cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
शैलबाला घोषजाया
या बंगाली लेखिका  होत्या. यांचा बांगलादेश मधील कॉक्स बाझार येथे जन्म झाला. कथा व कादंबऱ्यांमुळे त्यांना प्रसिद्धी मिळाली. त्यांची पहिली कादंबरी शेख आन्दु (१९१५). या कादंबरीच्या आशयाबाबत लेखिकेचे धैर्य व निर्भीडपणा विशेषत्वाने दिसून येतो. मुसलमान नायकाशी हिंदू नायिकेचा झालेला प्रेमविवाह हा या कादंबरीचा विषय. यानंतर शैलबालांनी सु. बावीस कादंबऱ्या, सात-आठ कथासंग्रह आणि एक नाटक लिहिले. वमिता,मिष्टि सरबत (१९२०), जन्म अपराधी (१९२०), मंगलमठ (१९२१), अवाक (१९२४), अभिज्ञप्त साधना (१९२७), बिपत्ति (१९३१), अनंतेर पथे (१९५७) इ. त्यांच्या विशेष उल्लेखनीय कादंबऱ्या आहेत. शैलबालांच्या कादंबऱ्यांतून मुसलमान कुटुंबाचे उत्कृष्ट चित्रण आढळते.
घराणे
घराणे ह्याचा शब्दशः अर्थ वंशावळ असा होतो. पण संदर्भानुसार ह्या शब्दाचे अर्थ बदलतात.
डॉन रे
डॉन रे (४ जानेवारी, १९४१:मेलबर्न, ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ ते १९७३ दरम्यान १ महिला कसोटी आणि ४ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४१ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
मंचर
मंचर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील आंबेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
मंचर हे नाशिक-पुणे राष्ट्रीय महामार्गावर आहे. आंबेगाव तालुका पुणे जिल्हा
अ.१९°००'१९"
रेखांश- ७३°५६'४०"
हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ७६० मिमी पर्यंत असते.
नागरी सुविधा
मंचर गावाजवळ भीमाशंकर आयुर्वेद कॉलेज व हॉस्पिटल आहे.
संदर्भ
वर्ग:आंबेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे *
चौताल
बाह्य दुवे
वर्ग:ताल वर्ग:रिकामी पाने
अबु हैदर
अबु हैदर (१४ फेब्रुवारी, १९९६:ढाका, बांगलादेश - हयात) बांगलादेशच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी व डाव्या हाताने जलदगती गोलंदाजी करतो.
वर्ग:बांगलादेशचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९९६ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
गोल्ड कोस्ट, ऑस्ट्रेलिया
गोल्ड कोस्ट (Gold Coast) हे ऑस्ट्रेलिया देशाच्या क्वीन्सलंड ह्या राज्यामधील एक मोठे शहर आहे. हे शहर ऑस्ट्रेलियाच्या पूर्व भागात प्रशांत महासागराच्या किनाऱ्यावर ब्रिस्बेनच्या ९४ किमी दक्षिणेस वसले आहे. सुमारे ५.९ लाख लोकसंख्येचे गोल्ड कोस्ट ऑस्ट्रेलियामधील सहाव्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे.
इ.स. १८७५ साली वसवले गेलेले गोल्ड कोस्ट ऑस्ट्रेलियामधील सर्वात मोठ्या पर्यटन केंद्रांपैकी एक आहे. २०१८ राष्ट्रकुल खेळ स्पर्धा येथे भरवल्या जातील.
बाह्य दुवे
वर्ग:ऑस्ट्रेलियामधील शहरे वर्ग:क्वीन्सलंडमधील शहरे
इ.स.पू. १८८
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. १८८ वर्ग:इ.स.पू.चे १८० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे २ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
हिंदुस्तानी संगीत घराणी
हिंदुस्थानी शास्त्रीय संगीतामध्ये घराणे हे विशिष्ट पद्धतीने विकसित झालेल्या संगीतशैलीचे द्योतक आहे. हिंदुस्थानी शास्त्रीय गायनामधली किराणा, आग्रा, जयपूर-अत्रौली, ग्वाल्हेर ह्या सारखी संगीत घराणी प्रसिद्ध आहेत.
पूर्वीच्या काळी गायकांनी आपली स्वतःची अशी खास गायनशैली विकसित केली. हे गायक ज्या मूळ ठिकाणाहून आले त्या ठिकाणावरून त्या गायनशैलीला 'विशीष्ट घराण्याचे गाणे' म्हणून ओळखले जाऊ लागले. उदाहरणार्थ, जयपूर-अत्रौली घराण्याचे संस्थापक उस्ताद अल्लादिया खान ह्यांचे मूळ गांव उत्तर प्रदेशातील अलीगढजवळच्या अत्रौली हे होते. जयपूरच्या महाराजांनी राजाश्रय दिल्यामुळे ह्या घराण्याचे नाव जयपूर-अत्रौली पडले, असे जाणकार मानतात.
घराण्याच्या संगीतशैलीचा प्रसार आणि हस्तांतरण मुख्यत: हे गुरू-शिष्य परंपरेतून पुढे होत राहिले आहे.
नर्तन
घराणी
व्हिडिओकॉन
व्हिडिओकॉन या मुख्यत्वे ग्राहकोपयोगी इलेक्ट्रॉनिक वस्तूंच्या निमिर्तीपासून सुरुवात केलेल्या भारतीय उद्योगसमुहाने अनेक वेगवेगळ्या क्षेत्रात पदार्पण केले आहे.
मुंबई येथे मुख्यालय असलेल्या या कंपनीची भारतभर आणि चीन, पोलंड, इटली आणि मेक्सिकोमध्ये उत्पादनकेंद्रे आहेत.
वर्ग:भारतातील कंपन्या
माधव आपटे
माधवराव लक्ष्मणराव आपटे (जन्म : मुंबई, इ.स. १९३३; - मुंबई, २३ सप्टेंबर २०१९) हे एक भारतीय क्रिकेट खेळाडू होते. ते भारताकडून सात कसोटी सामने खेळले.
माधव आपटे यांची पहिल्या दर्जाच्या क्रिकेट सामन्यांत खेळायची सुरुवात मुंबई संघातून झाली. या वेळी त्यांनी रणजी सामन्यात सौराष्ट्राविरुद्ध शतक ठोकले होते. त्यानंतर १९५२-५३ या काळात ते सात कसोटी सामने खेळले. त्यांतले दोन कसोटी सामने पाकिस्तानविरुद्ध होते. उरलेल्या पाच सामन्यांत त्यांनी वेस्ट इंडीजविरुद्ध एक शतक आणि काही अर्धशतकांसह ५१.११ च्या सरासरीने ४६० धावा केल्या होत्या. वेस्ट इंडीजच्या गोलदांजांची धुलाई करत माधव आपटे यांनी १६३ धावांची खेळी केली. पाॅली उमरीगर यांच्यानंतर सर्वाधिक धावा करणारे ते तत्कालीन विक्रमी फलंदाज ठरले होते. हा विक्रम १८ वर्ष त्यांच्या नावावर होता.
या दौऱ्यानंतर आपटे यांना पुन्हा भारतीय क्रिकेट संघात घेतले नाही. मात्र त्यांनी उदयोन्मुख खेळाडूंना घडवण्याचे काम केले. दरम्यान, अन्य प्रथम श्रेणी क्रिकेट सामन्यांमध्ये खेळताना त्यांनी ६७ सामन्यात ३३३६ धावा केल्या. यांत त्यांची सहा शतके आहेत. मुंबई क्रिकेटला गुणवत्तापुरवठा करणाऱ्या कांगा साखळीत माधवराव तब्बल ५० वर्षे खेळले. दि ब. देवधरांपासून सचिन तेंडुलकरपर्यंत सगळ्यांबरोबर माधवराव खेळले. शेवटचा कांगा साखळी सामना खेळले, त्या वेळी माधव आपटे ७१ वर्षांचे होते.
मधल्या काळात माधव आपटे हे क्रिकेट क्लब ऑफ इंडियाचे (CCIचे) अध्यक्ष झाले. ते अध्यक्ष असताना, १४ वर्षीय सचिन तेंडुलकरची गुणवत्ता हेरून त्यांनी नियमांना डावलून त्याला क्लबकडून खेळण्याची संधी दिली.
क्रिकेटबरोबरच स्कॅश आणि बॅडमिंटन या खेळांत आपटे पारंगत होते.
उद्योजक माधवराव आपटे
माधव आपटे यांचे वडिलोपार्जित साखर कारखाने व कापडाच्या गिरण्या होत्या. जम्बो आइस्क्रीम, फलटण शुगर वर्क्‍स, लक्ष्मी विष्णू गिरणी, स्वस्तिक समूह, कॅम्लिन या कंपन्यांचे ते मुख्य संचालक होते.
ते काही काळ मुंबईचे नगरपाल व मुंबई चेम्बर ऑफ कॉमर्सचे अध्यक्ष होते.
