cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
तियोदोरो ओबियांग एन्गेमा एम्बासोगो
तियोदोरो ओबियांग एन्गेमा एम्बासोगो (स्पॅनिश: Teodoro Obiang Nguema Mbasogo; ६ जून १९४२) हा मध्य आफ्रिकेतील इक्वेटोरीयल गिनी देशाचा विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष व हुकुमशहा आहे. १९७९ साली ओबियांगने तत्कालीन राष्ट्राध्यक्ष फ्रान्सिस्को मासियास एन्गेमा ह्याला एका लष्करी बंडाद्वारे सत्तेवरून हाकलवून लावले. तेव्हापासून ओबियांग इक्वेटोरीयल गिनीच्या राष्ट्रप्रमुखपदावर आहे.
ओबियांग सत्तेवर आल्यापासून अनेक अध्यक्षीय निवडणुकांमध्ये विजयी झाला आहे परंतु त्या सर्व निवडणुकांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर मतांची अफरातफर झाली असा दावा आंतरराष्ट्रीय समुदायाने केला आहे. अनेक अमेरिकन वृत्तपत्रांनी त्याची आफ्रिकेमधील सर्वात वाईट हुकुमशहा अशी निंदा केली आहे. त्याच्यावर भ्रष्टाचार, मानवी हक्कांचे उल्लंघन इत्यादी अनेक आरोप केले गेले आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:इक्वेटोरीयल गिनीचे राष्ट्राध्यक्ष
इरिट्रियाचा ध्वज
इरिट्रिया देशाचा नागरी ध्वज हिरव्या, लाल व निळ्या रंगांच्या तीन त्रिकोणांपासून बनला आहे व लाल त्रिकोणाच्या मधोमध सोनेरी रंगाने एक ऑलिव्हची फांदी दाखवली आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:देशानुसार ध्वज ध्वज
दक्खिणथिरी टाउनशिप
इतिहास
२६ मार्च २००६ रोजी म्यानमारच्या गृह मंत्रालयाने (मोहा) ने नायपिडॉची नवीन राजधानी म्हणून बनविलेल्या मूळ शहरांपैकी एक म्हणून डेखिनाथीरी टाउनशिप म्हणून नियुक्त केले, त्यामध्ये २ वॉर्ड, ६ ग्रामीण मुलुख आणि २४ गावे समाविष्ट आहेत. गृह मंत्रालयाने २० जानेवारी २०११ रोजी यास दक्खिणथिरी टाउनशिप असे नाव दिले. दक्खिणथिरी हे पाली भाषेतून साधित केलेले आहे आणि त्याचा शब्दशः अर्थ “दक्षिणेकडील वैभव” असा आहे.
जनसांख्यिकी
२०१४ च्या म्यानमार जनगणनेनुसार, दक्खिणथिरी टाउनशिपची लोकसंख्या ५१,३२८ आहे. लोकसंख्येची घनता प्रति किमी ३२८.८ लोक होती. जनगणनेनुसार मध्यम वय २५.१ वर्षे व १०० महिलांमध्ये १११ पुरुष होते. येथे ६,९९७ घरे होती; सरासरी घरगुती आकार ३.९ होते.
संदर्भ
वर्ग:नेप्यिडॉ
लेथ जोशी
लेथ जोशी हा मंगेश जोशी दिग्दर्शित १०१६ सालचा एक मराठी चित्रपट आहे.
पुरस्कार
या चित्रपटाला राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील २०हून अधिक पुरस्कार मिळाले आहेत.
चित्रपटाने जगभर १२ आंतरराष्ट्रीय पुरस्कार मिळवले असून, २० आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवात या चित्रपटाची निवड झाली आहे.
त्यापैकी काही
महोत्सवांमध्ये प्रदर्शन
अनेक राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील चित्रपट महोत्सवांमध्ये हा चित्रपट दाखवण्यात आला.
त्यापैकी काही
संदर्भ
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
सिद्धरामय्या
सिद्धरामय्या किंवा सिद्दरामय्य हे भारत देशाच्या कर्नाटक राज्याचे माजी मुख्यमंत्री व भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे ज्येष्ठ नेते आहेत. मे २०१३ मधील कर्नाटक विधानसभा निवडणुकीत काँग्रेसला स्पष्ट बहुमत मिळाल्यानंतर पदग्रहण करणारे सिद्धरामय्या राज्याचे २२ वे मुख्यमंत्री आहेत. ह्यापूर्वी ते १९९६-१९९९ व २००४-२००५ दरम्यान कर्नाटकचे उप-मुख्यमंत्री होते.
वर्ग:कर्नाटकचे मुख्यमंत्री वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी वर्ग:भारतीय नास्तिक
बटाळा
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८० मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:भोकर तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
भारतीय आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
भारतीय आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव (इफ्फी) हा आशियातील जुना आणि भारतामधील सर्वात मोठा आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव म्हणून गणला जातो. या चित्रपट महोत्सवाची सुरुवात इ.स. १९५२ पासून प्रारंभ झालेली आहे.
इतिहास
जगभरातली वेगवेगळ्या भाषेतील सर्वोत्कृष्ट चित्रपट कला सादर करण्यासाठी व चित्रपटाना सामायिक मंच पुरवण्याचा या चित्रपट महोत्सवाचा उद्देश आहे. सामाजिक व सांस्कृतिक वैशिष्ट्याच्या संदर्भातून विविध देशातली वेगवेगळ्या भाषेतील चित्रपट संस्कृती जाणून त्यासाठी योगदान देण्यासाठी व जगभरातल्या लोकांमध्ये मैत्री आणि सहकार्याला प्रोत्साहन देण्यासाठी चित्रपट महोत्सवाचे आयोजन केले जाते. माहिती व प्रसारण मंत्रालय, भारत अंतर्गत चित्रपट महोत्सव संचालनालय आणि गोवा सरकार यांच्या संयुक्त विद्यमाने महोत्सव आयोजित केला जातो.
संदर्भ
वर्ग:भारतीय चित्रपट महोत्सव
प्रतिभास्थली
प्रतिभास्थली ज्ञानोदय विद्यापीठ ही आचार्य विद्यासागर यांनी सुरू केली जाणारी मुलींची शाळा आहे. या शाळेच्या आखा जबलपूर, डोंगरगढ, रामटेक, पापोराजी, आणि इंदूरमध्ये आहेत.
वर्ग:मध्य प्रदेशातील शिक्षणसंस्था
अपास
अपास (, Avestan  ) हा "पाणी" साठीचा अवेस्तान भाषेतीले शब्द आहे. जो पाण्याच्या असंख्य अवस्थांना अपास द्वारे दर्शविला जातो.
अपाससाठी, अब (बहुवचन अबान ) हे मध्य पर्शियन भाषेचे रूप आहे.
परिचय
"आजपर्यंत झोरोस्ट्रिअन्समध्ये पाण्याबद्दलचा आदर खोलवर रुजलेला आहे, आणि पारंपारिक समुदायांमध्ये नियमितपणे घरगुती विहीर किंवा जवळच्या प्रवाहाला अर्पण केले जाते." वानर जॉथ्रा समारंभ — यास्ना सेवेचा विधी (जो मुख्य उपासना आहे) याचा शब्दशः "पाणी मजबूत करणे" असा आहे.
अवेस्तन भाषेत अपास (एकवचन अपो) व्याकरणदृष्ट्या स्त्रीलिंगी आहे. आणि अपास स्त्री आहे. मध्य पर्शियन समतुल्य शब्द म्हणजे अबान (समानार्थी: अवान), ज्यावरून पारशी गुजराती अवा (केवळ धार्मिक वापरात) शब्दाची उत्पती झाली.
अवेस्तान मधील सामान्य संज्ञा अपास हे वैदिक संस्कृत अपासशी तंतोतंत जुळते. आणि दोन्ही समान प्रोटो-इंडो-इराणी शब्द, स्टेम अप्- "पाणी" शी जुळतात. अपास शब्दा पासून ब्रिटीश नदी एव्हॉन हा शब्द तयार झाला आहे. अवेस्तान आणि वैदिक संस्कृत दोन्ही ग्रंथांमध्ये, पाणी — मग ते लाटा किंवा थेंब, किंवा एकत्रितपणे नाले, तलाव, नद्या किंवा विहिरी म्हणून — अपास, पाण्याच्या देवत्वांचा समूह दर्शवितात. तत्वासह देवत्वाची ओळख दोन्ही संस्कृतींमध्ये पूर्ण आहे. ऋग्वेदात देवता पिण्यास आरोग्यदायी आहेत, अवेस्तामध्ये देवतांना स्नान करणे चांगले मानले जाते.
भारतीय धार्मिक ग्रंथांप्रमाणेच, पाण्याला एक आदिम घटक मानले जाते. झोरोस्ट्रियन कॉस्मोगोनीमध्ये, पाणी ही आकाशानंतरची दुसरी निर्मिती आहे. स्वतः अपास/स्वतःच्या व्यतिरिक्त तीनही अहुरा (माझदा, मित्रा, अपम नापत ), दोन अमेषा स्पेंटस (हौरवत, अरमैती ) आणि दोन कमी यजात ( अरेदवी सुरा अनाहिता आणि आहुराणी) देखील पाण्याशी संबधित आहेत.
