cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
पर्यावरणशास्त्र
पर्यावरण शास्त्र हे आंतरविद्याशाखीय क्षेत्र आहे. यामध्ये भौतिक, जैविक आणि माहिती विज्ञान, इकोलॉजी, जीवशास्त्र, भौतिकशास्त्र, रसायनशास्त्र, वनस्पती विज्ञान, प्राणीशास्त्र, खनिज विज्ञान, समुद्रशास्त्र, मृदा विज्ञान, भूविज्ञान आणि भौतिक भूगोल आणि वातावरणीय विज्ञान ह्यांचे समाकलन होते. पर्यावरणाचा अभ्यास करणे आणि पर्यावरणीय समस्यांचे निराकरण करणे हा ह्या विषयाचा उद्देश आहे. प्रबोधनकाळात पर्यावरण विज्ञानहे नैसर्गिक इतिहास आणि वैद्यकीय क्षेत्रातून उदयास आले.[१] आज ते पर्यावरणीय प्रणालींच्या अभ्यासासाठी एकात्मिक, परिमाणात्मक आणि अंतःविषय दृष्टिकोन प्रदान करतात.[२] ह्याच्या अभ्यासाच्या संबंधित क्षेत्रांमध्ये पर्यावरणीय अभ्यास आणि पर्यावरणीय अभियांत्रिकीचा समावेश आहे. पर्यावरणीय अभ्यासामध्ये मानवी संबंध, समाज आणि पर्यावरणाबद्दलची धोरणे समजून घेण्यासाठी अधिक सामाजिक विज्ञान समाविष्ट केले गेले आहे. पर्यावरण अभियांत्रिकी प्रत्येक बाबतीत पर्यावरणाची गुणवत्ता सुधारण्यासाठी डिझाइन आणि तंत्रज्ञानावर लक्ष केंद्रित करते. पर्यावरणीय शास्त्रज्ञ पृथ्वीच्या प्रक्रियेचे आकलन, पर्यायी उर्जा प्रणाल्यांचे मूल्यांकन, प्रदूषण नियंत्रण व शमन, नैसर्गिक संसाधन व्यवस्थापन आणि जागतिक हवामान बदलांचे परिणाम यासारख्या विषयांवर काम करतात. पर्यावरणीय समस्यांमधे भौतिक, रासायनिक आणि जैविक प्रक्रियेचा परस्पर संवाद असतो. पर्यावरणीय शास्त्रज्ञ पर्यावरणाच्या समस्येच्या विश्लेषणासाठी सिस्टम दृष्टिकोन आणतात. प्रभावी पर्यावरण वैज्ञानिकांच्या मुख्य घटकांमध्ये जागा, वेळ संबंध तसेच क्वांटिटेटिव्ह विश्लेषणाशी संबंधित क्षमता समाविष्ट आहे.
संदर्भ
https://en.wikipedia.org/wiki/Environmental_science वर्ग:पर्यावरण वर्ग:पर्यावरणशास्त्र
डांग्या खोकला
डांग्या खोकला हा संसर्गजन्य रोग आहे. बोर्डेटेला पेर्तुसिस नांवाच्या विषाणूमुळे हा रोग होतो. श्वासातून पडणाऱ्या थेंबावाटे हा विषाणू पसरतो, रुग्ण जेव्हा खोकतो किंवा शिंकतो तेव्हा हे थेंब उडतात. नाकातून वाहणा-या पातळ पदार्थाचा स्पर्श झाल्यानेदेखील हा रोग पसरतो.
सिंहली बौद्ध राष्ट्रवाद
सिंहली बौद्ध राष्ट्रवाद ही एक राजकीय विचारसरणी आहे जी श्रीलंकेत बहुतांश सिंहली बहुसंख्य विश्वास प्रणाली असलेल्या थेरवाद बौद्ध धर्मावर जोर देऊन सिंहली संस्कृती आणि वांशिकतेवर लक्ष केंद्रित करते. मुख्यतः ब्रिटीश साम्राज्याने श्रीलंकेच्या वसाहतीच्या काळात सिंहली बौद्ध राष्ट्रवादाच्या स्थापनेला सुरुवात झाली आणि देशाच्या स्वातंत्र्यानंतरच्या काळात ही विचारसरणी अधिकाधिक दृढ झाली.
डांग्या खोकला
लक्षणे
संसर्गानतर सात ते दहा दिवसांत रोग-लक्षणे दिसू लागतात. पहिल्या अवस्थेत सर्दी, पडसे व थोडा ताप असतो. नंतर पाच-सात दिवसांनी दुसरी अवस्था सुरू होते. खोकला येऊ लागतो. प्रथम खोकला कोरडा असतो. पुढे खोकल्याच्या उबळी सुरू होऊन श्वास आत घेताना. 'हुप' असा आवाज येतो. म्हणून यास माकडखोकला असे म्हणतात. उबीच्या शेवटी चिकट कफ पडतो. कधी कधी कफ परत घशात जाऊन तो गिळला जातो. कधी कधी उलटी होते. उबळी दररोज पंधरा वीस अगर जास्तही वेळा येतात. उबळीच्या जोराने चेहरा लाल होतो. नाकातून एखादे वेळी रक्तस्त्राव होतो. कोणाकोणाच्या डोळ्यात रक्त उतरते. अशक्त रोग्याला खोकला झाला तर तो बरा होणे कठीण असते. या विकारात ताप येऊन न्युमोनिया होऊन मूल दगावण्याची शक्यता असते. तिसऱ्या अवस्थेत उबळी कमी होत जाऊन रोगी बरा होतो.
सिंहली बौद्ध राष्ट्रवाद
बाह्य दुवे
वर्ग:श्रीलंकेमध्ये बौद्ध धर्म वर्ग:बौद्ध धर्म आणि राजकारण वर्ग:आशियातील राष्ट्रीय आंदोलने वर्ग:धार्मिक राष्ट्रवाद वर्ग:सिंहली राष्ट्रवाद वर्ग:श्रीलंका
डांग्या खोकला
प्रतिबंध
डांग्या खोकल्याची लस घेण्याची शिफारस सर्व बालकांसाठी केली जाते. ही लस सामान्यतः डीटीपी (घटसर्प, धनुर्वात, आणि डांग्या खोकला) अशी संयुक्तपणे दिली जाते. पूर्वीचे संसर्ग किंवा लसीकरण यांच्यामुळे आयुष्यभर प्रतिकारक्षमता मिळत नाही. तथापि, वयाच्या सहाव्या वर्षानंतर, संसर्गाचा उद्रेक होत नाही तोवर लसीचे बूस्टर डोस देण्याची शिफारस करण्यात येत नाही.
वर्ग:विकिप्रकल्प वैद्यकशास्त्र वर्ग:आरोग्य वर्ग:रोग वर्ग:विषाणूजन्य रोग वर्ग:संसर्गजन्य रोग
सत्ते पे सत्ता
सत्ते पे सत्ता हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये अमिताभ बच्चन यांनी काम केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
भारतीय पंचवार्षिक योजना
१९४७ पासून २०१७ पर्यंत भारतीय अर्थव्यवस्था नियोजन संकल्पनेवर आधारित होती. नियोजन आयोगाने (१९५१-२०१४) आणि एनआयटीआय आयोग (२०१५-२०१७) यांनी विकसित केलेल्या, अंमलात आणलेल्या आणि देखरेखीच्या पंचवार्षिक योजनांच्या माध्यमातून हे पार पाडले गेले. प्रधानमंत्रिपदाचा कार्यकारी अध्यक्ष म्हणून कमिशनकडे नामित उपसभापती असतात, ज्यांचेकडे कॅबिनेट मंत्रीपद असते. मॉन्टेकसिंग अहलुवालिया हे आयोगाचे अंतिम उपाध्यक्ष आहेत (२६ मे २०१४ रोजी राजीनामा). बाराव्या योजनेत मार्च २०१७ मध्ये मुदत पूर्ण झाली. [१] चौथ्या योजनेपूर्वी राज्य संसाधनांचे वाटप पारदर्शक आणि वस्तुनिष्ठ यंत्रणेऐवजी योजनाबद्ध पद्धतींवर आधारित होते, ज्यामुळे गाडगीळ सूत्र १९६९ मध्ये स्वीकारले गेले. तेव्हापासून सूत्रांच्या सुधारित आवृत्त्या राज्याच्या योजनांसाठी केंद्रीय सहाय्य वाटप निश्चित करण्यासाठी वापरल्या जात आहेत. [२] २०१४ मध्ये निवडून आलेल्या नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वात नव्या सरकारने नियोजन आयोगाचे विघटन करण्याची घोषणा केली आणि त्याऐवजी त्याची जागा बदलली. थिंक टँकला एनआयटीआय आयोग म्हणतात (नॅशनल इन्स्टिट्यूट फॉर ट्रान्सफॉर्मिंग इंडियाचे परिवर्णी शब्द). पंचवार्षिक योजना (एफवायपी) केंद्रीयकृत आणि एकात्मिक राष्ट्रीय आर्थिक कार्यक्रम आहेत. जोसेफ स्टालिन यांनी १ 28 २ in मध्ये सोव्हिएत युनियनमध्ये पहिली पंचवार्षिक योजना राबविली. बहुतेक कम्युनिस्ट राज्यांनी आणि अनेक भांडवलदार देशांनी त्यानंतर त्यांना स्वीकारले. चीनने २०० to ते २०१० पर्यंत एफआयपी वापरणे चालू ठेवले आहे. केंद्र सरकारच्या विकासाकडे दुर्लक्ष करण्यासाठी योजना (जीहुआ) ऐवजी मार्गदर्शक (गुइहुआ) नाव देण्यात आले आहे. स्वातंत्र्यानंतर ताबडतोब भारताने पहिले पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांच्या समाजवादी प्रभावाखाली १ in 1१ मध्ये भारताने पहिले एफवायपी सुरू केले. []]
