cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
कुर्डुगड
माणगाव तालुक्यामधे एका अनगड ठिकाणी कुर्डूगडाचा किल्ला दबा धरून बसलेला आहे. फारसा परिचित नसलेला कुर्डूगड मोसे खोऱ्यातील पासलकर या शिवकालीन घराण्याच्या अखत्यारीत होता. पासलकर घराण्यातील बाजी पासलकर हे शिवाजीराजांचे समकालीन आणि सहकारी होते. बाजी पासलकर कुर्डूगडाचा उपयोग विश्रांतीसाठी करीत म्हणून या गडाला विश्रामगड असेही म्हणतात.
मोरेश्वर रामचंद्र पराडकर
मोरोपंतांचे काव्य
मोरोपंत हे मोठे रामभक्त होते आणि त्या भक्तीपोटी त्यांनी अष्टोत्तरशत म्हणजे १०८ रामायणे विविध छंद आणि वृत्त वापरून लिहिलेली आणि प्रत्येक रामायणाचे काहीतरी वैशिष्ट्य होते. मराठी वाङ्मयाचे जुन्या काळातील एक प्रसिद्ध अभ्यासक रामचंद्र दत्तात्रेय पराडकर ह्यांनी ही रामायणे त्यांच्याजवळ असलेल्या मोरोपंतांच्या कागदपत्रांचा वापर करून १९१६ साली दोन भागांमध्ये प्रसिद्ध केली. ही सर्व रामायणे प्रत्येकी काहीशे श्लोकांची आहेत, यद्यपि एकदोन आकाराने त्याहून बरीच मोठी आहेत. त्याचप्रमाणे १८९० च्या दशकामध्ये छापलेल्या काव्येतिहाससंग्रहामध्ये ५ भागांत ह्यातील पुष्कळशी रामायणे तत्पूर्वीच छापली गेली होती.
कुर्डुगड
सुळक्याच्या आकाराचा माथा असलेला कुर्डूगड किल्ला सह्याद्रीच्या कोकणात उतरणाऱ्या एका धारेवर वसलेला आहे. या धारेवर कु्र्डूपेठ नावाची लहानशी वस्ती वसलेली आहे. या वस्तीमधे कुर्डाईदेवीचे मंदिर आहे. म्हणून किल्ल्याला कुर्डूगड असे नाव पडले आहे.
मोरेश्वर रामचंद्र पराडकर
मोरोपंतांचे काव्य
मोरोपंतांनी गझलाही लिहिल्या आहेत. त्या प्रकाराला ते गज्जल म्हणत.
कुर्डुगड
कुर्डूगडाला जाण्यासाठी दोन तीन मार्ग आहेत. त्यातील प्रचलित मार्ग म्हणजे माणगावकडून एस.टी बसने अथवा गाडी मार्गाने डोंगराच्या पायथ्याचे जिते गाव गाठावे लागते. माणगाव निजामपूर शिरवली जिते असा तासाभराचा प्रवास करावा लागतो. हा प्रवास एस.टी. अथवा खाजगी वाहनानेही करता येतो.
जिते गावातून गडावर जाणारी पायवाट २००६ साली झालेल्या प्रचंड पावसामुळे नष्ट झाली. डोंगराचा मोठा कडा ढासळल्यामुळे ही वाट बंद झाली. त्यामुळे जिते गावातून कुर्डूगडाचा डोगर उजव्या हाताला ठेवून दोन-तीन कि.मी. अंतरावरील उंबर्डी गाव गाठावे लागते. या उंबर्डीमधून सध्या गडावर जाणारी वाट आहे.
मोरेश्वर रामचंद्र पराडकर
मोरोपंतांचे काव्य
मोरोपंतांच्या गज्जलेचा नमुना :- रसने न राघवाच्या । थोडी यशांत गोडी ॥ निंदा स्तुती जनांच्या । वार्ता वधू-धनाच्या । खोट्या व्यथा मनाच्या । कांही न यांत जोडी ॥
कुर्डुगड
ताम्हिणी घाटातील सर्वात दक्षिणेकडील एका वळणावरून कुर्डूगड दिसतो. येथे उतरल्यास सर्वात सोयीचे आहे. येथून खिंडीतील वाटेने उंबर्डीला तासा-दीडतासात पोहचता येते. त्यामुळे वेळ, श्रम व अंतराची बचत होऊ शकते.
उंबर्डी मधील प्राचीन मंदिराचे अवशेष पाहून व समोरचा डोंगर चढून आपण कुर्डूपेठमधे दीड तासामधे पोहोचू शकतो. कुर्डुपेठेतील कुर्डाईदेवीचे दर्शन घेऊन दहा मिनिटांत किल्ल्यात पोहोचता येते. वाटेजवळ पाण्याचे टाके आहे. या टाक्यांतील पाण्याचा वापर उन्हाळ्यामधे गावकरी करतात.
मोरेश्वर रामचंद्र पराडकर
मोरोपंताची समयसूचकता
आर्या वृत्तातील प्रचंड काव्यरचनेबद्दल ते प्रसिद्ध होते. त्याबद्दलचा एक श्लोक प्रसिद्ध आहे. ओवी ज्ञानेशाची, अभंगवाणी तुकयाची, सुश्लोक वामनाचा, आर्या मयूरपंतांची !!
कुर्डुगड
हे टाके पाहून पुढे आल्यावर काही चढाई करून आपण सुळक्याच्या पायथ्याशी पोहोचतो. या भागामधे बुरूज तसेच तटबंदी असे दुर्गावशेष पहायला मिळतात. कुर्डूगडाचे विशेष म्हणजे त्याच्या सुळक्याच्या पोटात असलेली नेसर्गिक गुहा. छताचा भाग हळूहळू कोसळून ही गुहा निर्माण झाली. मोठा विस्तार असलेली ही गुहा जमीन समतल नसल्याने वापरण्यायोग्य नाही. पण या प्रचंड गुहेच्या छताने माथ्यावरच्या सुळक्याचे वजन कसे पेलले असेल हे पाहून मात्र आश्चर्य वाटते.
मोरेश्वर रामचंद्र पराडकर
मोरोपंताची समयसूचकता
मोरोपंत हे पुराण मोठे छान सांगत. एकदा ते सरदार घोरपडे यांच्याकडे पुराण सांगायला गेले. कार्यक्रमाला अतिशय रंग चढला. श्रोते अगदी बेभान होऊन पुराण श्रवणात रंगून गेले. पुराण कथनाचा कार्यक्रम संपायच्या बेताला आला असतां, ‘या विद्वान बुवांना बिदागी म्हणून द्यायचे तरी काय ?’ हा विचार सरदार घोरपडे यांच्या मनात येऊन ते त्यांच्याजवळ बसलेल्या खाजगी कारभाऱ्यांच्या कानात त्यासंबंधी कुजबुजू लागले.
कुर्डुगड
येथून उत्तर कड्यावरील हनुमंत बुरुजावर जाता येते. येथे हनुमंताची मूर्ती आहे. ही देखणी मूर्ती मात्र सध्या एकसंघ राहिली नाही. येथून पूर्व बाजूला आल्यास खालच्या दरीचे उत्तम दर्शन घडते. या बुरुजाला कडेलोटाचा बुरुज असेही म्हणतात. गडावरच्या मुख्य अशा मोठय़ा सुळक्याजवळ एक लहान सुळकाही आहे. या दोन्ही सुळक्यामधे जाण्यासाठी असलेली वाट काहीशी अवघड आहे. छोटा पण आटोपशीर आकाराचा कुर्डूगड पहाण्यासाठी तासाभराचा अवधी पुरेसा आहे. मुक्कामासाठी कुर्डाई मंदिर सोयीचे आहे. वेळेच्या नियोजनाप्रमाणे परतीची वाट निवडता येते. मात्र कुर्डूगडाचा सुळका येथे येणाऱ्याच्या चांगल्याच स्मरणात राहतो.
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
मोरेश्वर रामचंद्र पराडकर
मोरोपंताची समयसूचकता
ही गोष्ट मोरोपंताच्या लक्षात येताच मनातल्यामनात तत्क्षणी रचलेल्या आर्येत ते घोरपड्यांना उद्देशून म्हणाले,
ही आर्या कानी पडताच श्रोतृवृंदात हास्याची खसखस पिकली. घोरपड्यांनी मोरोपंताच्या या समयसूचकतेबद्दल त्यांच्यावर प्रसन्न होऊन, त्याच क्षणी आपल्या गळ्यातला कंठा काढून तो त्यांच्या गळ्यात घातला.
परि म्यां एके दिवशी रेवडिचा स्वाद का न चाखावा?
