cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
विल्यम हेन्री हॅरिसन
अध्यक्षीय कारकिर्दीआधी त्याने वायव्य प्रदेशाचे प्रादेशिक काँग्रेशीत प्रतिनिधित्व केले होते. तसेच इंडियाना प्रदेशाचा राज्यपाल व पुढे ओहायो संस्थानाचा काँग्रेस-प्रतिनिधी व सिनेटर या पदांवरही त्याने काम केले. त्याआधी अमेरिकन स्वातंत्र्ययुद्धाच्या काळात इ.स. १८११ साली अमेरिकन इंडियनांविरुद्ध लढलेल्या टिपेकनूच्या लढाईत व इ.स. १८१२ साली अमेरिकन इंडियन व ब्रिटिश फौजांच्या आघाडीविरुद्ध लढलेल्या थेम्स नदीकाठच्या मॉरेव्हियनाच्या लढाईत त्याने अमेरिकन फौजांचे यशस्वी नेतृत्व केले.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष वर्ग:इ.स. १७७३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १८४१ मधील मृत्यू
आसाराम लोमटे
आसाराम लोमटे यांचे वैचारिक लेख
‘दुष्काळ झळा : निवडणुकीच्या रंगीबेरंगी सतरंजीखाली दडवलेला कचरा’ हा आसाराम लोमटे यांचा लेख २०१९ सालच्या एप्रिलमध्ये लोकसत्तेत प्रसिद्ध झाला. तेव्हा दुष्काळाच्या आणखीही वेगवेगळ्या पैलूंवर लिहावे असे त्यांच्या डोक्यात आले. हा लेख वाचूनच साप्ताहिक ‘साधना’चे संपादक विनोद शिरसाठ यांनी दुष्काळावर 'साधना'चा एक पूर्ण अंकच काढला. या अंकात आसाराम लोमटे यांनी सर्वच म्हणजे आठ लेख लिहिले. हे लेख लिहिण्यापूर्वी असाराम लोमटे ह्यांनी महाराष्ट्राच्या वेगवेगळ्या भागांना भेटी दिल्या. जिथून मध्य प्रदेशाची हद्द दिसते, अशा वरूड तालुक्यातल्या सातपुडा पर्वताच्या पायथ्याशी असलेल्या गावांपासून ते नेहमीच दुष्काळ सोसणाऱ्या माणदेशातल्या अनेक गावांपर्यंत या निमित्ताने ते फिरले.
४५-४६ अंशापर्यंत तडकलेल्या चढत्या भाजणीच्या उन्हात जगण्याचा संघर्ष करणाऱ्या,व दुष्काळ सोसणाऱ्या आणि दुष्काळाशी दोन हात करणाऱ्या रयतेशी त्यांना संवाद साधता आला. मराठवाड्यातल्या केज, धारूर, परांडा, मंठा, भूम विदर्भातल्या अमरावती, बुलढाणा, यवतमाळ, रिसोड, लोणार, वाशीम; माणदेशातल्या आटपाडी, खटाव, जत, माण आणि खानदेशातल्या अमळनेर, चाळीसगाव, धरणगाव, पारवा, सांगोला अशा परिसरातल्या अनेक गावांना, तांडे-वाडी-वस्त्यांना भेटी देऊन असाराम लोमट्यांनी दुष्काळाची दाहकता समजून घेतली आणि 'साधना'त हे ८ लेख लिहिले :
पुरस्कार
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:साहित्य अकादमी पुरस्कार विजेते
नारायणपूर (समुद्रपूर)
नारायणपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
मिराज
मिराज हे भारतीय वायुसेनेचे लढाऊ विमान आहे. या विमानात एक पायलट व एक इंजिन असतात.
नारायणपूर (समुद्रपूर)
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
मिराज
वर्ग:लढाऊ विमाने वर्ग:भारतीय वायुसेनेची विमाने
नारायणपूर (समुद्रपूर)
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
वायंबा युनायटेड
वायंबा युनायटेड श्रीलंका प्रीमियर लीग मधील फ्रँचाईजी क्रिकेट संघ आहे. वायंबा युनायटेड संघ करूनगाला शहरातील संघ आहे. वाधवान होल्डींग्स प्रा.लि. $५.०२ मिलियनला २०१२ मध्ये संघ विकत घेतला.
बाह्य दुवे
वर्ग : श्रीलंका प्रीमियर लीग
ललित भंडारी
ललित भंडारी (२२ जुलै, १९९६ - हयात) हा नेपाळच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा डाव्या हाताने फलंदाजी व त्याच हाताने गोलंदाजी करतो.
गढी
वर्ग:सैन्य तंत्रज्ञान
मासातोशी कोशिबा
हे शास्त्रज्ञ आहेत.
बाह्य दुवे
कोशीबा, मासातोशी कोशीबा, मासातोशी वर्ग:इ.स. १९२६ मधील जन्म
टर्मिनेटर (चित्रपट शृंखला)
टर्मिनेटर ही तीन हॉलिवूड चित्रपटांची शृंखला आहे. या चित्रपटांतील प्रमुख भूमिका अरनॉल्ड श्वार्झनेगर यांनी केली आहे. अतिशय गाजलेल्या या चित्रपटांचशंखलेची पटकथा काल्पनिक आहे.जगाचा ताबा घेण्यास मनुष्य व मानवनिर्मित यंत्रे यात भविष्यात महाविनाशक संघर्ष होणार असतो. या युद्धात मानवजातीचे नेतृत्व करणाऱ्या योद्धा (जॉन कॉनॉर)मोठ्या होण्याआगोदर संपवण्याचा डाव यंत्रांकडून आखला जातो. त्यासाठी भविष्यातून या योद्ध्याला संपवण्यासाठी टर्मिनेटर पृथ्वीवर पाठवला जातो. परंतु दरवेळेस या योद्ध्याचे रक्षण करणाराही एक संरक्षक पृथ्वीवर पाठवला जातो. या भविष्यकालीन योद्धयाला एक जण मारणार तर एक वाचवणार असतो. व या दोघांमध्ये होणारा संघर्ष या चित्रपटात दाखवला आहे. पहिल्या भागात जॉन कॉनॉरच्या आईला जॉनच्या जन्मा आगोदर लक्ष्य केले जाते. या भागात अरनॉल्ड श्वार्जनेगर खलनायकाच्या भूमिकेत असतो. दुस‍ऱ्या भागात जॉन लहान असताना त्याच्यावर हल्ला होतो. यावेळेस अरनॉल्ड रक्षकाच्या भूमिकेत दाखवला आहे. तिसऱ्या भागात जॉन मोठ्या झाल्यावर त्याला पुन्हा टर्मिनेटर पासून वाचवण्याचे काम अरनॉल्डकडून होते.
ही चित्रपट शृंखला अरनॉल्ड श्वार्जनेगर साठी मैलाचा दगड ठरली. या चित्रपटाने त्याला प्रचंड लोकप्रियता मिळवून दिली. तसेच ऍकशन चित्रपटांना या चित्रपटाने ग्राफिक्सच्या रूपाने नवीन पायंडा घालून दिला. चित्रपटाचे भाग
वर्ग:टर्मिनेटर (चित्रपट शृंखला) वर्ग:इंग्लिश भाषेमधील चित्रपट वर्ग:चित्रपट शृंखला
डॉ. बिधन चंद्र रॉय
Bidhan Chandra Roy बिधान चंद्र राय B.C. Roy బిధాన్ చంద్ర రాయ్
उंबर
उंबराचे (Ficus racemosa) झाड खूप मोठे असते. या झाडाचे खोड पांढरट रंगाचे असते. याची पाने हिरव्या रंगाची असतात. या पानांचा आकार लांबट असतो. तसेच या झाडांच्या पानांवर फोडफड असतात. हे झाड साधारणपणे ४० ते ४५ फूट उंच असते.या झाडाला खोडाच्या जवळ झुपक्यांनी गोल फळे येतात. ही फळे कच्ची असताना हिरवी, तर पिकल्यावर लाल रंगाची होतात.
धार्मिक महत्त्व
या झाडाच्या सुकलेल्या काड्या होमहवनात समिधा म्हणून अर्पण करतात. या झाडाची पूजा केली जाते.
औषधी उपयोग
या झाडाची पाने वाटून विंचू चावल्यावर लावल्यास वेदना कमी होतात. गालगुंडावर या झाडाच्या चिकाचा लेप लावल्यास त्याची तीव्रता कमी होते. या झाडाच्या पानांवरील फोडांचा उपयोग वांतीवर केला जातो. गोवर, उचकी, अतिसार, उन्हाळी, मधुमेह इत्यादी रोगांवर उंबराची फळे, फुले व पाने उपयोगी पडतात.
इतर उपयोग
उंबराची फळे खाता येतात. याची पाने शेळी बकरी आवडीने खातात. पक्षी या झाडाची फळे खातात. या झाडाच्या सावलीत बसून पवित्र ग्रंथ पोथ्या वाचन करतात.
इतर माहिती
अशा या पूजनीय बहुउपयोगी झाडाचा बीजप्रसार पक्ष्यांमार्फत होतो.
