cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
लिंगाणा
भौगोलिक स्थान
लिंगाच्या आकाराचा हा किल्ला महाडपासून ईशान्येस सोळा मैलांवर असून सह्याद्रीच्या मुख्य रांगेत तोरणा व रायगड यांचे दरम्यान आहे. लिंगाण्याचे खडक २९६९ फूट उंच असून त्याची चढण ४ मैल लांबीची आहे. तटबंदी पूर्ण नष्ट झाली आहे, बाकी फक्त काही हौद व धान्य कोठाराच्या खुणा शिल्लक आहेत.
पाहण्यासारखे
मोहरी नावाच्या सह्याद्रिमाथ्यावरील गावातून बोराट्याची नाळ (दोन डोंगरांमधील अरुंद वाट) जवळ आहे. ही नाळ चालत जायला बरीच अवघड आहे. येथून जवळच असणाऱ्या रायलिंग पठारावरून लिंगाण्याचे दर्शन होते. सिंगापूर या नाळेने जाणे त्या मानाने सोपे आहे. लिंगाण्यावर जाण्यासाठी आधी लिंगणमाचीला जाऊन जननीचे आणि सोमजाईचे दर्शन घेऊन मग लिंगाण्याकडे निघतात. उजवीकडे पाण्याचे एक टाके आहे. पुढील वाट कड्याच्या अगदी टोकावरून जाते. येथे खालून येणारी पायऱ्या ढासळलेली एक वाट आहे. उजव्या बाजूस १५-२० फुटांचा कडा आहे, तिथे एक उंबराचे झाड कडा फोडून बाहेर आले आहे. त्याचाच आधार घेऊन कडा पार करावा लागतो. येथून वर गेल्यावर मग लिंगाण्याच्या त्या उंचावत गेलेल्या शिखराचा तळ आहे. त्याच्या पोटात एक गुहा आहे, तिला सदर म्हणतात. सदरेला एक प्रवेशद्वार आणि चार खिडक्या आहेत. त्या गुहेला लागूनच एक धान्याचे कोठार असून, पलीकडे जीभीचा पहारा आहे. तिथून माची पसरत गेली आहे.
गुहा प्रशस्त असून ३०-४० माणसे सामावून घेते. समोरच दुर्गराज रायगडावरचा स्थितप्रज्ञ जगदीश्र्वर आपल्याला दर्शन होते. या गुहेवरून पुढे गेल्यावर एक कोरडा हौद व त्यानंतर पुढे चांगल्या पाण्याच्या हौद. इथे एक शिवलिंग आहे, पण कुठे मंदिराचा मागमूसही नाही. या हौदाच्या पुढे, म्हणजे गडाच्या उत्तरेस पायऱ्या आहेत त्याने वर असलेल्या गुहांपर्यंत जाता येते.
लिंगाण्याचे वैशिष्ट्य म्हणजे इथला कठीण चढाईचा सुळका. यावर जायची वाट पूर्णतः घसरडी आहे. दोराच्या सहाय्यानेच इथे चढता येते. या सुळक्याला सर करायला जवळ जवळ ३-४ तास लागतात. काही ठिकाणी तर सरळ कातळ चढावा लागतो. वाट कठीण आहे. मध्ये फक्त एक पाण्याचे कुंड आहे, बाकी कुठेही पाणी नाही. पण सुळका चढून गेल्यावर वेगळाच आनंद मिळतो. अवघ्या १६ मिनीटांमधे दोरचा वापर न करता लिंगाना सुळक्यावर चढाई करण्याचा विक्रम शिलेदार सागर नलावडे या गिर्यारोहकाने केला आहे, या सुळक्याच्या पूर्वेला राजगड आणि तोरणा, तर पश्चिमेस दुर्गराज रायगड आहे.
गडाचे क्षेत्रफळ सुद्धा कमी, म्हणजे जवळ-जवळ २५० चौरस मीटर इतकेच आहे. उत्तरेस ज्या पायऱ्या आहेत त्या टाक्यांकडे नेतात. ती वाटही बिकट झाली आहे. आजमितीस ज्या टाक्यातून पाणी भरले जाते तिथे एक शिवलिंग आहे, ते कुठून आले हा प्रश्र्न पडतो.
इतिहास
रायगड जर राजगृह तर लिंगाणा हे कारागृह. इथला बेलाग सुळका आणि निसरडी माती या गोष्टी त्यासाठी अतिशय अनुकूल आहेत.
या अशा अवघड दुर्गावर स्वराज्याच्या शत्रूंना कैदेत ठेवत असत. वर अतिअवघड असा वाट नसलेला सुळका आणि खाली घसरड्या वाटा, त्यामुळे येथे कैद्यांना ठेवल्यावर त्यांच्या मनावर या अवघड स्थितीचा परिणाम होऊन कैदी अगदी खचून जात असत. पळून जाण्याचा विचारही त्यांच्या मनात येत नसे. जर कोणी कैद्याने पळण्याचा प्रयत्न केला तर त्याला जीव गमवावाच लागे. गडावरचे दोर आणि शिडा काढून घेतल्या की गडावरून पळण्याच्या वाटा बंद.
मोऱ्यांचा पराभव केल्यावर छत्रपती शिवाजी महाराजांनी रायगडाजवळ हा किल्ला बांधला. इथल्या गुहेत, जे जुने कारागृह होते, त्यात एका वेळेस ५० कैदी ठेवत. (रायगडाची जीवनकथा पृ. ३,४) १६६५ सालच्या पुरंदर तहामध्ये रायगड आणि त्या परिसरातले किल्ले लिंगाणा व बाणकोट महाराजांकडेच राहिले. (रायगडाची जीवनकथा पृ. २४) लिंगाण्याच्या गिर्दनवाहीचे जननी व सोमजाई हे देव होते. त्यांच्या नवरात्राच्या उत्सवाची रायगडाच्या जमाखर्चातून तरतूद होत असे. (रायगडाची जीवनकथा पृ. १३०) या देवतांना बकरे बळी देण्याची प्रथा होती. (रायगडाची जीवनकथा पृ. १३१) लिंगाणा किल्ला रायगडचा पूरक होता. त्याच्या डागडुजीचे काम रायगडाबरोबरच चालत असे. १७८६ सालापर्यंत त्यावरील वास्तूंची देखभाल केली जात असे असा उल्लेख आढळतो. त्यामध्ये गडावरील सदर, बुरूज, दरवाजे आणि धान्यकोठार यांचा समावेश असे. (रायगडाची जीवनकथा पृ. १३५) तेथे पर्जन्यकाळात एक मनुष्य गस्त घाली. (रायगडाची जीवनकथा पृ. १३९) रायगड नंतर लिंगाणा पडला. रायगडाच्या खोऱ्यात थोडी विश्रांती घेऊन इंग्रजांचे विजयी सैन्य २३ मे रोजी पाली पलीकडील मार्गास लागले. (रायगडाची जीवनकथा पृ. १८८)
गडावर जाण्याच्या वाटा
या गडावर जाण्यास प्रथम महाडला यावे लागते. तेथून पाने गावाला जाण्यास सकाळी ११.०० वाजता आणि सायंकाळी ४.०० वाजता बसगाड्या आहेत. पाने गावातून साधारण पाऊण तासाच्या चढणीनंतर लिंगाणा माचीवर पोहोचता येते. तिथे पाणी भरून पुन्हा पाऊण तास चढल्यावर घसरड्या वाटेवरून माणूस अर्ध्या तासात लिंगाणा सुळक्याच्या पायथ्याशी असलेल्या गुहेपाशी येतो. ही वाट फारच अवघड आहे. सुरक्षेची काळजी घेतल्याशिवाय वर जाता येत नाही
गुहा प्रशस्त असून ३०-४० माणसे इथे राहू शकतात. हेच एकमेव रहाण्याचे ठिकाण आहे.
संदर्भ
या लिंगाणा गडावर पाण्याची टाकी आहे. गड चढण्यास अवघड असून सोबत स्थानिक माहीतगार इसम असणे आवश्क आहे.
बाहय दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
आडगाव (त्र्यंबकेश्वर)
आडगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
वाताकर्ष
वाताकर्ष (इंग्रजी: Antlia - अँटलिया) दक्षिण खगोलातील एक तारकासमूह आहे. याच्या इंग्रजी नावाचा अर्थ लॅटिन भाषेमध्ये पंप असा होतो आणि याला हवेच्या पंपाच्या रूपात दर्शवले जाते. निकोलाय लुई दे लाकाय यांनी १८व्या शतकामध्ये हा शोधून काढला. पृथ्वीवरील ४९ अंश उत्तर अक्षांशाच्या दक्षिणेकडील भागामधून हा तारकासमूह दिसतो.
वर्णन
खगोलाचा २३८.९ चौरस अंश (०.५७९%) भाग व्यापणारा हा वाताकर्ष नावाचा तारकासमूह आकाराच्या क्रमवारीमध्ये आधुनिक ८८ तारकासमूहांमध्ये ६२व्या क्रमांकावर आहे. (संपूर्ण आकाशाचे क्षेत्रफळ ४१,२५३ चौरस अंश आहे.) या तारकापुंजाचे स्थान उत्तर गोलार्धात असल्यामुळे ४९ अंश उत्तर अक्षांशाच्या दक्षिणेकडील भागामधून हा तारकासमूह दिसतो. वाताकर्षच्या उत्तर सीमेला वासुकी (Hydra) आहे, तर पश्चिम, दक्षिण आणि पूर्वेला अनुक्रमे होकायंत्र (Pyxis), नौशीर्ष (Vela) आणि नरतुरंग (Centauri) तारकासमूह आहेत. या तारकासमूहासाठी इंटरनॅशनल ॲस्ट्रॉनॉमिकल युनियनने Ant हे तीन अक्षरी संक्षिप्त रूप स्वीकृत केले आहे. याच्या सीमांचे निर्देशक विषुवांश ०९ता २६.५मि ते ११ता ०५.६मि दरम्यान आणि क्रांती -२४.५४° आणि -४०.४२° या दरम्यान आहे.