मोरोपंतांच्या लहानपणी त्यांना रेवडीकरबुवांच्या कीर्तनाला जायला एकदा मना केले होते, त्यावेळी बाल-मोरोपंतांनी आर्येतच आपली तक्रार मांडली :
प्रसिद्ध काव्ये
(अपूर्ण यादी)
मोरोपंत प्रसिद्ध आहेत, ते त्यांच्या आर्याभारतामुळे. त्यामुळेच त्यांना आर्याभारती असे म्हटले जाते. समग्र महाभारत त्यांनी आर्या वृत्तात रचून एक चमत्कार केला. त्यांनी विविध शब्द-अक्षर-चमत्कृत पद्धतींनी १०८ रामायणे लिहिली. 'झाले बहू, होतील बहू, आहेतही बहू, परंतु या सम हा’ आणि 'बालिश बहु बायकांत बडबडला' ह्या त्यांच्या काव्यांतल्या ओळी आजही सुयोग्य उक्ती म्हणून सुपरिचित आहेत आणि वेळप्रसंगी वापरल्या जातात.
मोरोपंतांनी गझल (त्यांचा शब्द - गज्जल) हा काव्यप्रकार मराठीत पहिल्यांदा हाताळला असे मानले जाते. मोरोपंत, माणिकप्रभु यांच्यापासून सुरू झालेला हा काव्यप्रकार माधव ज्यूलियन यांनी मराठीत चिरप्रस्थापित केला.
मोरोपंतांची गज्जल
रसने न राघवाच्या| थोडी यशांत गोडी|| निंदा स्तुती जनांच्या |वार्ता वधू-धनाच्या | खोट्या व्यथा मनाच्या | कांही न यांत जोडी||
या गझलेतल्या पहिल्या श्ब्दावरून या वृत्ताला ‘रसना’ हे नाव मिळाले.
मोरोपंतांच्या काव्याची साधकबाधक चर्चा करणारे लेख
मोरोपंतांच्या कवितेचा प्रसार त्यांच्या काळात विठोबादादा चातुर्मासे, शाहीर रामजोशी वगैरेंनी पुष्कळ केला. त्यानंतरही हरिदासांनी व कीर्तनकारांनी त्यांची कविता लोकप्रिय केली. परंतु त्यांच्या कवितेविषयी टीकाकारांत मतैक्य नाही. त्यांच्या काव्यातील यमकजन्य क्लिष्टतादी दोषांची चर्चा आजवर पुष्कळ झाली आहे. परंतु विशेषतः त्यांच्या केकावलीवर न्या. रानडे यांच्यासारख्यांनी आक्षेप घेतल्यामुळे मोरोपंतांची कविता हा एक वादविषय होऊन राहिला. त्याचे संपूर्ण दर्शन व मोरोपंतांचे प्रभावी समर्थन विष्णूशास्त्री चिपळूणकरच्या निबंधमालेतील ‘मोरोपंतांची कविता’ या प्रदीर्घ लेखात होते. त्यानंतरही ल.रा. पांगारकर आणि श्री.ना. बनहट्टी यांनी स्वतंत्र ग्रंथ लिहून मोरोपंती कवितेचे रसिकावलोकन पुष्कळ केले. पण शेवटी ‘मोरोपंतांनी आपल्या वाक्‌कन्यकेला नानाविध अलंकारांनी नटवून सजवून आपल्या रसिक वाचकांबरोबर तिचे सालंकृत कन्यादानच करून दिले आहे’, हा महाराष्ट्रसारस्वतकार भावे यांचाच अभिप्राय योग्य वाटतो. मोरोपंतांच्या सुसंस्कृत व समृद्ध काव्यरचनेमुळे मराठी भाषा श्रीमंत झाली यात संशय नाही.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी कवी वर्ग:इ.स. १७२९ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १७९४ मधील मृत्यू
हरियाणामधील जिल्हे
भारताच्या हरियाणा राज्यात १९ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.
वर्ग:हरियाणामधील जिल्हे वर्ग:भारतामधील जिल्हे
टी. नागरत्नम
'''टी. नागरत्नम''' (सप्टेंबर १, इ.स. १९३८) हे द्रविड मुन्नेत्र कळघम पक्षाचे नेते आहेत. ते इ.स. १९९६च्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये तमिळनाडू राज्यातील श्रीपेरुम्बुद्दूर लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:द्रविड मुन्नेत्र कळघम पक्षातील राजकारणी वर्ग:११ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:श्रीपेरुम्बुद्दूरचे खासदार वर्ग:इ.स. १९३८ मधील जन्म
वामन कृष्ण चोरघडे
वामन कृष्ण तथा बापूसाहेब चोरघडे (जन्म : नरखेड, १६ जुलै १९१४; मृ्त्यू : १ डिसेंबर १९९५] हे मराठी लघुकथालेखक होते. कथासंग्रहांशिवाय त्यांनी सुमारे ९२ ललितलेख, चरित्रे, प्रबंध, पाठ्यपुस्तके, इ. लिहिले किंवा त्यांत योगदान दिले.
ओळख
वामन चोरघडे यांचा जन्म नागपूर जिल्ह्यातील नरखेड येथे झाला. त्यांच्या एकूण बारा भावंडांमधली चार जगली. सर्वात धाकटे म्हणजे बापू ऊर्फ वामन. त्यांच्या शिक्षणाची जबाबदारी मोठय़ा भावाने घेतली, आणि त्यांना  काटोल गावातल्या एका प्राथमिक शाळेत घातले. पुढचे शिक्षण नागपुरातील पटवर्धन हायस्कूल या शाळेत, आणि पदवीपर्यंतचे शिक्षण मॉरिस कॉलेजात झाले.
कॉलेजात असताना चोरघडे त्यांची पहिली लघुकथा कथा 'अम्मा' १९३२ साली प्रसिद्ध केली. त्यांच्या कथा वागीश्वरी, मौज, सत्यकथा या नियतकालिकांमधून प्रसिद्ध होत गेल्या.
चोरघडे यांनी डॉ. वेणू साठे यांच्याशी विवाह केला. त्यांचे चिरंजीव श्रीकांत चोरघडे हे बालरोगतज्ज्ञ व बालमानसशास्त्रज्ञ आहेत.
वामन चोरघडे यांनी मराठी साहित्य व अर्थशास्त्र यां विषयांत पदवी मिळवली होती. त्यांनी वर्ध्याच्या आणि नागपूरच्या जी.एस. वाणिज्य महाविद्यालयांत (गोविंदराम सेक्सरिया कॉलेज) अर्थशास्त्राचे अध्यापन केले.
ते दोन वर्षे महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक मंडळाचे अध्यक्ष होते.
महात्मा गांधींचे अनुयायी असलेल्या चोरघड्यांचा भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात सक्रिय सहभाग होता.
नोकऱ्या आणि स्वातंत्र्यलढा
एम.ए. झाल्यावर वामन चोरघडे यांना वर्ध्याला शिक्षकाची नोकरी मिळाली. त्यावेळी त्यांनी गांधीजींच्या आवाहनाला साद देऊन स्वातंत्र्यसंग्रामात उडी घेतली. त्यांना दोन वेळा कारावास घडला. कारावासामध्ये दादा धर्माधिकारी, विनोबा भावे, काका कालेलकर, महादेवभाई देसाई अशा व्यक्तींचा परिचय झाला. तुरुंगात त्यांनी खादीचे व्रत घेतले व मृत्यूपर्यंत पाळले. चोरघडे हे नेहमी खादीचा कुडता, पायजमा अशा स्वतः धुतलेल्या स्वच्छ पांढऱ्या वेषातच असत.
चोरघडेंना हे नियमित व्यायाम करीत असून त्यांची शरीरयष्टी मजबूत होती. त्यांचे उच्चार स्पष्ट होते. चोरघडे हे उत्तम वक्ते मानले जात. भारताला स्वातंत्र्य मिळण्याच्या सुमारास त्यांना बंदिवासातून मुक्ती मिळाली. त्यानंतर ते गांधी विचारांवर स्थापन झालेल्या वर्ध्याच्या गोविंदराम सक्सेरिया वाणिज्य महाविद्यालयात ते प्राध्यापक म्हणून रुजू झाले, इ.स. १९४९ साली त्याच कॉलेजच्या नागपूर शाखेमध्ये उपप्राचार्य झाले आणि तिथूनच चोरघडे प्राचार्य म्हणून १९७४ साली निवृत्त झाले.
मदुराई लोकसभा मतदारसंघ
मदुरै हा तमिळनाडू राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे
वामन कृष्ण चोरघडे
समाजकार्य
महाराष्ट्रातचे मंत्री रामकृष्ण पाटील यांनी चोरघड्यांना मानद अन्नपुरवठा अधिकारी हे पद दिले होते. पुढे काँगेसप्रणीत भारतसेवक समाजाच्या नागपूर शाखेची जबाबदारी त्यांनी सांभाळली.