पहिली पंचवार्षिक योजना (१९५१ ते १९५६)
पहिले भारतीय पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांनी भारतीय संसदेसमोर पहिली पंचवार्षिक योजना सादर केली व त्याकडे तातडीने लक्ष देण्याची गरज आहे. पहिली पंचवार्षिक योजना १९५१ मध्ये सुरू करण्यात आली होती जी मुख्यत: प्राथमिक क्षेत्राच्या विकासावर लक्ष केंद्रित करते. पहिली पंचवार्षिक योजना काही सुधारणांसह हॅरोड-डोमर मॉडेलवर आधारित होती. २०६९ कोटी रुपयांचे एकूण नियोजित अर्थसंकल्प (नंतर २३७८ कोटी) सात व्यापक क्षेत्रासाठी देण्यात आले: सिंचन आणि ऊर्जा (२७.२%), कृषी आणि समुदाय विकास (१७.४%), वाहतूक आणि दळणवळण (२४%), उद्योग (८.४%), सामाजिक सेवा (१६.६%), भूमिहीन शेतकऱ्यांचे पुनर्वसन (४.१%) आणि इतर क्षेत्र आणि सेवांसाठी (२.५%). या टप्प्यातील महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे सर्व आर्थिक क्षेत्रातील राज्याची सक्रिय भूमिका. त्यावेळी अशा भूमिकेचे औचित्य सिद्ध केले गेले कारण स्वातंत्र्यानंतर लगेचच भारताला मूलभूत समस्या म्हणजेच भांडवलाची कमतरता व बचत करण्याची कमतरता होती. उद्दिष्टाचा वाढीचा दर वार्षिक सकल उत्पन्नाच्या (जीडीपी) वाढीच्या २.१% होता; निव्वळ वाढीचा दर ३.६% होता, निव्वळ देशांतर्गत उत्पादनात १५% वाढ झाली. पावसाळा चांगला होता आणि तुलनेने जास्त पीक उत्पादन होते, विनिमय साठा वाढवून दरडोई उत्पन्नात वाढ होते आणि त्यात ८% वाढ झाली आहे. जलद लोकसंख्या वाढीमुळे राष्ट्रीय उत्पन्न दरडोई उत्पन्नापेक्षा अधिक वाढली. याच काळात भाकरा, हिराकुड, मेटूर धरण आणि दामोदर खोरे धरणे यासह अनेक पाटबंधारे प्रकल्प सुरू करण्यात आले. जागतिक आरोग्य संघटनेने (डब्ल्यूएचओ) भारत सरकारसमवेत मुलांचे आरोग्य संबोधित केले आणि बालमृत्यू कमी केली, लोकसंख्या वाढीला अप्रत्यक्षरित्या हातभार लावला. १९५६ मध्ये योजना कालावधी संपल्यावर पाच तंत्रज्ञान संस्था म्हणून भारतीय तंत्रज्ञान संस्था (आयआयटी) सुरू केली गेली. विद्यापीठ अनुदान आयोग (यूजीसी) देशातील उच्च शिक्षण मजबूत करण्यासाठी निधीची काळजी घेण्यासाठी आणि उपाययोजना करण्याकरिता स्थापन करण्यात आले. दुसऱ्या पंचवार्षिक योजनेच्या मध्यभागी अस्तित्वात आलेली पाच पोलादी प्रकल्प सुरू करण्यासाठी करारावर स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या. ही योजना सरकारला अर्ध-यशस्वी ठरली.
तिसरी योजना (१९६१ ते १९६६)
तिसऱ्या पंचवार्षिक योजनेत गहू उत्पादनात शेती व सुधारणेवर भर देण्यात आला, परंतु १९६२ च्या छोट्या चीन युद्धाने अर्थव्यवस्थेतील कमकुवतपणा उघडकीस आणून संरक्षण उद्योग व भारतीय सैन्याकडे लक्ष केंद्रित केले. १९६५ ते १९६६ मध्ये पाकिस्तानने भारताशी युद्ध केले. १९६५ मध्ये भीषण दुष्काळही पडला होता. युद्धामुळे महागाई झाली आणि प्राधान्यक्रम किंमती स्थिरतेकडे वळले गेले. धरणाचे बांधकाम चालूच होते. बरीच सिमेंट आणि खताची रोपेही बांधली गेली. पंजाबमध्ये मुबलक गहू उत्पादन सुरू झाले. ग्रामीण भागात अनेक प्राथमिक शाळा सुरू झाल्या. तळागाळातील लोकशाही आणण्याच्या प्रयत्नात पंचायत निवडणुका सुरू झाल्या आणि राज्यांना अधिक विकासाच्या जबाबदाऱ्या देण्यात आल्या. राज्य विद्युत मंडळे व राज्य माध्यमिक शिक्षण मंडळे स्थापन केली गेली. माध्यमिक आणि उच्च शिक्षणासाठी राज्यांना जबाबदार धरले गेले. राज्य रस्ते वाहतूक महामंडळे तयार झाली आणि स्थानिक रस्ते इमारत ही राज्य जबाबदारी बनली. लक्ष्य विकास दर ५.६% होता, परंतु वास्तविक विकास दर २.४% होता.
सुट्टीची योजना (१९६६ ते १९६९)
तिसऱ्या योजनेच्या अपयशी ठरल्यामुळे सरकारला "योजना सुट्टी" जाहीर करण्यास भाग पाडले गेले (१९६६–६७, १९६७-६८ आणि १९६८-६९ पर्यंत). या दरम्यानच्या काळात तीन वार्षिक योजना आखल्या गेल्या. १९६६-६७ दरम्यान पुन्हा दुष्काळाची समस्या निर्माण झाली. शेती, त्यासंबंधित उपक्रम आणि औद्योगिक क्षेत्राला समान प्राधान्य दिले गेले. देशाच्या निर्यातीत वाढ करण्यासाठी भारत सरकारने "रुपयाचे अवमूल्यन" जाहीर केले. योजनेच्या सुट्टीची मुख्य कारणे युद्ध, संसाधनांचा अभाव आणि महागाई वाढ.
चौथी योजना (१९६९ ते १९७४)
यावेळी इंदिरा गांधी पंतप्रधान होत्या. इंदिरा गांधी सरकारने १४ मोठ्या भारतीय बँकांचे राष्ट्रीयकरण केले आणि भारतातील हरित क्रांती प्रगत शेती केली. याव्यतिरिक्त, १९७१चा भारत-पाकिस्तान युद्ध आणि बांगलादेश मुक्ति संग्राम औद्योगिक विकासासाठी राखीव निधी घेतल्यामुळे पूर्व पाकिस्तानमधील (आता बांगलादेश) परिस्थिती बिकट बनली होती. १८ मे,१९७४ रोजी राजस्थानने तिसरा युद्धाची भूमिगत अणुचाचणी (पोखरण-१) देखील केली, अमेरिकेने बंगालच्या उपसागरामध्ये सेव्हन फ्लीटच्या तैनात केल्याच्या उत्तरात. पश्चिम पाकिस्तानवर हल्ला करण्यापासून व युद्धाचा विस्तार करण्यासाठी भारताला इशारा देण्यासाठी हे फ्लीट तैनात केले होते. लक्ष्य विकास दर ५.६% होता, परंतु वास्तविक विकास दर ३.३% होता.
पाचवी योजना (१९७४ ते १९७८)
पाचव्या पंचवार्षिक योजनेत रोजगार, दारिद्र्य निर्मूलन (गरीबी हटाओ) आणि न्याय यावर जोर देण्यात आला. या योजनेत कृषी उत्पादन आणि संरक्षणातील आत्मनिर्भरतेवरही लक्ष केंद्रित केले गेले. १९७८ मध्ये नवनिर्वाचित मोरारजी देसाई सरकारने योजना नाकारली. १९७५ मध्ये विद्युत पुरवठा कायद्यात सुधारणा करण्यात आली, ज्यामुळे केंद्र सरकार वीज निर्मिती व प्रसारात प्रवेश करू शकली.[उद्धरण आवश्यक] वाढती रहदारी सामावून घेण्यासाठी भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग यंत्रणा सुरू केली गेली आणि अनेक रस्ते रुंदीकरण करण्यात आले. पर्यटनाचा विस्तारही झाला. वीस कलमी कार्यक्रम १९७५ मध्ये सुरू करण्यात आला. त्यानंतर १९७४ ते १९७९ पर्यंत हा कार्यक्रम सुरू झाला. मिनिममम नीड्स प्रोग्राम (एमएनपी) पाचव्या पंचवार्षिक योजनेच्या पहिल्या वर्षात (१९७४-७८) सादर केला गेला. काही मूलभूत किमान गरजा पुरविणे आणि त्याद्वारे लोकांचे जीवनमान सुधारणे हा या कार्यक्रमाचा उद्देश आहे. डीपी.धर यांनी तयार केले आणि लाँच केले. लक्ष्य विकास दर ४.४% आणि वास्तविक विकास दर ८.८% होता.
सरकती योजना (१९७८–१९८०)
जनता पक्षाच्या सरकारने पाचव्या पंचवार्षिक योजना नाकारली आणि नवीन सहावी पंचवार्षिक योजना (१९७८-१९८०) आणली. १९८० मध्ये भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस सरकारने पुन्हा ही योजना नाकारली आणि नवीन सहावा योजना तयार करण्यात आला. रोलिंग प्लॅनमध्ये प्रस्तावित केलेल्या तीन प्रकारच्या योजनांचा समावेश होता. पहिली योजना सध्याच्या वर्षासाठी होती ज्यात वार्षिक अर्थसंकल्प होते आणि दुसरी योजना निश्चित संख्येच्या योजनांसाठी होती, ती कदाचित ३ ४ किंवा ५ वर्षे असू शकेल. दुसरी योजना भारतीय अर्थव्यवस्थेच्या गरजेनुसार बदलत राहिली. तिसरी योजना म्हणजे दीर्घ मुदतीसाठी म्हणजेच १०,१५ किंवा २० वर्षांसाठी दृष्टीकोन ठेवण्याची योजना. म्हणून रोलिंग योजनांमध्ये योजना सुरू आणि संपुष्टात येण्यासाठी तारखांचे कोणतेही निर्धारण झाले नाही. रोलिंग योजनांचा मुख्य फायदा असा होता की ते लवचिक होते आणि देशाच्या अर्थव्यवस्थेतील बदलत्या परिस्थितीनुसार लक्ष्ये, व्यायामाचे ऑब्जेक्ट, अंदाज आणि वाटप निश्चित करून निश्चित पंचवार्षिक योजनांच्या कठोरपणावर मात करण्यास सक्षम होते. या योजनेचा मुख्य गैरफायदा असा होता की दरवर्षी लक्ष्यांमध्ये सुधारणा केली गेली तर पाच वर्षांच्या कालावधीत निश्चित केलेली उद्दिष्टे साध्य करणे कठीण झाले आणि ती एक जटिल योजना ठरली. तसेच वारंवार केलेल्या सुधारणांमुळे अर्थव्यवस्थेमध्ये स्थैर्य नसते.
सहावी योजना (१९८०-१९८५)
सहाव्या पंचवार्षिक योजनेत आर्थिक उदारीकरणाची सुरुवात झाली. किंमत नियंत्रणे दूर केली आणि रेशन दुकाने बंद केली गेली. यामुळे अन्नाचे दर वाढले आणि जगण्याची किंमतही वाढली. नेहरूवादी समाजवादाचा हा शेवट होता. शिवारमण समितीच्या शिफारशीनुसार १२ जुलै १९८२ रोजी ग्रामीण भागाच्या विकासासाठी राष्ट्रीय कृषी व ग्रामीण विकास बँक स्थापन करण्यात आले. जास्त लोकसंख्या रोखण्यासाठी कुटुंब नियोजनाचा विस्तारही करण्यात आला. चीनच्या कठोर आणि बंधनकारक एक मुलाच्या धोरणाच्या विरुद्ध भारतीय धोरण बलाच्या [उद्धरणाची आवश्यकता] धमकीवर अवलंबून नव्हते. भारतातील अधिक समृद्ध भागात कमी समृद्ध भागापेक्षा कुटुंब नियोजन वेगाने वेगाने स्वीकारले गेले, ज्यांचा जन्म दर जास्त आहे. या योजनेपासून योजना आयोगाच्या योजनांनुसार सैनिकी पंचवार्षिक योजना विचित्र बनली. सहाव्या पंचवार्षिक योजना ही भारतीय अर्थव्यवस्थेला मोठी यश होती. लक्ष्य विकास दर ५.२% होता आणि वास्तविक विकास दर ५.७% होता. एकमेव पंचवार्षिक योजना जी दोनदा केली गेली. [स्पष्टीकरण आवश्यक]
सातवी योजना (१९८५–१९९०)
सातव्या पंचवार्षिक योजनेचे नेतृत्व काँग्रेस पक्षाने राजीव गांधी यांच्या पंतप्रधानपदी केले. तंत्रज्ञानाची श्रेणीसुधारणा करून उद्योगांची उत्पादकता पातळी सुधारण्यावर या योजनेत भर देण्यात आला. सातव्या पंचवार्षिक योजनेचे मुख्य उद्दीष्टे "सामाजिक न्याय"च्या माध्यमातून वाढणारी आर्थिक उत्पादकता, अन्नधान्याचे उत्पादन आणि रोजगार निर्मितीच्या क्षेत्रात वाढ करणे हे होते. सहाव्या पंचवार्षिक योजनेच्या परिणामी, सातव्या पंचवार्षिक योजनेस आवश्यकतेनुसार आधार देण्यासाठी शेतीत निरंतर वाढ, महागाई दरावरील नियंत्रणे आणि पेमेंट्सचे अनुकूल शिल्लक राहिले. पुढील आर्थिक वाढ. सातव्या योजनेत मोठ्या प्रमाणावर समाजवाद आणि ऊर्जा निर्मितीकडे लक्ष दिले गेले होते. सातव्या पंचवार्षिक योजनेतील जोरदार क्षेत्रे अशी होती: सामाजिक न्याय, दुर्बल लोकांवर होणारे अत्याचार दूर करणे, आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर, शेती विकास, दारिद्र्यविरोधी कार्यक्रम,अन्न,वस्त्र आणि निवारा यांचा पूर्ण पुरवठा, लहान-मोठ्या उत्पादकतेत वाढ मोठ्या प्रमाणात शेतकरी आणि भारत स्वतंत्र अर्थव्यवस्था बनवित आहेत. स्थिर वाढीसाठी प्रयत्नशील असलेल्या १५ वर्षांच्या कालावधीवर आधारित, सातव्या योजनेत सन २००० पर्यंत स्वावलंबी वाढीची पूर्तता करण्यावर लक्ष केंद्रित केले गेले होते. या योजनेत कामगार दलात ३९ दशलक्ष लोकांची वाढ होईल आणि रोजगार वाढण्याची अपेक्षा होती. दर वर्षी ४% दराने. सातव्या पंचवार्षिक योजनेच्या भारतातील काही अपेक्षित निकाल खाली दिले आहेत: देयकेची शिल्लक (अंदाज): निर्यात -३३० अब्ज रु (यूएस $ ४.६ अब्ज डॉलर), आयात - (-) ₹ ५४० अब्ज (यूएस $ ७.६ अब्ज डॉलर), व्यापार शिल्लक - (-) २१० अब्ज (यूएस $ २.९ अब्ज) माल निर्यात (अंदाज):६०६.५३ अब्ज रु(यूएस $ ८.५ अब्ज) माल आयात (अंदाज):९५४.३७ अब्ज रु(यूएस $ १३.४ अब्ज) देय शिल्लक रकमेचे अनुमानः निर्यात - ६०७ अब्ज डॉलर (US $ ८.५ अब्ज डॉलर्स), आयात - (-) ₹ ९५४ अब्ज (यूएस $ १३.४ अब्ज डॉलर), व्यापार शिल्लक- (-) ₹ ३४७ अब्ज (यूएस $ ४.९ अब्ज) सातव्या पंचवार्षिक योजनेत भारताने स्वयंसेवी संस्था आणि सर्वसामान्यांचे बहुमूल्य योगदान देऊन देशात एक स्वावलंबी अर्थव्यवस्था घडविण्याचा प्रयत्न केला. लक्ष्य विकास दर ५.०% होता आणि वास्तविक विकास दर ६.०१% होता. आणि दरडोई उत्पन्नाचा विकास दर ३.७% होता.
वार्षिक योजना (१९९०–९२)
१९९० मध्ये आठव्या योजना लागू होऊ शकल्या नाहीत कारण केंद्राच्या वेगवान बदलत्या आर्थिक परिस्थितीमुळे १९९० –९१ आणि १९९१-९२ या वर्षांना वार्षिक योजना मानले गेले.(१ एप्रिल १९९० ते ३१ मार्च १९९१ आणि १ एप्रिल १९९१ ते ३१ मार्च १९९२) या योजनेचे अध्यक्ष- चंद्रशेखर (जुन १९९१ पर्यंत) नरसिंह राव (जुन १९९१ नंतर) योजनेचे नाव- स्वावलंबन योजना
राजकीय घडामोडी--- १) राजकीय अस्थिरता २) तेलाचे संकट ३) १९९१ चे आर्थिक संकट ४) हर्षद मेहता घोटाळा ५) सेबी ला वैधानिक दर्जा १९९२ मध्ये योजनेतून विकास -- १) रुपयाचे अवमूल्यन २) नवीन औद्योगिक धोरण ३) परकीय व्यापाराच्या चालू खात्यावर दुहेरी विनिमय दर (अखेरीस १९९२-९७ या कालावधीसाठी आठवी योजना तयार केली गेली.)
आठवी योजना (१९९२-१९९७)
१९८९–९१ हा भारतातील आर्थिक अस्थिरतेचा काळ होता आणि म्हणूनच पंचवार्षिक योजना लागू केली गेली नव्हती. १९९० ते १९९२ च्या दरम्यान फक्त वार्षिक योजना होती. १९९१ मध्ये, भारताला परकीय चलन (विदेशी मुद्रा) साठ्यात एक संकटाचा सामना करावा लागला, तेव्हा फक्त १ अब्ज अमेरिकी डॉलरचा साठा शिल्लक होता. अशाप्रकारे, दबावाखाली येऊन देशाने समाजवादी अर्थव्यवस्थेत सुधारणा करण्याचा धोका पत्करला. पी.व्ही.नरसिंहराव हे भारतीय प्रजासत्ताकाचे नववे पंतप्रधान आणि काँग्रेस पक्षाचे प्रमुख होते आणि त्यांनी भारताच्या आधुनिक इतिहासामधील सर्वात महत्त्वाच्या कारभाराचे नेतृत्व केले, एका महत्त्वपूर्ण आर्थिक परिवर्तनाची आणि राष्ट्रीय सुरक्षेवर परिणाम करणारे अनेक घटनांचे निरीक्षण केले. त्यावेळी डॉ.मनमोहन सिंग (नंतर भारताचे पंतप्रधान) यांनी भारतातील मुक्त बाजार सुधारणेची सुरुवात केली ज्यामुळे जवळजवळ दिवाळखोर देशाला काठावरून आणले. ही भारतात उदारीकरण, खासगीकरण आणि जागतिकीकरण (एलपीजी)ची सुरुवात होती. उद्योगांचे आधुनिकीकरण हे आठव्या योजनेचे प्रमुख आकर्षण होते. या योजनेंतर्गत वाढती तूट आणि परकीय कर्ज सुधारण्यासाठी भारतीय अर्थव्यवस्थेची हळूहळू सुरुवात केली गेली. दरम्यान, १ जानेवारी १९९५ रोजी भारत जागतिक व्यापार संघटनेचा सदस्य झाला. लोकसंख्या वाढीवर नियंत्रण ठेवणे, दारिद्र्य कमी करणे, रोजगार निर्मिती, पायाभूत सुविधा मजबूत करणे, संस्थागत इमारत, पर्यटन व्यवस्थापन, मानव संसाधन विकास, पंचायती राजांचा सहभाग,नगर पालिका, स्वयंसेवी संस्था, विकेंद्रीकरण आणि लोकांचा सहभाग. खर्चाच्या २६.६% क्षेत्रासह उर्जेला प्राधान्य दिले गेले. उद्दिष्टाचा वाढीचा दर ५.६% होता आणि वास्तविक विकास दर ६.८% होता. वर्षाकाठी सरासरी ५.६%चे लक्ष्य गाठण्यासाठी सकल देशांतर्गत उत्पादनाच्या २३.२% गुंतवणूकीची आवश्यकता होती. वाढीव भांडवलाचे प्रमाण ४.१ आहे. गुंतवणूकीची बचत देशांतर्गत स्त्रोतांकडून व परकीय स्त्रोतांकडून होते, एकूण देशांतर्गत उत्पादनाच्या २१.६% आणि सकल देशांतर्गत उत्पादनाच्या १.६% परकीय बचतीचा दर.
नववी योजना (१९९७-२००२)
नवव्या पंचवार्षिक योजना भारतीय स्वातंत्र्याच्या ५० वर्षानंतर आली. नवव्या योजनेत अटलबिहारी वाजपेयी हे पंतप्रधान होते. नवव्या योजनेत प्रामुख्याने देशातील सुप्त आणि अन्वेषित आर्थिक क्षमतांचा उपयोग आर्थिक आणि सामाजिक विकासास चालना देण्यासाठी केला गेला. दारिद्र्य संपुष्टात आणण्याच्या प्रयत्नात देशाच्या सामाजिक क्षेत्रात जोरदार पाठबळ देण्यात आले. आठव्या पंचवार्षिक योजनेच्या समाधानकारक अंमलबजावणीमुळे वेगवान विकासाच्या मार्गावर जाण्याची राज्यांची क्षमताही सुनिश्चित झाली. नवव्या पंचवार्षिक योजनेतही देशातील आर्थिक विकास सुनिश्चित करण्यासाठी सार्वजनिक आणि खासगी क्षेत्रातील संयुक्त प्रयत्न झाले. याव्यतिरिक्त, नवव्या पंचवार्षिक योजनेत देशातील ग्रामीण आणि शहरी भागातील सामान्य लोक तसेच सरकारी यंत्रणांनी केलेल्या विकासासाठी योगदान दिले. पुरेशी संसाधनांसह निर्धारित वेळेत उद्दिष्टांची पूर्तता करण्यासाठी नवव्या योजनेत स्पेशल (क्शन प्लॅन (एसएपी)च्या स्वरूपात नवीन अंमलबजावणीच्या उपायांची आखणी केली गेली. एसएपींनी सामाजिक पायाभूत सुविधा, शेती, माहिती तंत्रज्ञान आणि जल धोरणाचे क्षेत्र समाविष्ट केले.
अर्थसंकल्प
नवव्या पंचवार्षिक योजनेत एकूण सार्वजनिक क्षेत्रातील योजना ८५९,२०० कोटी (यूएस $ १२० अब्ज) इतकी होती. नवव्या पंचवार्षिक योजनेतही आठव्या पंचवार्षिक योजनेच्या तुलनेत योजना खर्चाच्या तुलनेत ४८% आणि योजनेच्या खर्चात ३३% वाढ झाली आहे. एकूण खर्चात केंद्राचा वाटा अंदाजे ५७% होता, तर तो राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांसाठी ४३% होता. नवव्या पंचवार्षिक योजनेत जलद आर्थिक वाढ आणि देशातील लोकांचे जीवनमान यांच्यातील संबंध यावर लक्ष केंद्रित केले गेले. या योजनेचे मुख्य लक्ष्य सामाजिक न्याय आणि समतेवर भर देऊन देशात वाढ वाढविणे होते. नवव्या पंचवार्षिक योजनेत देशातील गरीबांच्या विकासासाठी काम करणारी धोरणे सुधारण्याचे उद्दीष्ट साध्य करण्याच्या उद्देशाने वाढीभिमुख धोरणांना एकत्रित करण्यावर महत्त्वपूर्ण महत्त्व दिले आहे. नवव्या योजनेतही समाजात अजूनही प्रचलित असलेल्या ऐतिहासिक असमानता दुरुस्त करण्याचे उद्दीष्ट ठेवले आहे.
उद्दीष्टे
ऐतिहासिक असमानता दूर करणे आणि देशातील आर्थिक वाढ वाढविणे हे नवव्या पंचवार्षिक योजनेचे मुख्य उद्दीष्ट होते. नववी पंचवार्षिक योजना तयार करण्याचे इतर पैलू पुढीलप्रमाणे: लोकसंख्या नियंत्रण शेती व ग्रामीण विकासाला प्राधान्य देऊन रोजगार निर्मिती. दारिद्र्य कमी करणे. गरिबांना अन्न व पाण्याची योग्य उपलब्धता सुनिश्चित करणे. प्राथमिक आरोग्य सेवा सुविधा व इतर मूलभूत गरजांची उपलब्धता. देशातील सर्व मुलांना प्राथमिक शिक्षण. अनुसूचित जाती, अनुसूचित जमाती आणि इतर मागासवर्गीय अशा सामाजिकदृष्ट्या वंचित वर्गाला सक्षम बनविणे. शेतीच्या बाबतीत स्वावलंबन विकसित करणे. स्थिर किंमतींच्या मदतीने अर्थव्यवस्थेच्या विकास दरामध्ये गती.
रणनीती
भारतीय अर्थव्यवस्थेत स्ट्रक्चरल परिवर्तन आणि घडामोडी. देशाच्या अर्थव्यवस्थेतील आव्हानांचा सामना करण्यासाठी नवीन पुढाकार आणि सुधारात्मक चरणांची सुरुवात. वेगवान वाढ सुनिश्चित करण्यासाठी दुर्मिळ स्रोतांचा कार्यक्षम वापर. रोजगार वाढविण्यासाठी सार्वजनिक आणि खाजगी समर्थनांचे संयोजन. स्वावलंबन साध्य करण्यासाठी निर्यातीच्या उच्च दरात वाढ करणे. वीज, दूरसंचार, रेल्वे इत्यादी सेवा प्रदान करणे. देशातील सामाजिकदृष्ट्या वंचित वर्गाला सक्षम बनविण्यासाठी विशेष योजना. विकास प्रक्रियेत पंचायती राज संस्था / संस्था आणि नगर पालिकांचा सहभाग आणि सहभाग.
कामगिरी
नवव्या पंचवार्षिक योजनेत जीडीपी विकास दर ५.४ टक्क्यांच्या तुलनेत ६.५% झाला. ४.२%च्या उद्दिष्टाच्या तुलनेत कृषी उद्योग २.१%च्या दराने वाढला. देशातील औद्योगिक वाढ ४.५% होती जी ३%च्या लक्ष्यापेक्षा जास्त होती. सेवा उद्योगाचा विकास दर ७.८% होता. सरासरी वार्षिक वाढीचा दर ६.७% पर्यंत पोहोचला. देशाच्या सर्वांगीण सामाजिक-आर्थिक विकासासाठी नवीन उपाययोजना करण्यासाठी नवव्या पंचवार्षिक योजनेत भूतकाळातील कमतरता लक्षात आल्या आहेत. तथापि, कोणत्याही देशाच्या सुनियोजित अर्थव्यवस्थेसाठी त्या देशातील सामान्य लोकांसह सरकारी यंत्रणांचा एकत्रित सहभाग असावा. भारताच्या अर्थव्यवस्थेची प्रगती सुनिश्चित करण्यासाठी सार्वजनिक, खाजगी आणि सर्व स्तरातील सरकारचा एकत्रित प्रयत्न आवश्यक आहे. उद्दीष्ट वाढ ७.१% व वास्तविक वाढ ६.८% होती.
दहावी योजना (२००२-२००७)
दहाव्या पंचवार्षिक योजनेची मुख्य उद्दिष्ट्ये:
दर वर्षी ८% जीडीपी वाढ मिळवा.
२००७ पर्यंत दारिद्र्य दरात ५% घट.
कमीतकमी कामगार शक्तीत भर घालण्यासाठी फायदेशीर आणि उच्च-गुणवत्तेचे रोजगार उपलब्ध करून देणे.
२००७ पर्यंत साक्षरता आणि वेतन दरामध्ये असणारी लैंगिक भेद कमीतकमी ५०% कमी केली गेली.
२०-कलमी कार्यक्रम सुरू करण्यात आला.
लक्ष्य वाढ: ८.१% - वाढ साध्यः ७.७%.
दहाव्या योजनेत प्रादेशिक असमानता खाली आणण्यासाठी क्षेत्रीय दृष्टिकोनाऐवजी क्षेत्रीय दृष्टिकोनाचे पालन करणे अपेक्षित होते.
दहाव्या पाच वर्षांसाठी, ४३,८२५ कोटी (६.१ अब्ज अमेरिकन डॉलर) खर्च.
योजनांच्या एकूण योजनेपैकी ९२१,२९१ कोटी (यूएस $ १३० अब्ज) (५७.९%) हे केंद्र सरकारचे आणि ₹ ६९१,००९ कोटी (अमेरिकन $अब्ज डॉलर्स) (४२.१%) राज्य व केंद्रशासित प्रदेशांसाठी होते.
अकरावी योजना (२००७–२०१२)
ते पंतप्रधान म्हणून मनमोहन सिंग यांच्या काळात होते.
२०११-१२ पर्यंत वयोगटातील १–-२– वर्षांच्या उच्च शिक्षणात प्रवेश वाढविण्याचे उद्दीष्ट आहे.
हे दूरदूरचे शिक्षण, औपचारिक, अनौपचारिक, दूरच्या आणि माहिती तंत्रज्ञान संस्था यांचे अभिसरण यावर केंद्रित आहे.
वेगवान आणि समावेशक वाढ (दारिद्र्य कमी).
सामाजिक क्षेत्रावर भर आणि त्यात सेवा देण्यावर भर.
शिक्षण आणि कौशल्य विकासाद्वारे सबलीकरण.
लिंग विषमता कमी.
पर्यावरणीय टिकाव.
कृषी, उद्योग आणि सेवांचा विकास दर अनुक्रमे 4%, 10% आणि 9% पर्यंत वाढविणे.
एकूण प्रजनन दर 2.1 पर्यंत कमी करा.
२०० by पर्यंत सर्वांना शुद्ध पिण्याचे पाणी द्या.
शेतीची वाढ 4% पर्यंत वाढवा.
बारावी योजना (२०१२–२०१७)
मुख्य लेखः १२ वी पंचवार्षिक योजना (भारत)
भारत सरकारच्या बाराव्या पंचवार्षिक योजनेत .2.२% विकास दर साध्य करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे परंतु राष्ट्रीय विकास परिषद (एनडीसी) ने २ December डिसेंबर २०१२ रोजी बाराव्या योजनेसाठी%% विकास दर मंजूर केला. [१२]
ढासळत्या जागतिक परिस्थितीमुळे नियोजन आयोगाचे उपाध्यक्ष मोंटेकसिंग अहलुवालिया म्हणाले आहेत की येत्या पाच वर्षांत सरासरी rate टक्के विकास दर साध्य करणे शक्य नाही. नवी दिल्ली येथे झालेल्या राष्ट्रीय विकास परिषदेच्या बैठकीत योजनेच्या मान्यतेनुसार अंतिम वाढीचे लक्ष्य% टक्के ठेवण्यात आले आहे.
अहोवालिया यांनी राज्य नियोजन मंडळाच्या व विभागांच्या परिषदेच्या वेळी सांगितले की, “[बाराव्या योजनेत] सरासरी% टक्के विचार करणे शक्य नाही. मला असे वाटते की कुठेतरी and ते .5. percent टक्के व्यवहार्य आहेत.” गेल्या वर्षी मंजूर झालेल्या बाराव्या योजनेसाठी आलेल्या पेपरमध्ये वार्षिक सरासरी वाढीच्या 9% दराविषयी बोलण्यात आले.
देशाच्या एनडीसीकडे मान्यता मिळावी म्हणून अंतिम क्रमांक (आर्थिक वाढीचे लक्ष्य) निवडण्यासाठी आयोगाच्या अन्य सदस्यांशी लवकरच त्यांनी आपले मत शेअर करावे असेही त्यांनी संकेत दिले.
12 व्या पंचवार्षिक योजनेत दारिद्र्य 10% कमी करण्याचा सरकारचा मानस आहे. अहलुवालिया म्हणाले, "योजनेच्या कालावधीत टिकाऊ आधारावर दरवर्षी गरीबीच्या अंदाजात 9% घट करण्याचे आमचे लक्ष्य आहे". तत्पूर्वी, राज्य नियोजन मंडळे आणि नियोजन विभागांच्या परिषदेत ते म्हणाले की, अकराव्या योजनेत दारिद्र्य घटण्याचे प्रमाण दुपटीने वाढले. आयोगाने म्हटले आहे की, तेंडुलकर दारिद्र्य रेषेचा वापर करताना २००–-०– ते २०० – -१० दरम्यानच्या पाच वर्षांत कपात करण्याचे प्रमाण दर वर्षी सुमारे १.%% गुण होते, जे १ 199– – -– betweenच्या कालावधीच्या तुलनेत दुप्पट होते. 2004–05 पर्यंत. [13] या योजनेचे उद्दीष्ट देशातील पायाभूत प्रकल्पांच्या सुधारणेकडे आहे ज्यामुळे सर्व प्रकारच्या अडचणी टाळल्या जातील. १२ व्या पंचवार्षिक योजनेत पायाभूत वाढीसाठी १ ट्रिलियन अमेरिकन डॉलर्स इतकी खाजगी गुंतवणूक आकर्षित करण्याच्या उद्देशाने नियोजन आयोगाने सादर केलेल्या कागदपत्रात सरकारच्या अनुदानावरील बोजा कमी होण्यालाही २ टक्क्यांवरून १. 1.5 टक्क्यांची खात्री दिली जाईल. जीडीपीचे (एकूण देशांतर्गत उत्पादन) यूआयडी (युनिक आयडेंटिफिकेशन नंबर) योजनेतील अनुदानाच्या रोख हस्तांतरणासाठी व्यासपीठ म्हणून काम करेल.
बाराव्या पंचवार्षिक योजनेचे उद्दिष्टे अशीः
शाळा नोंदणीतील लिंग व सामाजिक दरी दूर करणे.
उच्च शिक्षण प्रवेश वाढविण्यासाठी.
०-– वर्षे वयोगटातील मुलांमधील कुपोषण कमी करण्यासाठी.
सर्व गावांना वीजपुरवठा करणे.
ग्रामीण भागातील %०% लोकांकडे पिण्याच्या पाण्याचा प्रवेश आहे याची खात्री करण्यासाठी.
दरवर्षी ग्रीन कव्हर 1 दशलक्ष हेक्टरने वाढविणे.
90% कुटुंबांना बँकिंग सेवांमध्ये प्रवेश प्रदान करणे.
फ्यूचरएडिट
नियोजन आयोग विरघळल्यामुळे अर्थव्यवस्थेसाठी यापुढे औपचारिक योजना केल्या जात नाहीत, परंतु पंचवार्षिक संरक्षण योजना अजूनही सुरूच आहेत. नवीनतम 2017–2022 आहे. तेथे कोणतीही पंधरावा पंचवार्षिक योजना असेल. [१]]
फ्रेडरिक मिस्त्राल
फ्रेडरिक मिस्त्राल(जन्म ०८ सप्टेंबर १८३०) (मृत्यू २५मार्च १९१४) यांना इ.स. १९०४ साली साहित्यासाठीचे नोबेल पारितोषिक मिळाले.
वर्ग:फ्रेंच कवी वर्ग:साहित्यातील नोबेल पारितोषिकविजेते‎ वर्ग:इ.स. १८३० मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९१४ मधील मृत्यू वर्ग:ऑकितान कवी वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हेलिओस्टॅट
वर्णन
(मुळ आंग्ल शब्द Heliostat हेलिओ=सूर्य, stat=stationary,स्थिर)या अर्थाच्या अनुषंगाने सौरस्थिर असे यास म्हणता येईल. हे उपकरण सूर्याची भ्रमणगतीची नोंद घेउन त्याप्रमाणे वळते.विशिष्ट उपकरणांना सौर उर्जा व सूर्यप्रकाश पूरविण्यास मदत करते.यात एका आरश्याचा वापर केला असतो.एका निश्चित आंस असलेल्या या उपकरणाच्या मदतीने संपूर्ण दिवस एका स्थिर ग्राहकास वा लक्षास सूर्यप्रकाश पुरविते.
उपयोग
याचा वापर सौर दुर्बिण व सौर उर्जेसाठी करण्यात येतो.सर्वेक्षणात हेलिओट्रोप नावाच्या यासदृष्य असलेल्या उपकरणाचे साहाय्याने, एका विशिष्ट दिशेस सूर्यप्रकाश परावर्तीत करण्यात येतो त्यामुळे पुष्कळ अंतरावरून एखाद्या बिंदुस बघणे सोपे जाते.
वर्ग:सौर उपकरणे
घटसर्प
घटसर्प हा कॉरीनीबॅक्टेरीयम डीप्थेरीया या जीवाणूमुळे होणारा संसर्गजन्य रोग आहे. श्वसन मार्ग (फुफ्फुसे), घसा, तोंड किंवा त्वचेवरील जखम यांना प्रभावित करणारे हे संक्रमण आहे.
प्रतिबंध
वर्ग:विकिप्रकल्प वैद्यकशास्त्र वर्ग:आरोग्य वर्ग:रोग वर्ग:विषाणूजन्य रोग वर्ग:संसर्गजन्य रोग
चाणाखा
चाणाखा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील केळापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:केळापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
दानिलो तुर्सियोस
दानिलो एल्व्हिस तुर्सियोस फुनेझ (मे ८, इ.स. १९७८:सोनाग्वेरा, होन्डुरास - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल खेळलेला खेळाडू आहे. हा मधल्या फळीत किंवा बचावफळीतून खेळत असे.
वर्ग:होन्डुरासचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:इ.स. १९७८ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
रामनगर (इगतपुरी)
रामनगर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील इगतपुरी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:इगतपुरी तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
भारतीय पाणकावळा
'पाणकावळा''' या पक्ष्याला इंग्रजीमध्ये Indian Cormorant किंवा Indian Shag म्हणतात. त्याचे शास्त्रीय नाव (Phalacrocorax fuscicollis).
केकी मूस
कैकुश्रू माणेकजी उर्फ केकी मूस (जन्मः २ ऑक्टोबर, इ.स. १९१२ - मृत्यू: ३१ डिसेंबर, इ.स. १९८९)
मुंबईत जन्मलेले व पुर्व खान्देशातील चाळीसगांव येथे राहिलेले जागतिक कीर्तीचे चित्रकार व छायाचित्रकार होते.
त्यांची "टेबल टॉप फोटोग्राफी" जगप्रसिद्ध आहे. स्थिरचित्रण फोटोग्राफी, व्यंगचित्र फोटोग्राफी आणि फेक्ड फोटोग्राफी अशा विविध प्रकारात केकीने कामे केली. त्याच्या टेबलटॉप फोटोग्राफीच्या प्रकारातील छायाचित्रांना तीनशे राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय पारितोषिके मिळाली.मराठी इंग्रजी, फ्रेंच, जर्मन, हिंदी, गुजराती, उर्दू या भाषा त्याला अवगत होत्या. व्हिन्सेंट व्हॅंगॉंगचं चरित्र केकी मूस याने मराठीत अनुवादित केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय चित्रकार वर्ग:इ.स. १९१२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९८९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
संतसाहित्य कथासंदर्भकोश
उदाहरणार्थ, नामदेवांच्या अभंगांत विदुराच्या कण्या, द्रौपदी वस्त्रहरण, श्रीकृष्णावतार, पूतनावध असे जे उल्लेख आले आहेत,. त्यासंबंधीच्या कथांची उकल कोशामध्ये केली आहे.
एकनाथी भागवत या ग्रंथात पुराणांत आणि भागवतात येणाऱ्या अनेक कथा आहेत. अनेकविध व्यक्तींच्या स्वभावधर्मानुसार त्यांच्या आयुष्यात घडलेल्या निरनिराळ्या प्रसंगांचे महत्त्व स्पष्ट होईल अशा प्रकारे आचार्य यांनी वेगवेगळी कथारहस्ये या कोशात उलगडून दाखविली आहेत.
पारतोळी
पारतोळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील शहापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:शहापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
ॲनालॉग सायन्स फिक्शन अँड फॅक्ट
ॲनालॉग सायन्स फिक्शन ॲण्ड फॅक्ट १९३० पासून विविध नावानी प्रकाशित केलेले एक अमेरिकन विज्ञान कल्पित मासिक आहे. अस्टाउन्डिग स्टोरीज ऑफ सुपर-सायन्स या नावाने पहिला अंक जानेवारी १९३० रोजी विल्यम क्लेटन यांनी प्रकाशित केला आणि हॅरी बेट्स द्वारा संपादित केला गेला. क्लेटन १९३३ मध्ये दिवाळखोर बनले आणि मासिक स्ट्रीट अँड स्मिथला विकले गेले. नवीन संपादक एफ. ओर्लिन ट्रेमिन् होते, ज्याने विज्ञानिक कल्पनारम्य क्षेत्रात मॅगझीनला अग्रगण्य केले. जॅक विलियमसन यांच्या लिजन ओफ स्पेस आणि जॉन डब्ल्यू. कॅम्पबेल यांच्या "ट्वायलाइट" सारख्या सुप्रसिद्ध कथा प्रकाशित केल्या.
वर्ग:नियतकालिके
नांदेड तालुका
नांदेड तालुका हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९७५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
डेरेक हॅरोल्ड रिचर्ड बार्टन
सर डेरेक हॅरोल्ड रिचर्ड बार्टन (८ सप्टेंबर, १९१८ - १६ मार्च, १९९८) हे ब्रिटिश रसायनशास्त्रज्ञ होते. यांना १९६९ चे रसायनशास्त्रासाठीचे नोबेल पारितोषिक देण्यात आले होते.
वर्ग:ब्रिटिश रसायनशास्त्रज्ञ वर्ग:रसायनशास्त्रातील नोबेल पारितोषिकविजेते वर्ग:इ.स. १९१८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९८ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
देश प्रेमी
देश प्रेमी हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये अमिताभ बच्चन यांनी काम केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
ग्लोबल सिस्टम फॉर मोबाइल कम्युनिकेशन
=जीएसएम= जीएसएम (Global System for Mobile Communication किंवा GSM) मूळ (Groupe Spécial Mobile) :  मोबाइल तंत्रज्ञानातील GSM  ही सर्वात प्रसिद्ध असलेल्या दोन पद्धतींतली एक पद्धत आहे. मोबाइल तंत्रज्ञानात जागतिक पातळीवर जवळ जवळ ८०% हिस्सा या तंत्रज्ञानाचा आहे. ही पद्धत मुळात युरोपात सुरू झाली. सध्या जगातील २१२ देश या तंत्राचा वापर करतात. या तंत्रज्ञानामुळे कुठलाही जीएसएम वापरकर्ता कुठल्याही देशात रोमिंग करू शकतो. हे तंत्रज्ञान पूर्णपणे अंकीय संदेशवहन पद्धतीवर आधारित आहे. SMS या सेवेचे श्रेय जीएसएम या तंत्रज्ञानालाच जाते.जीएसएम TDMAचा वापर करतो.
संक्षिप्त इतिहास
युरोपातील CEPT या संस्थेने १९८२ साली 'Groupe Spécial Mobile'  या संकल्पनेची निर्मिती केली. पुढे १९८७ साली तेरा युरोपीय देशांनी एका कराराद्वारे ही पद्धती स्वीकारली आणि त्याच्या विकासाची जबाबदारी ETSI या संस्थेकडे सोपवली. या मानकाचा पहिला मसुदा १९९० साली तयार झाला. याच मसुद्याप्रमाणे १९९१ साली पहिले जीएसएम नेटवर्क फिनलंड या देशात नोकिया आणि सिमेन्स या दोन कंपन्यांनी विकसित केले.
तांत्रिक संकल्पना
GSM हे एक सेल्युलर पद्धतीवर आधारित तंत्रज्ञान आहे. या तंत्रात मोबाइल फोन सर्वात जवळच्या मोबाइल नियंत्रकाकडे राहण्याचा प्रयत्न करतो. त्यामुळे तो पर्यायाने प्रत्येक वेळी सर्वांच्या संपर्कात राहू शकतो. या बाबी प्रत्यक्षात येण्यासाठी विद्युत्‌-चुंबकीय लहरींचा सुयोग्य वापर केला जातो. GSM तंत्रज्ञान हे पूर्णपणे TDMA म्हणजेच काल विभाजन पद्धतीवर अवलंबून आहे. ह्या तंत्राची संरचना बाजूला दर्शविल्याप्रमाणे आहे. अशाप्रकारे GSM तंत्रज्ञानात खाली दिल्याप्रमाणे मुख्य भाग पडतात.
वर्ग:मोबाईल फोन कार्यप्रणाली
عالمی نظام برائے محمول ابلاغیات
चाणई
चाणई हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील केळापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
आरणी लोकसभा मतदारसंघ
खासदार
वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ
चाणई
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
हंगेरी राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
हंगेरी फुटबॉल संघ हा हंगेरी देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे.
बाह्य दुवे
फु
मोहनदास गांधी हायस्कूल, राजकोट
मोहनदास गांधी हायस्कूल ही राजकोटमधील एक शाळा आहे. देशवासीयांना ब्रिटिशांविरुद्ध लढा उभारण्याचा विचार देणाऱ्या महात्मा गांधी यांची जडणघडण ज्या शाळेत झाली ती ही शाळा होय. गांधी ज्यावर्षी या शाळेत होते तेव्हा या शाळेचे नाव आल्फ्रेड हायस्कूल होते, आणि त्याही पूर्वी राजकोट हायस्कूल. महात्मा गांधी या शाळेतून सन १८८७मध्ये वयाच्या १८व्या वर्षी मॅट्रिक होऊन बाहेर पडले.
