cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
मराठी भाषेतील पारायण ग्रंथ
पारायण ग्रंथातील जातीयता आणि अस्पृश्यता
मग म्हणती सकळ मुनि । विश्वामित्र ब्रह्मज्ञानी । ब्रह्मऋषी म्हणोनि । झाला त्रिभुवनी प्रख्यात ॥५९॥
या कारणे तव देह । विसर्जावा जन्म इह । अनुतप्त तव भाव । ब्रह्मकुल भाविसी ॥१६०॥
ऐसे त्या पतितासी । बोधिता गुरू परियेसी । लाधले सुख त्यासी । त्याच्या मानसी न ये काही ॥६१॥
निधान सापडे दरिद्र्यासी । तो का सांडील संतोषी । अमृत सापडता रोग्यासी । का सांडील जीवित्व ॥६२॥
इतुके होता ते अवसरी । आली त्यांची पुत्रनारी । म्हणो लागले अपस्मारी । म्हणोनि आलो धावत ॥६५॥
जवळ येता स्त्रियेसी । स्पर्शो नको म्हणे तिसी । कोपेकरोनि मारावयासी । जात असे तो पतित ॥६६॥
दुःख करी ती भार्या । दुरुनी नमे गुरूपाया । पति माते सोडोनिया । जातो आता काय करू ॥६७॥
कन्या पुत्र मज बहुत । तया कोण पाळित । आम्हा सांडोनि जातो किमर्थ । सांगा तयासी स्वामिया ॥६८॥
ऐकोनि तियेचे वचन । गुरू बोलती हासोन । त्या नराते बोलावून । सांगताती परियेसा ॥१७०॥
गुरू म्हणती पतितासी । जावे आपुल्या घरासी । पुत्रकलश क्षोभता दोषी । तूते केवी गति होय ॥७१॥
या संसारी जन्मोनिया । संतोषवावे इंद्रिया । मग पावे धर्मकाया । तरीच तरे भवार्णव ॥७२॥
या कारणे पूर्वीच जाणा । न करावी आपण अंगना । करोनि तिसी त्यजिता जाणा । महादोष बोलिजे ॥७३॥
श्रीगुरुवचन ऐकोन । विनवीतसे कर जोडून । केवी होऊ जातिहीन । ज्ञान होवोनि मागुती ॥७५॥
श्रीगुरू मनी विचारिती । याचे अंगी असे विभूति । प्रक्षाळावे लुब्धका-हाती । अज्ञानत्व पावेल ॥७६॥
ऐसे मनी विचारूनि । सांगती शिष्यासी बोलावोनि । एका लुब्धका पाचारोनि । आणा अतित्वरेसी ॥७७॥
तया ग्रामी द्विज एक । करी उदीम वाणिक । तयाते पाचारिती ऐक । तया पतितासन्निध ॥७८॥
आज्ञा होता ब्राह्मण । आला उदक घेऊन । त्यावरी घालिता तत्‌क्षण । गेली विभूति धुवोनि ॥८०॥
विभूति धूता पतिताचे । झाले अज्ञान मन त्याचे । मुख पाहता स्त्री-पुत्रांचे । धावत गेला त्याजवळी ॥८१॥
आलिंगोनिया पुत्रासी । भ्रांति म्हणे त्यासी । का आलो या स्थळासी । तुम्ही आला कवण कार्या ॥८२॥
ऐसा मनी विस्मय करीत । निघोनि घरा गेला पतित । सांगितला वृत्तान्त । विस्मय सर्व करिताती ॥८३॥
इतुके झाले कौतुक । पहाती नगरलोक । विस्मय करिती सकळिक । म्हणती अभिनव काय झाले ॥८४॥
त्रिविक्रमभारती मुनि । जो का होता गुरुसन्निधानी । पुसतसे विनवोनि । ऐका श्रोते एकचित्ते ॥८५॥
त्रिविक्रम म्हणे श्रीगुरूसी । होतो संदेह मानसी । निरोप द्यावा कृपेसी । विनंती एक अवधारा ॥८६॥
महापतित जातिहीन जाण । तयाते दिधले दिव्यज्ञान । अंग धुता तत्‌क्षण । गेले ज्ञान केवी त्याचे ॥८७॥
ऐसे पुत्र त्रिविक्रम यति । श्रीगुरू तया निरोपिती । त्याचे अंगाची विभूति । धुता गेले ज्ञान त्याचे ॥८९॥
ऐसे विभूतीचे महिमान । माहात्म्य असे पावन । सांच होय ब्रह्म पूर्ण । भस्ममहिमा अपार ॥१९०॥
गुरुवचन ऐकोनि । विनवीतसे त्रिविक्रम मुनि । देव गुरुशिरोमणि । भस्ममहिमा निरोपावा ॥९१॥
सिद्ध म्हणे शिष्यासी । भस्ममहिमा परियेसी । गुरू सांगता विस्तारेसी । एकचित्ते अवधारा ॥९२॥
म्हणोनि सरस्वतिगंगाधर । गुरुचरित्रविस्तार । ऐकता होय मनोहर । सकळाभीष्टे साधती ॥९३॥
पुढील कथा पावन । सांगे सिद्ध विस्तारोन । महाराष्ट्रभाषेकरून । सांगे सरस्वती गुरुदास ॥९४॥
इति श्रीगुरुचरित्रपरमकथाकल्पतरौ श्रीनृसिंहसरस्वत्युपाख्याने सिद्धनामधारकसंवादे कर्मविपाककथनं नाम अष्टाविंशोऽध्यायः ॥२८॥ ....वेद शिकवी शूद्रासी । चांडालयोनी जन्म पावे ....द्रव्य घेउनी शूद्राकरी । अध्ययन सांगे द्विजवरी । अन्न वर्जावे तया घरी ।....... समस्त जातीस करी शरण । तोचि चांडाळ होय जाण । घेऊ नये त्याचे अन्न । नमन न करी विप्रासी ॥८८॥ अगत्य जाणे परान्नासी । न बोलाविता जाय संतोषी । जाता होती महादोषी । शूद्रे बोलाविता जाऊ नये ॥१॥ स्पर्श चांडाळा होता । जलस्नाने होय शुचिता । शूद्राचा स्पर्श होता । उपस्नान करावे ॥८७॥
पारायण ग्रंथातील स्त्रीयांना कमी लेखणाऱ्या भूमीका
या ग्रंथाची अजूनही बेकायदेशीर सामूहिक पारायणे होतात.हे संदर्भ पहा पुढील वृत्तपत्रीय बातमी पहा: दत्त जयंतीनिमित्त जिल्ह्यात विविध ठिकाणी कार्यक्रम ऐक्य समूह Sunday, December 04, 2011 AT 02:32 AM (IST) ....... "दिंडोरी प्रणित श्री स्वामी समर्थ सेवा केंद्रामार्फत  दि. 4 ते दि. 11 या कालावधीत श्री दत्त जयंती नामजप व श्री गुरुचरित्र पारायण सप्ताह सामुदायिक साजरा केला जाणार आहे." समाज अंधश्रद्धेबाबत जाती पातींच्या पलिकडे जाऊन कसा पोखरलेला आहे बातमीतील पुढचा गमतीचा भागही पहा " .......तडवळे येथे धार्मिक कार्यक्रम :तडवळे, ता. खटाव येथे शनिवार, दि.10 रोजी  श्री दत्त जयंती सोहळा साजरी करण्यात येणार असल्याची माहिती दलितमित्र जगन्नाथ फाळके (गुरुजी) यांनी दिली. " गुरुजी असलेले दलितमित्र तेवढेच पुढाकार घेण्यात शिल्लक होते.......
