cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
राजदीप सरदेसाई
वाद
सोहराबुद्दीन शेख यांच्या मृत्यूतील त्यांच्या भूमिकेबद्दल खोटे अहवाल दिल्याबद्दल आयपीएस अधिकारी राजीव त्रिवेदी यांना बिनशर्त माफी मागितल्यानंतर हैदराबाद न्यायालयाने नोव्हेंबर २०१९ मध्ये सरदेसाई आणि इतरांना मानहानीच्या आरोपातून निर्दोष मुक्त केले.
जानेवारी २०२१ मध्ये, सरदेसाई यांना इंडिया टुडेने दोन आठवड्यांसाठी टीव्ही बंद केला होता आणि २०२०-२०२१ भारतीय शेतकऱ्यांच्या निषेधादरम्यान नवरीत सिंगचा पोलिसांच्या गोळीबारात मृत्यू झाल्याचा आरोप मागे घेतल्याबद्दल त्यांच्या मासिक पगारात कपात केली होती. दिल्ली पोलिसांनी मृत्यूच्या कारणाबाबत केलेले ट्विट अचूक नसल्याचा दावा केला आणि सिंग यांच्या मृत्यूच्या घटनेच्या सीसीटीव्ही फुटेजचा संदर्भ दिला. नंतर सरदेसाई यांच्यावर प्रजासत्ताक दिनाच्या हिंसाचाराबद्दल देशद्रोहाचा गुन्हा दाखल करण्यात आला आणि एफआयआरमध्ये म्हटले आहे की त्यांनी २६ जानेवारी रोजी चुकीच्या माहितीच्या बातम्या आणि 'हिंसा भडकाव' शेअर केल्या. 2021 च्या शेतकरी प्रजासत्ताक दिनाच्या परेडचे वार्तांकन करणाऱ्या अनेक पत्रकार आणि राजकारण्यांवर दिल्ली पोलिसांनी आणि भाजपशासित राज्यांमधील ५ राज्यांच्या पोलिसांनी देशद्रोहाचा आरोप केला आहे. सिद्धार्थ वरदराजन यांनी पोलिस एफआयआरला "दुर्भावनापूर्ण खटला" म्हटले. प्रेस क्लब ऑफ इंडिया (पीसीआय), एडिटर्स गिल्ड ऑफ इंडिया, प्रेस असोसिएशन, इंडियन वुमेन्स प्रेस कॉर्प्स (आयडब्ल्यूपीसी), दिल्ली युनियन ऑफ जर्नलिस्ट आणि इंडियन जर्नालिस्ट युनियन यांनी संयुक्त पत्रकार परिषदेत देशद्रोह कायदा रद्द करण्याची मागणी केली. . एडिटर्स गिल्ड ऑफ इंडियाने पत्रकारांवर देशद्रोहाचा गुन्हा दाखल करण्याच्या विरोधात बोलले. गिल्डने एफआयआरला "धमकावणे, त्रास देणे, ब्रोबीट करणे आणि मीडियाला दाबण्याचा प्रयत्न" असे म्हटले आहे.
संदर्भ
वर्ग:गुजराती व्यक्ती वर्ग:हयात व्यक्ती वर्ग:इ.स. १९६५ मधील जन्म
मी नथुराम गोडसे बोलतोय
मी नथुराम गोडसे बोलतोय हे प्रदीप दळवी लिखित नाट्य आहे.
वर्ग:मराठी नाटक नामसूची वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
वंश (मानव वर्गीकरण)
वंश म्हणजे शारीरिक वैशिष्ट्ये, पूर्वज, जनुकशास्त्र, सामाजिक संबंध व या सर्व घटकांच्या परस्परसंबंधावर आधारित माणसांचे वर्गीकरण. इंग्रजीमध्ये याला रेस (race) म्हणतात. रेस या संज्ञेचा वापर सुरुवातील समान भाषा बोलणाऱ्या समूहाला उद्देशण्यासाठी होई, त्यानंतर राष्ट्रीय संलग्नता दर्शवण्यासाठी होई, व १७व्या शतकात शारीरिक (दृश्य रूपी / फीनोटिपिकल) वैशिष्ट्ये दर्शवण्यासाठी होई. १९व्या शतकापासून तिचा वापर जीववर्गीकरणशास्त्राच्या (बायॉलजिकल टॅक्सॉनमी) संदर्भात दृश्य रूपामुळे (फीनोटाईप) परिभाषित होणाऱ्या मानवी समूहांच्या जनुकीय निराळेपणाला दर्शवण्यासाठी होऊ लागला.
वर्ग:मानववंशशास्त्र
आग्रा विभाग
उत्तर प्रदेशातील सतरा प्रशासकीय विभागांपैकी एक आहे.
जिल्हे
या विभागात हे जिल्हे येतात.
मुख्यालय
या विभागाचे मुख्यालय आग्रा येथे आहे. सध्याचे विभागाचे विभागीय आयुक्त श्री. मनजीत सिंग आहेत.
संदर्भ
वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील विभाग
गायक
गायक किंवा गवई ( इंग्लिश:singer(Male);) म्हणजे गाणारा.
गवयाला गायक अशी संज्ञा आहे. शास्त्रीय संगीत गाणाऱ्या गायकाचे उत्तम, मध्यम आणि अधम असे तीन भेद आहेत. रागाचा आरंभ, विस्तार व शेवट करण्याचे ज्ञान, विविध राग व त्यांची अंगे यांचे ज्ञान, देशी रागांचे रूपभेदज्ञान, तालबद्ध रूपके गाण्याची निपुणता, तीनही स्थानात गमक प्रयोग करण्यची अनायास शक्ती, कंठाची वशता, तालाचे ज्ञान, गाण्यासाठी  श्रम करण्यची तयारी, संप्रदायशुद्ध गाण्याची पद्धती, धारणा शक्ती, दोषरहित गाणे हे सर्व उत्तम गायकाचे  गुण मानलेले आहेत गाणारा पुरुष.जो गायक गायनातले दोष वगळतो, जो सदोष गातो. तो अधम समजावा.
प्रकार
याशिवाय गायकांचे आणखी पाच प्रकार कल्पिले आहेत, ते असे
संदर्भ
वर्ग:व्यवसाय वर्ग:संगीत
हॅरियेट टबमन
टबमन अमेरिकन यादवी युद्धादरम्यान अमेरिकेच्या सैन्याची स्वंयस्फूर्त सैनिक, टेहळी आणि गुप्तहेरही होती.
टबमनचा जन्म गुलामांपोटी झाल्याने ती जन्मतः गुलाम होती. १७ सप्टेंबर, इ.स. १८४९ रोजी वयाच्या २७व्या वर्षी ती आपल्या भावांसह मालकाकडून पळून गेली परंतु लगेचच पकडली गेली. त्यांनतर काही दिवसांनी तिने एकटीने पुन्हा एकदा पळ काढला व अंडरग्राउंड रेलरोडद्वारे मुक्ती मिळवली. अंडरग्राउंड रेलरोड ही अमेरिकेतील गुलामगिरीविरुद्ध गुप्तपणे कार्य करणाऱ्या व्यक्ती व संस्थांची साखळी होती.
टबमनने आपल्या नंतरच्या आयुष्यात गुलामगिरीविरुद्ध अव्याहतपणे काम केले व १३ वेळा स्वतः पकडले जाण्याची जोखीम पत्करून सुमारे ७० गुलामांना मुक्ती मिळविण्यास मदत केली.
टबमन स्त्रीयांना मताधिकार मिळविण्यासाठीच्या आंदोलनातही सक्रिय होती.
वर्ग:अमेरिकन व्यक्ती वर्ग:अमेरिकेत गुलामगिरीत जन्मलेल्या व्यक्ती वर्ग:इ.स. १८२२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९१३ मधील मृत्यू
राघोजी भांगरे
राघोजीराव रामजीराव भांगरे (जन्म:८ नोव्हेंबर, १८०५; मृत्यू:२ मे, १८४८) हे भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील एक क्रांतिकारक होते.
जीवन
राघोजींचा जन्म महादेव कोळी जमातीत झाला. मराठा सैन्यास हरवल्यानंतर ब्रिटिशांनी महादेव कोळ्यांच्या परंपरागत अधिकारांत गणल्या जाणाऱ्या सह्याद्रीतील किल्ल्यांच्या शिलेदाऱ्या, वतनदाऱ्या काढल्या. परंपरागत अधिकार काढून घेतल्याने महादेव कोळ्यांमध्ये मोठा असंतोष निर्माण झाला. इ.स. १८२८ साली शेतसारा वाढवण्यात आला. सारावसुलीमुळे गोरगरिबांना रोख पैशाची गरज भासू लागली त्यामुळे गोरगरिब सावकार, वाण्याकडून भरमसाठ दराने कर्जे घेऊ लागले. कर्जाच्या मोबदल्यात सावकार जमिनी बळकावू लागले. त्यामुळे राघोजींनी सावकार आणि ब्रिटिश यांच्याविरुद्ध बंडाला सुरुवात केली.
इ.स. १८३० साली अकोले तालुक्यातील रामा किरवा याला पकडून अहमदनगर येथील तुरुंगात फाशी देण्यात आली. यामुळे महादेव कोळी जमातीच्या बंडखोरांत दहशत पसरेल, असे ब्रिटिशांना वाटत होते. रामाचा जोड़ीदार राघोजी भांगरे याने सरकारविरोधी बंडात सामील होऊ नये, यासाठी त्याला मोठ्या नोकरीवर घेतले. परंतु नोकरीत पदोपदी होणारा अपमान आणि पगारातली काटछाट यामुळे राघोजी चिडला. नोकरी सोडून त्याने बंडात उडी घेतली. उत्तर पुणे जिल्ह्यात व नगर जिल्ह्यात राघोजी आणि बापूजी भांगरे यांच्या नेतृत्वाखाली उठाव सुरू झाला. इ.स. १८३८ साली रतनगड आणि सनगर किल्ल्यांच्या परिसरात त्याने बंड उभारले. कॅप्टन मॅकिंटॉश याने हे बंड मोडण्यासाठी सर्व अवघड खिंडी, दऱ्या, घाट, रस्ते, जंगले याची बारीकसारीक माहिती मिळविली. बंडखोरांची गुपिते बाहेर काढली. परंतु बंडखोर वरमले नाहीत. उलट बंडाने व्यापक रूप धारण केले. ब्रिटिशांनी कुमक वाढवली. मार्ग रोखून धरले. ८० लोकांना कैद केले. दहशतीमुळे काही लोक उलटले. फंदफितुरीमुळे राघोजीचा उजवा हात समजला जाणारा बापूजी मारला गेला. राघोजीला पकडण्यासाठी इंग्रज सरकारने ५ हजारांचे बक्षीस जाहीर केले.