त्यावेळी विविध शिक्षणसंस्थांमधील विद्यार्थ्यांच्या सहकार्याने चोरघडे यांनी श्रमसंस्कार पथक स्थापन केले होते. या विद्यार्थ्यांनी श्रमदानाने नागपूर विद्यापीठाच्या परिसरात ओपन एर थिएटर बांधून घेतले.
मदुराई लोकसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ
वामन कृष्ण चोरघडे
गौरव
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांचे अध्यक्ष वर्ग:इ.स. १९१४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९५ मधील मृत्यू
इ.स. ७९८
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ७९८ वर्ग:इ.स.च्या ७९० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
इंग्लडची संसद
इंग्लंडची संसद हे १२६५ ते १७०७ पर्यंत इंग्लंडचे विधिमंडळ होते. १२१५मध्ये इंग्लंडचा राजा जॉनने मॅग्ना कार्टाला मंजूरी दिल्यावर इंग्लंडच्या राज्यकर्त्यांना शासनात त्यांच्या शाहीर सल्लागार मंडळाचा सल्ला घेणे भाग पडले. त्यांच्या संमतीशिवाय राजाने कोणताही नवीन कर लादता येणार नाही अशी यातील एक मुख्य तरतूद होती. या शाही मंडळाचे पुढे संसदेत रूपांतर झाले.
१७०७ साली इंग्लंड आणि स्कॉटलंडच्या राज्यांचे एकत्रीकरण झाल्यावर इंग्लंडची संसद आणि स्कॉटलंडची संसद एकत्र झाल्या आणि त्यांचे ग्रेट ब्रिटनच्या संसदेत रूपांतर झाले.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:इंग्लंडचा इतिहास वर्ग:लोकशाही
खिलारवाडी (जत)
खिलारवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील जत तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४२ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:जत तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
अमेरिका (निःसंदिग्धीकरण)
__DISAMBIG__
कुंभारी (पुसद)
==भौगोलिक स्थान=कुंभारी हे गाव पुसद तालुक्यात येते तरी या गावाजवळ रोहडा आमटी हे गाव येते हे गाव वाशिम रोड वर आहे आणि या गावला जाण्यासाठी पुसद बस स्टॉप वरून एस टी आहे आणि या गावाला सोन्याची कुंभारी म्हणून सूधा ओळकले जाते या गवाजवळुन पैनगंगा ही नदी वाहते हे गाव खुपच सुंदर असे आहे
अमेरिका (निःसंदिग्धीकरण)
अमेरिका ह्या शब्दाशी संबंधित खालील लेख उपलब्ध आहेत:
कुंभारी (पुसद)
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:पुसद तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
दलपतसिंह परस्ते
दलपतसिंह परस्ते (मे ३०, इ.स. १९५०-हयात) हे भारतीय जनता पक्षाचे नेते आहेत.ते इ.स. १९७७,इ.स. १९८९,इ.स. १९९९ आणि इ.स. २००४च्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये मध्य प्रदेश राज्यातील शाहडोल लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:भारतीय जनता पक्षातील राजकारणी वर्ग:६ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:९ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१४ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:शाहडोलचे खासदार वर्ग:इ.स. १९५० मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पेरियाकुलम लोकसभा मतदारसंघ
पेरियाकुलम हा तमिळनाडू राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ होता. हा मतदारसंघ २००९मध्ये विसर्जित केला गेला.
बाह्य दुवे
वर्ग:भूतपूर्व लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील भूतपूर्व लोकसभा मतदारसंघ
यू.आर. अनंतमूर्ती
उडुपी राजगोपालचार्य अनंतमुर्ती (कन्नड: ಉಡುಪಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯ ಅನಂತಮೂರ್ತಿ; २१ डिसेंबर १९३२ - २२ ऑगस्ट २०१४) हे एक भारतीय साहित्यकार होते.
वर्ग:कन्नड साहित्यिक वर्ग:ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेते वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
इ.स. ७९९
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ७९९ वर्ग:इ.स.च्या ७९० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
फ्लायदुबई
जुलै २०१६ मध्ये भारतामधील अहमदाबाद, दिल्ली, हैदराबाद, कोची, लखनौ, मुंबई व त्रिवेंद्रम ह्या शहरांमधून फ्लायदुबईची सेवा उपलब्ध आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:संयुक्त अरब अमिरातीमधील विमानवाहतूक कंपन्या वर्ग:दुबई
बदघिस प्रांत
बदघिस प्रांत (दारी/पश्तो:بادغیس;) अफगाणिस्तानच्या ३४पैकी एक प्रांत आहे. देशाच्या वायव्य भागात असलेल्या या प्रांताची लोकसंख्या ५,५९,२९७ आहे. या प्रांताचे प्रशासकीय केन्द्र कला इ नॉ आहे.
चतुःसीमा
या प्रांताच्या सीमा तुर्कमेनिस्तान, हेरात, घोर आणि फरयाब प्रांतांना लागून आहेत.
वर्ग:बदघिस प्रांत वर्ग:अफगाणिस्तानचे प्रांत
येमेनी रियाल
रियाल हे येमेनचे अधिकृत चलन आहे.
एम.टी. वासुदेवन नायर
हे साहित्यकार आहेत.
वर्ग:मल्याळम साहित्यिक वर्ग:ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेते वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सेंदारी
सेंदारी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील देवळी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:देवळी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
करुर लोकसभा मतदारसंघ
करुर हा तमिळनाडू राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे
मतदार
दिनांक १० जानेवारी, इ.स. २०१४ च्या मतदारयादीनुसार या मतदारसंघात ६३२१८७ पुरुष मतदार, ६४३१३२ स्त्री मतदार व २९ अन्य मतदार असे मिळून एकूण १२७८३४८ मतदार आहेत.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ
इ.स. ८००
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ८०० वर्ग:इ.स.च्या ८०० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
राजेश राम सिंह
राजेश राम सिंह हे भारतीय निर्माता आणि दिग्दर्शक आहेत जे मिर्झा जुलियट, बघी, बेटाबी आणि मिर्झा जुलियट सारख्या चित्रपटांसाठी ओळखले जातात. सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक-फिक्शनसाठी स्टार गिल्ड पुरस्कार आणि सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक (साबण आणि नाटक) साठी इंडियन टेलि ज्युरी पुरस्कारासाठी त्यांची नामांकन करण्यात आले.
बाह्य दुवे
राजेश राम सिंह आयएमडीबीवर
साम्यवादी जाहीरनामा
कम्युनिस्ट मॅनिफेस्टो (जर्मन: Manifest der kommunistischen Partei)
कोणबागी
कोणबागी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील जत तालुक्यातील एक गाव आहे.
साम्यवादी जाहीरनामा
कार्ल मार्क्स व फ्रेडरिच एन्गेल्स यांनी इ.स. १८४८ रोजी लंडन येथे प्रसिद्ध करून कम्युनिस्ट विचारसरणीचा पाया घातला.
कोणबागी
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४२ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:जत तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
साम्यवादी जाहीरनामा
वर्ग:साम्यवाद वर्ग:कार्ल मार्क्स
साम्यवाद
साम्यवाद ही  एक  राज्यव्यवस्था  किंवा  समाजव्यवस्था  आहे.
कामाची सर्वांत  समान  विभागणी,  योग्यतेनुसार  आणि  आवश्यकतेनुसार  सर्व  लाभ   इत्यादी  साम्यवादी  विचारसरणीचे  मुख्य  पैलू  आहेत.
भांडवलवादाच्या प्रसारामुळे  विसाव्या शतकाच्या शेवटीशेवटी साम्यवादी  विचारसरणी  मागे  पडत  गेली. आजमितीस केवळ  पाच  देशांत  (उत्तर  कोरिया,  व्हिएतनाम,  लाओस,  चीन  आणि  क्युबा)  साम्यवादी  राज्यव्यवस्था  तग  धरून  आहे.
भारतातील साम्यवादाचे नेतृत्व पी.सी.जोशी, ए.के.गोपालन, बी.टी.रणदिवे, पी.सुंदरय्या यांनी केले.
