cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
बहुपदी
उकल
हे प्रमेय जर्मन गणिती गाउसने सिद्ध केले.
ज्या फील्डमधे प्रत्येक बहुपदीला निदान एक तरी उकल असते अशा फील्डला "परिपूर्ण फील्ड" म्हणतात. त्यामुळे बीजगणिताचे एक मूलभूत प्रमेय असे सांगते की कॉम्प्लेक्स संख्याचे फील्ड हे परिपूर्ण फील्ड आहे.
चंद्रयान २
चांद्रयान २ ही मोहीम चंद्रयान १ नंतरची भारताची दुसरी चंद्रमोहीम आहे. हे यान इस्रोने बनवले असून, ते २२ जुलै, २०१९ रोजी श्रीहरिकोटा येथील सतीश धवन अवकाशकेंद्रा तून भूस्थिर उपग्रह प्रक्षेपण यान मार्क ३ (GSLV MK III -M1) द्वारे प्रक्षेपित करण्यात आले. या यानात कक्षाभ्रमर (Orbiter), लॅंडर ( Lander) व रोव्हर (Rover) यांचा समावेश असून हे सगळे भारतात विकसित करण्यात आले आहेत.
इतिहास
१२ नोव्हेंबर २००७ रोजी, रशियन सांघिक अवकाश संस्थेच्या व इस्रोच्या प्रतिनिधींनी 'चांद्रयान २' या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पावर एकत्र कार्य करण्याचा करार केला होता. या प्रकल्पात इस्रोने कक्षाभ्रमर, रोव्हर तर रशियन सांघिक अवकाश संस्थेने लॅंडर तयार करण्याची मुख्य जबाबदारी स्वीकारली होती. पंतप्रधान मनमोहन सिंग यांच्या अध्यक्षतेखाली १८ सप्टेंबर २००८ रोजी घेण्यात आलेल्या बैठकीत भारत सरकारने या मोहिमेला मंजुरी दिली. ह्या यानाचा आराखडा दोन्ही देशांतील वैज्ञानिकांच्या एकत्रित बैठकीने ऑगस्ट २००९ मध्ये पूर्ण करण्यात आला. इस्रोने या यानावरील भार (payload) वेळापत्रकाप्रमाणे निश्चित केला, मात्र ही मोहीम जानेवारी २०१३ पर्यंत स्थगित करून पुन्हा २०१६ साली करण्याचे ठरवले. कारण रशियन सांघिक अवकाश संस्थेला लॅंडर वेळेत पूर्ण करणे शक्य नव्हते. २०१६ असणाऱ्या मोहिमेकरिता २०१५ पर्यंत सुद्धा रशियन अवकाश संस्थेला हा लॅंडर, काही अंतर्गत तांत्रिक अडचणींमुळे पूर्ण करणे शक्य झाले नाही. मग मात्र भारताच्या इस्रो संस्थेने ही चांद्र मोहीम स्वतंत्रपणे पार पाडायचे निश्चित केले. या सर्व गोष्टींची पूर्तता झाल्यानंतर मार्च २०१८ला चंद्रयानाचे प्रक्षेपण करण्याचे नक्की करण्यात आले. मात्र सुरुवातीला एप्रिलपर्यंत आणि नंतर ऑक्टोबरपर्यंत काही अन्य अंतराळ वाहनांची चाचणी करण्याकरिता ही मोहीम स्थगित करण्यात आली. २०१९ च्या पहिल्या अर्धवर्षात ह्या मोहिमेच्या चौथ्या सर्वसमावेश तांत्रिक चर्चामंडळाच्या सभेनंतर यानाच्या संरचनेत व अवतरण क्रमात काही बदल करण्यात आला.
फेब्रुवारी २०१९ च्या चाचणीत, लॅंडरच्या दोन पायांना अल्पप्रमाणात हानी पोहोचली होती. ती दुरुस्ती झाल्यावर चांद्रयान २ चेप्रक्षेपण १४ जुलै २०१९ला ठरवण्यात आले. मात्र पुन्हा काही तांत्रिक गोंधळामुळे प्रक्षेपण पुढे ढकलण्यात आले. शेवटी १८ जुलै रोजी, इस्रोने २२ जुलै २०१९ हा दिवस चांद्रयानाच्या प्रक्षेपणासाठी जाहीर केला.
चंद्रयान २ 'GSLV MK lll' ह्या प्रक्षेपकाद्वारे नियोजित वेळापत्रकाप्रमाणे २२ जुलै २०१९ रोजी  भारतीय प्रमाणवेळेनुसार दुपारी  २:४३ (जागतिक प्रमाणवेळेनुसार सकाळी ९:१३) वाजता प्रक्षेपित झाले.
७ सप्टेंबर, २०१९ रोजी भारतीय प्रमाण वेळेनुसार १:५२ वाजता हे यान उतरत असताना चंद्रतलापासून २,१०० मीटर उंचीवर होते, त्यावेळी यानाशी संपर्क तुटला. हे यान कोसळले असल्याची शक्यता आहे.
'इस्रो ची  महत्त्वाकांक्षी मोहीम असलेल्या 'चांद्रयान - २'च्या अखेरच्या टप्प्यात चंद्रभूमीपासून केवळ २.१ कि.मी. उंचीवर असतांना विक्रम लॅंडरशी संपर्क तुटल्याने देशभरातील खगोलप्रेमींना आणि भारतीय शास्त्रज्ञांना धक्का बसला.
ब्रानिस्लाव इवानोविच
ब्रानिस्लाव इवानोविच (सर्बियन सिरिलिक: Бранислав Ивановић;) ( २२ फेब्रुवारी, इ.स. १९८४) हा सर्बियाचा फुटबॉल खेळाडू आहे. हा सध्या चेल्सी कडून खेळतो.
चंद्रयान २
इतिहास
८ सप्टेंबर २०१९ - विक्रम लॅंडरशी संपर्क तुटल्यानंतर देशभरातील खगोल प्रेमींमध्ये निराशेचे वातावरण पसरलेले असतांनाच आज पुन्हा एकदा आशेचा किरण सापडला. ऑर्बिटरच्या माध्यमातून विक्रम लॅंडरची थर्मल छायाचित्रे मिळाली आहेत. मात्र 'विक्रम' शी अद्याप  संपर्क झाला नसून तो प्रस्थापित करण्यासाठी प्रयत्न सुरू आहेत.
ब्रानिस्लाव इवानोविच
२१ एप्रिल, २०१३ रोजी लिव्हरपूल एफ.सी.विरुद्ध खेळत असताना लिव्हरपूलचा खेळाडू लुइस सुआरेझ इवानोविचला दंडावर चावला. त्याबद्दल सुआरेझवर दहा सामन्यांसाठी बंदी घालण्यात आली होती.
बाह्य दुवे
वर्ग:सर्बियाचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:चेल्सी एफ.सी. खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८४ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
चंद्रयान २
इतिहास
भारताच्या अवकाश कार्यक्रमाचे जनक डॉं. विक्रम साराभाई यांच्या गौरवार्थ लॅंडरचे 'विक्रम' असे नामकरण करण्यात आले आहे.
११ सप्टेंबर २०१९ - चांद्रयान २ मोहिमेदरम्यान संपर्क तुटून चंद्रावर पडलेल्या विक्रम लॅंडरशी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न सुरू असून त्यात अद्याप यश  मिळालेले नाही. 'विक्रम ' सापडल्याचे आणि तो चांद्रभूमीवर तिरपा पडल्याचे छायाचित्रातून स्पष्ट होत असल्याचे 'इस्रो' ने सांगितले.
विक्रम लॅंडरच्या आत प्रज्ञान बग्गी असून तिलाही बाहेर पडत आलेले नाही. या बग्गीद्वारे चंद्राच्या पृष्ठभागाचा अभ्यास केला जाणार होता.
उद्देश
चंद्राच्या भूरचनेचा, तिथल्या खनिजांचा व बाह्य वातावरणाचा अभ्यास करणे हा चांद्रयान सोडण्यामागचा उद्देश होता.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:भारतीय चंद्रयान मोहिम
२०१९-२२ आयसीसी क्रिकेट विश्वचषक लीग दोन
२०१९-२१ आयसीसी क्रिकेट विश्वचषक लीग दोन ही एक नवीन आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामन्यांची लीग स्पर्धा असणार आहे. ही स्पर्धा ऑगस्ट २०१९ ते जानेवारी २०२२ पर्यंत चालणार आहे आणि २०२३ क्रिकेट विश्वचषकासाठीच्या पात्रतेचा मार्ग ठरवेल.