जीवशास्त्रीय रचना
उंबर किंवा औदुंबर (शास्त्रीय नाव: Ficus racemosa, फायकस रेसिमोझा ; कुळ: मोरेसी; ) हा मुख्यतः भारत, श्रीलंका, म्यानमार, ऑस्ट्रेलिया या देशांत आढळणारा सदापर्णी वृक्ष आहे. जवळपास १२ ते १५ मी. उंच वाढणाऱ्या या वृक्षाची पाने किंचित लांबट, अंडाकृती, टोकदार व गडद हिरव्या रंगाची असतात. उंबराचे फळ म्हणजे नर, मादा, नपुंसक फुलांचा समूह असतो. फळ कापल्यास ही फुले दिसतात. ब्लास्टोफॅगा सेनेस हा चिलटाएवढा कीटक आणि उंबर एकमेकांशिवाय राहू शकत नाहीत, त्यांच्या सहजीवनातून या कीटकाचे प्रजनन आणि उंबर या वनस्पतीचे परागण ही दोन्ही उद्दिष्टे साध्य होतात. वड, पिंपळ, उंबर व अंजीर या फळांची रचना ही फळात फुले' अशी आहे.यातील नर जातीची फुले ही फळांच्या पुढच्या भागात असतात, तर स्त्री जातीची फुले ही देठाकडील भागात असतात. या दोन्हीच्या मधल्या भागातील फुले मात्र नपुंसक असतात.
वैशिष्ट्ये व वापर
उंबराच्या झाडाला पार बांधलेला असेल तर त्या झाडाला औदुंबर म्हणतात. याची सावली अतिशय शीतल असते झाडाचा पाला, फळे, साल गुरांना चारा म्हणून वापरतात. उंबराचे झाड हे पक्षी, कीटक, खारी यांचे आवडते वसतिस्थान असते. माणसे फळे खातात व औषध म्हणून झाडाचा उपयोग करतात. जिथे उंबर असतो तिथे पाण्याचा स्रोत असतो अशी ग्रामीण भागात मान्यता आहे.
याचे लाकूड पाण्यात दीर्घकाळ टिकाव धरते म्हणून या लाकडाचा दाराच्या चौकटीत खालचे बाजूस उंबरा किंवा उंबरठा बनविण्यासाठी वापरतात. त्यायोगे सरपटणारे प्राणी घरात शिरण्यासही अटकाव होत होता.
सूर्योदयाच्या आधी झाडाला खरवडले तर खोडातून चीक येतो. हा चीक गालगुंड झालेल्या गालाला लावला तर आराम मिळतो. हा चीक शीतगुणांचा असून त्यायोगे दाहाचे शमन होते. रक्तस्राव थांबविण्यासाठी तसेच विषावर उतारा म्हणूनही याचा उपयोग करतात.
आख्यायिका
विष्णूने नृसिंहावतारात हिरण्यकश्यपूचा वध उंबऱ्यावर बसून केला.त्याच्याशी झालेल्या लढाईत नृसिंहाला जखमा झाल्या व नखांना विषबाधा झाली त्यामुळे त्याने नखे उंबराच्या खोडात खुपसून विषबाधेचे शमन केले.लक्ष्मीने उंबराची फळे वाटून त्याचा लेप नृसिंहाच्या जखमांना लावल्यामुळे त्या जखमांमुळे होणारा दाह थांबला.
आराध्यवृक्ष
हा कृत्तिका नक्षत्राचा आराध्यवृक्ष आहे.
संदर्भ
वर्ग:औषधी वनस्पती वर्ग:फळे वर्ग: वनसंपदा वर्ग: वृक्ष वर्ग:आराध्यवृक्ष
तंजावूर वायुसेना तळ
तंजावर वायुसेना तळ भारताच्या तामिळनाडू राज्यातील तंजावर येथे असलेला विमानतळ आहे.
भारतीय वायुसेनेची २२२वी स्क्वॉड्रन येथे ठाण मांडून आहे. सुखॉई एसयू-३० एमके प्रकारची विमाने चालविणारी ही स्क्वॉड्रन तमिळनाडूमध्ये ठाणे असलेली पहिली स्क्वॉड्रन आहे.
आयनिक बंध
आयनिक बंध, अर्थात मूलकीय बंध, (इंग्लिश: Ionic bond, आयनिक बॉंड;) हा दोन विरुद्ध विद्युतभार असलेल्या आयनांमधील विद्युतस्थितिक आकर्षणातून उपजणारा रासायनिक बंध असतो.
बाह्य दुवे
वर्ग:रासायनिक बंध वर्ग:रसायनशास्त्र
अंजली जोशी
पुरस्कार
वर्ग:मराठी लेखिका वर्ग:मानसशास्त्रज्ञ वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
अशोकस्तंभ
अशोकस्तंभ ही उत्तर भारतीय उपखंडात सर्वत्र पसरलेली दगडी खांबांची एक मालिकाच आहे आणि ख्रिस्तपूर्व तिसऱ्या शतकात मौर्य राजा सम्राट अशोकांनी आपल्या राज्यकारभारादरम्यान या खांबांची उभारणी केलेली आहे. या खांबांची सरासरी उंची ४० ते ५० फुटांदरम्यान असून वजन प्रत्येकी ५० टनांच्या आसपास आहे. हे खांब वाराणसीच्या जवळ दक्षिणेकडे असलेल्या चुनार इथल्या खाणींमधल्या दगडांपासून बनवले गेले आहे आणि जिथे जिथे या खांबांची उभारणी करायची होती त्या जागांपर्यंत, कधी कधी तर १०० मैल लांब अंतरापर्यंत हे खांब हळूहळू ढकलत नेले गेले.
सम्राट अशोकांची आज्ञापत्रे ज्यावर कोरली होती अशा स्तंभांपैकी एक स्तंभ दिल्लीला आहे आणि एक प्रयागराजमध्ये आहे.
स्तंभाचे वर्णन
दिल्लीयेथील स्तंभ ===
स्तंभावर वापरलेली भाषा
स्तंभावर धम्म लिपि मधे सम्राट अशोक यांनी त्यांच्या आज्ञा कोरून ठेवल्या आहेत
संदर्भ
वर्ग:भारतीय राष्ट्रचिन्हे वर्ग:सम्राट अशोक वर्ग:बौद्ध धर्म
सुबाश खकुरेल
सुबाश खकुरेल (७ एप्रिल, १९९३ - हयात) हा नेपाळच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी करतो आणि नेपाळचा यष्टीरक्षक आहे.
पेण विधानसभा मतदारसंघ
भारतीय जनता पक्षाचे रविंद्र दगडू पाटील हे पेण विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रायगड जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रायगड लोकसभा मतदारसंघ
पेड्रो कॉलिन्स
पेड्रो टायरोन कॉलिन्स (१२ ऑगस्ट, इ.स. १९७६:बॉस्कोबेल, सेंट पीटर, बार्बाडोस - ) हा undefinedकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे.
हा फिडेल एडवर्ड्सचा सावत्र भाऊ आहे.
कॉलिन्स,पेड्रो वर्ग:इ.स. १९७६ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
धोंडखार तर्फे उमटे
धोंडखार तर्फे उमटे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील रोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:रोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
नरसिंग देवनारायण
देवनारायण,नरसिंग देवनारायण,नरसिंग वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
शरद पवार
शरद गोविंदराव पवार (१२ डिसेंबर १९४०)  हे एक भारतीय राजकारणी आहेत. ते चार वेळा महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री होते. तसेच पी.व्ही. नरसिंह राव यांच्या मंत्रिमंडळात संरक्षण मंत्री म्हणून आणि मनमोहन सिंग यांच्या मंत्रिमंडळात कृषी मंत्री म्हणून त्यांनी काम केले आहे. भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पासून वेगळे झाल्यानंतर १९९९ मध्ये त्यांनी स्थापन केलेल्या राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षा चे ते अध्यक्ष आहेत. ते भारतीय संसदे च्या वरिष्ठ सभागृह असलेल्या राज्यसभे त राष्ट्रवादी काँग्रेस शिष्टमंडळाचे नेतृत्व करतात. तसेच ते महाविकास आघाडी या प्रादेशिक राजकीय आघाडीचे अध्यक्ष आहेत.
शरद पवार हे महाराष्ट्रातील बारामती चे आहेत. महाराष्ट्रातील प्रभावशाली राजकीय कुटुंब असलेल्या पवार कुटुंबातील आणि महाराष्ट्राच्या राजकारणातील ते एक प्रमुख चेहरा आहेत. कुटुंबातील इतर राजकारण्यांमध्ये त्यांची मुलगी सुप्रिया सुळे, अजित पवार हे त्यांचे पुतणे, रोहित राजेंद्र पवार हे पुतण्याचे पुत्र आणि त्यांच्या विस्तारित कुटुंबातील इतर सदस्यांचा समावेश आहे.
राजकारणाच्या बाहेर, शरद पवार यांनी २००५ ते २००८ पर्यंत भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळा चे अध्यक्ष आणि २०१० ते २०१२ पर्यंत आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदे चे अध्यक्ष म्हणून काम केले. ऑक्टोबर २०१३ ते जानेवारी २०१७ या कालावधीत ते मुंबई क्रिकेट असोसिएशन चे अध्यक्ष होते.
२०१७ मध्ये, भारत सरकार ने त्यांना पद्मविभूषण हा भारताचा दुसरा-सर्वोच्च नागरी सन्मान प्रदान केला.
