cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
जॅक्सन पोलॉक
जॅक्सन पोलॉक (Jackson Pollock) (जानेवारी २८, इ.स. १९१२ - ऑगस्ट ११, इ.स. १९५६) हा एक अमेरिकन चित्रकार होता. अमूर्त अभिव्यक्तिवादी चित्रशैलीमध्ये त्याचे योगदान मौल्यवान मानले जाते. विक्षिप्त व खाजगी स्वभावाच्या व मद्यपानाच्या आहारी गेलेल्या पोलॉकला त्याच्या कारकिर्दीत पुष्कळ प्रसिद्धी व बदनामी मिळाली.
कॅनव्हासावर रंग ओतून चित्रे बनवण्याच्या शैलीमध्ये पोलॉकने नैपुण्य मिळवले होते. इ.स. १९४८ साली त्याने रेखाटलेले क्रमांक ५ ह्या चित्राचे मूल्य सध्या १५.६८ कोटी अमेरिकन डॉलर इतके असून, ते जगातील सर्वांत महागडे चित्र मानले जाते.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकन चित्रकार वर्ग:इ.स. १९१२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९५६ मधील मृत्यू
नर्मदा नदी
नर्मदा नदी (Nerbada) ही भारतातील प्रमुख नद्यांपैकी एक आहे. ही नदी भारताच्या मध्य प्रदेश (१०७८ कि.मी), महाराष्ट्र (७२-७४ कि.मी), गुजरात (१६० कि.मी.) या राज्यांतून वाहते. नर्मदा भारतीय उपखंडातील पाचव्या क्रमांकाची मोठी नदी असून सर्वांत मोठी पश्चिम वाहिनी नदी आहे. नर्मदेला रेवा, अमरजा, मेकलकन्या, रुद्रकन्या अशीही नावे आहेत. (इतर पश्चिम वाहिनी मोठ्या नद्या : तापी व मही).
अगस्ती ऋषींनी काशी सोडून दक्षिण दिशेस प्रस्थान केले आणि नंतर नर्मदा नदी ओलांडून ते दक्षिणेतच स्थायिक झाले. नर्मदा ओलांडणारे व आर्यावर्ताच्या दक्षिणेकडील भूप्रदेशात आर्यांच्या वसाहतीकरणाची सुरुवात करणारे ते आद्य वसाहतकार होते, असे मानले जाते.
उगम
अमरकंटक (शाडोल जिल्हा, मध्य प्रदेश ) येथील नर्मदाकुंडातून. मध्य प्रदेशातील अनूपपूर जिल्ह्यातील विंध्याचल आणि सातपुडा पर्वतरांगांच्या पूर्वेकडील ठिकाणी असलेल्या अमरकंटक येथील नर्मदा कुंडातून नर्मदा नदी उगम पावते. नदी सोनारामडपासून पश्चिमेकडे वाहते, खडकावरून खाली वाहते आणि कपिलधारा नावाचा धबधबा बनवते. वळणदार मार्गाने आणि जोरदार वेगाने घनदाट जंगल आणि खडकांना ओलांडून रामनगरच्या जीर्ण राजवाड्यात पोहोचते. दक्षिण-पूर्वेस, रामनगर आणि मंडला (२५ कि.मी. (१५.५ मैल ) दरम्यान, येथील जलमार्ग तुलनेने खडकाळ असून, सरळ व खोल पाण्यात अडथळ्यांपासून मुक्त आहे. बंजर नदी डावीकडून येऊन मिळते. ही नदी वायव्येकडील अरुंद वळणावर जबलपूरपर्यंत पोहोचते. शहराजवळील नदी भेडाघाटाजवळ सुमारे ९ मीटर धबधब्याचे रूप धारण करते, हे धुवाधार म्हणून प्रसिद्ध आहे, पुढे एक खोल अरुंद जलवाहिनीद्वारे सुमारे ३ कि.मी.पर्यंत मॅग्नेशियम चुनखडी व बेसाल्ट खडकांद्वारे संगमरवरी खडक म्हणून ओळखले जाते. येथे नंदीची रुंदी ८० मीटर वरून केवळ १८ मीटर आहे. या प्रदेशापासून अरबी समुद्राच्या मिलनापर्यंत, नर्मदा उत्तरेकडील विंध्यान पर्वत व दक्षिणेस सतपुरा श्रेणी दरम्यान तीन अरुंद खोऱ्यांमध्ये प्रवेश करते. दरीचा दक्षिणेकडील विस्तार बहुतेक ठिकाणी पसरलेला आहे. संगमरवरी खडकांमधून उगम पावत नदी नर्मदाघाटी म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या जमिनीतील सुपीक प्रदेशात प्रवेश करते. हे क्षेत्र अंदाजे ३२० किमी (१९९ मैल)पर्यंत पसरलेले आहे, येथे दक्षिणेकडील या भागाची सरासरी रुंदी ३५ किमी (२२ मैल) आहे. उत्तरेकडील भाग, बरना-बरेली खोऱ्यातच मर्यादित आहे. हा भाग हुशंगाबादच्या बरखरा टेकड्यांनंतर संपतो. तथापि, कन्नोडच्या मैदानावरून ती पुन्हा डोंगरांकडे वळते. हे नर्मदाच्या पहिल्या खोऱ्यात आहे. तिथे दक्षिणेकडील बऱ्याच उपनद्या तिच्यामध्ये सामील होतात आणि सातपुडा टेकड्यांच्या उत्तरेकडील उतारातून पाणी आणतात. या उपनद्यांमध्ये शेर, साखर, दुधी, तवा (सर्वात मोठी उपनदी) आणि गंजल, साहिल याचा समावेश होतो. हिरन, बार्णा, कोरल, करम आणि लोहार यासारख्या महत्त्वाच्या उपनद्याही उत्तरेकडून सामील झाल्या आहेत.
नर्मदा नदी ही उत्तरी भारत आणि दक्षिण भारत यांच्यामधली सीमाारेषा आहे. भारतातील नद्यांपैकी फक्त नर्मदेची परिक्रमा करण्यात येते.
नर्मदा नदीच्या काठी मार्कंडेय, कपिल, भृगू, व्यास, च्यवन ऋषी, जमदग्नी ऋषी, अगस्ती ऋषी, दुर्वास ऋषी, वशिष्ठ, कृतू, अत्री, मरिची, गौतम, गर्ग, चरक, शौनक यांसाख्या अनेक ऋषींनी तप केल्याचे सांगितले जाते. यांपैकी मार्कंडेय ऋषींनी पहिल्यांदा नर्मदा परिक्रमा केली.
मुख
नर्मदा गुजरातच्या पश्चिम समुद्र किनाऱ्यावरील भरूच शहराजवळ खंभायतच्या आखातास मिळते.
खोरे
नर्मदेचे खोरे विंध्य व सातपुडा पर्वतरांगांमध्ये (७२°३२' ते ८१°३५' पूर्व रेखांश व २१°२०' ते २३°४५' उत्तर अक्षांश) पसरले असून एकूण पाणलोट क्षेत्रफळ ९८७९६ चौरस कि.मी. आहे. यातील ८६% भूभाग मध्य प्रदेशात असून १२% गुजरात व अगदी थोडा (२%) महाराष्ट्रातील नंदुरबार जिल्ह्यात आहे. नर्मदेला तब्बल ४१ उपनद्या येऊन मिळतात. त्यातल्या २२ उपनद्या सातपुड्यातून तर उर्वरित विंध्य पर्वतातून वाहणाऱ्या आहेत.
नर्मदेचे खोऱ्याचे ढोबळ मानाने पाच भाग पडतात.
भूविज्ञान
नर्मदेचे खोरे भूदोषामुळे (पृथ्वीचे भूकवच प्रसारण पावताना तयार झालेला चर) तयार झाले आहे.
सातपुड्याचा उत्तरेकडील उतार व विंध्य पर्वताचा दक्षिणेकडील उतार यांनी नर्मदेचे पाणलोट क्षेत्र तयार झाले आहे. विंध्य पर्वताचे पठार मात्र उत्तर दिशेला झुकलेले असल्याने तेथील पाणी गंगा किंवा यमुना या नद्यांना जाते.
जीवाश्म विज्ञानाच्या दृष्टीने नर्मदेचे खोरे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. नर्मदेच्या खोऱ्यात अनेकदा डायनासोरचे जीवाश्म आढळून आले आहेत. (उदा. Titanosaurus indicus आणि Rajasaurus narmadensis.)
मानववंशशास्त्रदृष्ट्या महत्त्व
नर्मदा नदीच्या प्रदेशात असलेले भीमबेटका येथील पूर्वैतिहासिक गुंफाचित्रे आणि मानवी निवासस्थाने (इ.पू. १५०००) संयुक्त राष्ट्र संघटनेने 'जागतिक वारसा स्थळ' म्हणून घोषित केली आहेत.
धरण व कालवे
धबधबा- नर्मदा नदीवर जबलपूर येथे धुवांधार नावाचा धबधबा आहे.
पर्यटन
Narmada bachao anndolan nishkarsh
मध्य प्रदेश
महाराष्ट्र
आयससची लढाई
आयससची लढाई अलेक्झांडर द ग्रेट आणि पर्शियाचा सम्राट दरायस तिसरा यांच्यात झालेली प्रसिद्ध लढाई होती.
