cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
झारवड खुर्द
झारवड खुर्द हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे.
ऑकलंड एसेस
ऑकलंड एसेस  न्यू झीलंड मधील प्रथम श्रेणी क्रिकेट संघ आहे.
झारवड खुर्द
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
ऑकलंड एसेस
बाह्य दुवे
वर्ग:न्यू झीलंडमधील क्रिकेट संघ वर्ग:ऑकलंड
झारवड खुर्द
संदर्भ
वर्ग:त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
राष्ट्रीय महामार्ग ३६ (जुने क्रमांकन)
राष्ट्रीय महामार्ग ३६ हा भारतातील एक प्रमुख राष्ट्रीय महामार्ग आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन)
लोटू पाटील
सोयगावमधे श्रीराम संगीत मंडळीची स्थापना होण्यापूर्वीही नाटके होत होती. लोटू पाटील यांचे वडील रामजी महिपती पाटील हे आपल्या मित्रांसोबत नाटके करीत असत. प्राथमिक काळात त्यांनी सोंगे काढून रसिकांचे मनोरंजन केले. परंतु लोटू पाटील यांनी १९०५ मधे श्रीराम संगीत मंडळीची स्थापना केली आणि त्याद्वारे नाटके सुरूच ठेवली.
इयान सॅलिसबरी
इयान डेव्हिड केनेथ सॅलिसबरी (२१ जानेवारी, १९७०:इंग्लंड - हयात) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून १९९२ ते २००० दरम्यान १५ कसोटी आणि ४ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९७० मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अमित मिश्र
वर्ग:डेक्कन चार्जर्स माजी खेळाडू मिश्रा, अमित मिश्रा, अमित वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
धानोरा खुर्द
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:दिग्रस तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
कॅथरीन झेटा-जोन्स
कॅथरीन झेटा-जोन्स (सप्टेंबर २५, १९६९ - ) ही वेल्समध्ये जन्मलेली इंग्लिश चित्रपट अभिनेत्री आहे.
वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९६९ मधील जन्म वर्ग:ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या अभिनेत्री वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
महोबा
महोबा हे ऐतिहासिक चंदेल्ल घराण्याचे मुख्यालय होते. जगप्रसिद्ध पर्यटनस्थळ खजुराहो येथून जवळच आहे.
वाहतूक
महोबा भारतीय रेल्वेच्या झाशी-अलाहाबाद रेल्वेमार्गावर असून बुंदेलखंड एक्सप्रेस, उत्तर प्रदेश संपर्क क्रांती एक्सप्रेस इत्यादी गाड्यांचे येथे थांबे आहेत. महोबा-खजुराहो रेल्वेमार्ग २००८ साली चालू झाल्यामुळे महोबाला जंक्शनचा दर्जा मिळाला आहे.
उंबरा
उंबरा म्हणजे लाकडी दाराच्या चौकटीत खालच्या बाजूस बसविलेले जाड रुंद आणि सपाट लाकूड. हा उंबराच्या खोडापासून बने. उंबऱ्याच्या वरच्या बाजूच्या सपाट पृष्ठभागाला उंबरठा म्हणतात. घरात येणारी नववधू त्या उंबरठ्यावर ठेवलेल्या मापातील धान्य पावलाच्या हलक्या धक्क्याने सांडवते आणि घरात प्रवेश करते.
गावातले एकूण उंबरे मोजले की तितकी घरे गावात आहेत, असे समजले जाई.मराठी रूढी परंपरेप्रमाणे उंबऱ्याला पैशाची नाणी लावतात.
लाकडी दाराच्या चौकटीत वरच्या बाजूस बसविलेल्या जाड रुंद आणि सपाट लाकडाला वरचा उंबरा (Lintel) असे म्हणत.
इगोर देनिसोवा
इगोर देनिसोवा हा एक रशियन फुटबॉलपटू आहे.
वर्ग:रशियाचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सिंधुदुर्ग कोषागार
सिंधुदुर्ग कोषागार हे कुडाळ येथे स्थापन झालेले महाराष्ट्र सरकारचे कार्यालय आहे.
सिंधुदुर्ग जिल्हा कोषागार कार्यालयाची स्थापना १ मे १९८१ रोजी करण्यात आली. ओरोस हे जिल्ह्याचे मुख्यालय झाल्यानंतर  ७ नोव्हेंबर  १९९४  रोजी जिल्हा कोषागार कार्यालय  कुडाळ येथून ओरोसला स्थलांतरित करण्यात आले.
सर्व प्रकारची शासकीय प्रदाने करणे, शासकीय देणी स्वीकारणे लेखे ठेवणे व ती महालेखापालांना सादर करणे, निवृत्ती वेतनाचे प्रदान करणे, संगणकीकरण यंत्रणा कार्यान्वित ठेवणे ही कामे कोषागार कार्यालय करते. सिंधुदुर्ग जिल्हा कोषागारातील कामकाज हे संपूर्णपणे संगणकीकृत असल्याने ते पारदर्शक व नियमानुसारच केले जाते.
ज्येष्ठ नागरिक निवृत्तीवेतनाकरिता वा अन्य कामाकरिता सिंधुदुर्ग जिल्हा कोषागार कार्यालयात मोठया प्रमाणात येतात. अश्यावेळी कार्यालयाचे सर्वच कर्मचारी या ज्येष्ठ नागरिकांना आदराची व सौजन्याची वागणूक देतात ‍. विशेष दखल घेण्यासारखी गोष्ट म्हणजे ‍ अशिक्षित किंवा अल्पशिक्षित निवृत्तिवेतनधारक संभ्रमित चेहऱ्याने कोषागाराच्या वऱ्हांड्यात घुटमळत असतात. अश्यावेळी " जनसेवा हीच ईश्वरसेवा " हे ब्रीद अंगीकारलेला कोषागारातील कोणताही कर्मचारी त्यांना आदराने बोलावून घेतो व त्याच्या समस्यांचे निरसन करतो. त्यावेळी त्यांनी दिलेला आशीर्वाद व त्यांच्या चेहऱ्यावरचे समाधान कर्मचाऱ्यांसाठी पृथ्वीमोलाचे असते.
दरवर्षी १ फेब्रुवारी हा दिवस कोषागार दिवस  म्हणून साजरा केला जातो. यावेळी सादर करण्यात येणाऱ्या कार्यक्रमांत सर्व कर्मचाऱ्यांची एकजूट व सामूहिक योगदान दिसून येते. सिंधुदुर्ग कोषागार कार्यालयास आतापर्यंत बऱ्याच दिग्गज कोषागार अधिकाऱ्यांचे मार्गदर्शन लाभलेले आहे. आणि सिंधुदुर्ग जिल्हा कोषागार कार्यालयातील अशा काही अधिकाऱ्यांनी महाराष्ट्र लोकसेवा आयोगाच्या परीक्षांना बसणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी मोफत मार्गदर्शन करण्याचे काम केले असून, त्यासाठी आपले श्रम व अमूल्य वेळ खर्च करून सामाजिक बांधिलकी जपलेली आहे.
सिंधुदुर्ग जिल्हा कोषागार कार्यालयातील कर्मचाऱ्यांनी  विभाग स्तरावर व राज्य स्तरावर क्रीडा क्षेत्रात सतत २ वर्षे चमकदार कामगिरी करून कोषागाराच्या खजिन्यात चषकांची व पदकांची फक्त भरच घातलेली नसून खिलाडूवृत्तीचा प्रत्यय सतत देऊन एकंदरीत जीवनमूल्यांचा  आलेख सतत उंचावत ठेवला आहे. हे सर्व वरिष्ठांचे मार्गदर्शन व पाठिंबा यांमुळेच शक्य झाले आहे.
कोषागाराचा अर्थच मुळी मौल्यवान वस्तू अथवा खजिना यांची जपणूक करण्याचे ठिकाण असा आहे. सिंधुदुर्ग कोषागारातील मौल्यवान वस्तूंसह कोषागारातील प्रत्येक कर्मचारी हा कोषागारासाठी एक अमूल्य ठेवा आहे.
संतोषगड
संतोषगड हा महाराष्ट्रातील सातारा जिल्ह्यातील फलटण तालुक्यातील एक किल्ला आहे. संतोषगडाला ताथवड्याचा किल्ला असे ही म्हणतात.
सह्याद्रीची मुख्य डोंगररांग प्रतापगडापासून तीन भागांमध्ये विभागली गेलेली आहे. शंभूमहादेव रांग, बामणोली रांग आणि म्हसोबा रांग यापैकी म्हसोबा डोंगररंगेवर संतोषगड, वारुगड, महिमानगड आणि वर्धनगड हे किल्ले आहेत. हा सर्व परिसर तसा कमी पावसाचाच मात्र उसाच्या शेतीमुळे सर्व परिसर सधन झालेला आहे. सर्व ठिकाणी वीज, दूरध्वनी अशा आधुनिक सुविधा सुद्धा उपलब्ध आहेत. फलटण व माण तालुक्‍यात असणाऱ्या या किल्ल्यांना पाहण्यासाठी दोन दिवस पुरतात.
कसे जाल?
किल्ल्यावर जाण्यासाठी फलटण आणि सातारा दोन्ही शहरातून जाता येते. ताथवडे किल्ल्याच्या पायथ्याचे गाव आहे. ताथवडेला अनेक मार्गांनी पोहचता येते. फलटण ते ताथवडे अशी एस टी सेवा दर अर्ध्या तासाला उपलब्ध आहे. फलटण ते ताथवडे हे साधारण १९ कि.मीचे अंतर आहे.
