cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
असुर जमात
कुळे व विवाह
असुर समाजात घटस्फोट व बहुभार्याविवाह मान्य नाही. पाट देवता ही असुरांची मुख्य देवता होय. महादजिया नावाच्या देवतेची ते पूजा करतात. महादजिया म्हणजे महादेव असावा, असे काही मानवशास्त्रज्ञांना वाटते. ते पूर्वजपूजक आहेत. मार्च-एप्रिल महिन्यांत ते ‘सरहूल’ नावाचा सण साजरा करतात. त्या दिवशी धरणीचे सूर्य-देवाशी लग्न लावतात. धरणीमाता स्वतः गर्भधारणा करू शकली म्हणजे ती जास्त पीक देऊ शकते, असा त्यांचा समज आहे.
ासुर लोक मृताला पुरतात. दोन दिवसांनी मृताची प्रतिमा तयार करून ती नव्याने तयार केलेल्या झोपडीत ठेवून ती झोपडी जाळून टाकतात. या विधीला छाड भितर म्हणतात.
मध्य प्रदेशात राहणारे व लोखंड गाळण्याचा धंदा करणारे आगरिया मूळचे असुरच. हिंदू लोहार ही जात आहे, पण असुर-आगरिया ही आदिवासी जमात आहे. आगरिया गोंडांच्या व बैगांच्या शेजारी राहत असल्याकारणाने त्यांच्या काही चालीरीती आगरियांनी आत्मसात केल्या आहेत. ‘आगरिया’ हे नाव ‘आग’ म्हणजे ‘अग्नी’पासून प्राप्त झाले असावे. विंध्य प्रदेशात लोखंडाच्या खाणीस ‘आगर’ म्हणतात. त्यावरूनही आगरिया नाव रूढ झाले असावे. आगरिया मजबूत बांध्याचे, बुटके, चौकोनी आकाराचे डोके, रुंद नाकपुड्या, जाड ओठ, सरळ केस असलेले व काळे असतात.
आगरियांचे आचार, विचार, रूढी व श्रद्धा धंद्याला अनुसरून आहेत. अग्निदेवतेस ‘आग्यासूर’ किंवा ‘अग्निदेव’ म्हणतात. दिवाळीच्या सुमारास आग्यासुरास लाल कोंबडा बळी देतात. अग्नीबाबत बरेच निषेधनियम आहेत. तसेच कोळशाची देवता कोयलासुर व भट्टीत राहणारी देवता लोहासुर मानण्यात येते. विवाहसमयी नवऱ्या मुलाने लोखंडाचा आडकित्ता ठेवावा, असा रिवाज आहे. त्यामुळे वधूवरांचे भूतपिशाच्चापासून संरक्षण होते. लोखंडाच्या विशिष्ट प्रकारांचा जादूटोण्यातही बराच उपयोग केला जातो. एकंदरीत लोखंडाचा अवमान करणे, धोक्याचे मानले जाते. आगरियांच्या व्यवसायास हल्ली उतरती कळा लागली आहे.
हेही पहा :
संदर्भ
वर्ग:भारतामधील जाती
बोरगाव (उमरखेड)
बोरगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील उमरखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात तापमान ४६° से. पर्यंत तर हिवाळ्यात ११° से. पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:उमरखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
मीनमुट्टी धबधबा (निःसंदिग्धीकरण)
मीनमुट्टी धबधबा या नावाने ओळखले जाणारे दोन धबधबे भारतातील केरळ राज्यात आहेत.
वर्ग:केरळमधील धबधबे
यू.आर. राव
उडुपी रामचंद्र राव तथा '''यू.आर. राव''' हे भारतीय खगोलशास्त्रज्ञ आहेत.
यू.आर. राव यांचा जन्म कर्नाटकातील दक्षिण कॅनरा जिल्ह्यातील अदमारू या खेड्यात झाला. म्हैसूरमधील शिक्षणानंतर त्यांनी मद्रासला विज्ञानात पदवी, बनारस विद्यापीठातून पदव्युत्तर पदवी व गुजरात विद्यापीठातून पीएच.डी. असे शिक्षण घेतले. नंतर ते अवकाशयानांच्या अभ्यासासाठी अमेरिकेला गेले.
कारकीर्द
अमेरिकेतील एमआयटी संस्थेत शिक्षण घेतल्यानंतर यू.आर राव डलास येथील टेक्सास विद्यापीठात प्राध्यापक झाले. १९६६मध्ये भारतात परत येऊन अहमदाबादच्या फिजिकल रिसर्च लॅबोरेटरीत ते संशोधन करू लागले. तेथे डॉ. विक्रम साराभाई यांचे मार्गदर्शन त्यांना लाभले. देशाने पहिला आर्यभट्ट हा उपग्रह सोडला तेव्हापासून त्यांची अवकाश संशोधनातील कारकीर्द सुरू झाली.
शेणखत
शेणखत हे पारंपारिक सेंद्रिय खत असून शेतकऱ्यांना ते शेतातच उपलब्ध होऊ शकते. जनावरांच्या गोठ्यातील शेणामध्ये जनावरांचे मूत्र आणि अर्धवट खाऊन टाकलेल्या चाऱ्यांचे अवशेषही असतात. गोठ्याच्या कडेला माती टाकून त्यात जनावरांचे मूत्र शोषून घेता येते. ती माती जर शेणखताच्या खड्ड्यात शेणाबरोबर टाकली, तर त्यामुळे शेणखताची प्रत सुधारते. सर्वसाधारणपणे चांगल्या कुजलेल्या शेणखतात ०.४ टक्के नत्र, ०.१५ टक्के स्फूरद आणि ०.५० टक्के पालाश असते, आपल्या देशातील उष्ण व दमट हवामानाच्या परिस्थितीत जमिनीतील सेंद्रिय पदार्थांचे विघटन वेगाने होऊन सेंद्रिय पदार्थांचे प्रमाण कमी होते जाते. त्यामुळे जमिनीची सुपिकता टिकवून पिकांचे भरघोस उत्पादन मिळविण्यासाठी शेणखतासारख्या सेंद्रिय वरखताचा वापर करणे आवश्यक आहे.
यू.आर. राव
अन्य उपग्रह
यू.आर. राव यांनी १९८४ ते १९९४ या काळात भारताच्या अवकाश कार्यक्रमाचे नेतृत्व केले. दहा वर्षे ते अवकाश खात्याचे सचिव व इस्रोचे अध्यक्ष होते. ‘आर्यभट्ट’नंतर त्यांच्या नेतृत्वाखाली भास्कर, अ‍ॅपल, रोहिणी, इन्सॅट आदी श्रेणींचे किमान वीस उपग्रह तयार झाले.
शेणखत
संदर्भ
http://www.drbawasakartechnology.com/m-August2011-Sendriya-Khat-UtpadanTantragyan.html#.Wsyb7dRubIU
यू.आर. राव
मंगळाची मोहीम
भारताने ४५० कोटी रुपयांतील परवडणारी मंगळ मोहीम राबवली व फत्तेही केली. त्याच्या पडद्यामागचे सूत्रधार डॉ. रावच होते. या मंगळ मोहिमेची घोषणा मनमोहन सिंग यांनी केली तेव्हा सिंग पंतप्रधान होते.
शेणखत
संदर्भ
वर्ग:खते वर्ग:सेंद्रिय शेती
फर्नांदो लुइस रिबास दॉमिनिची विमानतळ
फर्नांडो लुइस रिबास दॉमिनिची आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा पोर्तो रिकोच्या सान हुआन शहरातील छोटा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आहे. येथून फक्त कुलेब्रा आणि व्हियेक्वेस या पोर्तो रिकोमधील शहरांना विमानसेवा उपलब्ध आहे. याशिवाय येथून कॅरिबियनमधील निवडक शहरांस भाडोत्री विमानसेवा उपलब्ध आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:सान हुआन, पोर्तो रिको वर्ग:पोर्तो रिकोमधील विमानतळ वर्ग:अमेरिकेतील विमानतळ
निखिल फाटक
कारकीर्द
वसंतोत्सव, सवाई गंधर्व महोत्सव अशा संगीत महोत्सवांमध्ये त्यांनी तबल्याची साथ केली आहे.
सान हुआन, पोर्तो रिको
सान हुआन पोर्तो रिकोची राजधानी व सगळ्यात मोठे शहर आहे.
आओ नागा
आओ नागा ही नागा प्रदेशातील मोकॉकचुंग जिल्ह्यातील आओ भाषा बोलणारी जमात आहे. १९६१ च्या जनगणनेनुसार त्यांची संख्या, ५५,८६६ होती. बहुतेक सर्वांनी अलीकडे ख्रिश्चन धर्म स्वीकारला आहे. ‘चोग्‍लीचिग्टी’ नावाच्या खेड्यातील एका चॅक दगडापासून त्यांची उत्पत्ती झाली, असा समज आहे. आओ जमात मॉंगसेन व चोंग्‍ली अशा दोन उपजमातींत विभागली गेली आहे. भाषा, अन्न, वस्त्र व राजकीय संघटना यांबाबत दोन्ही उपजमातींत काही भेद आहेत. मनुष्यवध करून त्याचे मुंडके मिळविण्याची पूर्वीची पद्धत आता नष्ट झाली आहे. तरुणांची पारंपरिक युवागृहे (मोरुंग) पद्धतही चर्चच्या प्रभावाने आता नष्ट होत आहे. बीज-कुटुंबपद्धती रूढ आहे. मुख्य अन्न भात असून ते स्थलांतरित व सोपान-पद्धतीची शेती करतात. आओंच्या मृतास स्वतःच्या घरासमोरच जाळतात आणि नंतर त्याच्या अस्थी, दागिने, भांडी, आयुधे वगैरेंचा लाकडी प्रतिकृतींसह एक छोटा चौथरा बांधून त्याखाली पुरतात.