आत्मचरित्र
माधवराव आपट्यांनी आत्मचरित्रही लिहिले आहे, त्याचे नाव -
आपटे, माधव वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
चिंचविहीर
चिंचविहीर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील नांदगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
पी.पी. चौधरी
'''पी.पी. चौधरी''' ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
चिंचविहीर
संदर्भ
वर्ग:नांदगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
त्रिपिटक
त्रिपिटक (पाली : तिपिटक) हा बौद्ध धर्मीयांचा प्रमुख व महत्त्वाचा धर्मग्रंथ आहे. इ.स.पू. १०० ते इ.स.पू. ५०० या दरम्यान, मौर्य राजवंशाच्या कार्यकाळात या ग्रंथांची निर्मिती झाली. त्रिपिटक हा ग्रंथ पाली भाषेत लिहिला गेलेला एक ग्रंथसमूह असून तो तीन पेट्यांत किंवा हिश्श्यांत विभागला गेला आहे. त्रिपिटकाचे तीन विभाग — विनयपिटक, सुत्तपिटक व अभिधम्मपिटक. या तीन पिटकांमुळे या ग्रंथाला 'त्रिपिटक' हे नाव पडले.
विनयपिटक
विनयपिटकाचे एकूण पाच विभाग आहेत. यात बौद्ध संघाच्या व्यवस्थेचे नियम आहेत. १. महावग्ग २. चुलवग्ग ३. पाराजिक ४. पाचित्तिय ५. परिवार.
सुत्तपिटक
सुत्तपिटकाचे एकूण पाच विभाग आहेत. यात गौतम बुद्धांचा उपदेश आहे. (१) दिघ निकाय (२) मज्झिम निकाय (३) संयुत्त निकाय (४) अंगुत्तर निकाय (५) खुद्दक निकाय.
अभिधम्मपिटक
अभिधम्मपिटकाचे सात विभाग आहेत. त्यात बौद्ध तत्त्वज्ञानाचे वैज्ञानिक विवेचन केले आहे. १. धम्मसंगणि २. विभंग ३. धातुकथा ४. पुग्गलपञती ५. कथावत्थु ६. यमक ७. पट्ठान.
बाह्य दुवे
संपूर्ण त्रिपिटके (देवनागरी लिपीत)
वर्ग:बौद्ध धर्म वर्ग:बौद्ध ग्रंथ वर्ग:धर्मग्रंथ
शोभा डे
शोभा राजाध्यक्ष- डे (पूर्वी किलाचंद, ७ जानेवारी, इ.स. १९४८ - ) या एक भारतीय कादंबरीकार आणि स्तंभलेखक आहेत. त्या काल्पनिक साहित्यामधील सोशलाइट्स आणि लैंगिक चित्रणासाठी प्रसिद्ध आहेत.
खाजगी आयुष्य
मूळ नाव शोभा राजाध्यक्ष असलेल्या डे यांनी मुंबईच्या सेंट झेवियर्स महाविद्यालयातून त्यांनी मानसशास्त्रात पदवी घेतली. तरुण वयात मॉडेल म्हणून मोठे नाव कमावल्यानंतर त्यांनी १९७० मध्ये पत्रकारिता सुरू केली. पती दिलीप डे आणि सहा मुलांसह त्या कफ परेड, मुंबई येथे राहतात.
शोभाने दोनदा लग्न केले आहे आणि तिने अनेकदा सांगितले आहे की ती सहा मुलांची आई आहे, ज्यात दोन सावत्र मुलांचा समावेश आहे. पदवीनंतर शोभाने किलाचंद मारवाडी व्यापारी कुटुंबातील सुधीर व्रजलाल किलाचंद यांच्याशी विवाह केला. ते लवकरच दोन मुलांचे पालक झाले, एक मुलगा, आदित्य किलाचंद आणि एक मुलगी, अवंतिका. विवाह घटस्फोटात संपला. शोभाने मग दिलीप डे, शिपिंग उद्योगातील व्यापारी आणि बंगाली यांच्याशी लग्न केले. दिलीप यांचेही हे दुसरे लग्न होते आणि त्यांना आधीच्या लग्नातून दोन मुले आहेत. शोभा आणि दिलीप डे हे आणखी दोन मुलींचे पालक झाले, अरुंधती आणि आनंदिता.
लेखन
स्टारडस्ट, सोसायटी आणि सेलेब्रिटी या संपन्न वाचकांवर्गाच्या मासिकांचे संपादन त्यांनी केले. उद्योग मनोरंजन आणि संपन्न भारतीयांच्या जीवनावर त्यांनी प्रामुख्याने लिहीले. १९८० पासून त्या विविध भारतीय नियतकालिकांतून सातत्याने स्तंभलेखनही करीत आहेत. थेट, मामिर्क आणि पारदर्शी लेखन हे त्यांच्या स्तंभांचे वैशिष्ट्य मानले जाते. अनेक पुस्तके त्यांनी लिहीली आहेत. त्यात स्टारी नाईटस, सिस्टर्स, सिलेक्टिव्ह मेमरीज, सर्व्हायविंग मेन, स्पीडपोस्ट, स्पाउस - द ट्रूथ अबाऊट मॅरेज आणि सुपरस्टार इंडिया- फ्रॉम इनक्रेडिबल टू अनस्टॉपेबल या पुस्तकांचा समावेश आहे.
वर्ग:इंग्लिश लेखक वर्ग:मराठी लेखिका वर्ग:इ.स. १९४८ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख वर्ग:भारतीय लेखिका वर्ग:भारतीय कादंबरीकार वर्ग:भारतीय स्तंभलेखिका
प्रकाशीय विद्युत परिणाम
अनेक धातु त्यांवर प्रकाश (विद्युतचुंबकीय प्रारण) पडला असता त्यांमधील विजाणूंना बाहेर टाकतात. या परिणामाला प्रकाशीय विद्युत परिणाम असे म्हटले जाते. इ.स. १८८७ हेन्रिक हर्ट्झ या जर्मन शास्त्रज्ञाने प्रकाशीय विद्युत परिणामाचा शोध लावला. इ.स. १९२१ मध्ये प्रसिद्ध शास्त्रज्ञ अल्बर्ट आइनस्टाइन यांनी याचे सैद्धांतिक स्पष्टीकरण दिले. याबद्दल त्यांना इ.स. १९२१ साली नोबेल पारितोषिक मिळाले.
अभिजात विद्युतचुंबकत्वाच्या सिद्धांतानुसार हा परिणाम प्रकाशाची उर्जा विजाणुंना मिळाल्यामुळे घडतो. या दृष्टीकोनानुसार, धातुमधून बाहेर पडणाऱ्या विजाणूंचा बाहेर पडण्याचा दर हा प्रकाशाची तिव्रता आणि प्रकाशाची तरंगलांबी या दोन्ही गोष्टींवर अवलंबून असतो. त्याचप्रमाणे या सिद्धांतानुसार अत्यंत मंद प्रकाश धातुवर टाकला असता विजाणू बाहेर पडायला बराच वेळ लागायला हवा. मात्र प्रयोगावरून हे दोन्ही निष्कर्ष चुकीचे आहेत असे दिसून येते.
वर्ग:वैज्ञानिक सिद्धांत वर्ग:अल्बर्ट आइन्स्टाइन
पाळधी रेल्वे स्थानक
पालधी रेल्वे स्थानकतथा 'पाळधी रेल्वे स्थानक' हे भुसावळ-सुरत रेल्वेमार्गावरील एक स्थानक आहे. जळगाव जिल्ह्यातील या स्थानकावर चार पॅसेंजर गाड्या थांबतात.
संदर्भ
वर्ग:जळगाव जिल्ह्यामधील रेल्वे स्थानके वर्ग:मध्य रेल्वेची स्थानके
लोकमान्य केअर हॉस्पिटल, पुणे
भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या पुणे शहरातील मोठे रुग्णालय आहे.
वर्ग:पुण्यातील रुग्णालये
चोंडी (मुखेड)
चोंडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील मुखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:मुखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
शेल्टी
शेल्टी ही कुत्र्याची जात आहे. या जातीची कुत्री जात शेळ्या, मेंढ्यांसारखे प्राणी राखण्यात मदत करतात.
वर्ग:कुत्र्यांच्या जाती
बाळ दाणी
हेमचंद्र तुकाराम तथा बाळ दाणी.
दाणी, बाळ वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
कुरौका नदी
कुरौका ही पोलंडच्या आग्नेय भागातून वाहणारी नदी आहे. ५० किलोमीटर लांबी आणि ३९५.४ वर्ग कि.मी. पाणलोट क्षेत्र असणारी ही नदी विस्तुला नदीची एक उपनदी आहे. कुरो हे गाव या नदीच्या काठावर आहे.
वर्ग:पोलंडमधील नद्या
नझमुल होसेन शांतो
नझमुल होसेन शांतो (२५ मे, १९९८:बांगलादेश - हयात) बांगलादेशच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा डाव्या हाताने फलंदाजी करतो.
कवठळ
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
इ.स.पू. १८९
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. १८९ वर्ग:इ.स.पू.चे १८० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे २ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
कवठळ
संदर्भ
वर्ग:मंगरुळपीर तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
गुदद्वार
"गुदद्वार" हे शरीराच्या भागातील बाहेरच्या बाजूकडील हे मलद्वार आहे. यावर नियंत्रण हे पिंगटल स्नायुद्वारे केले जाते. या शब्दाचा वापर हा अश्लिल भाषेत केला जातो.
रचना
मानवी गुदद्वार हे दोघी नितंबाच्या मध्यभागी असते. प्राण्यांचे गुदद्वार हे पिशवी सारखे असते. यात गृह्य भागातील केसांची वाढ सुरू झाल्यावर गुदद्वाराच्या भोवती केसांची वाढ होण्यास सुरुवात होते. आरोग्य शास्त्रात गुदद्वाराच्या आरोग्या विषयी महत्त्व आहे.