साताऱ्याहून पुसेगाव मोळघाटमार्गे फलटणला जाणाऱ्या बसने ताथवडेला उतरता येते. पुसेगाव ते ताथवडे हे साधारण २३ कि.मीचे अंतर आहे.ताथवडे गावातून किल्ल्यावर जाण्यासाठी व्यवस्थित वाट आहे. या वाटेने किल्ल्यावर जाण्यास अर्धा तास लागतो.
रचना
गड हा तीन भागात विभागला आहे. पहिल्या टप्प्यावर सरंक्षक तटबंदी तर दुसऱ्या टप्प्यावर माचीचा भाग आणि सर्वात वरचा बालेकिल्लाचा भाग आहे.
उपयोग
किल्ला सा छोटासाच आहे पण तटबंदी,बुरूज असे पाहण्यासाखे बरेच काही आहे. गडावरून फार दूरच्या प्रदेशावर नजर ठेवता येत असे. पश्‍चिमेस ताथवडा घाट, दक्षिणपूर्व पसरलेली डोंगररांग याच डोंगररांगेवर सीताबाईचा डोंगर व वारुगड आहे.
गडावरील पाहण्यासारखी ठिकाणे
ताथवडे गावात "बाळसिद्धनाथांचे जीर्णोद्धार" केलेले मंदिर आहे. मंदिराच्या पायरीवरून सन १७६२ मध्ये किल्ल्याचा जीर्णोद्धार केल्याचे समजते. किल्ल्यावर जाण्याच्या वाटेवर एक मठ आहे. या मठाच्याच बाजूला एक गुहा आहे. या गुहेत थंड पाण्याचा साठा आहे. एक वाल्मिकी ऋषींची मूर्ती आहे. मठाच्याच वरच्या बाजूला एक दरवाजा आहे, मात्र येथपर्यंत पोहचण्यासाठी वळसा घालून यावे लागते. मठाच्या डाव्या बाजूला जाणारी वाट तटबंदीला चिटकूनच पुढे जाते. पुढे वाटेतच एक छोटेसे देऊळ लागते. येथून वर थोडी उजवीकडे सरकत जाणारी वाट आपल्याला थेट किल्ल्याच्या दरवाज्यातच घेऊन जाते. आज किल्ल्याचा दरवाजा मात्र केवळ नाममात्रच शिल्लक राहिलेला आहे. दरवाज्यामधील पहारेकऱ्यांच्या देवड्या आजही सुस्थितीत आहेत. दरवाज्यातून आत शिरल्यावर समोरच हनुमानाचे टाके आहे. त्याच्याच मागे वाड्यांचे व घरांचे अवशेष आहेत. धान्य कोठारांच्या भिंती उभ्या आहेत पण छप्पर उडालेले आहे. याच्याच मागच्या बाजूला एक मोठा खड्डा आहे.लांबवरून पाहिल्यास एखादी विहीरच वाटते मात्र जवळ गेल्यावर समजते की खाली पाण्याचं टाकं आहे आणि टाक्‍यात उतरण्यासाठी चक्क कातळभिंतीला भोक पाडून पायऱ्या केलेल्या आहेत. किल्ल्याची पहिल्या टप्प्यावर असणारी संरक्षक तटबंदी, बुरूज आजही चांगल्या परिस्थितीत उभे आहेत.आजमितीस अनेक किल्ल्यांची तटबंदी ढासळलेल्या आढळतात पण संतोषगड याला अपवाद आहे.
महत्त्व
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
इ.स. ३४४
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ३४४ वर्ग:इ.स.च्या ३४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
अनुस्वार
अनुस्वार म्हणजे ज्या अक्षराचा उच्चार नाकातून करायचा त्याच्या डोक्यावर ं असे जे चिन्ह दिले जाते त्यास म्हणतात. अनुस्वार दिलेल्या अक्षरातून कोणते अक्षर उच्चारायचे, हे त्यानंतर येणाऱ्या अक्षरावर अवलंबून असते. शिवण्या
नियम १
अनुस्वार
नियम १.१
स्पष्टोच्चारित अनुनासिकाबद्दल शीर्षबिंदू द्यावा.
नियम १.२
तत्सम शब्दातील अनुनासिकाबद्दल विकल्पाने पर-सवर्ण लिहिण्यास हरकत नाही.मात्र अशा वेळी अनुस्वारानंतर येणाऱ्या अक्षराच्या वर्गातील अनुनासिकच पर-सवर्ण म्हणून वापरावे.
नियम १.३
पर-सवर्ण लिहिण्याची सवलत फक्त तत्सम शब्दांपुरती मर्यादित आहे. संस्कृत नसलेले मराठी शब्द शीर्षबिंदू (अनुस्वार) देऊनच लिहावेत.
नियम १.४
अर्थभेद स्पष्ट करण्यासाठी कधीकधी पर-सवर्ण जोडून शब्द लिहिणे योग्य ठरते.
नियम १.५
काही शब्दांमधील अनुस्वारांचा उच्चार अस्पष्ट असतो. कधीकधी तो उच्चारलादेखील जात नाही. अशा शब्दांवर अनुस्वार देऊ नये.
नियम ४
अनुस्वार वरील नियमांव्यतिरिक्त कोणत्याही कारणांसाठी - व्युत्पत्तीने सिद्ध होणारे वा न होणारे - अनुस्वार देऊ नयेत.
नियम २.१
य्, र्, ल्, व्, श्, ष्, स्, ह् यांच्यापूर्वी येणाऱ्या अनुस्वारांबद्दल केवळ शीर्षबिंदू द्यावा. 'ज्ञ' पूर्वीचा नासोच्चारही केवळ शीर्षबिंदूने दाखवावा.
नियम ३.१
नामांच्या व सर्वनामांच्या अनेकवचनी सामान्यरूपांवर विभक्तिप्रत्यय व शब्दयोगी अव्यय लावताना अनुस्वार द्यावा.
नियम १५
केशवसुतपूर्वकालीन पद्य व विष्णूशास्त्री चिपळूणकरपूर्वकालीन गद्य यांतील उतारे छापताना ते मुळानुसार छापावेत तदनंतरचे (केशवसुत व चिपळूणकर यांच्या लेखनासह) लेखन 'मराठी साहित्य महामंडळाच्या प्रस्तुत लेखन नियमांस अनुसरून छापावे.
संदर्भ
वर्ग:मराठी व्याकरण
टिम मंटन
टिमोथी ॲलन टिम मंटन (३० जुलै, १९६५:लेस्टरशायर, इंग्लंड - हयात) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून १९९२ मध्ये २ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि मध्यम-जलदगती गोलंदाजी करीत असे.
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९६५ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
बाळकृष्ण शिवराम मुंजे
बाळकृष्ण शिवराम मुंजे (डिसेंबर १२, इ.स. १८७२ - मार्च ४, इ.स. १९४८) भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील एक पुढारी व काँग्रेसमधील लोकमान्य टिळकांच्या जहाल विचारसरणीचे समर्थक होते. पेशाने डॉक्टर असलेल्या मुंज्यांनी उत्तरायुष्यात हिंदू पुनरुत्थानाकरता हिंदू महासभेच्या माध्यमातून प्रयत्न केले. त्यांनी नाशकातील 'भोंसला मिलिटरी स्कूल' ही सैनिकी शाळेच्या स्थापण्याकरता पुढाकार घेतला; तसेच डेहराडून येथील 'इंडियन मिलिटरी अकॅडमी' या सैनिकी प्रशिक्षणसंस्थेच्या स्थापनेतही पुढाकार घेतला.
मुंजे,बाळकृष्ण शिवराम मुंजे,बाळकृष्ण शिवराम मुंजे,बाळकृष्ण शिवराम मुंजे,बाळकृष्ण शिवराम मुंजे,बाळकृष्ण शिवराम
असहकार आंदोलन
असहकार चळवळ ही ४ सप्टेंबर १९२० रोजी महात्मा गांधी यांनी भारतीयांनी ब्रिटिश सरकारकडून, त्यांचे सहकार्य मागे घेण्यासाठी सुरू केलेली राजकीय मोहीम होती.
गांधीजीच्या नेत्र्त्वखाली सुरू झालेल्या या चळवळीला उस्फुर्त प्रतिसाद मिळाला असला तरी ही चळवळ अचानक स्थगित केली गेल्याने चळवळीचे उद्धिष्ट सफल होऊ शकले नाही. तथापि, ही चळवळ पूर्णपणे अयशस्वी झाली असेही मानता येणार नाही. भारता च्या स्वतंत्र -आंदोलनात या चळवळीने दिलेले योगदान अतिशय महत्त्वपूर्ण असून संपूर्ण स्वातंत्र -चळवळीला एक वेगळी दिशा देण्याचे कार्य या असहकार चळवळीने केले. या चळवळीची विहित उद्दिष्टे सफल न झाल्याने तद्वतच एक वर्षात स्वराज्य मिळवून देण्याची गांधीजीनी केलेली घोषणाही प्रत्यक्षात न उतरल्याने काही तरुणांचा गांधीजीच्या अहिंसक ल्द्ध्याव्रील विश्वास उडून स्वराज्यप्राप्तीसाठी अन्य पर्याय शोधण्यास त्यांनी सुरुवात केली.
