cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण
जिवाश्म युगः नूतनीकरणक्षम ऊर्जा - एक विशिष्ट तंत्रज्ञान
पवन ऊर्जा जास्त लवकर वीज निर्मितीसाठी स्वीकारली गेली. १९व्या शतकाच्या शेवटी, पहीले कोळसा विद्युत केंद्र बांधल्यावर काहीच वर्षात, वीज निर्मिती करणाऱ्या पहील्या काही पवनचक्क्या तयार केल्या. यामुळे अलीकडच्या काळापर्यंत फक्त पवन चक्क्या नाही तर आणि पाणी चक्क्या सुद्धा विकेंद्रित ऊर्जा परंपरेचा भाग म्हणून प्रस्थापित झाले, जे उद्योगीकरणाच्या काळापासून १९व्या शतकाच्या उत्तरार्धापर्यंत अस्तित्वात होते आणि अद्याप महागड्या वाफेच्या इंजिना अगोदर व्यावसायिक ऊर्जा स्रोत होते. वास्तविक पाहता जर्मन इतिहासकारांनी इ.स. १८८० हे यांत्रिक शक्तीचे स्रोत म्हणून वापरलेले पाणी चक्क्या आणि पवन चक्क्यांचा पहिला सर्वोच्च बिंदू अशी नोंद केली आहे. उदाहरणार्थ दळणवळणासाठी विकसित न झालेले वैशिष्ट्यपूर्ण प्रदेशात असे विकेंद्रित ऊर्जा स्रोत इ.स. १९५० पर्यंत अस्तित्वात होते.
इतर देशांमध्ये सुद्धा संशोधन आणि पवन चक्की बांधणी वेग पकडत होती. युनायटेड स्टेट्‍स ऑफ अमेरिका स्वतः विस्तृत प्रमाणात विकेंद्रीत छोट्या चक्क्यांच्या सहाय्याने ग्रामीण विद्युतीकरणावर लक्ष केंद्रीत करत होते, जे पुनर्भरणीय संचयीकाच्या (बॅटरीच्या) चार्ज करण्याचे काम करत होते. परिणामी इ.स. १९२० ते १९६० दरम्यान दहा हजार छोटे १.८ – ३ किलो वॅटच्या पवन चक्क्या स्थापित केल्या. विद्युतीकरणानंतर पारेषण संलग्न (Grid-Connected ग्रीड-कनेक्टेड) मोठ्या संयत्राकडे कल वाढला. इ.स. १९४१ मध्ये वेरमोंट या ठिकाणी १.२५ मेगा वॅट आणि ५३.४ मीटर इतका पंखांचा व्यास असलेली एक पवन चक्की सुरू केली, एका बॅच उत्पादनातील ही व अजून अशा मोठ्या पुढच्या काळात अजूनही झाल्या नाहीत.
जागतिक विकास
मुख्य विषय – प्रत्येक देशाचे नियोजित ऊर्जा संक्रमण
इ.स. १९७० च्या दशकानंतरच्या पर्यावरणीय व ऊर्जा संकटाबद्दल जागरूकता
ज्या समस्यांना उद्योगीकरण, जागतिकीकरण आणि ऊर्जा प्रणाली मुळे चालना मिळाली होती, अशा जगभर येणाऱ्या पर्यावरणीय, आर्थिक, आणि सामाजिक समस्यांचे वादविवाद विज्ञान व समाज संस्था यात इ.स. १९७० पासून चालत होत्या; हे वादविवाद जर्मनीमध्ये इ.स. १९७३ साली पहिल्या तेल संकटाच्या दरम्यान सुरू झाल्या. पुर्वी, इ.स. १९५० – १९६० च्या दरम्यान, ऊर्जा धोरण हे अर्थव्यवस्थेच्या दृष्टीकोनातून पाहिले जात होते. दुसऱ्या महायुद्धानंतर युरोप मध्ये ऊर्जा किंमत तुलनात्मक कमी झाली, ज्याच्यामुळे ऊर्जा वापरात इतिहासातील एक अभूतपूर्व वाढ झाली. इ.स. १९५० आणि इ.स. १९७३ दरम्यान वार्षिक ऊर्जा वापर सुमारे ४.५%नी वाढला, ज्यामध्ये खनिज तेल विशेष निर्णायक होते, हे त्या काळात महत्त्वाचे ऊर्जा स्रोत होते. इ.स. १९४८ आणि इ.स. १९७२ साली पश्चिम युरोपात खनिज तेलाचा वापर १५ च्या पटीने वाढला. त्याच वेळेस ऊर्जा वापर हे आर्थिक भरभराटीचे मुख्य सूचक समजले जाऊ लागले, जे अगदी आर्थिक ऱ्हासाच्या मोठ्या भीती पर्यंत गेले, कारण पश्चिम युरोपात ऊर्जा वापराची गती ही पुर्व युरोपच्या खुप वेगाने होणाऱ्या ऊर्जा वापराच्या गती एवढी नव्हती. पहिल्या तेल संकटापर्यंत औद्योगिक राष्ट्रांचे ऊर्जा धोरण त्यामुळे लिओन लिंडबेर्ग यांनी वर्णन केलेल्या ऊर्जा सिंड्रोम प्रमाणे आकार घेत होते; ते एका ऊर्जा क्षेत्राच्या प्रणालीगत अपयशाकडे गेले. ऊर्जा सिंड्रोमचे वैशिष्ट्यपूर्ण घटकः
आधुनिक ऊर्जा संशोधनाची सुरुवात
या सिंड्रोम साठी सुमारे इ.स. १९७० च्या दरम्यान उपाय योजले जात होते. त्याच वेळेस ऊर्जा संबंधी संशोधन अधिक तीव्र झाले, ज्यायोगे ऊर्जा हा विषय सामाजिक शास्त्रज्ञ सुद्धा मोठ्या प्रमाणात स्वीकारत होते. मानवीय पर्यावरणशास्त्र, ऊर्जेचा वार्षिक आढावा, आणि ऊर्जा धोरण यासोबतच महत्त्वाच्या आंतरविषयक शास्त्रीय व्यवसायिक मुखपत्रांची सुरुवात झाली, ज्यामुळे ऊर्जा संशोधनाच्या संस्थाकरणाचा पाया घातला गेला, तसेच विद्यापीठांनी ऊर्जा या क्षेत्रातील विविध विषयांना स्वीकारण्यास सुरुवात केली होती. युनायटेड स्टेट्‍स ऑफ अमेरिका (यु. एस. ए.) मध्ये तेल संकटाच्या पार्श्वभूमीच्या अगोदर राष्ट्राध्यक्ष जिमी कार्टर असताना एक पुर्व चळवळ सुरू केली ज्याचे ध्येय होते- ऊर्जा प्रणालीतील बदल आणि नूतनीकरणक्षम ऊर्जे ची तयारी. इ.स. १९७६ मध्ये अमेरिकन भौतिक शास्त्रज्ञ आमोरी लोविन्स यांनी „सॉफ्ट एनर्जी पाथ (Soft Energy Path)” यात मत मांडले आणि त्यात एका केंद्रीकृत जिवाश्म व आण्विक इंधनावर आधारित ऊर्जाप्रणालीकडून क्रमाक्रमाने ऊर्जा-सक्षम व नूतनीकरणक्षम ऊर्जा-स्रोतां कडे मार्गक्रमण करण्याचा आणि शेवटी हा बदल संपूर्णपणे अवलंबन करण्याचा उपाय सुचविला. एका वर्षानंतर त्यांनी „सॉफ्ट एनर्जी पाथ टुवर्ड ए ड्युरेबल पीस (Soft Energy Path Toward a Durable Peace)” हे पुस्तक प्रकाशित केले जे आज क्रांतिकारी पुस्तक ठरले आहे, हे त्यावेळेस प्रसिद्ध झाले, जेव्हा प्रचंड प्रमाणातील आण्विक ऊर्जेच्या निर्मितीतून औद्योगिक राष्ट्रांच्या ऊर्जा-राजकारणाचे वर्चस्व निर्माण होत होते.
लोविन्स हे पहिले नव्हते ज्यांनी संपूर्ण पुनर्निर्मित ऊर्जा पुरवठ्याची परिस्थिती तयार केली होती. इ.स. १९७५च्या आधीच डॅनिश भौतिकशास्त्रज्ञ बेंट सोरेन्सेन यांनी „सायन्स (Science)“ या नियतकालिकेत केवळ पवन आणि सौर-ऊर्जेच्या डेन्मार्कच्या ऊर्जा-बदला संबंधी योजना सुचवली होती, जी इ.स. २०५० पर्यंत पूर्ण होऊ शकते. डॅनिश राज्यांच्या मोठ्या तेल-परावलंबनातून प्रवृत्त होऊन इ.स. १९७२ साली प्रार्थमिक ऊर्जेच्या ९२ % ज्यानी खनिजतेलाच्या रूपात आयात केले अशा या, आणि इ.स. १९७३च्या तेल संकटात तिप्पट वाढविलेले तेलाच्या दरामुळे वाईट रीतीने दुखापत झालेल्या, डॅनिश राजकारणाने अनेक सल्ल्यांचे अवलंबन करून पाहिले: इ.स. १९७४ सालीच पेट्रोल, डिझेल आणि गरम तेलावर कर वाढवला; इ.स. १९८५ मध्ये तेल किंमती कमी झाल्या त्या पाठोपाठ आणखिन एक कर वाढ झाली होती. इ.स. १९८२ मध्ये कोळशावर कर घेणे सुरू केले, इ.स. १९९२ मध्ये कार्बन डायऑक्साइडच्या उत्पादनावर कर लागू केला. नैसर्गिक वायु व बायोगॅस (यासह कचरा आणि वाळलेला पेंढा) यांवर चालणारे ऊर्जा-उष्मा-सह-उत्पादन संयंत्रे तयार केली जाऊ लागली आणि दरम्यानच्या काळात राज्यांची मोठ्या प्रमाणात उष्मा-ऊर्जेची गरज तसेच थोड्या प्रमाणात विद्युत ऊर्जेची गरज या संयंत्रांनी पूर्ण केली. इ.स. १९८१ साली नवीकरणीय ऊर्जेसाठी पारेषण-सहाय्यक-ऊर्जा-पुरवठा भरपाई निश्चित केली गेली, परिणामी डेन्मार्क हा एकंदर संख्या तसेच प्रति व्यक्तीच्या हिशोबाने जगातील सर्वात श्रीमंत देश बनला. नंतर प्राथमिक-ऊर्जा-आधाराच्या प्रसारणासाठी, याशिवाय नियोजित अणु ऊर्जा प्रकल्प हे खंबीर निषेधाने बंद करण्यात आले आणि शेवटी इ.स. १९८५ मध्ये अणु ऊर्जा प्रकल्प बांधण्याची शक्यता कायद्याने हद्दपार झाली.
