cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
द ॲशेस
१८८२ साली पहिल्या ऍशेस मालिकेत एकच सामना ओव्हल या मैदानावर खेळला गेला. या रोमहर्षक सामन्यात ऑस्ट्रेलिया ने पहिल्या डावात केवळ ६३ धावा केल्या. पण इंग्लंडचा संघ ही केवळ १०१ धावाच करु शकला. दुसऱ्या डावात देखील ऑस्ट्रेलिया संघ १२२ पर्यत मजल मारु शकला. अखेर इंग्लंडला विजयासाठी केवळ ८५ धावाच हव्या होत्या. पण इंग्लंड फक्त ७८ धावाची मजल मारु शकला. त्याचे अखेरचे ४ फलंदाज केवळ २ धावांमध्ये बाद झाले. हा ऑस्ट्रेलियाचा इंग्लंडमधील पहिला विजय होता. इंग्लिश वुत्तपत्रांनी ह्या पराजयाचे वर्णन "ओव्हल येथे इंग्लंडच्या क्रिकेटचा मृत्यू झाला" असे केले.
सध्या ॲशेस चषक ऑस्ट्रेलियाकडे आहे. त्यांनी इंग्लंडला २०२१-२२च्या मालिकेत ४-० अशी धुळ चारून ॲशेस चषक राखला आहे. पुढील आवृत्ती २०२३ मध्ये अपेक्षित आहे.
ॲशेस मालिका निकाल
खालील तक्त्यात ॲशेस मालिकेचा संपूर्ण इतिहास दिला आहे.
संदर्भ
वर्ग:इंग्लंडमधील क्रिकेट वर्ग:क्रिकेट वर्ग:ऑस्ट्रेलियामधील क्रिकेट
बांगलादेशचे स्वातंत्र्ययुद्ध
बांगलादेशाचे स्वातंत्र्ययुद्ध हे बांगलादेशाचे पाकिस्तानकडून स्वातंत्र्य मिळवण्यासाटी झालेले युद्ध होते. हे युद्ध इ.स. १९७१ साली झाले होते.
खरेतर युद्ध पाकिस्तानी लष्कर व मुक्ती वाहिनी या संघटनेत झाले होते. पण ३ डिसेंबर, इ.स. १९७१ रोजी भारतीय सैन्य मुक्ती वाहिनीच्या बाजूने युद्धात उतरले. यामुळे हे युद्ध भारत-पाकिस्तान तिसरे युद्ध म्हणूनही ओळखले जाते. १६ डिसेंबर, इ.स. १९७१ रोजी हे युद्ध संपले व बांग्लादेश स्वतंत्र झाला.
वर्ग:१९७१ चे भारत-पाकिस्तान युद्ध वर्ग:इ.स. १९७१ वर्ग:बांगलादेशचा इतिहास वर्ग:बांगलादेश सहभागी असलेली युद्धे वर्ग:पाकिस्तान सहभागी असलेली युद्धे वर्ग:भारत सहभागी असलेली युद्धे
आनंद (मासिक)
आनंद हे मराठी भाषेत प्रकाशित होणारे मुलांचे मासिक आहे. हे मासिक वा.गो. आपटे यांनी १९०६ साली सुरू केले,
वर्ग:मराठी मासिके वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
अनुराग ठाकूर
अनुराग ठाकुर (जन्म २४ ऑक्टोबर १९७४) हे भारतीय राजकारणी आहेत. ते हिमाचल प्रदेश मधील हमिरपूर लोकसभा मतदारसंघातून भारतीय जनता पक्षातर्फे निवडून गेले. २००८ च्या पोटनिवडणूका जिंकून ते पहिल्यांदा लोकसभेचे सदस्य झाले. त्यानंतर ठाकुर २००९, २०१४ आणि २०१९ च्या निवडणूकांत यशस्वी झाले.
संदर्भ
वर्ग:भारतीय जनता पक्षातील राजकारणी वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:१४ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:हिमाचल प्रदेशमधील राजकारण वर्ग:हमीरपूर (हिमाचल प्रदेश)चे खासदार
जामगाव
जामगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील रोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:रोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
बेट्टिनो क्रॅक्सी
बेत्तिनो क्राक्सी (Bettino Craxi;, मिलान - , ट्युनिसिया) हा इटलीचा ४५वा पंतप्रधान होता. तो ४ ऑगस्ट १९८३ ते १७ एप्रिल १९८७ दरम्यान पंतप्रधानपदावर होता.
बाह्य दुवे
वर्ग:इटलीचे पंतप्रधान वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मोनॅको
मोनॅको हा युरोपातील एक 'नगर-देश' आहे. मोनॅको आकाराने जगातील दुसरा सर्वात लहान सार्वभौम देश आहे (सर्वात लहान देश: व्हॅटिकन सिटी). मोनॅकोच्या पूर्वेला भूमध्य समुद्र तर इतर तीन दिशांना फ्रान्स हा देश आहे तर मोनॅकोपासून इटली देशाची सीमा केवळ १६ किमी अंतरावर आहे. मोनॅकोमध्ये राजेशाही सरकार आहे. आल्बर्ट दुसरा हा मोनॅकोचा राजकुमार व सत्ताप्रमुख आहे.
केवळ २.०२ वर्ग किमी क्षेत्रफळ असलेल्या मोनॅकोची लोकसंख्या अंदाजे ३३,००० आहे. त्यामुळे हा जगातील सर्वात जास्त लोकसंख्येची घनता असलेला देश आहे. मोनॅकोच्या रहिवाशांना वैयक्तिक आयकर भरावा लागत नाही. ह्या कारणास्तव येथे अनेक धनाढ्य उद्योगपती व खेळाडू स्थायिक झाले आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:युरोपातील देश
लंडन बरो, न्यूहॅम
लंडनचा बरो न्यूहॅम (London Borough of Newham) हा इंग्लंडमधील ग्रेटर लंडन शहराचा एक बरो आहे. हा बरो सिटी ऑफ लंडनपासून ५ मैल अंतरावर थेम्स नदीच्या उत्तर काठावर वसला आहे. न्यूहॅम बरो इंग्लंडमधील सर्वात विभिन्न लोकवस्तीचा मानला जातो. येथील १२ टक्के लोक भारतीय वंशाचे तर २४ टक्के लोक मुस्लिम धर्मीय आहेत.
लंडनमध्ये भरवल्या जाणाऱ्या २०१२ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेसाठी बांधण्यात आलेले ऑलिंपिक मैदान ह्याच बरोच्या स्ट्रॅटफर्ड जिल्ह्यात स्थित आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:लंडनचे बरो
ब्रिस्बेन हीट
ब्रिस्बेन हिट क्रिकेट संघ, ब्रिस्बेन शहरातील असून, बिग बॅश लीग मध्ये खेळतो.
वर्ग : बिग बॅश लीग हीट
घारापुरी लेणी
घारापुरीची लेणी किंवा एलिफंटा लेणी ही महाराष्ट्रामधील मुंबईपासून ६-७ मैल अंतरावर समुद्रातील घारापुरी या लहान बेटावर डोंगरात ही लेणी आहेत. ही लेणी भव्य आकाराच्या शिल्पासाठी प्रसिद्ध आहेत. पाषाणात खोदलेली ही लेणी इ.स.चे ९ वे शतक ते १३ वे शतक या कालखंडात निर्माण करण्यात आली होती. १९८७साली या लेण्यांना युनेस्को जागतिक वारसा स्थानाचा दर्जा दिला गेला. घारापूरी लेण्यांच्या प्रवेशद्वाराजवळ हत्तीचे प्रचंड आकाराचे एक शिल्प होते, त्यावरूनच या लेण्यांना एलिफंटा लेणी असे नाव पडले. हे शिल्प सध्या मुंबईच्या राणीच्या बागेत आहे. ही लेणी मुंबई शहराच्या पूर्वेस समुद्रात किनाऱ्यापासून १० कि.मी. दूर आहेत.
इतिहास
एलिफंटा लेण्यांच्या निर्मितीचा काळ हा साधारण इसवी सन ९०० ते १३०० च्या दरम्यान असावा असा अंदाज आहे. एका अखंड पाषाणात ही लेणी कोरण्यात आली आहेत. ज्या काळी पाश्चात्त्य देशांमध्ये मानवी वसाहतीचा मागमूससुद्धा नव्हता त्याकाळी आपल्या भारतीय पूर्वजांनी इतक्या दुर्गम भागात इतकी अफाट कलाकृती निर्माण केला याला कुठेच तोड नाही.या गावाचे प्राचीन नाव श्रीपुरी असे होते.कोकणातल्या मौर्य वंशाची घारापुरी ही राजधानी असावी.त्यानंतर चालुक्य, राष्ट्रकूट, यादवनी मोगल यांनी तिथे क्रमाने आपली सत्ता प्रस्थापित केली.सोळाव्या शतकाच्या पूर्वार्धात हे बेट पोर्तुगीजांच्या ताब्यात गेले.शिवाजी महाराजांच्या काळात ते मराठ्यांनी हस्तगत केलेनी सन १७७४ मध्ये त्यावर इंग्रजांनी आपले प्रभुत्व स्थापले.