वैयक्तिक जीवन
पवारांचा जन्म डिसेंबर १२, इ.स. १९४० रोजी पुणे जिल्ह्यातील बारामती येथे झाला.कोरेगाव तालुक्यातील नांदवळ हे साहेबांचे मुळगाव,शरद पवार यांच्या वडिलांचे नाव गोविंदराव पवार आणि आईचे नाव शारदाबाई पवार आहे. गोविंदराव हे निरा कॅनॉल सहकारी सोसायटीचे बराच् काळ सेक्रेटरी होते. पुढे ते बारामती येथे निघालेल्या सहकारी बँकेचे पहिले व्यवस्थापक झाले. शारदाबाई या १९३८ मध्ये पुणे जिल्हा लोकल बोर्डाच्या शिक्षण समितीच्या प्रमुख होत्या. बारामतीच्या लोकसभा मतदार संघाच्या विद्यमान खासदार सौ. सुप्रिया सुळे या त्यांच्या सुकन्या आहेत. तर महाराष्ट्र राज्याचे उपमुख्यमंत्री, अजित पवार हे त्यांचे पुतणे आहेत.
त्यांचे छत्रपती शाहू महाराज, महात्मा फुले आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हे तीन आदर्श आहेत.
राजकारण
इ.स. १९५६ साली ते शाळेत असताना त्यांनी गोवामुक्ती सत्याग्रहाला पाठिंबा दर्शविण्यासाठी विद्यार्थ्यांचा मेळावा आयोजित केला. येथून त्यांच्या राजकीय जीवनाची सुरुवात झाली.त्यानंतर काँलेजमध्ये असताना विद्यार्थी संघटनेचे नेते म्हणूनही त्यांनी काम पाहिले.विद्यार्थी संघटनेच्या एका समारंभासाठी त्यांनी महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री यशवंतराव चव्हाण यांना आमंत्रित केले.पवारांनी त्याप्रसंगी केलेल्या भाषणामुळे यशवंतराव चव्हाण अतिशय प्रभावीत झाले.त्यानंतर चव्हाणांच्या सांगण्यावरून पवारांनी युवक काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला. चव्हाणांनी पवारांच्यातील सुप्त नेता हेरला आणि त्यानंतर पवार त्यांचे शिष्य बनले. त्यानंतर चव्हाणांनी त्यांच्या पुणे शहराला दिलेल्या भेटींदरम्यान पवारांना मुद्दाम भेटायला बोलावून त्यांना अनेकवेळी मार्गदर्शन केले. वयाच्या २४ व्या वर्षी ते महाराष्ट्र राज्य युवक काँग्रेसचे अध्यक्ष झाले. त्यानंतर यशवंतराव चव्हाणांचा राजकीय वारसदार म्हणून त्यांच्याकडे पाहिले जाऊ लागले.
इ.स. १९६६ साली पवारांना युनेस्को शिष्यवृत्ती मिळाली.त्याअंतर्गत त्यांना पश्चिम जर्मनी, फ्रान्स, इटली, इंग्लंड इत्यादी देशांना भेट देऊन तेथील राजकीय पक्षांचा आणि त्यांच्या पक्षबांधणी करायच्या पद्धतीचा जवळून अभ्यास करता आला.
विधानसभा
सर्वप्रथम इ.स. १९६७ च्या राज्य विधानसभा निवडणुकीत ते बारामती मतदारसंघातून विजयी झाले. श्री. वसंतराव नाईक यांच्या मंत्रिमंडळात त्यांचा राज्यमंत्री म्हणून समावेश वयाच्या २९व्या वर्षी झाला. इ.स. १९७२ आणि इ.स. १९७८ सालच्या निवडणुकीतही ते विजयी झाले. इ.स. १९७८ सालच्या निवडणुकीनंतर वसंतदादा पाटील मुखमंत्री झाले. यशवंतराव चव्हाणांबरोबरच वसंतदादा पाटील हेसुद्धा पवारांचे मार्गदर्शक होते. पण काँग्रेस पक्षाचे १२ आमदार फोडून पवारांनी विरोधी पक्षाबरोबर हातमिळवणी केली आणि वसंतदादांचे सरकार पाडले. त्यानंतर 'पवारांनी माझ्या पाठीत खंजीर खुपसला' अशी जळजळीत प्रतिक्रिया वसंतरावांनी दिली.
लोकसभा
इ.स. १९८४ सालची लोकसभा निवडणूक पवारांनी लढवली आणि ते लोकसभेवर निवडून गेले. इंदिरा गांधींच्या हत्येनंतर निर्माण झालेल्या सहानुभूतीच्या लाटेत विरोधी पक्ष राज्यातील ४८ पैकी केवळ ५ जागा जिंकू शकले. त्यात पवारांच्या बारामती या जागेचा समावेश होता .मात्र त्यांनी राष्ट्रीय राजकारणात न पडता काही काळ राज्याच्या राजकारणातच राहायचे ठरवले. मार्च इ.स. १९८५ची राज्य विधानसभा निवडणूक त्यांनी बारामतीतून जिंकली आणि लोकसभा सदस्यत्वाचा त्यांनी राजीनामा दिला. त्या विधानसभा निवडणुकीत पवारांच्या काँग्रेस(स) पक्षाने २८८ पैकी ५४ जागा जिंकल्या आणि पवार राज्यविधानसभेतील विरोधी पक्षनेते झाले.
परत विधानसभा
इ.स. १९८७ साली ९ वर्षांच्या खंडानंतर शरद पवारांनी राजीव गांधींच्या उपस्थितीत औरंगाबाद येथे काँग्रेस(इंदिरा) पक्षात परत प्रवेश केला. जून १९८८ मध्ये पंतप्रधान आणि काँग्रेस अध्यक्ष राजीव गांधींनी महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री शंकरराव चव्हाण यांचा केन्द्रीय मंत्रिमंडळात अर्थमंत्री म्हणून समावेश केला. त्यांच्या जागी राज्याचे मुख्यमंत्री म्हणून राजीव गांधींनी शरद पवारांची निवड केली. २६ जून इ.स. १९८८ रोजी त्यांनी महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री म्हणून दुसऱ्यांदा शपथ घेतली. त्यापूर्वीच्या काळात राज्यात काँग्रेस पक्षाला फारसे आव्हान नव्हते. पण बाळासाहेब ठाकरे यांचा शिवसेना हा पक्ष भारतीय जनता पक्षाशी युती करून काँग्रेस पक्षाच्या अनेक वर्षे अबाधित असलेल्या वर्चस्वाला आव्हान देऊ लागला होता. त्या आव्हानाला तोंड देऊन राज्यात काँग्रेस पक्षाचे वर्चस्व कायम राखण्याची जबाबदारी पवारांवर आली.
नोव्हेंबर इ.स. १९८९ मध्ये झालेल्या लोकसभा निवडणुकीत काँग्रेस पक्षाने राज्यातील ४८ पैकी २८ जागा जिंकल्या. पक्षाची राजस्थान,मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेश यासारख्या राज्यांत झाली तशी वाताहत महाराष्ट्रात झाली नाही. पण इ.स. १९८४ च्या तुलनेत पक्षाने १५ जागा कमी जिंकल्या. शिवसेनेने ४ जागा जिंकून प्रथमच लोकसभेत प्रवेश केला. भारतीय जनता पक्षाने १० जागा जिंकून जोरदार मुसंडी मारली. लोकसभा निवडणुकीतील चांगल्या कामगिरीमुळे शिवसेना आणि भारतीय जनता पक्ष या दोन्ही पक्षांच्या कार्यकर्त्यांचा आत्मविश्वास वाढला. राज्य विधानसभेसाठी फेब्रुवारी इ.स. १९९० मध्ये निवडणुका होणार होत्या. शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकरे यांनी राज्याच्या कानाकोपऱ्यात प्रचारसभा घेऊन काँग्रेस पक्षापुढे मोठे आव्हान उभे केले. राज्य विधानसभा निवडणुकीत काँग्रेस पक्षाने २८८ पैकी १४१ तर शिवसेना-भाजप युतीने ९४ जागा जिंकल्या. राज्याची स्थापना झाल्यानंतर प्रथमच काँग्रेस पक्षाने विधानसभेतील बहुमत गमावले. तरीही १२ अपक्ष आमदारांच्या पाठिंब्यावर शरद पवार यांनी ४ मार्च इ.स. १९९० रोजी मुख्यमंत्री म्हणून तिसऱ्यांदा शपथ घेतली.
इ.स. १९९१ च्या लोकसभा निवडणुकीत पवारांनी काँग्रेस पक्षाचा राज्यात एकहाती प्रचार केला. पक्षाने राज्यात ४८ पैकी ३८ जागा जिंकल्या आणि इ.स. १९८९ च्या निवडणुकीत झालेल्या पिछेहाटीची काही अंशी भरपाई केली. निवडणुक प्रचारादरम्यान राजीव गांधींची हत्या झाली. श्री.पी.व्ही.नरसिंह राव आणि अर्जुनसिंग यांच्याबरोबर पवारांचे नावही पंतप्रधानपदाच्या शर्यतीत आहे अशा बातम्या वर्तमानपत्रांत आल्या. मात्र काँग्रेस संसदीय पक्षाने श्री.पी.व्ही.नरसिंह राव यांना नेतेपदी निवडले आणि त्यांचा २१ जून इ.स. १९९१ रोजी भारताचे पंतप्रधान म्हणून शपथविधी झाला.