तारे
या तारकासमूहामध्ये ६.५ दृश्यप्रतीचे किंवा त्यापेक्षा तेजस्वी असे ४२ तारे आहेत.
पृथ्वीपासून ३७०±२० प्रकाशवर्षे अंतरावरील अल्फा अँटले तारा हा नारंगी राक्षसी तारा आहे. तो एक चल तारा असण्याची शक्यता असून त्याची दृश्यप्रत ४.२२ ते ४.२९ या दरम्यान बदलते. सूर्याच्या ४८० ते ५५५ पट तेजस्विता असणाऱ्या या ताऱ्याने त्याच्या केंद्रातील सर्व इंधन कार्बनमध्ये बदलले असून तो अधिक तेजस्वी होत आहे. पृथ्वीपासून ७१०±४० प्रकाशवर्षे अंतरावरील एप्सिलॉन अँटले हा तारा तुलनेने विकसित असा नारंगी रंगाचा राक्षसी तारा आहे. फुगल्यामुळे त्याचा व्यास सूर्याच्या ६९ पट आणि तेजस्विता १२७९ पट झाली आहे.
डेल्टा अँटले हा पृथ्वीपासून ४३०±३० प्रकाशवर्षे अंतरावरील द्वैती तारा आहे. प्रमुख तारा ५.६ दृश्यप्रतीचा निळा-पांढरा मुख्य अनुक्रम तारा आहे, तर दुय्यम तारा ९.६ दृश्यप्रतीचा पिवळा-पांढरा मुख्य अनुक्रम तारा आहे. झीटा अँटले हादेखील द्वैती तारा आहे. त्यातील प्रमुख तारा झीटा १ अँटले हा पृथ्वीपासून ४१०±४० प्रकाशवर्षे अंतरावर असून त्याची दृश्यप्रत ५.७४ आहे. दुसरा तारा झीटा२ अँटले पृथ्वीपासून ३८०±२० प्रकाशवर्ष अंतरावर असून त्याची दृश्यप्रत ५.९ आहे. ईटा अँटले हा आणखी एक द्वैती तारा आहे. याच्या मुख्य ताऱ्याची दृश्यप्रत ५.३१ असून दुसऱ्या ताऱ्याची दृश्यप्रत ११.३ आहे. थीटा अँटले आणखी एक द्वैती तारा आहे. एस अँटले ही द्वैती ताऱ्याची प्रणाली आहे ज्याची दृश्यप्रत ६.२७ पासून ६.८३ पर्यंत दर १५.६ तासांनी बदलते. मुख्य तारा दुय्यम ताऱ्यापेक्षा उष्ण असून दुसरा तारा मुख्य ताऱ्याच्या समोरून गेल्यामुळे प्रणालीची दृश्यप्रत घटते. त्यांच्या कक्षेच्या आवृत्तिकालावरून काढलेले त्यांचे गुणधर्म असे दर्शवतात की मुख्य ताऱ्याचे वस्तुमान सूर्याच्या १.९४ पट आणि व्यास २.०२६ पट आहे आणि दुय्यम ताऱ्याचे वस्तूमान सूर्याच्या ०.७६ पट आणि व्यास १.३२२ पट आहे. ही प्रणाली ५-६ अब्ज वर्ष जुनी आहे असा अंदाज आहे. हे दोन तारे कालांतराने विलीन होऊन एक वेगाने फिरणारा तारा तयार होईल.
वाताकर्षमध्ये टी अँटले, यू अँटले, बीएफ अँटले, एजी अँटले युएक्स अँटले असे इतर विविध प्रकारचे चल तारे आहेत.
एचडी ९३०८३ हा सूर्यापेक्षा लहान आणि थंड नारंगी बटू तारा आहे. त्याच्याभोवती एक ग्रह आहे ज्याचा २००५ मध्ये शोध लागला. जवळजवळ शनी ग्रहाएवढ्या वजनाचा हा ग्रह त्याच्या ताऱ्याभोवती १४३ दिवसात एक प्रदक्षिणा पूर्ण करतो आणि त्याचे ताऱ्यापासूनचे सरासरी अंतर ०.४७७ AU आहे. वास्प-६६ हा सूर्यासारखा तारा आहे. २०१२ साली त्याच्याभोवती गुरू ग्रहाच्या २.३ पट वजनाचा ग्रह दर ४ दिवसांनी प्रदक्षिणा करत असल्याचा शोध लागला.
दूर अंतराळातील वस्तू
वाताकर्ष मध्ये अनेक अंधुक दीर्घिका आहेत. एनजीसी २९९७ ही १०.६ दृश्यप्रतीची दीर्घिका त्यामधील सर्वात तेजस्वी दीर्घिका आहे. ती एक Sc प्रकारची फेस-ऑन सर्पिलाकार दीर्घिका आहे. तिच्या छायाचित्रांमध्ये अनेक धुळीचे मार्ग आणि तरुण ताऱ्यांचे तेजस्वी गुच्छ दिसतात. १९९७ साली जिचा शोध लागला अशी वाताकर्ष बटू दीर्घिका १४.८ दृश्यप्रतीची असून ती दीर्घिकांच्या स्थानिक गटाची सदस्य आहे.
वाताकर्ष गुच्छ ज्याला अबेल एस०६३६ असेही संबोधले जाते, वासुकी-नरतुरंग महागुच्छातील दीर्घिकांचा एक लहान गुच्छ आहे. हा कन्या गुच्छ आणि अश्मंत (Fornax) गुच्छ यांखालोखाल स्थानिक समूहापासून तिसरा सर्वात जवळचा दीर्घिकांचा गुच्छ आहे. गुच्छाचे पृथ्वीपासूनचे अंतर ४०.५ मेगापार्सेक (१३२.१ दशलक्ष प्रकाशवर्षे) ते ४०.९ मेगापार्सेक (१३३.४ दशलक्ष प्रकाशवर्षे) एवढे आहे. तारकासमूहाच्या आग्नेय कोपऱ्यातील या गुच्छामध्ये जवळपास २३४ दीर्घिका आहेत. त्यांमधील एनजीसी ३२६८ आणि एनजीसी ३२५८ या भव्य लंबवर्तुळाकार दीर्घिका त्याच्या दक्षिण आणि उत्तर उपगटांच्या मुख्य सदस्य आहेत.
पहा
ताऱ्यांच्या मराठी नावांसाठी पहा : किंवा
अलीपूर (आष्टी)
अलीपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आष्टी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात फार फरक आढळतो.मे महिन्यात अतिउष्णता तर जानेवारी महिन्यात कडाक्याची थंडी असते.वार्षिक पर्जन्यमान सरासरी १०९ सेंमी.असते.
संदर्भ
वर्ग:आष्टी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
मथुरा जिल्हा
''हा लेख मथुरा जिल्ह्याविषयी आहे. मथुरा शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
तालुके
वर्ग:मथुरा जिल्हा वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील जिल्हे
जया दडकर
जया दडकर हे एक मराठी लेखक, वाङ्मय संशोधक, संग्राहक आणि समीक्षक आहेत.
पृथ्वीच्या अंतरंगाची रचना
पृथ्वीच्या अंतरांची रचना
जया दडकर
जया दडकर यांची पुस्तके
वर्ग:मराठी लेखक
पृथ्वीच्या अंतरंगाची रचना
पृथ्वीच्या अंतरांचे ३ भाग आहेत. १. भूकवच
कर्नाटक एक्सप्रेस
कर्नाटक एक्सप्रेस ही भारतीय रेल्वेची बंगळूर ते नवी दिल्ली दरम्यान धावणारी जलद रेल्वेगाडी आहे.
पृथ्वीच्या अंतरंगाची रचना
२. मध्यावरण
कर्नाटक एक्सप्रेस
संदर्भ
वर्ग: भारतातील नामांकित रेल्वेगाड्या वर्ग:कर्नाटकमधील रेल्वे वाहतूक
पृथ्वीच्या अंतरंगाची रचना
भूकवच
भूशास्त्रात, शब्द 'sial'(silicon+aluminium) म्हणजे पृथ्वीच्या पृष्ठभागाच्या वरच्या थाराप्रमाणे, म्हणजे सिलिकॉन आणि ॲल्युमिनियम खनिजे समृद्ध खडक. हे कधीकधी खनिज क्रस्टशी समरूप असे म्हटले जाते. "सियाल" ही प्लॉट टेक्टॉनिक टर्म ऐवजी भौगोलिक संज्ञा आहे. हे घटक पृथ्वीच्या बहुतेक घटकांपेक्षा कमी दाट आहेत म्हणून ते कवचच्या वरच्या थरावर केंद्रित असतात.