अबान, युरेनसच्या चंद्रांपैकी एक असलेल्या एरियलवरील विवराचे नाव अपासच्या नावावरून पडले आहे.
शास्त्रानुसार
यास्ना हप्तंघाईतीमधील सातव्या अध्यायानुसार पाण्याला अहुराणी (अहुराची पत्नी (यस्ना ३८.३)) म्हणून पूजनीय मानले आहे. हा अध्याय गाथांच्या अनुक्रमिक क्रमात व्यत्यय आणतो आणि भाषिकदृष्ट्या गाथांइतकाच जुना आहे. इतर ठिकाणी उल्लेख नसला तरी बॉइस ला अहुराशी जोडले आहे. अपम नापत (मध्य पर्शियन: बुर्झ यझाद ) द्वारे पाण्याचे आणखी एक देवत्व याच्याशी जोडलेले आहे.
शिळशेत
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.
अपास
शास्त्रानुसार
यास्ना ३८ हे "पृथ्वी आणि पवित्र पाण्याला" समर्पित आहे. अपास केवळ पोषणासाठीच आवश्यक नाही, तर जीवनाचा स्रोत ("आपण जे जन्माला घालणारे", "आमच्या जीवनातील माता") मानले जाते. यास्ना २.५ आणि ६.११ मध्ये, अपास "माझदा-निर्मित आणि पवित्र" मानले आहे.
शिळशेत
लोकजीवन
हे लहान आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात १५४ कुटुंबे राहतात. एकूण ७०८ लोकसंख्येपैकी ३५१ पुरुष तर ३५७ महिला आहेत. मुख्यतः आदिवासी व कुणबी समाजातील लोक येथे राहतात. कुणबी समाजाचा शेती हा मुख्य व्यवसाय असून आदिवासी समाज शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर, कामगार म्हणून काम करतात. ते काही प्रमाणात कुक्कुटपालन, बकरीपालन सुद्धा करतात.
अपास
शास्त्रानुसार
अबान यष्ट (यश्त ५) मध्ये, जे नाममात्र पाण्याला समर्पित आहे. पूजेला विशेषतः अरेदवी सुरा अनाहिता येथे निर्देशित केले आहे, जे पाण्याने ओळखले जाणारे आणखी एक देवाचे रूप आहे. परंतु मूळतः पृथ्वीला वेढलेल्या "जागतिक नदी" चे प्रतिनिधित्व करते. दोन संकल्पनांचे विलीनीकरण केल्यामुळे कदाचित आर्टॅक्सेरक्स २ (आर. ४०४-३५८ बीसीई) आणि त्यानंतरच्या अचेमेनिड सम्राटांच्या कारकिर्दीत अरेदवी सुराला दिलेल्या महत्त्वामुळे झाले. लोमेल आणि बॉयस नुसार अरेदवी मूळची इंडो-इराणी आहे आणि ती वैदिक सरस्वतीसारखी आहे. ५ व्या शतकात ईसापूर्व ५व्या शतकात अरेडवीला समान गुणधर्म असलेल्या सेमिटिक देवत्वाचा समावेश करण्यात आला होता. ज्यांच्याकडून तिला अतिरिक्त गुणधर्म वारशाने मिळाले.
शिळशेत
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस विक्रमगड बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. रिक्शासुद्धा विक्रमगडवरून उपलब्ध असतात.
अपास
शास्त्रानुसार
इतर अवेस्ता ग्रंथांमध्ये, पाण्याचा संबंध [स्पेंटा] अरमैती (मध्य पर्शियन स्पेंडार्मड ), पृथ्वीच्या अमेशा स्पेन्टा (हा संबंध बुंदाहिष्ण ३.१७ मध्ये योग्यरित्या विकसित केला गेला आहे) आहे. यास्ना ३.१ मध्ये, आणखी एका अमेशा स्पेंटा हौर्वत (मध्य पर्शियन: (के)होरदाद ) यांना पालकत्व सोपवून आबानची ख्याती अधिक बळकट केलेली आहे.
चांधवे खुर्द
चांधवे खुर्द हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील महाड तालुक्यातील एक गाव आहे.
शिळशेत
संदर्भ
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
चांधवे खुर्द
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
अपास
परंपरेनुसार
बुंदाहिष्णानुसार, ('मूळ निर्मिती', ११व्या-किंवा १२व्या शतकातील मजकूर), अबान हे भौतिक विश्वाच्या सात सृष्टीपैकी दुसऱ्या क्रमांकाचे आहे. ते प्रत्येक गोष्टीचा खालचा अर्धा भाग आहे.
शिळशेत
संदर्भ
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
चांधवे खुर्द
संदर्भ
१.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/
अपास
परंपरेनुसार
वेंडिदाद (२१.१५) मध्ये आधीच सूचित केलेल्या वैश्विक दृश्याच्या विकासामध्ये, अबान हे "पाण्यांचे एक मोठे एकत्रीकरणाचे ठिकाण" (अवेस्तान: वुरुकाशा, मध्यम पर्शियन: वर्काश ) चे सार आहे. ज्यावर जगाने शेवटी विश्रांती घेतली. महान समुद्राला एका बलाढ्य नदीने पाणी दिले (प्रोटो-इंडो-इराणी: *हरहवती, अवेस्तान: अरेदवी सुरा, मध्य पर्शियन: अर्दविसूर ). दोन नद्या, एक पूर्वेकडे आणि एक पश्चिमेकडे, त्यातून बाहेर पडून पृथ्वीला वेढा घातला (बुंदाहिष्ण ११.१००.२, २८.८) जिथे त्या नंतर पुतिका (अवेस्तान, मध्य पर्शियन: पुटिक ), भरतीच्या समुद्राने शुद्ध केल्या गेल्या. वुरुकाशा मध्ये परत वाहते.
शिळशेत
संदर्भ
४. http://tourism.gov.in/
चांधवे खुर्द
संदर्भ
वर्ग:महाड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
अपास
परंपरेनुसार
यजतांशी संबंधित फुलांपैकी अबान हे वॉटर -लिली प्रकारचे फुक आहे (बुंदाहिष्ण २७.२४).
शिळशेत
संदर्भ
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
अपास
संदर्भग्रंथ
वर्ग:यजातास वर्ग:शास्त्रीय घटक वर्ग:पाणी आणि धर्म वर्ग:अनाहिता
शिळशेत
संदर्भ
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:विक्रमगड तालुक्यातील गावे वर्ग:पालघर जिल्ह्यातील गावे
रतनजी दादाभॉय टाटा
रतनजी दादाभॉय टाटा तथा '''आर.डी. टाटा''' (१८५६-१९२६) हे एक भारतीय व्यापारी होते ज्यांनी भारतातील टाटा समूहाच्या वाढीमध्ये महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली होती. ते भारतातील अग्रगण्य उद्योगपती आणि टाटा सन्सचे संस्थापक जमशेदजी टाटा यांचे चुलत भाऊ होते. जमशेटजी टाटा यांनी स्थापन केलेल्या टाटा सन्समधील भागीदारांपैकी ते एक होते. रतनजी हे जे.आर.डी. टाटा यांचे वडील होते.
जीवन
रतनजी यांचा जन्म गुजरातमधील नवसारी येथे १८५६ मध्ये झाला. त्यांनी कॅथेड्रल आणि जॉन कॉनन स्कूल आणि बॉम्बे येथील एल्फिन्स्टन कॉलेजमध्ये शिक्षण घेतले. पदवी घेतल्यानंतर त्यांनी मद्रासमध्ये कृषी विषयाचा कोर्स केला. त्यानंतर ते सुदूर पूर्वेतील आपल्या कौटुंबिक व्यापारात सामील झाले.
रतनजींचे लग्न लहान वयातच पारसी मुलीशी झाले होते. तथापि, लग्नानंतर काही दिवसांतच त्यांच्या पत्नीचा अपत्यहीन मृत्यू झाला. रतनजी चाळीशीत होते जेव्हा त्यांनी 1902 मध्ये सुझान ब्रिएर या फ्रेंच महिलेशी पुनर्विवाह केला. त्यांच्या काळात हे क्रांतिकारक मानले जात असे आणि पारशी समाजातील काहींनी त्याचे स्वागत केले नाही. त्यांना रोदाबेह, जहांगीर, जिमी, सिला आणि दोराब अशी पाच मुले होती.
अफू व्यापार
टाटा अँड कंपनी या नावाने रतनजी चीनमध्ये अफूच्या आयातीचा व्यवसाय चालवत होते, जो त्यावेळी कायदेशीर होता. 1887 मध्ये, त्याने आणि डेव्हिड सॉलोमन ससून सारख्या इतर व्यापाऱ्यांनी अफूच्या व्यापाऱ्यांच्या वतीने हाँगकाँग विधान परिषदेच्या विधेयकाबद्दल तक्रार करण्यासाठी याचिका सादर केली ज्यामुळे त्यांच्या व्यापारावर परिणाम होण्याची भीती होती.
टाटा स्टील
टाटा स्टीलची संकल्पना जमशेटजी टाटा यांनी मांडली होती आणि ती सुरू देखील केली होती. मात्र, प्रकल्प पूर्ण होण्यापूर्वीच जमशेटजींचे निधन झाले. जमशेदजींचा मुलगा दोराब याच्यासमवेत टाटा स्टील प्रकल्प पूर्ण करण्यात रतनजींनी महत्त्वाची भूमिका बजाबवली आणि अशा प्रकारे जमशेदपूरमध्ये टाटा स्टीलची स्थापना झाली.
