cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
रामायण
अध्यात्म रामायण
ज्याप्रमाणे सीता स्वयंवर आख्यान या रामायणात नाही त्याप्रमाणे प्रसिद्ध अशा लक्ष्मणरेषेचा उल्लेखही यामध्ये नाही. मारीचाने कांचनमृगाचे रूप घेऊन सीतेला मोहित केल्यावर श्रीराम त्याच्यामागे जातात, त्यावेळी श्रीरामांचा आवाज ऐकून सीता लक्ष्मणाला रामाच्या रक्षणासाठी जायला सांगते. त्यावेळी तिच्याच रक्षणाचा विचार करून लक्ष्मण जायला तयार होत नाही. सीतेच्या आग्रहाखातर तो जातो, पण जाण्यापूर्वी लक्ष्मण एक रेषा काढतो वा कोणीही आले तरी ही रेषा ओलांडू नकोस असेही बजावतो. अध्यात्म रामायणातील सीता लक्ष्मणाचा अपमान करून त्याचा धिक्कार करते आणि त्यामुळे काहीसा चिडलेला लक्ष्मण तिला तसेच सोडून रामाच्या मदतीला निघून जातो असा कथाभाग आहे.
. या रामायणात गंधर्वाने केलेली रामस्तुती वैशिष्टपूर्ण आहे.- रामाचा देह म्हणजे ब्रह्मांड. पाताळ हे त्याचे तळवे, आकाश ही त्याची नाभी, अग्नी हे त्याचे मुख, सूर्य हे डोळे, चंद्र हे मन, यम ह्या त्याच्या दाढा, नक्षत्रे त्याचे दात, दिवस वा रात्र म्हणजे त्याच्या डोळ्यांची उघडझाप असे म्हणून श्रीराम हे सर्वव्यापी तत्त्व आहे असे म्हटले आहे. या रामायणाच्या शेवटी भगवान शंकर म्हणतात-
अहं भवन्नाम गृणान्कृतार्थो वसामि काश्यामनिशं भवान्या |
मुमूर्षमाणस्य विमुक्तये S हं दिशामि मंत्रं तव रामनाम ||
मी (महादेव) तुझाच जप करीत काशीतच निवास करतो. मरणासन्न प्राण्याला मुक्तीसाठी तुझ्याच नावाचा उपदेश करतो.
रामायणाचा विश्वव्यापी प्रभाव
रामायण आणि महाभारत ही महाकाव्ये भारतीय संस्कृतीचे दोन शाश्वत आधार स्तंभ आहेत. सांस्कृतिक जीवनाच्या वाटचालीत, पडझडीत आजही मार्गदर्शन करणारे दीपस्तंभ आहेत. रामायण, महाभारत या ग्रंथांतील तत्त्वज्ञानाने भारतीय संस्कृतीला नीतिमूल्यांचे, जीवनाच्या शाश्वत मूल्यांचे अधिष्ठान मिळाले. त्यातील महन्मंगल चारित्र्याच्या गुण संस्कारामुळे येथील समाजमनाचे पोषण झाले. विकसन झाले. आसेतु हिमाचलपसरलेल्या या देशात सांस्कृतिक एकता निर्माण होऊ शकली. त्याच एकात्मतेच्या जोरावर ही संस्कृती अनेक भीषण आघात व इतिहासातील आक्रमणे पचवू शकली.
भारतीय संस्कृतीची प्रसरणशीलता विलक्षण आहे. येथील पूर्वज जीवनाचे, संस्कृतीचे उच्च तत्त्वज्ञान घेऊन संपूर्ण जगात पसरले. कोणत्याही प्रकारची जुलूम-जबरदस्ती, हिसाचार न करता त्यांनी आपला सांस्कृतिक प्रभाव निर्माण केला. त्याची साक्ष आज जे संशोधने होत आहेत, साहित्याचा अभ्यास होतो आहे, त्यातील भावधारा शोधण्याचा, तिचा उगम शोधण्याचा, संशोधक प्रयत्‍न करीत आहेत यावरून पटते आहे. जगाच्या निरनिराळ्या भागांत होत असलेल्या उत्खननांतून डोकावणारी भारतीय देव-देवतांची मंदिरे, त्यांच्या साहित्यातून निर्माण झालेल्या कथा व त्यातील उल्लेख आपल्या या सांस्कृतिक अधिराज्याच्या खुणा दर्शवितात.
सायबेरिया
सायबेरिया हा आशियाच्या अति उत्तरेला असलेला देशआहे. त्यालाच प्राचीन भारतीय साहित्यात ‘शिबिर देश' म्हणून उल्लेखिला जात असे. हा प्रदेश हिमाच्छादित आहे. त्याठिकाणी मंगोलियाच्या क्षेत्रात, तसेच रशियामधून वाहणाऱ्या ‘व्होल्गा' नदीच्या किनाऱ्यावर भगवान प्रभू रामचंद्रांचे चरित्र ऐकविले जात असे. तेथे इ. स. ११८२ ते १२५१ मध्ये ‘कुबलाईखान' नावाचा सम्राट होता. त्याचे गुरू पंडित ‘आनंदध्वज' होते. त्यांनी ‘एर्देनियन-सांङ्ग-सुबाशिदि' नावाचा ग्रंथ लिहिला. त्यातील ‘एर्देनि' हे रत्‍नाचे व ‘सुबाशिदि' हे सुभाषिताचे मंगोलियन भाषारूप होय. त्याचे सरळ भाषांतर म्हणजे ‘सुभाषित रत्‍ननिधी' हे होय. त्यावर ‘रिच्छेनपाल्साङ्पो'यांची टीका आहे. त्यात रामायणाचा सारांश मिळतो. त्यात असे सांगितले आहे की, लंकाधिपती रावण जनहितापासून विन्‍मुख झाल्यामुळे नाशाला प्राप्त झाला. खालील मूळ उताऱ्यात त्या कथेचे सार आले आहे.
म्हणजे जनतेच्या नेत्यांनी, महापुरुषांनी क्षुल्लक अशा आनंदात मग्न होऊ नये. विषयलंपट होऊ नये. लोभात पडल्यानेव कामवश झाल्याने प्राचीन काळी राक्षसराज रावण लंकेत मारला गेला. अशा प्रकारे ही ‘रामन खागान्' म्हणजे ‘राजा राम' यांची कथा आज हजारो वर्षांपासून मंगोलियन, सैबेरियन, रशियन लोकांमध्ये वाचली जाते, सांगितली जात आहे.
कांबोडिया
कांबोडियालाच ‘कांबोज' किवा ‘कंबूज' असेही म्हणतात. याची स्थापना स्वायंभुव मनुने केली असे समजले जाते. या देशाची राजधानी ‘नॉम्पेन' आहे. या ठिकाणी संस्कृत भाषेतील सहस्रावधी शिलालेख सापडले आहे. येथील भाषेवर संस्कृत आणि पाली भाषेचा प्रभाव आहे. येथील विराट सभागृहावरील भिंतीवर इ. स. १२०० मध्ये सम्राट द्वितीय सूर्यवर्मन याच्या काळात रामायण आणि महाभारत यांतील दृश्ये अंकित केली आहेत. येथील साहित्यात रामायण हे ‘रामकीर्ती' या नावाने प्रतिष्ठित झाले आहे.
इंडोनेशिया
कांबोडियानंतर रामायणाचा प्रचार व प्रभाव इंडोनेशियातही बराच असल्याचे आढळून येते. प्राचीन साहित्यात इंडोनेशियाला ‘द्वीपान्तर' या नावाने ओळखले जात असे. येथील दोन मंदिरांच्या भिंतीवर खोदलेल्या चित्रलिपीवरून रामायण कथेचे अस्तित्व दिसून आले. इंडोनेशियातील रामायणावर प्रामुख्याने वाल्मीकि रामायणाचा प्रभाव आहे. त्याचे नाव ‘काकाविन रामायण' असून, त्याचा रचयिता योगेश्वर कवी आहे, असे म्हणतात. याचा रचनाकाल ११ वे शतक आहे. यात संस्कृत काव्य रचनेतील प्रमुख वृत्तांचा व छंदांचा वापर केलेला आहे. रामायणातील सर्व महत्त्वाचे प्रसंग मर्मस्पर्शी पद्धतीने रंगविले असून, त्यातून रामायणातील तत्त्वज्ञानाची मांडणी केली आहे. राम-भरत भेटीच्या प्रसंगात पादुका देताना रामचंद्र भरताला उपदेश करतात-
शील रहयु रक्षन रागद्वेष हिलङकॅनŸ। किम्बरू यत हीलनु, शून्याम्बक्त लवन अनवŸ।। गॉंङग हॅंकार यत हिलनŸ। निन्दा तन् गवयाकॅन्Ÿ। तं जन्मामुहर वॅक्रŸ । येक प्रश्नय सुमुखŸ।।
म्हणजे- ‘हे भरता! चारित्र्याचे रक्षण कर. राग-द्वेष सोडून दे. ईर्षा आदी दोषांपासून मन आणि शरीर शून्य कर. अत्यधिक अहंकारापासून स्व्त:ला वाचव. निंदा करू नकोस. कुलीन घराण्याचा गर्व करू नकोस. हे भरता! हाच खरा धर्म आहेव हेच खरे सत्य आहे.' या प्रकाराचा रामाचा उपदेश ग्रहण करून भरत अयोध्येला परत गेला आणि भक्तिपूर्वक राज्यरक्षणात व्यस्त राहिला.
