cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
रेणुका केसरमडू
शिक्षण आणि कारकीर्द
केसरमडू यांचा जन्म १९५७ साली केसररामडू या गावी झाला. कर्नाटकातील कला इतिहासात त्यांनी ललित कला (एमएफए) मध्ये मास्टर ऑफ आर्ट्स (एमएफए) घेतला आहे. बंगलोर,आनामलई युनिव्हर्सिटी - चेन्नई च्या इतिहास आणि बंगलोर विद्यापीठातून बॅचलर ऑफ सायन्स (बीएससी) मध्ये मास्टर ऑफ आर्ट्स (एमए). केन स्कूल ऑफ आर्ट - बेंगळुरू येथील सुप्रसिद्ध कलाकार आर. एम. हडपड यांच्या मार्गदर्शनाखाली त्यांनी १ वर्षाची पेंटिंगमध्ये शासकीय डिप्लोमा (जीडी) आणि केन स्कूल ऑफ आर्टचे गोल्ड मेडल मिळवले. बंगलोरमध्ये त्यांनी कर्नाटक ललित कला अकादमी (केएलए)चे एक उत्कृष्ट कलाभावी शिक्षक सदस्य म्हणून काम केले.
पुरस्कार आणि सन्मान
केसरमडू यांना भारतातील राष्ट्रीय कला स्पर्धांमध्ये अनेक पुरस्कार आणि त्यांच्या कलासाठी अनेक स्थानिक पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आले.
एकल प्रदर्शन
केसरमडू यांनी फिनलंड,रोमानिया आणि भारतातील अनेक कला शोमध्ये सोलो प्रदर्शन केले आहे. फिनलंडमध्ये हॉलिंकीच्या होमेन्लिना आणि केसा इंटरनॅशनल कल्चरल सेंटरमधील होविंकार्टोनोमध्ये हॉलिडेनारो, हौहो, टेएडेगल्लियारिया रिपॉस्टस सारख्या गॅलरी, रोमानियाच्या बॅका येथील गॅलरिआ फ्रन्झेटी सोबतच चित्रकला प्रदर्शित केले आहे. भारतामध्ये, त्यांच्या सोलो प्रदर्शनांवरील प्रदर्शनांमध्ये गोवातील ललित कला अकादमी, मुंबईतील बजाज आर्ट गॅलरी, चेन्नईतील ललित कला अकादमी, तुकाराममधील कल्प कोंच कला आर्ट गॅलरी आणि मैसूरच्या व्हिज्युअल आर्ट्सच्या चामराजेन्द्र अकॅडेमी यांचा समावेश आहे.
सामूहिक प्रदर्शन
केसरमडू यांनी युरोप, भारत आणि इतर देशांमध्ये अनेक गट प्रदर्शनांमध्ये भाग घेतला आहे.
वैयक्तिक जीवन
केसरमडू भारतातील तुमकुरु येथे राहतात, तर त्यांची कामे बेंगळुरूमधील आर्ट गॅलरीद्वारे कार्यान्वित होत आहेत. तिचे पती बी. एस. मल्लिकार्जुना भारतीय भाषेत कन्नड भाषेतील संगीतकार व थिएटर अभिनेता आहेत.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:भारतीय चित्रकार वर्ग:इ.स. १९५७ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वसंतराव नाईक शासकीय कला व समाजविज्ञान संस्था, नागपूर
बाह्य दुवे
वर्ग:नागपूर वर्ग:महाराष्ट्रातील शैक्षणिक संस्था
सिवनी नदी
ही महाराष्ट्रातील गडचिरोली जिल्ह्यातील  एक नदी आहे.
वर्ग: गडचिरोली जिल्ह्यातील नद्या
अमृता (निःसंदिग्धीकरण)
__DISAMBIG__
चांदोली-केर्ले
चांदोली हे महाराष्ट्रातील शाहुवाडी शहराजवळचे एक गाव आहे.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:कोल्हापूर जिल्ह्यातील गावे
राग पहाडी
राग पहाडी हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे.
पहाडी रागातील काही गीते
पहाडी वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
धडपड साहित्य संमेलन
सातारा जिल्ह्यातील वडूज या गावी, महाराष्ट्र राज्य धडपड युवा मंच, येरळा दौलत सामाजिक विकास संस्था, वडूज शहर पत्रकार विकास संस्था व अन्य सहयोगी संस्थांच्या वतीने तेथील बाजार पटांगणावरील श्री सिद्धिविनायक सभामंडपात, २३-२-२०१० रोजी ’धडपड साहित्य संमेलन’ या नावाचे मराठी साहित्य संमेलन झाले होते.
पहा : मराठी साहित्य संमेलने वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
एम.जे. गोपालन
गोपालन, एम.जे. वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने
अभिषेक वर्मा
अभिषेक वर्मा (जन्म १ ऑगस्ट १९८९) हा एक भारतीय नेमबाज आहे. २०१९ बीजिंगमध्ये त्याने पुरुषांच्या १० मीटर एर पिस्तूल स्पर्धेमध्ये सुवर्णपदक जिंकले. २०१८ मध्ये जकार्ता पालेमबंग येथे झालेल्या आशियाई क्रीडा स्पर्धेत त्याने पुरुषांच्या १० मीटर एर पिस्तूल स्पर्धेमध्ये कांस्यपदक जिंकले. वर्मा टोकियो ऑलिम्पिक २०२० मध्ये सहभागी झाला आहे. वर्मा सध्या १० मीटर एर पिस्तूल प्रकारात जगात पहिल्या क्रमांकावर आहे.
वर्ग:इ.स. १९८९ मधील जन्म वर्ग:भारतीय नेमबाज
गोवागड
गोवागड हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे.
भौगोलिक स्थान
हर्णे बंदर प्राचिन काळापासून प्रसिद्ध आहे. सुवर्णदुर्ग या जलदुर्गामुळे हर्णे बंदराला ऐतिहासिक महत्त्वही प्राप्त झालेले आहे. सुवर्णदुर्ग किल्ल्याच्या रक्षणासाठी हर्णेच्या सागरी किनाऱ्यावर तीन किल्ल्यांची उभारणी करण्यात आलेली आहे. ते तीन दुर्ग म्हणजे कनकदुर्ग, फत्तेदुर्ग आणि गोवागड.
कसे जाल?
हर्णे बंदर दापोली तालुक्यामधे असून तो रत्‍नागिरी जिल्ह्यामधे आहे. कोकणामधील महाड, मंडणगड आणि खेड कडून गाडीमार्गाने दापोलीला पोहोचता येते. दापोलीपासून सोळा कि.मी. अंतरावर हर्णे आहे. हर्णेच्या सागरातील सुवर्णदुर्ग किल्ल्याबरोबर किनाऱ्यावरील या तिन्ही किल्ल्यांनाही भेट देता येते.
पाहण्यासारखे
फत्तेदुर्गापासून फर्लांगभर गाडीरस्त्याने चालत आल्यावर समोर दिसतो तो तटबंदीने युक्त असलेला गोवागड. भक्कम तटबंदी आणि भक्कम दरवाजा असलेल्या या किल्ल्याचे नाव जरी गोवागड असले तरी गोव्याशी याचा काही संबंध नाही. रस्त्याच्या कडेलाच किल्ल्याचा दरवाजा दिसतो पण याचा मुख्य दरवाजा मात्र उत्तरेकडे तोंड करून आहे. हे भव्य प्रवेशद्वार पहाण्यासाठी तटबंदीला वळून समोरून आपल्याला जावे लागते. सागराच्या बाजुला थोडेसे उतरून डावीकडे वळाल्यावर आतल्या बाजुला हे प्रवेशद्वार आहे. हे प्रवेशद्वार दगडाने चिणून बंद करण्यात आले आहे. प्रवेशद्वाराजवळ हनुमानाची मुर्ती आहे. तसेच येथे शरभ व महाराष्ट्रामध्ये किल्यांवर अभावानेच दिसणारे गंडभेरुडाचे शिल्प आहे. हे प्रवेशद्वार पाहून पुन्हा रस्त्यावर येऊन नव्याने केलेल्या कमानीवजा दारातून गडामध्ये प्रवेश करावा लागतो. गोवागड दक्षिणकडील भाग थोडय़ा चढाचा आहे. याचाच उपयोग करून त्याला तटबंदी घालून बालेकिल्ला केलेला आहे. पश्चिमेकडील तटबंदी काहीशी ढासळलेली आहे. पश्चिमेकडील बाजुला सुवर्णदुर्गाचे दृश्य उत्तम दिसते. गडामधे पाण्याची विहीर आहे. तिचा वापर नसल्यामुळे पाणी वापरण्यायोग्य राहीले नाही. किल्ल्यात इंग्रजकालीन दोन इमारती पडलेल्या अवस्थेमध्ये आहेत. त्यामधील एका इमारतीत पुर्वी कलेक्टर राहात असे. गडामध्ये महत्त्वाचे असे बांधकाम फारसे शिल्लक नाही.
बाहय दुवे
वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्हा वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
कोथळा
वर्ग:अहमदनगर जिल्ह्यातील गावे
लुई फिशर
लुई फिशर (इंग्लिश: Louis Fischer) (फेब्रुवारी २९, इ.स. १८९६–जानेवारी १५, इ.स. १९७०) हा एक अमेरिकन पत्रकार, लेखक, व महात्मा गांधी व व्लादिमिर लेनिन यांचा चरित्रकार होता. फिलाडेल्फियात जन्मलेला फिशर पहिल्या महायुद्धानंतर पाश्चिमात्य देशांतील राजकीय व आर्थिक समस्या बघून सोव्हिएत क्रांतीचा व सोव्हिएत संघाचा मोठा समर्थक झाला. परंतु पुढे दुसऱ्या महायुद्धातील सोव्हिएत-जर्मन करारामुळे व स्टालिनवादाच्या तिरस्कारामुळे सोव्हिएत संघाचा विरोधक व प्रसिद्ध गांधीवादी झाला.
