cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
क्रिसमस द्वीप
क्रिसमस द्वीप हे हिंदी महासागरातील ऑस्ट्रेलियाच्या अधिपत्याखालील एक बेट आहे. हे बेट ऑस्ट्रेलियाच्या नैर्ऋत्येला २,६०० किमी अंतरावर व इंडोनेशियाच्या ५०० दक्षिणेला ५०० किमीवर आहे. क्रिसमस द्वीपमध्ये सुमारे ७६% लोक हे बौद्ध धर्मीय आहेत.
वर्ग:ऑस्ट्रेलिया
पीटर जेफरी (आरएएएफ अधिकारी)
पीटर जेफरी, डीएसओ, डीएफसी (६ जुलै १९१३ - ६ एप्रिल १९९७) रॉयल ऑस्ट्रेलियन एर फोर्स (आरएएएफ) मधील एक वरिष्ठ अधिकारी आणि लढाऊ हा एक खेळाडू होता. न्यू साउथ वेल्समधील टेंटरफील्ड येथे जन्म झाला होता. १९३४ मध्ये ते आरएएएफ सक्रिय रिझर्व्हमध्ये सामील झाले. दुस-या महायुद्धाच्या आधी स्थापन झालेल्या स्थायी हवाई दल (पीएएफ) कडे हस्तांतरित झाले. जुलै १९४० मध्ये मिडल इस्टमध्ये पोस्ट केले गेले. जेफ्रीने क्र ३ स्क्वाड्रनसह कृती केली आणि पुढच्याच वर्षी युनिटची कमांड घेतली.त्यांच्या ऊर्जा आणि लढाऊ कौशल्यासाठी डिस्टिंग्विश्ड फ्लाइंग क्रॉस अवार्ड देण्यात आला. नोव्हेंबर १९४१ मध्ये त्यांना नं. २३४ विंग आरएएफचा विंग लिडर म्हणून नियुक्त करण्यात आले. त्याच्या पाचव्या विजयासाठी त्याच महिन्यात नियुक्त झाले.
गोह् केंग स्वी
डॉ. गोह् केंग स्वी ( देवनागरी लेखनभेद: गोह केंग स्वी; सोपी चिनी लिपी: 吴庆瑞; पारंपरिक चिनी लिपी: 吳慶瑞; पिन्यिन: Wú Qìngruì) (ऑक्टोबर ६, १९१८ – मे १४, २०१०) हे १९७३ ते १९८४ सालांदरम्यान सिंगापुराचे उपपंतप्रधान होते.
वर्ग:सिंगापुरी राजकारणी वर्ग:मॅग्सेसे पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. १९१८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हिंगणा विधानसभा मतदारसंघ
हिंगणा विधानसभा मतदारसंघ - ५० हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभे च्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, हिंगणा मतदारसंघात नागपूर जिल्ह्यातील (१) हिंगणा तालुका, (२) नागपूर (ग्रामीण) तालुक्यातील महसूल मंडळ- बोरी, वाडी (भाग-ब) गावे - वलनी, ब्राह्मणवाडा, बैलवाडा, गुमथळा, घोगली, लोणारा, भोकारा, चक्कीखापा, भरतवाडा, खंडाळा, पारडी, आष्टी, बोरगाव, माहुरझारी, पीटेसूर, गोधनी (रेल्वे), फेटरी, गोन्ही, येरला, चिचोली, बोढाळा, लावा, खडगांव, द्रुगधामना, सुराबर्डी, (३) वाडी सीटी, (४) दवलामेटी सीटी, (५) सोनेगांव (निपाणी) सीटी यांचा समावेश होतो. हिंगणा हा विधानसभा मतदारसंघ रामटेक लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नागपूर जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रामटेक लोकसभा मतदारसंघ
पुरंदरच्या बुरुजावरुन (पुस्तक)
हे मराठीतील एक पुस्तक आहे.
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
नवीन प्रभाकर
प्रभाकर, नविन प्रभाकर, नविन प्रभाकर, नविन
नारायण राणे
नारायण राणे (एप्रिल १०, इ.स. १९५२ - हयात) हे मराठी, भारतीय राजकारणी आहेत. १ फेब्रुवारी, इ.स. १९९९ ते १७ ऑक्टोबर, इ.स. १९९९ या कालखंडात ते महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री होते. ते जुलै इ.स. २००५ पर्यंत शिवसेना या राजकीय पक्षाचे सदस्य होते, त्यानंतर ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षात होते, २०१९ मध्ये ते भारतीय जनता पार्टी या राजकीय पक्षा मध्ये गेले आहेत त्यांचे पुत्र निलेश नारायण राणे व नितेश नारायण राणे हेदेखील राजकारणी आहेत.१ ऑक्टोबर २०१७ रोजी सर्व पक्षांमधून बाहेर पडून 'महाराष्ट्र स्वाभिमान' या पक्षाची स्थापना केली.
राजकीय कारकीर्द
नारायण राणे हे महाराष्ट्र राज्य महसूल मंत्री म्हणून कार्यरत होते. शिवसेना-भाजप सरकारकाळात दुसरे मुख्यमंत्री म्हणून काम पाहिले. इ.स. २००५ साली शिवसेनेचा त्याग करून भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला. महाराष्ट्रातील वजनदार नेत्यांमधील नारायण राणे हे एक नाव आहे. कोकणातील सर्वांत जास्त जनपाठिंबा असलेले नेते, आक्रमक भाषाशैली, आणि महाराष्ट्रातील ताकदीचे नेते म्हणून त्यांची ओळख आहे.
मालवण या आपल्या स्थानिक मतदारसंघातून ते २००९ साली बहुमताधिक्याने निवडून आले, मात्र २०१४ सालच्या विधानसभा निवडणुकीत त्यांचा पराभव झाला.
नारायण राणे यांचे आत्मचरित्र
वर्ग:इ.स. १९५२ मधील जन्म वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री वर्ग:महाराष्ट्र विधानसभेचे सदस्य वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार वर्ग:महाराष्ट्राच्या १२ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:शिवसेनेतील राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्र स्वाभिमानी पक्षातील राजकारणी
भारतीय गेंडा
भारतीय गेंडा किंवा एकशिंगी गेंडा (Rhinoceros unicornis) ही एक गेंड्याची प्रजाती आहे. गेंडा अथवा इंग्रजीत ऱ्हाईनोसेरॉस हा एक जंगली शाकाहारी प्राणी आहे. सध्या जगात गेंड्याच्या पाच प्रजाती अस्तित्वात आहेत. हा एक खुरधारी वर्गातील प्राणी असून, याचा गण अयुग्मखुरी आहे. अयुग्मखुरी म्हणजे ज्या प्राण्यांच्या पायाला विषम संख्येत खूर असतात ते प्राणी. अयुग्मखुरी गणात गेंडा हा खड्गाद्य कुळात मोडणारा एकमेव प्राणि आहे. या प्राण्याच्या पायाला तीन खुरे असतात. अयुग्मखुरी प्राण्यांना शिंगे नसतात. त्यानुसार गेंड्याचे शिंग हे खरे शिंग नसून ते एक केरोटीन नावाच्या (एक तंतुमय प्रोटीन) पदार्थापासून बनलेले आहे.
भारतात काझीरंगा येथे मोठ्या प्रमाणात भारतीय गेंडे मिळतात. एक शिंगी गेड्यासाठी काझीरंगा जगभर प्रसिद्ध आहे. जगातील २/३ भारतीय गेंडे काझीरंगा येथे आढळतात. एक शिंगी गेंडे अथवा भारतीय गेंडे भारतात आसाम, पश्चिम बंगाल व उत्तर प्रदेश या प्रांतांमध्ये आढळतात, तर काही प्रमाणात नेपाळमध्ये पण दिसतात..
संदर्भ
वर्ग:प्राणी वर्ग:सस्तन प्राणी
जॉर्ज रीड
जॉर्ज रीड किंवा सर जॉर्ज होस्टन रिड (२५ फेब्रुवारी १८४५ - १२ सप्टेंबर १९१८) हा १९०४ पासून १९०५ पर्यंत ऑस्ट्रेलियाचा चौथा पंतप्रधान होता. त्याने रिड सरकारचे नेतृत्व केले.१८९४ ते १८९९ या दरम्यान,ऑस्ट्रेलियन राजकारणी म्हणून न्यू साउथ वेल्सचा तो प्रीमियर होता. सन १८९१ पासून १९०८ या दरम्यान त्याने फ्री ट्रेड पार्टीचे नेतृत्व केले.
रेडचा जन्म जॉनस्टोन, रेनफ्रूशशायर, स्कॉटलंड येथे झाला. तो व त्याचे कुटुंब, तो लहान असताना ऑस्ट्रेलियात स्थायिक झाले. ते प्रारंभी मेलबर्न येथे स्थायिक झाले पण रिड १३ वर्षांचा असतांना ते सिडनी येथे गेले. त्याने शाळेत जाणे सोडले आणि लिपिक म्हणून जीवनाची सुरुवात केली. तो नंतर न्यू साउथ वेल्स नागरी सेवेत सामील झाला. त्याने १८७६ मध्ये कायद्याचा अभ्यास सुरू केला व कायदा बारमध्ये सन १८७९ला दाखल झाला. १८८० मध्ये त्याने न्यू साउथ वेल्स विधानसभा निवडणूक जिंकून संसद चालविण्यासाठी नागरी सेवेतुन राजीनामा दिला.