‘भरत सिर तमोल: भक्ति मंराक्षराज्य-' या ‘काकाविन रामायण' परंपरेच्या जोडीने ‘हिकायतसेरी राम' आणि जावामधील ‘रामकेलि' या रामायणाच्या प्रती सापडतात. याशिवाय रामायणाचा प्रभाव इंडोचीन, सयाम, ब्रह्मदेश, पश्चिमी देश याही देशांमध्ये दिसून येतो. इंडोचीनमध्ये ‘चंपा' राज्य स्थापन झाले. भारतीय व्यापाऱ्यांबरोबर ‘रामकथा' तेथे पोहोचली. सयाम मध्ये रामायण ‘रामकियेन' या नावाने प्रसिद्ध आहे, तर ब्रह्मदेशातील काव्यग्रंथ ‘यामत्वे' हा वस्तुतः रामकथाच आहे. पश्चिमेकडील सुमेरियन वंशातील लोक ‘दशावतार' मानतात, ते सुद्धा रामकथेला अधिक महत्त्व देतात. जेसुईट मिशनरी ‘जे. फेनचियो' याने इ. स. १६०९ मध्ये ‘लिब्रो-डा-सैटा' या नावाचे लिखाण केले. त्यात त्याने दशावताराचे निरूपण केले आहे, तसेच दक्षिणेकडे प्रचलित असलेल्या एका रामकथेचे विस्तृत वर्णन केले आहे. याप्रमाणे संपूर्ण विश्वात पसरलेल्या रामकथेचे हे रूप आहे.
मर्यादा-पुरुषोत्तम प्रभू श्रीराम
वाल्मीकी रामायणात सांगितलेले प्रभू श्रीराम हे मर्यादा-पुरुषोत्तम आहे. कवीच्या दिव्य प्रतिभेतून साकार झालले हे महन्मंगल व्यक्तिमत्त्व आहे असे समजायला हरकत नाही. त्यानुसार, मानवी जीवनाशी संबंधित असलेल्या सर्व भूमिकांचा परमोच्च, उत्तुंग आदर्श म्हणजे श्रीप्रभू रामचंद्र. आदर्श राजा, आदर्श पुत्र, आदर्श बंधू, आदर्श सखा, आदर्श पती, आदर्श नेता, आदर्श वीराग्रणी,‘जननी जन्म भूमिश्च स्वर्गादपि गरियसी' असा देशभक्तीचा  उत्तुंग आदर्श जीवनात आचरणात आणणारा मातृभक्त आणि ‘मरणान्तानि वैराणि न मे कृतानिच' हा प्रत्यक्ष वैरी व शत्रूच्याही बाबतीत अंतःकरणाची विशालता दाखविणारा हा मानव आहे. या विविध गुण समुच्चयाचे सांस्कृतिक प्रतीक असणाऱ्या रामाला म्हणूनच मर्यादा-पुरुषोत्तम म्हटले जाते.
महर्षी वाल्मीकींनी रामायणाच्या माध्यमातून भारतीय संस्कृतीचे जीवनव्यापी शाश्वत मूल्ये मांडली.. त्यांचा प्रभाव संपूर्ण जगात पसरला. त्यासाठी आपले(?) पूर्वज विजिगीषु वृत्तीने जगाच्या अनेक भागांत गेले. श्रेष्ठ असलेल्या भारतीय संस्कृतीचे पसायदान त्यांनी मुक्त हस्ते संपूर्ण मानवजातीला दिले. त्यांच्या जीवनात ‘राम' निर्माण केला.
Rin Mochan Mangal stotra in Sanskri | ऋणमोचक मंगल स्तोत्र मङ्गलो भूमिपुत्रश्च ऋणहर्ता धनप्रदः।
स्थिरासनो महाकयः सर्वकर्मविरोधकः ॥1॥
लोहितो लोहिताक्षश्च सामगानां कृपाकरः।
धरात्मजः कुजो भौमो भूतिदो भूमिनन्दनः॥2॥
अङ्गारको यमश्चैव सर्वरोगापहारकः।
व्रुष्टेः कर्ताऽपहर्ताच सर्वकामफलप्रदः॥3॥
एतानि कुजनामनि नित्यं यः श्रद्धया पठेत्।
ऋणं न जायते तस्य धनं शीघ्रमवाप्नुयात्॥4॥
धरणीगर्भसम्भूतं विद्युत्कान्तिसमप्रभम्।
कुमारं शक्तिहस्तंच मङ्गलं प्रणमाम्यहम्॥5॥
स्तोत्रमङ्गारकस्यैतत्पठनीयं सदा नृभिः।
न तेषां भौमजा पीडा स्वल्पाऽपि भवति क्वचित्॥6॥
अङ्गारक महाभाग भगवन्भक्तवत्सल।
त्वां नमामि ममाशेषमृणमाशु विनाशय॥7॥
ऋणरोगादिदारिद्रयं ये चान्ये ह्यपमृत्यवः।
भयक्लेशमनस्तापा नश्यन्तु मम सर्वदा॥ 8 ||
अतिवक्त्र दुरारार्ध्य भोगमुक्त जितात्मनः।
तुष्टो ददासि साम्राज्यं रुश्टो हरसि तत्ख्शणात्॥9॥
विरिंचिशक्रविष्णूनां मनुष्याणां तु का कथा।
तेन त्वं सर्वसत्त्वेन ग्रहराजो महाबलः॥10॥
पुत्रान्देहि धनं देहि त्वामस्मि शरणं गतः।
ऋणदारिद्रयदुःखेन शत्रुणांच भयात्ततः॥11॥
एभिर्द्वादशभिः श्लोकैर्यः स्तौतिच धरासुतम्।
महतिं श्रियमाप्नोति ह्यपरो धनदो युवा॥12॥
एकश्लोकिरामायणम्==
आदौ रामतपोवनादिगमनं हत्वा मृगं काञ्चनम्
वैदेहीहरणं जटायुमरणं सुग्रीवसम्भाषणम् ।
वालीनिर्दलनं समुद्रतरणं लङ्कापुरीदाहनम्‌
संदर्भ
वर्ग:पौराणिक साहित्य वर्ग:धार्मिक साहित्य वर्ग:संस्कृत साहित्य वर्ग:हिंदू ग्रंथ वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख वर्ग:संदर्भांचे इंग्रजी-मराठी भाषांतर हवे
साखरा खुर्द (केळापूर)
साखरा खुर्द हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील केळापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:केळापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
इ.स. २३
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २३ वर्ग:इ.स.च्या २० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
20er
निघु
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
नारायण देशपांडे
‘कौंतेय’, ‘तीन चोक तेरा’, ‘बुडत्याचा पाय खोलात’, ‘पुत्र’ आदी अनेक नाटकांत त्यांनी भूमिका केल्या. त्यानंतर त्यांनी रंगभूषाकार म्हणून काम केले.
वर्ग:मराठी रंगभूमी वर्ग:इ.स. २०१७ मधील मृत्यू
अहिराणी बोलीभाषा
खानदेशी (अहिराणी) ही खानदेश प्रदेशात बोलली जाणारी हिंद-आर्य भाषा आहे. खान्देशी भाषा महाराष्ट्रातील उत्तरी भागात व गुजरात आणि मध्य प्रदेशातील काही भागांमधील बोलली जाते. खान्देशी भाषा देवनागरी लिपीत लिहिली जाते. खानदेशीचे दोन बोलीभाषा आहे — अहिराणी आणि डांगरी.
अहिराणीचा उगम इ.स. २०० च्या आसपास झाला असावा व ती खान्देशातच जन्माला आली. चंद्रवंशीय यादव, गोप, यांची इ. स. पांच हजार वर्षापूर्वीची जुनी ईलावर्षी भाषा व आजची नवीन भाषा यांचा संगम होवून आजची अहिराणी भाषा तयार झाली आहे. अहिराणीचा युगारंभ वैभवशाली होता.
ज्यावेळी श्रीकृष्ण दख्खन बाजुला आले त्यांचे बरोबर आभिरही इकडे आले. हळूहळू काठेवाड, भडोच, सुरत, नवापूर या मार्गे खान्देशांत उतरले. हे व्हावयास सुमारे ५००० वर्षे लागलीत. अभिरसेनी उर्फ अभिराणी हीच अहिराणी भाषा होय.
अभिर (आभिर,अहिर) हे यदुवंशीय आर्य होत कारण ते कृष्णाची पूजा करीत. कन्हेर म्हणजेच कृष्ण व कृष्ण कन्हेरचा कान्हदेशच - आजचा खान्देश. कानबाई व गौराईचे सण फक्त खान्देशातच साजरे केले जातात.
नावाची व्याप्ती
जुन्या खानदेश परीसरात म्हणजे अजिंठ्याचे डोंगर, सातपुड्याचे डोंगर, चांदवडचे डोंगर आणि वाघूर नदी या खोल खाणी-खदाणीत वास्तव्यास असलेले अहिर लोक अहिराणी बोलत. खानदेश परिसरातील अहिरांच्या वास्तव्यामुळे, सत्तेतील त्यांच्या प्राबल्यामुळे, त्या परिसरातील सर्वांच्या बोलीवर अहिराणी बोलीची छाप प डली. यातून खानदेशाचे सामाजिक आणि प्रादेशिक प्रभेद झाले आहेत. प्रदेशानुसार बागलाणी, नंदुरबारी, खाल्यांगी, वर्ल्यांगी, तप्तांगी, डोंगरांगी, जामनेरी हे बोलीभाषांतील प्रादेशिक प्रभेदांत, तर जातिवाचक बोली ह्या सामाजिक प्रभेदांत मोडतात. खानदेशातील सर्व जातींची बोली ही अहिराणीची छाप असणारी बोली आहे. या सामाजिक प्रभेदांत महाराऊ, भिलाऊ, लाड सिक्की, लेवापाटिदार, गुजरी, इत्यादी सामाजिक प्रभेदाच्या बोली आहेत. खानदेशात बोलली जाते ती खानदेशी, असे असल्याने खानदेशी ही संकल्पना अहिराणी ह्या संकल्पनेहून विशाल आहे.
जवळपास ९५% टक्के खानदेशी माणसे अहिराणी बोलतात. ती त्यांची बोलीभाषा आहे. जळगाव, धुळे, नंदुरबार, औरंगाबाद तथा नाशिक जिल्ह्याच्या काही भागात अहिराणी भाषा बोलतात. उत्तर महाराष्ट्राच्या अमळनेर, साक्री, पारोळा, दोंडाईचा, शिरपूर, तळोदा, शहादा, धडगाव, नवापूर, नंदुरबार, धुळे, जळगाव, अक्कलकुवा, सिंदखेडा, चोपडा, एरंडोल, चाळीसगाव, भडगाव, पाचोरा, कळवण, सटाणा, मालेगाव, देवळा, बागलाण ह्या तालुक्यातील बहुतेक सर्व जाती जमातीची ती मायबोली भाषा आहे. गुजरातच्या सुरत, सोनगढ, व्यारा, उच्छल, निझर व मध्यप्रदेशच्या खेतिया, पानसेमल, सेंधवा आणि काही तालुक्यातही अहिराणी भाषा बोलतात.
संदर्भ व नोंदी
वर्ग:मराठी बोलीभाषा वर्ग:खान्देश
पारेकरवाडी
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:आटपाडी तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
जनक
जनक हे निमि राजाच्या वंशात जन्मलेला विदेह देशाचे राजा होते. विदेहावर राज्य केलेल्या निमीच्या वंशजांच्या संदर्भात जनक हे कुलनाम वापरले जाते. मिथिला, म्हणजे सध्याच्या नेपाळातील जनकपूर, येथून जनकांनी राज्य चालवले. जनक कुळापैकी सीरध्वज जनक याचा उल्लेख रामायणात सीतेचा पिता व रामाचा सासरा म्हणून आला आहे. कुशध्वज जनक हा भरत-शत्रुघ्न यांचा सासरा.
इक्ष्वाकूचा पुत्र निमि हा सूर्यवंशी राजा जनक कुळाचे आद्य पुरुष होते. या वंशातील मिथि जनक याने मिथिला ही विदेहाची राजधानी वसवली. मिथि जनकावरून या कुळास जनक हे नाव मिळाले.
हेही पहा
वर्ग:इक्ष्वाकु कुळ वर्ग:प्राचीन भारतातील राजवंश
कॉन्स्टान्टिन चेरनेन्को
चेरनेन्को, कॉन्स्टान्टिन वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:फक्त चित्र असलेली पाने
कैसे कहूँ कि प्यार है (२००३ हिंदी चित्रपट)
कैसे कहूॅं कि प्यार है हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. यामध्ये धर्मेंद्र यांनी काम केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. २००३ मधील हिंदी भाषेमधील चित्रपट
होमर सिम्प्सन
होमर जे सिम्प्सन हे द सिम्प्सन्स या दूरचित्रवाणी मालिकेतील काल्पनिक मुख्य पात्र आहे.
कुटुंब
वर्ग:द सिम्प्सन्स वर्ग:काल्पनिक व्यक्ती
ザ・シンプソンズの登場人物
गुरुत्व स्थिरांक
गुरुत्व स्थिरांक (G) हा भौतिकीतल्या मूलभूत स्थिरांकांपैकी एक असून सामान्यपणे ते न्यूटनचा वैश्विक गुरुत्वाकर्षणाचा नियमात आणि अल्बर्ट आइनस्टाइनच्या सामान्य सापेक्षतेत आढळून येते.
नियम आणि स्थिरांक
न्यूटनचा वैश्विक गुरुत्वाकर्षणाचा नियमाप्रमाणे दोन पदार्थांमधील गुरुत्वबल- येथे समानुपाताचा स्थिरांक म्हणून G हे गुरुत्व स्थिरांक आलेले आहे. त्याच्या किंमतीचे निश्चितीकरण खालील सूत्राने करता येते- आणि ती निश्चिती पहिल्यांदा कॅव्हेन्डिशने केली. त्याप्रमाणे त्याची किंमत एवढी आहे.
वर्ग: भौतिकीवरील अपूर्ण लेख वर्ग:स्थिरांक
अश्वपती
श्रीअरविंद लिखित सावित्री : एक आख्यायिका आणि एक प्रतीक या महाकाव्यातील राजा अश्वपती ही एक मध्यवर्ती व्यक्तिरेखा आहे. महाभारतातील सावित्री आख्यान-कथेचा संदर्भ यास आहे.
श्रीअरविंद यांनी त्याला रूपकात्मक प्रतीक बनविले. राजा अश्वपती हा सावित्री महाकाव्यात मानवी जीवनाचा अधिपती म्हणून गणला गेला आहे.
वर्ग:सावित्रीमधील व्यक्तिरेखा
शिवरे
शिवरे हे पुणे जिल्ह्यातल्या  भोर तालुक्यातील गाव आहे.
भोगोलिक स्थान आणि लोकसंख्या
"शिवरे हे पुणे जिल्ह्यातल्या  भोर तालुक्यातील ८०६ हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात ४८५ कुटुंबे व एकूण २४१२ लोकसंख्या आहे. ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर Pune २८ किलोमीटर अंतरावर आहे.  यामध्ये १२४२ पुरुष आणि ११७० स्त्रिया आहेत. यामध्ये अनुसूचित जातीचे लोक २८० असून अनुसूचित जमातीचे २४ लोक आहेत.ह्या गावाचा जनगणनेतील स्थल निर्देशांक ५५६६७९  आहे.
शैक्षणिक सुविधा
गावात २ शासकीय पूर्व-प्राथमिक शाळा ,प्राथमिक शाळा व १ शासकीय कनिष्ठ माध्यमिक शाळा, माध्यमिक शाळा आहे. सर्वात जवळील उच्च माध्यमिक शाळा खेड शिवापूर ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील पदवी महाविद्यालय नसरापूर ९ किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील अभियांत्रिकी महाविद्यालय व पॉलिटेक्निक (भोर) २८ किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील वैद्यकीय महाविद्यालय व व्यवस्थापन संस्था (पुणे) ३० किलोमीटर अंतरावर आहे.
वैद्यकीय सुविधा (शासकीय)
गावात १ प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र आहे. गावात १ पशुवैद्यकीय रुग्णालय आहे. सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य केंद्र, प्रसूति व बालकल्याण केंद्र, क्षयरोग उपचार केंद्र नसरापूर ९ किलोमीटर अंतरावर आहे.
वैद्यकीय सुविधा (अशासकीय)
गावात १ बाह्यरुग्ण वैद्यकीय सुविधा आहे.
पिण्याचे पाणी
गावात शुद्धीकरण केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा आहे.. गावात झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात हॅन्डपंपच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात ट्यूबवेलच्या/बोअरवेलच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात झऱ्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात नदी / कालव्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात तलाव /तळे/सरोवर यातील पाण्याचा पुरवठा आहे.
स्वच्छता
गावात उघडी गटारव्यवस्था उपलब्ध आहे. सांडपाणी थेट जलस्त्रोतांमध्ये सोडले जाते. या क्षेत्राचा संपूर्ण स्वच्छता अभियानात समावेश आहे.
बाजार व पतव्यवस्था
.सर्वात जवळील एटीएम नसरापूर ९ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील व्यापारी बँक ५ ते १०नसरापूर ९ किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील सहकारी बँक नसरापूर ९ किलोमीटर अंतरावर आहे. गावात शेतकी कर्ज संस्था व स्वयंसहाय्य गट उपलब्ध आहे. गावात रेशन दुकान उपलब्ध आहे. सर्वात जवळील आठवड्याचा बाजार नसरापूर ९ किलोमीटर अंतरावर आहे.
आरोग्य
गावात एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र), अंगणवाडी (पोषण आहार केंद्र) व इतर पोषण आहार गावात आशा स्वयंसेविका उपलब्ध आहे. गावात वृत्तपत्र पुरवठा उपलब्ध आहे. गावात विधानसभा मतदान केंद्र उपलब्ध आहे. गावात जन्म व मृत्यु नोंदणी केंद्र उपलब्ध आहे.
सिंचन सुविधा
सिंचनाचे स्रोत खालीलप्रमाणे आहेत (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ):
उत्पादन
"शिवरे ह्या गावी पुढील वस्तूंचे उत्पादन होते: तांदूळ
हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १००० मिमी पर्यंत असते.