पुनः दिल्ली
नरसिंह रावांनी पवारांना केन्द्रीय मंत्रिमंडळात संरक्षणमंत्री म्हणून नेमले. २६ जून इ.स. १९९१ रोजी त्यांचा केंद्रीय मंत्री म्हणून प्रथमच शपथविधी झाला. महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री म्हणून त्यांच्या जागी सुधाकरराव नाईक यांची निवड करण्यात आली. राज्य काँग्रेसमधील अंतर्गत मतभेदांमुळे सुधाकरराव नाईक यांना राजीनामा द्यावा लागला. त्यानंतर नरसिंह रावांनी शरद पवारांना पुन्हा एकदा राज्याचे मुख्यमंत्री म्हणून नेमले. त्यांनी ६ मार्च इ.स. १९९३ रोजी राज्याचे मुख्यमंत्री म्हणून चौथ्यांदा सूत्रे हाती घेतली.
विधानसभा, चौथी खेळी
पवारांची मुख्यमंत्रिपदाची चौथी कारकीर्द अत्यंत वादग्रस्त ठरली. ते परत मुख्यमंत्री बनून एक आठवडा व्हायच्या आत, १२ मार्च इ.स. १९९३ रोजी मुंबईत भीषण बाँबस्फोट झाले. त्यांत २५७ लोक ठार तर ६००हून अधिक लोक जखमी झाले. ३० सप्टेंबर इ.स. १९९३ रोजी लातूर आणि उस्मानाबाद जिल्ह्यांमध्ये भूकंप होऊन दहा हजारांपेक्षा जास्त लोक ठार झाले. या संकंटांबरोबरच राज्यात कमालीच्या वाढलेल्या भ्रष्टाचाराबद्दल मुंबई महानगरपालिकेचे उपायुक्त गो.रा.खैरनार यांनी पवारांना दोषी धरून त्यांच्यावर अनेक आरोप केले. प्रख्यात समाजसेवक अण्णा हजारे यांनी वनखात्यातील वाढत्या भ्रष्टाचाराविरोधात उपोषण केले. तेव्हा पवारांचे सरकार भ्रष्टाचारी अधिकाऱ्यांना पाठीशी घालत आहे असा आरोप झाला. जळगाव येथील सेक्स स्कँडलमध्ये अनेक तरुणींवर लैंगिक अत्याचार झाले, त्यात काँग्रेस पक्षाचे स्थानिक नगरसेवक सामील आहेत असा आरोप झाला. २३ नोव्हेंबर इ.स. १९९४ रोजी नागपूर येथे गोवारी समाजातील लोकांचा शिक्षण आणि सरकारी नोकऱ्यांमध्ये आरक्षणाची मागणी करण्यासाठी मोर्चा निघाला, तेव्हा मुख्यमंत्री या नात्याने मोर्चेकऱ्यांची भेट न घेता त्यांच्यावर लाठीमार करण्यात आला. त्यात चेंगराचेंगरी होऊन ११४ लोक मृत्युमुखी पडले. त्यामुळे आदिवासी कल्याण मंत्री मधुकरराव पिचड यांना तेव्हा या घटनेची जबाबदारी स्वीकारून राजीनामा द्यावा लागला.
राज्य विधानसभेसाठी फेब्रुवारी-मार्च इ.स. १९९५ मध्ये निवडणुका होणार होत्या. त्या निवडणुकींच्या तिकिटवाटपात काँग्रेस पक्षात मोठया प्रमाणावर बंडखोरी झाली. अनेक ठिकाणी काँग्रेस नेत्यांनी पक्षाच्या अधिकृत उमेदवारांविरुद्ध अपक्ष म्हणून निवडणुला लढवल्या.
जनतेत सरकारविरुद्ध वाढलेली नाराजी आणि मोठया प्रमाणावर झालेली बंडखोरी यांचे प्रतिबिंब मतपेटीत उमटले. काँग्रेस पक्षाचा राज्यात प्रथमच पराभव झाला.शिवसेना-भाजप युतीस २८८ पैकी १३८ जागा मिळाल्या तर काँग्रेस पक्षास ८० जागांवर समाधान मानावे लागले.राज्याचे नवे मुख्यमंत्री म्हणून मनोहर जोशी यांचा १४ मार्च इ.स. १९९५ रोजी शपथविधी झाला.
दिल्लीची तिसरी फेरी
इ.स. १९९६ च्या लोकसभा निवडणुकीपर्यंत पवार राज्य विधानपरिषदेतील विरोधी पक्षनेते होते. इ.स. १९९६ च्या लोकसभा निवडणुकीत त्यांनी बारामतीतून विजय मिळवला आणि त्यानंतर ते राष्टीय राजकारणात उतरले. जून इ.स. १९९७ मध्ये त्यांनी काँग्रेस अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत सीताराम केसरी यांच्याविरुद्ध निवडणूक लढवली पण तीत त्यांचा पराभव झाला.
इ.स. १९९८ च्या लोकसभा निवडणुकीत त्यांनी राज्यात रिपब्लिकन पक्ष आणि समाजवादी पक्षांबरोबर निवडणुकपूर्व आघाडी करायचा निर्णय घेतला.त्यामुळे शिवसेना-भाजप विरोधी मतांचे विभाजन टळले आणि काँग्रेस-रिपब्लिकन पक्ष आणि समाजवादी पक्ष यांच्या युतीने ४८ पैकी ३७ जागा जिंकून जोरदार यश प्राप्त केले.शिवसेना-भाजप युतीला १० जागांवर समाधान मानावे लागले.त्यानंतर शरद पवार १२ व्या लोकसभेतील विरोधी पक्षनेते झाले.
१२वी लोकसभा बरखास्त झाल्यानंतर मे इ.स. १९९९मध्ये पी.ए.संगमा आणि तारिक अन्वर यांच्या साथीने शरद पवारांनी अशी मागणी केली की, '१३ व्या लोकसभा निवडणुकीसाठी काँग्रेस पक्षाने इटलीत जन्मलेल्या सोनिया गांधींऐवजी भारतात जन्मलेल्या कोणाही नेत्याला पंतप्रधानपदाचे उमेदवार म्हणून घोषित करावे. काँग्रेस अध्यक्ष सोनिया गांधींना लिहिलेल्या पत्रात त्या तिघांनी म्हटले,'उच्च शिक्षण, कर्तबगारी आणि पात्रता असलेल्या अनेक व्यक्ती असलेल्या या ९८ कोटी लोकांच्या भारत देशात भारताबाहेर जन्म झालेली कोणत्याही व्यक्तीने सरकारचे नेतृत्व करणे योग्य होणार नाही, कारण हा प्रश्न देशाची सुरक्षा, आर्थिक हितसंबंध आणि जागतिक राजकारणातील भारताच्या प्रतिमेबरोबरच प्रत्येक भारतीयाच्या अस्मितेशी निगडित आहे' या कारणावरून काँग्रेस पक्षाने शरद पवार, पी.ए.संगमा आणि तारिक अन्वर यांना ६ वर्षांसाठी पक्षातून काढून टाकले.
राष्ट्रवादी
त्यानंतर १० जून इ.स. १९९९ रोजी शरद पवारांनी त्यांच्या 'राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाची' स्थापना केली. इ.स. १९९९ च्या महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकींनंतर कोणत्याही पक्ष अथवा आघाडीस बहुमत मिळाले नाही.त्यानंतर काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेस यांची आघाडी होऊन विलासराव देशमुख राज्याचे नवे मुख्यमंत्री झाले.
इ.स. २००४ मधील लोकसभा निवडणुकीनंतर पवारांचा राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष केंद्रात मनमोहन सिंग यांच्या नेतृत्वाखालील आघाडी सरकारमध्ये सामील झाला. २२ मे इ.स. २००४ मध्ये शरद पवारांनी देशाचे कृषिमंत्री म्हणून सूत्रे हाती घेतली. २९ मे इ.स. २००९ रोजी केंद्रीय मंत्रिमंडळात त्यांना कृषी, ग्राहकांशी संबंधित बाबी, अन्न आणि सार्वजनिक वितरण ह्या खात्यांची धुरा देण्यात आली. जुलै इ.स. २०१०मध्ये आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेचे अध्यक्षपद स्वीकारल्यानंतर पक्षकार्याला अधिक वेळ देण्याची इच्छा असल्याचे सांगून पंतप्रधान डॉ. मनमोहन सिंग यांच्याकडे त्यांनी आपल्यावरील कार्यभार कमी करण्याची विनंती केली. इ. स्. २०१९ मध्ये झालेल्या विधानसभा निवडणूकीत राष्ट्रवादी पक्षाला ५२ जागा मिळाल्या. शिवसेना, राष्ट्रवादी आणि काँग्रेस या तीन पक्षांचे मिळून महाआघाडीचे सरकार महाराष्ट्रामध्ये निर्माण करण्यात शरद पवार यांचा मोलाचा सहभाग होता.
2023 अजित पवारांचे बंड : जुलै 2023 मध्ये, अजित पवार यांनी शरद पवारांच्या विरोधात बंड केले आणि सत्ताधारी भाजप-शिवसेना सरकारमध्ये सामील झाले आणि महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री म्हणून शपथ घेतली, राष्ट्रवादीच्या बहुसंख्य विद्यमान आमदारांनी पवार यांच्या समर्थनार्थ पक्ष सोडला. त्यांनी निवडणूक आयोगाकडे दावा केला की ते राष्ट्रवादीचे अध्यक्ष आहेत,
क्रिकेट
राजकारणाबरोबरच क्रिकेट हे देखील पवारांच्या आवडीचे क्षेत्र आहे. २९ नोव्हेंबर इ.स. २००५ रोजी ते भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाच्या अध्यक्षपदी निवडून आले. १ जुलै इ.स. २०१० रोजी त्यांनी आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेच्या अध्यक्षपदाची सूत्रे स्वीकारली. जगमोहन दालमिया यांच्यानंतर हे पद भूषविणारे ते दुसरे भारतीय आहेत.
शिक्षणसंस्थांमधील सहभाग
पवारांचा शिक्षणक्षेत्राशीही सक्रिय संबंध आहे. त्यांनी ज्या शिक्षणसंस्थांच्या कामात सहभाग घेतला आहे, त्यातील महत्त्वाच्या शिक्षणसंस्था खालीलप्रमाणे -
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातील राजकारणी वर्ग:लोकसभेतील विरोधीपक्षनेते वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१४ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१२ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:११ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१० वी लोकसभा सदस्य वर्ग:८ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:बारामतीचे खासदार वर्ग:माढ्याचे खासदार वर्ग:महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री वर्ग:इ.स. १९४० मधील जन्म वर्ग:भारतीय कृषीमंत्री वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेचे अध्यक्ष वर्ग:भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाचे अध्यक्ष वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख वर्ग:लाल वर्ग असणारे लेख वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:मराठी राजकारणी वर्ग:पवार परिवार
दूरच्या रानात केळीच्या बनात
दूरच्या रानात केळीच्या बनात हा ना.धों.महानोर लिखित हर्षित अभिराज यांनी संगीतबद्ध केलेला गीतसंग्रह आहे. यातील गीतांना अभिराज यांनी चाली लावल्या आहेत.
गाणी
वर्ग:मराठी गीतसंग्रह
बॉम्बे टाइम्स
बॉम्बे टाइम्स हे भारताच्या मुंबई शहरातून प्रसिद्ध होणारे पुरवणीवजा वृत्तपत्र आहे. द टाइम्स ऑफ इंडियाच्या मुंबई आवृत्तीबरोबर हे वृत्तपत्र वितरीत केले जाते. यात बव्हंशी मनोरंजन, संगीत व इतर कलांबद्दलच्या बातम्या आणि माहिती असते.
वर्ग:मुंबईतील वृत्तपत्रे
रोहित कुमार
रोहित कुमार (२ सप्टेंबर, २००२ - हयात) हा नेपाळच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी व त्याच हाताने गोलंदाजी करतो.
वर्ग:खेळाडू वर्ग:क्रिकेट खेळाडू
न्हावी (समुद्रपूर)
न्हावी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
भिलारवाडी
भिलारवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
गोंदेगाव (दिंडोरी)
गोंदेगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील दिंडोरी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:दिंडोरी तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
फ्रँक मिसॉन
मिशन, फ्रॅंक वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जानकी अम्माल
एदावलेत कक्कट जानकी अम्मल (इंग्लिश: Edavaleth Kakkat Janaki Ammal) (४ नोव्हेंबर, इ.स. १८९७ - ७ फेब्रुवारी, इ.स. १९८४) ह्या सायटोजेनेटिक्स आणि फायटोगॉजीमध्ये वैज्ञानिक संशोधन केलेल्या भारतीय वनस्पतिशास्त्रज्ञ होत्या. केरळातील सदाहरित वनांमधून त्यांनी औषधी गुणधर्म असलेल्या व अार्थिकदृष्ट्या मौल्यवान समजल्या जाणाऱ्या झाडाझुडपांच्या नमुन्यांचा संग्रह केला. त्या भारतीय विज्ञान अकादमीच्या एक संस्थापक होत्या.
आरंभिक जीवन
जानकी अम्मल यांचा जन्म इ.स. १८९७ मध्ये केरळमधील तेलिचेरी येथे झाला. त्याचे वडील दिवाण बहादूर एदावलेठत कक्कट कृष्णन, हे मद्रास प्रेसिडेन्सीचे उपन्यायाधीश होते. त्यांची आई देवी (इ.स. १८६४-१९४१) ही जॉन चाईल्ड हॅनिंगटन आणि कंची कुरुंबी यांच्या नात्यातील एक मुलगी होती. जानकी अम्मल यांना सहा भाऊ आणि पाच बहिणी होत्या. त्यांच्या कुटुंबातील, मुलींना बौद्धिक उद्योग आणि ललित कलांसाठी प्रोत्साहन दिले जात असे, परंतु अम्मल यांनी वनस्पतिशास्त्राचा अभ्यास करण्याचा निर्णय घेतला. तेलिचेरीमध्ये शालेय शिक्षण पूर्ण केल्यावर त्या मद्रासला दाखल झाल्या. तेथे त्यांनी क्वीन मेरियर्स महाविद्यालयामधून पदविका आणि पुढे प्रेसिडेन्सी महाविद्यालयातून इ.स. १९२० मध्ये वनस्पतिशास्त्राची पदवी प्राप्त केली. नंतर प्रेसिडेन्सी महाविद्यालयातील प्राध्यापकांच्या प्रेरणेने अम्मल यांनी सायटोजेनेटिक्स विषयात पदवी प्राप्त केली.
कारकीर्द
मद्रास येथे महिला ख्रिश्चन महाविद्यालयात शिकत असताना १९२५मध्ये त्यांनी पदव्युत्तर पदवी मिळविली. भारतात परतल्यावर त्यांनी महिला ख्रिश्चन कॉलेजमध्ये शिक्षण सुरू ठेवले. त्या प्रथम ओरिएंटल बारबोर फेलो म्हणून मिशिगन ला गेल्या. तेथेही त्यांनी अमेरिकेतील सर्वोत्कृष्ट सार्वजनिक विद्यापीठांपैकी एक असलेल्या विद्यपीठामध्ये पीएच.डी. मिळवली.१ जानेवारी १९९२ रोजी एस. गोपीकृष्ण आणि वंदना कुमार यांनी प्रकाशित केलेल्या इंडिया करंट्स या नियतकालिकात त्यांचा एक लेख प्रसिद्ध झाला होता. मिशिगन विद्यापीठाकडून डीएससी ही पदवी मिळवणाऱ्या काही आशियाई महिलांपैकी त्या एक आहेत. ॲन आर्बर त्यांनी "जानकी ब्रेनल" म्हणून ओळखले जाणारे एक क्रॉस(ब्रीड) विकसित केले. त्यांचा "क्रोमोझोम स्टडीज इन निकॅंड्रा फिजॉलाइड्स" हा लेख इ.स. १९३२ मध्ये प्रकाशित झाला.
पुरस्कार आणि सन्मान
अम्मल यांनी १९३५ साली भारतीय विज्ञान अकादमीच्या फेलो आणि १९५७ मध्ये इंडियन नॅशनल सायन्स अकादमीचे सदस्य म्हणून काम केले. मिशिगन विद्यापीठाने त्यांना मानद एल्‌एल.डी दिली. १९५६ मध्ये भारत सरकारने त्यांना पद्मश्री पुरस्कार दिला. भारत सरकारच्या पर्यावरण आणि वनीकरण मंत्रालयाने २०००मध्ये त्यांच्या नावावर वर्गीकरण राष्ट्रीय पुरस्कार सुरू केला.
वर्ग:इ.स. १८९७ मधील जन्म वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. १९८४ मधील मृत्यू वर्ग:भारतीय शास्त्रज्ञ वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
जयंत्यांची यादी
संदर्भ
वर्ग:याद्या वर्ग:वाढदिवस
कलमा
ला-इलाह-इलल्लाहु मोहम्मदन रसुलिल्लाहि हा इस्लामचा एक कलमा आहे.याचा अर्थ असा होतो की, एकटा अल्लाह सोडून कोणताही परमेश्वर नाही आणि महमंद हा त्याचा प्रेषित आहे.
कुराणामध्ये इतरही बरीच कलमे आहेत. उदा०
२रा कलमा : अश-हदु अल्लाह इल्लाह इल्लल्लाहु वह दहुला शरी-क लहू व अशदुहु अन्न मुहम्मदन अब्दुहु व रसूलुहु.
३रा कलमा : सुब्हानल्लाही वल् हम्दु लिल्लाहि वला इला-ह इलल्लाहु वल्लाहु अकबर, वला हौल वला कूव्-व-त इल्ला बिल्लाहिल अलिय्यील अजीम.
४था कलमा :ला इलाह इल्लल्लाहु वह्-दहुला शरीक लहू लहुल मुल्क व लहुल हम्दु युहयी व युमीतु व हु-व हय्युल-ला यमूतु अ-ब-दन अ-ब-दा जुल-जलालि वल इक् रामि वियदि-हिल खैर व हु-व अला कुल्लि शैइन क़दीर.
५वा कलमा :अस्तग़-फिरुल्ला-ह रब्बी मिन कुल्लि जाम्बिन अज-नब-तुहु अ-म-द-न अव् ख-त-अन सिर्रन औ अलानियतंव् व अतूवु इलैहि मिनज-जम्बिल-लजीला अ-अलमु इन्-न-क अन्-त अल्लामुल गुयूबी व् सत्तारुल उवूबि व् गफ्फा-रुज्जुनुबि वाला हो-ल वला कुव्-व-त इल्ला बिल्लाहिल अलिय्यील अजीम.
६वा कलमा :
(अपूर्ण)
आयफोन १२
डिझाइन
आयफोन १२ आणि १२ मिनीमध्ये फ्लॅट चेसिस आहे. खाचचा आकार मागील आयफोन मॉडेल्स प्रमाणेच आहे. नवीन डिझाइनमध्ये सिरेमिक-कडक केलेले फ्रंट ग्लास देखील आहे. आयफोन १२ आणि १२ मिनी ५ रंगांमध्ये उपलब्ध आहेत: ब्लॅक, व्हाइट, प्रॉडक्ट रेड, ग्रीन आणि निळा.
हार्डवेर
आयफोन १२ आणि आयफोन १२ मिनी Appleपलचे सहा-कोर ए १४ बायोनिक प्रोसेसर वापरतात. त्यांच्याकडे तीन अंतर्गत संग्रह आहेत: ६४ जीबी, १२८ जीबी आणि २५६ जीबी.
प्रदर्शित करते
आयफोन १२ मिनी मध्ये ५.४-इंचाचा डिस्प्ले आणि मागील ४.७-इंचाच्या आयफोनपेक्षा लहान डिझाइन देण्यात आले आहे.
बॅटरी
आयफोन १२ आणि १२ प्रो या दोहोंमध्ये १०.७८ डब्ल्यू (२,८१५ एमएएच) बॅटरी आहे.
सेन्सर
आयफोन १२ आणि १२ मिनीमध्ये बहुतेक पूर्वीच्या आयफोन मॉडेल्समध्ये आयफोन एक्सवर परत जाण्यासाठी असलेले समान सेन्सर असतात. यामध्ये अ‍ॅक्सिलरोमीटर, जायरोस्कोप, बॅरोमीटर, प्रॉक्सिमिटी सेन्सर, एम्बियंट लाइट सेन्सर आणि डिजिटल कंपास असतात.
बाह्य दुवे
अधिकृत संकेतस्थळ
डेन्मार्क
डेन्मार्क हा उत्तर युरोपामधील व स्कॅंडिनेव्हियातील एक देश आहे. हा देश अतिशय विकसीत असून या देशाचे दरडोई उत्पन्न अति उच्च आहे. डेन्मार्क हा देश दूध व दूग्धजन्य पदार्थांच्या निर्यातीत जगात पहिल्या क्रमांकावर आहे. कोपनहेगन ही डेन्मार्कची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. डेन्मार्क देशात नास्तिकांची संख्या एकवटली आहे.
डेन्मार्कचे साम्राज्य
डेन्मार्कच्या राजतंत्रामध्ये (Kongeriget Danmark) तीन स्वायत्त देशांचा समावेश होतो.
भूगोल
डेन्मार्कचा मुख्य भूप्रदेश जुटलॅंड नावाचा द्वीपकल्प आहे. याशिवाय स्यीलंड, फुनेन, व्हेन्ड्सिसेल, लोलॅंड, फाल्स्टर आणि बॉर्नहोम सह शेकडो छोटी बेटे डेन्मार्कचा भाग आहेत. फेरो द्वीपसमूह व ग्रीनलॅंड डेन्मार्कच्या आधिपत्याखालील प्रदेश आहेत. तेथे स्थानिक स्वराज्य असून हे दोन्ही भाग युरोपीय संघाचे भाग नाहीत.
चतुःसीमा
डेन्मार्कच्या मुख्य भूमिच्या दक्षिणेस जर्मनी, ईशान्येस स्वीडन व उत्तरेस नॉर्वे आहेत. डेन्मार्कला उत्तर समुद्र व बाल्टिक समुद्रांचा किनारा आहे.
रिंगलिंग ब्रदर्स अँड बार्नम अँड बेली सर्कस
रिंगलिंग ब्रदर्स अँड बार्नम अँड बेली सर्कस ही अमेरिकेतील सर्कस कंपनी आहे.
वर्ग:सर्कशी
किलोमीटर
किलोमीटर अंतर मोजण्याचे एकक आहे. किमी हे किलोमीटरचे लघुरूप आहे.
१,००० मीटर = १ किलोमीटर.
वर्ग:लांबीची एकके
अलिबाग विधानसभा मतदारसंघ
अलिबाग विधानसभा मतदारसंघ - १९२ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभे च्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, अलिबाग मतदारसंघात रायगड जिल्ह्यातील १. अलिबाग तालुका, २. मुरुड तालुका आणि ३.रोहा तालुक्यातील चणेरे महसूल मंडळ यांचा समावेश होतो. अलिबाग हा विधानसभा मतदारसंघ रायगड लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.
शिवसेनेचे महेंद्र हरी दळवी हे अलिबाग विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रायगड जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:रायगड लोकसभा मतदारसंघ
दिव (रोहा)
दिव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील रोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:रोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
संयोगभूमी
संयोगभूमी म्हणजे दोन विशाल भूखंडांना जोडणारा व दोन बाजूंना समुद्र किंवा अन्य जलाशय असलेला जमिनीचा चिंचोळा पट्टा होय. आशिया खंडातील अरबी द्वीपकल्प व आफ्रिका यांना जोडणारी सुएझ संयोगभूमी, उत्तर व दक्षिण अमेरिका या खंडांना जोडणारी पनामा संयोगभूमी, मलय द्वीपकल्पाला उर्वरित आग्नेय आशियाशी जोडणारी क्रा संयोगभूमी या जगातील महत्त्वाच्या संयोगभूमी आहेत.
संदर्भ
वर्ग:भौगोलिक रचना
जॅकी मॅकग्ल्यू
डेरिक जॉन जॅकी मॅकग्ल्यू (११ मार्च, १९२९:पीटरमारित्झबर्ग, दक्षिण आफ्रिका - ८ जून, १९९८:प्रिटोरिया, दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १९५१ ते १९६२ दरम्यान ३४ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९८ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
रिकार्दो जियाकोनी
हे शास्त्रज्ञ आहेत.
बाह्य दुवे
जियाकोनी, रिकार्दो जियाकोनी, रिकार्दो वर्ग:इ.स. १९३१ मधील जन्म
सर्कलवाडी
सर्कलवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
सर्कलवाडी हे सातारा जिल्ह्याच्या कोरेगाव तालुक्यातील छोटे गाव आहे. हे गाव डोंगरात वसलेले आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
हर्षित अभिराज
हर्षित अभिराज (२२ ऑगस्ट, इ.स. १९७२ - ) हे मराठी-भारतीय गायक, संगीतकार आणि गीतकार आहेत. हर्षित अभिराज यांनी मराठी, हिंदी या भाषांमध्ये संगीतकार, गायक व गीतकार म्हणून काम केले आहे. त्यांनी अनेक हिंदी आणि मराठी अल्बमना संगीत दिले आहे.
कारकीर्द
ना.धों. महानोर यांच्या दूरच्या रानात केळीच्या बनात या चित्रपटातील कवितांना संगीतबद्ध करून अभिराज यांनी आपल्या सांगीतिक कारकिर्दीची सुरुवात केली. यानंतर त्यांनी डॉ. एस पी बालसुब्रमण्यम यांच्या निशिगंध या मराठी अल्बमसाठी संगीत दिले. आजपर्यंत हरिहरन, कैलाश खेर, जावेद अली, अनुराधा पौडवाल, सुरेश वाडकर, साधना सरगम, आनंद शिंदे, वैशाली सामंत, परुपल्ली रंगनाथ, रवींद्र साठे, उत्तरा केळकर, वैशाली माडे, जान्हवी प्रभू अरोरा,  मुग्धा वैशंपायन, अर्चना आणि प्रार्थना ( ज्युनियर बेंगलोर सिस्टर्स), अभिलाषा चेल्लम, अनुपमा इत्यादी गायकांनी हर्षित अभिराज यांनी संगीतबद्ध केलेल्या गीतांना आवाज दिला आहे.
रेडिओ मिर्ची 98.3च्या मिर्ची म्युझिक अवार्डसाठी ते परीक्षक असतात.
हर्षित अभिराज यांचे संगीत दिग्दर्शन असलेले चित्रपट
श्रावण महिना & जगण्याला पंख फुटले)
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी संगीतकार वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:मराठी गायक वर्ग:हिंदी संगीतकार वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म वर्ग:मराठी पार्श्वगायक
रूनाको मॉर्टन
वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:इ.स. १९७८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१२ मधील मृत्यू
झकॅरी टेलर
झकॅरी टेलर (इंग्लिश: Zachary Taylor ;) (२४ नोव्हेंबर, इ.स. १७८४ – ९ जुलै, इ.स. १८५०)हा अमेरिकेचा बारावा राष्ट्राध्यक्ष व अमेरिकी सेनाधिकारी होता. सुरुवातीस राजकारणात रस नसलेला टेलर इ.स. १८४८ सालच्या अध्यक्षीय निवडणुकींत व्हिग पक्षाच्या तिकिटावर उभा राहिला व लुईस कास याला हरवत अध्यक्षपदी निवडला गेला. ४ मार्च, इ.स. १८४९ ते ९ जुलै, इ.स. १८५० या कालखंडात त्याने अध्यक्षपद सांभाळले.
अमेरिकी सैन्यातल्या चाळीस वर्षांच्या कारकिर्दीत टेलर इ.स. १८१२ चेयुद्ध, ब्लॅक हॉक युद्ध व दुसरे सेमिनोल युद्ध, या युद्धांत लढला होता. मेक्सिकन-अमेरिकन युद्धात पालो आल्टो व मॉंटेरीच्या लढायांमध्ये नेतृत्व करत त्याने अमेरिकी सैन्याच्या विजयात महत्त्वाचा वाटा उचलला. टेलराने ाअपल्या अध्यक्षीय कारकिर्दीत न्यू मेक्सिको व कॅलिफोर्निया येथील रहिवाश्यांना प्रादेशिक अधिमान्यता मिळवण्याऐवजी आपापल्या राज्यघटना बनवून संस्थान म्हणून अधिमान्यता मिळवण्याचे प्रयत्न करण्याचे आवाहन केले व दक्षिणेकडील गुलामी-समर्थक राज्यांचा रोष पत्करला. या घडामोडीतूनच पुढे इ.स. १८५०ची तडजोड घडून आली.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष वर्ग:इ.स. १७८४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १८५० मधील मृत्यू वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
तिरुचिरापल्ली आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
बाह्य दुवे
वर्ग:तमिळनाडूमधील विमानतळ वर्ग:तिरुचिरापल्ली जिल्हा
बांगलादेश विजय दिन
बांगलादेश विजय दिन बांगलादेश या दिवशी पाकिस्तान पासून स्वतंत्र झाला. बांगला मुक्ती वाहिनीला मदत करतांना भारताने १६ डिसेंबर १९७१ रोजी पाकिस्तान बरोबरील युद्धात विजय मिळवला होता.भारतात हा दिवस विजय दिन म्हणून साजरा केला जातो. हे युद्ध ३ डिसेंबर १९७१ला सुरू होवून १६ डिसेंबर १९७१ला संपले. बांगलादेशातील नागरिकांना व बांगला मुक्ती वाहिनीला भारताने मदत करू नये यासाठी, याह्याखानाने पाकिस्तानी हवाई दलाला आदेश देऊन रॅ‍पीड ऍक्शन द्वारे भारताची कुरापत काढली व भारतीय हद्दीत ३५० किमी आग्र्या जवळ येऊन भारतीय धावपट्यांवर बॉंब टाकून त्या निकामी केल्या. काही तासांच्या अवधीत ,भारतीय लष्कराने त्या धावपट्ट्या पूर्ववत करून हवाई हल्ल्याची तयारी केली.
भारताला गुंतवून ठेवण्यासाठी, त्याच वेळी पाकिस्तानने पंजाब सीमेवरही हल्ला केला. याला चोख प्रत्युत्तर देत भारतीय सैन्याने पाकिस्तानचा १४०००(?) किमी प्रदेश ताब्यात घेतला. हा प्रदेश १९७२ च्या शिमला करार तरतुदीत सद्भावनेचे प्रतिक म्हणून परत केला गेला. पुढे भारताने आपले डावपेच जास्त प्रखर करून समुद्र मार्गेही पाकिस्तानची नाकेबंदी केली. दोन पाकिस्तानी विनाशिका (destroyers) व एक पाणबुडी उद्ध्वस्त करून पाकिस्तानला नामोहरम केले.
पाकिस्तानच्या बांग्लादेशातल्या हवाई विभागावर हवाई हल्ले करून पाकिस्तानी हवाई दल उध्वस्त केले गेले. सर्व बाजूंनी कोंडी व पराभव झाल्यामुळे पाकिस्तान ने भारता समोर पराभव पत्करला. ९०००० पाकिस्तानी सैनीक भारताला शरण आले. अशा रितीने भारताने एक बलशाली सत्ता व अभेद्य हवाईदल हा नावलौकिक स्थापन केला व युद्ध थांबले.
या युद्धाआधी तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांनी युरोपचा दौरा केला व ब्रिटन व फ्रांस यांच्या सहित जागतिक मत भारताकडे वळवले. त्याच वेळी रशिया बरोबर करार करून दडपण आणून चीनलाही या युद्धापासून दूर ठेवण्यात यश मिळवले. पाकिस्तानी सैन्याने या युद्धात बांगलादेशीयांवर अन्वनित अत्याचार केले होते. याच्या अनेक कहाण्या प्रसिद्ध आहेत.
पुढे १६ डिसेंबर या नावाने १९७१ च्या युद्धाची पार्श्वभूमी घेऊन काढलेला चित्रपटही आहे.
हेही पाहा
वर्ग:बांगलादेशचा इतिहास
निंभा (समुद्रपूर)
निंभा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
फिडेल एडवर्ड्‌स
फिडेल हेंडरसन एडवर्ड्‌स (६ फेब्रुवारी, इ.स. १९८२:गेझ, सेंट पीटर, बार्बाडोस - ) हा undefinedकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे.
हा पेद्रो कॉलिन्सचा सावत्र भाऊ आहे.
वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८२ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हस्तेदुमाळा
हस्तेदुमाळा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील दिंडोरी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:दिंडोरी तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
जॅग्वार
भारतीय हवाई दलाचे दोन इंजिने असलेले छोटे लढाऊ विमान आहे. 'जग्वार' हे कमी उंचीवरून उडत लक्ष्यांचा वेध घेणारे लढाऊ विमान आहे. भारतीय हवाईदलात सध्या जमीन आणि सागरी संरक्षणासाठी दोन प्रकारची ‘जग्वार’ विमाने वापरली जातात. हे वजनाने हलके, चपळ, तांत्रिकदृष्ट्या कमी गुंतागुंतीचे आहे. भारतीय हवाई दलातील जग्वार ही महत्त्वाची विमाने आहेत. कारगिलच्या युद्धात या विमानांनी केलेल्या अचूक बॉम्बफेकीमुळेच भारताला फायदा झाला असे मानले जाते. हवाई दलात या विमानांचा वापर इ.स. १९७९ पासून होतो आहे.
स्वरूप
या विमानांचा पल्ला सुमारे ८५० कि.मी.चा आहे. जग्वार विमानांची अदूर नावाची इंजिन यंत्रणा रोल्स राईस ही कंपनी बनवते आणि त्याला फेडरल एव्हिएशन स्टॅडर्ड आणि ब्रिटीश एव्हिएशन स्टॅडर्ड ने प्रमाणित केलेले असते. ही इंजिने वेळ पडल्यास ३० मिनिटात बदलता येतात. भारतात वापरात असलेल्या या विमानामध्ये सध्या सुधारणा करून त्यावर ऑटोपायलट ही यंत्रणा बसविण्यात येते आहे. आखाती युद्धा नंतर इंग्लंड आणि फ्रान्सच्या विमानांमध्ये जीपीएस यंत्रणा त्वरेने बसवण्यात आली. ‘जग्वार’ हे कमी उंचीवरून उडत लक्ष्यांचा वेध घेणारे लढाऊ विमान आहे. त्यामुळे विमानाची जमिनीपासूनची उंची, पंखांचा जमिनीपासूनचा कोन आदींची योग्य माहिती होणे अतिशय आवश्यक असते. ही माहिती वैमानिकाला या यंत्रणेमुळे सहजतेने मिळते. ही नियंत्रण यंत्रे पूर्णपणे कडक चाचणीतून जातात. तसेच अति उंचीवरून उडतांना वैमानिकांना प्राणवायूचा पुरवठा करण्यासाठी विमानांमध्ये प्राणवायूच्या टाक्या बसविलेल्या आहेत.
वापर
आखाती युद्धात इंग्लंड आणि फ्रान्सने या विमानांचा वापर विश्वासार्ह ठरला असे दिसून आले. तसेच भारताने श्रीलंकेत शांतीसेनेच्या कारवाईतही यांचा वापर केला गेला. कारगील युद्धात या विमानांनी महत्त्वाची कामगिरी केली.
हेही पहा
वर्ग:लढाऊ विमाने वर्ग:मिग विमाने वर्ग:विमाने वर्ग:फ्रेंच लढाऊ विमाने वर्ग:भारतीय वायुसेनेची विमाने
पोप गेलाशियस पहिला
गेलाशियस ०१ वर्ग:इ.स. ४९६ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
२०१६ ब्राझिलियन ग्रांप्री
२०१६ ब्राझिलियन ग्रांप्री (अधिकृत फॉर्म्युला वन ग्रांडे प्रीमियो हाइनकेन दो ब्राझिल २०१६) ही एक फॉर्म्युला वन शर्यत आहे, जी १२ नोव्हेंबर २०१६ रोजी साओ पाउलो, ब्राझील येथील अटोड्रोम जोस कार्लोस पेस येथे आयोजित करण्यात आली. ही शर्यत २०१६ फॉर्म्युला वन हंगामाची १९वी शर्यत आहे.
७१ फेऱ्यांची ही शर्यत लुइस हॅमिल्टन ने मर्सिडीज-बेंझसाठी जिंकली. निको रॉसबर्ग ने दुसऱ्या क्रमांकावर उपविजेता होत मर्सिडीज-बेंझसाठी ही शर्यत जिंकली व मॅक्स व्हर्सटॅपन ने गत विजेता व तिसरा क्रमांकावर रेड बुल रेसिंग-टॅग हुयरसाठी ही शर्यत जिंकली.
बाह्य दुवे
वर्ग:ब्राझिलियन ग्रांप्री वर्ग:२०१६ फॉर्म्युला वन हंगाम
क्लाइव्ह फान रायनफेल्ड
क्लाइव्ह बेरांजे फान रायनफेल्ड (११ मार्च, १९२८:केपटाउन, दक्षिण आफ्रिका - २९ जानेवारी, २०१८:केपटाउन, दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १९५१ ते १९५८ दरम्यान १९ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
भारसाखळे
भारसाखळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
क्लाइव्ह फान रायनफेल्ड
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९२८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
भारसाखळे
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
केतकी (निःसंदिग्धीकरण)
केतकी या नावापासून सुरू होणारे खालील लेख या विकिवर आहेत:
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
नारायण दत्त तिवारी
नारायण दत्त तिवारी (ऑक्टोबर १८,१९२५ - ऑक्टोबर १८,२०१८ ) हे काँग्रेस पक्षाचे ज्येष्ठ नेते आणि आंध्र प्रदेश राज्याचे इ.स. २००७ पासून राज्यपाल होते. ते मार्च इ.स. २००२ ते मार्च इ.स. २००७ या काळात उत्तरांचलचे आणि जानेवारी इ.स. १९७६ ते एप्रिल इ.स. १९७७, ऑगस्ट इ.स. १९८४ ते सप्टेबर इ.स. १९८५ आणि जून इ.स. १९८८ ते डिसेंबर इ.स. १९८८ दरम्यान उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री होते. अशाप्रकारे दोन राज्यांचे मुख्यमंत्रापद भुषविण्याचा मान त्यांना मिळाला.
ते इ.स. १९८०च्या लोकसभा निवडणुकीत लोकसभेवर निवडून गेले.त्याचबरोबर जून इ.स. १९८० ते जुलै इ.स. १९८१ या काळात ते नियोजन आयोगाचे उपाध्यक्ष होते.त्यानंतर ऑक्टोबर इ.स. १९८० ते फेब्रुवारी इ.स. १९८३ या काळात त्यांनी केंद्र सरकारमध्ये कामगारमंत्री, उद्योगमंत्री,अवजड उद्योगमंत्री आणि कायदामंत्री ही पदे भूषविली. तसेच जून इ.स. १९८५ ते ऑक्टोबर इ.स. १९८६ या काळात ते पेट्रोलियम मंत्री,ऑक्टोबर इ.स. १९८६ ते जुलै इ.स. १९८७ या काळात ते परराष्ट्रमंत्री आणि जुलै इ.स. १९८७ ते जून इ.स. १९८८ या काळात ते अर्थमंत्री होते.
वर्ग:भारतीय राजकारणी तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त वर्ग:नैनीतालचे खासदार तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त तिवारी,नारायण दत्त वर्ग:इ.स. १९२५ मधील जन्म
ॲनॅक्झिमेनीस
ॲनॅक्झिमेनीस हा मायलेटसचा रहिवासी असलेला थेलीसचा अनुयायी होता. याचा जन्म इ.स. पूर्व सहाव्या शतकामध्ये मध्ये झाला. हा मायलेशियन संप्रदायाचा तिसरा तत्त्वज्ञ होय. थेलीसने विश्वाच्या मूळ कारणाचा अभ्यास करण्याची परंपरा सुरू केली, ॲनॅक्झिमेनीसने ती परंपरा पुढे चालू ठेवली. थेलीसप्रमाणेच विश्वाचे मूळ कारण कोणते असावे, हा प्रश्न ॲनॅक्झिमेनीसपुढे उपस्थित झाला होता. एक विश्वाच्या कारणासंबंधीचे थेलीसचे विचार मान्य नव्हते. विश्व पाण्यापासून निर्माण होते. मूलभूत द्रव्य जलरूप असावे, हा थेलीसचा विचार ॲनॅक्झिमेनीसला मान्य नव्हता. विश्वाचे मूलकारण जलरूप नसून वायुरूप असावे, असे ॲनॅक्झिमेनीस म्हणतो. विश्व पाण्यापासून निर्माण झाले नसावे, तर ते वायूपासूनच निर्माण झाले असावे. असे म्हणण्यामागे ॲनॅक्झिमेनीसने कोणता विचार केला असावा, हे खालीलप्रमाणे स्पष्ट करता येईल.
जीवनाला आवश्यकता कशाची? याचा विचार केल्यास असे दिसून येते की, जरी पाणी जीवनास आवश्यक असले, तरी वायू त्याच्याहीपेक्षा अत्यावश्यक आहे. अन्न, पाण्यावाचून सजीव काही काळ जगू शकतो, परंतु वायू म्हणजे श्वासोच्छवास याशिवाय कोणताही सजीव क्षणभरसुद्धा जगू शकणार नाही. म्हणजेच पाण्यापेक्षा वायू अधिक जीवनावश्यक असल्याने वायू हे सर्व विश्वाचे मूळ कारण असावे, असे म्हणता येते.
दुसरे कारण असे असे की, प्रत्येक पदार्थांची मूळ अवस्था वायुमय आहे, असे दिसते. द्रवरूप पाणी आणि घनरूप बर्फ हे दोन्हीही सर्वप्रथम वाफेच्या म्हणजेच वायूच्या रूपामध्ये असतात, असे दिसते. बर्फ आणि पाण्याप्रमाणे जगातील प्रत्येक पदार्थाचे मूळ स्वरूपसुद्धा वायुमय असले पाहिजे. थोडक्यात वायुस्वरूप असलेल्या मूलभूत द्रव्यापासून विश्व निर्माण झाले असावे, असे म्हणायला प्रत्यक्ष अनुभवास येणाऱ्या घटनांचा आधार आहे, असे ॲनॅक्झिमेनीसला वाटले, म्हणून ॲनॅक्झिमेनीसने विश्वाचे मूळ कारण वायू असले पाहिजे, असा सिद्धान्त मांडला.
संदर्भ
१) मराठी तत्त्वज्ञान महाकोष २) पाश्चात्त्य तत्त्वज्ञानाचा इतिहास – ग. ना. जोशी
वर्ग:ग्रीक तत्त्वज्ञ
महेश भूपती
महेश भूपती भारतीय टेनिसपटू आहे. जन्म ७ जून १९७४
जॅग्वार (निःसंदिग्धीकरण)
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
महेश भूपती
उप-विजेता
वर्ग:भारतीय टेनिस खेळाडू वर्ग:इ.स. १९७४ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पाउल आल्वेर्डेस
पाउल आल्वेर्डेस (जर्मन: Paul Alverdes) (६ मे, इ.स. १८९७; स्त्रासबुर्ग - २८ फेब्रुवारी, इ.स. १९७९; म्युन्शेन) हा जर्मन भाषेतील कादंबरीकार व कवी होता.
आल्वेर्डेस जर्मन युवा चळवळीचा सदस्य होता. पहिल्या महायुद्धात तो प्रत्यक्ष युद्धात लढला. युद्धादरम्यान त्याच्या गळ्यास गंभीर जखम झाली. इ.स. १९४५ सालानंतर त्याने प्रामुख्याने बालसाहित्य लिहिले.
वर्ग:जर्मन कवी वर्ग:जर्मन बालसाहित्यिक वर्ग:जर्मन लेखक वर्ग:इ.स. १८९७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पर्सी मॅन्सेल
पर्सी नेव्हिल फ्रँक मॅन्सेल (१६ मार्च, १९२०:इंग्लंड - ९ मे, १९९५:दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १९५१ ते १९५५ दरम्यान १३ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९२० मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९५ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
इ.स. ४९६
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ४९६ वर्ग:इ.स.च्या ४९० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ५ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
डोळावहळ
डोळावहळ हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील रोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:रोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
अशोक गेहलोत
अशोक गेहलोत (मे ३, इ.स. १९५१ - ) हे भारतातील राजस्थान राज्याचे विद्यमान मुख्यमंत्री आहेत. हे काँग्रेस पक्षाचे नेते असून डिसेंबर २०१८मध्ये तिसऱ्यांदा राजस्थानचे मुख्यमंत्री झाले.आहेत.अशोक गेहलोत यापूर्वीही डिसेंबर १९९८ ते डिसेंबर २००३ व डिसेंबर २००८ ते डिसेंबर २०१३  या काळातही राजस्थानचे मुख्यमंत्री होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:राजस्थानचे मुख्यमंत्री वर्ग:७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:८ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१० वी लोकसभा सदस्य वर्ग:११ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१२ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:जोधपूरचे खासदार वर्ग:इ.स. १९५१ मधील जन्म
सेकंद
सेकंद हे कालमापनाचे एकक आहे. आंतरराष्ट्रीय प्रमाण पद्धतीतील ७ मूलभूत एककांपैकी सेकंद हे एक आहे.
व्याख्या
आतरराष्ट्रीय प्रमाण पद्धतीप्रमाणे सेकंदाची व्याख्या सिशियम-१३३ ह्या मूलद्रव्याच्या अणूपासून होणाऱ्या किरणोत्सर्गाच्या frequencyचा आधार घेऊन करतात. "सिशियम-१३३ या मूलद्रव्याच्या अतिबारीक अशा २ स्थितींमधील होणाऱ्या परिवर्तनातून निघणाऱ्या किरणोत्सर्गाच्या ९,१९२,६३१,७७० एवढ्या periodsचा काल म्हणजे एक सेकंद." अशी सेकंदाची व्याख्या करतात.
१ सेकंद बरोबर
१ / ६० मिनिट
१ / ३,६०० तास
१ / ८६,४०० दिवस
१ / ३१,५५७,६०० ज्युलियन वर्ष
संदर्भ
वर्ग:कालमापन वर्ग:कालक्रम
जॉन वियानी
वर्ग:ख्रिश्चन धर्मगुरू वर्ग:ख्रिश्चन सेंट
निरगुडी (समुद्रपूर)
निरगुडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.