या स्पर्धेत तत्कालीन एकदिवसीय दर्जा असलेले ७ देश भाग घेतील. सामने तिरंगी मालिकेच्या स्वरूपात खेळविले जातील. अंतिम टप्प्यात अव्वल ३ देशांना पात्रता स्पर्धेत बढती मिळेल तर खालील ४ देश २०२२ क्रिकेट विश्वचषक प्ले-ऑफ मध्ये घसरण होईल.
पात्र देश
२०१९ आयसीसी विश्व क्रिकेट लीग विभाग दोनमधून बढती
स्पर्धेचा प्रकार
सदर स्पर्धा तिरंगी मालिका या प्रकारात खेळवली जाणार. सहभागी प्रत्येक देश एकूण तीन तिरंगी मालिका आयोजित करणार. तिन्ही वेळेस यजमान देश सोडून इतर ६ देशांमधले २ संघ एका तिरंगी मालिकेत भाग घेणार. प्रत्येक संघ विरुद्ध संघाशी दोन सामने मायदेशी, २ सामने परदेशी आणि २ सामने तटस्थ ठिकाणी खेळणार. याचाच अर्थ प्रत्येक संघ उर्वरीत सर्व ६ संघांबरोबर प्रत्येकी ६ सामने खेळणार. स्पर्धेअंती सर्व देश समान ३६ सामने खेळलेले आढळतील.
टीप : ४थ्या फेरीमध्ये ओमानचे २ घरचे सामने काही कारणामुळे रद्द झाल्याने ते ८व्या फेरी मध्ये खेळवले गेले.
गुणफलक
क्रिकेट विश्वचषक पात्रता, २०२२ासाठी पात्र
२०२२ क्रिकेट विश्वचषक प्ले-ऑफमध्ये घसरण
सामने
गुण देण्याची पद्धत :
सामन्यांचे निकाल पुढीलप्रमाणे :
संदर्भ
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील क्रिकेट वर्ग:इ.स. २०२० मधील क्रिकेट
सुवर्णा बेडेकर
सुवर्णा बेडेकर या राजकीय विषयांवर लेखन करणाऱ्या व अशाच पुस्तकांचे अनुवाद करणाऱ्या एक मराठी लेखिका आहेत.
पुस्तके
वर्ग:मराठी लेखिका वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
जम्मू–बारामुल्ला रेल्वेमार्ग
एकूण ३४५ किमी लांबीच्या ह्या मार्गावरील बारामुल्ला ते बनिहाल हा १३० किमी लांबीचा व जम्मू ते कटरा हा ७८ किमी लांबीचा अशा दोन स्वतंत्र पट्ट्यांचे काम पूर्ण झाले असून ह्या मार्गांवर वाहतूक सुरू आहे. बनिहाल ते कटरा ह्या १३० किमी लांबीच्या सर्वात दुर्गम पट्ट्याचे बांधकाम सुरू असून ते २०२० मध्ये पूर्ण होईल असा अंदाज आहे. ह्या मार्गावरील काम अत्यंत कठीण असून येथे एकूण ६२ पूल व अनेक बोगदे अपेक्षित आहेत.
भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी ह्यांनी ४ जुलै २०१४ रोजी कटरा ते नवी दिल्ली श्री शक्ती एक्सप्रेस ह्या गाडीचे उद्घाटन केले. कटरा येथील श्री माता वैष्णोदेवी कटरा रेल्वे स्थानक ह्या स्थानकामुळे वैष्णोदेवीला भेट देणाऱ्या प्रवाशांना रेल्वे प्रवास सुलभ झाला आहे.
तपशील
जम्मू-बारामुल्ला मार्ग साधारण ४ पट्ट्यांत विभागला गेला आहे.
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीरमधील रेल्वे वाहतूक वर्ग:भारतामधील रेल्वेमार्ग
नायगाव खुर्द
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
कुमठे (कोरेगाव)
कुमठे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
कोशिंबळे
कोशिंबळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
दूरदर्शन
दूरदर्शन हे भारताचे एक टीव्ही चॅनल आहे. दूरदर्शन मनोरंजनपर कार्यक्रम प्रसारित करते. दूरदर्शन भारताचे प्रथम टीव्ही चॅनल आहे. दूरदर्शन हे प्रसार भारती या भारत सरकारच्या संस्थेद्वारे चालवले जाते.
इतिहास
दूरदर्शन भारतातील पहिले चॅनल आहे. दूरदर्शन मोफत आहे.ऑल इंडिया रेडिओ चा एक भाग म्हणून दूरदर्शनवर नियमित दैनिक प्रसारणांची सुरुवात १९६५ मध्ये करण्यात आली. १९७५ पर्यंत भारतातील फक्त ७ शहरांमध्ये टीव्ही सेवा होती आणि दूरदर्शन ही भारतातील टीव्ही सेवा देणारी एकमेव कंपनी होती. जी आज देशाच्या कानाकोपऱ्यापर्यंत पोहोचली १९८५ नंतर घरोघरी दूरचित्रवाणी संच दिसू लागले. आणि मालिकांविषयीच्या चर्चा रंगू लागल्या. चिमणराव आणि गुंड्याभाऊ, चाळ नावाची वाचाळ वस्ती, गोट्या, बंदिनी, एक शुन्य शुन्य, सर्जा राजा, प्रतिभा आणि प्रतिमा, ज्ञानदीप,आमची माती आमची माणसं या मालिका ज्ञान, माहिती आणि निखळ मनोरंजन देण्याचं काम करीत होत्या. व्यत्यय नावाची पाटीही चांगलाच भाव खाऊन जायची. हिंदीतल्या बुनियाद, हमलोग, ये जो है जिंदगी, रजनी, तमस, रामायण, महाभारत, द वर्ल्ड धिस वीक, दर्पण या मालिकांनी तर मनोरंजनाच्या विश्वात अफाट प्रेक्षक वर्ग मिळवला.अनंत भावे, प्रदीप भिडे, शम्मी नारंग, अविनाश कौर सरीन यांचे आत्मविश्वासाने परिपूर्ण असलेले वृत्तनिवेदन दर्शकांना भारावणारे असेच होते.
दूरदर्शन, भारतीय राष्ट्रीय दूरदर्शन हे जगातील सर्वात मोठे प्रादेशिक (नेटर्वक) जाळे आहे. डीडी -१ ही वाहिनी १०४२ प्रादेशिक ट्रान्समिटर्स पर्यंत याचे जाळे पसरले आहे. देशात ८५ टक्के लोकसंख्येपर्यंत डीडी-१ चे कार्यक्रम पोहेचतात. या व्यतिरिक्त ६५ अतिरिक्त ट्रान्समिटर्स जोडलेले आहेत. भारतीय राष्ट्रीय उपग्रह (इन्सॅट) वर अनेक ट्रान्सपाँडर्स जोडून प्रसारण क्षेत्र वाढविण्यात आले आहे. देशात ४९ शहरांमध्ये दूरदर्शनचे कार्यक्रम निर्मिती केंद्र कार्यरत आहेत. दूरदर्शवरून पहिले प्रसारण १५ सप्टेंबर १९५९ रोजी आकाशवाणी भवन नवी दिल्ली, या तात्पूरत्या उभारलेल्या स्टुडिओतून करण्यात आले.आज "प्रसार भारती" या संस्थेच्या अखत्यारीत असलेले दूरदर्शन त्यावेळी ऑल इंडिया रेडिओचाच एक भाग होते. १९७२ साली दूरदर्शनचे मुंबई केंद्र सुरू झाले. पहिली काही वर्ष महाराष्ट्रात मुंबई-पुण्यातच कार्यक्रम दिसत. त्याचा पसारा ख-या अर्थाने वाढला तो १९८२ साली देशात झालेल्या एशियाड क्रीडा स्पर्धांमुळे..!! तेव्हा दूरदर्शन खेड्यापाड्यात पोचले. सुरुवातीला या माध्यमाला अनेकांनी विरोध केला. लोकांना टीव्हीची नाही तर भाकरीची गरज आहे, असे म्हणणारे पुष्कळ होते. पण गमंतीची गोष्ट अशी की लोकांनीच हे म्हणणे खोटे पाडले. ज्या खेड्यांत वीज नव्हती तिथे ती आल्यावर अनेकांनी पहिल्यांदा दूरदर्शन संच विकत घेतले.