स्थापना आणि नामबदल
या राजकोट शाळेची स्थापना १७ ओक्टोबर १८५३ रोजी झाली. काठेवाडमधील त्यावेळची ती पहिलीच इंग्रजी माध्यमाची शाळा होती. शाळेची सध्याची गॉथिक शैलीतील इमारत १८७५ साली जुनागडच्या नबाबाने बांधली आहे. पुढे या शाळेला इडनबर्गचे ड्यूक आल्फ्रेड यांचे नाव देण्यात आले. १९४७ सालानंतर या शाळेचे नाव मोहनदास गांधी हायस्कूल झाले आणि शाळा गुजराथी माध्यमाची झाली.
शाळा इतिहासजमा होणार
ही मोहनदास गांधी हायस्कूल बंद करून तिचे रूपांतर संग्रहालयात करावे असा ठराव राजकोट महापालिकेचा प्रस्ताव गुजरात सरकारने २०१६ सालीच मंजूर केला आहे. लवकरच ही शाळा इतिहासजमा होईल.
वर्ग:महात्मा गांधी वर्ग:राजकोट
. वर्ग:महात्मा गांधी यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
साकुर (इगतपुरी)
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:इगतपुरी तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
अमादो ग्वेव्हारा
बाह्य दुवे
वर्ग:होन्डुरासचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
एमिलियो इझाग्विरे
वर्ग:होन्डुरासचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पोप सर्जियस पहिला
पोप सर्जियस पहिला तथा संत सर्जियस (इ.स. ६५०:पालेर्मो, सिसिली - सप्टेंबर ८, इ.स. ७०१:रोम, इटली) हा डिसेंबर १५, इ.स. ६८७ पासून मृत्यूपर्यंत पोपपदी होता.
सर्जियस ०१ वर्ग:इ.स. ६५० मधील जन्म वर्ग:इ.स. ७०१ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख सर्जियस ०१
वरठी
वरठी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या भंडारा जिल्ह्यातील भंडारा - तुमसर राज्य महामार्गावर वसलेले एक गाव आहे.या गावालगतच नागपूर ते कलकत्ता रेल्वे मार्गावरील 'भंडारा रोड' हे रेल्वे स्थानक आहे त्यामुळे हे ठिकाण भंडारा रोड म्हणूनही ओळखले जाते. भंडारा हे गाव व जिल्ह्याचे ठिकाण या गावापासून दक्षिणेस सुमारे ११ कि.मी. अंतरावर आहे.
वर्ग:भंडारा जिल्ह्यातील गावे
हेर्मान स्टॉडिंगर
स्टॉडिंगर, हेर्मान वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:इ.स. १८८१ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९६५ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हान्से
हान्से किंवा हान्सेयाटिक लीग हा मध्ययुगातील युरोपीय व्यापारी गटांचे संधान होते. हे संधान आपल्या सदस्यांच्या तांड्यांचे, ते जाणाऱ्या रस्त्यांचे तसेच त्यांच्याशी व्यापार करणाऱ्या शहरांचे रक्षण करीत. हे साधारण इ.स.च्या १३व्या शतकापासून १७व्या शतकापर्यंत अस्तित्वात होते.
वर्ग:हॅन्सियाटिक लीग
बांगलादेश क्रिकेट संघाचा श्रीलंका दौरा, २०१६-१७
बांगलादेश क्रिकेट संघाने मार्च-एप्रिल २०१७ दरम्यान श्रीलंका दौरा केला. दौऱ्यावर २-कसोटी, ३-एकदिवसीय आणि २-आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामन्यांची मालिका खेळवली गेली. दौऱ्यावरील दुसरा कसोटी सामना हा बांगलादेशचा १००वा कसोटी सामना होता. दौऱ्यावर कसोटी मालिकेआधी दोन-दिवसीय आणि एकदिवसीय मालिकेआधी एक-दिवसीय सराव सामना खेळवण्यात आला. कसोटी मालिका, बांगलादेशचे राष्ट्रपिता बंगबंधू शेख मुजिबुर रहमान ह्यांच्या सन्मानार्थ जॉय बांगला चषकासाठी खेळवण्यात आली.
मालिकेआधी, श्रीलंकेचा कर्णधार ॲंजेलो मॅथ्यूजला हॅमस्ट्रींगच्या दुखापतीमुळे वळण्यात आले. त्याच्या ऐवजी रंगना हेराथची कर्णधार म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. एकदिवसीय आणि टी२० मालिकेसाठी मॅथ्यूज तंदुरुस्त होऊ न शकल्याने उपुल तरंगाकडे दोन्ही मालिकांचे कर्णधारपद सोपविण्यात आले.
बांगलादेशने दुसऱ्या कसोटीमध्ये ४ गडी राखून विजय मिळविला आणि कसोटी मालिका १-१ अशी बरोबरीत सुटली,. हा बांगलादेशचा श्रीलंकेविरुद्ध पहिला कसोटी विजय. हा त्यांचा एकूण नववा आणि परदेशातील चवथा कसोटी विजय. तीन पैकी दुसरा सामना पावसामुळे रद्द झाला, त्यामुळे एकदिवसीय मालिका १-१ अशी बरोबरीत सुटली. टी२० मालिकासुद्धा १-१ अशी बरोबरीत सुटली.
तिसऱ्या सामन्यात षटकांची गती कमी राखल्याने एकदिवसीय मालिकेनंतर, बांगलादेशचा कर्णधार, मशरफे मोर्तझाला एका सामन्यासाठी निलंबित केले गेले. त्यामुळे मे २०१७ मधील, २०१७ आयर्लंड त्रिकोणी मालिकेच्या बांगलादेशच्या पहिल्या सामन्यात तो खेळू शकणार नाही. पहिल्या टी२० मालिकेच्या नाणेफेकी आधी, मशरफेने, मालिकेनंतर आंतरराष्ट्रीय टी२० मधून निवृत्त होत असल्याची घोषणा केली.
बाह्यदुवे
वर्ग:इ.स. २०१७ मधील खेळ वर्ग:इ.स. २०१७ मधील क्रिकेट वर्ग:श्रीलंकेमधील क्रिकेट वर्ग:बांगलादेशमधील क्रिकेट २०१६-१७ श्रीलंका बांगलादेश
ह्युगो चावेझ
ह्युगो रफायेल चावेझ फ्रियास (जुलै २८, इ.स. १९५४ - मार्च ५, इ.स. २०१३) हे वेनेझुएलाचे राष्ट्राध्यक्ष होते. १९९९ पासून राष्ट्रपती पदावर विराजमान झालेले चावेझ हे एक अत्यंत लोकप्रिय नेते होते. 'क्रांतिकारी बोलिवरियन चळवळ- २००' या राजकिय आणि सामाजिक चळवळीतून १९९७ साली स्थापन झालेल्या 'पाचवी लोकशाही चळवळ' या राजकिय पक्षाचे चावेझ एक मुख्य नेते होते. २००७ मध्ये तो पक्ष 'वेनेझुएला संयुक्त समाजवादी पक्षात' विलीन झाला आणि त्या पक्षाच्या नेतेपदी विराजमान झाले. १९ व्या शतकातील वेनेझुएलातील लष्करी अधिकारी आणि स्वातंत्र्यासाठी झटलेल्या सिमॉन बोलिवर यांच्यापासून प्रेरणा घेऊन सुरू झालेली बोलिवरियन चळवळ आणि २१ व्या शतकातील समाजवाद यांची सांगड घालून अनेक सामाजिक सुधारणा त्यांनी देशभरात राबवल्या. या सुधारणांच्या अंतर्गत संविधानातल्या सुधारणा, नागरी प्रशासन संस्थांमध्ये जनतेचा सक्रिय सहभाग, अनेक महत्त्वाच्या व्यवसायांचे राष्ट्रीयीकरण, स्वास्थ्य आणि शिक्षण विभागातील सुधारणा आणि गरिब जनतेचे सुधारलेले जीवनमान अशा गोष्टिंचा समावेश आहे. चावेझ हे लोकशाही समाजवादी विचारसरणीचे व लॅटिन अमेरिकेच्या एकत्रीकरणाचे पुरस्कर्ते होते. चावेझ जागतिकीकरण, अमेरिका व नवमुक्ततावादाचा निंदक आहे..
सामान्य कष्टकरी कुटुंबात जन्मलेल्या चावेझ यांनी आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात लष्करी अधिकारी म्हणून केली. वेनेझुएलामधील राजकिय अनास्थेला कंटाळून त्यांनी गुप्तपणे 'क्रांतिकारी बोलिवरियन चळवळ- २००'ची सुरुवात केली. ८० च्या दशकाच्या अखेरीस त्यांनी सरकार उलथवून लावण्याच्या प्रयत्नांना वेग दिला. १९९२ मध्ये कारलोस आन्द्रेस पेरेझ यांच्या नेतृत्वाखाली असलेले 'लोकशाही चळवळ' सरकार उलथवून लावण्याचा लष्करी कट त्यांनी आखला. पण हा कट अपयशी ठरला आणि त्यांची दोन वर्षांसाठी रवानगी तुरुंगात झाली. तुरुंगातून बाहेर आल्यावर त्यांनी समाजवादी विचारसरणीच्या 'पाचवी लोकशाही चळवळ' या राजकिय पक्षाची स्थापना केली आणि पुढे १९९८ मध्ये चावेझ वेनेझुएलाचे राष्ट्रपती म्हणून निवडून आले.