वर्ग:अमेरिकन पत्रकार वर्ग:इ.स. १८९६ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७० मधील मृत्यू
शिस्ते
शिस्ते हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील श्रीवर्धन तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:श्रीवर्धन तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
चाका
चाका हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील वर्धा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:वर्धा तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
ज्योती
नाटक
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
भारतीय क्रिकेट संघाचा इंग्लंड दौरा, १९५२
भारतीय क्रिकेट संघाने जून-ऑगस्ट १९५२ दरम्यान ४ कसोटी सामने खेळण्यासाठी इंग्लंडचा दौरा केला. भारताने ४ कसोटी सामने खेळले ज्यात ३ सामन्यात भारताचा दारुण पराभव झाला व शेवटची कसोटी अनिर्णित राखण्यात भारताला यश आले.
भारताला साल १९४७ मध्ये युनायटेड किंग्डमपासून स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतरचा भारताचा हा पहिलाच इंग्लंड दौरा होता. भारतीय क्रिकेट संघाचे नेतृत्व विजय हजारे यांनी केले.
बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. १९५२ मधील क्रिकेट वर्ग:भारतीय क्रिकेट संघाचे इंग्लंड दौरे इंग्लंड
भीमगीत
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्यावर रचलेल्या किंवा गायलेल्या गीताला भीमगीत म्हटले जाते. भीम गीताला जयभीम गीत, आंबेडकर गीत किंवा आंबेडकरवादी गीत असेही म्हणतात. भीम गीताच्या माध्यमातून आंबेडकरांचे कार्य, त्यांचे विचार आणि महत्त्व मांडले जाते. आजघडीला विविध भाषेत हजारो भीमगीते उपलब्ध आहेत. तसेच दरवर्षी अनेक भीमगीते प्रदर्शित होत असतात. बहुतांश भीमगीते ही मुख्यत: मराठी भाषेतील आहेत, तर काही हिंदी भाषेत, पंजाबी, कन्नड इ. भाषेत असतात. अनेक शाहीर, लोककवी, हिंदी गायकांनी भीमगीते गायली आहेत. वामनदादा कर्डक यांनी १०,००० पेक्षा अधिक भीमगीते रचली आहेत व अनेक गायली आहेत. प्रल्हाद शिंदे, आनंद शिंदे, मिलिंद शिंदे, विठ्ठल उमप, आदर्श शिंदे, सोनू निगम, गिन्नी माही हे काही प्रसिद्ध भीमगायक आहेत. याशिवाय शंकर महादेवन, श्रेया घोषाल, शान आदी गायकांनी सुद्धा भीमगीते गायली आहेत. ही गीते प्रामुख्याने आंबेडकर जयंती, बुद्ध जयंती व इतर सामाजिक, सांस्कृतिक व धार्मिक उत्सवांमध्ये वाजवली जातात.
संदर्भ
वर्ग:गीतप्रकार वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी वर्ग:महाराष्ट्राची संस्कृती
झीशान अशरफ
झीशान अशरफ (फेब्रुवारी २८, १९७७ - हयात) हा पाकिस्तानी पुरुष हॉकी संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. इ.स. २००१ साली पाकिस्तानाकडून आंतरराष्ट्रीय पदार्पण केलेला अशरफ बचाव फळीत फूल बॅक खेळाडूच्या भूमिकेतून खेळतो.
बैजिंगातील २००८ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये व भारतातील २०१० हॉकी विश्वचषक स्पर्धेत त्याने पाकिस्तानी पुरुष हॉकी संघाचे नेतृत्व केले. २०१० हॉकी विश्वचषक स्पर्धेत सहभागी झालेल्या १२ संघांमध्ये तळाच्या क्रमांकावर घसरल्यावर सुमार कामगिरीची जबाबदारी स्वीकारत अशरफाने स्वतःची व अख्ख्या संघाची आंतरराष्ट्रीय हॉकीतून निवृत्ती जाहीर केली.
बाह्य दुवे
वर्ग:पाकिस्तानी हॉकी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मनोज
मनोज हे भारतीय पुरुषांना देण्यात येणारे एक नाव आहे.
इतर
वर्ग:भारतीय व्यक्तिनावे
बेरशेती
बेरशेती हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील वाडा तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
वाडा बस स्थानकापासून राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ८४८ ने जाऊन पुढे वाडा-शहापूर मार्गाने गेल्यावर बेरशेती रस्त्यावर हे गाव लागते. वाडा बस स्थानकापासून हे गाव १८ किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे लहान आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात ६५ कुटुंबे राहतात. एकूण २७७ लोकसंख्येपैकी १३७ पुरुष तर १४० महिला आहेत. गावाची साक्षरता ६७.११ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ७१.८२ आहे तर स्त्री साक्षरता ६२.७१ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या ४९ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १७.६९ टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी व कुणबी समाजातील लोक येथे राहतात. कुणबी समाजाचा शेती हा मुख्य व्यवसाय असून आदिवासी समाज शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर, कामगार म्हणून काम करतात. ते काही प्रमाणात कुक्कुटपालन, बकरीपालन सुद्धा करतात.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस वाडा बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. रिक्शासुद्धा वाड्यावरून उपलब्ध असतात.
जवळपासची गावे
बावळी, तिळगाव, देवगाव, झाडखैरे, म्हासवळ, वारनोळ, जाळे, खैरे आंबिवळी, तोरणाई, चेंदवळी, कुयाळु ही जवळपासची गावे आहेत.खैरेआंबिवळी ग्रामपंचायतीमध्ये बेरशेती, जाळे, खैरेआंबिवळी, वारनोळ आणि झाडखैरे ही गावे येतात.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:वाडा तालुक्यातील गावे
ऊस विकास अधिकारी
वर्ग:ऊसशेती
मेंढोशी
मेंढोशी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
धूलिकण
धूलिकण म्हणजे धुळीचे कण. (इंग्रजी Dust storm aka sandstorm ) पृथ्वीच्या वातावरणात धुळीचे कण असतात. वातावरणात तरंगणारे जलबिंदू व धूलिकण यांच्यामुळे इंद्रधनुष्य, चंद्राला व सूर्याला पडणारी खळी, सूर्योदयापूर्वी व सूर्यास्तानंतर क्षितिजावर दिसणारे मनोवेधक रंग इ. सौंदर्यंपूर्ण आविष्कार आपल्याला पृथ्वीवरून पहावयास मिळतात. हवेत धूलिकणांचे प्रमाण वाढल्यास आपल्याला दमा आणि श्वसनाचे विकार होऊ शकतात.
चेंदकापूर
चेंदकापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील वर्धा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:वर्धा तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
धूलिकण
नैर्ऋत्येकडून आलेल्या जोरदार वाऱ्यांमुळे बुधवारी १ एप्रिल २०१५ रोजी सौदी अरेबिया, बाहरिन, कतार, दुबई आणि कुवैतला धुळीच्या प्रचंड वादळाचा तडाखा बसला.
तीन वर्षांपूर्वी..
* २१ मार्च २०१२ रोजी अशा रीतीने प्रचंड धूळ मुंबईत आली होती. राजस्थानमधील धुळीची वादळे गुजरात तसेच दिल्लीपर्यंत पोहोचतात.
* उपग्रहातून काढलेल्या छायाचित्रांमुळे त्यावेळी ही धूळ अरबी समुद्राच्या पलिकडून आल्याचे स्पष्ट झाले.
* ओमानवरून आलेल्या या वादळाचा मुख्य मार्ग गुजरात, राजस्थानपासून उत्तरेकडे होता. मात्र या मुख्य मार्गाहून काहीशा बाजूला असलेल्या मुंबईवरही दोन दिवस या धुळीचा प्रभाव होता.
हे पण पहा
वायुप्रदूषण
संदर्भ यादी
वर्ग:प्रदूषण
काटकोन
९० अंशाच्या कोनाला भूमिती अथवा त्रिकोणमितीमध्ये काटकोन असे म्हणतात. वर्तुळाभोवतीचे एक चतुर्थांश वळण काटकोनाच्या मापाच्या समान असते. ज्याच्या दुप्पट कोन हा १८०° अथवा अर्ध्या वळणाच्या समान आहे असा कोन म्हणजे काटकोन होय अशी काटकोनाची व्याख्या करता येते. .
काटकोन खालील एककांमध्ये मोजता येतो.
संदर्भ
वर्ग:भूमिती
Angle
गाढवी नदी
ही महाराष्ट्रातील गोंंदिया जिल्ह्यातील  एक नदी आहे. ही महाराषट्रातील गडचिरोली आणि गोंदिया या जिल्ह्याच्या सीमेवरून वाहते.
गाढवी नदी वर इतियाडोह धरण आहे. जे की गोंदिया जिल्ह्यातील सर्वात मोठे धरण आहे.