वर्ग:महान अलेक्झांडर याने लढलेल्या लढाया वर्ग:हखामनी साम्राज्य
अडकित्ता
अडकित्ता हे दुहेरी तरफेचा वापर असलेले, सुपारी कातरण्याचे वा फोडण्याचे हत्यार, हे एक सुपारी कापण्याचे प्राथमिक प्रकारचे सोपे हस्तचालित यंत्र आहे. हे यंत्र पितळेचे किंवा लोखंड अथवा स्टीलचे असते. लातूर तालुक्यातील मौजे तांदुळजा येथील कारागिरांचे अडकित्ते महाराष्ट्रभर प्रसिद्ध आहे. तांबूल सेवन करणा-या साहित्यातील अडकित्ता हा महत्त्वाचा भाग असून सुपारी कातरण्यासाठी अडकित्त्याचा वापर होतो. ग्रामीण भागात बैठकीमध्ये पाहुण्यांसाठी पानपुडा ठेवला जातो. त्यामध्ये पान, बडिशेप, लवंगा, सुपारी, कात यांबरोबर सुपारी कातरण्यासाठी अडकित्ता देखील असतो.
संदर्भ
वर्ग:खाद्यपदार्थ साधने
चारगाव (वणी)
चारगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
२००९ महिला क्रिकेट विश्वचषक
=संघ=
=सामने=
सुपर सिक्स
Group stage निकालs among teams which advanced to the Super Sixes from the group stage were carried षटक; each team thus started the round with two matches played.
ओमोरी प्रांत
ओमोरी (青森県) हा जपान देशाचा एक प्रांत आहे. हा प्रांत होन्शू बेटाच्या उत्तर भागात तोहोकू प्रदेशामध्ये वसला आहे.
ओमोरी ह्याच नावाचे शहर ह्या प्रांताचे मुख्यालय व सर्वात मोठे शहर आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:जपानचे प्रांत *
अष्टुर
अष्टुर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील लोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
भेडामाळ
भेडामाळ हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
की कन्सेप्टस इन फेमिनिस्ट थियरी अँड रिसर्च (पुस्तक)
की कन्सेप्टस इन फेमिनिस्ट थियरी अँड रिसर्च हे क्रिस्टिना ह्यूस लिखित पुस्तक २००२ मध्ये प्रकाशित झालेले असून स्त्रीवादी सिद्धांत आणि संशोधन यामध्ये आवश्यक असणाऱ्याु संकल्पनांना एकत्रितपणे वाचकांसमोर मांडते. स्त्रीयांचे प्रश्न हे स्त्रीवादी सिद्धांकनाच्या केंद्रस्थानी नेहमी असतात व त्या प्रश्नांना वैचारिक मांडणी देण्याचे काम हे पुस्तकामध्ये दिलेल्या समता, भिन्नत्व, अनुभव यांसारख्या महत्त्वाच्या संकल्पनांच्या माध्यमातून केले जाते.
प्रस्तावना
स्त्रीवादी सिद्धांकन आणि संशोधन यांना एकत्रितपणे मांडण्याचे महत्त्वाचे काम ख्रिस्टीना ह्युग्स यांनी त्यांच्या Key Concepts in Feminist Theory and Research या पुस्तकामध्ये केले आहे. स्त्रीवादी सिद्धांकनामध्ये अनेक महत्त्वाच्या संकल्पना वापरल्या जातात आणि स्त्रीवादी परिप्रेक्ष्यातून त्यांचे भिन्न असे अन्वयार्थ देखील लावले जातात. याच संकल्पनांचा स्त्रीवादी अभ्यास क्षेत्रामध्ये संशोधन करताना देखील वापर केला जातो. त्यामुळे सामाजिक शास्त्रांमध्ये नव्याने येणाऱ्या विद्यार्थी व संशोधक यांच्यासाठी स्त्रीवादी परिप्रेक्ष्यातून काही संकल्पनाचे अर्थ मांडण्याचा प्रयत्न या पुस्तकामध्ये केला आहे. ‘संकल्पनात्मक साक्षरता’ (Conceptual Literacy) साध्य करणे हा या पुस्तकाचा प्राथमिक हेतू असल्याचे लेखिका नमूद करतात कारण संकल्पनांचा अर्थ हा एकाच एक असू शकत नाही; एका संकल्पनेचे बहुविध अर्थ असे शकतात. हे बहुविध अर्थ हे या महत्त्वाच्या संकल्पनांचा वापर भाषांमध्ये, संशोधनातील भाषेमध्ये कसा लावला जातो यानुसार निश्चित होत जातात. समता, भिन्नत्व, निवड, काळजी, वेळ/ काळ आणि अनुभव; स्त्रीवादी अभ्यासातील महत्त्वाच्या असणाऱ्या या संकल्पांचे अन्वयार्थ ख्रिस्टीना ह्युग्स यांनी लावले असून त्या (आधुनिकोत्तरवादी) म्हणजेच Post-Modernist व (उत्तर-संरचनावादी) Post-Structuralist या दृष्टीकोनातून मांडणी करतात. Post-Structuralist दृष्टीकोनातून त्यांनी स्त्रीवादातील महत्त्वाच्या संकल्पनांचे देखील विश्लेषण केले आहे. प्रत्येक प्रकरणामध्ये एका संकल्पनेबद्दल चर्चा केली आहे. ह्युग्स यांनी स्त्रीवादी सिद्धांकनासोबतच इतर महत्त्वाच्या अभ्यासाचा देखील उलेख केला आहे उदा. बटलर, स्पिवाक. प्रत्येक संकल्पनेबद्दल सांगताना मांडणी सोबतच त्या संकल्पनेभोवती झालेल्या सैद्धांतिक वादविवादांचीसुद्धा माहिती दिलेली आहे. काही अभ्यासकांचे त्यामधील जे मोलाचे योगदान राहिले आहे त्या कामांची पण दखल घेतली आहे. प्रत्येक प्रकरणाच्या शेवटी त्यातील कळीचे मुद्दे सारांश स्वरूपात मांडलेले असून सदर संकल्पना अधिक सविस्तरपणे समजण्यासाठी अजून वाचन साहित्याचे संदर्भ देखील दिलेले आहेत. पुस्तकामध्ये विविध १७ case studies असून त्यांच्यातून शिक्षण, लिंग परिवर्तन आणि लिंगभावाचे अर्थकारण असे काही महत्त्वाचे मुद्दे हाताळले आहेत. स्त्रीवादी सिद्धांकन, संकल्पनात्मक साक्षरतेची आवश्यकता आणि हे सर्व घात असताना सांस्कृतिक विविधतेची दखल घेण्याची निकड या सर्व मुद्य्यांच्या अनुषंगाने या case studies आलेल्या आहेत. पुस्तकाच्या प्रस्तावनेमध्ये प्रत्येक प्रकरणाची संक्षिप्त स्वरूपात माहिती दिली आहे. सिद्धांकन, संकल्पनांचे प्रचलित अर्थ, संकल्पनाबाबत होणारे गैरसमज या सर्व शक्यतांची चर्चा केली आहे. उत्तर-संरचनावादी आणि आधुनिकोत्तरवादी सिद्धांकने यातून एखाद्या संकल्पनेचे बदलत जाणारे अर्थ हे भाषेच्या अनुषंगाने कसे महत्त्वाचे असू शकतात हे पुढे येते. बदलत जाणारा काळ आणि परिस्थिती यांमुळे भाषा आणि अर्थ यांच्यात कशी स्थित्यंतरे येतात हे आधुनिकोत्तरवादी सिद्धंकनातून मांडले गेले.
Concepts, Meanings, Games and Contests
Concepts, Meanings, Games and Contests या पहिल्या प्रकरणामध्ये ह्युग्स नमूद करतात की, संकल्पनांचे अर्थ आणि संज्ञा यांच्याबद्दल असणारे वादविवाद हे सामाजिक संरचना समजून घेण्यासाठी आणि संशोधनासाठी महत्त्वाचे असतात. पुढे लिंग आणि लिंगभाव यांच्यातील फरक या संकल्पनांभोवती असणारी चर्चा, उपयुक्तता कशी असते हे सांगितले आहे. प्रत्येक साहित्य हे कोणत्या तरी सैद्धांतिक किंवा संकल्पनात्मक चौकटीमध्ये मांडलेले असते. संकल्पनांचे जे विविध अर्थ असतात त्यांचे विश्लेषण तसेच सिद्धांकन करणे म्हणजे काय हे या प्रकरणामध्ये मांडले आहे. Derridean, Wittgenstein यांसारख्या अभ्यासकांच्या कामाचा संदर्भ घेऊन ह्युग्स भाषा आणि संकल्पना यांच्यातील बदलाल्त जाणारे संदर्भ व अर्थ याचा आढावा घेतात.
भिन्नत्व
समतेची चर्चा फरक किंवा भिन्नत्व या संकल्पनेशिवाय होणे शक्य नाही. तिसऱ्या प्रकरणामध्ये भिन्नत्व या संकल्पनेची चर्चा विविध अनुषंगाने केली आहे. भिन्नत्व याभोवती सारखेपणा, ओळखीमधील फरक, लैंगिक फरक, भिन्नत्व यावर उत्तर-संरचनावादी व वसाहतोत्तरवाद यातून झालेले विश्लेषण हे नमूद केले आहेत. सांस्कृतिक, उदारमतवादी व आधुनिकोत्तरवादी स्त्रीवाद यांमध्ये देखील 'भिन्नत्व' या संकल्पनेवर झालेल्या विश्लेषणाची दखल घेतली आहे. चौथे प्रकरण हे 'निवड' (Choice) या संकल्पनेचा उहापोह करणारे असून त्याची मांडणी Agency आणि Structure या दोन संकल्पनांच्या भोवतीने केली आहे. Rational Choice बद्दल बोलताना त्याचे दैनंदिन जीवनातील महत्त्व व आर्थिक सिद्धांतातील त्याचे महत्त्व हे लक्षात घेतले आहे. सद्सद्विवेक बुद्धीने केलेली निवड याबद्दल अर्थशास्त्रीय स्त्रीवाद्यांनी केलेली मांडणी तसेच निवड केल्या जाणाऱ्या विषयाबद्दल उत्तर-संरचानावादी परिप्रेक्षातून केली जाणारी चर्चा यांचा समावेश केला आहे.