रीड, जॉर्ज
त्रिपुरा
त्रिपुरा (ত্রিপুরা) हे ईशान्य भारतातील एक राज्य आहे. याच्या उत्तरेला व पश्चिमेला बांग्लादेश, ईशान्येला आसाम व पूर्वेला मिझोराम ही राज्ये आहेत. त्रिपुराचे क्षेत्रफळ १०.४९२ चौ.किमी एवढे आहे. आगरताळा हे त्रिपुराच्या राजधानीचे व राज्यातील सर्वात मोठे शहर आहे. या राज्याची लोकसंख्या ३६,७१,०३२ एवढी आहे. तांदूळ, डाळ, ताग, कापूस ही त्रिपुराची प्रमुख पिके आहेत. राज्याची साक्षरता ८७.७५ टक्के आहे. गोमती व खोवाई या येथील प्रमुख नद्या आहेत. येथे त्रिपुरी वंशाचे लोक देखील आढळतात. बंगालीसोबत ककबरक ही येथील एक अधिकृत भाषा आहे. मणिपुरी ही देखील त्रिपुरामधील एक प्रमुख भाषा आहे.
इतिहास
त्रिपुरा मधील हासरा आणि खोवई घाटांमध्ये जीवाश्म लाकडापासून बनवलेली उच्च पालीओलिथिक साधने सापडली आहेत. त्रिपुराचे एक प्राचीन नाव किरत देश आहे.
भूगोल
त्रिपुरा राज्यात ४ जिल्हे आहेत.
त्रिपुरा उत्तर-पूर्व भारतातील एक राज्य आहे. अरुणाचल प्रदेश, आसाम, मणिपूर, मेघालय, मिझोरम, नागालॅंड आणि त्रिपुरा सात भगिनी राज्य म्हणून ओळखल्या जातात.
संदर्भ
वर्ग:त्रिपुरा वर्ग:ईशान्य भारत
आठवले तसे
मराठी भाषेतील लेखिका दुर्गा भागवत यांचे हे पुस्तक आहे.
संदर्भ
वर्ग:दुर्गा भागवत यांचे साहित्य
जॅनिस स्टीड
जॅनिस एलेन स्टीड (१९४०:न्यू झीलंड - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९६६ ते १९७२ दरम्यान ९ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:न्यू झीलंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४० मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
हेड (युनिक्स)
head (असे वाचा- हेड) ही यूनिक्स आणि युनिक्स सारख्या ऑपरेटिंग सिस्टीमवरचा एक प्रोग्राम आहे जे फाइलची किंवा पाइप डेटाची सुरुवात दाखवते.
लिहिण्याची पद्धत
हेड आदेश लिहिण्याची पद्धत पुढीलप्रमाणे आहे. head [पर्याय] < फाईलचे‌-नाव > जर कोणतीही संख्या आदेशामध्ये दिली नसेल तर <tt>हेड</tt> त्याच्या इनपुटच्या पहिल्या 10 ओळी मानक आउटपुटवर दाखवेल. कमांड लाइन पर्याय वापरून दाखवलेल्या ओळींची संख्या बदलली जाऊ शकते. खालील उदाहरण फाइलच्या पहिल्या 20 ओळी दाखवते. head -n 20 फाइलचे‌-नाव हे 'foo'  या नावापासून सुरू होणाऱ्या सर्व फायलींच्या पहिल्या 5 ओळी दाखवते. head -n 5 foo* बऱ्याचशा आवृत्त्या n वगळण्याची परवानगी देतात आणि फक्त -५ म्हणू देतात. फाइलचा शेवटच्या ओळी दाखवण्यासाठी GNU हेड <tt>-n</tt> या पर्यायासाठी नकारात्मक संख्यांना परवानगी देते.
ध्वज
-c < x(बाइट्सची संख्या) > प्रथम x क्रमांकाचे बाइट्स कॉपी करा.
इतर
युनिक्सच्या सगळ्यात सुरुवातीच्या आवृत्यांमध्ये हा आदेश नाही आणि त्यामुळे दस्तऐवजांमध्ये व पुस्तकांमध्ये हे काम करण्यासाठी sed होते. sed 5q फाइलचे‌-नाव हा आदेश सांगतो कि पहिल्या ५ ओळी दाखवा आणि बाहेर पडा.
sed हा आदेश हेडचे काम उलटे करण्यासाठीही वापरले जाऊ शकते. उदाहरणार्थ खालील आदेश फाइलच्या पहिल्या ५ ओळी न दाखवण्यासाठी वापरता येते. sed -n '1,5!p' फाइलचे‌-नाव
अंमलबजावणी
आदेश आस्कीच्या एमएसएक्स-डॉस साठी एमएसएक्स-डॉस२ साधने आवृत्ती 2 चाही  भाग आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:Unix Command वर्ग:Unix text processing utilities
लेणे
लेणी म्हणजे डोंगर, टेकडी, पर्वत, खडक कोरून तयार केलेल्या गुहा होत. ज्यांच्या उपयोग संन्यासी, भिक्खूंना तपस्या,साधना करणे अथवा विश्रांती घेणे ह्यासाठी केला जाई. ही लेणी प्रामुख्याने सातवाहन, वाकाटक व राष्ट्रकूट या राजवंशाच्या काळात कोरली गेली आहेत. अशा वैशिष्ट्यपूर्ण लेण्यांमध्ये महाराष्ट्रातील अजिंठा, कार्ले, कान्हेरी, घारापुरी, पितळखोरे, भाजे, वेरूळ ही जगप्रसिद्ध लेणी आहेत.
लेण्यांमध्ये चैत्यगृहे, विहार व मंदिर यांचा समावेश असतो. प्रारंभी या लेणी अनलंकृत असाव्यात; परंतु पुढे त्यामधे शिल्पे व मूर्ती खोदण्यात आल्या. तसेच लेण्यांतील भिंतीवर चित्रे कोरून त्या सुशोभित करण्यात आल्या. लेण्यांना शैलगृहे, शिलामंदिरे असेही म्हणतात. लेण हा शब्द संस्कृत लयन- गृह या शब्दावरून आला असावा.
लेण्याच्या माहितीबाबत एक ढोबळमानाने असलेली गोष्ट अशी की, पुरातन काली बौद्ध भिक्खु हे धम्म प्रसारार्थ भारतभर फिरत असत. त्यांचे दिनचर्येचे पाळायचे नियम कडक असत. ते नियम पाळणे सुलभ व्हावे आणि धम्मप्रसारार्थ फिरणाऱ्या भिक्खुंची ध्यानधारणेची सोय सहज व्हावी ह्यासाठी तत्कालीन राजांनी अशी लेणी खोदून घेतली. अशी लेणी लेण्याद्री, जुन्नर परिसर, कार्ले, भाजे, नाशिक येथे पाहण्यास मिळतात. बहुतेक प्रत्येक लेण्यातते लेणे ज्याने खोदविले त्याच्या नावाचा उल्लेख शिलालेखातून सापडतो. कोकणात दापोली जवळ पन्हाळकाझी लेणी आहेत.
सबंध भारतात आज माहिती असलेली सुमारे एक हजार लेणी असून त्यापैकी शंभर लेणी ही हिंदू व जैन आहेत. उरलेली ९०० ही बौद्धांची आहेत असे मानले जाते. सातवाहन काळ व त्यानंतर परदेशी व्यापाऱ्यांशी होणाऱ्या व्यापारामुळे आलेली भरभराट ही या लेण्यांच्या निर्मितीला मदत करणारी ठरली असे मानले जाते.
कालानुसार लेण्यांचे तीन विभाग मानले गेले आहेत :
लेण्यांच्या अभ्यासातून त्या त्या प्रांताचा राजकीय, सामाजिक, धार्मिक, आर्थिक आणि सांस्कृतिक इतिहास आपल्याला माहिती होतो.
लेण्यांचे दोन प्रकार आहेत. ऐहिक लेणी - नाणेघाटात सातवाहनांचे देवकुळ म्हणजे कीर्तिमंदिर -  पूर्वजांच्या प्रतिमांचे मंदिर. हे एकमेव लेणे ऐहिक लेणे म्हणून ज्ञात आहे.
धार्मिक लेणी - बौद्ध, जैन, हिंदू ह्या धर्मियांसाठी त्या त्या काळातील शासकांनी तसेच काही प्रमुख व्यक्तींच्या दानातून ही लेणी बांधलेली असावीत. धार्मिक लेण्यांमध्ये त्या धर्माच्या तत्कालीन रूपाचे दर्शन घडते. तसेच धर्म आणि संस्कृती ह्यांचे चित्रण आपल्याला ह्या लेण्यांमधून पाहायला मिळते.
संदर्भ
वर्ग:लेणी वर्ग:स्थापत्य वर्ग:शिल्पकला वर्ग:भारतीय संस्कृती वर्ग:हिंदू धर्म वर्ग:जैन धर्म वर्ग:बौद्ध स्थापत्य
दात
दात हा मानवी शरीराचा एक अवयव आहे. दात हा अवयव अन्नाचे तुकडे करण्यास मदत करतो. मानवी जबड्यात ३२ दात असतात.