वर्ग:गोंदिया जिल्ह्यातील नद्या वर्ग:अत्यंत छोटी पाने वर्ग:महाराष्ट्रातील नद्या
कमारगाव
कमारगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कारंजा लाड तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
गीता फोगट
गीता फोगट (१५ डिसेंबर, १९८८ - ) ही भारतीय महिला कुस्तीपटू आहे. हीने पहिल्यांदा भारतासाठी राष्ट्रकुल खेळांमध्ये सुवर्ण पदक जिंकले होते. २०१० राष्ट्रकुल खेळामध्ये महिलांच्या कुस्तीमध्ये सुवर्णपदक जिंकले होते. त्याचबरोबर ही ऑलिंपिक खेळांसाठी पात्र ठरणारी पहिली महिला खेळाडू आहे.
डिसेंबर २०१६ मधील दंगल हा हिंदी चित्रपट हिच्यावर आधारित आहे, ज्यामध्ये फातिमा साना शेख हिने गीता फोगटची भूमिका निभवली आहे तर आमिर खान यांनी गीताचे वडील आणि प्रशिक्षक महावीर सिंग फोगट यांची भूमिका निभावली आहे.
वर्ग:भारतीय महिला कुस्तीपटू वर्ग:भारतीय कुस्तीगीर वर्ग:इ.स. १९८८ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
संत निर्मळा
संत निर्मळा ह्या १४ व्या शतकातील भारताच्या महाराष्ट्रामधील एक संत व कवयित्री होत्या. संत चोखामेळा यांच्या त्या धाकट्या बहीण होत्या व त्यांनाही आपल्या भावाप्रमाणे पवित्र मानण्यात आले. निर्मला यांनी संत बंका यांच्याशी विवाह केला होता. त्यांच्या लेखनमध्ये मुख्यत्वे अभंगांचा समावेश आहे जे जातीव्यवस्थेच्या परिणामी आलेल्या अन्याय आणि असमानतांचे वर्णन करतात.
डीडेरीक मार्स
वर्ग:नेदरलँड्सचे हॉकी खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने
सुलतान (निःसंदिग्धीकरण)
__DISAMBIG__
कपिल देव निखंज
कपिल देव हे एक भारतीय क्रिकेट खेळाडू आहेत. यांच्याच नेत्रुत्वात भारताने इंग्लंड मध्ये आपला पहिला क्रिकेट विश्वचषक जिंकला होता.
क्रिकेट क्षेत्रातील योगदान
कपिल देव हे एक भारतीय क्रिकेट खेळाडू आहेत. यांच्याच नेतृत्वात भारताने इंग्लंड मध्ये आपला पहिला क्रिकेट विश्वचषक जिंकला होता. भारताचा सर्वश्रेष्ठ अष्टपैलू खेळाडू कपिल देव आज त्रेपन्नाव्या वर्षात पदार्पण करतो आहे (जन्म १९५९, चंडीगढ). रामलाल निखंज आणि पूर्वाश्रमीच्या राजकुमारी लाजवंती यांच्या सात अपत्यांमधील कपिल हे सहावे अपत्य. रावळपिंडीनजीकच्या एका खेड्यातून फाळणीच्या वेळी रामलालजी चंडीगढला येऊन राहिले होते आणि बांधकाम साहित्य व लाकडे पुरविण्याचा व्यवसाय ते करीत होते. वयाच्या बाराव्या वर्षी कपिल देशप्रेम आझादांचा चेला बनला. नोव्हेंबर १९७५ मध्ये कपिल सर्वप्रथम हरयाणासाठी खेळला आणि सहा बळी मिळवले. त्या हंगामात ३ सामन्यांमधून १२ बळी त्याने मिळवले. १९७६-७७ च्या हंगामात जम्मू-काश्मीरविरुद्धच्या सामन्यात त्याने एकूण ३६ धावा देत ८ बळी घेतले. हा सामना हरयाणाने जिंकला. नंतरच्या साखळी सामन्यांमधून कपिलची कामगिरी यथातथाच राहिली असली तरी उप-उप-उपांत्य फेरीच्या सामन्यात बंगालविरुद्ध त्याने दुसऱ्या डावात केवळ नऊ षटके गोलंदाजी करताना २० धावा देत तब्बल ७ गडी बाद केले. उप-उपांत्या सामन्यात हरयाणाची गाठ मुंबईशी पडली आणि हरयाणाने लढत गमावली असली तरी कपिलदेवने साऱ्या देशाचे लक्ष वेधून घेतले. १९७८-७९ च्या हंगामात इराणी चषकाच्या सामन्यात आठव्या क्रमांकावर फलंदाजीस येऊन कपिलने ६२ धावा काढल्या. दुलीप चषकाच्या अंतिम सामन्यातील सात बळीनी त्याला उत्तर विभागाच्या संघात प्रवेश मिळवून दिला आणि याच हंगामात कपिल पहिली कसोटी खेळला – पाकिस्तानविरुद्ध. १९७९-८० च्या हंगामात दिल्लीविरुद्ध १९३ धावांची खेळी हे त्याचे पहिले प्रथमश्रेणी शतक. या हंगामात तो हरयाणाचा कर्णधार होता आणि त्याच्या संघाने अतिम फेरीपर्यंत मजल मारली होती. १९९०-९१ च्या रणजी करंडकाचा अंतिम सामना कपिलने (आणि हरयाणानेही) गाजवला. संजय मांजरेकर, विनोद कांबळी, सचिन तेंडुलकर, दिलीप वेंगसरकर, चंद्रकांत पंडित, सलील अंकोला, अ‍ॅबी कुरुविला अशा दिग्गजांचा समावेश असलेल्या मुंबई संघाला हरयाणाने पराभूत केले. हरयाणाच्या संघातील काही खेळाडू होते : दीपक शर्मा, अजय जडेजा, चेतन शर्मा, विजय यादव. मिळालेल्या शिकारींकडे पाहिल्यास कपिल त्याच्या पहिल्यावहिल्या कसोटी मालिकेत फारसा यशस्वी ठरला असा निष्कर्ष काढता येणार नाही पण त्याच्या बाऊन्सर्सची दहशत पाक फलंदाजांनी घेतली होती आणि त्याचा फायदा इतर गोलंदाजांना नक्कीच मिळाला होता. सादिक मोहम्मदला त्याने एका बहिर्डुल्यावर टिपले होते. मालिकेतील तिसऱ्या सामन्यात कराचीच्या नॅशनल स्टेडिअमवर त्याने अवघ्या ३३ चेंडूंमध्ये अर्धशतक केले होते. भारतीयाचे कसोट्यांमधील हे पहिले अर्धशतक. मग कपिलने एक पंचांकडे फलंदाज बाद असल्याचा आग्रह धरण्यासाठीचा अपवाद वगळता, कारकिर्दीत केव्हाही मागे वळून पाहिले नाही. दिल्लीच्या फिरोजशहा कोटलावर त्याचे पहिले कसोटी शतक आले, अवघ्या १३० चेंडूंमध्ये. १९८२-८३ च्या हंगामात गावसकरला विश्रांती देण्यात आल्याने कपिलवर कर्णधारपदाची जबाबदारी टाकण्यात आली. वेस्ट इंडीज दौऱ्यापासून तो नियमित कर्णधार बनला आणि त्या दौऱ्यावर त्याच्या संघाची सर्वात मोठी कामगिरी म्हणजे वेस्ट इंडीजला एका एकदिवसीय सामन्यात हरविणे! गावसकरने या सामन्यात ९० तर कपिलने ७२ धावा केल्या होत्या आणि ४७ षटकांमध्ये २८२ धावा करून भारतीयांनी त्या राखल्या होत्या. १९८३ च्या विश्वचषकातील अजिंक्यपद हा कपिलच्या कारकिर्दीचा कळसाध्याय होता.
अविस्मरणीय! कपिल देव : – क्लाइव्ह लॉईडच्या वेस्ट इंडीजने पहिल्या दोन वर्ल्डकप स्पर्धा जिंकल्या होत्या आणि पुडेन्शियल वर्ल्डकप तिसऱ्यांदा पटकावून हॅटट्रिक करण्यासाठी लॉईडचे कॅरेबियन सहकारी उत्सुक होते. पण माझ्या मनात मात्र वेगळेच आडाखे होते. तिसऱ्या वर्ल्डकपमधील सलामीच्या लढतीत मॅंचेस्टरच्या ओल्ड टॅफर्डवर भारताने विंडीजला ३४ धावांनी हरवण्याचा चमत्कार केला. विंडीजचा वर्ल्डकपमधला हा पहिलाच पराभव आणि या विजयाने भारतीय संघाचा आत्मविश्वास दुणावला. यशपाल शर्माच्या दमदार खेळीने भारताला विजय मिळवून दिला. परंतु भारत वि. झिम्बाब्वे हा टर्नब्रिज वेल्स मैदानातील सामना मात्र अविस्मरणीय ठरला. या सामन्यातील माझ्या झुंजार शतकी खेळीने नाट्यपूर्ण कलाटणी दिली.
झिम्बाब्वेसारख्या नवशिक्या संघाने भारताची अवस्था ४ बाद ९ अशी करून टाकल्यावर मी मैदानात उतरलो अन् बघता बघता सामन्याचा रंग पालटला. भारताने ९ बाद २६६ अशी मजल मारली. यष्टीरक्षक किरमाणीच्या साथीने मी नवव्या विकेटसाठी नाबाद १२६धावांची भागी रचली अन् त्यात किरीचा वाटा होता फक्त २४ धावांचा. पूल, कट, ड्राईव्ह मनमुरादपणे वापर करत मी नाबाद १७५ धावांच्या खेळीत ६ षटकार, १६ चौकार लगावले. बीबीसीच्या कर्मचाऱ्यांनी संप केल्यामुळे या सामन्याचं चित्रीकरण झालं नाही. एका उत्साही क्रिकेटरसिकाने मात्र याचं व्हिडिओ शूटिंग केल्याचं सांगण्यात येतं. पण मला मात्र ही खेळी बघायला मिळालेली नाही.