सान हुआन, पोर्तो रिको
वर्ग:पोर्तो रिकोमधील शहरे
आओ नागा
संदर्भ
वर्ग:भारतामधील जाती
निखिल फाटक
बाह्य दुवे
वर्ग:तबलावादक वर्ग:मराठी व्यक्ती
सोनखत
सोनखतामध्ये मानवाने उत्सर्जित केलेली घाण विष्ट व मूत्र यांचा समावेश असतो. सोनखतामध्ये नत्र - १.२ टक्के, स्फुरद - ०.२० टक्के, पालाश - ०.३० टक्के या प्रमाणात असते. हे खत तयार करतांना मानवी विष्टा व राख समप्रमाणात मिसळून त्यामध्ये १० टक्के कोळशाची पूड मिसळल्यास दुर्गंधरहित सोनखत तयार होते.
संदर्भ
http://www.drbawasakartechnology.com/m-August2011-Sendriya-Khat-UtpadanTantragyan.html#.Wsyb7dRubIU
वर्ग:खते
इ.स.पू. ४५२
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. ४५२ वर्ग:इ.स.पू.चे ४५० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ५ वे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
सॅमसंग एसजीएच-इ३००
हा सॅमसंगच्या इ मालिकेमधील एक भ्रमणध्वनी आहे.
वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
२००९ फ्रेंच ओपन - महिला एकेरी
२००९ फ्रेंच ओपन महिला एकेरी स्पर्धेचा निकाल.
गुणांकन
<li> पॅटी श्नायडर <li>🇪🇸 ऍनाबेल मेदिना गॅरिग्वेस <li>🇪🇪 कैया कनेपी <li>🇸🇰 दॉमिनिका सिबुल्कोव्हा <li>🇫🇷 ऍलिझ कॉर्नेट <li>🇪🇸 कार्ला सुआरेझ नव्हारो <li>🇷🇺 अलिसा क्लेबानोव्हा <li>🇨🇦 अलेक्सांद्रा वॉझ्नियाक <li>🇨🇳 ना ली <li>🇷🇺 आना चक्वेताद्झे <li>🇷🇺 अनास्तासिया पाव्ल्युचेंकोव्हा <li>🇦🇹 सिबिल बॅमर <li>🇭🇺 ऍग्नेस झेवे <li>🇦🇺 समांथा स्टोसर <li>🇨🇳 पेंग श्वाई <li>🇨🇿 इव्हेता बेनेसोव्हा
बाह्य दुवे
महिला एकेरी
टकारी समाज
टकारी समाज हा मुळचा आंध्रप्रदेशातील. या समाजाची तेलुगू ही बोलीभाषा. धिप्पाड शरीरयष्टी असणारा हा समाज आंध्रात गोदावरी खोऱ्यात पिढ्यान पिढ्या रहात होता.
१८ शतकाच्या उत्तरार्धात या समाजात स्वराज्य निर्मितीचे वारे वाहू लागले आणि स्वदेशीचा भावनेने हा समाज भारावून गेला. इंग्रजांविरुद्ध दोन हात करायचे तर धन पाहीजे हे धन मिळवण्यासाठी या समाजाने इंग्रजांचा तिजोऱ्या तसेच श्रीमंतांची घरे लुटण्यास सुरुवात केली. स्वराज्यासाठी लढणारे किंवा स्वराज्याचा ध्यास घेतलेले त्याकाळचे जे राजे महाराजे होते त्यांना मदत करण्याचे काम टकारी समाजाने केल्याची इतिहासात नोंद आहे. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी सुद्धा रयतेला ज्यावेळी सनद कमी पडली त्या वेळी महाराजांनी सुरतेवर छापे टाकले होते. त्याचप्रमाणे याही समाजाने ज्यावेळी धनाची कमतरता वाटली तेव्हा इंग्रज अधिकाऱ्यांची व धन दाडक्यांची घरे लुटून तोच पैसा स्वातंत्र्याच्या कामासाठी वापरला. टकारी समाजासह इतर भटक्या समाजाचे हे बंड मोडून काढण्यासाठी इंग्रजांनी सन १८७१ मध्ये खास गुन्हेगारी कायदा करून या समाजाला अटक केली. तेव्हापासून टकारी समाजासह पारधी, मांगगारुडी, रामोशी, वडार, कैकाडी, पामलोर,राजपूत भामटा या जमाती गुन्हेगारी जमाती म्हणून ओळखल्या जाऊ लागल्या.टकारी समाज हा गायकवाड आणि जाधव अशा दोन आडनावात तसेच कसकनोरू, पपनोरू, भूमेनोरू. मीनगलोरू या गोत्रामध्ये विभागला गेला आहे. आंध्र, कर्नाटक, महाराष्ट्र, मघ्यप्रदेश, गुजरात, राजस्थान आदि राज्यामध्ये या समाजाची मोठी लोकवस्ती आहे. महाराष्ट्रात विशेष करून सोलापूर, सातारा, सांगली, कोल्हापूर, पुणे, अहमदनगर, उस्मानाबाद, लातूर, आदि जिल्हांमध्ये हा समाज विखुरला आहे. पूर्वी स्वातंत्र्यासाठी चोऱ्या करणारा हा समाज स्वातंत्र्यानंतर मात्र उपेक्षित राहिल्याने चोरी करणे, भामटेगिरी करणे हाच या समाजाचा मुख्य व्यवसाय बनून गेला. त्यामुळे आजही या समाजाकडे गुन्हेगार म्हणूनच पाहिले जाते.
संदर्भ
http://www.thinkmaharashtra.com/taxonomy/term/1143
एम. अण्णादुराई
मयिलस्वामी अण्णादुराई (तमिळ:மயில்சாமி அண்ணாதுரை; २ जुलै १९५८, पोल्लाची, कोइंबतूर जिल्हा, तामिळ नाडू) हे एक भारतीय खगोलशास्त्रज्ञ व भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेचे सदस्य आहेत. चंद्रयान, चंद्रयान २, ॲस्ट्रोसॅट, आदित्य, मंगळयान इत्यादी अनेक महत्त्वाच्या व प्रतिष्ठित संशोधन प्रकल्पांमध्ये त्यांनी सहभाग घेतला आहे.
वर्ग:इ.स. १९५८ मधील जन्म वर्ग:भारतीय शास्त्रज्ञ वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सूचीपारा धबधबा
सूचीपारा धबधबा भारताच्या केरळ राज्यातील वायनाड जिल्ह्यात असलेला धबधबा आहे. याला सेंटिनेल रॉक धबधबा असेही नाव आहे.
वर्ग:केरळमधील धबधबे वर्ग:वायनाड जिल्हा
लेंडीखत
आपल्या देशातील शेळ्या मेंढ्यांची संख्या लक्षात घेता त्यांच्या विष्टेपासून देखील चांगल्या प्रतीचे लेंडीखत तयार करता येते यामध्ये सर्वसाधारणपणे ०.६५ टक्के नत्र, ०.५० टक्के स्फुरद आणि ०.०३ टक्के पालाश ही अन्नद्रव्य मिळतात. गाई-म्हशींच्या शेणापेक्षा मेंढ्यांच्या शेणापासून मिळणाऱ्या खतांची प्रत चांगली असते. मेंढ्यांच्या ताज्या लेंडीत पालाश अन्नद्रव्याव्यतिरिक्त सर्व अन्नद्रव्य संपन्न असतात, त्या खालोखाल शेळ्यांच्या लेंड्यात असते.
संदर्भ
http://www.drbawasakartechnology.com/m-August2011-Sendriya-Khat-UtpadanTantragyan.html#.Wsyb7dRubIU
वर्ग:खते
वाडसा
वाडसा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील माहूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:माहूर तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
इ.स.पू. ४५३
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. ४५३ वर्ग:इ.स.पू.चे ४५० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ५ वे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
वांद्रे टर्मिनस
वांद्रे टर्मिनस (नामभेद: बांद्रा टर्मिनस) हे मुंबई महानगरातील एक प्रमुख रेल्वे टर्मिनस आहे. हे मुंबईमधील लांब पल्ल्याच्या रेल्वे वाहतुकीच्या एकूण ५ रेल्वे टर्मिनसपैकी एक आहे (इतर चार: मुंबई सेंट्रल, छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस, लोकमान्य टिळक टर्मिनस आणि दादर टर्मिनस). पश्चिम रेल्वेच्या मुंबई सेंट्रल स्थानकावरील वाढती गर्दी विकेंद्रित करण्याच्या दृष्टिकोनातून 'वांद्रे टर्मिनस' इ.स. १९९० च्या दशकात विकसित करण्यात आले. प्रामुख्याने पश्चिम रेल्वेवरील गुजरात, राजस्थान आणि उत्तर भारताकडे ये-जा करणाऱ्या गाड्या येथून सुटतात.
मुंबईतील महत्त्वपूर्ण आर्थिक व्यवहारांशी संबंधित वांद्रे-कुर्ला संकुल, तसेच मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळ यांपासून जवळ असल्यामुळे वांद्रे टर्मिनस हे मुंबईतील प्रमुख स्थानक आहे.