धामाटणे
धामाटणे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील डहाणू तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
डहाणू बस स्थानकापासून जव्हार मार्गाने गेल्यावर पुढे राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ४८ ने गेल्यानंतर हे गाव लागते. डहाणू बस स्थानकापासून हे गाव ३१ किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.पावसाळ्यात येथे भातशेती,नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे मध्यम आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात २८५ कुटुंबे राहतात. एकूण १३३१ लोकसंख्येपैकी ६४४ पुरुष तर ६८७ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ४५.२५ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ५६.४७ आहे तर स्त्री साक्षरता ३५.११ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या २५७ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १९.३१ टक्के आहे.आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. येथे शेती हा व्यवसाय असून काही लोक शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर, खाजगी नोकर, कामगार म्हणूनही काम करतात. दुग्धव्यवसाय, बकरीपालन, कुक्कुटपालन सुद्धा केले जाते.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस डहाणू बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. रिक्शासुद्धा डहाणूवरून उपलब्ध असतात.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
४. http://tourism.gov.in/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
तिरुचिरापल्ली लोकसभा मतदारसंघ
तिरुचिरापल्ली हा तमिळनाडू राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे
धामाटणे
संदर्भ
७. https://palghar.gov.in/tourism/
तिरुचिरापल्ली लोकसभा मतदारसंघ
मतदार
दिनांक १० जानेवारी, इ.स. २०१४ च्या मतदारयादीनुसार या लोकसभा मतदारसंघात ६७३१५७ पुरुष मतदार, ६८०२६४ स्त्री मतदार व ८० अन्य मतदार असे मिळून एकूण १३५३५०१ मतदार आहेत.
धामाटणे
संदर्भ
वर्ग:डहाणू तालुक्यातील गावे
तिरुचिरापल्ली लोकसभा मतदारसंघ
हेसुद्धा पहा
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ
एप्रिल २६
बाह्य दुवे
एप्रिल २४ - एप्रिल २५ - एप्रिल २६ - एप्रिल २७ - एप्रिल २८ - (एप्रिल महिना)
मोन्रोव्हिया
मोनरोव्हिया ही लायबेरिया देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.
वर्ग:लायबेरियामधील शहरे वर्ग:आफ्रिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे
केशव जगन्नाथ पुरोहित
केशव जगन्नाथ पुरोहित (१५ जून, १९२३ - १७ ऑक्टोबर, २०१८) हे मराठी लेखक होते. आपले लिखाण ते शांताराम या नावाने प्रसिद्ध करत.
संदर्भ व नोंदी
वर्ग:अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांचे अध्यक्ष वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:मराठी संपादक वर्ग:इ.स. १९२३ मधील जन्म
पिसुरी
पिसुरी ही हरीणाची एक प्रजाती आहे.
कुरहाडी
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
पिसुरी
वर्ग:हरीण
कुरहाडी
संदर्भ
वर्ग:पुसद तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
इ.स. ८०१
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ८०१ वर्ग:इ.स.च्या ८०० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
कोंत्याबोबलाड
कोंत्याबोबलाड हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील जत तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४२ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:जत तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
शाहापूर
शाहापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील देवळी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:देवळी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
ना.वा. टिळक
नारायण वामन टिळक (जन्म - ६ डिसेंबर, इ.स. १८६१ - ९ मे, इ.स. १९१९) हे मराठी लेखक होते.
जीवन
इ.स. १८९५ पासून त्यांच्या मृत्यूपर्यंत २४ वर्षे टिळकांनी ख्रिश्चन धर्मप्रसारक म्हणून काम केले. या काळात त्यांनी १००हून अधिक भक्तिगीते, ओव्या व अभंगांची रचना केली. त्यांनी एकूण २,१००हून अधिक कविता रचल्या आणि ख्रिस्तायन नावाचे महाकाव्यही लिहिले. ते उत्तम वक्ता होते ते ख्रिश्चन धर्मावर कीर्तने करीत.
दि. ९ मे इ.स. १९१९ रोजी टिळकांचे निधन झाले.
सन्मान
रेव्ह. टिळक हे मुंबईत १९१५ भरलेल्या ११व्या मराठी नाट्य संमेलनाचे अध्यक्ष होते.
इ.स. १८६१ मधील जन्म|इ.स. १९१९ मधील मृत्यु वर्ग:मराठी लेखक वर्ग: मराठी कवी वर्ग:इ.स. १८६१ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९१९ मधील मृत्यू वर्ग:अखिल भारतीय मराठी नाट्य संमेलनांचे अध्यक्ष
ऑस्ट्रेलिया फुटबॉल संघ
ऑस्ट्रेलियाने आजवर १९७४, २००६ व २०१० ह्या तीन फिफा विश्वचषकांमध्ये खेळला असून २००१४ विश्वचषकासाठी त्याने पात्रता मिळवली आहे.
बाह्य दुवे
फु वर्ग:ऑस्ट्रेलियामधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
आदित्य मोडक
आदित्य मोडक (२४ सप्टेंबर, १९९५:अलिबाग, महाराष्ट्र - ) हा एक भारतीय चित्रपट निर्माता आहे जो झोम्बिवली, सिलेक्शन डे, लिफ्टमॅन आणि समंतर यासारख्या मालिका निर्मितीसाठी ओळखला जातो.
मागील जीवन आणि शिक्षण
आदित्यने आपले शालेय शिक्षण जेएच अंबानी विद्यालय लोधीवली, खालापूर येथून पूर्ण केले.
बाह्य दुवे
आदित्य मोडक आयएमडीबीवर
संदर्भ
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक वर्ग:इ.स. १९९५ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पेराम्बलुर लोकसभा मतदारसंघ
पेराम्बलुर हा तमिळनाडू राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे
मतदार
दिनांक १० जानेवारी, इ.स. २०१४ च्या मतदारयादीनुसार या लोकसभा मतदारसंघात ६२३३८९ पुरुष मतदार, ६३९२०३ स्त्री मतदार व २६ अन्य मतदार असे मिळून एकूण १२६२६१८ मतदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ
उप्साला
उप्साला हे स्वीडन देशातील चौथ्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. स्टॉकहोमपासून ७० किमी उत्तरेला वसलेल्या उप्साला शहराला ऐतिहासिक महत्त्व आहे. येथील इ.स. १४७७ मध्ये स्थापन झालेले उप्साला विद्यापीठ ही स्कॅंडिनेव्हियामधील सर्वात जुनी उच्च शिक्षणसंस्था आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:स्वीडनमधील शहरे
मृत ज्वालामुखी
ज्या ज्वालामुखीचा अनेक शतके उद्रेक झालेला नाही व भविष्यात तशी शक्यता नाही, त्या ज्वालामुखीला मृत ज्वालामुखी म्हणतात.
वर्ग:भूशास्त्र वर्ग:ज्वालामुखी
Volcano
कळवा रेल्वे स्थानक
कळवा रेल्वे स्थानक  हे मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक असुन ते ठाणे शहरातील कळवा या ठिकाणी स्थित आहे.
वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके वर्ग:ठाणे जिल्ह्यामधील रेल्वे स्थानके
लाखी
लाखी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील पुसद तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:पुसद तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
आचे
इंडोनेशियातील सर्वाधिक मुस्लिम जनता आचे येथे वसलेली असून येथील काही कायदे शारियानुसार चालतात. आग्नेय आशियामधील इस्लाम धर्माची जडणघडण आचे येथेच झाली असे मानले जाते.
२००४ साली झालेल्या हिंदी महासागरातील प्रलयंकारी त्सुनामीमध्ये आचे प्रांत मोठ्या प्रमाणावर उध्वस्त झाला. एकूण २.२६ लाख मृत इंडोनेशियन लोकसंख्येचा मोठा हिस्सा आचे प्रांतामधून होता.
बाह्य दुवे
वर्ग:इंडोनेशियाचे प्रांत
इ.स. ८०२
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ८०२ वर्ग:इ.स.च्या ८०० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
धानिवरी
धानिवरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील डहाणू तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
डहाणू बस स्थानकापासून जव्हार मार्गाने गेल्यावर पुढे राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ४८ ने गेल्यानंतर 'सोळंकी कार केर' नंतर हे गाव लागते. डहाणू बस स्थानकापासून हे गाव ३४ किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.पावसाळ्यात येथे भातशेती,नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे मध्यम आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात ३०३ कुटुंबे राहतात. एकूण १३९० लोकसंख्येपैकी ६५५ पुरुष तर ७३५ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ३३.८२ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ४४.०१ आहे तर स्त्री साक्षरता २५.०४ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या २३७ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १७.०५ टक्के आहे.आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. येथे शेती हा व्यवसाय असून काही लोक शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर, खाजगी नोकर, कामगार म्हणूनही काम करतात. दुग्धव्यवसाय, बकरीपालन, कुक्कुटपालन सुद्धा केले जाते.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस डहाणू बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. रिक्शासुद्धा डहाणूवरून उपलब्ध असतात.