.....यांहूनि आणिक ख्याता । लोपामुद्रा पतिव्रता । ऐका समस्त देवगण म्हणतां । बृहस्पति सांगतसे ॥३१॥
पतिव्रतेचें आचरण । सांगे गुरु विस्तारोन । पुरुष जेवितां प्रसाद जाण । मुख्य भोजन स्त्रियेसी ॥३२॥
आणिक सेवा ऐशी करणें । पुरुष देखोनि उभें राहणें । आज्ञेविण बैसों नेणे । अवज्ञा न करणें पतीची ॥३३॥
दिवस अखंड सेवा करणे अतिथि येतां पूजा करणें । पतिनिरोपावीण न जाणें । दानधर्म न करावा ॥३४॥
पतीची सेवा निरंतरीं । मनीं भाविजे हाचि हरि । शयनकाळी सर्व रात्रीं । सेवा करावी भक्तींसी ॥३५॥
पति निद्रिस्त झाल्यावरी । आपण शयन कीजे नारी । चोळी तानवडे ठेवावीं दुरी । तेणें पुरुषशरीर स्पर्शू नये ॥३६॥
स्पर्शे चोळी पुरुषासी । हानि होत आयुष्यासी । घेऊं नये नांव त्यासी । पति-आयुष्य उणें होय ॥३७॥
स्नान करूनि त्वरित । पूजूनि घ्यावें पतितीर्थ । चरणी मस्तक ठेवोनि यथार्थ । शिवासमान भावावें ॥३९॥
असतां ग्रामीं गृहीं पुरुष । सर्व शृंगार करणें हर्ष । ग्रामा गेलिया पुरुष । शृंगार आपण करुं नये ॥४०॥
पति निष्ठुर बोले जरी । आपण कोप कदा न करी । क्षमा म्हणोनी चरण धरी । राग न धरी मनांत ॥४१॥
पति येतां बाहेरुनी । सामोरी जाय तेक्षणी । सकळ कामें त्यजूनि । संमुख जाय पतिव्रता ॥४२॥
काय निरोप म्हणोनि । पुसावें ऐसें वंदोनि । जें वसे पतीच्या मनीं । त्याचपरी रहाटे ॥४३॥
पतिव्रतेचें ऐसें लक्षण । सांगेन ऐका देवगण । बहिर्द्वारी जातां जाण । अनेक दोष परियेसा ॥४४॥
बहिर्द्वारीं जाणें जरी । पाहूं नये नरनारीं । सवेंचि परतावें लवकरी । आपुले गुही असावें ॥४५॥
जरी पाहे बहिद्वारीं । उलूकयोनी जन्मे नारी । याच प्रकारे निर्धारी । पातिव्रत्य लोपामुद्रेचें ॥४६॥
लोपामुद्रा पतिव्रता । बाहेर न वचे सर्वथा । प्रातःकाळ जो का होता । सडासंमार्जन करीतसे ॥४७॥
अनुष्ठानाहूनि पति येतां । सकळ आयती करी तत्त्वतां । धरोनि पतीच्या चित्ता । पतीसवें रहाटे ती ॥४९॥
पुरुषाचें उच्छिष्ट भोजन । मनोभावें करणें आपण । नसतां पुरुष ग्रामीं जाण । घ्यावा अतिथिधेनुप्रसाद ॥५०॥
अतिथीसी घालावे अन्न । अथवा धेनूतें पूजोन । भोजन करावें सगुण । पतिव्रता परियेसा ॥५१॥
गृह निर्मळ निरंतर करी । निरोपावेगळा धर्म न करी । व्रतोपवास येणेपरी । निरोपावेगळे न करी जाणा ॥५२॥
उत्साह होता नगरात । कधी पाहू न म्हणत । तीर्थयात्राविवाहार्थ । कधीही न वचे परियेसा ॥५३॥
पुरुष संतोषी असता जरी । दुश्चित नसावी त्याची नारी । पुरुष दुश्चित असता जरी । आपण संतोषी असो नये ॥५४॥
ऐसे चारी दिवसांवरी । आचरावे तिये नारी । सुस्नात होता ते अवसरी । पुरुषमुख अवलोकिजे ॥५६॥
जरी नसे पुरुष भवनी । त्याचे रूप ध्यावे मनी । सूर्यमंडळ पाहोनि । घरात जावे पतिव्रते ॥५७॥
पुरुषआयुष्यवर्धनार्थ । हळदीकुंकुम लाविजे ख्यात । सेंदूर काजळ कंठसूत्र । फणी माथा असावी ॥५८॥
तांबूल घ्यावे सुवासिनी । असावी तिचे माथा वेणी । करी कंकणे तोडर चरणी । पुरुषासमीप येणेपरी ॥५९॥
न करी इष्टत्व शेजारणीशी । रजकस्त्रीकुंटिणीसी । जैनस्त्रीद्रव्यहीनेसी । इष्टत्व करिता हानि होय ॥६०॥
पुरुषनिंदक स्त्रियेसी । न बोलावे तियेसी । बोलता दोष घडे तिसी । पतिव्रतालक्षण ॥६१॥
सासू श्वशुर नणंद वहिनी । दीरभावाते त्यजुनी । राहता वेगळेपणी । श्वानजन्म पावती ॥६२॥
अंग धुवो नये नग्नपणे । उखळमुसळावरी न बैसणे । पाई विवरल्यावीण जाणे । फिरू नये पतिव्रते ॥६३॥
पतीसवे विवाद । करिता पावे महाखेद । पतिअंतःकरणी उद्वेग । आपण कदा करू नये ॥६५॥
जरी असे अभाग्य पुरुष । नपुसक जरी असे देख । असे व्याधिष्ठ अविवेक । तरी देवासमान मानावा ॥६६॥
तैसा पुरुष असेल जरी । तोचि मानावा हरि । त्याचे बोलणे रहाटे तरी । परमेश्वरा प्रिय होय ॥६७॥
पतीचे मनी जी आवडी । तैसीच ल्यावी लेणी लुगडी । पति दुश्चित्त असता घडी । आपण श्रृंगार करू नये ॥६८॥
सोपस्कार पाहिजे जरी । न सांगावे आपण नारी । असता कन्या पुत्र जरी । तयामुखी सांगावे ॥६९॥
जरी नसेल जवळी कोण । वस्तूची दाखवावी खूण । अमुक पाहिजे म्हणोन । निर्धार करोनि न सांगिजे ॥७०॥
तीर्थयात्रे जाती लोक । म्हणूनि न गावे कौतुक । पुरुषाचे पादोदक । तेचि तीर्थ मानावे ॥७२॥
भागीरथीसमान देख । पतिचरणतीर्थ अधिक । पतिसेवा करणे मुख । त्रयमूर्ति संतुष्टती ॥७३॥
व्रत करणे असेल मनी । ते पुरुषा करावे पुसोनि । आत्मबुद्धी करिता कोणी । पति-आयुष्य उणे होय ॥७४॥
आणिक जाय नरकाप्रती । पति घेवोनि सांगाती । ऐसे बोलती वेदश्रुति । बृहस्पति सांगतसे ॥७५॥
पतीस क्रोधे उत्तर देती । श्वानयोनी जन्म पावती । जंबुक होवोनि भुंकती । ग्रामासन्निध येऊन ॥७६॥
नित्य नेम करणे नारी । पुरुष-उच्छिष्ट भोजन करी । पाद प्रक्षालोनि तीर्थधारी । घेवोनि तीर्थ जेवावे ॥७७॥
पति प्रत्यक्ष शंकर । काम्य होती मनोहर । पावे ती वैकुंठपुर । पतिसहित स्वर्गभुवना ॥७८॥
जावो नये वनभोजनासी । अथवा शेजारीगृहासी । इष्टसोयरे म्हणोनि हर्षी । प्रतिदिनी न जावे ॥७९॥
आपुला पुरुष दुर्बल किती । समर्थाची न करावी स्तुति । पति असता अनाचाररीती । आपण निंदा करू नये ॥८०॥
कैसा तरी आपुला पति । आपण करावी त्याची स्तुति । तोचि म्हणावा लक्ष्मीपति । एकभावे करोनिया ॥८१॥