वर्ग:पुणे वर्ग:भोर तालुक्यातील गावे वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे
२०१७ इंडियन प्रीमियर लीग
इंडियन प्रीमियर लीगचा २०१७चा मोसम हा आयपीएल १० किंवा विवो आयपीएल २०१७ म्हणूनही ओळखला जातो. बीसीसीआय मार्फत २००७ साली सुरू झालेल्या ट्वेंटी२० क्रिकेटचा हा दहावा हंगाम आहे. याधीच्या मोसमात खेळलेल्या आठ संघ स्पर्धेत सहभागी झाले आहेत. २०१७चा मोसम ५ एप्रिल २०१७ रोजी सुरू झाला असून २१ मे २०१७ रोजी अंतिम सामन्याने मोसमाची सांगता होईल. पहिला आणि अंतिम हे दोन्ही सामने हैद्राबाद येथे खेळवले जातील. २०१६ च्या मोसमामध्ये सनरायझर्स हैदराबाद संघाने स्पर्धेचे विजेतेपद मिळविले होते.
स्वरूप
या स्पर्धेत नवव्या हंगामातील आठ संघ भाग घेतील. स्पर्धेतील सामन्यांचे वेळापत्रक १५ फेब्रुवारी, २०१७ रोजी जाहीर करण्यात आले. एकूण ५६ साखळी सामने ५ एप्रिल ते १४ मे दरम्यान खेळले जातील. त्यांतून ४ संघ बाद फेरीत दाखल होतील. अंतिम सामना हैदराबाद येथे २१ मे रोजी खेळला जाईल.
खेळाडू बदल
ह्या मोसमामध्ये राखून ठेवल्या गेलेल्या खेळाडूंची यादी डिसेंबर २०१६ रोजी जाहीर केली गेली. ३ फेब्रुवारी रोजी, बीसीसीआयने जाहीर केले की खेळाडूंचा लिलाव बंगळूर येथे २० फेब्रुवारी २०१७ रोजी होईल ज्यात एकूण ७९९ खेळाडूंनी नोंद केलेली आहे. १४ फेब्रुवारी रोजी, आयपीएल कडून ३५१ खेळाडूंची यादी जाहीर केली गेली. निवडक ३५१ खेळाडूंपैकी लिलावामध्ये ६६ खेळाडू करारबद्ध झाले.
उद्घाटन सोहळा
२०१७ मोसमात प्रत्येक मैदानावरील पहिल्या सामन्याआधी त्या मैदानावर उद्घाटन सोहळासाजरा करण्यात आला. याआधी एकच उद्घाटन सोहळा साजरा करण्यात येई समारंभांमध्ये अ‍ॅमी जॅक्सन (हैदराबाद येथे); शाल्मली खोलगडे आणि रितेश देशमुख (पुणे येथे); भूमी त्रिवेदी, सचिन-जिगर आणि टायगर श्रॉफ (राजकोट येथे); हर्षदीप कौर आणि दिशा पटनी (इंदूर येथे); बेनी दयाल आणि कृती सनॉन (बंगळूर येथे); सुशांत सिंग राजपूत आणि मलायका अरोरा (मुंबई येथे); शिलाँग चेंबर कॉयर, मोनाली ठाकूर आणि श्रद्धा कपूर (कोलकाता येथे); रफ्तार, यामी गौतम आणि गुरू रन्धावा (दिल्ली येथे). यांचे कार्यक्रम झाले.
सामने
सर्व वेळा ह्या भारतीय प्रमाणवेळ आहेत (यूटीसी+०५:३०)
प्ले ऑफ फेरी
सर्व वेळा ह्या भारतीय प्रमाणवेळ आहेत (यूटीसी+०५:३०)
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:भारतीय प्रीमियर लीग इंडियन प्रीमियर लीग वर्ग:२०१७ इंडियन प्रीमियर लीग
शीर्षक
शीर्षक, नाव, मथळा लेखाच्या विषयाबद्दल माहिती देणारे लेखाच्या माथ्यावर लिहिलेले त्या लेखाचे नाव.
वर्ग:लेखन
इ.स. २४
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २४ वर्ग:इ.स.च्या २० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
20er
रेन्मिन्बी
रेन्मिन्बी हे चीन देशाचे अधिकृत चलन आहे.
युआन हे रेन्मिन्बीचे एकक आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:चीन वर्ग:चलने
सदिश एकक
सदिश एकक ही गणितातील एक संकल्पना असून ते कुठल्याही सदिशाचे एकक दाखविते. कुठलाही सदिश दोन गुणधर्म दाखविते - किंमत आणि दिशा. त्यापैकी किंमत ही अदिश असते तर त्याची दिशा सदिश एककाच्या मदतीने दाखवितात.
एखादा सदिश u असेल तर त्याचे सदिश एकक खालीलप्रमाणे काढले जाते- येथे u वरील टोपी किंवा हॅटचे चिन्ह हे uचे सदिश एकक असल्याचे दाखविते.
ओवी
ओवी हे मराठी काव्यामधील एक छंद किंवा अक्षरवृत्त आहे. ओवीचे साधारणपणे दोन प्रकार आहेत. ग्रंथांमधील ओवी व लोकगीतातील ओवी. लोकसाहित्य आणि विशेषतः महिलांच्या आयुष्यात ओवी या काव्यप्रकाराला विशेष महत्त्वाचे स्थान आहे. ओवीचा उगम वैदिक छंदात आणि अनुष्टुभ छंदात आढळतो असे मानले जाते.
सदिश एकक
वर्ग:गणितावरील अपूर्ण लेख
ओवी
मराठी ओवीचा इतिहास
मराठी ओवीचा उगम इसवी सन ११२९पर्यंत मागे नेता येतो. त्या काळातल्या सोमेश्वरकृत अभिलषितार्थचिंतामणी नामक ग्रंथात ओवीचा पुढीलप्रमाणे उल्लेख आला आहे – महाराष्ट्रेषु योविद्भिरोवी गेया तु कण्डने।
महाराष्ट्रातल्या स्त्रिया कांडण व दळण करताना ओवी गातात, असा त्याचा अर्थ आहे. वरील अवतरणात ओवी ही संज्ञा छंद या अर्थी योजिली आहे. महानुभाव पंथात इसवी सनच्या १६व्या शतकाच्या अखेरीस भीष्माचार्य नामक एक ग्रंथकार झाला. त्याने मार्गप्रभाकर या आपल्या ग्रंथात दिलेले ओवीचे लक्षण असे – गायत्रीछंदापासौनी धृतिपर्यंत। ग्रंथ वोवीयांचे तीन चरण जाणावे मिश्रित। प्रतिष्ठे पासौनि जगतीपर्यंत। चौथा चरण॥
ग्रंथांमधील ओवी
या प्रकारच्या ओवीत साधारणपणे चार चरण (ओळी) असतात. पहिल्या तीन चरणांत यमक जुळविलेले असते. शेवटच्या चरणातील शेवटचे अक्षर भिन्न असते.
ज्ञानेश्वरी, दासबोध, एकनाथी भागवत असे अनेक मराठी ग्रंथ ओवीबद्ध आहेत.
===उदा १. ज्ञानेश्वरीमधील ओव्या === उपजे तें नाशे । नाशलें पुनरपि दिसे । हें घटिकायंत्र तैसें । परिभ्रमे गा ॥ २-१५९ ॥ ना तरी उदो अस्तु आपैसे । अखंडित होत जात जैसें । हें जन्ममरण तैसें । अनिवार जगीं ॥ २-१६० ॥ महाप्रळय अवसरे । हें त्रैलोक्यही संहरे । म्हणोनि हा न परिहरे । आदि अंतु ॥ २-१६१ ॥ सुवर्णाचे मणी केले । ते सोनियाचे सुतीं वोविले । तैसें म्यां जग धरिलें । सबाह्याभ्यंतरीं ॥ ७-३२ ॥
उदा २. दासबोधामधील ओव्या
नासे अज्ञान दुःख भ्रांती । शीघ्रचि येथें ज्ञानप्राप्ती । ऐसी आहे फळश्रुती । ईये ग्रंथीं ॥ ३०॥ योगियांचे परम भाग्य । आंगीं बाणे तें वैराग्य । चातुर्य कळे यथायोग्य । विवेकेंसहित ॥ ३१॥ भ्रांत अवगुणी अवलक्षण । तेंचि होती सुलक्षण । धूर्त तार्किक विचक्षण । समयो जाणती ॥ ३२॥ आळसी तेचि साक्षपी होती । पापी तेचि प्रस्तावती । निंदक तेचि वंदूं लागती । भक्तिमार्गासी ॥ ३३॥ नाना दोष ते नासती । पतित तेचि पावन होती । प्राणी पावे उत्तम गती । श्रवणमात्रें ॥ ३५॥ ऐसी याची फळश्रुती । श्रवणें चुके अधोगती । मनास होय विश्रांती । समाधान ॥ ३७॥
ओवीचे साहित्यिक स्वरूप
या ओवीतील चरणांची व चरणातील शब्दांची संख्या किती असावी याचे बंधन नसते. सामान्यपणे दोन, तीन, साडेतीन व चार चरणही लोकगीतांतील ओवीत आढळतात. काही वेळा सर्व चरणात तर कधी काही चरणातच यमक दिसते. 'ओव्या' हा महिलांच्या आस्थेचा विषय मानला जातो. या ओव्या एका पिढीकडून दुसऱ्या पिढीकडे मौखिक पद्धतीने सुपूर्द झाल्या आहेत, प्रत्येक पिढी पुढच्या पिढीला हा वसा देत आली. हा वाङ्मयप्रकार मौखिक असल्याने या ओव्या लेखी स्वरूपात फारशा कुठेच मिळत नाहीत.
विषय
संसार,धर्म, संस्कृती, समाज, व्यवहारज्ञान, अपत्यजन्म, शिक्षण, विवाह, मुंज, भावाबहिणीचे नाते, पतीविषयीची आस्था, माहेर, जत्रा, आवडता देव, स्त्रीजन्म असे विषय ओव्यांमधे दिसून येतात.
वैशिष्ट्ये
मराठी लोकसाहित्यात स्त्रियांचे भावविश्व सांगणारी ओवी विशेष मान्यता पावलेली दिसून येते. या ओव्या रचना-या स्त्रिया या अशिक्षित किंवा कमी शिकलेल्या असत. मात्र ग्रामीण भागातील आपले रोजचे जीवन, त्रास, सुख- दुःख हे ओवीच्या चार चार ओळीत मांडणे त्यांना जमले आहे असे दिसून येते. ओवीला गेयबद्धता असते. कोणतेही घरातील काम करता करता या ओव्या महिला गुणगुणत असत. त्याची भाषा सहज सोपी असून त्याचा अर्थही लेगच असा असतो.ओवीमध्ये कुटुंबातील नातेवाईक, पौराणिक देवदेवता, त्यांच्या गोष्टी अशा विषयांची गुंफण केलेली दिसून येते.
लोकगीतांतील ओवी
लोकगीतांतील ओवी म्हणजे सर्वसामान्य स्त्रियांनी व्यक्त केलेला मनोभाव होय. ओवी म्हणजे ओवणे, गुंफणे. मराठी भाषेतील अभिजात छंद म्हणून हिची ओळख आहे.
पहीली माझी ओवी | पहीला माझा नेम । तुळशीखाली राम । पोथी वाचे ॥
पैली माजी ओवी। गाई एक एका।
ब्रह्मा विष्णू देखा । हारोहारी ॥
तीसरी माझी ओवी । त्रिनयना ईश्वरा ।
पार्वतीच्या शंकरा । कृपा करा॥
तिसरी माझी ओवी। तिन्ही प्रहराच्या वेळी
ब्रम्हा विष्णू वरी । बिल्वपत्र ॥
सीता वनवासी । दगडाची केली उशी ।
अंकुश बाल कुशी । वाढतसे ॥
काळी चंद्रकळा । माझ्या मनात घ्यावी होती ।
हौस भर्ताराने । आणिली अंगमती ॥
दोन चरणी ओवी
सुनेला सासुरवास करू ग कशासाठी ।
सदा सारवण मला अंघोळीची घाई
पाव्हनी काय आली घाटमाथा कमळजबाई
स्वप्नात आली हिरव्या पाटलाची नार
घाटमाथा कमळजबाई गळा पुतळ्याचा हार
आई कमळजाबाई घाटावर उभी राहे
तुझ्या माहेराची हवा कोकणाची पाहे
भंडारा रोड रेल्वे स्थानक
भंडारा रोड हे भारत देशाच्या भंडारा शहराजवळील एक रेल्वे स्थानक आहे. हे भंडाऱ्यापासून सुमारे ८ किमी अंतरावर आहे. या स्थानकाजवळील गावाचे नाव वरठी आहे.मुंबई व कोलकाता शहरांना नागपूर मार्गे जोडणाऱ्या हावडा−नागपूर−मुंबई रेल्वेमार्गावर असलेले भंडारा रोड रेल्वे स्थानक हे भागातील एक महत्त्वाचे स्थानक मानले जाते.
बाह्य दुवे
रे वर्ग:भंडारा जिल्ह्यामधील रेल्वे स्थानके
ओवी
तीन चरणी
उगवला नारायण | लाल शेंदराचा खापा फुले अंगणात चाफा ||
उगवला नारायण |आला पहाड फोडुनी | दिले सुरूंग लावूनी ||
उगवला नारायण | आला केळीच्या कोक्यातूनी | किरणं टाकितो अंगणी ||
उगवला नारायण | सारी उजळे दुनिया | किती लावाव्या समया ||
साडेतीन चरणी
सावळी भावजय। जशी शुक्राची चांदणी।
चंद्र डुलतो अंगणी। भाऊराया।
चार चरणी
आईबापानं दिल्या लेकी। तिला सासुरवास कसा।
चितांगाचा *फासा । गळी रूतला सांगू कसा।
माझ्या ग उंबऱ्यावरी| ***** बाळ बसे |
मला सोन्याचा ढीग दिसे |*****बाळ ||
माझ्या गं दारावरनं । मुलांचा मेळा गेला ।
त्यात मी ओळखिला । माझा बाळ ॥
अंगाई येगं तुगं गाई । पाखराचे आई ।
तानियाला दूध देई । वाटी मधे ॥
आमुचा **** बाळ । खेळाया जाई दूर ।
त्याच्या हातावरि तूर । कोणी दिली ॥
त्याच्या हातावरि जांब । कोणी दिला ॥
माझ्या गं अंगणात । सांडला दूधभात ।
जेवला रघूनाथ । ... बाळ
नवरी पाहू आले । आले सोपा चढुनी |
नवरी शुक्राची चांदणी । आमुची ..... ||
माझ्या गं अंगणात | शेजीचे पाच लाल |
त्यात माझी मखमल |***** ताई||
ये गं तू गं गाई| चरूनी भरूनी|
बाळाला आणुनी| दूध देई||
गाईंचा गुराखी| म्हशींचा खिल्लारी|
बाळाचा कैवारी| नारायण||
तिन्हीसांजेची ही वेळ| वासरू कुठं गेलं||
नदीच्या पाण्या नेलं|||
पालख पाळणा|मोत्यांनी विणिला||
तुझ्या मामानं धाडीला| बाळा||
गाईच्या गोठनी वाघ हंबारला |
कृष्ण जागा झाला गोकुळात||
आधुनिक कवयित्री रचित ओव्या
महाराष्ट्रातील कवयित्री बहिणाबाई चौधरी यांनी आधुनिक काळात लिहिलेल्या ओव्या प्रसिद्ध आहेत. सावित्रीबाई फुले यांनीही ओवी या छंदात रचलेल्या कविता प्रसिद्ध आहेत. महाराष्ट्रात सरोजिनी बाबर, कवयित्री शांता शेळके, तारा भवाळकर अशा लोकसाहित्य अभ्यासक महिलांनी ओव्यांचे संकलन आणि त्यावर अभ्यास केलेला आहे. लोकसाहित्य आणि ओवी जगासमोर आणून त्याचे महत्त्व सर्वाना समजावून देण्याचे काम सरोजिनी बाबर यांनी केलेले आहे.
संदर्भ
वर्ग:मराठी साहित्य वर्ग:महाराष्ट्राची संस्कृती
मिथिला
मिथिला हे एक प्राचीन भारतातील राज्य होते. याचे दुसरे नाव विदेह असे होते. आजचे बिहार व झारखंड राज्यातील मैथिली भाषिक क्षेत्र मिळून मिथिला नावाचे वेगळे राज्य बनवण्याची मागणी जोर धरत आहे.
संदर्भ
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
মিথিলা Mithila Rafiath Rashid Mithila Mithila
खालसा पंथ
खालसा हा शिख धर्माचा एक संप्रदाय आहे. मार्च ३०, १६९९ रोजी शिख धार्मियांचे १०वे गुरू गोविंद सिंग यांनी खालसा पंथाची स्थापना केली.
वर्ग:शीख धर्म वर्ग:पंथ
आक्काबाई
अक्काबाईंनी ३५ वर्षे समर्थांच्या हयातीत चाफळचा कारभार सांभाळला शिवाय समर्थांच्या पश्चात ३८ वर्षे सज्जन्गाडचा कारभार सांभाळला. १२ व्या वर्षापासून ८५ वर्षांपर्यंत रामरायाची सेवा करून त्या कृतार्थ झाल्या.औरंगजेबाच्या आक्रमणाच्यावेळी अक्काबाई यांनी गडावरील राम पंचायतन वाघापूरला नेऊन रामनवमी साजरी केली. त्यांची समाधी सज्जनगडावर आहे. त्यांना अक्कास्वामी असे म्हटले जाई.
जिवापूर
जिवापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:आर्वी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
मायकेल यार्डी
मायकेल हॉवर्ड यार्डी (नोव्हेंबर २७, इ.स. १९८०:पेंबुरी, केंट, इंग्लंड - ) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे.
यार्डी ससेक्स काउंटी क्रिकेट क्लबचा संघनायक आहे.
गिरीश श्रीकृष्ण बापट
गिरीश श्रीकृष्ण बापट हे ज्ञान प्रबोधिनी पुणे या संस्थेचे तिसरे संचालक होते.
मायकेल यार्डी
यार्डी, मायकेल यार्डी, मायकेल वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
गिरीश श्रीकृष्ण बापट
त्यांनी कॅनडातील विद्यापीठात रसायनशास्त्रात संशोधन करून डॉक्टरेट पदवी संपादन केली. त्यानंतर त्यांनी बी.एड., एम.एड., डी.बी.एम. या पदव्या मिळवल्या.
ज्ञान प्रबोधिनी प्रशालेचे ते ६ वर्ष प्राचार्य होते.
बाह्य दुवे
ज्ञान प्रबोधिनी
वर्ग:ज्ञान प्रबोधिनी
केशव विष्णू बेलसरे
'''प्रा. के. वि. बेलसरे:''' (केशव विष्णू बेलसरे तथा 'बाबा बेलसरे') ( ८ फेब्रुवारी १९०९ - निधन: ३ जानेवारी १९९८)
तत्त्वज्ञानाचे प्राध्यापक. श्रीब्रह्मचैतन्य गोंदवलेकर महाराजांचे शिष्य. पौर्वात्य व पाश्चात्त्य तत्त्वज्ञानाचा अभ्यास. भारतीय अध्यात्म विशद करणारे अनेक ग्रंथ लिहिले. ग्रंथ व प्रवचने यांच्या माध्यमातून नामस्मरणाचा प्रसार.
के. वि. बेलसरे यांची ग्रंथरचना
वर्ग:भारतीय तत्त्वज्ञ वर्ग:समर्थ संप्रदाय वर्ग:अध्यात्म वर्ग:इ.स. १९०९ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९८ मधील मृत्यू
इ.स. २५
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २५ वर्ग:इ.स.च्या २० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
20er
हॅम्लेट
हॅम्लेट ही विल्यम शेक्सपियर यांनी १५९९ ते १६०२ च्या दरम्यान लिहिलेली, डेन्मार्कचा राजकुमार हॅम्लेट याच्या आयुष्यातील दुःखद घटनांवर बेतली एक काल्पनिक शोकांतिका आहे. प्रिन्स हॅमेलेटला इजा करणे त्याच्या वडिलांचा, क्लौडियसवर, हॅम्लेटच्या वडिलांचा भूत राजा हॅम्लेटचा भूतकाळ होता. क्लौद्य याने आपल्या स्वतःच्या भावाला ठार मारले होते आणि सिंहासनावर कब्जा केला होता आणि त्याच्या मृत भावाच्या विधवाशीही लग्न केले होते.
हॅम्लेट हे शेक्सपियरचे सर्वात मोठे नाटक आहे आणि ते जगातील इतर साहित्यांपैकी सर्वात शक्तिशाली आणि प्रभावशाली कादंबरी आहे. कदाचित शेक्सपियरच्या सर्वाधिक लोकप्रिय कारकिर्दीपैकी एक होता,आणि १८९८ पासून रॉयल शेक्सपियर कंपनी आणि स्ट्रॅटफोर्ड-यावर-एवोनमधील त्यांच्या पूर्ववर्तीयांच्या कामगिरी यादीमध्ये ते सर्वात जास्त कामगिरीचे मानले जातात.या लेखकाने जोहान वोल्फगँग वॉन गेटे आणि चार्ल्स डिकन्स यांच्याकडून जेम्स जॉयस आणि आयरिस मर्डोक यांना अनेक लेखकांना प्रेरणा दिली आहे - आणि "सिंड्रेला नंतर जगातील सर्वात फिल्मिंग कथा" म्हणून वर्णन केले आहे.
नाटकाच्या तीन वेगवेगळ्या प्रकारच्या आवृत्त्या अस्तित्वात आहेत: फर्स्ट क्वार्टो (प्र १ संख्या, १६०३); दुसरा क्वार्टो (प्र २,१६०४); आणि प्रथम फोलिओ (एफ १, १६२३).
मराठी हॅम्लेट
नाना जोग यांच्या भाषांतरामुळे मराठीत पहिल्यांदा हॅम्लेट नाटक आले. प्रसिद्ध नट दामू केंकरे यांनी हॅम्लेट रंगवला होता. त्याच भाषांतरावर दूरचित्रवाणी झी मराठीचे नाटक नव्याने बेतले आहे. नाटकात सुमीत राघवन याने अतिशय ताकदीने हॅम्लेट उभा केला आहे. हॅम्लेटच्या मनातील गोंधळ, अस्वस्थता, संशय, राग, हतबलता इत्यादी अनेक भावना त्याने विविध प्रकारे मांडल्या आहेत. सुनील तावडे, तुषार दळवी या सारखे इतर कसलेले अनुभवी नट देखील नाटकात आहेत. चंद्रकांत कुलकर्णी यांचे नाट्यदिग्दर्शन आहे.
नाटकात हॅम्लेटचा काळ उभा करण्यासाठी किल्ल्याचे, तसेच राजदरबाराचे नेपथ्य, प्रकाशयोजना, वेशभूषा यांमध्ये कसलीही कसूर नाही. नाटकाला राहुल रानडे यांनी संगीत दिले आहे. या सर्वांमुळे प्रेक्षकांना त्या काळात घेऊन जाते आणि एखादे मराठी नाटक पाहतो आहे असे न वाटता इंग्लंडमधील नाटक पाहतो आहे असे भासू लागते, हे या प्रयोगाचे यश आहे.
हॅम्लेटची कथा
नाटकात भुताचे एक पात्र आहे. ते हॅम्लेटला वडिलांच्या खुनाबद्दल माहिती देण्यासाठी निर्माण केले आहे. खरेतर नाटक त्याच प्रसंगापासून सुरू होते. ते ज्या पद्धतीने सादर केले गेले आहे, तेथेच प्रेक्षकांच्या मनाचा ताबा घेते. शेवटी तलवारबाजीचा द्वंद्वाचा प्रसंग आहे. नाटकात अनेक भावभावनांचे प्रदर्शन आहे. हॅम्लेट वडिलांच्या खुनाचा सूड घेण्यासाठी एका नाटक मंडळीला पाचारण करतो, आणि नाटक सादर करायला लावतो. त्यावेळेस त्याच्या तोंडी शेक्सपिअरने अभिनायासंबंधी, नाटकासंबंधी काही विचार मांडले आहेत, ते देखील टाळ्या खेचणारे आहेत.
संदर्भ
https://en.wikipedia.org/wiki/Hamlet
जे.आर.आर. टॉल्कीन
जॉन रोनाल्ड रुएल टॉल्कीन (John Ronald Reuel Tolkien) अर्थात '''जे.आर.आर. टॉल्कीन''' (मार्च १, इ.स. १८९२; ब्लूमफॉॅंटेन, दक्षिण आफ्रिका - फेब्रुवारी ९, इ.स. १९७३; बोर्नमथ, इंग्लंड) हे प्रसिद्ध ब्रिटिश लेखक होते. द हॉबिट व द लॉर्ड ऑफ द रिंग्स ही त्यांची प्रसिद्ध पुस्तके आहेत.शिवाय या पुस्तकांचा मराठी अनुवादसुद्दा प्रकाशित झाला आहे. 1हॉबीट (मराठी अनुवाद मीना किणीकर, मात्र अनुवाद खूपच खराब केला आहे आणि एवढ्या दर्जेदार साहित्याचा बट्ट्याबोळ केला आहे ) 2.LOTR स्वामी मुद्रिकांचा (मराठी अनुवाद मुग्धा कर्णिक यांनी अनुवाद खूप दर्जेदार केला आहे त्यांनी या साहित्याला खरोखरच न्याय दिला आहे) लवकरच मुग्धा कर्णिक हॉबीटचाही अनुवाद दर्जेदार करणार अशी अपेक्षा आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:इंग्लिश कवी वर्ग:इंग्लिश लेखक वर्ग:इंग्लिश भाषेमधील साहित्यिक वर्ग:इ.स. १८९२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७३ मधील मृत्यू
साखी बुद्रुक
साखी बुद्रुक हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील केळापूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:केळापूर तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
राज कपूर
जीवन
राज कपूर हे हिंदी चित्रपट अभिनेते, निर्माते व दिग्दर्शक होते. जून २ १९८८ रोजी त्यांचे निधन झाले. राज कपूर यांचे वडील पृथ्वीराज कपूर आणि भाऊ शम्मी कपूर व शशी कपूर हेही चित्रपट अभिनेते होते. त्यांना बॉलीवूडमधील शोमॅन म्हणून ओळखले जाते. राज कपूर यांना १९८७ साली दादासाहेब फाळके पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. पुणे जिल्ह्यातील राजबाग (लोणी काळभोर) येथील बंगल्यामध्ये राज कपूर यांचे स्मारक आहे. राज कपूर चित्रपटाच्या मनोरंजनाआड काहीतरी संदेश देत असत. 'आधी कहानी आधा फसाना' अशी त्यांची शैली होती. सामान्य माणसाला नायक बनवून त्या माध्यमातून त्यांनी आपल्याला जे सांगायचे आहे, ते सांगीतले. आजही त्यांचे चित्रपट देशविदेशातील विविध चित्रपट महोत्सवांत दाखविले जातात, याचे कारण हेच आहे. राज यांच्या चित्रपटातील नायक हा सामान्य माणूस असायचा. फुटपाथवर राहणारे, फेरीवाले, चहा विकणारे त्यांच्या चित्रपटात सर्रास आढळतात. राज स्वतः अत्यंत साधे होते. महागड्या हॉटेल एवजी ते नेहमी चौकातल्या एखाद्या चहाच्या दुकानावर किंवा ढाब्यावर जायचे. त्यामुळे खरीखुरी मंडळी त्यांना भेटायची. त्यांची सुख-दुःखे त्यांना समजायची. त्यांच्या चित्रपटाचा हा प्रेरणास्रोत होता.
चरित्रे
वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते वर्ग:दादासाहेब फाळके पुरस्कारविजेते वर्ग:फिल्मफेअर पुरस्कार विजेते वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९८८ मधील मृत्यू वर्ग:पोस्टाचे तिकीट असलेल्या व्यक्ती
सुरंजोय सिंग
वर्ग : खेळानुसार खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हिवतड
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
प्रेक्षणीय स्थळे
१)कार्तिकेय स्वामी महाराज मदीर. 2) हनुमान मदीर ग्रामदैवत. 3 विठ्ठल रुक्मिणी मंदीर.
