यकर्त्यांनी अनुसूचित जाती-जमातीच्या लोकांसाठी दलित शब्दाचा उपयोग करू नये. कारण भारताचे संविधान तसेच कोणत्याच कायद्यात या शब्दाचा उल्लेख केलेला नाही. त्यामुळे पीसीआयकडून याच महिन्यांत दलित शब्दाबाबत निर्देश देण्याची शक्यता आहे. यापूर्वी मार्च महिन्यांत केंद्रीय सामाजिक न्याय मंत्रालयाने सर्व राज्यांच्या प्रमुख सचिवांना लिखित आदेश दिले होते की, आता सरकारी स्तरावर कुठेही दलित शब्दाचा प्रयोग वर्ज्य करायला हवा.
इतकेच नव्हे तर सरकारी पत्रामध्ये कोणत्याही दस्ताऐवजात दलित शब्दाचा प्रयोग करण्यावर बंदी आणली आहे. केंद्राने मध्यप्रदेश हायकोर्टाच्या २१ जानेवारी २०१८ रोजी दिलेल्या आदेशानुसार, सरकारी कागदपत्रे आणि अन्य जागी दलित या शब्दाच्या वापरावर बंदी घालण्यात आली होती.
यापूर्वी १० फेब्रुवारी १९८२ मधील एका नोटिफिकेशननुसार ‘हरिजन’ या शब्दावर बंदी आणण्यात आली होती. हरिजन शब्द वापरल्यानंतर त्यासाठी कडक शिक्षेची तरतुद आहे. मात्र, आता दलित शब्द वापरल्यानंतर कुठली शिक्षा देण्यात येईल याबाबत अद्याप स्पष्टता नाही.
संदर्भ
वर्ग:हिंदू धर्मामधील जातीव्यवस्था वर्ग:समाज  वर्ग:हिंदू धर्म वर्ग:भेदभाव
निमगाव मढ
निमगाव मढ हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील येवला तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:येवला तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
बहुगर्भ
नैसर्गिकरित्या नेहमी एकाच गर्भाची गर्भ धारणा होते परंतु अपवादात्मक स्थितीत बहुगर्भधारणा होते, अश्या गर्भांना बहुगर्भ म्हणतात.
गर्भ संख्येनुसार त्यांना नावे दिली जातात.
वर्ग:गर्भारपण वर्ग:प्रजनन
ॲग्रोव्हिजन, नागपूर
ॲग्रोव्हिजन हे विदर्भातले व मध्य भारतातले सर्वात मोठे कृषी प्रदर्शन आहे. हे प्रदर्शन सुमारे दहा वर्षांपूर्वी सुरू झाले व दरवर्षी आयोजित करण्यात येते.हे प्रदर्शन शेतकऱ्यांसाठी असून यामध्ये कृषी ज्ञान, आधुनिक तंत्रज्ञान,प्रशिक्षण, मार्गदर्शन कार्यशाळा चर्चासत्र, जातीवंत पशुप्रदर्शन इत्यादी गोष्टींचा समावेश असतो. दुग्ध व्यवसाय, शेती-पूरक व्यवसाय, भाजीपाला पिकविणे, हरितगृहे,कृषी वित्त पुरवठा, गटशेती, जैविक शेती,शेतमाल विपणन,पर्यायी इंधन, फुल शेती आदि अनेक विषयांवर शेतकऱ्यांना यात मार्गदर्शन देण्यात येते व यासाठी अनेक कार्यशाळा आयोजित करण्यात येतात. दृक-शाव्य माध्यमांद्वारे अनेक कृषीविषयक योग्य गोष्टीही प्रदर्शित करण्यात येतात. याशिवाय, जलसंधारण, पाण्याचे थेंबाचा अचूक वापर, शेतीविषयक तज्ञांचे मार्गदर्शन इत्यादी आयोजित करण्यात येतात.त्यामुळे शेतकऱ्यांचे जीवनमान उंचावते, व फायदा वाढण्यास मदत होते.