ठाणे गॅझेटियराच्या जुन्या आवृत्तीत लिहिल्याप्रमाणे "ऑक्टोबर १८४३ मध्ये राघोजी मोठी टोळी घेऊन घाटावरून खाली उतरला आणि त्याने अनेक दरोडे घातले", असा उल्लेख आहे. राघोजीने मारवाड्यांवर छापे घातले. त्यांनी पोलिसांत तक्रार केली. ठावठिकाणा विचारायला आलेल्या पोलिसांना माहिती न दिल्याने चिडलेल्या पोलिसांनी राघोजीच्या आईचे निर्दयपणे हाल केले. त्यामुले चिडलेल्या राघोजीने टोळी उभारून नगर व नाशिक येथे हल्ले केले. हाती लागलेल्या प्रत्येक मारवाड्याचे नाक कापले. राघोजीच्या भयाने मारवाड़ी गाव सोडून पळाले" असा उल्लेख अहमदनगरच्या गॅझेटियरमध्ये सापडतो.
साताऱ्याच्या पदच्युत छत्रपतींना पुन्हा सत्तेवर आणण्यासाठी इंग्रजांविरुद्ध उठावाचे व्यापक प्रयत्‍न चालले होते त्यांच्याशी राघोजीचा संबंध असावा, असे अभ्यासकांचे मत आहे. बंडासाठी पैसा उभारणे, समाजावर पकड ठेवणे व छळ करणाऱ्या सावाकरांना धडा शिकविणे या हेतूने राघोजी खंडणी वसूल करीत असे. राघोजीच्या बंडानंतर सुमारे पंचवीस वर्षांनी वासुदेव बळवंत फडके यांचे बंड सुरू झाले. नोव्हेंबर इ.स. १८४४ ते मार्च इ.स. १८४५ या कालात राघोजीचे बंड शिगेला पोहचले होते. बंड उभारल्यानंतर राघोजीने 'आपण शेतकरी, गरिबांचे कैवारी असून सावकार व इंग्रज सरकारचे वैरी आहोत', अशी भूमिका जाहीर केली होती. कुटुंबातील समाजातील स्त्रियांबद्दल बद्दल राघोजीला अत्यंत आदर होता. टोळीतील कुणाचेही गैरवर्तन तो खपवून घेत नसे. शौर्य, प्रमाणिकपणा व नीतिमत्ता याला त्याने धार्मिकपणाची जोड दिली. महादेवावर त्याची श्रद्धा व भक्ती होती. भीमाशंकर, वज्रेश्वरी, त्रंबकेश्वर, नाशिक, येथे राघोजीची भारी दहशत होती. जुन्नर येथील लढाईत मात खाल्यानंतर राघोजी कोणाला शोधता येऊ नये म्हणून गोसाव्याच्या वेशात फिरू लागला. पंढरपूर येथे बंडाच्या काळात तेथील आदिवासींना पुन्हा जमा करून बंड करण्याच्या तयारीत असणाऱ्या राघोजीला इंग्रजांनी पकडले व ठाण्यास नेले. राघोजी अत्यंत स्वाभिमानी होता. त्यांला इंग्रजी अधिकाऱ्यानी वकील मिळू दिला नाही. त्याने कोर्टात स्वतःच बाजू मांडली.
एकीकडे राघोजी भांगरे मोठे होत असताना वेगवेगळे पराक्रम करत होते. तर दुसरीकडे इंग्रज सरकार अकोले तालुक्यातील रतनगड आपल्या ताब्यात आला पाहिजे यासाठी प्रयत्न करत होते. याच रतनगडावर रामजी भांगरे यांच्या नेतृत्वाखाली गोविंदराव खाडे, वालोजी भांगरे, लक्षा ठाकर, रामा किरवा यांनी १८२१ साली जाहीर उठाव केला होता. कॅ. Mackintos या भागातील आदिवासी क्रांतिकारकांचे वर्चस्व संपुष्टात आणण्यासाठी पाच हजारांच्या फौजेसह रतनगडावर चाल केली. त्यावेळी किल्ल्यावर फक्त पाचशे सैनिक होते. चढाई करताना गडावरून होणारा कडवा विरोध पाहून मदतीला आणखी दोन हजारांची फौज कॅ. Mackintos याने मागवली होती. या लढाईत रामजी भांगरे यांनी आपले ४०० सैनिक गमावत कॅ. Mackintosच्या फौजेतील सुमारे साडे तीन हजार सैनिकांचा खात्मा केला होता. प्रयत्नांची पराकाष्ठा करूनही रतनगड हातचा गेला. या लढाईत रामजी भांगरे व गोविंदराव खाडे यांना अटक करण्यात आली. पुढे खटला चालवून रामजी भांगरे यांना काळ्या पाण्याची शिक्षा झाली.
कोकणामध्ये एक दिवस मोठा दरोडा पडला. या दरोड्यात राघोजी भांगरे यांचा हात असल्याचा खोटा अभिप्राय अमृतराव कुलकर्णी यांनी सरकारला पाठवला. वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी पुरता तपास न करता राघोजीला तातडीने अटक करण्याचा आदेश दिला. त्या आदेशानुसार अमृतराव कुलकर्णी यांनी आपल्या हवालदारास राघोजीला नोटीस बजावण्यास सांगितले. आपल्यावरील खोट्या आरोपाची माहिती राघोजीच्या कानावर पडताच त्याच्या तळपायाची आग मस्तकात गेली. राघुजीच्या मनातील घालमेल ओळखून देवजी नाना यांनी त्यास पोलिसांवर विश्वास न ठेवण्याचा सल्ला दिला. या दगाबाज इंग्रज सरकारला धडा शिकवायचा असा बेत मनात आखून राघोजी दुस-या दिवशी राजूर पोलीस स्टेशनला हजर झाला. आपल्यावरील खोट्या आरोपाचा जाब विचारायला लागल्यावर पोलीस अधिकारी राघोजीला कायद्याची भीती दाखवू लागले. या दरम्यान राघोजी व अमृतराव कुलकर्णी यांच्यात बाचाबाची झाली. याचे रूपांतर शेवटी झटापटीत झाले. वाघाशी दोन हात करणारा राघोजी पुरता पेटून उठला होता. त्याने एका झटक्यात साहेबाचं नरडं दाबून त्याला मारून टाकलं. राघोजीचा असा अवतार पाहून बाकीचे हवालदार कधीच पळून गेले होते. परत फिरताना राघोजीने पोलीस स्टेशनमधील सात रायफली व काडतुसांची पेटी हातात घेतली. इंग्रजांनी केलेल्या अन्यायाविरोधात लढण्यासाठी राघोजी सज्ज झाला होता. येथून पुढचा प्रवास अधिक संघर्षमय असेल याची जाणीव त्याला झाल्याने त्याने आईचा आशीर्वाद घेऊन घर सोडले व बाडगीच्या घनदाट जंगलाचा रस्ता धरला. यावेळी त्याच्यासोबत तरणाबांड तुफान ताकदीचा नेमबाजीत पटाईत असलेला शूर लढवय्या राया ठाकर होता. तसेच देवजी आव्हाड यांचे मोलाचे मार्गदर्शनही लाभत होते.
ॲन्स
ॲन्स (फ्रेंच उच्चार: ;Anse) ही बेल्जियमच्या लीज प्रांतात स्थित वालोनियाची एक नगरपालिका आहे.
राघोजी भांगरे
जीवन
आपल्या प्रत्यक्ष कार्यातून सार्थकी ठरवू लागला होता. राघोजीनं काही महिन्यांच्या कालावधीत परिसरातील सर्व जुलमी व अत्याचारी सावकारांवर धाडी टाकल्या व त्यांची धन संपदा लुटून गोर गरीबांना वाटून टाकली. तसेच सावकारांनी कब्जा केलेल्या जमिनींचे कागदपत्र व दस्त ऐवज यांची होळी केली. आया बहिणींवर हात टाकणाऱ्या सावकारांचे कान- नाक कापले. हजारो – लाखो एकर जमिनी सामान्य लोकांना परत मिळवून देण्याचे काम राघोजीने केल्याने सावकार व इंग्रजांवर त्याची दहशत बसली होती.
ॲन्स
१ जानेवारी २००६ रोजी, ॲन्सची एकूण लोकसंख्या २७,३२२ होती. याचे एकूण क्षेत्रफळ 23.35 km2 आहे. येथील लोकसंख्येची घनता १,१,७० रहिवासी प्रती चौरस किलोमीटर इतकी आहे. त्याचा पोस्टल कोड ४४३० आहे.
राघोजी भांगरे
जीवन
अकोले तालुक्यातील पाभूळवंडी, लाडगाव, आंबेवंगण ही चारी गावे ललूभाई या सावकाराकडे होती. वसुलीसाठी हा सावकार या परिसरातील आदिवासी बांधवांची पिळवणूक करत असे. सर्वांच्या जमिनी त्याच्या ताब्यात असल्याने कोणी त्याच्या अन्यायाविरोधात बोलत नव्हते. याची जाणीव राघोजीला अगोदरच होती. देवजी आव्हाड यांच्या सल्ल्यानुसार ललूभाईवर धाड टाकण्याचे नियोजन करण्यात आले. रात्री सगळीकडे शांतता पसरल्यावर त्याच्या घरावर हल्ला करण्यात आला. ललूभाईकडून तिजोरीच्या चाव्या हिसकावून घेऊन त्यातील पैसे व दागिन्यांच्या दोन गोण्या भरल्या. शेतीच्या कागदपत्रांचा शोध घेऊन त्यावर तेल ओतून पेटवून दिले. अशा प्रकारे सावकारशाहीविरोधातील पहिले पाऊल राघोजीने आपल्या साथीदारांच्या मदतीने अचूक टाकले होते.