जवळपासची गावे
देवगाव, सोमनाथ, गणेशबाग, दहीगाव,देऊर, ओसरविरा, कांदरवाडी, डाह्याळे, खाणिव, सोनाळे, विवळवेढे ही जवळपासची गावे आहेत.धानिवरी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
४. http://tourism.gov.in/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:डहाणू तालुक्यातील गावे
अंबाला जिल्हा
''हा लेख अंबाला जिल्ह्याविषयी आहे. अंबाला शहराच्या माहितीसाठी येथे टिचकी द्या.''
अंबाला हा भारताच्या हरियाणा राज्यातील जिल्हा आहे.
याचे प्रशासकीय केंद्र अंबाला येथे आहे.
तालुके
वर्ग:हरियाणामधील जिल्हे
मयिलादुतुराई लोकसभा मतदारसंघ
मयिलादुतुराई हा तमिळनाडू राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे
मतदार
दिनांक १० जानेवारी, इ.स. २०१४ च्या मतदारयादीनुसार या लोकसभा मतदारसंघात ६६७१६६ पुरुष मतदार, ६५७०४६ स्त्री मतदार व १ अन्य मतदार असे मिळून एकूण १३२४२१३ मतदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ
कुंभारी (जत)
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४२ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:जत तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
सिंगरवाडी
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:देवळी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
सकाळ टाइम्स
सकाळ टाइम्स हे भारताच्या पुणे शहरातून प्रसिद्ध होणारे इंग्रजी वृत्तपत्र आहे.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:भारतामधील वृत्तपत्रे वर्ग:इंग्लिश भाषेमधील वृत्तपत्रे वर्ग:सकाळ माध्यम समूह
आर. जीवरतिनम
रंगास्वामी जीवरथिनम (नोव्हेंबर ६, इ.स. १९२१) हे भारत देशातील भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे नेते होते.ते इ.स. १९८४,इ.स. १९८९आणि इ.स. १९९१च्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये तमिळनाडू राज्यातील अरक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ) लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले.
सागरगड
मुंबई हून कोणत्याही ऋतूत एका दिवसात करण्यासारखा किल्ला म्हणजे सागरगड उर्फ खेडदुर्ग. अलिबाग च्या समुद्र किनाऱ्यावर आणि धरमतरच्या खाडीवर लक्ष ठेवण्यासाठी हा किल्ला बांधण्यात आला. शिवाजी महाराजांसारख्या दूरदृष्टीच्या राजाने सागरी किनारपट्टीचे रक्षण करण्यासाठी खांदेरी, कुलाबा, सर्जेकोट या किल्ल्यांची निर्मिती करेपर्यंत सागरगडावरच अलिबाग पट्ट्यातील समुद्र किनाऱ्याच्या रक्षणाची भिस्त होती. या किल्ल्याचे नाव सागरगड असले तरी समुद्रकिनाऱ्यापासून हा किल्ला ५ मैल दूर आहे.
आळीविहीर
आळीविहीर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नंदुरबार जिल्ह्यातील अक्कलकुवा तालुक्यातील एक गाव आहे.
सागरगड
इतिहास : सागरगड हा बहामनी सुलतानांच्या काळात बांधला गेला.इ.स १६६० शिवाजी महाराजां चे सरदार दोरोजी यांनी  हा किल्ला आदिलशहाकडून जिंकून घेतला. इ.स. १६६५ मध्ये शिवाजी राजांनी मोगलांबरोबर केलेल्या पुरंदरच्या तहात जे २३ किल्ले मोगलांना दिले त्यात सागरगडचा (खेडदुर्गचा) समावेश होता. आगऱ्याहून सुटका झाल्यावर महाराजांनी १६७० ते १६७२ या काळात सागरगड पुन्हा स्वराज्यात आणला. १८ ऑक्टोबर १६७९ साली खांदेरीच्या युद्धातील इंग्रज कप्तान फ्रान्सिस मौलीव्हेअर सह २५ इंग्रज कैद्यांना सागरगडावर बंदी म्हणून ठेवण्यात आले. संभाजी राजांना मुकर्रब खानाने अटक केल्यावर सागरगडाचा किल्लेदार मानकोजी सूर्यवंशी सागरगड सोडून प्रबळगडाच्या आश्रयास गेला.
आळीविहीर
हवामान
येथील हवामान सामान्यतः गरम आणि कोरडे आहे.तीन वेगवेगळे ऋतू आहेत.उन्हाळा, पावसाळा,आणि हिवाळा.उन्हाळा मार्चपासून चालू होऊन जूनमध्यापर्यंत असतो.उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.मे महिन्यात तापमान फार असते.तापमान ४५ अंश सेल्सियसपर्यंत जाते.जूनच्या मध्यास किंवा अखेरीस पावसाळा सुरू होतो.पावसाळी हंगामात हवामान सामान्यतः आर्द्र आणि गरम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ७६७ मि.मी.पर्यंत असते.हिवाळी मोसम नोव्हेंबरपासून चालू होऊन फेब्रुवारीपर्यंत संपतो.हिवाळा सौम्य थंड आणि कोरडा असतो.
सागरगड
संभाजी महाराजांच्या मृत्यूनंतर माजलेल्या अंदाधुंदीत सागरगड सिद्दीने ताब्यात  घेतला. पण कान्होजी आंग्रे, कुलाब्याचे भिवाजी गुजर, आरमार प्रमुख सिधोजी यांनी १६९८ साली सिद्दीकडून किल्ला परत जिंकून घेतला.
आळीविहीर
संदर्भ
वर्ग:अक्कलकुवा तालुक्यातील गावे वर्ग:नंदुरबार जिल्ह्यातील गावे
सागरगड
छत्रपती शाहू महाराज व ताराराणी यांच्या वादात कान्होजी आंग्रे ताराराणीच्या बाजूस होते. पण १७१३ मध्ये बाळजी विश्वनाथ पेशवे यांनी मुसद्देगिरीने शाहूमहाराज व कान्होजी आंग्रे यांच्यात समेट घडवून आणला. त्यावेळी कान्होजी आंग्रे यांच्या ताब्यात १६ किल्ले देण्यात आले. त्यांत सागरगडचा समावेश होता. कान्होजी आंग्रे यांच्या मृत्यूनंतर सागरगडचा ताबा येसाजीकडे गेला. मानाजी आंग्रे व येसाजी आंग्रे या भावांच्या भांडणात पोर्तुगीजांनी मानाजीची बाजू घेतली, मानाजीने येसाजीचा पराभव केला. त्यावेळी सागरगडाचा ताबा त्याच्याकडे आला. मानाजी आंग्रे याने येसाजी आंग्रे याचा सागरगडावरून कडेलोट केला. इ.स. १७३८ मध्ये संभाजी आंग्रेने सागरगड मानाजीकडून जिंकून घेतला. पुढे येसाजी आंग्रेचा मुलगा जयसिंह आंग्रे याने मानाजी आंग्रेचाही सागरगडावरून कडेलोट केला. इ.स. १८१८ मध्ये हा किल्ला इंग्रजांच्या ताब्यात गेला. इथला रम्य निसर्ग व आल्हाददायक वातावरण पाहून जनरल फूलर व काही इंग्रज अधिकाऱ्यांनी येथे विश्रामधामे बांधली होती.
पोहोचण्याच्या वाटा
गडावर जाण्याची मुख्य वाट मुंबई - अलिबाग रस्त्यावरील खंडाळे गावातून आहे. मुंबईहून अलिबागला जाताना कार्ला खिंड ओलांडल्यावर अलिबागच्या अलिकडे ४ किमी अंतरावर खंडाळे गाव लागते. या गावात (अलिबाग कडे जाताना डाव्या हाताला) जाणारा रस्ता एका डोंगराच्या पायथ्याशी जातो. या डोंगरामागे सागरगड लपलेला आहे. या डोंगराच्या पायथ्याशी जाणारी सडक अर्धी कच्ची आहे, त्यामुळे पावसाळा सोडल्यास गाडी पायथ्यापर्यंत नेते येते, डोंगराच्या पायथ्याशी ओढा आहे. ओढा ओलांडल्यावर बांधीव पायऱ्यांची वाट डोंगरावर जाते. उभ्या चढणाची ही वाट अर्धा तास चढल्यावर आपल्याला २ वाटा लागतात. त्यातील उजव्या हाताच्या वाटेने आपण दोन मिनिटांत एका टेपावर येतो. तेथून समोरच दोन टप्प्यात पडणाऱ्या धबधब्याचे विहंगम दृश्य दिसते. परत मूळ वाटेवर आल्यावर अर्ध्या तासात आपण सिद्धेश्वर मंदिरात येतो.