महत्त्व आणि वैशिष्ट्ये
या बेटावरील डोंगरात पाच लेणी खोदलेली आहेत.येथील शिल्पकाम शैव संप्रदायाचे आहे.त्यात अनेक वेचक, निवडक शिवकथा समूर्त झालेल्या दिसतात.या कथांपैकी अतिशय वैशिष्ट्यपूर्ण अशी शिव-पार्वती विवाह,गंगावतरण,तांडवनृत्य,अंधकासुर वध इ. दृश्ये अतिशय रमणीय असून, साक्षात शिवाचे जीवनच थोडक्यात आपल्यापुढे साकार करतात.
भूगोल
एलिफंटा बेट, किंवा घारापुरी, दक्षिण मुंबईतील ट्रॉम्बे जवळच्या खाडीमधील एक बेट आहे. बेटाचे क्षेत्रफळ समुद्राच्या भरतीच्या वेळी सुमारे १० चौरस किमी आणि ओहोटीच्या वेळी १६ चौरस किमी असते. बेटावरच दक्षिणेस घारापुरी नावाचे छोटेसे गाव आहे.
प्रवास
घारापुरी बेटावर पोहोचण्यासाठी मुंबई शहरातील गेट वे ऑफ इंडियापासून मुंबईच्या खाडीतून होडीने जावे लागते. होडीचा हा प्रवास साधारण तासाभराचा आहे. या एका तासाच्या सागरी प्रवासात समुद्रावर विहार करणाऱ्या नानाविध पक्षी-बगळ्यांबरोबरच मुंबईचे दुरून दिसणारे रूपही न्याहाळता येते. शिवाय बॅाम्बे हाय नावाचे समुद्रातून उत्खनन करून पेट्रोलियम मिळवणारे क्षेत्र, न्हावा-शेवा बंदर, देशविदेशांतील मोठमोठ्या व्यापारी नौका यांचेही दर्शन होते.
मुख्य गुहा
मुख्य गुहा अथवा शिव गुहा/ गुहा १ किंवा ज्यास महाकाय गुहा असे म्हणतात, ती २७ मीटर (८९ फूट) वर्गचा मंडप आहे.या लेण्यात भव्य दालन असून मध्यभागी ११ हात उंचीची एक त्रिमुखी मूर्ती आहे. तीनही मुखे अतिशय सुंदर असून त्यांच्या मुकुटावरील कलाकुसर प्रेक्षणीय आहे.ब्रह्मा, विष्णू,महेश यांच्या संयुक्त मूर्तीला त्रिमूर्ती असे म्हणतात. (परंतु असे नसून त्रिमूर्ती मध्ये उमा, शिव आणि रुद्र आहेत.)
रावणानुग्रह
एका लेण्यात, कैलास पर्वतावर शिव-पार्वती बसलेली असून ,रावण आपल्या वीस भुजांनी तो पर्वत हालवीत आहे असे दृश्य दिसते.शंकराच्या मुकुटात चंद्रकला आणि मागे प्रभा आहे.त्याच्या मुद्रेवर शांत,निश्चय आणि कपाळावर तृतीय नेत्र स्पष्टपणे दिसत आहे.शंकर एका हाताने बावरलेल्या पार्वतीला आधार आणि निर्भयतेचे आश्वासन देत आहे.
विवाह मंडल
हे घारापुरीच्या चित्रातले सर्वोत्कृष्ट चित्र ठरेल.शंकरावर अनुरक्त असलेल्या पार्वतीने शंकराची सेवा करून त्याची प्रीती संपादन केली,तिला मागणी घालण्याकरीता शंकराने हिमालयाकडे सप्तऋषी पाठविले.हिमालयाने ही मागणी मान्य केल्यानंतर त्यांचा विवाह झाला.यामुळे सर्व देवांना संतोष झाला आणि ते विवाह समारंभाला उपस्थित राहिले ,हा प्रसंग या चित्रात दाखविला आहे.
इतर उल्लेखनीय गुफा
इतर ठिकाणी मानवती पार्वती,गंगा अवतरण ,शिवशक्ती अर्धनारी,महायोगी शिव,ल्कुलीह्साची मूर्ती,भैरव-महाबलाची मूर्ती अशी अन्य शिल्पेही पहायला मिळतात.
वर्ग:भारतातील जागतिक वारसा स्थाने वर्ग:मुंबईतील प्रेक्षणीय स्थळे वर्ग:महाराष्ट्रातील लेणी वर्ग:बौद्ध लेणी वर्ग:शिव
सज्जनपाडा
सज्जनपाडा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यातील गाव आहे. हे उत्तर कोकणचा भाग आहे.
भौगोलिक स्थान
पालघर रेल्वे स्थानकापासून मनोर राज्य महामार्गावर वाघोबा खिंड पार केल्यानंतर हे स्थित आहे. पालघर रेल्वे स्थानक ते सज्जनपाडा १० किमी अंतर आहे.हा डोंगराळ भाग असल्याने येथे साग,ऐन,पळस,कारवी, इत्यादी जंगली झाडे भरपूर प्रमाणात आहेत.
लोकजीवन
येथे मुख्यतः आदिवासी समाजातील लोक पिढ्यानपिढ्या स्थायिक आहेत. बहुतेक लोक वनकामगार म्हणून आजूबाजूच्या जंगलात काम करतात. महाराष्ट्र सरकारच्या नवीन कायद्यामुळे बऱ्याच आदिवासींना कसत असलेली वनजमीन मिळाल्याने काही लोक त्या जमिनीत स्वतः नागलीशेती,भातशेती करतात.जंगलातील वेगवेगळ्या मोसमात होणारी फळे, फुले, भाज्या विकून काही लोक आपला उदरनिर्वाह करतात. येथील आदिवासींचे जीवन फारच खडतर, कष्टदायक, आणि जिकिरीचे आहे.अशिक्षित व अपुऱ्या साधनसामुग्रीमुळे कोणी आजारी पडला तर दवाखान्यात नेण्यासाठी फारच कुचंबणा होते. बाळंतपण वगैरे गावातील वडीलधाऱ्या बाई माणसाकडून घरीच केले जाते.येथील आदिवासी समाजात अद्यापही पाहिजे तसा शिक्षण प्रसार झालेला नाही. त्यामुळे समाजात अंधश्रद्धा,अज्ञान, अडाणीपणा, अवास्तव भीती सतत आढळून येते. आदिवासी बांधव प्रत्येक उत्सव व सणाच्या प्रसंगी पारंपरिक पद्धतीने पारंपरिक वेशभूषा करून तारपा नृत्य, ढोलनाच,सांबळ नाच,तुरनाच,गरभानाच,मादोळनाच,इत्यादी आदिवासी पारंपरिक नृत्य करतात.
नागरी सुविधा
पालघरवरून येथे येण्यासाठी मनोर, मासवण, काटाळे,बहाडोली,दुखटण कडे जाणाऱ्या सर्व एसटी बसेस चालतात.
वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे
ज्यो लीबरमन
ज्यो लीबरमन ( २४ फेब्रुवारी १९४२) हा एक अमेरिकन राजकारणी व माजी सेनेटर आहे. तो १९८९ ते २०१३ दरम्यान कनेक्टिकट राज्यामधून सेनेटर होता. तो २००६ सालापर्यंत डेमोक्रॅटिक पक्षाचा सदस्य होता. २००० सालच्या अमेरिकेच्या अध्यक्षीय निवडणुकीमध्ये तो ॲल गोरचा उपराष्ट्राध्यक्ष पदाचा उमेदवार होता.
वर्ग:इ.स. १९४२ मधील जन्म वर्ग:अमेरिकन राजकारणी वर्ग:अमेरिकेचे सेनेटर वर्ग:डेमोक्रॅटिक पक्ष (अमेरिका) मधील राजकारणी वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वृद्धावस्था
वाढीच्या व विकासाच्या दृष्टीने माणसाच्या आयुष्याचे चार भाग पाडता येतात. बालपण, तारुण्य (तरुण वय), प्रौढत्व (प्रौढ वय) व वृद्धावस्था (म्हातारपण).
त्यातील वृद्धावस्था 5विचित्र प्राचीन कथा(म्हातारपणाबद्दल) हा प्राण्याच्या व माणसाच्या आयुष्याच्या प्रौढत्वानंतरचा शेवटचा कालावधी आहे. आयुष्याच्या साधारण पासष्ठाव्या वर्षापासून मृत्यूपर्यंतचा (६५ वर्षे ते मृत्यू) हा कालखंड असतो. शरीराच्या इतर अवस्थांप्रमाणेच वृद्धावस्थेची सुरुवात होण्याचे वय स्थळ, काळ व सामाजिक परिस्थिती यांनुसार बदलते.
या काळात त्वचेवर सुरकुत्या पडतात, शरीरातील विविध संस्था नीट काम करू शकत नाहीत. शरीर रोग व आजार यांना बळी पडण्याची शक्यता अधिक असते. या अवस्थेनंतर व्यक्तीला मृत्यू येतो.
ऐंद्रियकारक विकास : द्रूष्टिसंबंधीच्या समस्या उद्भवतात. दृष्टिदोष निर्माण होतो कमी उजेडातील वस्तू दिसत नाही.
कोरडे डोळे : अश्रुपिंडाचे काम कमी झाल्यामुळे डोळ्यात पाणी (अश्रू) तयार होण्याचे प्रमाण कमी होत जाते. त्यामुळे डोळे कोरडे झाल्यासारखे वाटतात.. नेत्र पटलावरील रक्तवाहिन्या फुटल्यामुळे डोळ्यांच्या कार्यात फरक पडतो. प्रतिमा धूसर व अस्पष्ट दिसू लागते.