सासूश्वशुर पुरुषांपुढे । नेटे बोलो नये गाढे । हासो नये त्यांपुढे । पति-आयुष्य उणे होय ॥८२॥
सासूश्वशुर त्यजून आपण । वेगळे असू म्हणे कवण । ऋक्षयोनी जन्मोन । अरण्यात हिंडेल ॥८३॥
पुरुष कोपे मारी जरी । मनी म्हणे हा मरो नारी । जन्म पावेल योनी व्याघ्री । महाघोर अरण्यात ॥८४॥
तोही जन्मी सोडोनि । उपजे वाघुळाचे योनी । आपुली विष्ठा आपण भक्षुनी । वृक्षावरी लोंबतसे ॥८६॥
पतिसंमुख निष्ठुर वचनी । उत्तर देती कोपोनि । उपजे मुकी होऊनि । सप्तजन्म दरिद्री ॥८७॥
पुरुष दुजी पत्‍नी करी । तिसी आपण वैर धरी । सप्त जन्मांवरी । दुर्भाग्यता होय अवधारा ॥८८॥
पुरुषावरी दुसरिया । दृष्टि ज्या करिती आवडिया । पतिता घरी जन्म पावोनिया । दुःखे सदा दारिद्र्य भोगिती ॥८९॥
पुरुष येता बाहेरुनी । संमुख जावे भामिनी । उदके पाद प्रक्षालुनी । विंझणा वारिजे श्रमहार ॥९०॥
पादसंवाहन भक्तीसी । मृदु वाक्य बोलिजे पतीसी । पुरुष होता संतोषी । त्रिमूर्ति संतोषती ॥९१॥
काय देती माता पिता । नेदी इष्टवर्ग बंधु भ्राता । इहपराची जोडी देता । पुरुष नारीचा देव जाण ॥९२॥
गुरू देव तीर्थे समस्ती । सर्व जाणावा आपुला पति । ऐसा निश्चय ज्यांच्या चित्ती । पतिव्रता त्याचि जाणा ॥९३॥
जीव असता शरीरासी । पवित्र होय समस्तांसी । जीव जाता क्षणे कैसी । कदा प्रेता नातळती ॥९४॥
तैसा पति प्राण आपला । पति नसता अशुचि तिला । या कारणे पतिच सकळा । प्राण आपुला जाणावा ॥९५॥
ग्रामास जाता परियेसी । विधवा भेटता संमुखेसी । मरण सांगे सत्य त्यासी । पुत्रासी अशुभ नव्हे जाणा ॥९७॥
तिच्या आशीर्वादे आपण । मंगळ न होय सत्य जाण । तिचा हो का शाप मरण । तिसी कोणी बोलू नये ॥९९॥
या कारणे पतिव्रता । बरवे पुरुषासवे जाता । सर्व वैभव देहासहिता । केवी जाई परियेसा ॥१००॥
चंद्रासवे चांदणी जैसी । मेघासवे वीज कैसी । मावळता सवेचि जातसे । पतीसवे तैसे जावे ॥१॥
पुरुष प्रेत झालियावरी । सहगमना जाता ते नारी । एकेक पाउली निर्धारी । अश्वमेघसहत्रपुण्य ॥३॥
पापी पुरुष असेल जाण । त्यासी आले जरी मरण । यमदूत नेती बांधून । नरकाप्रती परियेसा ॥४॥
पतिव्रता त्याची नारी । जरी सहगमन करी । जैसी सर्पासी नेती घारी । तैसी पतीते स्वर्गा नेई ॥५॥
सहगमन केलियावरी । पाहूनि यमदूत पळती दूरी । पतीसी सोडोनि सत्त्वरी । जाती यमदूत आपले पुरासी ॥६॥
पतिव्रताशिरोमणी । बैसविती विमानी । पावविती स्वर्गभुवनी । देवांगना ओवाळिती ॥७॥
यमदूत त्वरे पळती । काळाची न चाले ख्याती । पतिव्रता देखताचि चित्ती । भय वाटे म्हणताती ॥८॥
नक्षत्रे भिती पाहता तियेसी । आपुले स्थान घेईल ऐसी । जाय स्वर्गभुवनासी । पतीसहित परियेसा ॥११०॥
येणेपरी स्वर्गभुवनी । जाय नारी संतोषोनि । आपुले पतीस घेऊनि । राहे स्वर्गी निरंतर ॥११॥
तीन कोटि रोम तिसी । स्वदेह देता अग्नीसी । त्याची फळे असती कैशी । एकचित्ते ऐकावे ॥१२॥
एकेक रोम रोमासी । स्वर्गी राहे शतकोटि वर्षी । पुरुषासवे स्वानंदेसी । पतिव्रता राहे तेथे ॥१३॥
ऐसे पुण्य सहगमनासी । कन्या व्हावी ऐशी वंशी । बेचाळीस कुळे कैसी । घेऊन जाय स्वर्गाते ॥१४॥
धन्य तिची मातापिता । एकवीस कुळे उद्धरिता । धन्य पुरुषवंश ख्याता । बेचाळीस उद्धरिले ॥१५॥
ऐसे पुण्य सहगमनासी । पतिव्रतेच्या संगतीसी । आणिक सांगेन विस्तारेसी । देवगुरू म्हणतसे ॥१६॥
असेल नारी दुराचारी । अथवा व्याभिचारकर्म करी । त्याचे फळ अतिघोरी । एकचित्ते परियेसा ॥१७॥
उभय कुळे बेचाळिस । जरी असतील स्वर्गास । त्यासी घेउनि नरकास । प्रेमे जाय परियेसा ॥१८॥
भूमिदेवी ऐसे म्हणे । पतिव्रतेच्या पवित्र चरणे । आपणावरी चालता क्षणे । पुनीत मी म्हणतसे ॥१२०॥
सूर्य चंद्र ऐसे म्हणती । आपली किरणे ज्योती । जरी पतिव्रतेवरी पडती । तरी आपण पावन होऊ ॥२१॥
वायु आणि वरुण । पतिव्रतेचिया स्पर्शाकारणे । पावन होऊ म्हणोन । स्पर्शे पुनीत होती ते ॥२२॥
घरोघरी स्त्रिया असती । काय करावी लावण्यसंपत्ति । जिचेनि वंश उद्धरती । तैसी स्त्री असावी की ॥२३॥
ज्याचे घरी पतिव्रता । दैवे आगळा तो तत्त्वता । करावे सुकृत जन्मशता । तरीच लाभे तैशी सती ॥२४॥
चतुर्विध पुरुषार्थ देखा । स्त्रियेच्या संगती लाघे लोका । पतिव्रता सती अधिका । पुण्यानुसार लाभे जना ॥२५॥
ज्याचे घरी नाही सती । पुण्ये त्यासी काही न घडती । यज्ञादि कर्मे ख्याति । सती असता होती जाण ॥२६॥
सती नसे ज्याचे घरी । त्यासी अरण्य नाही दूरी । वृथा जन्मोनि संसारी । कर्मबाह्य तोचि जाणा ॥२७॥
स्त्रियेवीण असेल नर । तयासी न साधे कर्माचार । कर्महीन देव पितर । कर्मार्ह नव्हे कदा ॥२९॥
पुण्य जोदे गंगास्नानी । त्याहूनि पतिव्रतादर्शनी । महापापी होय पावन । सप्त जन्म पुनीत ॥१३०॥
पतिव्रतेचा आचार । सांगे पतिव्रतेसी योगेश्वर । म्हणे सरस्वतीगंगाधर । सांगे बृहस्पति देवगुरु ॥३१॥
सिद्ध म्हणे नामधारकासी । गुरुचरित्र पुण्यराशी । ऐकता पावती सद्गतीसी । म्हणे सरस्वतीगंगाधर ॥३२॥
इति श्रीगुरुचरित्रामृत । पतिव्रतानिरूपण विख्यात । ऐकता होय पुनीत । जे जे चिंतिले पाविजे ॥३३॥
वर्ग:मराठी साहित्य
मुक्तसर जिल्हा
''हा लेख मुक्तसर जिल्ह्याविषयी आहे. मुक्तसर शहराबद्दलचा लेख येथे आहे.''
मुक्तसर हा भारताच्या पंजाब राज्यातील जिल्हा आहे. याचे प्रशासकीय केंद्र मुक्तसर येथे आहे.