दूरदर्शनवरून बातमीपत्राची नियमित सेवा १९६५ पासून सुरू झाली. १९७२ मध्ये दूरदर्शन सेवा मुंबईत आली. १९७५ मध्ये चेन्नई, श्रीनगर, अमृतसर व लखनौ या शहरांमध्ये दूरदर्शनचे प्रसारण सुरू झाले. उपग्रहाद्वारे सामाजिक शिक्षण अथवा अत्याधुनिक तंत्रज्ञानातून सामाजिक शिक्षण देण्याचा पहिला प्रयोग भारतात केला. सॅटेलाईट इंस्ट्रक्शनल टेलेव्हिजन एक्सपरीमेंटची चाचणी १९७५-७६ या वर्षी घेण्यात आली. याद्वारेच जगात प्रथमच सामाजिक शिक्षणाचा प्रचार घरोघरी करण्यात आला. १९८२ मध्ये दिल्ली आणि अन्य ट्रान्समिटर्स दरम्यान उपग्रहांमार्फ़त प्रसारण सुरू करण्यात आले. या बरोबरच राष्ट्रीय प्रसारणास सुरुवात. रंगीत दूरदर्शनचे युगही याचवेळी सुरू झाले.
१९८२ मध्ये दूरदर्शन राष्ट्रीय प्रसारक महणून अस्तित्वात आ ले. पूर्वी खाजगी टीव्ही वाहिन्या नव्हत्या त्यामुळे दूरदर्शन ही एकमेव वहिनी होती. दूरदर्शन वरील कार्यक्रम खूप लोकप्रिय झाले. जसेकी रामायण (१९८७), महाभारत, शक्तिमान, श्रीमान श्रीमती इत्यादी.
संदर्भ
वर्ग:भारत वर्ग:दूरदर्शन वर्ग:प्रसार भारती वर्ग:भारत सरकार
सचिनदेव बर्मन
सचिनदेव बर्मन (१ ऑक्टोबर, इ.स. १९०६ - ३१ ऑक्टोबर, इ.स. १९७५) हे हिंदी चित्रपटसृष्टीतील संगीतकार व पार्श्वगायक होते. त्यांचा जन्म सध्या बांगलादेशात असलेल्या कोमिल्ला या ब्रिटिश भारतातील गावात झाला.
पुस्तके
वर्ग:संगीतकार वर्ग:इ.स. १९०६ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७५ मधील मृत्यू वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते वर्ग:पोस्टाचे तिकीट असलेल्या व्यक्ती वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वासुदेव श्रीपाद बेलवलकर
कॅप्टन वासुदेव श्रीपाद बेलवलकर (जन्म : येरवडा-पुणॆ, १८ फेब्रुवारी १९११; - २९ जून २०००) हे मराठी भाषेतील कादंबरीकार होते. पेशाने ते भारतीय भूदलात कॅप्टन होते.
प्रकाशित साहित्य
। काळदरितिल विरगळ ।।ऐतिहासिक कथा ।।
अरुणाचलच्या सिमेवरून - प्रवासवर्णन
बहिरी ससाणा - भयकथा
महाभारत एक पर्व
हेर नयन हे नृपतीचे
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:सैनिकी पेशातील मराठी व्यक्ती वर्ग:इ.स. १९११ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००० मधील मृत्यू
वर्ष
वर्ष म्हणजे पृथ्वीचा सुर्याभोवती परिभ्रमण काळ होय. पृथ्वीवरील निरीक्षकाच्या दृष्टीने हा कालावधी क्रांतिवृत्तावरून फिरणाऱ्या सुर्याला एक राशीचक्र पूर्ण करण्यास लागणाऱ्या कालावधीएवढा असतो. एका वर्षात ३६५ अथवा ३६६ (लीप वर्ष) दिवस असतात.
मराठी तसेच इंग्रजी कॅलेंडर मध्ये एका वर्षाचे विभाजन बारा महिन्यात केलेले आहे.
इंग्रजी (युरोपीय) महिने
वर्ग:हिंदू कालमापन वर्ग:हिंदू पंचांग वर्ग:ज्योतिष वर्ग:कालक्रम
मराठी महिने
दिन
एका दिवसात २४ तास असतात.दिवसाला दिन असेही म्हणतात.
वर्ग:हिंदू कालमापन वर्ग:हिंदू पंचांग वर्ग:ज्योतिष वर्ग:कालक्रम
लोकसंख्या
'लोकसंख्या'म्हणजे एखाद्या भौगोलिक प्रदेशात राहणाऱ्या व्यक्तींची संख्या होय.
लोकसंख्या मोजण्याला जनगणना किंवा खानेसुमारी म्हणतात. प्रत्येक [देश] आपल्या लोकसंख्येची ठरावीक कालखंडानंतर गणना करतो. हा कालखंड बहुतेक १० वर्षे एवढा असतो व दरवर्षी वाढीव संख्येचा [अंदाज अपना अपना|अंदाज] प्रकाशित केला जातो.
राष्ट्रीय लोकसंख्या धोरण इ.स. १९७६
घोषणा १६ एप्रिल १९७६ रोजी केंद्रीय स्वास्थ्य व कुटुंबराज्य मंत्री डॉ. करणसिंग यांनी मांडले.
फलित
१९७६ चे लोकसंख्या धोरण हे जास्त काळ टिकले नाही. १९७७ साली निवडणुका झाल्या व ११ मे २००० रोजी भारताची लोकसंख्या १०० कोटी झाली. जगातील क्षेत्रफळाच्या २.४ % क्षेत्रफळ असलेल्या या देशात जगातील १६ % लोकसंख्या राजसत्तेत आलेल्या सरकारने २९ जून १९७७ रोजी वरील धोरणातील, कुटुंबनियोजन कार्यक्रमात जी सक्ती करण्यात आली होती, ती रद्द केली.१९७५ मध्ये माजी पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांच्या सरकारने आणीबाणी जाहीर केली व या काळात १९७६च्या लोकसंख्या धोरणाला संसदेत मान्यता देण्यात आली. संजय गांधी यांच्यामुळे या धोरणात सक्तीच्या कुटुंबनियोजनाचा समावेश करण्यात आला. या काळात मोठय़ा प्रमाणावर निर्बीजीकरण शस्त्रक्रिया करण्यात आल्या
लोकसंख्या धोरण इ.स. २०००
लोकसंख्या वाढीचा दर आटोक्यात आणण्यासाठी दुसरे लोकसंख्याविषयक धोरण जाहीर करण्यात आले.
पार्श्वभूमी
इ.स.१९९३ साली एम. एस. स्वामीनाथन यांच्या अध्यक्षतेखाली एक समिती नेमण्यात आली. या समितीने आपला अहवाल १९९४मध्ये सादर केला व त्यानुसार पुढे २००० सालचे लोकसंख्या धोरण ठरविण्यात आले.
शिफारशी
वर्ग:भौगोलिक माहिती
क्लॉड मॅकेलेले
वर्ग:फ्रान्सचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
तास
शाळेत किंवा कॉलेजात तास हा शब्द वर्गामध्ये एखादा विषय शिकविण्याची त्या दिवसातली कालमर्यादा असा होतो. त्यामुळे हा तास ३० मिनिटांपासून ते ६० मिनिटांपर्यंत केवढाही(पण बहुधा ४५ मिनिटांचा) असू शकतो.
जिजामाता प्रबोधन केंद्र
जिजामाता प्रबोधन केंद्र ही ज्ञान प्रबोधिनीच्या प्रेरणेतून २००७ या साली सुरू झालेली एक संस्था आहे.
कार्यक्षेत्र
पुणे जिल्ह्यातील दक्षिण भागात भोर, वेल्हे व हवेली या तालुक्यात संस्थेचे काम चालते. केवळ महिलांनी महिलांसाठीच केलेले काम हे या कामाचे वैशिष्ट्य आहे. संस्था आरोग्य, स्वयंरोजगार व नेतृत्व या विषयावर शिवगंगा व गुंजवणी खोऱ्यात काम करते. सातत्याने केलेल्या कामामुळे महिलांचे सबलीकरण तर होतेच होते पण त्या बरोबरच प्रबोधन सुद्धा होते.
वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील संस्था वर्ग:स्त्री प्रश्नांवर कार्यरत संस्था
इ.स. १९८६
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९८६ वर्ग:इ.स.च्या १९८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २० व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
काकडपाडा (पेठ)
काकडपाडा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
अजिंक्य पारगड
भौगोलिक स्थान
सह्याद्रीची मुख्य रांग महाराष्ट्रामध्ये दक्षिणोत्तर पसरलेली आहे. या रांगेत सर्वात दक्षिणेकडील किल्ला म्हणजे पारगड किल्ला होय. कोल्हापूर जिल्ह्यात चंदगड तालुका आहे. चंदगड तालुक्यामध्ये पारगड किल्ला मोडतो.चंदगड या तालुक्याच्या गावापासून साधारण ३० कि.मी. अंतरावर पारगड आहे. पारगड नावाचे गाव किल्ल्यामध्येच वसलेले आहे.