मोतीबिंदू (Cataract) : ६५ वर्षानंतर मोतीबिंदूमुळे अंधत्व येण्याचे प्रमाण बरेच असते. काचबिंदूवर ढगाळल्यासारखे दिसते यालाच मोतीबिंदू म्हणतात.
समस्या
त्वचा : त्वचेतील कोलाजीन (Cologen)ची लांबी वाढणे आणि त्यामुळे त्वचेची लवचीकता कमी होणे. त्वचेचा मऊपणा कमी होऊन ती खरबरीत लागते. तिच्यावरील सुरकुत्या दिसून येतात. वजन कमी होणे हे पण सुरकुत्या पडण्याचे एक कारण आहे.
केस : म्हातारपणाची एक खूण म्हणजे केस पांढरे होणे, इतकेच नाही तर ते विरळही होतात. त्यामुळे टक्कल पडते. या मागे संप्रेरकांच्यातील बदल कारणीभूत आहे.
हालचाली पूर्वीसारख्या सफाईदार हालचाली होत नाहीत. हालचाली कमी होतात. चालण्यात बदल दिसतो.
दात : दात खराब होणे, पडणे, किडणे, हिरड्यांचे आजार होणे हे चालू होते. नैसर्गिक दात पडून त्या ठिकाणी कवळी लावावी लागते. दात पडल्याने त्यांच्या स्वप्रतिमेवर परिणाम होतो. तोंडाचे बोळके झाल्यामुळे बोलणे बरेच वेळा स्पष्ट होत नाही.
शरीर : एकूण शरीराला बाक येतो. चालताना तोल जाऊ शकतो. तोल जाऊ नये म्हणून हातकाठी वापरावी लागते.
निद्रा : म्हातारपणी झोपेची तक्रार सुरू होते जसे की झोप न लागणे, गाढ झोप न येणे, झोपेतून जागे होणे, परत झोप लवकर न लागणे अशा तक्रारी सुरू होतात. मेंदूमध्ये असणारे झोप नियंत्रण केंद्रातील रचनेत होणारे बदल आणि संप्रेरकांतील बदल.
वृद्धावस्थेतील काळजी
जगभरात वृद्धांची संख्या दिवसेंदिवस वाढत आहे .त्यांच्या अनेक समस्या आहेत .त्यावर उत्तर शोधण्यासाठी अनेक संस्था भारतात कार्य करीत आहेत .tata institute of social sciences ह्या संस्थेने geriatric care providerसाठी छान प्रशिक्षण सुरू केले आहे .औरंगाबाद येथे डॉ.हेडगेवार रुग्णालय येथे आस्था फौंडेशन ने हे प्रशिक्षण सुरू केले आहे .आतापर्यंत ३५ विद्यार्थी हे प्रशिक्षण घेऊन सिद्ध झाले आहेत.
वृद्धावस्थेतील वैद्यकीय समस्यांसाठी आरोग्यशास्त्राची Geriatrics नावाची शाखा आहे..
वृद्धांच्या समस्यांवरील पुस्तके
संदर्भ
वर्ग:शरीराच्या अवस्था
अनुराग शर्मा
अनुराग शर्मा ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
अँतोनियो फ्रांसेस्को ग्राझिनी
ॲंतोनियो फ्रांसेस्को ग्राझिनी (मार्च २२, इ.स. १५०३:फ्लोरेन्स, इटली - फेब्रुवारी १८, इ.स. १५८४) हा इटालियन लेखक होता.
ग्राझिनी, ॲंतोनियो फ्रांसेस्को ग्राझिनी, ॲंतोनियो फ्रांसेस्को ग्राझिनी, ॲंतोनियो फ्रांसेस्को वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वसंत साठे
वसंत साठे यांचे आत्मचरित्र
मी, वसंत साठे (शब्दांकन चिंतामणी भिडे)
साठे, वसंत वर्ग:रिकामी पाने
साओ टोमे
साओ टोमे ही साओ टोमे आणि प्रिन्सिप ह्या देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.
वर्ग:साओ टोमे आणि प्रिन्सिप वर्ग:आफ्रिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे
महात्मा फुले सत्यशोधक साहित्य संमेलन
अमरावती जिल्ह्यातील मोर्शी येथील खुल्या कारागृहात १२ मार्च २०१५ रोजी पहिले महात्मा फुले सत्यशोधक साहित्य संमेलन झाले. संमेलनाध्यक्ष गणेश मुळे होते.
पहा : साहित्य संमेलने; सत्यशोधकी साहित्य संमेलन; राज्यस्तरीय सत्यशोधक ओबीसी साहित्य संमेलन
वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
भक्तिसंगम (मासिक)
भक्तिसंगम हे मराठी साहित्यातील एक मानाचे मासिक होते.. सर्व धर्मांतील संतांच्या जीवनकार्याचे दर्शन घडवणारे मासिक म्हणून हे प्रसिद्ध होत असे. या अंकात इंदिरा संत, चकोर आजगावकर, वसंत गोडबोले, शंकरराव लाठोरे, सीमा जोशी, जगदीश खेबुडकर, कल्याण इनामदार, रामकृष्ण अभ्यंकर, नामदेव वायंगणकर आदी मान्यवर लिहीत असत.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी मासिके वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
सान मारिनो
सान मारिनो हा युरोपातील एक छोटा देश आहे. सान मारिनो देश पुर्णपणे इटली देशाच्या अंतर्गत आहे. सान मारिनो हा युरोपातील तिसरा सर्वात लहान देश आहे (व्हॅटिकन सिटी व मोनॅकोच्या खालोखाल).
खेळ
वर्ग:युरोपातील देश वर्ग:देश
ललित कला अकादमी फेलोशिप
The Lalit Kala Akademi Fellowship, also, Lalit Kala Akademi Ratna (Sanskrit ratna, "gem") is an honour for the fine arts in India, given to eminent artists for their life time achievements in the field of visual arts. It is awarded by the Lalit Kala Akademi, India's National Academy of Art, it is the highest honour in the fine arts conferred by the Government of India.
The ‘Fellow,’ carries a purse money of Rs.25,000/-, a citation and a plaque. The Fellow is honoured with a portfolio of his/her art works. The first elected fellow, in 1955, was the artist Jamini Roy.
विजेते
क्र. नाव     	वर्ष
बाह्य दुवे
वर्ग : भारतीय नागरी पुरस्कार वर्ग : ललित कला अकादमी फेलोशिप
भारेवाडी
भारेवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
धामणवाडी
धामणवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील दिंडोरी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:दिंडोरी तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
ब्रायन बूथ
ब्रायन चार्ल्स बूथ (१९ ऑक्टोबर, १९३३ - १९ मे, २०२३) हा 🇦🇺 australiaकडून १९६१ आणि १९६६ दरम्यान २९ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०२३ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
माधवराव सिंधिया क्रिकेट मैदान
वर्ग:भारतातील क्रिकेट मैदाने वर्ग:राजकोट
होबार्ट हरिकेन्स
हॉबर्ट हरिकेन्स क्रिकेट संघ, होबार्ट शहरातील असून, बिग बॅश लीग मध्ये खेळतो.
वर्ग : बिग बॅश लीग हरिकेन्स
ललित (मासिक)
ललित हे मराठी साहित्यातील एक मानाचे मासिक आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी मासिके वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
राणुमारी
राणुमारी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
एडवर्ड मूर
वर्ग:इंग्लिश नाटककार वर्ग:इ.स. १७१२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १७५७ मधील मृत्यू
अनूभव मोहंती
अनूभव मोहंती ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
कर्जत विधानसभा मतदारसंघ
कर्जत विधानसभा मतदारसंघ - १८९ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभे च्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, कर्जत मतदारसंघात रायगड जिल्ह्यातील १. कर्जत तालुका आणि २. खालापूर तालुक्यातील वावशी, खोपोली ही महसूल मंडळे आणि खोपोली नगरपालिका क्षेत्राचा समावेश होतो. कर्जत हा विधानसभा मतदारसंघ मावळ लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.
शिवसेनेचे महेंद्र सदाशिव थोरवे हे कर्जत विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रायगड जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:मावळ लोकसभा मतदारसंघ
हिरदेशाह लोधी
हिरदेशाह लोधी हा भारताच्या मध्य प्रदेशातल्या नरसिंहपूर जिल्ह्यातल्या हिरापूरचा राजा होता. इ.स. १८५७ पूर्वी हिरापूर हे स्वतंत्र राज्य होते. हिरदेशाहने 'महाकोशल'च्या बुंदेलखंड भागात संघटन उभारून इंग्रजांशी १८४२ सालापासून संघर्ष सुरू केला. १८५७ च्या युद्धात हिरदेशाह मारला गेला. त्याची सर्व संपत्ती जप्त करून इंग्रजांनी त्याच्या किल्ल्याला आग लावली.