तालुके
वर्ग:मुक्तसर जिल्हा वर्ग:पंजाबमधील जिल्हे
शहीद भगतसिंग नगर जिल्हा
वर्ग:शहीद भगतसिंग नगर जिल्हा वर्ग:पंजाबमधील जिल्हे
मिरापूर
मिरापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील नेर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:नेर तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
उत्खनन (निःसंदिग्धीकरण)
उत्खनन या शब्दाशी संबंधित खालील लेख उपलब्ध आहेत :
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
फिनलंड राष्ट्रीय क्रिकेट संघ
फिनलंड क्रिकेट संघ हा फिनलंड देशाचे आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये प्रतिनिधित्व करणारा राष्ट्रीय क्रिकेट संघ आहे. फिनलंड संघाने १७ ऑगस्ट २०१९ रोजी 🇪🇸 spainविरुद्ध पहिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना खेळला.
संघ वर्ग:राष्ट्रीय क्रिकेट संघ
जस्ति चेलमेश्वर
जस्ति चेलमेश्वर हे भारताचे सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती आहेत. पुर्वी ते केरळ तसेच गुवाहाटी उच्च न्यायालयाचे मुख्य न्यायाधीश होते.
वर्ग:भारतीय न्यायाधीश
इ.स. ५३९
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५३९ वर्ग:इ.स.च्या ५३० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
तिसरा पंच (क्रिकेट)
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट सामन्यांमध्ये तिसरा पंच हा प्रत्यक्ष मैदानात उपस्थित नसतो. जेंव्हा मैदानात उपस्थित असलेले दोन पंच संभ्रमावस्थेत असतात अशावेळी ते योग्य निर्णयासाठी तिसऱ्या पंचाची मदत घेतात.
वर्ग:क्रिकेट
एरबस ए३१०
एरबस ए३१० हे एरबस कंपनीने विकसित केलेले मध्यम ते लांब पल्ल्याचे, कमी क्षमतेचे जेट विमान आहे. १९८३ साली प्रथम बनवण्यात आलेले ए३१० हे ए३०० नंतर एरबसचे दुसरेच विमान होते. प्रवासी व मालवाहतूकीखेरीज अनेक देशांच्या वायुसेनांनी देखील हे विमान वापरले.
संदर्भ
वर्ग:प्रवासी विमाने वर्ग:एरबस प्रवासी विमाने
टायगर वूड्स
एल्ड्रिक टॉंट टायगर वूड्स (डिसेंबर ३०, इ.स. १९७५ - ) हा अमेरिकेचा गोल्फ खेळाडू आहे. दोन वर्षांचा असताना त्याने गोल्फ खेळण्यास प्रारंभ केला. जागतिक क्रमवारीत अव्वल असलेल्या टायगरने आत्तापर्यंत ९७ विजेतेपद मिळवले आहे. त्यात पीजीए टूर मधील ७१ विजेतेपदांचा समावेश आहे. द मास्टर्स, ''यु.एस. ओपन, द ओपन आणि पीजीए चॅंपियनशिप या प्रतिष्ठेच्या स्पर्धा जिंकून कारकीर्द स्लॅम'' पूर्ती करणारा टायगर हा सर्वांत कमी वयाचा खेळाडू आहे.
वूड्स, एल्ड्रिक टॉंट वर्ग:इ.स. १९७५ मधील जन्म
रॉड मॅककर्डी
मॅककर्डी,रॉड वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
श्यामाप्रसाद मुखर्जी
श्यामाप्रसाद मुखर्जी (बंगाली: শ্যামাপ্রসাদ মুখোপাধ্যায়) ( ६ जुलै १९०१; मृत्यू: २३ जून १९५३) हे बंगालीभाषक गृहस्थ भारतीय राजकारणी होते. ते भारतीय राजकारणातील हिंदुत्व व हिंदुराष्ट्रवादी विचारसरणीच्या प्रवर्तकांपैकी एक मानले जातात. श्यामाप्रसाद मुखर्जींनी जनसंघ या राजकीय पक्षाची स्थापना केली. त्या पक्षाचेच नाव पुढे भारतीय जनता पक्ष झाले.
डाॅ. श्यामाप्रसाद मुखर्जी, त्यांच्यावर बंदी घातलेली असताना ते जेथे शेख अब्दुल्लाची राजवट होती त्या काश्मीरमध्ये गेले. त्यांना पकडून तुरुंगात टाकले. तेथेच ते मृत्यू पावले. त्यांच्या मृत्यूची चौकशी झाली नाही; मृत्यूचे कारण अज्ञातच राहिले.
डाॅ.श्यामाप्रसादांवरील पुस्तके
वर्ग:बंगाली राजकारणी वर्ग:भारतीय जनता पक्ष वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:इ.स. १९०१ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९५३ मधील मृत्यू वर्ग:पोस्टाचे तिकीट असलेल्या व्यक्ती वर्ग:जनसंघ नेते वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख
पतियाळा जिल्हा
''हा लेख पतियाला जिल्ह्याविषयी आहे. पतियाला शहराबद्दलचा लेख येथे आहे.''
पतियाला हा भारताच्या पंजाब राज्यातील जिल्हा आहे. याचे प्रशासकीय केंद्र पतियाला येथे आहे.
चतुःसीमा
वर्ग:पतियाळा जिल्हा वर्ग:पंजाबमधील जिल्हे
आंग्ल-म्हैसूर युद्धे
ही म्हैसूरचे राज्य व ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनी यांत झालेली युद्धांची शृंखला होती.
पहा
वर्ग:म्हैसूरचे राज्य सहभागी असलेली युद्धे वर्ग:ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनी सहभागी असलेली युद्धे
रूपनगर जिल्हा
रूपनगर हा भारताच्या पंजाब राज्यातील जिल्हा आहे. याचे प्रशासकीय केंद्र रूपनगर येथे आहे.
चतुःसीमा
* वर्ग:पंजाबमधील जिल्हे
पत्तनम्तिट्टा
पत्तनम्तिट्टा भारताच्या केरळ राज्यातील एक शहर आहे.
हे शहर पत्तनम्तिट्टा जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ३७,५३८ इतकी आहे.
हिंदू देवस्थान शबरीमला येथून जवळ आहे.
इ.स. ५४०
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५४० वर्ग:इ.स.च्या ५४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
पत्तनम्तिट्टा
वर्ग:केरळमधील शहरे वर्ग:पत्तनम्तिट्टा जिल्हा
अमाय
अमाय ( French pronunciation: [amɛ]) ही बेल्जियमच्या लीज प्रांतात स्थित वालोनियाची नगरपालिका आहे.
१ जानेवारी २००६ रोजी अमायची एकूण लोकसंख्या अंदाजे १४,२३१ होती. याचे एकूण क्षेत्रफळ 27.61 km2. याची लोकसंख्येची घनता ४७६ रहिवासी प्रती चौरस किमी आहे..या नगरपालिकेतून मेयुस नदीचा एक छोटा झरा वाहतो. तो रोमन काळापासून तेथे आहे.
नगरपालिकेत खालील जिल्ह्यांचा समावेश होतो: अमाय, अँपसिन, फ्लोने, जेहे आणि ओम्ब्रेट-रावसा.
संदर्भ
वर्ग: लीज(प्रांत)च्या नगरपालिका वर्ग:वालोनी
अंदोरी
अंदोरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील देवळी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
जेनिफर ॲनिस्टन
जेनिफर जोआना ॲनिस्टन ही एक अमेरिकन अभिनेत्री आहे. फ्रेण्ड्स ह्या यशस्वी दुरचित्रवाणी मालिकेमुळे जेनिफर प्रसिद्धीच्या झोतात आली.
तळबीड
तळबीड हे महाराष्ट्रातील कराड शहराजवळचे एक गाव आहे. वसंतगड हा रांगडा किल्ला म्हणून ओळखला जाणारा किल्ला अजून उत्तम अवस्थेत आहे.
वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
मोझर (नेर)
मोझर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील नेर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:नेर तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
रॉबी केर
केर,रॉबी वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वेस्ट इंडीजच्या कसोटी क्रिकेट खेळाडूंची यादी
ही वेस्ट इंडीजच्या कसोटी क्रिकेट खेळाडूंची यादी आहे. यादीत आंतरराष्ट्रीय संघांदरम्यान खेळल्या जाणाऱ्या कसोटी सामन्यांतील खेळाडूंची पदार्पणापासूनची नावे आहेत. सर्व माहिती २४ ऑगस्ट २००८ पर्यंतची आहे.