जवळपासची गावे
तिथून थोड्याच अंतरावर आदय शुकाचार्य देवस्थान, शुकाचार्य २) गोमेवाडी 3 मेटकरवाडी ४) करगणी
युएफा यूरो २०१२ संघ/गट ब
नेदरलँड्स
मुख्य प्रशिक्षक: बर्ट व्हॉन मर्विज्क
२६ मे २०१२ रोजी नेदर्लंडसचा २३ खेळाडूंचा संघ घोषित करण्यात आला.
डेन्मार्क
मुख्य प्रशिक्षक: मॉर्टन ओल्सेन
२० खेळाडूंचा डेन्मार्कचा संघ १६ मे २०१२ रोजी घोषित करण्यात आला.
जर्मनी
मुख्य प्रशिक्षक: जोशिम लो
२८ मे २०१२ रोजी जर्मनीचा अंतिम संघ घोषित करण्यात आला.
पोर्तुगाल
मुख्य प्रशिक्षक: पौलो बेंटो
पोर्तुगालचा अंतिम संघ १४ मे २०१२ रोजी घोषित करण्यात आला.
वर्ग:युएफा यूरो २०१२
नववा राम, थायलंड
याच्यानंतर त्याचा मुलगा वज्रालंकरण थायलंडचा राजा झाला.
वर्ग:थायलंडचे राजे वर्ग: थाई बौद्ध वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१६ मधील मृत्यू
महाश्वेता देवी
इ.स. २००२ मध्ये साहित्यातील योगदानाबद्दल यांना ऑफिसर ऑफ आर्टस अँड लिटरेचर हा फ्रान्सचा दुसऱ्या क्रमांकाचा सर्वोच्च नागरी किताब जाहीर केला गेला. याशिवाय भारतातही त्यांना साहित्य अकादमी ने सन्मानित केले आहे. त्यांना इ.स. १९९६ सालचा ज्ञानपीठ पुरस्कार मिळाला.
चरित्र
बंगाली लेखिका महाश्वेतादेवी यांचा जन्म ढाका येथे १४ जानेवारी, इ.स. १९२६ यादिवशी झाला. त्यांचे वडील मनीष घटक हे बंगाली लेखक, तर भाऊ ऋत्विक घटक हा चित्रपट दिग्दर्शक होता. महाश्वेतादेवींनी इ.स. १९४६मध्ये भारतीय तत्त्वद्य आणि विचारवंत रवींद्रनाथ टागोर यांनी स्थापन केलेल्याशांतिनिकेतनमधून इंग्रजी विषयातील पदवी घेतली. त्यानंतर त्यांनी  इंग्रजी साहित्यामधून विश्व भरती विद्यापीठातून  एम. ए. केले. पुढे इंग्रजीच्या प्राध्यापिका म्हणून बिजायग्रह जोतिराय काॅलेजमध्ये त्यांनी नोकरी केली. नोकरी करत असतानाच त्यांनी समाजसेवा आणि आदिवासींच्या कल्याणकारी कार्यक्रमांचे आयोजन केले. पुढे त्यांनी पत्रकारिता केली. युगांतर आणि वर्तिका ह्या मासिकातून स्तंभलेखन केले.
बिजोन भट्टाचार्य या बंगालमधील नाट्य अभिनेत्याशी त्यांनी विवाह केला.
इ.स. १९५०-६० च्या दशकात महाश्वेतादेवींनी साहित्य लेखनाला सुरुवात केली.
अलिकडील चळवळीतील सहभाग
आदिवासींच्या दडपणाविरूद्ध देवी महास्वेता वारंवार बोलली आहे. जून २०१ 2016 मध्ये, महास्वेता देवी चळवळीच्या पार्श्वभूमीवर झारखंड सरकारने प्रमुख आदिवासी नेता बिरसा मुंदरचा पुतळा सोडला. तत्कालीन ब्रिटीश सरकारच्या काळात साखळलेल्या बिरसा मुंदरच्या छायाचित्रांच्या आधारे हा पुतळा तयार करण्यात आला होता. १ 6 66 मध्ये बिरसा मुंडा यांच्या जीवनावर आधारित महास्वेतादेवी अरण्या अधिकार ही कादंबरी लिहिली गेली होती.
पश्चिम बंगालमधील भारतीय कम्युनिस्ट पार्टी (मार्क्सवादी) (माकप) -च्या नेतृत्वात सरकारच्या औद्योगिक धोरणाच्या विरोधात चळवळीचे नेतृत्व महास्वेता देवी यांनी केले. खासकरून, शेतक from्यांकडून मोठ्या प्रमाणात सुपीक शेतीची जमीन संपादन करून ती अत्यंत कमी किंमतीत उद्योजकांना देण्यावर त्यांनी टीका केली. २०११ च्या पश्चिम बंगाल विधानसभा निवडणुकीत त्यांनी ममता बॅनर्जी यांचे समर्थन केले. या निवडणुकीमुळे माकपचा 34 वर्षांचा शासन संपला. [१२] त्यांनी आपल्या सुरुवातीच्या जीवनाची काही वर्षे रवींद्रनाथ टागोरांच्या शांतिनिकेतनमध्ये घालविली. त्या शांतीनिकेतनच्या व्यापारीकरणाला महास्वेता देवींनी विरोध केला. त्यांनी सिंगूर आणि नंदीग्राममध्ये नंदीग्राम चळवळीचे नेतृत्व केलेवादग्रस्त भूसंपादनाच्या धोरणाविरूद्ध मोठ्या संख्येने विचारवंत, कलाकार, लेखक आणि नाटककार एकत्र आले.
बाह्य दुवे
वर्ग:बंगाली लेखक वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेते वर्ग:मॅग्सेसे पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. १९२६ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१६ मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
द रिवेंज: गीता मेरा नाम
द रिवेंज: गीता मेरा नाम हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये धर्मेंद्र यांनी काम केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
एकल विद्यालय
एकल विद्यालय ही भारतातील ग्रामीण व अदिवासी भागांमधील निरक्षरता हटवण्याच्या उद्देशाने निर्माण झालेली व विना-नफा चालवली जाणारी एक शिक्षणसंस्था आहे.
भारत देशातील सरासरी साक्षरतेचे प्रमाण आजच्या घडिला ६५.४ ट्क्के असले तरीही देशाच्या अनेक ग्रामीण व मागासलेल्या भागांमध्ये अद्याप हे प्रमाण ११ टक्के एवढेच आहे. २०११ सालापर्यंत ह्या भागांतील निरक्षरता पूर्णपणे संपवण्याचे एकल विद्यालय चळवळीचे ध्येय आहे.
सप्टेंबर २००९ अखेरीस भारतभर एकल विद्यालयाच्या एकूण २७,११० शाळा उघडल्या गेल्या आहेत, ज्यांमध्ये ७,७८,९६५ विद्यार्थी शिक्षण घेत आहेत.
बाहेरील दुवे
वर्ग:भारतातील शैक्षणिक संस्था
पिंपरी (ठाणे)
पिंपरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील ठाणे तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:ठाणे तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
गॅल्बा
सर्व्हियस सल्पिशियस गॅल्बा (डिसेंबर २४, इ.स.पू. ३ - जानेवारी १५, इ.स. ६९) हा जून ८, इ.स. ६८ ते मृत्यूपर्यंत रोमन सम्राट होता.
याला सर्व्हियस सल्पिशियस गॅल्बा सीझर ऑगस्टस या नावानेही ओळखले जाते.
वर्ग:रोमन सम्राट वर्ग:इ.स.पू. ३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. ६९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
युरोप
युरोप हा पृथ्वीवरील सात खंडांपैकी एक खंड आहे. युरेशिया ह्या महाखंडाच्या पश्चिम प्रायद्वीपावर वसलेल्या युरोपाच्या उत्तरेला आर्क्टिक महासागर, पश्चिमेला अटलांटिक महासागर, दक्षिणेला भूमध्य समुद्र व पूर्वेला काळा समुद्र आहेत. उरल पर्वतरांगा, कास्पियन समुद्र व कॉकासस प्रदेश हे साधारणपणे युरोप व आशियाच्या भौगोलिक विभाजनासाठी वापरले जातात. क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने युरोप हा जगातील दुसरा सर्वात लहान तर लोकसंख्येच्या दृष्टीने हा जगातील तिसऱ्या क्रमांकाचा खंड आहे. रशिया हा युरोपातील सर्वात मोठा देश तर व्हॅटिकन सिटी हा सर्वात लहान देश आहे.
भौगोलिक विभाग
भौगोलिक दृष्ट्या युरोप खंड चार प्रदेशांमध्ये विभागला जातो. अनेकदा मध्य युरोप हा देखील एक भौगोलिक प्रदेश समजला जातो.
घटक देश
युरोप खंडामध्ये एकूण ५० मान्यताप्राप्त व सार्वभौम देश आहेत. ह्यामधील कझाकस्तान व्यतिरिक्त इतर सर्व देश युरोपाच्या परिषदेचे सदस्य आहेत तर २००७ सालापासून २७ युरोपियन देश युरोपियन संघाचे सदस्य आहेत.