झिम्बाब्वेला हरवल्यामुळे भारताचाउपांत्य फेरीचा मार्ग सुकर झाला. उपांत्य फेरीत भारताने इंग्लंडला हरवण्याचा पराक्रम केला अन् चार वर्षापूवीर् अंतिम फेरी गाठणारा इंग्लंडचा संघ उपांत्य फेरीतच गारद झाला. तमाम इंग्लिश पाठिराख्यांची निराशा झाली. २५ जून १९८३ रोजी भारताची गाठ पडली ती विंडीजशी. इंग्लंडमधील प्रसारमाध्यमांनी भारतीय संघाला कमी लेखलं होतं. ‘बस ड्रायव्हर्स व्हसेर्स कंडक्टर्स’ असे मथळे ब्रिटीश टॅबलॉइडस्मध्ये झळकले. लॉर्डसवर प्रथम फलंदाजी करताना भारताचा डाव १८३ धावातच आटोपला.श्ाीकांतने गुडघ्यात वाकून मारलेला स्क्वेअर ड्राईव्ह अप्रतिम होता. शॉट ऑफ द मॅच असं याचं वर्णन करणं उचित ठरेल. श्ाीकांतने बेडर फलंदाजी करत ३८ धावा केल्या अन् हीच सामन्यातील सवोर्च्च वैयक्तिक धावसंख्या ठरली.
१८३ धावांचं माफक आव्हान विंडीजने स्वीकारलं, पण बल्लू संधूच्या इनस्विंगरने गॉर्डन ग्रिनीजला चकवलं. रिचर्डसने मात्र आक्रमक खेळ करत भारतीय गोलंदाजीची पिटाई करायला सुरुवात केली तेव्हा सामना झटपट संपणार अशी अटकळ लॉर्डसवरील प्रेक्षकांनी बांधली असावी. मदनलाल, बिन्नी यांच्या मिलिटरी मिडियम पेसवर हल्ला चढवत रिचर्डसने चौकारांची आतषबाजी सुरू केली. पण मदनलालने जिद्द सोडली नाही अन् रंगात आलेल्या रिचर्डसने मदनला उंच फटका लगावला तेव्हा मीच मागे पळत ‘माईन, माईन’ असे ओरडत सहकाऱ्यांना सावध करत रिचर्डसचा तो झेल टिपला. सहकाऱ्यांनी माझी पाठ थोपटली. आलिंगन दिलं. मोहिंदरने होल्डिंगला पायचीत पकडून विंडीजचा डाव १४० धावातच संपुष्टात आणून भारताच्या विजयावर शिक्क मोर्तब केलं. लॉर्डसच्या बाल्कनीत मी जेव्हा प्रुडेन्शियल र्वल्डकप स्वीकारला तेव्हा जल्लोष झाला. लंडनमधील भारतीय संघाच्या पाठिराख्यांनी दिवाळी साजरी केली. र्वल्डकप हिरोजना रेड कापेर्ट वेलकम मिळालं. पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांनी दिल्लीत भारतीय संघासाठी खास कार्यक्रम आयोजित केला होता. आम्ही सारेजण भारावून गेलो.
लक्ष्मीबाई
__DISAMBIG__
कपिल देव निखंज
क्रिकेट क्षेत्रातील योगदान
र्वल्डकप पटकावल्यामुळे भारतात क्रिकेटला अधिकच उधाण आलं. बघता बघता क्रिकेटचं एका इंडस्ट्रीत रूपांतर झालं. १९८७ च्या र्वल्डकपचं यजमानपद भारत-पाकिस्तानला लाभलं. ब्रिटीशांच्या मक्तेदारीला शह बसला अन् प्रथमच र्वल्डकप स्पधेर्च्या यजमानपदाचा मान ब्रिटीशेतर देशांना लाभला. क्रिकेटमध्ये पैसा आला, अवघा भारत क्रिकेटमय झाला. क्रिकेटचे सूर सारेजण आळवू लागले.
लक्ष्मीबाई
व्यक्ती
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
कपिल देव निखंज
कसोटी सामने पुरस्कार
कसोटी मालिकावीर ! # ! मालिका ! हंगाम ! मालिका प्रदर्शन
सामनावीर पुरस्कार ! क्र. ! विरुद्ध ! स्थळ ! हंगाम ! सामना प्रदर्शन दुसरा डाव: ४६ (५x४); १३.२-०-७०-५ दुसरा डाव: ८९ (१३x४, ३x६); १०-१-४३-३ दुसरा डाव: ३-१-३-० दुसरा डाव: २३*(४x४, १x६); २२-७-५२-४ दुसरा डाव: १ धाव; १-०-५-० दुसरा डाव: १६-४-३६-१ दुसरा डाव: ३६-१५-८२-३
ODI Match Awards
Man of the Series Awards ! # ! Series (Opponents) ! Season ! Series Performance
Man of the Match Awards ! S No ! Opponent ! Venue ! Season ! Match Performance
बाह्य दुवे
कपिल देव कपिल देव कपिल देव कपिल देव
राग श्याम कल्याण
राग श्याम कल्याण हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे.
शयाम कल्याण वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
राग कामोद
राग कामोद हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे.
थाट
कल्याण
बाह्य दुवे
कामोद
डॉन प्रिन्स
वर्ग:नेदरलँड्सचे हॉकी खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने
रिगा
रिगा ही (लात्व्हियन: ) लात्व्हिया ह्या बाल्टिक देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. हे शहर बाल्टिक समुद्राच्या किनाऱ्यावर दौगाव्हा नदीच्या किनारी वसलेले आहे.
हवामान
रिगाचे हवामान दमट आहे. येथील हिवाळे शीत तर उन्हाळे सौम्य असतात.
आंतरराष्ट्रीय संबंध
रिगाचे जगातील खालील शहरांसोबत सांस्कृतिक व व्यापारी संबंध आहेत.
गोकर्णी
गोकर्णी किंवा गोकर्ण ही भारतात उगवणारी एक आयुर्वेदिक औषधी वनस्पती आहे. या वनस्पतीची फुले गायीच्या कानासारखी असतात म्हणून ही या नावाने ओळखली जाते. ही वनस्पती पारदबंधनासाठी वापरण्यात येणाऱ्या ६४ वनस्पतींपैकी एक आहे.
अन्य भाषांतील नावे
गोकर्णी ही भारतीय वंशाची वेलवर्गीय सदाहरित वनस्पती आहे. गोकर्णीच्या फुलांचा रंग सामान्यत: गडद निळा किंवा पांढरा सफेद असतो. परंतु फिकट निळा, फिकट गुलाबी या रंगांची फुले असलेली गोकर्णीदेखील आढळते. रंग कोणताही असो; गर्द हिरव्या पानांत ही फुले अगदी उठून दिसतात.
गोकर्णीची पाने गर्द हिरव्या रंगाची असून ती संयुक्त प्रकारची असतात. सदाहरित वेल असल्याने बारा महिने तेरा काळ वेलीवर पाने असतात. पानांची विशिष्ट रचना आणि आकार यामुळे शोभेची वेल म्हणून उद्यानात गोकर्णीची लागवड केली जाते. गोकर्णाची वेल बहुवर्षांयू आहे. पानांचा वापर औषधात केला जातो. पंचकर्मात या वेलीचा वापर शरीरातील त्रिदोषांना संतुलित करण्यासाठी, तसेच शरीरातील नको असणारे विषारी घटक बाहेर काढण्यासाठी केला जातो.
गोकर्णीच्या फुलांचा आकार गायीच्या कानासारखा असतो. पाच पाकळ्यांनी बनलेल्या या फुलात एक पाकळी मोठी असते. तिचाच आकार गायीच्या कानासारखा असतो. गोकर्णाच्या वेलीला पावसाळ्यात फुलांचा बहर येतो. ही फुले सुकून गेली की शेंगा येतात. शेंगा साधारण श्रावण घेवड्याच्या शेंगेच्या आकाराच्या; परंतु चपट्य़ा असतात. कोवळ्या शेंगांची भाजी करता येते.
गोकर्णाची फुले, शेंगा, पाने, साल, मुळ्या या प्रत्येक भागाचा औषधांमध्ये वापर केला जातो. सर्दी, खोकला, ताप, दमा या सगळ्या विकारांवर गोकर्ण औषधी आहे. तसेच त्वचा विकार आणि रक्तशुद्धीकरणासाठीदेखील गोकर्णाचा वापर केला जातो. थोडक्यात काय, कोणताही रोग असला तरी गोकर्णाचा औषधी म्हणून वापर करायचा विचार करा; गोकर्ण कधीच पराजित होणार नाही, म्हणजे हरणार नाही. म्हणूनच की काय, गोकर्णाला ‘अपराजिता’ असेही सुंदर नाव आहे.
गोकर्णाची लागवड बियांपासून केली जाते. शेंगा पक्व झाल्या की त्यांचा रंग बदलतो आणि त्या तडकतात. त्यातून साधारण आठ-दहा बिया मिळतात. याच बिया रुजवून गोकर्णाची नवीन रोपे तयार करता येतात. पाण्याचा निचरा होणाऱ्या कोणत्याही मातीत या बिया अगदी सहज रुजतात. फार मेहनत करावी लागत नाही.