येण्या-जाण्याची सुविधा
वांद्रे टर्मिनस हे वांद्रे रेल्वे स्थानकापासून १ किमी अंतरावर असून मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या पश्चिम मार्गावरील सर्व जलद आणि संथ लोकल वांद्रे रेल्वे स्थानक येथे थांबतात. पश्चिम रेल्वेच्या लोकल मार्गावरील खार रोड हे स्थानक वांद्रे टर्मिनसला चिकटून आहे. वांद्रयाला थांबणाऱ्या लोकल सेवेची उपलब्धता अतिउत्तम असून साधारण दर ३ मिनिटांनी चर्चगेट आणि बोरीवली स्थानकांकडे जाणाऱ्या लोकल गाड्या वांद्रे येथे मिळू शकतात. याव्यतिरिक्त वांद्रे स्थानक हार्बर मार्गाने छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस स्थानकाशी जोडले असून दर १५ मिनिटांनी वांद्रे-सीएसएमटी लोकल उपलब्ध आहेत.
बेस्ट परिवहन सेवेची वांद्रे टर्मिनस आणि वांद्रे पश्चिम ही दोन बसस्थानके वांद्रे टर्मिनसशी संलग्न आहेत. रेल्वे स्टेशनवरून साधारण पहाटे ४.३० ते रात्री १ पर्यंत लोकल मिळतात आणि सकाळी ५:३० ते रात्री ११:३० /१२:०० पर्यंत बससेवा उपलब्ध असते. शहराच्या अंतर्भागात जाण्यासाठी ऑटोरिक्षासुद्धा उपलब्ध असतात.
मुंबईमधील पश्चिम द्रुतगती महामार्ग वांद्रे टर्मिनसच्या पूर्वेकडून दक्षिण मुंबई कडे जातो.
सॅमसंग एसजीएच-इ३०५
हा सॅमसंगच्या इ मालिकेमधील एक भ्रमणध्वनी आहे.
वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
माळवदे
माळवदे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्यातील विक्रमगड तालुक्यातील एक गाव आहे.
वळचल धबधबा
वळचल धबधबा भारतातील केरळ राज्याच्या तृशुर जिल्ह्यात असलेला धबधबा आहे.
वर्ग:केरळमधील धबधबे वर्ग:तृशुर जिल्हा
दर्शन रावळ
दर्शन रावल (जन्म १८ ऑक्टोबर १९९४, अहमदाबाद) एक भारतीय गायक, संगीतकार, गीतकार आणि अभिनेता आहे. पहिल्यांदा तो सिंगिंग रिऍलिटी शो इंडियाज रॉ स्टारमध्ये दिसला.
कारकीर्द
भारताच्या रॉ स्टार दरम्यान त्याचे पहिले स्वतंत्र गाणे मेरी पेहली मोहब्बत होते. २०१९ मध्ये त्याने आपला एक लाडकी को दिख तो ऐसा लगा ट्रॅक प्रदर्शित केला. २०२० मध्ये त्यांनी मेहरमा, भुला दूंगा, सारी की सारि २.०, तेरे नाल आणि एक तर्फा अशी गाणी रिलीज केली.
आर.व्ही. पेरूमल
'''आर.व्ही. पेरूमल''' हे भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेचे माजी निदेशक आहेत.
दर्शन रावळ
बाह्य दुवे
वर्ग:गायक
आर.व्ही. पेरूमल
वर्ग:भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
अनुजा अय्यर
संध्या अय्यर ऊर्फ अनुजा अय्यर ही एक भारतीय चित्रपट अभिनेत्री आहे. ही मुख्यत्वे तमिळ चित्रपटांत कामे करते.
पार्श्वभूमी व चित्रपटांतील पदार्पण
२००७ साली पडद्यावर झळकलेल्या 'सिवी' चित्रपटाद्वारे तिने पदार्पण केले.
बाह्य दुवे
वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री
सॅमसंग एसजीएच-इ३०८
हा सॅमसंगच्या इ मालिकेमधील एक भ्रमणध्वनी आहे.
वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
पाणटिवळा (पक्षी)
पाणटिवळा, आरा चाचू खग, घाटी टिवळा, (इंग्लिश:Blacktailed Godwit; हिंदी:गुदेरा, गुडेरा, गौरिया, जंगराल खग, बडा चाहा, मलगुझा) हा एक पक्षी आहे.
आकाराने तित्तिरापेक्षा मोठा असतो. बदामी उदी रंगाचा. त्यावर चित्रविचित्र रंगाचे ठिपके. जलचर पक्षी. लहान कोरल व कोरलचा भाऊबंदच. चोच बारीक, सरळ व किंचित वर वाकलेली. उडताना पांढऱ्या शेपटीचे काळे टोक दिसते. तसेच पंखांवर पांढरी पट्टी. उन्हाळ्यात डोके, मान आणि छाती गंजासारखे तांबडी. नर-मादी दिसायला सारखेच. घोळक्याने किंवा मोठ्या थव्याने आढळून येतात.
वितरण
ईशान्य भारत आणि पाकिस्तान, बांगला देश, श्रीलंका, ब्रम्हदेश ह्या भागांत हिवाळी पाहुणे. मालदीव बेटांत भाटले पक्षी. भारत द्विपकल्पात दक्षिणेकडे त्यांचे प्रमाण कमीकमी होत जाते. पॅलिआर्क्टिक भागात वीण.
संदर्भ
वर्ग:पक्षी
बोरी (उमरखेड)
बोरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील उमरखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात तापमान ४६° से. पर्यंत तर हिवाळ्यात ११° से. पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:उमरखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
छत्रपती शाहूजी भोसले
Chhattrapati Shahu शाहु
वसईची लढाई
वसईची लढाई मराठा साम्राज्य आणि पोर्तुगीज वसाहतकारांच्यात इ.स. १७३९ साली लढली गेलेली लढाई होती. यात मराठ्यांचे नेतृत्व थोरले बाजीराव पेशवे यांचा भाऊ चिमाजी अप्पा याने केले. यात मराठ्यांनी पोर्तुगीज वसाहतकारांवर विजय मिळवला.
लढाईची पार्श्वभूमी
१७२०मध्ये मराठ्यांनी पोर्तुगीजांकडून कल्याण काबीज केले आणि १७३० च्या दशकाच्या मध्यापर्यंत एकएक करीत ठाणे आणि साळशेत बेटावरील किल्ले घेतले. यात पारसिक, त्रांगिपारा, अर्नाळा (इल्हा दास व्हाकास), मनोर, आणि बेलापूर येथील किल्ले व तटबंद्यांचा समावेश होता. पोर्तुगीजांनी रेवदंडा, कर्नाळा, वांद्रे, वर्सोवा, माहीम, केळवे, डहाणू, संजाण (साओ जेन्स), अशेरीगड (असेरिम), तारापूर, खुद्द वसई आणि दमण टिकवून धरलेले होते.
वसईवर चाल
शंकराजीपंत फडके या सरदाराने चिमाजी अप्पाला कळवले, की वसईतील पोर्तुगीजांवर चाल करायची असेल या मोहिमेच्या सुरुवातीलाच मराठ्यांनी अर्नाळा किल्ला काबीज करणे गरजेचे आहे. शंकराजीने स्थानिक लोकांशी मसलत करून अर्नाळा घेण्यासाठी त्यांची मदत मागितली. गोविंदजी कासार आणि गवराजी पाटील या बोलिंज गावाच्या रहिवाशांसह गंगाजी नाईक अंजूरकर, बाजीराव बेलोसे आणि रायाजीराव सुर्वे हे मराठा सरदार ४०० सैनिकांचे पथक घेऊन खुश्कीच्या मार्गाने निघाले, तर दर्यासारंग मानाजी आंग्रे याने गुराबा घेऊन समुद्रावरून अर्नाळ्यावर चाल केली.
मार्च २८, इ.स. १७३७ रोजी मराठा सैन्याने अर्नाळ्यात गाफील असलेल्या पोर्तुगीजांवर हल्ला केला आणि त्यांना हुसकावून लावून किल्ला काबीज केला. या विजयाची स्मृती म्हणून किल्ल्याच्या उत्तरेकडच्या तटबंदीमध्ये एक शिलालेख कोरण्यात आला; जो अजूनही शाबूत आहे. शंकराजीपंताने लगेचच किल्ल्याची डागडुजी सुरू केली व किल्ला पुन्हा भांडता केला. जानेवारी इ.स. १७३८पर्यंत तीन बुरूज बांधून तयार झाले. त्यांना भैरव बुरूज, भवानी बुरूज आणि बावा बुरूज अशी नावे देण्यात आली. मार्च महिन्यात किल्ला पूर्ण लढता झाल्यावर मराठा सैन्य आसपासच्या प्रदेशात पसरले व वर्सोवा तसेच धारावी या बेटांवर त्यांनी आपले बस्तान बसवले.
वेढा आणि लढाई
फेब्रुवारी १७, इ.स. १७३९ रोजी मराठ्यांनी चिमाजी अप्पाच्या नेतृत्वाखाली खुद्द वसईवर चाल केली. चालून येत असलेली फौज पाहून पोर्तुगीजांनी आपली शिबंदी वसईच्या किल्ल्यात घेतली व वसईचा वेढा सुरू झाला. मराठ्यांनी शिताफीने पूर्ण किल्ल्याभोवती घेरा घातला व किल्ल्याची पूर्ण नाकेबंदी करून टाकली. अत्यंत चिकाटीने चालवलेल्या वेढ्यासोबतच त्यांनी किल्ल्यावर गनिमी काव्याने हल्ले चालू ठेवले. अशाच एका हल्ल्यात पोर्तुगीजांचा सेनापती सिल्व्हेरा दि मेंझेस मृत्युमुखी पडला. तरीही पोर्तुगीजांनी हिमतीने लढा चालू ठेवला आणि चालून येणाऱ्या मराठ्यांच्या लाटांचा हातबाँब, बंदुका आणि उखळी तोफा वापरून प्रतिकार चालू ठेवला. आपल्या वरचढ तंत्रज्ञान, अस्त्रे व शस्त्रांनी पोर्तुगीजांनी मराठ्यांचे बरेच नुकसान केले; परंतु मराठ्यांनी आपला वेढा सैल होऊ दिला नाही. इकडे आंग्र्यांच्या आरमाराने समुद्री मार्गही बंद केलेले होते आणि तेथूनही रसद मिळणे बंद केले होते.