कसे जाल ?
पारगडापर्यंत गाडीमार्ग आहे. पारगडापर्यंत चंदगडहून एस.टी. बसची सोय उपलब्ध आहे. ही बस गडाच्या पायऱ्यांपर्यंत जाते. खाजगी वाहन गडाला वळसा घालून गडाच्या माथ्यावर नेता येते.तिनशे पायऱ्या चढून जाव्या लागतात. यात नव्याने केलेल्या पायऱ्यांबरोबर शिवकालीन पायऱ्याही आपल्याला आढळतात. तसेच पाळये व मोर्ले गावातुनही चालत गडावर जाता येते .चालत साधारणतः २ तासात गडावर पोहोचता येते. सध्या मोर्ले-पारगड रस्त्याचे काम चालु आहे.
गडावरील पहाण्यासारखी ठिकाणे
गडाचा दरवाजा नष्ट झालेला आहे. गडप्रवेश करताच समोर तुटक्या तोफांचे काही तुकडे मांडलेले दिसतात.मंदिरासमोर अनामिक असे स्मारक आहे. हे घडीव दगडामध्ये बांधलेले स्मारक कोणातरी महत्त्वाच्या व्यक्तीचे असावे. येथून थोडे वर चढल्यावर पारगडावरील वस्ती लागते.शाळेच्या आवारातच छत्रपती शिवाजी महाराजांचा छोटासा पण पुर्णाकृती पुतळा चौथऱ्यावर बसविलेला आहे. या पुतळ्याच्या परिसरातच पुर्वी गडावरची सदर होती.येथून समोरच आपल्याला भवानीमातेचे मंदिर दिसते. या मंदिराचा कायापालटच करण्यात आला आहे. शिवकालीन मंदिर तसेच ठेवून त्याभोवती नविन इमारत उभी करण्यात आली आहे. बांधलेले मंदिर भव्य असून नव्याने शिखर व सभामंडप बांधण्यात आला आहे. मंदिरात भवानीमातेची देखणी मुर्ती आहे. मंदिराच्या सभामंडपात शिवकालातील अनेक प्रसंग चितारलेली चित्रे लावली आहेत.गडावर अनेक तलाव, विहीरी, तटबंदी, स्मारके पहाता येतात.
जोगीणगुंपा
जोगीणगुंपा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
अजिंक्य पारगड
इतिहास
इ.स. १६८९ मध्ये औरंगजेबाचा मुलगा मुअज्जम याने पारगड जिंकण्याचा प्रयत्न केला पण त्याला या मावळ्यांनी दाद लागू दिली नाही.
शांती टिग्गा
शांती टिग्गा ही भारतीय लष्करातील पहिली महिला जवान होती. वयाच्या ३५ वर्षी भारतीय लष्कराच्या जवानांमध्ये सामील झाली आणि तेव्हा तिला दोन मुले होती. टिग्गाला सर्वोकृष्ट प्रशिक्षक म्हणून देखील गौरवले होते. समक्ष पदावरील पुरुषांच्या बरोबरीने उभे राहून ती २०११ मध्ये प्रादेशिक सैन्यातील ९६९ रेल्वे अभियंता रेजिमेंटमध्ये सामील झाली.
जोगीणगुंपा
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
अजिंक्य पारगड
इतिहास
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
शांती टिग्गा
वर्ग:भारतीय महिला वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
जोगीणगुंपा
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
जॉन एडरिच
जॉन ह्यू एडरिच (२१ जून, १९३७:ब्लोफील्ड, इंग्लंड - २३ डिसेंबर, २०२०:स्कॉटलंड) हा १९६३ ते १९७६ दरम्यान 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून ७७ कसोटी आणि ७ एकदिवसीय क्रिकेट सामने खेळलेला खेळाडू होता.
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०२० मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जुड सिंग
आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने
वर्ग:पंजाबी व्यक्ती
ल्हासुर्णे
ल्हासुर्णे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
मिनिट
मिनिट कालमापनाचे एकक आहे. एका मिनिटात ६० सेकंद असतात.
वर्ग:कालक्रम वर्ग:कालमापनाची एकके
नैसर्गिक संख्या
गणितानुसार नैसर्गिक संख्या (अन्य नावे: नैसर्गिक अंक; जर्मन: Natürliche Zahl, फ्रेंच: Entier naturel, स्पॅनिश: Número natural, इंग्लिश: Natural number, नॅचरल नंबर) म्हणजे मोजणीसाठी (उदाहरणार्थ, "माझ्याकडे १० रुपये आहेत" असे म्हणताना) किंवा अनुक्रम सांगण्यासाठी (उदाहरणार्थ, "हे शहर लोकसंख्येनुसार जगातील ५वे मोठे शहर आहे" असे म्हणताना) वापरण्यात येणाऱ्या संख्या या पूर्ण संख्या होत. नैसर्गिक संख्यांच्या वापरामागील ही उद्दिष्टे भाषेतील प्रमुख संख्या आणि क्रमसूचक संख्या यांच्यावर आधारित आहेत.
नामकरणासाठीही या संख्या वापरतात. उदाहरणार्थ, हवालदार बक्कल नंबर ८७६, कैदी नंबर ९११.
नैसर्गिक संख्यांचे त्यांच्या विभाज्यतेशी संबंधित गुणधर्म(अवयवांचे गुणधर्म इ.) इत्यादि, संख्या सिद्धांत या शाखेत अभ्यासले जातात. मोजमाप आणि संचाच्या उपसंचांची मोजणी असल्या प्रकारचे, क्रमव्यवस्थेबद्दल उदभवणारे प्रश्न कॉंबिनेटॉरिक्स या शाखेत अभ्यासले जातात.
संकल्पनेचा इतिहास आणि शून्याच्या समावेशाविषयीचे मतभेद
कोणत्या संचातील संख्यांना नैसर्गिक संख्या म्हणावे याबद्दल एकवाक्यता नाही. काहीजण धन संख्यांना {१, २, ३, ...} नैसर्गिक संख्या म्हणतात तर काहीजण यात ०चा समावेश करून {०, १, २, ...} या ऋण नसलेल्या संचाला नैसर्गिक संख्या असे म्हणतात. यातील पहिली व्याख्या पारंपरिक आहे, तर दुसरी व्याख्या इ.स.च्या १९ व्या शतकापासून सुरू झालेली आहे. तर काही जण नैसर्गिक संख्यांमध्ये ऋण संख्यांचाही समावेश करतात. अर्थात पहिली व्याख्या म्हणजे (१,२,३..)ही अधिक लोकमान्य आहे.
इ.स.पू. २१७
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. २१७ वर्ग:इ.स.पू.चे २१० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ३ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
धडक
धडक एक २०१८ भारतीय हिंदी भाषा शोकांतिक-रोमान्टिक चित्रपट आहे ज्याचे शशांक खेतान यांनी दिग्दर्शित केलेला आहे. धर्म प्रोडक्शन्स आणि झी स्टुडिओनी याला निर्मित केले आहे. जान्हवी कपूर आणि ईशान खट्टर या चित्रपटात प्रमुख भूमिकेत आहेत. हा चित्रपट २०१६ मधील मराठी भाषेतील सिनेमा 'सैराट'चा रिमेक आहे.
संदर्भ
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
अशोक कुमार
वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते वर्ग:दादासाहेब फाळके पुरस्कारविजेते वर्ग:फिल्मफेअर पुरस्कार विजेते वर्ग:इ.स. १९११ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००१ मधील मृत्यू वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते
मायकेल एस्सिं
वर्ग:फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
इ.स. १८८१
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १८८१ वर्ग:इ.स.च्या १८८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
कुंभारघर
कुंभारघर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
शिमला विमानतळ
शिमला विमानतळ हे भारताच्या हिमाचल प्रदेश राज्यातील शिमला येथे असलेला विमानतळ आहे.जुब्बरहट्टी येथे असलेले हे विमानतळ शिमल्यापासुन २२ कि.मी.अंतरावर आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील विमानतळ वर्ग:हिमाचल प्रदेश वर्ग:शिमला वर्ग:हिमाचल प्रदेशमधील विमानतळ
नेकार नदी
नेकार नदी जर्मनीमधील नदी आहे. ३६७ किमी (२२८ मैल) लांबीची ही नदी ब्लॅक फॉरेस्ट भागात उगम पावून बाडेन-व्युर्टेंबर्ग तसेच हेसेन राज्यांतून वाहते.