जिओलॉजिस्ट हे या स्तंभात फेल्सिकच्या रूपात चिठ्ठी दर्शवतात, कारण त्यात उच्च पातळीचे फेलडस्पायर, ॲल्युमिनियम सिलिकेट खनिज मालिका असते. तथापि, सियाल "खरंतर रॉक प्रकाराचे विविधता आहे, ज्यात मोठ्या प्रमाणात बेसाल्टिक खडक आहेत."
नाव 'sial' सिलिका आणि ॲल्युमिनियमच्या पहिल्या दोन अक्षरांमधून घेतले गेले. याची घनता २.६त २.७ आहे.
मध्यावरण यालाच मधला आवरणाचा भाग म्हणतात .या स्तरास सीमा म्ह्णतात. या स्तराची घनता ३ ते ४.७ आहे. यात सिलिका व मग्नेसिअम या खनिज द्रव्याचे प्रमाण जास्त आहे. भूशास्त्रानुसार, सिमा पृथ्वीच्या पृष्ठभागाच्या खालच्या पृष्ठासाठीचे नाव आहे. हा थर मॅग्नेशियम सिलिकेट खनिजे समृद्ध खडकावर बनलेला आहे. साधारणपणे जेव्हा सिमा पृष्ठभागावर येतो तेव्हा ते बेसाल्ट असते, तर काहीवेळा या थरला कवचाच्या 'बेसाल्टर लेयर' असे म्हणतात. सिमा थरला 'बेसल क्रस्ट' किंवा 'बेसल लेयर' असे म्हटले जाते कारण हे क्रस्टची सर्वात कमी स्तर आहे. कारण महासागरांच्या फवारा प्रामुख्याने सिमा आहेत, याला 'सागरी क्रस्ट' असेही म्हटले जाते.
गाभा
भूकावचाखाली २९००कि.मी.पृथ्वीच्या मध्य भागाकडील अतितप्त उष्ण द्रवरूप अशा लाव्हारसाची जाडी ४८७६ कि.मी.आहे.या भागाला निफे म्हणतात कारण यात निकेल व फेरस लोह या खनिज द्रव्याचे प्रमाण सर्वाधिक आहे. याची घनता १७ असून तापमान ५००० अं.से.आहे
रामचंद्र हरी पटवर्धन
रामचंद्र हरी पटवर्धन (?-१७४० चे दशक) हे पटवर्धन घराण्यातील एक पेशवेकालीन सरदार होते. हरभट पटवर्धन ह्या पटवर्धन सरदार घराण्याच्या मूळपुरुषाल ७ मुले होती. रामचंद्र हरी हे त्यातील एक कर्तबगार चिरंजीव होते. ते थोरले बाजीराव पेशवे आणि चिमाजी अप्पा ह्यांना समकालीन होते.
कारकीर्द
जंचिऱ्याच्या सिद्द्याशी झालेल्या लढाईत ते चिमाजी अप्पांबरोबर लढले. ह्याच सुमारास कोल्हापूरच्या संभाजी राज्यांनी इचलकरंजीवर हल्ला केला. इचलकरंजीचे सरदार व्यंकटराव घोरपडे हे बाजीरावांबरोबर उत्तरेच्या मोहिमेवर असल्याने ते आपल्या जहागिरीवरचा हा हल्ला थोपवू शकले नाही. अशा वेळी बाजीरावांच्या आदेशानुसार रामचंद्र हरी हल्ला परतवण्यास इचलकरंजीला चालून गेले. ह्या प्रतिहल्ल्यात संभाजींचा पराभव झाला. संभाजींनी शाहूंकडे तक्रार केली आणि शाहू ह्यांनी पटवर्धन आणि कोल्हापूरकर भोसले ह्यांच्यात समेट घडवून आणला.
रामचंद्र हरी ह्यांना बरीच वर्षे पुत्रलाभ नव्हता म्हणून् त्यांनी आपले बंधू कृष्णाभट ह्यांचे चिरंजीव पुरुषोत्तम दाजी ह्यांना आपल्या तालमीत तयार केले. अनेक वर्षांनी रामचंद्र हरींना पुत्रसंतति झाली. हेच पुढे परशुरामभाऊ पटवर्धन म्हणून् प्रसिद्ध पावले.
१७४० च्या दशकांत् रामचंद्र हरींचे निधन झाले.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:मिरज संस्थान वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
गंगादेवी महिला महाविद्यालय
इतिहास
कॉलेजची स्थापना १९७१ मध्ये झाली. हे २०१८ मध्ये पाटलीपुत्र विद्यापीठाच्या अंतर्गत सामील झाले.
पदवी आणि अभ्यासक्रम
महाविद्यालय खालील पदवी आणि अभ्यासक्रम शिकवते.
चार्ली टाउनसेन्ड
चार्ल्स लुकास टाउनसेन्ड (नोव्हेंबर ७, इ.स. १८७६:ब्रिस्टल, इंग्लंड - ऑक्टोबर १७, इ.स. १९५८:स्टॉक्टन-ऑन-टीझ, ड्युरॅम, इंग्लंड) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून दोन कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
टाउनसेन्ड, चार्ली टाउनसेन्ड, चार्ली टाउनसेन्ड, चार्ली वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मोर्दोव्हिया अरेना
मोर्दोव्हिया अरेना रशियाच्या सारान्स्क शहरातील फुटबॉल मैदान आहे. हे मैदान एफसी मोर्दोव्हिया एफसी तांबोव फुटबॉल क्लबचे घरचे मैदान असून याची प्रेक्षकक्षमता ४४,४४२ आहे. हे मैदान इन्सार नदीच्या काठी २०१८ मध्ये बांधलेले आहे.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:रशियामधील फुटबॉल मैदाने वर्ग:सारान्स्क
गुलकंद
गुलकंद तयार करण्यासाठी मुख्यतः देशी गुलाबाच्या पाकळ्यांचा वापर करतात.
कृती
काचेच्या बरणीत एक थर देशी गुलाबांच्या कापलेल्या पाकळ्या व एक थर कुटलेल्या खडीसाखरेचा अशा प्रकारे टाकून ती बरणी झाकण घट्ट लावून उन्हात ठेवतात. यात पाणी टाकण्याची गरज नाही. पाक दिसू लागला कि गुलकंद तयार झाला असे समजावे. पक्व गुलकंद होण्यासाठी याला तब्बल वीस दिवस काचेच्या बरणीत ठेवले पाहिजे. गुलकंद तयार झाला की त्यात प्रवाळ पिष्टी टाकून, चांगले ढवळून हवाबंद काचेच्या बरणीत ठेवावे.
जर गुलाबाच्या पाकळ्या मोठ्या प्रमाणावर उपलब्ध असतील तर खाडीसाखरेचा पाक करून त्यात गुलाबाच्या कापलेल्या पाकळ्या टाकून मंद आचेवर शिजवले जाते. चांगला तपकिरी काळपट रंग आला की त्याला गॅस वरून उतरवले जाते. थंड झाल्यावर त्यात प्रवाळ पिष्टी टाकून, चांगले ढवळून हवाबंद काचेच्या बरणीत भरले जाते.
बाह्य दुवे
वर्ग:खाद्यपदार्थ वर्ग:भारतातील खाद्यपदार्थ वर्ग:घरगुती औषधी
धुब्री लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
मारियो बालोतेली
वर्ग:इटलीचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
नारायण डोहो
नारायण डोहो या गावाचे नांव नारायण ऋषी यांच्या नावावरून पडले अशी अख्यायिका आहे. गावातून लेडी नावाची नदी वाहते. ज्ञानेश्वरीमध्ये लेडी या शब्दाचा अर्थ "छोटा प्रवाह" असा दिलेला आहे. हे वाचल्यावर मला मोठी गमत वाटली. गावाचे वैशिष्ठय म्हणजे श्री चांगदेव महाराज यांची जन्म व समाधी बाबतचे गूढ रहस्य. चांगदेव महाराजाचा जन्म गवळी गुरुजीच्या आडातील नाथ संप्रदायाच्या योगी पुरुषाने वाजविलेल्या पुंगीतून झाला. म्हणजेच ते अयोनीज होते. अशी पूर्वापार कथा सांगितली जाते. त्याचे महत्त्वाचे कार्य म्हणजे पंढरपुरामध्ये महाद्वाराची उभारणी हे होय.
हे गाव महानुभाव संप्रदायाचे तिर्थस्थळ होय. श्री चक्रधर स्वामी यांच्या पदस्पर्शाने पुनित झालेली अशी ही भूमी आहे.महानुभाव संप्रदायाची ग्रंथ संपदेतील तिर्थस्थळ यामध्ये याचा उल्लेख आढळतो. संपूर्ण महाराष्टातून अनेक पदयात्री श्री स्वामीच्या दर्शनासाठी येथे येत असतात.
बिटीश व स्वातंत्र्योत्तर काळात हे राजकिय, सामाजिक व आध्यात्मिक बाबतीत पुढालेले होते. श्री राजाराम मोराजी साठे यांनी 1929 पासून स्वातंत्र्य लढयात सहभाग घेऊन तीन वेळा कारावास भोगला. पंडीत नेहरु जेव्हा अहमदनगरच्या भुईकोट किल्यात स्थानबंध होते. तेव्हा राजाराम पाटिल ऊर्फ बुवा त्यांना जेवणाचे डब्बे पोहच करायाचे या वरूनच त्यांना खास विशेषण चिकटले होते.