पहिल्या महायुद्धात टाटांनी ब्रिटीशांना पोलाद पुरवठा केला. तथापि, युद्धानंतर टाटा स्टील 1920च्या दशकात कठीण काळात गेली कारण ब्रिटन आणि बेल्जियममधून स्टील भारतात टाकण्यात आले. रतनजी, इतर संचालकांसह भारतीय पोलाद उद्योगाला तत्कालीन वसाहतवादी सरकारकडून संरक्षण मिळवून दिले आषणि टाटा स्टीलचे कामकाज स्थिर केले.
संदर्भ
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:इ.स. १८५६ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९२६ मधील मृत्यू वर्ग:भारतीय उद्योजक वर्ग:टाटा कुटुंब
तेलवाडी
तेलवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील भोर तालुक्यातील एक गाव आहे.
इक्वेडोरचा ध्वज
इक्वेडोर देशाचा नागरी ध्वज पिवळ्या, निळ्या व लाल रंगांच्या आडव्या पट्ट्यांपासूनपासून बनला आहे व ध्वजाच्या मधोमध इक्वेडोरचे चिन्ह दाखवले आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:देशानुसार ध्वज ध्वज
हॉवर्ड फ्रांसिस
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८६८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९३६ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
खासरमारी
संदर्भ
वर्ग:नागपूर ग्रामीण तालुक्यातील गावे वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे
जानकी देवी बजाज
जानकी देवी बजाज (७ जानेवारी १८९३ - २१ मे १९७९) या भारतीय एक स्वातंत्र्य सेनानी होत्या, ज्यांना १९३२ मध्ये सविनय कायदेभंग चळवळीत भाग घेतल्याबद्दल तुरुंगवास भोगावा लागला होता.
प्रारंभिक जीवन
जानकी देवीचा जन्म ७ जानेवारी १८९३ रोजी मध्य प्रदेशातील जाओरा येथील अग्रवाल कुटुंबात झाला. वयाच्या आठव्या वर्षीच त्यांचा विवाह बारा वर्षाच्या जमनालाल बजाज सोबत झाला. विवाह पूर्णपणे सुसंवादी आणि पारंपारिक होता, आणि जानकीदेवी एक समर्पित पत्नी आणि आई होत्या. त्यांच्या लग्नाच्या वेळी, बजाज कुटुंब अत्यंत मध्यमवर्गीय व्यापारी लोकांपैकी एक होते. काही वर्षांमध्ये, जमनालालने एक मोठे व्यावसायिक साम्राज्य निर्माण केले आणि ते भारतातील सुरुवातीच्या उद्योगपतींपैकी एक बनले.
जमनालाल यांनी स्वातंत्र्य संग्राम चळवळीत भाग घेतला आणि जानकीदेवी यांनी चरख्यावर खादी कातणे, गौसेवेसाठी आणि हरिजनांचे जीवन सुधारणे आणि १९२८ मध्ये त्यांच्या मंदिर प्रवेशासाठी काम केले. स्वातंत्र्यानंतर त्यांनी विनोबा भावे यांच्यासोबत भूदान चळवळीत काम केले. त्यांनी १९४२ पासून अनेक वर्षे अखिल भारतीय गोसेवा संघाच्या अध्यक्षा म्हणून काम केले. स्वातंत्र्या नंतर इ.स. १९५६ मध्ये त्यांना पद्मविभूषण हा दुसरा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. १९६५ मध्ये त्यांचे 'मेरी जीवन यात्रा' नावाचे आत्मचरित्र प्रकाशित झाले.
वारसा
इस १९७९ मध्ये त्यांचे वृद्धापकाळाने निधन झाले. 'जानकी देवी बजाज इन्स्टिट्यूट ऑफ मॅनेजमेंट स्टडीज', 'जानकी देवी बजाज गव्हर्नमेंट पीजी गर्ल्स कॉलेज, कोटा' आणि बजाज इलेक्ट्रिकल्सने स्थापित 'जानकीदेवी बजाज ग्राम विकास संस्था' यासह अनेक शैक्षणिक संस्था आणि पुरस्कार त्यांच्या स्मरणार्थ स्थापन केल्या गेल्या. इंडियन मर्चंट्स चेंबरच्या लेडीज विंगने 1992-93 मध्ये ग्रामीण उद्योजकांसाठी IMC-लेडीज विंग जानकीदेवी बजाज पुरस्काराची स्थापना केली.
बाह्य दुवे
वर्ग:समाजसेविका वर्ग:भारतीय क्रांतिकारक वर्ग:स्त्री चरित्रलेख वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:गांधीवादी वर्ग:बजाज कुटुंब
रघुनाथ विश्वनाथ देशपांडे
रघुनाथ विश्वनाथ देशपांडे हे भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे ज्येष्ठ नेते व सिद्धरामय्या गौडा सरकार मधील मंत्री आहेत. ते कर्नाटकातील काँग्रेसचे माजी प्रदेशाध्यक्षही आहेत. ते मुळचे हल्याळचे आहेत. ते सात वेळाचे आमदार आणि १६ वर्षे कर्नाटकातील मंत्रिमंडळात आहेत. वयाच्या ३८ व्या वर्षी लघुद्योग मंत्रिपदावर त्यांना मंत्रिमंडळात स्थान मिळाले. त्यानंतर कृषी, नगरविकास, अवजड उद्योग अशी खाती त्यांनी सांभाळली.
वर्ग:कन्नड राजकारणी वर्ग:भारतीय राजकारणी
अरविंद पाटील
अरविंद पाटील हे कर्नाटका;d/e बेळगाव जिल्ह्यातील खानापूर विधानसभा मतदारसंघातून निवडुन आलेले महाराष्ट्र एकीकरण समितीचे आमदार आहेत.
वर्ग:महाराष्ट्र एकीकरण समितीचे आमदार वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
बेंबर
बेंबर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील भोकर (गाव) तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८० मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:भोकर तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
वनवास
वनात निवास करणे. वनवास बहुधा स्वेच्छेने घेतला जात नाही. वनवासी आयुष्य व्यतित करताना, झाडाच्या सालींपासून तयार केलेली वस्त्रे, ज्याला वल्कले म्हणतात, ती परिधान करावी लागतात. अरण्यात मिळणारी कंद, मुळे यांच्यावर भूक भागवावी लागते. पर्णकुटीत राहावे लागते. दर्भाच्या शय्येवर निजावे लागते.
रॉबर्ट ग्रॅहम
रॉबर्ट ग्रॅहम (१६ सप्टेंबर, १८७७:केप वसाहत - २१ एप्रिल, १९४६:इंग्लंड) हा undefinedकडून १८९९ मध्ये दोन कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वनवास
रामायणात कैकेयीने राजा दशरथाकडे मागितलेल्या दोन वरांमुळे रामाला बारा वर्षांचा वनवास भोगावा लागल्याचा उल्लेख आहे. महाभारतात द्युतक्रिडेमधे हारल्यामुळे पांडवांना बारा वर्षांचा वनवास व एक वर्षाचा अज्ञातवास भोगावा लागल्याचा उल्लेख आहे.
रॉबर्ट ग्रॅहम
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८७७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९४६ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वनवास
वर्ग:हिंदू धर्मातील तत्त्वज्ञान
विल्यम सोलोमन
विल्यम रॉजर थॉमसन सोलोमन (२३ एप्रिल, १८७२:केप वसाहत - १२ जुलै, १९६४:दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १८९९ मध्ये एक कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८७२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९६४ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हाडापेठ
सेन्सस कोड ५३९०५६ असलेले हाडापेठ हे गाव, गडचिरोली या जिल्ह्यातील ८८५.० हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून २०११ च्या शिरगणतीनुसार ह्या गावात २६ कुटुंबे आहेत व एकूण लोकसंख्या ११३ आहे.ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर गडचिरोली हे ८३ किलोमीटर अंतरावर आहे.
शैक्षणिक सुविधा
गावात असणाऱ्या सुविधा - पूर्व-प्राथमिक शाळा-१. प्राथमिक शाळा-१. स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - ५ की.मी.पेक्षा कमी अंतरावर : कनिष्ठ माध्यमिक शाळा पेंढरी येथे आहे. ५ ते १० की.मी.अंतरावर : माध्यमिक शाळा पेंढरी येथे आहे. उच्च माध्यमिक शाळा पेंढरी येथे आहे. पदवी महाविद्यालय पेंढरी येथे आहे. १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर : इंजिनियरिंग महाविद्यालय गडचिरोली येथे आहे. वैद्यकीय महाविद्यालय गडचिरोली येथे आहे. व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा गडचिरोली येथे आहे. अनौपचारिक प्रशिक्षण केन्द्र गडचिरोली येथे आहे. अपंगांसाठी खास शाळा गडचिरोली येथे आहे.