काळजी / चिंता
Care म्हणजे काळजी ही संकल्पना सैद्धांतिकपेक्षा देखील प्रायोगिक अधिक असल्याचे ह्युग्स मांडतात. पाचव्या प्रकरणामध्ये संकल्पना या कोणत्या सैद्धांतिक चौकटीमध्ये संकल्पित व प्रस्थापित केल्या जातात हे सांगताना Care ही प्रामुख्याने स्त्रियांची जबाबदारी मानली जाते जे अधोरेखित केले आहे. कुटुंब व्यवस्था आणि कामाचे क्षेत्र आशा दोन्ही संदर्भात ह्युग्स Care या संकल्पनेचे अर्थशास्त्रीय अनुषंगाने विश्लेषण करतात. कारण स्त्रीवाद्यांनी Care यामधील अर्थकारण जेव्हा प्रकर्षाने मांडले तेव्हाच त्याला 'काम' म्हणून बघितले जाऊ लागले; असे काम जे वैतानिक व अवैतनिक अशा दोन्ही स्वरूपात केले जाते.
अनुभव
सातवे प्रकरण हे 'अनुभव' ही संकल्पना मांडणारे असून स्त्रीवादी राजकारणामध्ये 'जे जे वैयक्तिक, ते ते राजकीय' हे विधान मूलगामी ठरले त्यामागे अनुभव हे अतिशय कळीचा मुद्दा होता. संशोधनामध्ये देखील कथानक किंवा मुलाखती यांमध्ये अनुभव हे त्या त्या संदर्भात महत्त्वाचे ठरतात. या अनुषंगानेच ७० च्या दशकापासून ते आजपर्यंत स्त्रीवाद्यांचा भूमिदृष्टी सिद्धांत हा कसा उभा राहिला, त्यात स्त्रियांचे विशेषतः परिघावरील सामाजिक समूहातील स्त्रियांचे अनुभव हे कसे केंद्रस्थानी होते हे नमूद केले आहे. अस्मितांचे राजकारण व आधुनिकोत्तरवादी सिद्धांतांमध्ये प्रमाण म्हणून कोणाचे अनुभव हे ग्राह्य समजले जातात याला स्त्रीवाद्यांनी प्रश्नांकित केले. शेवटच्या निष्कर्षाच्या प्रकरणामध्ये सर्व प्रकरणांमधील महत्त्वाच्या मुद्य्यांचा समारोप केला आहे. संकल्पनात्मक साक्षरता कशाप्रकारे साध्य करता येऊ शकते या अनुषंगाने चर्चा केली आहे. महत्त्वाच्या संकल्पनांचे विविध अर्थ केवळ अभ्यासाने हा विद्यार्थ्यांचा हेतू नसून त्यांना त्यापलीकडे जाऊन त्यांचा परिप्रेक्ष्य आणि विविध बाजूंनी संकल्पना समजून घेण्याची दृष्टी विकसित होणे आवश्यक आहे. या पुस्तकाचा त्यासाठी उपयोग होतो. संकल्पनात्मक अर्थामधील जी विविधता आहे ती लक्षात घेण्यासाठी याप्रकारच्या प्रयत्नांमधून जागृती व जाणीव निर्माण होण्याच्या शक्यता असतात. अभ्यासाच्या क्षेत्राचा विकास, ज्ञानाच्या विविध प्रकारांची निर्मिती आणि सिद्धांत तसेह संशोधन यांची प्रमुख प्रवाही भाषा बदलण्याचा प्रयत्न हे यामधून साध्य करायचे आहे.
महत्त्वाच्या संकल्पना
संकल्पनात्मक साक्षरता, स्त्रीवादी भूमिदृष्टी सिद्धांत, उत्तर संरचनावाद, उत्तर-आधुनिक
प्रतिसाद
मिरियम वॉलरेवन यांनी सदर पुस्तकावर पुढीलप्रमाणे प्रतिक्रिया दिली असून या पुस्तकाचा प्रमुख हेतू हा सामाजिक शास्त्रांमधील विद्यार्थ्यांना ‘संकल्पनात्मक साक्षरता’ याची तोंडओळख व्हावी हा आहे. हयुग्स यांनी समता, भिन्नत्व, निवड, काळजी, काळ/वेळ आणि अनुभव या संकल्पना, त्यांच्यातील संकल्पनात्मक फरक, स्त्रीवादी सिद्धांकनातील त्यांचे महत्त्व हे खूप चांगल्याप्रकारे मांडले आहे. समाजशास्त्रीय व इतर संबंधित अभ्यासक्षेत्रे याबद्दल हयुग्स यांचा समतोल असा परिप्रेक्ष्य उत्तर-आधुनिकतावादी व उत्तर-संरचनावादी दृष्टीकोनांवर आधारित आहे. उत्तर-संरचनावादी दृष्टीकोनातील बहुआयामित्व हे नव्याने या अभ्यास क्षेत्रात आलेल्या संशोधक व विद्यार्थी यांना समजण्यास या पुस्तकाचा उपयोग होतो.
संदर्भ सूची
वर्ग:स्त्री अभ्यासातील संहिता वर्ग:स्त्रीवादी साहित्य
ऑन्री मातीस
ऑन्री मातीस (मराठी लेखनभेद: ऑंरी मातीस ; Henri Matisse) (डिसेंबर ३१, इ.स. १८६९ - नोव्हेंबर ३, इ.स. १९५४) हा एक फ्रेंच कलाकार होता. तो चित्रकला, शिल्पकला इत्यादी अनेक कलांमध्ये निपुण असला तरीही एक चित्रकार हीच त्याची सर्वात प्रसिद्ध ओळख आहे. आधुनिक कलेमध्ये त्याचे योगदान अत्यंत मौल्यवान मानले जाते.
बाह्य दुवे
वर्ग:फ्रेंच चित्रकार वर्ग:इ.स. १८६९ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९५४ मधील मृत्यू
रोमॉन
रोमॉन हा जपानमधील दोन मजली दरवाजा आहे. अशा प्रकारच्या दोन दरवाज्यांपैकी हा एक प्रकार आहे. दुसऱ्या प्रकारच्या दरवाज्याला निजुमॉन असे म्हणतात. (खाली असलेल्या फोटो गॅलरीमध्ये एक फोटो आहे). जरी हे मूळ बौद्ध वास्तुशैलीद्वारे विकसित केले गेले असले तरी ते बौद्ध मंदिरे आणि शिंटो मंदिरे दोन्हीही ठिकाणी वापरले जात. या दरवाज्याचा वरच मजला प्रवेश करण्यायोग्य नसतो आणि ती जागा वापरण्यायोग्य नाही. या दृष्टीने याची शैली ताहिती (दोन मजली पॅगोडा) आणि बहुमजली पॅगोडा यांसारखीच आहे म्हणजेच पहिल्या मजल्याच्या वर वापरण्यायोग्य जागा नसते. पूर्वी हे नाव दुहेरी-छताच्या दरवाजांसाठी देखील वापरले जायचे.
हा सर्रास वापरात असलेला एकेरी छपराचा दरवाजा आहे. याचा उगम दुहेरी छप्पर असलेल्या निजुमॉन पासून झाला आहे. निजुमॉन मध्ये असलेला पहिला मजल्याचे छप्पर एका उथळ बाल्कनीने बदलून याचा विकास केला आहे. यात दरवाज्याचे नक्षीदार खांब असलेला कठडा पहिल्या मजल्यावर दिसून येतो. रोमॉनमध्ये ब्रॅकेटस (टोक्यो) फक्त पहिल्या मजल्यावर असलेल्या बाल्कनीलाच आधार देतात. ब्रॅकेटस (टोक्यो) सहसा तीन-पायऱ्यांचे (माइट्सकी) असतात, परंतु पहिल्या मजल्यावर टोकांकडे राफ्टर्स नसतात.
रोमॉनच्या रचनेतील तपशीलांमध्ये मोठ्या प्रमाणात बदल असू शकतात. उदाहरणार्थ बॅलस्ट्रॅडच्या मागील बाजूस वरच्या भागामध्ये मध्यभागी एक किंवा दोन खिडक्या असू शकतात. साइड बेज पांढऱ्या मुलाम्याने झाकल्या जाऊ शकतात. रोमॉन सामान्यत: हिप-अँड गेबल (इरीमोया) प्रकारचे छप्पर असते. याचे परिमाण तोदाई-जिच्या ५ बे पासून १-बे पर्यंत वेगवेगळे असू शकते.
ग्रंथसंग्रह
वर्ग:जपानी वास्तुशास्त्र वर्ग:जपानी स्थापत्य वैशिष्ट्ये वर्ग:जपानमधील दरवाजे
पिनारस नदी
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:तुर्कस्तानमधील नद्या
थोलपावाकुथू
थोलापावाकुत्थु हा दक्षिण भारतातील बाहुलीनाट्याचा प्रकार आहे.थोला म्हणजे चामडे, पावा म्हणजे बाहुली आणि कुत्थु म्हणजे खेळ अशी या नावाची व्युत्पत्ती सांगितली जाते. दक्षिण भारतातील केरळ ,आंध्र प्रदेश, कर्नाटक, तेलंगण, ओरिसा, तमिळनाडू तसेच महाराष्ट्र येथे  या बाहुली नाटकाचे खेळ सादर केले जातात.