रोगनिदान
गुदद्वाराला होणाऱ्या रोगांत गुदद्वारातील कर्करोग, बाऊची इत्यादी रोगावर वैद्यकीय इलाज केल्यास नक्कीच फायदा होतो.
Male human anus close-up.jpg
वर्ग:पचनसंस्था वर्ग:मानवी शरीर
लियुब्लियाना
बाह्य दुवे
वर्ग:स्लोव्हेनियामधील शहरे वर्ग:युरोपातील देशांच्या राजधानीची शहरे
बेव्ह विल्सन
बेव्हर्ली बेव्ह विल्सन (१ जानेवारी, १९४९:सिडनी, ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ ते १९७५ दरम्यान २ महिला कसोटी आणि ६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४९ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
लहान आतडे
आकार
लहान आतड्याची लांबी सुमारे 9 मी. असते व ते पोटाच्या पोकळीत मध्यभागी वेटोळे करून असते. या पोकळ नळीचा व्यास सुरुवातीस सुमारे ५ सें.मी. असून तो कमी होत शेवटी ३.५ सें.मी. होतो.
लहान आतड्याचे भाग
लहान आतड्याचे आद्यांत्र, मध्यांत्र व शेषांत्र असे तीन भाग आहेत.
संरचना
लहान आतड्याची संरचना चार स्तरांची असते. याचा सर्वांत आतला स्तर म्हणजे श्लेष्मपटल. या स्तरात पाचकरस स्रवणाऱ्या ग्रंथी आपला स्राव सोडतात. श्लेष्मपटलाच्या वर्तुळाकार घड्या असून त्यात बोटासारखे उंचवटे असतात. यानंतरच्या स्तरात पाचक स्राव निर्माण करणाऱ्या ग्रंथी तसेच अन्नघटक शोषणाऱ्या पेशी असतात. या स्तरातील पेशी दर ३-५ दिवसांनी नव्याने निर्माण होत असतात. नंतरचा स्नायुस्तर हा क्रमसंकोची स्नायूंचा असतो. या स्नायूंच्या एकामागोमाग एक होणाऱ्या पद्धतशीर आकुंचनामुळे अन्न पुढे ढकलले जाते. स्नायुस्तराच्या बाहेर संरक्षणात्मक कार्य करणारा बाह्यस्तर असतो.
लहान आतड्यात छोटे छोटे असे अनेक लसिकापेशीसमूह असतात. एकेका समूहात २०-३० लसिका ग्रंथी असतात. यांना पेअर क्षेत्रे (पेअर्स पॅचेस) असे म्हणतात. आतड्यातून होणाऱ्या जीवाणुसंसर्गाचा प्रतिकार करणे हे या ग्रंथीचे मुख्य कार्य आहे.
कार्ये
अन्नाचे पचन व अन्नघटकांचे शोषण हे लहान आतड्याचे मुख्य कार्य होय. या ग्रंथीत निर्माण होणारे स्राव जठराकडून आलेल्या अन्नाबरोबर मिसळतात. स्रावातील विकरांमार्फत (एंझाइमांमार्फत) वेगवेगळ्या अन्नघटकांचे त्यांच्या मूल घटकांमध्ये रूपांतर होते व या मूल घटकांचे लहान आतड्यातील पेशींमार्फत शोषण होते. लहान आतडे हा महत्त्वाचा भाग आहे.
लहान आतड्यातील स्रावांमुळे प्रथिनांचे विघटन अ‍ॅमिनो आम्लांत, कर्बोदकांचे साध्या शर्करेत (ग्लुकोज) व मेद घटकांचे मेदाम्लांत रूपांतर होते. दिवसभरात साधारणपणे दीड लीटर स्राव लहान आतडे, यकृत व स्वादुपिंड यांमध्ये तयार होऊन तो लहान आतड्यात अन्नपचनासाठी सोडला जातो.
वर्ग:पचनसंस्था वर्ग:मानवी शरीर वर्ग:विकिप्रकल्प वैद्यकशास्त्र
मार्गरेट जेनिंग्स
मार्गरेट जीन जेनिंग्स (१ जून, १९४९:मेलबर्न, ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ ते १९७८ दरम्यान ८ महिला कसोटी आणि १२ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४९ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
फाहियान
फाहियान हा इसवी सनाच्या पाचव्या शतकातील एक चिनी बौद्ध भिक्खू होता. त्याने बौद्ध धर्माच्या अभ्यासासाठी तत्कालीन भारताचे म्हणजेच सध्याच्या भारत, तिबेट, नेपाळ, भूतान, बांगलादेश, पाकिस्तान, श्रीलंका इ. देशांचे भ्रमण केले होते. तो सम्राट चंद्रगुप्त दुसरा याच्या काळात भारतात आला होता. फाहियान सुमारे १४-१५ वर्षे भारतात भ्रमण करत होता. फाहियान याने गांधार, कनौज, कपिलवस्तू, तक्षशिला, पेशावर, श्रावस्ती, पाटलीपुत्र, मथुरा, वैशाली, कुशीनगर इ. नगरांना भेटी दिल्या होत्या.
वर्ग:बौद्ध भिक्खू वर्ग:चिनी लेखक वर्ग:चिनी बौद्ध
तोंड
तोंड हे पचनसंस्थेचे प्रवेशद्वार आहे. यात आपल्या ओठ,दात, जीभ, लाळग्रंथीचे छिद्र यांचा समावेश होतो.
आजार
वर्ग:पचनसंस्था वर्ग:मानवी शरीर
जेनिफर लॉरेन्स
जेनिफर लॉरेन्स (Jennifer Shrader Lawrence; १५ ऑगस्ट १९९०) ही एक अमेरिकन सिने अभिनेत्री आहे. २००६ सालापासून अमेरिकन सिने व टीव्ही इंडस्ट्रीमध्ये कार्यरत असणारी लॉरेन्स २०१० सालच्या विंटर्ज बोन ह्या चित्रपटानंतर प्रसिद्धीझोतात आली. ह्या चित्रपटासाठी तिला ऑस्कर व गोल्डन ग्लोब पुरस्कारांसाठी नामांकन मिळाले. २०१२ सालच्या सिल्व्हर लाइनिंग प्लेबूक ह्या सिनेमासाठी लॉरेन्सला सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री हा ऑस्कर पुरस्कार मिळाला.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकन चित्रपट अभिनेते वर्ग:ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या अभिनेत्री वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पी.व्ही. मिधुन रेड्डी
'''पी.व्ही. मिधुन रेड्डी''' ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
मे ७
बाह्य दुवे
मे ५ - मे ६ - मे ७ - मे ८ - मे ९ - (मे महिना)
जयपूर-अत्रौली घराणे
जयपूर-अत्रौली घराणे हे हिंदुस्थानी शास्त्रीय गायनातील एक प्रसिद्ध घराणे आहे. ह्या संगीत घराण्याची स्थापना उस्ताद अल्लादिया खान ह्यांनी केली.
जयपूर-अत्रौली घराण्यातील काही प्रसिद्ध गायक
वर्ग:संगीतातील घराणी
एकताल
परिचय
बंद बोल की ताल है । बड़े ख्याल पर बजाए जाती है । इस का वादन तबले पर होता है ।
बाह्य दुवे
वर्ग:ताल वर्ग:रिकामी पाने
धरणगाव रेल्वे स्थानक
धरणगांव रेल्वे स्थानक भुसावळ-सुरत रेल्वेमार्गावरील एक स्थानक आहे. जळगाव जिल्ह्यातील या स्थानकावर दोन एक्सप्रेस, दोन सुपरफास्ट आणि सात पॅसेंजर गाड्या थांबतात. या स्थानकावर संगणकीकृत आरक्षण विभाग आणि पुस्तक विक्रेते आहेत. येथे प्रवाशांना थांबण्यासाठी प्रतीक्षालये सुद्धा आहेत.
संदर्भ
वर्ग:जळगाव जिल्ह्यामधील रेल्वे स्थानके वर्ग:मध्य रेल्वेची स्थानके वर्ग:इ.स. १९०० मधील निर्मिती
मेडिपॉइंट हॉस्पिटल, पुणे
भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या पुणे शहरातील मोठे रुग्णालय आहे.
वर्ग :पुण्यातील रुग्णालये
खडी (मंगरुळपीर)
खडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मंगरुळपीर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
विजय राजिंदरनाथ
विजय राजिंदरनाथ.
लेस्ली जॉन्स्टन
लेस्ली जॉन्स्टन (९ जून, १९३७:मेलबर्न, ऑस्ट्रेलिया - ७ सप्टेंबर, २००६:मेलबर्न, ऑस्ट्रेलिया) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ मध्ये १ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू होती.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००६ मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
दहिगाव (नांदगाव)
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:नांदगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
इ.स.पू. १९१
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. १९१ वर्ग:इ.स.पू.चे १९० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे २ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
हुजूर साहेब
नांदेड येथील गुरुद्वारा तख्त सचखंड श्री हुजुर अबचलनगर साहिब या नावने पण ओळखला जातो. येथे शीख धर्मियांचे १०वे गुरू श्री गुरू गोविंदसिंहजी यांची समाधी आहे. गुरूद्वाऱ्याची सध्याची इमारत महाराजा रणजीत सिंग यांनी इ.स. १८३० मधे बांधली. हे शीखांच्या पाच तक्तांपैकी एक आहे. हा गुरुद्वारा श्री गुरू गोविंद सिंघ यांच्या समाधीवर बांधलेला आहे. गुरूद्वाऱ्याच्या आतल्या रूमला अंगीथा साहिब असे म्हटले जाते. या गुरूद्वाऱ्याचे बांधकाम इ सन १८३२ ते १८३७ मध्ये झाले आहे.