वैद्यकीय सुविधा-बिगर-सरकारी
असलेल्या सुविधा- काही नाही नसलेल्या सुविधा - बाह्य रोगी विभाग, बाह्य व भरती असलेले रोगी विभाग, धर्मादाय बिगर-सरकारी रुग्णालय, एम बी बी एस पदवीधर डॉक्टर, इतर पदवीधर डॉक्टर, पदवी नसलेले डॉक्टर, पारंपरिक वैद्य व वैदू, औषधाची दुकाने, इतर बिगरसरकारी वैद्यकीय सुविधा,
पिण्याचे पाणी
असलेल्या सुविधा- झाकण नसलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, नसलेल्या सुविधा - शुद्ध केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा, शुद्ध न केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा, झाकण असलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, बोअर वेलच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या बोअरवेल पाण्याचा पुरवठा, झऱ्यांच्या पाण्याचा पुरवठा, नदी /कालवे यातील पाण्याचा पुरवठा, तलाव / तळी यातील  पाण्याचा पुरवठा, इतर पाण्याचा पुरवठा,
स्वच्छता
असलेल्या सुविधा- सांडपाणी शुद्धीकरणाच्या सयंत्रात सोडले जाते. नसलेल्या सुविधा - उघडी गटारे, न्हाणीघरासह सार्वजनिक स्वच्छता गृह, न्हाणीघराशिवाय सार्वजनिक स्वच्छता गृह, ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेयरचे दुकान, सामूहिक बायोगॅस किंवा कचऱ्याच्या उत्पादक पुनर्वापराची व्यवस्था,
संचार
गावात असणाऱ्या सुविधा - डांबरी रस्ते, कच्चे रस्ते, पाण्यासाठी नाल्या असणारे डांबरी रस्ते, बारमाही रस्ते, स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - पोस्ट ऑफिस, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. उपपोस्ट ऑफिस, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. मोबाइल फोन सुविधा, - ५ की.मी.पेक्षा कमी अंतरावर. इंटरनेट कॅफे / सर्व्हिस सेंटर, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. खाजगी कूरियर, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. सार्वजनिक बस सेवा, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. खाजगी बस सेवा, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. रेल्वे स्टेशन, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. ऑटो व टमटम, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. टॅक्सी, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. ट्रॅक्टर - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. सायकल रिक्षा (पायचाकी), - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. बैल व इतर जनावरांनी ओढलेल्या गाड्या, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. राष्ट्रीय महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. राज्य महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. जिल्ह्यातील मुख्य रस्त्याला जोडलेले रस्ते, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. जिल्ह्यातील दुय्यम रस्त्याना जोडलेले रस्ते, - ५ की.मी.पेक्षा कमी अंतरावर. तळटीप- शिरगिणतीत असलेल्या पुढील सुविधांच्या उपलब्धततेची माहिती नाही - सायकल रिक्षा (यांत्रिक), समुद्र व नदीवरील बोट वाहतूक, बोट वाहतुकीयोग्य जलमार्ग,
बाजार व पतव्यवस्था
गावात असणाऱ्या सुविधा - शेतमाल विक्री संस्था, स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - ए टी एम, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. व्यापारी बँका, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. सहकारी बँका, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. शेतकी कर्ज संस्था, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. स्वसहाय्य गट (SHG), - ५ की.मी.पेक्षा कमी अंतरावर. रेशनचे दुकान, - ५ की.मी.पेक्षा कमी अंतरावर. मंडया / कायम बाजार, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. आठवड्याचा बाजार, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. शेतमाल विक्री संस्था,
आरोग्य, आहार व करमणूक सुविधा
गावात असणाऱ्या सुविधा - शिशुविकास पौष्टिक आहार केन्द्र (ICDS), अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, इतर पौष्टिक आहार केन्द्र, आशा, स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - समुदाय भवन (टीव्ही सह अथवा विरहित), - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. क्रीडांगण, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. खेळ / करमणूक क्लब, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. सिनेमा/ व्हिडियो थियेटर, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. सार्वजनिक ग्रंथालय, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. सार्वजनिक वाचनालय, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. वृत्तपत्र पुरवठा, - १० की.मी. पेक्षा अधिक अंतरावर. विधानसभा मतदान केन्द्र, - ५ ते १० की.मी.अंतरावर. जन्म व मृत्यु नोंदणी केन्द्र, - ५ की.मी.पेक्षा कमी अंतरावर.
वीज पुरवठा
घरगुती वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. शेतीसाठी वीजपुरवठा - नाही. व्यापारी वापरासाठी वीजपुरवठा - नाही. सर्व प्रकारच्या वापरासाठी वीजपुरवठा - नाही.
संदर्भ
वर्ग:गडचिरोली जिल्ह्यातील गावे वर्ग:धानोरा तालुक्यातील गावे
निलज बु.
लोकसंख्या
२०११ च्या जनगणनेनुसार निलज बु. गावाची एकूण लोकसंख्या १७३१ असून त्यापैकी ८६५ पुरुष तर ८६६ महिला आहेत. निलज बु गावात ०-६ वयोगटातील मुलांची लोकसंख्या १९७ आहे जी गावाच्या एकूण लोकसंख्येच्या ११.३८% आहे. निलज बु गावाचे सरासरी लिंग गुणोत्तर १००१ आहे जे महाराष्ट्र राज्याच्या सरासरी ९२९ पेक्षा जास्त आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार निलज बु. चे बाल लिंग गुणोत्तर १०५२ आहे, जे महाराष्ट्राच्या सरासरी ८९४ पेक्षा जास्त आहे.
साक्षरता प्रमाण
महाराष्ट्राच्या तुलनेत निलज बु. गावात साक्षरतेचे प्रमाण जास्त आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार निलज बु. गावाचा साक्षरता दर महाराष्ट्राच्या ८२.३८% च्या तुलनेत ८३.७०% होता. निलज येथे पुरुष साक्षरता ९०.२५% आहे तर महिला साक्षरता दर ७७.१२% आहे.
जातीचा घटक
निलज बु. गावात अनुसूचित जाती ची लोकसंख्या (SC) ३.५८ % तर अनुसूचित जमाती ची लोकसंख्या (ST) एकूण लोकसंख्येच्या ०.३५% आहे. याशिवाय इतर मागासवर्गीय घटक (OBC) प्रवर्गातील नागरिक गावात राहतात.
शासकीय इमारती
१)ग्रामपंचायत
२)तलाठी कार्यालय
३)प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र
४)संत साईबाबा सार्वजनिक वाचनालय
५)जय गुरुदेव पाणी वापर सहकारी संस्था
७)व्यायामशाळा (जिम)
८)बस स्टॉप
९)महाराष्ट्र जीवन प्राधिकरण, जलशुद्धीकरण प्रकल्प
१०)सार्वजनिक गाळे
ग्रामपंचायत
भारतीय संविधान आणि पंचायती राज कायदा व मुंबई ग्रामपंचायत कायदा १९५८ कलम ५ अन्वये निलज बु. येथे १९५९ साली ग्रामपंचायतीची स्थापना करण्यात आली. ग्रामपंचायत कार्यालयाचे प्रथम सरपंच ८ एप्रिल १९५९ पासून ते १७ मार्च १९६४ दरम्यान मारोती जगन्नाथ उरकुडे होते. निलज बु. ग्रामपंचायतीच्या प्रथम महिला सरपंचा सुशिला ताराचंद डोळस या होत्या. ग्रामपंचायत कार्यालयाची इमारत २००३ साली महादेव गोपाळा पचघरे सरपंच असताना त्यांच्या कार्यकाळात बांधण्यात आली होती.
आरोग्य
निलज बु. येथे प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र आहे. या केंद्राला आरोग्यवर्धिनी केंद्र असेही म्हटले जाते. गावातील व परिसरातील नागरिक येथे आरोग्य सुविधा घेण्याकरिता येतात. हे रुग्णालय पूर्णपणे शासकीय आहे. इथे दररोज वैद्यकीय अधिकारी, परिचारिका व योगशिक्षिका सेवा देण्यासाठी येत असतात. या रुग्णालयात स्त्री- प्रसुती विभाग आहे.
जिल्हा परिषद पूर्व माध्यमिक शाळा, निलज बु.
जिल्हा परिषद पूर्व माध्यमिक शाळा, निलज बु. या शाळेची स्थापना स्वातंत्र्यपूर्व काळात म्हणजेच १९४६ मध्ये झाली. शाळेचे व्यवस्थापन जिल्हा परिषद भंडारा आणि स्थानिक संस्था करते. कधीकाळी परिसरातील ग्रामीण भागात महत्वाची शाली म्हणून या शाळेची ओळख होती. हे महाराष्ट्रातील भंडारा जिल्ह्यातील मोहाडी ब्लॉकमध्ये आहे. शाळेमध्ये १ ते ७ पर्यंतचे वर्ग आहेत. शाळा सह-शैक्षणिक आहे आणि त्यात पूर्व-प्राथमिक विभाग संलग्न नाही. या शाळेत मराठी हे शिक्षणाचे माध्यम आहे. शाळेपर्यंत सिमेंटकहा पक्का रस्ता उपलब्ध आहे. या शाळेतील शैक्षणिक सत्र एप्रिलमध्ये सुरू होते.