वर्ग:जर्मनीमधील नद्या
अवंतीपूर वायुसेना तळ
हे भारताच्या जम्मू आणि काश्मीर राज्यातील अवंतीपूर येथे असलेला विमानतळ व वायुसेनेचा तळ आहे.
वर्ग:भारतीय वायुसेनेचे विमानतळ
सीन-मरितीम
सीन-मरितीम (Seine-Maritime) हा फ्रान्स देशाच्या नोर्मंदी प्रदेशातील पाचपैकी एक विभाग आहे. हा विभाग फ्रान्सच्या उत्तर भागात इंग्लिश खाडीच्या किनाऱ्यावर व सीन नदीच्या मुखाजवळ वसला आहे. रोआँ ही ह्या विभागाची राजधानी व ला आव्र हे येथील एक मोठे शहर आहे.
दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान झालेल्या घनघोर लढाईत नोर्मंदीमधील इतर विभागांप्रमाणे येथे देखील अतोनात जीवित व वित्तहानी झाली होती.
बाह्य दुवे
वर्ग:फ्रान्सचे विभाग वर्ग:ओत-नोर्मंदी
इ.स.पू. १६८
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. १६८ वर्ग:इ.स.पू.चे १६० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे २ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
अंजली बन्सल
शिक्षण
गुजरात विद्यापीठातून संगणक अभियांत्रिकीमध्ये पदवी प्राप्त केली. इंडियन स्पेस रिसर्च ऑर्गनायझेशन (इस्रो) येथे थोडक्यात कार्य केल्यानंतर इस्रोच्या कारकीर्दीनंतर अंजलीने कोलंबिया विद्यापीठातून आंतरराष्ट्रीय व्यापारात पदव्युत्तर पदवी मिळविली, जिथे ती आंतरराष्ट्रीय वित्त व व्यापार या क्षेत्रात काम केले.
भोकर विधानसभा मतदारसंघ
भोकर विधानसभा मतदारसंघ - ८५ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभे च्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, भोकर मतदारसंघात नांदेड जिल्ह्यातील अर्धापूर, मुदखेड आणि भोकर या तालुक्यांचा समावेश होतो. भोकर हा विधानसभा मतदारसंघ नांदेड लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.
अंजली बन्सल
व्ययक्तिक माहिती
अंजली बन्सल प्रागतिक विचारसरणी असलेल्या कुटुंबात वाढल्या. त्यामुळे त्यांनी आपल्या आवडीनं इंजिनिअरिंगचं क्षेत्र निवडलं. त्यानंतर त्यांनी कोलंबिया युनिव्हर्सिटीतून इंटरनॅशनल पॉलिसी ॲण्ड फायनान्सची पदवी घेतली. त्यांनी व्यावसायिक क्षेत्रात पाऊल ठेवले ते मॅकिन्से, न्यू यॉर्कद्वारा. नंतर त्या भारतात आल्या आणि काही वर्षातच स्पेन्सर स्टुअर्ट इंडिया हा कंपनी सुरू करण्याची आणि त्याचं प्रमुखपद सांभाळण्याची संधी त्यांच्या समोर आली. पता संदीप, आणि अभय आणि अनंत या दोन तरुण मुलांसह त्यांचे मुंबईत वास्तव्य आहे.
भोकर विधानसभा मतदारसंघ
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे अशोकराव शंकरराव चव्हाण हे भोकर विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
अंजली बन्सल
संदर्भ
वर्ग:भारतीय उद्योगिनी वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
भोकर विधानसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नांदेड जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नांदेड लोकसभा मतदारसंघ
अनुराधा कोइराला
अनुराधा कोइराला (एप्रिल १४, इ.स. १९४९ - हयात) या सामाजिक कार्यकर्त्या आहेत. वेश्याव्यवसायात अडकलेल्या स्त्रियांसाठी काम करणाऱ्या माइती नेपाळ या संघटनेच्या त्या संस्थापिका व संचालिका आहेत.
सध्या या संस्थेतर्फे काठमांडू शहरात पुनर्वसन केंद्र चालवले जाते. तसेच, भारत-नेपाळ सीमेवर तात्पुरती निवास केंद्रे व काठमांडू शहरात अकादमी चालवली जाते. माइती ही संस्था नावाला अनुसरून (नेपाळी भाषेत माइती म्हणजे माहेर) भारतातील कुंटणखान्यांतून सुटका झालेल्या स्त्रियांना आसरा देते. अशा स्त्रिया त्यांची कुटुंबे त्यांना पुन्हा स्वीकारेपर्यंत अथवा स्वतःच्या पायांवर उभ्या राहीपर्यंत माइतीने पुरविलेल्या निवासस्थानांत राहू शकतात.
सुटका केलेल्या स्त्रियांची त्यांच्या कुटुंबांशी पुन्हा गाठ घालून देणे, भारत-नेपाळ सीमेवर पोलिसांबरोबरीने गस्त घालणे व इतर संबंधित कायदेशीर बाबी हाताळणे तसेच, वेश्याव्यवसायात ओढल्या गेलेल्या स्त्रियांची भारतातील अधिकाऱ्यांच्या मदतीने सुटका करणे, ही कामेही माइती नेपाळ करते.
कोइराला यांना ऑगस्ट २५, इ.स. २००६मध्ये शेर्बर्न, मॅसॅच्युसेट्स येथील द पीस अ‍ॅबेकडून 'द करेज ऑफ कॉन्सायन्स' पुरस्कार मिळाला, तसेच इ.स. २०१०साली 'सीएनएन हिरो ऑफ द ईयर' पुरस्कार मिळाला.
वर्ग:नेपाळी व्यक्ती वर्ग:समाजसेवक
भारतीय क्रिकेट संघाचे झिम्बाब्वे दौरे
ह्या विभागाचा प्रमुख लेख पाहण्यास येथे जा ..भारतीय क्रिकेट संघाचे परदेशी दौरे
मदनापूरवाडी
मदनापूरवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
पूर्ण संख्या
पूर्ण संख्या किंवा पूर्णांक (इंग्लिश: Integer, इंटिजर) म्हणजे नैसर्गिक संख्या (शून्यासह) (म्हणजे ०, १, २, ३, ४, ...), तसेच शून्याखेरीज अन्य नैसर्गिक संख्यांची ऋणरूपे (म्हणजे −१, −२, −३, ..) या संख्यांना उद्देशून वापरली जाणारी संज्ञा होय. या संख्या पूर्ण एककात व्यक्त करता येतात - म्हणजेच त्या कोणत्याही अपूर्णांकाशिवाय किंवा दशांशचिन्हाशिवाय मांडता येतात. उदाहरणार्थ, २१, ४ व −२०४८ या पूर्ण संख्या होत; मात्र ९.७५, ५१/२ या पूर्ण संख्या नव्हेत.
या संख्या वास्तव संख्यांचा उपसंच असून {..., −२, −१, ०, १, २, ...} या संचात बसू शकतात. पूर्णांक संख्यांचा संच ठळक टायपातल्या Z या रोमन वर्णाक्षराने (किंवा ब्लॅकबोर्ड ठळक टायपातल्या \mathbb{Z}, युनिकोड U+2124 ), दर्शवतात. "अंक" या अर्थाच्या जर्मन भाषेतल्या "त्सालेन" (जर्मन: Zahlen) या शब्दातील "झेड" अक्षरावरून हे चिन्ह आले आहे.
संदर्भ व नोंदी
वर्ग:अंकगणित
शं.बा. दीक्षित
शंकर बाळकृष्ण दीक्षित (२१ जुलै, १८५३:मुरुड, रत्‍नागिरी जिल्हा, महाराष्ट्र - २७ एप्रिल, १८९८:पुणे, महाराष्ट्र) हे एक मराठी ज्योतिर्विद, खगोलशास्त्राचे अभ्यासक व ग्रंथलेखक होते. त्यांनी बारा वर्षे सायनपंचांग चालवले होते.
पुस्तके
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इ.स. १८५३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १८९८ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वास्तविक संख्या
सर्व धन, ऋण आणि शून्य संख्या म्हणजे सत्‌ संख्या किंवा वास्तविक संख्या (इंग्लिश भाषेत - real numbers) होत.
... -५, -४, -३, -२, -१, ०, १, २, ३, ४, ५, ...२.७, π, ५⅔, ७३.
वर्ग:अंकगणित वर्ग:सत्‌ संख्या
दोणवडे
दोणवडे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
काकडदरा (समुद्रपूर)
काकडदरा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
युर
बाह्य दुवे
वर्ग:फ्रान्सचे विभाग वर्ग:ओत-नोर्मंदी
नांदेपेरा
नांदेपेरा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
लोकजीवन
नांदेपेरा या गावातील लोकजीवन खूप साधे आहे. गावात दर वर्षी हिवाळ्यात तुकडोजी महाराज यांच्या जन्म दिनाच्या निमित्ताने खंजिरी भजन स्पर्धेत भाग घेण्यासाठी महाराष्ट्रातील लोक येतात आणि सण साजरा करतात.==हवामान== येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
इ.स. १४२९
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १४२९ वर्ग:इ.स.च्या १४२० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १५ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
मराठी ई-साहित्य संमेलन
युनिक फीचर्स या संस्थेतर्फे मराठी ई-साहित्य संमेलन भरते. हे ई-संमेलन असल्याने ते आंतरजालावरच असते, कुठल्याही शहरात नाही. याउलट, नेटकऱ्यांचे ई-साहित्य संमेलन हे आंतरजालावर लिखाण करणाऱ्या लेखक-कवींचे असते. ते अर्थातच कुठल्यातरी शहरात भरवावे लागते.
www.uniquefeatures.in या आंतरजालावरील ठिकाणी पहिले मराठी ई-साहित्य संमेलन ३१ डिसेंबर २०१० ते २ जानेवारी २०११ या दिवशी आयोजित केले गेले. त्या संमेलनाचे अध्यक्ष प्रसिद्ध मराठी लेखक रत्नाकर मतकरी होते.
या प्रकारचे दुसरे संमेलन २८ जानेवारी २०१२ला झाले, संमेलनाध्यक्ष कवी ग्रेस होते.
बाह्यदुवे
पहा :मराठी साहित्य संमेलने वर्ग: मराठी साहित्य संमेलने
इ.स. १९५९
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९५९ वर्ग:इ.स.च्या १९५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २० व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
ज्योतिर्लिंग स्तोत्र
ज्योतिर्लिंग स्तोत्र हे हिंदू धर्मातील एक स्तोत्र आहे. या स्तोत्रामध्ये बारा ज्योतिर्लिंगांची नावे, त्यांची स्थाने, आणि स्तोत्र पठण करण्याचे फळ सांगितले आहे.
ज्योतिर्लिंग स्तोत्र हे पुढील प्रमाणे आहे-
सौराष्ट्रे सोमनाथंच श्रीशैले मल्लिकार्जुनम्। उज्जयिन्यां महाकालमोङ्कारममलेश्वरम् ॥१॥
परल्यां वैद्यनाथंच डाकिन्यां भीमशंकरम्। सेतुबन्धे तु रामेशं नागेशं दारुकावने ॥२॥
वाराणस्यां तु विश्वेशं त्र्यम्बकं गौतमीतटे। हिमालये तु केदारं घृष्णेशंच शिवालये ॥३॥
एतानि ज्योतिर्लिङ्गानि सायं प्रातः पठेन्नरः। सप्तजन्मकृतं पापं स्मरणेन विनश्यति ॥४॥
या स्तोत्रानुसार ज्योतिर्लिंगांची नावे आणि स्थळे -
हे स्तोत्र सायंकाळी व प्रातःकाळी पठण केल्यास सर्व पापांचा विनाश होतो, असे सांगितले आहे.
वर्ग:स्तोत्रे
राहिल शेख
आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने
वर्ग:रिकामी पाने
बॉम्बे टॉकीज
बॉम्बे टॉकीज हा सन १९३४ साली स्थापन झालेला एक चित्रपट निर्मिती स्टुडिओ होता. त्या कालावधीत या स्टुडिओने सुमारे ४० चित्रपट निर्माण केलेत. हा मुंबईच्या (पूर्वीचे - बॉम्बे) मालाड या उपनगरात स्थित होता.
बॉम्बे टॉकीज ह्या चित्रपट निर्मिती स्टुडिओची स्थापना हिमांशु राय व देविका राणी यांनी केली. सन १९४० मध्ये राय यांच्या मृत्यूनंतर, देविका राणी यांनी त्या स्टुडिओचा कार्यभार सांभाळला. सन १९४३ पर्यंत अशोककुमार हा नट या स्टुडिओतील एक प्रमुख कलाकार होता. त्यानंतर त्याने शशधर मुखर्जी यांना सोबत घेऊन फिल्मिस्तान हा स्टुडिओ स्थापला. राणी यांच्या निवृत्तीनंतर या स्टुडिओचे अधिग्रहण अशोककुमार व मुखर्जी यांनी केले. या स्टुडिओत निर्माण झालेला शेवटचा चित्रपट जून १९५४ मध्ये विमोचित झाला.
वर्ग:मुंबईचा इतिहास वर्ग:भारतातील चित्रपट स्टुडिओ वर्ग:मुंबईतील चित्रपट स्टुडिओ वर्ग:इ.स. १९३४ मधील निर्मिती
टेबल माउंटन
टेबल माउंटन (खोएखोए:Huri ‡oaxa; जेथे समुद्र उंचावतो; आफ्रिकान्स:टाफेलबर्ग) हा दक्षिण आफ्रिकेच्या केप टाउन शहराजवळी पर्वत आहे. याचा माथा उंच पठार असून हा पर्वत केप टाउन शहराच्या प्रतिमेशी जगभर निगडीत आहे. या डोंगराच्या माथ्यावर जाण्यासाठी केबल कार उपलब्ध आहे ज्यामुळे येथे पर्यटक मोठ्या प्रमाणात भेट देतात. हा पर्वत टेबल माउंटन राष्ट्रीय उद्यानाचा भाग आहे.
जॉन फिलिप सॅकव्हिल
सॅकव्हिल, जॉन फिलिप वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
टेबल माउंटन
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:केप टाउन वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचा भूगोल
मंगळापूर
मंगळापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
नेटकऱ्यांचे ई-साहित्य संमेलन
नेटकऱ्यांचे पहिले ई-साहित्य संमेलन ठाणे येथे भरलेल्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनाच्या (२५डिसेंबर २०१०ते २७ डिसेंबर २०१०) काही दिवस आधी, म्हणजे १४ नोव्हेंबर २०१०ला ठाण्यातच झाले.
पहा: मराठी साहित्य संमेलने
कुंभारशेत
कुंभारशेत हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
मेगॅलडॉन
मेगॅलडॉन (शास्त्रीय नाव:कर्चारोकल्स मेगॅलॉडोन; मोठा दात) ही एक नामशेष झालेल्या शार्कची प्रजाती आहे. ही अंदाजे २३ ते २.६ दशलक्ष वर्षांपूर्वी अस्तित्वात होती. मेगॅलडॉनच्या वर्गीकरणासंबंधी काही वाद झाला होता: काही संशोधकांनी असा दावा केला की तो लॅमनीडे कुटुंबातील होता आणि ग्रेट व्हाईट शार्कशी संबंधित होता (कर्चारोन कार्करिया), तर इतरांनी असा दावा केला होता की ते ओटोडोन्डाइडेस कुटुंबातील होता. सध्या, जवळ जवळ सर्वांचेच एकमत आहे की नंतरचा दावा योग्य आहे. त्याची जनुकीय स्थाननिहाय अद्याप चर्चा करण्यात येत आहे, संशोधक कर्करारोकल्स, मेगाससेलचस, ओऑडोस, किंवा प्रोक्रॅकरोडोन यामध्ये ठेवतात. अनेक प्रसार माध्यमांमध्ये याविषयी व्हिडीओ दाखवले आहेत, जसे डिस्कवरी चॅनलचे डॉक्युफिक्शन मेगॅलडॉन: द मॉन्स्टर शार्क लाइव्हज्. शास्त्रज्ञांनी असे सुचवले आहे की मेगॅलडॉन हा पांढऱ्या शार्कचा मोठा आवारासारखा दिसत होता, जरी तो बास्किंग शार्क (कॅटोरीनस मॅक्सिमस) किंवा रेती वाघ शार्क (सर्चिरिया टॉरस) सारखा दिसला असेल.
वर्ग:नामशेष प्रजाती
नांदगाव (वणी)
नांदगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
ल्होत्से
ल्होत्से (नेपाळी: ल्होत्से, चिनी: 洛子峰) हा पृथ्वीवरचा चौथा अत्युच्च पर्वत असून तो दक्षिण कोलमार्गे माउंट एव्हरेस्टला जोडलेला आहे. ल्होत्सेचे सर्वोच्च शिखर समुद्रसपाटीपासून ८,५१६ मी (२७,९४० फूट) आहे. जवळची शिखरे अनुक्रमे ल्होत्से मध्य(पूर्व) ८,४१४ मी (२७,६०५ फूट) व ल्होत्से शार ८,३८३ मी (२७,५०३ फूट) उंच आहेत. ल्होत्से पर्वत तिबेट व नेपाळचा खुम्बू भाग यांच्या सीमेवर आहे.
वर्ग:उंच पर्वतशिखरे
के२
इटालियन गिऱ्यारोहक १९५४मध्ये आर्दितो देसियोच्या नेतृत्वाखालील काराकोरम मोहिमेंतर्गत लिनो लेसेडेली आणि अखिल काँपान्योनी यांनी हे शिखर पहिल्यांदा सर केले. पर्यंत २०१८ फक्त ३६७ व्यक्तींनी हे शिखर सर केलेले आहे. सर्वोच्च शिखर माउंट एव्हरेस्टवर १०,०००पेक्षा अधिक व्यक्तींनी सर केले आहे. अत्यंत अवघड आणि धोकादायक असे हे शिखर सर करणाऱ्या दर चार गिऱ्यारोहकांमागे एका गिऱ्यारोहकाचा पर्वतावरच मृत्यू होतो. तोपर्यंत ८७ व्यक्तींचा या पर्वतावर मृत्यू झाल्याची नोंद आहे.
या पर्वताला असलेल्या सगळ्या धारेवरून याचे शिखर सर झालेले आहे परंतु पूर्वेकडील कड्यावरून आत्तापर्यंत याच्यावर कोणीही सफल चढाई केलेली नाही. ८,००० मीटरपेक्षा अधिक उंचीच्या पर्वतांपैकी असा हा एकमेव पर्वत आहे. सहसा या शिखरावर जुलै-ऑगस्टमध्ये चढाई केली जाते. वर्षातील इतर वेळी येथील हवामान अतिथंड आणि धोकादायक असते.
१६ जानेवारी, २०२० रोजी निर्मल पुर्जाच्या नेतृत्वाखाली १० नेपाळी गिऱ्यारोहकांनी हे शिखर पहिल्यांदा हिवाळ्यात सर केले.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:उंच पर्वतशिखरे वर्ग:काराकोरम
कायरे
कायरे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
भिवगड
भिवगड''' हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे.
भौगोलिक स्थान
भिवगडाचा किल्ला हा भिवसेन कुआरा म्हणूनही ओळखला जातो. दुर्गम भागातील भिवगड हा नागपूर जिल्ह्यामधील पारशिवनी तालुक्यामध्ये आहे. पारशिवणी तालुका नागपूरच्या उत्तरेला आहे. या तालुक्याच्या उत्तर भागामध्ये घनदाट जंगल आहे. या जंगलामधून पेंच नदी वाहते. पेंच नदीवर बांधलेल्या धरणाच्या पाण्याच्या फुगवट्यामुळे हा परिसर दुर्गम आणि निसर्गरम्य झाला आहे. या फुगवट्याच्या काठावर असलेलया उंच टेकडीवर भिवगड हा किल्ला आहे. भिवगडापेक्षा भिवसेन कुआरा म्हणून त्या भागात जास्त प्रसिद्ध आहे.
कसे जाल ?
नागपूरकडून दोन तीन मार्गाने भिवगडला जाता येते. नागपूर-कामठी मार्गे - पारशिवनी भिवसेन हा एक मार्ग असून दुसरा मार्ग नागपूर सावनेर खापा, कोथूनी मार्गे भिवसेन गाठता येते.
भिवगडाच्या पायथ्याला भिवसेन कुआरा हे स्थान आहे. हे स्थान धार्मिक स्थळ आहे. येथे एप्रिल महिन्यात मोठी यात्रा येथे भरते. यात्रेमध्ये सर्वकाही येथे उपलब्ध होते.
पाहण्यासारखे
मंदिराच्या जवळच अर्धा किलोमीटर अंतरावर भिवगडाचा किल्ला आहे. याच्या छोट्याशा माथ्यावर जाण्यासाठी दोन्हीकडून मार्ग आहेत. किल्ल्याच्या पूर्वबाजूला पाण्याचा वेढा आहे तर पश्चिम बाजूला जंगलाचा वेढा आहे.
पाण्यामध्ये एका महालाचे अवशेष दिसतात. नावेमधून तेथे जाता येते. पावसाळ्यात त्याचा पहिला मजला पाण्याखाली असतो. पाणी कमी झाल्यावर चालतही तेथपर्यंत जाता येते.
या महालाला दोन मजले आहेत. खालच्या मजल्यामध्ये तीन खोल्या असून त्यांची प्रवेशद्वारे अगदी लहान आहेत. एका खोलीतून वरच्या मजल्यावर जाण्यासाठी पायऱ्यांचा मार्ग केलेला आहे. वरच्या मजल्यावरून धरणाचा परिसर आणि किल्ला न्याहाळता येतो. या वास्तुला स्थानिक लोक राणीचा महाल म्हणतात.
बाहय दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले वर्ग:नागपूर जिल्हा वर्ग:विदर्भातील किल्ले वर्ग:विदर्भातील ऐतिहासिक जागा वर्ग:विदर्भ
जम्मू विमानतळ
हे भारताच्या जम्मू आणि काश्मीर राज्यातील जम्मू येथे असलेला विमानतळ आहे.यास सतवारी विमानतळ असेही म्हणतात.
संदर्भ
वर्ग:भारतातील विमानतळ वर्ग:जम्मू आणि काश्मीर वर्ग:जम्मू आणि काश्मीरमधील विमानतळ
वामन कुमार
वामन कुमार वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
देगलूर विधानसभा मतदारसंघ
हा मतदारसंघ इ.स. २००९ साली अस्तित्वात आला. त्याआधी याचा बहुतांश भाग बिलोली मतदारसंघात मोडत असे.
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे जितेश रावसाहेब अंतापुरकर हे देगलूर विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नांदेड जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नांदेड लोकसभा मतदारसंघ
ॲरेमाईक भाषा
ॲरेमाइक भाषा (इंग्लिश: Aramaic language) ही मूळ अ‍ॅरेमियन लोकांकडून बोलली जाणारी सेमिटो-हॅमिटिक भाषाकुळातील सेमिटिक समूहाच्या उत्तरेकडील शाखेची एक प्राचीन भाषा आहे. आज ही भाषा जवळजवळ नष्ट झालेली आहे.
वर्ग:भाषा
विभवांतर
विभवांतर किंवा विद्युतदाब अर्थात व्होल्टेज (इंग्लिश: Voltage ;) म्हणजे एकक धन प्रभार विद्युत क्षेत्रातील एका बिंदूपासून दुसऱ्या बिंदूपर्यंत स्थानांतरित होताना घडून येणारे एकूण कार्य होय. गणिती सूत्राच्या स्वरूपात विभवांतर म्हणजे दर एकक विद्युतभारामुळे निर्माण होणारी किंवा खर्च होणारी ऊर्जा.
विद्युतचुंबकीय शास्त्राच्या पारंपरिक व्याख्येनुसार, विद्युतदाब ही अदिश राशी असून, दिलेल्या बिंदूचा विद्युतदाब हा त्या बिंदूची विद्युत स्थितीज ऊर्जा भागिले त्या बिंदूवर असणारा विद्युत प्रभार एवढा असतो.
एकक
विभवांतर व्होल्टमीटरने मोजतात. व्होल्ट हे विभवांतर मोजमापाचे एकक आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:विद्युतचुंबकशास्त्र वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
कळमाणा
कळमाणा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
मोहितेवाडी (कोरेगाव)
मोहितेवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
कळमाणा
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
मोहितेवाडी (कोरेगाव)
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
कळमाणा
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
मोहितेवाडी (कोरेगाव)
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
अतिनूतन युग
अतिनूतन युग (किंवा प्लीओसीन) हा भूगर्भीक कालखंडातील युग आहे जो ५.३३ दशलक्षांवरून २.५८ पर्यंत पसरलेला आहे. सेनोझोइक युगमध्ये नूजीन पीरियड हा दुसरा आणि सर्वात जवळचा काळ आहे. अतिनूतन युग मायोसिन युरोपचा पाठपुरावा करते आणि त्या नंतर प्लीस्टोसीन इपोक हे २००९ च्या अगोदर प्रसिद्ध झाले. सन्‌ १८३३ मध्ये प्रसिद्ध भूवैज्ञानिक लायल याने प्लायोसीन इपोक शब्दाचा सर्वप्रथम वापर केला होता. प्लायोसीन शब्दाची उत्पत्ति ग्रीक धातु (प्लाइआन अधिक, कइनास नूतन) यांपासून झाली आहे. याचा अर्थ असा आहे की मध्यनूतन च्या तुलनेत, या युगात सापडलेले जीव आणि प्रजाति आज बऱ्याच प्रमाणात जिवंत आहेत. यूरोप मध्ये या युगातील शिंपले इंग्लैंड, फ्रांस, बेल्जियम, इटली या देशांमध्ये सापडतात.