संदर्भ
वर्ग:भारतीय स्वातंत्र्यलढा वर्ग:महात्मा गांधी
अरब संघ
अरब संघ (अरबी: جامعة الدول العربية, इंग्लिश: League of Arab States) ही अरब राष्ट्रांची एक संस्था आहे. अरब संघाची स्थापना २२ मार्च १९४५ रोजी ६ अरब देशांनी कैरो येथे केली. अरब संघात सध्या २२ सदस्य राष्ट्रे आहेत.
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय संघटना
मिर्झापूर
मिर्झापूर भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक शहर आहे.
हे शहर मिर्झापूर जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या २,३३,६९१ होती.
वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील शहरे वर्ग:मिर्झापूर जिल्हा
कमल रणदिवे
कमल रणदिवे (कमल समर्थ) (इ.स. १९१७:पुणे - इ.स. २००१) या जीवशास्त्रज्ञ होत. त्यांचे एम.एस्सी.पर्यंतचे शिक्षण पुण्यातच झाले.
जीवन
विवाहा नंतर त्या मुंबई येथे स्थायिक झाल्या. येथेच त्यांनी पॅथॉलॉजिस्ट व्ही. आर. खानोलकर यांच्या सहयोगाने इंडियन कॅन्सर रिसर्च सेंटर या प्रयोगशाळेत पीएच.डी.चा अभ्यास केला. पीएच.डी.नंतर उच्चतम शिक्षणासाठी परदेशात जाणाऱ्या आपल्या विद्यार्थ्यांनी भारतात परतले पाहिजे व स्वदेशात अधिकाधिक संशोधन करून देशाला त्याचा लाभ करून दिला पाहिजे, असं त्यांचं ठाम मत होतं. देशातील सर्वसामान्य, त्यातही तळागाळातल्या स्त्रिया व मुलं यांच्या उन्नतीसाठी शास्त्रज्ञांनी काम केलं पाहिजे, असं त्यांना मनापासून वाटे.
कारकीर्द
इ.स. १९६० मध्ये भारतात परतल्यानंतर भारतातील पहिले ‘पेशी संशोधन केंद्र’ इंडियन कॅन्सर संशोधन केंद्रात सुरू केले. प्राणिशास्त्र आणि रसायनशास्त्र यात काम करणाऱ्या डॉक्टरेटच्या विद्यार्थ्यांच्या मदतीने ‘कॅन्सर संशोधन केंद्र’ या संस्थेचे ‘भारतीय कॅन्सर संशोधन संस्था’ या आंतरराष्ट्रीय कीर्तीच्या संस्थेत रूपांतर घडवले. या संस्थे मध्ये कॅन्सरचा कार्यकारणभाव, कॅन्सरच्या पेशींचा जीवनक्रम आणि कॅन्सरपासून अभय- अशा तीन नवीन उपशाखा विकसित करण्यात आल्या.
विशेष योगदान
एखाद्या व्यक्तीची (प्राण्याची) कॅन्सर होण्याची प्रवृत्ती आणि त्याच्या शरीरात स्राव होणारे हार्मोन्स व टय़ूमर ऱ्हायरस यांचा परस्पर-संबंध शोधून उंदरावर प्रयोग करून तो पटवून देणाऱ्या त्या पहिल्या संशोधक ठरल्या. या संशोधनाचा उपयोग रक्ताचा (पांढऱ्या रक्तपेशी) कर्करोग, स्तनांचा कर्करोग आणि घशाचा कर्करोग यांच्या अभ्यासास उपयुक्त ठरला.
याचबरोबर त्यांचे महारोगाच्या जंतूवर काम चालूच होते. त्याचा उपयोग महारोगावरील लस (लेप्रसी व्हॅक्सीन) निर्माण करण्यास झाला.
संस्था
स्त्री शास्त्रज्ञांचे प्रश्न सोडवण्यासाठी म्हणून त्यांनी ‘इक्सा’ (इंग्रजी : Indian Women Scientists Association) ही संस्था स्थापन केली.
संदर्भ
वर्ग:शास्त्रज्ञ वर्ग:महिला रसायनशास्त्रज्ञ वर्ग:महिला शास्त्रज्ञ वर्ग:भारतीय शास्त्रज्ञ वर्ग:भारतीय जीवशास्त्रज्ञ वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. १९१७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००१ मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
दौतपूर
दौतपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आष्टी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:आष्टी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
नील मॅलेंडर
नील ॲलन मॅलेंडर (१३ ऑगस्ट, १९६१:यॉर्कशायर, इंग्लंड - हयात) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून १९९२ मध्ये २ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
कोरिया (निःसंदिग्धीकरण)
या विषयाशी संबंधित पुढील लेख आहेत.
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
देवगाव (त्र्यंबकेश्वर)
देवगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
संत सोयराबाई
संत सोयराबाई या १४व्या शतकातील मराठी कवयित्री असून संत चोखोबा यांच्या पत्नी होत्या.
सोयराबाईंनी बरेच अभंग लिहिले पण केवळ ९२ उपलब्ध आहेत. तिच्या अभंगांमध्ये ती स्वतःला चोखोबाची महारी म्हणते. चोखोबाची बायको असे अभिमानाने म्हणवून घेत असली तरी तिने स्वतःचे वेगळेपण सिद्ध केले आहे. अत्यंत साधी, सोपी आणि रसाळ भाषा हे सोयराबाईंच्या अभंगांचे वैशिष्ट्य होय. त्या काळी वर्णभेद असतांना, संत सोयराबाई बंड करून उठतात व देवाशी वाद घालतात आणि देवाला विचारतात, देहात विटाळ वसतो मग देह कोणी निर्माण केला?,
सोयराबाईंना असा विश्वास होता की "केवळ शरीर अपवित्र किंवा प्रदूषित असू शकते परंतु आत्मा कधीही अशुद्ध नसतो. ज्ञानार्जन हे शुद्धच असते. "
देहासी विटाळ म्हणती सकळ |
आत्मा तो निर्मळ शुद्ध बुद्ध ||
देहीचा विटाळ देहीच जन्मला |
वर्ग: वारकरी संत वर्ग: मराठी कवयित्रीHindi वर्ग: मराठी महिला वर्ग: दलित संत वर्ग: हिंदू संत वर्ग:इ.स.च्या १४ व्या शतकातील जन्म वर्ग:इ.स.च्या १४ व्या शतकातील मृत्यू वर्ग:मराठी संत वर्ग:मराठी कवी
लिबरल आर्ट
लिबरल आर्ट (उदारकला) ही नवीन विद्या शाखा म्हणून उदयास येत आहे.
लिबरल कला शिक्षण (लॅटिन: लिबरलिस, फ्री अँड एर्स, कला किंवा सैद्धांतिक सराव) पश्चिमी इतिहासात उच्च शिक्षणाचा सर्वात जुना कार्यक्रम असल्याचा दावा करू शकतात. पहिले तत्त्वे शोधण्याच्या प्रयत्नात त्यांचे मूळ उद्दीष्ट आहे - 'सार्वभौमिक तत्त्वे जे अस्तित्वात असलेल्या कशाच्याही आणि सर्व गोष्टींच्या अस्तित्वाची स्थिती आहे'. अशा उदारमतवादी कला हे त्या विषयांचे किंवा कौशल्य आहेत जे शास्त्रीय पुरातन काळामध्ये मुक्त व्यक्तीसाठी (लॅटिन: उदारवादी, "मुक्त व्यक्तीचे योग्य") महत्त्वाचे मानले जातात.
लिबरल कला शिक्षण साहित्य, तत्त्वज्ञान, गणित आणि सामाजिक आणि भौतिक विज्ञान यासारख्या शैक्षणिक विषयांचा संदर्भ घेऊ शकतो, किंवा ते उदार कला अभ्यासक्रमांच्या अभ्यासक्रमात संपूर्ण अभ्यासाचा संदर्भ घेऊ शकतात.
वर्ग:९ जानेवारी २०१८ कार्यशाळा
शिवसेना
शिवसेना हा महाराष्ट्रातील एक प्रादेशिक राजकीय पक्ष आहे. शिवसेनेची स्थापना बाळ ठाकरे यांनी १९ जून १९६६ रोजी केली. मुंबई मध्ये मराठी माणसांवर होणारा अन्याय अत्याचाराच्या विरोधात शिवसेनेची स्थापना झाली. १७ फेब्रुवारी २०२३ च्या निवडणूक आयोगाच्या निकालानुसार या पक्षाचे अध्यक्षपद एकनाथ शिंदे यांच्याकडे आले आहे.