शाळेला शासकीय इमारत आहे. त्यात शिक्षणासाठी ७ वर्गखोल्या आहेत. सर्व वर्गखोल्या चांगल्या स्थितीत आहेत. त्यात अशैक्षणिक उपक्रमांसाठी इतर २ खोल्या आहेत. शाळेमध्ये मुख्याध्यापक/शिक्षकांसाठी स्वतंत्र खोली आहे. शाळेला पक्की सीमा भिंत आहे. शाळेला विद्युत जोडणी आहे. शाळेतील पिण्याच्या पाण्याचा स्त्रोत हातपंप आहे आणि तो कार्यरत आहे. पिण्याच्या पाण्यासाठी ग्रामपंचायतीने आरओ उपलब्ध करून दिले आहे. शाळेत मुलांचे व मुलींची शौचालय असून ते कार्यरत आहेत. शाळेला खेळाचे मैदान आहे. शाळेचे वाचनालय असून लायब्ररीत ४८४ पुस्तके आहेत. शाळेला अपंग मुलांसाठी प्रत्येक वर्गखोल्यांमध्ये प्रवेश करण्यासाठी रॅम्पची उपलब्ध आहेत. शाळेत शिकवण्यासाठी आणि शिकण्याच्या उद्देशाने भेट मिळालेले संगणक आहेन पण शाळेत संगणक अनुदानित लर्निंग लॅब नाही. शाळेच्या आवारात माध्यान्ह भोजन तयार करून विद्यार्थ्यांना वितरित केले जाते.
श्री विठ्ठल-रुखमाई मंदिर
या मंदिराच्या उभारणी निलज बु. येथील दोन विठ्ठलभक्त वारकरी ह.भ.प. स्व. धर्माजी बडगे महाराज व ह. भ.प. बकारामजी देवगडे महाराज यांनी केली आहे. हे दोन्ही विठ्ठलभक्त "वारी चुको न दे हरी ।।" या संतांच्या शब्दाप्रमाणे सोलापूर जिल्ह्यातील पंढरपूर येथे दरवर्षी न चुकता वारी ला जायचे. एकदा पंढरपूरची वारी करून येतांना त्यांनी विठ्ठलाच्या संकेतप्रमाणे विठ्ठल व रखुमाई ची एक मूर्ती घेऊन गावात आले. गावात आल्यानंतर त्या दोघांना या मूर्तीला स्थापना स्व. मारोतीजी माटे यांच्या शेतात केली. याच मंदिरात पुढे संत ज्ञानेश्वर महाराज व संत तुकाराम महाराजांच्या मूर्तीची प्रतिष्ठापना करण्यात आली आहे. दरवर्षी त्रिपुरारी पौर्णिमेच्या निमित्ताने येथे ह.भ.प. धनराज गाढवे महाराज यांच्या कीर्तनाचे आयोजन करण्यात येते.
नाग मंदिर व श्री शेषराव महाराज व्यसनमुक्ती मंदिर
दशकभरापूर्वी मोहाडी तालुक्यातील निलज बु. येथील नागमंदिरात बुलढाणा जिल्ह्यातील शिरपूर येथील व्यसनमुक्तीचा संदेश देणारे शेषराव महाराज आले होते. त्यांनी गावातील व्यसनाच्या आहारी गेलेल्या बऱ्याच लोकांना व्यसनमुक्तीचा संदेश देऊन व्यसन सोडविले. या सर्व प्रकारानंतर मंदिराची ख्याती दूरवर पोहोचली व येथे मोठ्या प्रमाणात नागरिक व्यसनातून मुक्त होण्याकरिता येऊ लागले. विशेषतः दारूच्या आहारी गेलेल्यांना दारू सोडण्यास मानसिक शारीरिक व आध्यत्मिक दृष्टीने हे ठिकाण महत्त्वाचे ठरते. या ठिकाणी दरवर्षी नोव्हेंबर महिन्यातील २९ व ३० तारखेला व्यसनमुक्ती मेळावा घेतला जातो. या व्यतिरिक्त नागपंचमी निमित्तानेही भाविक या ठिकाणी हजेरी लावतात.
श्री हनुमान मंदिर (वैनगंगा काठावर)
निलज बु. येथील हनुमंताची मूर्ती प्राचीन काळापासून आहे. ग्रामदैवत म्हणून हनुमंताला पूजेचा पहिला मान आहे. पूर्वी निलज बुज. हे गाव वैनगंगेच्या काठावर वसले होते. तेव्हा नदीकाठावर हनुमंताचे मंदिरही होते. परंतु, दरवर्षी वैनगंगेला मोठा पूर येत असल्यामुळे लोकांचे नुकसान होत होते. त्यामुळे गावातील प्रमुख व्यक्तींनी मिळून गाव नदी काठापासून दूर वसविली. परंतु, हनुमंताचे मंदिर जुन्याच ठिकाणी राहिले. येथे दरवर्षी हनुमान जयंतीच्या निमित्ताने ह.भ.प. धनराज गाढवे महाराज यांच्या कीर्तनाचे आयोजन करण्यात येते.
मातामाई मंदिर (वैनगंगा काठावर)
श्री हनुमान मंदिराच्या शेजारी मातामाईचे मंदिर आहे. या मंदिरात देवीच्या पुरातन निर्गुण शिळा आहेत. येथे दरवर्षी दसऱ्याच्या निमित्ताने प्रसादाचे वितरण करण्यात येते. श्रद्धेने गावातील महिला देवीला पाणी वाहून पूजा करतात.
संत कबीर विज्ञान आश्रम (वैनगंगा काठावर)
वैनगंगा नदी काठावर संत कबिरां चे आश्रम आहे. येथे कबिरांचे अनुयायी मुक्कामी राहतात. या आश्रमात बाहेरून भाविक आत्मिक शांतीसाठी येतात.
मस्कऱ्या गणेशोत्सव
निलज बु. येथे पारंपरिक गणेशोत्सवाच्या नंतर मस्कऱ्या गणपती ची स्थापना केली जाते. गावातील हौशी तरुणांनी मस्कऱ्या गणेशोत्सव मंडळ स्थापन करून १९८३ पासून गणपती स्थापनेला सुरुवात केली. गावात सर्वप्रथम स्व. कवडू बडगे यांच्या अंगणात गणपतीची स्थापना करण्यात आली होता. गावात पुढील पाच वर्षे ही परंपरा अविरत सुरू होती. नंतर काही तत्कालीन आर्थिक व राजकीय कारणांमुळे ३ वर्षे गावातील मस्कऱ्या गणेशोत्सवाला खंड पडला. त्यानंतर गावातील काही युवकांनी पुढाकार घेऊन १९९१ मध्ये पुन्हा मस्कऱ्या गणपतीची परंपरा सुरू केली व ही परंपरा आजही सुरू आहे. मस्कऱ्या गणपती उत्सवाच्या निमित्ताने गावात रांगोळी स्पर्धा, दांडपट्टा, संगीत नाटक, तमाशा, कव्वाली, भजन-कीर्तन स्पर्धा, विविध मैदानी खेळांचे आयोजित करण्यात येते. पूर्वी गणेशोत्सवात गावातील जिल्हा परिषदेच्या शाळेतील विद्यार्थ्यांचे सांस्कृतिक कार्यक्रम होत होते. या निमित्ताने मुलांना आपल्या अंगातील कलागुणांचे प्रदर्शन करून शाब्बासकी मिळत होती. यामुळे गावात अनेक कलाकार नावारूपास आले..
निलजची मंडई
दिवाळी च्या निमित्ताने निलज बु. येथे भाऊबीजेच्या निमित्ताने पहिलीच्या मंडईचे आयोजन करण्यात येते. निलज बु येथे भाऊबीजेच्या दिवशी व त्रिपुरारी पौर्णिम रच्या नंतर मंडईचे आयोजन करण्यात येते. गावात या निमित्ताने जत्रेचे वातावरण पहायला मिळते. तस बघितलं तर गावात दिवाळी उत्सवाची खरी मजा ही मंडई उत्सवाची असते.
क्रीडा
गावातील मुलांना खेळण्यासाठी शाळेच्या शेजारी (सोनारा वावरात) मोठे त्रिकोणी मैदान आहे. या मैदानात शाळेतील विद्यार्थ्यांना व गावातील मुलांना खेळण्यासाठी जागा उपलब्ध आहे. मुलं इथे क्रिकेट, कबड्डी, खो-खो, लगोरी, रनिंग, इतर खेळ खेळतात. पूर्वी याच मैदानात दसऱ्याला रावण दाहनाच कार्यक्रम आयोजित केला जायचा. पूर्वी गावातील जेष्ठ नागरिक बैलगाडा शर्यतीत (पट) भाग घ्यायचे. गावातील युवक दरवर्षी कबड्डी सामन्यांचे आयोजन करतात.
गावातील खाद्यसंस्कृती
गावात मोठ्या प्रमाणात शेतकरी राहत असल्याने स्थानिकांची खाद्यसंस्कृती शेतीशी निगडित आहे. गावातील लोकांच्या नाश्त्याच्या पोहे, उपमा, उसळ, तळला भात यांसारखे पदार्थ असतात. तर जेवणात ऋतूनुसार अन्नपदार्थ बदलत असतात. जेवणात प्रामुख्याने भात, पोळी, विविध प्रकारच्या भाज्या असतात. गावात दुधाचे मुबलक प्रमाणात उत्पादन होत असल्याने दुग्ध व दुग्धजन्य पदार्थ जेवणात असतात. नवीन तांदळापासून तयार होणाऱ्या 'आक्ष्या', 'कोसल्या', मुठे, धापुडे (थालीपीठ), घिऊर व इतर पदार्थ हिवाळा ऋतूत बनवले जातात.