शेवटी मे १६, इ.स. १७३९ रोजी वेढा धसास लागला आणि मराठ्यांनी किल्ल्यावर एल्गार केला. चिमाजी अप्पाने स्वतः पहिली तोफ डागली आणि नारो शंकर दाणी याच्या नेतृत्वाखालील घोडदळ आणि आंग्र्यांचे आरमार दोहो बाजूंनी पोर्तुगीजांवर तुटून पडले. तोफखान्याच्या सरदार गिरमाजी कानिटकराने किल्ला पुरता भाजून काढला आणि मानाजी आंग्र्याच्या बरकंदाजांनी गुराबांवरून पोर्तुगीज शिपाई टिपून काढणे सुरू ठेवले. या भडिमारापुढे पोर्तुगीज बचावाने नांगी टाकली आणि त्यांनी मराठ्यांकडे शरणागती मागितली. शरण आले असताही आपल्या सैन्यास मानानिशी वाट काढून द्यावी आणि त्यांना अभय द्यावे, अशी विनंती त्यांनी चिमाजी अप्पाकडे केली. मराठ्यांनी ही विनंती मंजूर केली आणि शरण आलेल्या सैन्याला त्यांनी वाट करून दिली.
हिंदू पुनरोत्थापन
चिमाजी अप्पाने वसईचे नाव बदलून आपल्या थोरल्या भावाच्या मानाप्रीत्यर्थ बाजीपूर असे केले. पोर्तुगीजांनी आपल्या अंमलादरम्यान स्थानिक जनतेवर अतोनात बळजबरी केलेली होती. व तेथील जनतेला सक्तीने धर्मांतर करणे भाग पाडले होते. चिमाजी अप्पाने आसपासच्या वस्त्यांतून न बाटलेले हिंदू लोक तेथे बोलावले, त्यांना वसईत राहण्यास उद्युक्त केले. याशिवाय त्याने ब्राह्मणांचे एक पथकच बोलावून घेतले व त्यांच्याद्वारे जुलमाने बाटलेल्या व्यक्तींना हिंदू धर्मात परत येण्यास आवाहन केले. ज्यांनी आपण पत्करलेला ख्रिश्चन धर्म न सोडण्याची इच्छा दाखवली त्यांना, तसेच पोर्तुगीजांकरवी जन्म झालेल्या व्यक्तींना आपला कॅथोलिक धर्म पाळण्याची मुभा दिली व त्यांच्यावर धर्मांतरासाठी सक्ती न करण्याचे आश्वासन दिले. ज्यांनी मराठ्यांच्या सत्तेखाली न राहण्याचे पसंत केले, अशा नागरिकांना गोवा व इतर पोर्तुगीज वसाहतींकडे जाण्यास परवानगीही दिली.
किल्ल्यातील नागकुंडाजवळ चिमाजी अप्पाने आपल्या शंकराजी केशव या सुभेदाराकरवी नागेश्वराचे मंदिर बांधवले. तेथे मंदिरावर बांधलेले चर्च जमीनदोस्त करून त्यावर हनुमानाचे मंदिर बांधवले. याशिवाय पुरातन त्रिविक्रम मंदिरावर बांधलेले चर्च तसेच अगाशीमधील वामन मंदिराचाही जीर्णोद्धार करविला. दोन हजार वर्षांचा इतिहास असलेल्या भवानीशंकराच्या मंदिराचा अवर लेडी ऑफ लाइट चर्चखालून तसेच क्षेत्रपालेश्वराच्या देवळाचा अवर लेडी ऑफ फातिमा चर्चखालून जीर्णोद्धार करविला. यापरीस चिमाजी अप्पाने जवळच्या निर्मळ गावातील पोर्तुगीजांनी नामशेष केलेल्या शंकराचार्यांच्या मंदिराची आणि पद्मनाभस्वामींच्या समाधीची पुनर्बांधणी करवली. पोर्तुगीजांनी युरोपातून आणलेल्या चर्चच्या घंटा चिमाजी अप्पाने आपल्याबरोबर पुण्यास नेण्याकरता घेतल्या. त्यातील एक भीमाशंकर येथील मंदिरात अजूनही आहे. यावर अव्हे मरिया ही ख्रिश्चन प्रार्थना कोरलेली दिसून येते. इतर एक घंटा नारो शंकर दाणी याने नाशिकला नेऊन तेथे गोदावरीकाठीच्या मंदिरास अर्पण केली.
पर्यवसान
वसईच्या लढाईनंतर मराठ्यांनी उत्तर कोकणात आपला जम बसवला; तसेच आपल्या आरमाराला असलेले कायमचे भय घालवून टाकले. गोवा, वापी व दीव यांच्यातील टप्पा असलेले बंदर व ठाणे नेस्तनाबूद झाल्याने पोर्तुगीजांची भारताच्या पश्चिम किनाऱ्यावरील पकड ढीली झाली. यात मराठ्यांबरोबरच इंग्रजांचेही फावले व त्यांनी आपले मुंबईतील ठाणे अधिकाधिक मजबूत करण्यास सुरुवात केली. वसई व मुंबईच्या आसपासच्या प्रदेशातील ख्रिश्चन प्रभाव कमी झाला व हिंदू धर्मीयांना आश्रय मिळाला. गोव्याप्रमाणे ख्रिश्चन धर्माचा पगडा येथील जनतेवर मोठ्या प्रमाणावर उरला नाही. मराठ्यांचे सैन्य उच्च तंत्रज्ञान असलेल्या पाश्चिमात्य सैन्यांशीही टक्कर घेऊ शकते, हे स्पष्ट झाले व बाजीरावाने सुरू केलेली मराठ्यांची आगेकूच चालू राहण्यास मदत झाली.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठा साम्राज्य वर्ग:मराठा साम्राज्य सहभागी असलेल्या लढाया
पर्थ स्टेडियम
पर्थ स्टेडियम हे ऑस्ट्रेलियातील पश्चिम ऑस्ट्रेलिया राज्यातील पर्थ शहरात एक स्टेडियम आहे. या मैदानावर २८ जानेवारी २०१८ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना ऑस्ट्रेलिया व दक्षिण आफ्रिका मध्ये खेळवला गेला.
पलारुवी धबधबा
पलारुवी धबधबा (मल्याळम:दुधाची धार) हे केरळ मधील कोल्लम शहरापासून ७५ किमीवर असलेला धबधबा आहे.
वर्ग:केरळमधील धबधबे
इ.स.पू. ४५४
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. ४५४ वर्ग:इ.स.पू.चे ४५० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ५ वे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
देविका
देविका तथा प्रमीला देवी (२५ एप्रिल, इ.स. १९४३:चेन्नई, भारत - २ मे, इ.स. २००२:चेन्नई) ही एक तमिळ अभिनेत्री होती.
हिची मुलगी कनका देखील तमिळ चित्रपट अभिनेत्री आहे.
वर्ग:इ.स. १९४३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००२ मधील मृत्यू वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री
एकनाथ आव्हाड
महाराष्ट्रातील सुप्रसिद्ध बालसाहित्यकार व कथाकथनकार. मुंबई महानगरपालिकेच्या शाळेत गेली ३० वर्षे ते शिक्षक म्हणून कार्यरत आहेत. गेली ३० वर्षे मुलांसाठी कथा, कविता, नाट्यछटा, चरित्र, काव्यकोडी असं विविध प्रकारचं लेखन ते करीत आहेत. मुलांसाठी कथाकथन, काव्यवाचनाचे कार्यक्रम सादर करून मुलांचे मनोरंजनही ते करीत असतात.साने गुरुजींची कथाकथन परंपरा पुढे नेण्यासाठी जाणीवपूर्वक प्रयत्न ते करीत असतात. कथाकथनातील योगदानाबद्दल अखिल भारतीय साने गुरुजी कथामालेचा महाराष्ट्रातील उत्कृष्ट कथानिवेदक साने गुरुजी पुरस्कार कथामालेच्या वर्धा येथे संपन्न झालेल्या वार्षिक अधिवेशनात सरांना प्रदान करण्यात आला आहे.सरांचे बोधाई, गंमत गाणी, अक्षरांची फुले, शब्दांची नवलाई, छंद देई आनंद, पाऊस पाणी हिरवी गाणी हे बालकवितासंग्रह, आनंदाची बाग, एकदा काय झालं!,खळाळता अवखळ झरा आणि इतर कथा, प्रकाशाचा उत्सव  हे बालकथासंग्रह, मजेदार कोडी, आलं का ध्यानात?,खेळ आला रंगात हे काव्यकोडी संग्रह, मला उंच उडू दे हा नाट्यछटासंग्रह, मिसाईल मॅन हे चरित्र... ही त्यांच्या काही पुस्तकांची ठळक नावे. त्यांच्या काही पुस्तकांचे हिंदी, इंग्रजी भाषांमध्ये आणि ब्रेल लीपीमध्ये अनुवाद झालेले आहेत. आव्हाड सरांची इयत्ता दुसरी बालभारतीच्या पाठ्यपुस्तकात 'चांदोबाच्या देशात' ही कविता आणि इयत्ता सहावी सुलभभारतीच्या पाठ्यपुस्तकात 'बाबांचं पत्र' हा धडा मुलांना अभ्यासासाठी समाविष्ठ केलेला आहे. त्यांची आजपर्यंत जवळपास ३० पुस्तके प्रसिद्ध असून त्यांच्या पुस्तकांना महाराष्ट्र शासनाचा वा.गो.मायदेव पुरस्कार, बालकवी पुरस्कार यांसह इतरही साहित्य संस्थांचे पुरस्कार लाभलेले आहेत.तसेच मुंबई महानगरपालिकेचा आदर्श शिक्षक महापौर पुरस्कार व महाराष्ट्र शासनाचा आदर्श शिक्षक राज्य पुरस्कारही त्यांना मिळाला आहे.
प्रकाशित साहित्य
* एकनाथ आव्हाड यांचे प्रकाशित साहित्य*
* बालकवितासंग्रह*
आभाळाचा फळा
खरंच सांगतो दोस्तांनो
शंकू पाणलावा (पक्षी)
आकाराने लाव्यापेक्षा मोठा.हा पक्षी पाणलावा या पक्ष्याबरोबर आढळतो.दोन्ही पाणलाव्यामधील फरक दाखविणारी रानओळख फारच अवघड आहे.शेपटीच्या टोकाला असलेल्या कडक,अरुंद,अणकुचीदार पिसांवरून त्याची ओळख हातात धरून पटविता येते.
एकनाथ आव्हाड
प्रकाशित साहित्य
गंमतगाणी
शंकू पाणलावा (पक्षी)
वितरण
भारत,पाकिस्तान,श्रीलंका,या भागात हिवाळी पाहुणे.
एकनाथ आव्हाड
प्रकाशित साहित्य
तळ्यातला खेळ
शंकू पाणलावा (पक्षी)
वितरण
पूर्व सैबेरिया व उत्तर तिबेट या भागात वीण.
एकनाथ आव्हाड
प्रकाशित साहित्य
पंख पाखरांचे
शंकू पाणलावा (पक्षी)
निवासस्थाने
दलदली आणि भातशेती हे त्यांचे राहण्याचे ठिकाण आहे.
डिंगरी
मुळ्याच्या (रॅडिशच्या) शेंगेला ‘डिंगरी' असे म्हणतात. गुजरातीत या शेंगेला 'मोगरी' म्हणतात
शंकू पाणलावा (पक्षी)
संदर्भ
वर्ग:पक्षी
एकनाथ आव्हाड
प्रकाशित साहित्य
बोधाई
डिंगरी
वर्ग:भाज्या वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
एकनाथ आव्हाड
प्रकाशित साहित्य
मज्जाच मज्जा
सवंगडी
मजेदार गाणी
आनंद झुला
शब्दांची नवलाई
छंद देई आनंद
'काव्यकोडी संग्रह'''*
मजेदार जोडी
मजेदार कोडी - भाग १ व २
आलं का ध्यानात?
खेळ आला रंगात
'बालकथासंग्रह'''*
आनंदाची बाग
एकदा काय झालं
जरा ऐकून तर घ्या
थेंबे थेंबे तळे साचे
निष्फळ भांडण
राजा झाला जंगलाचा
खळाळता अवखळ झरा
प्रकाशाचा उत्सव
'नाट्यछटा संग्रह'''*
मणी रत्नम
मणी रत्नम (तमिळ: மணி ரத்னம்) (जून २, १९५६ - हयात) हे एक तमिळ चित्रपटनिर्माता, पटकथालेखक, दिग्दर्शक आहेत.
एकनाथ आव्हाड
प्रकाशित साहित्य
मला उंच उडू दे
मणी रत्नम
वर्ग:भारतीय चित्रपट दिग्दर्शक वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक वर्ग:इ.स. १९५६ मधील जन्म वर्ग:भारतीय नास्तिक
एकनाथ आव्हाड
प्रकाशित साहित्य
'चरित्र'''*
मिसाईल मॅन : डाॅ ए.पी.जे.अब्दुल कलाम (भाग - १ ते ४ )
नव्याने बहरावे
बालसाहित्यातील योगदान
* संपादन*
'चैत्रेय' या विशेषांकातील बालविभागाचे अनेक वर्षे  संपादक म्हणून कार्यरत.
सात पुस्तकांच्या ब्रेल लीपीतील आवृत्त्या प्रकाशित.
* अनुवाद*
अनेक पुस्तकांचे हिंदी व इंग्रजी भाषेत अनुवाद प्रकाशित.
* बालकोश खंड १ ते ५*
पाच बालकथा व पाच बालकवितांचा खंडात समावेश.
* बालगीत लेखन*
आकाशवाणीवरून अनेक बालगीते प्रसारित.
४थी व ८वीच्या बालभारती स्वाध्याय पुस्तकांच्या लेखन संपादनासाठी पाठ्यपुस्तक मंडळाचे सदस्य म्हणून कार्यरत होते.
इयत्ता पहिली ते पाचवीच्या पाठ्यपुस्तकांचे लेखन संपादनासाठी पाठ्यपुस्तक मंडळावर सदस्य म्हणूनही  कार्यरत होते.
* अभ्यासक्रम समावेश*
मुंबई महापालिका शिक्षण विभागाच्या संगीत कला अकादमीच्या संगीत अभ्यासक्रमात दोन बालगीतांचा समावेश.
इयत्ता सहावी सुलभभारतीच्या पाठ्यपुस्तकात 'बाबांचं पत्र' या पाठाचा समावेश.
इयत्ता दुसरी बालभारतीच्या पाठ्यपुस्तकात 'चांदोबाच्या देशात' या बालकवितेचा समावेश.
मुंबई मराठी साहित्य संघाच्या अमराठी भाषिकांसाठी असलेल्या मराठीच्या अभ्यासक्रमात पाच बालकवितांचा समावेश.
साहित्य अकादमी*
साहित्य अकादमीच्या बालसाहित्य विषयावरील चर्चासत्रासाठी दोनदा निमंत्रित.
सदरलेखन
तरुण भारत, सकाळ, लोकमत, सामना, प्रहार, नवशक्ति आदि वृतपत्रांतून मुलांसाठी सदर लेखन.
कथाकथन
एकनाथ आव्हाडांनी कथाकथनाचे ५००हून अधिक कार्यक्रम केले आहेत. 'कथाकथन : तंत्र आणि मंत्र' या कार्यशाळेत शिक्षकांना मार्गदर्शन केले आहे.
अन्य सन्मान व पुरस्कार
* सन्मान व पुरस्कार*
☆ महाराष्ट्र शासनाचा वा.गो. मायदेव राज्य पुरस्कार(२००९)
☆ बुलढाण्याचा शशिकलाताई आगाशे उत्कृष्ट बालवाङ्मय राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०१०)
☆ कोल्हापूरच्या बालकुमार साहित्य सभेकडून उत्कृष्ट बालवाङ्मय राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०१०)
☆ मुंबईच्या साहित्य दरवळ मंच या संस्थेकडून उत्कृष्ट बालवाङ्मय राज्यस्तरीय पुरस्कार(२००९, २०१०)
☆ इचलकरंजीच्या आपटे वाचन मंदिराकडून उत्कृष्ट बालवाङ्मय राज्यस्तरीय पुरस्कार (२०१४)
☆ बुलढाणा जिल्हयातील मोताळा येथील छत्रपती शाहू महाराज शिक्षण संस्थेचा राज्यस्तरीय पुरस्कार (२०१५)
☆ अकोल्याच्या अंकुर साहित्य संस्थेचा कवयित्री बहिणाबाई चौधरी पुरस्कार(२०१५)
☆ मुंबईच्या भारतीय शिक्षण मासिकाचा बालसाहित्य सेवा पुरस्कार (२०१५)
☆ यशवंतराव दाते उत्कृष्ट बालसाहित्य राज्यस्तरीय पुरस्कार (वर्धा) (२०१६)
☆ सूर्यकांतादेवी पोटे उत्कृष्ट बालसाहित्य राज्यस्तरीय पुरस्कार. (अमरावती)( २०१६)
☆ महाराष्ट्र शासन पर्यावरण विभागाचा सृष्टीमित्र पुरस्कार (२०१३)
☆ कवितेस यशवंतराव चव्हाण मुक्त विद्यापीठ (नाशिक)चा प्रथम क्रमांकाचा पुरस्कार (२०१५)
☆ कवितेस अखिल भारतीय मराठी बालकुमार साहित्य संस्थेचा राज्यस्तरीय प्रथम क्रमांकाचा पुरस्कार (पुणे)(२०११)
☆ महाराष्ट्र शासनाचा आदर्श शिक्षक राज्य पुरस्कार (२०१६)
☆ मुंबई महानगरपालिकेचा आदर्श शिक्षक महापौर पुरस्कार (२००८)
☆ प्रा. चंद्रकांत नलगे उत्कृष्ट बालसाहित्य राज्यस्तरीय  पुरस्कार (कोल्हापूर) २०१७
☆ पद्मगंधा प्रतिष्ठानचा उत्कृष्ट बालसाहित्य पुरस्कार.(नागपूर) (२०१७)
* अखिल भारतीय साने गुरुजी कथामालेचा उत्कृष्ट कथानिवेदक पुरस्कार, वर्धा (२००८)
* मराठी ग्रंथसंग्रहालय ठाणेचा उत्कृष्ट बालवाङमय श्रीस्थानक राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०१९)
* अ.भा.मराठी बालकुमार साहित्य संस्था पुणेचा उत्कृष्ट चरित्र बालवाङमय स.गो.देसाई  राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०१९)
* सार्वजनिक वाचनालय, नाशिकचा लक्ष्मीबाई टिळक उत्कृष्ट बालवाङमय पुरस्कार(२०१९)
* महाराष्ट्र साहित्य परिषद सिन्नर, जि. नाशिकचा उत्कृष्ट बालवाङमय राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०१९)
* श्रीगुरुदेव सेवाश्रम अमरावतीचा सुदाम सावरकर स्मृती उत्कृष्ट बालवाङमय राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०१९)
* सृजन साहित्य संघ, मूर्तिजापूरचा सृजनप्रतिभा उत्कृष्ट बालवाङमय राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०१९)
* मुंबईच्या दत्ता आयरे स्मारक समितीकडून "दत्ता आयरे  राज्यस्तरीय पुरस्कार" (२००८)
* साहित्य विहार संस्था, नागपूरचा उत्कृष्ट कुमार साहित्य राज्यस्तरीय पुरस्कार (२०२१)
* ए.पी.रेंदाळकर वाचनालय, कोल्हापूरचा उत्कर्ष बालसाहित्य राज्यस्तरीय पुरस्कार (२०२१)
* आखिल भारतीय मराठी प्रकाशक संघाचा प्रथम क्रमांकाचा राज्यस्तरीय  उत्कृष्ट बालसाहित्य पुरस्कार(२०२१)
* सूर्यांश साहित्य व सांस्कृतिक मंच, चंद्रपूर या संस्थेचा विमलबाई देशमुख स्मृती सूर्यांश राज्यस्तरीय पुरस्कार(२०२१)
* साहित्यकणा फाउंडेशन नाशिकचा  डाॅ.राहुल पाटील स्मृती उत्कृष्ट(२०२२) बालसाहित्य राज्यस्तरीय  पुरस्कार
* महाराष्ट्र शासनाचा बालकवी पुरस्कार. (२०२२)
* प्रसाद बन उत्कृष्ट बालसाहित्य  राज्यस्तरीय पुरस्कार (२०२२)
* आदर्श ग्रामपंचायत कार्यालय, घाटकुळ ,जि.चंद्रपूरचा उत्कृष्ट बालसाहित्य राज्यस्तरीय पुरस्कार (२०२२)
* आपटे वाचन मंदिर, इचलकरंजी  चा मराठी साहित्यातील सन २०२२ मधील पार्वती शंकरराव तेलसिंगे उत्कृष्ट बाल साहित्यकृती राज्यस्तरीय पुरस्कार.