ॲन्स
उत्तर हे लीज-बॅस्टोग्ने-लीज या रोड सायकल शर्यतीचे अंतिम ठिकाण आहे. ही स्पर्धा दर वर्षी एप्रिलमध्ये होणाऱ्या क्लासिक सायकल शर्यतींपैकी सर्वात जुनी आहे.
राघोजी भांगरे
जीवन
बारागांव पठार म्हणजे प्रवरा खो-यात अमरचंद, हुकुमचंद, केशवचंद या सावकारांनी लोकांच्या जमिनी व बाजारपेठा गिळंकृत केल्या होत्या. त्या सर्व सावकारांचे खिरविरे हे मुख्यालय होते. परिसरातील आदिवासी बांधव उपाशी मरत असताना सावकार मात्र आपले दडपशाहीचे धोरण राबवत होते. प्रसंगी आया बहिणींवर हात टाकत होते. तिघेही सावकार अतिशय उर्मट होते. त्यांच्याकडे स्वसंरक्षणासाठी बंदुकधारी अंगरक्षक होते. राघोजीला लोकांचे हाल पाहावत नव्हते. यांनाही धडा शिकवून लोकांना जाचातून मुक्त करण्याचा विडा राघोजीने उचलला. साठ सहका-यांच्या तीन टोळ्या करून एकाच वेळी सावकारांवर हल्ले करण्यात आले. तीनही सावकारांच्या तिजोऱ्या रिकाम्या केल्या व त्यांची नाके कापून सर्वजण बाडगीच्या माचीकडे पसार झाले.
ॲन्स
या प्रांतात लिज, सेराइंग, हर्स्टल, सेंट-निकोलस आणि फ्लेमॅले असे जिल्हे आहेत आणि येथे ६,००,००० लोक राहतात.
राघोजी भांगरे
जीवन
स्वातंत्र्यपूर्व काळात राजूर ही एक मोठी बाजारपेठ होती. या एकाच पेठेत अनेक सावकार, जमीनदार राहत होते. त्यामुळे बाहेरून येणारे व्यापारीही मोठ्या प्रमाणात राजुरच्या पेठेला भेट देत असत. राजूरच्या चारही बाजूंचा परिसर बघितला तर मोठ्या प्रमाणात आदिवासी शेतकरी बांधवांचे वास्तव्य होते. अधिक नफा कमवायच्या हेतूने सावकार व जमीनदार या सर्व लोकांची मोठ्या प्रमाणात फसवणूक करत होते. एकदा काढलेले कर्ज कधीही फिटत नसे अशा प्रकारची अव्वाच्या सव्वा व्याज आकारणी हे सर्व करत होते. दिलेल्या कर्जाच्या बदल्यात जमिनी मात्र आपल्या नावावर करून घेण्याचा धडाका त्यांनी लावला होता. ज्यांच्या जमिनी सावकार ताब्यात घेत त्यांनाच कसायाला देत असत. सामान्य शेतकरी जमीन कसून उत्पन्न काढत असे व सावकार सर्व पिकलेलं धान्य वाहून नेत असत. रक्ताचं पाणी करूनही हातात काहीच पडत नसल्याने अनेकांची उपासमार होत असे. या दुष्टचक्रातून शेतकरी व आदिवासींना बाहेर काढण्यासाठी आपण काही तरी केले पाहिजे असा विचार राघोजीच्या मनात आला. परंतु राजूरमधील सावकारांना सरकारचे संरक्षण असल्याने त्यांची सावकारशाही संपुष्टात आणणे वाटते तितके सोपे काम नव्हते. राघोजीने पूर्ण अभ्यास व नियोजन करून एक दिवस राजूर बाजारपेठेवर धाड टाकली. या धाडीत राघोजीने सावकारशाहीला चांगलाच धडा दिला व प्रचंड लुटही आपल्या ताब्यात घेतली. यानंतर लगेच जवळच असलेल्या कोतूळ येथील बाजारपेठेवरही हल्ला करून तेथील सावकारांच्या त्रासापासून लोकांची सुटका केली. राघोजी भांगरे यांच्या वाढत्या दबदब्यामुळे या भागातील सावकार व जमीनदार आपले सर्व अधिकार सोडून अकोले व संगमनेर परिसरात पळून गेले.
ॲन्स
वस्ती
नगरपालिकेत खालील जिल्ह्यांचा समावेश आहे:
राघोजी भांगरे
जीवन
राघोजी भांगरे यांचा सावकारशाही विरोधातील हा लढा अधिक व्यापक स्वरूप घेत असताना त्यांना नाशिक, ठाणे, पुणे या भागातूनही निरोप येऊ लागले होते. हे सर्व करत असताना धोकेही वाढत होते याची जाणीव राघोजीला झाली होती. तसेच आपले संघटन अधिक सक्षम व मोठे करण्याचे आवाहनही त्याच्यासमोर होते. एकीकडे संघटन वाढवत दुसरीकडे इगतपुरी, त्र्यंबकेश्वर, सुरगाणा, पेठ, कळवण या भागातील सावकारशाहीचा बिमोड केला. यानंतर राघोजीने बाडगीच्या माचीमध्ये असलेले आपले निवासस्थान अलंग व कुलंग या दुर्गांवर हालविले.
ॲन्स
या सारख्या नगरपालिका
१९९९ पासून, पेरिगॉर्डसह पेस डी'अन्स ही यापासून तयार झालेली नगरपालिका आहे. या नगरपालिकेत सहा नगरपालिका आहेत आणि या सर्व ॲन्स पासून बनलेल्या आहेत: बेडेफोल्स-ड'आन्स,ला बोइसिएर-ड'आन्स, चौर्गनाक डी'आन्स, ग्रॅन्जेस-डी'आन्स, सेंट-युलाली-ड'आन्स आणि सेंट-पंताली-ड'आन्स.
राघोजी भांगरे
जीवन
इंग्रज आपली सत्ता सावकार व जमीनदार यांच्या मदतीने वाढवत असत. परंतु राघोजी भांगरे याने सावकारशाहीवर आपला विजय मिळविण्याचा धडाका लावल्यामुळे त्याचा इंग्रजांवर मोठा परिणाम होऊ लागला होता. या प्रकाराने इंग्रज अधिकारी चांगलेच हादरले होते. राघोजीचा सामान्य जनतेला पाठिंबा असल्याने सर्वसामान्य माणूस इंग्रज सत्तेविरोधात बोलण्याचे धाडस करू लागला होता. नेमके हेच इंग्रज सरकारला नको होते. राघोजीचा वेळीच बंदोबस्त केला नाही, तर आपली या भागातील सत्ता जाईल या भीतीने २०० बंदुकधारी शिपायांची तुकडी घेऊन कॅ. Thomas यास जबाबदारी नेमून दिली.
कॅ. Thomas यांस त्याच्या गुप्तहेरांनी खबर दिली कि राघोजी सध्या कुलंग गडावर वास्तव्यास आहे. त्यानुसार घनदाट जंगलातून वाट काढत अलंग गडाच्या माचीतून कॅ. Thomas आपल्या शिपायांसह पुढे आगेकूच करू लागला होता. तिकडे राघोजीला याची खबर अगोदरच मिळाल्याने त्याने कॅ. Thomasचा बंदोबस्त करण्यासाठी पूर्ण नियोजन केले होते. कॅप्टनने अलंगगडाच्या माचीचे घनदाट जंगल ओलांडून पुढे जायला सुरुवात करताच पाठीमागून बापू भांगरे यांनी आपल्या साथीदारांसह जोरदार हल्ला चढवला. अचानक झालेल्या हल्ल्याने व खूप अंतर पायी चालल्याने परतीचा हल्ला करण्याची क्षमता कॅटनच्या शिपायांत उरली नव्हती. तिकडे देवजी आव्हाड यांनीही दुसरीकडून हल्ला चढवला. एकच आवाज त्या झाडांमध्ये येत होता, “पळा पळा.’’ कॅप्टनचे शिपाई वाट दिसेल तिकडे पळू लागले. झाडीत लपून बसलेल्या देवजी आव्हाड यांच्या साथीदारांनी एका एका सैनिकाचे मुंडके उडविण्याचे काम केले. धरमा मुंढे, खंडू साबळे हे सुद्धा आता समोरून तुटून पडले होते. या घनदाट जंगलात नक्की किती लोकांनी आपल्यावर हल्ला केला आहे याची कल्पना कॅप्टनला येत नव्हती. कॅप्टन वेड्यागत चौफेर फायरिंग करत परतीच्या वाटेने खाली उतरण्यासाठी पळत होता. या धावपळीत झाडांमधून आलेली एक गोळी कॅप्टनच्या डाव्या मांडीला चाटून गेली होती. यामुळे कॅप्टनने आपला जीव वाचविण्याच्या इराद्याने लपत छपत मागे फिरला. तो मिळेल त्या वाटेने थेट काळुस्ते या गावात उतरला. या धुमश्चक्रीत राघोजीच्या मावळ्यांनी एकशे शहाण्णव शिपायांची कत्तल केली होती. या लढाईत राघोजीला मोठ्या प्रमाणात काडतुसे हाती लागली होती. इंग्रज सरकार राघोजीच्या या कृत्याने प्रचंड हादरले होते. राघोजीचे बंड मोडीत काढण्यासाठी अनेक इंग्रज अधिकारी नवे नवे बेत आखत होते. परंतु कोणाला यश मिळत होते.
सामान्य लोकांच्या डोळ्यांतील अश्रू पुसण्याचे काम राघोजी भांगरे करू लागल्याने त्याच्या विषयी कोणीही सरकारला माहिती देत नव्हते. राघोजीने नाशिक परिसरातही आपली सावकारांविरोधातील मोहीम सुरू ठेवली होती. नाशिक परिसरातील त्याच्या बंडाचे वर्णन पुढील ओव्यांतून आपणास दिसून येते.
वरील गीतातून राघोजी भांगरे यांच्या सावकारशाहीविरोधातील नाशिक विभागातील धडक मोहिमेचे वर्णन आपल्या नजरेसमोर उभे राहते.
राघोजी भांगरे यांच्या कार्याचा प्रभाव वाढत असताना इंग्रज सरकारच्या समोर त्याला रोखायचे कसे याचे मोठे आव्हान उभे राहिले होते. वेगवेगळ्या प्रकारचे प्रयत्न केले, प्रसंगी बक्षिसांचे आमिष दाखवले, परंतु कोणीही राघोजीचा ठावठिकाणा सांगण्यास पुढे येत नव्हते. यामुळे इंग्रज अधिका-यांसाठी पेच प्रसंग निर्माण झाला होता. अनेकदा राघोजीला पकडण्यासाठी इंग्रजांनी वेगवेगळ्या तुकड्या पाठवल्या. परंतु प्रत्येक वेळी त्यांच्या पदरी अपयश आले. या प्रकारामुळे आलेली नामुष्की पचविणे इंग्रज अधिका-यांना जड जाऊ लागले होते. त्यांनी आता राघोजीचा ठावठिकाणा शोधण्यासाठी अत्याचारी पवित्रा अवलंबिला होता. राघोजीच्या घरातील लोकांना त्रास द्यायला सुरुवात केली. बाया माणसांच्या वक्षस्थळांना टिप-या लावल्या. वारंवार राघोजीच्या घरी धाडी घातल्या. तरीही हाती काही लागत नसल्याने शेवटी त्याची आई रमाबाईला ताब्यात घेतले. पोलिसांनी तिच्या अंगावर चाबकाचे फटके मारले. तिच्यावरही शक्य तितके क्रूर अत्याचार केले. परंतु आई रमाबाई डगमगली नाही. तिने इंग्रज अधिका-यांना त्यांच्या अन्यायी वागण्याबद्दल खडे बोल सुनावले. गावागावात जाऊन महादेव कोळी व ठाकर समाजातील लोकांना छळण्यात आले परंतु त्याचा काहीही एक फायदा इंग्रजांना झाला नाही.
राघोजीचा ठावठिकाणा शोधण्यासाठी एक दिवस इंग्रजांनी बितनगडाच्या पायथ्याशी असणा-या बितींगा या गावातील बुधा पेढेकर याच्या घरी धाड टाकली. बुधा हा राघोजीचा खास मित्र असल्याची टीप कोणीतरी इंग्रजांना दिली होती. राघोजी राहत असलेली जागा दाखवून देण्यासाठी बुधाला मोठ्या रकमेचे आमिष दाखविण्यात आले. जर त्याने जागा दाखविण्यास नकार दिला तर गोळ्या घालून ठार मारण्याची धमकी देण्यात आली. अशा परिस्थितीत बुधा डगमगला नाही. त्याने क्षणभर मनात विचार केला व जागा दाखविण्याची सहमती दर्शविली. त्या सर्व इंग्रज शिपायांना व अधिका-याला घेऊन तो गडाच्या उंच कड्यावर गेला. तेथून त्याने राघोजी या कड्याच्या एका गुहेत राहत असल्याची माहिती दिली. इंग्रजांनी त्या गुहेपर्यंत जाण्याचा मार्ग कोणता असा प्रश्न करताच बुधा पेढेकर याने त्या कड्यावरून उडी मारून आपला जीव संपवला. राघोजी भांगरे याची माहिती इंग्रजांना मिळू नये म्हणून बुधाने आपल्या प्राणाची आहुती दिली होती.
बुधा पेढेकराच्या मृत्यूने राघोजी डिवचला गेला होता. लखोटे पाठवून त्याने इंग्रज सरकारला याचा जाहीर निषेध नोंदविला होता व बदला घेण्याची जाहीर धमकीही दिली होती. सन १८३६ साली गव्हर्नर जनरल लॉर्ड डलहौसी याने मुंबईच्या राज्यपालाला राघोजीचा बंदोबस्त करण्यासाठी खलिता पाठविला. बक्षिसे व ईनाम जाहीर करून माहिती काढण्याचा सल्लाही त्यांनी दिला होता. विशेष बाब म्हणून हजारोंची हत्यारबंद तुकडी खास या कामासाठी नेमण्याचा आदेशही त्यांनी दिला होता. राज्यपालांनी तातडीने हालचाली करून कॅप्टन गिल याची नेमणूक करून त्याच्या सोबतीला हजारांची फौज देऊन राघोजीचा बंदोबस्त करण्यास सांगितले. कॅप्टन गिलला राघोजी भीमाशंकरला येणार असल्याची माहिती गुप्तहेरांकडून मिळाली होती. क्षणाचाही विलंब न करता कॅप्टन गिल आंबेगावला गेला. तेथून रात्री बारा वाजता भीमाशंकरला पोहचला. कॅप्टन गिलच्या आगमनाची वार्ता अगोदरच राघोजीला समजल्याने वेळीच सावध होते हल्ला परताविण्याचे पूर्णपणे नियोजन राघोजीने केले होते. कॅप्टनने मंदिराला वेढा दिला व राघोजीला शरण येण्याचे आवाहन करू लागला. राघोजी मुळात मंदिरात नव्हता तर गिलवर हल्ला करण्यासाठी आपल्या साथीदारांसह लपून बसला होता. त्याने अचानक हल्ला केला. संपूर्ण परिसरात अंधार असल्याने गिलच्या सैनिकांना काही सुचत नव्हते. खंडू साबळा, बापू भांगरा, देवजी आव्हाड यांच्या सोबत राघोजीने इंग्रज शिपायांना कापायला सुरुवात केली. प्रेतांचे ढिगारे साचले, रक्ताचे पाट वाहू लागले. हे सर्व पाहून कॅप्टन गिल हताश झाला होता. त्याच्याही पायाला व हाताला बंदुकीच्या गोळ्या चाटून गेल्या होत्या. नशिबानेच तो बचावला होता. कॅप्टन गिलला आपल्या वाटेला पुन्हा न जाण्याचा दम भरून त्याला जीवदान दिले. कॅप्टन गिलच्या पराभवाची खबर संपूर्ण देशभर पोहचली व त्याचा खूप मोठा हादरा इंग्रज सरकारला बसला.
राघोजीच्या पराक्रमाची माहिती हळूहळू आता मावळ मुलुखाच्या बाहेर जाऊ लागली होती. राघोजीने हाती घेतलेले स्वातंत्र्याचे कार्य सातारचे राजे प्रतापसिंह भोसले यांना खूप आवडले होते. इंग्रज सरकारने कपट कारस्थाने करून भारतातील अनके संस्थाने खालसा केली होती. साता-याचे संस्थान देखील असेच खालसा केल्याने राजे प्रतापसिंह दुखावले गेले होते. त्यांनी आपल्या खाजगी गुप्तहेरामार्फत राघोजी भांगरे यांना खलिता पाठवून साता-याला भेटीला येण्याचे आमंत्रण दिले. निरोप मिळताच राघोजीने साता-याला जाऊन राजे प्रतापसिंह यांची भेट घेतली. या भेटीदरम्यान महाराजांनी राघोजीला दोनशे पन्नास घोडे, हत्यारे, बंदुका, तलवारी, भाले आदींची भेट देऊन मोठ्या सन्मानाने बोळवण करून पुढील कार्यास शुभेच्छा दिल्या.
सन १८४४ मध्ये भारताचे गव्हर्नर जनरल लॉर्ड डलहौसी यांनी ग्वाल्हेरचे संस्थान खालसा केले. या संस्थानात अंतोबा लोटे हा सुभेदार पदावर होता. तो खूप कर्तुत्वान असल्याने त्याला एक वेगळा मान होता. परंतु संस्थान खालसा झाल्याने त्याच्याही मनात इंग्रजांविषयी द्वेष निर्माण झाला होता. याचा बदला घेण्यासाठी तो राघोजी भांगरे यांना येऊन मिळाला. यामुळे राघोजीची ताकद अधिक वाढली होती.
राघोजी भांगरे यांची ताकद व दरारा आता अधिक वाढला होता. आज पर्यंत इंग्रजांशी छुप्या मार्गाने आपण लढत आलो आहोत, आता समोरासमोर दोन हात करण्याची इच्छा त्याच्या मनात निर्माण झाली होती. सन १८४५ मध्ये चार जिल्ह्यांचे कलेक्टर, गव्हर्नर माऊंट स्टुअर्ट व राज्यपाल एलफिंस्टन यांना जुन्नर येथे आपण जाहीर उठाव करणार असल्याचे पत्रही पाठविले. सदर उठाव मोडीत काढण्याचे आवाहनही त्याने पत्रांतून इंग्रज सरकारला केले होते. जुन्नर ही त्या काळात एक महत्त्वाची बाजारपेठ असल्याने इंग्रजांसमोर मोठे आवाहन निर्माण झाले होते. या उठावाला सामोरे जाण्यासाठी व राघोजीचा बंदोबस्त करण्याची जबाबदारी धूर्त व धाडसी अधिकारी कॅप्टन Mackintosh याच्यावर सोपविण्यात आली.
कॅप्टन Mackintosh याने जुन्नरच्या बाजारपेठेचा बारकाईने अभ्यास केला व हा उठाव कसा रोखायचा व राघोजी कसा जाळ्यात अडकावायचा याचे नियोजन केले. यासाठी सोबत त्याने दहा हजारांची फौज व तोफखाना घेतला होता. तिकडे राघोजीकडे फक्त दोन हजार सैनिक होते. शेवटी ठरलेला दिवस उगवला. राघोजी भांगरे व त्याच्या सर्व साथीदारांनी जुन्नरच्या बाजारपेठेत ‘हर हर महादेव’ची गर्जना करत प्रवेश केला. कॅप्टन Mackintosh ने जुन्नरला बाहेरून वेढा दिला व राघोजी भांगरे आपल्या ताब्यात मिळविण्यासाठी हालचाली सुरू केल्या. दोन्ही सैन्य समोरासमोर येताच एकच लढाई सुरू झाली. राघोजीचे मावळे आपले सारं देहभान हरपून लढत होते. एकीकडे कॅप्टन Mackintoshची फौज कमी कमी होत होती तर दुसरीकडे राघोजीचे शंभर एक मावळे शिल्लक राहिले होते. देवजी आव्हाड यांनी वस्तुस्थितीचे भान राघोजीच्या लक्षात आणून दिले. ऐंशी टक्के फौज कामी येऊनही कॅप्टन Mackintoshच्या हाती राघोजी भांगरे लागला नव्हता. जुन्नरच्या बाजारपेठेचा फायदा उठवत तो सहीसलामत बाहेर पडला होता.
जुन्नरच्या उठावात मोठ्या प्रमाणात साथीदार गमावल्याने राघोजी दुखी झाला होता. आता भूमिगत राहून काम करण्याचा निर्णय घेतला. राया ठाकर व देवजी आव्हाड यांच्या सोबत त्याने गोसाव्याचे रूप धारण केले. मावळ प्रांतात गावोगावी फिरून लोकांना जागृत करण्याचे काम करू लागले. राघोजीला पकडण्यासाठी इंग्रजांनी दहा हजार रुपये व गाव ईनाम देण्याची घोषणा केली होती.
महानायक राघोजी फिरता फिरता पंढरपुरला विठ्ठलाच्या दर्शनाला पोहचला. चंद्रभागेत स्नान करून विठ्ठलाच्या दर्शनासाठी रांगेत उभे राहिले. बारीत उभे असताना दुरून एक पोलीस राघोजीचे निरीक्षण करत होता. राघोजीचे मात्र त्या पोलिसाकडे लक्ष्य नव्हते. पोलिसाला दर्शन रांगेत राघोजी भांगरे उभा असल्याची खात्री पटली. क्षणाचाही विलंब न करता त्याने कॅप्टन गिलला निरोप दिला. त्यावेळी गिलची नेमणूक तिथेच होती. निरोप मिळताच कॅप्टन गिल शेकडो पोलिसांना घेऊन मंदिरात हजर झाला. सर्वांनी राघोजीला वेढा दिला व त्याच्याकडे बंदुका रोखल्या. राघोजी निशस्त्र असल्याने तो अलगद पोलिसांच्या जाळ्यात अडकला होता. साखळदंडात कैद करून सशस्त्र पोलीस बंदोबस्तात राघोजीला ठाण्याच्या कारागृहात आणण्यात आले. त्याच्यावर खटला भरण्यात आला. राघोजी भांगरे याच्या कोणत्याही मताचा विचार न करता एकतर्फी निकाल घोषित करण्यात आला. दुर्दैव म्हणजे राघोजीला वकील मिळू नये म्हणून इथल्याच उच्च वर्णीय लोकांनी प्रयत्न केले होते. कोर्टाने त्याला फाशीची शिक्षा जाहीर केली. राघोजीला फाशी देण्यापूर्वी वरिष्ठ इंग्रज अधिका-यांनी राघोजी भांगरे हा एक महान, शूर, लढवय्या, धाडसी वीर असल्याने त्याचे तैलचित्र काढून कारागृहात लावण्याचे आदेश दिले होते. परंतु या आदेशाला देखील इथल्या उच्च वर्णीय लोकांनी हाणून पाडले. फाशीपूर्वी राघोजीला शेवटची इच्छा विचारण्यात आली.
"फाशी देण्यापेक्षा मला तलवारीने किंवा बंदुकीने एकदम वीर पुरुषासारखे मरण द्या"
असे त्याने इंग्रज अधिका-यांना ठणकावून सांगितले. शेवटी दि. २ मे १८४८ रोजी ठाणे येथील कारागृहात राघोजीला फाशी देण्यात आली. अशा प्रकारे हसतहसत सह्याद्रीचा वाघ आपल्या मातृभूमीच्या रक्षणासाठी शहीद झाला.
फाशी
आद्यक्रांतिकारक राघोजी रामजी भांगरे यांनी ठाण्याच्या सेंट्रल जेल मध्ये 2 मे 1848 मध्ये फाशी देण्यात आली.
आद्य क्रांतिकारक राघोजी भांगरे यांना २ मे १८४८ रोजी ठाणे सेंट्रल जेल येथे फाशी देण्यात आली. ==
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय क्रांतिकारक वर्ग:मराठी व्यक्ती वर्ग:इ.स. १८४८ मधील मृत्यू वर्ग:इ.स. १८०५ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जुली अँड्रुझ
अँँड्र्यूज ह्यांनी लहान वयात गायला आणि अभिनय क्षेत्रात काम करायला सुरुवात केली. त्या १९४८ साली वेस्ट एंड ह्या नाट्यगृहामध्ये सादर करायला सुरुवात केली. त्यांनी १९५४ साली, द बॉय फ्रेंड ह्या नाटकातून ब्रोड्वेवरती पदार्पण केले.आणि त्यांनी १९५२ साली द सिंगिंग प्रिन्सेस ह्या इटालियन चित्रपटासाठी आपला आवाज दिला.
वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९३५ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख वर्ग:ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या अभिनेत्री
इ.स. ५४५
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५४५ वर्ग:इ.स.च्या ५४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
पुराचुंबकीय कालमापन पद्धती
पुराकालमापनाची चुंबकीय पद्धत (इंग्रजी: Archaeomagnetic dating, अर्किओमॅग्नेटिक डेटिंग  ) या पद्धतीत एखाद्या प्राचीन अवशेषात अथवा वस्तूत दीर्घ कालावधीनंतरही शिल्लक राहिलेल्या चुंबकत्वाचे मापन केले जाते. पृथ्वीच्या चुंबकीय क्षेत्राची दिशा त्याचप्रमाणे त्याची तीव्रता हे दोन घटक कालांतराने बदलत जातात हे शास्त्रज्ञांना माहिती असलेले तत्त्व आहे. गाळात किंवा गाळयुक्त मातीत चुंबकीय खनिजे असतात. ती माती एका विशिष्ट तापमानापर्यंत तापविल्यावर त्या मातीतील खनिजांना चुंबकीय क्षेत्राची दिशा व तीव्रता ही वैशिष्ट्ये प्राप्त होतात. थंड झाल्यावरही त्या मातीच्या वा मातीतील पदार्थाच्या चुंबकीय क्षेत्राची दिशा व तीव्रता कायम राहते. या दिशेचे व तीव्रतेचे मापन केल्यास त्या मातीच्या वस्तूचे वय ठरविता येते. पृथ्वीच्या पोटात चालू असलेल्या घडामोडी, पृथ्वीला मिळणाऱ्या सौरशक्तीत होणारे बदल, तसेच पृथ्वी स्वतःच्या आसाभोवती ज्या वेगाने फिरते त्या वेगात होणारा बदल, यामुळे पृथ्वीच्या चुंबकीय क्षेत्रात भूतकाळात अनेक बदल झालेले आहेत. या बदलणाऱ्या चुंबकीय क्षेत्राची नोंद शास्त्रज्ञ, विशेषतः भूगर्भशास्त्रज्ञ करीत असतात. पुरातत्त्वशास्त्रीय उत्खननात मिळालेल्या वस्तू, खनिजे आणि अस्थी यांच्यात शिल्लक राहिलेल्या चुंबकत्वाची दिशा व तीव्रता यांचे मापन करून त्यांच्या काळाची माहिती मिळविता येते.
जॉफ मार्श
मार्श,जॉफ वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पुराचुंबकीय कालमापन पद्धती
वर्ग:कालमापन
मुक्तापूर
मुक्तापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील नेर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:नेर तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
मॅट्स हम्मेल्स
वर्ग:जर्मनीचे फुटबॉल खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८८ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अभिराम भडकमकर
अभिराम भडकमकर (जन्म : ७ जानेवारी, इ.स. १९६५) हे एक मराठी-हिंदी नाटककार, पटकथालेखक, अभिनेते आणि चित्र-नाट्य दिग्दर्शक आहेत. ते कॉमर्सचे पदवीधर असून त्यांनी पत्रकारिता आणि संदेश आदान-प्रदान या विषयांत डिप्लोमा केला आहे. शिवाय त्यांच्याकडे दिल्लीच्या नॅशनल स्कूल ऑफ ड्रामामधून अभिनयाचा डिप्लोमा आहे. त्यांनी लिहिलेल्या अनेक नाटकांचे हिंदी, कानडी आणि गुजराथी अनुवाद झाले आहेत.
अभिराम भडकमकर यांना मिळालेले पुरस्कार
भडकमकर, अभिराम भडकमकर, अभिराम
माई मंगेशकर
शुद्धमती तथा माई मंगेशकर या मराठी नाट्यअभिनेते दीनानाथ मंगेशकर यांच्या पत्नी होत.
लता मंगेशकर, आशा भोसले, उषा मंगेशकर, मीना मंगेशकर आणि हृदयनाथ मंगेशकर ही त्यांची अपत्ये होय.
माई मंगेशकर या मूळ धुळे जिल्ह्याच्या शिरपूर तालुक्यातील थाळनेर गावच्या होत.
वर्ग:मराठी व्यक्ती वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
अलीगढ विभाग
उत्तर प्रदेशातील सतरा प्रशासकीय विभागांपैकी एक आहे.
मुख्यालय
या विभागाचे मुख्यालय अलीगढ येथे आहे. सध्याचे विभागाचे विभागीय आयुक्त श्री. अनिल गर्ग आहेत.
संदर्भ
वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील विभाग
द्वारका
द्वारका (किंवा द्वारिका) हे भारताच्या गुजरात राज्यातील प्राचीन शहर आहे. महाभारतातील आख्यायिकेप्रमाणे या शहराची स्थापना भगवान श्रीकृष्णांनी केली. जरासंधाने कालयवनाच्या मदतीने मथुरेवर १७ वेळा आक्रमण करून यादवांचा पराभव केला. १८ व्या वेळी जरासंध व कालयवनाने मथुरेवर आक्रमण केल्यामुळे कृष्णाने विश्वकर्मा याच्या मदतीने द्वारका शहराची निर्मिती केली. ही द्वारका म्हणजे सोन्याची नौकाच होती. द्वारकेचे प्रवेशद्वार अद्भुत होते. जरासंधासारखे शत्रू द्वारकेत सहजासहजी प्रवेश करू शकणार नाहीत अशी या प्रवेशद्वाराची रचना होती, असे सांगितले जाते.
आजच्या द्वारका शहरात श्रीकृष्णाचे मोठे पुरातन मंदिर आहे.
आदि शंकराचार्यांनी जी चार पीठे स्थापन केली त्यांपैकी एक पीठ द्वारका येथे आहे, त्याला कालिका मठ किंवा शारदा मठ म्हणतात. (इतर पीठे (मठ) - दक्षिण भारतातील कांचीपुरम, रामेश्वरम येथील शृंगेरी ज्ञानमठ, ओरिसा राज्यातील जगन्नाथपुरी येथी गोवर्धन मठ, उत्तरांचल राज्यातील बद्रिकाश्रम येथे असलेला  ज्योतिर्मठ). आख्यायिकेप्रमाणे मूळ द्वारका ही बेटावर वसलेली होती व येथे बंदर होते. ह्या बंदराच्या प्रगत अर्थव्यवस्थेमुळे आर्थिकदृष्ट्या पुढारलेले शहर म्हणून ख्याती होती. गांधारीच्या शापामुळे कृष्ण जाणून होता की एके दिवशी यादवांच्या कुलनाशाबरोबरच द्वारकेचाही नाश होईल. यादवांनी आपसात लढून आपला कुलनाश करून घेतल्यानंतर द्वारका समुद्रात बुडाली.
आजही (२०१९ साली) बेट द्वारका नावाचे एक वेगळे शहर आहे. ओखा बंदरातून होडीने या द्वारका बेटावर जाता येते.
कृष्णाचा जन्म मथुरा येथे झाला, पण त्याने द्वारकामध्ये राज्य केले. इथे त्याने संपूर्ण देशाची लगाम आपल्या हातात घेतली.पांडवांना समर्थन दिले. धर्म जिंकला व शिशुपाल आणि दुर्योधनासारख्या अधर्मी राजांचा नाश केला. त्यावेळी द्वारका ही राजधानी बनली. अनेक ठिकाणचे महान राजे या ठिकाणी भगवान कृष्णाचा सल्ला घ्यायचे. या जागेचे धार्मिक महत्त्व आहे तसेच रहस्य देखील कमी नाहीत. असे म्हणतात की कृष्णाच्या मृत्यूसोबतच हे शहर समुद्रात बुडले. आजही त्या शहराचे अवशेष येथे आहेत.
निष्पाप कुण्ड
या गोमती तलावाच्या वर नऊ घाट आहेत. त्यापैकी शासकीय घाटाजवळ एक तलाव आहे, ज्याला निष्पाप कुंड असे नाव आहे. त्यात गोमतीचे पाणी भरले आहे. खाली उतरण्यासाठी एक पक्का जिना बनविला गेला आहे. या निष्पाप कुंडामध्ये स्नान करून प्रवासी प्रथम स्वतःला शुद्ध करतात. बरेच लोक आपल्या पूर्वजांच्या नावावर वस्तू दान करतात.
रणछोड़ जी मंदिर
गोमतीच्या दक्षिणेस पाच विहिरी आहेत. निष्पाप कुंडामध्ये स्नान केल्यानंतर प्रवासी या पाच विहिरींच्या पाण्याने गुळण्या करतात. मग ते रणछोडजींच्या मंदिराकडे जातात. वाटेत बरीच छोटी मंदिरे आहेत - कृष्णा जी, गोमती माता आणि महालक्ष्मी ची मंदिरे. रणछोडजींचे मंदिर द्वारकाचे सर्वात मोठे आणि उत्कृष्ट मंदिर आहे. भगवान कृष्णाला तेथे रणछोडजी म्हणतात. समोर श्रीकृष्णाची चार फूट उंच मूर्ती आहे. ते चांदीच्या सिंहासनावर बसले आहेत. काळ्या दगडाने मूर्ती बनविली आहे. त्यात हिरे आणि मोती चमकतात. गळ्यात अकरा सोन्याचे हार आहेत. मौल्यवान पिवळे वस्त्र परिधान केले. देवाचे चार हात आहेत. एका हतात शंख आहे, एका हतात सुदर्शन चक्र आहे, एकामध्ये गदा आणि एकामध्ये कमळाचे फूल आहे. डोक्यावर सोन्याचा मुकुट आहे. लोक देवाभोवती फिरतात आणि त्यांना फुले व तुळशीची पाने देतात. चांदीच्या प्लेट्स फ्रेमवर आच्छादित आहेत. मंदिराच्या छतावर उत्तम मौल्यवान झूमर लटकलेले आहेत. एका बाजूला माथ्यावर जाण्यासाठी जिना आहे. पहिल्या मजल्यावर अंबादेवीची मूर्ती आहे. अशी सात मजले असून एकूण मंदिर शंभर आणि चाळीस फूट उंच आहे.
परिक्रमा
रणछोडजींच्या दर्शना नंतर मंदिर परिक्रमा केली जाते. मंदिराची भिंत दुहेरी आहे. दोन भिंतींमध्ये इतकी जागा आहे की माणूस फिट बसू शकतो. हा परिक्रमा करण्याचा मार्ग आहे. रणछोडजींच्या मंदिरासमोरील शंभर फूट उंच जगमोहन आहे. यात पाच मजले असून ६० खांब आहेत. रणछोडजी नंतर येथे परिक्रमा केली जाते. त्याच्या भिंतीही दुहेरी आहेत.
दुर्वासा आणि त्रिविक्रम मंदिर
दक्षिणेकडील बाजूला दोन मंदिरे आहेत. दुर्वासाजींपैकी एक आणि त्रिविक्रमजींच्या दुसऱ्या मंदिराला टीकमजी म्हणतात. त्यांचे मंदिरही सजलेले आहे. मूर्ती अतिशय चित्तथरारक आहे आणि कपडे व दागिने मौल्यवान आहेत. त्रिविक्रमजीच्या मंदिरास भेट दिल्यानंतर, प्रधुमानजींच्या दर्शनासाठी यात्रेकरू या कुशेश्वराच्या देवळात जातात. मंदिरात एक प्रचंड तळघर आहे. यात शिवांचा लिंग आणि पार्वतीचा पुतळा आहे.
कुशेश्वर मंदिर
कुशेश्वर शिव मंदिराच्या दक्षिणेकडे सहा मंदिरे आहेत. त्यापैकी अंबाजी आणि देवकी मातांची मंदिरे विशेष आहेत. रणछोडजी मंदिराजवळ राधा, रुक्मिणी, सत्यभामा आणि जाम्बुवंतीची छोटी मंदिरे आहेत. त्यांच्या दक्षिणेला भंडारा आहे आणि भंडाराच्या दक्षिणेस शारदा-मठ आहे.
शारदा मठ
शारदा मठ आदि गुरू शंकराचार्यांनी बांधले होते. त्याने संपूर्ण देशाच्या चार कोपऱ्यात चार मठ बांधले होते. त्यातील एक शारदा-मठ आहे. परंपरेने आजही शंकराचार्य मठाचे राज्यकर्ता आहेत. भारतात सनातन धर्माचे अनुयायी शंकराचार्यांचा आदर करतात. रणछोडजीच्या मंदिरापासून द्वारका शहराची परिक्रमा सुरू होते. प्रथम थेट गोमतीच्या किनाऱ्यावर जा. गोमतीच्या नऊ घाटांवर बरीच मंदिरे आहेत. संवलियाजीचे मंदिर, गोवर्धननाथजींचे मंदिर, महाप्रभुजींचे बैठक.
हनुमान मंदिर
पुढे वासुदेव घाटावर हनुमान जी मंदिर आहे. शेवटी संगम घाट आहे. येथे गोमती समुद्राला भेटते. या संगमावर संगम-नारायणजींचे मोठे मंदिर आहे.
चक्र तीर्थ
संगम-घाटाच्या उत्तरेस समुद्राच्या वरच्या बाजूला एक घाट आहे. त्याला चक्र तीर्थ म्हणतात. या जवळच रत्नेश्वर महादेवाचे मंदिर आहे. याच्या पुढे सिद्धनाथ महादेवजी आहेत, पुढे एक कुंड आहे, ज्याला 'ज्ञान-कुंड' म्हणतात. याच्या पुढे जुनिराम बारी आहे, तेथे राम, लक्ष्मण आणि सीतेची मूर्ती आहे. यानंतर आणखी एक राम मंदिर आहे, जे नवीन आहे. यानंतर एक विहिर आहे, ज्यास सौमित्रि बाली म्हणतात म्हणजे लक्ष्मणजींचे भावजी. या नंतर काली मातेची आणि आशापुरी मातेची मूर्ती आहे.
कैलास कुंड
पुढे प्रवास केल्यास प्रवासी कैलास कुंडला पोहोचतात. या तलावाचे पाणी गुलाबी रंगाचे आहे. कैलासकुंडच्या पुढे सूर्यनारायणाचे मंदिर आहे. त्यांच्या पुढे, द्वारका शहराचा पूर्वेकडील दरवाजा आहे. या दाराच्या बाहेर जय आणि विजयची मूर्ती आहे. जय आणि विजय हे वैकुंठातील देवाच्या महालाचे रक्षक आहेत. येथेसुद्धा ते द्वारकाच्या दाराशी उभे राहून त्याची काळजी घेतात. येथून पुन्हा प्रवासी निष्पाप तलावावर पोहोचतात आणि या रस्त्याची मंदिरे पाहून रणछोडजीच्या मंदिरात पोहोचतात. येथे कठोर परिश्रम संपतात. ही खरी द्वारका आहे. यापासून वीस मैलांच्या पुढे कच्छच्या आखाती देशातील एक लहान बेट आहे. त्यावर बेट-द्वारका स्थायिक झाला आहे. गोमती द्वारकाची तीर्थयात्रा केल्यानंतर प्रवासी बेट-द्वारकाला जातात. द्वारकाची तीर्थयात्रा बेट-द्वारका भेटीशिवाय पूर्ण होत नाही. बेट-द्वारका येथे पाण्यामधून जावे लागते.
गोपी तलाव
जमिनीवरून जाताना गोपी-तालाव तेरा मैल पुढे आहे. येथील आसपासची जमीन पिवळी आहे. तलावाच्या आतून फक्त रंगीत माती येते. ते या मातीला गोपीचंदन म्हणतात. येथे बरेच मोर आहेत. गोपी तालावाच्या तीन मैलांच्या पुढे नागेश्वर नावाचे शिव आणि पार्वतीचे एक छोटेसे मंदिर आहे. प्रवासी देखील या ठिकाणी भेट देतात असे म्हणतात की भगवान श्रीकृष्ण आपल्या कुटुंबातील सदस्यांसह बेट-द्वारका नावाच्या या बेटावर जात असत. त्याची लांबी एकूण सात मैलांची आहे. तो खडकाळ आहे. इथे बरीच चांगली आणि मोठी मंदिरे आहेत. तेथे बरेच तलाव आहेत. बरीच स्टोअर्स आहेत. धर्मशाळा आहेत आणि सद्वर्त आहेत. मंदिरे आणि समुद्रावर फिरणे खूप चांगले आहे.
बेट-द्वारका
बेट-द्वारका ही अशी जागा आहे जिथे भगवान श्रीकृष्णाने आपल्या प्रिय भगत नरसीची हुंडी भरली होती. बेट-द्वारका बेटाच्या पूर्वेकडील बाजूला हनुमानजीचे एक मोठे मंदिर आहे. म्हणूनच या उंच टेकडीला हनुमानाची टेकडी असे म्हणतात. पुढे जाताना गोमती-द्वारका प्रमाणे इथेही खूप मोठी सीमा भिंत आहे. या खोल्यात पाच मोठे राजवाडे आहेत. ही दोन मजली आणि तीन मजली आहे. पहिला आणि सर्वात मोठा राजवाडा श्री कृष्णाचा राजवाडा आहे. त्याच्या दक्षिणेस सत्यभामा आणि जांबावतीचे महल आहेत. उत्तरेस रुक्मिणी आणि राधाचे वाडे आहेत. या पाच वाड्यांची सजावट अशी आहे की डोळे चमकू लागतात. या मंदिरात चांदीच्या अंगठ्या भिंती आणि चौकटीवर ठेवल्या आहेत. भगवान श्रीकृष्ण व त्यांची मूर्ती आणि चार राण्यांच्या सिंहासनावर चांदीच्या आहेत. मूर्तींची सजावट खूप मोलाची आहे. हिरे, मोती आणि सोन्याचे दागिने त्यांनी परिधान केले आहेत. खरोखरच्या जरीच्या कापडाने ते सजलेले आहेत.
चौरासी धुना
द्वारका बेटावरील भगवान द्वारकाधीशच्या मंदिरापासून ७ किमी अंतरावर, चौरासी धुना नावाचे एक प्राचीन आणि ऐतिहासिक तीर्थक्षेत्र आहे. श्री. महंत रघुमुणी यांच्या मते, उदासीन पंथाचे सुप्रसिद्ध संत आणि प्रख्यात इतिहास लेखक, निर्वाण थडा तीर्थ, श्री पंचायती आखाडाचे पिठाधीश्वर श्री महंत रघुमानी जी यांच्या मतानुसार ब्रह्माजीचे चार मानसिक पुत्र सनक, सनदक, सनतकुमार आणि सनातन यांनी ब्रह्माच्या रचनेचे उल्लंघन केले आणि उदासीन पंथाची स्थापना केली आणि जगातील विविध ठिकाणी भेट देताना द्वारकेला आले. त्यांचे अनुयायी म्हणून त्याच्याबरोबर इतर ऐंशी संत होते. अशा प्रकारे, ८ संतकुमार आणि उदासीन संतांचे ८० अनुयायी जोडून ८४ची संख्या पूर्ण केली जाते. या दैवी दिव्य उदासीन संतांनी येथे चारशे धुके स्थापन करून ध्यान व तपस्या केल्या, आणि ब्रह्माजींना प्रत्येक धुराचा महिमा सांगितले आणि ऐंशी-चार सूरांच्या रूपात चौरासी लाख (प्रकार) योनीया बनवण्याचे प्रतिकात्मक उपदेश दिले. या कारणास्तव, चौरासी धुना या नावाने हे स्थान जगात प्रसिद्ध झाले.
कालांतराने, उदासीन संप्रदायाचे शेवटचे आचार्य, जगतगुरू उदासिनाचार्य श्री चंद्र भगवान या ठिकाणी आले आणि सनकादिक ऋषींनी स्थापन केलेल्या चौरासी धुनांना पुन्हा जागृत केले आणि उदासीन पंथांचे तीर्थ म्हणून पुनर्स्थापित केले. हे स्थान अद्यापही उदासीन पंथात आहे आणि उदासीन संत तेथे आहेत. भेट देणाऱ्या प्रवासी, भक्त आणि संतांच्या राहण्याची व्यवस्था, भोजन वगैरे व्यवस्था चौरासीसा धुना उदासीन आश्रमातून निः शुल्क केली जाते. द्वारकाला भेट देण्यासाठी येणारे प्रवासी नक्कीच चौरासी धुना तीर्थ पाहण्यासाठी जातात. अशी संकल्पना आहे की एखाद्या माणसाचे चौर्यांशी लाख धुनी कापले जाते, म्हणजेच त्याला चौर्याऐंशी लाख योनीमध्ये भटकण्याची गरज नाही आणि तो मुक्त होतो.
रणछोडजी मंदिर
रणछोडजींच्या मंदिराचे वरचे मजले पाहण्यासारखे आहेत. देवाचा सेझ येथे आहे. झोका आहे. खेळायला एक चौपड आहे. भिंती मोठ्या आरशांनी व्यापलेल्या आहेत. या पाच मंदिरात त्यांचे स्वतंत्र स्टोअर आहेत. मंदिरांचे दरवाजे सकाळी उघडतात. बारा वाजता बंद होते, मग ते चार वाजता उघडेल आणि रात्री नऊ वाजेपर्यंत खुले राहतात. या चार विशेष मंदिरांव्यतिरिक्त या सीमेच्या भिंतीच्या आत आणखी बरीच मंदिरे आहेत. प्रद्युम्नजी, टीकमजी, पुरुषोत्तमजी, देवकी माता, माधवजी अंबाजी आणि गरुडजी ही मंदिरे आहेत. याखेरीज साक्षी-गोपाळ, लक्ष्मीनारायण आणि गोवर्धननाथजीची मंदिरे आहेत. ही सर्व मंदिरेही अतिशय सुशोभित केलेली आहेत. यामध्ये बऱ्याच ठिकाणी सोन्या-चांदीचे काम आहे.
बेट-द्वारका येथे अनेक तलाव आहेत. रणछोड तालाब, रत्न-तालाब, कचोरी-तालाब आणि शंख-तालाब. त्यापैकी रणछोड तलाव सर्वात मोठा आहे. त्याचे जिना दगडाचे आहे. घाट प्रत्येक ठिकाणी आंघोळीसाठी बांधलेले आहे. या तलावाच्या आजूबाजूला बरीच मंदिरे आहेत. यापैकी मुरली मनोहर, नीलकंठ महादेव, रामचंद्रजी आणि शंख-नारायण यांची मंदिरे खास आहेत. लोक या तलावामध्ये स्नान करतात आणि मंदिरात फुले देतात.
शंख तलाव
शंख-तलाव रणछोड मंदिरापासून दीड मैल अंतरावर आहे. या ठिकाणी भगवान श्रीकृष्णाने शंख नावाच्या राक्षसाचा वध केला. त्याच्या किनाऱ्यावर शंख नारायण मंदिर आहे. शंख तलावात अंघोळ करून शंख नारायणला भेट दिली की पुण्य मिळते.
बेट-द्वारका येथून समुद्रामार्गे बिरवल बंदरावर जावे लागते. दक्षिणेकडील अडीच मैलांवर चालत जाताना एक गाव पडते, त्याचे नाव सोमनाथ पटल आहे. येथे एक मोठी धर्मशाळा आणि बरीच मंदिरे आहेत. गावापासून पावणे तीन मैल अंतरावर हिरण्य, सरस्वती आणि कपिला या तीन नद्यांचा संगम आहे. या संगमाजवळ श्रीकृष्णाच्या पार्थिवावर अंत्यसंस्कार करण्यात आले.
संसद सदस्य
भारतात लोकसभेच्या सदस्याला तसेच राज्यसभेच्या सदस्याला संसद सदस्य किंवा खासदार म्हटले जाते.
भोजनखेडा
भोजनखेडा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील देवळी तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:देवळी तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
वसंत शांताराम देसाई
वसंत शांताराम देसाई (जन्म :२७ डिसेंबर, इ.स. 1904; - २३जून १९९४) हे एक मराठी नाटककार, नाट्यसमीक्षक आणि पदरचनाकार होते. त्यांनी राम गणेश गडकरी यांच्या प्रेमसंन्यास या नाटकासाठी पदे लिहिली.
वसंत शांताराम देसाई हे मराठी रंगभूमीचा चालताबोलता कोश समजले जात.
विधिलिखित हे त्यांचे पहिले आणि अमृतसिद्धी हे दुसरे नाटक. ही दोन्ही नाटके त्यांनी बालगंधर्वांची मध्यवर्ती भूमिका डोळ्यासमोर धरून लिहिली.
सन्मान
वर्ग:मराठी लेखक
प्रयागराज विभाग
उत्तर प्रदेशातील सतरा प्रशासकीय विभागांपैकी एक आहे.
जिल्हे
या विभागात हे जिल्हे येतात.
मुख्यालय
या विभागाचे मुख्यालय अलाहाबाद येथे आहे. सध्याचे विभागाचे विभागीय आयुक्त श्री. देवेश चतुर्वेदी आहेत.
समीक्षेची अपरूपे
वर्ग:पुस्तके
प्रयागराज विभाग
संदर्भ
वर्ग:उत्तर प्रदेशमधील विभाग
क्लियर क्रीक काउंटी, कॉलोराडो
क्लियर क्रीक काउंटी अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्याच्या ६४पैकी एक काउंटी आहे. मध्य कॉलोराडो मधील या काउंटीची लोकसंख्या २०१० च्या जनगणनेनुसार ९,०८८ होती. जॉर्जटाउन शहर या काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सर्वात मोठे शहर आहे. ही काउंटी रॉकी माउंटनमध्ये असून डेन्व्हर-ऑरोरा-लेकवूड महानगराचा भाग आहे.
इतिहास
क्लियर क्रीक काउंटी कॉलोराडोच्या मूळ १७ काउंट्यांपैकी एक असून याची रचना १ नोव्हेंबर, १८६१ रोजी झाली. गिलपिन काउंटी आणि क्लियर क्रीक काउंटी या दोनच कॉलोराडोच्या काउंट्यांच्या सीमा बदलेल्या नाहीत. या काउंटीला यातून वाहणाऱ्या क्लियर क्रीक नदीचे नाव देण्यात आलेले आहे. या काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र १८६१-१८६७ दरम्यान आयडाहो स्प्रिंग्ज येथे होते.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:कॉलोराडोमधील काउंटी * वर्ग:इ.स. १८६१ मधील निर्मिती
भटिंडा
बठिंडा (पंजाबी: ਮਾਨਸਾ; जुने नाव: भटिंडा) हे भारताच्या पंजाब राज्यामधील एक प्रमुख शहर व बठिंडा जिल्ह्याचे मुख्यालय आहे. बठिंडा शहर पंजाबच्या दक्षिण भागात राजधानी चंदिगढच्या २२५ किमी नैऋत्येस वसले आहे. २०११ साली बठिंडाची लोकसंख्या २.८५ लाख होती.
पंजाबच्या इतिहासात महत्त्वाचे स्थान असलेले बठिंडा सध्या ह्या भागातील मोठे वाहतूककेंद्र आहे. बठिंडा रेल्वे स्थानक पंजाबमधील सर्वात वर्दळीच्या स्थानकांपैकी एक असून येथे ६ मार्ग जुळतात. बठिंडामध्ये भारतीय लष्कराचा मोठा तळ आहे.
भारड
भारड हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील डहाणू तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
डहाणू बस स्थानकापासून जव्हार मार्गाने गेल्यावर पुढे राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ४८ ने गेल्यानंतर हे गाव लागते. डहाणू बस स्थानकापासून हे गाव ३२ किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.पावसाळ्यात येथे भातशेती,नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे मध्यम आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात ३९९ कुटुंबे राहतात. एकूण १८५९ लोकसंख्येपैकी ९०४ पुरुष तर ९५५ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ५६.६१ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ७१.९९ आहे तर स्त्री साक्षरता ४२.०४ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या ३५४ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १९.०४ टक्के आहे.आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. येथे शेती हा व्यवसाय असून काही लोक शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर,कामगार म्हणूनही काम करतात. दुग्धव्यवसाय, बकरीपालन, कुक्कुटपालन सुद्धा केले जाते.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस डहाणू बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. रिक्शासुद्धा डहाणूवरून उपलब्ध असतात.
इ.स. ५४६
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ५४६ वर्ग:इ.स.च्या ५४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ६ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
भारड
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
४. http://tourism.gov.in/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:डहाणू तालुक्यातील गावे
ग्लेन ट्रिंबल
ग्लेन सॅम्युएल ट्रिंबल (१ जानेवारी, इ.स. १९६३:हर्स्टन, क्वीन्सलॅंड, ऑस्ट्रेलिया - ) हा 🇦🇺 australiaकडून २ एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
रमाबाई आंबेडकर
रमाबाई भीमराव आंबेडकर (७ फेब्रुवारी इ.स. १८९८ – २७ मे, इ.स. १९३५) या डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या पहिल्या पत्‍नी होत्या. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे अनुयायी त्यांना आईची उपमा देत रमाई संबोधतात.
कष्टमय जीवन
इ.स. १९२३ साली बाबासाहेब लंडनला गेले होते, त्यावेळी रमाईची खूप वाताहत होत होती. ती दुष्काळाच्या आगीत होरपळत होती. बाबासाहेबांच्या कार्यकर्त्यांना रमाईचे हाल पहावले नाहीत. त्यांनी काही पैसे जमा केले. व ते पैसै रमाईला देऊ केले. तिने त्यांच्या भावनांचा आदर केला पण ते पैसे घेतले नाहीत. स्वाभिमानी पतीची ती स्वाभिमानी पत्‍नी जिद्दीने दुःखांशी अडचणींशी गरिबीशी भांडत होती. मृत्युसत्र दुःख, त्याग, समजूतदारपणा, कारुण्य, उदंड मानवता व प्रेरणास्थान म्हणजे रमाई. रमाईने अनेक मरणे पाहिली. प्रत्येक मरणाने तीही थोडी थोडी मेली. मरण म्हणजे काय कळत नव्हते त्या वयात आई वडिलांचा मृत्यू. इ.स. १९१३ साली रामजी सुभेदारांचा मृत्यू. इ.स. १९१४ ते १९१७ साली बाबासाहेब अमेरिकेला असताना रमेशचा मृ्त्यू. ऑगस्ट १९१७ मध्ये बाबांची सावत्र आई जिजाबाईचा मृत्यू. पाठोपाठ मुलगी इंदू, बाबांसाहेबांचा मोठा भाऊ आनंदराव व आनंदरावांचा मुलगा गंगाधरचा मृत्यू. इ.स. १९२१ बाबासाहेबांचा मुलगा बाळ गंगाधर, व इ.स. १९२६ मध्ये राजरत्‍नचा मृत्यू पाहिला. बाबासाहेबांच्या शिक्षणात व्यत्यय येऊ नये म्हणून त्यांना कळविले नाही. परदेशात जाऊन ज्ञानसाधना करणाऱ्या बाबासाहेबांना मात्र रमाईने कधी आपल्या दुःखाची झळ पोहचू दिली नाही. पती परदेशात शिक्षणासाठी गेले. रमाई एकट्या पडल्या.. घर चालवण्यासाठी तिने शेण गोवऱ्या.. सरपणासाठी वणवण फिरल्या. पोयबावाडीतून दादर माहीम पर्यंत जात असत बॅरिस्टराची पत्‍नी शेण वेचते म्हणून लोक नावे ठेवतील. म्हणून पहाटे सूर्योदयापूर्वी व रात्री ८.०० नंतर गोवऱ्या थापायला वरळीला जात असत. मुलांसाठी उपास करत असत.
अस्पृश्यतेच्या अग्निदिव्यातून होरपळून निघालेले बाबासाहेब आता समाजाला अस्पृश्यतेच्या रोगातून मुक्त करण्यासाठी व त्यासाठी निष्णात डॉक्टर होण्यासाठी अपार कष्ट घेऊ लागले. अर्धपोटी उपाशी राहून १८-१८ तास अभ्‍यास करु लागले.
त्याच वेळी रमाईने आपल्‍या निष्ठेने, त्यागाने आणि कष्टाने स्वतःच्या संसाराचा गाडा हाकलून बाबासाहेबांना ध्येय गाठण्यासाठी मदत केली.
डॉ. बाबासाहेब परदेशातून शिक्षण घेऊन मुंबईला आले असता, त्यांच्या स्वागताला सर्व आंबेडकरी समाज मुंबई बंदरात आला. रमाईला नेसण्यासाठी चांगली साडी नव्हती म्हणून त्यांनी छत्रपती शाहू महाराजांनी बाबासाहेबांच्या सत्कारप्रसंगी दिलेला भरजरी फेटा नेसून बाबासाहेबांच्या स्वागतासाठी आल्या.
ते बोटीतून उतरताच त्यांच्या जयजयकाराने बंदर दुमदुमून गेले. अनेकजण त्‍यांना भेटत होते, हस्तांदोलन करीत होते. पण रमाई मात्र लांब कोपऱ्यात उभी होती. डॉ. बाबासाहेबांची नजर त्यांच्या रामूवर गेली. ते जवळ गेले. त्यांनी विचारले, रामू तू लांब का उभी राहीलीस? रमाई म्‍हणाली, तुम्हाला भेटण्यासाठी सारा समाज आतूर झाला असताना मी तुम्हाला अगोदर भेटणे योग्य नाही. मी तर तूमची पत्नीच आहे. मी तुम्हांस कधीही भेटू शकते.
बाबासाहेब आंबेडकरांच्या आठवणी
रमाईंनी अठ्ठावीस वर्षे बाबासाहेब आंबेडकर यांना साथ दिली
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या अध्ययनात व्यत्यय येऊ नये म्हणून त्या राजगृहाच्या प्रवेशद्वारावर तासनतास बसून राहायच्या. बाबासाहेबांना कोणी भेटायला आल्यावार त्यांच्याशी तितक्याच अदबीने वागत, "साहेब पुस्तकाच्या कोंडाळ्यात आहेत, नंतर भेटा." असे म्हणत. आलेल्याची रवानगी करताना त्याचे नाव, गाव, कामाचे स्वरूप, पुन्हा कधी येणार आहात, हे सारे एका नोंदवहीत टिपण्यास सांगत.
रमाबाई ते रमाआई
एकदा बाबासाहेब आणि रमाई दादरच्या राजगृह बंगल्यावर राहत होते. त्यावेळी एकदा अचानक बाबासाहेबांना परदेशी काही कामा निमित्त जायचे होते पण रमाईला एकटी घरामध्ये कसे राहायला ठेवायचे म्हणून बाबासाहेब धारवाडच्या त्यांच्या वराळे मित्राकडे रमाईला पाठवले व काही दिवस तिकडेच राहायला सांगितले.
ते वराळे काका धारवाड मध्ये लहान मुलांचे वसतीगृह चालवत असत. त्या वसतीगृहाच्या आवारात अनेक लहान मुले खेळायला येत असत. एकदा अचानक दोन दिवस ते लहान मुले खेळायलाच आली नाही. म्हणून रमाई वराळे काका यांना विचारते दोन दिवस झाली ही मुले कुठे गेली आहेत खेळायला आवारात का आली नाही. त्यावेळी वराळे म्हणाले ती लहान मुले दोन दिवसा पासून उपाशी आहेत. कारण वसतीगृहाला जे अन्न धान्याचे अनुदान महिन्याला मिळायचे ते अजून मिळालेले नाही ते मिळायला अजून तीन दिवस लागतील. अजून तीन दिवस ही मुले उपाशीच राहणार आहेत.