बाजारपेठा
गावापासून ३ किलोमीटर अंतरावर देव्हाडा बु. हे बुधवारी भरणारे आठवडी बाजार आहे. या व्यतिरिक्त गावापासून ५ किलोमीटर अंतरावर करडी येथे सोमवारी भरणारे आठवडी बाजार आहे. नव्याने सुरू केलेले मोहगाव येथे रविवारी भरणारे आठवडी बाजारही लोकांच्या आवडीचे आहे. शेतकऱ्यांना शेतातील होणारे उत्पन्न कृषी उत्पन्न बाजार समिती तुमसर अथवा धान खरेदी केंद्रांवर विकावे लागते. कोणालाही मोठी वस्तू खरेदी करायची असल्यास त्याला गावापासून १२ किलोमीटर अंतरावर तुमसर शहरात जावे लागते. अनेक लोक मोठ्या खरेद्यांसाठी भंडारा, गोंदिया व नागपूर या शहरांचा ही आसरा घेतात. त्यासोबतच ऑनलाइन पद्धतीने खरेदी केलेला समान गावात थेट घरपोच मिळतो.
रस्ते
निलज बु. गावाच्या हद्दीतून तुमसर-देव्हाडा बु- करडी -साकोली राज्यमार्ग क्रमांक ३५६ (SH-356) जातो. या राज्यमार्गापासून ते गावापर्यंत दीड किलोमीटरचा ग्रामीण मार्ग क्रमांक ४३ आहे. गावापासून ३ किलोमीटर अंतरावर रामटेक-तिरोडा-गोंदिया राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक-७५३ (NH-753) आहे. हा राष्ट्रीय महामार्ग देव्हाडा बु. चौकात साकोली राज्यमार्गाशी जुळतो.
रेल्वे सेवा
गावापासून ८ किलोमीटर अंतरावर तुमसर रोड (देव्हाडी) रेल्वे स्टेशन आहे. या स्थानकातून हावडा, मुंबई, पुणे, अमृतसर, चेन्नई, दिल्ली इतर मार्गांच्या रेल्वेगाड्या सहज उपलब्ध आहेत.
बस सेवा
गावाच्या हद्दीतील साकोली - तुमसर राज्यमार्गावर बस स्टॉप आहे. या बस थांब्यावरून महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळा च्या तुमसर, साकोली, पालांदुर, करडी, कोका, मुंढरी, साठी बस उपलब्ध आहेत. तिरोडा, गोंदिया किंवा भंडारा शहरात जायचे असल्यास करडी किंवा देव्हाडा बु. चौकातून बस बदलावी लागते.
ऑटो सेवा
आधी तुमसर ते करडी दरम्यान टम-टम (डुक्कर) ऑटो चालायचे. सध्या बस स्टॉप वरून जवळच्या अंतरासाठी ओमनी अथवा ई-रिक्षा उपलब्ध असते.
बैलगाडी
शेतकरी बहुल गाव असल्याने गावातील शेतकरी शेतावर जाणे-येणे करण्यासाठी बैलगाडीचा वापर करतात. निलज बु. गावात आजही बैल आहेत. शेतावरील पीक आणणे, शेतावर खत पोहचवणे, गुरांचे वैरण घरी आणणे इत्यादी कामांसाठी बैलगाडी सोयीची ठरते.
दुचाकी
गावातील अनेक घरी दुचाकी असून ती चालवणाऱ्यांची संख्या फार मोठी आहे.
सायकल
निलज बु. येथील बरेच लोक सायकल चालवताना नजरेस पडतात.
ट्रॅक्टर
गावात ट्रॅक्टरची मोठ्या प्रमाणात असून यांचा वापर शेती व मालकीसाठी केला जातो.
कृषी
देशाप्रमाणे निलज बु. हे कृषी प्रधान गाव आहे. गावात ९०% पेक्षा जास्त नागरिक शेतीवर अवलंबून आहेत. गावात भात (धान किंवा तांदूळ), ऊस, गहू, पावटा (पोपट), जवस, लाखोरी, हरभरा (चना), तूर, मसूर, मुग, इत्यादी पिके घेतली जातात. यासोबतच निवडक शेतकरी फळशेती करतात. प्रामुख्याने वैनगंगा नदीच्या काठावर पेरू व बोरीची बाग आहेत. येथील पेरू राष्ट्रीय महामार्गावर विक्रीसाठी ठेवले जातात. त्यासोबतच वैनगंगा नदी पात्रात उन्हाळ्यामध्ये काकडी, टरबूज, खरबूज इत्यादी पिके मोठ्या प्रमाणात घेतली जातात.
भातशेती (धान)
निलज बु व परिसरात 'सिहार' प्रकारची मृदा असल्याने येथे भात पीक मोठ्या प्रमाणात घेतले जाते. भात शेतीच्या सिंचनासाठी विहीर, बोरवेल, नदीचे पाणी व तलावाच्या पाण्याचा वापर केला जातो. धानाच्या विक्रीसाठी धान खरेदी केंद्र, कृषी उत्पन्न बाजार समिती, तुमसर येथे नेले जाते. अनेकदा पाऊस व चक्रीवादळामुळे निलज बु. येथील धान पिकाचे प्रचंड नुकसान झाले होते.
फलोत्पादन
निलज बु. गावाच्या बाहेर वैनगंगा नदी काठावरचा पट्टा गाळाच्या मातीचा असल्याने येथे मोठ्या प्रमाणात पेरू व बोरीच्या बागा आहेत. कधी काळी येथील पेरू नावानेच विकले जायचे. आजही येथील पेरू राष्ट्रीय महामार्गावर विक्रीसाठी ठेवले जातात.
ऊस
निलज बु. परिसरात असलेल्या मानस अ‍ॅग्रो इंडस्ट्रीज अँड इन्फ्रास्ट्रक्चर लिमिटेड युनिट-४ देव्हाडा बु.साखर कारखान्याचा गळीत हंगाम नुकताच सुरू झाला आहे. या कारखान्यात मोठ्या प्रमाणात साखरेचे उत्पादन घेतले जाते. गावाशेजारी साखर कारखाना असल्याने गावात ऊसाची शेती करणाऱ्या शेतकऱ्यांची संख्या मोठी आहे. सिंचनाच्या साहाय्याने वेगवेगळ्या जातीचे ऊस येथे पिकवले जाते व गळीत हंगामात साखर कारखान्याला विकले जाते.
भाजीपाला शेती
गावातील बहुसंख्य शेतकरी भाजीपाल्याची शेती करतात. यात प्रामुख्याने वांगे, टमाटर, मिरची, शेंगा, कोथिंबीर, लाल माठाची भाजी, मेथी भाजी, चवळी भाजी, गवार शेंगा आणि भाजीचा शेतात लावला जातो.
सिंचन
महाराष्ट्र राज्यातील उपसा सिंचन प्रकल्प सौरऊर्जेवर चालविण्याचे राज्य शासनाचे धोरण आहे. याच पार्श्वभूमीवर राज्यातील पहिला सौरऊर्जेवर चालणारा उपसा सिंचन प्रकल्प भंडारा जिल्ह्यात प्रस्तावित आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या मृद व जलसंधारण विभागाने निलज बु. येथे या प्रकल्पासाठी १४ ऑगस्ट २०१८ रोजी प्रशासकीय मान्यता प्रदान केली होती. हा प्रकल्प पूर्णत्वास आल्यानंतर सुमारे १०० हेक्टर शेतजमिनीला लाभ मिळेल.
येथे वैनगंगा नदीकाठावर ही प्रस्तावित उपसा योजना कार्यान्वीत करण्यात येणार आहे. गावात जिल्हा परिषदेच्या अंतर्गत कालव्यांची निर्मिती आधीपासूनच करण्यात आली आहे. त्यामुळे येथे नव्याने कालवे निर्माण करण्याची गरज पडणार नाही. या योजनेतून लघु पाटबंधारे विभागाच्या तलावाचे पूनर्भरण करण्यात येणार आहे. प्रकल्पासाठी शासनाने १ कोटी ५५ लक्ष रुपयांच्या निधीला मान्यता दिली होती. प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर लाभधारकांची पाणी वापर संस्था स्थापन करण्यात येणार. प्रकल्पाच्या देखभाल दुरुस्तीचे काम पाणीवापर संस्थेकडे हस्तांतरीत करण्यात येणार आहे. तसेच दुरुस्तीचा खर्च हा शेतकऱ्यांकडून करण्यात येणार आहे.
खनिज संपत्ति
निलज बु. परिसरातून वाहणाऱ्य वैनगंगा नदीत मोठ्याप्रमाणात शुभ्र वाळू (रेती) उपलब्ध आहे. येथील वाळू नागपूर शहरात बांधकामासाठी नेली जाते.
दिवाबत्तीची सोया
निलज बु. गावात दिवाबत्तीची सोय महावितरणच्या माध्यमातून करण्यात येते. महावितरण करडी उपकेंद्र अंतर्गत गावात विद्युत पुरवठा होत असतो. कृषी फिडरसाठी वेगळी वाहिनी टाकण्यात आलेली आहे. शेतीसाठी ८ तास वीज पुरवठा देण्यात येतो. गावातील पथदिव्यांचे नियोजन ग्रामपंचायत कार्यालय करते.
जवळची गावे
मोहगाव, करडी, देव्हाडा बु., नरसिंह टोला, निलज खुर्द, नवेगाव बु., मुंढरी खुर्द, मुंढरी बु., पांजरा, पालोरा, जांभोरा, जांभळापाणी, मनोरा, इत्यादी
संदर्भ
वर्ग:भंडारा जिल्ह्यातील गावे वर्ग:महाराष्ट्र राज्यातील शहरे व गावे
चापगाव
चापगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील महाड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
१.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/
वर्ग:महाड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
धवलपेठ
धवलपेठ हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील नागपूर ग्रामीण तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:नागपूर ग्रामीण तालुक्यातील गावे वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे
बेस संगीत
बास संगीत या प्रकाराला यूके बास किंवा पोस्ट-डबस्टेप देखील म्हटले जाते. बास संगीत हे एक प्रकारचे क्लब संगीत आहे. २००० च्या दशकाच्या मध्यात युनायटेड किंग्डममध्ये हा प्रकार प्रचलित झाला. या संगीतावर डबस्टेप, यूके गॅरेज, आर अँड बी, वोंकी, हाउस आणि ग्रीम यासारख्या विविध संगीत शैल्यांच्या प्रभाव आहे. "बास संगीत" हा शब्दप्रयोग वापरला कारण कलाकारांनी या शैलींचे ध्वनीचा संमिश्रपणे वापर सुरू केला.
संदर्भ
वर्ग:संगीत
बारुथ स्पिनोझा
बारुथ डी स्पिनोझा (२४ नोव्हेंबर १६३२ - २१ फेब्रुवारी १६७७) ज्यू वंशाचा डच तत्त्वज्ञ होता. त्याचे बदललेले नाव 'बेनेडिक्ट डी स्पिनोझा' होते. त्यांनी उल्लेखनीय वैज्ञानिक योग्यता दर्शविली, परंतु त्यांच्या कार्यांचे महत्त्व त्यांच्या मृत्यूनंतरच समजू शकेल.
परिचय
स्पिनोझाचा जन्म हॉलंड (अ‍ॅमस्टरडॅम) येथे १६३२ मध्ये एका ज्यू कुटुंबात झाला. तो स्वभावाने एकांतप्रिय, निर्भय आणि लोभी होता. त्याला त्याच्या विश्वासाचा त्याग करण्यास भाग पाडले गेले, त्याची हत्या करण्याचे कट रचले गेले, त्याला ज्यू समुदायातून बहिष्कृत करण्यात आले, तरीही तो ठाम राहिला. सांसारिक जीवन त्याला असह्य रोग वाटू लागले. म्हणूनच ते त्यापासून मुक्त होण्यासाठी आणि भगवंताच्या प्राप्तीसाठी अस्वस्थ असायचे.
स्पिनोझाचे सर्वात प्रसिद्ध पुस्तक म्हणजे त्यांचे ' एथिक्स '. पण याशिवाय त्यांनी सात-आठ ग्रंथ पाठ केले आहेत. तत्त्वज्ञान आणि आधिभौतिक अनुमानांची तत्त्वे १६६३ मध्ये प्रकाशित झाली आणि ट्रॅक्टॅटस थियोलॉजिक पॉलिटिकस १६७० मध्ये त्याच्या नावाशिवाय प्रकाशित झाले. स्पिनोझाच्या जीवनाबद्दल आणि तत्त्वज्ञानाबद्दल अनेक ग्रंथ लिहिले गेले आहेत, ज्यांची यादी स्पिनोझात वेदांताच्या प्रकाशात दिली आहे.
स्पिनोझा यांनी द्रव्य निर्माण केले जाऊ शकते आणि म्हणून विचार आणि विस्तार हे पदार्थ आहेत या कल्पनेला तीव्र विरोध केला. पदार्थ स्वयंप्रकाशित आणि स्वतंत्र आहे, तो निर्माण होऊ शकत नाही. म्हणून, विचार घटक आणि विस्तार घटक, जे तयार केले जातात, ते पदार्थ नसून शीर्षक आहेत. स्पिनोझा या अर्थाने नास्तिक म्हणता येईल की त्याने यहुदी आणि ख्रिश्चन धर्मात प्रचलित असलेल्या देवाच्या कल्पनेला विरोध केला. स्पिनोझाची बाब किंवा देव निराकार, निराकार आणि निराकार आहे. देवाला कोणत्याही प्रकारे विशिष्ट रूप देणे म्हणजे त्याला मर्यादा घालणे होय. या अर्थाने स्पिनोझाचा देव अद्वैत वेदांताच्या ब्राह्मणासारखाच आहे. ज्याप्रमाणे ब्राह्मणाला नाव आणि रूप या दोन पदव्या आहेत, त्याचप्रमाणे स्पिनोझाच्या पदार्थाला विचार आणि विस्तार या दोन पदव्या आहेत. हे पदार्थाचे गुणधर्म नाहीत. ब्रह्माच्या वैशिष्ट्यांप्रमाणेच, पदार्थामध्ये देखील गुणधर्म आहेत जे त्याच्या स्वभावाने सिद्ध होतात, जसे की त्याचे वेगळेपण, स्वातंत्र्य, पूर्णता इ. विचार आणि विस्तार यांना गुण न म्हणता शीर्षके म्हणणे अधिक योग्य आहे, कारण स्पिनोझाच्या मते ते पदार्थाचे स्वरूप समजून घेण्यासाठी बुद्धीने चार्ज केलेले असतात. या प्रकारच्या अनंत पदव्या स्पिनोझाला मान्य आहेत. भगवंताच्या या उपाधीही अनंत आहेत पण भगवंताची अनंतता निरपेक्ष आहे, तेथे या उपाधींची अनंतता सापेक्ष आहे.
देव हा विश्वाचा निर्माता आहे, परंतु या अर्थाने नाही की तो त्याच्या इच्छेने संपूर्ण विश्व निर्माण करतो. किंबहुना देवाच्या इच्छेवर आरोप करणे म्हणजे त्याला मर्यादित करणे होय. पण याचा अर्थ असा नाही की देव मुक्त नाही; त्याचे स्वातंत्र्य म्हणजे निरपेक्षता आहे आणि इच्छा स्वातंत्र्य नाही. म्हणूनच स्पिनोझा निर्मितीचा उद्देश मानत नाही. ज्या अर्थी सोन्याचे शरीर अलंकार आहे किंवा आकाश त्रिकोण आहे त्याच अर्थाने देव जगाचे कारण आहे. पण याचा अर्थ असा नाही की देव परिवर्तनशील आहे. जग काल्पनिक आहे पण त्याचा आधार ईश्वर सत्य आहे. देव आणि जग वेगळे आहेत, पण वेगळे नाहीत.
ज्याप्रमाणे ईश्वरामध्ये इच्छाशक्ती नाही, त्याचप्रमाणे मनुष्यामध्ये इच्छाशक्ती नावाची कोणतीही गोष्ट नाही. वस्तुस्थिती अशी आहे की प्रत्येक विचार दुसऱ्या विचाराचे कारण आहे, म्हणून कोणताही विचार स्वतंत्र नाही. तसेच, भौतिक जगाचा स्पिनोझाच्या विचारविश्वावर परिणाम होत नाही. कारण-प्रभाव-साखळी भिन्न आहेत परंतु दोन्ही समान पदार्थ आहेत, म्हणून ते संबंधित आहेत असे दिसते.
भगवंताची प्राप्ती करणे हे जीवनाचे अंतिम ध्येय आहे, कारण तरच शाश्वत कल्याण प्राप्त होऊ शकते. भगवंतावर प्रेम केल्याने ईश्वर प्राप्त होतो, परंतु प्रेमाचा अर्थ भावभावना नसून आसक्ती असा आहे. म्हणूनच स्पिनोझाने या प्रेमाला बौद्धिक प्रेम म्हटले आहे. ईश्वरभक्तीचा एक अर्थ असा आहे की आपण सत्कर्मासाठी सत्कर्म केले पाहिजे, कारण सत्कर्माच्या प्रतिफळाची इच्छा करणे म्हणजे बंध निर्माण करणे होय. जेव्हा आपले मन दिव्य बनते आणि आपली वृत्ती शाश्वत होते, तेव्हा आपण भगवंताशी एकत्व अनुभवतो आणि परम शांती प्राप्त करतो. स्पिनोझाच्या मते, देवाचे वैयक्तिक स्वरूप देखील महत्त्वाचे आहे. ज्यांची बौद्धिक पातळी खालावली आहे आणि ज्यांचे मन सगुण, भौतिक ईश्वराच्या कल्पनेने जागृत आहे त्यांच्यासाठी ही कल्पनाशक्ती खूप उपयुक्त आहे. देवावर विश्वास न ठेवण्यापेक्षा भौतिक देवावर विश्वास ठेवणे चांगले. स्पिनोझाचा विचार सार्वत्रिक होता, म्हणूनच आजच्या युगात लोकांची दृष्टी पुन्हा पुन्हा स्पिनोझाकडे जात आहे.