वर्ग:मराठी भाषा दिवशी संपादीत लेख
राष्ट्रीय महामार्ग ८ अ (जुने क्रमांकन)
राष्ट्रीय महामार्ग ८-ए हा भारतातील एक प्रमुख राष्ट्रीय महामार्ग आहे. संपूर्णपणे गुजरातमध्ये असलेला हा रस्ता अमदावादला वांकानेर, मोरबी, कंडला मार्गे कच्छ जिल्ह्यातील मांडवी गावाशी जोडतो.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन) वर्ग:चित्र हवे
इ.स. २८४
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २८४ वर्ग:इ.स.च्या २८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
वारसाळे
वारसाळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील वाडा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे मोठ्या आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात ५२६ कुटुंबे राहतात. एकूण २५४२ लोकसंख्येपैकी १२५२ पुरुष तर १२९० महिला आहेत. गावाची साक्षरता ४३.१४ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ५०.९० आहे तर स्त्री साक्षरता ३५.६७ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या ५०० आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १९.६७ टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी व कुणबी समाजातील लोक येथे राहतात. कुणबी समाजाचा शेती हा मुख्य व्यवसाय असून आदिवासी समाज शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर, कामगार म्हणून काम करतात. ते काही प्रमाणात कुक्कुटपालन, बकरीपालन सुद्धा करतात.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस वाडा बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. रिक्शासुद्धा वाड्यावरून उपलब्ध असतात.
जवळपासची गावे
उज्जैनी, वाडवळीतर्फेगाव, आखाडा, सातरोंदे, पाचघर, गारगाव, शिलोत्तर, पिक, पास्ता, सासणे, खैरेतर्फेवाडा ही जवळपासची गावे आहेत.वारसाळे गावाची स्वतंत्र ग्रामपंचायत आहे.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
४. http://tourism.gov.in/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:वाडा तालुक्यातील गावे
चालुक्य एक्सप्रेस
चालुक्य एक्सप्रेस ही भारतीय रेल्वेची मुंबई ते यशवंतपूर दरम्यान धावणारी रेल्वेगाडी आहे.
मार्ग
चालुक्य एक्सप्रेस मार्गे लागणारी महत्त्वाची शहरे मुंबई, कल्याण, लोणावळा, पुणे, सातारा, सांगली, बेळगाव, हुबळी, हरिहर व यशवंतपूर ही आहेत.
संदर्भ
वर्ग: भारतातील नामांकित रेल्वेगाड्या
मुझफ्फरनगर जिल्हा
''हा लेख मुझफ्फरनगर जिल्ह्याविषयी आहे. मुझफ्फरनगर शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
याचे प्रशासकीय केंद्र मुझफ्फरनगर येथे आहे.
मार्टिन डोनेली
मार्टिन पॅटर्सन डोनेली (इंग्लिश: Martin Paterson Donnelly ;) (ऑक्टोबर १७, इ.स. १९१७ - ऑक्टोबर २२, इ.स. १९९९) हा न्यू झीलंड क्रिकेट संघातील व इंग्लिश रग्बी युनियन संघातील खेळाडू होता. न्यू झीलंड क्रिकेट संघाकडून आंतरराष्ट्रीय कसोटी सामने खेळलेला डोनेली डाव्या हाताने फलंदाजी करत असे. त्याने इ.स. १९३७ ते इ.स. १९४९ सालांदरम्यान ७ आंतरराष्ट्रीय कसोटी सामन्यांतून ५२.९० धावांच्या सरासरीने ५८२ धावा केल्या.
बाह्य दुवे
वर्ग:न्यू झीलंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९१७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
लोत-एत-गारोन
लोत-एत-गारोन (Lot-et-Garonne; ऑक्सितान: Òlt e Garona) हा फ्रान्स देशाच्या अ‍ॅकितेन प्रदेशातील एक विभाग आहे. येथून वाहणाऱ्या लोत व गारोन ह्या नद्यांवरून ह्या विभागाचे नाव पडले आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:फ्रान्सचे विभाग वर्ग:ॲकितेन
इ.स. २८५
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २८५ वर्ग:इ.स.च्या २८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
राधाकृष्ण विखे-पाटील
राधाकृष्ण विखे-पाटील हे महाराष्ट्रातील राजकारणी आहेत. महाराष्ट्राचे कृषि व पणन विभागाचे माजी मंत्री व अमरावतीचे पालकमंत्री होते.
संदर्भ
वर्ग:मराठी राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्र विधानसभेचे सदस्य वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार वर्ग:शिर्डीचे आमदार वर्ग:महाराष्ट्राच्या १४ व्या विधानसभेचे सदस्य
आलोडा (आष्टी)
आलोडा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आष्टी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:आष्टी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
भारतीय क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, १९९९-२०००
भारतीय क्रिकेट संघाने नोव्हेंबर १९९९ ते जानेवारी २००० दरम्यान ऑस्ट्रेलियाचा दौरा केला. ह्या दौऱ्यामध्ये भारत ४-सराव सामने खेळला आणि उभय संघांमध्ये ३-कसोटी सामन्यांची बॉर्डर-गावस्कर चषक मालिका पार पडली. ह्या मालिकेसह ऑस्ट्रेलिया संघाने पहिल्यांदाच बॉर्डर-गावस्कर चषक जिंकला.
याशिवाय भारतीय संघ, यजमान ऑस्ट्रेलिया आणि पाकिस्तान सोबत कार्लटन आणि युनायटेड मालिका ह्या त्रिकोणी मालिकेमध्ये सहभागी झाला होता.
=दौरा सामने=
प्रथम श्रेणी सामने
२६ – २९ नोव्हेंबर १९९९
बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ
बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ हा भारतातील आसाम राज्यातील चौदा लोकसभा मतदारसंघांतील एक मतदारसंघ आहे.
भारतीय क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, १९९९-२०००
प्रथम श्रेणी सामने
ब्रिस्बेन क्रिकेट ग्राउंड, ब्रिस्बेन
बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
भारतीय क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, १९९९-२०००
प्रथम श्रेणी सामने
क्विन्सलॅंड १० गडी राखून विजयी
धावफलक
२ – ५ डिसेंबर १९९९
सिडनी क्रिकेट मैदान, सिडनी
भारतीय (१८५ आणि ३३१) वि. न्यू साऊथ वेल्स (२३१ आणि १९२)
भारतीय ९३ धावांनी विजयी
१७ – २० डिसेंबर १९९९
भारतीय (३१६/९घो आणि १३०/३) वि. टास्मानिया (५४८/५घो)
सामना अनिर्णित
सराव सामना
७ डिसेंबर १९९९
मनुका ओव्हल, कॅनबेरा
पंतप्रधान एकादश (३३४/५) वि. भारतीय (१७०)
पंतप्रधान एकादश १६४ धावांनी विजयी
धावफलक
३री कसोटी
=कार्लटन आणि युनायटेड मालिका=
=संदर्भ आणि नोंदी=
=बाह्य दुवे=
१९९९ वर्ग:भारतीय क्रिकेट वर्ग:ऑस्ट्रेलियामधील क्रिकेट ऑस्ट्रेलिया
श्रीपाद कृष्ण कोल्हटकर
श्रीपाद कृष्ण कोल्हटकर (जून २९ इ.स. १८७१ - जून १ इ.स. १९३४) हे मराठी मराठीतील आद्य विनोदी लेखक, नाटककार, कवी व समीक्षक होते. 'बहु असोत सुंदर, संपन्न की महा' या गीताचे रचनाकार म्हणून ते सुपरिचित आहेत. त्यांचा जन्म बुलडाणा येथे झाला. हायस्कूलमध्ये असताना त्यांनी सुखा मलिका (सुखमालिका) नावाचे नाटक लिहिले. त्यांच्या हायस्कूलच्या काळात आणि नंतरच्या महाविद्यालयीन काळात त्यांनी इंग्रजी आणि मराठी दोन्ही साहित्याचे विशेषतः "विष्णुशास्त्री कृष्णशास्त्री चिपळूणकर" यांच्या निबंधमाला सह मोठ्या प्रमाणावर वाचन केले. त्यांच्या काळातील सामाजिक रितीरिवाजानुसार, कोल्हटकर यांच्या कुटुंबाने ते १४ वर्षांचे असताना त्यांचे लग्न लावून दिले. वयाच्या १७ व्या वर्षी त्यांनी हायस्कूलचे शिक्षण पूर्ण केले आणि १८९१ मध्ये बॅचलर पदवी मिळविण्यासाठी पुण्यातील डेक्कन कॉलेज मध्ये प्रवेश घेतला. १८९७ मध्ये कायद्याची पदवी प्राप्त केल्यानंतर त्यांनी अकोला आणि नंतर जळगाव जामोद येथे वकिली सुरू केली.
जीवन
त्यांचे १०वी पर्यंतचे शिक्षण अकोला येथे झाले. वडील अमरावती येथे शिक्षक होते. कोल्हटकरांना लहानपणापासून नाटकांची आवड होती आणि वडिलांमुळे त्यांना अनेक नाटके पाहता आली. १०वी नंतर डेक्कन कॉलेज, पुणे येथे गेले. पुण्यात शिकत असतांना त्यांना शिवराम महादेव परांजपे, वि. का. राजवाडे, एस. एस. देव यांच्यासारखे शिक्षक लाभले. इ.स. १८९१ मध्ये कोल्हटकरांनी पहिल्यांदा संस्कृत नाटक मृच्छकटिकमध्ये अभिनय केला. तसेच शिकत असतांनच विक्रम शशिकला या नाटकावर कोल्हटकर यांनी लिहिलेली समीक्षा विविधज्ञानविस्तारमध्ये प्रसिद्ध झाली होती. इ.स. १८८७ साली कोल्हटकरांनी एल एल. बी.चे शिक्षण पूर्ण केले व ते अकोला येथे आपला व्यवसाय करू लागले. १९०१ साली कोल्हटकर बुलढाणा जिल्ह्यातील जळगाव जामोद येथे वास्तव्यास गेले.
कार्य
कोल्हटकर हे मराठीतील विनोदाबरोबरच साहित्य समीक्षेच्या क्षेत्रातही अग्रणी होते. त्यांनी नरसिंह चिंतामण केळकर यांच्या तोतयाचे बंद (तोतयाचे बंड) या नाटकावर ११० पानांचे समीक्षण लिहिले, ज्यात नाटक लेखन कलेबद्दलचे त्यांचे विचार समाविष्ट होते आणि वामन मल्हार यांच्या रागिणी (रागिणी) या कादंबरीवर त्यांनी १३५ पानांचे समीक्षक लिहिले. जोशी, ज्यात कादंबरी लेखन कलेबद्दलचे त्यांचे विचार समाविष्ट होते. कोल्हटकरांनी १२ नाटकेही लिहिली; कविता; लघुकथा; आणि कादंबऱ्या. वाचकांचे मनोरंजन करण्याबरोबरच सामाजिक सुधारणा हा कोल्हटकरांच्या लेखनाचा एक महत्त्वाचा उद्देश होता. राम गणेश गडकरी, विष्णू सखाराम खांडेकर, गजानन त्र्यंबक माडखोलकर, भार्गवराम विठ्ठल वरेरकर, प्रल्हाद केशव अत्रे या लेखकांनी त्यांचा गुरू म्हणून गौरव केला. १९१३ मध्ये पुण्यात झालेल्या मराठी साहित्य संमेलनाचे ते अध्यक्ष होते.
कादंबरी
आणि बरच काही
पुरस्कार व गौरव
कोल्हटकर पुणे येथील दुसऱ्या कविता संमेलनाचे आणि पुणे येथे इ.स. १९२७ साली भरलेल्या १३ व्या मराठी साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष होते.
प्रभाकर जठार
डॉ. प्रभाकर जठार (जन्मसाल - १९२३/२४, - २०१० च्या सुमारास) : हे एक मराठी लेखक होते. त्यांनी संगीत, नाटके आणि त्यांतील कलावंत यांवर लिखाण केलेले आहे.
जठार यांनी शंकरराव मोहिते यांजकडून संगीताचे प्रारंभिक शिक्षण घेतले. त्यांनी पुणे येथे दीनानाथ मंगेशकरांकडून गंडा बांधून त्यांनी पुढचे शिक्षण घेण्यास सुरुवात केली. दीनानाथांच्या निधनानंतरच हे शिक्षण थांबले. डॉ. वंदना रवींद्र घांगुर्डे या जठारांच्या शिष्या होत. नर्तकी रोहिणी भाटे या जठारांच्या द्वितीय पत्नी.
इंदूर मराठी साहित्य सभेने प्रसिद्ध केलेल्या कल्पवृक्ष कन्येसाठी या पुस्तकात प्रभाकर जठार यांनी सुरों के दीवाने दीनानाथ  नावाचा लेख लिहिला होता. कालजयी कुमार गंधर्व या द्विखंडी ग्रंथातही जठारांचा लेख आहे.
पुस्तके
वर्ग:मराठी लेखक
दालिया ग्रिबूस्काइते
दालिया ग्रिबूस्काइते (लिथुएनियन: Dalia Grybauskaitė; १ मार्च १९५६) ही लिथुएनिया देशाची विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष आहे. १२ जुलै २००९ पासून राष्ट्राध्यक्षपदावर असलेली ग्रिबूस्काइते ही लिथुएनियाची पहिली महिला राष्ट्राध्यक्ष आहे.
२००४ ते २००९ दरम्यान ती युरोपियन संघाच्या युरोपियन कमिशन ह्या संस्थेमध्ये वित्त नियोजन व बजेट ह्या खात्याची प्रमुख होती.
सेंट्रल मैदान, येकातेरिनबुर्ग
सेंट्रल मैदान तथा येकातेरिनबुर्ग अरेना रशियाच्या येकातेरिनबुर्ग शहरातील फुटबॉल मैदान आहे. हे मैदान एफसी उरल येकातारिनबुर्ग या क्लबचे घरचे मैदान असून याची प्रेक्षकक्षमता ३५,००० आहे.
हे मैदान १९५७मध्ये बांधले होते व २०१८मध्ये याची पुनर्बांधणी करण्यात आली. २०१८ फिफा विश्वचषक स्पर्धेतील काही सामने येथे खेळले गेले.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:रशियामधील फुटबॉल मैदाने वर्ग:येकातेरिनबुर्ग
राष्ट्रीय महामार्ग ८ ब (जुने क्रमांकन)
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन) वर्ग:चित्र हवे
पिलीभीत जिल्हा
''हा लेख पिलीभीत जिल्ह्याविषयी आहे. पिलीभीत शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
पिलीभीत जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
याचे प्रशासकीय केंद्र पिलीभीत येथे आहे.
तालुके
वर्ग:पिलीभीत जिल्हा वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील जिल्हे
आळवंद
आळवंद हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
इ.स. २८६
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २८६ वर्ग:इ.स.च्या २८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
अरविंद डि सिल्व्हा
अरविंद डि सिल्व्हा (පින්නදුවගේ අරවින්ද ද සිල්වා;, कोलंबो) हा एक निवृत्त श्रीलंकन क्रिकेटपटू आहे. डि सिल्व्हा आजवरच्या सर्वोत्तम श्रीलंकन फलंदाजांपैकी एक मानला जातो. आपल्या कारकीर्दीमध्ये त्याने ९३ कसोटी सामन्यांमध्ये ६,३६१ धावा व २९ बळी तर ३०८ एकदिवसीय सामन्यांमध्ये ९,२८४ धावा व १०६ बळी नोंदवले. १९९६ क्रिकेट विश्वचषकाच्या अंतिम सामन्यामध्ये डि सिल्व्हाने तीन बळी घेऊन व १०७ धावा काढून श्रीलंकेच्या विजयाला मोठा हातभार लावला. त्याला अंतिम सामन्याचा सामनावीर ठरवण्यात आले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
आझाद हिंद एक्सप्रेस
आझाद हिंद एक्सप्रेस ही भारतीय रेल्वेची पुणे ते कोलकाता दरम्यान धावणारी जलद रेल्वेगाडी आहे.
मार्ग
आझाद हिंद एक्सप्रेस मार्गे लागणारी महत्त्वाची शहरे पुणे, दौंड, अहमदनगर, मनमाड, जळगाव, भुसावळ, अकोला, वर्धा, नागपूर, गोंदिया, रायपूर, रुरकेला, टाटानगर, खरगपूर व हावडा ही आहेत.
संदर्भ
वर्ग:भारतातील नामांकित रेल्वेगाड्या वर्ग:पुण्यामधील वाहतूक
सुधागड
सुधागड हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे.
सुधागड म्हणजे भोर संस्थानाचे वैभव. पूर्वी या गडाला भोरप असेही म्हणत असत. पुढे हिंदवी स्वराज्याचे संस्थापक श्री शिवछत्रपतींचा पदस्पर्श या गडाला झाला आणि याचे नाव सुधागड ठेवले गेले. या गडाची साधारणतः उंची ५९० मीटर आहे. झाडांमध्ये लपलेला हा गड विस्ताराने फारच मोठा आहे. या गडावर जाण्यासाठी तीन प्रमुख वाटा आहेत.
इतिहास
सुधागड हा किल्ला फार प्राचीन आहे. या परिसरात अस्तित्वात असणारी ठाणाळे लेणी, ही २२०० वर्षांपूर्वीची आहेत. यावरून असे अनुमान निघते की सुधागड हा देखील तितकाच जुना किल्ला असावा. [संदर्भ हवा] पुराणात भृगु ऋषींनी येथे वास्तव्य केल्याचे अनेक उल्लेख आढळतात. याच ऋषींनी भोराई देवीची स्थापना या डोंगरावर केली.[संदर्भ हवा]
शिवाजी महाराजांनी १६५७-५८ मध्ये जेव्हा आदिलशाही मुलुख जिंकला त्या वेळी सुधागडावर हा किल्ला स्वराज्यात सामील झाला असावा.नारो मुकुंद सबनीस यांच्या कडे गड होता. शिवरायांनी या गडाचे भोरपवरून सुधागड असे नामकरण केले. राजधानीसाठी याही गडाचा विचार शिवरायांनी केला होता, असे सांगितले जाते.
इ.स. १६९४ साली याबाबत असा उल्लेख आढळतो की, 'साखरदर्यात मालवजी नाईक कारके यांनी माळ लाविली. सरदार मालोजी भोसले यांच्या हाताखाली जाधव आणि सरनाईक हे प्रथम किल्ल्यावर चढले. या धारकऱ्यांना उभे करून त्यांचे पाठीवर हैबतराव चढले. त्यास संभाजीराव पुढे जाऊन माथा गेले. पंचविसाने पुढे जाऊन गस्त मारिली. बोकडसिलेचा पहारा मारला. पुढे भोराईच्या टप्प्यावरी गेले तो सदरेतून किल्लेदार व लोक धावत आले. हाणहाण झाली त्या समयी किल्लेदार कामास आले. उपरांतिक जाऊन सदर काबीज केली.'
गडाच्या पायथ्याशी असलेल्या 'पाच्छापूर' या गावातच छत्रपती संभाजी राजे व औरंगजेबाचा बंडखोर मुलगा अकबर याची भेट झाली होती. महाराजांच्या अष्टप्रधान मंडळात असलेल्यांपैकी अण्णाजी दत्तो, बाळाजी आवजी चिटणीस, त्याचा मुलगा आवजी बल्लाळ, आणि हिरोजी फर्जंद या सर्वांना भाद्रपद पौर्णिमेच्या दिवशी छत्रपती संभाजी राजांनी सुधागड परिसरात असणाऱ्या परली गावात हत्तीच्या पायी दिले.
पहाण्यासारखी ठिकाणे
या गडाचा घेरा मोठा आहे.गडावर पाण्याचे अनेक तलाव आढळतात.गडावर पंत सचिवांचा वाडा आहे, तसेच भोराई देवीचे मंदिर आहे. येथे जंगलही बऱ्यापैकी आहे. आजुबाजूच्या जंगलाच्या परिसरात अनेक प्रकारच्या औषधी वनस्पती आढळतात. गडावरील पंत सचिवांच्या वाडाच्या बाजूला भोरेश्र्वराचे मंदिर आहे. तिथूनच पुढे गेल्यावर एक चोरदरवाजाची विहीर आहे. सचिवांच्या वाडापासून पुढे पायऱ्यांची वाट जाते आणि सरळ भोराई देवीच्या मंदिरात. जर ही वाट सोडून खालची वाट पकडली तर पुढे पाण्याची टाकी आहेत. या टाक्यांतील पाणी पिण्यासाठी उपयुक्त आहे. टाक्यांच्या डावीकडील वाट ही चोर दरवाज्यांकडे जात असे. ही वाट आता अस्तित्वात नाही.
रामपूर जिल्हा
''हा लेख रामपुर जिल्ह्याविषयी आहे. रामपुर शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
रामपुर जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
याचे प्रशासकीय केंद्र रामपुर येथे आहे.
चतुःसीमा
वर्ग:रामपूर जिल्हा वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील जिल्हे
संगणक आज्ञावली
संगणक आज्ञावली किंवा कॉम्पुटर प्रोग्रामिंग ही एक अशी प्रक्रिया आहे की ज्यामुळे कॉम्प्युटिंग समस्येचे निष्पादन करण्यायोग्य कॉम्प्यूटर प्रोग्रॅमवर ​​मूळ स्वरूपाचे होते. प्रोग्रामिंगमध्ये लक्ष्यित प्रोग्रामिंग भाषेमध्ये एल्गोरिदमचे विश्लेषण, विकास समृद्धी, एल्गोरिदम तयार करणे, त्यांचे शुद्धीकरण आणि संसाधनांचा वापर आणि एल्गोरिदम सारख्या अंमलबजावणी (सामान्यतः कोडींग म्हणून संदर्भित) यासारख्या गतिविधींचा समावेश आहे. स्रोत कोड एक किंवा अधिक प्रोग्रामिंग भाषांमध्ये लिहिला जातो. प्रोग्रामिंगचा हेतू म्हणजे निर्देशांचे क्रम शोधणे जे विशिष्ट कार्य करणे किंवा दिलेल्या समस्येचे निराकरण करणे स्वयंचलित असेल. अशा प्रकारे प्रोग्रामिंगची प्रक्रिया बऱ्याच वेगवेगळ्या विषयांमध्ये तज्ञांची आवश्यकता असते, ज्यामध्ये अनुप्रयोग डोमेनचे ज्ञान, विशेष अल्गोरिदम आणि औपचारिक तर्क समाविष्ट असतात.संबंधित कार्यांमध्ये स्रोत कोडची चाचणी, डिबगिंग आणि देखरेख, बिल्ड सिस्टिमची अंमलबजावणी, आणि मशीन कोड संगणक प्रोग्रामच्या सारख्या साधित कलांचे व्यवस्थापन. हे प्रोग्रामिंग प्रक्रियेचा एक भाग म्हणून विचारात घेतले जाऊ शकते, परंतु बहुतेक वेळा सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंट हे या मोठ्या प्रक्रियेसाठी वापरले जाते शब्द प्रोग्रामिंग, अंमलबजावणी, किंवा स्रोत कोडच्या प्रत्यक्ष लेखनसाठी आरक्षित कोडिंगसह. सॉफ्टवेअर इंजिनिअरिंगमध्ये सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंट प्रथिनेसह अभियांत्रिकी तंत्रज्ञानाचा समावेश आहे
वर्ग:संगणकशास्त्र
पोप जॉन पॉल पहिला
पोप जॉन पॉल पहिला (ऑक्टोबर १७, इ.स. १९१२:कनाले दागोर्दो, इटली - सप्टेंबर २८, इ.स. १९७८:व्हॅटिकन सिटी) हा विसाव्या शतकातील पोप होता. याचा शासनकाळ फक्त ३३ दिवस इतका होता.
याचे मूळ नाव अल्बिनो लुसियानी असे होते.
जॉन पॉल पहिला वर्ग:इ.स. १९१२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७८ मधील मृत्यू जॉन पॉल ०१ वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पतंगराव कदम
पतंगराव कदम (जन्म : सोनसळ-सांगली, ८ जानेवारी, इ.स. १९४४; - मुंबई, – ९ मार्च इ.स. २०१८) हे मराठी राजकारणी होते. ते महाराष्ट्रातील वने, मदत व भूकंप पुनर्वसन मंत्री होते.
बालपण आणि शिक्षण
सांगली जिल्ह्यातील ग्रामीण आणि काहीशा दुर्गम, दुष्काळग्रस्त ८०० लोकसंख्या असलेल्या ' सोनसळ ' या छोट्याशा गावात एका लहान शेतकरी कुटुंबात पतंगरावांचा जन्म झाला. गावात कोणतीही शिक्षणाची सोय नसल्यामुळे प्राथमिक शाळेत जाण्यासाठी ते दररोज पाच किलोमीटरची पायपीट करीत. त्यांनी कुंडल गावी वसतिगृहात मॅट्रिकपर्यंतचे शिक्षण पूर्ण केले. त्यांच्या गावातील ते पहिलेच मॅट्रिक. त्यानंतर कर्मवीर भाऊराव पाटील यांच्या रयत शिक्षण संस्थेच्या छत्रपती शिवाजी कॉलेज, सातारा येथे त्यांनी प्रवेश घेतला आणि 'कमवा आणि शिका' योजनेअंतर्गत एका बाजूला कष्ट आणि दुसरीकडे शिक्षण अशी दुहेरी कसरत केली. १९६१ मध्ये ते पुण्यात आले. पुण्यातील वाडिया महाविद्यालयातून टीचर्स डिप्लोमा पूर्ण केला .'रयत'च्याच हडपसर, पुणे येथील साधना विद्यालयात अर्धवेळ शिक्षक म्हणून नोकरी करतानाच त्यांनी पुणे विद्यापीठातून कायद्याची पदवी घेतली. काही काळाने त्यांनी '१९८० च्या दशकातील शैक्षणिक प्रशासनातील प्रशासकीय समस्या' या विषयावर मॅनेजमेंट गुरू डॉ. प्र. चिं. शेजवलकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली पीएच. डी. पदवी संपादन केली.
लोकप्रिय नेता
पतंगराव कदम राजकीय वर्तुळात दिलदार, पण स्पष्टवक्ते म्हणून प्रसिद्ध होते. त्यांच्याकडे गेलेल्या व्यक्तीला शक्य ती मदत करण्यास ते अजिबात मागेपुढे पाहत नसत. मात्र, रोखठोकपणामुळे काही वेळा अडचणीतही येत. मदत आणि पुनर्वसन खात्यामार्फत त्यांनी सांगली जिल्ह्यातील दुष्काळी भागाला मोठी मदत केली. म्हैसाळ योजनेचे वीजबिल मदत आणि पुनर्वसन विभागाच्या योजनांतून भागवीत. त्यांचा मतदारसंघही दुष्काळी भागात मोडत असे. तेथे साखळी बंधाऱ्यांची योजना राबवून कदम यांनी तेथील पाणीटंचाईवर मात करण्याचा प्रयत्न केला. म्हैसाळ, टेंभू आणि ताकारी उपसा सिंचन योजना मार्गी लागाव्यात यासाठी त्यांनी अथक प्रयत्न केले. पलूस येथे औद्योगिक वसाहत उभारली. तेथे वाइन प्रकल्प चालवून रोजगारनिर्मितीचाही प्रयत्न त्यांनी केला. मुलगा अभिजित याच्या अपघाती मृत्यूमुळे झालेल्या आघातातून सावरत त्यांनी राजकीय काम पुढे सुरूच ठेवले. गटातटाच्या राजकारणामुळे सांगली महापालिकेची सत्ता काँग्रेसच्या हातून निसटली असतानाच २०१६ सालच्या निवडणुकीत त्यांनी पुढाकार घेऊन तेथे काँग्रेसला सत्तेत आणले. काँग्रेसशी ते अखेरपर्यंत निष्ठावंत होते.