वर्ग:नांदेड वर्ग:शीख धर्म
शहीन अफ्रिदी
शहीन अफ्रिदी (६ एप्रिल, २०००:कराची, पाकिस्तान - हयात) पाकिस्तानच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा डाव्या हाताने गोलंदाजी करतो.
केंद्रीय लोकसेवा आयोग
केंद्रीय लोकसेवा आयोग किंवा संघ लोक सेवा आयोग ही भारत संघ राज्याची निवड संस्था आहे. ही संस्था अखिल भारतीय सेवा तसेच संघ सेवेच्या गट 'अ' व गट 'ब' कर्मचाऱ्यांच्या निवडीकरिता जबाबदार आहे. हा आयोग 'कर्मचारी, लोक तक्रारी आणि निर्वाहभत्ता मंत्रालयातील' (Ministry of Personnel, Public Grievances and Pensions) 'कर्मचारी आणि प्रशिक्षण विभाग'( Department of Personnel and Training) ह्यांच्या अधिपत्याखाली येतो.
'लोकसेवा आयोग' या नावाने १ ऑक्टोबर १९२६ रोजी स्थापना. नंतर "भारत सरकार कायदा, १९३५" नुसार 'फेड्रल संघराज्य लोकसेवा आयोग' असे नामकरण. आणि शेवटी स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर 'संघलोकसेवा आयोग' असे नावबदल.
खेरडा बुद्रुक (मंगरुळपीर)
खेरडा बुद्रुक हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मंगरुळपीर तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:मंगरुळपीर तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ ही महाराष्ट्र शासनाच्या शालेय शिक्षण विभागाअंतर्गत वसंतराव नाईक सरकारच्या कारकिर्दीत २७ जानेवारी १९६७ रोजी स्थापन केलेली ही संस्था असून बालभारती या नावाने ती ओळखली जाते. महाराष्ट्रातील शालेय अभ्यासक्रमासंबंधी संशोधन करणे, त्यानुसार शालेय अभ्यासक्रम तयार करणे, या अभ्यासक्रमानुसार पाठ्यपुस्तके तयार करणे आणि विद्यार्थ्यांना कमीत कमी व योग्य दरात तसेच वेळेवर पुस्तके उपलब्ध व्हावीत अशा पद्धतीने मुद्रण आणि वितरणाची व्यवस्था करणे ही कार्ये ही संस्था करते. संस्थेचे मुख्य कार्यालय पुण्यात आहे. तसेच औरंगाबाद आणि नागपूर येथे संस्थेची विभागीय कार्यालये आहेत. ‘बालभारती’ या नावानेही ती ओळखली जाते.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग (इंग्लिश: MPSC) ही महाराष्ट्र शासनाच्या अखत्यारीतल्या वेगवेगळ्या सेवांसाठी आणि पदांसाठी स्पर्धा परीक्षा घेऊन उमेदवारांची निवड करणारी घटनात्मक संस्था आहे. भारतीय राज्यघटने च्या अनुच्छेद ३१५ अन्वये महाराष्ट्र लोकसेवा आयोगाची स्थापना करण्यात आली आहे. अर्जदारांच्या गुणवत्तेनुसार आणि आरक्षणाच्या नियमांनुसार या निवडी होतात. निवडलेल्या उमेदवारांमधून उपजिल्हाधिकारी, पोलीस-उपअधीक्षक, तहसीलदार, नायब-तहसीलदार, गट-विकास अधिकारी, मुख्याधिकारी इत्यादी वर्ग-१, वर्ग-२ आणि वर्ग-३ ची पदे भरली जातात.
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
कार्य
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ हे बालभारती प्रकाशनाद्वारे इयत्ता पहिली ते बारावीची सर्व विषयांची मिळून जवळपास चार कोटी पाठ्यपुस्तके छापून वितरित करते. पुस्तकांचा पुरवठा सुरळीत व्हावा यासाठी राज्यात सध्या नऊ भांडारे आहेत. निरीक्षण, निवेदन, वर्गीकरण, तुलना, सहसंबंध, कार्यकारणभाव, उपयोजन, प्रयोगकौशल्य, वैज्ञानिक दृष्टिकोन, अनुमान काढणे, या क्षमता आत्मसात कराव्या, तसेच विज्ञानाच्या अभ्यासातून आवश्यक ते जीवन कौशल्य विद्यार्थ्यांनी आत्मसात करावे, असा व्यापक दृष्टिकोन या पुस्तकनिर्मितीमागचा आहे. दरवर्षी सुमारे १९ कोटी पुस्तकांची छपाई करून त्यांचे वितरणबालभारती मार्फत केले जाते. महाराष्ट्रातील एक लाखाहून अधिक शाळांमधून बालभारतीची पुस्तके वापरली जातात.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
MPSC चे मुख्य कार्यालय महाराष्ट्र राज्याची राजधानी मुंबई येथे आहे. महाराष्ट्र सरकारचे कामकाज सुरळीत आणि कार्यक्षमतेने होण्यासाठी हा आयोग विविध सरकारी पदांसाठी योग्य उमेदवार उपलब्ध करून देतो. तसेच विविध सेवांमधील नियम, पदोन्नती, बदल्या आणि शिस्तभंगाच्या कृती इत्यादी बाबींवर सरकारला सल्ला देखील हा आयोग देतो.
राज्यसेवा परीक्षा
केंद्र सरकारच्या पातळीवर होणारी नागरी सेवा परीक्षा आणि राज्य सरकारच्या पातळीवरची राज्यसेवा परीक्षा यात काही साम्यं आहेत. उदाहरणार्थ, या दोन्ही परीक्षांच्या माध्यमातून अधिकारी पातळीसाठी निवड होते. गट-अ आणि गट-ब अशा दोन्ही पातळ्यांवरच्या अधिकारी पदांसाठी निवड होते. या दोन्ही परीक्षा या राज्यसेवा पूर्वपरीक्षा, राज्यसेवा मुख्य परीक्षा आणि व्यक्तिमत्त्व चाचणी अशा तीन टप्प्यांमध्ये होतात.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोगाच्या राज्य सेवा परीक्षेच्या माध्यमातून वेगवेगळ्या पदांसाठी निवड होते.
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
मंडळाची स्थापना
मराठी बालभारती इयत्ता पहिली हे मंडळाचे पहिले पुस्तक १९६८ मध्ये प्रकाशित झाले. २०१३ पासून बालभारतीच्या सहाव्या मालेचे प्रकाशन सुरू आहे. आठ भाषा माध्यमातून सर्व विषयांची पाठ्यपुस्तके तयार करणारे मंडळ हे बालभारतीचे वैशिष्ट्य आहे.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
पात्रता
वयाची १९ वर्षं पूर्ण असलेला कोणत्याही शाखेचा पदवीधर उमेदवार ‘राज्य सेवा परीक्षा‘ देऊ शकतो. खुल्या गटातल्या उमेदवारांना वय वर्षे ३८ पर्यंत ही परीक्षा देता येते आणि राखीव गटातल्या विद्यार्थ्यांना वय वर्षे ४३ पर्यंत ही परीक्षा देता येते. परीक्षा किती वेळा द्यायची यावर आता बंधन घातलेले आहे.खुल्या(अराखीव) प्रवर्गा साठी कमाल ६ संधी, अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमाती यांसाठी कमाल संधीची मर्यादा नाही तर उर्वरित मागास प्रवर्गा साठी कमाल ९ संधींची मर्यादा आहे. ही परीक्षा देण्यासाठी उमेदवाराला महाराष्ट्रातल्या अधिवास प्रमाणपत्र (डोमिसाइल सर्टिफिकेट) मिळवावं लागतं. ‘राज्य सेवा परीक्षा‘ मराठी किंवा इंग्रजी भाषेतून देता येत असली तरी उमेदवाराला मराठीचं ज्ञान असणं आवश्यक असतं. शालान्त प्रमाणपत्र परीक्षेत मराठी हा विषय उमेदवाराने घेतलेला असणं आवश्यक असतं.
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
मंडळाची रचना
बालभारती ही राज्यशासनाच्या अधिपत्याखाली कार्यरत असलेली स्वायत्त संस्था आहे. राज्याचे शिक्षणमंत्री हे या संस्थेचे पदसिद्‌ध अध्यक्ष असतात. संस्थेचे सर्व धोरणात्मक निर्णय नियामक मंडळात घेतले जातात.पाठ्यपुस्तके तयार करण्याचे मुख्य काम विद्या विभागात चालते. विद्या विभागांतर्गत मराठी, हिंदी, इंग्रजी, उर्दू, कन्नड, सिंधी, तेलुगू, गुजराती या आठ भाषा आणि इतिहास, भूगोल, गणित, विज्ञान, कार्यानुभव, आरोग्य व शारीरिक शिक्षण असे एकूण १४ विभाग आहेत.