या प्रदर्शनात विविध प्रकारचे स्टॉल्स लावण्यात येतात. शासकीय विभागांच्या स्टॉल्ससोबतच, अनेक खाजगी उत्पादक कंपन्यांचेही यात स्टॉल्स राहतात. त्यामुळे शेतकऱ्यांना शेतीबाबत, नव्या वाणाबाबत तसेच शेतीविषयक अनेक बाबींबाबतची माहिती एकाच ठिकाणी मिळते.
संदर्भ
वर्ग:शेती वर्ग:प्रदर्शने
हारपूड
हारपूड हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील वेल्हे तालुक्यातील एक गाव आहे. हारपूड हे पुणे जिल्ह्यातील  वेल्हे तालुक्यातील गाव  आहे.
भोगोलिक स्थान आणि लोकसंख्या
हे गाव ५५१ हेक्टर क्षेत्राचे  असून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात ३२ कुटुंबे व एकूण १५२ लोकसंख्या आहे. ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर पुणे ७५ किलोमीटर अंतरावर आहे. यामध्ये ७३ पुरुष आणि ७९ स्त्रिया आहेत. यामध्ये अनुसूचित जातीचे लोक 4असून अनुसूचित जमातीचे 2 लोक आहेत.ह्या गावाचा जनगणनेतील स्थल निर्देशांक ५५६६०६
हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान २५६० मिमी पर्यंत असते.
साक्षरता
{Infobox settlement }}
शैक्षणिक सुविधा
गावात १ शासकीय पूर्व-प्राथमिक माध्यमिक शाळा पासली ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील उच्च माध्यमिक शाळा व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा वेल्हे १०  किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळीलपदवी महाविद्यालय (चेलाडी) अभियांत्रिकी महाविद्यालय  वैद्यकीय महाविद्यालय व्यवस्थापन संस्था पॉलिटेक्निक (पुणे) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे.
वैद्यकीय सुविधा (शासकीय)
सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील प्रसूति व बालकल्याण केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील दवाखाना १५ किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील पशुवैद्यकीय रुग्णालय ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे.
पिण्याचे पाणी
गावात शुद्धीकरण न केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात झऱ्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात नदी / कालव्याच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात तलाव /तळे/सरोवर यातील पाण्याचा पुरवठा नाही.
स्वच्छता
गावात गटारव्यवस्था उपलब्ध नाही. सांडपाणी थेट जलनिस्सारण केंद्रात सोडले जाते. या क्षेत्राचा संपूर्ण स्वच्छता अभियानात समावेश आहे.
संपर्क व दळणवळण
गावात दूरध्वनी उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील दूरध्वनी ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. गावात मोबाईल फोन सुविधा उपलब्ध आहे.
बाजार व पतव्यवस्था
गावात सहकारी बँक उपलब्ध नाही. 15 किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. गावात रेशन दुकान उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील रेशन दुकान ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. गावात आठवड्याचा बाजार उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील आठवड्याचा बाजार १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. गावात कृषी उत्पन्न बाजार समिती उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील कृषी उत्पन्न बाजार समिती १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे.
आरोग्य
गावात एकात्मिक बाल विकास योजना उपलब्ध आहे. गावात अंगणवाडी (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध आहे. गावात आशा स्वयंसेविका सर्वात जवळील १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे.
वीज
१९ तासांचा वीजपुरवठा हिवाळ्यात (ऑक्टोबर-मार्च) प्रतिदिवस शेतीसाठी उपलब्ध आहे. 24 तासांचा वीजपुरवठा उन्हाळ्यात (एप्रिल-सप्टेंबर) प्रतिदिवस व्यापारी वापरासाठी उपलब्ध आहे. 24तासांचा वीजपुरवठा उन्हाळ्यात (एप्रिल-सप्टेंबर) प्रतिदिवस सर्व प्रकारच्या वापरासाठी उपलब्ध आहे.
जमिनीचा वापर
हारपूड ह्या गावात जमिनीचा वापर खालीलप्रमाणे होतो (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ):