cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
आग्रा
अकबराचे थडगे
सम्राट अकबराचे थडगे दिल्ली-आग्रा महामार्गावर आग्र्याहून १३ किमी अंतरावर सिकंद्रा येथे स्थित आहे. हे स्मारक जहांगीरने १६१३ साली बांधले
वाहतूक
आग्रा शहर भारतामधील इतर भागांसोबत महामार्ग व रेल्वेमार्गांद्वारे जोडले गेले आहे. यमुना द्रुतगतीमार्ग हा नियंत्रित-प्रवेश महामार्ग आग्र्याला ग्रेटर नोएडासोबत जोडतो. ह्यामुळे दिल्ली व आग्र्यादरम्यान वेगवान प्रवास शक्य झाला आहे. राष्ट्रीय महामार्ग २, राष्ट्रीय महामार्ग ३, राष्ट्रीय महामार्ग ११ व राष्ट्रीय महामार्ग ९३ आग्रामधूनच जातात. आग्रा विमानतळ येथील प्रमुख विमानतळ आहे.
आग्रा छावणी रेल्वे स्थानक हे येथील प्रमुख रेल्वे स्थानक दिल्ली-चेन्नई मार्गावर असून येथे अनेक लांब पल्ल्याच्या गाड्या थांबतात. मध्य रेल्वेमार्गे दिल्लीहून मुंबईकडे धावणाऱ्या गाड्या देखील येथूनच जातात. भोपाळ शताब्दी एक्सप्रेस ह्या भारतातील सर्वात वेगवान गाडीचा येथे थांबा आहे तर गतिमान एक्सप्रेस ही १६० किमी/तास वेगाने घावणारी व भारतामधील सर्वात वेगवान गाडी दिल्ली व आग्रादरम्यान धावते.
भूगोलशास्त्रज्ञ
एक व्यक्ती जी भौगोलिक संशोधन, रेखाचित्रे आणि अभ्यासाचा अभ्यास करते.
एखाद्या प्रदेश किंवा प्रदेशाच्या नैसर्गिक वैशिष्ट्ये, लोकसंख्या, उद्योग इ.
विज्ञान, हवामान, उंची, माती, वनस्पती, लोकसंख्या, जमिनीचा वापर, उद्योग, किंवा राज्ये, आणि अशा अशा घटकांच्या विश्वावर वर्ण, व्यवस्था, आणि परस्परसंबंधांत दर्शविल्याप्रमाणे पृथ्वीच्या पृष्ठभागाच्या फरकांपासून विभक्त होण्याशी संबंधित आहे. या स्वतंत्र घटकांच्या कॉम्पलेक्सने बनविलेले युनिट क्षेत्र. क प्रदेशाच्या भौगोलिक वैशिष्ट्यांची, सहसा पृथ्वीच्या, कधी कधी ग्रहांच्या
एक पाठ्यपुस्तक म्हणून हे विज्ञान किंवा अभ्यास वागण्याचा एक पुस्तक.
भूगर्भीय, हवामान, माती, वनस्पती इत्यादीसह पृथ्वीच्या नैसर्गिक वैशिष्ट्यांचा त्यांनी अभ्यास केला आणि त्यांच्याकडे दिलेला प्रतिसाद
भौगोलिक वैशिष्ट्ये, विशेषतः पृष्ठभागावरील वैशिष्ट्ये, एखाद्या क्षेत्राचे.
वर्ग:भूगोल
चोपडा तालुका
चोपडा हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. हा तालुका मुख्यत्वे केळीउत्पादनासाठी प्रसिद्ध आहे.चोपडा शहर अंक्लेश्वर-बुर्हानपुर राष्ट्रिय महामार्गा वर वसलेले आहे.चोपडा तालुक्यात अडावद हे प्रमुख गाव आहे.चोपडा तालुक्यात वडगाव बु. ,पंचक, वर्डी, मंगरुळ,वडगाव सिम, धुपे, चहार्डि, वटार, सुटकार, चांदसणी-कमळगाव, गोरगावले, धानोरा वैगेरे गावे आहेत.तसेच अडावद जवळ तीर्थ क्शेत्र उनपदेव देखील आहे. उनपदेव हे सातपुडा पर्वता जवळ असुन येथे गरम पाण्याचा झरा आहे.
चतुःसीमा
चोपडा हा सातपुड्याच्या पायथ्याशी आणि रत्नावती नदीच्या काठावर वसलेला तालुका आहे. मुंबईपासून साधारण ४०० कि.मी. उत्तरेला मध्य प्रदेश राज्य, दक्षिणेला अमळनेर तालुका, पूर्वेला यावल आणि पश्चिमेला शिरपूर तालुका आहे.
वर्ग:जळगाव जिल्ह्यातील तालुके वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके वर्ग:शिरपूर तालुक्यातील गावे
साव्वा
साव्वा (Savoie; इंग्लिश लेखनभेदः सॅव्हॉय) हा फ्रान्स देशाच्या रोन-आल्प प्रदेशातील एक विभाग आहे. हा विभाग आल्प्स पर्वतरांगेत इटलीच्या सीमेजवळ वसला आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:फ्रान्सचे विभाग वर्ग:रोन-आल्प
भारतीय क्रिकेट लीग २००७
संघ
स्पर्धेत सहभागी संघ
संघ अधिक माहिती
सर्वात जास्त बळी
अधिक माहिती
बाह्य दुवे व संदर्भ
वर्ग:भारतीय क्रिकेट लीग
प्रबंध
प्रबंध हा एखाद्या विषयाचा सर्वांगीण अभ्यास करून लिहिलेल्या व पीएच.डी. ही पदवी मिळवण्यासाठी सादर केलेला प्रदीर्घ लेख होय.
उदा. विद्यावाचस्पती प्रबंध
शकुंतला क्षीरसागर यांनी प्रबंध कसे लिहावेत या विषयावर ’प्रबंधलेखनाची पद्धती’ हे पुस्तक लिहिले आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
वडगाव (आर्वी)
वडव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
गूगल (निःसंदिग्धीकरण)
गूगल या विषयावरील खालील लेख उपलब्ध आहेत-
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
आझमगढ जिल्हा
''हा लेख आझमगढ जिल्ह्याविषयी आहे. आझमगढ शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
आझमगढ जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
याचे प्रशासकीय केंद्र आझमगढ येथे आहे.
तालुके
वर्ग:आझमगढ जिल्हा वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील जिल्हे
रावेर तालुका
वर्ग:जळगाव जिल्ह्यातील तालुके वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
शिरसामणी
शिरसामणी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:कळवण तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
ग्रोनिंगन (प्रांत)
ग्रोनिंगन (डच: ) हा नेदरलँड्स देशाच्या उत्तर भागातील एक प्रांत आहे. ग्रोनिंगनच्या पूर्वेस जर्मनीचे नीडरजाक्सन हे राज्य, पश्चिमेस फ्रीसलंड, दक्षिणेस द्रेंथ तर उत्तरेस उत्तर समुद्र आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:नेदरलँड्सचे प्रांत
३४० (मेकॅनिक) ब्रिगेड
३४०(मेकॅनिक) ब्रिगेड ही भारताच्या सैन्यातील एक डिव्हिजन आहे.
भारतीय सेनामध्ये सात कमांड्स आहेत. लेफ्टनेंट जनरल डिव्हीजनचे नेतृत्व करतो. ३४०(मेकॅनिक) ब्रिगेड नेतृत्व मेजर करत आहेत.(इ.स. २०१९)
वर्ग:भारतीय सैन्य
६८ (संख्या)
६८-अडुसष्ठ  ही एक संख्या आहे, ती ६७  नंतरची आणि  ६९  पूर्वीची नैसर्गिक संख्या आहे. इंग्रजीत: 68 - sixty-eight.
शंकरपूर
शंकरपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील कळंब तालुक्यातील एक गाव आहे.
६८ (संख्या)
हे सुद्धा पहा
वर्ग: पूर्णांक संख्या
शंकरपूर
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कळंब तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
बोदवड तालुका
बोदवड हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.बोदवडला नगरपंचायत अमलांत आहे.
वर्ग:जळगाव जिल्ह्यातील तालुके वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
सागाव (भिवंडी)
सागाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:भिवंडी तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
वाधोणा (आर्वी)
वाधोणा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:आर्वी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
तुंग (मिरज)
तुंग हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील मिरज तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:मिरज तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
फ्लेव्होलांड
फ्लेव्होलांड हा नेदरलँड्स देशाचा एक प्रांत आहे. हा नेदरलँड्समधील सर्वात नवीन व सर्वात कमी लोकसंख्येचा प्रांत आहे.
वर्ग:नेदरलँड्सचे प्रांत
बाराबंकी जिल्हा
''हा लेख बाराबंकी जिल्ह्याविषयी आहे. बाराबंकी शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
बाराबंकी जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
तालुके
वर्ग:बाराबंकी जिल्हा वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील जिल्हे
ब्रसेल्स
ब्रुसेल्स (Bruxelles, ; Brussel, ; Brüssel) ही बेल्जियम देशाची राजधानी व युरोपातील एक प्रमुख शहर आहे. ब्रसेल्स महानगर क्षेत्र हा बेल्जियममधील सर्वाधिक लोकसंख्येचा प्रदेश असून १९ महापालिका ह्या क्षेत्रात मोडतात. बेल्जियमच्या फ्लांडर्स व वालोनी ह्या दोन प्रशासकीय प्रदेशांची मुख्यालये देखील ब्रुरसेल्समध्येच आहेत. युरोपची राजधानी ह्या टोपणनावाने ओळखल्या जाणाऱ्या ब्रुरसेल्स शहराला युरोपियन संघाचे मुख्यालय असण्याचा मान मिळाला आहे, तसेच नाटो ह्या प्रमुख आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे मुख्यालय ब्रसेल्समध्येच स्थित आहे. इतर अनेक महत्त्वाच्या आंतरराष्ट्रीय संघटनांची मुख्यालये व कार्यालये ब्रुसेल्समध्ये आहेत.
वास्तुशास्त्र
ब्रुसेल्सचे वास्तुशास्त्र विविधरंगी असून येथे पारंपरिक व आधुनिक इमारतींचे मिश्रण आढळते. ग्रां प्लास (Grand Place, Grote Markt) हा ब्रुरसेल्स शहराच्या मध्यभागी असलेला भाग ब्रुसेल्समधील सर्वात लोकप्रिय पर्यटनस्थळ असून ते युनेस्कोचे जागतिक वारसा स्थान आहे. ग्रां प्लासच्या भोवताली अनेक जुन्या सरकारी इमारती आहेत. जुन्या काळात ग्रां प्लासचा वापर बाजार भरवण्यासाठी केला जात असे.
अ‍ॅटोमियम, शाही राजवाडा, सेंकांतनेर नावाचे मोठे उद्यान इत्यादी ब्रुसेल्समधील इतर उल्लेखनीय वास्तू आहेत. मानेकां पिस हा एका लहान मुलाचा लघवी करण्याच्या क्रियेतील पुतळा ही ब्रुसेल्समधील एक प्रसिद्ध स्थळखूण आहे.
लोकसंख्या
२०१० सालच्या अखेरीस ब्रुसेल्स शहराची लोकसंख्या ११,२५,७२८ इतकी तर महानगर क्षेत्राची लोकसंख्या सुमारे १८ लाख होती. ब्रसेल्समधील २५.५ टक्के रहिवासी मुस्लिम धर्मीय आहेत ज्यांपैकी मोरोक्को व आफ्रिकेतील इतर देशांमधून स्थलांतर केलेल्या लोकांचा समावेश आहे. बेल्जियमचे नागरिक नसलेल्या ब्रुसेल्सच्या रहिवाशांची संख्या १९६१ साली केवळ ७ टक्के होती परंतु हीच संख्या २००६ साली ५६ टक्के झाली. ऐतिहासिक काळात संपूर्णपणे डच भाषिक असलेल्या ब्रसेल्समध्ये गेल्या अनेक दशकांपासून फ्रेंच भाषिक रहिवाशांच्या संख्येत मोठ्या प्रमाणावर वाढ होत आहे. सध्या ब्रसेल्समधील ५७ टक्के लोक केवळ फ्रेंच भाषा बोलतात. ह्या भाषापरिवर्तनाला ब्रसेल्सचे फ्रेंचीकरण (इंग्लिश विकिपीडियावर) असे संबोधले जाते.
हवामान
ब्रुसेल्सचे हवामान इतर युरोपीय शहरांप्रमाणे सागरी स्वरूपाचे आहे जेथे सौम्य तापमान व उच्च आर्द्रता आढळते. येथे वर्षातील सुमारे २०० दिवस पाऊस पडतो; हिमवर्षा क्वचितच होते.
जुळी शहरे
ब्रुसेल्सचे जगातील खालील शहरांसोबत सांस्कृतिक व व्यापारी संबंध आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:बेल्जियममधील शहरे वर्ग:युरोपातील देशांच्या राजधानीची शहरे
४७५ (मेकॅनिक) ब्रिगेड
४७५(मेकॅनिक) ब्रिगेड ही भारताच्या सैन्यातील एक डिव्हिजन आहे.
भारतीय सेनामध्ये सात कमांड्स आहेत. लेफ्टनेंट जनरल डिव्हीजनचे नेतृत्व करतो. ४७५(मेकॅनिक) ब्रिगेड नेतृत्व मेजर करत आहेत.(इ.स. २०१९)
वर्ग:भारतीय सैन्य
६ (आर्मड) ब्रिगेड
६(आर्मड) ब्रिगेड ही भारताच्या सैन्यातील एक डिव्हिजन आहे.
भारतीय सेनामध्ये सात कमांड्स आहेत. लेफ्टनेंट जनरल डिव्हीजनचे नेतृत्व करतो. ६(आर्मड) ब्रिगेड नेतृत्व मेजर करत आहेत.(इ.स. २०१९)
वर्ग:भारतीय सैन्य
अँजेलिना जोली
ॲंजेलिना जोली (Angelina Jolie) ही एक अमेरिकन अभिनेत्री व दिग्दर्शक आहे. तिला गर्ल इंट्रप्टेड ह्या १९९९ सालच्या चित्रपटामधील भुमिकेसाठी सर्वोत्कृष्ट सह-अभिनेतीचा ऑस्कर पुरस्कार मिळाला. अनेक स्रोतांनुसार जोली ही जगातील सर्वात सुंदर स्त्री मानली जाते. तिच्या सौंदर्यासोबत जोली तिच्या मानवतेसाठीच्या कार्यासाठी देखील प्रसिद्ध आहे. संयुक्त राष्ट्रांच्या युनायटेड नेशन्स हाय कमिशनर फॉर रेफ्युजीज ह्या संस्थेची ती राजदूत आहे.
ब्रॅड पिट या अभिनेत्यासह जोली ऑक्टोबर २००६ रोजी पुणे येथे चित्रीकरण करण्यास भारतात आली होती.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकन अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९७५ मधील जन्म
शेली
शेली हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील कळंब तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:कळंब तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
ऑपरेशन ऑल आऊट (काश्मीर)
ऑपरेशन ऑल आऊट ही भारतीय सुरक्षा दल व भारत सरकारने भारताच्या जम्मू आणि काश्मीर राज्यात शांती पुनःस्थापित करण्यासाठी राबविलेली एक मोहीम आहे. या मोहिमेत भारतीय लष्कर, गरुड कमांडो दल, केंद्रीय राखीव पोलीस दल, सीमा सुरक्षा दल, जम्मू आणि काश्मीर पोलीस आणि राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक सहभागी असून ही मोहीम अनेक दहशतवादी गटांच्या विरोधात राबविली जात आहे.
पार्श्वभूमी
सन २०१६मध्ये हिजबूल मुजाहिद्दीनचा म्होरक्या बुऱ्हाण वाणीला भारतीय लष्कराने काश्मीर राज्यातील पुलवामा जिल्ह्यातील त्राल गावात ठार मारल्यानंतर संपूर्ण राज्यात जनक्षोभ उसळला. त्याचबरोबर अमरनाथ यात्रेवर १० जुलै २०१७ रोजी झालेल्या भ्याड हल्ल्यात अनेक भाविक मृत्यूमुखी पडले. तसे परत घडू नये म्हणून भारत सरकारने ही मोहीम हाती घेतली.
घटना
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीर वर्ग:भारतीय सैन्य
कृपी
कृपी ही कृपाचार्यांची बहीण आणि कौरवांचे गुरू द्रोणाचार्य यांची पत्नी होती.
वर्ग:महाभारतातील व्यक्तिरेखा
लाल महाल
लाल महाल ही छोटीशी वास्तू पुण्याच्या मध्यभागी जिजामाता उद्यानात आहे. ही वास्तू पुणे शहराच्या कसबा पेठ या परिसरात असून जवळच शनिवार वाडा आणि कसबा गणपतीचे मंदिर आहे. लाल महालच्या समोरच पुण्यातील अतिशय गजबजलेला असा शिवाजी रोड आहे.
छत्रपती शिवाजी महाराजांचे बालपण लाल महालातच गेले. छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या पराक्रमाला पाहून औरंगजेब हैराण झाला होता. त्यासाठी त्याने आपला मामा शाहिस्तेखान याला छत्रपती शिवाजी महाराजांवर चालून जाण्यास सांगितले. " सिवाजी तो चूहा है, खाविंद मै ऐसे पकडके लाऊंगा सिवाजी को..!" असे शाहिस्तेखान औरंगजेबास म्हणाला होता. शाहिस्तेखान दिल्लीवरून एक लाखाची फौज घेऊन महाराष्ट्रात येऊ लागला त्यावेळेस महाराज पन्हाळ्याच्या वेढ्यात अडकले होते. खान काही महिन्यातच पुण्यात येऊन दाखल झाला आणि त्याने राहण्यासाठी ठिकाण निवडले ते पुण्यातील लालमहाल. तोपर्यंत छत्रपती शिवाजी महाराज पन्हाळाच्या वेढ्यातून सुखरूप सुटून राजगडावर पोहचले आणि त्यांना बातमी कळाली की शाहिस्तेखान पुण्यात उच्छाद मांडत आहे. दरम्यान शाहिस्तेखानाने पुण्यात स्वैराचार माजवण्यास सुरुवात केली होती. त्याने अनेक ठिकाणची गावे उद्ध्वस्त करून प्रजेला हैराण केले होते. तीन वर्षे शाहिस्तेखान पुणे व आसपासच्या गावांना त्रास देऊन छत्रपती शिवाजी महाराजांना चेतावणी देत होता. त्याने ओळखले होते की छत्रपती शिवाजी महाराजांचे प्राण हे त्यांच्या प्रजेत असून ते त्यांच्या प्रजेला त्रास दिल्याशिवाय सापडायचे नाहीत. दरम्यान शिवरायानी शाहिस्तेखानास धडा शिकवण्यासाठी युद्धनीती आखली आणि ते अवघ्या निवडक ४०० विश्वासू मावळ्यांना घेऊन लालमहालात अतिशय शिताफीने शिरले आणि शाहिस्तेखानची धांदल उडाली. या लढाईत छत्रपती शिवाजी महाराजांनी शाहिस्तेखानाची तीन बोटे कापली. तसेच या लढाईत शाहिस्तेखानाचा मुलगा मारला गेला. याचा शाहिस्तेखानाला जबर हादरा बसला आणि तो अवघ्या तीन दिवसात पुणे सोडून दिल्लीकडे रवाना झाला. अशा प्रकारे छत्रपती शिवाजी महाराजांनी पुणे व लालमहाल मुक्त केला. आज या घटनेला ३५० वर्षे होत आहेत. इतिहासातील अतिशय दुर्मिळ असा हा पराक्रम छत्रपती शिवाजी महाराजांनी या लालमहालात केला याची साक्ष होऊन ही वास्तू अभिमानाने उभी आहे. या लढाईचे वर्णन जागतिक इतिहासात अग्रक्रमाने येते कारण एक लाख सैन्य असताना अवघ्या ४०० मावळ्यांना घेऊन विजय संपादन करणे हे अजून तरी कोणाला शक्य झालेले नाही. या प्रकाराने औरंगजेबाला आश्चर्यमिश्रित धक्का बसला. राजमाता जिजाऊसाहेब यांनी बांधलेला लालमहाल. सध्या अस्तित्वात नाही.
