cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
आंबेगाव तालुका
तालुक्यातील गावे
भागडी भराडी भावडी (आंबेगाव) भोरवाडी बोरघर (आंबेगाव) चांदोळी बुद्रुक चांदोळी खुर्द चापटेवाडी कणस चास (आंबेगाव) चिखली (आंबेगाव) चिंचोडी चिंचोळी (आंबेगाव) देवगाव (आंबेगाव) ढाकळे धामणी धोंडमाळ शिंदेवाडी दिगड दिंभे बुद्रुक दिंभे खुर्द दोण एकलाहरे (आंबेगाव) फाळकेवाडी (आंबेगाव) गाडेवाडी (आंबेगाव) गंगापूर बुद्रुक गंगापूर खुर्द गावडेवाडी गवारवाडी घोडेगाव गिरावळी गोहे बुद्रुक गोहे खुर्द जाधववाडी (आंबेगाव) जांभोरी जरकरवाडी जावळे (आंबेगाव) कडेवाडी कळंब (आंबेगाव) कळंबाई काळेवाडी दरेकरवाडी काणसे कारेगाव (आंबेगाव) काठापूर बुद्रुक खडकमाळा खडकी (आंबेगाव) खडकवाडी (आंबेगाव) कोळदरा गोणवाडी कोल्हारवाडी कोलतावडे कोळवाडी कोतमदरा कोंढारे कोंढवळ कुरवंडी कुशिरेबुद्रुक कुशिरेखुर्द लाखणगाव लौकी लोणी (आंबेगाव) माघोळी महाळुंगे पडवळ महाळुंगे तर्फे आंबेगाव महाळुंगे तर्फे घोडा माळवाडी माळीण मंचर मापोळी मेंगडेवाडी मेनुबारवाडी मोंदळेवाडी मोरडेवाडी नागापूर (आंबेगाव) नानावडे नांदुर (आंबेगाव) नांदुरकीचीवाडी नारोडी न्हावेड निगदाळे निघुतवाडी निरगुडसार पहाडदरा पांचाळे बुद्रुक पांचाळे खुर्द पारगाव तर्फे अवसरी बुद्रुक पारगाव तर्फे खेड पाटण (आंबेगाव) पेठ (आंबेगाव) फाळदेवाडी उगळेवाडी फालोदे फुलवडे पिंपळगाव तर्फे घोडा पिंपळगाव तर्फे महाळुंगे पिंपरगणे पिंपरी (आंबेगाव) पिंगळेवाडी लांडेवाडी पोखरी (आंबेगाव) पोखरकरवाडी पोंडेवाडी राजेवाडी (आंबेगाव) राजपूर रामवाडी (आंबेगाव) रांजणी (आंबेगाव) रानमळा (आंबेगाव) साकेरी साकोरे साळ सावर्ली शेवाळवाडी शेवाळवाडी लांडेवाडी शिंदेमळा शिंगावे शिनोली शिरदाळे श्रीरामनगर सुलतानपूर (आंबेगाव) सुपेधर टाकेवाडी तळेघर (आंबेगाव) तळेकरवाडी (आंबेगाव) तांबळेमळा तव्हारेवाडी तेरूंगण ठाकरवाडी ठकारवाडी थोरांदळे ठुगाव तिरपड वाचाळमळा वाचपे वडगाव काशिमबेग वडगावपिर वालाटी वरसावणे विठ्ठलवाडी (आंबेगाव) वाळुंजवाडी
वछाहरण
महानुभावांच्या साती ग्रंथांपैकी एक. कर्ता दामोदर पंडित. भागवताच्या दशमस्कंधाच्या १२, १३, १४ व्या अध्यायावर याची कथा बेतलेली आहे. सुमारे ५०० ओव्या. सूत्रपाठासारख्या तांत्रिक ग्रंथापेक्षा, पंथप्रचार ललितकाव्याद्वाराच अधिक प्रमाणात व सुलभतेने होईल, हे ध्यानी घेऊन दामोदराने ही कथा निवडली आहे. ब्रह्मदेवाकडून वत्सांचे हरण व श्रीकृष्णाकडून त्याचे गर्वहरण व श्रीकृष्णस्तवन हा काव्यविषय आहे. दामोदरपंडिताचा कवित्वाचा विलास वृंदावनवर्णन, यमुनावर्णन, श्रीकृष्णमूर्तीवर्णन यांमधून प्रकर्षाने जाणवतो. श्रीकृष्णवर्णन आणि पंथाच्या तत्त्वज्ञानाचा प्रचार हे दुहेरी कार्य दामोदरांनी साधले आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची वर्ग:महानुभावांचे सात ग्रंथ
आंबेगाव तालुका
गोहे बुद्रुख
वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील तालुके वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
व्हितोरिया एस.सी.
वर्ग:पोर्तुगीज फुटबॉल क्लब वर्ग:रिकामी पाने
देवद्रव्य
ईश्वराच्या चरणावर अर्पित केलेला ईश्वराचा भाग म्हणजेच देवद्रव्य होय.
हेदेखील पाहा
वैदिक प्रतीक-दर्शन
वर्ग:हिंदू संस्कृती
लज्जो (चित्रपट)
वर्ग:इ.स. २००८ मधील हिंदी भाषेमधील चित्रपट वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट वर्ग:रिकामी पाने
बालाघाट जिल्हा
बालाघाट जिल्हा भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
तालुके
१. बैहर, २. परसवाडा, ३. बालाघाट, ४. वारा सिवनी, ५. खैरलांजी, ६. लालबर्रा, ७.कटंगी, ८. तिरोडी, ९. किरणापूर, १०. लांजी.
संदर्भ
बालाघाट एन.आय.सी
वर्ग:बालाघाट जिल्हा वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे
इथियोपियन एरलाइन्स फ्लाइट ७०२
वर्ग:२०१४ मधील विमान अपघात व दुर्घटना
उद्धव शेळके
'''उद्धव ज. शेळके''' ( ८ आक्टोंबर १९३०; मृत्यू: ३ एप्रील १९९२) हे मराठी भाषेतील कादंबरीकार आहेत. त्यांची धग ही कादंबरी विशेष गाजली होती.
आर.के. खन्ना टेनिस संकुल
'''आर.के. खन्ना टेनिस संकुल''' हे भारत देशाच्या नवी दिल्ली शहरामधील एक टेनिस स्टेडियम आहे. ह्या संकुलामध्ये ५,०१५ आसनक्षमता असलेले एक मुख्य कोर्ट, ६ इतर कोर्ट्स व ६ सराव कोर्ट्स आहेत. हे संकुल इ.स. १९८२ साली खुले करण्यात आले व २००९ साली त्याची डागडुजी करण्यात आली.
उद्धव शेळके
उद्धव ज. शेळके हे अमरावती जिल्ह्यातील आहेत. त्यांनी लिहिलेली 'धग' ही कादंबरी ग्रामीण पार्श्वभूमीवरील असून इ.स. १९९० च्या दशकात या कादंबरीचे नागपूर आकाशवाणी केंद्राच्या प्रसारणातून क्रमशः वाचन केले गेले. वारांगनांच्या जीवनावरील "डाळिंबाचे दाणे' ही त्यांची कादंबरीही प्रसिद्ध आहे. या कादंबरीत वैदर्भीय बोली भाषा आली आहे. प्रसिद्ध मराठी कवयित्री शांताबाई शेळके  त्यांच्या भगिनी होत.
लेखन
आर.के. खन्ना टेनिस संकुल
वर्ग : २०१० राष्ट्रकुल खेळ मैदान वर्ग:दिल्ली
उद्धव शेळके
इ.स. १९५० च्या दरम्यान शेळक्यांनी कथालेखनाला प्रारंभ केला. 'शिळान' हा त्यांचा पहिला कथासंग्रह त्यात त्यांनी केलेल्या वैदर्भीय ग्रामीण जीवनाच्या सूक्ष्म चित्रणामुळे व बोलीच्या वापरामुळे हा कथासंग्रह लक्षणीय ठरला. 'धग'च्या यशानंतर उद्धव शेळके यांनी अनेक कादंबऱ्या लिहिल्या. 'धुंदी', 'पुरुष', 'नांदतं घर', 'कोवळीक', 'गोल्डन व्हिला', 'नर्तकीचा नाद', 'पूर्ती', 'डाग', 'डाळिंबाचे दाणे', 'बाईविना बुवा', 'निर्माता', 'महामार्ग' अशा अनेक कादंबऱ्याचे लेखन त्यांनी केले.