वर्ग:जीवशास्त्र वर्ग:मानवी शरीर वर्ग:दंतवैद्यक वर्ग:दंतचिकित्सा
बाजीराव पेशवे (निःसंदिग्धीकरण)
बाजीराव पेशवे यांच्याशी संबंधित खालील लेख उपलब्ध आहेत :
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
गडदर्शन (पुस्तक)
हे मराठीतील एक पुस्तक आहे.
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
कोकोस द्वीपसमूह
कोकोस द्वीपसमूह हा हिंदी महासागरातील ऑस्ट्रेलियाच्या अधिपत्याखालील एक भूभाग आहे. कोकोस द्वीपसमूह ऑस्ट्रेलियाच्या नैऋत्येला व श्रीलंकेच्या आग्नेयेला वसला आहे.
वर्ग:ऑस्ट्रेलिया
अश्विनी कुलकर्णी
कुलकर्णी, अश्विनी कुलकर्णी, अश्विनी वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
गड आणि कोट (पुस्तक)
हे मराठीतील एक पुस्तक आहे.
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
आंधरुटे
आंधरुटे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
भारतीय आर्थिक प्रणाली कोड
भारतीय आर्थिक प्रणाली कोड हा The Indian Financial System Code (IFS Code अथवा IFSC) हा पैसे इलेक्ट्रॉनिक पद्धतीने खात्यात भरण्यासाठी बनवलेली पद्धती आहे. या कोडमुळे बँकेतील प्रत्येक शाखा इलेक्ट्रॉनिकली ओळखणे शक्य होते. यामुळे भारतातील दोन् प्रमुख पैसे वर्गीकरणाच्या पद्धती रियल टाइम ग्रॉस सेटलमेंट Real Time Gross Settlement (RTGS) आणि आंतरदेशीय इलेक्ट्रॉनिक निधी हस्तांतरण National Electronic Fund Transfer (NEFT) चालवण्यास याचा उपयोग होतो. यांची यादी सर्व बँकात मिळते.
भारतीय आर्थिक प्रणाली कोड कसा असतो?
IFS कोड हा ११ कॅरेक्टरचा असतो. सुरुवातीचे जे ४ अक्षर असतात. ते बँकचे नाव असते, पाचवे हे नेहमी 0 (शून्य) असते. हा एक नियंत्रण क्रमांक आहे, जो सर्व आयएफएससी कोडमध्ये समान असतो. तर शेवटच्या ६ नंबर हे बँकेचे स्थळ (location) दर्शवत असतो. त्यामुळे बँक कुठली व ब्रँच कोणती हे समजते. उदा. State Bank of India pune, Maharashtra
IFSC Code- SBIN0000333
IFSC कोड माहीत करायचा असल्यास तो आपल्या बँक ब्रँच मध्ये मिळतो, तसेच IFSC कोड का आपल्या पासबुक व चेक बुक वर देखील असतो.
स्वरूप
हा कोड ११ अक्षरे व आकडे मिळून बनलेला आहे. यातील पहिली चार अक्षरे बँकेचा कोड आहे शेवटची अक्षरे त्या शाखेचा कोड आहे. मधले शून्य हे भविष्यातील उपयोगासाठी राखीव आहे.
संदर्भ
वर्ग:भारतीय अर्थशास्त्र वर्ग:भारताची अर्थव्यवस्था वर्ग:अंकीय भारत उपक्रम वर्ग:बँक वर्ग:मोबाईल फोन कार्यप्रणाली वर्ग:भारतात बँकिंग व्यवस्था
कोरल सागरी द्वीपसमूह
वर्ग:ऑस्ट्रेलिया
आवंढे (सुधागड)
आवंढे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
जीभ
जीभ हा पृष्ठवंशीय प्राण्यांच्या शरीराच्या तोंडामधला लालसर गुलाबी रंगाचा एक अवयव आहे. जीभ ही ५ ज्ञानेंद्रियांपैकी एक आहे. हा अवयव पूर्णपणे स्नायूंचा बनलेला असतो. बहुतेक सर्व पृष्ठवंशीय प्राण्यामध्ये जीभ अन्न गिळण्यासाठी, चवीच्या जाणीवेसाठी मदत करते. जीभ, दात, ओठ, कंठ, टाळू व घसा यांच्या साहाय्याने मनुष्य निरनिराळे आवाज (ध्वनी) काढू शकतो. मानवी जिभेची सरासरी लांबी सुमारे १० सें.मी. असते. रोगनिदान करण्यासाठी जिभेचा रंग, स्वरूप आणि ओलसरपणा याबाबी लक्षात घेण्यात येतात.
संरचना
जीभ कंकाल/ ऐच्छिक स्नायूनी बनलेली असते. त्यामुळे तिचे इच्छेनुसार नियंत्रण करणे सोपे जाते. जिभेचे स्नायू तीन वेगवेगळ्या प्रतलामध्ये रचलेले असतात. जिभेचे स्नायू कंठिका अस्थि खालचा जबडा आणि शंख अस्थिपासून उगम पावलेले आहेत. या स्नायूमुळे जीभ वेगवेगळ्या दिशेने वळवता येते. जिभेचे टोक शरीराच्या इतर भागापेक्षा अधिक स्पर्शसंवेदी असते. जिभेवर श्लेषमल पटलाचे आवरण असते. तिच्या वरील पृष्ठ्भागावर गोल, शंकूच्या आकाराचे अंकुरक असतात. हे अंकुरक संख्येने अधिक असल्याने जीभ खरखरीत भासते. या अंकुरकात चार प्रकारच्या रुचि कलिका असतात ज्याद्वारे गोड, आंबट, खारट, आणि कडू पदार्थांची चव समजते. जिभेच्या खालचा भाग मऊ असून त्या भागातेल अंतःत्वचा पातळ असते. या त्वचेखाली रक्तवाहिन्यांचे जाळे असते. हृदयविकारात रुग्णाच्या छातीमध्ये दुखायला लागल्यावर सॉर्बिट्रेट्ची गोळी जिभेखाली ठेवल्यास काहीं सेकंदात रक्तप्रवाहात मिसळून परिणामकारक ठरते. जिभेला त्रिशाखी आननी आणि  जिव्हाग्रसनी या तीन कर्परचेतामिळालेल्या असतात. या चेतांमार्फत जिभेचे नियमन होते.
उपयोग
जिभेद्वारे अन्न तोंडात फिरवून दाताखाली आणले जाते आणि अन्नाचे गोळ्यात रूपांतर केले जाते. दातामध्ये, गालफडामध्ये साचलेले अन्न जिभेने काढून तोंड स्वच्छ ठेवले जाते. जिभेमुळे अन्न घशात ढकलले जाते. अन्न गिळताना जीभ टाळूवर दाबली जाते आणि आतील बाजूना पसरते. परिणामी तोंडातील अन्न बाहेर न पडता घशाकडे सरकवले जाते. अन्य सस्तन प्राण्यापैकी कुत्रा, मांजर, जिभेने अंग साफ करतात. त्यामूळे अंगावरील तेल आणि परजीवी दूर होतात. कुत्र्याची जीभ त्याच्या शरीराचे तापमान कमी करण्यासाठी उपयोगी पडते. सरडगुहि (शॅमेलिऑन), बेडूक, खवल्या मांजर इत्यादी प्राणी जिभेने अन्न तोंडात घेतात. साप जीभ बाहेर काढून भक्ष्याचे गंधकण गोळा करतो. गंधकणांच्या ज्ञानावरून त्याला भक्ष्य पकडणे सोपे जाते. सुतार पक्ष्याची जीभ अतिशय संवेदी असते. जिभेच्या सहाय्याने तो झाडाच्या सालीखालील कीटक गोळा करतो. व्हेल, आणि मुशी यासारख्या काहीं प्राण्यांची जीभ अचल असते. जिभेवर ठरावीक ठिकाणी विशिष्ट चवीची जाणीव होते असे एकेकाळी समजले जात होते. प्रत्यक्षात जीभेवर असलेल्या रुचिकलिकामध्ये सर्व चवी ओळखल्या जातात. पदार्थ पाण्यामध्येविद्राव्य असल्यास चव लगेच समजते.
वर्ग:जीवशास्त्र वर्ग:मानवी शरीर
Тіл
सिद्धार्थ जातक (७ खंडांत)
बौद्ध धर्माचे संस्थापक गौतम बुद्ध यांच्या चरित्रावर आधारित कथा पाली भाषेत लिहिल्या गेल्या आहेत. त्यांचा मराठी अनुवाद दुर्गा भागवत यांनी केला आहे.
वेंडी को
वेंडी जॉय को (१९४३:न्यू झीलंड - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९६६ ते १९६९ दरम्यान ३ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने फलंदाजी आणि मध्यमगती गोलंदाजी करीत असे.
वर्ग:न्यू झीलंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४३ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पोप इनोसंट सहावा
पोप इनोसंट सहावा (इ.स. १२८२ किंवा इ.स. १२९५:फ्रांस - सप्टेंबर १२, इ.स. १३६२:आव्हियों, फ्रांस) हा डिसेंबर १८, इ.स. १३५२ पासून मृत्यूपर्यंत पोपदी होता.
याचे मूळ नाव एटियें ऑबेर होते.
माळशेज घाट
या घाटाचा घाटमाथ्यावरील भाग पुणे जिल्ह्यात तर घाटातील मुख्य भाग हा ठाणे जिल्ह्यात येतो. पुरातन काळापासून प्रसिद्ध असलेला महाराष्ट्रातील एक घाट.
पोप इनोसंट सहावा
इनोसंट ०६ इनोसंट ०६ वर्ग:इ.स. १३६२ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
माळशेज घाट
इथली खासियत म्हणजे ’रोहित पक्षी’ इंग्रजीत फ्लेमिंगो म्हणून ओळखले जाणारे हे परदेशी पाहुणे दरवर्षी या जलाशयात येतात. माळशेज हा मुख्य घाट रस्ता असल्याने एसटीच्या बऱ्याच गाड्या पुण्या-मुंबईहून ये-जा करत असतात. स्वतःच्या वाहनाने गेल्यास पुण्याहून एक दिवसाची पावसाळी सहल सहज घडेल.
माळशेज घाटातल्या रेस्ट हाउसच्या मागे हरिश्‍चंद्र गडाची उत्तुंग डोंगररांग पसरलेली आहे. समोरच्या दरीच्या तळात घनदाट जंगलामुळे इथे ससा, घोरपड, मुंगूस, बिबळ्या अशा वन्य प्राण्यांचा वावर असतो. सैबेरियातून येणाऱ्या फ्लेमिंगो पक्ष्यांचे थवे घाटाच्या अलीकडे डोंगरवाडीजवळच्या शेतांमध्ये साचलेल्या पाण्यात भक्ष्य टिपायला जुलै ते सप्टेंबर महिन्यात येतात.
कसे जातात?
पुण्याहून नारायणगाव मार्गे माळशेज घाटात जाता येते, किंवा मुंबईहून-कल्याण-मुरबाड मार्गे जाता येते.
ठाणे जिल्ह्यातल्या शहापूरवरून किन्हवली सरळगाव मार्गे माळशेज घाटाकडे जाता येते.
महाराष्ट्राच्या इतर भागातून येणारया लोकांसाठी राष्ट्रीय महामार्ग क्र.२२२ हाच मुख्य मार्ग असून मराठवाडा, विदर्भातील लोक याच मार्गाने माळशेज घाटात येतात.
पक्षी निरीक्षण
येथील पिंपळगाव जोगा धरणामध्ये स्थलांतरित पक्षी येतात.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:सह्याद्रीतील घाटरस्ते वर्ग:पुणे जिल्हा वर्ग:सह्याद्री डोंगररांग
ॲना-लेना ग्रोनेफेल्ड
बाह्य दुवे
वर्ग:जर्मनीचे टेनिस खेळाडू वर्ग:महिला टेनिस खेळाडू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
गडेघाट
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
आहोम
अहोम ही आसाम येथील एक जमात आहे. यांनीच आहोम साम्राज्य उभारले. यांचा मूळ पुरुष म्हणून ताइ जमातीतून आलेल्या सुकाफाचे नाव घेतले जाते. हे मूळचे ब्रह्मदेशातील रहिवासी असावेत असे मानले जाते. ही ब्रह्मदेश, तिबेटी, हिंदु अश्या मिश्रणातून बनलेली संस्कृती आहे. या जमातीची आहोम भाषा अस्तित्वात होती. परंतु कालौघात ही भाषा लुप्त झाली आहे. या भाषेची लिपीही अस्तित्वात होती. या जमातीत दोन विवाह पद्धती आहेत चकलोंग आणि पिढामुरी समारंभ.
बाह्य दुवे
वर्ग:आसाम वर्ग:आहोम साम्राज्य
सदाशिव पांडुरंग केळकर
सदाशिव पांडुरंग केळकर (१८४८:चाकण, महाराष्ट्र - २० डिसेंबर, १९०६) हे एक मराठी निबंधकार, पत्रकार आणि नियतकालिकांचे संपादक-लेखक होते. आई लहानपणीच वारल्यामुळे त्यांचे संगोपन पुण्यात राहणाऱ्या मावशीने केले. मॅट्रिकपर्यंत शिक्षण झाल्यावर ते एका कापड गिरणीत लागले आणि त्याकाळी जे काम फक्त युरोपियन लोकांना जमत असेे वीव्हिंग मास्टरचे काम, त्यांच्याइतक्याच कुशलतेने करू लागले. जरी काही वर्षांनी स.पां केळकरांनी गिरणीतील नोकरी सोडली, तरी त्यांना कामगारांबद्दल वाटणारा जिव्हाळा कमी झाला नाही. कामगारांसाठी त्यांनी ’कामगार’, हितोपदेश कामगार’ यांसारखी साप्ताहिके चालवली. ज्ञानदीप नावाच्या मासिकाचे ते संस्थापक होते. ’सुबोध पत्रिका’ या साप्ताहिकाचेही ते संपादन करीत.
इ.स. १९००मध्ये केळकर पॅरिस येथे विणकामाचे प्रदर्शन पाहण्यासाठी गेले. पॅरिसहून इंग्लंडला जाऊन त्यांनी. तेथे वर्षभर विणकामाचा अभ्यास केला. तेथून त्यांनीे काही यंत्रसामग्रीही खरेदी करून भारतात आणली. या सर्व प्रवासासाठी, शिक्षणासाठी आणि यंत्र सामग्रीसाठी त्यांच्या मित्रांनी केळकरांना आर्थिक मदत केली होती. भारतात आल्यावर सदाशिव पांडुरंग केळकर यांनी स्वतःच एक कापड विण्ण्याचे यंत्र तयार केले. हातमागाचा प्रसार करण्याचा आणि त्यासाठी नवीन प्रकारची यंत्रे बनवण्याचा त्यांचा इरादा होता. पण त्यापूर्वीच २० डिसेंबर १९०६ रोजी केळकरांचे निधन झाले.
संसार
सदाशिव पांडुरंग केळकर यांचे लहानपणीच लग्न झाले होते. पण त्यांची पहिली पत्नी लवकरच वारली. दुसरे ल्ग्न त्यांनी मिरजेच्या सीतारामपंत अलूरकर यांच्या दुर्गा नावाच्या विधवा कन्येशी केले(इ.स. १८७८). हे त्या काळात मोठेच धाडस होते. या विवाहासाठी डॉ. रामकृष्ण भांडारकरांनी प्रार्थनासमाजाच्या तत्त्वांप्रमाणे एक खास विवाहविधी तयार केला होता. लग्नाचे पौरोहित्यही भांडारकरांनी केले. कन्यादान न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे व सौ. रमाबाई रानडे यांनी केले. लग्नानंतर केळकरांनी पत्नीचे नाव उमाबाई ठेवले. उमाबाई सदाशिवरावांप्रमाणेे अतिशय बुद्धिमान होत्या.
लग्नानंतर उमाबाईंनी खासगीरीत्या इंग्रजीचे शिक्षण घेतले. सदाशिवराव प्राथनासमाजाचे सभासद होते. उमाबाईही झाल्या. लग्नानंतर तीन वर्षांनी म्हणजे १८८१ साली केळकरांनी चांगल्या पगाराची नोकरी सोडून देऊन, पूर्णवेळ प्रार्थनासमाजाचे काम करण्यास सुरुवात केली, तर उमाबाईंनी सुईणीच्या कामाचे रीतसर शिक्षण घेतले, आणि संसाराची आर्थिक जबाबदारी उचलली. उमाबाईंनी सुईणीच्या कामात इतके कौशल्य प्राप्त केले की राजेरजवाड्यांकडेही त्यांना या कामासाठी बोलावणी येऊ लागली.
सदाशिवराव आणि उमाबाई यांना नऊ अपत्ये झाली; त्यांतली तीन अगदी लहान वयातच वारली. उरलेल्या सहा अपत्यांमध्ये चार मुलगे आणि दोन मुली होत्या. मुलींमधल्या थोरलीचा जन्म १९ एप्रिल १८९२ रोजी झाला. हीच मुलगी पुढे ताराबाई मोडक म्हणून प्रसिद्ध पावली.
सदाशिव पांडुरंग यांनी लिहिलेली पुस्तके
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इ.स. १८४८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९०६ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
देरळा
देरळा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील लोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:लोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
राजगड (पुस्तक)
हे मराठीतील एक पुस्तक आहे.
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
मेघा घाडगे
मेघा घाडगे ही एक मराठी चित्रपट कलाकार आहे. तीने बरेच चित्रपटात काम केले आहे.
बाह्य दुवे
घाडगे, मेघा घाडगे, मेघा वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
महेंद्र कपूर
महेंद्र कपूर (जानेवारी ९, १९३४ - सप्टेंबर २७, २००८) हे विख्यात भारतीय पार्श्वगायक होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी गायक वर्ग:हिंदी गायक वर्ग:इ.स. १९३४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००८ मधील मृत्यू वर्ग:मराठी पार्श्वगायक
नॉरफोक द्वीप
नॉरफोक द्वीप हे प्रशांत महासागरातील ऑस्ट्रेलियाच्या अधिपत्याखालील एक बेट आहे. नॉरफोक द्वीप ऑस्ट्रेलिया, न्यू झीलंड व न्यू कॅलिडोनिया ह्यांच्या मधे वसले आहे.
आमलोण (पेठ)
आमलोण हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
उत्तर मेरियाना द्वीपसमूह
उत्तर मेरियाना द्वीपसमूह हे पॅसिफिक महासागरातील अमेरिकेचे एक राष्ट्रकुल आहे.
वर्ग:अमेरिकेचे परकीय प्रांत वर्ग:मायक्रोनेशिया
सुरेश वाडकर
सुरेश ईश्वर वाडकर (ऑगस्ट ७, इ.स. १९५५ :कोल्हापूर, महाराष्ट्र - हयात) हे एक मराठी गायक आहेत. त्यांनी याने प्रामुख्याने मराठी, आणिहिंदी चित्रपटांमधून पार्श्वगायन केले आहे. याखेरीज त्यांनी काही भोजपुरी, कोकणी, मल्याळी, गुजराती, बंगाली, सिंधी चित्रपटांतूनही आणि उर्दू भाषेतूनही गाणी गायली आहेत. ते भावगीते, भक्ती गीते आणि अन्य सुगम संगीतही गातात.
जीवन
सुरेश वाडकर याचा जन्म ७ ऑगस्ट, इ.स. १९५५ रोजी कोल्हापूर येथील चिखली गावी झाला.
वयाच्या आठव्या वर्षापासून त्याने जियालाल वसंत यांच्याकडे संगीताचे शिक्षण घेण्यास सुरुवात केली.
सांगीतिक कारकीर्द
१९६८ साली सुरेश वाडकर १३ वर्षाचे असताना जियालाल वसंत प्रयाग संगीत समिती कडून दिला जाणारा "प्रभाकर" सर्टिफिकेट कोर्स करण्यासाठी प्रोसाहित केलं. हा सर्टिफिकेट कोर्स बी. एड. समकक्ष असल्यामुळे सदर विध्यार्थ्याला हा कोर्स पूर्ण केल्यानंतर शिक्षक म्हणूनही काम करता येत असे. सुरेश वाडकरांनी हा कोर्स यशस्वीरीत्या पूर्ण केला आणि नंतर आर्य विद्या मंदिर, मुंबई येथील शाळेत संगीत शिक्षक म्हणून रुजू झाले. मुंबई मध्ये त्यांचे स्वतःचे संगीत विद्यालय आहे, (www.ajivasan.com). न्यू जर्सी /न्यू यॉर्क सिटी  (www.sureshwadkarmusic.com) या ठिकाणी विध्यार्थ्यांना संगीत प्रशिक्षण दिले जाते. Ace Open Universityच्या माध्यमातून सुरेश वाडकरांनी SWAMA (Suresh Wadkar Ajivasan Music Academy)ऑन लाईन संगीत विध्यालयही सुरू केले आहे. इ.स. १९७६ साली सूर-सिंगार नावाच्यासंगीत स्पर्धेत सुरेश वाडकरांनी भाग घेतला. त्‍यामधील स्पर्धकांची कामगिरी पारखायला हिंदी चित्रपटसृष्टीतील संगीतकार जयदेव, रविन्द्र जैन्, ह्रुदयनाथ मन्गेशकर इत्यादी नामवंत परीक्षक होते. सुरेश वाडकर या स्पर्धेत विजेते ठरले. त्यानंतरन जयदेवांनी चाली बांधलेल्या गमन (इ.स. १९७८) या हिंदी चित्रपटातील सीनेमें जलन हे गाणे वाडकर यांना गायला मिळाले. सुरेश वाडकरांच्या आवाजाने लता मंगेशकर खूप प्रभावित झाल्या व त्यांनी लक्ष्मीकांत प्यारेलाल, खय्याम व कल्याणजी आनंदजी या मोठ्या संगीतकारांकडे सुरेश वाडकरणसाठी शिफारस केली. लक्ष्मीकांत प्यारेलाल सुरेश वाडकरांच्या आवाजाने खूप प्रभावित झाले व त्यांनी 'क्रोधी " (१९८१) या चित्रपटासाठी सुरेश वाडकर आणि लता मंगेशकर यांचे ;चल चमेली बाग मे ' हे गाणे ध्वनिमुद्रित केले.लवकरच सुरेश वाडकरांना हम पांच, प्यासा सावन, (मेघा रे मेघा रे ) आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे सुरेश वाडकरांच्या आयुष्याला कलाटणी देणाऱ्या राज कपूर यांच्या प्रेम रोग (१९८२) या चित्रपटानं मध्ये गाणी गाण्याची संधी मिळाली. त्यानंतर सुरेश वाडकरांनी आर. के बॅनर खाली खूप गाणी गायली. त्यांनी ऋषी कपूर यांच्यासाठी  हिना, प्रेमग्रंथ, बोल राधा बोल, विजय व इतर अनेक चित्रपटनमध्ये आपला आवाज दिला. राजीव कपूर यांच्यासाठी रॅम 'तेरी गंगा मैली या चित्रपटामध्ये त्यांनी गाणी गायली. सुरेश वाडकरांनी तनमन.कॉम या चित्रपटाची निर्मिती केली. सारेगमप लिटिल चॅम्प्स , या भारतीय टेलिव्हिजन शो मध्ये  जज म्हणून ही काम केले. Kanden Kadhala या तमिळ चित्रपटांमध्येही सुरेश वाडकरांनी गाणी गायली आहेत. हा चित्रपट जब विई मेट या अतिशय गाजलेल्या हिंदी चित्रपटाचे रूपांतर आहे. ही एक गझल आहे. त्यांनी अनेक भारतीय भाषांमध्ये खूप गाणी गायली आहेत. राजेंद्र तलाक यांच्या दर्याच्या देगेर या अलबम साठी आशा भोसले यांच्यासोबत १९९६ साली गाणी गायली. सुरेश वाडकरांनी  मराठी चित्रपट सृष्टीतील पं. हृदयनाथ मंगेशकर, सुधीर फडके, श्रीनिवास खळे, वसंत देसाई, आहोम पत्की, अनिल-अरुण यासारख्या दिग्ग्ज संगीतकाराने बरोबरही काम केले आहे. बऱ्याचश्या भारतीय भाषांमध्ये सुरेश वाडकरांनी अनेक धार्मिक गाणी म्हंटली आहेत.
हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीताची परंपरा टिकावी यासाठी सुरेश वाडकर यांनी आजीवासन गुरुकुलम नावाची संस्था सुरू केली. संगीत स्पर्धांमध्ये सुरेश वाडकर अनेकदा परीक्षक असतात.
सुरेश वाडकरांनी शास्त्रीय गायिका पदमा यांच्याशी विवाह केला आहे. त्यांना अनन्या आणि जिया या दोन मुली आहेत. "मजा आला" हा त्यांचा पेटंट डायलॉग आहे.
पुरस्कार
सुरेश वाडकर यांना त्यांच्या संगीतसेवेसाठी सुमारे ११ पुरस्कार मिळाले आहेत. त्यांपैकी काही हे :-
संगीतकार-
सुरेश वाडकरांनी भारतीय चित्रपट सृष्टीतील विविध संगीतकारांबरोबर काम केले. त्यातील काही खालीलप्रमाणे-
श्रीनिवास खळे
अनिल - अरुण
लक्ष्मीकांत प्यारेलाल
कल्याणजी आनंदजी
आर. डी. बर्मन
रविन्द्र जैन
बप्पी लाहिरी
खैय्याम
उषा खन्ना
अरुण पौडवाल
ए. आर. रेहमान
विद्यासागर
विशाल भारद्वाज
राजेश रोशन
रॅम लक्ष्मण
शिव हरी
जतीन  ललित
हृदयनाथ मंगेशकर
आनंद मिलिंद
अनु मलिक
रावेर विधानसभा मतदारसंघ
रावेर विधानसभा मतदारसंघ - ११ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभेच्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, रावेर मतदारसंघात जळगांव जिल्ह्यातील यावल तालुक्यातील यावल, भालोद, फैजपूर ही महसूल मंडळे आणि यावल, फैजपूर ही नगरपालिका आणि रावेर तालुक्यातील रावेर, खिरोदा, खानापूर ही महसूल मंडळे आणि रावेर नगरपालिका या क्षेत्राचा समावेश होतो. रावेर हा विधानसभा मतदारसंघ रावेर लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.
सुरेश वाडकर
पुरस्कार
शंकर
रावेर विधानसभा मतदारसंघ
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे शिरीष चौधरी हे रावेर विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:जळगाव जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रावेर विधानसभा मतदारसंघ *
सुरेश वाडकर
पुरस्कार
जयदेव
ब्रह्मा कुमारीज
कौशल इनामदार
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी गायक वर्ग:हिंदी गायक वर्ग:मराठी पार्श्वगायक वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म वर्ग:१२ जानेवारी मंत्रालय कार्यशाळा वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
हात
हात हे मानव, चिंपांझी, माकडे आणि लेमर्स यांसारख्या प्राइमेट्सच्या पुढच्या बाजूच्या किंवा पुढच्या बाजूस स्थित एक प्रीहेन्साइल, बहु-बोटांचा उपांग आहे. कोआला (ज्याचे प्रत्येक "हात" वर दोन विरोधाभासी अंगठे असतात आणि मानवी बोटांच्या ठशांसारखेच बोटांचे ठसे) सारख्या काही इतर पृष्ठवंशी प्राण्यांना त्यांच्या पुढच्या अंगावर पंजे ऐवजी "हात" असे वर्णन केले जाते. रॅकूनचे सहसा "हात" असे वर्णन केले जाते, जरी विरोधाभासी अंगठ्यांचा अभाव आहे.[1]
काही उत्क्रांतीवादी शरीरशास्त्रशास्त्रज्ञ हात हा शब्द सामान्यतः अग्रभागावरील अंकांच्या परिशिष्टाचा संदर्भ देण्यासाठी वापरतात-उदाहरणार्थ, पक्ष्यांच्या हाताच्या तीन अंकांमध्ये डायनासोरच्या हाताप्रमाणेच दोन अंकांचे समान समरूप नुकसान होते का या संदर्भात.[ २]
मानवी हातामध्ये साधारणपणे पाच अंक असतात: चार बोटे अधिक एक अंगठा;[3][4] याला अनेकदा एकत्रितपणे पाच बोटे म्हणून संबोधले जाते, तथापि, ज्यामध्ये अंगठ्याचा समावेश बोटांपैकी एक म्हणून केला जातो.[3][5][ ६] त्यात 27 हाडे आहेत, ज्यामध्ये सेसॅमॉइड हाडांचा समावेश नाही, ज्यांची संख्या लोकांमध्ये भिन्न असते, [7] त्यापैकी 14 बोटांच्या आणि अंगठ्याच्या फॅलेंजेस (प्रॉक्सिमल, इंटरमीडिएट आणि डिस्टल) असतात. मेटाकार्पल हाडे बोटांनी आणि मनगटाच्या कार्पल हाडांना जोडतात. प्रत्येक मानवी हातामध्ये पाच मेटाकार्पल्स [८] आणि आठ कार्पल हाडे असतात.