नोंदी:
बाह्य दुवे
*
बोधिसत्व
बोधिसत्व (बोधिसत्व) म्हणजे जगाच्या शांतीकरीता वा आनंदाकरीता कार्य करणारे व्यक्ती होय. ही बौद्ध धर्मातील एक संकल्पना आहे. 'बोधिसत्व' ह्या शब्दाचा मूळ अर्थ "ज्याला पुढे केव्हा तरी 'बोधी' म्हणजे ज्ञान प्राप्त होणार आहे असा" असाही होतो.बुद्ध होण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या मानवास बौद्धीसत्त्व असे म्हणतात
प्रसिद्ध बोधिसत्व
वर्ग:बौद्ध शीर्षके वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर वर्ग:बौद्ध धर्म
केरावा राष्ट्रीय क्रिकेट मैदान
केरावा राष्ट्रीय क्रिकेट मैदान हे फिनलंडच्या केरावा शहरातील एक मैदान आहे.
१७ ऑगस्ट २०१९ रोजी फिनलंड आणि स्पेन या दोन संघांमध्ये या मैदानावरचा पहिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना खेळवला गेला.
वर्ग:फिनलंडमधील क्रिकेट मैदाने
टेंभू
टेंभू हे लहान गाव महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यात असलेल्या कराड तालुक्याच्या पूर्व भागात, कृष्णा नदीच्या तीरावर वसले आहे. महाराष्ट्रातील एक समाजसुधारक गोपाळ गणेश आगरकर यांचे हे जन्मगाव आहे.
वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
डोलोरेस काउंटी, कॉलोराडो
डोलोरेस काउंटी अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्याच्या ६४पैकी एक काउंटी आहे. नैऋत्य कॉलोराडोमधील या काउंटीची लोकसंख्या २०१० च्या जनगणनेनुसार २,०६४ होती. डव्ह क्रीक शहर या काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि एकमेव शहर आहे.
इतिहास
डोलोरेस काउंटीची रचना १९ फेब्रुवारी, १८८९ रोजी यूरे काउंटीच्या पश्चिम भागातून केली गेली. या काउंटीला येथून वाहणाऱ्या डोलोरेस नदीचे नाव देण्यात आले आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:कॉलोराडोमधील काउंटी * वर्ग:इ.स. १८८९ मधील निर्मिती
संगरूर जिल्हा
''हा लेख संगरूर जिल्ह्याविषयी आहे. संगरूर शहराबद्दलचा लेख येथे आहे.''
संगरूर हा भारताच्या पंजाब राज्यातील एक जिल्हा आहे. याचे प्रशासकीय केंद्र संगरूर येथे आहे.
२०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्यया १२,२५,४१५ होती.
चतुःसीमा
वर्ग:संगरूर जिल्हा वर्ग:पंजाबमधील जिल्हे
इ.स. ५४१
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५४१ वर्ग:इ.स.च्या ५४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
अखिल भारतीय वकील परिषद
अखिल भारतीय वकील परिषद (The Bar Council of India) भारतातील वकील परिषदांचे संवैधानिक प्रतिनीधीत्व करणारी संस्था आहे.
वर्ग:भारतीय संस्था वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
कोल्हापूर लोकसभा मतदारसंघ
कोल्हापूर हा महाराष्ट्रातील ४८ लोकसभा संसद मतदारसंघांपैकी एक आहे. ह्या मतदारसंघामध्ये सध्या कोल्हापूर जिल्ह्यामधील ६ विधानसभा मतदारसंघ समाविष्ट केले गेले आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:महाराष्ट्रामधील लोकसभा मतदारसंघ
अश्रूंची झाली फुले
अश्रूंची झाली फुले हे वसंत कानेटकर लिखित नाटक आहे.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:मराठी नाटक नामसूची
सायमन डेव्हिस
डेव्हिस,सायमन वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
डाव
डाव हा बऱ्याच खेळांमध्ये एक ठरावीक वेळेचा भाग असतो. या खेळाचा एका सामन्यात एका संघास् एक किव्वा त्याहून अधिक डाव खेळण्यास मिळू शकतात. डाव हे मुख्यत्वे क्रिकेट व बेसबॉल या खेळात आढळतात.
Innings
बहुरूपी (नाटक)
बहुरूपी हे मराठी नाटक आहे.
वर्ग:मराठी नाटक नामसूची
संगीत प्रकार
हिंदुस्थानी संगीत
हिंदुस्तानी संगीतावर मराठीत अनेक पुस्तके लिहिली गेली आहेत. त्यांपैकी काही ही :-
डाव (निःसंदिग्धीकरण)
डाव शब्द अनेक अर्थांनी वापरला जातो --
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
ब्रूमफील्ड, कॉलोराडो
ब्रूमफील्ड अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील एक शहर आहे. हे शहर डेन्व्हर-ऑरोरा-लेकवूड महानगराचा भाग आहे.
ब्रूमफील्ड काउंटी आणि शहर हे एकाच प्रशासनातहत आहेत.
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे वर्ग:डेन्व्हरची उपनगरे वर्ग:ब्रूमफील्ड, कॉलोराडो वर्ग:कॉलोराडोमधील काउंटी
बाळापूर किल्ला
बाळापूर किल्ला हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे. विदर्भातील अकोला जिल्ह्यामध्ये बाळापूर हे तालुक्याचे ठिकाण आहे. मान आणि महिषी या नद्यांच्या संगमावर वसलेले बाळापूर हे जळगाव ते अकोला या राष्ट्रीय महामार्गावर आहे. ते बुलढाणा तसेच वाशीम या जिल्ह्यांच्या ठिकाणांना गाडीमार्गाने जोडलेले आहे.
इतिहास
सुभेदार मल्हारराव होळकर बढवाणीचा शासक मोहन सिंग यांच्या वतीने बाळापुरच्या लढाईत उतरले. त्यांचा पराक्रम पाहुन पेशवा बाळाजी विश्वनाथ यांनी स्वराज्यात ५०० अश्वाचे मनसबदार केले.
वर्णन
मान आणि महिषी या नद्यांच्या संगमावर असलेल्या छोट्याशा उंचवट्यावर बाळापूरचा प्रसिद्ध किल्ला बांधलेला आहे. बाळापूरच्या किल्ल्याला दुहेरी बांधणीची भक्कम तटबंदी आहे. या तटबंदीला जागोजाग बलदंड बुरूज बांधून संरक्षणाची पुरेशी सिद्धता केली आहे.
बाळापूर किल्ल्याचा प्रवेशमार्ग उत्तरेकडून आहे. या प्रवेशमार्गावर तीन दरवाजे आहेत. पहिला दरवाजा चौरस अशा भक्कम बुरुजामध्ये आहे. या उत्तराभिमुख दरवाजातून आत गेल्यावर दुसरा दरवाजा असून तो पश्चिमेकडे तोंड करून आहे. हे लाकडी दरवाजे अजूनही पहायला मिळतात. दारावरच्या कमानीवर महिरप आहे. या दरवाजातून आत शिरल्यावर दोन्ही बाजूला तटबंदी असून समोर उत्तराभिमुख असा तिसरा दरवाजा आहे. यालाही महिरप केलेली आहे.
या तिसऱ्या दरवाजातून आत गेल्यावर किल्ल्यामध्ये आपला प्रवेश होतो. आतल्या इमारती जुन्या असून त्यांची जुजबी दुरुस्ती करून त्यामध्ये सध्या काही सरकारी कार्यालये केलेली आहेत.
तटबंदीवर चढण्यासाठी जागोजागी पायऱ्या केलेल्या दिसतात. या पायऱ्यांवरून चढून प्रशस्त रुंदीच्या तटावर पोहोचता येते. तटावरून किल्ल्याला फेरी मारता येते. या तटबंदीवरून बाहेरील तटबंदीचेही दर्शन होते. बलदंड बुरुजांनी वेढलेली तटबंदी किल्ल्याच्या बेलागपणाची जाणीव करून देते.
मुख्य जागा
आजूबाजूच्या सपाट प्रदेशामुळे तसेच लहानश्या उंचवट्यावर बांधलेल्या किल्ल्यामुळे दूरपर्यंतच्या प्रदेशावर लक्ष ठेवणे सोपे जाते. पावसाळ्यात किल्ल्याच्या तिन्ही बाजूंनी नद्यांच्या पाण्याचा विळखा पडतो. २००० साली नद्यांना आलेल्या महापुरात तटबंदीचा काही भाग ढासळला आहे.
राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक
या किल्ल्याला २९ ऑगस्ट, इ.स. १९१२ रोजी राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक म्हणून घोषित करण्यात आले.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके
इ.स. ५४२
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५४२ वर्ग:इ.स.च्या ५४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
गौरी खान
गौरी खान ( ८ ऑक्टोबर १९७०) ही एक भारतीय चित्रपट निर्माती व फॅशन डिझायनर आहे. बॉलिवूड अभिनेता शाहरुख खान ह्याची ती पत्नी आहे. २००२ सालापासून रेड चिलीज एंटरटेन्मेंट ह्या चित्रपट कंपनीची गौरी सह-मालकीण आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय चित्रपट निर्माते
पोलीस महासंचालक
भारतामध्ये पोलीस महासंचालक (Director general of police) हा राज्याच्या पोलीस दलाचा प्रमुख असतो. जिल्ह्याचे पोलीसदलाचे विभाजन हे पोलीस डिव्हिजन, सर्कल, ठाणे, आणि पोलीसचौकी या स्वरूपात असते.
पोली आयुक्त हा दिल्ली, कलकत्ता, मुंबई, चेन्नई, बेंगलोर, हैदराबाद, अहमदाबाद, नागपूर, पुणे, भुवनेश्वर, कटक ह्या मोठ्या शहरांत पोलीस व्यवस्थेचा प्रमुख असतो. हे पद अखिल भारतीय पोलीस सेवेतील आईपीएस अधिकारी असतो.
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्र पोलीस
मुकींदपूर (नेर)
मुकींदपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील नेर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:नेर तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
आनंदी गोपाळ
आनंदी गोपाळ हे राम जोगळेकर यांनी लिहिलेले मराठी नाटक आहे.
आनंदी गोपाळ नावाचा मराठी चित्रपट ही आहे. दिग्दर्शक - समीर विद्वांस
वर्ग:अत्यंत छोटी पाने वर्ग:मराठी नाटक नामसूची
इ.स. ५४३
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५४३ वर्ग:इ.स.च्या ५४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
पार्श्वगायन
गाण्याचा नाटक/चित्रपटात वापरला जाणारा एक प्रकार. मूळात हे गायनच असते.नाटकात /चित्रपटाच्या पडद्यावर कलाकार फक्त तोंड हलवितात.मूळ गाणे अन्य गायक वा गायिकेने गायलेले असते. ते कलाकारासारखे दृश्य स्वरूपात नसतात.
वर्ग:संगीत
अंजी (देवळी)
अंजी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील देवळी तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:देवळी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
लेकुरे उदंड झाली
लेकुरे उदंड झाली हे वसंत कानेटकर लिखित नाट्य आहे.
वर्ग:मराठी नाटक नामसूची
बर्नाला
बर्नाला हे भारताच्या पंजाब राज्याच्या बर्नाला ह्याच नावाच्या जिल्ह्याचे मुख्यालय आहे. बर्नाला शहर पंजाब राज्याच्या दक्षिण भागात असून ते भटिंडापासून सुमारे ६५ किमी अंतरावर आहे. २०११ साली बर्नालाची लोकसंख्या १,१६,४४९ होती. पंजाबी ही येथील प्रमुख भाषा असून सुमारे ५० टक्के रहिवासी शीख धर्मीय आहेत. राष्ट्रीय महामार्ग ७ बर्नालाला राजधानी चंदिगढसोबत जोडतो.
वर्ग:पंजाबमधील शहरे वर्ग:बर्नाला जिल्हा
पोटॅशियम आरगॉन कालमापन पद्धती
पोटॅशिअम अर्गोन कालमापन पद्धती (इंग्लिश: K–Ar dating, पोटॅशिअम अर्गोन डेटिंग  ) ही जे. एफ. एव्हर्णडेन आणि जी. एच. कर्टिस यांनी इ.स. १९६१ मध्ये शोधून काढली. या पद्धतीत कालमापनाचा आवाका खूप मोठा असतो. अडिच हजार ते चार अब्ज वर्षे इतके जुने अवशेष या पद्धतीने कालमापीत करता येतात. पोटॅशिअम अर्गोन पद्धतीत पोटॅशिअम ४०K या घटकाचे अर्धे आयुष्य १.३ अब्ज + ४० दशलक्ष वर्ष इतके प्रचंड आहे. पृथ्वीच्या कवचात पोटॅशिअम (K) हा घटक फार मोठ्या प्रमाणावर आढळतो. हाच घटक जवळजवळ प्रत्येक खनिजात आढळतो. याचे विघटन झाल्यावर त्यातून अर्गोन ४० हा वायू तयार होतो. याचे संक्षिप्त रूप ४० Ar असे मांडतात. खडकाच्या घडणीत हा अर्गोन ४० नाहिसा होतो. खडकाची घडण पूर्ण झाल्यावर ४०Kचे विघटन चालू राहते. ही विघटन क्रिया चालू असताना अर्गोन ४०ची निर्मिती होत असते. या अर्गोन ४० चे मापन करून त्या खडकाचा काळ मोजता येतो. या पद्धतीने प्राचीन खडकाचे कालमापन करता येते. त्यामुळे या पद्धतीचा उपयोग भूविज्ञानशास्त्राला जास्त होतो. पुरातत्त्वशास्त्रात प्रागैतिहासिक, पाषाणयुगीन हत्यारांचा काळ ठरविण्यासाठी या पद्धतीचा उपयोग होतो. मात्र हा काळ हत्यारांच्या बनावटित वापरलेल्या दगडांचा ठरतो.
वर्ग:कालमापन
बलई (संकेतस्थळ)
प्रश्नोत्तरांद्वारे वा अन्य पद्धतीने मराठी भाषेत माहिती देणारे हे एक व्यावसायिक संकेतस्थळ आहे. याचा उपयोग ज्ञानकोश किंवा शब्दकोशासारखाही करता येतो. येथे तीन विभागांमधून साधारणत: २००००पेक्षा जास्त माहितीची पाने उपलब्ध आहेत.
बलई शब्दाची व्युत्पत्ती
जी गोष्ट, वस्तू वा घटना आपल्याला बोलतांना शब्दात व्यक्त करता येत नाही अशा गोष्टी, वस्तू वा घटना व्यक्त करण्यासाठी 'बलई' शब्दाचा वापर कोकणी भाषेत केला जातो.
संदर्भ
वर्ग:मराठी संकेतस्थळे वर्ग:मराठी भाषेतील ज्ञानकोश
दादा गोरे
दादा गोविंदराव गोरे (२४ नोव्हेंबर, इ.स. १९४७ पैठण, औरंगाबाद - ) हे एक मराठी लेखक आहेत.
शिक्षण
एम.ए.पीएच.डी. बी.एड. बी.जे.
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
१. पीएच. डी. मार्गदर्शक : अ) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, औरंगाबाद, १९८७ ते २००७.
आ) भारतीय सामाजिक विज्ञान व लोकसाहित्य संशोधन संस्था, परभणी, २००२ ते २००७.
२. (यू.जी.सी.) पद्व्युत्तर अध्यापन : विवेकानंद महाविद्यालय, औरंगाबाद केंद्रा अंतर्गत संशोधन तज्ज्ञ समिती सदस्य.
३. मराठी अभ्यास मंडळ सदस्य : अ) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, औरंगाबाद, १९९१ ते २००७.
आ) उस्मानिया विद्यापीठ, हैदराबाद, १९९९ ते २००४.
शेफी काउंटी, कॉलोराडो
शेफी काउंटी अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्याच्या ६४पैकी एक काउंटी आहे. मध्य कॉलोराडो मधील या काउंटीची लोकसंख्या २०१० च्या जनगणनेनुसार १७,८०९ होती. सलायडा शहर या काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सर्वात मोठे शहर आहे.
दादा गोरे
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
४. फॅकल्टी ऑफ आर्ट्‌स सदस्य : डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, औरंगाबाद, १९९१ ते १९९९, २००५ ते २००७.