घराची गॅलरी, कमान, शाळेच्या गेटची कमान, मंदिराचे प्रवेशद्वार अगदी कुठेही गोकर्णाच्या वेलीची लागवड करून तो परिसर सुशोभित करता येऊ शकतो.
चित्रदालन
वर्ग:औषधी वनस्पती
विश्व विपस्सना पॅगोडा
विश्व विपस्सना पॅगोडा (ग्लोबल विपस्सना पॅगोडा) हा मुंबईतील गोराई येथे उभारण्यात आलेला जगातील सर्वात मोठा खांब-रहित पॅगोडा आहे. बुद्धांच्या स्मृतीचिन्हांची जपणूक करण्यासाठी २००० वर्षात प्रथमच हा पॅगोडा बांधण्यात आला आहे तसेच विपस्सना ध्यान धारणेची ओळख व्हावी म्हणून याची निर्मिती केली आहे. दरदिवशी या पॅगोडाला १.५ ते २ हजार पर्यटक भेट असतात, तर डॉ. आंबेडकरांच्या महापरिनिर्वाण दिना दरम्यानच्या काही दिवसात ही पर्यटक संख्या ५ हजाराच्या वर असते. महाराष्ट्रातील सात आश्चर्ये' निवडलेली आहेत. जून २०१३ मध्ये निवडण्यात आलेल्या महाराष्ट्रातील सात आश्चर्यांपैकी विश्व विपस्सना पॅगोडा हे प्रमुख आश्चर्य ठरले आहे.
रचना
एकाच वेळी ८ ते १० हजार लोक बसू शकतील अशी व्यवस्था याठिकाणी आहे. पॅगोडाच्या कळसाची उंची २९ मीटर असून, भूकंपरोधक आहे.
विपस्सना शिबीर
पॅगोडामध्ये असलेल्या गौतम बुद्धांच्या स्मृतिचिन्हातून परावर्तित होणाऱ्या तरंग लहरी विपश्यना करणाऱ्या साधकांना त्यांच्या ध्यानधारणेत सहाय्य करतात आणि मनःशांतीच्या शोधात असणाऱ्या साधकांना आध्यात्मिक आनंद देतात.
जाण्यासाठी प्रवासमार्ग
बोरीवली पश्चिमेकडून बेस्टबसने गोराई खाडीजवळ जाणे. तेथून एस्सेल र्वल्डकडे जाणाऱ्या लाँचने पुढचा प्रवास करणे.
बाह्य दूवे
वर्ग:पॅगोडा वर्ग:बौद्ध तीर्थस्थळे वर्ग:महाराष्ट्रातील आश्चर्ये वर्ग:मुंबईतील प्रेक्षणीय स्थळे वर्ग:महाराष्ट्रातील बौद्ध विहारे वर्ग:मुंबईतील धार्मिक स्थळे वर्ग:महाराष्ट्रातील तीर्थश्रेत्रे वर्ग:महाराष्ट्रातील पर्यटनस्थळे वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
राणा नवेद उल-हसन
वर्ग:पाकिस्तानचे पुरूष क्रिकेट खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
राग शुद्ध गुणकली
राग शुद्ध गुणकली हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे.
शुद्ध गुणकली वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
वडघर (श्रीवर्धन)
वडघर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील श्रीवर्धन तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:श्रीवर्धन तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
प्रकाश होळकर
प्रकाश होळकर हे मराठीतले एक लेखक व कवी आहेत. हे लासलगाव(जिल्हा नाशिक)चे रहिवासी आहेत. त्यांनी कामधेनू, गोष्ट डोंगराएवढी, चिनू, जागर, टपाल, टिंग्या, धूळमाती, बाबू बेंडबाजा, सर्जाराजा आणि हरी पाटील यांसारख्या मराठी चित्रपटांसाठी गीतलेखन केले आहे.
प्रकाश होळकर यांना आतापर्यंत १९ पुरस्कार मिळाले आहेत.
काही पुरस्कार
वर्ग:मराठी साहित्यिक
ऑलिव्हर रटगर्स
वर्ग:नेदरलँड्सचे हॉकी खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने
माहिम
माहीम हा मुंबई शहराचा एक भाग आहे. हे मुंबई शहराचे एक उपनगर आहे. ह्या भागांना मुंबईतील तालुका म्हणतात. माहीम रेल्वे स्थानक हे मुंबई उपनगरी रेल्वेवरील मुंबई शहरातले शेवटचे स्थानक आहे. त्यानंतर मुंबईची वांद्रे आदी उपनगरे सुरू होतात.
इतिहास
मुंबई शहर ज्या सात बेटांनी बनलेले आहे, त्यापैकी एक म्हणजे माहीम. जुने माहीम किंवा महिकावती ही राजा भीमदेवाची राजधानी होती. त्याने तेराव्या शतकात ह्या भागावर आपले वर्चस्व प्रस्थापित केले आणि एक राजवाडा बांधला. प्रभादेवी येथील एका न्यायालयाचे आणि बाबुलनाथ देवळाचेही बांधकाम त्याच्या कारकिर्दीत झाले. हे जुने माहीम उर्फ केळवा माहीम उर्फ के.माहीम उर्फ महिकावती शहर मुंबईपासून ६० किलोमीटरवर पालघर जवळ आहे. महिकावती देवीचे प्राचीन मंदिर अजूनही तेथे आहे. रामाला आणि लक्ष्मणाला अभिरावण आणि महिरावण या दोघांनी ह्या देवळात बंदी केले होते असा उल्लेख रामायणात आहे, असे म्हणतात. हनुमानाने त्यांची येथून सुटका केली होती. जेव्हा राजा भीमदेव युद्धात पराजित झाला तेव्हा त्याने मुंबई जवळ आपली नवीन राजधानी बनवून तिचेसुद्धा नाव माहीम ठेवले, असे जुन्या माहीमकरांचे म्हणणे आहे.
माहीम हे मुंबईमधील सात बेटांमध्ये मोडत असून येथे कोळी लोकांचे कोळीवाडे आहेत. येथील समुद्र किनाऱ्यावर माहीम कॉजवे (कोळीवाडा), माहीम किल्ला, माहीम रेती बंदर, माहीमची खाडी, सेंट मायकल चर्च (माहीम चर्च), मखदूम शाह बाबा दर्गा, माहीम पोलीस ठाणे आणि त्यांची वसाहत, शिवाजी पार्क, दादर चौपाटी, महापौर निवास, स्वातंत्र्यवीर सावरकर स्मारक, शितळादेवी मंदिर, हिंदुजा रुग्णालय, रहेजा रुग्णालय, सेंट झेवियर कॉलेज आणि कापड बाजार (माहीम बाजार) आहेत. माहीम वांद्रे भागाला माहीमच्या काॅजवेने जोडले आहे.
प्रेक्षणीय स्थळे
माहीम येथील प्रेक्षणीय स्थळांमध्ये जुन्या वास्तुशैलीत असणारे मुंबईतील सर्वात जुने शितळादेवीचे मंदिर अंदाजे सन १५३४ मध्ये पोर्तुगीजांनी बांधले. माहीमध्ये सेंट मायकल चर्च नावाचे एक कॅथॉलिक चर्च आहे, माहीम चर्च म्हणून ते ओळखले जाते. माहीममध्ये बाबा मखदूम शाह दर्गा (माहीमचा दर्गा) आहे हे तिन्ही प्रार्थनास्थळे एका त्रिकोणाच्या टोकांवर येतात. माहीम कॉजवेच्या जवळ स्वामी विवेकानंद उद्यान आहे. संयुक्त महाराष्ट्र कलादालन आणि महात्मा गांधी राष्ट्रीय जलतरण तलाव येथेच आहे, आणि त्याचबरोबर मनमाला देवीचे मंदिर आहे. ज्याला माहीम निसर्ग उद्यान या नावाने ओळखले जाते, ते महाराष्ट्र निसर्ग उद्यान धारावी-शींव (सायन) येथे माहीमच्या पूर्वेला आहे.
प्रसिद्ध लोकवस्ती
माहीम चर्च,
शितळादेवी मंदिर,
सिटी लाईट सिनेमा,
माहीम कॉजवे कोळीवाडा,
सागर सानिध्य चाळ,
माहीम मच्छिमार वसाहत,
माहीम पोलीस वसाहत,
चिचाळा (वर्धा)
चिचाळा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील वर्धा तालुक्यातील एक गाव आहे.
माहिम
प्रसिद्ध लोकवस्ती
मोहंमद छोटानी मार्ग,
चिचाळा (वर्धा)
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:वर्धा तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
माहिम
प्रसिद्ध लोकवस्ती
भांडार गल्ली,
मोठा दर्गा,
छोटा दर्गा,
नथुसेठ वाडी,
मखदूम शाह बाबा दर्गा: माहीमचा दर्गा (मोठा दर्गा),
माहिम किल्ला,
भागोजी कीर मार्ग,
टायकल वाडी.
वर्ग:मुंबईची उपनगरे
राग देसी
देसी वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
मोहम्मद सामी
वर्ग:पाकिस्तानचे पुरूष क्रिकेट खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जयंत भालचंद्र बापट
जयंत भालचंद्र बापट (इ.स. १९३७?? - ) हे मराठी लेखक आहेत. हे मूळचे वाईचे आहेत.
त्यांचे गॉडेसेस ऑफ इंडिया, नेपाल ॲन्ड तिबेट हे पहिले पुस्तक मोनाश आशिया इन्स्टिट्यूटच्या मदतीने प्रकाशित झाले.
इ.स. १९६५ साली ते अमेरिकेतील युटा विद्यापीठाचे आमंत्रण नाकारून ऑस्ट्रेलियातील मेलबोर्नच्या मोनाश विद्यापीठात पीएच.डी.साठी दाखल झाले. त्यानंतर ते तेथेच ऑरगॅनिक केमिस्ट्रीचे प्राध्यापक झाले. इ.स. १९९७ साली निवृत्त झाल्यानंतर तयांनी संशोधनात्मक पुस्तके लिहायला सुरुवात केली.
१९८०मध्ये बापटांच्या मित्राची पत्नी कॅन्सरने वारल्यावर मरणोपरान्त करावयाच्या धार्मिक विधी करण्यासाठी त्यांनी ऑस्ट्रेलियात स्थायिक झालेल्या दातार नावाच्या गृहस्थांकडून हिंदू पौरोहित्याचे प्राथमिक धडे घेतले आणि यथोचित क्रियाकर्म केले. तेव्हापासून पुढे बापटांनी ऑस्ट्रेलियात हिंदू पौरोहित्याची ७००पेक्षा अधिक कामे केली आहेत.
बापट हे मेलबोर्नमधील ऑस्ट्रेलियन इंडियन सोसायटी ऑफ व्हिक्टोरिया (AISV)चे संस्थापक सदस्य आहेत. ही संस्था भारतीय आणि अन्य स्थानिक लोकांमधीला एक दुवा आहे. भारतातून पगारी पुरोहित येईपर्यंत सोसायटीने आयोजित केलेल्या सर्व प्रकारच्या पूजा बापट करीत.
संदर्भ
वर्ग:मराठी लेखक
सेशेल्स रुपया
रुपया हे सेशेल्सचे अधिकृत चलन आहे.
म्हारवंड
म्हारवंड हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
सेबास्टियान वेस्टरहॉट
सेबास्टियान वेस्टरहॉट हा चा हॉकी खेळाडू असून प्रीमियर हॉकी लीगमध्ये हा हैदराबाद सुल्तान्स संघाकडून खेळला.
म्हारवंड
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
सेबास्टियान वेस्टरहॉट
वर्ग:नेदरलँड्सचे हॉकी खेळाडू
म्हारवंड
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
मसूद अझर
मौलाना मसूद अझर (१० जुलै किंवा ७ ऑगस्ट, इ.स. १९६८:बहावलपूर, पंजाब, पाकिस्तान - ) हा एक कुख्यात पाकिस्तानी दहशतवादी आहे. ह्याला ९ किंवा १० भावंडे आहेत.
मसूद अझरचे वडील नाव अल्ला बख्श शब्बीर सरकारी शाळेत मुख्याध्यापक होते. त्याशिवाय ते एक पोल्ट्री आणि डेअरी फार्म चालवीत. मसूद अझरचे जिहादी शिक्षण कराची तल्या बिनोरी मदरशात झालं. हा मदरसा देवबंदी गटाचा आहे. बिनोरी मदरशाचे मुख्य कामच जिहादी तयार करणे हे होते. येथे शिकलेला अझर अफगाणिस्तानात सोवियेत संघाविरोधात लढायला गेला. अफगाणिस्तानातली जिहादींची लढाई आयएसआय ने उभारली होती. जिहादींचे खाजगी सैन्य उभारून. त्यासाठी आयेसआयने हरकत-उल-मुजाहिद्दीन नावाची संघटना उभारली होती. अफगाणिस्तानच्या लढाईत जखमी होऊन आलेला अझर त्या संघटनेत १९८५ साली सामील झाला. संघटनेचा प्रमुख म्हणून निवडला गेलेला अझर साद-ए-मुजाहिदीन या उर्दू नियतकालिकाचा आणि सवते कश्मिर या अरबी वृत्तपत्राचा संपादक झाला.
काश्मीरसाठी
१९९० नंतर अफगाणिस्तानातली लढाई संपल्यानंतर आयएसआयने आझर काश्मीर मधे कामी लावले. काश्मीरमधे घातपात करायचे व काश्मीरला भारतापासून वेगळे करण्याच्या कामी त्याची नेमणूक करण्यात आली.
याच काळात अझर ब्रिटनसह अनेक देशांत दौरे करून जिहादसाठी पैसे गोळा करत असे. प्रत्येक दौऱ्यात तो स्पष्टपणे सांगत असे की काश्मिर मुक्ती आणि भारतविरोधी लढा यासाठीच जिहाद असेल, त्यासाठीच पैसे, शस्त्रे आणि जिहादींची आवश्यकता आहे.
अझर काश्मीरमधे १९९४ साली पोहचला. परदेशी लोकांचे अपहरण करून पैसे मिळवण्यासाठी त्याने अल फरहान नावाची एक स्वतंत्र संघटना स्थापली. हान्स क्रिश्चन ओस्ट्रो ला अल फरहानने ठार मारले. संयुक्त राष्ट्रांनी १९९७ साली हरकत-उल-अन्सार संघटना दहशतवादी म्हणून घोषित केली. अझरने जुन्या हरकत-उल-मुजाहिद्दीन या नावाने उद्योग सुरू केले. १९९४ साली अझरला भारतीय पोलिसांनी दहशतवादाच्या आरोपाखाली अटक करून तुरुंगात ठेवले.
१९९९ साली अझरचा धाकटा भाऊ अब्दुल रऊफ असगर याने योजनापूर्वक इंडियन एरलाइन्स चे आयसी ८१४ विमान काठमांडूहून पळवले आणि कंदहार ला नेले.
अपहरणकर्त्यांची मागणी मान्य करून अझरला कोट भलवाल तुरुंगातून आयपीएस पोलीस अधिकारी एस. पी. वैद्य यांनी सोडवले. भारत सरकारचे मंत्री जसवंत सिंग अझरला सोबत घेऊन कंदाहारला पोचले. अझर कंदाहारमधून तडक पाकिस्तानात गेला.
सुटकेनंतर
अझर १९९९ साली पाकिस्तानात पोहचल्या पोहचल्या कराचीत गेला. सिंध, पंजाबमध्ये त्याच्या सत्काराच्या सभा झाल्या. सभांमधे तो काश्मीरमुक्ती, भारताविरोधात आणि हिंदूंच्या विरोधात लढाईचे आवाहन करत असे.
१९९९मधे हरकत-उल-मुजाहिद्दीन वर आरोप व्हायला लागल्यावर अझरने आपल्या संघटनेचे नाव जैश ए महंमद ठेवले. १९९९ मधे जनरल मुशर्रफ यांनी पाकिस्तानावर ताबा मिळवला. आयएसआय आता त्यांच्या हाताखाली आली होती. मुशर्रफ जैशला मदत करून तिचा वापर करू लागले.
पठाणकोटच्या लष्करी विमानतळावर हल्ला आणि चीनचा यूनोत नकाराधिकार
पठाणकोट हल्ल्याचं नेतृत्व जैश ए महंमदच्या मसूद अझरने केले होते. दहशतवाद्यांना भारताच्या हद्दीत आल्यानंतर आपल्या टॅक्सीने आतमधे आणणाऱ्या इकागर सिंगला पाकिस्तानातल्या बहवालपूरमधून फोनवरून बोलावण्यात आले होते. गुरदासपूरचे पोलेस सुपरिटेन्डेन्ट सलविंदर सिंग यांचा फोन दहशतवाद्यांनी हिसकून घेतला आणि त्यावरून बहवालपूरला फोन केले. दहशतवाद्यांना हाताळणाऱ्या लोकांशी या फोनवरून संभाषणे झाली. बहवालपूर हे जैश ए महंमदचे एक महत्त्वाचे केंद्र आहे. दहशतवाद्यांपैकी किमान एकाचा ठावठिकाणा लागला होता. दहशतवाद्यांकडली शस्त्रे आणि इतर वस्तूंवर पाकिस्तानी उत्पादकांचा वा व्यापाऱ्यांचा ठसा होता.
भारत सरकारने हे सारे पुरावे पाकिस्तान सरकारपुढे ठेवले. अझर आणि जैश ए महंमदच्या पुढाऱ्यांच्या आवाजाचे नमुने भारत सरकारने मागवले. पाकिस्तानने ते दिले नाहीत. अझरला पकडा अशी मागणी भारताे केली. पाकिस्तानने ती मान्य केली नाही. युनायटेड नेशन्सने अझरला दहशतवादी जाहीर करावे, अशी मागणी भारताने केली. चीनने ती मागणी नकाराधिकार वापरून तांत्रिक कारणांसाठी धुडकावून लावली.
याआधी २००१ मध्ये सुरक्षा परिषदेने दहशतवादी संघटना 'जैश-ए-मोहम्मद'वर बंदी घातली होती.. मुंबईत झालेल्या २६/११ च्या दहशतवादी हल्ल्यानंतर २००८ मध्ये जैशचा म्होरक्या मसूद अझरवर बंदी घालण्याचा प्रस्ताव चर्चेसाठी सादर केला होता. त्यावेळीही चीनने नकाराधिकार वापरून हा प्रस्ताव हाणून पाडला होता. आता १ एप्रिल २०१६ रोजी झालेल्या युनोच्या बैठकीत पुन्हा एकदा नकाराधिकाराचा वापर करून चीनने दहशतवादी अझरवरील बंदी टाळली आहे.
वर्ग:दहशतवाद वर्ग:इ.स. १९६८ मधील जन्म
ॲरिझोना
अ‍ॅरिझोना (Arizona, ) हे अमेरिकेचे एक राज्य आहे. अमेरिकेच्या नैऋत्य भागात वसलेले अ‍ॅरिझोना क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने अमेरिकेमधील सहावे तर लोकसंख्येच्या दृष्टीने १६व्या क्रमांकाचे राज्य आहे.