वरील ५० स्वतंत्र देशांव्यतिरिक्त खालील अंशतः मान्य देश तसेच वरील देशांच्या अखत्यारीखालील प्रदेश युरोपामध्ये मोडले जातातः
बाह्य दुवे
* *
इ.स. २६
समाप्ती
वर्ग:इ.स. २६ वर्ग:इ.स.च्या २० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
20er
सप्टेंबर २८
बाह्य दुवे
सप्टेंबर २६ - सप्टेंबर २७ - सप्टेंबर २८ - सप्टेंबर २९ - सप्टेंबर ३० - सप्टेंबर महिना
हरिश्चंद्र माधव बिराजदार
हरिश्चंद्र माधव बिराजदार (५ जून, इ.स. १९५०; रामलिंग मुदगड, लातूर जिल्हा, महाराष्ट्र - १४ सप्टेंबर, इ.स. २०११; पुणे, महाराष्ट्र) हे पहिलवानी कुस्ती खेळणारे मराठी कुस्तीगीर व कुस्ती-प्रशिक्षक होते. स्कॉटलंड येथे झालेल्या इ.स. १९७० सालातल्या राष्ट्रकुल क्रीडा स्पर्धांमध्ये त्यांनी सुवर्णपदक पटकावले होते, तर इ.स. १९७२ साली त्यांनी भारतातील राष्ट्रीय कुस्ती स्पर्धेत अजिंक्यपद जिंकून रुस्तम-ए-हिंद किताब मिळवला होता. खेळाडू म्हणून कारकीर्द संपल्यावर ते कुस्ती-प्रशिक्षक म्हणून काम करत होते. पुण्यातील गोकुळ वस्ताद तालमीत ते कुस्ती शिकवत असत.
जीवन
५ जून, इ.स. १९५० रोजी महाराष्ट्राच्या वर्तमान लातूर जिल्ह्यातल्या निलंगा तालुक्यातील रामलिंग मुदगड या गावी ह‍रिश्चंद्र बिराजदारांचा जन्म झाला. त्यांचे वडील पहिलवान होते. हरिश्चंद्रांच्या वयाच्या पाचव्या वर्षी त्यांची आई निवर्तली. वडिलांनी कुस्ती खेळण्यातले हरिश्चंद्रांच्या अंगचे गुण हेरून त्यांना इ.स. १९६५ च्या सुमारास तालीम करण्यासाठी कोल्हापुरास गंगावेस तालमीत धाडले. इ.स. १९६९मध्ये दादू चौगुले याला हरवत त्यांनी महाराष्ट्रकेसरी किताब पटकावला. त्याच वर्षी कानपूर येथे झालेल्या हिंदकेसरी कुस्ती स्पर्धेत त्यांनी हिंदकेसरी किताबही जिंकला. स्कॉटलंडमधील एडिंबरा येथे झालेल्या इ.स. १९७० सालच्या राष्ट्रकुल क्रीडा स्पर्धांमध्ये त्यांनी कुस्तीतले सुवर्णपदक जिंकले. इ.स. १९७२ साली वाराणसी येथे झालेल्या भारतातल्या राष्ट्रीय कुस्ती स्पर्धेत त्यांनी नेत्रपाल नावाच्या दिल्लीच्या कुस्तीगिराला हरवत रुस्तम-ए-हिंद किताब पटकावला. इ.स. १९७७ साली बेळगाव येथे झालेल्या मैदानी कुस्तीच्या मुकाबल्यात त्यांनी दिल्लीच्या बिर्ला आखाड्याच्या सतपाल मल्लास हरवण्याचे आव्हान जिंकले.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी कुस्तीगीर वर्ग:श्री शिवछत्रपती जीवनगौरव पुरस्कार विजेते वर्ग:इ.स. १९५० मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०११ मधील मृत्यू वर्ग:ध्यानचंद पुरस्कार विजेते
सना मीर
सना मीर (५ जानेवारी, इ.स. १९८६:तक्षशिला, पाकिस्तान - ) ही 🇵🇰 pakistanकडून एकदिवसीय आणि ट्वेंटी२० क्रिकेट खेळणारी खेळाडू आहे. मीर उजव्या हाताने फलंदाजी व ऑफस्पिन गोलंदाजी करते.
मीर पाकिस्तानच्या महिला क्रिकेट संघाची संघनायिका आहे.
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेच्या मानांकनयादीत ऑक्टोबर २०१८ मध्ये अव्वल स्थान मिळविणारी ती पाकिस्तानची पहिली महिला क्रिकेटपटू आहे. २०१० आणि २०१४ मध्ये सना मिर हिच्या नेतृत्वाखालील पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाने आशियाई क्रीडा स्पर्धेत दोन सुवर्णपदके जिंकली आहेत. महिला टी-२० प्रकारात १०० आंतरराष्ट्रीय सामने खेळणारी सना मिर ही पाकिस्तानची पहिली महिला क्रिकेटपटू आहे. २०१९ मध्ये तिने शंभरावा आंतरराष्ट्रीय महिला टी-२० सामना खेळला. २५ एप्रिल २०२० रोजी तिने आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमधून निवृत्त होण्याची घोषणा केली.
वर्ग:पाकिस्तानच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८६ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
अमरेंद्र लक्ष्मण गाडगीळ
अमरेंद्र गाडगीळ (जन्म : २५ जून १९१९; - ३ जानेवारी १९९४) हे एक मराठी लेखक, दैवतकोशकार आणि बालसाहित्यकार होते. ते मराठी बालकुमार साहित्य चळवळीचे प्रवर्तक आणि गोकुळ या मुलांच्या मासिकाचे संपादक होते. ते इ.स. १९८१ साली इचलकरंजी येथे झालेल्या चौथ्या बालकुमार साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष होते.
मेरी हिगिन्स क्लार्क
मेरी तेरेसा एलिनोर हिगिन्स क्लार्क कॉनहीनी तथा मेरी हिगिन्स क्लार्क (२४ डिसेंबर, १९२७:द ब्रॉन्क्स, न्यू यॉर्क, अमेरिका - ) ही अमेरिकन लेखिका आहे. हिने मुख्यत्वे रहस्यकथा लिहिल्या आहेत.
हिगिन्स क्लार्कने आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात स्वीय सहायक आणि कॉपी एडिटर म्हणून केली. त्यानंतर ती एक वर्ष पॅन ॲम एरलाइन्समध्ये सेविका होती. कुटुंबाकडे लक्ष देण्यासाठी तिने नोकरी सोडली व चरितार्थास हातभार लागावा म्हणून लघुकथा लिहिणे सुरू केले. पतीच्या मृत्यूनंतर हिगिन्स क्लार्कने अनेक वर्षे रेडियोवर चार मिनिटांच्या कथा लिहिल्या. तिच्या एजंटने तिला कथा लिहिण्यास प्रवृत्त केल्यावर हिगिन्स क्लार्कने जॉर्ज वॉशिंग्टनच्या जीवनावर आधारित काल्पनिक कथा लिहिली. या पुस्तकाचा खप फारसा न झाल्याने तिने रहस्यकथा लिहिण्याचे ठरविले. तिच्या पुस्तकांच्या एकूण ८ कोटी प्रती अमेरिकेत विकल्या गेल्या आहेत.
हिगिन्स क्लार्कची मुलगी कॅरोल हिगिन्स क्लार्क आणि तिची पूर्वीची सून मेरी जेन क्लार्क यासुद्धा लेखिका आहेत.
वर्ग:इंग्लिश लेखिका वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
खंबाळे (सिन्नर)
खंबाळे (Khambale)हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील सिन्नर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४१ सेल्सीअसपर्यंत असते. जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९८० मि.मी. पर्यंत असते.
लोकजीवन
येथील लोक प्रामुख्याने शेती करतात. जोड धंदा म्हणून पशुपालन करतात. प्रामुख्याने बाजरी, गहू, हरबरा, सोयाबीन या पिकांचे उत्पादन घेतले जाते.
गावात वेगवेगळे धार्मिक कार्यक्रम घेतले जातात, त्यात महाशिवरात्री मध्ये सप्ताह राहतो. सप्तशृंगी देवीची मिरवणूक असते, त्यात देवांची वेगवेगळी पात्रे साकारली जातात. त्रंबकेश्वर ते पंढरपूर जाणारी संत निवृत्तीनाथ महाराजांची दिंडी एक रात्र मुक्कामासाठी राहते, संपूर्ण दिंडीसाठी जेवणाची सोय केली जाते. तसेच संत निवृत्तीनाथ महाराज देखील दिंडी घेऊन मुक्कामी राहिले होते तेव्हा पासूनची परंपरा आजही टिकुन आहे.
प्रेक्षणीय स्थळे
येथे भव्य असे महादेवाचे मंदिर आहे, ज्याचा आकार पिंडीसारखा आहे. तसेच हनुमान मंदिर, सती माता मंदिर आहे.
नागरी सुविधा
खंबाळे येथे गुरुवारी आठवडी बाजार भरतो. सिन्नर ते खंबाळे बस ने आपण जाऊ शकतो. तसेच गावात सहकारी पतसंस्था देखील आहे.
जवळपासची गावे
पूर्वेस भोकणी / सुरेगाव, पछिमेस माळवाडी, उत्तरेस खोपडी, दक्षिणेस दोडी अशी गावे आहेत
संदर्भ
वर्ग:सिन्नर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
पोप अर्बन दुसरा
याचे मूळ नाव चॅटियॉंचा ओडो किंवा ओथो दि लागरी होते.
अर्बन ०२ अर्बन ०२ वर्ग:इ.स. १०४२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १०९९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मिलॉर्ड
याचा अर्थ महोदय किंवा महाशय असा होतो. हा शब्द न्यायालयात कामकाज चालू असताना न्यायाधीशांना उद्देशून आदरार्थी वापरला जातो. इतर ठिकाणी हा शब्द वापरला जात नाही.