सिद्धेश्वर मंदिराच्या अलिकडे असलेली वाट डोंगर पठारावरील सागरगड माची गावात अर्ध्या तासात नेते. याच वाटेने गावातून पुढे गेल्यावर व डोंगराला वळसा घातल्यावर सागरगडाची तटबंदी दिसू लागते. अजून अर्ध्या तासात आपण कोसळलेली तटबंदी चढून बालेकिल्ल्यात प्रवेश करतो.
सागरगड माची गावातून सागरगडाकडे जाताना ठिकठिकाणी दगडावर बाणांच्या खुणा केल्या आहेत, त्या पाहूनच पुढे जाणे. विशेषतः पावसाळ्यात धुक्यामुळे वाट चुकण्याचा संभव असतो. याशिवाय गडावर पोयनाडहून वाघोलीमार्गे जाता येते. तसेच वडवली गावातून गडावर जाता येते.
गडावरील जेवणाची सोय
जेवणाची सोय गडावर नाही. सिद्धेश्वर मठात चहा मिळू शकतो; पिण्याचे पाणी बाराही महिने आणि मुबलक मिळते.
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
दारणा नदी
दारणा नदी ही महाराष्ट्रातील नाशिक जिल्हातील गोदावरीची एक उपनदी आहे. ही नदी कळसुबाई डोंगररांगेत उत्तरेकडे उगम पावते. नाशिक जिल्ह्यातील इगतपुरी, नाशिक, निफाड या तालुक्यातून वाहत जाऊन पुढे दारणासांगवी येथे गोदावरीत विलीन होते.
वर्ग:महाराष्ट्रातील नद्या
इ.स. ८०३
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ८०३ वर्ग:इ.स.च्या ८०० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
नोव्हेंबर ७
प्रतिवार्षिक पालन
नोव्हेंबर ५ - नोव्हेंबर ६ - नोव्हेंबर ७ - नोव्हेंबर ८ - नोव्हेंबर ९ - नोव्हेंबर महिना
मुंब्रा
ठाण्याच्या जवळ असलेले हे उपनगर मुंबईपासून ४० कि.मी. अंतरावर आहे.
मुंब्र्यात खाडी असल्याने मोगल काळात कल्याणच्या किल्ल्याची राखण करणारी चौकी म्हणून वसलेल्या या गावात सतराव्या शतकात जहाजबांधणीचा उद्योग भरभराटीस आला.आगरी-कोळी यांची देवता मुंब्रा देवीच्या नाववरून गावचे नाव मुंब्रा ठेवण्यात आले. मुंबा देवी देवीचे मंदिर मुंब्र्यातील डोंगराच्या शिखरावर आहे. मंदिराचे बांधकाम मुंब्रा येथील सुप्रसिद्ध भगत कुटुंबाने केले असून ते अजूनही शहरातच राहतात. १७ व्या शतकाच्या दरम्यान मुंब्रा हे आगरी-कोळीचे एक लहान गाव होते. त्यांचा मुख्य व्यवसाय हा मच्छिमारी होता. १९६८ ते १९७५ च्या दरम्यान नोकरीसाठी मुंबईला येणाऱ्यांची संख्या वाढू लागली व लोकांनी मुंबईच्या जवळ वसाहत स्थापन करायला सुरुवात केली. त्याच वेळी मुंब्र्याच्या शेतजमिनीचे शहरीकरण झाले व लोकसंख्या झपाट्याने वाढू लागली. १९९१ ते १९९३ मध्ये होणाऱ्या मुंबईतील दंगली मुळे मुंबईतील मुस्लिम मुंबई सोडून मुंब्र्यात वसले. १९९१ मध्ये मुंब्र्याची लोकसंख्या ४४,००० होती आणि आज ती ९००,००० च्या जवळपास आहे.
वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
पापुआ
पापुआ (बहासा इंडोनेशिया: Papua) हा इंडोनेशिया देशाचा आकाराने सर्वात मोठा प्रांत आहे. हा प्रांत न्यू गिनी बेटाच्या पश्चिम भागावर स्थित आहे. ह्या बेटाचा पूर्व भाग पापुआ न्यू गिनी ह्या देशाने व्यापला आहे.
पापुआ प्रांतामधील बहुसंख्य जनता स्थानिक अदिवासी जमातीचे असून ह्या प्रांतामध्ये इंडोनेशियनव्यतिरिक्त इतर २६९ स्थानिक भाषा बोलल्या जातात.
बाह्य दुवे
वर्ग:इंडोनेशियाचे प्रांत
नागपट्टिनम लोकसभा मतदारसंघ
मतदार
दिनांक १० जानेवारी, इ.स. २०१४ च्या मतदारयादीनुसार या लोकसभा मतदारसंघात ५९६०१९ पुरुष मतदार, ५९२७१२ स्त्री मतदार व ७ अन्य मतदार असे मिळून एकूण ११८८७३८ मतदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ
भारताची जनगणना १९८१
१८७१ पासून दर दशकात भारतात होणाऱ्या जनगणनेच्या मालिकेतील १९८१ची भारताची जनगणना ही १२ वी जनगणना होती. १९८१ मध्ये भारताची लोकसंख्या ३५४,३९७,८८४ पुरुष आणि ३३०,७८६,३०८ स्त्रिया अशी एकूण ६८५,१८४,६९२ (६८ करोड ५१ लाख ८४ हजार सहाशे ब्याण्णव) होती. एकूण लोकसंख्या ही १९७१ च्या जनगणनेत मोजलेल्या ५४८,१५९,६५२ लोकांपेक्षा १३७,०२५,०४० ने अधिक वाढली, म्हणजेच  २५.०० % जास्त.
जनगणना
१९८१ च्या जनगणनेनुसार,
राज्य निहाय लोकसंख्या
१९८१ च्या जनगणनेच्या वेळेस भारतात २२ राज्ये व ९ केंद्रशासित प्रदेश आणि एकूण ४०२ (आसाम राज्यातील जिल्हे वगळून) जिल्हे होती. भारताच्या १९८१ च्या आकडेवारीमध्ये आसामच्या अनुमानित लोकसंख्येचा समावेश आहे जेथे १९८१ च्या जनगणनेच्या वेळी तेथील गोंधळ परिस्थिती मुळे जनगणना होऊ शकली नाही.
धर्म निहाय लोकसंख्येचे विवरण
१९८१ च्या जनगणनेनुसार हिंदू धर्माची लोकसंख्या ५४९,७२४,७१७ (८२.६३%) होती
साक्षरता
भारताची एकूण साक्षरता (एकूण लोकसंख्येची टक्केवारी ० ते ४ वयोगटासह) ३६.२३% ,तर पुरुष साक्षरता ४६.८९% आणि स्त्री साक्षरता २४.८२% एवढी होती.
हे देखील पहा
१९८१
वारे
हवेच्या जास्त दाबाच्या प्रदेशाकङून कमी दबाच्या प्रदेशाकङे भूपृष्ठालगत क्षितिज समांतर वाहणारया हवेच्या झोतास वारा म्हणतात. वाऱ्याचे प्रमुख चार प्रकार 1. गृहिय वारे 2. हंगामी वारे 3. स्थानिक वारे 4. आवर्त व प्रत्यावतॆ वारे गृहीय वारे - भूपृष्ठावर जास्त वायुभार पट्टयांकडून कमी वायुभार पट्टयांकडे उत्तर गोलार्धात पृथ्वीच्या परिवलनामुळे आपल्या उजवीकडे आणि दक्षिण गोलार्धात आपल्या डावीकडे वळून वाहणाऱ्या नित्य वाऱ्यांना गृहीय वारे म्हणतात .या वाऱ्यानांच नित्य वारे किंवा प्रचलित वारे असे म्हणतात.
गृहीय वाऱ्यांचे ३ प्रकार पडतात.
१) व्यापारी वारे _ उपोषण जास्त वायुभर पटट्यांकडून विषुववृत्तीय कमी वायुभार वाऱ्यानं व्यापारी वारे म्हणतात.व्यापारी वाऱ्याचे त्यांच्या वाहण्याच्या दिशेवरून २ उपप्रकार पडतात.  ते खालील प्रमाणे :-
१) उत्तर गोलार्धातील ईशान्य व्यापारी वारे २) दक्षिण गोलार्धातील आग्नेय व्यापारी वारे
२) पश्चिमी वारे किंवा प्रतीव्यापारी वारे - उपोषण जास्त वायुभर पत्त्यांक्डून उप्धृवीय कमी वायुभर पत्त्यांकडे वाहणाऱ्या वाऱ्यानं पश्चिमी वारे म्हणतात .हे वारे व्यापारी वाऱ्याच्या विरुद्ध दिशेने वाहत असल्यामुळे त्यांना प्रतीव्यापारी वारे असे म्हणतात. याचे २ प्रकार पडतात  ते खालीलप्रमाणे -
१) उत्तर गोलार्धातील नैऋत्य प्रतीव्यापारी वारे
२) दक्षिण गोलार्धातील वायव्य प्रतीव्यापारी वारे
३) ध्रुवीय वारे किंवा पूर्वीय वारे - ध्रुवीय जास्त दाबाच्या प्रदेशाकडून समशीतोष्ण कमी दाबाच्या पत्त्यांकडे वाहणाऱ्या वाऱ्यानं दृवीय वारे असे म्हणतात .या वाऱ्यांचे उत्तर धृवीय वारे व दक्षिण दृवीय वारे असे २ प्रकार पडतात.