संदर्भ
४. उद्धव शेळके यांची राष्ट्रसंतांचा जीवनालेख रेखाटणारी कादंबरी -'खंजिरीचे बोल '-डॉ.रेखा वडिखाये
वऱ्हाड प्रांतातील 'धग 'कार उद्धव शेळके हे मराठीतील वैदर्भीय श्रेष्ठ कादंबरीकार म्हणून प्रसिद्ध आहेत.वऱ्हाडातील जनसामान्यांचा जीवनानुभव वऱ्हाडी बोलीत त्यांनी आपल्या समर्थ लेखणीने गोचर केला त्यामुळे ग्रामीण कथाकार आणि कादंबरीकार म्हणून त्यांना मानाचे स्थान प्राप्त झाले आहे. अस्सल वऱ्हाडी माणूस,त्याच्या सुख -दुःखासकट त्यांनी वाचकापुढे उभा केला.इतकेच नव्हे तर वऱ्हाडातील संतांच्या कार्यकर्तृत्वाचा आलेखही त्यांनी चरित्रात्मक कादंबरीच्या रूपाने रेखाटला आहे.अमरावती जिल्ह्यातील यावली येथे जन्माला आलेल्या,आसेतुहिमाचल ज्यांचे कार्य पसरले आहे अशा राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराजांच्या लौकिक आणि वाङ् मयीन कर्तृत्वाचा वेध त्यांनी 'खंजिरीचे बोल ' या कादंबरीत घेतला आहे.महाराजांच्या व्यक्तिमत्त्वाचे सर्व आयाम या कादंबरीत दृष्टीपुढे येतात.वास्तव घटना आणि प्रसंगांना कादंबरीत महत्त्वाचे स्थान असल्याने काल्पनिकतेला फारसे स्थान नाही.अतिशय प्रभावी रीतीने स्वतः निवेदनाचा भार उचलत, द्वितीयपुरुषी निवेदन तंत्राद्वारे ग्रामजीवनातील तसेच राष्ट्रसंतांच्या जीवनातील वास्तव प्रसंग वऱ्हाडी बोलीतून ते मांडतात त्यावेळी त्यांच्या शैलीची एक अजब लकब वाचकाला स्तिमित करते आणि भाषेतला गोडवा जाणवत राहतो.त्याचप्रमाणे तत्कालीन समाजजीवनाचे संदर्भही उलगडत जातात.जसे त्याकाळी देवीच्या रोगाचे असलेले थैमान,त्याचे परिणाम,या रोगाच्या संबंधाने रूढ असलेली अंधश्रद्धा इत्यादींची कल्पना येते.माणिक म्हणजेच राष्ट्रसंत,त्यांना शाळेत असताना हा आजार होतो त्यामुळे ते परीक्षा पास होऊ शकत नाही.समाजामध्ये असलेली या रोगाविषयीची भीतीची भावना,त्यासंबंधीच्या रूढ प्रथा या संदर्भात शेळके सांगतात,"गावातून मातामायकडे गाणी म्हणत जाणारा बायकांचा कळप पहिला की,माणिक त्यांचा पिच्छा पुरवीत असे.बायका देवीजवळ येत. दगडाच्या फिक्कट पसाऱ्यावर दही-भाताचे बोणे वाहत.उदबत्त्या,कापूर लावीत.आल्या तश्या गाणी म्हणून निघून जात.त्यांच्या डोक्यावर तांबे,पाण्याच्या घागरी दिसत.त्यातली एखादी स्त्री ओल्या वस्त्रात असे."(खंजिरीचे बोल -पृ.क्र.३३)देवीच्या रोगाची लागण झाली की देवीला प्रसन्न करण्याचा हा प्रकार तत्कालीन समाजातच होता असे नाही तर तो आजही समाजात अस्तित्वात आहे.आजही अशा कितीतरी घातक रूढी,प्रथा,परंपरा समाजात खोलवर रुजलेल्या आहेत.अशा मानव, समाजआणि पर्यायाने राष्ट्राविकासाच्या आड येऊ पाहणाऱ्या बाबींवर राष्ट्रसंतांनी टीकास्त्र उपसले.त्यासाठी लेखन आणि समाजप्रबोधन केले.लोककल्याणासाठी ते आयुष्यभर झटले.महाराजांच्या  विचारात  कालच्याच नव्हे तर आजच्या आणि उद्याच्याही  समाजाचा  उद्धार करण्याचे सामर्थ्य आहे.त्यांचे द्रष्टेपण आणि समाजोद्धारक विचार समाजापर्यंत,मानवजातीपर्यंत पोहचावे व मानवजातीचे दुःख समूळ नष्ट होऊन आनंदाचे साम्राज्य निर्माण व्हावे या उदात्त हेतूने या कादंबरीचे लेखन उद्धव शेळके यांनी केले आहे.
(आधार ग्रंथ --- उद्धव शेळके -खंजिरीचे बोल -पाप्युलर प्रकाशन ,मुंबई ,२००७ )
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इ.स. १९३० मधील जन्म
सिरी फोर्ट क्रीडा संकुल
वर्ग : २०१० राष्ट्रकुल खेळ मैदान वर्ग:रिकामी पाने
माधवसिंह सोळंकी
माधवसिंह सोळंकी ( जुलै २९, इ.स. १९२७) हे भारतीय राष्ट्रीय कॉन्ग्रेस पक्षाचे ज्येष्ठ नेते आहेत.त्यांनी इ.स. १९७६ ते इ.स. १९७७, इ.स. १९८० ते इ.स. १९८५ आणि इ.स. १९८९ ते इ.स. १९९० या काळात गुजरात राज्याचे मुख्यमंत्री म्हणून काम बघितले.तसेच इ.स. १९९१ ते इ.स. १९९२ या काळात ते पी.व्ही.नरसिंह राव यांच्या मंत्रीमंडळात परराष्ट्रमंत्री होते.
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:गुजराती राजकारणी वर्ग:गुजरातचे मुख्यमंत्री वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी वर्ग:भारतीय परराष्ट्रमंत्री वर्ग:राज्यसभा सदस्य वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म
व्हितोरिया एफ.सी.
वर्ग:पोर्तुगीज फुटबॉल क्लब वर्ग:रिकामी पाने
ब्राझीलमधील शहरांची यादी
ब्राझील देशामधील सर्वाधिक लोकसंख्येची ५० शहरे खालील यादीत दिली आहेत.
यादी
वर्ग:शहरांच्या याद्या
प्रफुल्ल कुमार महंत
प्रफुलकुमार महंत हे आसाम गण परिषद पक्षाचे माजी सरचिटणीस आहेत.त्यांनी इ.स. १९८५ ते १९९० आणि इ.स. १९९६ ते इ.स. २००१ या काळात आसाम राज्याचे मुख्यमंत्री म्हणून काम बघितले.
वर्ग: आसामचे मुख्यमंत्री वर्ग:इ.स. १९५२ मधील जन्म
कुसमाडी
कुसमाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील येवला तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:येवला तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
खोदाडे
खोदाडे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील वाडा तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
वाडा बस स्थानकापासून राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ८४८ ने जाऊन पुढे दाहे, हारोसाळे गावे गेल्यानंतर हे गाव लागते. वाडा बस स्थानकापासून हे गाव २३ किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे लहान आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात २९ कुटुंबे राहतात. एकूण १८० लोकसंख्येपैकी ८२ पुरुष तर ९८ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ५०.०० टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ५६.५२ आहे तर स्त्री साक्षरता ४३.४८ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या ४२ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या २३.३३ टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी व कुणबी समाजातील लोक येथे राहतात. कुणबी समाजाचा शेती हा मुख्य व्यवसाय असून आदिवासी समाज शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर, कामगार म्हणून काम करतात. ते काही प्रमाणात कुक्कुटपालन, बकरीपालन सुद्धा करतात.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस वाडा बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. रिक्शासुद्धा वाड्यावरून उपलब्ध असतात.
जवळपासची गावे
दाहे, मांडवा,परळी, ओगाडा, फणसगाव, तिळमाळ, धाधरे, कोळीमसरोवर, शेळे, धापड, कळंभोळी ही जवळपासची गावे आहेत.ओगाडा ग्रामपंचायतीमध्ये खोदाडे, ओगाडा, पाचघर, फणसगाव, तिळमाळ ही गावे येतात.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:वाडा तालुक्यातील गावे
फ्रँकलिन पियर्स
फ्रॅंकलिन पियर्स (मराठी लेखनभेद: फ्रॅंकलिन पीयर्स ; इंग्रजी: Franklin Pierce ;) (२३ नोव्हेंबर, इ.स. १८०४ - ८ ऑक्टोबर, इ.स. १८६९) हा अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांचा चौदावा अध्यक्ष होता. ४ मार्च, इ.स. १८५२ ते ४ मार्च, इ.स. १८५७ या काळात त्याने राष्ट्राध्यक्षपद सांभाळले. त्याआधी त्याने अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांच्या प्रतिनिधिगृहात व सिनेटात न्यू हॅंपशायर संस्थानाचे प्रतिनिधित्व केले. तो डेमोक्रॅटिक पक्षाचा सदस्य होता.
पियर्स पेशाने वकील होता. इ.स. १८४६ ते इ.स. १८४८ या कालखंडातील मेक्सिकन-अमेरिकन युद्धात तो स्वयंसेवक म्हणून सैन्यात भरती झाला. मेक्सिको सिटीच्या लढाईत विजयी झालेल्या अमेरिकी फौजांच्या एका ब्रिगेडीचे नेतृत्व त्याने केले होते.
अध्यक्षीय कारकिर्दीत त्याने अप्रत्यक्षरित्या गुलामगिरी-धार्जिण्या असणाऱ्या इ.स. १८५४ च्या कॅन्सस-नेब्रास्का कायद्यास पाठिंबा दिला, तसेच त्याच्या राजवटीने ऑस्टेंड मॅनिफेस्टो पुरस्कारला. या दोन धोरणांमुळे उत्तरेकडील संस्थानांमध्ये पियर्स प्रशासनाच्या लोकप्रियतेस तडा गेला. या दोन धोरणांमुळे अध्यक्षीय कारकीर्द डागाळली गेलेला पियर्स अमेरिकी इतिहासातील सर्वांत अप्रिय ठरलेल्या अध्यक्षांपैकी एक मानला जातो. त्याच्या खालावलेल्या लोकप्रियतेमुळे डेमॉक्रॅटिक पक्षाने इ.स. १८५६ च्या अध्यक्षीय निवडणुकींसाठी त्याला डावलून जेम्स ब्यूकॅनन याचे नामांकन पुढे केले.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष वर्ग:इ.स. १८०४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १८६९ मधील मृत्यू वर्ग:डेमोक्रॅटिक पक्ष (अमेरिका) मधील राजकारणी वर्ग:अमेरिकेच्या प्रतिनिधीगृहाचे सदस्य वर्ग:अमेरिकेचे सेनेटर वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पुणे स्टेशन एस.टी. बसस्थानक
'''महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाचे पुणे स्टेशन एस.टी. बसस्थानक महाराष्ट्राच्या पुणे शहरात पुणे रेल्वे स्थानकाजवळ''' आहे. हे स्थानक पुणे महानगर परिवहन महामंडळाचे पुणे स्टेशन बसस्थानक याच्या लगतच आहे. येथे रोज मोफत अमर्यादित भरित भाकरी थाळी मिळते
फलाटनिहाय गंतव्यस्थाने
वर्ग:पुण्यातील बसस्थानके वर्ग:पुण्यामधील वाहतूक
अनुनासिक
बोलताना जो नाकातून ओझरता असा उच्चार होतो त्या उच्चाराला अनुनासिक असे म्हणतात. आणि ज्या (वर्णाचा)अक्षराचा असा उच्चार होतो त्या अक्षराला अनुनासिक उच्चाराचे अक्षर असे म्हणतात. उदा० अं, हं, (के)लें, हिंदीमधले मॉं, फ्रेन्चमधले रेस्तरां वगैरे. मराठी मुळाक्षरांमध्ये ङ, ञ, ण, न, म ही पाच नासिक्य व्यंजने आहेत. या नासिक्य व्यंजनांपैकी ङ आणि ञ या वर्णांचा  उच्चार शुद्ध अनुनासिक आहे. या पाचांमधल्या कोणत्याही वर्णाचा लगेच पुढे आलेल्या व्यंजनाशी संयोग झाला की त्या जोडाक्षराचा खणखणीत अनुनासिक उच्च्चार होतो. मात्र नासिक्य वर्णाचा(पर-सवर्णाचा) असा संयोग फक्त त्याच वर्गातील व्यंजनाशी करावा असा संस्कृतमध्ये संकेत आहे. उदा० क, ख,ग, घ या अक्षरांचा ’ङ’ हा पर(पुढचा)-सवर्ण.