हिरदेशाह हे असे राजे होते, की ज्यांनी इंग्रजांपासून मुक्ती मिळवण्यासाठी राजसिंहासनाचा आणि कुटुंबीयांचा त्याग करून जंगल-जंगल भटकणे पसंत केले. जंगलांतून हिंडून ते इंग्रजांविरुद्ध लढण्यासाठी मोठी फौज तयार करण्याच्या प्रयत्नांत असत. त्यांच्या बंडामुळे ब्रिटिश सैन्याधिकारी कॅप्टन विल्यम स्लीमन आणि वाॅटसन त्रस्त झाले होते. स्लीमनने गव्हर्नरला पत्र लिहून हिरदेशाहला त्याचे राज्य परत करण्याचा सल्ला दिला होता. त्यामुळे हिरदेशाह यांच्या संघर्षाची धार कमी झाली, आणि त्यातच त्यांचा घात झाला.
ब्रिटिश राजवटीत या राज्याला हिरागड संस्थान म्हणत.
हिरदेशाह लोधीच्या आयुष्यावर वसीम खान नावाच्या नाटककाराने 'हीरापुर का हीरा हिरदेशाह' नावाचे नाटक लिहिले आहे.
संदर्भ
वर्ग:मध्य प्रदेशचा इतिहास वर्ग:भारतीय स्वातंत्र्यलढा
कडसुरे
कडसुरे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील रोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:रोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
इटानगर
इटानगर ही भारत देशाच्या अरुणाचल प्रदेश राज्याची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. इटानगर शहर अरुणाचल प्रदेशच्या दक्षिण भागात हिमालयाच्या पायथ्याशी वसले आहे. इ.स. २०११ साली इटानगरची लोकसंख्या सुमारे ३५ हजार होती.
राष्ट्रीय महामार्ग ५२ ए इटानगरला आसाम राज्यासोबत जोडतो. इटानगरजवळील नहरलगुन हे रेल्वे स्थानक भारतीय रेल्वेच्या उत्तर पूर्व सीमा रेल्वे क्षेत्राच्या अखत्यारीमध्ये येते. रेल्वेद्वारे जोडले गेलेले इटानगर हे गुवाहाटी व अगरतला खालोखाल ईशान्य भारतातील केवळ तिसरे राजधानीचे शहर आहे. येथून गुवाहाटीसाठी रोज तर नवी दिल्लीसाठी आठवड्यातून एकदा गाड्या सुटतात.
कॉलिन गेस्ट
गेस्ट, कॉलिन वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
रासा (समुद्रपूर)
रासा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
मेलबर्न रेनेगेड्स
मेलबॉर्न रेनेगाड्स क्रिकेट संघ, मेलबॉर्न शहरातील असून, बिग बॅश लीग मध्ये खेळतो.
वर्ग : बिग बॅश लीग रेनेगेड्स
ह्यालमार ब्रँटिंग
कार्ल ह्यालमार ब्रँटिंग (नोव्हेंबर २३, इ.स. १८६०:स्टॉकहोम, स्वीडन - फेब्रुवारी २४, इ.स. १९२५) हा स्वीडनचा पंतप्रधान होता.
ब्रँटिंग, ह्यालमार ब्रँटिंग, ह्यालमार ब्रँटिंग, ह्यालमार
लुई लामूर
लुई डियरबॉर्न लामूर (मार्च २२, इ.स. १९०८ - जून १०, इ.स. १९८८) हा इंग्लिश लेखक होता.
वर्ग:इंग्लिश लेखक वर्ग:इ.स. १९०८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९८८ मधील मृत्यू वर्ग:प्रेसिडेन्शियल मेडल ऑफ फ्रीडम विजेते वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
नारायणभाई देसाई
नारायणभाई महादेवभाई देसाई (इ.स. १९२४:वलसाड, गुजरात, भारत - १५ मार्च, इ.स. २०१५) हे साऱ्या जगाला गांधी कथाकार म्हणून ते परिचित होते.
शिक्षण
नारायणभाई देसाई ह्यांचे बालपण साबरमती आश्रम आणि वर्ध्यातील सेवाग्राममध्ये गेले. ते खरे तर शाळेत गेलेच नव्हते. त्या अर्थाने औपचारिक शिक्षण त्यांनी घेतलेच नाही. पण तरीही एका विद्यापीठाचे ते कुलगुरू होते. गुजराती, हिंदी, इंग्लिश आणि बंगाली अशा चार भाषा त्यांना उत्तम बोलता, वाचता, लिहिता येत होत्या. त्यांचे वडील महादेवभाई देसाई गांधीजींचे स्वीय सचिव आणि अनुदिनी लेखक होते. महादेवभाईंनी नारायणला शिक्षण पुरे, काही करणार असशील तर गांधींवरच कर, असा सल्ला देऊन उमलत्या वयातच त्यांच्यात गांधीवाद रुजवला. त्यामुळे साबरमती आश्रमातच लहानाचे मोठे झालेले नारायणभाई ऊर्फ बाबूभाई शाळेत न जाता आश्रमातले आचारविचार आणि व्ययवहार पहात आणि अनुभवतच शिकत गेले. गांधीजींची तत्त्वे त्यामुळेच त्यांच्या नसानसांत भिनली आणि त्यांनी ती इतरांपर्यंत पोचवली. नारायणभाई गांधींच्या सान्निध्यातून शिकले आणि त्यांनी इतरांना गांधीवाद शिकवला.
ग्रामस्वराज्य आणि अन्य सामाजिक, राजकीय कार्ये
गांधीजींचे ग्रामस्वराज्य त्यांना खुणावत होते आणि त्यामुळे त्याच्या विरोधात जाणाऱ्या प्रत्येक गोष्टीला त्यांनी विरोध केला. अणुऊर्जेला तर त्यांचा विरोध होताच, पण आणीबाणीच्या विरोधातही ते ठामपणे उभे राहिले. जयप्रकाश नारायण यांच्या संपूर्ण क्रांतीच्या संकल्पनेने ते भारले गेले. त्यासाठी ते झोकून देऊन काम करत होते.
सत्य आणि अहिंसा या दोन तत्त्वांसाठी ते सर्वशक्तीनिशी वेळोवेळी उभे राहिले. देशात उसळलेल्या जातीय दंगलींच्या वेळी नारायणभाई आणि त्यांचे सहकारी तेथे धावून जात. शहरांतील आणि गावांतील अशा अनेक धार्मिक गटांमध्ये जाऊन त्यांनी भडकलेल्या माथ्यांना गांधी शिकवणीने शांत करण्याचे प्रयत्‍न केले. त्यात त्यांना यशही आले.
'पीस ब्रिगेड इंटरनॅशनल'ची स्थापना करण्यातही नारायणभाईंचा वाटा होता. 'वॉर रेझिस्टर्स इंटरनॅशनल'चे अध्यक्ष म्हणून त्यांची निवड झाली. पाकिस्तानसोबतच्या शांतता प्रक्रियेत त्यांचे कार्य मोलाचे ठरले.
शैक्षणिक कार्य
आणीबाणीनंतर ते आपल्या मूळ गावी, वेदछी इथे आले आणि त्यांनी संपूर्ण क्रांतीचे बीज त्या गावात रोवले, गावात ‘संपूर्ण क्रांती विद्यालय’ उभे केले.
गांधी विचारांचा प्रसार करता करता, किंबहुना प्रसार करण्यासाठीच शिक्षण क्षेत्रात नारायणभाई देसाई यांनी स्वतःला गुंतवून ठेवले आणि शेवटपर्यंत ते तिथेच काम करीत राहिले. गांधीजींनी १९२० मध्ये सुरू केलेल्या गुजरात विद्यापीठाचे काम ते करत असत. २३ जुलै २००७ पासून ते त्याच विद्यापीठाचे कुलगुरू झाले. नोव्हेंबर २०१४मध्ये त्यांनी त्या पदाचा राजीनामा दिला.
गांधी कथाकार
जगण्याची मूलभूत आणि मानवी तत्त्वे जितकी कोवळ्या वयात मुलांपर्यंत पोहोचतील, तितकी ती त्यांच्यात अधिक रुजतील, अशी नारायणभाईंची धारणा होती आणि त्या दृष्टीने लहान मुले आणि तरुण यांच्यासाठी त्यांनी पुस्तके, व्याख्याने यांपासून ते गांधी कथा, अशा वेगवेगळ्या माध्यमांतून महात्मा गांधी पोचवले.
गुजरातमध्ये २००२मध्ये दंगल झाली. त्यामुळे नारायणभाई खूप अस्वस्थ झाले. त्यांनी गांधी कथेच्या रूपात महात्मा गांधी आणले. वेगवेगळ्या भारतीय भाषांमध्ये गांधी कथेचे प्रयोग त्यांनी केले. त्यांत गाणी होती, लोकांना जीवनात भेडसावणाऱ्या समस्या मांडलेल्या होत्या. देशभर त्यांनी त्याचे प्रयोग केलेच, पण पार मेक्‍सिको, अमेरिका इथपर्यंत त्यांनी गांधी कथा पोचवली.
२००४ सालापासून नारायणभाईंनी विविध देशांत जाऊन गांधीजींविषयी ११८ व्याख्याने दिली. नव्या पिढीला गांधी स्वतःच्या भाषेत समजावून सांगण्याच्या हातोटीमुळे ते लोकप्रिय होते.
लेखन
नारायणभाईंना ज्या चार भाषा येत होत्या, त्या नुसत्या लिहिण्या-वाचण्यापुरत्या नाहीत, तर या भाषांत त्यांनी साहित्य निर्माण केले. ्त्यांनी चार खंडांत तीन हजार पानांचे गांधीजींचे चरित्र गुजरातीत लिहिले. त्याचे अनेक भाषांत अनुवाद झाले. या चरित्रासह त्यांच्या इतरही अनेक पुस्तकांना पुरस्कार मिळाले.
नारायणभाई गुजराती साहित्य परिषदेचे अध्यक्ष होते. त्यांनी कस्तुरबांच्या जीवनावर इंग्रजीत एक नाटक लिहिले होते. अमेरिकेत अदिती देसाई यांचा थिएटर ग्रुप त्याचे प्रयोग करत असे.
नारायणभाई देसाई यांनी लिहिलेल्या ’अज्ञात गांधी’ नावाच्या पुस्तकाचे सुरेशचंद्र वारघडे यांनी मराठीत भाषांतर केले आहे.
पुरस्कार
नारायणभाई देसाई यांच्या शांतता आणि अहिंसेसाठीच्या कार्यासाठी त्यांना 'युनेस्को'चा मदनजितसिंग पुरस्कार मिळाला.
वर्ग:समाजसेवक वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१५ मधील मृत्यू
मुलांचे मासिक (मासिक)
मुलांचे मासिक हे मराठी साहित्यातील एक मानाचे मासिक आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी मासिके वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
भिवंडी
भिवंडी हे ठाणे जिल्ह्यातील एक शहर आहे. महाराष्ट्रामध्ये इचलकरंजी नंतर भिवंडी येथील यंत्रमागावर कापड तयार करण्याचा व्यवसाय प्रसिद्ध आहे.
वर्ग:ठाणे जिल्हा
अन्नपूर्णा देवी यादव
अन्नपूर्णा देवी यादव ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
हेलिकॉप्टर ६६
हेलिकॉप्टर ६६ हे अमेरिकेच्या आरमाराचे सिकॉर्स्की सी किंग प्रकारचे एक हेलिकॉप्टर होते. हे हेलिकॉप्टर नासाच्या अपोलो कार्यक्रमांतर्गत अंतराळातून पृथ्वीवर परत आलेल्या अंतराळप्रवाशांना समुद्रातून उचलून घेण्यासाठी वापरले जात असे. याला इतिहासातील सर्वात प्रसिद्ध तसेच कमीत कमी प्रतिष्ठित, हेलिकॉप्टरपैकी एक म्हणले जाते.
१९६९ मध्ये मॅन्युएला यांनी यावर आधारीत एक गाणे बनवले होते. डंकिंग टॉईज यांनी यासाठी एक मॉडेल बनवले होते. नासाच्या समर्थनार्थ काम करण्याव्यतिरिक्त, हेलीकाप्टर ६६ यांनी १९७३ च्या विमानवाहू विमानवाहक यूएसएस किटी हॉकला भेट देऊन इराणच्या शाह रवाना केले. १९६७ साली अमेरिकेच्या नेव्हीला हेलिकॉप्टर ६६ देण्यात आले आणि त्याच्या सक्रिय जीवनाच्या कालावधीसाठी यू.एस. नेव्ही हेलीकाप्टर एन्टी-पबारी स्क्वाड्रन फॉचे इन्जेंटरीचे एक भाग बनवले.
वर्ग:नासा वर्ग:हेलिकॉप्टर
वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, १९५१-५२
वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघाने नोव्हेंबर १९५१ - जानेवारी १९५२ दरम्यान पाच कसोटी सामने खेळण्यासाठी ऑस्ट्रेलियाचा दौरा केला. ऑस्ट्रेलियाने कसोटी मालिका ४-१ अशी जिंकली.
द बर्डन ऑफ रेफ्यूज
द बर्डन ऑफ रेफ्यूज हे ऋता कोठारी यांनी लिहिलेले पुस्तक आहे. हे ओरिएंट लॉंगमनने २००७ साली प्रकाशित केले.
वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, १९५१-५२
५वी कसोटी
वर्ग:इ.स. १९५१ मधील क्रिकेट वर्ग:इ.स. १९५२ मधील क्रिकेट वर्ग:वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघाचे ऑस्ट्रेलिया दौरे वर्ग:वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघाचे परदेशी दौरे
द बर्डन ऑफ रेफ्यूज
पुस्तकाची पार्श्वभूमी
या पुस्तकात १९४७ साली भारताच्या झालेल्या फाळणीनंतर गुजरातमध्ये आसरा घेतलेल्या हिंदू-सिंधी समूहातील लोक व त्यांची स्वसमूहाबद्दलची अस्मिता व आपुलकी यांची दखल घेतली आहे. हिंदू-सिंधी समूहाचे अनुभव हे नेहमीच्या फाळणीच्या इतिहासाप्रमाणे नाहीत. भारतामध्ये स्थलांतरित झालेला हा समूह रक्तरंजित हिंसाचाराने ग्रस्त झालेला नसला तरी विस्थापन, भीती व अस्वस्थता हे अनुभव त्यांना आले. सिंध प्रांतामधील श्रीमंत असा हा व्यापारी समूह भारतामध्ये रेफ्युजी (निर्वासित) म्हणून स्थलांतरित झाला तेव्हा त्यांच्याकडे जमीन नव्हती व अतिशय मर्यादित संसाधने होती. गुजरात मधील हिंदू गुजराती लोकांकडून त्यांना जो परकेपणा व विरोध सहन करावा लागला. याचा परिणाम म्हणजे नंतरच्या पिढ्यांनी एकतर त्यांचे सिंधीपण हे सोडून दिले किंवा नवीन प्रदेशात पर्भावी असलेल्या हिंदुत्वाच्या चौकटीमध्ये योग्यप्रकारे बसेल अशा प्रकारे स्वतःला घडविले.
सारांश
१९४७ मध्ये भारतामध्ये सिंधी-हिंदू समूहाचे स्थलांतर करण्याच्या निर्णय व त्याचे परिणाम याची चर्चा कोठारी यांनी केली आहे; पण त्यासोबतच २००२ मध्ये गुजरातमध्ये झालेल्या दंगलीमध्ये मुस्लिम समूहाविरुद्ध झालेल्या हिंसाचारामध्ये अनेक सिंधी सहभागी होते याची देखील चिकित्सा केली आहे. या पुस्तकाच्या प्रस्तावनेमध्ये कोठारी यांचे संशोधन संदर्भानुसार मांडलेले असून २००२ नंतरच्या गुजरातमध्ये समूहाच्या अस्मिता जेव्हा आधीच अधिक ताठर झालेल्या होत्या त्या पार्श्वभूमीचा आढावा घेतला आहे.
पहिल्या प्रकरणामध्ये सिंधी-हिंदू समूहाचे सामाजिक-धार्मिक जग हे वसाहतपूर्व सिंध प्रांतामध्ये मुस्लिम राज्यकर्ते व हिंदू-सिंधी बनिया (व्यापारी) यांच्यात समतोल राखणारे होते. जरी हे दोन समूह हे संघर्ष व सलगी असे वातावरण असलेल्या राज्यामध्ये रहात असले; तरी या प्रदेशामधील समूहांच्या अस्मिता नेहमी प्रवाही होत्या हे लक्षात घेणे आवश्यक आहे. हिंदू-सिंधी समाजातील लोक हे सिंधमध्ये असताना इस्लाम, शीख आणि सुफी या विचारसरणीने प्रभावित असलेला हिंदुधर्म आचरीत होते. त्यांच्यामध्ये असलेल्या समान भाषा-संस्कृतीमुळे सिंधी-हिंदू समूहात एक विशिष्ट सिंधी अस्मिता निर्माण झाली होती; या अस्मितेची जागा आता श्रद्धेने घेतली आहे.
दुसऱ्या प्रकरणामध्ये सिंध प्रांताचा वसाहत काळाचा अनुभव रेखाटला आहे. एक प्रांत म्हणून मागासलेला असला तरी देखील सिंध प्रांत हा वसाहत काळात लक्ष वेधणारा का ठरला हे सुरुवातीला सांगितले आहे. वसाहतवाद्यांनी शिक्षण आणि जमीन यांच्यात जी सुधारणा केली तिचा मोठा फायदा हिंदूंना झाला आणि त्यायोगे आर्थिक व व्यवसायाच्या संधी निर्माण करून सिंध प्रदेश हा उर्वरित हिंदुस्थानाशि चांगल्याप्रकारे समरस झाला होता. कोठारी यांनी विविध संघटनांच्या माध्यमातून झालेल्या सामाजिक सुधारणांचा देखील आढावा घेतला आहे, उदा. आर्य समाज. वसाहतकालीन सिंध प्रांतामध्ये सिंधी मुस्लिम समूहामध्ये राजकीय दृष्ट्यादेखील जागृती होण्यास सुरुवात झाली होती. हे सर्व घटक पुढील काळामध्ये वेगळ्या सिंध प्रांतासाठी झालेल्या चळवळीमध्ये निर्णायक ठरले व १९३८ मध्ये सिंध हा एक स्वायत्त (?) असा प्रांत बनला.
प्रकरण तीनमध्ये फाळणीपूर्व पहिल्या दशकामध्ये स्वायत्त (?) सिंध प्रांतामध्ये झालेल्या वेगवेगळया घटनांची चर्चा केली आहे. या घटनांचे परिणाम हे हिंदू आणि मुस्लिम यांच्यासाठी वेगवेगळे होते. विभक्त सिंध प्रांतामध्ये झालेली पहिली निवडणूक, मस्जिद मंझिल बद्दल वादविवाद आणि मुस्लिम लीगने निर्माण केलेला इस्लामचा ब्रॅंड. यांतूनच पुढील काळात पाकिस्तानसाठी पाठिंबा तयार झाला. कोठारी यांनी सिंधी-हिंदू यांचा उल्लेख हिंदू महासभा, काँग्रेस आणि गांधींची अहिंसेबद्दल सततची विनवणी या सर्वांच्या वादविवादामध्ये अडकलेले असा केला आहे. यामागील महत्त्वाची पार्श्वभूमी म्हणजे राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ. त्यांनी मोठ्याप्रमाणात हिंदूंचा पाठिंबा संपादन केला आणि हिंदू अस्मिता अधिक दृढ केली. शिकरपूर कॉलनी बॉम्बहल्ला ही त्या काळातील महत्त्वाची घटना होती. या प्रकरणातील सर्वात महत्त्वाचा विषय म्हणजे सिंध प्रांतामध्ये हिंदू व मुस्लिम अस्मितांचे वेगाने होणारे ध्रुवीकरण, या प्रक्रियेमध्ये RSS हा हिंदूंसोबत तर मुस्लिम लीग हे मुस्लिमांसोबत व्यवहारात होते. या व्यतिरिक्त प्रांतिक अस्मिता या भाषा, संस्कृती आणि सुफिवाद या इतर लहान लहान मार्गांनी टिकून राहिल्या होत्या.
ग्रँड रॅपिड्स
ग्रॅंड रॅपिड्स (Grand Rapids) हे अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने देशाच्या मिशिगन राज्यामधील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे शहर (डेट्रॉईटखालोखाल) आहे. मिशिगनच्या पश्चिम भागात लेक मिशिगनपासून ४० मैल पूर्वेला ग्रॅंड नदीच्या काठावर वसलेल्या ग्रॅंड रॅपिड्स शहराची लोकसंख्या २०१० साली १.८८ लाख इतकी होती.
द बर्डन ऑफ रेफ्यूज
सारांश
चौथ्या प्रकरणामध्ये हिंदू-सिंधींचे भारतामध्ये झालेल्या स्थलांतराची प्रक्रिया तीन विस्तृत उदाहरणांमधून सांगितली आहे. यातील पहिले म्हणजे दंगलीच्या आठवणी; ज्या शारीरिक इजेपेक्षा देखील आधी भीतिदायक होत्या तसेच त्याचे आर्थिक परिणाम देखील मोठ्या स्वरूपात होते. दुसरे म्हणजे राज्यांतर्गत संवाद आणि तिसरे म्हणजे राज्यसंस्था व जनता यांच्यातील नाते; जे लक्षणीयरीत्या बदलत गेले. या प्रकरणामध्ये व्यक्तींचा मौखिक इतिहास व आठवणी याबद्दल माहिती दिली आहे, आणि हे देखील नमूद केले आहे की, फाळणीचे अनुभव हे व्यवसाय, वर्ग आणि लिंगभाव यांच्याशी अप्रत्यक्षपणे संबंधित होते. जे सिंधी-मुस्लिम पाकिस्तानमध्ये राहिले त्यांचा अभ्यास केल्यावर कोठारी यांना समजले की, हिंदूंच्या स्थलांतराबद्दलच्या त्यांच्या आठवणी या दुखःद व वेदनादायक आहेत, तसेच त्यांच्या भूतकाळातील आठवणी या त्यांच्या वर्तमानाने अंधुक झालेल्या होत्या.
ग्रँड रॅपिड्स
फर्निचर उत्पादनाच्या बाबतीत ग्रॅंड रॅपिड्सचा जगातील पाच सर्वात मोठ्या शहरांमध्ये उल्लेख होतो. त्यामुळे ह्या शहराला फर्निचर सिटी असे टोपणनाव मिळाले आहे. अमेरिकेचे ३८वे राष्ट्राध्यक्ष जेराल्ड फोर्ड ग्रॅंड रॅपिड्सचे रहिवासी होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:मिशिगनमधील शहरे वर्ग:ग्रँड रॅपिड्स
द बर्डन ऑफ रेफ्यूज
प्रतिक्रिया
२०१३ साली DNA या वृत्तपत्राला मुलाखत देताना ऋता कोठारी म्हणाल्या की, या पुस्तकामध्ये त्यांनी सिंधी समूहाला स्थलांतराच्या अनुषंगाने जे परिणाम भोगावे लागले त्यांची, आणि त्यांची गुजरातमध्ये स्थायिक होण्याची प्रक्रिया हे सर्व समजून घेण्याचा प्रयत्न केला आहे. याच मुलाखतीमध्ये त्या दावा करतात की, 'सिंधीं'च्या स्थलांतराचा अनुभवाची जितकी दखल घेतली जाणे आवश्यक होते तितकी ती घेतली गेली नाही.
JNU मधील अभ्यासक सुरिंदर एस. जोधका म्हणाल्या की, ऋता कोठारी यांचे पुस्तक हा गुजरातमधील सिंधी लोकांचा वेधक असा लेखाजोखात्मक अभ्यास असून त्याद्वारे त्यांच्या हृदयस्पर्शी दैनंदिन जीवनाचा आपल्याला परिचय होतो. . दुर्दैवाने हे पुस्तक लेखिकेच्या वैयक्तिक अनुभवांपलीकडे जात नाही.
संदर्भ सूची
वर्ग:स्त्री अभ्यासातील संहिता वर्ग:स्त्रीवादी साहित्य वर्ग:भारत-पाकिस्तान फाळणी
ली क्वान यू
ली क्वान यू (ख्रिश्चन नाव: हॅरी, सोपी चिनी लिपी: 李光耀; फीन्यिन: Lǐ Guāngyào; रोमन लिपी: Lee Kuan Yew; १६ सप्टेंबर १९२३ - २३ मार्च २०१५) हा १९५९ ते १९९० सालांदरम्यान सिंगापुराच्या प्रजासत्ताकाचे पहिले पंतप्रधान असलेले राजकारणी होते. पंतप्रधानपदावर सर्वाधिक काळ अधिकारारूढ असलेल्या जगातल्या मोजक्या व्यक्तींपैकी ते एक होते.
ते पीपल्स अ‍ॅक्शन पार्टीचे सहसंस्थापक व पहिले सर्वसाधारण सचिव होते. तत्कालीन ब्रिटिश मलाया-सिंगापुरात इ.स. १९५९ साली झालेल्या निवडणुकींत पक्षनेतृत्व करत मोठ्या फरकाने पक्षास विजय मिळवून देण्यात त्यांनी मोठा वाटा उचलला. मलेशियापासून इ.स. १९६५ साली सिंगापूर अलग करण्यात आल्यावर त्यांनी सिंगापुराचे नेतृत्व सांभाळत नैसर्गिक साधनसंपत्तीची देणगी नसलेल्या एके काळच्या वसाहतीला कालौघात पहिल्या जगातील देशाचा दर्जा मिळवून दिला. इ.स.च्या २० व्या शतकाच्या उत्तरार्धात आग्नेय आशियातील राजकीय पटलावरील सर्वाधिक प्रभावशाली राजकारण्यांमध्ये ते गणला जात होते. २३ मार्च २०१५ रोजी वृद्धापकाळाने त्यांचे निधन झाले.
शिक्षण
ली याचं प्रार्थमिक शिक्षण तेलोक कुरौ इंग्रजी शाळेत झालं. ली यांनी १९४० साली शालांत प्रमाणपत्र परीक्षेत अव्वल क्रमांक पटकावला व बऱ्याच शिष्यवृत्ती सुद्धा मिळवल्या. दुसऱ्या महायुद्धाच्या काळात १९४२ ते १९४५ दरम्यान जपानने सिंगापूरचा ताबा घेतला व त्यामुळे ली याचं शिक्षण रखडल. युद्ध संपल्यावर ली पुढील शिक्षणासाठी इंग्लंडला गेले. ते लंडन स्कूल ऑफ इकोनॉमिक्स मध्ये दाखल झाले. पुढे त्यांनी केंब्रिजमधल्या फित्झविलियम कॉलेजमध्ये कायद्याचा अभ्यास केला.
राजकीय कारकीर्द (१९५१-१९५९)
वकील म्हणून काम करायच्या इराद्याने ली सिंगापूरला परतले. ली सिंगापूरला परतल्यावर एका कायदा सल्लागार फर्म मध्ये रुजू झाले. त्यांनी कायदा सल्लागार म्हणून व्यापार संगठना आणि विद्यार्थी संघटनांसाठी काम केल.
लोक कृती पक्षाची स्थापना
१३ मे १९५४ला राष्ट्रीय सेवा नियम कायद्याच्या विरोधात सिंगापूर शाळा संघटनेच्या सदस्यांनी साम्राज्यवादी सरकार विरोधी अहिंसक आदोलन सुरू केल. यावेळी पोलिसांनी आंदोलनाला हिंसक वळण देत ६० विद्यार्थ्यांना अटक केली. विद्यार्थांना झालेल्या अटकेमुळे ली हे डाव्या चळवळीचे वकील म्हणून नावारूपाला आले. १२ नोव्हेंबर १९५४ला लोक कृती पक्षाची स्थापना करण्यात आली. ली यांनी इंग्रजी शिकलेल्या मध्यम वर्गीय गटाला बरोबर घेऊन समाजवादी लोक कृती पक्षाची स्थापना केली व डाव्या चळवळीशी सलग्न असलेल्या व्यापारी संघटनानसोबत आघाडी केली.
पंतप्रधान, स्वातंत्र्यपूर्व (१९५९-१९६५)
३० मे १९५९ रोजी झालेल्या राष्ट्रीय निवडणुकीत लोक कृती पक्षाने सिंगापूर विधान सभेच्या ५१ पैकी ४३ जागांवर विजय मिळवला व सिंगापूरला संपूर्ण स्वयंशासित सरकार स्थापन करण्याचा अधिकार मिळाला. सिंगापूरला संरक्षण व विदेश संबंध हे दोन विभाग सोडून इतर सर्व बाबींमध्ये निर्णय घेण्याची स्वायत्तता बहाल करण्यात आली. ३ जून १९५९ला ली हे सिंगापुरचे पहिले पंतप्रधान झाले.
बाह्य दुवे
वर्ग:पीपल्स अ‍ॅक्शन पार्टी वर्ग:सिंगापुरी राजकारणी
दुखटण
धुकटण ऊर्फ दुखटण हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यातील गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
पालघर रेल्वे स्थानकापासून मनोर राज्य महामार्गावर मासवण गावानंतर उजवीकडे जाणाऱ्या दहिसर फाट्यावर हे स्थित आहे. पालघरपासून हे गाव १४ किमी अंतरावर वसलेले आहे.
हवामान
येथे पावसाळ्यात मुसळधार पाऊस पडतो. उन्हाळ्यात दमटउष्ण हवामान असते तर हिवाळ्यात सुखद थंडी असते.
लोकजीवन
मुख्यतः कुणबी, आदिवासी समाजातील लोक येथे पिढ्यानपिढ्या स्थायिक आहेत. भातशेती, नागलीशेती बरोबरच रब्बी हंगामात फळभाज्या, फुलभाज्या, पालेभाज्या पिकविल्या जातात. येथे भरपूर प्रमाणात रानभाज्या मिळतात. खरशिंग,करडू,बाफली,पेंढर, बांबूशिंद, कवळ, खुरासनीचा पाला, लोत, शेवळी, उडदाचा पाला, काकड, रानचिकू, आभईची शेंग, अळबी, आंबट बिबली, माड, चावा वेल, टेरा, कर्टुलं,लोथी, सतरा, हळंदा, शेवळे, कोरड, टाकळा, शेवगा, तेरे, कुडाची फुलं, घोळ, कोळू, रताळ्याचे कोंब, टेंभरण, मोहदोडे, नारळी, मोखा, चायवळ, वांगोटी, भोपा, बोंडारा, रानकेळी, भारंगा ह्या काही रानभाज्या आहेत. ह्या भाज्या मुख्यतः पावसाळ्यात होतात.ह्या भाज्या पोटाचे विकार, खोकला आणि इतर तत्सम आजारावर गुणकारी असतात. आदिवासी समाज बांधवांना त्याची चांगली समज असते. तारपा नृत्य आणि वारली रंगकला हे आदिवासी समाजाचे अविभाज्य भाग आहेत.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शाळा आहे.सार्वजनिक स्वच्छता, आरोग्य, रस्ते वीजपुरवठा, पाणीपुरवठा,इत्यादीची ग्रामपंचायतीमार्फत देखभाल केली जाते.महसूल काम, न्यायालयीन कामासाठी पालघर ह्या जिल्ह्याच्या ठिकाणी जावे लागते.
संदर्भ
https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc
वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे
कालाय तस्मै नमः (मालिका)
टीआरपी
वर्ग:कलर्स मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका वर्ग:मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका वर्ग:रिकामी पाने
देवसणे
देवसणे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील दिंडोरी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:दिंडोरी तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
विठ्ठलराव नरहर गाडगीळ
कै. न.वि. गाडगीळ ऊर्फ काकासाहेब गाडगीळ यांचे चिरंजीव. हे पुणे शहरातून काँग्रेस पक्षाच्या तिकिटावर खासदार म्हणून निवडून जायचे. राजीव गांधींच्या कारकिर्दीत "माहिती आणि नभोवाणी" खात्याचे मंत्री होते. त्यांच्या काळात मुंबई दूरदर्शनचे दुसरे चॅनल चालू झाले होते.
व्यक्तीत्व
त्यांचे वक्तृत्‍व चांगले होते तसेच मिष्कील देखील. महाविद्यालयीन जीवनापासून विश्वासू काँग्रेसकार्यकर्ते होते.
साहित्य
विठ्ठलराव गाडगीळ यांनी विविध वृत्तपत्रातून वेळोवेळी लेखन केले ते "संसदमार्ग - लोकशाहीचा राजमार्ग" (लेखक: विठ्ठलराव गाडगीळ, प्रकाशक: प्रेस्टीज प्रकाशन) या ग्रंथात संकलीत झाले. ग.प्र. प्रधान यांच्या मतानुसार "लोकशाहीच्या राजमार्गावरील विविध संघर्षांचे,घटनांचे घटनांमागील विचार प्रवाहांचे वर्णन विवेचन आणि विश्लेषण विट्ठलराव गाडगिळांच्या लेखनातून झाले असून, खासदार आणि मंत्र्यांच्या आधीकार कक्षा आणि मर्यादांचे पैलू गाडगीळांच्या लेखनात येतात परंतु इंदिरा गांधींची कार्यपद्धती आणि आणीबाणी विषयी लेखन करताना ग.प्र. प्रधानांच्या मतानुसार विट्ठालराव गाडगीळांची लेखणी अडखळत असे.
फेब्रुवारी ६ इ.स. २००१ रोजी विठ्ठलरावांचे निधन झाले.
संदर्भ
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी वर्ग:७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:८ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:९ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:पुण्याचे खासदार वर्ग:राज्यसभा सदस्य वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:इ.स. १९२८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००१ मधील मृत्यू
जयललिता
जयललिता जयरामन (तमिळ: ஜெயலலிதா ஜெயராம்; २४ फेब्रुवारी १९४८ - ५ डिसेंबर २०१६) या भारताच्या तमिळनाडू राज्याच्या मुख्यमंत्री होत्या. त्या अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम पक्षाच्या सरचिटणीसही होत्या. राजकारणात प्रवेश करण्यापूर्वी त्यांनी अनेक तमिळ, तेलुगू, कन्नड आणि हिंदी चित्रपटामधून अभिनय केला होता. चेन्नईतील अपोलो हॉस्पिटलमध्ये ५ डिसेंबर रोजी रात्री ११:३० वाजता त्यांचे निधन झाले.
संदर्भ
वर्ग:तमिळनाडूचे मुख्यमंत्री वर्ग:इ.स. २०१६ मधील मृत्यू वर्ग:इ.स. १९४८ मधील जन्म वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख वर्ग:अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम पक्षातील राजकारणी‎
इ.स. ५३५
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५३५ वर्ग:इ.स.च्या ५३० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
२०१४ राष्ट्रकुल खेळ
२०१४ राष्ट्रकुल खेळ ही राष्ट्रकुल खेळ स्पर्धांची विसावी आवृत्ती युनायटेड किंग्डमच्या स्कॉटलंड घटक देशामधील ग्लासगो ह्या शहरामध्ये २३ जुलै ते ३ ऑगस्ट, २०१४ दरम्यान आयोजीत केली गेली. ह्या स्पर्धेचे यजमानपद ग्लासगोने नायजेरियाच्या अबुजाला मागे टाकून मिळवले.
पदक तक्ता
{{legend|#ccccff|यजमान देश (स्कॉटलंड)|border=solid 1px #AAAAAA}}
जपानी भाषा
जपानी भाषा (日本語) ही जपानची अधिकृत भाषा आहे. सुमारे १२,५०,००,००० व्यक्ती ही भाषा बोलतात. ही भाषा बोलणारे मुख्यत्वे जपानमध्ये राहणाऱ्या व जपानी वंशाच्या व्यक्ती आहेत. जपानी भाषेत एकूण ३ प्रकारच्या लिपी आहेत. ह्या ३ लिपी म्हणजे हिरागाना, काताकाना व कांजी होय.
जपानी भाषेवरील मराठी पुस्तके
वर्ग:भाषा भाषा
बाळ भागवत
बाळ भागवत (जन्म : १७ मार्च १९३८) हे दर्जेदार इंग्रजी पुस्तकांचे मराठी अनुवाद करणारे एक लेखक आहेत.
बाळ भागवतांनी गणित विषयात एम.एस्‌सी. केल्यावर सन १९५८ ते १९६८ या काळात मुंबईतील सचिवालयात आणि नंतर १९९८ सालापर्यंत रॅलीज इंडियात नोकरी केली. तेथून ते मॅनेजर (टेक्निकल सेल्स ॲन्ड सेल्स को-ऑर्डिनेशन) होऊन निवृत्त झाले.