बोटांमध्ये शरीरातील मज्जातंतूंच्या टोकांचे काही घनदाट भाग असतात आणि ते स्पर्शिक अभिप्रायाचे सर्वात श्रीमंत स्त्रोत असतात. त्यांच्याकडे शरीराची सर्वात मोठी पोझिशनिंग क्षमता देखील आहे; अशा प्रकारे, स्पर्शाची भावना हातांशी घनिष्ठपणे संबंधित आहे. इतर जोडलेल्या अवयवांप्रमाणे (डोळे, पाय, पाय) प्रत्येक हात हा मेंदूच्या विरुद्ध गोलार्धाद्वारे प्रबळपणे नियंत्रित केला जातो, त्यामुळे हाताने - पेन्सिलने लिहिण्यासारख्या एकल-हाताच्या क्रियाकलापांसाठी पसंतीचा हात पर्याय, वैयक्तिक मेंदूच्या कार्याचे प्रतिबिंबित करतो.
मानवांमध्ये, हात शरीराची भाषा आणि सांकेतिक भाषेत महत्त्वपूर्ण कार्य करतात. त्याचप्रमाणे, दोन हातांचे दहा अंक आणि चार बोटांचे बारा फलांगे (अंगठ्याने स्पर्श करता येण्याजोगे) यांनी संख्या प्रणाली आणि गणना तंत्राला चालना दिली आहे. मानवी शरीरास दोन हात असतात.
वर्ग:जीवशास्त्र वर्ग:मानवी शरीर वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
राग गुजरी तोडी
हा तोडी रागाचा एक प्रकार आहे.
या रागाला 'गुर्जरी तोडी' असेही म्हटले जाते.
वर्ग:हिंदुस्तानी राग वर्ग:तोडीचे प्रकार गुजरी तोडी
मनोहर जोशी
मनोहर जोशी (डिसेंबर २, इ.स. १९३७ - हयात) हे मराठी, भारतीय राजकारणी आहेत. १४ मार्च, इ.स. १९९५ ते ३१ जानेवारी, इ.स. १९९९ या काळात महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री होते. इ.स. १९९९ ते इ.स. २००२ या काळात भारतीय केंद्रीय मंत्रिमंडळात ते मंत्री होते, तर इ.स. २००२ ते इ.स. २००४ या काळात लोकसभेचे अध्यक्षही होते. ते शिवसेना या राजकीय पक्षाचे सदस्य आहेत.
पूर्वेतिहास
मनोहर जोशी यांचे बालपण अतिशय गरिबीत गेले.त्यांना दोन वेळच्या जेवणाचीही भ्रांत होती.पनवेलमध्ये महाजन नावाच्या शिक्षिकेने त्यांना सात घरांत नेऊन सात जेवणांची सोय केली. पाचवीच्या वर्गात असताना ते स्वतःच्या पायांवर उभे राहिले.
नंतर मुंबईत आल्यावर महापालिकेत त्यांनी ॲक्टिंग असिस्स्टंट टेंपररी क्लार्कच्या पदावर नोकरीला लागले. परंतु नोकरी करायची नाही, काहीतरी उद्योग करायचा या विचाराने त्यांनी लहानमोठे व्यवसाय केले.मुंबईत कोहिनूर या नावाचे शिकवणीचे वर्ग सुरू केले. पुढे बाळ ठाकरे यांची भेट झाल्यावर दिवस पालटले आणि मनोहर जोशी यांची राजकारणात भरभराट झाली.
बाह्य दुवे
http://www.tribuneindia.com/2006/20060321/main3.htm
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:लोकसभेचे अध्यक्ष वर्ग:भारतीय अवजड उद्योगमंत्री वर्ग:महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:मुंबईचे महापौर वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:उत्तर मध्य मुंबईचे खासदार वर्ग:इ.स. १९३७ मधील जन्म
अमृत भट्टराय
अमृत भट्टराय (३० डिसेंबर १९९०) हा नेपाळचा क्रिकेटपटू आहे. हा डावखोरा फलंदाज व डाव्या हाताने गोलंदाजी करणारा मध्यम जलद गतीचा गोलंदाज आहे. त्याने ऑक्टोबर २००६ मध्ये,प्रथम पदार्पण नेपाळ राष्ट्रीय क्रिकेट संघातर्फे हॉंगकॉंग राष्ट्रीय क्रिकेट संघाविरुद्ध खेळुन केले.
संदर्भ
वर्ग:नेपाळचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:इ.स. १९९० मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अंजू बॉबी जॉर्ज
अंजू बॉबी जॉर्ज (जन्म १९ एप्रिल १९७७) ही एक भारतीय ॲथलीट आहे.
पुरस्कार
अंजूने सप्टेंबर २००३ मध्ये पॅरिसमध्ये झालेल्या विश्व ॲथलेटिक्स चॅम्पियनशिप स्पर्धेत ६.७० मीटर लांब उडी मारून ब्रॉन्झपदक जिंकले व भारताला प्रथमच विश्वस्तरीय स्पर्धेतील पुरस्कार मिळवून दिला. ह्याच उपक्रमात ती भारतीय ॲथलीट बनली. २००५ मध्ये आयएएएफ जागतिक ॲथलेटिक्स फायनलमध्ये तिने रजत पदक जिंकले. ही तिची सर्वोत्तम लॉंग जंप होती. २००४ मध्ये अंजू बॉबी जॉर्ज हिला 'मे.ध्यानचंद खेलरत्न' पुरस्कार दिला गेला. इंटरनॅशनल असोसिएशन ऑफ ॲथलेटिक्स फेडरेशनने रशियाच्या तात्यायाना कोतोवा यांना २००५ मध्ये दिलेल्या विश्व अजिंक्यपद स्पर्धा पुरस्काराची पुनः तपासणी झाल्यानंतर अंजूला २००५ मध्ये जागतिक ॲथलेटिक्स फायनलमध्ये रौप्य पदवी प्रदान झाले. .२००२ मध्ये त्यांना अर्जुन पुरस्कार मिळाला.
वर्ग:भारतीय खेळाडू
इये महाराष्ट्र देशी (पुस्तक)
हे मराठीतील एक पुस्तक आहे.
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
जठर
जठर (English-Stomach,हिंदी-आमाशय) मानवी पचनसंस्थेतील एक अवयव आहे. जठरातून आम्लयुक्त (acidic) जाठररस स्त्रवतो. त्यामुळे अन्नाचे पचन होते. अन्नाचे पचन, शोषण व रोगजंतूंचा नायनाट करण्याचे महत्त्वपूर्ण काम हे अ‍ॅसिड करत असते.
जठर विकार
जाठररसाचे प्रमाणे वाढले की, मग मात्र त्याच्या उपयुक्ततेपेक्षा त्याच्या दाहकतेचा त्रास होतो. यालाच आम्लपित्त असेही म्हणतात. या आम्लपात्ति छातीत पोटात जळजळ, पोटदुखी, अपचन, डोकेदुखी, उलट्या, पित्त उसळी मारून तोंडात येणे, आंबट करपट चव, तोंडास दुर्गंधी, अस्वस्थता अशा स्वरूपात आढळतात. कालांतराने या लक्षणांचे रूपांतर पोटात अल्सर रक्तस्राव यात होऊ शकते.
ट्युनिसिया
ट्युनिसिया हा उत्तर आफ्रिकेतील भूमध्य समुद्राच्या किनाऱ्यावरील एक देश आहे. माघरेब भागात वसलेल्या व उत्तर आफ्रिकेमध्ये आकाराने सर्वात लहान असलेल्या ट्युनिसियाच्या पश्चिमेला अल्जीरिया, आग्नेयेला लिबिया व उत्तर आणि पूर्वेला भूमध्य समुद्र आहे. ट्युनिसियाचा ४०% भाग सहारा वाळवंटाने व्यापला आहे. ट्युनिस ही ट्युनिसियाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे.