स्वरूप
या बाहुलीनाटकातील चित्रे ही चामड्यापासून तयार केलेली असतात. वाद्य वादन, संगीत, काव्य आणि नाटक अशा विविध कलांचा वापर या कलाप्रकारात केला जातो. बकरे आणि म्हैस यांच्या कातड्याचा वापर करून त्यापासून बाहुली तयार केली जाते. जुन्या बाहुलीचा आकार नव्या चामड्यावर आरेखून घेतला जातो. अणुकुचीदार सुईने हे अंकन केल्यानंतर कात्रीने तो आकार कापून घेतला जातो. खिळे ठोकून अलंकरण करण्यासाठी छिद्रे तयार केली जातात. बाहुली दोन्ही बाजूंनी रंगवून झाली की प्राण्यांच्या  शेपट्याचे केस वापरून बाहुली सजविली जाते. बाहुली रंगवायला हळद, पाने, काजळ असे नैसर्गिक रंग वापरले जातात. बांबूच्या काठीला छेद देऊन दोऱ्याने बाहुलीचे अवयव बांधले जातात.
सादरीकरण
केरळमध्ये समान्यपणे देवळाच्या अंगणात परिसरात हा खेळ सादर केला जातो. या खेळासाठी ४२ फूट लांबीचे व्यासपीठ तयार केले जाते. त्यावर एक आडवा पडदा लावला जातो. पडद्यामागे थोडे अंतर सोडून पाच फुटावर एक तुळई घट्ट रोवली जाते. त्यावर माती किंवा करवंटीचे २१ दिवे लावले जाते. कापडाची वात आणि खोबरेल तेल याने हे दिवे पेटविले जातात. दिव्यांच्या प्रकाशामुळे बाहुल्यांच्या रंगीत सावल्या पडद्यावर पडतात आणि त्यातून हा खेळ घडत जातो. या खेळाचे सादरीकरण करण्यामागे काही श्रद्धा अनुभवायला मिळतात जसे दुष्काळ पडल्यास पाऊस पडण्यासाठी, शेतात चांगले पीक येण्यासाठी, जनावरांचे आजार बरे होण्यासाठी हा खेळ सादर केला जातो.
संदर्भ
वर्ग:खेळणी चित्रे वर्ग:नाटक वर्ग:परंपरा
सार्डिस
सार्डिस हे प्राचीन तुर्कस्तानातील एक शहर होते.
वर्ग:तुर्कस्तानमधील प्राचीन शहरे
जेम्स फॉकनर
जेम्स फॉकनर (James Faulkner; २९ एप्रिल १९९०, लॉन्सेस्टन, टास्मानिया) हा एक अष्टपैलू ऑस्ट्रेलियन क्रिकेटपटू आहे. फॉकनरने आजवर ३८ एकदिवसीय सामन्यांमध्ये खेळताना ऑस्ट्रेलियासाठी ७७० धावा (१ शतक व ४ अर्धशतके) काढल्या आहेत तसेच ५० बळी घेतले आहेत.
ऑस्ट्रेलियाखेरीज जेम्स फॉकनर २०१३ पासून भारतीय प्रीमियर लीगमधील राजस्थान रॉयल्स संघाकडून खेळत आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. १९९० मधील जन्म वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
युनिव्हर्सिटी ऑफ कॉलोराडो बोल्डर
युनिव्हर्सिटी ऑफ कॉलोराडो बोल्डर तथा सीयू बोल्डर हे अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील विद्यापीठ आहे. हे विद्यापीठ युनिव्हर्सिटी ऑफ कॉलोराडो प्रणालीचा एक भाग आहे. सीयू बोल्डर प्रथम स्तराच्या संशोधन विद्यापीठाचा दर्जा आहे.
संदर्भ
वर्ग:बोल्डर, कॉलोराडो वर्ग:अमेरिकेमधील विद्यापीठे वर्ग:इ.स. १८७६ मधील निर्मिती * वर्ग:कॉलोराडो
य.गि. महाजन
यशवंत गिरधर महाजन (मे १२, इ.स. १९४१ - हयात) हे मराठी-भारतीय राजकारणी आहेत. पुणे विद्यापीठातून बी.एड. केलेले महाजन हे व्यवसायाने शिक्षक आहेत. हे भारतीय जनता पक्षाकडून जळगांव लोकसभा मतदारसंघातून १९९९ सालच्या तेराव्या व २००४ सालच्या चौदाव्या लोकसभेवर निवडून गेले होते. . नॉयडामधल्या कोब्रापोस्ट नामक प्रसारमाध्यम कंपनीने एका छुप्या कारवाईदरम्यान ते ३५,००० रुपयांची लाच घेत असताना त्यांची ध्वनि-चित्रफीत काढली. ही फीत आज तक या हिंदी दूरचित्रवाहिनीने ऑपरेशन दुर्योधन या कार्यक्रमात दाखवली. हे पैसे त्यांनी लोकसभेत विशिष्ट प्रश्न विचारण्यासाठी घेतल्याचा आरोप होता.
संदर्भ
वर्ग:इ.स. १९४१ मधील जन्म वर्ग:जळगांवचे खासदार वर्ग:भारतीय जनता पक्षातील राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:१४ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
दर्यापूर विधानसभा मतदारसंघ
दर्यापूर विधानसभा मतदारसंघ - ४० हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभे च्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, दर्यापूर मतदारसंघात अमरावती जिल्ह्यातील दर्यापूर आणि अंजनगांव सूर्जी ही दोन तालुके आणि अचलपूर तालुक्यातील रासेगांव हे महसूल मंडळ यांचा समावेश होतो. दर्यापूर हा विधानसभा मतदारसंघ अमरावती लोकसभा मतदारसंघात मोडतो आणि हा मतदारसंघ अनुसूचित जाती - SC च्या उमेदवारांसाठी राखीव आहे.
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे बळवंत बसवंत वानखडे हे दर्यापूर विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:अमरावती जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:अमरावती लोकसभा मतदारसंघ
एकता यात्रा
संदर्भ
वर्ग:हिंदुत्व वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख
नर्मदा जयंती
नर्मदा जयंती ही हिंदू पंचांगाप्रमाणे माघ महिन्यातल्या शुक्ल सप्तमीला असते.
नदीविषयी आख्यायिका
एकदा पृथ्वीवर दुष्काळ पडला आणि सर्व देव आणि माणसे त्रासून गेली. माणसांनी देवाना त्यांना या दुष्काळापासून वाचविण्याची विनंती केली.ब्रह्मदेव आणि विष्णू असे करण्यास असमर्थ ठरल्याने नंतर सर्वांनी भगवान शंकराला साकडे घातले. त्यानंतर शंकराच्या कपाळावर असलेले घामाचा थेंब हा जमिनीवर पडला आणि त्यातून एका नदीची निर्मिती झाली. ती एका सुंदर स्त्रीच्या रूपाने प्रकट झाल्याने तिच्यावर मोहित होवून तिच्यामागे देव धावू लागले परंतु शंकराने तिला 'नर्मदा' असे नाव दिले. भारतीय संस्कृती आणि धर्मात नर्मदा नदीला विशेष मान्यता आहे.
नदीचे माहात्म्य
नर्मदा नदी ही शंकराच्या घामाच्या थेंबापासूनन उत्पन्न झाली आहे आणि देवांच्या हातून घडलेली पापे धुऊन काढण्यासाठी या नदीचे महत्त्व पौराणिक साहित्यात वर्णन केलेले आढळते.नर्मदा नदीच्या केवळ दर्शनानेच आपल्या हातून घडलेली सर्व पापे धुऊन जातात. या श्रद्धेमुळे अनेक भाविक नर्मदा नदीत स्नान करतात. मार्कंडेय ऋषी,अगस्त्य ऋषी यांच्यासारख्या तपस्वी व्यक्तींनी नर्मदेच्या किनारी साधना आणि तपाचरण केले आहे असे मानले जाते.
महाराष्ट्र
महाराष्ट्रातही ’नर्मदाप्रेम” संस्थेसारख्या काही संस्था हा दिवस व्याख्यानांनी साजरा करतात. याच दिवशी रथ सप्तमी असते.
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील सण आणि उत्सव वर्ग:हिंदू पंचांग वर्ग:हिंदू व्रतवैकल्ये वर्ग:नर्मदा नदी
गॉर्डियन गाठ
गॉर्डियन गाठ ही अलेक्झांडर द ग्रेटशी निगडीत एक प्राचीन आख्यायिका आहे. या आख्यायिकेनुसार ही गाठ सोडवणारा मनुष्य आशियाचा राजा बनेल असे भाकित वर्तवले गेले होते.
आधुनिक काळात गॉर्डियन गाठ हा शब्दप्रयोग नेहमीच्या मार्गाने सोडविणे अशक्यप्राय वाटणारा परंतु वेगळ्याच तऱ्हेने विचार केला असता अगदी सोपा असलेला प्रश्न यास उद्देशून वापरला जातो.
वर्ग:इतिहास
विक्रम शंकर पंडित
विक्रम शंकर पंडित (१४ जानेवारी, इ.स. १९५७; नागपूर, महाराष्ट्र - हयात) हे मराठा वंशाचे अमेरिकन उच्चपदस्थ अधिकारी आहेत. बँकिंग क्षेत्रातील सिटीग्रुप या अग्रणी कंपनीसमूहाचे हे डिसेंबर, इ.स. २००७पासून प्रमुख कार्यकारी अधिकारी (सीईओ) आहेत.
जीवन
यांनी कोलंबिया विद्यापीठातून विद्युत अभियांत्रिकी शाखेत बी.एस. व एम.एस. असे अभ्यासक्रम पुरे केले. त्यानंतर यांनी कोलंबिया बिझनेस स्कूल येथून वित्त विषयात एम.बी.ए. व पीएच.डी. केले.
गौरव व पुरस्कार
इ.स. २००८ साली भारतीय केंद्रशासनाने त्यांना पद्मभूषण पुरस्कार देऊन गौरवले.
बाह्य दुवे
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:मराठी व्यक्ती वर्ग:सिटीग्रुप वर्ग:इ.स. १९५७ मधील जन्म
भारतीय तंत्रज्ञान संस्था मुंबई
(इंग्रजी: Indian Institute of Technology, Mumbai) ही मुंबई, महाराष्ट्र येथे असलेली भारतातील एक नामांकित तंत्रशिक्षणसंस्था आहे.
इतिहास
पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी मार्च १० इ.स. १९५९ रोजी पवईमध्ये या संस्थेचा पाया घातला. भारतीय तंत्रज्ञान संस्था मुंबई ही भारतातील पहिली तंत्रज्ञान संस्था आहे जी विदेशाच्या मदतीने उभारण्यात आली. युनेस्को कडून रशियन रूबेल्सच्या स्वरूपात निधी मिळवण्यात आला होता. १९६१ मध्ये ह्या संस्थेस "राष्टीय महत्त्वाची संस्था" असा दर्जा देण्यात आला. तेंव्हा पासून भारतीय तंत्रज्ञान संस्था मुंबई ही उत्तरोत्तर वाढून जगातील एक नामांकित तंत्रज्ञान संस्था म्हणून नावारूपास आली आहे.
हि संस्था तंत्रज्ञान शिक्षण आणि संशोधन ह्या बाबतीत जगामध्ये पथदर्शी म्हणून ओळखली जाते. येथून उत्तीर्ण होऊन बाहेर पडणाऱ्या अत्यंत प्रतिभाशाली पदवी व पदव्युत्तर विद्यार्थ्यांमुळे ह्या संस्थेकडे देशातील उत्तम विध्यार्थी आकर्षित होतात. संस्थेतील संशोधन व क्रमिक अभ्यासक्रम हा दर्जेदार प्राध्यापकांकडून केला जातो. ह्या पैकी बरेच प्राध्यापक हे जागतिक स्तरावर नावाजलेले आहेत.
परिसर
संस्थेची मुख्य इमारत, मुंबईच्या पवई ह्या उपनगरात संस्था वसली आहे. मुंबईच्या मध्यभागही असूनही निसर्गाच्या अगदी जवळ असल्यामुळे येथे राहणाऱ्यांना शहरी जीवन व निसर्गरम्य जीवन अनुभवता येते. हा परिसर पूर्णतः रहिवासी असल्यामुळे, सर्व विद्यार्थी हे एकूण १५ वसतिगृहांमध्ये राहतात, ज्यामध्ये जेवणाची उत्तम सोय उपलब्ध आहे. परिसरात खेळाच्या व इतर क्रियांसाठी उत्तम मैदाने व सुविधा उपलब्ध आहेत.
विभाग
भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, मुंबई येथे १२ विभाग आहेत.ते खालीलप्रमाणे. संस्थाना मध्ये निम्नलिखित शैक्षणिक विभाग ही आहेत.
केंद्रे
भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, मुंबई येथे ११ अन्तरा विषयक केंद्रे आहेत
विद्यालय
३ विद्यालये आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:मुंबईमधील शैक्षणिक संस्था मुंबई वर्ग:महाराष्ट्रामधील अभियांत्रिकी महाविद्यालये
कायरी
कायरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील जव्हार तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
जव्हार बस स्थानकापासून विक्रमगड मार्गाने गेल्यावर पुढे सिल्वासा मार्गाने जाऊन आल्याचीमेटरस्ता, जामसररस्ता, वाडोळी रस्त्याने हे गाव लागते. जव्हार बस स्थानकापासून हे गाव २८ किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे मध्यम आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात २६७ कुटुंबे राहतात. एकूण १२८३ लोकसंख्येपैकी ६३७ पुरुष तर ६४६ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ४३.३० टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ५४.६५ आहे तर स्त्री साक्षरता ३२.३८ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या २५३ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १९.७२ टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. छोट्या प्रमाणावर शेती व शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर म्हणून ते काम करतात.अगदी लहान प्रमाणात कुक्कुटपालन,बकरीपालन सुद्धा ते करतात. येथे भरपूर प्रमाणात रानभाज्या मिळतात. खरशिंग,करडू,बाफली,पेंढर, बांबूशिंद,कवळ, खुरासनीचा पाला, लोत, शेवळी, उडदाचा पाला, काकड, रानचिकू, आभईची शेंग, अळबी, आंबट बिबली, माड, चावा वेल,टेरा, कर्टुलं,लोथी, सतरा, हळंदा, शेवळे,कोरड, टाकळा, शेवगा, तेरे, कुडाची फुलं, घोळ, कोळू, रताळ्याचे कोंब, टेंभरण, मोहदोडे,नारळी, मोखा, चायवळ, वांगोटी, भोपा, बोंडारा, रानकेळी, भारंगा ह्या काही रानभाज्या आहेत. ह्या भाज्या मुख्यतः पावसाळ्यात होतात.ह्या भाज्या पोटाचे विकार, खोकला आणि इतर तत्सम आजारावर गुणकारी असतात. आदिवासी समाज बांधवांना त्याची चांगली समज असते. तारपा नृत्य आणि वारली रंगकला हे आदिवासी समाजाचे अविभाज्य भाग आहेत.
जवळपासची गावे
बोपदारी, वावर, बेहडगाव, दाहुळ, दाभेरी, दाभलोण, किरमिरे, बारावडपाडा, ओझर, मेढा, तलासरी ही जवळपासची गावे आहेत.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
४. http://tourism.gov.in/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:जव्हार तालुक्यातील गावे
जॉश हेझलवूड
जॉश रेजिनाल्ड हेझलवूड (जानेवारी ८, इ.स. १९९१:टॅमवर्थ, न्यू साउथ वेल्स, ऑस्ट्रेलिया - ) हा 🇦🇺 australiaकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:२००८ १९ वर्षांखालील क्रिकेट विश्वचषक खेळाडू वर्ग:इ.स. १९९१ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
चेंडकापूर
चेंडकापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील वणी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:वणी तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
आयफोन (मूळ)
मूळ आयफोन (किंवा आयफोन २जी) हा अ‍ॅपलचा सर्वात पहिला आयफोन होता. त्याचा उत्तराधिकारी आयफोन ३जी हा आहे.
माहिती
हा भ्रमणध्वनी १५३ ग्रॅम वजनाचा आहे. तो प्रथम जून २००७ मध्ये बाजारात उपलब्ध झाला.
वर्ग:आयफोन
फुकुशिमा प्रांत
फुकुशिमा (青森県) हा जपान देशाचा एक प्रांत आहे. हा प्रांत होन्शू बेटाच्या उत्तर भागात तोहोकू प्रदेशामध्ये वसला आहे. फुकुशिमा ह्याच नावाचे शहर ह्या प्रांताचे मुख्यालय व सर्वात मोठे शहर आहे.
मार्च २०११ मध्ये आलेल्या प्रलयंकारी भूकंप व त्सुनामीमुळे फुकुशिमा प्रांताचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाले आहे. येथील अणुऊर्जा प्रकल्पामधून अणुगळती सुरू झाल्यामुळे सुमारे ४५,००० लोकांना स्थानांतरित करण्यात आले आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:जपानचे प्रांत
अरुणा जयंती
अरुणा जयंती ह्या जानेवारी २०११ पासुन Capgemini india(कॅपजेमिनी भारत) च्या मुख्य कार्यकारी अधिकारी आहेत.‘भारतातल्या सर्वाधिक सामर्थ्यशाली उद्योजिकांपैकी एक, ही अरुणा जयंती यांची ओळख गेले दीड दशक कायम राहिली आहे. कॅपजेमिनी उद्योगसमूहाच्या एक्झिक्युटिव्ह कमिटीच्या त्या सदस्य आहेत,कॅपजेमिनी इंडियाच्या मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) आहेत आणि स्वीडन कंट्री बोर्ड, कॅपजेमिनी स्वीडनच्या त्या अध्यक्ष आहेत. नॅसकॉम (NASSCOM)  एक्झिक्युटिव्ह काउन्सिलच्या त्या निवडून आलेल्या सदस्य आहेत आणि नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी, कालिकतच्या नियामक मंडळावर त्या काम करतात. २०१३ मधल्या इंडिया टूडे विमेन समिटमध्ये 'इंडिया टुडे वूमन इन द कॉपेरिट वर्ल्ड' म्हणून त्यांना गौरवलं गेलं होतं.
व्यक्तिगत माहिती
अरुणा जयंती यांचा जन्म दक्षिण भारतीय मध्यमवर्गीय कुटुंबातला. पारंपरिक मूल्यांवर भर देणार हे कुटुंब असलं तरी घरात मुलगा-मुलगी असा भेद नव्हता. आपले निर्णय आपल्या आवडीने घेण्याचे स्वातंत्र्य त्यांच्या घरानं मुलींना दिलं होतं. अरुणा यांनी गणित आणि संख्याशास्त्र हे विषय पदवीसाठी निवडले. त्यानंतर मुंबईमध्ये नरसी मोजी इन्स्टिट्यूट ऑफ मॅनेजमेंट स्टडीजमध्ये त्यांनी मास्टर्स इन मॅनेजमेंट (फायनान्स) पूर्ण केलं. हे शिक्षण पूर्ण करतानाच त्यांना टाटा कन्सलटन्सी सव्र्हिसेस (TCS)मध्ये नोकरी मिळाली, करिअरच्या अगदी प्रारंभीच्याच या नोकरीनं त्यांना मुंबई, युके आणि स्वित्झर्लंडमध्ये काम करण्याची संधी दिली. काही वर्षांनंतर त्या ॲपटेकमध्ये रुजू झाल्या आणि २००३ मध्ये त्यांनी कॅपजेमिनीत प्रवेश केला, अरुणा जयंती विवाहित आहेत; मुंबईमध्ये त्या पती आणि मुलीसह राहतात.
संदर्भ
वर्ग:भारतीय उद्योगिनी वर्ग:इ.स. १९६४ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
फ्रिजिया
फर्जिया सध्याच्या तुर्कस्तानातील एक प्राचीन राज्य होते.