शिवसेनेने १९८९साली बाळासाहेब ठाकरे, प्रमोद महाजन, गोपीनाथ मुंडे यांच्या नेतृत्वाखाली भाजप पक्षा बरोबर युती केली व १९९५ साली महाराष्ट्रात शिवसेना भाजप युतीचे सरकार अस्तित्वात आले. व शिवसेनेचे मनोहर जोशी हे राज्याचे मुख्यमंत्री झाले. तसेच केंद्रात १९९९ साली अस्तित्वात आलेल्या अटल बिहारी वाजपेयी यांच्या सरकारमध्ये सेनेचे मनोहर जोशी हे लोकसभा अध्यक्ष होते. २०१४ साली शिवसेना व भाजप यांची युती तुटली दोन्ही पक्ष वेगळे लढले व पुन्हा एकदा एकत्र येत सरकार स्थापन केले. २०१९ साली शिवसेनेचे १८ खासदार निवडून आले, विधानसभा निवडणूक दोन्ही पक्षांनी एकत्र लढवली पण मुख्यमंत्री पदावरून दोघांमध्ये वाद झाला व शिवसेनेने युती तोडली. शिवसेनेने राष्ट्रवादी काँग्रेस, काँग्रेस यांच्या बरोबर महाविकास आघाडी स्थापन केली व उद्धव ठाकरे महाराष्ट्राचे १९वे मुख्यमंत्री झाले. महाराष्ट्र सरकारमध्ये काँग्रेसकडे विधानसभा अध्यक्ष पद, तर राष्ट्रवादी काँग्रेसकडे उपमुख्यमंत्री पद होतं.मात्र २१ जून २०२२ रोजी शिवसेनेचे नेते 'एकनाथ शिंदे' यांनी पक्षातील ४० व अपक्ष आमदारांसोबत बंड केले व २९ जून रोजी महाविकास आघाडी सरकार पडले. सध्या राज्यात शिंदे गट व भाजप असे युतीचे सरकार आहे. मूख्यमंत्रीपद शिंदे गटाकडे व उपमुख्यमंत्री आणि विधानसभा अध्यक्ष ही दोन्ही पदे भाजप कडे आहे.
निवडणूक चिन्ह
"धनुष्यबाण" हे शिवसेनेचे निवडणूक चिन्ह आहे.
संदर्भ व नोंदी
वर्ग:भारतातील राजकीय पक्ष वर्ग:शिवाजी महाराज यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी वर्ग:बाळ ठाकरे
अखिल भारतीय हिंदू महासभा
ही भारतातील हिंदुराष्ट्रवादी संघटना होती. मुस्लिम लीग व धर्मनिरपेक्ष भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस यांच्या धार्मिक-राजकीय भूमिकेविरोधात हिंदूंचे राजकीय प्रतिनिधित्व करण्याच्या उद्देशाने अ.भा. हिंदू महासभेची १९१५ साली स्थापना झाली.
राष्ट्रीय महामार्ग ३७ (जुने क्रमांकन)
राष्ट्रीय महामार्ग ३७ हा भारतातील एक राष्ट्रीय महामार्ग आहे. ७४० किमी लांबीचा हा रस्ता आसाममधील गोलपारा शहराजवळून सुरू होतो व अरुणाचल प्रदेशमधील रोरिंग शहराजवळ संपतो. याला ''ए.टी. रोड किंवा आसाम ट्रंक रोड'' या नावानेही ओळखले जाते.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन)
धानोरा बुद्रुक (दिग्रस)
धानोरा बुद्रुक हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील दिग्रस तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:दिग्रस तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
युगेन पोलंस्की
वर्ग:पोलंडचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
इ.स. ३४५
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ३४५ वर्ग:इ.स.च्या ३४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
ईशान्य मुंबई लोकसभा मतदारसंघ
ईशान्य मुंबई हा महाराष्ट्रातील ४८ लोकसभा संसद मतदारसंघांपैकी एक आहे. ह्या मतदारसंघामध्ये मुंबईमधील ६ विधानसभा मतदारसंघ समाविष्ट केले गेले आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:मुंबई उपनगर जिल्हा वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ
मोरादाबाद
मोरादाबाद भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक शहर आहे.
हे शहर मोरादाबाद जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे.
वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील शहरे वर्ग:मोरादाबाद जिल्हा
पेशीचा शोध
पेशीचा शोध-
पेशी प्रथम रॉबर्ट हुक यांनी 1665 साली शोधला होता,जो त्यांच्या पुस्तकात मायक्रोग्राफियामध्ये वर्णन केला आहे.या पुस्तकात त्यांनी 60 पेक्षा अधिक ऑब्जेक्ट्सचा तपमान एका खडतर, मिश्रित सूक्ष्मदर्शकाखाली दिला.इतिहास आणि पार्श्वभूमी सूक्ष्मदर्शकयंत्र वापरून रॉबर्ट हुकने 1665 मध्ये हा पेशी शोधला होता. 1830च्या दशकात थियोडर श्वाइन आणि मथायस जॅकोब श्लेएडेन यांच्या कामात पहिला पेशी सिद्धांत दिलेला आहे.
वर्ग:९ जानेवारी २०१८ कार्यशाळा
पारजांब
पारजांब किंवा करंबा ऑलिव वंशातील सदापर्णी वृक्ष असून सदाहरित वनामध्ये हा वृक्ष आढळतो. मुख्यत: पच्छिमघाटामध्ये याचे स्थान आहे. भारतासहित बांग्लादेश व म्यानमार या देशात या वृक्षाचे अस्तित्व जाणवते. या झाडाची उंची १५ मीटर पर्यंत असू शकते. याची पाने काळसर हिरवी रंगाची, आकाराने दीर्घवृत्ताकृती व दातेरी असतात. याची फुले लहान व रंगाने पांढरी असतात तर फळे आकाराने वाटण्याच्या आकाराची आठळीयुक्त व रंगाने काळसर जांभळी असतात.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग: वनसंपदा वर्ग: वृक्ष
दक्षिण कोरियन वोन
वोन हे दक्षिण कोरियाचे अधिकृत चलन आहे.
पत्रकरिता
पत्रकरिता ही नवीन विद्या शाखा म्हणून २१ शतकात उदयास येत आहे
वर्ग:९ जानेवारी २०१८ कार्यशाळा
अभिजीत काळे
अभिजित काळे  किंवा 'अभिजीत वसंत काळे'(जन्म ४ जुलै १९७३ अहमदनगर येथे ) एक माजी भारतीय क्रिकेटपटू आहे. तो उजव्या हाताचा फलंदाज आणि उजवा हाताने गोलंदाजी करीत असलेला ऑफब्रेक गोलंदाज होता जो कसोटीत कधीही न खेळता फक्त एकदिवसीय सामने खेळला.
१९९२ साली न्यू झीलंडविरुद्धच्या भारतीय १९ वर्षाखालील क्रिकेट सामन्यासाठी काळेने आपल्या क्रिकेट-जीवनाची सुरुवात केली. परंतु प्रथम श्रेणी क्रिकेटमध्ये त्याला मुंबई क्रिकेट संघात नियमित स्थान मिळाले नाही आणि म्हणून ते महाराष्ट्र क्रिकेट संघाकडे गेले. ज्यासाठी तो १९९० च्या दशकाच्या मध्यात खेळला आणि प्रत्येक खेळीत सरासरी ६० धावा केल्या.
काळे, अभिजित काळे, अभिजित वर्ग:महाराष्ट्राचे रणजीपटू
बांगलादेश त्रिकोणी मालिका, २००८
बांगलादेशमध्ये ८ जून ते १४ जून २००८ दरम्यान किटप्लाय चषक त्रिकोणी एकदिवसीय मालिका पार पडली. सदर मालिकेत यजमान बांगलादेशशिवाय, भारत आणि पाकिस्तान हे संघ सहभागी झाले होते. पाकिस्तानने अंतिम सामन्यात भारताचा २५ धावांनी पराभव केला. =संघ=
=सामने=
अंतिम सामना
=संदर्भ आणि नोंदी=
=बाह्यदुवे=
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००८ २००८ बांगलादेश
लेव्ही स्ट्रॉस
स्ट्रॉस, लेव्ही वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:इ.स. १८२९ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९०२ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मैनपुरी
मैनपुरी भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक शहर आहे.
हे शहर मैनपुरी जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे.
वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील शहरे वर्ग:मैनपुरी जिल्हा
इ.स. ३४६
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ३४६ वर्ग:इ.स.च्या ३४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
अता उर रहमान
अता उर रहमान (२८ मार्च, १९७५:लाहोर, पाकिस्तान - हयात) हा 🇵🇰 pakistanच्या क्रिकेट संघाकडून १९९२ ते १९९६ दरम्यान १३ कसोटी आणि ३० आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:पाकिस्तानचे पुरूष क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९७५ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जोगिंदर शर्मा
वर्ग:भारतातील पुरूष क्रिकेट खेळाडू वर्ग:भारताचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:चेन्नई सुपर किंग्स माजी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
विद्यापीठ गेट
डॉक्टर बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ औरंगाबाद येथील विद्यापीठ गेट हे अजिंठा चैत्य गवाक्षची प्रतिकृती आहे
वर्ग:९ जानेवारी २०१८ कार्यशाळा
राशिद लतिफ
रशीद लतिफ (१४ नोव्हेंबर, १९६८:कराची, पाकिस्तान - हयात) हा 🇵🇰 pakistanच्या क्रिकेट संघाकडून १९९२ ते २००३ दरम्यान ३७ कसोटी आणि १६६ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:पाकिस्तानचे पुरूष क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९६८ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
माझे सत्याचे प्रयोग
माझे सत्याचे प्रयोग ही महात्मा गांधींची आत्मकथा आहे.
गांधीजींनी जीवनभर कशी वाटचाल केली ह्याचा मागोवा या पुस्तकामध्ये घेतला आहे.
या पुस्तकात लहानपणापासून १९२१ पर्यंतचे गांधीजींचे आयुष्य रेखाटले गेले आहे. दर आठवड्याला थोडे थोडे याप्रमाणे हे पुस्तक लिहिले गेले आणि १९२५ ते १९२९ या काळात ते त्यांच्या नवजीवन या नियतकालिकात प्रसिद्ध केले गेले. 'यंग इंडिया' मध्ये त्याचे इंग्रजी भाषांतर छापले जायचे. स्वामी आनंद यांनी या प्रकल्पाला चालना दिली आणि गांधीजींच्या इतर सहकाऱ्यांनी त्यांच्या सार्वजनिक लढायांची पार्श्वभूमी कळावी म्हणून हे प्रसिद्ध करावे असे त्यांना भरीस घातले. जागतिक आध्यात्मिक व धार्मिक अधिकार असलेल्या तज्ञांच्या समितीने, १९९९ मध्ये '१०० आध्यात्मिक पुस्तकातील एक' असा या पुस्तकाचा गौरव केला.
