बालाजी_मंदिर,_रुई
कोल्हापूर - इचलकरंजी रस्त्यावर कोल्हापूरहून साधारणत : २५ कि. मी. अतरावर असलेल्या रूई या छोट्याशा टुमदर गावी असलेल्या प्राचीन व्यंकटेश ( बालाजी ) मंदिरास भेट देणे हा एक आनंददायी अनुभव आहे. इचलकरंजीहा हे मंदिर तर अवघ्या पाच ते सहा कि. मी. अंतरावर आहे. कोल्हापूर - इचलकरंजी रस्त्यावर रूई फाट्याने आपण आतमध्ये गावात प्रवेश करताच आपणास वर भव्य मंदिराच्या सुबक शिखराचे दर्शन होते. मंदिरासमोरच असलेल्या पुरातन पिंपळाचा वृक्षही आपल्या नजरेत भरतो. याचे महत्त्वाचे कारण म्हणजे पंचक्रोशीतील उंच अशा ठिकाणी हे मंदिर आहे. काळ्या दगडामधील हेमाडपंथी बांधकाम असलेल्या या मंदिराच्या प्रशस्त सभामंडपात प्रवेश करताच लक्ष वेधून घेतात ते म्हणजे मोठ - मोठ्या काळ्या शिळेतून घडवलेले खांब व छताचे दगड व त्यावरील नक्षी. दगडी चौकट असलेल्या दरवाज्यातून गाभाऱ्यात प्रवेश करता येतो. दरवाज्याची उंची कमी असल्यामुळे साहजिकच वाकून नम्रपणे गाभाऱ्यात प्रवेश करावा लागतो. मंदिराचे पूर्ण बांधकाम हे काळ्या कभिन्न दगडामध्ये असल्यामुळे तेथे एक नैसर्गिक थंडावा जाणवतो. परंतु थंडीच्या दिवसात मात्र मंदिरामध्ये बोचरी थंडी जाणवतो नाही, तर उबदारपणा जाणवतो , गाभाऱ्याचे छतही वैशिष्टयपूर्ण असून गाभाऱ्याच्या भिंतीपासून वर चढत जाऊन मध्यभागी चारी बाजूने एकत्र आलेल्या शिळा पाहून आश्चर्य वाटणे साहजिक आहे. या मंदिरात सर्वात विलक्षण गोष्ट म्हणजे येथील असलेली श्री व्यंकटेश यांची नितांत सुंदर मूर्ती होय. या मूर्तीचे वैशिष्टय म्हणजे ही मूर्ती वालुकामय पर असून सजीव भासते. या मूर्तीची आख्यायिकाही खूप विलक्षण आहे. ती अशी पुरातन काळी रूई येथील देवजीबीन कुलकर्णी हे निस्सीम व्यंकटेश भक्त होते. दरवर्षी ते चालत तिरूपती वारी करत. नंतर वृद्धापकाळामध्ये एका वारीचे वेळी तिरूपतीमध्ये त्यांच्या मनात असा विचार आला की, यापुढे वृद्धापकाळामुळे आपल्याला वारी करणे शक्य होणार नाही व व्यंकटेशाचे दर्शन यामुळे होणार नाही. याच विचारात ते झोपी गेले असता स्वप्नात त्यांना दृष्टांत झाला की, उद्या सकाळी तिरूपती समोरील पुष्करणीत ( तलावामध्ये ) तुला माझी मूर्ती सापडेल. अशाप्रकारे भवताच्या आर्त हाकेमुळे श्री व्यंकटेश या मूर्तीरूपाने रूई येथे आलेले आहेत. मंदिराचा परिसरही भव्य व हवेशीर आहे. मंदिराच्या आवारात उभे राहिल्या येथील उंचीमुळे पूर्ण पंचक्रोशीचे दर्शन होते. आवारात असलेल्या प्रचीन पिंपळवृक्षाची भव्यता मनास भावते. पिंपळाच्या कट्टयावर बसल्यास आजुबाजुच्या शेत शिवारातील हिरवाई व येथून येणारा ताजा गार वारा यामुळे, मनाचा थकवा कुटच्या कुठे पळून जातो. मन प्रसन्न होते. या मंदिराजवळच श्री विठ्ठलाचे टुमदार मंदिर बांधलेले आहे. . श्री हरी मंदिर हत्तरगी येथल बम्हीभूत श्री हरीकाका गोसावी यांच्या आदेशाने, बृम्हीभूत श्री. एकनाथदादा गोसावी यांच्या प्रेरणेने व मठाचे विद्यमान पिठाधिश श्री. आनंदआण्णा गोसावी यांच्या मार्गदर्शनाखाली मंदिराचा जिर्णोद्धार व दैनंदिन धार्मिक विधी सुरू आहेत. रूई येथीर ज्येष्ठ ग्रामस्थ व निस्सिम व्यंकटेश भवत श्री. रामचंद्र दत्त कागले यांनी या मंदिराच्या जिर्णोद्धारासाठी भगिरथ प्रयत्न केले आहेत. मंदिराचे स्थानिक पुजारी कै. राmaचंद्र नारायण कुलकर्णी यांच्या प्रेरणेने श्री. सुहाsa रामचंद्र कुलकर्णी हे मंदिराच्या इतर मान्यवर ट्रस्टी, पाटील कुलकर्णी परिवार , ग्रामस्थ भक्त मंडळ यांच्या मदतीने पूजा अर्चा दैनंदिन कामे पाहतात. मंदिराच्या जिर्णोद्धार कामी इचलकरंजी कार्यक्षम माजी आमदार श्री. प्रकाशआण्णा आवाडे यांनी वैयक्तिय व शासकीय पातळीवर मोठी मदत केली आहे. आपल्या कामातून वेळ काढून आपण नेहमीच श्री तिरूपतीsa जाऊ शकतao असे नाही. परंतु रूई येथे मात्र आपण अध्या - पाऊण तासाच्या ड्राईव्हमध्ये पोहचू शकाल. यामुळे येत्या आठवडी सुट्टीत रूईला चला सहकुटुंब बालाजी दर्शनाला. जाण्याचा मार्ग १ ) कोल्हापूर - इचलकरंजी मार्गावर रूई फाट्यावरून रूई गावात जाणे . एस . टी . ने जावयाचे असल्यास रूई फाटा येथे उतरणे, तेथून गावा जाण्याकरिता एस . टी . बसेस , रिक्षा ( शेअर रिक्षा ) उपलब्ध आहेत . २ ) स्वत :च्या गाडीने जात असाल तर आपण कोल्हापूर - इचलकरंजी रस्त्याने रू फाटामार्गे रूईला पोहोचू शकता. 3)https://goo.gl/maps/vBgjycswjxUfm29E8