सध्याची लालमहालाची प्रतिकृती पुणे महापालिकेने बांधली आहे. पण मुळ लालमहालाची तीच जागा आहे का नाही हे स्पष्ट नाही.
सध्याचा लाल महाल
सध्याची लाल महाल ही वास्तू पुणे महानगर पालिकेनी १९८८ साली फक्त स्त्रिया आणि लहान मुलांसाठी असलेल्या 'जिजामाता' उद्यानात उभारली. छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या काळातील लाल महाल सध्या अस्तित्वात नाही. राजमाता राष्ट्रमाता जिजाऊंनी बांधलेला लालमहाल नेमका कोठे होता, याची उत्सुकता शिवप्रेमींना असली ती तो शोधून काढणे आता शक्य नाही.
वर्ग:पुण्यातील इमारती व वास्तू
अमळनेर
अमळनेर हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. अमळनेर हा जळगाव जिल्ह्यातला सर्वांत मोठा तालुका समजला जातो. अमळनेर हे शहर बोरी नदीच्या काठावर वसलेले असून. नदीकिनारी वाडी संस्थान हे तीर्थक्षेत्र आहे. ह्या ठिकाणी विठ्ठलाचे मंदिर असून, संत सखाराम महाराज ह्यांची ही कर्मभूमी आहे. अमळनेर तालुक्यातून वाहणारी सूर नदी ही आणखी एक नदी आहे. बोरी आणि सूर या दोन्ही नद्या तापी नदीच्या उपनद्या आहेत.
साने गुरुजी यांचे अमळनेर येथे वास्तव्य होते. भारताला स्वातंत्र्य मिळण्याच्या पूर्वीच्या काळात साने गुरुजींनी अमळनेरच्या प्रताप हायस्कुलात अध्यापन केले. आता ही संस्था खानदेश एज्युकेशन सोसायटी म्हणून ओळखली जाते. तालुक्यात 152 खेडी आहेत.
इतिहास
अमळनेर हे शहर बोरी नदीचा काठावर वसलेले असून. नदी किनारी वाडी संस्थान हे तीर्थक्षेत्र आहे. ह्या ठिकाणी विठ्ठलाचे मंदिर असून, संत सखाराम महाराज ह्यांचे ही कर्मभूमी आहे. अमळनेरात मंगळ महाराज यांचे देवस्थान आहे, येथे दर मंगळवारी हजारो भाविक येत असतात। पांडुरंग सदाशिव सानेगुरुजी यांचे येथे वास्तव्य होते. अमळनेर मधील प्रताप तत्त्वज्ञान केंद्र येथे साने गुरुजी यांनी शिक्षण घेतले त्यानंतर त्यांना प्रताप शेटजींनी अमळनेरात थांबण्यास सांगितले। स्वातंत्र्यपुर्व काळात साने गुरुजींनी अमळनेरच्या प्रताप हायस्कुलात अध्यापन केले. आता ही संस्था खान्देश एज्युकेशन सोसायटी म्हणून ओळखली जाते. अमळनेर शहर जळगाव जिल्ह्यात असुन ब वर्ग नगरपालिका आहे. शहराची लोकसंख्या १ लक्ष पर्यंत आहे. अमळनेर शहरात आद्य श्री सखाराम महाराज यांचा यात्रा उत्सव वैशाख शुद्ध एकादशी पासुन सुरू होतो एकादशीला रथ उत्सव असतो व पौर्णिमेला पालखी असते व यात्रा उत्सव बोरी नदी पात्रात महिनाभर भरते यात्रेस जळगाव, धुळे, नंदुरबार, अहमदनगर, नासिक इत्यादी ठिकाणावरून भाविक व वारकरी येत असतात.
सुमारे दीडशे-पावणेदोनशे वर्षापुर्वी अमळनेर येथे श्री सखाराम महाराज या नावाने एक प्रसिद्ध साधू होऊन गेले. त्यांच्या स्मरणार्थ बोरी नदीच्या पात्रात त्यांची समाधी बांधली आहे. वैशाख महिन्यात येथे मोठी यात्रा भरते. श्री संत सखाराम महाराजांच्या वास्तव्यामुळे व त्यांच्यानंतर चालत आलेल्या परंपरेमुळे अमळनेरला एक क्षेत्र म्हणून त्यावेळी मिळालेली प्रसिद्धी आज कायम असुन ते खानदेशचे पंढरपुर समजले जाते.
अमळनेर हे ऐतिहासिक महत्त्वाचे ठिकाण होते.नदीच्या काठी हल्ली एक पडकी गढी आहे.ती गढी म्हणजे भग्नावस्थेतील लहानशा भुईकोट किल्ल्याचे आजचे स्वरुप आहे.पेशवाईच्या काळी या किल्याची व्यवस्था पेशव्यांच्या वतीने मालेगांव येथील राजेबहाद्दरांकडे होती सन १८१८ मध्ये ब्रिटीशांनी खानदेशावर आपला ताबा बसविला.त्यावेळी ह्या किल्ल्यात असलेल्या अरब शिपायांनी ब्रिटीशांच्या ताब्यात हा किल्ला देण्याचे नाकारले.तेव्हा मालेगाव येथून कर्नल हस्किसन्स याच्या अधिपत्याखाली ब्रिटाशाची सुमारे एक हजार फौज तोफखाना व घोडदळ यांसह किल्ल्यावर चालून आली.अरब शिपायांनी आरंभी थोडासा प्रतिकार केला.परंतु एवढ्या मोठ्या फौजेशी सामना देणे त्यांना शक्य झाले नाही अखेर त्यांना किल्ला खाबी करावा.त्यांनी आपली शस्त्रे किल्ल्याबाहेर आणून ठेविली व ते नदीच्या पात्रात अले.तेथे त्यांना ब्रिटीशांना कैद केले.त्या वेळेपासुन अमळनेर हे ब्रिटीशांच्या अमलाखाली आले.
कौरव
भारताच्या प्राचीन इतिहासातील प्रसिद्ध कुरू कुलातील व्यक्तींना कौरव असे म्हटले जाते. महर्षी व्यास रचित महाभारत या महाकाव्यामुळे ढोबळमानाने दुर्योधन व त्याच्या बंधूंना कौरव असे म्हणण्याची प्रथा पडली आहे. १०० कौरवांची नावे जन्माच्या क्रमाने खालीलप्रमाणे
अमळनेर
इतिहास
मोठ्या शहरात आढळणा-या सुखसोई हल्ली अमळनेरात झाल्या असून राहिलेली अपुर्तता दुर करण्याकडे विशेष लक्ष पुरविले जात आहे.जुनी व नवी अशा दोन प्रताप मिल्स,वनस्पती तुपाचे कारखाना विप्रो,तेलाच्या गिरण्या, जिनिंग फॅक्टरी, प्रताप कॉलेज, प्रताप हायस्कुल व इतर माध्यमिक शाळा, अखिल भारतास ललामभीत ठरलेले व श्रीमंत प्रताप शेठजींच्या तत्त्वज्ञानप्रेमाचे द्योतक असलेले अखिल भारतीय तत्त्वज्ञान मंदीर,प्रताप हॉस्पीटल, राम मंदिर इत्यादी अनेक उपयुक्त संस्था येथे आहेत अणि त्यामुळे अमळनेरचे महत्त्व दिवसेंदिवस वाढत आहे. राष्ट्रीय व कामगार चळवळीचे एक महत्त्वाचे केंद्र म्हणूनही अमळनेरचा लौकिक आहे.
कौरव
पत्नी आणि मुले
दुर्योधनला चार पत्नी होती - दुःशासनला पाच पत्नी होती ज्यातात चंद्रमुखी, श्वेता, लता, निर्जरा आणि दिविजा होत्या. चंद्रमुखी सोबत त्याला ध्रुमसेन नावाचा मुलगा झाला.दुस्सलला दोन पत्नी होती- सुजाता आणि नीला. सोमकीर्तिला हेमाप्रभा नावाची पत्नी होती. चित्रायुधला पद्मांजलि नावाची पत्नी होती आणि त्यांना दोन मुले होती- दक्षेस आणि मुली शकीला. चारुचित्रला संजुक्ता नावाची पत्नी होती. दीर्घबाहुला आयुष्मती नावाची पत्नी होती. आणि कौरव चा पत्नीचा नाव स्त्री पर्व मध्ये आहे.
वर्ग:महाभारतातील व्यक्तिरेखा वर्ग:कौरव वर्ग:कुरु कुळ
निवृत्तीनाथ रावजी पाटील
उर्फ पी. सावळाराम (जन्म : ४ जुलै १९१३ - २२ डिसेंबर १९९७) हे एक मराठी भावकवी होते. ते ठाण्याचे नगराध्यक्ष होते.
भावगीते मराठीत रुजवण्यात ग. दि. माडगूळकर, शांता शेळके यांच्यासह सावळाराम यांचेही नाव घेतले जाते. मराठी गीतांना सुवर्णकाळ आणण्यात त्यांचाही मोठा वाटा होता.
सावळाराम यांचे 'गंगा जमुना डोळ्यात उभ्या का' हे गाणे विशेष गाजले. इतक्या वर्षांनंतरही हे गाणे प्रत्येक विवाह सोहळ्याचा अविभाज्य भाग आहे. हे गाणे सावळाराम यांनी पुणे स्टेशनवर एका नवविवाहित मुलीला सासरी जाताना निरोप देण्याऱ्या आईच्या तोंडचे ’दिल्याघरी तू सुखी रहा’ हे वाक्य ऐकून लिहिले होते
चरित्र
लेखक मधू पोतदार यांनी 'जनकवी पी. सावळाराम' हे चरित्र लिहिले आहे.
वर्ग:मराठी कवी वर्ग:मराठी व्यक्ती वर्ग:इ.स. १९१३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९७ मधील मृत्यू
ब्रिस्टल काउंटी मैदान
ब्रिस्टल काउंटी मैदान (नेव्हिल रोड), हे प्रायोजकत्वाच्या कारणामुळे द ब्राईटसाईड मैदान म्हणूनही ओळखले जाते. क्रिकेटसाठी वापरले जाणारे हे मैदान इंग्लंडमधील ॲशले डाऊन जिल्ह्यातील ब्रिस्टल येथे स्थित आहे. हे मैदान ग्लाउस्टरशायर काउंटी क्रिकेट क्लबचे घरचे मैदान आहे.
सुरुवातीला ॲश्ले डाऊन मैदान म्हणून ओळखले जाणारे हे मैदान विल्यम गिल्बर्ट ग्रेसने १८८९ मध्ये विकत घेतले आणि तेव्हापासून ते ग्लाउस्टरशायरचे घरचे मैदान आहे. कालांतराने ते जे.एस. फ्रे आणि सन्स ह्या मिठाई कंपनीला विकले घेले आणि त्याचे फ्रेचे मैदान असे नामकरण करण्यात आले. १९३३ मध्ये क्लबने ते पुन्हा विकत घेतले आणि त्याला पुर्वीचेच नाव पुन्हा दिले गेले. १९७६ साली पुन्हा एकदा मैदान विकले गेले ते रॉयल अँड सन अलायन्सला ज्यांनी त्याचे नामकरण आधी फिनिक्स काउंटी मैदान आणि आठ वर्षांनंतर रॉयल अँड सन अलायन्स काउंटी मैदान असे केले. त्यानंतर पुन्हा ते क्लबने विकत घेऊन त्याला सध्याचे नाव दिले.
येथे साधारणतः दरवर्षाला एक एकदिवसीय सामना होतो, त्यावेळी मैदानाची प्रेक्षकक्षमता, जास्त आसनांची भर टाकून तात्पुरती वाढवली जाते. इंग्लंडचा संघ वेस्ट इंडीजविरूद्ध २०१७, भारताविरूद्ध २०१८ आणि पाकिस्तानविरूद्ध २०१९ साली ह्या मैदानावर खेळेल. ह्याशिवाय क्रिकेट विश्वचषक, २०१९चे चार सामने ह्या मैदानावर होतील.
इतर काउंटी क्रिकेट क्लबच्या मैदानांपेक्षा ह्या मैदानाच्या सीमारेषा जास्त लांब आहेत.
वर्ग:इंग्लंडमधील क्रिकेट मैदाने वर्ग:ब्रिस्टॉल, इंग्लंड
अमळनेर
इतिहास
अझीम प्रेमजी यांच्या वडिलांनी अमळनेरात विप्रोची सुरुवात केली होती। अमळनेरसारख्या तालुक्याच्या व दळणवळणाच्या दृष्टीने अडवळणाच्या अशा या गावी नियतकालिकेही चालविण्याचे प्रयत्न वेळोवेळी निरनिराळ्या साहित्यिकांकडून करण्यात आले.त्यात प्रथम श्री वासुदेव कृष्ण भावे यांच्या बालवसंत व नागरिक या दोन साप्ताहिकांचा व निकास मासिकाचा उल्लेख केला पाहिजे.खानदेशबद्दल ज्यांना विशेष अभिमान व आत्मियता वाटल असे व ज्यांच्यामुळे खानदेशचे व विशेषतः अमळनेरचे नाव घेतले जाते ते सर्वांच्या सुपरिचयाचे व कट्टे कर्मयोगी कै.पुज्य सानेगुरुजी यांनी चालविलेल्या काँग्रेस सापातहिकाडे उल्लेख करताना अमळनेरकरांना विशेष अभिमान वाटणे साहजिक आहे. कै. पुज्य सानेगुरुजी येथील हायस्कुलमध्ये शिक्षक असताना त्यांनी प्रौढ विद्यार्थ्यांकरीता विद्यार्थी मासिक काढले होते.त्या मासिकाचा दर्जा तात्कालीन मराठी मासिकात उल्लेखनिय होता. तत्त्वज्ञान मंदीरामार्फत तत्त्वज्ञान मंदिर हे उच्च दर्जाचे व तत्त्वज्ञानविषयक तत्त्वज्ञानास वाहिलेले त्रैमासिक प्रसिद्ध केले जात असे. येथे माधवराव सुतार ,कृष्णा पाटील, राजकुमार छाजेड , मधुकर अमळगावकर , प्रभाकर देशमुख , संजय कृष्णा पाटील, चेतन राजपूत या पत्रकारांनी पत्रकारिता क्षेत्रात केलेले कार्य उल्लेखनीय आहे.
वाङमय विकास मंडळातर्फे सन १९४१ मध्ये संयुक्त खानदेश साहित्य संमेलन आनंद मासिकाचे संपादक श्री गोपीनाथ तळवळकर यांच्या अध्यक्षतेखाली भरले होते.तसेच मराठी वाङमय मंडळाच्या वतीने सुप्रसिद्ध साहित्यिक श्री.कृष्णाजी पांडुरंग कुलकर्णी यांच्या अध्यक्षतेखाली १९५२ साली महाराष्ट्र साहित्य संमेलन भरले होते. यावरून व्यापार, उद्योगधंदे यांच्याप्रमाणे अमळनेर हे शिक्षण व साहित्य या बाबतीतही प्रसिद्ध असल्याचे दिसून येईल. खान्देशातील प्रमुख ग्रामीण बोली भाषा अहिराणी असून या भाषेत जेष्ठ अहिराणी साहित्यिक कृष्णा पाटील यांनी संशोधन केले. त्यांना सर्वोच्च अखिल भारतीय साहित्य अकादमीचा भाषा सन्मान पुरस्कार मिळाला आहे.
भूगोल
मारवड-अमळनेर पासून जवळच दहा किलोमीटर अंतरावर मारवड हे शैक्षणिक व राजकीय आणि आध्यात्मिक दृष्ट्या प्रगत असे गाव आहे.या गावातील  रहिवासी असलेल्या श्री.यशवंतराव अप्पा श्री.रामदास वेडू सोनवणे,श्री.बाबुराव आबा,श्री.माणिक शेट या स्वातंत्र्य सैनिकांनी डांगरी येथील श्री.उत्तमराव पाटील,सौ.लिलाताई पाटील,श्री.शिवाजीराव गिरधर पाटील यांचे सोबत देशाच्या स्वातंत्र्य लढ्यात भरीव योगदान दिले होते. या गावात दर्जेदार शिक्षण देणाऱ्या ग्राम विकास शिक्षण मंडळ मारवड,सारख्या शिक्षण संस्था आहेत.प्राथमिक,माध्यमिक उच्च माध्यमिक व महाविद्यालयीन शिक्षणाची येथे उत्तम व्यवस्था आहे. या गावातून शिक्षण घेतलेले मारवडचे मूळ रहिवासी असलेले श्री.शरद बागुल श्री.संदीपकुमार साळुंखे,स्व.गिरीश पाटील,प्रा.डॉ.दशरथ साळुंखे,श्री.इंजि.विजय भदाणे,श्री.राकेश साळुंखे,श्री.तुषार गरुड,श्री.तुषार साळुंखे हे मारवडचे सुपूत्र महाराष्ट्र शासन व भारत सरकारच्या सेवेत विद्याविभूषित व उच्चपदस्थ अधिकारी म्हणून सेवेत कार्यरत आहेत.तसेच श्री.शांताराम बापू साळुंखे,श्री.वसंतराव चुडामण साळुंखे,श्री.जयवंतराव साळुंखे,सौ.प्रभावतीताई साळुंखे,श्री.एल्.एफ.नाना साळुंखे,श्री.गोविंददादा मुंदडे,श्री.ओमप्रकाश मुंदडे, श्री.योगेश मुंदडे,श्री.उमाकांत दिनकर साळुंखे,श्री.रावसाहेब मांगो पाटील,श्री.राजेंद्र पुंडलिक साळुंखे,सौ.रागिणी किशोरराव चव्हाण-साळुंखे हे दिग्गज जिल्ह्यातील राजकीय व शिक्षण क्षेत्रातील पदाधिकारी म्हणून कार्यरत आहेत. येथे विविध सांस्कृतिक व आध्यात्मिक कार्यक्रम व संपन्न होतात.यासाठी श्री.राजेंद्र सुर्यवंशी,श्री.निंबा साहेबराव आणि श्री.शरद वामनराव साळुंखे सदैव योगदान देतात.
उपनगरे
अमळनेर तालुक्यात महत्त्वाची गावे सानेनगर जवखेडे ,आणोरे,आर्डी,पिंपळे, मंगरुळ,दहिवद,निमझरी,अमळगाव, गांधली, मारवड,कळमसरे,शहापुर, चौबारी,निम,शिरुड,पिळोदा, मुडी,पिंपळी,जुनोने,फाफोरे, गलवाडे,पाडसे, एकलहरे,एकतास, भरवस,पातोंडा,वावडे,मांडळ,तरवाडे,शिरसाळे,ढेकुअंबासन,मेहेरगाव,नांदगाव,पिंगळवाडे
अर्थकारण
अमळनेर हे लखपती लोकांचे गाव म्हणून ओळखले जाते,विप्रो मध्ये आधी ज्या लोकांनी पैसे गुंतवले आहेत ते आज करोडपती झाले आहेत, तसे अमळनेर मध्ये खूप दुकान वाढले आहेत बाहेर गावाचे खूप लोक बाजार साठी अमळनेर येतात , अमळनेर मधील कपडा मार्केट प्रसिद्ध आहे.
बाजारपेठ
अमळनेर मध्ये सोमवारी बाजार भरतो । अमळनेरचे कापड मार्केट प्रसिद्ध आहे। तसेच सराफ बाजार देखील प्रसिद्ध आहे, जिल्ह्यातील सगळ्यात मोठी बाजार समिती अमळनेरला आहे । येथे आजूबाजूच्या जिल्ह्यातील शेतकरी शेतीमाल विकायला आणतात.केदार आप्पा यांच्या कडचे पेढे चविष्ट आहेत.
वाहतूक व्यवस्था
अमळनेर रेल्वे स्थानक, [उधना-जळगाव रेल्वेमार्गावरील] मोठे स्थानक आहे. येथून भारतातील प्रमुख शहरांना रेल्वेसेवा उपलब्ध आहे.
येथून धुळे, जळगाव आणि महाराष्ट्र तसेच आसपासच्या राज्यांतील शहरांना बससेवा आहे.
रंगभूमी
छत्रपती शिवाजी महाराज नाट्यगृह, अमळनेर
चित्रपट
तंबोली टाॅकिज
धर्म- अध्यात्म
संत सखाराम महाराज समाधी मंदिर, अंबर्शी टेकडी विष्णुदेवाचे एकमेव मंदिर , अंतुर्ली रंजाणे येथील कार्तिक स्वामी मंदिर , चांदणी कुऱ्हे येथील सती माता मंदिर ,मंगळग्रह मंदिर
प्राथमिक विशेष शिक्षण
1.प्रताप हायस्कूल 2.गंगाराम सखाराम हायस्कूल 3.श्रीमती दौपदाबाई हायस्कूल 4.इंदिरा गांधी माध्यमिक हायस्कूल
सेमी मिडीअम 1.ग्लोबल स्कूल 2.पी.बी.ऐ.स्कूल 3.साने गुरुजी विद्यालय.
संशोधन संस्था
प्रताप महाविद्यालय
वर्ग:खान्देश वर्ग:महाराष्ट्रातील शहरे वर्ग:अमळनेर तालुक्यातील गावे
६९ (संख्या)
६९-एकोणसत्तर  ही एक संख्या आहे, ती ६८  नंतरची आणि  ७०  पूर्वीची नैसर्गिक संख्या आहे. इंग्रजीत: 69 - sixty-nine.
हे सुद्धा पहा
वर्ग: पूर्णांक संख्या
विदर्भ एक्सप्रेस
१२१०५ / १२१०६ क्रमांकाची विदर्भ एक्सप्रेस ही भारतीय रेल्वेची मुंबई मुंबई आणि गोंदिया दरम्यान धावणारी  वेगवान रेल्वेगाडी आहे. ही दैनंदिन सेवा आहे. गाडी क्रमांक १२१०५ मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस ते गोंदिया दरम्यान धावते आणि गाडी क्रमांक १२१०६ पुन्हा परत गोंदिया ते मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस दरम्यान धावते.
डबे
विदर्भ एक्सप्रेसला वातानुकूलित प्रथम वर्ग / वातानुकूलित २ स्तर शयनयान (एचए १), द्वितीय वर्ग वातानुकूलित २-स्तर शयनयान, प्रथम वर्ग / वातानुकूलित खुर्ची यान, वातानुकूलित ३ स्तर शयनयान (एबी १), १० शयनयान आणि ४ सामान्य आरक्षीत डबे जेाडलेले आहेत.प्रवाशांच्या मागणीनुसार भारतीय रेल्वे आपल्या अधिकारामध्ये डब्यांच्या रचनेमध्ये बदल घडवू शकते.
सेवा
सुरुवातीच्या काळात मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस ते नागपूर दरम्यान धावणारी विदर्भ एक्सप्रेस नंतर गोंदियापर्यंत वाढविण्यात आली. गाडी क्रमांक १२१०५ मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस ते गोंदिया दरम्यान धावणारी गाडी १६ तासांमध्ये सरासरी ९६७ किमी आणि गाडी क्रमांक १२१०६ गोंदिया ते छत्रपती शिवाजी टर्मिनस दरम्यान धावणारी गाडी १६ तास ५ मिनिटामध्ये सरासरी ६०.४४ कि.मी./ प्रति तास एवढे अंतर रोज पार करते.
वागडा
वागडा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे.
विदर्भ एक्सप्रेस
शक्तीचा वापर
मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस आणि इगतपुरी दरम्यान आगगाडीला ३ मोठे हिसके/हादरे बसतात. मुंबई उपनगरी विभाग डीसी विद्युतप्रवाहावर तर उरलेला प्रवास एसी विद्युतप्रवाहावर होतो. डब्ल्यूसीएएम ३ प्रकारचे इंजिन या दोन्ही विद्युतप्रवाहांवर काम करू शकते परंतु दोन्हीच्या मध्ये काही अंतराचा थंड भाग (डेड झोन)(बे-तार भाग) असतो जेव्हा इंजिनाला कोणतीच शक्ती मिळत नसते. हे छोटे अंतर पार करण्यासाठी इंजिन कोस्ट करीत असल्याने आधी एकदम गाडीला ब्रेक लागल्यासारखा तर नवीन प्रकारचा विद्युतप्रवाह मिळायला लागल्यावर जोर लागल्यासारखा धक्का गाडीला बसतो. डब्ल्यूसीएएम ३ चे इंजिन कसाऱ्याला बदलले जाते आणि परतीच्या प्रवासात डब्ल्यूएपी ४ इंजिन भुसावळला बदलले जाते.
वागडा
हवामान
येथील हवामान कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:आर्वी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
विदर्भ एक्सप्रेस
वेळापत्रक
गाडी क्रमांक १२१०५ विदर्भ एक्स्रपेस मुंबई छत्रपती शिवाजी टर्मिनस वरून दररोज १९:०५ वाजता निघून गोंदियाला दुसऱ्या दिवशी ११:१५ वाजता पाहोचते. परतीच्या प्रवासात गाडी क्रमांक १२१०६ विदर्भ एक्सप्रेस गोंदियावरून दररोज १४.५५ वाजता निघून छत्रपती शिवाजी टर्मिनसला दुसऱ्या दिवशी ७.०० वाजता पाहोचते.
इतर विषय
सुरुवातीच्या काळात नागपूरपर्यंत आणि आता गोंदियापर्यंत धावणाऱ्या या गाडीला विदर्भ एक्सप्रेस असे नाव दिले आहे.
वेळापत्रकानुसार इगतपुरीला ही गाडी १ ते ५ मिनिटाचा थांबा घेत असली तरी, इंजिन बदलावे लागत असल्याने ही गाडी इगतपुरीला जवळजवळ १५ मिनिटे थांबते.
संदर्भ
वर्ग: भारतातील नामांकित रेल्वेगाड्या
ऑत-साव्वा
ऑत-साव्वा (Haute-Savoie; इंग्लिश लेखनभेदः अप्पर सॅव्हॉय) हा फ्रान्स देशाच्या रोन-आल्प प्रदेशातील एक विभाग आहे. हा विभाग आल्प्स पर्वतरांगेत इटली व स्वित्झर्लंड देशांच्या सीमेजवळ वसला आहे. ह्याच्या उत्तरेला जिनिव्हा सरोवर व स्वित्झर्लंडचे जिनिव्हा राज्य, पूर्वेला स्वित्झर्लंडचे व्हाले व इटलीचा व्हाले दाओस्ता हा प्रदेश तर इतर दिशांना फ्रान्सचे इतर विभाग आहेत.
बाह्य दुवे
साव्वा, ओत साव्वा, ओत
बदायूं जिल्हा
''हा लेख बदायूं जिल्ह्याविषयी आहे. बदायूं शहराविषयीचा लेख येथे आहे.''
बदायूं जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे.
चतुःसीमा
वर्ग:बदायूं जिल्हा वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील जिल्हे
सरळेदिगर
सरलेदिगर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:कळवण तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
चांदनी चौक लोकसभा मतदारसंघ
चांदनी चौक ही भारत देशाच्या दिल्ली ह्या केंद्रशासित प्रदेशामधील ७ लोकसभा मतदारसंघांपैकी एक आहे. दिल्लीमधील १० विधानसभा मतदारसंघ चांदनी चौकच्या अखत्यारीत येतात.
बाह्य दुवे
वर्ग:दिल्लीमधील लोकसभा मतदारसंघ * वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ
द्रोणाचार्य
.
जन्म आणि सुरुवातीचे आयुष्य
नदीच्या बाजूला भारद्वाजाला घृताची नावाची अप्सरा दिसली. त्याला इच्छा पूर्ण झाली आणि त्याचे बी एका भांड्यात किंवा टोपलीत पडले. त्याच्या आत, एक लहान मुलगा विकसित झाला ज्याचे नाव द्रोण होते कारण तो एका भांड्यात जन्मला होता.
वेळ निघून गेली आणि द्रुपद पांचाळाचा राजा झाला. द्रोणाने कृपाची बहिण कृपीशी लग्न केले आणि त्याला अश्वत्थामा नावाचा मुलगा झाला. द्रोणाला भौतिक संपत्तीमध्ये रस नव्हता आणि तो गरीब झाला.
द्रोणांचा अपमान
एकदा द्रोणाचा मुलगा अश्वत्थामा त्याच्या मित्रांसोबत खेळत होता. त्याचे मित्र दूध पीत होते आणि त्यालाही ते प्यायचे होते. पण त्याच्या मित्रांनी मैदा पाण्यात मिसळून त्याला दिला. यामुळे द्रोण भडकला आणि त्याला द्रुपदाचे वचन आठवले. तो द्रुपदच्या महालात गेला आणि त्याला गाय देण्यास सांगितले. पण अभिमान आणि अहंकाराने भरलेल्या द्रुपदाने नकार दिला. भिकारी आपला मित्र कसा असू शकतो हे विचारून त्याने द्रोणाचा अपमान केला. यामुळे द्रोण संतापले आणि त्याला द्रुपदाकडून सूड घ्यायचा होता.
कुरू राजपुत्रांना शिकवणे
रागाच्या भरात द्रोणाला द्रुपदकडून बदला घ्यायचा होता. हस्तिनापूर येथे असताना, तो खेळात कुरु राजकुमारांना भेटला, आणि राजकुमारांना त्यांच्या काही समस्या सोडवण्यासाठी त्यांच्या क्षमतांचा वापर करण्यास सक्षम होता. तो ज्या बॉलमधून खेळत होता तो बाहेर काढण्यासाठी त्याने गवताचा वापर केला. आश्चर्यचकित होऊन राजकुमार त्यांचे आजोबा भीष्मांकडे गेले. भीष्मला लगेच समजले की हा द्रोण आहे आणि त्याने त्याला कुरु राजकुमारांचे गुरू बनण्यास सांगितले, त्यांना प्रगत सैन्य कलेचे प्रशिक्षण दिले. [6]
द्रोणांखाली प्रशिक्षण घेतलेल्या सर्व कौरव आणि पांडव बंधूंपैकी, अर्जुन सर्वात समर्पित, मेहनती आणि सर्वात नैसर्गिकरित्या प्रतिभावान म्हणून उदयास आला, त्याने द्रोणाचा स्वतःचा मुलगा अश्वत्थामालाही मागे टाकले. अर्जुनने त्याच्या शिक्षकाची निष्ठेने सेवा केली, जो त्याच्या समर्पित विद्यार्थ्यामुळे खूप प्रभावित झाला. अर्जुनने असंख्य आव्हानांमध्ये द्रोणाच्या अपेक्षांना मागे टाकले. बक्षीस म्हणून, द्रोणाने अर्जुन मंत्रांना ब्रह्मशिरशास्त्र म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या ब्रह्मदेवाच्या अतिशक्तिशाली दैवी शस्त्राची मागणी केली, परंतु अर्जुनला सांगितले की कोणत्याही अजिंक्य शस्त्राचा वापर कोणत्याही सामान्य योद्ध्याविरुद्ध करू नका.
जेव्हा अर्जुन, त्याचा भाऊ भीमच्या रात्रीच्या खाण्याने प्रेरित होऊन, पूर्ण अंधारात तिरंदाजीवर प्रभुत्व मिळवले, तेव्हा द्रोण हलला. अर्जुनाची एकाग्रता, दृढनिश्चय आणि ड्राइव्ह पाहून द्रोण खूप प्रभावित झाला आणि त्याने त्याला वचन दिले की तो पृथ्वीवरील सर्वात मोठा धनुर्धर बनेल. द्रोणाने अर्जुनाला दिव्य अस्त्रांचे विशेष ज्ञान दिले. [उद्धरण आवश्यक]
विशेषतः अर्जुन आणि अश्वत्थामा यांच्यासाठी द्रोण आंशिक होते. द्रोणाने आपला मुलगा अश्वत्थामावर खूप प्रेम केले आणि गुरू म्हणून त्याने अर्जुनावर कोणापेक्षा जास्त प्रेम केले.
एकलव्य
द्रोणाचार्यांविरूद्ध कठोर टीका म्हणजे त्यांनी एकलव्याशी केलेल्या निर्दयी वागणुकीकडे आहे. तथापि, असा दावा केला जाऊ शकतो की द्रोणाचार्य केवळ आपल्या कर्तव्याचे पालन करीत होते.
एका निषाद सरदाराचा मुलगा एकलव्य याने द्रोणाचार्यांशी संपर्क साधून त्यांची शिकवण मागितली. पण त्याचे वडील जरासंध अंतर्गत सरदार होते, मगध (एक शत्रू राज्य)चा शासक असल्याने, द्रोणाचार्यांनी त्याला कौरव आणि पानदवांसोबत प्रशिक्षण देण्यास नकार दिला. एकलव्यने द्रोणाचार्यांची मातीची मूर्ती बनवून त्याच्या प्रशिक्षणावर लक्ष ठेवून स्वतः अभ्यास आणि सराव सुरू केला. त्याच्या निर्धाराने एकलव्य अपवादात्मक कौशल्याचा धनुर्धर बनला.
एके दिवशी, कुरु राजकुमारांच्या कुत्र्याच्या भुंकण्याने एकलव्याचे प्रशिक्षणात लक्ष विचलित झाले. एकलव्याने कुत्र्याच्या तोंडाला रक्त सांडल्याशिवाय किंवा कुत्र्याला दुखापत न करता बाण सोडले. कुरु राजकुमार त्या युक्तीने आश्चर्यचकित झाले आणि त्यांनी एकलव्याला पाहिले, ज्याने स्वतःला द्रोणांचे विद्यार्थी म्हणून ओळखले. यामुळे अर्जुनाला राग आला, ज्याने एकलव्यावर विश्वासघाताचा आरोप केला आणि द्रोणाने त्याला अवैध अभ्यासासाठी शिक्षा देण्याची मागणी केली. द्रोण गोंधळात होता: एकीकडे त्याने एकलव्याच्या कौशल्याची आणि समर्पणाची खूप प्रशंसा केली; दुसरीकडे, एकलव्य खरोखरच त्याच्या शिष्याप्रमाणे त्याच्या संमतीशिवाय प्रशिक्षण घेत होता, जरी त्याच्या मूर्तीद्वारे मार्गदर्शन केले जात असले तरी. या प्रकरणाचे निराकरण करण्यासाठी, द्रोणाने एकलव्यला त्याचा विद्यार्थी म्हणून स्वीकारले, परंतु त्याची क्षमता आणि तिरंदाजीमध्ये आणखी वाढ होण्यासाठी अर्जुनाला शांत करण्यासाठी गुरुदक्षिणा, किंवा शिक्षकांचे वेतन म्हणून त्याच्या प्रभावी हातावर अंगठ्याची मागणी केली. एकलव्य, एक अनुकरणीय शिष्य असल्याने त्याने लगेच त्याचा अंगठा कापला आणि द्रोणाच्या चरणी सादर केला. एकलव्याच्या बलिदानामुळे प्रेरित होऊन द्रोणाने त्याला अंगठ्याशिवाय प्रभुत्व मिळवण्याचा आशीर्वाद दिला.
द्रोणांचा बदला
द्रोणाने कुरु राजकुमारांचे औपचारिक प्रशिक्षण पूर्ण केल्यानंतर, त्यांनी पंचालावर आक्रमण करण्याची आणि द्रुपदला त्यांची गुरुदक्षिणा म्हणून आणण्याची मागणी केली. अर्जुन द्रुपदला पराभूत करण्यात यशस्वी होतो आणि पकडलेल्या राजाला द्रोणाकडे आणतो. द्रोणाने द्रुपदला त्यांच्या मैत्रीच्या दिवसांची आठवण करून दिली आणि पांचाळ राज्याचा अर्धा भाग काढून घेण्याआधी त्याने दिलेले खोटे वचन. [9] द्रोण अश्वत्थामाला पंचाल राज्याच्या संलग्न अर्ध्याचा राजा बनवेल. या कृतीमुळे द्रुपद द्रोणाला मारणारा मुलगा होण्यासाठी यज्ञ यज्ञ करण्यास प्रवृत्त होईल. उपायाजा आणि याज gesषींनी त्याला असा मुलगा धृष्टद्युम्न होण्यास मदत केली. यज्ञाच्या अग्नीने द्रौपदी नावाची स्त्री देखील प्राप्त झाली.
द्रोनांचे शस्त्र
द्रोणाने ब्रह्मदेवाची अजिंक्य तलवार धरली होती. भीष्माने एकदा या तलवारीची कथा पांडव राजकुमार नकुलाला सांगितली. ही तलवार देवतांनी वाईटाचा नाश करण्यासाठी तयार केलेले आदिम शस्त्र होते. तलवारीचे नाव असी होते, आतापर्यंत तयार केलेल्या सर्व शस्त्रांमागील व्यक्तिमत्त्व आणि प्राथमिक ऊर्जा. भीष्मानुसार, ज्या नक्षत्राखाली तलवार जन्माला आली त्याला कृत्तिका म्हणतात, अग्नी ही त्याची देवता आहे, रोहिणी ही त्याची गोत्र आहे, रुद्र हा त्याचा उच्च गुरू आहे आणि जो कोणी हे शस्त्र धारण करतो तो निश्चितपणे विजय प्राप्त करतो.
कुरुक्षेत्र युद्धात भूमिका
दुर्योधन युधिष्ठिराला ताब्यात घेऊन युद्ध संपवण्याचा प्रयत्न करण्यासाठी द्रोणाला समजावतो. त्याने शेकडो आणि हजारो पांडव सैनिकांना ठार मारले असले तरी, युद्धाच्या अकरा आणि बाराव्या दिवशी द्रोण युधिष्ठिराला पकडण्यात अयशस्वी ठरला, कारण अर्जुन नेहमी त्याच्या प्रगतीला मागे टाकण्यासाठी तेथे होता.
अभिमन्यूची हत्या
युद्धाच्या 13 व्या दिवशी, द्रोणाचार्यांनी युधिष्ठिराला पकडण्यासाठी चक्रव्यूह रणनीती तयार केली, हे जाणून की केवळ अर्जुन आणि कृष्णालाच ते कसे घुसवायचे हे माहित असेल. त्रिगुर्ता अर्जुन आणि कृष्णाचे लक्ष युद्धभूमीच्या दुसऱ्या भागात विचलित करत होते, ज्यामुळे मुख्य कुरु सैन्य पांडवांच्या रांगेत चढू शकले.
अनेकांना अज्ञात, अर्जुनचा तरुण मुलगा अभिमन्यूला निर्मितीमध्ये प्रवेश करण्याचे ज्ञान होते परंतु त्याला बाहेर जाण्याचा मार्ग माहित नव्हता. युधिष्ठिराच्या विनंतीवरून अभिमन्यूने पांडव सैन्यासाठी मार्ग दाखवण्यास सहमती दर्शविली आणि निर्मितीमध्ये प्रवेश करण्यास सक्षम झाला. तथापि, सिंधूचा राजा जयद्रथ याने त्याच्या मागे येणाऱ्या पांडव योद्ध्यांना खाडीत पकडले तेव्हा तो अडकला. अभिमन्यूला चक्रव्यूहातून कसे बाहेर पडावे हे माहित नव्हते, परंतु त्याने कुरु सैन्यावर सर्वदूर हल्ला चढवला आणि हजारो योद्ध्यांना एकट्याने ठार केले. द्रोण अभिमन्यूने प्रभावित झाला आणि दुर्योधनाचा राग कमावत त्याची अविरत स्तुती केली. दुर्योधनाच्या टीकेमुळे त्याच्या सैन्याचा नाश झाला आणि त्याला उत्तेजन मिळाले, द्रोणाने कौरव योद्ध्यांना अभिमन्यूवर एकाच वेळी हल्ला करण्यास सांगितले, त्याचे घोडे आणि सारथी खाली पाडले आणि त्याचा रथ वेगवेगळ्या कोनातून अक्षम करण्यास सांगितले. आधाराशिवाय सोडले, अभिमन्यू जमिनीवरून लढू लागला. त्याच्या प्रदीर्घ, विलक्षण पराक्रमांनंतर थकलेल्या, अभिमन्यूला शेवटी मारले गेले.
त्यानंतर, अभिमन्यूच्या विरोधात लढलेल्या अनेकांनी त्यांच्या हत्येबद्दल टीका केली, जसे की भूरिश्रव, द्रोण किंवा कर्ण.
चौदावा दिवस
त्याच्या मुलाच्या कपटी हत्येने अर्जुनाला राग आला, ज्याने दुसऱ्या दिवशी जयद्रथाला ठार मारण्याची किंवा स्वतःला जाळण्याची शपथ घेतली. द्रोणाने जयद्रथाचे रक्षण करण्यासाठी 3 संयुक्त व्यूह बांधले, प्रथम शकात व्यूह होते नंतर पद्म व्यूह होते आणि शेवटचा श्रीगंतक व्यूह होता आणि त्याच्या मागील बाजूस जयद्रथ होता आणि पेटीच्या निर्मितीच्या किंवा शकात व्यूहच्या डोक्यावर उभा होता.
नंतरच्या दिवशी, युधिष्ठिर अर्जुनाला मदत करण्यासाठी सात्यकी पाठवतो. जेव्हा सात्यकी द्रोणावर येते, तेव्हा तो त्याला अडवतो आणि म्हणतो की त्याने त्याच्या शिक्षकांच्या पावलांवर पाऊल ठेवले पाहिजे. जेव्हा युधिष्ठिर नंतर भीमाला पाठवतो, तेव्हा द्रोण अर्जुन आणि सात्यकी यांच्यासोबत जे घडले ते सांगतो आणि म्हणूनच खात्री करतो की तो भीमालाही त्याला अडवू देणार नाही. रागाने त्याला फटकारले, भीमाने द्रोणाचा रथ त्याच्या गदासह तोडला. द्रोण आणखी एक रथ घेतो, फक्त भीमाने त्या एका रथाला तोडण्यासाठी. एकूण, भीम द्रोणाचे आठ रथ फोडतो आणि त्याच्या गुरूला बायपास करू शकतो.
मृत्यू
महाभारत युद्धाच्या 14 व्या रात्री (कुरव थांबायला तयार नव्हते), द्रोण दुर्योधनाने जयद्रथाचे संरक्षण करण्यास सक्षम नसल्यामुळे देशद्रोही असल्याच्या वक्तव्यामुळे भडकला. त्याचा शेवट जवळ आला आहे हे लक्षात घेऊन त्याने सामान्य पांडव सैनिकांविरुद्ध ब्रह्मास्त्र वापरले. त्या क्षणी, सर्व सप्त आकाशात दिसले आणि सामान्य सैनिकांवर वापरलेले हे अंतिम शस्त्र मागे घेण्याची विनंती द्रोणाला केली. द्रोणाचार्यांनी आज्ञा पाळली, शस्त्र मागे घेतले. युद्धाच्या नियमांचे उल्लंघन केल्याबद्दल ishषींनी द्रोण चालू ठेवले आणि दडपले, दैवी शस्त्रे इतक्या निर्दोषपणे वापरल्याबद्दल टीका केली. द्रोण पुन्हा सांगतो की हस्तिनापूरच्या संरक्षणासाठी सर्वतोपरी प्रयत्न करण्याची शपथ घेतली आहे आणि त्याशिवाय धृतराष्ट्राने त्याला दिलेल्या सर्व गोष्टींसाठी त्याला ते करायचे आहे.
त्या दिवशी द्रोणाने बाण-खेळात विराटसह आणि द्रुपद तलवारबाजीत अनेक पांडव सैनिकांना ठार केले. त्यांच्या मैत्रीच्या बिघडल्याबद्दल शोक व्यक्त करत द्रोण द्रुपदच्या मृतदेहाला आदर देतात.
सशस्त्र द्रोणाला पराभूत करणे अशक्य आहे हे जाणून कृष्णाने पांडवांना त्यांच्या शिक्षकाला निःशस्त्र करण्याची योजना सुचवली. त्याची कल्पना अशी होती की भीमाने प्रथम अश्वत्थामा नावाच्या हत्तीला ठार मारले आणि नंतर द्रोणाचार्यांना दावा केला की त्याने द्रोणाचार्यांच्या मुलाला त्याच नावाने मारले आहे. हत्तीला मारल्यानंतर भीमाने मोठ्याने घोषणा केली की त्याने "अश्वत्थामा" मारला आहे. त्याच्यावर विश्वास न ठेवता, द्रोणाने युधिष्ठिराशी संपर्क साधला, युधिष्ठिराचे धर्माचे आणि प्रामाणिकपणाचे ठाम पालन जाणून. जेव्हा द्रोणाचार्यांनी सत्य विचारले तेव्हा युधिष्ठिराने गुप्तपणे उत्तर दिले "अश्वत्थामा मेला आहे. पण हत्ती आहे आणि तुझा मुलगा नाही." कृष्णाला हे देखील माहित होते की युधिष्ठिराला सरळ खोटे बोलणे अशक्य आहे. म्हणून त्याच्या निर्देशानुसार, इतर योद्ध्यांनी रणशिंग आणि शंख वाजवले, अशा प्रकारे गोंधळलेला आवाज वाढवला की द्रोणाचार्यांनी फक्त "अश्वत्थामा मरण पावला" असे ऐकले आणि युधिष्ठिराच्या उत्तराचा शेवटचा भाग ऐकू शकला नाही. कथेच्या इतर आवृत्त्यांमध्ये असे सांगितले आहे की: युधिष्ठिर जेव्हा त्याच्या शब्दांचा शेवटचा भाग बोलला तेव्हा तो पुरेसे जोरात नव्हता किंवा द्रोण दुःखाने युधिष्ठिराच्या विधानाच्या उत्तरार्धात प्रक्रिया करू शकला नाही.
कारळे
कारळे किंवा खुरसणी ही एक तेलजन्य बी आहे. त्यापासून केलेली कारळ्याची चटणी हा महाराष्ट्रीय जेवणातील एक जिन्नस आहे.
द्रोणाचार्य
मृत्यू
मग द्रोण रथावरून खाली उतरला, हात खाली ठेवला आणि ध्यानात बसला. पांडवांना या संधीचा उपयोग त्याला अटक करण्यासाठी करायचा होता, परंतु वडिलांच्या मृत्यूमुळे आणि अनेक पांचाळ योद्ध्यांच्या रागामुळे धृष्टद्युम्नाने ही संधी घेतली आणि युद्ध नियमांचे घोर उल्लंघन करून त्याचा शिरच्छेद केला. कृष्णाने अभिमन्यूच्या हत्येमध्ये द्रोणाची भूमिका असल्याचे सांगून कृत्याचे औचित्य सिद्ध केले.
कारळे
वर्ग:तेलबिया वर्ग:गळीतधान्य
द्रोणाचार्य
विश्लेषण आणि आधुनिक मूल्यांकन
काही लोककथांमध्ये, सरस्वतीने द्रोणाचार्यांना द्रोणाच्या कृत्यासाठी निशस्त्र आणि अपमानास्पद मृत्यूचा शाप दिला. सरस्वती म्हणाली की ज्ञान सर्वांचे आहे आणि ते ज्ञान सर्वत्र पसरवणे हे आचार्यांचे कर्तव्य आहे. [15] त्याने कितीही कारणे दिली असली तरी, द्रोणाने एकलव्य आणि कर्णला फसवून स्वतःसाठी काहीतरी साध्य केले-अर्जुनाला दिलेले वचन वाचवण्यासाठी की तो अर्जुनाला जगातील सर्वात मोठा धनुर्धर बनवेल, तसेच हस्तिनापूरला दिलेली शपथ.
शासक कोण होते आणि कारण न्याय्य होते की नाही याची पर्वा न करता हस्तिनापूरसाठी लढा देण्याच्या त्यांच्या अटूट वचनबद्धतेत द्रोण दोन्ही युद्ध सामर्थ्यांमध्ये भीष्माशी काहीसे समांतर होते आणि त्यांनी त्यांना दिलेल्या आश्रयामुळे भाग पाडले. भीष्माप्रमाणेच, द्रोणांवरही त्याच्या अभिमान आणि अहंकारामुळे टीका केली जाते, पांडवांच्या कारणाची नीतिमत्ता जाणून आणि मान्य करूनही अधर्माची बाजू घेतली. कृष्णाने या युक्तिवादावर केवळ गर्व म्हणून टीका केली-द्रोणाला हस्तिनापूरला धर्मावर आपले दायित्व ठेवायचे होते जेणेकरून कोणीही त्याच्या सन्मानावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित करू नये.
युद्धादरम्यान द्रोणाचार्यांवर त्यांच्या अनेक कृत्यांवर टीका झाली:
प्रथम, एक ब्राह्मण म्हणून, आणि दुसरे म्हणजे, राजपुत्रांचे शिक्षक म्हणून, त्याने स्वतःला रणांगणातून काढायला हवे होते.
द्रोणाचार्यांनी पांडवांच्या सामान्य पाय-सैनिकांविरुद्ध ब्रह्मास्त्र, आकाशीय शक्तिशाली शस्त्रे वापरण्याचा प्रयत्न केला. परंतु जेव्हा भगवान श्रीकृष्णाने त्याला थांबवले, तेव्हा द्रोणाने युक्तिवाद केला की त्याचे पहिले कर्तव्य त्याच्या शत्रूचा पराभव करणे आणि त्याच्या सैनिकांचे रक्षण करणे आहे, त्याच्याकडे असलेल्या कोणत्याही मार्गाने.
युद्धादरम्यान द्रोणाचार्यांच्या अतिमहत्त्वाच्या कृती वेगळ्या पद्धतीने चित्रित केल्या आहेत. जेव्हा तो सरसेनापती झाला तेव्हा युद्धाचे नियम टळले. सामान्य सैनिकांविरूद्ध दैवी शस्त्रे वापरली गेली, रात्रभर युद्ध चालू राहिले, योद्ध्यांनी आता एकमेकांना एकमेकांशी व्यस्त ठेवले नाही, विशेषतः, युधिष्ठिराला ताब्यात घेऊन युद्ध संपवण्याचा प्रयत्न करण्यास तो तयार होता, कर्ण नव्हता म्हणून सन्मानाचा अभाव असल्याचे मानले. इतर आवृत्त्यांमध्ये, द्रोणांच्या धोरणातील फरक तत्त्वज्ञानामध्ये फरक म्हणून दर्शविले गेले आहेत-द्रोणांचा असा विश्वास होता की, कौरव सैन्याचा सेनापती म्हणून, त्यांचे ध्येय कोणत्याही आवश्यक मार्गाने आपल्या सैनिकांचे संरक्षण सुनिश्चित करणे होते.
तो हिंदू इतिहासातील एक आदरणीय व्यक्तिमत्त्व आहे, आणि एखाद्या शिक्षकाचा केवळ आई -वडिलांचाच नव्हे तर देवाचाही आदर करण्याच्या भारतीय परंपरेचा आधारस्तंभ आहे. भारतातील सर्वोत्तम क्रीडा शिक्षक आणि प्रशिक्षकांना क्रीडा क्षेत्रातील उत्कृष्टतेसाठी भारत सरकार दरवर्षी द्रोणाचार्य पुरस्कार प्रदान करते.
वर्ग:महाभारतातील व्यक्तिरेखा
गुणवत्ता
मालाची गुणवत्ता
मालाच्या म्हणजे बनवलेल्या वस्तूच्या (किंवा दिलेल्या सेवेच्या) प्रतीचे मोजमाप.वस्तू जरी चांगली बनवलेली असेल तरी त्याची गुण वत्ता ही ग्राहकच ठरवत असतो.कारखान्यात ज्या वस्तू ( माल ) बनविला जातो, तो विशिष्ट प्रक्रियेतून जात असतो. ही प्रक्रिया लिहून त्या प्रमाणे जर माल बनवला तर त्या मध्ये शिरणारे नको असलेले वस्तूवस्तूंमधले फरक कमी करता येतात. त्या साठी प्रकियेचे प्रमाणीकरण करणे ही पहिली पायरी. दुसरे म्हणजे प्रक्रियेचे प्रशिक्षण.ज्या व्यक्ती ती प्रक्रिया हाताळत असतात त्यांना त्याचे प्रशिक्षण देणे फार जरूर असते.
माल बनत असताना त्यात काही दोष किंवा त्रुटी राहिल्या असतील तर त्या जिथे निर्माण झाल्या तेथेच पकडल्या जाणे फार महत्त्वाचे. उशीरा पकडून चालणार नाही.तसे झाल्यास फार कष्ट घेऊन त्या मालावर पुन्हा काम करावे लागून ते फार खर्चिक होते.त्यासाठी बऱ्याच ठिकाणी त्रुटी होणारच नाही याची योजना करावी लागते.
वस्तू बनवतानाच चांगली बनते आहे ना? त्या मध्ये काही वसयवस्तूंमध्ये फरक तर होत नाही ना? या साठी संख्याशास्त्रीय नियमांचा प्रक्रिया नियंत्रित करण्या साठी उपयोग केला जातो.
मालाची गुणवत्ता माल बनवतानाच त्यात आली  पाहिजे. माल बनवून झाल्या नंतर, तो तपासून त्यात गुणवत्ता घालता येत नाही.
थोडक्यात,
१.ग्राहकाला काय पाहिजे ते समजून घेणे.
२.माल प्रमाणित प्रक्रियेतूनच तयार करणे.
३.माल बनत असतानाच तो बरोबर बनत आहेना याची देखरेख ठेवणे
४.वस्तूं मध्ये कमीत कमी फरक असावा या साठी  संख्याशास्त्रीय नियमांचा प्रक्रिया नियंत्रित करण्या साठी उपयोग करणे
सापे (भिवंडी)
सापे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:भिवंडी तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
७० (संख्या)
७०-सत्तर  ही एक संख्या आहे, ती ६९  नंतरची आणि  ७१  पूर्वीची नैसर्गिक संख्या आहे. इंग्रजीत: 70 - seventy.
हे सुद्धा पहा
वर्ग: पूर्णांक संख्या
मार्क रूटा
मार्क रूटा (डच: Mark Rutte; जन्मःफेब्रुवारी १४, १९६७) हे नेदरलँड्स देशाचे विद्यमान पंतप्रधान व जनतेच्या स्वातंत्र्य व लोकशाहीवादी पक्षाचे पक्षनेते आहेत. २०१० मधील निवडणुकांमध्ये त्यांच्या पक्षाने विजय मिळवला. रूटा ह्यांनी १४ ऑक्टोबर २०१० रोजी पंतप्रधानपद ग्रहण केले.
पोकळा
पोकळा ही तांदुळजा, माठ आणि राजगिरा यांच्याशी साधर्म्य असणारी एक पालेभाजी आहे.काही भागात याला पोकळी या नावाने ओळखतात.पोकळा प्रामुख्याने खान्देशातील धुळे नंदुरबार आणि जळगाव तसेच कोल्हापूर या ठिकाणी आढळतो. हिरवा पोकळा व तांबडा पोकळा असे या पालेभाजीचे दोन प्रकार आहेत. तांबड्या प्रकारच्या भाजीची पाने काळसर लाल व लांब देठाची असतात.पोकळा या क्षुपाची उंची २०-३० सेंमी. असते. खोड प्रथम मऊ परंतु नंतर काहीसे कठीण होते. पाने एकाआड एक, साधी व लांब चमच्यांसारखी असून त्यांवर तांबड्या रेषा असतात. फुले लांब मंजिरीत येतात. ती शुष्क, लहान व द्विलिंगी असून परिदले हिरवट-पांढरी व संयुक्त असतात. फुलांमध्ये ४-५ पुंकेसर असतात.पोकळा थंडावा देणारा,सहज पचनारा भूक वाढविणारा व त्रिदोशनाशक आहे. याच्या बिया भाजून खातात. या वनस्पतीत १०० ग्रॅम मध्ये २.९ ग्रॅम प्रथिने व १८.१८ मिग्रॅ. लोह असते.
संदर्भ
वर्ग:पालेभाज्या
रोहिणी हट्टंगडी
रोहिणी जयदेव हट्टंगडी (माहेरच्या रोहिणी अनंत ओक) या रंगभूमीवरील व चित्रपटांतील ज्येष्ठ अभिनेत्री आहेत. रिचर्ड ॲटनबरो निर्मित 'गांधी' या चित्रपटातील 'कस्तुरबा'च्या भूमिकेमुळे त्या आंतरराष्ट्रीय चित्रपट जगतात पोहोचल्या.
बालपण
रोहिणी हट्टंगडी यांचा जन्म ११ एप्रिल १९५५ रोजी दिल्ली येथे झाला. वडिलांचे नाव अनंत मोरेश्वर ओक तर आईचे नाव निर्मला अनंत ओक. त्यांच्या अभिनयाची सुरुवात पुण्याच्या भावे स्कूलपासून झाली. तिथे झालेल्या नाटकांत, अनेक नाट्यस्पर्धांत आणि औद्योगिक आस्थापने आयोजित करीत असलेल्या नाट्यप्रयोगांत त्या भाग घेत राहिल्या. त्यांचे वडील, आई आणि बंधू (रवींद्र ओक) हे तिघेही नट होते. त्या सगळ्यांनीच गावगुंड या मराठी नाटकात भूमिका केली होती.