प्रागैतिहसिक काळात ह्या भागावर रोमनांची सत्ता होती. रोमन साम्राज्याने इ.स. पूर्व १४९ साली जवळजवळ सर्व भूभाग आपल्या अधिपत्याखाली आणला होता. सातव्या शतकादरम्यान माघरेबवर अरब मुस्लिम लोकांनी कब्जा मिळवला. येथील कैरूवान हे उत्तर आफ्रिकेमधील पहिले इस्लामिक शहर होते. १५३४ साली ओस्मानी साम्राज्याने सर्वप्रथम ट्युनिसियावर अधिपत्य मिळवले. पुढील ३००हून अधिक वर्षे ओस्मानी साम्राज्याचा भाग राहिल्यानंतर १८८१ साली फ्रान्सने ट्युनिसियावर आक्रमण करून येथे आपले मांडलिक राज्य स्थापन केले.
१९५६ साली ट्युनिसियाला स्वातंत्र्य मिळाले. हबीब बुरग्विबा हा ट्युनिशियाचा पहिला राष्ट्राध्यक्ष होता. २०११ साली ट्युनिसियन जनतेने केलेल्या क्रांतीदरम्यान भ्रष्ट व लाचखोर राष्ट्राध्यक्ष झिने एल अबिदिन बेन अली ह्याची सत्ता उलथवून टाकली गेली व ट्युनिसियामध्ये लोकशाहीवादी सरकार स्थापन झाले.
वाहतूक
ट्युनिसएअर एक्सप्रेस ही कंपनी ट्युनिसियामध्ये विमान वाहतूक पुरवते.
बाह्य दुवे
वर्ग:आफ्रिकेतील देश
वुर्झबर्ग
वुर्झबर्ग हे जर्मनीच्या उत्तर बव्हारियामधील फ्रँकोनिया प्रदेशातील शहर आहे. फ्रांकफुर्ट आणि न्युर्नबर्गच्या साधारण मध्यावर असलेले हे शहर माइन नदीवर आहे. २०१३ च्या शेवटी येथील लोकसंख्या १,२४,६९८ होती.
हे शहर लँडक्रीस वुर्झबर्गचे प्रशासकीय केन्द्र असले तरी ते त्याचा भाग नाही.
दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान १६ मार्च, इ.स. १९४५ रोजी रॉयल एर फोर्सच्या लँकेस्टर बॉम्बफेकी विमानांनी या शहरावर तुफान अग्निवर्षाव करून शहर बेचिराख करून टाकले. १७ मिनिटांमध्ये २२५ विमानांच्या सतत हल्ल्यांमध्ये ५,००० पेक्षा जास्त व्यक्ती ठार झाल्या व अनेक शतकांपूर्वी बांधलेली चर्च, कॅथेड्रल, घरे मातीत मिळाली. ३ एप्रिल, १९४५ रोजी अमेरिकेच्या १२व्या चिलखती दलाने आणि ४२व्या पायदळाने शहरावर एल्गार करून ५ एप्रिल ला त्यावर नियंत्रण मिळवले.
येथे असलेले वुर्झबर्ग विद्यापीठ जर्मनीतील सगळ्यांत जुन्या विद्यापीठांपैकी एक असून याची स्थापना १४०२ मध्ये झाली होती.
वर्ग:जर्मनीमधील शहरे *
एर इंडिया एक्सप्रेस फ्लाइट ८१२
एर इंडिया एक्सप्रेस फ्लाइट ८१२ या दुबईहुन मंगलोर येथे जाणाऱ्या बोइंग ७३७ या विमानास मंगलोर विमानतळावर उतरताना अपघात झाला. त्यात ६ विमान कर्मचारी व १६० प्रवासी (१०५ माणसे,३२ महिला,१९ मुले व ४ नवजात अर्भके) अश्या एकूण १६६ व्यक्ती होत्या. त्यापैकी फक्त ८ प्रवासी वाचले आहेत. यांपैकी फक्त एक प्रवासी काहीही जखमा न होता वाचला. चालकदलातील सर्व ६ लोकांचे निधन झाले. चालकदलात दोन महिला होत्या.हे विमान सुमारे अडीच वर्षे जुने होते.
घटनाक्रम
या विमानाने दिनांक २२ मे, २०१० रोजी पहाटे ०१.१५ वाजता दुबईहुन उड्डाण केले व सुमारे सकाळी ६.३० वाजता मंगलोर विमानतळावर उतरत असताना त्या विमानास अपघात झाला. धावपट्टीच्या लांबीच्या पुढे जाण्यामुळे विमानास हा अपघात झाला असे प्रथमदर्शनी स्पष्ट झाले आहे. मंगलोर येथील विमानतळाची धावपट्टी ही 'टेबलटॉप' या प्रकारातील आहे. ही धावपट्टी क्रमांक २४ची धावपट्टी म्हणूनही ओळखली जाते.त्या धावपट्टीची लांबी सुमारे ८,००० फूट (२,४५० मीटर) आहे. त्यापुढे सुमारे ९० मीटर अंतराचे सुरक्षा क्षेत्र आहे.विमान उतरताना धावपट्टीच्या स्पर्शबिंदू(टचपॉईंट)च्या बरेच पुढे उतरल्यामुळे धावपट्टीची लांबी कमी पडली व विमान त्यापुढे निघून गेले असल्याची अटकळ आहे. त्यावेळेस दृष्यता सुमारे ६ कि.मी. होती व वातावरण ठीक होते. अपघातग्रस्त विमानातून या विमानाचा ब्लॅक बॉक्स अपघातानंतर सुमारे ७२ तासानंतर मिळाला. धावपट्टीच्या दोन्हीकडे दरी असल्यामुळे बचावकार्यास अडथळा येत आहे. विमानतळ नियंत्रण कक्ष व वैमानिक यांच्यांत झालेल्या संवादादरम्यान,विमानाच्या बाबत काहीच गैर असल्याचा वा कोणताही धोक्याचा संदेश वैमानिकातर्फे देण्यात आलेला नव्हता.
चालकदल
या विमानाचे वैमानिक अनुभवी होते. त्यांना उड्डाणाचा बराच अनुभव होता.
वैमानिकाचे नाव- झेड. ग्लुसिया-वय-५३ वर्षे, सुमारे १०,००० उड्डाणतासांचा अनुभव-मंगलोर विमानतळावर २६ वेळा उतरण्याचा अनुभव.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:२०१० मधील विमान अपघात व दुर्घटना
वर्ग:भारतातील विमान अपघात वर्ग:एर इंडिया
खारोंदा
खारोंदा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील जव्हार तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
जव्हार बस स्थानकापासून डहाणू मार्गाने गेल्यावर पुढे आकरे, आंब्याचा पाडा,मेघावळपाडा गेल्यानंतर हे गाव लागते. जव्हार बस स्थानकापासून हे गाव ३० किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे मोठ्या आकाराचे मोठे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात ५३० कुटुंबे राहतात. एकूण २६२० लोकसंख्येपैकी १२७६ पुरुष तर १३४४ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ४०.२३ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ४७.९० आहे तर स्त्री साक्षरता ३२.८४ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या ४८७ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १८.५९ टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. छोट्या प्रमाणावर शेती व शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर म्हणून ते काम करतात.अगदी लहान प्रमाणात कुक्कुटपालन,बकरीपालन सुद्धा ते करतात. येथे भरपूर प्रमाणात रानभाज्या मिळतात. खरशिंग,करडू,बाफली,पेंढर, बांबूशिंद,कवळ, खुरासनीचा पाला, लोत, शेवळी, उडदाचा पाला, काकड, रानचिकू, आभईची शेंग, अळबी, आंबट बिबली, माड, चावा वेल,टेरा, कर्टुलं,लोथी, सतरा, हळंदा, शेवळे,कोरड, टाकळा, शेवगा, तेरे, कुडाची फुलं, घोळ, कोळू, रताळ्याचे कोंब, टेंभरण, मोहदोडे,नारळी, मोखा, चायवळ, वांगोटी, भोपा, बोंडारा, रानकेळी, भारंगा ह्या काही रानभाज्या आहेत. ह्या भाज्या मुख्यतः पावसाळ्यात होतात.ह्या भाज्या पोटाचे विकार, खोकला आणि इतर तत्सम आजारावर गुणकारी असतात. आदिवासी समाज बांधवांना त्याची चांगली समज असते. तारपा नृत्य आणि वारली रंगकला हे आदिवासी समाजाचे अविभाज्य भाग आहेत.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस जव्हार बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात.रिक्शासुद्धा जव्हारवरून उपलब्ध असतात.
जवळपासची गावे
रामनगर, कोरताड, दासकोड, मोर्चाचापाडा, भागडा, तिलोंदे, चांभारशेत, पिंपळशेत, पळशीण, देवगाव, देहरे ही जवळपासची गावे आहेत.पिंपळशेत ग्रामपंचायतीमध्ये खारोंदा आणि पिंपळशेत गावे येतात.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
४. http://tourism.gov.in/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:जव्हार तालुक्यातील गावे
प्रशियाचे मुक्त राज्य (१९१८-१९३३)
प्रशियाचे मुक्त राज्य हे वायमार प्रजासत्ताकातील एक मुक्त राज्य होते.
वर्ग:जर्मनी वर्ग:प्रशिया
महेश छेत्रि
वर्ग:नेपाळचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
बाळप
बाळप हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
शब्बीर कपूर
(जन्मदिनांक अज्ञात - हयात) हे लोकप्रिय हिंदुस्तानी गायक होते.
वर्ग:पार्श्वगायक वर्ग:हिंदी गायक
धुलाईयंत्र
कपडे धुण्यासाठी वापरण्यात येणारे एक यंत्र. या यंत्रात पाण्याचा व निर्मलकाचा (detergent) वापर करून कपडे धुतले जातात. केंद्रोत्सारी तत्त्वाचा वापर करून कपडे वाळविलेही जातात.
हे यंत्र अर्धस्वयंचलित किंवा पूर्णतः स्वयंचलित असू शकते.
वर्ग:धुलाई यंत्रे वर्ग:घरगुती स्वयंचलन
संख्या
संख्या मोजणीसाठी वापरले जाणारे गणितीय एकक आहे.
प्राचीन काळातील भारतीयांनी गणितासाठी वापरलेल्या चिन्हांना अंक म्हटले आहे. हेच अंक म्हणजे (एक ते नऊ आणि शून्य) सध्याच्या दशमान पद्धतीचे जनक आहेत. आर्यभट्ट यांनी शून्याचा शोध लावला. शून्य ही भारताची जगाला देणगी आहे. "आसा' या वैदिक काळाच्या प्रारंभी असलेल्या वायव्य भारतात राहणाऱ्या भारतीय गणितज्ञांनी सर्वप्रथम दशमान पद्धतीची संकल्पना मांडली. अंकाच्या स्थानानुसार त्याची किंमत बदलेल या 'आसा' यांनी मांडलेल्या संकल्पनेतून जगाला अंकलेखनाच्या दशमान पद्धतीची देणगी मिळाली. अशा पद्धतीने लिहिलेले आकडे हिंदासा नावाने ओळखले जाऊ लागले. साधारणतः इ.स. ५००च्या सुमारास आर्यभट्टकृत दशमान पद्धतीचा प्रसार झाला. शून्यासाठी ख या शब्दाचा वापर केला गेला. नंतर त्याला शून्य असे संबोधले गेले.
इंग्लिश पद्धतीत थाऊजंड, मिलियन, बिलियन, ट्रिलियन, क्वाड्रिलियन अशा एक हजाराच्या पटीतील संख्यांनाच संज्ञा आहेत. भारतीय पद्धतीत दहाच्या सतराव्या घातापर्यंतचे अंक आहेत.
यातील काही शब्द आता वापरात नाहीत.
भारतीय दशमान पद्धतीनुसार असणारे आकडेविविध कोशांमध्ये किंवा पुस्तकांत भारतीय दशमान पद्धतीनुसार खालीलप्रमाणे आकडे लिहिले जातात.
एक, दहा , शंभर , हजार , दहा हजार , लाख , दशलक्ष , कोटी , दशकोटी , अब्ज, दशअब्ज , खर्व , दशखर्व , पद्म , दशपद्म , नील , दशनील , शंख , दशशंख, क्षिती, दश क्षिती , क्षोभ, दशक्षोभ, ऋद्धी , दशऋद्धी , सिद्धी , दशसिद्धी , निधी , दशनिधी , क्षोणी, दशक्षोणी , कल्प , दशकल्प , त्राही , दशत्राही , ब्रह्मांड , दशब्रह्मांड , रुद्र, दशरुद्र , ताल , दशताल , भार , दशभार , बुरुज , दशबुरुज , घंटा , दशघंटा , मील , दशमील , पचूर , दशपचूर, लय , दशलय , फार , दशफार , अषार , दशअषार , वट , दशवट , गिरी, दशगिरी , मन, दशमन , वव , दशवव , शंकु , दशशंकु , बाप, दशबाप , बल, दशबल , झार , दशझार , भीर , दशभीर, वज्र , दशवज्र , लोट , दशलोट , नजे, दशनजे , पट, दशपट , तमे , दशतमे , डंभ , दशडंभ , कैक , दशकैक , अमित , दशअमित, गोल, दशगोल, परिमित , दशपरिमित , अनंत , दशअनंत, अंत -१चाा  ९७ वा घात.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:अंकगणित वर्ग:संख्या
राग बिलासखानी तोडी
तोडी रागाचा एक प्रकार.
या रागातील 'रामा रघुनंदना' हे आशा भोसलेंचे मराठी गाणे प्रसिद्ध आहे.
वर्ग:हिंदुस्तानी राग वर्ग:तोडीचे प्रकार
चला जरा भटकायला (पुस्तक)
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
लुइस कारेरो ब्लांको
दॉन लुइस कारेरो ब्लांको (४ मार्च, इ.स. १९०४ - २० डिसेंबर, इ.स. १९७३) हा स्पेनचा दर्यासारंग आणि पंतप्रधान होता. हा तेथील हुकूमशहा फ्रांसिस्को फ्रांकोचा विश्वासू साथीदार होता.
वर्ग:स्पेनचे पंतप्रधान वर्ग:इ.स. १९०४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७३ मधील मृत्यू
सूर्यलंका वायुसेना तळ
हे भारताच्या आंध्र प्रदेश राज्यातील बापाटला येथे असलेला विमानतळ व वायुसेनेचा तळ आहे.
वर्ग:भारतीय वायुसेनेचे विमानतळ
राग कोमल ऋषभ आसावरी तोडी
राग कोमल ऋषभ आसावरी तोडी भारतीय हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीतातील तोडी रागाचा एक प्रकार आहे.
वर्ग:हिंदुस्तानी राग वर्ग:तोडीचे प्रकार
गणेशपूर (वणी)
गणेशपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
मारोतराव कन्नमवार
मारोतराव सांबशीवपंत कन्नमवार (१० जानेवारी १९०० - २४ नोव्हेंबर १९६३) हे महाराष्ट्राचे दुसरे मुख्यमंत्री होते, त्यांनी २० नोव्हेंबर १९६२ ते २४ नोव्हेंबर १९६३ पर्यंत महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री म्हणून काम केले.
त्यांनी १९५७ मध्ये मुंबई राज्यातील सावली विधानसभा मतदारसंघाचे आणि १९६० ते १९६२ पर्यंत महाराष्ट्र राज्याचे प्रतिनिधित्व केले. १९६२ च्या निवडणुकीत ते पुन्हा महाराष्ट्र विधानसभेसाठी सावली येथून निवडून आले. २४ नोव्हेंबर १९६३ रोजी मुख्यमंत्री पदावर असताना त्यांचे निधन झाले.
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री वर्ग:इ.स. १९६३ मधील मृत्यू
कटी पतंग
कटी पतंग हा १९७१ साली प्रदर्शित झालेला एक बॉलिवूड चित्रपट आहे. शक्ति सामंतने दिग्दर्शित केलेल्या कटी पतंगमध्ये राजेश खन्ना व आशा पारेख ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका आहेत. कटी पंतगमधल्या भूमिकेसाठी आशा पारेखला फिल्मफेअर सर्वोत्तम अभिनेत्री पुरस्कार मिळाला.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
नीलम शिर्के
शिर्के, निलम शिर्के, निलम वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
नॉर्वेजियन क्रोन
नॉर्वेजियन क्रोन हे नॉर्वेचे अधिकृत चलन आहे.
वर्ग:नॉर्वे वर्ग:चलने
विनायक महादेव कुलकर्णी
'''वि.म. कुलकर्णी''' (ऑक्टोबर ७, इ.स. १९१७ - मे १३, २०१०) हे मराठी भाषेतील कवी आणि बालकुमार-साहित्यिक होते.
जीवन
कुलकर्ण्यांचा जन्म महाराष्ट्रातल्या सांगली जिल्ह्यातील मणेराजुरी येथे झाला. महाविद्यालयीन शिक्षणासाठी पुण्यात आलेल्या कुलकर्णी यांनी १९४० मध्ये तर्खडकर सुवर्णपदकासह बी.ए.ची पदवी प्राप्त केली. ते मुंबई विद्यापीठातून १९४२ मध्ये एम.ए. झाले आणि मराठी विषयात प्रथम क्रमांक मिळवून ते चिपळूणकर पारितोषिकाचे मानकरी ठरले. ’नाटककार खाडिलकर’ या विषयावर प्रबंध लिहून त्यांनी १९५० मध्ये पीएच.डी. संपादन केली. बेळगाव येथील लिंगराज कॉलेजमध्ये १९४४ ते १९५० या काळात ते मराठीचे प्राध्यापक होते. त्यानंतर ते सोलापूरच्या दयानंद कॉलेजमध्ये रुजू झाले आणि १९७७ मध्ये निवृत्त होऊन पुण्याला स्थायिक झाले.
डॉ. यू.म. पठाण, निर्मलकुमार फडकुले आणि सुशीलकुमार शिंदे हे त्यांचे विद्यार्थी. यू.म. पठाण पुढे दयानंद कॉलेजमधे प्राध्यापक झाले.
पुरस्कार
वर्ग:मराठी साहित्यिक वर्ग:मराठी बालसाहित्यिक वर्ग:इ.स. १९१७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू
धानज बुद्रुक
धानज बुद्रुक हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील लोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:लोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
येळगाव
येळगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कराड तालुक्यातील एक गाव आहे.
वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
राग वृंदावनी सारंग
राग वृंदावनी सारंग हा सारंग रागाचा एक प्रकार आहे. हा राग काफी थाटातील आहे.
वर्ग:हिंदुस्तानी राग वर्ग:सारंगचे प्रकार
साद सह्याद्रीची, भटकंती किल्ल्यांची (पुस्तक)
हे मराठीतील एक पुस्तक आहे.