इतर प्रकाशने
पाठ्यपुस्तके तयार करण्यासाठी विषयवार समित्या असतात. मंडळातील त्या त्या विषयाचे अधिकारी विषय समित्यांमध्ये सदस्य-सचिव म्हणून काम करतात. पाठ्यपुस्तकांखेरीज इतर अनेक पुस्तकांचे प्रकाशन बालभारती करते. ही पुस्तके अध्ययन- अध्यापनाला पूरक असतात.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
संदर्भ
[१] महाराष्ट्र लोकसेवा आयोगामार्फत निवडलेले जाणारे पद
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
इतर प्रकाशने
१४ नोव्हेंबर, इ. स. १९७१ पासून आठ ते १४ वर्षे वयोगटातल्या मुलांसाठी किशोर हे मासिक मंडळाने सुरू केले. त्यातील उत्तम साहित्याचे १४ खंड प्रकाशित झाले आहेत.
विवाद
आपल्या छपाई यंत्रणेत आमूलाग्र बदल करण्यासाठी पाठ्यपुस्तकांची छपाई (राज्याबाहेरील) खासगी प्रकाशकांकडे सोपविण्याचा निर्णय महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळाने घेतला असून त्यामुळे राज्यातील सुमारे ४०० मुद्रक-प्रकाशकांवर उपासमारीची वेळ आली आहे.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
संदर्भ
[३] कम्बाईन गट 'ब' परीक्षा पॅटर्न २०२०
भवानीतांडा
भवानीतांडा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील मुखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
संदर्भ
[४] कम्बाईन गट 'क'  परीक्षा पॅटर्न २०२०
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
विवाद
खुल्या दराने निविदा मागविण्याबाबतची जी योजना पुढे आलेली आहे त्या एकमेव कारणाने वर्षानुवर्षे जे ४०० मुद्रक काम करीत आहेत, त्यांना रस्त्यावर सोडणे योग्य नाही. कारण ४०० लोकांना आपण रस्त्यावर सोडल्यास ज्या रितीने गिरणी कामगार बेकार झाले त्याचप्रमाणे या ४०० मुद्रकांवरही तशीच पाळी येईल. एका प्रेसमध्ये ५० कामगार गृहीत धरले तर २०,००० पेक्षा जास्त कुटुंबे रोजीरोटीविना बेकार होतील. या गोष्टींचाही शासनाने विचार करणे आवश्यक आहे. कारण जे व्यापारी लाखो रुपयांची गुंतवणूक करून बालभारतीचे इमानेइतबारे काम करीत आहेत, त्यांचे एका आदेशाने परवाने रद्द करणे योग्य नाही. तसेच बालभारतीने त्यांना त्यांची नोंदणी करून कामाची खात्री दिलेली आहे. या परिस्थितीमध्ये नवीन योजना राबविताना जुने मुद्रक व बांधणीकार बेकार होणार नाहीत, याचाही विचार शासनाने केला पाहिजे व त्यांना विश्वासात घेऊन निर्णय घेतला पाहिजे.
भवानीतांडा
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
विवाद
आज मुद्रण व बांधणी व्यवसायाची वस्तुस्थिती अशी आहे की, वर्षामध्ये सहा-सात महिने काम असते व इतर चार ते पाच महिने बसून राहावे लागते. त्याशिवाय कामगारांची जबाबदारी, नवीन कर व कायदे या सर्वांमधून मुद्रक पुढे येऊ शकत नाहीत व नवीन तंत्रज्ञानामुळे जुनी मशीने मागे पडतात. ती मशीने विकायची झाली तर भंगारमध्ये विकावी लागतात. छपाई क्षेत्रामध्ये छपाई दर गेल्या दहा वर्षांत न वाढता तो स्पर्धेमुळे कमी कमी होत गेला आहे. त्यामुळे छपाई मशीनांना री-सेल व्हॅल्यू मिळत नाही. या सर्व परिस्थितीमधून मुद्रकांना छपाईचा व्यवसाय बंद करावयाचा म्हटला, तरी सोपे नाही. सध्या जागतिक मंदी असून स्पर्धात्मक युग चालू आहे. तरी जुनी नोंदणी झालेल्या मुद्रकांना त्यांची नोंदणी एकदम रद्द न करता त्यामधून काहीतरी तोडगा काढणे आवश्यक आहे. बालभारतीने १० वर्षांपूर्वी ज्या वेळी वेबमशीनवर काम देण्याचे चालू केले त्या वेळी हळूहळू नवीन तंत्रज्ञानाप्रमाणे कामाची व्याप्‍ती वाढविली असती व वेबमशीनसाठी वेगळे दर निश्चित केले असते तर ही वेळ आली नसती. परंतु बालभारतीने नेहमी वेबमशीनकडे दुर्लक्ष केले व त्यांना नावापुरते काम दिले गेले. आजसुद्धा बालभारतीकडे काही वेबमशीनवाले आहेत व त्यांची क्षमताही मोठी आहे. प्रत्येक वेबमशीनची दरवर्षी २५ लाख ते एक कोटी पुस्तके छपाई करून देण्याची क्षमता असल्याने बालभारतीने आपले काम महाराष्ट्रातच करून घेतले पाहिजे व त्यासाठी त्या वेबमशीनवाल्यांना एकत्र बोलावून चर्चा केल्यास कमी दरात ते काम करायला तयार होऊ शकतील. कारण वेबमशीनवाल्यांना कमी दर परवडू शकेल. मात्र शीटफीड मशीनवाल्यांना कमी दर परवडणार नाही, ही वस्तुस्थिती आहे. या पुस्तकांच्या कामासाठी खुल्या निविदा मागविण्यात येणार असल्याने महाराष्ट्राबाहेरील लोकही यात सहभागी होतील असा अंदाज आहे, परंतु आर्थिकदृष्ट्या विचार केला तर ज्या दराने महाराष्ट्राबाहेरील लोक काम करून देणार आहेत, त्याच दराने व त्याच प्रतीचे काम ठरलेल्या मुदतीत देण्याची क्षमता महाराष्ट्रातील मुद्रक व बांधणीकारांमध्ये आहे.
महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्र
भवानीतांडा
संदर्भ
वर्ग:मुखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ
विवाद
मध्य प्रदेश, राजस्थान इत्यादी राज्यांमध्ये खुल्या पद्धतीने निविदा काढण्यात येतात. कागद महामंडळ पुरविते व निविदा उघडून दर महामंडळ ठरविते. त्यानंतर ज्याची क्षमता असेल त्याप्रमाणे त्याला कामाची ऑर्डर दिली जाते. परंतु बालभारतीने महाराष्ट्रामध्ये सर्व मुद्रक व बांधणीकारांची पुनर्नोंदणी केली असून बँक गॅरंटीही मागून घेतलेली आहे. त्यामुळे या नोंदणीकृत मुद्रक व बांधणीकारांची नोंदणी रद्द न करता त्यामध्ये सुवर्णमध्य शोधून काढणे आवश्यक आहे. याबाबतीत नोंदणी झालेल्या सर्व मुद्रक व बांधणीकारांकडून दरपत्रक मागवावे, तसेच खुल्या निविदांप्रमाणेही दरपत्रक मागवावे व त्यानंतर बालभारतीने दर ठरवावेत व त्या दरामध्ये नोंदणीकृत मुद्रक व बांधणीकारांना काम करण्याची संधी द्यावी. अशा रितीने नोंदणी झालेल्या मुद्रकांकडून बालभारतीला पुरेशी पुस्तके उपलब्ध झाल्यास महाराष्ट्राबाहेर काम देण्याचा प्रश्नच उद्‌भवणार नाही.
बालभारतीकडे ज्या मुद्रक व बांधणीकारांची नोंदणी झालेली आहे, त्यापैकी बहुतेक लहान व्यापारी असून महाराष्ट्र राज्याकडून लघुउद्योगाखाली नोंदणी झालेले आहेत. त्यापैकी बरेच मुद्रक व बांधणीकार बँकेकडून कर्ज घेऊन आपला व्यवसाय चालवीत आहेत. जर त्यांचे परवाने रद्द केले तर ते कर्जबाजारी होऊन आयुष्यातून उठण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. तरी या नोंदणी झालेल्या उद्योजकांना काम देताना अग्रक्रम दिला पाहिजे. शासनाने आर्थिक फायद्याच्या दृष्टिकोनातून अवश्य पहावे व बालभारतीचा फायदा अवश्य करून द्यावा, परंतु त्यासोबत नोंदणी झालेल्या मुद्रक व बांधणीकार तसेच त्यांच्या कामगारांच्या पोटावर पाय येणार नाही याची काळजी घेणेही गरजेचे आहे.
पत्ता
बालभारती, सेनापती बापट मार्ग, पुणे - ४११ ००४
अधिकृत संकेतस्थळ
www.ebalbharati.in
संदर्भ
वर्ग:शैक्षणिक संस्था वर्ग:मराठी पुस्तक प्रकाशन संस्था
नायडू हॉस्पिटल, पुणे
भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या पुणे शहरातील मोठे रुग्णालय आहे.
वर्ग :पुण्यातील रुग्णालये
चावलखेडे रेल्वे स्थानक
चावलखेडे रेल्वे स्थानक भुसावळ-सुरत रेल्वेमार्गावरील एक स्थानक आहे. जळगाव जिल्ह्यातील या स्थानकावर चार पॅसेंजर गाड्या थांबतात.
संदर्भ
वर्ग:जळगाव जिल्ह्यामधील रेल्वे स्थानके वर्ग:मध्य रेल्वेची स्थानके
ऑलिंपिक खेळात स्लोव्हाकिया
स्लोव्हाकिया देश चेकोस्लोव्हाकियापासून स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर १९९६ सालापासून सर्व उन्हाळी व १९९४ सालापासून सर्व हिवाळी ऑलिंपिक क्रीडा स्पर्धा स्पर्धांमध्ये सहभागी झाला असून त्याने आजवर २० पदके जिंकली आहेत. १९२० ते १९९२ दरम्यान स्लोव्हाकिया चेकोस्लोव्हाकियाचा भाग होता.
खेळानुसार
वर्ग:स्लोव्हाकिया
पी.सी. मोहन
'''पी.सी. मोहन''' ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
इब्राहीम माका
इब्राहीम सुलेमान माका.
माका, इब्राहीम माका, इब्राहीम वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
विनता जोशी
शाहीर विनता जोशी या वि.दा. सावरकरांचे धाकटे भाऊ नारायण सावरकर यांच्या नात (कन्येच्या कन्या). माहेरच्या विनता काळे. राहणाऱ्या मूळच्या नाशिकच्या. शाळेत दहावीच्या वर्गात असल्यापासूनच विनता जोशी पोवाडे गायल्या लागल्या. आज ’अनादि मी अनंत मी’, शस्त्रगीत, हिंदू एकता गीत अशी अनेक वीरगीते, सावरकरांचा पोवाडा, शिरीष कुमार, झाशीची राणी, तानाजीवर रचलेला पोवाडा असे अनेक पोवाडे त्या, दमदार, बुलंद आवाजात, डोक्यावर फेटा आणि हातात डफ अशा पुरुष शाहिराला लाजवेल अशा आवेशात सादर करतात.
आजवर विनता जोशी यांच्या पोवाड्यांचे ५००हून अधिक कार्यक्रम झाले आहेत. ओझर, कळवण, डोणजे फाटा, पिंपरी, मनमाड, किल्ले रायगड, लासलगाव, सिन्नर, सैद अशा खेडगावांतून, तसेच अभोणा, कनाशी, खोडाळा, चणकापूर, मोखाडा, अशा अनेक आदिवासी भागांतून हिंदु जनजागरणच्या निमित्ताने त्यांनी पोवाड्यांचेे अनेक कार्यक्रम सादर केले आहेत.
पित्ताशय
पित्ताशय (इंग्लिश: Gallbladder (गॉलब्लॅडर), cholecyst (कोलिसिस्ट) ;) हा पृष्ठवंशी प्राण्यांच्या उदरपोकळीतला, अन्नाच्या पचनास मदत करणारा महत्त्वाचा अवयव आहे. यकृताने निर्मिलेले पित्तरस यात साठवले जाते.
विनता जोशी
पुण्याच्या मॉडर्न कॉलेजमधे झालेल्या कार्यक्रमात विनताच्या पोवाड्यांनी सर्वांना भारावून टाकले होते.
पित्ताशय
आकार
याचा आकार नासपतीच्या फळासारखा असतो. हे यकृतास व खालच्या बाजूस लहान आतड्याला जोडलेले असते.
विनता जोशी
पु.ल.देशपांडे, बाळासाहेब देवरस, हिंदु महासभेचे नेते विक्रम सावरकर, शंकर अभ्यंकर अशा अनेक मान्यवरांकडून विनताला कौतुकाची थाप मिळाली आहे. .शंकर अभ्यंकरांच्या व्याख्यानमालेत विनता जोशी यांनीे सावरकरांचा पोवाडा गाऊन, त्यांच्या कडून शाबासकी मिळवली होती. अल्फा टीव्ही मराठी (आताचा झी मराठी)वर, दूरदर्शनवर देखील त्यांच्या कार्यक्रमांची आवर्जून दखल घेतली गेली. पुण्यातल्या सावरकर स्मृती स्मारकाच्या उदघाटन प्रसंगी बाबासाहेब पुरंदरे यांच्या हस्ते मानचिन्ह देऊन विनता जोशी यांना गौरवण्यात आले होते.
यू ट्यूबवर विनता जोशी
वर्ग:शाहीर
पित्ताशय
उपचार
पित्ताशयात खडे झाल्यास आणि त्यामुळे पित्ताशायाच्या नलिकेत अवरोध उत्पन्न होऊन कावीळ निर्माण झाल्यास शस्त्रक्रिया करून पित्ताशय काशून टाकावे लागते. कुठलीही शस्त्रक्रियाना करता आपोआप पित्ताशयातील खडे निघून जाऊ शकतात.
बाह्य दुवे
वर्ग:पचनसंस्था वर्ग:मानवी शरीर वर्ग:विकिप्रकल्प वैद्यकशास्त्र
बारोमास (चित्रपट)
बारोमास हा एक हिंदी चित्रपट आहे. तो सदानंद देशमुख यांच्या 'बारोमास' या कादंबरीवरून बनवला आहे.
चित्रपटाविषयी अधिक माहिती
प्रदर्शन वर्ष : इ.स. २०१२ दिग्दर्शक : धीरज मेशराम चित्रपटाची लांबी : चित्रपट १५० मिनिटे चालण्याइतकी पटकथा : धीरज मेशराम संगीतदिग्दर्शक : रवींद्र जैन भूमिका : सीमा विश्वास (शेवंतामाई), बेंजामिन गिलानी (सुभानराव), सुधीर पांडे (दगडू महाकाळ), देविका दप्तरदार (अलका), अलोक चतुर्वेदी (नथ्थू)
वर्ग:इ.स. २०१२ मधील चित्रपट वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
च्यांग्सू
च्यांग्सू (देवनागरी लेखनभेद : ज्यांग्सू; सोपी चिनी लिपी: 江苏 ; पारंपरिक चिनी लिपी: 江蘇 ; फीनयीन: Jiāngsū ; ) हा चीन देशाच्या पूर्व किनाऱ्यावरील प्रांत आहे. याच्या उत्तरेला षांतोंग, पश्चिमेला आंह्वी, दक्षिणेस च-च्यांग व षांघाय या चिनी प्रांतांच्या सीमा भिडल्या. याच्या पूर्वेस पिवळा समुद्र पसरला असून, च्यांग्सूच्या दक्षिण भागातून यांगत्झे नदी वाहते. षांघाय, पैचिंग, थ्यांचिन या प्रांततुल्य महानगरपालिकांचा अपवाद वगळता हा लोकसंख्येची सर्वाधिक घनता असलेला प्रांत आहे. नानचिंग येथे च्यांग्सूची राजधानी असून सूचौ हे येथील सर्वाधिक लोकसंख्येचे शहर आहे. शुचौ, वुशी ही देखील ह्या प्रांतामधील प्रमुख शहरे आहेत.
राजकीय विभाग
च्यांग्सू प्रांत १३ उप-प्रांतीय दर्जाच्या शहरांमध्ये विभागला गेला आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:चीनचे प्रांत वर्ग:च्यांग्सू प्रांत
वेंडी ब्लंस्डेन
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०२० मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पुंज यामिकी
पुंज यामिकी (इंग्लिश: Quantum Mechanics) ही भौतिकशास्त्राची एक महत्त्वाची शाखा आहे. यामध्ये मुख्यतः अतिसूक्ष्म कणांच्या वर्तणुकीचा अभ्यास केला जातो. अभिजात यामिकी ही अतिसूक्ष्म स्तरावर चुकीचे निष्कर्ष देते त्यामुळे सूक्ष्म गोष्टींचे खरे वर्णन हे पुंज यामिकी वापरूनच करावे लागते. पुंज यामिकी ही तिच्या संकल्पनेमध्ये अत्यंत वेगळी शाखा आहे आणि या शाखेतील नियम बऱ्याचदा आपल्या रोजच्या जिवनात अनुभवास येणाऱ्या गोष्टींपेक्षा अत्यंत वेगळे असल्यामुळे बऱ्याचदा चमत्कारिक आणि अविश्वसनीय वाटू शकतात. यातील काही नियम म्हणजे कण-तरंग द्वैत्व, ऊर्जा व संवेग यांचे खंडीत स्वरूप आणि अनिश्चिततेचे तत्त्व. कोणतीही गोष्ट पुंजस्थितीत असते तेंव्हा तिच्या एकापेक्षा अधिक संभाव्य अवस्था अस्तिवात असू शकतात. एखादी घटना घडत असताना पुढच्या क्षणी ज्या ज्या संभव अवस्था आहेत त्या सर्व पुंजस्थिती मध्ये अस्तित्वात असतात. पण प्रत्यक्ष तो क्षण आला कि मात्र आपल्याला त्यातली फक्त एकच अवस्था दिसते/अनुभवता येते.
क्वांटम मेकॅनिक्स हा भौतिकशास्त्रातील एक मूलभूत सिद्धांत आहे, जो अणू आणि उपआण्विक कणांच्या प्रमाणात निसर्गाच्या भौतिक गुणधर्मांचे वर्णन करतो. क्वांटम रसायनशास्त्र, क्वांटम फील्ड सिद्धांत, क्वांटम माहिती विज्ञान, क्वांटम तंत्रज्ञानासह सर्व क्वांटम भौतिकशास्त्राचा पाया आहे.
शास्त्रीय भौतिकशास्त्र, क्वांटम मेकॅनिक्सच्या आगमनापूर्वी अस्तित्वात असलेल्या सिद्धांतांचा संग्रह, निसर्गाच्या अनेक पैलूंचे सामान्य (मॅक्रोस्कोपिक) स्केलवर वर्णन करते, परंतु लहान (अणु आणि उपपरमाणू) स्केलवर त्यांचे वर्णन करण्यासाठी ते पुरेसे नाही. शास्त्रीय भौतिकशास्त्रातील बहुतेक सिद्धांत मोठ्या (मॅक्रोस्कोपिक) स्केलवर वैध अंदाज म्हणून क्वांटम मेकॅनिक्समधून काढले जाऊ शकतात.
क्वांटम मेकॅनिक्स हे शास्त्रीय भौतिकशास्त्रापेक्षा वेगळे आहे की ऊर्जा, संवेग, कोनीय संवेग आणि बद्ध प्रणालीचे इतर प्रमाण स्वतंत्र मूल्यांपुरते मर्यादित आहेत (परिमाणीकरण), वस्तूंमध्ये कण आणि लहरी (तरंग-कण द्वैत) दोन्हीची वैशिष्ट्ये आहेत आणि मर्यादा आहेत. प्रारंभिक परिस्थितींचा संपूर्ण संच (अनिश्चितता तत्त्व) दिल्यास, भौतिक प्रमाणाचे मूल्य त्याच्या मोजमापाच्या आधी किती अचूकपणे वर्तवले जाऊ शकते.
शास्त्रीय भौतिकशास्त्राशी समेट होऊ न शकणाऱ्या निरीक्षणांचे स्पष्टीकरण देण्यासाठी हळूहळू क्वांटम मेकॅनिक्सची निर्मिती झाली, जसे की मॅक्स प्लँकने 1900 मध्ये ब्लॅक-बॉडी रेडिएशन समस्येचे निराकरण केले आणि अल्बर्ट आइनस्टाइनच्या 1905च्या पेपरमधील ऊर्जा आणि वारंवारता यांच्यातील पत्रव्यवहार ज्याने फोटोइलेक्ट्रिक प्रभाव स्पष्ट केला. सूक्ष्म घटना समजून घेण्याच्या या सुरुवातीच्या प्रयत्नांमुळे, ज्याला आता "जुना क्वांटम सिद्धांत" म्हणून ओळखले जाते, नील्स बोहर, एर्विन श्रोडिंगर, वर्नर हायझेनबर्ग, मॅक्स बॉर्न आणि इतरांनी 1920च्या मध्यात क्वांटम मेकॅनिक्सचा पूर्ण विकास केला. आधुनिक सिद्धांत विविध विशेष विकसित गणितीय औपचारिकतेमध्ये तयार केला जातो. त्यापैकी एकामध्ये, वेव्ह फंक्शन नावाचे गणितीय अस्तित्व, संभाव्यतेच्या विपुलतेच्या रूपात, कणाची ऊर्जा, गती आणि इतर भौतिक गुणधर्मांचे कोणते मोजमाप मिळवू शकतात याबद्दल माहिती प्रदान करते.
इ.स.पू. १९२
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. १९२ वर्ग:इ.स.पू.चे १९० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे २ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
अल्लादिया खाँ
गुलाम अहमद तथा उस्ताद अल्लादिया खान (११ ऑगस्ट, इ.स. १८५५ - १६ मार्च, इ.स. १९४६) हे हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीताच्या जयपूर-अत्रौली घराणे या गायकीचा आविष्कार करणारे गवई होते.
पॅराडॉक्सेस ऑफ एम्पावरमेंट (पुस्तक)
पॅराडॉक्सेस ऑफ एम्पावरमेंट: डेव्हलपमेंट, जेंडर ॲन्ड गव्हरनन्स इन नियोलिबरल इंडिया हे भारतीय मानववंशशास्त्रज्ञ व स्त्रीवादी आराधना शर्मा यांनी लिहिलेले पुस्तक आहे. २००८ मध्ये हे पुस्तक स्त्रीवादी प्रकाशनगृह असणाऱ्या 'जुबान' यांच्याकडून प्रसिद्ध करण्यात आलेले आहे.
अल्लादिया खाँ
जीवन व कार्य
अल्लादिया खान यांचा जन्म जयपूर संस्थानातील उनियारा या गावात झाला. त्यांचे वडील ख्वाजा अहमद टोक संस्थानच्या दरबारात गवई होते. अल्लादिया खान पंधरा वर्षांचे असताना त्यांच्या वडिलांचे निधन झाले. त्यानंतर जहांगीर खान यांनी त्यांना संगीताची तालीम दिली. बारा वर्षे गायकीचे धडे घेतल्यावर अल्लादिया खान यांनी आपली पहिली मैफल अजयगड संस्थानात सादर केली. दोन वर्षे दरबारी गायक म्हणून नेपाळच्या राजाच्या दरबारातही ते राहिले. त्यानंतर ते राजस्थानातील आमलेटा संस्थानात आले. इ.स. १८९३ साली ते मुंबईला आले व त्यानंतर इ.स. १८९५ ते इ.स. १९२२ पर्यंत कोल्हापूरच्या शाहू महाराजांकडे राहिले.
पॅराडॉक्सेस ऑफ एम्पावरमेंट (पुस्तक)
महत्त्वाचे मुद्दे
या पुस्तकाने भारतातील उत्तर प्रदेश या राज्याचे विस्तृत मानववंश शास्त्रीय संशोधन केलेले आहे. राज्य, विकास, लिंगभाव, सब-आल्टर्न विषय आणि नवउदारमतवादी भारतातील लोकप्रिय आंदोलने अशाप्रकारच्या कमी बोलल्या जाणाऱ्या विषयांची अभ्यासात्मक मांडणी करण्याचा प्रयत्न लेखिका या पुस्तकामध्ये करतात. या पुस्तकाच्या माध्यमातून त्या, उदारमतवादाने ज्यांना परिघावर ठेवले ते घटक आपले हे वगळलेपण कसे समजून घेणार, तसेच याला कसे आव्हान देणार व त्याचे कसे विश्लेषण करणात? या प्रश्नाभोवती या पुस्तकाची त्यांची मांडणी केंद्रीभूत झालेली सिसते.
अल्लादिया खाँ
जीवन व कार्य
वर्ग:इ.स. १८५५ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९४६ मधील मृत्यू वर्ग:विस्तार विनंती वर्ग:भारतीय शास्त्रीय गायक
पॅराडॉक्सेस ऑफ एम्पावरमेंट (पुस्तक)
महत्त्वाचे मुद्दे
स्त्री सक्षमीकरणाच्या दृष्टिकोनामुळे शासनप्रणालीमध्ये झालेला बदल, विकासाचे विचारप्रवाह आणि विषयाची मांडणी यामध्ये झालेला बदल याची चर्चा या पुस्तकात केलेली आहे.
योगदान
या पुस्तकाचे ॲकॅडमिक क्षेत्रात चांगले स्वागत करण्यात आले.
संदर्भ सूची
वर्ग:स्त्री अभ्यासातील संहिता वर्ग:स्त्रीवादी साहित्य
जून ३०
बाह्य दुवे
जून २८ - जून २९ - जून ३० - जुलै १ - जुलै २ - (जून महिना)
वसंत नीलकंठ गुप्ते
वसंत नीलकंठ गुप्ते (मे ९, इ.स. १९२८ - सप्टेंबर ९, इ.स. २०१०) हे मराठी समाजवादी कामगारनेते, लेखक व समाजवादाचे अभ्यासक होते.
जीवन
गुप्त्यांचा जन्म मे ९, इ.स. १९२८ रोजी महाराष्ट्रात पनवेल येथे झाला. बडोदा, मुंबई आणि पुणे येथे त्यांचे शिक्षण झाले. राष्ट्रसेवा दलात सहभागी झाल्यानंतर एस. एम. जोशी आणि साने गुरुजींच्या प्रभावाखाली आल्यानंतर त्यांच्या कामाला गती आली. दरम्यान इ.स. १९४९ साली पुण्यातील आय.एल.एस. विधिमहाविद्यालयातून त्यांनी कायद्याची पदवी घेतली. शिक्षणानंतर ते मुंबईत स्थायिक झाले. तेथे समाजवादी पक्षाच्या कामात सहभाग घेण्यास त्यांनी सुरुवात केली. कामगारांच्या समस्यांवरील खटले लढवणे, संघटनात्मक बांधणी इत्यादी कामांत त्यांनी विशेष सहभाग घेतला. इ.स. १९५२ साली मिल मजदूर सभेचे काम करणाऱ्या शालिनी पाटील या कामगार-कार्यकर्तीबरोबर त्यांनी विवाह केला. गुप्ते व शालिनीबाई या दोघांनी मिळून कामगार चळवळीचे कार्य पुढेही चालू ठेवले. इ.स. १९७१ साली भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयात ४० कंपन्यांच्या वकिलांसमोर कामगारांचा एकमेव वकील म्हणून उभे ठाकून गुप्त्यांनी तो खटला कामगारांना जिंकून दिला.
आंतरराष्ट्रीय कामगार संघटनेच्या जीनिव्हा येथील अधिवेशनात त्यांनी लागोपाठ तीन वेळा भारतीय कामगारांच्या शिष्टमंडळात प्रतिनिधित्व केले. गुप्त्यांनी मिल मजदूर सभेचे सरचिटणीसपद, अध्यक्षपद काही काळ सांभाळले. हिंद मजदूर सभेचेही ते काही काळ राष्ट्रीय सचिव होते. हिंद मजदूर सभेच्या पुढाकाराने कामगार चळवळीच्या संशोधनार्थ स्थापलेल्या मणिबेन कारा लेबर इन्स्टिट्यूट या संस्थेचे ते स्थापनेपासून संचालक होते. कामगार चळवळीच्या अनुषंगाने त्यांनी मराठी व इंग्लिश भाषांतून ग्रंथ, निबंध लिहिले.
प्रकाशित साहित्य
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इंग्लिश लेखक वर्ग:मराठी कामगार चळवळकर्ते वर्ग:इ.स. १९२८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू
सर्बियन भाषा
हेसुद्धा पहा
वर्ग:भाषा वर्ग:सर्बिया
रोमानी भाषा
रोमानी ही इंडो-युरोपीय भाषाकुलातील भाषा आहे.
वर्ग:हिंद-आर्य भाषासमूह
केरवा
{{माहितीचौकट ताल
धा गी न ती! न क धी न
×            ०
परिचय
केरवा हे भारतीय (हिंदुस्थानी) शास्त्रीय संगीतातील एका तालाचे नाव आहे.
बोल
१ २ ३ ४ !५ ६ ७ ८! धा गे ना ती!न क धी न! ×       ०
बाह्य दुवे
वर्ग:ताल
पुष्पेंद्र सिंग चंदेल
पुष्पेंद्र सिंग चंदेल ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
रायली थॉम्पसन
रायली थॉम्पसन (३ ऑगस्ट, १९४५:मेलबर्न, ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ ते १९८५ दरम्यान १६ महिला कसोटी आणि २३ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू होती.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४५ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
ब्लँटायर
ब्लॅंटायर तथा मंडाला हे मलावी ह्या देशातील एक मोठे शहर आहे.
वर्ग:मलावीमधील शहरे
इ.स.पू. १९३
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. १९३ वर्ग:इ.स.पू.चे १९० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे २ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
दाऱ्हेळ
दाऱ्हेळ हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील नांदगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:नांदगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
नाईक हॉस्पिटल, पुणे
भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या पुणे शहरातील मोठे रुग्णालय आहे.
वर्ग :पुण्यातील रुग्णालये
पानफूटी
पानफुटी ही एक औषधी वनस्पती आहे त्याची चव आंबट अशी असते ते ग्रामीण भागात उपलब्ध असते
वर्णन :- पानफुटीच्या पानांचा रंग हिरवा असतो , उत्पादन :-पानफुटीचे उत्पादन तिचे पान जरी पडले तरी मोठ्या प्रमाणात उगवते. उपयोग:-पानफुटी ही औषधी वनस्पती असल्यामुळे तिचा उपयोग मुतखडा व मधुमेह यासाठी वापरतात.
वर्ग:तात्पुरता वर्ग-१० मार्च २०१८ कार्यशाळा
येरवडा
येरवडा पुण्याचे एक उपनगर आहे.
येथून पुणे विमानतळ जवळ आहे. अहमदनगर शहराला जोडणारा रस्ता येथूनच सुरू होतो. कोरेगाव पार्क, कल्याणी नगर, विमान नगर यांसारखे शहराचे महत्त्वाचे भाग येथून अत्यंत जवळ आहेत.
येरवड्यात वेड्यांचे इस्पितळही आहे.
स्वातंत्र्यपूर्व काळात महात्मा गांधी यांचे वास्तव्य असलेला ऐतिहासिक आगाखान पॅलेस येर‍वडा येथे आहे. दुष्काळग्रस्तांना रोजगार देण्यासाठी सुल्तान महंमद शाह, आगाखान, ३रे यांनी हा महाल १८८२ साली बांधला. युवराज करीम हुसेनी आगाखान, ४थे यांनी हा पॅलेस महात्मा गांधी आणि त्यांच्या विचारांच्या स्मरणार्थ १९६९ साली भारत सरकारला अर्पण केला. देशी विदेशी पर्यटकांचे आकर्षण असलेले आगाखान पॅलेस हे आता राष्ट्रीय स्मारक घोषित करण्यात आले आहे. महात्मा गांधी यांनी वापरलेल्या वस्तुंचे संग्रहालय तसेच त्यांच्या पत्‍नी कस्तुरबा गांधी यांची समाधी आगाखान पॅलेस येथे आहे.
वर्ग:पुणे जिल्हा वर्ग:पुण्याची उपनगरे
श्री संभाजीराव पलांडे पाटील प्रगती हायस्कूल, मुखई
श्री संभाजीराव पलांडे पाटील प्रगती हायस्कूल ही मुखई (तालुका शिरूर, जिल्हा पुणे) या गावातील माध्यमिक शाळा आहे. संभाजीराव पलांडे पाटील यांनी १९७७ साली या विद्यालयाची स्थापना ‘श्री कालभैरव शिक्षण प्रसारक मंडळ’ या संस्थेअंतर्गत केली. या विद्यालयामध्ये इयत्ता पाचवी ते इयत्ता दहावी पर्यंत शिक्षण दिले जाते. विद्यालय हे शासकीय अनुदानित असून त्यामध्ये महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक आणि उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळ, पुणे यांच्याकडून पुरवला जाणारा अभ्यासक्रम मराठी आणि सेमी-इंग्लिश या भाषेमधून शिकवला जातो.
शाळेला मोठा परिसर लाभलेला आहे ज्याचा वापर विद्यार्थ्यांच्या खेळांसाठी केला जातो. ५ ते ८ च्या विद्यार्थ्यांना दुपारच्या सत्रात पोषण आहार दिला जातो.
विद्यालयातील अभ्यासक्रम
या दरम्यान विद्यार्थ्यांना विज्ञान व गणित हे विषय इंग्रजीमधून व समाजशास्त्र हा विषय मराठी भाषेतून शिकवला जातो. आणि मराठी, हिंदी व इंग्रजी हे भाषा विषय शिकवले जातात.
या इयत्तेमध्ये विद्यार्थ्यांना विज्ञान व गणित इयत्ता आठवीमध्ये इंग्रजीमधून आणि ९ ते १० मध्ये मराठीमधून शिकवले जाते. समाजशास्त्र हा विषय मराठी भाषेमधून शिकवला जातो. आणि मराठी, हिंदी व इंग्रजी हे भाषा विषय शिकवले जातात.
१. अभियांत्रिकी २. उर्जा व पर्यावरण ३. शेती व पशुपालन ४. गृह-आरोग्य हे विषय आठवड्यातून तीन दिवस विद्यालयात प्रात्यक्षिकासहित शिकवले जातात.
वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील शैक्षणिक संस्था
विष्णु नारळीकर
विष्णू नारळीकर हे एक भारतीय विद्वान गणिती होते आणि बनारस हिंदू विद्यापीठ येथे कार्यरत होते.
आंतरराष्ट्रीय कीर्तीचे ज्येष्ठ मराठी शास्त्रज्ञ जयंत नारळीकर हे त्यांचे पुत्र आहेत. विष्णू नारळीकर आणि जयंत नारळीकर हे दोघेही पितापुत्र इंग्लंड येथील कँब्रिज महाविद्यालयातून रँग्लर या गणितातील उच्च पदवीचे धारक होते.
वर्ग:भारतीय गणितज्ञ वर्ग:मराठी गणितज्ञ वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
एर टांझानिया
एर टांझानिया कंपनी लिमिटेड (ATCL) या झेंडाधारी एर लाइन कंपनीचे मुख्य केंद्र दार-ए-सलाम येथील जूलियस न्येरेरे आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर आहे.
ATCL (१९७७ – २००२)
या विभागाला आधी पूर्व आफ्रिका एरवेज ही विमान कंपनी विमान सेवा देत होती. तिचे विभाजन झाल्यानंतर ११ मार्च १९७७ रोजी एर टांझानिया महामंडळ स्थापन झाले. हे पूर्णपणे देशाच्या मालकीचे आहे.
सन १९९४मध्ये, एर टांझानिया ही एकत्रित विमान सेवेसाठी युगांडा व साऊथ आफ्रिका एर वेज बरोबर सम्मिलीत झाली. या एकत्रीकरणात एर टांझानियाचे १०% शेअर्स होते. बोईंग 747sp आणि लहान बोईंग 767-200 या विमानाच्या मदतीने ही एर लाइन दार एस सलाम ते एंटेबी मार्गे लंडन –हिथ्रो पर्ंत विमान सेवा देत होती. ही सम्मिलीत विमान सेवा ऑक्टोबर २००० मध्ये एकूण ५ कोटी डॉलर तोटा झाल्याने थांबविण्यात आली.
फेब्रुवारी २००२ मध्ये या ATCचे तेथील सरकारने अध्यक्षीय परस्टाटल विभागीय रिफॉर्म कमिशन मार्फत खाजगीकरण करण्याचे कामकाज चालू केले.19 सप्टेंबर 2002 या बीड देण्याच्या दिवसापर्यंत फक्त SAA यांचे बीड प्राप्त झाले. केनया एर वेज आणि नेशन वाइड एर लाइन्स यांनी आम्ही बीड देण्यास इच्छुक नाही असे सरकारला कळविले.