बाळ भागवत यांची पुस्तके
(अपूर्ण)
वर्ग:मराठी लेखक
विल्यम फॉकनर
विल्यम फॉकनर (William Faulkner; २५ सप्टेंबर १८९७ - ६ जुलै १९६२) हा एक अमेरिकन लेखक होता. फॉकनरला १९४९ सालचे साहित्यातील नोबेल पारितोषिक मिळाले होते. नोबेल पुरस्कार मिळण्याआधी काहीसा अज्ञात राहिलेला फॉकनर विसाव्या शतकामधील आघाडीचा अमेरिकन साहित्यिक मानला जातो. त्याला १९५० व १९६३ साली काल्पनिक कथारचनेसाठीचा पुलित्झर पुरस्कार मिळाला.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकन लेखक वर्ग:साहित्यातील नोबेल पारितोषिकविजेते
कामथ
कामथ हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील रोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:रोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
गृहशोभिका (मासिक)
गृहशोभिका हे मराठी साहित्यातील एक मानाचे मासिक आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी मासिके वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
मेलबर्न स्टार्स
मेलबॉर्न स्टार्स क्रिकेट संघ, मेलबॉर्न शहरातील असून, बिग बॅश लीग मध्ये खेळतो.
वर्ग : बिग बॅश लीग स्टार्स
अपरुपा पोद्दार
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००७-०८
मोसम आढावा
वर्ग:इ.स. २००७ मधील क्रिकेट वर्ग:इ.स. २००८ मधील क्रिकेट
पर्शिया
पर्शिया हे सध्याच्या इराणमधील प्राचीन साम्राज्य होते.
वर्ग:इराणचा इतिहास वर्ग:प्राचीन राज्ये वर्ग:पर्शियन साम्राज्य
Persia
श्याम बेनेगल
श्याम बेनेगल हे एक चित्रपट दिग्दर्शक व निर्माते आहेत.
बाणपुरी (पाटण)
बाणपुरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
श्याम बेनेगल
श्याम बेनेगल हे भारताच्या राज्यसभेचे नामनिर्देशित सदस्य होते.
बाणपुरी (पाटण)
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
श्याम बेनेगल
पुरस्कार
वर्ग:इ.स. १९३४ मधील जन्म वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:दादासाहेब फाळके पुरस्कारविजेते वर्ग:राज्यसभा सदस्य वर्ग:नामनिर्देशित राज्यसभा सदस्य वर्ग:चित्रपती व्ही.शांताराम जीवनगौरव पुरस्कारविजेते
बाणपुरी (पाटण)
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
रेंगापूर
रेंगापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
दत्तात्रेय रामचंद्र बेंद्रे
दत्तात्रेय रामचन्द्र बेंद्रे का जन्म 13 जनवरी, 1896 को धारवाड़, कर्नाटक में हुआ था। उनके बचपन का अधिकांश समय अभावों में व्यतीत हुआ था। जब वे मात्र बारह साल के थे, तभी उनके पिता का निधन हो गया था। इनके पिता और साथ ही दादा भी संस्कृत साहित्य के विद्वान व्यक्ति रहे थे। बेंद्रे ने अपनी प्रारम्भिक शिक्षा धारवाड़ में ही अपने चाचा की मदद से प्राप्त की थी। उन्होंने अपनी हाई स्कूल की परीक्षा सन 1913 में पास की। कन्नड़ भाषा के साथ-साथ अन्य कई भाषाओं के लिए भी अपना योगदान वाले दत्तात्रेय रामचन्द्र बेंद्रे का 26 अक्टूबर, 1981 को महाराष्ट्र में निधन हो गया।
बेंद्रे ने अपने व्यवसायिक जीवन का प्रारम्भ 'विक्टोरिया हाई स्कूल', धारवाड़ से एक अध्यापक के रूप में किया। उन्होंने डी.ए.वी. कॉलेज', शोलापुर में 1944 से 1956 तक एक प्रोफ़ेसर के रूप में भी कार्य किया। इसके बाद वे धारवाड़ में 'ऑल इण्डिया रेडियो' के सलाहकार भी बने।
दत्तात्रेय रामचन्द्र बेंद्रे को उत्तराधिकार में दो संपदाएँ मिली थीं- 'संस्कारिता' और 'विद्याप्रेम'। 'बालकांड' शीर्षक कविता में उन्होंने अपने बाल्यकाल के दिनों की कुछ छवियाँ उकेरी हैं। आस-पास के किसी भी घर में संपन्नता न थी, फिर भी सब ओर एक जीवंतता थी। सभी प्रकृति के हास और रोष के साथ बंधे हुए थे। उसी के ऋतु-रंगों और पर्वों के साथ तालबद्ध थे। सामाजिक या पारिवारिक हर कार्य के साथ गीत जुड़े रहते थे। भक्त व भिखारी, नर्तकिए, स्वांगी और फेरी वाले तक अपने-अपने गीत लिए आते और इन गीतों की रंगारंग भाषा उनकी लयों की विविधता दत्तात्रेय रामचन्द्र के बाल मन पर छा जाती। 1932 में उनका प्रथम कविता संग्रह प्रकाशित होने से पहले ही समाज ने उन्हें अपने कवि के रूप में अंगीकार कर लिया था।
बेंद्रे सर्वाधिक प्रबुद्ध कन्नड़ लेखकों में से एक हैं। प्रांरभ से ही उनके आगे यह समस्या रही कि कीस प्रकार लोक समाज से मनोभावों का अपनी निजी बौद्धिक और आध्यात्मिक अनुभूतियों के साथ ताल-मेल बैठाया जाये। चिंतन और भावानुभूति, वस्तुपरक और आत्मपरक विषय, दोनों को अपनी रचनाओं में समायोजित करने के कारण बेंद्रे के काव्य को कुछ आलोचकों ने बौद्धिक काव्य का नाम दिया है। यह सच है कि उनकी कितनी ही कविताएँ बौद्धिक प्रगीत हैं, जबकि अन्य सबके विषय आध्यात्मिक हैं या रहस्यवादी। किंतु बेंद्रे न रोमांसवादी थे और न ही प्रतिबद्धता के कवि। वह एक संपूर्ण कवि थे, जिन्होंने युग के चेतना बिंदु के साथ स्वंय को जोड़ा। वह ऐसे कवि थे, जिन्हें भाषा व अभिव्यक्ति पर इतना अधिकार था कि जटिल विचाक-बोध और अनुभूति को भी प्रत्यक्ष कर दें।
'नाकुतंती', (चार तार) कवि दत्तात्रेय रामचन्द्र बेंद्रे का एक कविता संग्रह है, जिसमें 44 कविताएँ हैं। इनमें से छ: का संबंध समकालीन लेखकों के प्रति उनके अपने नाते और जनतंत्र के वास्तविक अभिप्राय से है। शेष कविताओं में चिंतन और भावनाओं की एक विलक्षण संगति देखने को मिलती है।
'नाकुतंती' कविता में कवि के व्यक्तित्व के चारों पक्षों, मैं, तुम, वह और कल्पनाशील आत्मसत्ता का वर्णन हुआ है। ये चार पक्ष ही कवि के व्यक्तित्व का चौहरा ढांचा है, और चार के इसी मूलभूत तत्त्व को कवि ने अपनी अनुभूति के सभी आध्यात्मिक और सौंदर्यात्मक क्षेत्रों में पहचाना। कविता की सृजन-प्रक्रिया विषयक छ: सॉनेटों में बेंद्रे ने कविता के चार मूल तत्त्व गिनाए हैं- 'शब्द', 'अर्थ', 'लय' औऱ 'सहृदय'। संग्रह की एक और कविता में प्रभावपूर्ण बिंबों के द्वारा कवि ने वाकशक्ति के चारों रूपों- 'परा', 'पश्यंती', 'मध्यमा' और 'वैखरी' का वर्णन किया है। बेंद्रे की सौंदर्य विषयक परिकल्पना के भी चार पक्ष हैं- इंद्रियगत, कल्पनागत, बुद्घिगत और आदर्श, जो उनकी कविताओं में यथास्थान आए हैं।
श्लिषण
द.रा. बेंद्रे यांची मातृभाषा मराठी होती. त्यांनी १९१४ ते १९१८ या काळात पुण्यातील फर्ग्युसन कॉलेजातून पदवी घेतली. १९१६ साली बेंद्रे वीस वर्षांचे झाले या काळात त्यांची कविप्रतिभा कन्‍नड, मराठी, संस्कृत आणि इंग्रजी या चारही भाषांतून चौफेर वाहू लागली. १९१६ मध्ये बेंद्रे यांनी फर्ग्युसन कॉलेजात असताना मुरली नावाचे हस्तलिखित कन्नड-मराठी मित्रांच्या मदतीने दोन्ही भाषांत प्रसिद्ध केले. ही त्यांच्या साहित्यसेवेची सुरुवात मानली जाते.१९१८ मध्ये संस्कृत आणि इंग्रजी विषय घेऊन बेंद्रे बी.ए. झाले.
पुण्यात द.रा. बेंद्रे यांचे वास्तव्य त्यांचे काका बंडोपंत बेंद्रे यांचेकडे होते. तेथे राहून १९३३ ते १९३५ या दरम्यान्बेंद्रे एम.ए. झालेआणिपुढे १९४४ ते १९५६ अशी बारा वर्षे सोलापुरातील दयानंद महाविद्यालयात कानडीचे प्राध्यापक म्हणून कार्यरत झाले.