शैक्षणिक कार्य
डॉ. पतंगराव कदम यांनी केवळ विशीत असताना १९६४ मध्ये पुण्यतल्या सदाशिव पेठेतील एका दहा बाय दहाच्या खोलीत भारती विद्यापीठाची स्थापना केली. १९६८ साली एरंडवणे ,पुणे येथे शंकरराव मोरे विद्यालयाची स्थापना केली .एरंडवणे, पुणे येथे यशवंतराव मोहिते महाविद्यालय , लॉंॅं कॉलेज व मॅनेजमेंट इन्स्टिट्यूटची स्थापना करून भारती विद्यापीठाने उच्च शिक्षण क्षेत्रात प्रवेश केला. १९८३ साली डॉ. वसंतदादा पाटील यांच्या प्रेरणेने धनकवडी, पुणे येथे इंजिनीअरिंग कॉलेजची स्थापना केली. आपले विद्यापीठ स्थापन व्हावे, ही त्यांची महत्त्वाकांक्षा होती आणि काही दशकांनंतर अभिमत विद्यापीठाच्या रूपाने त्यांनी ती प्रत्यक्षातही आणली. ते भारती विद्यापीठ युनिव्हर्सिटीचे नुसतेच संस्थापक नसून कुलगुरू देखील होते. स्थापनेनंतरच्या ५३ वर्षांत संस्थेची प्राथमिक ते पदव्युत्तर; तसेच वैद्यकीय, अभियांत्रिकी अशा विविध क्षेत्रांतील अभ्यासक्रम शिकविणारी १८० शाळा-कॉलेजेस आहेत, त्यांत दीड लाख विद्यार्थी शिक्षण घेत असून, सुमारे वीस हजार कर्मचारी नोकरीस आहेत. त्यामध्ये नवी दिल्ली आणि दुबईमध्येही त्यांनी अभियांत्रिकी, व्यवस्थापन आणि संगणक विज्ञान या विषयांची महाविद्यालये स्थापन केली आहेत. भारती विद्यापीठ ही भारतातलया नामवंत व अग्रेसर संस्थांपैकी एक आहे. एका गरीब शेतकरी कुटुंबात जन्म घेतलेल्या कदम यांनी राज्यच नव्हे, तर देशाच्या विविध भागांतही शिक्षणाचे अक्षरशः साम्राज्यच निर्माण केले. वाडवडील किंवा घराण्याचा कोणताही आधार नसताना पतंगरावांनी राजकीय-सामाजिक आणि शैक्षणिक क्षेत्रांत अनेक वर्षे आपले पाय घट्ट रोवले.
पुरस्कार
वर्ग:मराठी राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्र विधानसभेचे सदस्य वर्ग:इ.स. १९४५ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार
फिश्त ऑलिंपिक स्टेडियम
फिश्त ऑलिंपिक मैदान रशियाच्या सोत्शी शहरातील मैदान आहे. सोत्शी ऑलिंपिक पार्कमध्ये असलेले हे मैदान २०१४ हिवाळी ऑलिंपिकसाठी बांधले गेले. या स्पर्धेचे उद्घाटन आणि समाप्ती सोहळे येथे पार पडले. या मैदानाची प्रेक्षकक्षमता ४०,००० आहे.
सुरुवातीस या मैदानाला छत होते. २०१६मध्ये हे छत काढून येथे फुटबॉल मैदान करण्यात आले. २०१७ फिफा कॉन्फेडरेशन चषक आणि २०१८ फिफा विश्वचषक स्पर्धांमधील काही सामने येथे खेळले गेले.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:रशियामधील फुटबॉल मैदाने वर्ग:२०१४ हिवाळी ऑलिंपिक वर्ग:सोत्शी
ऊर्जेच्या अक्षय्यतेचा पहिला नियम
थर्मोडायनामिक्सचा पहिला नियम तथा उर्जेच्या अक्षय्यतेचा नियम हा ऊर्जेच्या संवर्धनावर आधारित नियम आहे. उर्जा निर्माण क‍रता येत नाही, तसेच उर्जा नष्ट ही करता येत नाही; मात्र उर्जेचे एका प्रकारातून दुसऱ्या प्रकारात रूपांतर करता येते असे हा नियम सांगतो.
कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
ऊर्जेच्या अक्षय्यतेचा पहिला नियम
विश्वातील सर्व उर्जा कायम स्थिर आहे. ती केव्हाही नष्ट होणार नाही. मात्र ती एका प्रकारातून दुसऱ्या प्रकारात रूपांतरित होऊ शकते.
थर्मोडायनामिक्सच्या प्रथम कायद्याचे सूत्र
येथे डेल्टा यू सिस्टमच्या अंतर्गत उर्जा मध्ये बदल दर्शवितो. क्यू सोडली गेलेली उष्णता किंवा शोषलेली उष्णता दर्शविते. डब्ल्यू सिस्टमवर केलेले कार्य किंवा सिस्टमद्वारे केलेले कार्य सूचित करते.
इतिहास
थर्मोडायनामिक्सचा पहिला कायदा सुमारे अर्धा शतकात अनुभवानुसार विकसित केला गेला. १८४० मध्ये जर्मेन हेस नावाच्या वैज्ञानिकांनी रासायनिक प्रतिक्रियांसाठी तथाकथित 'रिएट ऑफ रिएक्शन'चा संवर्धन कायदा सांगितला, नंतर हा कायदा थर्मोडायनामिक्सचा पहिला कायदा म्हणून ओळखला गेला. परंतु उष्णता आणि कार्याद्वारे उर्जा एक्सचेंजच्या संबंधाशी हेसच्या वक्तव्याचा स्पष्टपणे संबंध नव्हता.
१८४२ मध्ये, ज्युलियस रॉबर्ट फॉन मेयर यांनी असे विधान केले की ट्रूस्डेल  यांनी “सतत दबावाच्या प्रक्रियेत, विस्तारासाठी उत्पादन करण्यासाठी वापरली जाणारी उष्णता कामकाजासह सार्वत्रिकपणे आंतर-परिवर्तनीय आहे” अशा शब्दांत प्रस्तुत केली जाते, परंतु हे सामान्य विधान नाही. पहिल्या कायद्याचे
हीट :
भौतिकशास्त्र आणि रसायनशास्त्रात सिस्टमला दिलेली उष्णता सकारात्मक (+ एच) म्हणून घेतली जाते आणि सिस्टमद्वारे सोडलेली उष्णता नकारात्मक (-एच) म्हणून घेतली जाते
अंतर्गत ऊर्जा :
जेव्हा सिस्टम कमी तापमानापासून उच्च स्वरूपाकडे जाते तेव्हा अंतर्गत उर्जामध्ये बदल सकारात्मक (+ यू) असतो आणि जेव्हा सिस्टम उच्च त्रासापासून कमी तापमानात जाते तेव्हा अंतर्गत उर्जेमधील बदल नकारात्मक (-यू) असतो
संदर्भ
वर्ग:भौतिकशास्त्रामधील मूलभूत संकल्पना वर्ग:भौतिकशास्त्र
पोप बॉनिफेस दुसरा
पोप बॉनिफेस दुसरा (? - १७ ऑक्टोबर, इ.स. ५३२) हा सहाव्या शतकातील पोप होता.
याची पोपपदी वर्णी नेहमीप्रमाणे निवडणुका न होता त्याच्या पूर्वाधिकारी फेलिक्स चौथ्याने केली होती.
बॉनिफेस ०२ वर्ग:इ.स. ५३२ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
राष्ट्रीय महामार्ग ८ क (जुने क्रमांकन)
राष्ट्रीय महामार्ग ८-सी हा भारतातील एक प्रमुख राष्ट्रीय महामार्ग आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन) वर्ग:चित्र हवे
इ.स. २८७
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २८७ वर्ग:इ.स.च्या २८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
पिरेने-अतलांतिक
बाह्य दुवे
वर्ग:फ्रान्सचे विभाग वर्ग:ॲकितेन
जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
अंबिकापूर (आष्टी)
अंबिकापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आष्टी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
बाह्यदुवे
वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे वर्ग:आष्टी तालुक्यातील गावे
अंबाई
अंबाई हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
गुरु ग्रहाचे चंद्र
गुरू ग्रहाचे चंद्र= ज्यूपिटरचे 69 ज्ञात चंद्रमा आहेत.यामुळे बृहस्पति सौर प्रवाहातील कुठल्याही ग्रहाचे वाजवी स्थिर अवस्थेत असलेल्या चंद्राची संख्या अधिक होते. [2] सर्वात मोठे चंद्रमार्ग म्हणजे गॅलिलियो गॅलीली आणि सायमन मारिअस यांनी 1610 मध्ये स्वतंत्रपणे शोधलेले गॅलिलियन चंद्रातील चार ग्रह आणि त्या पहिल्या ऑब्जेक्ट्स होत्या ज्यांना शरीर किंवा पृथ्वी सूर्यप्रकाशास लागलेली नव्हती. 1 9व्या शतकाच्या अखेरीस डझनभर लहान जोव्हिन चंद्राचे शोध लावले गेले आहेत आणि रोमन देव बृहस्पति किंवा त्यांच्या ग्रीक समूदास झ्यूसच्या चाहत्यांच्या मुलींचे नाव मिळाले आहे. ज्युपिटरच्या चंद्रमार्गांपैकी आठ नियोजित उपग्रह आहेत, ज्यात प्रोजेक्ट आणि जवळजवळ परिपत्रक कक्ष आहेत जे ज्युपिटरच्या इक्वेटोरियल प्लेनच्या संदर्भात फारशी आवडत नाहीत. गॅलिलिअन उपग्रह ग्रहांच्या वस्तुमानामुळे जवळजवळ गोलाच्या आकाराचा गोलाकार आहेत आणि जर ते सूर्यमालेत थेट कक्षेत असतील तर त्यांना (बौद्ध) ग्रहांचा विचार केला जाईल. इतर चार नियमित उपग्रह बरेच लहान आहेत आणि बृहस्पति जवळ आहेत; हे ज्युपिटरच्या रिंग्जमुळे बनलेल्या धूळचे स्रोत म्हणून काम करतात. ज्युपिटरचे चंद्रमार्ग उर्वरित अनियमित उपग्रह आहेत ज्याचा प्रोजेक्ट आणि प्रतिगामी कक्षिका बृहस्पतिपासून फार दूर आहेत आणि उच्च प्रलोभन व विलक्षणता आहेत. कदाचित या चंद्रमार्ग कदाचित सौरभांगातून गुरू ग्रहाने पकडले असतील. अठराव्या अनियमित उपग्रहांची नावे अद्याप देण्यात आलेली नाहीत.