शेफी काउंटी, कॉलोराडो
इतिहास
या काउंटीला कॉलोराडोच्या पहिल्या सेनेटर जेरोम बी. शेफीचे नाव देण्यात आलेले आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:कॉलोराडोमधील काउंटी *
दादा गोरे
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
५. अधिसभा सदस्य : डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, औरंगाबाद, १९९९ ते २००४.
आपटी (देवळी)
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:देवळी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
अतुल पेठे
अतुल सदाशिव पेठे (जन्म : १४ जुलै १९६४) हे एक मराठी नाट्यलेखक, नाट्य‍अभिनेते, नाट्यप्रशिक्षक, आरोग्यसंवादक व नाट्यदिग्दर्शक आहेत.
दादा गोरे
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
७. निमंत्रक, मराठी अभ्यास मंडळ : म. रा. माध्यमिक व उच्चमाध्यमिक शिक्षण मंडळ, पुणे, १९९८ ते २००७.
अतुल पेठे
विशेष
लेखक, अभिनेता, दिग्दर्शक, छायाचित्रकार, माहितीपटकार, निर्माता, प्रशिक्षक अशीही अतुल पेठेंची ओळख आहे. त्यांची विचारशील प्रायोगिक नाटके राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय नाट्यमहोत्सवांत गाजली. १९९० नंतरच्या मराठी रंगभूमीवर जोरकसपणे काम करून स्वतःची वेगळी ओळख त्यांनी निर्माण केली. ज्या नाटक करायला अवघड होते, अशा काळात त्यांनी हिमतीने महाराष्ट्रभर स्वतःचे नाटक नेले. त्यावर चर्चा झाल्या आणि नवे नाटक पुन्हा रुजले गेले. त्यांनी अनेक नाट्यकार्यशाळा घेतल्या. त्यांतून नवे रंगकर्मी तयार झाले. आशयघन नाटके हा त्यांचा विशेष आहे.
दादा गोरे
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
८. सदस्य, अकॅडमिक कॉंन्सिल : म. रा. माध्यमिक व उच्चमाध्यमिक शिक्षण मंडळ, पुणे, १९९८ ते २००७.
अतुल पेठे
विशेष
नाट्यगट, सांस्कृतिक मंडळे, काही संवेदनशील मंडळी आणि काही स्वयंसेवी संस्था यांच्याद्वारेच पेठे त्यांचे नाट्यप्रयोग घडवून आणतात. ते नाटकाबरोबरच इतर क्षेत्रांतील लोकांकरिता कार्यशाळाही घेत असतात. आरोग्य क्षेत्र आणि त्यातून ‘आरोग्य-संवाद’ या संकल्पनेवर काम करणारे महाराष्ट्रात अत्यंत वेगळ्या रीतीने काम करणारे डॉक्टर्स आणि त्यांच्या संस्था आहेत. त्यांच्याशी जोडले जाऊन अतुल पेठे यांनी त्यांच्या कार्यशाळा घेतल्या. नाटक या माध्यमाचा वापर करून समाजप्रबोधन आणि विचारप्रसार करणे हे ज्यांचे उद्दिष्ट आहे अशा समकालीन मित्रमैत्रिणींच्या संघटनांकरताही त्यांनी कार्यशाळा घेतल्या. या साऱ्या संस्था, संघटना आणि व्यक्ती या भारतीय राज्यघटनेला आणि लोकशाहीच्या मूल्यांना केंद्रस्थानी मानणाऱ्या होत्या. त्या धंदेवाईक उद्देशाने स्थापन झालेल्या नव्हत्या. त्यामुळे अशा स्वयंसेवी संस्थांबरोबर काम करून हुकूमशाही, एकाधिकारशाही, धर्माधता आणि दहशत असा विषयांवरची नाटके अतुल पेठे यांनी स्वीकारली आणि सादर केली. त्यांना या मार्गाने वंचित, पीडित, शोषितांचे प्रश्न तळमळीने सोडवायचे आहेत.
दादा गोरे
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
९. सदस्य : संशोधन समिती, स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ, नांदेड, २००३.
अतुल पेठे
विशेष
'रंगधर्मी'हे विशेषण विशेष गांभीर्याने लावता येईल अशी फार थोडी माणसे मराठी नाट्यसृष्टीत आहेत, त्यातले एक प्रमुख नाव म्हणजे अतुल पेठे. १९९० नंतरच्या तीन दशकांत त्यांनी किती विविध प्रकारची नाटके रंगमंचावर आणली आणि त्यांच्या उभारणीतही किती वैविध्य आहे, यावर दृष्टिक्षेप टाकला तर कोणीही जाणकार नाट्यप्रेमी चकितच होईल. त्यातही विशेष हे आहे की, नाट्यसृष्टीत नाव कमावलेल्या व यशस्वी म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या लहानथोरांना मोह व्हावा किंवा त्यांनी प्रलोभनाला बळी पडावे असे दृकश्राव्य माध्यमातील कितीतरी पर्याय मागील तीन दशकांत उपलब्ध झालेले आहेत. तरीही अतुल पेठे नाटकच करतात. त्याचे कारण सांगताना ते असे म्हणतात की, "टीव्ही माणसाला आहे त्यापेक्षा लहान दाखवतो, सिनेमा माणसाला आहे त्यापेक्षा मोठा दाखवतो, नाटक मात्र माणसाला आहे तेवढाच दाखवते.
दादा गोरे
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
१०. सदस्य : महाराष्ट्र राज्य विश्वकोश निर्मिती मंडळ.
अतुल पेठे
अतुल पेठे यांनी लिहिलेली नाटके
नाट्यरूपांतर)
दादा गोरे
अभ्यासक्रम/मानसन्मान/पद
११. सदस्य : लेखा व वित्त समिती, आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ.
अतुल पेठे
अतुल पेठे यांची भूमिका असलेली नाटके
==अतुल पेठे यांनी दिग्दर्शित केलेली नाटके आणि प्रयोग
आत्मचरित्रवजा आठवणी आणि अन्य लेखन
इतर कामे :
दादा गोरे
पीएच. डी. पदवीसाठी संशोधन पूर्ण झालेले विद्यार्थी
२. डॉ. साहेब खंदारे, ‘मराठवाड्यातील ललित वाङ्‌मय : प्रेरणा व स्वरूप - १९०० ते १९४८’, जून १९९७.
अतुल पेठे
अतुल पेठे यांना मिळालेले पुरस्कार
वर्ग:मराठी चित्रपट अभिनेते वर्ग:मराठी अभिनेते
दादा गोरे
पीएच. डी. पदवीसाठी संशोधन पूर्ण झालेले विद्यार्थी
३. डॉ. मनीषा दिवाकर रावते, ‘बी. रघुनाथांच्या साहित्यातील प्रादेशिकतेचे स्वरूप’, एप्रिल २००२.
५. डॉ. रमेश जाधव, ‘ग्रामीण साहित्यातील रंजकता आणि वास्तवता’, मार्च २००३.
६. डॉ. बी. डी. राठोड, ‘मराठवाड्यातील बंजारा लोकगीते व दंतकथा यांचा वाङ्‌मयीनदृष्ट्या चिकित्सक अभ्यास’, डिसेंबर १९९७.
८. डॉ. संजय मून, ‘दलित कवितेची शैली’, जून २००२.
९. डॉ. शिल्पा म्हात्रे, ‘स्त्रीवादी भूमिकेतून सानिया यांच्या साहित्याचा चिकित्सक अभ्यास’, जून १९९९.
ब्रुस रीड
रीड,ब्रुस वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
दादा गोरे
पीएच. डी. पदवीसाठी संशोधन पूर्ण झालेले विद्यार्थी
१०. डॉ. ललित (लक्ष्मण) अधाने, ‘रत्नाकर मतकरी यांचे ललितगद्य : स्वरूप आणि चिकित्सा’.
११. डॉ. अनिरुद्ध मोरे, ‘बाबा भांड यांचे ललित लेखन : एक चिकित्सक अभ्यास’
१२. डॉ. शिवाजी पाटील, ‘संतांची कूटरचनांचा चिकित्सक अभ्यास’.
१५. डॉ. भारती भांडेकर, ‘ना. सं. इनामदार यांच्या ऐतिहासिक कादंबऱ्यां’
१६. डॉ. समाधान इंगळे, ‘अनुराधा पाटील आणि निरजा यांच्या कवितांचा तुलनात्मक अभ्यास’
१७. डॉ. यशोद पाटील, ‘गो. नी. दांडेकर : चरित्रात्मक-ऐतिहासिक कादंबरी’
१८. डॉ. कैलास अंभुरे, ‘साहित्यिकांच्या पत्‍नींनी लिहिलेल्या आत्मचरित्रांचा अभ्यास (१९७० ते २००५)’, मार्च २०११.
२०. डॉ. चंद्रसेन आवारे, ‘१९९० नंतरच्या स्त्रीलेखिकांची आत्मचरित्रे’
१. समीक्षा
१. गोनीदांची प्रदेशिक कादंबरी(१९८७),
२. एतिहासिक चरित्रात्मक कादंबरी (१९९१),
३. साहित्य : समीक्षा आणि आस्वाद (१९९७),
५. साहित्यरूप [२००३(पुणे मसाप म.भि.चिटणीस समीक्षा पुरस्कार)],
२. कथासंग्रह
१. कोसळ (१९७६),
३. कोसळ आणि इतर कथा (१९९४)
४. अंगठा (२००७)
३. नाटके
१. नयनपंख (१९८९)
४. संपादन
१. मुक्तेश्वरांचे हरिश्चंद्राख्यान (१९७७), २. मराठवाड्याचा काव्यपरिमल (१९८३), ३. महदंबेचे धवळे (१९९०), ४. महात्मा फुले यांची कविता (१९९७), ५. साहित्यलेणी (१९९८), ६. वेणुसुधा (१९९८), ७. अभंगवाणी (१९९८), ८. छगनभाउ : लावणी आणि पोवाडे (१९९८), ९. आधुनिक भाषाशास्त्र आणि मराठी भाषा (१९९९), १०. मराठी संतांचे अभंग (२००३), ११. निवडक बखर वाङ्मय (२००३), १२. मुक्तेश्वराचे हरिश्चंद्राख्यान (२००३), १३. अनुराधा पाटील यांची कविता (२००६), १४. पानिपतची बखर (२००७), १५. तीर्थावळीचे अभंग व दमयंती स्वयंवरख्यान (२००७) इ.
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इ.स. १९४७ मधील जन्म
राजदीप सरदेसाई
राजदीप सरदेसाई (जन्म 24 मे 1965) एक भारतीय वृत्तनिवेदक, रिपोर्टर, पत्रकार आणि लेखक आहेत. ते इंडिया टुडे टेलिव्हिजनचे सल्लागार संपादक आणि वृत्तनिवेदक होते. जुलै 2014 मध्ये राजीनामा देण्यापूर्वी ते ग्लोबल ब्रॉडकास्ट न्यूझचे मुख्य संपादक होते, ज्यात CNN-IBN, IBN7 आणि IBN- लोकमत यांचा समावेश होता.
प्रारंभिक जीवन
सरदेसाई यांचा जन्म अहमदाबाद, गुजरात येथे गोव्यातील वडील आणि गुजराती आईच्या पोटी झाला. त्यांचे वडील, दिलीप सरदेसाई, माजी भारतीय कसोटी क्रिकेटपटू होते आणि त्यांची आई, नंदिनी, मुंबईतील कार्यकर्त्या आणि सेंट झेवियर्स कॉलेज, मुंबईच्या समाजशास्त्र विभागाच्या माजी प्रमुख होत्या. त्यांनी मुंबईच्या कॅम्पियन स्कूलमधून ICSE पर्यंतचे शालेय शिक्षण पूर्ण केले आणि कॅथेड्रल आणि जॉन कॉनन स्कूल, मुंबई येथे दोन वर्षे ISC केले. त्यानंतर त्यांनी सेंट झेवियर्स कॉलेज, मुंबई येथून अर्थशास्त्रात पदवी संपादन केली. त्यानंतर ते ऑक्सफर्डच्या युनिव्हर्सिटी कॉलेजमध्ये गेले आणि त्यांनी मास्टर ऑफ आर्ट्स आणि बॅचलर ऑफ लॉजची पदवी मिळवली.
ऑक्सफर्डमध्ये असताना त्याने ऑक्सफर्ड विद्यापीठासाठी सहा प्रथम श्रेणी क्रिकेट सामने खेळले आणि 1987 च्या पाकिस्तानी दौऱ्याच्या संघाविरुद्ध ऑक्सफर्ड आणि केंब्रिज संघासाठी एक सामना खेळला. त्याला ऑक्सफर्ड येथे क्रिकेट ब्लू पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.
कारकिर्द
ऑक्टोबर १९८८ मध्ये सामील झाल्यानंतर सरदेसाई यांनी टाइम्स ऑफ इंडियामध्ये सहा वर्षे काम केले आणि ते त्याच्या मुंबई आवृत्तीचे शहर संपादक होते. १९९४ मध्ये त्यांनी नवी दिल्ली टेलिव्हिजन ( NDTV ) चे राजकीय संपादक म्हणून दूरदर्शन पत्रकारितेत प्रवेश केला. ते NDTV 24X7 आणि NDTV India या दोन्हींचे व्यवस्थापकीय संपादक होते आणि दोघांच्या बातम्यांच्या धोरणावर देखरेख करण्यासाठी जबाबदार होते. त्याने एनडीटीव्हीवर द बिग फाईट सारखे लोकप्रिय शो होस्ट केले.
त्यांनी १७ एप्रिल २००५ रोजी NDTV सोडले अमेरिकन दिग्गज CNN आणि राघव बहल यांच्या TV18 च्या सहकार्याने त्यांची स्वतःची कंपनी ग्लोबल ब्रॉडकास्ट न्यूझ (GBN) सुरू केली. नंतरचे CNBC ची भारतीय आवृत्ती (इंग्रजीत) प्रसारित करते ज्याला CNBC -TV18 म्हणतात, हिंदी ग्राहक चॅनल, CNBC आवाज आणि एक आंतरराष्ट्रीय चॅनेल, SAW. सरदेसाई मुख्य संपादक असलेल्या नवीन चॅनेलचे नाव CNN-IBN होते. ते १७ डिसेंबर २००५ रोजी प्रसारित झाले. सरदेसाई यांच्या कंपनीने चॅनलमध्ये ४६ टक्के हिस्सा खरेदी केल्यानंतर चॅनल 7 देखील या छत्राखाली आले आहे. चॅनल 7 चे नंतर IBN7 असे नामकरण करण्यात आले.
२९ मे २०१४ रोजी, रिलायन्स इंडस्ट्रीज लिमिटेडने जाहीर केले की ते CNN-IBN, IBN7 आणि CNBC-TV18 चे मूळ नेटवर्क 18 मीडिया अँड इन्व्हेस्टमेंट्स लिमिटेड मध्ये नियंत्रण मिळवणार आहे. RIL च्या बोर्डाने inr 40000000000 ) पर्यंत निधी मंजूर केला इंडिपेंडंट मीडिया ट्रस्ट (IMT) ला, ज्यापैकी RIL ही एकमेव लाभार्थी आहे, नेटवर्क 18 आणि त्याच्या उपकंपन्यांमधील नियंत्रण संपादन करण्यासाठी. त्यानंतर, १ जुलै २०१४ रोजी, सरदेसाई, CNN-IBN चे मुख्य संपादक, संपूर्ण संस्थापक टीमसह — संपादकीय आणि व्यवस्थापकीय — यांनी नेटवर्क18 समूहाचा राजीनामा दिला.
वैयक्तिक जीवन
त्यांनी पत्रकार आणि लेखिका सागरिका घोष यांच्याशी विवाह केला आहे. सरदेसाई आणि घोष यांना मुलगा इशान आणि मुलगी तारिणी अशी दोन मुले आहेत.
वाद
३० सप्टेंबर २०१४ रोजी, सरदेसाई यांना न्यू यॉर्क, युनायटेड स्टेट्सच्या मॅडिसन स्क्वेअरमध्ये भारतीयांच्या एका गटाने मारहाण केली.