हा भाग महादेव देसाई यांनी लिहिला आहे. त्यांनी १९४० मध्ये या पुस्तकाचे गुजरातीमधून इंग्रजीत भाषांतर केले. या प्रस्तावनेत देसाई म्हणतात की मुळात हे पुस्तक दोन भागात लिहिले गेले होते, पहिला भाग १९२७ मध्ये आणि दुसरा १९२९ मध्ये! ते असाही उल्लेख करतात की मूळ पुस्तकाची किमात रु.१ होती आणि ही प्रस्तावना लिहीपर्यंत पाच आवृत्तींचे प्रकाशन झाले होते. गुजरातीमधील ५०००० पुस्तकांची विक्री झाली होती परंतु इंग्रजी पुस्तक महाग असल्याने लोक विकत घेत नव्हते. इंग्रजी पुस्तक स्वस्तात उपलब्ध करून दिले पाहिजे असे देसाई म्हणतात. ते हाही उल्लेख करतात की एका इंग्रज विद्वानाने संपूर्ण भाषांतराचे संस्करण केले आहे परंतु त्यांना नामोल्लेख नको होता. पाचव्या भागातील प्रकरण २९-४० चे भाषांतर देसाई यांचे सुहृद प्यारेलाल यांनी केले आहे.
प्रस्तावना
या पुस्तकाची प्रस्तावना खुद्द गांधीजी यांनी लिहिली आहे आणि यात उल्लेख केला आहे की कसे येरवडा कारागृहातील सह-कैदी जेरमदास यांच्या आग्रहामुळे त्यांनी परत आत्मचरीत्र लिहायला सुरुवात केली. त्यांचा एक मित्र त्यांना म्हणाला होता की आत्मचरित्र लिहिणे ही पाश्चात्य लोकांची खासियत आहे. पूर्वेकडे कोणी असे करत नाही. गांधीजी स्वतःच कबूल करतात की पुढे मागे त्यांचे विचार बदलू शकतात पण ही गोष्ट सांगण्यामागचा त्यांचा एकमेव उद्देश आहे, सत्याचे प्रयोग लोकांना सांगणे. ते असेही म्हणतात की या पुस्तकात त्यांना राजकीय प्रयोगांविषयी न लिहिता आध्यात्मिक आणि मूल्यविषयक प्रयोगांबद्दल लिहायची इच्छा आहे.
भाग १
पहिल्या भागात गांधीजींच्या बालपणातील प्रसंग आहेत, मांस खाण्याचे, धूम्रपान, मद्यपान, चोरी करणे आणि त्याचे प्रायश्चित्त अशा प्रयोगांबद्दल कथन केले आहे. त्यांनी बालपणात वाचलेल्या दोन पुस्तकांचा त्यांच्यावर खूप प्रभाव होता. 'हरिश्चंद्र' नाटकाच्या प्रभावाबद्दल ते लिहितात की ते नाटक त्यांनी अतिशय मनापासून वाचले. ते सतत त्यांच्या मनात असे व स्वतःला हरिश्चंद्र समजून त्यांनी अनेक वेळा कल्पनारंजन केले होते. दुसरे प्रभाव पडणारे पुस्तक म्हणजे श्रवण पितृभक्ती नाटक, श्रवण बाळाच्या आई-वडिलांवरील भक्तीविषयीचे नाटक! गांधींचा विवाह १३ व्या वर्षी झाला. त्यांच्याच शब्दात सांगायचे तर, "१३ व्या वर्षी झालेल्या माझ्या विवाहाबद्दल मी इथे सांगणे माझे कर्तव्य आहे. इतक्या लवकर विवाह करण्यामागील मौलिक विचार मला कधी कळू शकला नाही." या भागातील आणखी एक महत्त्वाची घटना म्हणजे गांधीजींचे वडील करमचंद गांधी यांचे निधन. गांधीजींनी त्यांचे सत्याचे प्रयोग मांडण्याकरता हे पुस्तक लिहिले. या भागात त्यांना शाळेत असणारा व्यायामाच्या कंटाळ्याविषयी, विशेषतः जिमनॅॅसटिक्सच्या कंटाळ्याविषयी लिहिले आहे.
संदर्भ
वर्ग:आत्मचरित्रे वर्ग:महात्मा गांधी
राष्ट्रीय महामार्ग ३७ अ (जुने क्रमांकन)
राष्ट्रीय महामार्ग ३७-ए हा भारतातील एक प्रमुख राष्ट्रीय महामार्ग आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन) वर्ग:चित्र हवे
धानोरा (दिग्रस)
धानोरा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील दिग्रस तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:दिग्रस तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस
अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस हा भारतातील एक राष्ट्रीय राजकीय पक्ष आहे. ममता बॅनर्जी यांनी १ जानेवारी १९९८ रोजी ह्या पक्षाची स्थापना केली. हा पक्ष मुख्यत्वेः पश्चिम बंगाल मध्ये राजकीय दृष्ट्या क्रियाशील आहे. मार्क्सवादी पक्षाला हरवून हा पक्ष पश्चिम बंगालमध्ये सत्ताधारी बनलेला आहे. याचा प्रभाव मेघालय राज्यात देखील आहे.
ओम जय हो विश्वात्मका परिवार
ओम जय हो विश्वात्मका या परिवाराची स्थापना नाथभक्त दिगंबरदास घारे यांनी २००० साली (कोठे?) केली. या परिवाराची स्थापना करण्यामागे प्रत्येक मानवी जिवाला आत्मोद्धाराचा मार्ग दाखवणे हा हेतू आहे. या परिवारातर्फे दत्तजयंती, गुरुपौर्णिमा, महाशिवरात्र व गुरूप्रतिपदा हे उत्सव मोठ्या उत्साहाने साजरे केले जातात.
अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस
विस्तार}} वर्ग:भारतातील राजकीय पक्ष
ओम जय हो विश्वात्मका परिवार
साधकाने अनुग्रह घेतल्यानंतर काय साधना करायची यासाठी संपूर्ण साधनेची माहिती असलेली न्यास साधन पुस्तिका असते. या पुस्तिकेमार्फत लहान-मोठ्या सर्व साधकांना अतिशय सोप्या मार्गाने साधना उपलब्ध करून दिली जाते.
परिवारात वयाच्या दहाव्या वर्षी गुरूदीक्षा दिली जाते.
माधवन नायर
माधवन नायर इस्रोचे अध्यक्ष आहेत.
शिरोमणी अकाली दल
पंजाबचे माजी मुख्यमंत्री सुरजीत सिंह बरनाला हे देखील अकाली दलाचे पक्षाध्यक्ष होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राजकीय पक्ष वर्ग:पंजाब
ऑक्टोबर १८
बाह्य दुवे
ऑक्टोबर १६ - ऑक्टोबर १७ - ऑक्टोबर १८ - ऑक्टोबर १९ - ऑक्टोबर २० - ऑक्टोबर महिना
देळवाडी
देळवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आष्टी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
बाह्यदुवे
वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे वर्ग:आष्टी तालुक्यातील गावे
होळदारनगर
होळदारनगर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
सुंदरलाल बहुगुणा
सुंदरलाल बहुगुणा ( मारोडा-टेहरी, उत्तराखंड, ९ जानेवारी १९२७, २१ मे २०२१ ) हे एक प्रख्यात भारतीय पर्यावरणवादी असून चिपको आंदोलनाचे प्रणेते होते.
चिपको आंदोलन
महात्मा गांधींच्या तत्त्वांना अनुसरून सुंदरलाल बहुगुणा यांनी ब्रिटिश सरकारविरुद्ध लोकांना एकत्र केले. त्यासाठी त्यांनी हिमालयातील जंगले आणि आणि पर्वतांमधून ४ हजार सातशे किलो मीटरचा पायी प्रवास केला. त्यावेळी मोठ्या प्रकल्पांमुळे हिमालयातील नाजुक पर्यावरणावर होणारे गंभीर दुष्परिणाम त्यांच्या निदर्शनास आले. त्यामुळे खेड्यांतील लोकांच्या जीवनावर होणारा परिणामही त्यांनी जवळून अनुभवला. यातूनच १९७३ साली चिपको आंदोलनाची सुरुवात झाली. हिमालयाच्या पायथ्याच्या प्रदेशात असणाऱ्या जंगलातील झाडे व्यापारी उद्देशाने मोठ्या प्रमाणात तोडली जाणार होती. त्या विरोधात चंडीप्रसाद भट्ट आणि सुंदरलाल बहुगुणा यांनी मोठे आंदोलन उभे केले. जंगले व झाडे वाचवण्यासाठी सुंदरलाल बहुगुणांनी दुर्गम भागांतील खेड्यापाड्यांतील जनतेला झाडे तोडण्यासाठी आलेल्या कामगारांना थोपवण्यासाठी झाडांना मिठी मारून चिपकण्याची कल्पना दिली. तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांच्याशी चर्चा करून त्यांनी १९८० साली वृक्षतोडीवर १५ वर्षांची बंदी आणली.
टेहरीसाठी उपोषण
टेहरीसारख्या मोठ्या धरणालाही सुंदरलाल बहुगुणा यांचा विरोध होता. १९९५ साली हे धरण होऊ नये यासाठी त्यांनी ४५ दिवसांचे उपोषण केले. त्यानंतर तत्कालीन पंतप्रधान पी.व्ही. नरसिंहराव यांनी टेहरी धरणामुळे पर्यावरणावर होणाऱ्या परिणामांचा अभ्यास करण्यासाठी एक समिती नेमली. धरणाचे काम सुरूच राहिल्यांने बहुगुणांनी महात्मा गांधींच्या समाधिस्थळाजवळ बसून ७४ दिवसांचे प्रदीर्घ उपोषण केले. काम तात्पुरते थांबले. मात्र २००१ साली या धरणाचे काम परत सुरू झाल्यावर सुंदरलाल बहुगुणा यांना अटक झाली.
भागीरथी नदीच्या काठी कोटी या गावाजवळ त्यांचे पर्यावरण रक्षणाचे काम आजही (२०१७ साली) चालू आहे.
संदर्भ
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म वर्ग:पर्यावरणवादी वर्ग:इ.स. २०२१ मधील मृत्यू
बोर्ते
बोर्ते ही चंगीझ खानची प्रथम पत्नी होती. मंगोल टोळ्यांच्या रिवाजाप्रमाणे ती चंगीझखानपेक्षा वयाने मोठी होती.
वर्ग:मंगोलियाचा इतिहास
रिचर्ड ब्लेकी
रिचर्ड जॉन ब्लेकी (१५ जानेवारी, १९६७:यॉर्कशायर, इंग्लंड - हयात) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून १९९२ ते १९९३ दरम्यान २ कसोटी आणि ३ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९६७ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
बाबाजानी दुर्राणी
बाबाजानी दुरानी हे महाराष्ट्रातील पाथरी शहरातील एक राजकारणी आहेत. ते राष्ट्रवादी काँग्रेसचे आहेत
राजकीय कारकीर्द
दुरानी यांनी पाथरी नगरपरिषदेचे सदस्य म्हणून राजकीय कारकीर्द सुरू केली आणि नंतर पाथरी नगरपरिषदेचे अध्यक्ष आणि वक्फ बोर्डाचे सदस्य झाले. २००४ च्या महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकीत त्यांनी पाथरी (विधानसभा मतदारसंघ) मधील राष्ट्रवादी काँग्रेसचे उमेदवार म्हणून तीन वेळाचे आमदार, शिवसेनेचे हरिभाऊ लहाने यांचा पराभव केला. २०१२ मध्ये परभणी-हिंगोली स्थानिक प्राधिकरण मतदार संघातून ते महाराष्ट्र विधानपरिषदेचे सदस्य म्हणून निवडून आले होते. १० जुलै २०१८ रोजी ते महाराष्ट्र विधानपरिषदेच्या सदस्यपदी बिनविरोध निवडून आले. त्यांचा कार्यकाळ जुलै २०२४ पर्यंत आहे.
संदर्भ
वर्ग:राजकारणी
सालादिन
सालेह अद-दिन युसुफ इबिन अय्युब (صلاح الدين يوسف بن أيوب, कुर्दी भाषा: سه‌لاحه‌دین ئه‌یوبی) उर्फ सालादिन हा एक कुर्दी मुस्लिम व इजिप्त व सीरियाचा पहिला सुलतान होता. त्याने फ्रँक व इतर युरोपीय लोकांची लेवांतवरील क्रुसेड रोखण्यासाठी मुस्लिमांची एकजूट केली.
कट्टर सुन्नी मुस्लिम असलेल्या सालादिनला कुर्दी, अरब व मुस्लिम संस्कृतींमध्ये अत्यंत मानाचे स्थान आहे. त्याच्या सभ्यतेसाठी तो ख्रिच्शन जगतात प्रसिद्ध होता.
बाह्य दुवे
वर्ग:इराकी व्यक्ती वर्ग:इ.स. ११९३ मधील मृत्यू
इ.स. ३४७
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ३४७ वर्ग:इ.स.च्या ३४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
मोरोपंत त्र्यंबक पिंगळे
{|मोरेश्वर पिंगळे}} मोरोपंत त्र्यंबक पिंगळे (जीवनकाळ : इ.स.चे १७ वे शतक) हे छत्रपती शिवाजीराजांच्या काळातील मराठा दौलतीचे पंतप्रधान, अर्थात पेशवा होते. स्वराज्याचे प्रथम पेशवा असलेले मोरोपंत हे देशस्थ ब्राह्मण होते. त्यांच्यानंतर पेशवेपद त्यांच्या मुलाकडे गेले. त्यानंतर बालाजी विश्वनाथ हे कोकणस्थ ब्राह्मण तिसरे पेशवा नियुक्त करण्यात आले.
राज्याभिषेकोत्तर पंतप्रधानपद
मोरोपंत त्र्यंबक पिंगळे हे शिवाजीराजांच्या मंत्रिमंडळातील प्रथम क्रमांकाचे सर्वोच्च मंत्री होते. स्वराज्याच्या सर्व राज्यकारभारावर त्यांना देखरेख ठेवावी लागे. महाराजांच्या गैरहजेरीत राजाचा प्रतिनिधी या नात्याने राज्यकारभार पंतप्रधानालाच सांभाळावा लागे, यावरून या पदाचे महत्त्व लक्षात येते. पंतप्रधानाला वार्षिक १५ हजार होन इतका पगार मिळत असे.
संदर्भ
वर्ग:मराठा साम्राज्य वर्ग:सैनिकी पेशातील मराठी व्यक्ती
Peshwa
वारूगड
वारूगड हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे.
महत्त्व
विजापूरहून होणाऱ्या स्वाऱ्यांना पायबंद बसावा, तसेच स्वराज्याची ही बाजू मजबूत असावी, यासाठी या परिसरात शिवछत्रपतींनी संतोषगड आणि वारूगड हे शिलेदार उभे केले. आग्रा मोहिमेच्या सुमारास वारूगडाचे ठाणे राजांनी जिंकल्याचेही सांगितले जाते. पुढे पेशवाईनंतर ते इंग्रजांच्या ताब्यात गेले. त्यांनी गडांच्या वाटा, महाद्वारांच्या कमानी पाडल्या. भग्न अवशेषांमध्ये इथला इतिहास आज विखुरला असला, तरी डोळसपणे पाहताच तो उलगडू लागतो. दोन्ही गडांवरून प्रचंड मोठा मैदानी प्रदेश दृष्टिक्षेपात येतो. दुष्काळात आजही या दोन्ही गडांवरील पाणीसाठा गावकऱ्यांना उपयुक्त ठरतो आहे.
भौगोलिक स्थान
सातारा जिल्ह्यातील फलटण आणि माण तालुक्याच्या सीमारेषेवरून सह्याद्रीची महादेव रांग धावते. या पूर्व-पश्चिम धावणाऱ्या रांगेतच ठाण मांडून वारूगड आपली मान उंचावून बसलेला आहे. फलटण तालुक्याच्या सखल भागाच्या दक्षिण अंगाने ही रांग जाते.
कसे जाल ?
वारूगडाला जाण्यासाठी दोन तीन मार्ग आहेत. एक मार्ग फलटण-मोगराळे-तोंडल वारूगड असा आहे. एक मार्ग दहिवडी-मलवडी-तोंडल-वारूगड असाही आहे. हे दोन्ही अतिशय कच्चे आहेत. वारूगडाला जाण्यासाठी सोयीचा मार्ग म्हणजे फलटण-गिरवी-चव्हाणवाडी असा आहे. या मार्गावर एस.टी.ची सोयही आहे. अन्यथा गिरवी पर्यंत येऊन तेथून चार कि.मी. चालत वारूगडाचा पायथा गाठता येतो.
पाहण्यासारखे
१) बालेकिल्ला
२) भैरवनाथ मंदिर
३) गोमुखी प्रवेशद्वार
५) पश्चिम टाकी
६) तलाव
गोमुखी बांधणीच्या दरवाजाच्या कमानी पडलेल्या असून बाहेरील बुरूज मात्र शाबूत आहेत. या माचीच्या पूर्वेकडील कड्याला सलग तटबंदी बांधून हा भाग संरक्षित केलेला आहे. या माचीच्या वरच्या भागात वारूगडाचा छोटासा पण आकर्षक दिसणारा बालेकिल्ला आहे. या बालेकिल्ल्याच्या महाराष्ट्रातील किल्ले, प्रकार आणि अवयव|तट]]बंदीपासून खालच्या महाराष्ट्रातील किल्ले, प्रकार आणि अवयव|माचीपर्यंत]] एक भिंत बांधून काढलेली आहे. या भिंतीमुळे किल्ल्याचे दोन भाग झाले आहेत.
भिंतीच्या पलीकडे उंच झाडांमध्ये पाण्याचे टाके आहे. हे महाराष्ट्रातील किल्ले, प्रकार आणि अवयव|टाके]] नव्यानेच उत्तमपैकी बांधून काढले असून खाली उतरण्यासाठी पायऱ्या केल्या आहेत. याच्या पलीकडे छोटेसे मंदिर आहे. मंदिरामध्ये तांदळा असून दारात नंदी, नागराज इत्यादी शिल्पे पडलेली आहेत.
बालेकिल्ल्यावरून जी भिंत खालपर्यंत बांधलेली आहे, ती ही जमीनदोस्त होत चालली आहे. त्या भिंतीवरूनच एक पायवाट बालेकिल्ल्यावर जाण्यासाठी रुळलेली आहे.तटाच्या खाली नष्ट झालेला दरवाजा आहे. दोन्ही बुरूजांना तडे गेलेले आहेत. अतिशय छोटासा परिसर माथ्यावर आहे. चारही बाजुला कडे आहे. माथ्यावर जुन्या मंदिराचे अवशेष, काळकोठडी आहे व खोल अशी पाणी नसलेली विहीर आहे. एक मोठ्या आकारचे धान्य दळायचे दगडी 'जाते'ही पडलेले आहे. तटबंदीमध्ये एक शौचकूपही आहे. माथ्यावरून ताथवडा किल्ला दिसतो. स्वच्छ वातावरण असल्यास येथून पुरंदर आणि वज्रगड ही किल्ल्याची जोडगोळीही दिसते. महादेव रांगेतील शिखर शिंगणापूरचे मंदिर आपले लक्ष वेधून घेते. लोणंद-बारामती-फलटण ते नातेपुते इतका विस्तृत प्रदेश दिसतो. खालच्या माचीच्या पूर्व भागात आता नव्याने जीर्णोद्धार केलेले मंदिर आहे. अतिशय कलात्मक दृष्टी ठेवून मंदिराचे रंगकाम केले आहे. हे भैरवनाथाचे मंदिर असून भेट देण्यास परिसरामधून भाविक येत असतात.
पश्चिमेकडील बाजूस एक जुनी टाकी आहे. या टाकीला नव्यानेच सिमेंट मध्ये बांधण्यात आले असून रंगकाम देखील उत्तम असे आहे.
टाकीच्या मागच्या बाजूला २ अज्ञात वीरांच्या समाधी दिसतात. त्यापुढे दगडात बांधून काढलेले तलाव आहे. त्यात उतरण्यासाठी पायऱ्या देखील केलेल्या आहेत.
बाहय दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
यलाका वेणुगोपाल राव
वेणुगोपाल राव, यलाका वर्ग:भारताचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
अक्ष राष्ट्रे
अक्ष राष्ट्रे (अक्ष सत्ता, अक्ष ऐक्य किंवा नुसतेच अक्ष) ही दुसऱ्या महायुद्धात दोस्त राष्ट्रांविरुद्ध लढणारी राष्ट्रे होती. जर्मनी, इटली व जपान यांनी सप्टेंबर १९४०मध्ये त्रिपक्षी तह केल्यावर त्यांना अक्ष राष्ट्रे हे नाव दिले गेले. या राष्ट्रांची युद्धात सरशी होत असताना बहुतांश युरोप, आफ्रिका व नैऋत्य आशियात त्यांची सत्ता होती. युद्धांती सगळ्या अक्ष राष्ट्रांचा सपशेल पराभव झाला.
संदर्भ व नोंदी
वर्ग:दुसरे महायुद्ध
इ.स. ३४८
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ३४८ वर्ग:इ.स.च्या ३४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
लोक जनशक्ती पक्ष
लोक जनशक्ति पक्ष हा एक भारतातील राजकीय पक्ष आहे. या पक्षाचे अस्तित्व मुख्यत्वे बिहार राज्यात असून याची स्थापना राम विलास पासवान यांनी इ. स. २००० साली केली.
या पक्षाचे लोक जनशक्ती पक्ष (रामविलास) आणि राष्ट्रीय लोक जनशक्ती पक्ष असे दोन हिस्से आहेत.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:भारतातील राजकीय पक्ष
युरोपीय मराठी संमेलन
युरोपीय मराठी संमेलनाची सुरुवात नेदरलॅ‌‌न्ड्ज़मधील डॉ. आनंद आणि श्रीमती विजया पांडव यांनी केली. पहिले संमेलन ॲमस्टरडॅमजवळच्या बिएसबॉश या गावी इ‌. १९९८मध्ये झाले. इंग्लंडमधल्या असंख्य मराठीभाषकांनी या संमेलनाला हजर राहून आपला पाठिंबा दर्शविला. त्या वर्षापासून हे युरोपीय मराठी संमेलन दर दोन वर्षांनी युरोपातील वेगवेगळ्या देशांत भरते. ज्या वर्षी अमेरिकेतील बृहन्महाराष्ट्र मंडळाचे संमेलन असते, त्या वर्षी हे संमेलन होत नाही. त्यामुळे युरोपातील मराठीभाषकांना या दोन्ही संमेलनांना उपस्थित राहणे शक्य होते.
येसुगेई
चंगीझचे लग्न ठरवून परतताना तातार टोळीने विषप्रयोग केल्याने चंगीझखानच्या बालपणीच येसुगेईचा मृत्यू झाला.
वर्ग:मंगोलियाचा इतिहास
युरोपीय मराठी संमेलन
सचिन पिळगांवकरांनी २०१२ सालच्या कार्डिफ (वेल्स) येथील संमेलनादरम्यान सुचवल्याप्रमाणे या संमेलनाचे नाव २०१४ सालापासून 'युरोपीय मराठी स्नेह-संमेलन' असे करण्यात आले आहे. २०१४ सालचे स्नेहसंमेलन स्कॉटलंडमधील ॲबरडन येथे १८ ते २० एप्रिल या तारखांना झाले.
राष्ट्रीय महामार्ग ३८ (जुने क्रमांकन)
राष्ट्रीय महामार्ग ३८ हा भारतातील एक प्रमुख राष्ट्रीय महामार्ग आहे.
युरोपीय मराठी संमेलन
हेसुद्धा पहा
वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
राष्ट्रीय महामार्ग ३८ (जुने क्रमांकन)
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन)
डॉप्लर रडार
डॉप्लर रडार हा रडारचा एक प्रकार आहे. या मध्ये डॉप्लर परिणामाचा उपयोग करून घेतला आहे.
कार्य
या रडारमधून पाठवलेल्या तरंग लहरी एखाद्या वस्तूवर आदळून (उदा. ढग) परततात, तेव्हा त्यातल्या तरंगलांबीचा फरक मोजला जातो. त्यामुळे वस्तूचा वेग, आकार, घनता आदी अनेक बाबी अतिशय अचूक नोंदवता येतात.
उपयोग
डॉप्लर रडारचा उपयोग हवामानाखेरीज एर डिफेन्स, एर ट्रॅफिक कंट्रोल, रेडीओलॉजीमध्येही केला जातो.
बाह्य दुवे
वर्ग:तंत्रज्ञान
अनीस बझ्मी
बझ्मी, अनीस बझ्मी, अनीस
वाढदिवस समस्या
संभाव्यता शास्त्रामधील, वाढदिवस समस्या किंवा वाढदिवस विरोधाभास हा एक सहजपणे पडताळून पाहता येणारा विरोधाभास आहे. अहेतुकपणे (यादृच्छिकतेने) निवडलेल्या n व्यक्तींच्या समूहात समान वाढदिवस असणाऱ्या दोन व्यक्ती असण्याची संभाव्यता किती आहे याचे गणित म्हणजे वाढदिवस समस्या होय. या गणितात सोयीसाठी प्रत्येक दिवशी जन्माची (वाढदिवस असण्याची) संभाव्यता समान मानली जाते. वाढदिवसासाठी ३६६ दिवस (२९ फेब्रुवारीसह) उपलब्ध आहेत. म्हणजेच समान वाढदिवस असणाऱ्या दोन व्यक्ती असण्याची शक्यता १००% करायची असल्यास आपल्याला ३६७ लोकांचा समूह घ्यावा लागेल. परंतु, असे असले तरी साधारणत: ७० लोकांच्या समूहातच समान वाढदिवस असणाऱ्या दोन व्यक्ती असण्याची शक्यता ९९.९% पर्यंत पोचते. फक्त २३ लोकांच्या गटातदेखील समान वाढदिवस असणाऱ्या दोन व्यक्ती मिळण्याची शक्यता ५०% आहे. सशर्त संभाव्यतेचा वापर करून हे आकडे सहजपणे मिळतात. यात तार्किक विसंगती नसल्यामुळे रूढार्थाने हा विरोधाभास नाही. परंतु, फक्त २३ लोकांमध्ये देखील समान वाढदिवस असण्याची शक्यता ५०% मिळणे हे सहजगत्या पचनी पडणे अवघड असल्यामुळे त्यास विरोधाभास म्हटले जाते.
संगणक विज्ञानात गुप्तलेखन पद्धतीने पाठविले जाणाऱ्या संदेशांमध्ये विपरीत बदल घडवून आणण्याच्या पद्धतींमध्ये या समस्येचा वापर होतो.
संभाव्यता काढणे
एक साधे उदाहरण म्हणून आपण ३६५ दिवसांचे वर्ष व दर दिवशी वाढदिवस असण्याची संभाव्यता समान मानून २३ लोकांच्या समूहात दोन व्यक्तींचा वाढदिवस समान असण्याची संभाव्यता काढून बघू. आपल्याला २३ व्यक्तींच्या समूहात किमान दोन व्यक्तींचा वाढदिवस समान असण्याची शक्यता काढायची आहे. समजा A असे या घटनेला नाव देऊ आणि Ac म्हणजे ही घटना न घडणे असे मानू. संभाव्यतेच्या नियमानुसार, A किंवा Ac या दोन घटनांपैकी एक आणि एकच घटना एका वेळी होत असल्यामुळे A व Ac यांच्या संभाव्यतेची बेरीज १ (१००%) होते. आपल्या समस्येचा विचार केला तर Ac म्हणजे सर्वच्या सर्व २३ व्यक्तींचे वाढदिवस वेगवेगळे असणे होय. त्यामुळे Ac या घटनेची संभाव्यता काढणे अधिक सोपे आहे. पहिल्या व्यक्तीचा वाढदिवस ३६५ पैकी कोणताही असू शकतो. दुसऱ्या व्यक्तीचा वाढदिवस हा वेगळ्या दिवशी हवा असल्यामुळे त्यासाठी ३६४ पर्याय उपलब्ध आहेत. तिसऱ्या व्यक्तीचा वाढदिवस हा पहिल्या दोन्ही व्यक्तींपेक्षा वेगळा हवा असल्यामुळे त्यासाठी ३६३ पर्याय उपलब्ध होतात. अशाप्रकारे, दर व्यक्तीसाठी एक-एक पर्याय कमी होत जात २३व्या व्यक्तीसाठी ३४३ पर्याय उपलब्ध राहतात. यावरून संभाव्यता काढल्यास Acची संभाव्यता ०.४९२७०३ इतकी मिळते. त्यामुळे Aची संभाव्यता ही ०.५०७३९७ इतकी मिळते. अशाच रीतीने कोणत्याही आकाराच्या समूहासाठी संभाव्यता काढता येते. पुढील तक्त्यात वेगवेगळ्या आकारांच्या समूहांसाठी दोन व्यक्तींचा वाढदिवस समान असण्याची शक्यता दिली आहे. वर्ग:मराठी भाषा दिवशी संपादीत लेख
देऊरवाडी (दिग्रस)
संदर्भ
वर्ग:दिग्रस तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
सहारा
सहारा हे जगातील सर्वात मोठे उष्ण वाळवंट आहे. उत्तर आफ्रिका प्रदेशाचा जवळजवळ सर्व भाग सहाराने व्यापला आहे. सहाराचे एकूण क्षेत्रफळ ९० लाख वर्ग किमी इतके आहे. सहाराच्या पूर्वेला लाल समुद्र, उत्तरेला भूमध्य समुद्र व ॲटलास पर्वतरांग, पश्चिमेला अटलांटिक महासागर तर दक्षिणेला साहेल पट्टा आहे. सहाराच्या उत्तरेस माघरेब हा भौगोलिक प्रदेश स्थित आहे. सहारा वाळवंट साधारण ३० लाख वर्षांपुर्वी तयार झाले असावे असा अंदाज आहे. सहारा ह्या शब्दाचा अरबी भाषेमध्ये सर्वात भव्य वाळवंट असा अर्थ आहे.
प्राचीन काळी सहारा वाळवंट हे गवताळ होते. सहारा दर ४१००० वर्षांनी पृथ्वीच्या अक्षमुळे बदलते. पुढील बदल अजून १५००० वर्षांनी होणार आहे.
हवामान
सहारा हे जगातील सर्वात मोठे कमी उंचीवरील वाळवंट आहे. वातावरणातील उष्णता व त्याची स्थिरता पावसाला निश्रप्रभ बनवते.त्यामुळे येथील हवामान उष्ण व कोरडे बनवते. सर्वाधिक उष्ण भाग हा पूर्वेकडील लीबियन वाळवंटामध्ये येतो. हा भाग अटकामा वाळवंटाएवढा उष्ण मानला जातो.
भाषा आणि संस्कृती
सहारा वाळवंटात अनेक भाषा बोलल्या जातात. अरबी भाषा सगळ्यात जास्त प्रमाणात वापरली जाणारी भाषा आहे. येथे अनेक संस्कृती व वंशाचे लोक वास्तव्य करतात. अरब लोक जवळ जवळ सगळ्या सहारात राहतात. बर्बर लोक पश्चिम इजिप्तपासून मोरोक्को पर्यंत तसेच तुआरेग भागात आढळतात. बेजा लोक लाल समुद्राजवळच्या टेकाड प्रदेशात राहतात.
देश
सहारा वाळवंटाने साधारणपणे खालील देश व्यापले आहेत.
संदर्भ
वर्ग:वाळवंटे वर्ग:अल्जीरियाचा भूगोल वर्ग:इजिप्तचा भूगोल वर्ग:लिबियाचा भूगोल वर्ग:मोरोक्कोचा भूगोल वर्ग:मॉरिटानियाचा भूगोल वर्ग:मालीचा भूगोल वर्ग:नायजरचा भूगोल वर्ग:सुदानचा भूगोल वर्ग:ट्युनिसियाचा भूगोल
विक्रम राज वीर सिंग
सिंग, विक्रम वर्ग:भारताचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
खडकी (आष्टी)
खडकी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आष्टी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:आष्टी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
इ.स. ३४९
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ३४९ वर्ग:इ.स.च्या ३४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ४ थ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
हिरडी (त्र्यंबकेश्वर)
हिरडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:त्र्यंबकेश्वर तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
राष्ट्रीय महामार्ग ३९ (जुने क्रमांकन)
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग (जुने क्रमांकन)
प्रताप पवार
प्रतापराव पवार (सप्टेंबर २६ २००१) हे सकाळ वृत्तपत्राचे व्यवस्थापकीय संपादक - संचालक आहेत. रोजी त्यांची 'इंडियन न्यूजपेपर सोसायटी'च्या अध्यक्षपदी निवड झाली होती. 'सकाळ'चे संस्थापक - संपादक नानासाहेब परुळेकर यांच्यानंतर सुमारे चाळीस वर्षांनी या वृत्तपत्राला हा मान परत मिळाला.
पोप पायस दुसरा
पोप पायस दुसरा (१८ ऑक्टोबर, इ.स. १४०५:कॉर्सिन्यानो, इटली - १४ ऑगस्ट, इ.स. १४६४:आंकोना, इटली) हा १९ ऑगस्ट, इ.स. १४५८ ते मृत्यूपर्यंत पोप होता.
याचे मूळ नाव एनिआ सिल्व्हियो बार्तोलोमिओ पिकोलोमिनी होते.
पायस ०२ पायस ०२ वर्ग:इ.स. १४०५ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १४६४ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मराठी साहित्य महामंडळ
१९६०साली महाराष्ट्र राज्याची स्थापना झाली. १९६१ मध्ये पुण्याची महाराष्ट्र साहित्य परिषद, मुंबई मराठी साहित्य संघ, औरंगाबादची मराठवाडा साहित्य परिषद औरंगाबाद आणि नागपूरचा विदर्भ साहित्य संघ ह्या त्यात्या प्रदेशात काम करणाऱ्या प्रातिनिधिक चार संस्था एकत्र आल्या आणि त्यांनी मराठी भाषेचे, मराठी वाङ्मयाचे व मराठी संस्कृतीचे काही समान प्रश्न सोडवण्यासाठी एक शिखर संस्था निर्माण करावी असे ठरवले. ती संस्था म्हणजेच अखिल भारतीय मराठी साहित्य महामंडळ होय.
वर सांगितलेल्या या महामंडळाच्या चार संस्थापक संस्था असून त्या कायम घटक संस्था मानण्यात आल्या आहेत. महाराष्ट्र सोडून इतर कोणत्याही राज्यातील, संपूर्ण प्रदेशाकरिता काम करणाऱ्या नोंदणीकृत साहित्य संस्था, तसेच बाहेरील देशांमध्ये त्या संपूर्ण देशाकरिता काम करणाऱ्या नोंदणीकृत साहित्य संस्था ह्यांना महामंडळात समाविष्ट करून घेता येते. सध्या महामंडळातील अशा संस्था मराठी साहित्य परिषद (हैदराबाद), मराठी साहित्य सेवक मंडळ (गोवा), कर्नाटक राज्य मराठी साहित्य परिषद (गुलबर्गा), मराठी साहित्य परिषद (तेलंगण राज्य), छत्तीसगढ मराठी साहित्य परिषद (बिलासपूर) आणि मध्य प्रदेश मराठी साहित्य संघ (भोपाळ) या सामाविष्ट संस्था आहेत. याशिवाय संपूर्ण राज्याचे प्रतिनिधित्व न करणाऱ्या साहित्य संस्थेला संलग्न संस्था म्हणून मान्यता मिळते. मराठी वाङमय परिषद (बडोदे) ही अशी संलग्न संस्था आहे. महामंडळावर घटक संस्थेचे प्रत्येकी तीन प्रतिनिधी, समाविष्ट संस्थांचा प्रत्येकी एक प्रतिनिधी आणि सर्व संलग्न संस्थांचे मिळून जास्तीत जास्त तीन प्रतिनिधी सभासद असतात.
दर तीन वर्षांनी बदलणारे कार्यालय
मराठी साहित्य महामंडळाचे व्यवस्थापकीय कार्यालय प्रत्येक घटक संस्थेकडे तीन वर्षांच्या मुदतीसाठी असते. पुढील क्रमानुसार ते फिरते: १. मुंबई मराठी साहित्य संघ. २. महाराष्ट्र साहित्य परिषद, पुणे. ३. विदर्भ साहित्य संघ, नागपूर. ४. मराठवाडा साहित्य परिषद, औरंगाबाद. महामंडळाचे कार्यालय मुंबई मराठी साहित्य संघाकडे १९८६, १९९८ आणि २०१० या साली तीन तीन वर्षांकरिता आले होते. २०१३साली ते पुण्याच्या महाराष्ट्र साहित्य परिषदेकडे आले आहे.