राष्ट्रपती पदावर निवडून गेल्यावर त्यांनी समाजातील दुर्बल घटकांना अधिक अधिकार मिळवून दिले. देशाच्या सरकारी संरचनेत अनेक महत्त्वाचे बदल घडवून आणले. २००० मध्ये पुन्हा राष्ट्रपती म्हणून निवडून आलेल्या चावेझ यांनी सहकार चळवळीचा देशात पाया घातला. भूसंपादन आणि जमिनींच्या पुनर्जिवीकरणांची सुरुवात केली. अनेक महत्त्वाच्या उद्योगधंद्यांचे त्यांनी राष्ट्रीयीकरण केले.२००६ मध्ये ६०%हून अधिक मताधिक्याने त्यांनी आपला विजय नोंदवला. ७ ऑक्टोबर २०१२ रोजी हेनरिक कॅप्रिलेस यांचा पराभव करून चावेझ चौथ्यांदा राष्ट्रपती म्हणून निवडून आले.
संदर्भ व नोंदी
चावेझ, ह्युगो वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१३ मधील मृत्यू
ड्रम
ड्रम हे एक प्रकारचे नादवाद्य आहे. हे वाद्य विशेषतः पाश्चात्य संगीतात जास्त वापरले जाते.
वर्ग:वाद्ये
गिटार
गिटार हे तारा छेडून वाजवायचे एक तंतुवाद्य आहे. गिटारास मुख्य अंग म्हणून एक पोकळ खोके, त्याला जोडलेली एक लांब मान व मानेवर लावलेल्या सहा किंवा अधिक तारा असतात. गिटारांची मुख्यांगे असलेली खोकी नाना प्रकारांच्या लाकडापासून बनवली जातात. गिटाराच्या तारा पूर्वी प्राण्यांची आतड्यांपासून बनवत असत; मात्र आता नायलॉन किंवा पोलादी तारा वापरल्या जातात. गिटारांचे दोन प्रमुख प्रकार असतात : अकूस्टिक व इलेक्ट्रिक. by Ashish Dilip Landge हे वाद्य बोटांनी तारा छेडून वाजविले जाते. स्पेनमध्ये या वाद्याचा उत्कर्ष झाला. १८३० च्या सुमारास याचा भरपूर प्रसार झाला होता. शास्त्रीय संगीतासाठी गिटारचा यशस्वी वापर करण्याचे श्रेय फ्रॅन्सिस्को सोर आणि तरेगा यांच्याकडे जाते. विसाव्या शतकात सेगोविआ या कलावंताने या वाद्याचा प्रवेश संगीताच्या सभागृहात करून दिला व संगीतरचनाकारही या वाद्यासाठी रचना करू लागल्याने या वाद्याचे पुनरुज्जीवन झाले. ज्यूलिअन ब्रीम, जॉन विल्यम्स, कार्लोस माँतोया, ख्रिस्तोफर पार्केनिंग यांच्यामुळे आज या वाद्याचा दर्जा वाढला आहे. जॅझ संगीतात निपुण गिटारवादक म्हणून चार्ली ख्रिश्चन, जांगो राईनहार्ट, चार्ली बर्ड, वेस मंगमरी इत्यादींचा उल्लेख करता येईल.
बाह्य दुवे
वर्ग:तंतुवाद्ये
देवनगर
देवनगर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील खानापूर (विटा) तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:खानापूर (विटा) तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
पाषाणे
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:शहापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
इ.स. २००२ मधील चित्रपट
2002-release films
वर्ग:प्रदर्शन वर्षानुसार चित्रपट वर्ग:इ.स. २००२ मधील चित्रपट
आरसा
आरसा ही एक अशी वस्तू आहे जी प्रकाश प्रतिबिंब अशा प्रकारे प्रतिबिंबित करते की काही प्रकाश तरंगलांबीच्या घटनेच्या प्रकाशात, प्रतिबिंबित प्रकाश मूळ प्रकाशाच्या बऱ्याच किंवा बहुतेक सविस्तर भौतिक वैशिष्ट्ये जपून ठेवतो, ज्याला विशिष्ट प्रतिबिंब म्हणतात.हे इतर प्रकाश परावर्तित वस्तूंपेक्षा भिन्न आहे जे ते सपाट पांढऱ्या रंगासारख्या रंग आणि विखुरलेल्या प्रतिबिंबित प्रकाशाशिवाय इतर मूळ तरंग संकेताचे बरेचसे जतन करीत नाहीत.
आरसा ही किमान एक परावर्तनशील पृष्ठभाग असलेली चमकदार वस्तू असते. सपाट आरसा हा सपाट पृष्ठभाग असलेला आरश्याचा प्रकार सर्वज्ञात आहे. याशिवाय प्रतिमा छोटी किंवा मोठी करायला अंतर्वक्र किंवा बहिर्वक्र आरसेदेखील वापरले जातात.
आरसा एक प्रकाशीय युक्ति आहे जो प्रकाशाच्या परावर्तन सिद्धान्त वर काम करताे. याला हिंदीत दर्पण किंवा आइना म्हणतात.
आरसा याचे प्रकार आरसाचे मुख्यतः तीन प्रकार आहेत :
समतल दर्पण (plain mirror) उत्तल दर्पण (convex mirror) अवतल दर्पण (concave mirror) परवलीय दर्पण(parabolic mirror) आरस्याचे उपयोग आपले प्रतिबिंब पाहण्यासाठी(प्रायः समतल आरसा) गाडीत - मागून येणाऱ्या दुसऱ्या गाड्यांना पाहण्यासाठी (उत्तल दर्पण) प्रकाशीय यंत्रात (दूरदर्शी, सूक्ष्मदर्शी इत्यादी) मध्ये प्रकाशला एका बिन्दु वर केन्द्रित करण्यासाठी
बाह्य दुवे
आरसा हा भांग करण्यासाठी वापरला जातो.  वर्ग:प्रकाशविज्ञान वर्ग:भौतिकशास्त्र
राणी पद्मिनी
राणी पद्मिनी ऊर्फ पद्मावती ही चित्तोडगढ राज्याची राणी व राजा रतनसिंह याची पत्‍नी होती, असे सांगितले जाते. . मलिक मोहम्मद जायसी याने इ.स. १५४०च्या सुमारास तिच्यावर अवधी भाषेत पद्मावत नावाचे महाकाव्य लिहिले होते. या महाकाव्याने पद्मावती नावाच्या काल्पनिक पात्राला जन्म दिला. पद्मावतीचे नाव इतिहासात सापडत नाही.
उपलब्ध दंतकथेप्रमाणे राणी पद्मावतीची कहाणी पुढीलप्रमाणे आहे.
सुलतानी परंपरेप्रमाणे आपला काका, सासरा आणि दिल्लीच्या गादीवरील खिलजी राजवंशाचा संस्थापक असणाऱ्या जलालुद्दिन खिलजीचा कपटाने आणि अतिशय क्रूरपणे खून करून, त्याचे मुंडके भाल्याच्या टोकात खूपसून पूर्ण सैन्यातून मिरवून, त्यानंतर आपले भाऊ व साल्यांचे मुडदे पाडून २१ ऑक्टोबर १२९५ रोजी अल्लाउद्दीन खिलजी दिल्लीश्वर झाला. सत्तेसाठीचा रक्तपात आटोपून अल्लाउद्दीनने भारतातील इतर राज्यांवर आक्रमण करून लूट मिळवण्याचे सत्र सुरू केले. चित्तोड(इ.स.१३०३), गुजराथ (१३०४), रणथंबोर(१३०५), माळवा(१३०५), सिवाना(१३०८), देवगिरी(१३०९), वरंगळ (१३१०), जालोर(१३११), द्वारसमुद्र(??, १३११) आदि राज्यांवर आक्रमणे करून अल्लाउद्दीनने परमार, वाघेला, चामहान(चौहान), यादव, काकाटीय, होयसाळ, पांड्य आदि साम्राज्ये उद्ध्वस्त केली. हजारोंचा नरसंहार केला, लाखोंचे धर्मपरिवर्तन केले, कोट्यवधींचीया संपत्ती व हत्ती-घोड्यांची लूट केली आणि अगणित हिंदुसतानी माताभगिनींचा शीलभंग करून त्यांना आपल्या जनानखान्यात भरती केले वा बाजारात विकण्यास्तव गुलाम बनवून नेले. इतिहासकारांच्या लेखण्यांना लिहितानाही लाज वाटेल इतके रानटी व सैतानी अत्याचार अल्लाउद्दीन व त्याच्या सैनिकांनी केले.
अल्लाउद्दीन दिल्लीच्या गादीवर असतांना मेवाडात रावळ वंशाचा राणा रतनसिंह गादीवर होता व चित्तोडगड ही त्याची राजधानी होती.आणि रतिप्रमाणे अद्भूत,आरसपानी अशा लावण्याची खाण असलेली पद्मिनी मेवाडची महाराणी होती. सिंहली(श्रीलंकेचा ?) राजा गंधर्वसेन व राणी चंपावतीची रुपगर्विता राजकन्या असणारी पद्मिनी लहानपणापासून युद्धकौशल्यात निपुण होती. तिच्या स्वयंवराचा पण असा होता की जो कोणी तिने निवडलेल्या सैनिकाला लढाईत हरवेल, त्याच्याच गळ्यात ती वरमाला घालेल.आणि असे म्हणतात की तो सैनिक म्हणजे स्वतः पद्मिनीच असे. तर असा पण जिंकून राणा रतनसिंहाने पद्मिनीला वरले. रतनसिंह आपल्या प्रजाहितदक्ष राज्यकारभारासाठी आणि पद्मिनी आपल्या रूपासाठी त्याकाळी जगविख्यात होते.