* महाराष्ट्र साहित्य परिषद दामाजीनगर शाखा, मंगळवेढ्याचा इंदुमती शिर्के उत्कृष्ट बालसाहित्य राज्यस्तरीय  पुरस्कार २०२२
* नांदेड येथील मातोश्री केवळबाई मिरेवाड उत्कृष्ट बालसाहित्य राज्यस्तरीय पुरस्कार २०२२
* बालसाहित्य सेवा पुरस्कार*
* बालसाहित्य कार्यासाठी जळगावच्या सूर्योदय सर्वसमावेशक मंडळाचा ‘श्री. दलुभाई जैन प्रायोजित सूर्योदय बालसाहित्य सेवा पुरस्कार (२०१६)
तसेच याच संस्थेचा सूर्योदय बालमित्र पुरस्कार(२०१९)
* महाराष्ट्र साहित्य परिषद जुळे सोलापूरचा श्रीनिवास रायते बालसाहित्य राज्यस्तरीय पुरस्कार (२०१७)
* मातोश्री लक्ष्मीबाई केदार बालसाहित्य गौरव पुरस्कार(उदगीर)(२०१७)
* मातोश्री स्नेहप्रभा तौर स्मृती बालसाहित्य कृतज्ञता पुरस्कार (बुलढाणा) (२०१८)
बालकुमार साहित्य संमेलन अध्यक्ष*
* मुंबई महापालिकेच्या शाळांनी एकत्र येऊन आयोजित केलेल्या पहिल्या मराठी बालकुमार साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष(२०१६)
* जळगाव येथे संपन्न दलुभाई जैन प्रायोजित बाराव्या बालसाहित्य संमेलनाच्या समारोप सत्राचे अध्यक्ष(२०१६)
* अ.भा. बालकुमार साहित्य संमेलन, परभणी येथे आयोजित विभागीय बालकुमार साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष(२०१९)
* पाणिनी फाऊंडेशन व स्वामी मुक्तानंद हायस्कूल चेंबूर  यांच्या संयुक्त विद्यामाने आयोजित बालकुमार साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष(२०१९)
* अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलन सहभाग*
एकनाथ आव्हाड यांच्यावर वा त्यांच्या साहित्यावर लिहिली गेलेली पुस्तके
एकनाथ आव्हाड  यांच्या साहित्यावर लिहिली गेलेली पुस्तके*
* एकनाथ आव्हाड यांच्या बालकविता : स्वरूप आणि शोध (लेखक - सदानंद पुंडपाळ)
इ.स.पू. ४५५
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. ४५५ वर्ग:इ.स.पू.चे ४५० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ५ वे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
कोंबडी विष्टा खत
कोंबड्यांच्या विष्ठेमध्ये द्रव व घन स्वरूपातील विष्ठा एकत्र साठवलेली असल्यामुळे ते एक उत्तम प्रकारचे सेंद्रिय खत आहे. कोंबडीची विष्ठा जमिनीत घातल्यानंतर ताबडतोब कुजते व त्यातील अन्नद्रव्य पिकांना उपलब्ध होऊ शकतात. म्हणून पेरणीपूर्वी हे खत घातल्यास पिकांवर चांगला परिणाम दिसून येतो. या खतांमध्ये पिकांना आवश्यक असलेल्या दुय्यम व सूक्ष्म अन्नद्रव्याचे प्रमाणही अधिक असल्यामुळे ते एक उत्तम प्रकारचे सेंद्रिय खत आहे.
संदर्भ
http://www.drbawasakartechnology.com/m-August2011-Sendriya-Khat-UtpadanTantragyan.html#.Wsyb7dRubIU
वर्ग:खते
गोपाल के.
गोपाल के. ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १६व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
अहमदाबाद जंक्शन रेल्वे स्थानक
अहमदाबाद जंक्शन (गुजराती: અમદાવાદ રેલ્વે સ્ટેશન) हे अहमदाबाद शहरामधील एक मोठे रेल्वे स्थानक आहे. पश्चिम रेल्वेच्या अहमदाबाद विभागाचे मुख्यालय येथेच स्थित आहे. गुजरातमधील सर्वात मोठे व वर्दळीचे असलेले अहमदाबाद स्थानक कच्छ, सौराष्ट्र इत्यादी भूभागांना भारताच्या इतर भागांसोबत जोडते.
रे वर्ग:गुजरातमधील रेल्वे स्थानके
दुधगाव
दुधगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील मिरज तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
दुधगाव हे मिरज तालुक्यातील वारणा नदीकाठी वसलेले एक गाव आहे. दुधगाव हे गाव सांगली शहरापासुन २१ की.मी. अंतरावर् आहे. दुधगाव हे प्रामुख्याने शेतीवर अवलंबून असलेले गाव आहे. दुधगावमध्ये सर्व जाती जमातीच लोक राहतात. येथे ऊस, भुइमूग, तंबाखू, ज्वारी, बाजरी व इतर अनेक नगदी पीक घेतली जातात. वारणा नदीमुळे बारा महीने शेतीला पाणी मिळते. दुधगावात उर्दू व मराठी शाळा आहेत तसेच कन्या विद्यालय आहे. येथे मुलांचे विद्यालयही आहे. दुधगावाचे आराध्य दैवत दुधेश्वर आहे. येथे दरवर्षी महाशिवरात्रीला या देवाची पालखी निघते व महायात्रा भरते. येथे जैन धर्मीय मोठ्या प्रमाणात राहतात. गावात जीन मंदिर आहे. जीन मंदिराची वास्तु सुंदर व प्रशस्त आहे. गावात रयत शिक्षणसंस्थेच्या कर्मवीर भाऊराव पाटील यांचा पुतळा आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
लोकजीवन
==प्रेक्षणीय स्थळे=
संदर्भ
वर्ग:मिरज तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
चिमाजी अप्पा
अनंत बाळाजी भट तथा चिमाजी अप्पा ऊर्फ चिमणाजी अप्पा (इ.स. १७०७ - १७ डिसेंबर, इ.स. १७४०) हे पेशवा बाळाजी विश्वनाथ भट यांचे पुत्र व बाजीराव पेशव्यांचे धाकटे भाऊ होते. त्यांनी महाराष्ट्राची पश्चिम किनारपट्टी पोर्तुगीज वर्चस्वातून मुक्त करण्यासाठी यशस्वी मोहीम राबवली. त्यांनी २ वर्ष झुंज देऊन वसईचा किल्ला जिंकला व साष्टी बेटांवर मराठ्यांची सत्ता स्थापली. आजच्या मुंबई भागातील मराठ्यांची ही पहिली सरशी होय.
पौष शुक्ल पक्ष दशमी, शके १६६२ म्हणजे १७ डिसेंबर, १७४० रोजी चिमाजी अप्पांचे निधन झाले. सदाशिवराव भाऊ हे त्यांचे पुत्र होत.