हवामान संरक्षण व शाश्वती ही राजकीय उद्दीष्टे बनली
इ.स. १९७० पासूनच विज्ञानाने तापमान वाढीचा अंदाज बांधला होता, यानंतर  इ.स. १९९० च्या सुरुवातीस पर्यावरण संरक्षणा खेरीज तापमान वाढ हे सुद्धा जागतिक राजकरणाचे महत्त्वाचे ध्येय बनले होते. इ.स. १९९२ साली रियो डी जानीरो मध्ये पृथ्वी परिषद (UNCED – युनायटेड नेशन्स कॉन्फरन्स ऑन एन्वायरमेन्ट अँड डेवलपमेन्ट)ची बैठक झाली, यात १५४ देशांनी हवामान बदलासंबंधी युनायटेड नेशन्स फ्रेमवर्क कन्वेन्शन (UNFCCC - युनायटेड नेशन्स फ्रेमवर्क कन्वेन्शन ऑन क्लायमेट चेंज) या करारा नुसार, हवामान प्रणालीची घातक हानी टाळणे, आणि जागतिक तापमानवाढ मंद करणे, तसेच त्याचे परिणाम कमी करणे याबाबत, शपथ घेतली. या अधिवेशनात नंतर बाकीचे देश सहभागी झाले. UNCEDचा पुढचा महत्त्वाचा निर्णय होता विषयपत्रिका २१ (एजंडा - Agenda 21), पर्यावरण आणि विकासाबाबत रिओ घोषणापत्र (रिओ डिक्लेरेशन ऑन एन्वायरमेन्ट अँड डेवलपमेन्ट), “वन तत्त्वे“ आणि जैवविविधता अधिवेशन. एवढेच नाही तर शाश्वत विकास ही संकल्पना राजकारणात रूजविली, जरी राजकरणातील प्रत्यक्ष कृतीतील याचे निश्चित अवलंबन हे परिस्थिती नुसार होते. (खाली पहा)
इ.स. १९९७ साली क्योटो प्रोटोकॉल मंजुर झाला, जो इ.स. २००५ मध्ये अंमलात आला, आणि पहिल्यांदा आंतरराष्ट्रीय कायद्यानुसार हरितगृह वायूंचे उत्सर्जनाचे अनिवार्य ध्येय औद्योगिक राष्ट्रांसाठी निश्चित केले गेले. नियमांचा हा मसुदा ''यु. एस. ए.'' शिवाय सर्व राष्ट्रांनी मंजूर केला, जरी यामध्ये निश्चित केलेले लक्ष प्रभावी पर्यावरण संरक्षणासाठी कमी महत्त्वाकांक्षी व अपुरे होते, विशेषकरून विकसनशील आणि उदयोन्मुख देशांवर याचे उत्तरदायित्व लादलेलं नव्हते.
संशोधनातील नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण. एक विशिष्ट तंत्रज्ञानाकडून सर्वसाधारण तंत्रज्ञानाकडे
त्याचप्रमाणे इ.स. १९९०च्या सुरुवाती पासून शाश्वत ऊर्जा प्रणाली निश्चित करण्या संबंधित जगभर होणारे वैज्ञानिक संशोधनाच्या तुलनात्मक तसेच परिपूर्ण संख्यांमध्ये कित्येक पटीने वाढ झाली. नवीनीकरणक्षम ऊर्जा संबंधित शास्त्रीय प्रकाशनांची संख्या अजुनही इ.स. १९९२ मध्ये वर्षाला सुमारे ५०० प्रबंधपत्रे इतकी होती, याप्रमाणे इ.स. २०११ साली वेब ऑफ सायन्स (Web of Science) मध्ये जवळजवळ ९००० नवीन (इंग्रजी भाषेतील) प्रकाशनांची नोंदणी झाली. त्यात सौर ऊर्जा या विषयावर सर्वात जास्त संशोधन झाले होते. शेवटी इ.स. १९९८ साली पुनरुत्पादक ऊर्जा प्रणाली संबंधी पहीला अभ्यास समोर आला, ज्यात पहिल्यांदाच एक ८० % व दुसरी ९५ % नवीनीकरणक्षम ऊर्जेचे उत्पादन व पुरवठा अशा दोन परिस्थितींचे फक्त संगणकीय नाही तर वास्तविक वार्षिक तुलना एकमेकांशी केली होती. यातूनच पुढे ग्रेगॉर शिश यांनी इ.स. २००६ मध्ये याचसारखा आपला स्वतःचा प्रबंध सादर केला, जो युरोपचा मोठा भाग आणि उत्तर अफ्रिका यांच्यासाठी संपूर्ण नवीनीकरणक्षम ऊर्जा पुरवठ्यासंबंधी कायमस्वरूपी व व्यवहार्यता असलेला उपाय म्हणून प्रत्यक्षात आला. इ.स. २००६ आणि २००९च्या दरम्यान हेंरिक लुंड यांनी डेन्मार्क साठी इ.स. २०३६ पर्यंत संपूर्ण पुनरुत्पादक ऊर्जा पुरवठा विषयी आणखिन बरेच प्रबंध प्रकाशित केले आणि त्याचप्रमाणे विश्लेषण केले कि या ध्येयाच्या शक्य पुर्तीसाठी विविध पुनरुत्पादक ऊर्जांचे मिश्रण एक चांगला विकल्प असेल. याचबरोबर पृथ्वीवरच्या विविध देश व प्रदेशांसाठी याच समान उद्देश व निष्कर्षां संबंधी जगभर आणखिन प्रबंध सादर केले गेले.
सुस्पष्ट मानसिक बदल इ.स. २०१० मध्ये झाला. याच वर्षात पृथ्वी वरील विविध देशांसाठी संपूर्ण पुनरुत्पादित ऊर्जा पुरवठा या विषयावर नऊ अतिशय तपशीलवार प्रबंधपत्रिका सादर केले गेले होते, ज्यात संपूर्ण किंवा जवळपास संपूर्ण पुनरुत्पादित ऊर्जा पुरवठ्याच्या व्यवहार्यता संबंधी प्रथमच फक्त तज्ञ वैज्ञानिकांकडूनच नाही तर सरकारी सल्लागार संस्था तसेच व्यवसायिक सल्लागार जसे पीडब्लुसी यांनी सुद्धा वास्तविक आहे असे प्रमाणित केले होते. इ.स. २०११ साली यासारखेच दहा प्रबंध आले, ज्यामध्ये आयपीसीसी (इंटरगव्हर्नमेंटल पॅनेल फॉर क्लायमेट चेंज)चा नवीनीकरणक्षम ऊर्जा संबंधी विशेष अहवाल आणि युरोपीयन यूनियन-आयोग (EU-Commission)चा इ.स २०५० पर्यंत ९७-%-परिस्थितीचा ऊर्जा नकाशा (Roadmap) समाविष्ट आहे. त्याचप्रमाणे  इ.स. २०११ साली जेकोब्सन आणि डेलुची यांनी दोन भागांचा शोध निबंध प्रकाशित केला होता, ज्यामध्ये अखंड जागतिक अर्थव्यवस्थेचा संपूर्ण पुनरुत्पादित पुरवठ्याची परिस्थिती दर्शविली आहे, तर लीउ एट एल यांने चीन बद्दलची १००-%-परिस्थिती साठी परिक्षण केले आहे. इ.स. २०१२ आणि २०१३ मध्ये यासारख्याच परिस्थिती संबंधी आणखिन प्रकाशनांची संख्या वाढली होती, ज्यायोगे युरोपियन देशांमध्ये (जसे की ग्रीनलँड, इटली, मॅसेडोनिया, ग्रेट ब्रिटन) तसेच ऑस्ट्रेलिया, जपान, यु. एस. ए. या देशांमध्ये जास्त पुनरुत्पादित ऊर्जेचे  व्यवहार्यतेचे प्रतिपादन केले गेले.
इ.स. २०१० चे दशकः नविनतम विकास
सध्या बऱ्याच औद्योगिक देश व उदयोन्मुख राष्ट्रांमध्ये नवीनीकरणक्षम ऊर्जेची प्रचंड प्रमाणात तयारी सुरू आहे; यामागे प्रत्येक राष्ट्रांची आपापली प्रेरणा आहे. एका बाजुला औद्योगिक राष्ट्रांचे मुख्य ध्येय आहे की हरितगृह वायू उत्सर्जन कमी करणे तसेच ऊर्जा आयातासाठी राजकीय दृष्टीने अस्थिर असणाऱ्या देशांवर असणारे परावलंबन कमी करणे, दुसऱ्याबाजूला उदयोन्मुख राष्ट्रांमध्ये मोठ्या प्रमाणात होणाऱ्या आर्थिक वाढीमुळे, ज्यासाठी विजेची वाढती गरज असते, ऊर्जा निर्मितीचे सर्व प्रकारचे प्रकल्प बांधले जातात.
कठीण असे व सरकारने विहीत केलेले पर्यावरण संरक्षण उपाय आणि नवीनीकरणक्षम ऊर्जा व ऊर्जाकार्यक्षमता यांच्या जाहीरातीमध्ये दर्शविल्याप्रमाणे, प्रामुख्याने असे व्यवसाय जे कोळसा विद्युत केंद्राशी संबंधीत असल्यामुळे पर्यावरणाचे गंभीर नुकसान होते त्यांनी मागच्या काही वर्षांमध्ये चीन मध्ये पुनर्विचारासाठी मार्गदर्शन घेतले. पवन ऊर्जा प्रकल्प, सौर-पट्ट्या आणि अद्यावत-पारेषण-तंत्रज्ञानाच्या उत्पादन आणि उपयोजनात चीन हे राष्ट्र इ.स. २०१३ मध्ये जागतिक बाजारपेठेत पहिल्या क्रमांकावर होते; याशिवाय पुनरुत्पादित ऊर्जेतला सर्वात मोठा गुंतवणूकदार आणि स्वच्छ ऊर्जा निर्मितीत जगातील सर्वात महत्त्वाचा हा देश आहे. खासकरून इ.स २०१३ व २०१४ च्या „प्रदुषणाच्या धक्क्या“ नंतर, जेव्हा लाखो-करोडो चिनी लोकं दाट धुरके व धुलीकणांच्या प्रदुषणानी ग्रस्त झाले होते, आणि वायूप्रदुषण देशाचा एक महत्त्वाचा आर्थिक व सामाजिक विषय झाला होता ज्यामुळे, प्रयत्न तीव्र केले गेले आणि पर्यावरणास अधिक अनुकूल अशा ऊर्जा प्रणालीच्या दिशेने अनेक उपायांच्या अवलंबनाचा प्रारंभ केला गेला. या पद्धतीने धुळ व धुर प्रदुषण कमी करण्यासाठी इतर गोष्टींसोबतच एक योजना आखली गेली; याशिवाय खुप जास्त प्रदुषण असणाऱ्या प्रदेशात कोळसा विद्युत केंद्राच्या नवीन बांधकामास बंदी घालण्यात आली आणि इ.स २०१५ साठी दळणवळण क्षेत्रात युरो-५-मानक याचे अवलंबन निश्चित करण्यात आले, ज्यामुळे जास्त वायु प्रदुषण करणारी वाहने रस्त्यावर येणार नाहीत. युरो-५-मानक २०१७ हे राष्ट्रीय दृष्टीने कायदेशीर झाले. याशिवाय इ.स. २०३० पर्यंत पूर्ण ऊर्जा वापरात कोळशाचा वाटा ६६.६% वरून ५०%च्या खाली गेले पाहीजे, तर नवीनीकरणक्षम ऊर्जेचा वाटा इ.स. २०१२ च्या फक्त १०% वरून इ.स. २०३० पर्यंत २५% वर गेले पाहीजे. जरी हे उपाय पर्यावरणीय प्रदुषण कमी करण्यासाठी निश्चित केले असले तरी, या ध्येयापुर्ती सोबतच हरितगृह वायू उत्सर्जन सुद्धा नक्कीच कमी होतील.
ऊर्जापुरवठ्याचे परिवर्तन हे बऱ्याच संस्थांनी आंतरराष्ट्रीय स्तरावर मंजूर केले व त्याचे समर्थनही केले. निरनिराळ्या मार्गांचे चांगले समन्वय साधण्यासाठी इ.स. २०१० मध्ये एक आंतरराष्ट्रीय नूतनीकरणयोग्य ऊर्जा एजन्सीची (International Renewable Energy Agency- IRENA) स्थापना करण्यात आली. या संस्थेची „मुख्य प्रेरणा“ ही होती की व्यापक व बळकट प्रयत्नांचे आणि नूतनीकरणयोग्य ऊर्जेचा शाश्वत वापराची जगभर जाहीरात करणे. इ.स. २०११ साली संयुक्त राष्ट्राने “ सर्वांसाठी शाश्वत ऊर्जा (Sustainable Energy for All)” या नावाने एक उपक्रम सुरू केला. डिसेंबर २०१२ मध्ये संयुक्त राष्ट्राच्या सर्वसाधारण सभेने एकमताने जाहीर केले की इ.स. २०१४ ते २०२४ हे दशक „सर्वांसाठी शाश्वत ऊर्जा“चे दशक असेल. जुलै २०१४ मध्ये संयुक्त राष्ट्राचे सरचिटणीस बान की-मून यांनी Pathways to Deep Decarbonization (अतिशय कमी-कार्बन अर्थव्यवस्थेकडे मार्गक्रमण) या नावाचा अहवाल प्रसिद्ध केला, ज्यामध्ये इतर गोष्टींशिवाय शाश्वत विकासाचे मार्ग आणि बारा औद्योगिक राष्ट्रांचे कार्बनविरहीत अर्थव्यवस्थेत रूपांतर या गोष्टींना समाविष्ट केले.
जर्मनी
जर्मनीतील नियमित-ऊर्जा-संक्रमणाचे ध्येय हे आहे की, इ.स. २०५० पर्यंत हरितगृह वायू मोठ्या प्रमाणात कमी करणे. यासाठी जर्मनीतले हरितगृह वायू उत्सर्जन इ.स. २०२० पर्यंत ४०%, इ.स. २०३० पर्यंत ५५%, इ.स. २०४० पर्यंत ७०%, आणि इ.स. २०५० पर्यंत ८०% ते ९५% कमी करण्यासाठी (इ.स. १९९०च्या तुलनेने) जर्मन सरकारने स्वतःला समर्पित केले आहे. नवीनीकरणक्षम ऊर्जेच्या निर्मितीतून दरडोई ऊर्जा वापराच्या कपातीतून हे ध्येय प्राप्त केले जाईल. अणुशक्तीचा परित्यागाचा भाग म्हणून इ.स. २०२२ मध्ये जर्मनीतील शेवटचे अण्विक ऊर्जा केंद्र बंद केले जाईल.
प्रारंभिक टप्पा
जर्मनीच्या नियोजित-ऊर्जा-संक्रमणाचे मुळ हे इ.स. १९७०च्या पर्यावरणीय व अणुविरोधी चळवळीत आहे. लोविन्स यांच्या „सॉफ्ट एनर्जी पाथ (सौम्य ऊर्जा)“ या पुस्तकाचा परिणाम फक्त इंग्रजी भाषिक लोकांपुरता मर्यादित नाही राहीला. जर्मन भाषेत भाषांतर करून हे पुस्तक “सांफ्ट एनर्गी” या नावाने इ.स. १९७९ साली विक्रीला आले, जे अणुविरोधी चळवळीत प्रचंड प्रसिद्ध झाले, ही प्रसिद्धी १९७० च्या दशकाच्या मध्यापासून एका महत्त्वाच्या राजकरणी गटात वाढली होती. त्यानंतर इ.स. १९८० साली Öko-Institut ने तयार केलेला लेखक फ्लोरेन्टीन क्राउझ, हार्टमुट बोसेल आणि कार्ल-फ्रिडरिच म्युलर-राइसमान यांचा अण्विकऊर्जा व पेट्रोलियम ऊर्जा यापासून सर्वसंगपरित्याग यासंबंधीत शास्त्रीय अंदाज प्रसिद्ध झाला. या अंदाजपत्रकाने लोविन्स यांचा सैद्धांतिक विचारांचे समर्थन केले आणि जर्मन परिस्थितीचा प्रचार केला. याच शोध निबंधाने Energie-Wende (नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण) ही संकल्पना आणली. Wachstum und Wohlstand ohne Erdöl und Uran (पेट्रोलियम आणि युरेनियम शिवाय वाढ आणि विस्तार), ज्यामध्ये पहिल्यांदा Energie-Wende (नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण) ही संकल्पना वापरली गेली. १९८० च्या दशकात या संकल्पनेच विविध सामाजिक प्रवाहांनी समर्थन केलं आणि प्रचार केला, उदाहरणार्थ जर्मन संघराज्याचे Alliance 90/The Greens (युती ९०/ दि ग्रीन्स), डावा पक्ष जर्मन-सामाजिक-जनता पार्टी (Social Democratic Party of Germany - SPD) आणि पर्यायी माध्यमे.
राजकरणात सुद्धा एका संक्रमणाची सुरुवात झाली. इ.स. १९८३च्या जर्मनीतील निवडणूकीनंतर दि ग्रीन्स पक्षाचा संसदेत प्रवेश झाल्यानंतर एका पार्टीने तातडीच्या अण्विक परित्यागाची मागणी केली. चेर्नोबिलच्या अण्विक दुर्घटनेनंतर डावा पक्ष जर्मन-सामाजिक-जनता पार्टी, जी पुर्वी अणुऊर्जेचे समर्थन करत होती, तो पक्ष तसेच संघटनांनी अण्विकशक्ती-परित्यागाचे समर्थन केले, यासाठी दि ग्रीन्स पक्ष आणि त्याचा विरोधी पक्ष जर्मन-सामाजिक-जनता पार्टी हे १० वर्षांनंतर अण्विकशक्ती-परित्यागाच्या ठरावासाठी एकत्र आले. अणुऊर्जेच्या विरोधातून फक्त अण्विकशक्ती-परित्यागाच झाले नाही तर, एका नवीन ऊर्जानीतिची पण मागणी झाली. एका बाजूला जर्मन-सामाजिक-जनता पार्टी संचालित काही राज्यांमध्ये अणुऊर्जा केंद्र बंद करण्याचे अनेक प्रयत्न झाले, मात्र पुराणमतवादी-उदारमतवादी जर्मन सरकारने आपले अणुउर्जाशी मैत्रीचे धोरण कायम ठेवले. वास्तवात इ.स. १९८० च्या दशकाच्या शेवटी नूतनीकरणक्षम ऊर्जेचे समर्थन करणाऱ्या उपायांची स्थापना झाली. नियोजित-ऊर्जा-संक्रमणामध्ये सर्वात महत्त्वाचे पाऊल ठरले ते इ.स. १९९० साली पारेषण-संलग्न विजे संबंधीच्या नियमाचा ठराव, जो दोन्ही राजकारण्यांनी माथिआस एन्गेल्सबेर्गर (ख्रिश्चन-समाजवादी पक्ष - CSU), वोलफ्सगान्ग डानियल्स (दि ग्रीन्स पक्ष) जर्मन संसदेत समाविष्ट केले आणि प्रचंड बहुमताने (CDU- ख्रिश्चन-लोकशाहीवादी पक्ष /CSU, SPD, Grüne विरुद्ध FDP- स्वतंत्र-लोकशाहीवादी पक्ष) स्वीकारले गेले.
लाल-हिरव्या अंतर्गत गतिवर्धन
जर्मन नियोजित-ऊर्जा-संक्रमणाला एक स्पष्ट गतिमान चालना लाल-हिरवे (Red-Greens alliance ) यांच्या युतीमधून मिळाली (१९९८-२००५, श्र्योडर मंत्रीमंडळ १ आणि श्र्योडर मंत्रीमंडळ २). युती करारामध्ये वीज वापरावर पर्यावरण कर लागू करणे, १,००,०००-छते-योजना आणि याचा परिणाम म्हणून जर्मन-नवीनीकरणक्षम ऊर्जास्रोत कायदा (EEG-एरनॉयबारं एनर्गी गेझेट्स), तसेच नियोजित-ऊर्जा-संक्रमणाच्या अनेक मुळ घटकांपैकी एक कायद्याने मंजूर केलेले अण्विकशक्ती परित्याग हे सर्व पारित केले गेले आणि शेवटी इ.स. २०११ पर्यंत योग्य अधिकार म्हणून अंमलात आणले. याच बरोबर ऊर्जा मिश्रण प्रकटीकरणाचे परिवर्तन झाले. नवीनीकरणक्षम-ऊर्जेचा वाटा इ.स. १९९९ मधील २९ दशअब्ज वॅट-तास (TWh) वरून इ.स. २०१४ सालच्या १६१ दशअब्ज वॅट-तास (TWh) पर्यंत वाढला, तर अणु शक्ती केंद्रातील वीज निर्मिती इ.स. २००७ सालच्या १७० दशअब्ज वॅट-तास (TWh) वरून ९७ दशअब्ज वॅट-तास (TWh) इतकी कमी झाली, आणि कोळसा विद्युत उत्पादन २९१ दशअब्ज वॅट-तास (TWh) वरून २६५ दशअब्ज वॅट-तास (TWh) इतके खाली आले. याशिवाय या युती मुळे पुनरुत्पादीत स्रोतांबद्दल जागरुकता निर्माण झाली. पुर्वीच्या जर्मन सत्ताधारी काळे-पिवळे यांच्या युतीच्यावेळेस जी नवीनीकरणक्षम-ऊर्जा ही वीज निर्मिती केंद्रांसाठी पुरक मानली जात असे, तोच लाल-हिरवे (Red-Greens alliance) यांच्या युतीच्या काळात मोठ्या प्रमाणात त्या काळातील परिस्थितीला चांगला पर्याय मानला गेला, जो जिवाश्म-अण्विक ऊर्जा उत्पादनाची २१व्या शतकात जागा घेणार होता.
सद्यकालीन नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण ही संकल्पना जी जिवाश्म-अण्विक ऊर्जा ऐवजी नवीनीकरणक्षम ऊर्जेच्या माध्यमातून शाश्वत ऊर्जा निर्मिती करण्याच्या परिवर्तनाबद्दल आहे तिला आजचे स्वरूप नक्कीच इ.स. २००२ साली प्राप्त झाले: १६ फेब्रुवारी २००२ रोजी बर्लीन मध्ये नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण – अणुशक्ती परित्याग आणि पर्यावरण संरक्षण नावाची एक तज्ञांची परिषद झाली, ही परिषद जर्मन सरकारच्या पर्यावरण, निसर्ग संवर्धन आणि अण्विकशक्ती सुरक्षा मंत्रालयाने आयोजित केली होती. अद्याप त्यावेळी पुराणमतवादी आणि उदारमतवादी यांच्या बाजुने नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण हे फायदेशीर ध्येय म्हणून स्वीकारले नव्हते, तथापि इ.स. २००० च्या दशकात सामाजिक पक्षांचे सुद्धा नियोजित-ऊर्जा-संक्रमणाला असलेला विरोध मोडून टाकला गेला, तरी इ.स. २०१० मध्ये मेर्केल मंत्रीमंडळ २च्या जर्मन अणु-विद्युत केंद्रांच्या आजीवन विस्ताराच्या अंमलबजावणीला भविष्यात निलंबित केले गेले होते.
कालावधी विस्तार आणि दुसरा अणुशक्ती परित्याग
फुकूशिमाच्या अण्विक दुर्घटनेनंतर ही सुधारणा झाली: ३० जुन २०११ रोजी संसदेतील मत नोंदणीनुसार CDU/CSU, SPD, FDP आणि दि ग्रीन्स यांच्या संमतीने „अणु ऊर्जा कायद्यातील बदलासंबंधी १३ वे बील” पारित केले गेले, ज्यानुसार अणु-ऊर्जा वापराच्या बंदीचे नियमन केले. खासकरून आठ अणुविद्युत केंद्रांचे परवाने रद्द केले, उरलेल्या नऊ अणुविद्युत केंद्रांचा चलन कालावधी तात्पुरता रद्द केला गेला: शेवटचे अणुविद्युत केंद्राचे नियोजित निलंबनचे साल इ.स. २०२२ हे आहे. याबरोबर जर्मनी वास्तविक पुर्वस्थितीत आले, जे इ.स. २००० साली लाल-हिरवे (Red-Greens alliance ) यांच्या युतीच्या काळात सहमत केले होते. लाल-हिरवे (Red-Greens alliance ) यांच्या युतीच्या अणुशक्ती परित्यागाच्या दिशेने आणखिन ८ अणुभट्टी-चलन वर्षे होती, अंतिम अणुशक्ती परित्यागाचे वर्ष सुद्धा इ.स. २०२२ हेच राहीले.
याचसोबत सर्व मुख्य जर्मन पक्षांनी नियोजित-ऊर्जा-संक्रमणाचे समर्थन केले, तरी पुढे अवलंबणाच्या पद्धतीबाबत आणि प्रक्रियेच्या गतीबाबतच्या मतभेदांचे वर्चस्व राहीले. हे दुसरे अणुशक्ती परित्यागाची आंतरराष्ट्रीय स्तरावर प्रचंड दखल घेतली गेली, ज्यातून जर्मन भाषेतील Energiewende (नियोजित-ऊर्जा-संक्रमण) ही संकल्पना प्रसिद्ध झाली, आणि दरम्यान इंग्रजी भाषेतील जर्मनवादाचा प्रवेश झाला.
टिकाऊ ऊर्जा पुरवठ्याची अंमलबजावणी
एक सर्वमान्य व्याख्येनुसार शाश्वत ऊर्जा प्रणालीमधील ऊर्जा म्हणजे  “पुरेशी आणि – मानवी आदर्शानुसार – कायमस्वरूपात उपलब्ध असलेली, जी शक्य त्या सर्व माणसांना आत्ता व भविष्यात मानवीय जीवनाची संधी देणारी, आणि परिवर्तन प्रणालीत माग न काढू शकणारे पदार्थ अशा पद्धतीने सोडले जावेत की, मानवाची उपजीविका ही आत्ता व भविष्यात नष्ट केली जाणार नाही.”  शाश्वत विकासाच्या कल्पनेच्या अंमलबजावणी नंतर शाश्वत विकास-त्रिकोण अर्थकारण-समाज-पर्यावरण यात सुधारणा केली गेली पाहिजे आणि लगेच आंतरराष्ट्रीय आणि आंतरपिढीय समानता साध्य झाली पाहिजे. शाश्वत विकासाच्या शैक्षणिक भाषणात वादग्रस्त असले तरी, सर्वसमान महत्त्वाच्या क्षेत्रांचा शाश्वत विकास-त्रिकोण योग्य आधार आहे, किंवा नाही हे पर्यावरणीय शाश्वत विकासाच्या प्रधान्याने मानले जाईल. समसमान-महत्त्व या बाबतीत टिका करण्यासारखे आहे ते म्हणजे ह्यामधून उद्भवणारी संपूर्ण प्रणालीच्या उत्तमीकरणक्षमतेतील जटीलता जी, तीन वैयक्तिक पैलू व सर्वसमान-महत्त्व यांच्यातील ध्येय संघर्षामुळे निर्माण होती, कारण सामाजिक व आर्थिक शाश्वत विकासासाठी पर्यावरणीय शाश्वत विकासाचा पाया हे उपजीविकेच्या धारणेतून होईल आणि अशा रीतीने प्राधान्य दिले जाईल.
माथिआस आइशेलब्रोनर आणि हरमान हेन्सेन यांच्या मते भविष्यातील ऊर्जाप्रणाली वेगवेगळ्या आवश्यकतांनी ओळखली जाईल. इथे विचारात घेण्यासारखी गोष्ट ही आहे की अनुक्रमाला कोणतीही किंमत नाही आहे, आणि कोणत्याही आवश्यकता ह्या वगळण्याचे निकष आहेत असं समजू नये. भविष्यातील ऊर्जाप्रणालीच्या मूलभूत आवश्यकता खालीलप्रमाणे आहेत:
संदर्भ
वर्ग:ऊर्जा वर्ग:ऊर्जास्रोत वर्ग:सौर ऊर्जा वर्ग:पर्यावरण संवर्धन
सादलापुर
सादलापुर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील परभणी जिल्ह्यातील पालम तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे.येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो.पावसाळ्यात दिवसा तापमान ३० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.वार्षिक पर्जन्यमान ५६० मिमी असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून मध्य हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:पालम तालुक्यातील गावे वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील गावे
वालड
वालड हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील खेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे जून, जुलै, ऑगस्ट आणि सप्टेंबर महिन्यात भरपूर पाऊस पडतो.जानेवारी, फेब्रुवारी, मार्च, एप्रिल, मे, नोव्हेंबर आणि डिसेंबर या कालावधीत कोरडे हवामान असते.जुलै महिना हा सर्वात आर्द्र महिना असतो.मार्च हा सर्वात शीतल महिना असतो. वार्षिक पर्जन्यमान २२६० मिमी.असते.
मारी कॉर्निश
मारी कॉर्निश (१ ऑक्टोबर, १९५६:ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७६ ते १९८२ दरम्यान ९ महिला कसोटी आणि १६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीत सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
क्लिंटन काउंटी, मिसूरी
ही अमेरिकेच्या मिसूरी राज्यातील ११४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.
२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.
संदर्भ आणि नोंदी
* वर्ग:मिसूरीमधील काउंटी
कॉलोराडो स्प्रिंग्ज विमानतळ
कॉलोराडो स्प्रिंग्ज विमानतळ अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील कॉलोराडो स्प्रिंग्ज शहरातील विमानतळ आहे. हा विमानतळ शहराच्या मध्यवर्ती भागापासून १० किमी (६ मैल) आग्नेयेस असून डेन्व्हर आंतरराष्ट्रीय विमानतळाखालोखाल कॉलोराडोमधील दुसऱ्या क्रमांकाचा व्यस्त विमानतळ आहे.
७,२०० एकरात पसरलेला या विमानतळाला तीन धावपट्ट्या असून पीटरसन वायुसेना तळही याच धावपट्ट्या वापरतो.
मालवाहतूक
वर्ग:कॉलोराडो स्प्रिंग्ज वर्ग:अमेरिकेतील विमानतळ
हेमगर्भ
हेमगर्भ : हेम-सोने, गर्भ-पोट. ज्या मातेच्या पोटात सोने आहे ती. पारा ४ सोने १ या दोहोंच्या १/१२ गंधक एकजीव खलून, रेशमी फडक्यात पुरुचुंडीसारखे बांधून, लोखंडी वाटीत ती ठेवून पाऱ्याइतकाच तीत गंधक घालून भूधर यंत्रात तिचे पचन करावे. दोनदा पचन केल्याने मिश्रण उपयोगार्ह होते किंवा गंधकात तळल्यानेही वापरासाठी तयार होते.
प्राधान्याने मरणकाल जवळ आला असता नाडी सुटत आली, थंड घाम येऊ लागला, शरीर थंड पडत चालले अशा अंतकाळी ही मात्रा आल्यात उगाळून मध घालून चाटवतात. पुष्कळवेळा शरीरात उष्णता उत्पन्न होते, हृदयाला शक्ती येऊन नाडी सुधारते व मृत्युचे संकट टळते. क्षयादी सर्व रोगांवर ही उपयुक्त असते.
या मात्रेकरिता द्यावयाचा पारा अष्टसंस्कार (स्वेदन, मर्दन, मूर्च्छन, पातन, रोधन, नियमन, दिपन व उत्थापन) केलेला असणेच योग्यआहे. पाऱ्याचा विषारीपणा कमी करण्यासाठी त्यावर संस्कार करणे आवश्यक असते.
संदर्भ
वर्ग: आयुर्वेद वर्ग:मराठी विश्वकोशातून कॉपीपेस्ट मजकूर
भामरमाळ
भामरमाळ हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नंदुरबार जिल्ह्यातील नवापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान सामान्यतः गरम आणि कोरडे आहे.तीन वेगवेगळे ऋतू आहेत.उन्हाळा, पावसाळा,आणि हिवाळा.उन्हाळा मार्चपासून चालू होऊन जूनमध्यापर्यंत असतो.उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.मे महिन्यात तापमान फार असते.तापमान ४३ अंश सेल्सियसपर्यंत जाते.जूनच्या मध्यास किंवा अखेरीस पावसाळा सुरू होतो.पावसाळी हंगामात हवामान सामान्यतः आर्द्र आणि गरम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ७६० मि.मी.पर्यंत असते.हिवाळी मोसम नोव्हेंबरपासून चालू होऊन फेब्रुवारीपर्यंत संपतो.हिवाळा सौम्य थंड आणि कोरडा असतो.
संदर्भ
वर्ग:नवापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:नंदुरबार जिल्ह्यातील गावे
फुरसुंगी
फुरसुंगी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील हवेली तालुक्यातील एक गाव आहे.
भोगोलिक स्थान आणि लोकसंख्या
फुरसुंगी हे पुणे जिल्ह्यातल्या हवेली तालुक्यातील १७५८ हेक्टर क्षेत्राचे गाव आहे. असून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात १५५९५ कुटुंबे व एकूण ६६०६२ लोकसंख्या आहे. ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर पुणे २१ किलोमीटर अंतरावर आहे. फुरसुंगीमध्ये ३४७३९ पुरुष आणि ३१३२३ स्त्रिया आहेत. यामध्ये अनुसूचित जातीचे लोक ९९८४ असून अनुसूचित जमातीचे ६७९ लोक आहेत.ह्या गावाचा जनगणनेतील स्थल निर्देशांक ५५६२९२ [1] आहे.
शैक्षणिक सुविधा
गावात ५ शासकीय पूर्व-प्राथमिक शाळा आहेत. गावात ७ शासकीय [प्राथमिक शाळा आहेत.गावात ७ खाजगी प्राथमिक शाळा आहेत. गावात ४ शासकीय कनिष्ठ माध्यमिक शाळा आहेत.गावात ६ खाजगी कनिष्ठ माध्यमिक शाळा आहेत. गावात ३ शासकीय माध्यमिक शाळा आहेत.गावात ४ खाजगी माध्यमिक शाळा आहेत. गावात २ शासकीय उच्च माध्यमिक शाळा आहेत. सर्वात जवळील पदवी महाविद्यालय (Hadapsar) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील अभियांत्रिकी महाविद्यालय. सर्वात जवळील व्यवस्थापन संस्था (हडपसर येथे) ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे.
पिण्याचे पाणी
गावात शुद्धीकरण केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात शुद्धीकरण न केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात हॅन्डपंपच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात ट्यूबवेलच्या/बोअरवेलच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात झऱ्याच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात नदी / कालव्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात तलाव /तळे/सरोवर यातील पाण्याचा पुरवठा नाही.
स्वच्छता
गावात बंद गटारव्यवस्था आहे. गावात न्हाणीघर नसलेली सार्वजनिक स्वच्छतागृहे आहेत.
संपर्क व दळणवळण
गावात पोस्ट ऑफिस आहे. गावाचा पिन कोड ४१२३०८. गावात दूरध्वनी आहेत. गावात सार्वजनिक दूरध्वनी केंद्र आहे. गावात मोबाईल फोनची सोय आहे. गावात इंटरनेट आहे. गावात सरकारी बस सेवा आहे.
बाजार व पतव्यवस्था
गावात एटीएमची सोय आहे. गावात व्यापारी बँक आहे व सहकारी बँकही आहे. गावात शेतकी कर्ज संस्था आहे. गावात स्वयंसहाय्य गट आहे. गावात रेशन दुकान आहे. गावात आठवड्याचा बाजार भरतो.
आरोग्य
गावात एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) आहे. गावात अंगणवाडी (पोषण आहार केंद्र) आहे. गावात इतर पोषण आहार केंद्र आहे. गावात आशा स्वयंसेविका आहे. गावात क्रीडांगण आहे. गावात विधानसभा मतदान केंद्र आहे. गावात जन्म व मृत्यू नोंदणी केंद्र आहे.
वीज
गावात २४ तास वीजपुरवठा आहे.
जमिनीचा वापर
फुरसुंगी ह्या गावात जमिनीचा वापर खालीलप्रमाणे होतो (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ):
उत्पादन
फुरसुंगी ह्या गावी पुढील वस्तूंचे उत्पादन होते. कांदा ऊस गुलाब लॉन अमेरिकन तैवान
हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ६१० मिमी पर्यंत असते.
प्रेक्षणीय स्थळे
गावात शंभू महादेवाचे एक मंदिर आहे. विठ्ठल रुक्मिणी, हनुमान, दत्त यांसारखी मंदिरे आहेत..
जवळपासची गावे
उरूळी देवाची वडकी लोणीकाळभोर मांजरी शेवाळेवाडी भेकराई नगर
संदर्भ व नोंदी
वर्ग:हवेली तालुक्यातील गावे वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे वर्ग:पुणे
क्ले काउंटी, मिसूरी
ही अमेरिकेच्या मिसूरी राज्यातील ११४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.
२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.
संदर्भ आणि नोंदी
* वर्ग:मिसूरीमधील काउंटी
ऊर्जानगर
उर्जनगर ही महाराष्ट्र राज्य पॉवर जनरेशन कंपनी लिमिटेड ( महानिर्मिती ) द्वारे संचालित चंद्रपूर सुपर थर्मल पॉवर स्टेशन (सीएसटीपीएस) मधील कर्मचाऱ्यांसाठी निवासी वसाहत आहे. ही वसाहत चंद्रपूरपासून अंदाजे ६ कि.मी. अंतरावर आहे.
चंद्रपूर औष्णिक विद्युत केंद्र
चंद्रपूर हे महानिर्मितीचे सर्वात मोठे औष्णिक उर्जा केंद्र आहे आणि सर्व राज्य विद्युत मंडळांमधील हे भारतातील सर्वात मोठे आहे. महाराष्ट्रातील २५% विजेचे योगदान सीएसटीपीएस करत असत. या उर्जा केंद्राची क्षमता २३४० मेगावॅट आहे. या केंद्रामध्ये २१० मेगावॅटची ४ युनिट आणि प्रत्येकी ५०० मेगावॅटची३ युनिट आहेत, तर ५०० मेगावॅटच्या दोन युनिटचे बांधकाम सुरू आहेत.
एकेकाळी हा प्रकल्प आशिया खंडातील सर्वात मोठा औष्णिक उर्जा केंद्र होता. महागेनकोने प्रायोगिक तत्त्वावर सौर उर्जा प्रकल्प सुरू केला असून या क्षेत्रात रोजगाराच्या संधींमध्ये भर घालून आणखी दोन युनिट तयार करण्याची योजना आखली आहे.
औष्णिक विद्युत केंद्राची स्थापना झाल्यावर रहिवासी दरवर्षी वर्धापन दिन साजरा करतात.
जनांकिकी
उर्जनगरची लोकसंख्या अंदाजे १०,००० आहे. ताडोबा व्याघ्र प्रकल्पाच्या अगदी जवळील स्थान असल्यामुळे उन्हाळ्याच्या काळात पाण्याचे शोध घेताना स्थलांतर झालेले वाघ आणि अस्वल यांचे दर्शन बरेचदा होते.
सुविधा
कॉलनी ए / बी / सी / डी / ई आणि एफ प्रकारांमध्ये विभागली गेली आहे. प्रत्येक प्रकारात इमारतींची एक निश्चित संख्या असते आणि प्रत्येक इमारतीत ४, ६ किंवा १२ निवासस्थान (क्वार्टर) असतात. ओआरसी आणि डब्ल्यूआरसी हे दोन क्लब बॅडमिंटन, टेबल टेनिस, कॅरम, बुद्धीबळ, लॉन टेनिस आणि क्रिकेट, फुटबॉल आणि इतर विविध प्रकारच्या करमणुकीच्या मैदानासह खेळासाठी सुविधा पुरवतात. यात कर्मचारी आणि प्रशिक्षणार्थींसाठी "चेमारी" नावाचे एक गेस्ट हाऊस आहे आणि उच्च कार्यकारी अधिकारी, व्यवस्थापकीय पाहुणे आणि विशेष मन्यवर व्यक्तींसाठी "हिराई" नावाचे व्हीआयपी गेस्ट हाऊस आहे.
शिक्षण
वसाहतीत दहावीपर्यंतचे शिक्षण देणारे दोन माध्यमिक शाळा आहेत. विद्या मंदिर माध्यमिक शाळा ही एक मराठी माध्यमिक शाळा आहे तर विद्या निकेतन ही इंग्रजी माध्यमाची शाळा आहे जी इयत्ता १२ वी पर्यंत शिक्षण प्रदान करते.
आरोग्य सेवा
कॉलनीत एक सरकारी रुग्णालय आहे.
अर्थव्यवस्था
वसाहतीत दोन बाजारपेठा कार्यरत आहेत.
धर्म
वसाहतीत हनुमान मंदिर आहे. खुले रंगमंच येथे कॉलनीतील लोक गणेशोत्सव आणि दुर्गापूजन अशा विविध सण साजरे करतात.
नॉर्मन रीड
नॉर्मन रीड (२६ डिसेंबर, १८९०:केपटाउन, केप वसाहत - ६ जून, १९४७:केपटाउन, दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १९२१ मध्ये १ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८९० मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९४७ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सिद्धियोग
रविवारी हस्त, सोमवारी मृग, मंगळवारी अश्विनी, बुधवारी अनुराधा, गुरुवारी पुष्य, शुक्रवारी रेवती आणि शनिवारी रोहिणी नक्षत्र असेल तर सिद्धियोग होतो.
वर्ग:हिंदू पंचांग
श्री ज्ञान सरस्वती मंदिर, बासर
बासर हे ठिकाण तेलंगणातील  निर्मल  जिल्ह्यात असून महाराष्ट्रातील   नांदेड - मुखेड -हैद्राबाद रस्त्यावर निजामाबाद पासून ३५ km हैद्राबाद पासून २०० km आदिलाबाद पासून १०८ km अंतरावर आहे. आदिलाबाद जिल्ह्याचे विभाजन करून नवीन निर्मल जिल्हा तयार करणेत आला आहे.
श्री सरस्वतींची मंदिरे भारतात तीनच ठिकाणी आढळून येतात. काश्मिरातील श्री वैष्णोदेवी, दुसरे शृंगेरी येथील शारदादेवी व तिसरे बासर येथील श्री ज्ञान सरस्वतींचे मंदिर आहे. श्री सरस्वतीचे एक रूप शृंगेरी येथील शारदापीठात गुप्तरूपाने वास करते म्हणून  त्यालाच अर्धे पीठ म्हटले जाते.
येथे व्यास मुनींचे वास्तव्य  होते.
असे म्हणतात महाभारत लेखनानंतर मनःशांतीसाठी  व्यास मुनी मनाला शांतता लाभावी म्हणून दक्षिण तीर्थाटनास निघाले वाटेत त्यांना हे ठिकाण खूप आवडले म्हणून येथेच राहिले येथेच राहिले. आजही मंदिराच्या गाभाऱ्यातील असलेली मूर्ती व्यास प्रतिष्ठित वालुकेची मूर्ती आहे.
अतुल भातखळकर
अतुल दत्तात्रय भातखळकर मराठी राजकारणी आहेत. हे कांदिवली पूर्व मतदारसंघातून भारतीय जनता पक्षाकडून महाराष्ट्राच्या चौदाव्या विधानसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:महाराष्ट्राचे विद्यमान आमदार वर्ग:महाराष्ट्राच्या १३ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:महाराष्ट्राच्या १४ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:कांदिवली पूर्वचे आमदार वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार वर्ग:भारतीय जनता पक्षातील राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:इ.स. १९६५ मधील जन्म
हिमाचल प्रदेशचे मुख्यमंत्री
हिमाचल प्रदेशचा मुख्यमंत्री हा भारताच्या हिमाचल प्रदेश राज्याचा सरकारप्रमुख व विधानसभेचा प्रमुख नेता असतो. पाच वर्षांचा कार्यकाळ असलेला मुख्यमंत्री विधानसभा निवडणुकांद्वारे निवडला जातो व हिमाचल प्रदेशच्या राज्यपालाकडून पदनियुक्त केला जातो. मुख्यमंत्री व त्याने नियुक्त केलेले मंत्रीमंडळ हिमाचल प्रदेश राज्याच्या कामकाजासाठी जबाबदार आहे.
१९५२ सालापासून एकूण ७ व्यक्ती हिमाचल प्रदेशच्या मुख्यमंत्रीपदावर राहिल्या आहेत ज्यापैकी ४ मुख्यमंत्री भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे सदस्य होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतामधील राज्यांचे मुख्यमंत्री
नेव्हिल लिंडसे
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८८६ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७६ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
२००५ यू.एस. ओपन
'''२००५ यू.एस. ओपन''' ही यू.एस. ओपन टेनिस स्पर्धेची १२५ वी आवृत्ती होती. ही स्पर्धा ऑगस्ट-सप्टेंबर, इ.स. २००५ दरम्यान अमेरिकेच्या न्यू यॉर्क शहरात भरवण्यात आली.
निर्मल हस्तकला केंद्र तेलंगणा
निर्मल हे गाव लहान मुलांचे खेळण्यासाठी व पेंटीग्ससाठी  प्रसिद्ध आहे, तसेच हस्तकले साठी हे गाव प्रसिद्ध आहे .येथे लाकडाचे भुश्यापासून अनेक वस्तू तयार केल्या जातात. " पोंकी चक्का "या स्थानिक भाषेतीलनावाने स्थानिक भाषेतील  ही खेळणी प्रसिद्ध आहेत .हैद्राबादचा निजाम एकदा येथे भेटीसाठी आला होता .त्यावेळी येथील कलाकारांनी त्याचे केलेल्या स्वागताने  तो भारावून गेला होता.
निर्मल येथील किल्ले  :निर्मल गाव हे काकतीय ,चालुक्य ,निजामशाहीपासून  कलाकारांचे गाव म्हणून प्रसिद्ध होते .ब्रिटीश  येई पर्यंत येथे काही काळ फ्रेंचांचेंहि वास्तव्य होते. शामगड ,छत्तीसगड व बत्तिसगड हे तीन किल्ले आसपास १० ते १५ km परिसरात आहेत
गॅस्कोनेड काउंटी, मिसूरी
ही अमेरिकेच्या मिसूरी राज्यातील ११४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.
२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.
संदर्भ आणि नोंदी
* वर्ग:मिसूरीमधील काउंटी
यश राम सिंह
लेफ्टनंट कर्नल यश राम सिंह, अशोक चक्र (१ मार्च, १९३५ - ) हे अशोक चक्र विजेतेभारतीय सेनेचे सेवानिवृत्त अधिकारी आहेत.
सुरुवातीचे जीवन
सिंह यांचा जन्म १ मार्च, १९३५ रोजी उत्तर प्रदेशातील बुलंदशहर जिल्ह्यातील भाभोक्रा गावात झाला. त्यांचे वडील बदनसिंग हे एक शेतकरी होते. त्यांच्या गावात मूलभूत सुविधा व प्राथमिक शाळा नसल्यामुळे त्यांचे प्राथमिक शिक्षण दुसऱ्या गावात झाले, त्यानंतर त्यांनी उच्च शिक्षणासाठी खुर्जात एनआरईसीमध्ये प्रवेश घेतला.
रक्तसृति
'''रक्तसृति हा एक आयुर्वेदिक उफचार आहे.
यश राम सिंह
मिझो हिल्स मधील ऑपरेशन
१९६८ मध्ये कॅप्टन सिंह मिझोरम मध्ये राजपूत रेजिमेंट सह तैनात होते. १ वह बो सालच्या मिझो हिल्समध्ये बटालियनच्या राजपूत रेजिमेंटचा कार्यक्रम थांबविण्यात आला. माहिती माहिती मिली काही दहशतवादी मिजो पाहुणे छिपे होते. सूचना प्राप्त झाल्यावर, त्याने कडी प्रयत्न केला आणि मिझो हिल्सच्या एका ग्रामीण भागात जवळजवळ 50 दहशतवादी ठिकाणे शोधून काढा. कॅप्टन जसराम सिंह दोन प्लाटून सह ताबडतोब गावात की बाजू चालू आहे. जेव्हा वे गाँव प्रवेश घेतात, तेव्हा प्लेटोवर अतिरेकी दहशतवाद्यांचा वर्चस्व होता. कॅप्टन जसराम सिंह वैयक्तिकरित्या आम्ही निदान झालो आणि उग्रवाद्यांच्या स्थितीवर नियंत्रण ठेवू. या साहसी कार्यानंतर उग्रवाद्यांनी पद सोडले आणि भाग गेला. आम्ही तुमच्या पुढच्या दोन दिवसांनंतर, छत्तीसगड आणि मोठ्या प्रमाणात हत्ती आणि गोला-बारूद सोडले. हे संपूर्ण मुठभेडमध्ये, कॅप्टन जसराम सिंह ने सर्वात योग्य भाउदुरी आणि संवेदनशील प्रदर्शन केले. त्यांच्या भदुरीसाठी अशोक अशोक चक्र पुरस्कार.
रक्तसृति
तो दरसाल करणाऱ्या स्वस्थ मनुष्याला त्वचेचे रोग, गाठी, सूज व रक्तदुष्टीने होणारे रोग केव्हाही होणार नाहीत. विसर्प, विद्रधी, प्लीहा, गुल्म, अग्निमांद्य, ज्वर, मुखनेत्रशिरोरोग, मद, तहान, कुष्ठ, वातरक्त, रक्तपित्त, कडू व आंबट घशाशी येणे, भ्रम व रक्तदुष्टीने होणारे विकार यांवर रक्त काढावे. वेदना, शूल होत असेल तेथले रक्त काढल्यास ताबडतोब थांबतो. फासण्या, जळवा, तुंबडी, शिंग या साधनांनी व शीर तोडून रक्त काढतात. फासण्या इ. क्रमाने उत्तरोत्तर साधनाने अधिकाधिक खोल भागांतील दुष्ट रक्त काढावयाचे असते. सार्वदेहिक अशुद्ध रक्त काढण्याकरिता शीर तोडून रक्त काढावयाचे असते. हा एक शरीरशुद्धीचा उपचार आहे, तो सर्व विधिपूर्वक करावा.
यश राम सिंह
संदर्भ
वर्ग:अशोक चक्र पुरस्कार विजेते वर्ग:इ.स. १९३५ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:भारतीय सैन्यातील अधिकारी
अतुल बेनके
अतुल वल्लभ बेनके मराठी राजकारणी आहेत. हे जुन्नर मतदारसंघातून राष्ट्रवादी काँग्रेसकडून महाराष्ट्राच्या चौदाव्या विधानसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:महाराष्ट्राचे विद्यमान आमदार वर्ग:महाराष्ट्राच्या १४ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:जुन्नरचे आमदार वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार वर्ग:राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातील राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
रक्तसृति
वैशिष्ट्य
ज्या स्थानात रोग असतो त्या स्थानातील किंवा जवळच्या स्थानातील शीर तोडून रोगस्थानातले दुष्ट रक्त काढले जाणे स्वाभाविक आहे. पण काही रोगांत ज्या शिरा तोडण्यास सांगितल्या आहेत त्यांचा व त्या रोगाचा संबंध लक्षात येत नाही. उदा., अपचीमध्ये (जुन्या गंडमाळामध्ये) पायातील पोटरीतील, गलगंडात मांडीतील, प्लीहा रोगात डाव्या कोपरातील किंवा शेवटच्या दोन बोटांतील शिरा मोडून रक्त काढावयास सांगितले आहे. हा संशोधनाचा विषय आहे.
वर्ज्य
क्षीण मनुष्याचे आंबट खाण्याचा सवयीने दुष्ट झालेले रक्त, तसेच सर्वांग सूज व पांडुरोगी, मूळव्याध, उदर, क्षय व गर्भिणी यांची सूज यांचे रक्त काढू नये.
वर्ग: आयुर्वेद
पोचरा फॉल
तेलंगणात गोदावरी नदीवरील हा प्राप्त आहे  आदिलाबाद पासून ४७ किलोमीटर किंवा निर्मल पासून ३७ किलो मीटर अंतरावर हा जंगलामधे  हा  धबधबा आहे गोदावरीचे भरून वाहणारे पात्र येथे ६० फूट उंचीवरून कोसळते. निसर्गरम्य परिसरात  असलेला हा प्रपात बघण्यासाठी निसर्गप्रेमींची येथे वर्दळ असते. साधारण जुलै ते डिसेंबर पर्यंत मोठा प्रवाह असतो ,नंतर त्याचे रूप लहान होत जाते. येथे सुंदर बगीचा असून. प्रपात बघणेसाठी सुंदर ओटाही  बांधलेला आहे
उमरा (पालम)
उमरा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील परभणी जिल्ह्यातील पालम तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे.येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो.पावसाळ्यात दिवसा तापमान ३० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.वार्षिक पर्जन्यमान ५६० मिमी असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून मध्य हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:पालम तालुक्यातील गावे वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील गावे
वांजुळविहिरे
वांजुळविहिरे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील खेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:खेड तालुक्यातील गावे वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे
ग्रंडी काउंटी, मिसूरी
ही अमेरिकेच्या मिसूरी राज्यातील ११४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.
२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.
संदर्भ आणि नोंदी
* वर्ग:मिसूरीमधील काउंटी
रेझा बदीयी
रेझा सय्यद बदीयी (एप्रिल १९३० - ऑगस्ट २०, २०११) एक इराणी वंशाचा अमेरिकन चित्रपट आणि दूरदर्शन दिग्दर्शक होता. त्याच्या श्रेयांमध्ये मिशन: इम्पॉसिबल, हवाई फाइव्ह-ओ, गेट स्मार्ट आणि द मेरी टायलर मूर शोसाठी सुरुवातीचे मॉन्टेज विकसित करणे समाविष्ट आहे.
मागील जीवन आणि शिक्षण
बादी यांचा जन्म १७ एप्रिल १९३०, पहलवी इराणच्या अराक येथे झाला. त्याचे आईवडील इस्फाहान, इराणचे होते. इराणमधील अकादमी ऑफ ड्रामामधून त्यांनी पदवी प्राप्त केली. त्यांनी तेहरानमधील ऑडिओ व्हिज्युअल डिपार्टमेंटमध्ये काम केले, (होनरहेह झीबा), आणि देश सोडण्यापूर्वी २४ माहितीपट पूर्ण केले.
सिराक्यूज युनिव्हर्सिटीमध्ये चित्रपटाचा अभ्यास सुरू ठेवण्यासाठी बादी १९५५ मध्ये युनायटेड स्टेट्सला गेले.खुजेस्तानमधील फ्लडसाठी आंतरराष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार जिंकल्यानंतर त्यांना अमेरिकेत अभ्यास सुरू ठेवण्यासाठी युनायटेड स्टेट्स डिपार्टमेंट ऑफ स्टेटने आमंत्रित केले होते. त्यांनी सिराक्यूज विद्यापीठातून फिल्म मेकिंगमध्ये पदवी प्राप्त केली.
कारकीर्द
केल्विन कंपनी या औद्योगिक चित्रपट निर्मिती कंपनीत काम करण्यासाठी बादी कान्सासला गेले. बादी अनेकदा रॉबर्ट ऑल्टमनसोबत काम करत असे. बदीयी हे १९५७ च्या कमी बजेटच्या चित्रपट द डेलिंक्वेंट्सचे सहाय्यक दिग्दर्शक होते, ज्याने ऑल्टमॅनच्या वैशिष्ट्यपूर्ण चित्रपटात दिग्दर्शक म्हणून पदार्पण केले आणि १९६२ मध्ये बनवलेला कल्ट क्लासिक हॉरर चित्रपट कार्निव्हल ऑफ सॉल्स होता.
त्याच्या कारकिर्दीच्या सुरुवातीच्या काळात, त्याने गेट स्मार्ट, मिशन: इम्पॉसिबल, हवाई फाईव्ह-ओ, द इनक्रेडिबल हल्क, मॅनिक्स, द सिक्स मिलियन डॉलर मॅन, स्टारस्की आणि हच, द रॉकफोर्ड फाइल्स अँड पोलिस स्क्वाड! चे भाग दिग्दर्शित केले. लोकप्रिय डोरिस डे शोच्या तिसऱ्या सीझनच्या निश्चित "फॅशन शो" क्रमाचेही त्यांनी दिग्दर्शन केले. कदाचित त्याचे सर्वात प्रसिद्ध काम मूळ हवाई फाइव्ह-ओसाठी शीर्षक व्हिज्युअलायझेशन (म्हणजेच उद्घाटन आणि बंद होणारे क्रेडिट) तयार करत होते. इनसाइड औट साठी न विकल्या गेलेल्या पायलटचे दिग्दर्शन, १९७१ मधील स्क्रीन जेम्ससाठी अप-अँड-कमिंग अभिनेत्री फराह फॉसेट आणि एक चिंपांजी अभिनीत यासह कमी प्रकाशही होते. १९८० आणि १९९० च्या दशकात, त्यांनी फाल्कन क्रेस्ट, कॅग्नी आणि लेसी, डॉ क्विन, मेडिसिन वुमन, स्टार ट्रेक: डीप स्पेस नाइन, बफी द व्हॅम्पायर स्लेअर, ला फेम्मे निकिता, स्लाइडर्स आणि बेवॉच आणि अर्ली एडिशनचे भाग दिग्दर्शित केले.बदीयीने आतापर्यंतच्या एपिसोडिक मालिका टेलिव्हिजनचे सर्वाधिक तास दिग्दर्शित करण्यासाठी डायरेक्टर्स गिल्ड ऑफ अमेरिका विक्रम प्रस्थापित केला.
बाह्य दुवे
रझा बदीई आयएमडीबीवर
कोटखांब
कोटखांब हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नंदुरबार जिल्ह्यातील नवापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान सामान्यतः गरम आणि कोरडे आहे.तीन वेगवेगळे ऋतू आहेत.उन्हाळा, पावसाळा,आणि हिवाळा.उन्हाळा मार्चपासून चालू होऊन जूनमध्यापर्यंत असतो.उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.मे महिन्यात तापमान फार असते.तापमान ४३ अंश सेल्सियसपर्यंत जाते.जूनच्या मध्यास किंवा अखेरीस पावसाळा सुरू होतो.पावसाळी हंगामात हवामान सामान्यतः आर्द्र आणि गरम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ७६० मि.मी.पर्यंत असते.हिवाळी मोसम नोव्हेंबरपासून चालू होऊन फेब्रुवारीपर्यंत संपतो.हिवाळा सौम्य थंड आणि कोरडा असतो.
संदर्भ
वर्ग:नवापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:नंदुरबार जिल्ह्यातील गावे
आळ्वार (चित्रपट)
हे सुद्धा पहा
वर्ग:तमिळ चित्रपट नामसूची
ग्रीन काउंटी, मिसूरी
संदर्भ आणि नोंदी
* वर्ग:मिसूरीमधील काउंटी
२००६ यू.एस. ओपन
'''२००६ यू.एस. ओपन''' ही यू.एस. ओपन टेनिस स्पर्धेची १२६ वी आवृत्ती होती. ही स्पर्धा ऑगस्ट-सप्टेंबर, इ.स. २००६ दरम्यान अमेरिकेच्या न्यू यॉर्क शहरात भरवण्यात आली.
कूर्स फील्ड
कूर्स फील्ड हे अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्याची राजधानी डेन्व्हर येथील बेसबॉल मैदान आहे. शहराच्या मध्यवर्ती भागात असलेले हे मैदान मेजर लीग बेसबॉलच्या कॉलोराडो रॉकीझचे घरचे मैदान आहे. याची रचना १९९५ मध्ये झाली. है मैदान डेन्व्हरचे मुख्य रेल्वे स्थानक असलेल्या युनियन स्टेशनपासून जवळ डेन्व्हरच्या लोअर डाउनटाउन भागात आहे. या मैदानाला कूर्स ब्रुइंग कंपनीचे नाव दिलेले आहे.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:डेन्व्हर वर्ग:मेजर लीग बेसबॉल मैदाने
प्राणहिता वन्यजीव अभयारण्य
तेलंगणातील प्राणहिता अभयारण्य १३६ चौरस कि .मी. क्षेत्रावर  विस्तारले आहे. काळवीट हे येथील मुख्य आकर्षण. हैद्राबाद पासून ३००km अंतरावर असून वर्धा चंद्रपूर मंचरेल प्रयन्त रेल्वेने जात येते किंवा हैद्राबाद -वरंगळ मार्गे मंचारेल येथे जात येते .मंचरेल रेल्वे स्टेशन  पासून ५० km आहे.
वर्ग:भारतातील अभयारण्ये
जॉन (इंग्लंडचा राजा)
जॉन (जन्म ११६५ मृत्यू १२१६) हा इंग्लंडचा एक राजा होता. त्याची कारकीर्द ११९९ ते १२१६ होती.
जॉन हा दुसऱ्या हेन्रीचा सर्वात धाकटा मुलगा. त्यामुळे त्याच्याकडे राज्याचा कारभार येणे अपेक्षित नव्हते. पण दुसऱ्या हेन्रीच्या चार मुलांमधल्या भाऊबंदकीच्या संघर्षात तीन मुले दगावल्यावर शेवटी दुसऱ्या हेन्रीच्या मृत्यूनंतर केवळ दहाच वर्षांत—पहिल्या रिचर्डच्या म्हणजे जॉनच्या ज्येष्ठ भावाच्या, दुसऱ्या हेन्रीच्या तिसऱ्या मुलाच्या, मृत्यूनंतर—जॉन राजा झाला. इंग्लंडच्या लोकमानसात जॉन कमालीचा मुर्ख, संशयी, लोभी, व क्रूर म्हणून प्रसिद्ध आहे. त्याच्या राजवटीत आज फ्रांसमध्ये असलेली भूमी इंग्लडच्या हातातून निसटली. स्वतःच्याच घरात बघितलेल्या भाऊबंदकी व दगाबाजीमुळे जॉन इतका संशयी झाला की त्या भरात त्याने इंग्लंडच्या लोकप्रिय सरदारांना दूर ढकलून पैसे-दिले-म्हणजे-विश्वास-ठेवता-येईल या न्यायाने चोर-दरोडेखोरांना आपल्या सेवेत ठेवले. इंग्लंडमध्ये ख्रिस्ती धर्माचा धर्मप्रमुख कोणाला नेमावे यावर १२०८ मध्ये जॉनने रोममधल्या पोपसोबत भांडण उकरले व त्यामुळे १२१४ मध्ये झालेल्या युद्धात स्वतः पराभूत झाला. या सुमारास त्याच्या राज्यात अराजकता व असुरक्षितता इतकी वाढली की १२१५ च्या जूनमध्ये इंग्लंडच्या काही सरदारांनी राजाने त्यांच्या संमतीशिवाय वाटेल तसे कोणास मृत्यूदंडाची शिक्षा देऊ नये व वाटेल तशी खंडणी गोळा करू नये अशा करारावर स्वाक्षरी करण्यास जॉनला भाग पाडले. १२१४ च्या पराभवानंतर सत्तेवरच्यी पकड निसटत चाललेल्या जॉनला निमुटपणे या करारावर सही करावी लागली, पण एकाच वर्षांत जॉन पुन्हा सैन्य गोळा करून या सरदारांविरूद्ध चालून गेला. याच मोहिमेत ऑक्टोबर १२१६ मध्ये वयाच्या एक्कावन्नाव्या वर्षी त्याचा जुलाबाने मृत्यू झाला. अशा रितीने एकाच वर्षांत खारिज झाला असला तरीही “माग्ना कार्टा” (“महा करार”) म्हणून ओळखला जाणारा १२१५चा करार इंग्लंडच्या राजनैतिक इतिहासातला मैलाचा दगड मानला जातो. राजाच्या अमर्याद हुकुमतीवर लोक कायदेशीर मार्गाने अंकुश ठेवू शकतात ही कल्पना इंग्लिश लोकांना आली. इंग्लंड आज गणराज्य नसले तरी लोकशाही आहे. याचे बीज १२१५ च्या माग्ना कार्टाने रोवले असे काही वेळा म्हटले जाते. जॉनच्या मृत्यूनंतर त्याचा मुलगा तिसरा हेन्री इंग्लंडच्या गादीवर आला. तेराव्या शतकापासून चालत आलेल्या इंग्लंडच्या रॉबिन हुड लोककथांचा जॉन आजतागायत खलनायक आहे.
जॉन वर्ग:इ.स. ११६५ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १२१६ मधील मृत्यू
नस्य
नस्य हा एक आयुर्वेदिक उपचार आहे.
नाकात औषध घालणे. निरोगी मनुष्याने नेहमी नस्य सेवन केले, तर त्याची त्वचा, खांदे, मान, छाती भरदार, वर आलेली व प्रसन्न असतात. इंद्रिये बळकट व केश काळे असतात. गळसरीच्या वर मान व डोके यांतील सर्व कफवातज विकार होऊ नयेत म्हणून व झाले, तर ते नाहीसे करण्याकरिता नस्य सेवन करावे. नाक हे डोक्याचे द्वार आहे म्हणून नस्याचा उपयोग होतो.
याचे
विरेचन नस्य शिरःशूल सूज, गळ्याचे विकार, कृमी, ग्रंथी अपस्मार, पीनस इत्यादींवर उपयुक्त. बृंहण नस्य वातजशूल, सूर्यावर्त, स्वरक्षय, अडखळत बोलणे, अवबाहुक इत्यादींवर व शमन नस्य नीलिका, वांग, केशदोष, टक्कल, डोळे लाल असणे इत्यादींवर उपयुक्त.
प्रकार
पैकी पहिले दोन स्नेह नस्याचे प्रकार होत. पहिला प्रासंगिक व प्रमाणाने अधिक, तर दुसरा नित्य पण प्रमाणाने कमी घ्यावयाचा असतो. औषधी चटण्यांचे, काढ्यांचे थेंब घालण्याच्या नस्याला अवपीड म्हणतात. सुंठ इ. तीक्ष्ण औषधींचे थेंब उपयोगात आणले, तर त्याला मूर्थरेचन म्हणतात. याच औषधांचे चूर्ण नाकात फुंकले, तर ध्मान म्हणतात.
वर्ज्य
वयाच्या सात वर्षाच्या आत व ऐंशीनंतर, सारखा पाऊस पडत असलेल्या दिवशी व ज्या दिवशी ऋतू एकदम बदललेला असेल त्या दिवशी नस्य करू नये. वांती, रेच इत्यादींनी शरीर शुद्ध झाल्याबरोबर, अन्न, पाणी इ. घेतल्याबरोबर व घेण्याची वेळ झाली असताना मलमूत्रांचे वेग आले असताना देऊ नये, तसेच नवे पडसे, श्वास, खोकला, बाळंतीण इत्यादींना देऊ नये.
मुख्य द्रव्य
नेहमी तेलच वापरावे. तूप इत्यादींचा उपयोग केव्हाही नेहमी करू नये. कारण शिर हे कफस्थान आहे.
प्रतिमर्श
आजन्ममरण नित्य घ्यावे. क्षीण, बाल, वृद्ध, सुखी यांनी केव्हाही घ्यावे. त्याला प्रतिबंधक काही नाही. ते गुणकरच होते. बाकीची नस्ये विधिपूर्वक घेणे अत्यावश्यक आहे.
वर्ग: आयुर्वेद
सरफराजपूर
सरफराजपूर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील परभणी जिल्ह्यातील पालम तालुक्यातील एक गाव आहे.
जॅक्सन काउंटी, मिसूरी
ही अमेरिकेच्या मिसूरी राज्यातील ११४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.
सरफराजपूर
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे.येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो.पावसाळ्यात दिवसा तापमान ३० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.वार्षिक पर्जन्यमान ५६० मिमी असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून मध्य हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
जॅक्सन काउंटी, मिसूरी
२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.
सरफराजपूर
संदर्भ
वर्ग:पालम तालुक्यातील गावे वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील गावे
जॅक्सन काउंटी, मिसूरी
संदर्भ आणि नोंदी
* वर्ग:मिसूरीमधील काउंटी
अण्णा बनसोडे
अण्णा दादू बनसोडे मराठी राजकारणी आहेत. हे पिंपरी मतदारसंघातून राष्ट्रवादी काँग्रेसकडून महाराष्ट्राच्या बाराव्या आणि चौदाव्या विधानसभेवर निवडून गेले.
हिमाचल प्रदेश विधानसभा
हिमाचल प्रदेश विधानसभा हे भारताच्या हिमाचल प्रदेश राज्याच्या विधिमंडळाचे एकमेव सभागृह एक आहे. ६८ आमदारसंख्या असलेल्या हिमाचल प्रदेश विधानसभेचे कामकाज सिमला शहरामधून चालते. भारतीय जनता पार्टीचे विपिन सिंह परमार हे विधानसभेचे सभापती असून मुख्यमंत्री सुखविंदर सिंह सुक्खू विधानसभेचे नेते तर भाजपा पक्षाचे जयराम ठाकुर विरोधी पक्षनेते आहेत.
भारताच्या इतर विधिमंडळांप्रमाणे हिमाचल प्रदेश विधानसभेचा कालावधी ५ वर्षांचा असतो व आमदारांची निवड निवडणुकीद्वारे होते. सरकार स्थापनेसाठी राजकीय पक्षाला अथवा राजकीय आघाडीकडे ३१ जागांचे बहुमत असणे अनिवार्य आहे. विद्यमान 14वी विधानसभा 2022 सालच्या निवडणुकीनंतर अस्तित्वात आली. ह्या निवडणुकीत en:UPA चा सदस्य असलेल्या भारतीय राष्ट्रीय कांग्रेसने 44 जागांवर विजय मिळवून सरकार स्थापन केले.