तत्सम
खणखणीत नाकात उच्चारले जाणारे अनुस्वारयुक्त तत्सम शब्द हिंदी-संस्कृतमध्ये लिहिताना पर-सवर्णयुक्त जोडाक्षर लिहितात. अशा वेळी अनुस्वारानंतर येणाऱ्या अक्षराच्या वर्गातील अनुनासिकच पर-सवर्ण म्हणून वापरतात.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:भाषा
म्यानमार राष्ट्रीय क्रिकेट संघ
बाह्य दुवे
वर्ग:रिकामी पाने
माजरा
माजरा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील झरी जामणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:झरी जामणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
सामान्यरूप
वर्ग:मराठी व्याकरण
आत्मा (हिंदू धर्म)
आत्मा एक संकल्पना आहे. हिंदू धर्मात याचे महत्त्व आहे.
वर्ग:अध्यात्म
मुनमुन सेन
मुनमुन सेन (खरे नाव श्रीमती देव वर्मा) या एक बंगाली अभिनेत्री आहेत. त्यांच्या आईचे नाव सुचित्रा सेन याही हिंदी-बंगाली अभिनेत्री आहेत. मॉडेल आणि अभिनेत्री रिया सेन या मुनमुन सेन यांच्या कन्या.
वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
नायजेल शॉर्ट
हे सुद्धा पहा
वर्ग:बुद्धिबळ खेळाडू वर्ग:इ.स. १९६५ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
तालकटोरा इनडोअर मैदान
वर्ग : २०१० राष्ट्रकुल खेळ मैदान वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:दिल्लीमधील इमारती व वास्तू
बडवानी जिल्हा
बड़वानी जिल्हा' भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
२०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १३,८५,८८१ इतकी होती.
तालुके
वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे *
कूक द्वीपसमूह राष्ट्रीय क्रिकेट संघ
बाह्य दुवे
वर्ग:रिकामी पाने
रोड टू लद्दाख (चित्रपट)
रोड टू लद्दाख हा २००३ साली प्रदर्शित झालेला हिंदी सिनेमा आहे.
वर्ग:इ.स. २००३ मधील हिंदी भाषेमधील चित्रपट
बैतुल जिल्हा
''हा लेख बेतुल जिल्ह्याविषयी आहे. बेतुल शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
बेतुल जिल्हा भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
२०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १५,७५,३६२ इतकी होती.
चतुःसीमा
वर्ग:बैतुल जिल्हा वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे
कर्म (हिंदू धर्म)
कर्म ही हिंदू धर्मातील एक संकल्पना आहे जी कार्यकारणभावाचे विश्लेषण करते. यानुसार चांगल्या कृतींचे परिणाम चांगले होतात व वाईट कृतींचे परिणाम वाईट होतात. हा कार्यकारणभाव आत्म्याच्या जन्म-मृत्यू चक्रासोबत चालू राहतो. तसेच तो प्रत्यक्ष कृतीबरोबरच मानसिक विचार, बोलणे व आपल्या आदेशावरील इतरांच्या कृती यालाही लागू पडतो.
संदर्भ
वर्ग:हिंदू धर्म
कोसस
कोसस
मुख्य विचार
वर्ग:हिंदू धर्म वर्ग:रिकामी पाने
प्रभाकर पंडित
प्रभाकर पंडित (सप्टेंबर ३०, १९३३ - डिसेंबर २८, २००६) हे मराठी संगीतकार होते.
जीवन
प्रभाकर पंडित यांचा जन्म सप्टेंबर ३०, १९३३ रोजी झाला. त्यांचे मॅट्रिकपर्यंतचे शिक्षण साताऱ्याला झाले. संगीताची आवड बालपणापासून असल्याने त्यांनी गायनाचे मार्गदर्शन मटंगेबुवा; तसेच पेंढारकरबुवा यांच्याकडे घेतले. व्हायोलिनचे शिक्षण त्यांना जे.वाय. पंडित यांच्याकडून मिळाले. संगीतात कारकीर्द घडविण्यासाठी ते मुंबईला आले. दादर येथे त्यांनी ३० वर्षे "मधुवंती व्हायोलिन विद्यालया"चे संचालन केले. मुंबई आकाशवाणी केंद्रावर १५ वर्षे ते काम करत होते. मुंबई विद्यापीठाच्या सुगम संगीत विषयाचे ते अभ्यागत व्याख्याते; तसेच परीक्षकही होते.
संगीत क्षेत्रात सुमारे ४५ वर्षे कार्यरत असलेल्या पंडितांनी ध्वनिफीती, चित्रपट, नाटक, संगीतिका, संगीत नाटक यांसाठी संगीत दिले.
कारकीर्द
संगीतबद्ध केलेल्या गाण्यांच्या ध्वनिफितींमुळे (सुमारे तीनशे) प्रभाकर पंडित नावाजले गेले. याखेरीज दहा चित्रपट, वीस नाटके, संगीतिका, संगीत नाटके यांकरताही त्यांनी संगीत दिले. तसेच जाहिरातींच्या जिंगल्सचीही निर्मिती त्यांनी मोठ्या प्रमाणावर केली.
त्यांनी संगीतबद्ध केलेल्या "देवाचिये द्वारी'या अजित कडकडे यांच्या आवाजातील ध्वनिफितीने अत्यंत दुर्मिळ अशा "डबल प्लॅटिनम डिस्क'चा बहुमान मिळवला होता. मंगेशकरांसह सुरेश वाडकर, सुमन कल्याणपूर, कविता कृष्णमूर्ती, साधना सरगम ते स्वप्नील बांदोडकर पर्यंत सुमारे ७८ विविध गायकांचे आवाज त्यांनी आपल्या ध्वनिफितींच्या माध्यमातून लोकांसमोर आणले. भावगीते, भक्तिगीते, लोकगीते, अभंग, आरत्या, संतरचना, बालगीते असे अनेक गीतप्रकार त्यांनी संगीतबद्ध केले. रंग ओलेत्या फुलांचे, मन हा मोगरा, अभंग प्रभात, वृंदावनी वेणु, छंद हा विठ्ठलाचा, भक्तिप्रकाश, झुकझुक गाडी, देव दयानिधी अशा अनेक ध्वनिफितींची उदाहरणे सांगता येतील. "सुगम संगीताचे सौंदर्य' या पुस्तकाचे लेखनही त्यांनी केले होते.
बाह्य दुवे
पंडित,प्रभाकर वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००६ मधील मृत्यू
काकोळे
काकोळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील अंबरनाथ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:अंबरनाथ तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
गिरिजाप्रसाद कोईराला
गिरीजाप्रसाद कोईराला (४ जुलै, इ.स. १९२४:सहर्सा, भारत - २० मार्च, इ.स. २०१०:काठमांडू, नेपाळ) हे नेपाळचे पंतप्रधान होते.
त्यागराज क्रीडा संकुल
त्यागराज क्रीडा संकुल हे भारताच्या दिल्ली शहरातील क्रीडा संकुल आहे. ३ अब्ज रुपये खर्च करून दिल्लीच्या सरकारने हे २०१० राष्ट्रकुल खेळांसाठी बांधले होते.
याला तेलुगू कवी त्यागराजचे नाव दिलेले आहे.
पारेगाव (येवला)
पारेगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील येवला तालुक्यातील एक गाव आहे.
त्यागराज क्रीडा संकुल
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:२०१० राष्ट्रकुल खेळ मैदान वर्ग:दिल्ली
पारेगाव (येवला)
संदर्भ
वर्ग:येवला तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
स्तनमंडल
स्तनमंडल म्हणजे स्तनाग्र लगत सभोवतालचा गोल वर्तुळाकार गडद रंगाचा भाग होय.
रंग
स्तन मंडल हे रंगाने गुलाबी किंवा गडद तपकिरी अथवा काळे असू शकते. परंतु सामान्यत: त्वचा काळी रंग असलेल्या लोकांमध्ये ती काळी दिसते आणि जास्त गडद त्वचा असलेल्या लोकांमध्ये जास्त गडद होतो. लहान मुलांसाठी स्तनाग्र क्षेत्र अधिक दृश्यमान करण्याकरिता वेगवेगळ्या रंगाचे कारण असू शकते.
आकार
स्तनमंडल आणि स्तनाग्राचे आकार अत्यंत विभिन्न असतात, गर्भधारण महिलांचे वयात आलेल्या मुलींपेक्षा स्तन स्तनमंडल मोठे तर बऱ्याच स्त्रिया आणि काही पुरुषांना विशेषतः अंडाकार असतात.
पोर्तुगीज लीगा २००७-०८
वर्ग:पोर्तुगीज लीगा वर्ग:रिकामी पाने
कान्होर
कान्होर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील अंबरनाथ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:अंबरनाथ तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
ग्वारूलोस
ग्वारूलोस (Guarulhos) हे ब्राझील देशाच्या साओ पाउलो राज्यामधील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. ब्राझीलच्या दक्षिण भागात साओ पाउलो महानगराच्या हद्दीत वसलेल्या ग्वारूलोसची लोकसंख्या २०१४ साली १३.१ लाख इतकी होती. लोकसंख्येनुसार ग्वारूलोस ब्राझीलमधील १३व्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. साओ पाउलो–ग्वारूलोस आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा ब्राझील देशातील व लॅटिन अमेरिकेमधील सर्वात वर्दळीचा विमानतळ ग्वारूलोस शहरामध्येच स्थित आहे.
थेऊर
थेऊर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील हवेली तालुक्यातील एक गाव आहे.
ग्वारूलोस
बाह्य दुवे
वर्ग:ब्राझीलमधील शहरे
थेऊर
भौगोलिक स्थान
थेऊर हे महाराष्ट्र राज्याच्या पुणे जिल्ह्याच्या हवेली तालुक्यातील एक गाव आहे.येथे अष्टविनायकांपैकी एक गणपती आहे.थेऊरचा गणपती चिंतामणी या नावाने ओळखला जातो.
हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ६१० मिमी पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे वर्ग:हवेली तालुक्यातील गावे वर्ग:पुणे जिल्हा वर्ग:महाराष्ट्रातील तीर्थक्षेत्रे
Ashtavinayaka
भिंड जिल्हा
भिंड जिल्हा भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे. राज्याच्या उत्तर टोकाशी असलेला हा जिल्हा चंबळ विभागात मोडतो.
चतुःसीमा
वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे वर्ग:भिंड जिल्हा
टोंगा राष्ट्रीय क्रिकेट संघ
बाह्य दुवे
वर्ग:रिकामी पाने
स्टार्क परिणाम
बाह्य स्थितीक विद्युतक्षेत्रामुळे अणू आणि रेणूंच्या वर्णपटरेखांच्या होणाऱ्या स्थानांतरणास व विभाजनास स्टार्क परिणाम असे संबोधले जाते.हे झीमन परिणामाप्रमाणेच आहे,जेथे चुंबकीय क्षेत्राच्या उपस्थितीमुळे स्पेक्ट्रल लाइन अनेक घटकांमध्ये विभागली जाते.जरी सुरुवातीला स्थिर क्षेत्र तयार केले गेले, परंतु वेळेबरोबर बदलत असलेल्या इलेक्ट्रिक फील्डच्या प्रभावाचे वर्णन करण्यासाठी विस्तृत संदर्भात देखील याचा वापर केला जातो.विशेषतः, प्लाझमामधील चार्ज कणांद्वारे वर्णक्रमीय रेषांच्या प्रेशर ब्रॉडनिंग (स्टार्क ब्रॉडनिंग) साठी स्टार्क इफेक्ट जबाबदार असतो.बऱ्याच वर्णक्रमीय रेषांसाठी (स्पेक्ट्रल लाईन्ससाठी ), स्टार्क प्रभाव एकतर रेषीय (लागू केलेल्या विद्युत क्षेत्राच्या प्रमाणात) किंवा उच्च अचूकतेसह चतुष्पाद असतो.
उत्सर्जन आणि शोषक रेषांसाठी दोन्ही स्टार्क प्रभाव साजरा केला जाऊ शकतो.नंतरचे कधीकधी व्यस्त स्टार्क प्रभाव म्हणतात, परंतु हा शब्द यापुढे आधुनिक साहित्यात वापरला जात नाही.
इतिहास
हा परिणाम जर्मन भौतिकशास्त्रज्ञ जोहान्स स्टार्कच्या नावावर आहे, ज्याने 1913 मध्ये त्याचा शोध लावला.हे स्वतंत्रपणे त्याच वर्षी इटालियन भौतिकशास्त्रज्ञ अँटोनो लो सर्दो यांनी शोधले आणि इटलीमध्ये हे कधीकधी स्टार्क-लो सर्डो प्रभाव असे म्हटले जाते.या परिणामाच्या शोधाने क्वांटम सिद्धांताच्या विकासास महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आणि १९१९ मध्ये जोहान्स स्टार्कला भौतिकशास्त्रातील नोबेल पुरस्काराने गौरविण्यात आले.
वर्ग:भौतिकशास्त्र
पार्श्वभूमी
पार्श्वभूमी हे महाराष्ट्राच्या जालना व बीड या शहरांतून स्वतंत्ररीतया प्रसिद्ध होणारे दैनिक वृत्तपत्र आहे. पार्श्वभूमी हे मराठीतील एक अग्रगण्य दैनिक आहे. शहरी तसेच ग्रामीण भागात या दैनिकाचे वर्चस्व आहे.
इ-पेपर व इंटरनेटच्या माध्यमातुन पार्श्वभूमी जगाच्या कानाकोपऱ्यातील मराठी वाचकांपर्यंत पोहचत आहे.
पोर्तुगीज लीगा २००६-०७
वर्ग:पोर्तुगीज लीगा वर्ग:रिकामी पाने
पार्श्वभूमी
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी भाषेमधील वृत्तपत्रे
फ्रांचेस्का स्कियाव्होनी
फ्रांचेस्का स्कियाव्होनी (इटालियन: Francesca Schiavone) ही एक इटालियन महिला टेनिस खेळाडू आहे. महिला एकेरी ग्रॅंड स्लॅम स्पर्धा जिंकणारी (२०१० फ्रेंच ओपन) ती आजवरची एकमेव इटालियन महिला टेनिसपटू आहे. सध्या ती महिला एकेरी क्रमवारीत १२व्या स्थानावर आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:महिला टेनिस खेळाडू वर्ग:इटलीचे टेनिस खेळाडू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
कृष्णप्रसाद भट्टराई
कृष्णप्रसाद भट्टराई (१३ डिसेंबर १९२४ - ४ मार्च २०११) हा नेपाळ देशाचा माजी पंतप्रधान होता. भट्टराई नेपाळी काँग्रेस ह्या पक्षाच्या सरचिटणीसपदी २७ वर्षे होता.
वर्ग:नेपाळचे पंतप्रधान वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
विकिसोर्स
विकिसोर्स हा विकिमीडिया फाउंडेशनचा एक प्रकल्प आहे.
वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प
Wikisource
मांडवा (झरी जामणी)
मांडवा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील झरी जामणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:झरी जामणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
पुरु (पौरव राजा)
पुरु (पोरस) हा सिकंदराच्या काळात पूर्व पंजाबावर राज्य करणारा पुरुवंशीय राजा होता. तो एक शूर व पराक्रमी  योद्धा होता. तो एक विद्वान होता.
इ.स पूर्व ३२१ ते ३१५ च्या मध्ये  त्याचा मृत्यू झ्हाला. त्याचा बद्दलची माहिती आपल्यला फक्त ग्रीक साहित्यामधून मिळते.
हेही पहाेेे
वर्ग:भारतातील प्राचीन राज्यकर्ते वर्ग:इ.स.पू. ३१६ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अलिझे कॉर्नेट
वर्ग:महिला टेनिस खेळाडू वर्ग:फ्रेंच टेनिस खेळाडू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पोर्तुगीज फुटबॉल २००५-०६ मध्ये
वर्ग:पोर्तुगीज लीगा वर्ग:रिकामी पाने
आयएनएस विक्रांत (२०१३)
आयएनएस विक्रांत तथा इंडीजिनस एरक्राफ्ट कॅरियर (आयएसी-१) ही भारतीय आरमाराचे नियोजित विमानवाहू नौका आहे. भारताता बांधलेली ही पहिली विमानवाहू नौका कोच्ची गोदीमध्ये बांधली जात आहे. या नौकेची बांधणी १९९९मध्ये सुरू झाली आणि डिसेंबर २०११मध्ये हिच्या सांगाड्याचे जलावतरण करण्यात आले. १२ ऑगस्ट, २०१३ रोजी याची बाहेरील बांधणी पूर्ण केली गेली. २०२१ साली या नौकेच्या चाचण्या सुरू होउन ही नौका भारतीय २०२३ साली आरमारात दाखल होण्याचा अंदाज आहे.
ही नौका बांधण्यासाठी १९३ अब्ज ४१ कोटी रुपयांचा (अंदाजे २.८ अब्ज अमेरिकन डॉलर) खर्च होणे अपेक्षित आहे.
इब्राहिम अल्काझी
इब्राहिम अल्काझी (ऑक्टोबर १९२५:पुणे, भारत - ४ ऑगस्ट, २०२०:दिल्ली, भारत) ) हे एक भारतीय नाटय दिग्दर्शक आणि नाट्य शिक्षक होते. ते १९६२ ते १९७७ पर्यंत नॅशनल स्कूल ऑफ ड्रामाचे संचालक होते.
'इब्राहिम अल्काझी ह्यांनी रॉयल अ‍ॅकॅडमी ऑफ ड्रॅमॅटिक आर्ट्‌स या लंडनमधील प्रसिद्ध संस्थेतून नाट्यविषयक पदवी मिळवली होती. तिथल्या उत्कृष्ट कामगिरीबद्दल त्यांना खास प्रमाणपत्र मिळाले होते. शिवाय इ.स.१९५०मध्ये त्यांना ब्रिटिश ब्रॉडकास्टिंग कॉर्पोरेशनचे एक पारितोषिक मिळाले. ग्रेट ब्रिटनमधील सरकारी नाट्यमंडळाशी ते काही काळ संबंधित होते.
लंडनहून परतल्यावर इब्राहिम अल्काझींनी त्यांनी इ.स.१९५४मध्ये मुंबईत ’थिएटर युनिट’ नावाची संस्था स्थापन केली, आणि इथे त्यांच्या नाट्यक्षेत्रातील कामगिरीला सुरुवात झाली. या संस्थेच्या वतीने त्यांनी अनेक हिंदी आणि इंग्रजी नाटकांचे रंगभूमीवर प्रयोग केले.
विमानतळ अपघाती अग्निशमन वाहन
विमानतळ धडक अग्निशमन वाहन हे विमानतळावर वापरण्यात येणारे विशेष प्रकारचे अग्निशमन वाहन असते. एखाद्या विमानतळावर, विमानांच्या आवागमनाच्या प्रकारानुसार, हे तैनात करण्यात येते. या प्रकारच्या वाहनांमध्ये अत्याधुनिक प्रकारच्या अग्निशमन अभियांत्रिकी तंत्रज्ञानाचा वापर करण्याते येतो. विमानास किंवा विमानतळावर लागलेल्या आगीत हे असे वाहन अग्निशमनात महत्त्वाची भूमिका बजावते. त्यायोगे, बरीच जीव व वित्तहानी टळू शकते.
इब्राहिम अल्काझी
पुढे, इब्राहिम अल्काझी हे दिल्लीत इसवी सन १९५९मध्ये स्थापन झालेल्या राष्ट्रीय नाट्य विद्यालयाचे (नॅशनल स्कूल ऑफ ड्रामा)चे (एन्‌एस्‌डीचे) पहिले संचालक झाले. या नाट्यशाळेत त्यांनी तीन वर्षाचा एक नाट्य पदविका अभ्यासक्रम तयार केला. तो शिकवीत असताना त्यांनी विद्यार्थ्यांकडून संस्कृत आणि भारतीय भाषांतील उत्तमोत्तम नाटके हिंदीत रूपांतरित करून घेतली आणि त्यांचे प्रयोग केले. इ.स.१९६२ते १९७७ या त्यांच्या नाट्यशाळेमधील कारकिर्दीत, त्यांनी रंगमंचावर नाट्यप्रयोग कराणाऱ्या नाट्य विद्यालयातील विद्यार्थ्यांची एक शाखा(Repertory) संस्थापित केली. भारतीय नाटकांबरोबरच इब्राहिम अल्काझींनी ग्रीक शोकांतिका, ऑस्बर्न, इब्सेन, चेकॉव्ह, बेकेट, ब्रेशश्ट, मोलियर, स्ट्रिंगबर्ग यांची नाटके, आणि शेक्सपियरची मुख्य नाटके विद्यार्थ्यांकडून बसवून घेऊन, दिल्लीत त्यांचे रंगमंचीय प्रयोग केले. इब्राहिम काझींमुळे दिल्लीत जपानी ’काबुक”या नाट्यप्रकाराचेही प्रयोग झाले. अशा प्रकारे, अल्काझींनी भारतात राष्ट्रीय नाट्याची संकल्पना अमलात आणली आणि पुढे रुजवलीही. उत्तम मार्गदर्शक, दिग्दर्शक आणि नेपथ्यकार म्हणून अल्काझी जगभर नावाजले गेले आहेत.
विमानतळ अपघाती अग्निशमन वाहन
वर्णन
हे अतिशय अजस्त्र व ताकदवार यंत्र/वाहन असते. यात, इतर यंत्रचलित वाहनांपेक्षा जास्त जलदरित्या त्वरण मिळू शकते, ज्याने ईच्छित स्थळी पोचण्याचा कालावधी कमीतकमी करता येतो. या प्रकारच्या अजस्त्र वाहनात, विमानतळाबाहेरही अत्यंत खडबडीत अशा भूमीवर अथवा रस्त्यांवर सहजतेने चालण्याची क्षमता असते.
इब्राहिम अल्काझी
दिल्लीत खुल्या रंगमंचावर नाट्यप्रयोग करण्याची सुरुवात इब्राहिम अल्काझींनी केली. पुराना किल्ला आणि असेच खुले पटांगण असलेल्या ऐतिहासिक व अन्य इमारतींत अल्काझींचे नाट्यप्रयोग होत असत. अशा प्रकारे झालेल्या नाटकांमध्ये ‘तुघलक’ व ‘अंधायुग’ या नाटकांचे प्रयोग कायमस्वरूपी लक्षात राहणारे ठरले.
इब्राहिम अल्काझींचे शिष्य म्हणून प्रसिद्धीस आलेल्या अभिनेत्यांची आणि दिगदर्शकांची यादी खूप मोठी आहे. अमृता सुभाष, उत्तरा बावकर, एम‌.के.रैना, ओम पुरी, कमलाकर सोनटक्के, जयदेव हट्टंगडी, ज्योती सुभाष, नसरुद्दीन शाह, पंकज कपूर, रोहिणी हट्टंगडी, वामन केंद्रे, सई परांजपे, सुरेखा सीकरी, आणि सुहास जोशी हे त्या यादीतले काही.
विमानतळ अपघाती अग्निशमन वाहन
मानके
नागरी विमानतळांवर आंतरराष्ट्रीय नागरी विमानन संघटना ही याबाबत आवश्यक असणारी किमान मानके ठरविते व काय-काय पद्धती आणि प्रथा वापरायच्या त्याचे निर्देशन करते. राष्ट्रीय नागरी विमानन संस्था त्यांचे देशात याव्यतिरिक्त काय मानके ठरवायचीत हेही निश्चित करु शकते.
इब्राहिम अल्काझी
संदर्भयादी
वर्ग:इ.स. १९२५ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते वर्ग:कालिदास सन्मान पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. २०२० मधील मृत्यू
विमानतळ अपघाती अग्निशमन वाहन
बाह्य दुवे
वर्ग:अग्निशमन सेवा वाहने वर्ग:विमानांच्या आगी वर्ग:विमानोड्डाण सुरक्षा वर्ग:अग्निशमन
सह्याद्री माहात्म्य
सैह्याद्री-माहात्म्य किंवा सैह्याद्रवर्णन हा महानुभावांच्या साती ग्रंथांपैकी एक. कर्ता रवळोबास (हिराइसा हिचा शिष्य). प्रस्तुत काव्यात सह्याद्रीवर वास्तव्य करणाऱ्या व त्यांचे क्रीडास्थान असलेल्या श्रीदत्तात्रेयांचे चरित्र वर्णन केले आहे. ग्रंथात एकूण ५१७ ओव्या आहेत. त्यांत श्रीचक्रधरांचे अवतारकार्य व त्याच्या अनुषंगाने कवीचे आत्मनिवेदनही या काव्यात येते. किंबहुना ह्या दुसऱ्या विषयालाच या काव्यात अधिक जागा मिळाली आहे. महानुभावांच्या साती ग्रंथापैकी सह्याद्रि-वर्णन असलेले हे पहिलेच सर्वस्वी स्वतंत्र असे काव्य आहे, असे अ. ना. देशपांडे यांनी म्हटलेले आहे.
सह्यादि-माहात्म्यच्या एकाहून अधिक पोथ्या उपलब्ध आहेत. त्यांतील डॉ. वि.भि. कोलते यांनी ग्रंथसंपादनासाठी घेतलेली पोथी सकळा ऊर्फ नागरी लिपीत(महानुभावांच्या सकळा, सुंदरी, ब्रज, अंक, मनोहर अशा अनेक सांकेतिक लिप्यांपैकी एकीत) असून, नक्कलकार गोविंदमुनिसुत हा आहे. लेखनसमाप्तिकाल शके १५७० कीलक संमत्सर, आश्विन वद्य सप्तमी असा दिला आहे. मूळ ग्रंथ शके १२५४ ते १२७५ यादरम्यान केव्हातरी लिहिला गेला असावा.
सैह्याद्रवर्णन काव्यातील सह्याद्री म्हणजे माहूरचा डोंगर. हा माहूर डोंगर, महाराष्ट्रातील अजिंठा या डोंगर रांगेची एक शाखा आहे. त्याला पूर्वी सह्य म्हणत असत. हेच श्रीदत्तप्रभूंचे निवासस्थान. त्या स्थानाचे जुने नाव मातापूर. पश्चिम घाटावरील सह्याद्री डोंगराशी या काव्यातील सह्याद्रीचा काही संबंध नाही. सैह्यादी-माहात्म्य हे काव्य, कवीचे वर्णनचातुर्य, त्याची प्रतिभासृष्टी आणि काव्यातला रसाविष्कार या दृष्टीने वाचले तर, रवळोबास हे एक एक प्रतिभावंत कवी होते असे प्रत्ययास येते.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची वर्ग:महानुभावांचे सात ग्रंथ
करंद
करंद हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील अंबरनाथ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:अंबरनाथ तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, १९९२-९३
झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाने मार्च १९९३ दरम्यान एक कसोटी सामना आणि तीन आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळण्यासाठी भारताचा दौरा केला. द्विपक्षीय मालिका खेळण्यासाठी झिम्बाब्वेचा हा पहिला भारत दौरा होता. एकमेव कसोटी सह आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका देखील भारताने ३-० ने जिंकली.