हे राज्य त्याकाळी ॲनातोलिया नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या प्रदेशात सकाऱ्या नदीच्या आसपासच्या प्रदेशात होते.
वर्ग:तुर्कस्तानचा इतिहास
गोविंदराव देसाई
वर्ग:हिंदुस्तानी गायक वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
टुंड्रा प्रदेश
टुंड्रा प्रदेश (सामी शब्द - टुंडार (tūndâr) वरून) भौगोलिकदृष्ट्या असा प्रदेश जिथे वनस्पतींची वाढ कमी तापमान आणि मर्यादित वाढीच्या काळामुळे प्रभावित होते.
वर्ग:भूगोल
भद्रा
भद्रा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील लोहा तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:लोहा तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
आभेटी
आभेटी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
विश्वनाथन आनंद
विश्वनाथन आनंद (तामिळ: விசுவநாதன் ஆனந்த்) हे भारतीय बुद्धिबळ ग्रँडमास्टर आहेत. १९८८ मध्ये ते भारताचे पहिले ग्रँडमास्टर बनले. ते २८०० च्या एलो रेटिंगला मागे टाकणाऱ्या मोजक्याच खेळाडूंपैकी एक आहेत. हा पराक्रम त्यांनी २००६ मध्ये केला होता.
आनंद यांनी पाच वेळा जागतिक बुद्धिबळ स्पर्धा जिंकली आहे. त्याने 2000 FIDE वर्ल्ड चेस चॅम्पियनशिप जिंकण्यासाठी सहा गेमच्या सामन्यात अलेक्सी शिरोव्हचा पराभव केला आणि 2002 पर्यंत हे विजेतेपद राखले. ते 2007 मध्ये निर्विवाद विश्वविजेता बनले आणि 2008 मध्ये व्लादिमीर क्रॅमनिक, 2010 मध्ये वेसेलिन टोपालोव आणि 2012 मध्ये बोरिस गेलफँड यांना हरवून विजेतेपद राखले. 2013 मध्ये, त्यांनी आव्हानवीर मॅग्नस कार्लसनकडून विजेतेपद गमावले, आणि 2014 उमेदवार स्पर्धा जिंकल्यानंतर 2014 मध्ये त्याने कार्लसनकडून पुन्हा सामना गमावला.
लहानपणी खेळण्याच्या वेगवान गतीसाठी ओळखल्या जाणाऱ्या, आनंद यांनी 1980च्या सुरुवातीच्या कारकिर्दीत "लाइटनिंग किड" हे नाव कमावले. तेव्हापासून ते एक सार्वत्रिक खेळाडू म्हणून विकसित झाले आहेण आणि अनेकजण त्यांना त्यांच्या पिढीतील सर्वात मोठा वेगवान बुद्धिबळपटू मानतात. त्याने 2003 आणि 2017 मध्ये FIDE वर्ल्ड रॅपिड चेस चॅम्पियनशिप, 2000 मध्ये वर्ल्ड ब्लिट्झ कप, आणि इतर अनेक उच्च-स्तरीय जलद आणि ब्लिट्झ स्पर्धा जिंकल्या.
आनंद हे 1991-92 मध्ये राजीव गांधी खेलरत्न पुरस्काराचे पहिले प्राप्तकर्ता होते. हा भारतातील सर्वोच्च क्रीडा सन्मान आहे. 2007 मध्ये, त्यांना भारताचा दुसरा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार, पद्मविभूषण प्रदान करण्यात आला, ज्यामुळे तो पुरस्कार प्राप्त करणारे ते पहिले खेळाडू बनले.
२०००
आनंदने २००० मध्ये फिडेचे जगज्जेतेपद नॉक-आऊट स्पर्धेमध्ये जिंकले. अंतिम सामन्यात त्याने स्पेनच्या अलेक्सी शिरोवला ३.५ - ०.५ अशी मात दिली.व तो विजय झाला
२००८
२००८ मधे आनंदने रशियाच्या व्लादिमिर क्रॅमनिकला ६.५ - ४.५ असे हरवून जगज्जेतेपद आपल्यापाशीच ठेवले. क्रॅमनिक व आनंद हे आजपर्यंत ६४ सामने खेळले आहेत.
२०१०
२०१० मध्ये आनंदने बुल्गेरियाच्या टोपोलोवला बल्गेरियामध्ये ६.५ - ५.५ असे हरवून पुन्हा एकदा जगज्जेतेपद आपल्यापाशीच ठेवले.
२०१२
२०१२ मध्ये आनंदने बोरिस गेल्फँड याला हरवून आपले जगज्जेतेपद कायम राखले.
बाह्य दुवे
आनंद, विश्वनाथन आनंद, विश्वनाथन आनंद, विश्वनाथन आनंद, विश्वनाथन आनंद, विश्वनाथन वर्ग:भारतीय ग्रँडमास्टर
बाळकृष्ण भगवंत बोरकर
'''बा.भ. बोरकर''' (टोपणनाव : बाकीबाब बोरकर) (जन्म : बोरी-गोवा, ३० नोव्हेंबर १९१०; - ८ जुलै १९८४) हे मराठी आणि कोंकणी भाषांत कविता करणारे पद्मश्री पुरस्कारविजेते कवी होते. ते मराठी साहित्यप्रेमीही होते. बा.भ,बोरकर हे गोमंतकाचे भूषण होते.
जीवनकाल
बोरकर मॅट्रिक झाल्यावर काॅलेजात गेले, पण अभ्यास न झेपल्याने त्यांनी कॉलेजला रामराम ठोकला. पुढे गोव्यात वास्कोला इंग्रजी शाळेत शिक्षक म्हणून ते रुजू झाले. इ.स. १९३० साली कु. रुक्मिणीबाई सरदेसाई यांच्याशी त्यांचा विवाह झाला. वयाच्या विसाव्या वर्षी त्यांनी गोव्यातील सरकारी शाळेत शिक्षकीपेशा पत्करला व चौदा वर्षे याच क्षेत्रात काढली. इ.स. १९३३ साली मडगाव येथील मराठी साहित्य संमेलनात 'प्रतिभा' या त्यांच्या पहिल्या कवितासंग्रहाचे प्रकाशन झाले. इ.स. १९३४ साली त्यांना बडोद्यातील वाङ्‌मय परिषदेच्या अधिवेशनात 'तेथे कर माझे जुळती' या काव्यगायनाने कवी म्हणून त्यांना ख्याती प्राप्त झाली. इ.स. १९४६ साली त्यांनी गोव्याच्या मुक्तिसंग्रामात उडी घेतली. पण राजकारणात ते फार काळ रमू शकले नाहीत. इ.स. १९५५ ते इ.स. १९७० या काळात त्यांनी पुणे आणि गोवा आकाशवाणी केंद्रांवर वाङ्‌मयविभागाचे संचालक म्हणून काम केले, आणि तेथूनच वयाच्या साठाव्या वर्षी ते निवृत्त झाले.
बोरकरांच्या कवितेत विविध रूपे आढळतात. निसर्ग आणि प्रेम हे त्यांच्या कवितेचे केंद्रवर्ती विषय आहेत. निसर्ग आणि प्रेम हे त्यांच्या कवितेचे केंद्रवती विषय आहेत. निसर्ग प्रतिमांनी त्यांची कविता संपन्न आहे. 'फुलत्या लाख कळ्या', 'सरीवर सरी आल्या गं' या त्यांच्या प्रेमकविता आजही रसिकांच्या ओठांवर आहेत.
काव्यलेखनाबरोबर बोरकरांनी ललित लेख, कादंबरी, कथा, चरित्रात्मक प्रबंध यावरही लेखन केले. स्टीफन झ्वाईगच्या कादंबऱ्याचे तसेच महात्मा गांधीजींच्या काही पुस्तकांचे त्यांनी अनुवाद केले आहेत. त्यांच्या सासाय या संग्रहाला साहित्य अकादमीचे पारितोषिक मिळाले.
मराठी साहित्य विश्वात आनंदयात्री कवी अशी बोरकरांची ओळख होती. बोरकरांच्या कवितेत विविध रूपे आढळतात. निसर्ग आणि प्रेम हे त्यांच्या कवितेचे केंद्रवर्ती विषय आहेत. निसर्ग प्रतिमांनी त्यांची कविता संपन्न आहे.
८ जुलै इ.स. १९८४ रोजी पुणे येथे ते मरण पावले.
प्रकाशित साहित्य
बोरकरांच्या निवडक कविता संकलित वा संपादित पद्धतीने खालील पुस्तकांतून प्रकाशित झाल्या आहेत. बोरकरांच्या साहित्यावर उपलब्ध असलेले समीक्षणात्मक ग्रंथ
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी कवी वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इ.स. १९१० मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९८४ मधील मृत्यू वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
डग्लस मॅकआर्थर
डग्लस मॅकआर्थर (जानेवारी २६, इ.स. १८८०:लिटल रॉक, आर्कान्सा, अमेरिका - एप्रिल ५, इ.स. १९६४:वॉशिंग्टन, डी.सी., अमेरिका) हा अमेरिकेचा सेनापती होता. दुसऱ्या महायुद्धात प्रशांत महासागरातील रणांगणात हा दोस्त राष्ट्रांचे सरसेनापती होता. फिलिपाईन्सच्या सैन्याने त्याला फील्ड मार्शल हे पद दिले होते.
मॅकआर्थर, डग्लस मॅकआर्थर, डग्लस मॅकआर्थर, डग्लस
हवाई सुरक्षा यंत्रणा
शत्रूच्या हवाई मार्गाने केलेल्या कोणत्याही प्रकारच्या हल्ल्यापासून बचाव करणाऱ्या कोणत्याही प्रकारच्या यंत्रणेस अथवा व्यवस्थेस हवाई सुरक्षा यंत्रणा (एर डिफेन्स सिस्टम) म्हणतात.