माधाळी
माधाळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
चो ओयू
चो ओयू हे हिमालय पर्वतरांगेतील एक उंच शिखर आहे. याची उंची ८,२०१ मी (२६,९०६ फूट) असून हे पृथ्वीवरील सहाव्या क्रमांकाचे उंच पर्वतशिखर आहे. त्याची समुद्रसपाटीपासूनची उंची ८२०१ मीटर इतकी आहे. हे शिखर नेपाळमध्ये आहे. १९५४ साली एच.टीशी, ए. जोश्लर व स्थानिक नागरिक तवांग दलाम लामा यांनी ‘माउंट चो ओयू’वर जगातील पहिली यशस्वी मोहीम पूर्ण केली.
वर्ग:उंच पर्वतशिखरे वर्ग:हिमालयातील पर्वतशिखरे वर्ग:हिमालय
काल्पनिक संख्या
i२ = −१
अशी केली जाते. काल्पनिक संख्येचा वर्ग शून्य किंवा ऋण असतो. उदाहरणार्थ ५i ही एक काल्पनिक संख्या आहे जिचा वर्ग −२५ आहे. शून्याला वास्तविक आणि काल्पनिक दोन्ही समजले जाते.
या संकल्पनेचा उगम १७व्या शतकामध्ये झाला. त्यावेळी याला बिनकामाची संकल्पना समजले जात होते. परंतु लिओनार्ड ऑयलर आणि कार्ल फ्रीदरिश गाउस यांच्या कामानंतर याला मोठ्या प्रमाणात मान्यता मिळाली.
काल्पनिक संख्या
bi
वास्तविक संख्या a शी जोडल्याने
a + bi
ही एक संमिश्र संख्या मिळते. यामध्ये वास्तविक संख्या a आणि b यांना अनुक्रमे वास्तविक भाग आणि काल्पनिक भाग म्हटले जाते.
भूमितीय अर्थ
काल्पनिक संख्या भूमितीमध्ये संमिश्र संख्यांच्या प्रतलावर य (उभ्या) अक्षावर दर्शवल्या जातात.
ऋण संख्यांचे वर्गमूळ
ऋण संख्यांचे वर्गमूळ असणाऱ्या काल्पनिक संख्यांवर गणिती प्रक्रिया करताना काळजी घेणे गरजेचे आहे. उदाहरणार्थ,
कधीकधी याला असेही लिहीतात:
इथे तर्कदोष असा आहे की हा नियम लागू होत नाही. याठिकाणी x आणि y पैकी कमीत कमी एक संख्या धन असणे गरजेचे आहे.
संदर्भ
वर्ग:अंकगणित
इ.स. १९६५
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९६५ वर्ग:इ.स.च्या १९६० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २० व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
नावरगाव
नावरगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
धौलगिरी
धवलगिरी (उंची ८,१६७ मीटर) हे हिमालय पर्वतरांगेतील एक उंच शिखर आहे. इ.स. १९६० साली स्विस, ऑस्ट्रियन व नेपाळच्या संयुक्त मोहिमेने हे ‘माउंट धौलागिरी’ अथवा ‘माउंट धवलगिरी’ शिखर सर केले. टीममध्ये के. दिम्बर्गर, ए.शेल्बर्ट व नवांग दोरजे यांचा समावेश होता. या मोहिमेच्या वेळी इतिहासामध्ये सर्व प्रथमच काही गिर्यारोहणासाठीचे साहित्य हलक्या विमानांच्या साहाय्याने एका विशिष्ट उंचीपर्यंत पोहचविण्यात आले.
नावरगाव
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
धौलगिरी
वर्ग:उंच पर्वतशिखरे वर्ग:हिमालय
नावरगाव
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
वर्ग (गणित)
कोणत्याही संख्येला त्याच संख्येने गुणले म्हणजे त्या संख्येचा वर्ग मिळतो. कोणत्याही संख्येचा वर्ग धन संख्याच असतो.
४ गुणले ४ = १६
१६ हा ४चा वर्ग आहे
वर्ग:अंकगणित
चेतन्य नंदा
आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने
वर्ग:मुंबई इंडियन्स माजी खेळाडू
अरविंद मफतलाल
अरविंद मफतलाल (२७ ऑक्टोबर, १९२३ - ३० ऑक्टोबर, २०११) हे भारतीय उद्योजक होते. भारतातील मफतलाल उद्योगसमूहाचे ते चेअरमन होते.
मोरेबांड
मोरेबांड हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
गंधर्वगड
गंधर्वगड हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे. तसेच गंधर्वगड हे महाराष्ट्रातील कोल्हापूर जिल्ह्यातील चंदगड तालुक्याचे मुख्य गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
गंधर्वगड हे नाव काहीसे काव्यात्मक असले तरी गंधर्वगड हा एक किल्ला आहे. कोल्हापूर जिल्ह्यामधील चंदगड तालुक्यात हा किल्ला असून चंदगडापासून १२ ते १३ कि. मी. अंतरावरील एका पठारावर आहे. किल्ल्यामध्येच गंधर्वगड नावाचे गाव आहे.
कसे जाल ?
कोल्हापूर, निपाणी, गडहिंग्लज ते चंदगड असा गाडी मार्ग आहे. कोल्हापूरकडून चंदगडाकडे जाताना चंदगडाच्या अलिकडे १० कि.मी. अंतरावर वाहकुली गावाचा फाटा आहे. रस्त्याच्या डावीकडे फुटणाऱ्या या फाट्यावर सध्या एक कमान उभी केली आहे. या फाट्यापासून गंधर्वगडावर जाणारा गाडीरस्ता केलेला आहे. या गाडीरस्त्याने गडाच्या पदरामधील वाळकुळी गाव लागते. गावातून पंधरा मिनिटांच्या चालीनेच आपण गडावर पोहोचू शकतो अथवा गाडीमार्गाने डोंगराला वळसा घालूनही माथ्यावर जाता येते. वाळकुळी गावाकडून आपण गंधर्वगडाची चढाई करतो.
गडावरील पहाण्यासारखी ठिकाणे
तुटलेल्या तटबंदीमधून आपला गडप्रवेश होतो. या बाजूला ढासळत चाललेल्या तटबंदीमध्ये दोन तीन बुरुज तग धरून उभे असलेले दिसतात. या तटबंदीमध्ये चोरवाट आहे पण ती ढासळलेल्या चिऱ्यामुळे पुर्णतया बुजून गेलेली आहे. तटबंदीजवळ एक दहा फूट खोलीची छोटीसी विहीर आहे. विहीरीच्या तळाला एका कोपऱ्यात पाणी पाझरलेले दिसत होते. गंधर्वगडावरील चाळोबा हे गावातील लोकांचे ग्रामदैवत आणि श्रद्धास्थान. या जुन्या छोट्याशा मंदिराचा पुर्णतया कायापालट करून नवे मोठे मंदिर गावकऱ्यांनी उभारलेले आहे. मंदिरात चाळोबाचा मुखवटा आहे. मंदिराच्या परिसरात विरगळी पडलेल्या आहेत. बाजूलाच एका वास्तुचा भव्य चौथरा आहे. मंदिराच्या जवळ असलेल्या शाळेच्या परिसरात काही वर्षापुर्वीपर्यंत गडकरी हेरेकर सावंत यांच्या वाड्याचे अवशेष होते. ते सर्व गावकऱ्यांनी नष्ट करून टाकले व तेथे मुलांना खेळण्यासाठी सपाट मैदान केले. गंधर्वगडाचे गडपण अंशाअंशाने कमी होत चालले आहे. इतरत्र अजूनही काही चौथरे आढळतात. गडाच्या माथ्यावरून महिपालगड आणि कलानंदीगड तसेच ताम्रपर्णी नदीचे खोरे दिसते.
इतिहास
छत्रपती शिवाजी महाराजांनी वसवलेल्या किल्ल्यांच्या यादीमध्ये गंधर्वगडाची नोंद आहे. या शिवकालीन किल्ल्याची इ.स. १८४४ मध्ये इंग्रजांनी मोठ्या प्रमाणावर नासधूस केली.
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले वर्ग:कोल्हापूर जिल्ह्यातील गावे
कारगिल विमानतळ
हे भारताच्या जम्मू आणि काश्मिर राज्यातील कारगिल येथे असलेला विमानतळ आहे.
वर्ग:भारतातील विमानतळ