३रा सामना
= संदर्भ आणि नोंदी =
= बाह्यदुवे =
वर्ग:इ.स. १९९३ मधील क्रिकेट वर्ग:झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
शेरबहादुर देउवा
वर्ग:नेपाळचे पंतप्रधान वर्ग:इ.स. १९४६ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
क्रिकेट इंडोनेशिया
क्रिकेट इंडोनेशिया ही इंडोनेशिया देशातील क्रिकेटचे नियमन करणारी संस्था आहे. याचे मुख्यालय जावा बारत येथे आहे. ही २००१ पासून आयसीसीची सदस्य आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:क्रिकेट संघटना क्रिकेट
फिराक गोरखपुरी
रघुपती सहाय (उर्दू: فراق گورکھپوری (ऑगस्ट २८, इ.स. १८९६ गोरखपूर, उत्तरप्रदेश - मार्च ३, इ.स. १९८२ नवी दिल्ली) हे प्रसिद्ध उर्दू साहित्यिक फिराक गोरखपूरी या नावाने प्रसिद्ध आहेत.
जीवन
फिराक गोरखपूरी यांचा जन्म उत्तरप्रदेशमधील गोरखपूर येथे २८ ऑगस्ट इ.स. १८९६ साली झाला होता. त्यांचे शिक्षण अरबी, फारसी आणि इंग्रजी भाषेतून झाले. यांचा विवाह किशोरी देवी यांच्याबरोबर २९ जून इ.स. १९१४ साली झाला. इ.स. १९२० मध्ये आय.सी.एस.ची नोकरी सोडून त्यांनी भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात भाग घेतला होता. त्यासाठी त्यांना दिड वर्षाचा तुरूंगवासही भोगावा लागला होता. तुरुंगवास संपल्यावर पंडित नेहरूंनी त्यांना भारतीय काँग्रेस पक्षाच्या कार्यालयात सचिवपद दिले होते. हे पद सोडल्यानंतर फिराक गोरखपूरी यांनी इ.स. १९३० पासून इ.स. १९५९ पर्यंत अलाहाबाद विश्वविद्यालयात अध्यापक म्हणून काम केले.
साहित्य
उर्दू कवितासंग्रह
कादंबरी
संदर्भ व नोंदी
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेते वर्ग:साहित्य अकादमी पुरस्कार विजेते गोरखपुरी, फिराक गोरखपुरी, फिराक गोरखपुरी, फिराक गोरखपुरी, फिराक
भोपाळ जिल्हा
''हा लेख भोपाळ जिल्ह्याविषयी आहे. भोपाळ शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
भोपाळ जिल्हा भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
तालुके
वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे
नोरोत्तोम पुप्फादेवी
राजकन्या नोरोत्तोम पुप्फादेवी (इंग्लिश: Princess Norodom Buppha Devi) (जानेवारी ८, इ.स. १९४३ - हयात) या कंबोडियाच्या राजकन्या आहेत. या कंबोडीयाचे माजी राजे नोरोत्तोम सिहानुक व त्यांच्या पत्नी न्याक मोन्यांग यांच्या कन्या होत. कंबोडियाचे वर्तमान राजे नोरोत्तोम सिहामोनी यांच्या त्या सावत्रबहीण आहेत.
वर्ग:कंबोडिया
ऋद्धिपुरवर्णन
महानुभावांच्या साती ग्रंथांपैकी एक. कर्ता नारोबास (नारो बहाळिए). गोविंदप्रभूंचे अवतारकार्य ऋद्धिपुरात पार पडले त्याचे वर्णन या ग्रंथात येते. कवीच्या सहृदयत्वाची, आर्ततेची व भक्तिभावाची बैठक काव्यास लागली आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची वर्ग:महानुभावांचे सात ग्रंथ
पोर्तुगीज फुटबॉल २००४-०५ मध्ये
वर्ग:पोर्तुगीज लीगा वर्ग:रिकामी पाने
सामोआ राष्ट्रीय क्रिकेट संघ
बाह्य दुवे
क्रिकेट संघटना वर्ग:रिकामी पाने
पुणे स्टेशन पी.एम.पी.एम.एल. बसस्थानक
पुणे महानगर परिवहन महामंडळाचे पुणे स्टेशन बसस्थानक  महाराष्ट्राच्या पुणे शहरात पुणे रेल्वे स्थानकाजवळ आहे. पुणे महानगर व लगतच्या परिसरात जाण्यासाठीचे हे बस स्थानक आहे. हे स्थानक महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाचे पुणे स्टेशन एस.टी. बसस्थानक याच्या लगतच आहे. पुणे शहर आणि लगतच्या परिसरात जाण्यासाठी येथुन शहर बस सेवा उपलब्ध आहे.
१) रेल्वे स्थानकालगत वाहनतळ इमारत
येथून सुरू होणारे मार्ग: २) जयप्रकाश बस स्थानक (पहिल्या स्थानकासमोर अंदाजे १०० मीटर अंतरावर)
येथून सुरू होणारे मार्ग: ३) पुणे स्टेशन आगार (डेपो) येथील बस स्थानक
येथून सुरू होणारे मार्ग:
वर्ग:पुण्यातील बसस्थानके वर्ग:पुण्यामधील वाहतूक
रोक्साना
रोक्साना किंवा रोक्सेन (इ.स.पू. ३४३ सालापूर्वी - इ.स.पू. ३१०) ही बॅक्ट्रियाच्या राजकुळात जन्मलेली राजकन्या व मॅसिडोनियाचा सम्राट महान अलेक्झांडर याची पत्नी होती. अलेक्स्झांडरापासून हिला चौथा अलेक्झांडर या नावाने पुढे ओळखला गेलेला पुत्र झाला. महान अलेक्स्झांडराच्या मृत्यूनंतर साम्राज्याच्या उत्तराधिकारीपदासाठी उद्भवलेल्या सत्तास्पर्धेत हिचा पुत्रासहित कपटाने खून केला गेला.
बाह्य दुवे
वर्ग:अलेक्झांडर द ग्रेट वर्ग:इ.स.पू. ३१० मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
डेनिस रॉमेडाह्ल
डेनिस रॉमेडाह्ल हा डेन्मार्कचा  व्यावसायिक फुटबॉल खेळाडू  आहे.
वर्ग:डेन्मार्कचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:संदर्भांचे इंग्रजी-मराठी भाषांतर हवे वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
केर्नेल
केर्नेल किंवा केर्नल अथवा गाभा (इंग्लिश: Operating System Kernel, ऑपरेटिंग सिस्टम कर्नेल ;) हा कार्यप्रणालीचा (संचालन प्रणाली) गाभा असतो. गाभा हा बहुतेक सर्व कार्यप्रणालींचा मध्यावर्ती हिस्सा असतो. गाभ्याचे महत्त्वाचे कार्य म्हणजे संगणकाच्या संसाधनांचा योग्य उपयोग करणे तसेच संगणकाच्या वरच्या थरातील विविध उपयोजन सॉफ्टवेअरे आणि खालच्या थरातील हार्डवेर ह्यांच्यात समन्वय साधणे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:संगणक
पोर्तुगीज फुटबॉल २००३-०४ मध्ये
वर्ग:पोर्तुगीज लीगा वर्ग:रिकामी पाने
लाहित
लाहित हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील येवला तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:येवला तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
मांडवी (झरी जामणी)
मांडवी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील झरी जामणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:झरी जामणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
बऱ्हाणपूर जिल्हा
''हा लेख बऱ्हाणपूर(हिंदीत बुरहानपुर) जिल्ह्याविषयी आहे. बऱ्हाणपूर शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
बऱ्हाणपूर जिल्हा भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:बऱ्हाणपूर जिल्हा वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे
फायब्रॉइड्‌स
फायब्रॉइड्‌स म्हणजे काय
फायब्रॉइड्‌स म्हणजे शरीरातल्या संयोजी उतकांमधील तंतुमय पेशींची होणारी अतिरिक्त बिगर कर्करोग प्रकारची वाढ होय. या उतकांतील वाढीमुळे अवयवाबाहेर किंवा अवयवात सामान्यतः गोळी सारखी दिसणारी वाढ दिसून येते. शरीरातील विविध अवयवांमध्ये ही वाढ होणे संभवनीय असते. गर्भाशयातील गाठी (युटेरिन फायब्रॉइड्‌स) म्हणजे गर्भाशयाच्या भिंतींमध्ये होणारी स्नायू, पेशी व इतर ऊतींची वाढ असते. फायब्रॉइड्‌सचा जरी गाठी असा उल्लेख केला असला तरी बहुतांश वेळा त्या कर्करोगाशी संबंधित नसतात. वैद्यकीय परिभाषेत फायब्रॉइड्‌सना युटेरिन लिओम्योमा(Uterine Leiomyoma) असे संबोधले जाते. फायब्रॉइड्‌सची वाढ एकेरी अथवा पुंजक्यात (समूहाने) होऊ शकते. त्या आकाराने अगदी लहान म्हणजे सफरचंदाच्या बी एवढया (एक इंचाहूनही कमी) किंवा द्राक्षाच्या फळाएवढया (आठ इंच अथवा त्याहून अधिक) मोठया असू शकतात.
गर्भाशयातील गाठी (युटेरिन फायब्रॉइड्‌स)
गर्भाशयातील गाठी युटेरिन फायब्रॉइड्‌स ह्या प्रकारच्या सौम्य गाठी असणाऱ्या प्रजननक्षम महिलांचे समाजातले प्रमाण फार मोठे आहे, परंतु या गाठी होण्याची नेमकी कारणे कोणती याचा शोध अद्याप लागलेला नाही. जेव्हा त्या आपली लक्षणे दाखवू लागतात, तेव्हा त्यांसह जगणे असह्य होऊन जाते. फायब्रॉइड्‌स असणाऱ्या सर्वच स्त्रियांमध्ये अशी लक्षणे आढळत नाहीत, पण त्यापैकी काहींना वेदना आणि मासिक पाळीतील अतिरक्तस्राव यांना तोंड द्यावे लागते. फायब्रॉइड्‌समुळे मूत्राशयावर दाब पडून वारंवार लघवीला जावे लागण्याचा त्रासही होऊ शकतो.
गर्भाशयातील गाठी (युटेरिन फायब्रॉइड्‌स) होण्याचे शक्यता असणाऱ्या स्त्रिया
फायब्रॉइड्‌सचा संभाव्य धोका कुणाला असू शकतो यावर अधिक संशोधन सुरू आहे. तरी सध्या उपलब्ध असलेल्या माहितीनुसार –
गर्भाशयातील गाठी (युटेरिन फायब्रॉइड्‌स)चे प्रकार
बहुतेकदा फायब्रॉइईड्‌सची वाढ गर्भाशयाच्या भिंतींमध्ये होते. काही फायब्रॉइड्‌स गर्भाशयाच्या पृष्ठभागावर अथवा गर्भाशयाच्या पोकळीत वाढणाऱ्या देठाच्या आधाराने वाढतात. फायब्रॉइड्‌सची वाढ होण्याच्या जागेनुसार त्यांचे तीन गटांत वर्गीकरण केले जाते.
लक्षणे
बहुतेक फायब्रॉइड्‌स कोणतीच लक्षणे दाखवीत नाहीत, परंतु काही स्त्रियांमध्ये फायब्रॉइड्‌समुळे खालील लक्षणे दिसू शकतात –
गर्भाशयाच्या फायब्रॉइड्‌सची कारणे
फायब्रॉइड्‌सची नेमकी कारणे ठामपणे अजूनतरी कोणासही सापडलेली नाहीत. संशोधकांची याबाबत काही मते आहेत. मुख्यत्वेकरून, फायब्रॉइड्‌स परस्परांवर क्रिया करणाऱ्या अनेक घटकांचा एकत्रित परिणाम आहेत. हे घटक संप्रेरकांशी संबंधित (इस्ट्रोजेन पातळीचा परिणाम), आनुवंशिक (कुटुंबात चालत आलेल्या) वातावरणाचा, अथवा या तीनही घटकांचा संयोग असू शकतात. फायब्रॉइड्‌सची नेमकी कारणे कोणीच ठामपणे सांगू शकत नसल्याने आपल्यालाही त्यांचा आकार वाढण्याची / कमी होण्याची कारणे कळू शकत नाहीत. बव्हंशी फायब्रॉइड्‌सचा आकार वाढण्याची / कमी होण्याची शक्यता रजोनिवृत्तीनंतर कमी होते. परंतु फायब्रॉइड्‌स असणाऱ्या सर्वच स्त्रियांबाबत हे खरे नाही.
कर्करोगात परिवर्तन
फायब्रॉइड्‌स बहुतेक वेळा सौम्य, अथवा कर्करोगाशी संबंधित नसतात, आणि फारच क्वचित (०.१ टक्क्यांहूनही कमी वेळा) कर्करोगात परिवर्तित होतात. फायब्रॉइड्‌स असल्याने महिलेत गर्भाशयाच्या कर्करोगाची शक्यता असेलच असे नाही.
तपासणी पद्धती
एखादी स्त्री डॉक्टरांना गर्भाशय, बीजकोश (अंडाशय) व योनिमार्ग यांच्या तपासणीसाठी भेटते तेव्हाच तिला गर्भाशयाच्या फायब्रॉइड्‌स असल्याचे डॉक्टर सांगू शकतील. अनेकदा, फायब्रॉइड्‌स किती लहान अथवा मोठे आहेत ह्याचे वर्णन डॉक्टर त्यांचा आकार स्त्रीने गर्भधारणा केल्यास होणाऱ्या वाढीव गर्भाशयाच्या आकाराशी तुलना करून सांगतात.
उपचार पद्धती
स्त्रियांनी फायब्रॉइड्‌सवरील सर्वोत्तम उपचाराकरिता. उपचारांचा पर्याय निवडण्यास मदत करण्याकरिता ते अनेक बाबी विचारात घेतात. त्यापैकी काही बाबी खालीलप्रमाणे -
एखाद्या महिलेस एकाहून अधिक प्रकारचे गर्भाशय फायब्रॉइड्‌स असणे यात काही विशेष नाही. फायब्रॉइड्सचे प्रकार, याबरोबरच त्यांचे आकार व त्यांचे स्थान या बाबी उपचारांचा सर्वोत्तम पर्याय ठरविण्यासाठी विचारात घेतल्या जातात. जर एखादीला फायब्रॉइड्‌स असतील, परंतु त्यापासून काही त्रास नसेल, तर तिला कुठल्याही उपचारांची गरज नसू शकते. तिचे डॉक्टर नियमित तपासणीच्या वेळी त्यांचा आकार वाढला आहे काय याची पाहणी करतीलच.
शस्त्रक्रिया
मध्यम अथवा तीव्र स्वरूपाच्या वेदनांसह फायब्रॉइड्‌स असतील तर शस्त्रक्रिया हा त्यांच्यावरील उपचाराचा सर्वोत्तम मार्ग असू शकतो. यातील शस्त्रक्रियांचे खालील प्रकार आहेत.
हिस्टेरेक्टोमी
गर्भाशय काढण्याची शस्त्रक्रिया. ही शस्त्रक्रिया गर्भाशयातील फायब्रॉइड्‌स बरे करण्याचा एकमेव खात्रीचा मार्ग आहे. जेव्हा महिलेचे फायब्रॉइड्‌स लांब असतील, किंवा तिला अतिरक्तस्राव होत असेल आणि ती रजोनिवृत्तीच्या जवळपास असेल अथवा तिची रजोनिवृत्ती उलटून गेली असेल आणि तिला अपत्यप्राप्तीची गरज नसेल अशा वेळी ही शस्त्रक्रिया केली जाते. हिस्टेरेक्टोमीचे त्यातील भेदकपणाच्या वैविध्यानुसार अनेक प्रकार आहेत. काही वेळा, जर फायब्रॉइड्‌स लांब असतील तर महिलेला अशा हिस्टेरेक्टोमीची गरज असते. या शस्त्रक्रियेत पोट छेदून गर्भाशय काढावे लागते. जर फायब्रॉइड्‌स लहान असतील तर, सर्जनला पोटाला छेद घेण्याऐवजी योनिमार्गाद्वारेही गर्भाशयापर्यंत पोचणे शक्य होते.
एन्डोमेट्रिअल अ‍ॅब्लेशन
गर्भाशयच्या पोकळीत पिशवी टाकली जाते, त्यात उच्च तापमानाचा द्रव सोडला जातो. उच्च तापमानामुळे गर्भाशयातील अस्तर नाहीसे होते. गर्भाशयाच्या अंतर्भागातील अस्तर नष्ट झाल्याने अतिरक्तस्त्राव आटोक्यात आणता येतो, पण भविष्यात महिलेला अपत्यप्राप्ती होऊ शकत नाही.
मायोलिसिस
या क्रियेत फायब्रॉइड्‌सना रक्तपुरवठा करणाऱ्या रक्तवाहिन्या नष्ट करण्यासाठी पोटावर लहानसा छेद घेऊन गर्भाशयात विद्युत्‌भारित सुई सरकवली जाते.
युटेरिन फायब्रॉइड एम्बोलायझेशन (यूएफ्ई)
युटेरिन फायब्रॉईड एम्बोलायझेशन (यूएफ्ई)ने गर्भाशय व फायब्रॉइड्‌सना रक्तपुरवठा करणाऱ्या रक्तवाहिन्या तोडल्या जातात. असे केले की गाठींचा आकार घटतो. यूएफ्ई ही पद्धत हिस्टेरेक्टोमी व मायोमेक्टोमीला प्रभावी पर्याय ठरत आहे. बरे होण्याचा कालावधी तुलनेने कमी असून, त्या शस्त्रक्रियांमधे लागतो तसा रक्त बदलावे लागण्याचा धोकाही कमी आहे. अनेक महिला यूएफ्ई करून घेतात व त्याच दिवशी घरीही जातात. यात उपचार केल्या गेलेल्या फायब्रॉइड्‌स मध्ये संसर्ग होण्याचा किंचितसा धोका असतो, परंतु त्यावर प्रतिजैविके देऊन उपचार केले जातात. अलीकडील अभ्यासाद्वारे असे लक्षात आले आहे की यूएफ्ई पश्चात फायब्रॉइड्‌सची बहुधा पुनर्वाढ होत नाही, अर्थात याबाबत मोठ्या प्रमाणात आणि दीर्घकाल केलेल्या निरीक्षणांची गरज आहे. यूएफ्ईने सर्वच फायब्रॉइड्‌सवर उपचार केले जाऊ शकत नाहीत. फायब्रॉइड्‌स या उपचारांना योग्य तो प्रतिसाद देतील याची खात्री करून घेण्यासाठी सर्वच रुग्णांची प्रथम अल्ट्रासाउंड अथवा एमआरआय तपासणी करणे जरुरीचे आहे. डॉक्टर यूएफ्ई करण्यासाठी किरणोत्सार तज्ज्ञांना मध्यस्थ म्हणून पाचारण करतात. यूएफ्ईकरिता सर्वोत्तम उमेदवार अशा महिला आहेत, की जांना
एक्सअ‍ॅब्लेट? २००० प्रणाली
एक्सअ‍ॅब्लेट? २००० हे एक वैद्यकीय उपकरण आहे. त्यात श्रवणातीत ध्वनिलहरींचा (अल्ट्रासाउंड) वापर करून चुंबकीय अनुनाद प्रतिमा (मॅग्नेटिक रेझोनन्स इमेज) मिळवून गर्भाशयातील फायब्रॉइड्‌सचा वेध घेतात व त्यांना नष्ट करतात. ज्यांना अपत्यप्राप्ती झाली आहे अथवा भविष्यात गर्भधारणा करावयाची नाही अशाच महिलांवर हे यंत्र वापरतात. एक्सअ‍ॅब्लेट? २०००. ही एक अ-भेदक शस्त्रक्रिया आहे. ही गर्भाशय सुटे करते आणि मायोमेक्टॉमी, हिस्टेरेक्टॉमी, सावध प्रतीक्षा, संप्रेरक चिकित्सा अथवा युटेरिन फायब्रॉइड एम्बोलायझेशन (यूएफ्ई)ला पर्याय आहे. एक्सअ‍ॅब्लेट दोन प्रणालींचा संयोग आहे. रुग्णाची शरीररचना तपासण्याकरिता व उपचार केल्या जाणाऱ्या फायब्रॉइड्‌स ऊतींचे आकारमान मापण्याकरिता. उष्णता दिल्यावर गर्भाशयाच्या ऊतींचे तापमान नियंत्रित करण्याकरिता चुंबकीय अनुनाद प्रतिमा (मॅग्नेटिक रेझोनन्स इमेजिंग – एमआरआय) यंत्र, आणि एकवटलेल्या श्रवणातीत ध्वनिलहरी (अल्ट्रासाउंड)चा झोत वापरतात. हा झोत उच्च वारंवारितेच्या व उच्च ऊर्जेच्या ध्वनिलहरींचा वापर करून फायब्रॉइड्सच्या ऊती तापवितो आणि नष्ट करतो.