या यंत्रणेचे कार्य, शत्रू हल्ल्यादरम्यान त्यांची बॉम्बफेकी विमाने, (रडारपासून) छुपी लढाऊ विमाने, सर्व प्रकारची क्षेपणास्त्रे आदींना शोधणे,त्याचा मागोवा घेणे व पर्यायांचा वापर करून त्यांना लक्षावर पोचण्याआधी नष्ट करणे अशा प्रकारचे असते.अत्याधुनिक लढाईत या यंत्रणेचे स्थान बरेच महत्त्वाचे असते.
जॉर्ज एच.डब्ल्यू. बुश
जॉर्ज हर्बर्ट वॉकर बुश (इंग्लिश: George Herbert Walker Bush) (१२ जून, इ.स. १९२४ - हयात) हा अमेरिकेचा ४१वा राष्ट्राध्यक्ष होता. याने २० जानेवारी, इ.स. १९८९ ते २० जानेवारी, इ.स. १९९३ या कालखंडात राष्ट्राध्यक्षपदाची सूत्रे सांभाळली. अध्यक्षीय कारकिर्दीअगोदर हा रॉनल्ड रेगन याच्या अध्यक्षीय राजवटीत इ.स. १९८१ ते इ.स. १९८९ या कालखंडात अमेरिकेचा ४३वा उपराष्ट्राध्यक्ष होता. तत्पूर्वी हा अमेरिकी प्रतिनिधिगृहात इ.स. १९६७ ते इ.स. १९७१ या काळात टेक्सासाचा प्रतिनिधी होता. इ.स. १९७६ ते इ.स. १९७७ या काळात याने सेंट्रल इंटेलिजन्स एजन्सी, अर्थात सीआयए या गुप्तचरसंस्थेच्या संचालकपदाचीही धुरा वाहिली.
अमेरिकेची सेनेटसदस्य प्रेस्कॉट बुश व त्याची पत्नी डॉरथी वॉकर बुश या जोडप्याच्या पोटी मॅसेच्युसेट्स संस्थानातील मिल्टन गावी जॉर्ज याचा जन्म झाला. इ.स. १९४१मधल्या पर्ल हार्बरावरील हल्ल्यानंतर जॉर्ज बुश महाविद्यालयीन शिक्षण सोडून वयाच्या १८व्या वर्षी अमेरिकी नौदलात वैमानिक म्हणून दाखल झाला. दुसऱ्या महायुद्धात युद्धाच्या समाप्तीपर्यंत तो आघाडीवर लढला. युद्धानंतर त्याने येल विद्यापीठात प्रवेश मिळवून इ.स. १९४८ साली पदवी अभ्यासक्रम पुरा केला. यानंतर तो आपल्या कुटुंबासह टेक्सास संस्थानात हलला. तेथे त्याने खनिज तेल उद्योगात शिरून धंद्यात जम बसवला. स्वतःचा तेलउद्योग स्थापल्यानंतर तो राजकारणातही सहभाग घेऊ लागला. अमेरिकी प्रतिनिधिगृहात त्याने टेक्सास संस्थानाचे प्रतिनिधित्व केले.
अध्यक्षीय कारकिर्दीत जॉर्ज एच.डब्ल्यू. बुश याला आंतरराष्ट्रीय राजकारणास कलाटणी देणाऱ्या अनेक घडामोडी व प्रसंग हाताळावे लागले : इ.स. १९८९ साली बर्लिन भिंत पाडली गेली, दोनच वर्षांमध्ये सोव्हिएत संघ विसर्जिण्यात आला, इ.स. १९९०-९१ सालांमध्ये आखाती युद्धात झाले. देशांतर्गत आघाडीवर बुश प्रशासनाला संसदेने अगोदर संमत केलेले करवाढीची विधेयके मंजूर करावी लागली. आर्थिक प्रश्नांमुळे इ.स. १९९२ सालतल्या अध्यक्षीय निवडणुकींत त्याला डेमोक्रॅट उमेदवार बिल क्लिंटन याच्याविरुद्ध हार पत्करावी लागली.
अमेरिकेचा ४३वा राष्ट्राध्यक्ष जॉर्ज डब्ल्यू. बुश व फ्लोरिडा संस्थानाचा ४३वा गव्हर्नर जेब बुश हे त्याचे पुत्र आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष वर्ग:रिपब्लिकन पक्ष (अमेरिका) मधील राजकारणी वर्ग:अमेरिकेच्या प्रतिनिधीगृहाचे सदस्य वर्ग:अमेरिकेचे उपराष्ट्राध्यक्ष वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख वर्ग:प्रेसिडेन्शियल मेडल ऑफ फ्रीडम विजेते वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:सीआयएचे निदेशक
कांशीराम
कांशीराम (पंजाबी: ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ ; रोमन लिपी: Kanshi Ram) (१५ मार्च, इ.स. १९३४ - ९ ऑक्टोबर, इ.स. २००६) हे भारतीय राजकारणी होते. यांनी बहुजन समाज पक्ष हा पक्ष स्थापला. यांच्या नेतृत्वाखाली बहुजन समाज पक्षाने इ.स. १९९५ साली उत्तर प्रदेश राज्यातील निवडणुका जिंकल्या व मायावतींच्या नेतृत्वाखाली नवे शासन स्थापले.
जीवन
पंजाब विद्यापीठाशी संलग्न असलेल्या रोपड येथील शासकीय महाविद्यालयात ते बी.एस्सी. झाले.
पुढे ते पुण्यात उच्च ऊर्जा पदार्थ संशोधन प्रयोगशाळेत - जी तेव्हाच्या संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्थेचाच घटक होती - तेथे रुजू झाले. त्या कालखंडात इ.स. १९६५ साली बाबासाहेब आंबेडकरांच्या जन्मदिनाची सार्वजनिक सुट्टी रद्द होऊ नये, म्हणून भारतीय शासनाच्या सेवेतल्या मागासवर्गीय कर्मचाऱ्यांनी चालवलेल्या आंदोलनात त्यांनी सहभाग घेतला. कांशीराम यांच्या जीवनातील चळवळीच्या टप्प्यास येथून सुरुवात झाली.
राजकीय कारकीर्द
इ.स. १९७८ साली कांशीराम यांनी बामसेफ ("बॅकवर्ड ॲन्ड मायनॉरिटी कम्युनिटीज एंप्लॉयीज फेडरेशन") या संघाची स्थापना केली. हा संघ बिगरराजकीय, बिगरधार्मिक स्वरूपाचा होता. इ.स. १९८१ सालापासून त्यांनी दलितांना एकीकरण साधण्याच्या हेतूने प्रयत्न आरंभले. यातून इ.स. १९८४ साली त्यांनी बहुजन समाज पक्ष स्थापला. बहुजन समाज पक्षास उत्तर प्रदेशात बऱ्यापैकी यश कमवता आले.
कांशीराम इ.स. १९९१ साली १०व्या लोकसभेत होशियारपूर मतदारसंघाचे प्रतिनिधी म्हणून निवडून गेले. इ.स. १९९६ साली ११व्या लोकसभा निवडणुकांत ते पुन्हा निवडणूक जिंकली.
मायावतीने आपल्या मुख्यमंत्रिपदाच्या कारकिर्दीत, कासगंज नावाच्या शहराचे नाव बदलून कांशीराम नगर असे केले होते, ते त्यांच्यानंतर आलेल्या अखिलेश यादव या मुख्यमंत्र्याने बदलून परत कासगंज केले.
निधन
९ ऑक्टोबर, इ.स. २००६ रोजी नवी दिल्ली येथे हृदयविकाराचा झटक्याने त्यांचे निधन झाले.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:बहुजन समाज पक्षातील राजकारणी वर्ग:दलित राजकारणी वर्ग:दलित नेते वर्ग:इ.स. १९३४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००६ मधील मृत्यू वर्ग:आंबेडकरवादी
कौन बनेगा करोडपती
कौन बनेगा करोडपती हा भारतीय दूरचित्रवाणीवरचा एक प्रसिद्ध हिंदी रियालिटी गेम शो आहे. प्रश्नमंजूषेचे स्वरूप असलेल्या या कार्यक्रमात विजेत्यास सात कोटी रुपयांपर्यंतचे बक्षिसे दिली जातात. UK (युनायटेड किंग्डम)च्या प्रसिद्ध "Who Wants To Be Millionaire" मालिकेवरून प्रेरणा घेऊन हा कार्यक्रम भारतात निर्माण करण्यात आला. कार्यक्रमाच्या पहिल्या दोन मालिकांमध्ये अमिताभ बच्चन यांनी सूत्रसंचालन केले, तर तिसऱ्या मालिकेसाठी शाहरुख खान याची निवड करण्यात आली होती.चवथी मालिका पुन्हा अमिताभ बच्चनने सूत्रसंचालित केली..
या कार्यक्रमाची सुरुवात २००० साली झाली. अमिताभ बच्चन यांनी आपल्या कौशल्यावर या कार्यक्रमास नवीन उंचीवर नेले. त्या पहिल्या मालिकेत प्रथम अंकात अंतिम बक्षीस एक कोटी रुपये होते, तिसऱ्या मालिकेत ते ५ कोटी रुपये केले.
कार्यक्रम
दूरचित्रवाणीवर कार्यक्रम दाखवण्याआधी दोनतीन महिने अगोदर नावे नोंदवण्यास इच्छुक असणाऱ्या उमेदवारांना  विविध प्रश्न विचारण्यात येतात. त्यांची उत्तरे जाणून घेऊन थोड्याच स्पर्धकांची निवड करण्यात येते, व त्यांना मुख्य कार्यक्रमात बोलविले जाते. तिथे जमा झालेल्या दहा स्पर्धकांच्या संगणकांवर एक प्रश्न विचारला  जातो. "Fastest Finger First"(चपळ तो सफळ) या पद्धतीने सर्वात आधी उत्तर देणाऱ्या एकास मुख्य खेळासाठी निवडण्यात येते. एक मुख्य खेळाडूला 15 प्रश्न विचारले जातात, व सर्व १५ प्रश्नांची अचूक उत्तरे देणाऱ्यास करोड रुपयाचे बक्षिस देण्यात येते.
मदतीला ३ जीवन वाहिन्या उपलब्ध करून दिल्या जातात, ज्याच्या मदतीने प्राशणाच्या उत्तरासाथी बाहेरून मदत प्राप्त केली जाऊ शकते.
या कार्यक्रमाच्या स्वरूपाने, तसेच आकर्षक बक्षीस व अमिताभ बच्चन यांचे सूत्र संचालन यामुळे हा कार्यक्रम कमी वेळेत लोकप्रियतेच्या शिखरावर पोहोचला.
तिसऱ्या अंकासाठी शाहरुख खान यास पाचारण करण्यात आले होते, पण कार्यक्रमाची गरज व लोकांचा प्रतिसाद लक्ष्यात घेता अमिताभ बच्चन यांना पुढच्या आंकाचे सूत्र संचालन करण्यास बोलवले गेले.
ही मालिका प्रथम स्टार प्लस वर व नंतर सोनी चॅनेल वर प्रसारित होवू लागली.केबीसी 3 शाह रुख खानला केबीसी होस्ट म्हणून नियुक्त केले होते. 2014 पर्यंत तो परफॉर्म करतो गेल्या हंगामात केबीसी सर्वाधिक लोकप्रिय ठरला होता त्यानंतर 6.2 दशलक्ष ठसा आणि शहरी भाषेत हिंदी जीईसीचा दुसरा क्रमांक होता.
बाह्य दुवे
वर्ग:विस्तार विनंती
सुंठ
सुंठ म्हणजे सुकविलेले आले. आल्याला दुधामध्ये भिजवून उन्हामध्ये सुकवले की सुंठ तयार होते. सुंठ किंवा सुंठीची पूड हा एक गुणकारी औषधी पदार्थ आहे. खूप सर्दी झाली असल्यास, नाक चोंदले वा गळत असल्यास सहाणेवर सुंठ उगाळून त्याचा लेप किंचित कढत करून नाकावर व कपाळावर घातल्यास रुग्णास थोडा आराम वाटू शकतो. सुंठीची कढी ही अतिसाराच्या विकारावर गुणकारी ठरते.
आले वाळवल्याने सुंठ तयार होते. त्यामुळे आल्यामध्ये असलेले सर्व गुण सुंठेमध्ये असतात. सुंठेत ‘उदरवातहारक' गुण असल्याने जुलाबाच्या (विरेचन) औषधामध्ये ती मिसळतात. पचन संस्थेसाठी सुंठ उपयुक्त आहे. वृद्धावस्थेत पचननिक्रिया साधारणत: मंदावते, पोटात वायू निर्माण होतो, कफप्रकोप होतो, हृदयात धडधड होते, हात-पाय दुखतात. अशा स्थितीत सुंठेचे चूर्ण दुधातून घेणे फायदेशीर असते. कफ आणि वायूच्या सर्व विकारांत तसेच हृदयविकाराच्या रुग्णांसाठी सुंठ उपयोगी असते. सुंठेमध्ये अनेक उत्तम गुणधर्म असल्यानेच तिला ‘महौषधी' असे नाव देण्यात आलं आहे. ती पाचक, चवीला तिखट, हलकी, स्निग्ध आणि उष्ण असते. कफ, वायू आणि बद्धकोष्ठतेचा त्रास सुंठेमुळे दूर होतो.
सुंठ तशी सर्वांच्याच परिचयाची आहे. आमटीत-भाजीतही तिचा उपयोग केला जातो, मात्र गोड पदार्थ खास करून चण्याच्या डाळीपासून बनवल्या जाणाऱ्या गोड पदार्थाच्या पाककृती करताना जास्त उपयोग होतो. कोणताही पदार्थ बाधू नये, नीट पचावा, गॅसेसचा त्रास होऊ नये म्हणून गोड पदार्थात सुंठीची पूड घातली जाते. सुंठीचा वापर ‘पुरणपोळी' आणि ’आमरसात' केला जातो. कारण या दोन्ही पदार्थांमुळे गॅसेसचा त्रास होण्याची शक्यता अधिक असते. हा त्रास टाळण्यासाठी आमरसात आणि पुरणपोळीत सुंठ-तूप घालण्याचा प्रघात आहे. आता केवळ खाद्यपदार्थ शरीराला त्रासदायक होऊ नयेत, म्हणून सुंठीचा वापर केला जात नाही, तर पदार्थाचा दर्जा वाढावा, तो जास्त दिवस टिकावा म्हणूनही सुंठीचा उपयोग केला जातो.
रामबाण सुंठ
''' सुंठ : किती महत्त्वाची? '''
पाव चमचा सुंठ पावडर आणि छोटय़ा सुपारीएवढा गुळाचा खडा व ते एकत्र करायला लागेल एवढे घरचे तूप, अशी गोळी करून ती नाश्ता आणि दोन्ही जेवणापूर्वी चावून खाऊन वर कोमट पाणी प्याल्यास भूक न लागणे, अ‍ॅसिडिटी, अपचन, मळमळ, पोट दुखणे, पोट जड होणे, गॅस, पोटात मुरडून संडासला होणे अशा सर्व तक्रारींवर उपयोग होतो. सुंठ घेतल्यावर पित्त होते, हा गैरसमज आहे. सुंठ फक्त चवीला तिखट आहे. ती पचल्यावर तिचे कार्य हे मधुर (गोड) गुणाने होते आणि मधुर रस हा पित्तशामक आहे. सुंठ, बडीशेप व खसखस समभाग पावडर करून तुपावर भाजून या सर्वाच्या एकत्र मिश्रणाएवढी साखर घालून अर्धा ते एक सपाट चमचा, दोन्ही जेवणाअगोदर कोमट पाण्याबरोबर घेतात.. पोटात मुरडून, कळ येऊन, थोडे थोडे पांढरे बुळबुटीत शौचास होणे, थोडय़ाशा निमित्ताने वारंवार पोट बिघडणे, बऱ्याचदा शौचाला गेल्यावर संडासाऐवजी नुसती पांढरी आंव पडणे या सर्वावर या मिश्रणाचा खूप उपयोग होतो. वारंवार ताप येत असेल तर त्याला तांब्याभर पाण्यात एक चमचा सुंठ घालून ते चांगले उकळवून तेच पाणी पिण्यास देतात. गर्भवतीलाही ताप आल्यास कोमट दुधातून सुंठ देतात. एक वाटी खडीसाखरेच्या पाकात एक चमचा भर सुंठ पावडर घालून एक कढ काढून थंड झाल्यावर तो ‘सुंठ पाक’ थोडा थोडा वारंवार चाखाल्यास वारंवार येणारा खोकला किंवा खोकल्याची ढास लगेच थांबते. सुंठ, ज्येष्ठमध व सीतोपला चूर्णही मधातून चाटवल्यास बरम्य़ाच दिवसांचे खोकले बरे होतात. यावरूनच सुंठीवाचून खोकला गेला ही म्हण तयार झाली.
सुंठपाक
सुंठपाक बनवण्यासाठी उत्तम प्रतीच्या सुंठेचे चूर्ण, तूप, गाईचे दूध आणि साखर लागते. आधी सांगितलेले सर्व जिन्नस एकत्र करून त्याचा पाक तयार करतात. सुंठ, मिरे, पिंपळी, दालचिनी, वेलदोडा आणि तमालपत्र या सर्व वस्तू प्रत्येकी चार तोळे घेऊन त्यांचे चूर्ण करून, ते पाकात टाकतात. तयार झालेला पाक काचेच्या किंवा चिनी मातीच्या बरणीत भरतात. या पाकाला ‘सौभाग्य सुंठपाक' किंवा ‘सुंठी रसायन' असे म्हणतात. रसायनगुणाने युक्त असा हा पाक खाल्ल्याने आमवात नाहीसा होतो, शरीराची कांती सुधारते. धातू, बळ आणि आयुष्य वाढते.
मेळघाट विधानसभा मतदारसंघ
मेळघाट विधानसभा मतदारसंघ - ४१ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभेच्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, मेळघाट मतदारसंघात अमरावती जिल्ह्यातील धारणी आणि चिखलदरा ही दोन तालुके आणि अचलपूर तालुक्यातील परतवाडा, पथ्रोट ही महसूल मंडळे यांचा समावेश होतो. मेळघाट हा विधानसभा मतदारसंघ अमरावती लोकसभा मतदारसंघात मोडतो आणि हा मतदारसंघ अनुसूचित जमाती - ST च्या उमेदवारांसाठी राखीव आहे.
प्रहार जनशक्ती पक्ष पक्षाचे राजकुमार दयाराम पटेल हे मेळघाट विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:अमरावती जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:अमरावती लोकसभा मतदारसंघ
धोंडसे
धोंडसे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
आंध्र प्रदेश
आंध्रप्रदेश (तेलुगू- ఆంధ్ర ప్రదేశ్) हे भारतीय २८ राज्यांपैकी एक राज्य आहे. आंध्रप्रदेशाचे क्षेत्रफळ १६०.२०५ वर्ग कि.मी. असून क्षेत्रफळानुसार ते भारतात आठवे राज्य आहे. २०११ च्या जणगणनेुसार आंध्र प्रदेशाची लोकसंख्या ४९,३८६,७९९ एवढी आहे.