संदर्भ
वर्ग:तत्त्वज्ञ
श्री विधुशेखर भारती
वर्ग:शंकराचार्य वर्ग:इ.स. १९९३ मधील जन्म वर्ग:हिंदू आचार्य वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सोरेन किर्केगार्ड
सोरेन किर्केगार्ड यांचा जन्म ५ मे १८१३ रोजी कोपनहेगन येथे झाला. अस्तित्ववादी तत्त्वज्ञानाच्या पहिल्या समर्थकांनी, तथापि, अस्तित्ववाद हा शब्द वापरला नाही. ४ नोव्हेंबर १८५५ रोजी किर्केगार्ड यांचे निधन झाले.
किर्केगार्ड तत्वज्ञान
सोरेन किरकेगार्ड यांना तत्वज्ञानी, धर्मशास्त्रज्ञ, अस्तित्ववादाचे जनक, नास्तिक आणि आस्तिक, साहित्यिक समीक्षक, सामाजिक सिद्धांतकार असे म्हटले जाते. त्याला विनोदी, मानसशास्त्रज्ञ आणि कवी देखील मानले गेले आहे. "व्यक्तिगतता" आणि "विश्वासाची झेप" या त्यांच्या दोन प्रभावशाली कल्पना आहेत.
Kierkegaard च्या मते, मानवी जीवनाचे तीन टप्पे आहेत. त्यांचा असा विश्वास होता की बहुतेक मानव पहिल्या किंवा दुसऱ्या टप्प्यावर पोहोचतात. पहिला सौंदर्याचा टप्पा ज्यामध्ये माणूस आत्मकेंद्रित असतो आणि भौतिक सुखांमध्ये रमतो. दुसरा टप्पा म्हणजे नैतिक टप्पा. या टप्प्यावर सामाजिक जबाबदाऱ्यांमुळे माणूस स्वतःशिवाय समाजातील इतर लोकांसाठी विचार करतो आणि कार्य करतो. तिसरा आणि अंतिम टप्पा म्हणजे धार्मिक किंवा आध्यात्मिक टप्पा. यामध्ये मनुष्याला स्वतःचा आणि देवाचा थेट संपर्क साधायचा आहे आणि कोणत्याही धार्मिक संस्थेद्वारे नाही. किरकेगार्ड यांचे मत असे आहे की मनुष्य आणि देव यांच्यातील नाते हे अत्यंत वैयक्तिक आहे आणि धार्मिक संस्था (चर्च, मंदिर, मशीद इ.) त्यात अडथळे निर्माण करतात. या अवस्थेला पोहोचलेला मनुष्य स्वतःला पूर्णपणे भगवंताला शरण जातो. मनुष्याच्या तार्किक क्षेत्राच्या पलीकडे असलेल्या या अंतिम विश्वासाला किर्केगार्ड विश्वासाची झेप म्हणतो.
संदर्भ
वर्ग:तत्त्वज्ञ
व्हिन्सेंट टँक्रेड
व्हिन्सेंट मॅक्सिमिलयन टँक्रेड (७ जुलै, १८७५:पोर्ट एलिझाबेथ, केप वसाहत - ३ जून, १९०४:दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १८९९ मध्ये एक कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८७५ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९०४ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
एडवर्ड ओ विल्सन
एडवर्ड ओ विल्सन (जन्म १९२९ - मृत्यू २०२१ ) जगातील एक अग्रगण्य उत्क्रांती शास्त्रज्ञ व परिसर शास्त्रज्ञ होता. विपुल शास्त्रीय लेखनाबरोबर त्याने सामान्य वाचकांसाठी अनेक विज्ञान विषयक पुस्तके लिहिली. शिवाय Ant Hill नावाची एक कादंबरी लिहिली. नंदा खरे यांनी केलेला या पुस्तकाचा संक्षिप्त अनुवाद वारूळ पुराण या नावाने मनोविकास प्रकाशनाने प्रकाशित केला आहे.
उतरोळी
उतरोळी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील भोर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात. मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १००० मिमी पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:भोर तालुक्यातील गावे वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे
मौजे पुर्ये तर्फे देवळे
मौजे पुर्ये
मौजे पुर्ये हे रत्‍नागिरी जिल्ह्याच्या संगमेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे. हे गाव काजळी नदीच्या दक्षिण तीरावर वसलेले आहे. काजळी नदीच्या पलीकडे कोंडगाव, भडकंबे इ. गावे आहेत. पुर्ये हे गाव रत्‍नागिरी जिल्हा परिषदेच्या व संगमेश्वर तालुका पंचायत समितीच्या दाभोळे मतदार सघामध्ये मोडते.
वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे
चिमणझारी
संदर्भ
वर्ग:नागपूर ग्रामीण तालुक्यातील गावे वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे
बेंद्री
बेंद्री हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील भोकर (गाव) तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८० मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:भोकर तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
मीरा आंबेडकर
मीरा यशवंत आंबेडकर (जन्म : नीरा विठ्ठल साळवे; ५ मे १९३५) ह्या सामाजिक, राजकीय व आंबेडकरवादी चळवळीतील कार्यकर्त्या आहेत. त्या भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या सून व यशवंत आंबेडकर यांच्या पत्नी आहेत. वंचित बहुजन आघाडीचे नेते प्रकाश तसेच रमाबाई, भीमराव व आनंदराज यांच्या त्या आई आहेत. त्यांची मुलगी रमा यांचा आनंद तेलतुंबडे यांच्याशी विवाह झाला आहे. मीराबाईंनी अनेक सामाजिक, राजकीय व धार्मिक चळवळीत भाग घेतलेला आहे. बाबासाहेब आंबेडकर व यशवंत आंबेडकर यांच्यानंतर १९७७ पासून मीरा यांनी भारतीय बौद्ध महासभेच्या राष्ट्रीय अध्यक्षा म्हणून काम केले आहे.
संदर्भ
मीराबाई वर्ग:मराठी समाजसेविका वर्ग:आंबेडकरवादी वर्ग:मराठी महिला वर्ग:समाजसेविका
फ्रेडरिक काइझ
फ्रेडरिक काइझ (२१ मार्च, १८७०:केप वसाहत - १२ सप्टेंबर, १९५३:दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १८९९ मध्ये एक कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८७० मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९५३ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
चोचिंदे
चोचिंदे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील महाड तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
१.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/
वर्ग:महाड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
अल्बर्ट पॉवेल
अल्बर्ट बर्टी विल्यम पॉवेल (१८ जुलै, १८७३:केप वसाहत - ११ सप्टेंबर, १९४८:दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १८९९ मध्ये एक कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८७३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९४८ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वसंतराव आचरेकर सांस्कृतिक प्रतिष्ठान
वसंतराव आचरेकर सांस्कृतिक प्रतिष्ठान महाराष्ट्राच्या सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील कणकवली येथील संस्था आहे. ही संस्था वसंतराव आचरेकर यांच्या नावाने १९८०मध्ये स्थापन झालेली संस्था आहे. संस्थेने सातशे प्रेक्षक बसू शकतील अशा क्षमतेचे नाट्यगृह बांधले आहे. याचे अद्ययावतीकरण, ध्वनी व प्रकाशयोजना, वातानुकूलन व्यवस्था आदी प्रयोजित आहेत.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:महाराष्ट्रातील प्रतिष्ठाने वर्ग:महाराष्ट्रातील संस्था वर्ग:कणकवली वर्ग:मराठी नाट्यसंस्था
दहेळी
दहेळी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील नागपूर ग्रामीण तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:नागपूर ग्रामीण तालुक्यातील गावे वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे
ओरिएंटल
ओरिएंटल किंवा आर्किया युनिकेल्युलर सूक्ष्मजीवांची अतिवृद्धी तयार करते. हे सूक्ष्मजीव एन्युक्लिएट आहेत, म्हणजेच त्यांच्याकडे सेल न्यूक्लियस नाही.
चार्ल्स प्रिन्स
चार्ल्स फ्रेडरिक हेन्री प्रिन्स (११ सप्टेंबर, १८७४:केप वसाहत - २ फेब्रुवारी, १९४९:दक्षिण आफ्रिका) हा undefinedकडून १८९९ मध्ये एक कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
ओरिएंटल
प्रोटोबॅक्टेरियाचे सुरुवातीला बॅक्टेरिया म्हणून वर्गीकरण केले गेले होते, त्यांना प्रोटोबॅक्टेरिया (प्रोटोबॅक्टेरियासीमध्ये) हे नाव दिले होते, परंतु हे वर्गीकरण आता कालबाह्य झाले आहे. ओरिएंटल पेशींमध्ये विशिष्ट वैशिष्ट्ये आहेत जी त्यांना जीवनाच्या इतर दोन प्रोटोझोआ, बॅक्टेरिया आणि युकेरियोट्सपासून वेगळे करतात. ओरिएंटलिस पुढे अनेक ओळखल्या गेलेल्या संघटनांमध्ये विभागले गेले आहेत.
चार्ल्स प्रिन्स
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १८७४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९४९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ओरिएंटल
ओरिएंटल आणि बॅक्टेरिया सामान्यत: आकार आणि आकारात सारखे असतात, जरी काही ओरिएंटलमध्ये खूप विचित्र आकार असतात, जसे की सॉल्टपीटर वोल्स्बीच्या सपाट आणि चौकोनी पेशी.