अ‍ॅरिझोनाच्या दक्षिणेला मेक्सिकोची सोनोरा व बाहा कॅलिफोर्निया ही राज्ये, पश्चिमेला कॅलिफोर्निया, वायव्येला नेव्हाडा, पूर्वेला न्यू मेक्सिको, उत्तरेला युटा तर ईशान्येला कॉलोराडो ही राज्ये आहेत. फीनिक्स ही अ‍ॅरिझोनाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.
गॅलरी
<Gallery> चित्र:Saguaro Sunset.jpg|तुसॉनजवळील वाळवंटात आढळणारे निवडुंग. चित्र:USA 09847 Grand Canyon Luca Galuzzi 2007.jpg|ग्रँड कॅन्यन. चित्र:Grand Canyon Horse Shoe Bend MC.jpg|कॉलोराडो नदीने घेतलेले घोड्याच्या नालेच्या आकाराचे वळण. चित्र:Map of Arizona NA.png|अ‍ॅरिझोनामधील प्रमुख रस्ते. चित्र:Azcap.jpg|अ‍ॅरिझोनाचे विधानभवन. चित्र:2008 AZ Proof.png|नेव्हाडाचे प्रतिनिधीत्व करणारे २५ सेंट्सचे नाणे. </Gallery>
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकेची राज्ये
मुश्ताक अली
वर्ग:भारतातील पुरूष क्रिकेट खेळाडू वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
कामठा
कामठा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कारंजा लाड तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
हर्णे
हर्णे गाव हे दापोली तालुक्यामधे असून ते रत्‍नागिरी जिल्ह्यामधे आहे. हे गाव समुद्रकिनारा असल्याने बंदर म्हणूनही प्रसिद्ध आहे. कोकणामधील महाड, मंडणगड आणि खेड कडून गाडीमार्गाने दापोलीला पोहोचता येते. दापोलीपासून सोळा कि.मी. अंतरावर हर्णे आहे.
ऐतिहासिक महत्त्व
या गावाच्या समुद्रामध्ये सुवर्णदुर्ग हा प्रसिद्ध ऐतिहासिक किल्ला आहे. इसवी सन १६७४ मध्ये छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी या किल्याची दुरुस्ती, डागडुजी करून घेतली होती. दादा सेखोजी आंग्रे यांनी या किल्ल्यांच्या चार कोटांचे काम केल्याचे उल्लेख ऐतिहासिक कागदपत्रात सापडतात.
भौगोलिक स्थान
हर्णे गाव हे दापोलीपासून जवळ असून मुरुड कर्दे आसूद सालदुरे पाळंदे आंजर्ले, मुरडी ही या गावाच्या नजीकची गावे आहेत.
संदर्भ
वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे
दिलीप वेंगसरकर
वर्ग:भारतातील पुरूष क्रिकेट खेळाडू वर्ग:भारताचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९५६ मधील जन्म वर्ग:मराठी व्यक्ती
हौलन
हौलन ही चंगीझ खान याची आई होती. ती मर्किद जमातीच्या चिलेडू नावाच्या योद्ध्याची बायको होती. इ.स. ११६१ मध्ये येसुगेईने तिच्यावर भाळून तिच्या पहिल्या नवऱ्यावर, चिलेडूवर हल्ला केला. आपला जीव वाचवण्यासाठी चिलेडूने निघून जावे अशी विनंती हौलनने त्याला केली. पुढे येसुगेईने हौलनशी लग्न केले. मर्किद जमात ही येसुगेईच्या जमातीपेक्षा वरच्या दर्जाची होती तसेच येसुगेईचे यापूर्वी एक लग्न झालेले होते, यावरून या लग्नात हौलन सुखी नव्हती असा अंदाज काढला जातो.
येसुगेईपासून तिला ४ मुलगे व १ मुलगी झाली. त्यापैकी सर्वात मोठ्या तेमुजीनचा/ चंगीझचा जन्म ११६२ मध्ये झाला.
वर्ग:मंगोलियाचा इतिहास
वडशेत
वडशेत हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील श्रीवर्धन तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:श्रीवर्धन तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
पुरंदर किल्ला
सह्याद्रीच्या पुरंदर किल्ल्यावर छत्रपती संभाजी महाराजांचा जन्म झाला आहे हे या किल्ल्याचे सर्वात मोठे ऐतिहासिक महत्त्व आहे. दक्षिणोत्तर पसरलेल्या मूळ रांगेतून काही फाटे पूर्व दिशेकडे फुटले आहेत. त्यापैकी एका फाट्यावर सिंहगड आहे. तोच फाटा पूर्वेकडे अदमासे २४ किलोमीटर धावून भुलेश्वर जवळ लोप पावतो. याच डोंगररांगेवर पुरंदर आणि वज्रगड वसलेले आहेत. कात्रज घाट किंवा बापदेव घाट किंवा दिवे घाट ओलांडून पुरंदरच्या पायथ्याशी जाता येते. किल्ल्याच्या चौफेर माच्या आहेत. किल्ला पुण्याच्या आग्नेय दिशेला अंदाजे २० मैलांवर तर सासवडच्या नैऋत्येला ६ मैलांवर आहे. गडाच्या पूर्वेला बहुतांशी प्रदेश सपाट आहे तर पश्चिमेला डोंगराळ प्रदेश आहे. वायव्येला १३-१४ मैलांवर सिंहगड आहे. तर पश्चिमेला १९-२० मैलांवर राजगड आहे.
इतिहास
पुरंदर म्हणजे इंद्र. ज्याप्रमाणे इन्द्राचे स्थान बलाढ्य तसाच हा पुरंदर. पुराणात या डोंगराचे नाव आहे 'इंद्रनील पर्वत'. हनुमंताने द्रोणागिरी उचलून नेत असताना त्या पर्वताचा काही भाग खाली पडला तोच हा इंद्रनील पर्वत. बहामनीकाळी बीदरचे चंद्रसंपत देशपांडे यांनी बहामनी शासनाच्या वतीने पुरंदर ताब्यात घेतला. त्यांनी पुरंदरच्या पुनर्निर्माणास प्रारंभ केला. त्याच घराण्यातील महादजी नीलकंठ याने कसोशीने हे काम पूर्ण केले. येथील शेन्दऱ्या बुरूज बांधतांना तो सारखा ढासळत असे. तेव्हा बाहिरनाक सोननाक याने आपला पुत्र नाथनाक आणि सून देवाकाई अशी दोन मुले त्यात गाडण्यासाठी दिली. त्यांचा बळी घेतल्यावरच हा बुरूज उभा राहिला. हा किल्ला सन १४८९ च्या सुमारास निजामशाही सरदार मलिक अहमद याने जिंकून घेतला. पुढे शके १५५० मध्ये तो आदिलशाहीत आला. इ.स. १६४९ मध्ये आदिलशहाने शहाजीराजांना कैदेत टाकले. त्याच वेळी शिवाजी महाराजांनी अनेक आदिलशाही किल्ले आपल्या ताब्यात घेतले. म्हणून शिवरायांचा बंदोबस्त करण्यासाठी आदिलशहाने फत्तेखानास रवाना केले. परिस्थिती फारच बिकट होती. एकीकडे आपले वडील कैदेत होते तर दुसरीकडे फत्तेखानाच्या स्वारीमुळे स्वराज्य धोक्यात येणार होते. महाराजांनी यावेळी लढाईसाठी पुरंदर किल्ल्याची जागा निवडली. मात्र यावेळी गड मराठ्यांच्या ताब्यात नव्हता. महादजी नीलकंठराव यांच्या ताब्यात किल्ला होता. त्यांच्या भावाभावांमधील भांडणाचा फायदा उठवून महाराजांनी किल्ल्यात प्रवेश करण्यात यश मिळवले. या पुरंदर किल्ल्याच्या साहाय्याने मराठ्यांनी फत्तेखानाशी झुंज दिली आणि लढाई जिंकली. शिवाजी महाराजांना या पहिल्या लढाईतच मोठे यश प्राप्त झाले. सन १६५५ मध्ये शिवाजीराजांनी नेताजी पालकर यास गडाचा सरनौबत नेमले. वैशाख शु. १२ शके १५७९ म्हणजेच १४ मे १६५७ गुरुवार या दिवशी संभाजी राजांचा जन्म पुरंदरवर झाला.