वर्ग:खगोलशास्त्र
रायबरेली जिल्हा
''हा लेख राय बरेली जिल्ह्याविषयी आहे. राय बरेली शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
राय बरेली जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
याचे प्रशासकीय केंद्र राय बरेली येथे आहे.
चतुःसीमा
वर्ग:रायबरेली जिल्हा वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील जिल्हे
दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:आसाममधील लोकसभा मतदारसंघ
हंटरवाली
हंटरवाली हा १९३५मध्ये प्रदर्शित झालेला हिंदी चित्रपट आहे. यात मेरी ॲन एव्हान्स तथा फियरलेस नादिया या अभिनेत्रीने नायिकेची भूमिका केली होती. याची निर्मितीत वाडिया मूव्हीटोन या संस्थेने केली होती.
वर्ग:इ.स. १९३५ मधील हिंदी भाषेमधील चित्रपट
त्यांजिन
त्यांजिन (देवनागरी लेखनभेद: त्यांचिन ; चिनी: 天津 ; फीनयीन: Tiānjīn ) हे चीनच्या जनता-प्रजासत्ताकाच्या ईशान्य भागातील एक महानगर आहे. चिनी जनता-प्रजासत्ताकाच्या प्रांतीय दर्जाच्या चार महानगरी क्षेत्रांपैकी हे एक महानगरी क्षेत्र आहे. हे महानगर हाय नदीच्या तीरावर वसले असून याच्या पूर्वेस पिवळ्या समुद्राचा भाग असलेले बोहाय आखात पसरलेले असून उर्वरीत बाजूंस याच्या सीमा हपै प्रांतास आणि पैचिंग महानगरी क्षेत्रास भिडल्या आहेत.
लोकसंख्येच्या निकषानुसार षांघाय, पैचिंग, क्वांग्चौ या महानगरांपाठोपाठ त्यांजिन चौथे मोठे महानगर आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:चीनचे राजकीय विभाग वर्ग:चीनमधील शहरे
१९८२ महिला क्रिकेट विश्वचषक - गट फेरी
इसवी सन १९८२ मध्ये न्यू झीलंड येथे १९८२ महिला क्रिकेट विश्वचषकातील साखळी सामने १० जानेवारी ते ६ फेब्रुवारी दरम्यान खेळविले गेले. १० जानेवारी १९८२ रोजी ऑकलंड येथील इडन पार्क क्र.२ मैदानावर स्पर्धेतील पहिला सामना ऑस्ट्रेलिया आणि भारत यांच्यात झाला. गट फेरीतील शेवटचा सामना क्राइस्टचर्च येथील कँटरबरी विद्यापीठ मैदान मैदानावर न्यू झीलंड आणि ऑस्ट्रेलिया यांच्यात ६ फेब्रुवारी १९८२ रोजी खेळविला गेला. इंग्लंड आणि ऑस्ट्रेलिया अंतिम सामन्यासाठी पात्र ठरले.
भारत महिला वि.. आंतरराष्ट्रीय XI महिला
वर्ग:१९८२ महिला क्रिकेट विश्वचषक
सोनमोहर
सोनमोहर हा एक पुष्पवृक्ष आहे.
मराठी नावे
हा वृक्ष मराठीत पिवळा गुलमोहर किंवा ताम्रशिंबी या नावांनीही ओळखला जातो.
हिंदी नाव
पीला गुलमोहर
इंग्रजी नावे
Copperpod, Yellow-flamboyant, Yellow flametree, Yellow poinciana, वगैरे
शास्त्रीय नावे
Peltophorum pterocarpum,Baryxylum inerme (Roxb.) Pierre, Caesalpinia arborea Miq., Caesalpinia ferruginea Decne, Caesalpinia gleniei Thwaites, Caesalpinia inermis Roxb, Inga pterocarpa DC., Inga pterocarpum DC., Peltophorum ferrugineum (Decne.) Benth., Peltophorum inerme (Roxb.) Naves, Peltophorum roxburghii (G.Don) Degener आणि Poinciana roxburghii G.Don.
आढळ स्थाने
हे झाड तसे मुळचे अंदमान, मलेशिया, श्रीलंका व ऑस्ट्रेलियाच्या उत्तर भागातले असून भारतात स्थिरावले आहे. आग्नेय आशियातून ते प्रथम ते तामिळनाडू-आंध्रप्रदेशात आले, त्यामुळे त्याला तमिळ आणि तेलुगू भाषेतली नावे आहेत. महाराष्ट्रात हे झाड प्रथम खंडाळा येथे लावण्यात आले. त्यानंतर त्याच्या डेरेदार व देखण्या आकारामुळे आणि सावली आणि सुंदर फुलोऱ्यामुळे या झाडाची लागवड विविध उद्यानांमध्ये व रस्त्याच्या दूतर्फा करण्यात आली. विषुववृत्तीय भूप्रदेशात याचे मूळ स्थान असल्यामुळे महाराष्ट्रात हे ठिकठिकाणी स्थिरावले. कोरड्या किवा आर्द्र‌‍‍‍‍‍‌ वातावरणात आणि जवळ जवळ २००० फूट उंचीवरील प्रदेशातही हे दिसते. मेळघाटात ही झाडे असंख्य आहेत.
वर्णन
या वृक्षाचा शाखाविस्तार चौफेर असून ते ४०-७५ फूट उंचीपर्यंत वाढते. या झाडाच्या मुख्य खोडाची साल करडी आणि खवल्याखवल्याची असते. पानांचा गर्द हिरवा काळपट रंग फुलांच्या आणि शेंगांच्या रंगाला सुरेख उठाव देतो. सोनमोहराला कळ्या धरू लागल्या की त्यांचे तांबूस तपकिरी भुकटीत घोळवलेल्यासारखे  मण्यांसारखे सुरेख दिसतात. मग एकेक मणी फोडून नाजूक पिवळ्या जर्द क्रेप कागदासारख्या पाकळ्यांची फुले बाहेर पडू लागतात व हळूहळू सर्व झाड पिवळेधमक होऊ लागते. फुलांनी जडावले की झाडाच्या तळाशी गळून पडलेल्या फुलांची आणि पाकळ्यांची सजावट हॊते. हिरव्यागार हिरवळीला लागून लावलेले सोनमोहराचे वृक्ष म्हणजे तर त्या त्या बागांचे गर्वाचे स्थान ठरतात. काही अपवाद वगळता हे झाड वर्षभर हिरवेगार असते.
या झाडाची फळे म्हणजे शेंगा. हे फळ मातकट तांब्याच्या रंगाचे म्हणून या झाडाला इंग्रजीत कॉपर पाॅॅड म्हणतात. मराठीत त्याच भाषांतर ताम्रशिम्बी. एका ऋतूतील फळे वर्षअखेर वृक्ष निष्पर्ण झाला तरी झाडाला लटकत राहतात. या शेंगा वर-खाली टोकदार असून लंबगोल आकाराच्या असतात. शेंगा नुकत्याच तयार होऊ लागल्या की त्यांची तांबूस छटा फार मनमोहक दिसते. शेंगानी गच्च भरून गेलेले झाड पाहणे हे फुललेल्या झाडाइतकेच आनंददायी असते.
संदर्भ
वृक्षराजी मुंबईची (पुस्तक, लेखिका - मुग्धा कर्णिक)
वर्ग:मराठी भाषा दिवशी संपादीत लेख वर्ग:वनस्पती
इ.स. २८८
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २८८ वर्ग:इ.स.च्या २८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
१९४८ ॲशेस मालिका
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाने जून-ऑगस्ट १९४८ दरम्यान द ॲशेसअंतर्गत पाच कसोटी सामने खेळण्यासाठी इंग्लंडचा दौरा केला. ॲशेस मालिका ऑस्ट्रेलियाने ४-० अशी जिंकली.
५वी कसोटी
वर्ग:इ.स. १९४८ मधील क्रिकेट वर्ग:ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचे इंग्लंड दौरे वर्ग:ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचे परदेशी दौरे वर्ग:ॲशेस मालिका
राष्ट्रीय महामार्ग ८ ड (जुने क्रमांकन)
राष्ट्रीय महामार्ग ८-डी हा भारतातील एक प्रमुख राष्ट्रीय महामार्ग आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन) वर्ग:चित्र हवे