पोर्तुगीजांच्या घंटा
२३ मे, १७३९ रोजी चिमाजी अप्पांच्या नेतृत्वाखाली मराठ्यांनी वसईची लढाई जिंकून पोर्तुगीजांचे त्या परिसरातील वर्चस्व नष्ट केले. यामुळे चिमाजी स्थानिक जनतेत लोकप्रिय आहेत. या मोहिमेवरून आणलेल्या पोर्तुगीज घडणीच्या भल्याथोरल्या पितळी घंटा आजही महाराष्ट्रात जागोजागी पाहायला मिळतात. नाशिकची नारोशंकराची घंटा ही त्यातलीच एक होय. ही घंटा मराठी भाषेत वाक्प्रचाराच्या रूपात राहिली आहे. महेश तेंडुलकर यांनी या घंटांचा इतिहास ''हिंदू देवालयांतील पोर्तुगीज घंटा’' २००८ मध्ये प्रकाशित झालेल्या पुस्तकात लिहिला आहे.
बाजीराव आणि चिमाजी अप्पा
थोरले बंधू बाजीराव पेशवे यांच्या झगमगत्या कारकिर्दीत चिमाजीआप्पांनी सदैव त्यांना सावलीसारखी साथ दिली. या जोडीचा निर्देश काही वेळा ‘राम-लक्ष्मण’ असा केला जातो, अर्थात लक्ष्मण हा कितीही गुणी व कर्तृत्ववान असला तरी रामाच्या कर्तृत्वापुढे त्याचे कर्तृत्व काहीसे झाकोळून जाते, तसेच चिमाजींबाबत घडले आहे. धोरण आणि अंमलबजावणी याबाबतींतील मुख्य कर्ताकरविता आणि योजक महापुरुष बाजीराव पेशवाच होता आणि चिमाजी हा त्याबाबतची योग्य समज असलेला निष्ठावंत बंधू व सखा होता. मराठ्यांच्या राजकारणाला उत्तराभिमुख बनवून मराठा साम्राज्यविस्ताराला चालना देण्यात बाजीराव पेशव्यांचे योगदान महत्त्वपूर्ण होते आणि चिमाजींचे सारे जीवितकार्य त्याला पूरक होते. आपल्या बंधूंप्रमाणेच राजकारण आणि रणकारण यांचा उत्तम मेळ त्यांनी साधला.
गजला
हि एक भारतीय (तमिळ)अभिनेत्री आहे.
नवलकोल
नवलकोल (इंग्लिश: Knolkhol, Kohlrabi) किंवा जर्मन टर्निप ही एक भाजी आहे. ही भाजी कोबीच्या कुळातील आहे. शास्त्रीय नाव - Brassica caulorapa
वर्ग:भाज्या
छछै धबधबा
वर्ग:मध्य प्रदेशमधील धबधबे वर्ग:रिकामी पाने
इरूलर
उत्पत्ती
इरूलर आपल्या जमातीची उत्पत्ती ऋषीपासून झाली असे सांगतात. पहिले इरूलर हे अन्न गोळा करणारे व शिकार करणारे भटके लोक होते. नंतर ते झोपड्यांतून राहू लागले. अलीकडे ते कुशल शेतकरी म्हणून प्रसिद्ध आहेत. ते फिरती शेती करतात आणि भात, केळी, मिरची, हळद, नाचणी, वरी वगैरे पिके काढतात. पुरुषांच्या बरोबरीने स्त्रियाही काम करतात. ह्याशिवाय मेंढ्या पाळणे किंवा कुक्‍कुटपालन हेही त्यांचे व्यवसाय आहेत.
विवाह
इरूलरांत एकाच कुळीत विवाह होत नाही. मुले-मुली वयात आल्यानंतरच त्यांचे विवाह होतात. त्यांची लोकगीते, नृत्ये व इतर समारंभ यांतील वर्णनावरून असे दिसते, की त्यांच्यात पूर्वी राक्षसविवाहही रूढ असावा. सध्यासुद्धा वधूमूल्य रूढ आहे. वधूची किंमत वधूच्या पित्यास व तो नसल्यास तिच्या थोरल्या भावास देण्यात येते. ती पांच रुपयांपासून पन्नास रुपयांपर्यंत असू शकते. ह्या जमातीत चांचणी विवाह अस्तित्वात असून विधवाविवाह व घटस्फोटित स्त्रीचा पुनर्विवाह मान्य आहे. बहुपत्‍नीकत्व सर्वत्र आढळते.
संदर्भ
वर्ग:भारतामधील जाती
बेनिन
बेनिनचे प्रजासत्ताक (République du Bénin; जुने नाव: दहोमी) हा पश्चिम आफ्रिकेतील एक देश आहे. बेनिनच्या पूर्वेला नायजेरिया, उत्तरेला नायजर व बर्किना फासो, पश्चिमेला टोगो हे देश तर दक्षिणेला गिनीचे आखात हा अटलांटिक महासागराचा उपसमुद्र आहे. दक्षिणेकडील समुद्रकिनाऱ्याजवळ बव्हंशी लोकवस्ती एकवटलेल्या बेनिनची राजधानी पोर्तो-नोव्हो असून कोतोनू हे येथील सर्वात मोठे शहर आहे.
अंदाजे इ.स. १६०० ते १९व्या शतकाच्या अखेरपर्यंत हा भूभाग दहोमीचे राजतंत्र ह्या नावाने ओळखला जात असे. येथील कृष्णवर्णीय लोकांना युरोप व अमेरिका खंडांमध्ये गुलाम म्हणून विकले जात असे. ह्या व्यापारामध्ये दहोमीच्या राजाने प्रचंड संपत्ती कमावली होती. इ.स. १८९४ साली दहोमी राजतंत्राचा अस्त झाला व हा भूभाग फ्रेंचांनी काबीज केला. पुढील ६० वर्षांहून अधिक काळ फ्रेंच पश्चिम आफ्रिका ह्या वसाहतीचा भाग राहिल्यानंतर १९६० साली बेनिनला स्वातंत्र्य मिळाले. पुढील १२ वर्षे येथे हिंसाचार व यादवी सुरू होती. १९७२ साली माथियू केरेकू ह्या लष्करी अधिकाऱ्याने सत्ता बळकावली व बेनिनला मार्क्सवादी--लेनिनी साम्यवादाच्या दिशेकडे नेले. १९७५ ते १९९० दरम्यान हा देश बेनिनचे जनतेचे प्रजासत्ताक ह्या नावाने ओळखला जात असे.
१९९० साली झालेल्या एका क्रांतीदरम्यान केरेकूने पदत्याग केला व बेनिन पुन्हा एक लोकशाहीवादी राष्ट्र बनले. सध्या येथे अध्यक्षीय प्रजासत्ताक असून २००६ सालापासून यायी बोनी हा राष्ट्राध्यक्षपदावर आहे. बेनिन अर्थिक दृष्ट्या एक कमकूवत देश असून येथील अर्थव्यवस्था शेतीवर अवलंबुन आहे. येथील साक्षरतेचे प्रमाण अत्यंत कमी असून मानवी विकास निर्देशांक देखील खालच्या पातळीवर आहे. बेनिन आफ्रिकन संघ, ला फ्रांकोफोनी, संयुक्त राष्ट्रे इत्यादी आंतरराष्ट्रीय संघटनांचा सदस्य आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:आफ्रिकेतील देश वर्ग:पश्चिम आफ्रिका
जेड डर्नबाख
जेड विन्स्टन डर्नबाख (३ मार्च, इ.स. १९८६:जोहान्सबर्ग, दक्षिण आफ्रिका - ) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे.
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जननी अय्यर
हि एक भारतीय (तमिळ)अभिनेत्री आहे.
वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेते वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री
पिंडी क्लब मैदान
पिंडी क्लब मैदान हे पाकिस्तानच्या रावळपिंडी शहरातील एक मैदान आहे. प्रामुख्याने हे मैदान क्रिकेट साठी वापरण्यात येते.
२७ मार्च १९६५ रोजी पाकिस्तान आणि न्यू झीलंड संघामध्ये या स्टेडियमवर पहिला आणि एकमेव कसोटी सामना खेळविण्यात आला. तर ४ डिसेंबर १९८५ रोजी या मैदानावरचा पहिला वहिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना पाकिस्तान आणि वेस्ट इंडीज संघांमध्ये खेळविण्यात आला.
इसवी सन १९९२ मध्ये रावळपिंडीतच नवीन रावळपिंडी क्रिकेट स्टेडियम बांधल्याने आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट सामन्यांसाठी ह्या मैदानाचे महत्त्व कमी झाले.
वर्ग:पाकिस्तानातील क्रिकेट मैदाने वर्ग:रावळपिंडी
इ.स.पू. ४५६
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. ४५६ वर्ग:इ.स.पू.चे ४५० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ५ वे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
बोरी नजीकचटरी
बोरी नजीकचटरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील उमरखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात तापमान ४६° से. पर्यंत तर हिवाळ्यात ११° से. पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:उमरखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
गावठाण
गावठाण पूर्वी शेतीवाडी असलेल्या परिसरात एका विशिष्ट भागात राहण्यासाठी जागा राखून ठेवली जात होती आणि तेच गावठाण म्हणून ओळखले जाते. गाव तेथे गावठाण असल्याने प्रत्येक गावात गावठाण असते जेथे बरीच कुटुंबे एकत्र राहत असतात. गावाचे नगर,नगराचे शहर असा विकास होत असतो आणि त्यामुळे गावातील गावठाण नष्ट होत जात असतात. परंतु मुंबई शहरात अद्याप काही ठिकाणी गावठाण शिल्लक आहेत. मुंबईत माझगाव, सांताक्रूझ, वांद्रे भागात अद्यापही गावठाण आहेत.
वांद्रे गावठाण
मुंबईतील पश्चिम रेल्वेच्या वांद्रे स्थानकात उतरल्यानंतर पश्चिमेला असलेल्या फलाट क्रमांक एक वरून बाहेर पडले की आपण गावठाणाकडे कूच करतो. साधारण चारशे वर्षांचा इतिहास असलेली चोवीस आळ्या आणि पाखाड्यांची वस्ती येथे आहे. आपण नकळत अगोदरच्या शतकात जाऊ लागतो. ब्रिटिशपूर्व काळात वांद्रे परिसरात कोळी-आगऱ्यांची, खिश्चनांची अनेक गावे होती. माहीम ब्रिटिशांच्या ताब्यात होते.वांद्रे  पोर्तुगीजांकडे होते. वांद्रे किल्ला मागे असलेल्या टेकाडाच्या सान्निध्यात मानवी वस्त्या होत्या.अनेक चर्चेस असलेला हा परिसर वसाहतींची बहरला होता. प्रमुख वसाहत ईस्ट इंडियन खिस्ती लोकांची होती.आज चुइम, शर्लि,दांडा,पाली,कांटवाडी, रांवर अश्या अनेक गावांत गावठाण संस्कृती शहरीकरणामुळे  हरवली असली तरी आपले अस्तित्व टिकवून आहे.
रांवर गावठाण
ह्या गावठाणातून फेरफटका मारताना आपण ३०० वर्ष भूतकाळात जातो.चिंचोळ्या गल्ल्या, शतकांपूर्वीची एकमेकांना खेटून असलेली घरे, प्राचीन सांस्कृतिक परंपरा, बांधीव रस्ते, कौलारू घरे, चौकांना जोडणारे रस्ते, जागोजागी असणारे क्रॉस या साऱ्यांनी वातावरण भारून टाकते. मुख्य रस्त्याच्या कडेला असलेल्या वैशिष्ट्यपूर्ण दुकानात ईस्ट इंडियन खाद्य संस्कृतीचे दर्शन होते. जुनी म्हातारी माणसे, त्यांचे कपडे, भाषा आणि बोलण्याची विशिष्ट ढब आपल्याला भूतकाळात घेऊन जाते. इथली दुकाने, दुकानातील वस्तू, रस्ते,चौक, क्रॉस, भिंतीवर चितारलेली चित्रे,घरे,घरांचे छज्जे त्यावरील जाळ्या ,माणसे,त्यांची भाषा ,वागणे‌‌‍ आणि वावरणे,नेसणे,स्थानिक ख्रिस्ती प्रार्थना स्थळांशी आणि ख्रिस्ती मंदिरांशी असलेले नाते तेथील वातावरण भारून टाकतात.कोळी गावठाणातील मातीत रूजलेले सांस्कृतिक संदर्भ, लोकदेवता आणि पोर्तुगीजपूर्व हिंदू आणि पोर्तुगीज-ब्रिटिश ख्रिस्ती परंपरांचा संगम ठळकपणे दिसून येतो.
संदर्भ
महाराष्ट्र टाईम्स सोमवार २ ऑगस्ट २०२१.
२००८ उन्हाळी ऑलिंपिकमधील सॉफ्टबॉल
Preliminary round
All times are China Standard Time (UTC+8)
Bronze Medal Match
Winner advances to gold medal match. Loser wins bronze medal.
Gold Medal Match
वर्ग:ऑलिंपिक खेळ सॉफ्टबॉल वर्ग:२००८ उन्हाळी ऑलिंपिक
केवटी धबधबा
वर्ग:मध्य प्रदेशमधील धबधबे वर्ग:रिकामी पाने
लिकीर (पक्षी)
लिकीर (इंग्लिश:Woodcock; हिंदी:तुतीतर, सीमतित्तीर) हा एक पक्षी आहे
आकाराने पाणलाव्यापेक्षा मोठा.माथ्यावर पट्टे.रुंद आणि गोलाकार पंख रेघोट्या नसतात.खालील भागावर तपकिरी पिवळसर रंगाचे पट्टे.वरील भागाचा वर्ण चीतकबरा.
वितरण
आसाम,दक्षिण भारतातील पर्वतीय भाग आणि नेपाळ भागात हिवाळी पाहुणे.
हिमालयात वायव्य सरहद्द प्रांत ते अरुणाचल भागात वीण.
निवासस्थाने
वने,झुडपी जंगले आणि ओढ्याकाठच्या वनस्पती या ठिकाणी राहतात.
संदर्भ
पक्षीकोश
लेखक:
मारुती चितमपल्ली
वर्ग:पक्षी
वाई (माहूर)
वाई हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील माहूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८० मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:माहूर तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
गोपालकृष्णन आर.
गोपालकृष्णन आर. ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १६व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
इ.स.पू. ४५७
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. ४५७ वर्ग:इ.स.पू.चे ४५० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ५ वे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
कॅरारा स्टेडियम
कॅरारा स्टेडियम हे ऑस्ट्रेलियातील क्वीन्सलंड राज्यातील गोल्ड कोस्ट शहरातील एक स्टेडियम आहे. या मैदानावर १७ नोव्हेंबर २०१८ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना ऑस्ट्रेलिया व दक्षिण आफ्रिका मध्ये खेळवला गेला.
ह्या मैदानावर २०१८ राष्ट्रकुळ खेळाचा उद्घाटन व निरोप समारंभ पार पडला
मारियेले फ्रँको
मारियेले फ्रॅंको , (जन्मनाव:मारियेले फ्रांसिस्को दा सिल्वा; (२७ जुलै, १९७९ - १४ मार्च, २०१८) ही एक ब्राझीलची राजकीय नेता, स्त्रीवादी व मानवाधिकार कार्यकर्ता होती. फ्लुमिनेंस फेडरल युनिवर्सिटी येथुन सार्वजनिक प्रशासनात स्नातकोत्तर झाल्यानंतर, ती रियो दि जानेरोच्या महानगर शासनात सोशालीझम व लिबर्टी पार्टी साठी जानेेवारी २०१७ ते तिच्या मृत्यु पर्यंत नगरसेविका होती.
१४ मार्च २०१८ रोजी, एक भाषणानंतर कारमधीन प्रवास करीत असताना फ्रॅंको व कारचालकावर अनेक गोळ्या घालुन मारेकऱ्यांनी त्यांची हत्या केली. फ्रॅंको ही पोलिसांच्या क्रौर्य व बेकायदेशीर खुनांची स्पष्ट वक्ती होती.
वर्ग:इ.स. १९७९ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
ढेमसे
ढेमसे ( हिंदी: टिंडा, इंग्रजी: Indian squash (tinda) )   ही आकाराने गोल असलेली एक फळभाजी आहे. या वनस्पतीला संस्कृतमध्ये रोमशफल या नावाने ओळखतात. इंग्रजी भाषेत स्कॅवेश मैलन (squash melon) असे नाव आहे. शास्त्रीय नाव प्रेसीट्रलस फिस्टुटुलोसस (Praecitrullus fistulosus) असे आहेे. टिंडा ही उत्तर भारतात जास्त प्रमाणात आढळते टिंडाला मराठीत ढेमसे असेही म्हंटलं जाते ही एक फळंभाजी आहे ज्याचा सेवनाने पित्त, कफ,ज्वर, शामक आहे. वीर्याने शीत आहे. मूत्रपिंड किंवा मुतखडा यासाठी खूपच गुणकारी आहे,उन्हाळ्यात मूत्रदाह ,लघवीच्या वेळी होणारी जळजळ कमी करण्यासाठी याचे सेवन हितकारक आहे।
संदर्भ
मराठी विश्वकोश (ढेमसे)
वर्ग:भाज्या
कल्पना (तमिळ अभिनेत्री)
कल्पना प्रियदर्शिनी तथा कल्पना (जून ५, इ.स. १९६५ - ) ही एक तमिळ व मल्याळी चित्रपटांतून कामे करणारी अभिनेत्री आहे.
वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:मल्याळम चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९६५ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचा पाकिस्तान दौरा, १९५६-५७
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाने ऑक्टोबर १९५६ मध्ये एक कसोटी सामने खेळण्यासाठी पाकिस्तानचा दौरा केला. ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाने प्रथमच पाकिस्तानचा दौरा केला. कसोटी मालिका पाकिस्तानने १-० अशी जिंकली. पाहुण्या ऑस्ट्रेलियाचे नेतृत्व इयान जॉन्सन यांनी केले. कसोटीचा पहिल्या दिवशी फक्त ९५ धावा निघाल्या. कसोटीत पहिल्या दिवशी एवढ्या कमी धावा निघण्याची ही पहिलीच वेळ होती. या दौऱ्यानंतर लगेचच तीन कसोटी सामने खेळण्यासाठी ऑस्ट्रेलिया संघ भारतासाठी रवाना झाला.
कनका
वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेते वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री
पोची (पक्षी)
पोची (इंग्लिश:Sanderling) हा एक पक्षी आहे.
पोची हा आकाराने मोठ्या लाव्याएवढा असतो.त्याचा वरील भाग मोतिया करडा अणि पिवळसर असतो.विशेषतः डोके अधिक पिवळे असते.खांद्यावर काळा वर्तुळाकार डाग असतो.खलील भाग पांढरा असून,चोच आणि पाय काळे असतात.
वितरण
भारत,श्रीलंका,मालदीव,लक्षद्वीप बेटात हिवाळी पाहुणे.
निवासस्थाने
समुद्रकिनारे आणि चिखलानी या भागात ते राहतात.
संदर्भ
वर्ग:पक्षी
फ्रीमाँट काउंटी, कॉलोराडो
फ्रीमाँट काउंटी कॅन्यन सिटी नगरक्षेत्रात मोडते.
इतिहास
फ्रीमाँट काउंटीची रचना १८६१मध्ये झाली. या काउंटीला १९व्या शतकातील भटक्या शोधक जॉन सी. फ्रीमाँटचे नाव दिलेले आहे.