पुरंदरचा तह
शके १५८७ म्हणजेच १६६५ मध्ये मोगल सरदार जयसिंहाने पुरंदरला वेढा घातला. या युद्धाचे वर्णन सभासद बखरीमध्ये असे आढळते. तेव्हा पुरंदरावरी नामजाद लोकांचा सरदार राजियाचा मुरारबाजी प्रभू म्हणून होता. त्याजबरोबर हजार माणूस होते. याखेरीज किल्ल्याचे एक हजारे असे दोन हजारे लोक होते. त्यात निवड करून मुरारबाजी याने सातशे माणूस घेऊन ते गडाखाली दिलेरखानावरी आले. दिलेरखान तालेदार जोरावर पठाण पाच हजार याखेरीज बैईल वगैरे लोक ऐशी गडास चौतरफा चढत होती. त्यात होऊन सरमिसळ जाहले. मोठे धूरन्धर युद्ध जहले. मावळे लोकांनी व खासां मुरारबाजी यानी निदान करून भांडण केले. पाचशे पठाण लष्कर ठार जाहले. तसेच बहिले मारले.' मुरारबाजी देशपांडेचे हे शौर्य पाहून दिलेरखान बोलिला,'अरे तू कौल घे. मोठा मर्दाना शिपाई तुज नावाजितो.' ऐसे बोलीता मुरारबाजी बोलिला, 'तुझा कौल म्हणजे काय? मी शिवाजी महाराजांचा शिपाई तुझा कौल घेतो की काय?' म्हणोनि नीट खानावरी चालिला. खानावरी तलवारीचा वार करावा तो खानने आपले तीन तीर मारून पुरा केला. तो पडला. मग खानाने तोंडात आंगोळी घातली, 'असा शिपाई खुदाने पैदा केला.' दिलेरखानाने वज्रगड ताब्यात घेतला आणि पुरंदरावर हल्ला केला व पुरंदर माचीचा ताबा घेतला. माचीवर खानाचे आणि मुरारबाजीचे घनघोर युद्ध झाले. मुरारबाजी पडला आणि त्याच बरोबर पुरंदरही पडला. हे वर्तमान जेव्हा राजांना कळले तेव्हा त्यांनी जयसिंहाशी तहाचे बोलणे सुरू केले आणि ११ जून १६६५ साली इतिहासप्रसिद्ध 'पुरंदरचा तह' झाला. यात २३ किल्ले राजांना मोगलांना द्यावे लागले. त्यांची नावे अशी,
८ मार्च १६७० मध्ये निळोपंत मुजुमदाराने किल्ला स्वराज्यात आणला. संभाजी राजांच्या मृत्यूनंतर किल्ला औरंगजेबाने जिंकला व त्याचे नाव 'आजमगड' ठेवले. पुढे मराठ्यांच्या वतीने शंकराजी नारायण सचिवांनी मोगलांशी भांडून पुरंदर घेतला. शके १६९५ मध्ये छत्रपती शाहू यांनी किल्ला पेशवे यांस दिला. अनेक दिवस किल्ल्यावर पेशव्यांची राजधानी होती. शके १६९७ मध्ये गंगाबाई पेशवे यांना गडावर मुलगा झाला, त्याचे नाव सवाई माधवराव ठेवण्यात आले. इ.स. १८१८ मध्ये इंग्रजांनी गड आपल्या ताब्यात घेतला.
गडावरील पाहण्यासारखी ठिकाणे
पुरंदर आणि वज्रगड जरी एकाच डोंगरसोंडेवर वसलेले असले तरी ते दोन  स्वतंत्र  किल्ले आहेत.
गडावर जाण्याच्या वाटा
पुरंदर किल्ल्यावर जाण्यासाठी दोन वाटा आहेत.
नारायणपूर हे किल्ल्याच्या पायथ्याचे गाव आहे. गावातूनच गाडीरस्ता थेट किल्ल्यापर्यंत गेलेला आहे. पुणे ते नारायणपूर अशी बस सेवा देखील आहे. नारायणपूर गावातून गडावर जाण्यास दोन मार्ग आहेत. एक म्हणजे गाडीरस्ता. या रस्त्याने चालतचालत गड गाठण्यास २ तास पुरतात. तर दुसरी म्हणजे जंगलातून जाणारी पायवाट. या पायवाटेने एका तासात माणूस पुरंदर माचीवरच्या बिनी दरवाज्यापाशी पोहोचतो.
राहण्याची सोय
किल्ल्यावर मिलिटरीचे बंगले आहेत. यामध्ये राहण्याची सोय होऊ शकते. मात्र त्यासाठी तेथे असणाऱ्या त्यांच्या अधिकाऱ्यांची अनुमती घेणे आवश्यक आहे. येथे जाताना कोणतेही ओळखपत्र घेऊन जावे (आधार कार्ड ,पॅन पत्र, मतदान ओळखपत्र इत्यादी)
जेवण्याची सोय
जेवण्याची सोय स्वतः करावी लागते. पिण्याचे पाणी मात्र नेहमी सोबत ठेवावे कारण केदारेश्वर मंदिरात पाण्याची सोय नाही .गडावर जेवण करण्यासाठी आपण केदारेश्वर मंदिराच्या आवारात बसू शकतो.
हे ठिकाण गडावरील सर्वात उंच असल्यामुळे इथे वातावरण खूप छान आहे. एकत्रित स्नेहभोजन करण्यासाठी आपण या ठिकाणी नक्की यायला हवे.
जाण्यासाठी लागणारा वेळ
गडावर जाण्यासाठी पायथ्यापासून १ तास लागतो.
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले वर्ग:पश्चिम घाट वर्ग:पश्चिम घाटातील किल्ले
२०१० फिफा विश्वचषक संघ - गट ब
🇦🇷 [[argentina national football team|argentina]]
प्रशिक्षक: 🇦🇷 दिएगो मॅरेडोना
🇳🇬 [[nigeria national football team|nigeria]]
Coach: 🇸🇪 लार्स लार्जरबॅक
🇬🇷 [[greece national football team|greece]]
प्रशिक्षक: 🇩🇪 ओट्टो रेहजेल
बाह्य दुवे
वर्ग:२०१० फिफा विश्वचषक
2010_FIFA_World_Cup_squads
राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक
राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक किंवा एनएसजी (इंग्रजी:National Security Guard (NSG)) हे एक सर्वश्रेष्ठ वर्गातील दहशतवाद विरोधी सुरक्षा दल असून, ते गृह मंत्रालय, भारत सरकारच्या अंतर्गत काम करते. ऑपरेशन ब्लू स्टार, सुवर्ण मंदिर हल्ला आणि भारतीय पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांच्या हत्येनंतर, १६ ऑक्टोबर १९८४ रोजी नॅशनल सिक्युरिटी गार्ड ॲक्ट, १९८६ अंतर्गत दहशतवादी कारवायांचा सामना करण्यासाठी आणि अंतर्गत त्रासांपासून राज्यांचे संरक्षण करण्यासाठी या दलाची स्थापना करण्यात आली. राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक दलाच्या कर्मचाऱ्यांना कधीकधी ब्लॅक कॅट कमांडोज म्हणून देखील संबोधले जाते. .
राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक दलाचे ध्येय पुढील प्रमाणे आहे: "'सर्वत्र सर्वोत्तम सुरक्षा' या ब्रीदवाक्यानुसार जगण्यासाठी दहशतवादाशी झटपट आणि प्रभावीपणे मुकाबला करण्यास सक्षम असलेल्या विशेष दलाला प्रशिक्षित करा, सुसज्ज करा आणि सज्ज ठेवा.'"
राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक हे देशातील दहशतवादाच्या सर्व पैलूंचा सामना करण्यासाठी 'फेडरल आकस्मिक तैनाती दल' आहे. एक विशेष दहशतवाद विरोधी दल म्हणून, ते "केवळ अपवादात्मक परिस्थितीत" वापरण्यासाठी आहे. याचे कार्य "राज्य पोलीस दल किंवा इतर निमलष्करी दलांची कार्ये" ताब्यात घेण्यासाठी नाही. तरीही, वर्षानुवर्षे प्रभावशाली राजकारण्यांना वैयक्तिक सुरक्षा प्रदान करण्यासाठी त्यांचा वापर केला गेला.
तथापि, जानेवारी 2020 मध्ये, उच्चभ्रू -दहशतवाद विरोधी आणि अपहरण विरोधी दल म्हणून त्याच्या मूळ भूमिकांवर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक दलालाला VIP सुरक्षेच्या या कार्यातून कमी करण्यात आले.
राष्ट्रीय सुरक्षा रक्षक दलाला जमीन, समुद्र आणि हवेतील अपहरणांचा प्रतिकार करण्यासह दहशतवादविरोधी कार्ये करण्यासाठी प्रशिक्षित केले जाते. यात बॉम्ब निकामी करणे (आयईडीचा शोध, शोध आणि तटस्थीकरण); पोस्ट ब्लास्ट इन्व्हेस्टिगेशन आणि होस्टेज रेस्क्यू मिशन यांचा सुद्धा समावेश असतो.
इतिहास
या दलाचीची स्थापना 1984च्या ऑपरेशन ब्लू स्टार, आणि गोल्डन टेंपलला झालेली उच्च संपार्श्विक हानी आणि नागरी आणि लष्करी संपार्श्विक मृत्यूच्या पार्श्वभूमीवर करण्यात आली. एनएसजीची स्थापना झाल्यापासून 1986 मध्ये पंजाब आणि जम्मू आणि काश्मीरमध्ये वापरली जात आहे. NSGच्या काही ज्ञात ऑपरेशन्समध्ये हे समाविष्ट आहे:
बाह्य दुवे
अधिकृत संकेतस्थळ
वर्ग:भारताचे सैन्य
चिकणी (वर्धा)
चिकणी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील वर्धा तालुक्यातील एक गाव आहे.
नर्मदा बचाओ आंदोलन
नर्मदा ही महाराष्ट्र, गुजरात आणि मध्य प्रदेश मधून वाहणारी भारतामधील एक प्रमुख नदी आहे. नर्मदा बचाओ आंदोलन हे नर्मदा नदीवर भारतातील गुजरात राज्यात बांधण्यात येत असलेल्या सरदार सरोवर धरणाविरुद्ध विस्थापित शेतकरी, आदिवासी, पर्यावरणवादी व मानवी हक्क कार्यकर्त्यांनी उभारलेले व मेधा पाटकर  यांच्या नेतृत्वाखाली झालेले आंदोलन आहे.
चिकणी (वर्धा)
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:वर्धा तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे