cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
कापालिक
कापालिक हा पंथ शैव (पाशुपत) संप्रदायापैकी आहे. माणसाची कवटी ते जवळ बाळगतात व तीतूनच अन्न, मद्य-मांस इत्यादींचे सेवन करतात म्हणून ते कापालिक. शिवाच्या पौराणिक वर्णनाप्रमाणे ते स्मशानवास, चिताभस्माचे लेपन, खट्‌वांगधारण इ. गोष्टी करत असल्याचे कूर्मादी पुराणांत सांगितले आहे. कापालिकांत पंचमकारात्मक तंत्रसाधना, नरबळी इत्यादींचे प्रस्थ खूप माजल्यामुळे तो पंथ घृणास्पद ठरला. ह्या पंथाचे आकारग्रंथ किंवा प्रकरणग्रंथ फारसे उपलब्ध नाहीत; तथापि बृहत्संहिता, कथासरित्सागर, गाथासप्तशती, शांकरदिग्विजय व पुराणग्रंथ  तसेच मालतीमाधव, प्रबोधचंद्रोदय इ. नाटके यांतून त्यांच्याबद्दल विस्तृत माहिती मिळते.
महाभैरव, चामुंडा इ. उग्र देवतांचे ते उपासाक असल्यामुळे त्यांच्या देवतांना मद्य-मांसाचाच नैवेद्य लागतो.
हे पण पहा
अघोरी
काश्मीर शैवपंथ
कौलाचार
महासिद्धा
मत्तविलास प्रहसन
पाशुपत शैवपंथ
वज्रयान
संदर्भ यादी
वर्ग:शैव पंथ
रेसिंग दे सांतांदेर
रेसिंग दे सांतांदेर (Real Racing Club de Santander, S.A.D.) हा स्पेनच्या सांतांदेर शहरामधील एक फुटबॉल क्लब आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:स्पॅनिश फुटबॉल क्लब वर्ग:सांतांदेर
सईद आझाद
आझाद, सईद वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
२००८ इंडियन प्रीमियर लीग
२००७ मध्ये भारतीय क्रिकेट नियामक मंडाळातर्फ स्थापित भारतीय प्रीमियर लीग स्पर्धेचा पहिला हंगाम २००८ भारतीय प्रीमियर लीग आहे. हंगामाची सुरुवात एप्रिल १८ इ.स. २००८ रोजी झाली तर अंतिम सामना जून १ इ.स. २००८ रोजी खेळवला गेला. लीग मध्ये ८ संघाचा समावेश करण्यात आला होता. होम आणि अवे पद्धतीने प्रत्येक संघ इतर संघा सोबत २ सामने खेळला. गट विभागा नंतर उपांत्य आणि अंतिम सामना खेळवला गेला.
लीग प्रगती
- - यजमान संघ विजयी - - पाहुणा संघ विजयी
पाचवा आठवडा
{{ माहितीचौकट मर्यादित षटकांचे सामने
{{माहितीचौकट मर्यादित षटकांचे सामने
संदर्भ
वर्ग:भारतीय प्रीमियर लीग वर्ग:इ.स. २००८ मधील खेळ वर्ग:लाल वर्ग असणारे लेख
५ (संख्या)
५ - पाच    ही एक संख्या आहे, ती ४  नंतरची आणि  ६  पूर्वीची नैसर्गिक संख्या आहे. इंग्रजीत: 5 - five.
वेगवेगळ्या क्षेत्रात संख्या म्हणून वापर
भारतीय संस्कृतीत
हे सुद्धा पहा
वर्ग: पूर्णांक संख्या वर्ग: संख्या
१०वी कोर (भारत)
१०वी कोअर ही भारताच्या सैन्यातील एक कोर आहे.
भारतीय सेनामध्ये सात कमांड्स आहेत. लेफ्टनेंट जनरल कोअरचे नेतृत्व करतो.१०व्या कोरचे नेतृत्व लेफ्टनंट जनरल अजय सिंग करत आहेत.(इ.स. २०१९) वर्ग:भारतीय सेनेतील कोर वर्ग:कोर (सैन्य)
१९७० फॉर्म्युला वन हंगाम
वर्ग:फॉर्म्युला वन हंगाम वर्ग:इ.स. १९७० मधील खेळ वर्ग:रिकामी पाने
चौथा हेन्री, फ्रान्स
चौथा हेन्‍री (१३ डिसेंबर १५५३ - १४ मे १६१०) हा इ.स. १५८९ ते इ.स. १६१० दरम्यान फ्रान्सचा राजा होता.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:फ्रान्सचे राजे वर्ग:इ.स. १५५३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १६१० मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
प्रमोद्य विक्रमसिंगे
विक्रमसिंगे, प्रमोद वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
नागाझारी
नागाझारी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:आर्वी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
राजा जानी (१९७२ हिंदी चित्रपट)
राजा जानी हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये धर्मेंद्र यांनी काम केले होते.
एकसाल
एकसाल हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:भिवंडी तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
आयफोन
आयफोन हे ॲपल या कंपनीचे उत्पादन आहे. त्यांचे आयपॉड या लोकप्रिय उत्पादनाचे पुढचे पाऊल म्हणजे फोन व [आयपॉड] यांचे एकत्रीकरण.
काही वैशिष्ट्ये
भारतात ॲपल आयफोन वोडाफोन व एरटेल मार्फत विकला जात आहे.
आयफोनची नवीन २.१ प्रणाली टाकली असता मराठी वाचता येते. यामध्ये मोबाईल सफारी हे बाऊझर युनिकोड रेंडरींग करू शकतो.
१९७१ फॉर्म्युला वन हंगाम
वर्ग: फॉर्म्युला वन हंगाम वर्ग:इ.स. १९७१ मधील खेळ वर्ग:अपूर्ण लेख वर्ग:रिकामी पाने
आयफोन
काही वैशिष्ट्ये
मात्र हे युनिकोड रेंडरींग व्यवस्थितपणे येत नाही. चर्चा असेल तर 'च् र्चा ' असे काही तरी दिसते. अजून सुधारणा आवश्यक आहेत.
खेळ
आयफोन अनेक खेळ आहेत. यातले काही मोफत तर काही पैसे देऊन विकत घेता येतात. त्यासाठी आयट्यून्स वर खाते असणे आवश्यक असते.
इ.स. २४१
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २४१ वर्ग:इ.स.च्या २४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
रिक्रेटीओ डी हुल्वा
वर्ग:स्पॅनिश फुटबॉल क्लब
सवाल (चित्रपट)
सवाल हा १९८२ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. यश चोप्राची निर्मिती असलेल्या विजय मध्ये अनेक आघाडीच्या कलाकारांनी भूमिका केल्या आहेत.
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
कदमवाडी (कवठेमहांकाळ)
कदमवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील कवठे महांकाळ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कवठे महांकाळ तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
हिवरा
हिवरा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील कळंब तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कळंब तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
इ.स. २४२
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २४२ वर्ग:इ.स.च्या २४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
२री कोर (भारत)
२री कोर ही भारताच्या सैन्यातील एक कोर आहे.
भारतीय सेनामध्ये सात कमांड्स आहेत. लेफ्टनेंट जनरल कोअरचे नेतृत्व करतो.२री कोरचे नेतृत्व लेफ्टनंट जनरल मनमोहन सिंग जित करत आहेत.(इ.स. २०१९) वर्ग:भारतीय सेनेतील कोर वर्ग:कोर (सैन्य)
१९७२ फॉर्म्युला वन हंगाम
वर्ग:फॉर्म्युला वन हंगाम वर्ग:इ.स. १९७२ मधील खेळ वर्ग:अपूर्ण लेख वर्ग:रिकामी पाने
सुरसुंदरी
सुरसुंदरी ही भारतीय शिल्पशास्त्रातील वैशिष्ट्यपूर्ण संकल्पना आहे. सुरसुंदरी हे शिल्प भारतातील अनेक मंदिरांच्या कोरीव कामात आढळते. सुर अथवा देवलोकातुन आलेली सुंदर तरुणी असा याचा अर्थ आहे. या मुळात यक्षिणी असतात असा समज आहे. त्या देवदेवतांच्या सेविका अशा रूपात मूर्तीच्या शेजारी कोरलेल्या असतात.मध्ययुगात निर्माण झालेल्या मंदिरांच्या विशेषतः मौर्य काळानंतरच्या मंदिरांमधे या सुंदरी दिसून येतात. स्त्रियांच्या आयुष्यातील विविध टप्पे आणि त्यातील त्याची रूपे अशा शिल्पातून अंकित केलेली दिसून येतात. देवाच्या दर्शनाला आलेल्या भक्तांना बोध करून देणे हा या सुंदरी अंकित करण्यामागचा शिल्पकार आणि निर्मितीकाराचा हेतू असावा. "क्षीरार्णव" या संस्कृत ग्रंथात सुरसुंदरी यांच्याविषयी सविस्तर विवेचन आले आहे.
दाह्याणेदिगर
दाह्याणेदिगर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे.
सुरसुंदरी
सूरसुंदरींची विविध रूपे
सुरसुंदरीना देण्यात आलेली  नावे ही  त्या काय कृती करीत आहेत यावरून पडलेली आहेत. ती अशी:
काही शिल्पे ही एकट्या नर्तकीची असून काही ठिकाणी समूहाने नर्तकी नृत्य करताना दिसतात. काही शिल्पात या नर्तकी सुडौल बांध्याच्या, देखण्या चेहरा असलेल्या आणि चेहऱ्यावर नृत्य करताना भावपूर्णता असलेल्या असतात.काही वेळेला या शिल्पातील नर्तकी या पायाला घुंगरू बांधत असलेल्या मुद्रेत दिसतात. त्यांची वस्त्रे, त्याचे अवयव यांचे अचूक रेखांकन या शिल्पात केलेले आढळते. अजिंठा, खजुराहो येथील अशा नर्तकी या प्रसिद्ध आहेत. भारतीय प्राचीन मंदिरात बाहेरच्या बाजूला अशा नृत्यांगना कोरलेल्या असतात. याचे कारण म्हणजे देवतेचे रंजन करण्यासाठी नर्तिकेने (?) देवळाच्या रंगशिळा नावाच्या स्थानी उभे राहून नृत्य करायचे असते आणि त्या माध्यमातून देवाला प्रसन्न करायचे असते. मथुरा शैलीच्या मंदिरात हिची प्रारंभीची शिल्पे पहायला मिळतात. सौंदर्याने परिपूर्ण अशा या सुंदरी कलाकारांनी आपापल्या कौशल्याने दगडात अलंकृत केलेल्या दिसून येतात.
मंदिरात जाताना भक्ताने आपल्या मनातील वाईट विचार रुतलेल्या काट्यासारखे बाजूला काढून मग देवाला शरण जावे असा भाव यामागे असावा.
दाह्याणेदिगर
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते.
सुरसुंदरी
सूरसुंदरींची विविध रूपे
खजुराहो तसेच गडचिरोली जिल्ह्यातील मार्कन्डादेव मंदिर येथे अशी सुरसंदरी आहे.
दाह्याणेदिगर
संदर्भ
वर्ग:कळवण तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
सुरसुंदरी
सूरसुंदरींची विविध रूपे
तरुण युवतींना चेंडू खेळायला आवडतो असा संदर्भ बाणभट्ट या संस्कृत लेखकाने नोंदविलेला आहे. दंडी या संस्कृत लेखकानेही एका राजकन्येला चेंडू खेळण्याची आवड असल्याचे नोंदविले आहे. शिल्पातील सुंदरी असा चेंडू खेळण्यात मग्न असण्याचे तपशील शिल्पातून दिसून येतात.
काही ठिकाणी गोपिका, गवळण, हत्तीवर माहूत रूपात बसलेली स्त्री अशीही रूपे अंकित केलेली दिसतात.
संदर्भ
वर्ग:शिल्पकला वर्ग:हिंदू मंदिरे वर्ग:मूर्तिशास्त्र
सॉल्ट लेक सिटी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
सॉल्ट लेक सिटी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ (Salt Lake City International Airport; IATA: SLC) हा अमेरिकेमधील एक प्रमुख विमानतळ आहे. हा विमानतळ युटा राज्यातील सॉल्ट लेक सिटी महानगराला विमानसेवा पुरवतो. डेल्टा एरलाइन्सचा चौथ्या क्रमांकाचा हब असलेला हा विमानतळ २०१५ साली अमेरिकेतील २१व्या क्रमांकाच्या वर्दळीचा विमानतळ होता. येथून जगभरातील एकूण ८९ शहरांना विमानसेवा पुरवली जाते.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकेतील आंतरराष्ट्रीय विमानतळ वर्ग:सॉल्ट लेक सिटी
एन. शिवराज
राव बहादूर नामासीवयाम शिवराज (२९ सप्टेंबर १८९२ - २९ सप्टेंबर १९६४) हे तमिळनाडू राज्यातील एक भारतीय वकील, राजकारणी आणि पेरीयार कार्यकर्ते होते. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचा वैचारित वारसा लाभलेल्या भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचे ते पहिले अध्यक्ष होते. १९५७ ते १९६१ पर्यंत त्यांनी लोकसभा सदस्य म्हणून चेनलपट्टू म्हणून काम केले. आंबेडकरांनी "शेड्युल्ड कास्ट फेडरेशन" बरखास्त करून "भारतीय रिपब्लिकन पक्ष" स्थापन करण्याची घोषणा १९५६ मध्ये केली होती, परंतु पक्ष स्थापन करण्यापूर्वीच ६ डिसेंबर १९५६ रोजी त्यांचे निधन झाले. त्यानंतर त्यांच्या अनुयायी व कार्यकर्त्यांनी ३ ऑक्टोबर १९५७ रोजी भारतीय रिपब्लिकन पक्षाची स्थापना केली. आणि एन. शिवराज यांची पक्षाचे अध्यक्ष म्हणून निवड करण्यात आली.
संदर्भ
वर्ग:दलित कार्यकर्ते वर्ग:इ.स. १८९२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९६४ मधील मृत्यू वर्ग:भारतीय वकील वर्ग:तमिळ व्यक्ती वर्ग:आंबेडकरवादी वर्ग:लोकसभा सदस्य वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे सहयोगी
कालामुख
कालामुख ही पाशुपत संप्रदायाची आज लुप्तप्राय झालेली शाखा आहे. हे कपाळावर काळ्या रंगाचा आडवा पट्टा लावतात, म्हणून त्यांना ‘ कालामुख’ म्हणत. अकराव्या-तेराव्या शतकांत मुख्यतः कर्नाटकात व आंध प्रदेशात हा संप्रदाय होता, असे दिसते. शक्तिपरिषद व सिंहपरिषद असे ह्या संप्रदायाचे दोन उपपंथ होते. ह्या संप्रदायाचे संस्थापक-प्रचारक काश्मीरी बाह्मण असावेत, असे काही शिलालेखांवरून दिसते. हे वर्णभेद न करता सर्वांना ज्ञानदान करीत. ह्या पंथांच्या आचार्यांची विद्वत्ता, आचरण ह्यांमुळे त्यांच्याबद्दल लोकांत आदराची भावना होती. काहींच्या मते हा संप्रदाय म्हणजे वीरशैव पंथाचे पूर्वरूप होय. कालामुख आणि वीरशैव पंथ ह्यांच्यांत काही लक्षणीय समान वैशिष्टये आढळतातही. कालामुखांची मुख्य देवालये, मठ वीरशैवांच्या ताब्यात आहेत. वीरशैव त्यांना पुण्यक्षेत्रे मानतात. ह्या दोन्ही पंथांत लिंगपूजेवर भर आहे. वीरशैव धर्मगुरू आणि कालामुख धर्मगुरू ह्यांना ‘जंगम’ असे समान नाव आहे. कालामुख संप्रदायाची तात्त्विक भूमिका स्पष्ट होण्यासारखी साधने फारशी उपलब्ध नाहीत.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदू धर्माचे संप्रदाय
पनामा सिटी
पनामा सिटी ही मध्य अमेरिकेतील पनामा ह्या देशाची राजधानी आहे.
पनामा वर्ग:पनामातील शहरे
जगन्नाथ पहाडीया
जगन्नाथ पहाडीया ( १५ जानेवारी १९३२) हे भारत देशाच्या हरयाणा राज्याचे विद्यमान राज्यपाल आहेत. ते १९८० ते १९८१ दरम्यान राजस्थान राज्याचे मुख्यमंत्री होते.
पहाडिया बायना मतदारसंघामधून चौथ्या, पाचव्या व सातव्या लोकसभेवर निवडून आले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:राजस्थानचे मुख्यमंत्री वर्ग:हरियाणाचे राज्यपाल वर्ग:२ री लोकसभा सदस्य वर्ग:४ थी लोकसभा सदस्य वर्ग:५ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:७ वी लोकसभा सदस्य
विचित्रवीर्य
हे महाभारतातील एक पात्र आहे. तो हस्तिनापूरचा राजा शंतनू व सत्यवती यांचा मुलगा, चित्रांगदाचा लहान भाऊ व भीष्माचा सावत्र भाऊ होता.
मात्र विवाहानंतर मूल होण्याच्या आधीच क्षय रोगाने विचित्रवीर्याचा मृत्यू होतो. तेव्हा सत्यवतीच्या आज्ञेनुसार व्यासांकडून अंबिका, अंबालिका व त्यांची एक दासी यांना अनुक्रमे धृतराष्ट्र, पांडू व विदुर ही मुले होतात. अंबिका व्यासांना पाहताच त्यांची वाढलेली दाढी व रूप पाहून भीतीने डोळे मिटून घेते त्यामुळे तिचा पुत्र धृतराष्ट्र जन्मतः अंध असतो. अंबालिका व्यासांना पाहून भीतीने पांढरीफटक पडते त्यामुळे तिचा पुत्र पांडू कोड घेऊन जन्मतो. दासी मात्र धीटपणे व्यासांना सामोर गेल्याने तिचा पुत्र विदुर ज्ञानी म्हणून जन्मतो. धृतराष्ट्र जेष्ठ भाऊ असूनसुद्धा तो जन्मजात अंध असल्यामुळे पांडू हस्तिनापूरचा विचित्रवीर्यानंतरचा राजा बनतो.
ऑत्क्रितिये अरेना
याचे बांधकाम २०१०मध्ये सुरू झाले व २०१४मध्ये उद्घाटन झाले. येथून जवळ बांधण्यात आलेले स्पार्ताक मेट्रो स्थानक २०१५मध्ये प्रवाशांसाठी खुले झाले. हे स्थानक १९७५मध्ये बांधले गेले होते.
वर्ग:मॉस्को वर्ग:रशियामधील फुटबॉल मैदाने
दाह्याणेपाळे
दाह्याणेपाळे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:कळवण तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
एलकुंदे
एलकुंदे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:भिवंडी तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
गणेशखिंड फळ संशोधन केंद्र
गणेशखिंड फळ संशोधन केंद्र पुण्याच्या गणेशखिंड परिसरातील संशोधन केंद्र आहे.
पेशव्यांच्या काळात या भागात आंब्याची बाग विकसित करण्यात आली होती. ब्रिटिशांच्या कारकिर्दीत गव्हर्नर जनरल सर जॉन माल्कम यांनी हे उद्यान विकसित केले. काही वर्षांनंतर जॉर्ज मार्शल वूड्रो यांनी १८७३मध्ये या बोटॅनिकल गार्डनची जबाबदारी स्वीकारली. पुढे राहुरी कृषी विद्यापीठाने या उद्यानाला स्वतःच्या कार्यक्षेत्रात सामावून घेतले. आणि त्या पेशवेकालीन आंब्याच्या बागेचे आणि जुन्या झाडांचे संवर्धन केले आहे. उद्यानाच्या सर्व स्थित्यंतरांची कागदपत्रेही उपलब्ध आहेत.
ऐतिहासिक वारसा
पुणे विद्यापीठाच्या मागील बाजूस असलेले हे संशोधन केंद्र सध्या १४५ एकरमध्ये विस्तारले आहे. ब्रिटिशपश्चात काळात या उद्यानामधून रस्ता झाल्याने ते दोन विभागांत विभागले गेले. नदीकाठाला लागून असलेल्या उद्यानाला हेरिटेजचा मिळावा असा प्रस्ताव आहे. राहुरी कृषी विद्यापीठाने या संशोधन केंद्राचे उत्तम डॉक्युमेंटेशन केले आहे, तिथे आढळणारे वृक्ष, वन्यजीव, सूक्ष्मजीवांची सविस्तर माहिती यामध्ये देण्यात आली आहे.
जैववैविध्याचा अनमोल ठेवा
या गणेशखिंड फळ संशोधन केंद्राच्या पेशवेकालीन आंब्याच्या बागेतील आंब्याची जात हा इतरत्र न आढळणारा जनुकीय ठेवा आहे. याशिवाय, या बागेत १६५ प्रकारची जंगलात आढळणारी झाडे आहेत. यातील ४८ वनस्पती औषधी आहेत. दुर्मिळ प्रकारातील बुरशी, सूक्ष्म जीवांच्याही नोंदी आहेत. विद्यापीठाने या बागेचे बायोडायव्हर्सिटी रजिस्टर तयार केले असून यात वनस्पतींबरोबरच सरपटणारे प्राणी, कासव, बेडूक, किडे आणि तेथील सर्व पिकांची सविस्तर माहिती आहे.
पुण्यातील पहिली हेरिटेज साइट
पुण्यामध्ये ऐतिहासिक वारसास्थळे आहेत. जैवविविध्याने समृद्ध ठिकाणेही शहराच्या विविध भागांत जपलेली आहेत. पण, महाराष्ट्र राज्य सरकारच्या जैववैविध्य विभागात ‘हेरिटेज साइट’चे मानांकन अद्याप कोणाला देण्यात आलेले नाही. राहुरी कृषी विद्यापीठाचे गणेशखिंड फळ संशोधन केंद्र हा दर्जा मिळविणारे पहिले स्थळ ठरणार आहे.
पॉकेटमार (१९७४ हिंदी चित्रपट)
पॉकेटमार हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये धर्मेंद्र यांनी काम केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
हबीबुल बशर
बशर, हबीबुल वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
राष्ट्रीय महामार्ग २
राष्ट्रीय महामार्ग २ (National Highway 2) हा भारताच्या ईशान्य भागातील एक प्रमुख महामार्ग आहे. सुमारे १,३२६ किमी लांबीचा हा महामार्ग उत्तर आसाममधील दिब्रुगढ शहराला दक्षिण मिझोराममधील तिपा ह्या नगरासोबत जोडतो. नागालँड राज्याची राजधानी कोहिमा तसेच मणिपूरची राजधानी इम्फाळ सह ईशान्य भारतामधील सिबसागर, मोकोकचुंग, वोखा, सेनापती, चुराचांदपूर, सरछिप, लाँग्ट्लाइ इत्यादी प्रमुख शहरे राष्ट्रीय महामार्गाद्वारे जोडली गेली आहेत.
१९७३ फॉर्म्युला वन हंगाम
वर्ग:फॉर्म्युला वन हंगाम वर्ग:विस्तार विनंती वर्ग:इ.स. १९७३ मधील खेळ वर्ग:अपूर्ण लेख वर्ग:रिकामी पाने
९वी कोर (भारत)
९वी कोर ही भारताच्या सैन्यातील एक कोर आहे.
नागापूर (आर्वी)
नागापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:आर्वी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
हिरापूर (कळंब)
हिरापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील कळंब तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कळंब तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
आयट्यून्स
आयट्यून्स ही ॲपल या कंपनीने बनवलेली प्रणाली आहे. या प्रणालीद्वारे आयपॉड वा आयफोन यांच्या फोटो, चलचित्रे व संगीत या सगळ्यांचे योजन केले जाते. तसेच या द्वारे आपण एकदा ॲपल विक्री विभागाशी (ॲपल स्टोअर) क्रेडिटकार्डाची माहिती देऊन करार केला की आयपॉड टच व आयफोन साठी लागणारी अनेक प्रकाची ॲप्लिकेशन्स उतरऊन घेता येतात. यात काही फुकट असतात तर काही विकत.
पॉडकास्टींगसाठी ही प्रणाली खुपच लोकप्रिय आहे.
कोणत्याही आयपॉड मध्ये आयट्यून्स या ॲपल निर्मित प्रणाली द्वारेच गाणी भरता येतात व नियोजनही करता येते. आयट्युन्स शिवाय ॲमेरॉक, जीनोम लिसन, बानशी, फ्लूला, जीटीकेपॉड, मिडियामंकी, यमीपॉड, रिदमबॉक्स हे सुद्धा इतर आयट्युन्स सारख्याच प्रणाल्या आहेत. मात्र त्या इतर अनेक सुविधाही देऊ शकतात. तसेच या प्रणाल्या ॲपलच्या नाहीत.
बाह्य दुवे
वर्ग:ॲपल इन्कॉर्पोरेट उत्पादने वर्ग:उपयोजन सॉफ्टवेअर वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
विजय (१९४२ चित्रपट)
हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
भीष्म
देवव्रत, अर्थात भीष्म, हा महाभारत या संस्कृत महाकाव्यात उल्लेखलेला कुरुवंशीय राजपुत्र होता. हस्तिनापुराचा कुरुवंशीय राजा शंतनू व गंगा यांचा हा पुत्र होता. शंतनूचे धीवरकन्या सत्यवती हिच्याशी लग्न व्हावे व तिच्याच पुत्राला हस्तिनापुराचे राज्य मिळावे, म्हणून याने हस्तिनापुराच्या सिंहासनावरील आपला हक्क सोडण्याची व आजन्म ब्रह्मचारी राहण्याची शपथ घेतली. त्याच्या या कृत्यामुळे शंतनूने प्रसन्न होऊन त्याला इच्छामरणी होण्याचा वर दिला होता. महाभारतीय युद्धात याने सेनापती म्हणून कौरवपक्षाच्या सैन्याचे नेतृत्व केले. सशस्त्र पुरुषाशिवाय अन्य कुणाविरुद्ध शस्त्र न धरण्याची याची नीती ठाऊक असल्याने अर्जुनाने शिखंडीस पुढे घालून युद्धात याच्यावर शरवर्षाव केला. बाणांनी घायाळ झालेल्या अवस्थेत याने प्राण रोखून धरले व ५८ दिवसांनी दक्षिणायन संपल्यावर रणांगणावर प्राणत्याग केला.
लहानपणी गंगेजवळ असताना वसिष्ठांनी त्यांना सर्व वेद शिकविले होते. त्यांनी बृहस्पती व शुक्राचार्य यांच्याकडून शस्त्रास्त्रांचे, परशुरामाकडून शस्त्रास्त्रांबरोबरच राजधर्म व अर्थशास्त्र यांचे, च्यवनभार्गवाकडून सांगवेदांचे व मार्कंडेयांकडून यतिधर्माचे ज्ञान मिळविल्याच्या कथा आढळतात. यांतील काही कथा त्यांचे सर्वज्ञत्व दर्शविण्यासाठी रचल्या असण्याची शक्यता आहे. रणविद्या, राजनीती, अर्थशास्त्र, अध्यात्म, धर्म, नीती, दर्शने इ. क्षेत्रांतील त्यांच्या अलौकिक ज्ञानामुळे त्यांना सर्वशास्त्रवेत्ता मानले जाई. महाभारतयुद्धामध्ये शरशय्येवर पडल्यानंतर त्यांनी युधिष्ठिराला (धर्मराजाला) केलेला उपदेश महाभारताच्या अनुशासन आणि शांतिपर्वांत विस्ताराने आला आहे. परंतु इतकी विद्वत्ता असूनही ते दुःशासनाने केलेली द्रौपदीची विटंबना थांबवू शकले नाहीत, हा त्यांच्या जीवनावरील कलंक असल्याचे काही अभ्यासक मानतात तसेच कौरवांचे दोष दिसत असूनही महाभारत युद्धात त्यांच्याच बाजूने लढणे, युद्धाच्या वेळी आपल्या पराभवाचा मार्ग पांडवांना सांगणे, ज्या कुलाचे रक्षण करण्यासाठी प्रतिज्ञा केली ते कूल नष्ट होत असतानाही प्रतिज्ञेला चिकटून राहणे इ. प्रकारचे दोष त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात असल्याची टीकाही अनेकजण करतात.
त्यांच्यावर युद्धाचे अनेक प्रसंग आले. शंतनूच्या मृत्यूनंतर शेजारच्या उग्रायुध राजाने सत्यवतीच्या अभिलाषेने त्यांच्यावर हल्ला केला, तेव्हा त्यांनी तीन दिवस लढून त्याला ठार मारले. काशिराजाने अंबा, अंबिका व अंबालिका या आपल्या मुलींसाठी स्वयंवर घोषित केले, तेव्हा त्यांनी जमलेल्या राजांचा पराभव करून विचित्रवीर्यासाठी त्या मुली जिंकून आणल्या. अंबेच्या सांगण्यावरून परशुरामाने भीष्मांना तिच्याशी लग्‍न करावयास सांगितले; परंतु त्यांनी ते नाकारल्यामुळे परशुरामाने त्यांच्याशी युद्ध केले. तेवीस दिवस चाललेल्या या युद्धात भीष्मांनी परशुरामाचा पराभव केला; परंतु परशुरामाच्या काळाचा विचार करता ही घटना अनैतिहासिक असावी, असे मानले जाते. महाभारतयुद्धात पहिले दहा दिवस ते कौरवांचे सेनापती होते. या काळात त्यांनी बराच पराक्रम केला. एकदा तर ⇨अर्जुनाला त्यांनी मृर्च्छित केल्यामुळे ⇨कृष्णाने हाती शस्त्र न धरण्याची प्रतिज्ञा मोडली. त्यांच्या रथाच्या ध्वजावर तालवृक्षाचे चिन्ह होते.
महाभारत युद्धाच्या दहाव्या दिवशी अर्जुनाने शिखंडीच्या आडून त्यांच्यावर बाण मारले. भीष्मवधासाठी तपश्चर्येने पुनर्जन्म प्राप्त केलेली अंबा हीच शिखंडी असल्याचे सांगितले जाते. भीष्म शिखंडीला स्त्री मानत असल्यामुळे त्यांनी शिखंडीआडून आलेल्या बाणांचा प्रतिकार केला नाही. त्यामुळे ते जखमी होऊन खाली कोसळले. पौष कृष्ण सप्तमीला फाल्गुनी नक्षत्रावर ही घटना घडली, असे मानले जाते; परंतु त्यावेळी दक्षिणायन चालू होते. भीष्म इच्छामरणी असल्यामुळे उत्तरायण चालू होईपर्यंत प्राण न सोडण्याचा निर्णय त्यांनी घेतला. अर्जुनाने त्यांना शरशय्या करून दिली. माघ शुद्ध अष्टमीला विनशन नावाच्या क्षेत्रात त्यांनी प्राण सोडले. चित्रावशास्त्रींच्या मते मृत्युसमयी त्यांचे वय १८६ इतके असावे. इरावती कर्वे यांच्या मते त्यावेळी त्यांचे वय कमीत कमी ९० ते १०१ वर्षांचे असावे. माघ शुद्ध अष्टमी ही 'भीष्माष्टमी' मानली जाते. ज्यांचे पितर जिवंत आहेत, त्यांनीदेखील त्या दिवशी भीष्मासाठी तर्पण करण्याची प्रथा आढळते. भीष्म ब्रह्मचारी असल्याने अशी प्रथा पडली. गुजरातमध्ये भीष्माष्टमीला भीष्मप्रतिमेची पूजा करतात. माघ शुद्ध द्वादशीला 'भीष्मद्वादशी' म्हटले जाते. उत्तर भारतात 'भीष्मपूजा' नावाचे एक व्रत केले जाते तसेच कार्तिक शुद्ध एकादशीपासून पौर्णिमेपर्यंत पाच दिवस 'भीष्मपंचक' नावाचे एक काम्यव्रतही केले जाते. कुरुक्षेत्राच्या परिसरात 'भीष्मशरशय्या' या नावाचे एक तीर्थक्षेत्हीर आढळते.
भीष्मप्रतिज्ञा
देवव्रत हा हस्तिनापुराचा राजा शंतनू व गंगा यांचा पुत्र होता. देवव्रताच्या जन्मानंतर पुढील काळात शंतनूचा धीवरकुळातील सत्यवतीवर जीव जडला. मात्र सत्यवतीचा पिता दाश याने शंतनूला सत्यवतीशी लग्न करायचे असल्यास शंतनूनंतर सत्यवतीच्या वंशजांकडेच राज्याधिकार देण्यात यावेत, असे वचन मागितले. शंतनूची विवाहाची इच्छा साकारण्यासाठी देवव्रताने ज्येष्ठ पुत्र असूनही हस्तिनापुराच्या सिंहासनावरील आपला हक्क सोडण्याची व आजन्म ब्रह्मचारी राहण्याची भीष्म म्हणजे कठोर प्रतिज्ञा केली. या प्रतिज्ञेमुळे देवव्रताचे भीष्म असे नामाभिधान झाले.
अंबा-शाल्व प्रकरण व शिखंडीचा जन्म
पुढे सत्यवतीचा पुत्र विचित्रवीर्य याच्या विवाहासाठी भीष्माने अंबा, अंबिका आणि अंबालिका या तीन राजकन्यांचे स्वयंवरातून हरण केले. तिघींपैकी अंबेचे प्रेम सौभपती(?) शाल्व याच्यावर असल्याचे कळल्यावर बीष्माने तिला शाल्वाकडे धाडले. परंतु शाल्वाने तिला स्वीकारण्यास नकार दिला. त्यामुळे चिडून जाऊन अंबेने परशुरामाला भीष्माला युद्धाचे आमंत्रण देण्याची विनंती केली. व जोपर्यंत अंबेचे समाधान होत नाही, तोपर्यंत युद्ध करावे लागेल ही अट घातली. हा वाद खूप विकोपास गेल्यावर गंगेच्या मध्यस्थीने भगवान शिवास यात हस्तक्षेप करावा लागला. आणि महादेवाने अंबेला असे वरदान दिले की जेव्हा भीष्माला वृद्धाअवस्था ग्रासेल तेव्हा तुझा पुनर्जन्म होईल. अंबेने आत्महत्या केली व नंतर शिखंडी म्हणून पुनर्जन्म घेतला. भीष्माला युद्धात हरवण्यासाठी शिखंडी कारणीभूत झाला, अशी कथा महाभारतात आली आहे.
भीष्म त्यांच्या मागील जन्मी वसू होते
भीष्म या नावाने प्रसिद्ध असलेले देवव्रत हे मागील जन्मी वसु होते. एकदा काही वसू आपल्या पत्नींसह मेरू पर्वताच्या दर्शनासाठी गेले. महर्षी वशिष्ठांचा त्या पर्वतावर आश्रम होता. त्यावेळी महर्षी वशिष्ठजी त्यांच्या आश्रमात नव्हते, पण तेथे त्यांच्या प्रिय गायी, कामधेनूचे वासरू, नंदिनी गे यांना बांधले होते. त्या गायींना पाहून द्यू नावाच्या वसूच्या पत्नीने त्या गायी घेण्याचा आग्रह धरला. दया वसूने पत्नीची आज्ञा पाळत महर्षी वशिष्ठांच्या आश्रमातून गायी चोरल्या. महर्षी वशिष्ठ परत आले तेव्हा त्यांनी सर्व घटना दिव्य दृष्टीने पाहिली.
वसुचे हे कृत्य पाहून महर्षी वशिष्ठजी खूप क्रोधित झाले आणि त्यांनी वसुला शाप दिला की त्याला मानव रूपात पृथ्वीवर जन्म घ्यावा लागेल. यानंतर सर्व वसु वशिष्ठजींची माफी मागू लागले. यावर महर्षी वशिष्ठजींनी बाकीच्या वसुंना माफ केले आणि सांगितले की त्यांना लवकरच मानव जन्मातून मुक्ती मिळेल, परंतु दया नावाच्या वसुला दीर्घकाळ जगावे लागेल आणि त्यांना दुःख भोगावे लागेल.
परशुरामाशी युद्ध
भगवान परशुरामांचे शिष्य देवव्रत हे त्यांच्या काळातील अत्यंत विद्वान आणि पराक्रमी पुरुष होते. महाभारतानुसार कोणत्याही प्रकारच्या युद्धात सर्व प्रकारच्या शस्त्रांनी ज्ञानी आणि ब्रह्मचारी देवव्रताचा पराभव करणे अशक्य होते. त्यांचा गुरू परशुराम यांच्याकडून पराभूत होण्याची शक्यता होती, परंतु या दोघांमधील युद्धात परशुरामजींचा पराभव झाला आणि दोन अत्यंत शक्तिशाली योद्ध्यांच्या लढाईमुळे झालेल्या नुकसानीचे मूल्यांकन करून भगवान शिव यांनी ते थांबवले.
भीष्मावर लिहिलेली मराठी पुस्तके
वर्ग:महाभारतातील व्यक्तिरेखा वर्ग:कुरु कुळ
१९७४ फॉर्म्युला वन हंगाम
वर्ग: फॉर्म्युला वन हंगाम वर्ग:इ.स. १९७४ मधील खेळ वर्ग:रिकामी पाने
अंबालिका
मुली मोठ्या झाल्यावर काशीचा राजा त्यांच्या स्वयंवराचे आयोजन करतो. हस्तिनापूरचा राजा विचित्रवीर्य याचा सावत्र भाऊ भीष्म याची इच्छा असते की त्याचा विवाह अंबा, अंबिका व अंबालिका यांच्याशी व्हावा. मात्र जुन्या वितुष्टामुळे काशीचा राजा हस्तिनापूर साम्राज्याला स्वयंवराचे आमत्रण देत नाही. तेव्हा क्रोधित होऊन भीष्म स्वयंवरात जातो व तेथील उपस्थित राजांना पराजित करून अंबा, अंबिका व अंबालिकाला घेऊन हस्तिनापूरला घेऊन येतो. मात्र अंबाने मनोमन शाल्व राजकुमाराला आपला पती मानले असल्यामुळे विचित्रवीर्याचे लग्न अंबिका व अंबालिकाशी होते.
मात्र लग्नानंतर लगेचच क्षयामुळे विचित्रवीर्याचा मृत्यू होतो. कुरू वंश टिकून राहावा यासाठी पुत्रप्राप्तीसाठी, अंबालिकाची सासू (सत्यवती) अंबिका व अंबालिकाला सत्यवतीचा जेष्ठ पुत्र व्यास यांच्याकडे पाठवते. मात्र महर्षी व्यासांचे उग्र रूप पाहून अंबिका एकदम घाबरून जाते आणि आपले डोळे मिटून घेते. यामुळे तिचा मुलगा धृतराष्ट्र अंधळा जन्मेल अशी भविष्यवाणी व्यास करतात. सत्यवती अंबालिकेला व्यासांना बघितल्यावर डोळे मिटू नकोस असे सांगते. पण व्यासांना बघून तीसुद्धा घाबरते. सत्यवतीकच्या सांगण्यानुसार ती डोळे उघडे ठेवते पण भितीने पांढरी पडते. यामुळे तिचा मुलगा पांडु हा रोगीष्ट (पंडुरोगी) जन्मतो.
वर्ग:महाभारतातील व्यक्तिरेखा
सारटी (कवठेमहांकाळ)
सारटी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील कवठे महांकाळ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कवठे महांकाळ तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
पवनीचा किल्ला
पवनीचा किल्ला हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे. हा किल्ला भंडारा जिल्ह्यातील पवनी येथे स्थित आहे. तो भंडारा शहरापासून ४७ आणि नागपूरपासून ८२ किलोमीटर अंतरावर आहे. पवनी गावाच्या तीन बाजूनी टेकड्या आणि एका बाजूने वैनगंगा नदी वाहते. त्यांपैकी एका टेकडीवर पवन राजाचा हा किल्ला आहे.
पवनी शहरात जाणारा मुख्य रस्ता ह्या किल्ल्याच्या दरवाजातूनच जातो. हा किल्ला अजूनही बराच सुस्थितीत आहे. पवनीच्या किल्ल्याची एक भिंत आणि तिच्या पायथ्याशी असलेला तलाव शहरात प्रवेश करतानाच लक्ष वेधून घेतात.
इतिहास
पवनी हे बौद्ध धर्मातील हीनयान पंथ}हीनयान पंथाचे आराधना केंद्र होते. सम्राट अशोकाच्या काळात ते वैभवशाली बनले.सम्राट अशोक[[ाचे येथे काही काळ वास्तव्य होते व. त्याने मुलगी [[संघमित्रा हिला येथूनच श्रीलंकेला पाठवले, असे इतिहास सांगतो.
पवनी येथे झालेल्या दुसऱ्या उत्खननात इ.स. पूर्व पहिल्या शतकातला क्षत्रपकुमार रूपीअम्माचा स्तंभलेख (हा सध्या नागपूरच्या वस्तुसंग्रहालयात आहे.) आढळला. रूपीअम्मा हा कुषाणाचा क्षत्रप होता. त्याला सातवाहन सम्राट गौतमीपुत्र सातकर्णीने पराभूत केले. या विजयानंतर त्याने नाशिक येथील गुहालेखात ‘वेनाटक स्वामी’ असे स्वतःला संबोधले आहे.
१९९४ मध्ये भारतीय पुराणवस्तू संशोधन विभागाचे डॉ. अमरेंद्रनाथ यांच्या नेतृत्वाखाली पुन्हा उत्खनन झाले. यात इ.स.पूर्व १५०० पर्यंतचा इतिहास उपलब्ध करणारे सोन्याचे अलंकार, तांब्याची भांडी, पायऱ्यांच्या विहिरी, केशभूषा करणाऱ्या महिलेची मूर्ती आणि अरब देशांशी व्यापार झाल्याचे स्पष्ट करणाऱ्या वस्तू आढळल्या. डॉ. मिराशी यांना हरदोला टेकडीच्या पश्चिमेकडे केलेल्या उत्खननात राजा भगदत्त यांचा शिलालेख मिळाला. अमरेंद्रनाथांच्या मते ‘इतका प्राचीन, सुरक्षित, अभंग किल्ला महाराष्ट्रात नाही.’ उत्खननात मिळालेले ‘अरेबियन पत्थर’ पवनीचा समुद्रमार्गाने अरब देशांशी व्यापार सुचवतात, तर हाडांपासून बनवलेल्या सुया ह्या २३०० वर्षांपूर्वी विणकामात हे क्षेत्र अग्रणी होते, हे दर्शवतात.
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके
क्रेस्तॉव्स्की स्टेडियम
६७,००० प्रेक्षकांची क्षमता असलेले हे मैदान एफ.सी. झेनित सेंट पीटर्सबर्ग या संघाचे घरचे मैदान आहे.
गरुडा इंडोनेशिया
गरुडा इंडोनेशिया (Garuda Indonesia) ही आग्नेय आशियातील इंडोनेशिया देशाची राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनी आहे. १९४९ साली स्थापन करण्यात आलेली ही कंपनी जगातील एक आघाडीची विमानकंपनी मानली जाते. गरुडा इंडोनेशियाचे मुख्यालय जाकार्ताजवळील तांगेरांग येथे असून तिचा मुख्य वाहतूकतळ सोकर्णो–हत्ता आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर आहे. २०१४ पासून गरुडा इंडोनेशिया स्कायटीमचा सदस्य आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:इंडोनेशियामधील विमानवाहतूक कंपन्या वर्ग:स्कायटीम
१९७५ फॉर्म्युला वन हंगाम
वर्ग:फॉर्म्युला वन हंगाम वर्ग:इ.स. १९७५ मधील खेळ वर्ग:रिकामी पाने
जय भीम
जय भीम हे नवयानी बौद्ध आणि आंबेडकरवादी जनतेद्वारे वापरले जाणारे एक अभिवादन शब्द वा वाक्य आहे. ‘जय भीम’चा अर्थ "डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचा विजय असो" असा होय. ‘जय’ म्हणजे ‘विजय’ आणि ‘भीम’ हे ‘डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे नाव आहे. जय भीम हे अभिवादन हे बौद्ध, दलित, आदिवासी, शोषित, पिडित किंवा मागांस समाजातील लोकांसाठी अस्मितेचे व क्रांतिचे प्रतिक बनलेले आहे. हे अभिवादन आपल्या मूळ अर्थाने धार्मिक स्वरूपाचे नसून याला धार्मिक रूपात कधीही मानले गेले नाही. पण जवळजवळ सर्वच भारतीय बौद्ध हे आंबेडकरवादी असल्यामुळे याला भारतीय बौद्ध अनुयायांचा अभिवादन वा प्रतिक शब्द आता मानला जातो. जय भीम हा शब्द डॉ. आंबेडकर व त्यांच्या विचारांप्रती सन्मानाचे प्रतिक म्हणून ओळखला जातो. हे शब्द स्वाभिमान आणि सन्मानाने अभिवाद वा शुभेच्छा आहेत, जे याचा उच्चार करतात त्यांना प्रोत्साहन मिळते. कोट्यवधी भारतीय व्यक्ती, राष्ट्रीय नेते 'जय भीम'चा नारा देतात.
सुरुवात
जगभरातील आंबेडकरवादी एकमेकांना अभिवादन करण्यासाठी आणि बाबासाहेबांबद्दलचा आदर व्यक्त करण्यासाठी “जय भीम” हा शब्द आदराने व अभिमानाने उच्चारतात. ‘जयभीम’ या प्रेरणादायी शब्दाची सुरुवात बाबासाहेबांचे पक्के अनुयायी असलेल्या एल.एन. हरदास यांनी इ.स. १९३५ मध्ये केली होती. सर्वप्रथम २० डिसेंबर १९३९ पासून स्वतः बाबासाहेब ‘‘जय भीम’’ लिहू लागले आणि अभिवादन म्हणूनही जयभीम वापरू लागले तसेच अभिवादनाच्या उत्तरातही ते जयभीम वापरू लागले. जय भीम या अभिवादानाची सुरुवात 'बोले इंडिया जय भीम' या चित्रपटात करण्यात आली आहे. बाबू हरदास यांनी ‘भीम विजय संघा’च्या मदतीने कामगारांना शुभेच्छा दिल्या.
वर्तमान वापर
आज बरेच भारतीय लोक या वाक्यांशाचा वापर आधुनिक भारताचे शिल्पकार डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचा आदरपूर्वक उच्चार व अभिवादन करत आहेत.
बाह्य दुवे
[https://m.youtube.com/watch?v=fmsdTFEky-k जय भिम म्हणजे काय? संभाजी भगत]
संदर्भ
वर्ग:दलित संस्कृती वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी वर्ग:अभिवादने वर्ग:भारतातील अभिवादने
कोलंबो क्रिकेट क्लब मैदान
कोलंबो क्रिकेट क्लब मैदान (CCCG; කොළඹ ක්‍රිකට් සමාජ ක්‍රීඩාංගනය, கொலோம்போ கிரிக்கெட் கிளப் கிரௌண்ட்) हे कोलंबो, श्रीलंका येथील एक बहुउपयोगी मैदान आहे. सध्या ते मुख्यत्वे स्थानिक प्रथम श्रेणी क्रिकेट सामन्यांसाठी आणि दौऱ्यावर आलेल्या संघांच्या सराव सामन्यांसाठी वापरले जाते. मैदानाची प्रेक्षक क्षमता ६,००० इतकी असून येथील पहिला कसोटी सामना १९८४ साली खेळवला गेला. हे जागातील सर्वात लहान मैदानांपैकी एक आहे. कोलंबो क्रिकेट क्लब मैदानावर आजवर तीन कसोटी सामने खेळवले गेले आहेत.
मैदान
कोलंबो क्रिकेट क्लब मैदान हे श्रीलंकेतील सर्वात जुना प्रथम श्रेणी क्रिकेट क्लब, कोलंबो क्रिकेट क्लबचे होम ग्राउंड आहे. मेटलॅंड क्रिसेंट, कोलंबो येथील तीन मैदानांपैकी हे एक आहे. इतर दोन मैदानांमध्ये सिंहलीज स्पोर्ट्स क्लब मैदान आणि नॉनडिस्क्रीप्ट्स क्रिकेट क्लब मैदान ह्यांचा समावेश होतो. श्रीलंकेतील लहान मैदानांपकी हे एक आहे, आणि त्याशिवाय हे जगातील सर्वात लहान कसोटी मैदानांपैकी एक आहे. कोलंबो क्रिकेट क्लब मैदान पूर्वी मेटलॅंड क्रिसेंट मैदान म्हणून ओळखले जात असे.
मैदानातील जास्तीत जास्त जागा मुख्यतः खेळाच्या जागेने व्यापली आहे त्यामुळे सर्व बाजूंना प्रेक्षकांसाठी फारच कमी जागा शिल्लक आहे. मैदानाच्या एका बाजूला धावफलक आणि प्रेस बॉक्स सहीत कॉंक्रीटचा स्टॅंड आहे. ह्या एंडला प्रेस बॉक्स एंड असे नाव आहे. दुसऱ्या बाजूला पॅव्हिलियन एंड आहे तेथे मुख्य पॅव्हिलियन आहे. मैदानावर ६,००० प्रेक्षक बसू शकतात.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:श्रीलंकेतील क्रिकेट मैदाने वर्ग:कोलंबो
ऊर्मिला सिंह
ऊर्मिला सिंह (ऑगस्ट ६, इ.स. १९४६ - ) ह्या भारत देशातील हिमाचल प्रदेश राज्याच्या विद्यमान राज्यपाल आहेत. त्या १९८५ ते २००३ दरम्यान मध्य प्रदेश विधानसभा सदस्य होत्या.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी वर्ग:हिमाचल प्रदेशचे राज्यपाल वर्ग:इ.स. १९४६ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
लळिंग किल्ला
लळिंग किल्ला हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे.
इतिहास
'''किल्ले लळिंग : लळिंग जि. धुळे ( महाराष्ट्र )'''
इ.स.१७५२ मध्ये श्रीमंत सुभेदार मल्हारराव होळकर(प्रथम) व मराठी सैन्याने भालकीच्या युद्धात निजामाचा पराभव केल्यानंतर हा किल्ला होळकर साम्राज्याच्या अंतर्गत आला. त्यामुळे मराठी साम्राज्यात श्रीमंत सुभेदार मल्हारराव होळकरांच्या(प्रथम) अधिपत्याखाली लळिंगचा कारभार चालत असे.हा किल्ला होळकर साम्राज्याच्या अंतर्गत मराठी सत्तेचा अंतहोई पर्यंत म्हणजेच इ.स. १८१८ पर्यंत होता त्यानंतर लळिंग इंग्रजांच्या ताब्यात गेला व संपत्तीच्या प्राप्तीसाठी त्यांनी नासधूस केली. हा किल्ला १३ व्या शतकात फारुकी राजांनी बांधला आहे.
लळिंग हे गाव धुळ्यातून जाणा-या मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक तीनवर वसलेले आहे. त्याचे धुळ्यापासून अंतर नऊ कि.मी., जळगावपासून १०० कि.मी., मालेगावपासून ४० कि.मी. व नाशिकपासून १४६ कि.मी. आहे. लळिंग गावामध्ये काळ्या पाषाणात बांधलेले महादेवाचे एक छोटे मंदिर आहे व त्यामागे एक पाण्याची टाकी आहे. या टाकीच्या खालूनच किल्ल्याकडे जाण्याची वाट चालू होते. स्थानिकांची व विशेषतः मेंढपाळांची येथे नियमित ये-जा असल्याने गडावर जाणारी वाट ही मळलेली आहे. थोडे अंतर चालून गेल्यावर किल्ल्याच्या पाय-यांचे भग्न अवशेष दिसून येतात. पावसाच्या पाण्याच्या रेट्याने ते अस्ताव्यस्त पडले असावेत, असे लक्षात येते. साधारणत: अर्ध्या तासाच्या चढाईनंतर दगडात बनवलेल्या काही पाय-या लागतात. त्या चढून गेले की, समोरच एक थडगे व शेवाळलेले टाके दिसते. येथून डाव्या व उजव्या अशा दोन्ही बाजूंना जाण्यासाठी रस्ते आहेत. डाव्या बाजूचा रस्ता हा फसवा आहे. तो पडझडीमुळे चुकीचा मार्ग दर्शवतो. हा रस्ता तटबंदीच्या बाहेरच्या बाजूने जातो. उजव्या बाजूचा रस्ता खालच्या तटबंदीकडून थेट मुख्य दरवाजाकडे जातो. याच वाटेमध्ये चार-पाच कातळात कोरलेली दालने दिसून येतात. पाणी साठवण्यासाठी वा राहण्यासाठी या गुहांचा वापर होत असावा. सध्या ती पूर्णपणे कोरडी पडली आहेत. मात्र पावसाळी मोसमात त्यात ब-यापैकी पाणी भरले जात असावे.
ही टाकीसदृश गुंफा मागे पडल्यावर आपण चालत या किल्ल्याच्या मुख्य दरवाजापाशी येऊन पोहोचतो. सध्या तो पूर्णपणे भग्न अवस्थेत आहे. दरवाजाच्या उजव्या बाजूला एक व्याघ्रशिल्प कोरलेले दिसते. येथून वर गेल्यावर उजव्या बाजूला गडाची तटबंदी दिसून येते .आपण गडाच्या माथ्यावर पोहोचलेलो असतो. गड पायथ्यापासून चढताना सतत एक सज्जाची कमानीयुक्त भिंत दिसत राहते. ही भिंत याच ठिकाणी दृष्टीस पडते. विटांचा व चुन्याचा वापर करून ती उभी केलेली आहे. समोरच नव्याने ध्वजस्तंभ उभारलेला आहे. त्याच्या पलीकडून मुंबई-आग्रा महामार्ग व धुळे शहराचे दर्शन होते. वातावरण स्वच्छ असताना सोनगीरचा किल्लाही येथून दिसतो.
तटबंदी पाहून पुन्हा प्रवेशद्वारापाशी आल्यावर डाव्या बाजूच्या वाटेने किल्ल्याच्या दुस-या भागाकडे जाता येते. रस्त्यात कातळात तयार केलेली एक पाण्याची टाकी आहे. त्यात उन्हाळ्याच्या ब-याच काळापर्यंत पाणी साठलेले असते. परंतु हे पाणी मात्र पिण्यायोग्य नाही. पुढच्या भागात व किल्ल्याच्या मुख्य पठारावर आणखी काही पाण्याची टाकी कातळात तयार केल्याची दिसतात. पठारावर मध्येच काहीसा उंचवटा आहे. काही ठिकाणी राहत्या घरांचे पडीक अवशेष नजरेस पडतात. या पठाराच्या चहुबाजूंनी तटबंदी बांधलेली आहे. मध्य टेकाडाच्या पोटात काही गुहा खोदलेल्या आहेत. अशा गुहांची संख्या मात्र या किल्ल्यावर बरीच दिसून येते. समोरच एक दारू कोठाराची इमारत दृष्टीस पडते. त्याच्या मागच्या बाजूला पाण्याचा मोठा खंदक व तीन-चार टाकी आहेत. समोरच दुर्गा मातेचे एक छोटेखानी मंदिर आहे. लळिंगच्या किल्ल्यावर कधी राहण्याची वेळ आली तर या मंदिराचा वापर करता येतो. परंतु, येथे केवळ दोनच जण राहू शकतात. समोरील पाण्याच्या टाक्यांना लागून एक कुंड आहे. त्यातही पाणी साठलेले असते. किल्ल्यावर येणारे मेंढपाळ जनावरांना पाणी पाजण्यासाठी या कुंडाचा वापर करतात.
मंदिराच्या मागील बाजूस पुन्हा काही कोरलेल्या गुहा दिसून येतात. या गुहांनी बरीच मोठी जागा व्यापलेली आहे. एका गुहेपाशी एक भुयार आहे. हे भुयार थेट गडाच्या गुप्त दरवाजापाशी येऊन मिळते. या दरवाजापासून खाली कातळात कोरलेले पाण्याचे टाके आहे. खाली उतरल्यावर उजव्या बाजूला एक वाट जाते. वाटेत देवीचे एक पडके मंदिर दिसते. येथूनच लळिंगच्या मुख्य माचीकडे वाट जाते. किल्ल्याच्या मुख्य बुरुजावरूनही ही माची स्पष्ट दिसून येते. माचीवर एक पाण्याचा भव्य तलाव आहे. समोरच एका घुमटीच्या खाली पाण्याची दोन टाकी आहेत. माचीचा परिसर पाहून झाल्यावर दुस-या बाजूची वाट पुन्हा किल्ल्याच्या मुख्य दरवाजाकडे जाते. येथून पुन्हा खाली मार्गस्थ होता येते. लळिंगचा किल्ला समुद्रसपाटीपासून सुमारे १५०० मी. उंच असल्यामुळे तो सर करताना वा उतरताना थकवा कधी जाणवत नाही.
गडावरील पाहण्यासारखी ठिकाणे
प्रवेशद्वार - पायऱ्या चढून गेले की, समोरच एक थडगे व शेवाळलेले टाके दिसते. येथून डाव्या व उजव्या अशा दोन्ही बाजूंना जाण्यासाठी रस्ते आहेत. डाव्या बाजूचा रस्ता हा फसवा आहे. तो पडझडीमुळे चुकीचा मार्ग दर्शवतो. हा रस्ता तटबंदीच्या बाहेरच्या बाजूने जातो. उजव्या बाजूचा रस्ता खालच्या तटबंदीकडून थेट मुख्य दरवाजाकडे जातो. याच वाटेमध्ये चार-पाच कातळात कोरलेली दालने दिसून येतात.
गुहा - पाणी साठवण्यासाठी वा राहण्यासाठी गुहांचा वापर होत असावा. सध्या ती पूर्णपणे कोरडी पडली आहेत. मात्र पावसाळी मोसमात त्यात ब-यापैकी पाणी भरले जात असावे.
व्यघ्रशिल्प - ही टाकीसदृश गुंफा मागे पडल्यावर आपण चालत या किल्ल्याच्या मुख्य दरवाजापाशी येऊन पोहोचतो. सध्या तो पूर्णपणे भग्न अवस्थेत आहे. दरवाजाच्या उजव्या बाजूला एक व्याघ्रशिल्प कोरलेले दिसते.
तटबंधी - येथून वर गेल्यावर उजव्या बाजूला गडाची तटबंदी दिसून येते .आपण गडाच्या माथ्यावर पोहोचलेलो असतो. गड पायथ्यापासून चढताना सतत एक सज्जाची कमानीयुक्त भिंत दिसत राहते. ही भिंत याच ठिकाणी दृष्टीस पडते. विटांचा व चुन्याचा वापर करून ती उभी केलेली आहे.
ध्वजस्तंभ - समोरच नव्याने ध्वजस्तंभ उभारलेला आहे. त्याच्या पलीकडून मुंबई-आग्रा महामार्ग व धुळे शहराचे दर्शन होते. वातावरण स्वच्छ असताना सोनगीरचा किल्लाही येथून दिसतो.
कातळात कोरलेली पाण्याची टाकी - तटबंदी पाहून पुन्हा प्रवेशद्वारापाशी आल्यावर डाव्या बाजूच्या वाटेने किल्ल्याच्या दुस-या भागाकडे जाता येते. रस्त्यात कातळात तयार केलेली एक पाण्याची टाकी आहे. त्यात उन्हाळ्याच्या ब-याच काळापर्यंत पाणी साठलेले असते. परंतु हे पाणी मात्र पिण्यायोग्य नाही. पुढच्या भागात व किल्ल्याच्या मुख्य पठारावर आणखी काही पाण्याची टाकी कातळात तयार केल्याची दिसतात.
पठार - पठारावर मध्येच काहीसा उंचवटा आहे. काही ठिकाणी राहत्या घरांचे पडीक अवशेष नजरेस पडतात. या पठाराच्या चहुबाजूंनी तटबंदी बांधलेली आहे.
गुहा - मध्य टेकाडाच्या पोटात काही गुहा खोदलेल्या आहेत. अशा गुहांची संख्या मात्र या किल्ल्यावर बरीच दिसून येते.
दारूची कोठरं - समोरच एक दारू कोठाराची इमारत दृष्टीस पडते. त्याच्या मागच्या बाजूला पाण्याचा मोठा खंदक व तीन-चार टाकी आहेत.
दुर्गामातेचे मंदिर - समोरच दुर्गा मातेचे एक छोटेखानी मंदिर आहे. लळिंगच्या किल्ल्यावर कधी राहण्याची वेळ आली तर या मंदिराचा वापर करता येतो. परंतु, येथे केवळ दोनच जण राहू शकतात.
भुयार - समोरील पाण्याच्या टाक्यांना लागून एक कुंड आहे. त्यातही पाणी साठलेले असते. किल्ल्यावर येणारे मेंढपाळ जनावरांना पाणी पाजण्यासाठी या कुंडाचा वापर करतात. मंदिराच्या मागील बाजूस पुन्हा काही कोरलेल्या गुहा दिसून येतात. या गुहांनी बरीच मोठी जागा व्यापलेली आहे. एका गुहेपाशी एक भुयार आहे. हे भुयार थेट गडाच्या गुप्त दरवाजापाशी येऊन मिळते. या दरवाजापासून खाली कातळात कोरलेले पाण्याचे टाके आहे. खाली उतरल्यावर उजव्या बाजूला एक वाट जाते. वाटेत देवीचे एक पडके मंदिर दिसते. येथूनच लळिंगच्या मुख्य माचीकडे वाट जाते. किल्ल्याच्या मुख्य बुरुजावरूनही ही माची स्पष्ट दिसून येते.
तलाव - माचीवर एक पाण्याचा भव्य तलाव आहे. समोरच एका घुमटीच्या खाली पाण्याची दोन टाकी आहेत. माचीचा परिसर पाहून झाल्यावर दुस-या बाजूची वाट पुन्हा किल्ल्याच्या मुख्य दरवाजाकडे जाते. येथून पुन्हा खाली मार्गस्थ होता येते. लळिंगचा किल्ला समुद्रसपाटीपासून सुमारे १९४५ फूट उंच असल्यामुळे तो सर करताना वा उतरताना थकवा कधी जाणवत नाही.
गडावरील राहायची सोय
गडावर राहायची सोय नाही.जवळच धुळे शहर आहे तिथे आपली राहायची व्यवस्था होईल.
गडावरील खाण्याची सोय
गडावर जेवणाची सोय नाही.
गडावर जाण्याच्या वाटा
गडावर जाण्यासाठी २ वाटा आहेत पण बरेच पर्यटक जाताना व मुख्य गावातील वाट वापरतात .गडाच्या पायथ्याला  हेमाड़ पंथी महादेव मंदिर आहे त्याचा बाजूने आदिवादी पाड्याजवळून  सरळ आपण गडावर जाऊ शकतात. किल्ले लळींग संवर्धन समितीने अथक प्रयत्न करून शासन दरबारी लढा उभा करून किल्ले वर जाण्यासाठी नवीन पायऱ्याचा मार्ग मंजूर करून घेतला आहे. आता महामार्ग लागूनच नवीन पायऱ्या बनवण्यात आलेला आहेत त्या गडावर घेऊन जातात.
मार्ग
लळिंग हे गाव धुळ्यातून जाणा-या मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक तीनवर वसलेले आहे. त्याचे धुळ्यापासून अंतर नऊ कि.मी., जळगावपासून १०० कि.मी., मालेगावपासून ४० कि.मी. व नाशिकपासून १४६ कि.मी. आहे. लळिंग गावामध्ये काळ्या पाषाणात बांधलेले महादेवाचे एक छोटे मंदिर आहे व त्यामागे एक पाण्याची टाकी आहे. या टाकीच्या खालूनच किल्ल्याकडे जाण्याची वाट चालू होते. स्थानिकांची व विशेषतः मेंढपाळांची येथे नियमित ये-जा असल्याने गडावर जाणारी वाट ही मळलेली आहे. थोडे अंतर चालून गेल्यावर किल्ल्याच्या पाय-यांचे भग्न अवशेष दिसून येतात. पावसाच्या पाण्याच्या रेट्याने ते अस्ताव्यस्त पडले असावेत, असे लक्षात येते. साधारणत: अर्ध्या तासाच्या चढाईनंतर दगडात बनवलेल्या काही पाय-या लागतात. त्या चढून गेले की, समोरच एक थडगे व शेवाळलेले टाके दिसते. येथून डाव्या व उजव्या अशा दोन्ही बाजूंना जाण्यासाठी रस्ते आहेत. डाव्या बाजूचा रस्ता हा फसवा आहे. तो पडझडीमुळे चुकीचा मार्ग दर्शवतो. हा रस्ता तटबंदीच्या बाहेरच्या बाजूने जातो. उजव्या बाजूचा रस्ता खालच्या तटबंदीकडून थेट मुख्य दरवाजाकडे जातो.
जाण्यासाठी लागणारा वेळ
साधारणतः ४५ मिनट ते १ तास
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
ओवळी (भिवंडी)
ओवळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:भिवंडी तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
वाय-फाय
उपयोग
हे तंत्रज्ञान संगणक, नवीन गेम्स (सोनीचे पीएस २ तसेच एक्सबॉक्स आणि डीएस लाईट), एमपी३ एमपी३ प्लेयर्स इत्यादींसाठी वापरले जाते. या द्वारे जालावर मुशाफिरीही करता येते. ॲपल या कंपनीने बाजारात आणलेल्या उत्पादनांमध्ये वायफाय सुविधा असल्याने त्यांचा खप वाढला. आयपॉड व आयफोन वायफायद्वारे जोडता येतात.
मर्यादा
वाय-फाय मुळे इंटरनेट फक्त घरात, ऑफिसमध्ये म्हणजेच ज्या ठिकाणी वाय फायचे राऊटर बसवलेले आहे त्याच ठिकाणी वापरता येते. हवे तिथे वापरता येते असे मोबईलवर असते तसे इंटरनेट कनेक्शन, वाय फायने मिळत नाही..
सुरक्षितता
वाय-फायची जोडणी पासवर्ड शिवाय चालू होत नसल्याने ज्याला पासवर्ड माहीत असेल, तोच ती वापरू शकतो. त्यामुळे ते संपूर्ण सुरक्षित आहे.
हार्डवेर-उपकरणे आणि इतर साधने
जालाची जोडणी (इंटरनेट) वायरलेस करण्यासाठी बी‍एसएनएल, नेटगियरएसस, डी-लिंक इत्यादी कंपन्यांचे राऊटर वापरता येतात.
घरात, ऑफिसमध्ये, किंवा इतर कुठे वाय फाय बसवायचा असेल तर तेथे इंटरनेट सुविधा असावी लागते. त्यासाठी बी.एस.एन.एल., रिलायन्सचे सारख्या टेलिफोन कंपनीचे लँडलाईन कनेक्शन अथवा अेअरटेल ४G, अथवा इतर कोणतीही तशीच सुविधा घेऊन त्याला टीपी लिंक किवा डी लिंक कंपनीचे राउटर बसवतात..
बाह्य दुवे
वर्ग:वाय-फाय वर्ग:दूरसंचार
अरुणाचल प्रदेशमधील जिल्हे
अरुणाचल प्रदेश हा भारतातील उत्तर-पूर्वीय राज्य आहे. २०१८ पासून ह्या राज्यात २५ जिल्हे आहेत.
संदर्भ
* अरुणाचल प्रदेश
२००८ यू.एस. ओपन
पुरूष एकेरी
रॉजर फेडररने अँडी मरेला 6–2, 7–5, 6–2 असे हरवले.
महिला एकेरी
🇺🇸 सेरेना विल्यम्सने येलेना यांकोविचला 6–4, 7–5 असे हरवले.
पुरूष दुहेरी
🇺🇸 बॉब ब्रायन / 🇺🇸 माइक ब्रायननी 🇨🇿 लुकास लूही / 🇮🇳 लिअँडर पेसना 7–6(5), 7–6(10) असे हरवले.
महिला दुहेरी
कारा ब्लॅक / 🇺🇸 लीझेल ह्युबरनी 🇦🇺 समांथा स्टोसर / 🇺🇸 लिसा रेमंडना 6–3, 7–6(6) असे हरवले.
मिश्र दुहेरी
कारा ब्लॅक / 🇮🇳 लिअँडर पेसनी 🇺🇸 लीझेल ह्युबर / जेमी मरेना 7–6(6), 6–4 असे हरवले.
एम. चिन्नास्वामी स्टेडियम, बंगळूर
'''एम. चिन्नास्वामी स्टेडियम' (कन्नड: ಚಿನ್ನಸ್ವಾಮಿ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ ; रोमन लिपी: M. Chinnaswamy Stadium'') हे भारतातील बंगळूर, कर्नाटक स्थित क्रिकेटचे मैदान आहे. नयनरम्य कब्बन पार्क, क्वीन्स रोड, कब्बन आणि उपनगरीय एम्.जी. रोड यांच्या कवेत आणि बंगळूर शहराच्या मध्यभागी वसलेले हे मैदान सुमारे चार दशके जूने आहे. पूर्वी ते कर्नाटक राज्य क्रिकेट असोसिएशन (KSCA) स्टेडियम म्हणून ओळखले जाई. नंतर एम. चिन्नास्वामी यांना श्रद्धांजली म्हणून त्यांचे नाव मैदानाला देण्यात आले. त्यांनी असोसिएशनची चार देशके सेवा केली तसेच ते १९७७ ते १९८० दरम्यान भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळ (BCCI)चे अध्यक्ष सुद्धा होते. ३८,००० आसनक्षमता असलेले हे मैदान नियमित परणे कसोटी सामने, आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने, प्रथम श्रेणी क्रिकेट सामने आणि त्याच बरोबर इतर सांस्कृतिक आणि संगीत कार्यक्रमांचे आयोजन देखील करते. कर्नाटक राज्य क्रिकेट संघ आणि इंडियन प्रीमियर लीग फ्रंचायसी रॉयल चॅलेंजर्स बंगलोर ह्या संघांचे ते होम ग्राउंड आहे. मैदानाचे मालकी हक्क कर्नाटक राज्य सरकारकडे आहेत आणि ते सध्या ९९ वर्षांसाठी KSCAला भाडेतत्त्वावर देण्यात आले आहे. चिन्नास्वामी मैदान हे भारतातील आणि कदाचित जगातील पहिले असे मैदान आहे, जेथे मोठ्या प्रमाणावर वीजेचे उत्पादन करण्यासाठी सौर पॅनेल बसवले गेले. KSCA ने "गो ग्रीन" उपक्रमाअंतर्गत हे पॅनेल बसवले.
इतिहास आणि विकास
कर्नाटक सरकारच्या पुढाकाराने मैदानाची कोनशीला १९६९ मध्ये बसविण्यात आली आणि १९७० मध्ये बांधकाम सुरू करण्यात आले. १९७२-७३ च्या मोसमात मैदान प्रथम प्रथम-श्रेणी सामन्यांसाठी वापरले गेले. आणि वेस्ट इंडीच्या १९७४-७५ मोसमातील दौऱ्यावेळी मैदानाला कसोटी दर्जा मिळाला.
मैदानावर पहिली कसोटी २२ ते २९ नोव्हेंबर १९७४ दरम्यान खेळवली गेली. योगायोगाने, ही वेस्ट इंडीजचा महान फलंदाज व्हिव्हियन रिचर्ड्स आणि गॉर्डन ग्रीनीज यांची पदार्पणाची कसोटी होती. क्लाईव्ह लॉईडच्या नेतृत्वाखालील वेस्ट इंडीजच्या संघाने मन्सूर अली खान पतौडीच्या भारतीय संघाचा २५६ धावांच्या मोठ्या फरकाने दणदणीत पराभव केला. भारतीय संघाने त्यांचा पहिला कसोटी विजय ह्याच मैदानावर १९७६-७७ च्या मोसमात टोनी ग्रेगचा इंग्लिश संघाविरुद्ध नोंदवला. मैदानावरील पहिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना ६ सप्टेंबर १९८२ रोजी खेळवला गेला. भारताने ह्या सामन्यान श्रीलंकेचा सहा गडी राखून पराभव केला.
ह्या मैदानावर १९९६ क्रिकेट विश्वचषक स्पर्धेसाठी पहिल्यांदा प्रकाश दिवे लावले गेले. प्रकाशझोतात खेळवला गेलेला पहिला सामना होता पारंपारिक प्रतिस्पर्धी भारत आणि पाकिस्तान ह्यांच्या दरम्यानचा उपांत्यपुर्व सामना. ९ मार्च १९९६ रोजी खेळवल्या गेलेल्या ह्या सामन्यात भारताने पाकिस्तानवर ३९ धावांनी चित्तथरारक विजय मिळवला. २००७ मध्ये, भारत आणि पाकिस्तान दरम्यान भारताची अवस्था ६१/४ अशी दयनीय झालेली असताना सौरव गांगुली आणि युवराज सिंगने ३०० धावांची भागीदारी करताना अनेक विक्रम मोडीत काढले. दिवसाच्या शेवटी भारताची धावसंख्या ३६५/५ अशी होती, की पूर्ण भारतात पहिल्या दिवसाची ही सर्वोच्च धावसंख्या आहे. ह्या मैदानावरील ही सर्वोच्च भागीदारी आहे. ह्या मैदानावरील, सौरव गांगुलीच्या २३९ धावा ही डावखोऱ्या फलंदाजाची सर्वोच्च धावसंख्या आहे.