सिरपूर (देवळी)
सिरपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील देवळी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:देवळी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
पश्चिम पापुआ
पश्चिम पापुआ (बहासा इंडोनेशिया: Papua Barat) हा इंडोनेशिया देशाचा एक प्रांत आहे. इंडोनेशियातील सर्वात कमी लोकसंख्येचा हा प्रांत न्यू गिनी बेटाच्या पश्चिम टोकावर स्थित आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:इंडोनेशियाचे प्रांत
गुणवंतगड
महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यामध्ये पाटण जवळील हा गड मोरगिरीचा किल्ला म्हणून देखील ओळखला जातो.
इतिहास
१८ व्या शतकात पेशव्यांच्या राजवटीत या गडाचा उपयोग सैन्यतळ म्हणून केला गेला होता. त्याआधी टेहळणीसाठी या गडाचा उपयोग केला जात असावा. इ.स. १८१८ च्या मराठा युद्धात हा किल्ला ब्रिटिशांकडे सोपवण्यात आला.
गडावरील प्रेक्षणीय स्थळे
सध्या गडावर इतिहासाच्या कोणत्याही खाणाखुणा नाहीत. फक्त एक विहीर आहे.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले वर्ग:सातारा जिल्हा
कार्ल मार्क्स
कार्ल मार्क्स ( १८१८ – मृत्यू: १८८३) हे १९ व्या शतकातील एक जर्मन अर्थशास्त्रज्ञ व तत्त्वज्ञ होते. त्यांनी अनेक विषयांवर लिखाण केले पण त्यांचे वर्गसंघर्षावरील लिखाण हे जास्त प्रसिद्ध आहे. फ्रेडरिक एन्जेल्स (Friedrich Engels) प्रमाणे मार्क्सने देखील तत्कालिन राजकीय लढ्यांमध्ये भाग घेतला. कार्ल मार्क्स यांनी "दास कॅपिटाल" या ग्रंथाचा पहिला खंड इ.स. १८६७ मध्ये प्रसिद्ध केला.
कार्ल मार्क्स यांच्या विचारांची लोकप्रियता सोव्हिएट रशियाच्या विघटनानंतर कमी झाली असली तरी ते विचार शिक्षण क्षेत्र, राजकीय क्षेत्र, कामगार लढा यामध्ये अजूनही लोकप्रिय आहेत. मार्क्स यांचे विचार अनेक कम्युनिस्ट राज्ये आणि राजकीय चळवळींमध्ये अजूनही आदर्श मानले जातात.ते वर्ग संघर्षाचे प्रणेते होते
जीवन
कार्ल मार्क्स यांचा जन्म जर्मनीतील ट्रायर या गावी झाला. त्यांचे वडील -हाईनलॅंड येथे वकिलीचा व्यवसाय करीत असत. बॉन विद्यापीठात विधी शाखेची पदवी मिळवल्यानंतर त्यांनी बर्लिन विद्यापीठात डॉक्टरेट पदवी मिळविण्यासाठी प्रवेश घेतला. इ.स. १८४१ मध्ये त्यांचा प्रबंध मान्य होऊन त्यांच्या नावामागे 'डॉक्टर' ही उपाधी लागली. मार्क्स यांचा सामाजिक चळवळीवरील प्रभाव अतुलनीय आहे. मार्क्स स्वतः एक उत्कृष्ट अर्थशास्त्रज्ञ व तत्त्वज्ञ होते. जर्मनीतील जेना विद्यापीठामध्ये कायदा आणि तत्त्वज्ञानाचे शिक्षण घेतल्यानंतर मार्क्स यांनी पत्रकार म्हणून काम सुरू केले.कार्ल मार्क्स यांनी इ.स १८४८ रोजी कम्युनिस्ट विचारसरणीचा पाया घातला. फ्रेडरिच एन्गेल्स (Friedrich Engels) यांच्या सहकार्याने लिहिलेल्या कम्युनिस्ट मॅनिफेस्टोत त्यांनी कामगार-मजूर वर्गाने क्रांती करून कम्युनिस्ट समाज स्थापन करावा असा विचार मांडला. मार्क्स यांनी स्वतः समाजवादाची स्थापना केली नसली तरी समाजवादावर त्यांच्या विचारांचा खूप मोठा प्रभाव आहे. त्यांच्या स्फोटक विचारांमुळे त्यांना पॅरिस, ब्रसेल्स आणि नंतर लंडन येथे हद्दपार करण्यात आले. फ्रेडरिक एन्जेल्स यांनी मार्क्स यांच्या टिपणांच्या आधारे दास कॅपिटालचे उर्वरीत दोन खंड लिहून प्रसिद्ध केले.
मार्क्सचे विचार
कार्ल मार्क्सच्या शास्त्रीय समाजवादात द्वंद्वात्मक भौतिकवाद, ऐतिहासिक भौतिकवाद, अतिरिक्त मूल्य सिद्धांत, वर्गसंघर्ष, राज्यविहीन व वर्गविहीन समाज या साऱ्यांचा समावेश होतो.
धर्मविषयक विचार
धर्म दुबळ्या माणसाला भ्रामक सुख, आभासात्मक सुख देतो. त्याची ती गरज आहे, भ्रम आहे. धर्माच्या रूपाने व्यक्त होणारे दुःख हे एकाच वेळी ख-या दुःखाचे प्रकत रूप असते आणि त्याच वेळी तो ख-या दुःखाचा निषेधही असतो. धर्म हा दबलेल्यांचा, दीनदुबळ्यांचा आवाज असतो. धर्म हृदयशुन्य जगाचे हृदय असते. धर्म ह निरुत्साही परिस्थितीतला उत्साह असतो.धर्म लोकांची अफू आहे. खरे सुख न देता, तो अफूसारखी गुंगी देतो. उत्पादन व्यवहार, उत्पादनशक्ती, उत्पादनसंबंध, त्यातील अंतर्विरोध, खाजगी मालकी, शासनसंस्था, विचारसरणी, क्रांती इत्यादी मूलभूत संकल्पनांचा विचार करून मार्क्सने मानवाचा उत्पादन व पुनरुत्पादनाचा व्यवहार, त्यातील उत्पादनशक्ती व उत्पादनसंबंध यांचे द्वंद्वात्मक नाते यांच्या आधारे इतिहासाचा तसेच त्याच्या काळातील वर्तमानाचा अभ्यास केला. या अभ्यासातूनच त्याने निष्कर्ष काढला की मानवी इतिहास हा वर्गलढ्याचा इतिहास आहे व उत्पादनसाधनांवरची भांडवली खाजगी मालकी हे आजच्या सर्व प्रश्नांचे मूळ आहे.
हेगेलच्या म्हणण्यानुसार, मानवी मनात एक विचार निर्माण होतो (वाद), त्याच्यातील उणिवा किंवा अंतर्विरोध म्हणजे प्रतिवाद असतो. वाद व प्रतिवादाच्या संघर्षत्मक समन्वयातून सुसंवाद निर्माण होतो आणि ही प्रक्रिया अव्याहतपणे सुरू राहते. ‘जाणिवा’ ह्या इतिहासाच्या चक्रातील प्रेरक घटक असतात असे हेगेलचे म्हणणे होते. मार्क्सला मात्र ‘जडद्रव्य’ किंवा ’पदार्थ’ अधिक महत्त्वाचे वाटले.
द्वंद्वात्मक भौतिकवाद
मार्क्सने विचाराऐवजी ‘पदार्थ’ महत्त्वाचा मानला. पदार्थ हेच मार्क्सने अंतिम सत्य मानले. आपल्या प्रतिपादनाच्या पुष्ट्यर्थ त्याने आधी भूमी पाहिल्यावरच माणसाच्या मनात बी पेरण्याचा विचार आला असा दृष्टांत दिला.
दास कॅपिटल या ग्रंथात मार्क्स म्हणतो : ‘हेगेलचे तत्त्वज्ञान डोक्यावर उभे असल्याचे पाहून मी त्याला पायावर उभे केले.’