मकरसंक्रांत
भारत हा कृषीप्रधान देश आहे. व ज्याप्रमाणे या भारत देशात अनेक सण- समारंभ साजरे केले जातात. त्याचप्रमाणे मकरसंक्रांत हा जानेवारी महिन्यात व हिंदू पंचांगाप्रमाणे पौष या दहाव्या मराठी महिन्यात येणारा शेती संबंधित सण असून सौर कालगणनेशी संबंधित असा हा महत्त्वाचा भारतीय सण आहे. या दिवसांमध्ये शेतांत आणि मळ्यांमध्ये आलेल्या धान्याचे वाण स्त्रिया एकमेकांना देतात. हरबरे, ऊस, बोरे, गव्हाच्या ओंब्या, तीळ अशा गोष्टी सुगडात भरून त्या देवाला अर्पण करतात. बायका उखाणे घेतात. व एकमेकांना "तिळगूळ घ्या, गोड गोड बोला" असं म्हणतात.
मकर संक्रांतीला महाराष्ट्रात नुसतेच संक्रांत म्हणतात. मकर संक्रांती (उत्तरायण/ माघी/ संक्रांती), ज्याला पश्चिम बंगालमध्ये मोकोर सोनक्रांती म्हणूनही ओळखले जाते आणि नेपाळमध्ये माघे संक्रांती, येथे 'संक्रांती' म्हणजे 'हस्तांतरण', हा दिवस सूर्याचा मकर राशीत संक्रमण दिवस मानला जातो. आता हिंदू दिनदर्शिकेमध्ये सूर्य उत्तरेकडे सरकतो. सूर्य या देवतेला समर्पित, अनेक स्थानिक बहु-दिवसीय उत्सव संपूर्ण भारतात आयोजित केले जातात. ग्रेगोरियन दिनदर्शिकेनुसार जानेवारी महिन् सुसंगत सूर्य मकर राशीत प्रवेश करतो तो दिवस दरवर्षी साजरा केला जातो. सूर्याच्या मकर राशीत प्रवेशाचा तो पहिला दिवस आहे. लीप वर्षांमध्ये एक दिवस जोडल्यामुळे, मकर संक्रांतीची तारीख थोडी बदलू शकते. लीप वर्षात ते 15 जानेवारीला येते, अन्यथा 14 जानेवारीला.
मकर संक्रांतीशी संबंधित सण आसाममध्ये माघ बिहू, पंजाबमध्ये माघी, हिमाचल प्रदेशात माघी साजी, जम्मूमध्ये माघी संग्रांद किंवा उत्तरायण, हरियाणामध्ये सक्रत, राजस्थानमध्ये सकरत, मध्य भारतात सुकरात, पोंगल अशा विविध नावांनी ओळखले जातात. तामिळनाडूमध्ये उत्तरायण, गुजरात आणि उत्तर प्रदेश, उत्तराखंडमध्ये घुघुटी, बिहारमध्ये दही चुरा, ओडिशामध्ये मकर संक्रांती, कर्नाटक, महाराष्ट्र, गोवा, पश्चिम बंगाल (ज्याला पौष संक्रांती देखील म्हणतात), उत्तर प्रदेश (खिचडी संक्रांती देखील म्हणतात), उत्तराखंड (ज्याला उत्तरायणी देखील म्हणतात) किंवा सोप्या भाषेत, आंध्र प्रदेश आणि तेलंगणामधील संक्रांती, माघे संक्रांती (नेपाळ), सोंगक्रान (थायलंड), थिंगयान (म्यानमार), मोहन सोंगक्रान (कंबोडिया), आणि शिशूर सेनक्राथ (काश्मीर).
मकर संक्रांती सामाजिक सण जसे की रंगीबेरंगी सजावट, ग्रामीण मुलांनी घरोघरी जाणे, गाणी गाणे आणि काही भागात भेटवस्तू मागणे, मेळे, नृत्य, पतंग उडवणे, बोनफायर आणि मेजवानी यांसारख्या सामाजिक उत्सवांनी साजरी केली जाते. इंडोलॉजिस्ट डायना एल. एक यांच्या मते मघा मेळ्याचा उल्लेख हिंदू महाकाव्य महाभारतात आहे. अनेक निरीक्षक पवित्र नद्या किंवा तलावांवर जातात आणि सूर्याला धन्यवाद देण्यासाठी स्नान करतात. दर बारा वर्षांनी, हिंदू कुंभमेळ्यासह मकर संक्रांत पाळतात - जगातील सर्वात मोठ्या सामूहिक तीर्थक्षेत्रांपैकी एक, अंदाजे 60 ते 100 दशलक्ष लोक या कार्यक्रमाला उपस्थित राहतात. या कार्यक्रमात, ते सूर्याला प्रार्थना करतात आणि गंगा आणि यमुना नदीच्या प्रयागराज संगमावर स्नान करतात, ही परंपरा आदि शंकराचार्यांना दिली जाते.
भौगोलिक संदर्भ
दरवर्षी २१-२२ डिसेंबरला सूर्याची किरणे पृथ्वीच्या साडेतेवीस दक्षिण या अक्षांशावर लंबरूपात पडतात आणि त्या दिवसापासून सूर्याचे उत्तरायण सुरू होते. इसवी सनाच्या सुरुवातीच्या वर्षांत सूर्य त्याच सुमारास मकर राशीमध्ये संक्रमण (प्रवेश) करीत असे, त्यामुळे साडेतेवीस दक्षिण या अक्षवृत्ताला मकरवृत्त म्हणू लागले. पुढच्या काळात सूर्याच्या उत्तरायणाची सुरुवात २१-२२ डिसेंबरलाच होत राहिली, तरी पृथ्वीच्या परांचन गतीमुळे सूर्याच्या मकरसंकमणाची तारीख पुढेपुढे जात राहिली. साहजिकच हिंदूंच्या मकरसंक्रांत या सणाची तारीख बदलत राहिली.
मकरसंक्रांतीच्या बदलत गेलेल्या तारखा
इंग्लिश महिन्यानुसार हा दिवस बहुधा १४ जानेवारी रोजी येतो. परंतु दर काही वर्षांनी ही इंग्रजी तारीख एकएक दिवस पुढे जाते. उदा०
इसवी सन १६०० : ९ जानेवारी (पौष कृष्ण अष्टमी शके १५२१)
इसवी सन १७०० : १० जानेवारी (प़ौष कृष्ण षष्ठी शके १६२१)
इसवी सन १८०० : ११ जानेवारी (पौष पौर्णिमा शके १७२१)
इसवी सन १८५० : १२ जानेवारी (पौष कृष्ण चतुर्दशी शके १७७१)
सन १९०० ते २१०० या वर्षांतील मकरसंक्रांतीच्या तारखा अश्या होत्या किंवा असणार आहेत :-
१३ जानेवारी : सन १९००,१९०२, १९०५, १९०९, १९१३, १९१७, १९२१, १९२५ आणि १९२९.
१५ जानेवारी : सन १९७२, १९७६, १९८०, १९८४, १९८८, १९९२, १९९६, २०००, २००४, २००८, २०११-१२, २०१५-१६, २०१९-२०, २०२३-२४, २०२७-२८, २०३१-३२, २०३५-३६, २०३९-४०, २०४३-४४, २०४७-४८, २०५०-५१-५२, २०५४-५५-५६, २०५८-५९-६०, २०६२-६३-६४, २०६६-६७-६८, २०७०-७१-७२, २०७४-७५-७६, २०७८-७९-८०, २०८२-८३-८४ आणि २०८६ ते २१००.
स्तन ग्रंथी
स्तन ग्रंथी सस्तन प्राण्यांमधील एक एक्क्रोरीन ग्रंथी असते ज्याद्वारा लहान मुलामुलींचे पोषण करण्यासाठी दूध तयार होते. सस्तन प्राण्यांना त्यांचे नाव लॅटीन शब्द मॅमा या शब्दापासून मिळाले. ज्याचा अर्थ स्तन होतो.
मकरसंक्रांत
मकरसंक्रांतीच्या बदलत गेलेल्या तारखा
१६ जानेवारी २१५० (पौष कृष्ण तृतीया शके २०७१)
स्तन ग्रंथी
अधिक प्रतिमा
वर्ग:शरीर वर्ग:शरीरशास्त्र वर्ग:महिला वर्ग:जीवशास्त्र
मकरसंक्रांत
मकरसंक्रांतीच्या बदलत गेलेल्या तारखा
१७ जानेवारी २२०० (पौष शुक्ल प्रतिपदा शके २१२१)
१८ जानेवारी २२५० (पौष शुक्ल चतुर्दशी शके २१७१)
१९ जानेवारी २३०० (पौष कृष्ण त्रयोदशी शके २२२१)
२० जानेवारी २४०० (पौष कृष्ण नवमी शके २३२१)
२१ जानेवारी २५०० (पौष कृष्ण पंचमी शके २४२१)