पदार्थ अस्तित्वात येतो, विकसित होतो, कालांतराने नष्ट होतो व त्यातून नवीन पदार्थ निर्माण होतो. द्वंद्व-परिवर्तन-विनाश-निर्मिती अशी प्रक्रिया सदोदित चालू राहते. ‘जाणीवबुद्धी’ ही भौतिक जगाच्या प्रदीर्घ उत्क्रांतीची केवळ एक निर्मिती मात्र आहे, असे भौतिकवादी म्हणतात.
ऐतिहासिक भौतिकवाद (सामाजिक विकासाचा विरोध-विकासवादी भौतिकवाद) : ‘तत्त्वज्ञांनी वेगवेगळ्या मार्गांनी जगाचा केवळ अर्थ लावला आहे; पण मुख्य मुद्दा आहे तो जग बदलविण्याचा.’ मार्क्सने इतिहासाचा भौतिक अन्वयार्थ (इकॉनॉमिक इंटर्प्रिटेशन ऑफ हिस्ट्री) असा शब्दप्रयोग केलेला आहे. इतर संज्ञा फ्रेड्रिख एंगल्सने रूढ केलेल्या आहेत.
राज्यासंबंधी विचार
राज्याचा आधार पाशवी शक्ती हाच असतो. वर्गीय हितसंवर्धनाच्या गरजेतून शोषकांनी राज्याची निर्मिती केली. सर्वांचे कल्याण हा कधीच राज्याचा हेतू नसतो. राज्ये सर्वांच्या कल्याणासाठी नसल्यामुळे ती विलयाला गेलीच पाहिजेत. मार्क्सच्या मते हातांनी करायचे काम हे बौद्धिक कामापेक्षा अधिक महत्त्वाचे असते.
उत्पादन ही सामाजिक अभिक्रिया आहे. तिच्यामुळेच समाज उदयाला आला. ’माणूस हा निसर्गतः सामाजिक आहे, उदारमतवादच्या म्हणण्याप्रमाणे तो अण्वात्मक नाही’ असे मार्क्सचे म्हणणे आहे.
एकदा समाजाची आर्थिक संरचना कळाली की समाजातील इतर संरचना सहजपणे समजून घेता येऊ शकतील असे मार्क्सला वाटते. इमल्याचा पायावर अजिबात प्रभाव पडत नाही असे मार्क्सचे म्हणणे नव्हते या गोष्टीवर भा. ल. भोळे जोर देतात. आर्थिक संरचनेमध्ये उत्पादनाची साधने, उत्पादनाचे प्रेरक आणि उत्पादनाचे संबंध यांचा समावेश होतो. उत्पादनाच्या साधनांना उत्पादनाचे घटक अशीही संज्ञा आहे. सरंजामशाहीत जमीन हा तर भांडवलशाहीत भांडवल हा उत्पादनाचा घटक असतो. उत्पादनाच्या प्रेरकांमध्ये उत्पादनासाठी कोणत्या प्रकारचे बल वापरले जाते किंवा कोणत्या प्रकारची यंत्रसामग्री किंवा तंत्रज्ञान वापरले जाते याचा समावेश होतो. उत्पादनाच्या संबंधांमध्ये ‘असलेले’ आणि ’नसलेले’ असे दोन गट येतात. या दोन गटांच्या हितांमध्ये मेळ बसत नसल्याने वर्गसंघर्षास प्रारंभ होतो.
इतिहासपूर्व अवस्था, गुलाम बाळगणारा समाज, सरंजामशाही, भांडवलशाही आणि साम्यवाद अशा इतिहासाच्या पाच अवस्था मार्क्सने सांगितलेल्या आहेत.
भांडवलदार ज्याप्रमाणे माणसाचे शोषण करतात, त्याचप्रमाणे ते निसर्गाचेही शोषण करतात. नफा कमावणे हा त्यांचा एकमेव हेतू असल्याने नफा कमावण्यासाठी ते माणसाचे शोषण करतात, त्याचप्रमाणे ते निसर्गाचेही शोषण करतात. शासनसंस्था, राजसत्ता हे प्रस्थापितांच्या हातामध्ये ठेवून समाजाचे परिवर्तन करता येणार नाही.
मार्क्सला श्रमविभागणी मान्य आहे. अगदी प्रागैतिहासिक काळातही स्त्री-पुरुष आणि शिकारी व अन्नसंग्राहक अशी विभागणी असू शकते. मात्र विशिष्ट प्रकारचे श्रम करणारा श्रेष्ठ आणि बाकी हलक्या दर्जाचे अशी परिस्थिती निर्माण होणे हे संघर्षाचे मूळ ठरले असेल असे तो म्हणतो. उदाहरणार्थ सरंजामशाहीत बुद्धिजिवींची कामे ही श्रेष्ठ दर्जाची समजली जात होती. बुद्धिजीवी आणि गुलाम अशी विभागणी ही पहिली अनैसर्गिक श्रमविभागणी होती असे मार्क्स म्हणतो. प्लेटो आणि अ‍ॅरिस्टॉटल यांनी भौतिक श्रमांपेक्षा तर्कबुद्धी श्रेष्ठ या भूमिकेचे समर्थन केले होते. कल्पना किंवा जाणिवा ह्या पदार्थापेक्षा श्रेष्ठ आहेत अशी भूमिका घेण्यामागे आणि प्रत्येकामधील तर्कबुद्धीचा अंश एकसारखा नसतो असे म्हणण्यामागे फार मोठे उद्दिष्ट आहे असे मार्क्सला वाटते.
क्रांती
उत्पादनाच्या पद्धतीतील हिंसात्मक बदल म्हणजे ‘क्रांती’. खऱ्या जाणिवा आणि चुकीच्या जाणिवा असा भेद मार्क्सने केला आहे. ‘आपल्या जाणिवांवरून आपले अस्तित्व ठरत नसून आपल्या अस्तित्वाचा आपल्या जाणिवांवर निर्णायक प्रभाव पडतो’ असे मार्क्स म्हणतो. आपण राहत असलेल्या जगाचे खरे स्वरूप श्रमिकांनी समजावून घेतले पाहिजे. आपल्या शोषणाची जाणीव त्यांना झाली पाहिजे. विचारप्रणाली किंवा धर्माच्या अफूने श्रमिकांची दिशाभूल होते असेही मार्क्सला वाटते.
लोभिवंतनगर
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:पुसद तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
इ.स. ८०४
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ८०४ वर्ग:इ.स.च्या ८०० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
तंजावूर लोकसभा मतदारसंघ
तंजावर हा तमिळनाडू राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे
मतदार
दिनांक १० जानेवारी, इ.स. २०१४ च्या मतदारयादीनुसार या लोकसभा मतदारसंघात ६४८२१२ पुरुष मतदार, ६६१९४९ स्त्री मतदार व ९ अन्य मतदार असे मिळून एकूण १३१०१७० मतदार आहेत.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ
आमळी (अक्कलकुवा)
आमळी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नंदुरबार जिल्ह्यातील अक्कलकुवा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान सामान्यतः गरम आणि कोरडे आहे.तीन वेगवेगळे ऋतू आहेत.उन्हाळा, पावसाळा,आणि हिवाळा.उन्हाळा मार्चपासून चालू होऊन जूनमध्यापर्यंत असतो.उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.मे महिन्यात तापमान फार असते.तापमान ४५ अंश सेल्सियसपर्यंत जाते.जूनच्या मध्यास किंवा अखेरीस पावसाळा सुरू होतो.पावसाळी हंगामात हवामान सामान्यतः आर्द्र आणि गरम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ७६७ मि.मी.पर्यंत असते.हिवाळी मोसम नोव्हेंबरपासून चालू होऊन फेब्रुवारीपर्यंत संपतो.हिवाळा सौम्य थंड आणि कोरडा असतो.
संदर्भ
वर्ग:अक्कलकुवा तालुक्यातील गावे वर्ग:नंदुरबार जिल्ह्यातील गावे
यामूसूक्रो
यामूसूक्रो ही कोट दि आईव्होर देशाची राजधानी आहे. आबिजान या भूतपूर्व राजधानीच्या शहराच्या उत्तरेला २४० कि.मी. अंतरावर टेकड्यांच्या उताराकडील भागावर हे शहर वसले आहे. 'बासिलीक द नोत्र दाम दला पेइस द यामूसूक्रो' नावाने ओळखले जाणारे जगातील सर्वांत मोठे ख्रिश्चन धर्मीय प्रार्थनास्थळ यामूसूक्रोत आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:कोत द'ईवोआरमधील शहरे वर्ग:आफ्रिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे