cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
बॉडी पॉलिटिक्स इन डेव्हलपमेंट (पुस्तक)
महत्त्वाचे मुद्दे
शरीराचे राजकारण हे कशाप्रकारे विकासाच्या सामाजिक, आर्थिक आणि राजकीय चर्चाविश्वाचा भाग असते हे दाखवून देणे हे या पुस्तकाचे ध्येय आहे. या पुस्तकामध्ये पुनरुत्पाद्नाचे मुद्दे, स्त्रियांचे मानवी हक्क, लैंगिकतापूर्ण शरिरे, हिंसा, नवीन तंत्रज्ञाने या विस्तृत मुद्द्यांचा समावेश आहे. या मुद्द्यांची झालेली स्त्रीवादी चिकित्सा व विकासातील शरीराचे राजकारण यावर लेखिकेचे जे २० वर्षांचे काम आहे याचा काय परिणाम झालेला आहे याची चर्चा इथे आहे.
संदर्भ सूची
वर्ग:स्त्री अभ्यासातील संहिता वर्ग:स्त्रीवादी साहित्य वर्ग:लैंगिकता अभ्यास
ॲरिझोना स्टेट युनिव्हर्सिटी
ॲरिझोना स्टेट युनिव्हर्सिटी अमेरिकेच्या ॲरिझोना राज्यातील विद्यापीठ आहे. फीनिक्स महानगरात पाच आणि ॲरिझोना राज्यात इतर चार प्रांगणे असलेले हे विद्यापीठ अमेरिकेतील सर्वाधिक विद्यार्थी असलेलेले सार्वजनिक विद्यापीठ आहे. २०१६मध्ये येथे सुमारे ७२,००० विद्यार्थी शिक्षण घेत होते.
या विद्यापीठाची स्थापना १२ मार्च, १८८५ रोजी टेरिटोरियल नॉर्मल स्कूल या नावाने ॲरिझोनातील टेम्पे शहरात झाली. १९५८मध्ये यास सध्याचे नाव दिले गेले.
वर्ग:अमेरिकेमधील विद्यापीठे वर्ग:फीनिक्स वर्ग:इ.स. १८८५ मधील निर्मिती
मुद्गल स्वामी
मुद्गल स्वामी हे कल्याण स्वामीचे उत्तराधिकारी .त्यांची स्वामींची समाधी डोमगाव येथेच श्री कल्याण स्वामींच्या समाधी समोर आहे .त्यावर दासमारुतीचे मंदिर आहे.
दमा
फुफुसंच्या वाढलेल्या संवेदनशीलतेस दमा असे म्हणतात. दम्याच्या त्रासात सतत खोखला येणे व धाप येणे ही मुख्य लक्षणे आहेत.
वर्णन
श्वासोश्वासास होणारा त्रास म्हणजे दमा. ही व्याधी आनुवंशिक आहे असे समजतात.
कारणे
दमा बरा होऊ शकत नाही. परंतु दमा नियंत्रित करता येतो. दमा होण्याची प्रमुख कारणे म्हणजे बालवयामध्ये घरामधील (अतिसूक्ष्म धुलीकणांनी तसेच झुरळ, उंदीर, मांजर, फर्निचर इ.) प्रदुषणांशी येणारा घनिष्ट संबंध, अनुवांशिक दम्याचा त्रास तसेच अंडी, शेंगदाणे व दुग्धजन्य पदार्थांची लहान मुलांना होणारी ऍलर्जी.
आपण लहान मुलांना द्यावयाच्या अन्नपदार्थांची दैनंदिन नोंद केल्यास कुठल्या अन्नपदार्थाने दम्याचा त्रास होतो हे ओळखता येईल. मुलांना होणाऱ्या ऍलर्जिक दम्याचे परिक्षण केलेले नसल्यास ते त्वरित करणेही आवश्यक आहे.
तंबाखू, तंबाखूजन्य पदार्थ व त्याचा धूर तसेच रासायनिक पदार्थांशी आपापल्या कामाच्या ठिकाणी येणारा संपर्क हा अतिरिक्त अपायकारक घटक आहे.
इतर त्रासदायक घटक म्हणजे काही औषधे (ऍस्प्रीन व तत्सम स्टेरोईड नसलेली औषधे), मुलाचे जन्मसमयी कमी असलेले वजन आणि श्वसनमार्गावरील जंतुप्रादुर्भाव, तणाव व शारीरिक कष्टामुळे दमा होऊ शकतो तसेच हवामानातील बदल (थंड हवामान) किंवा दमटपणा यामुळेही दम्याचा विकार बळावतो.
वाढते शहरीकरण हे दम्याचे प्रमुख कारण बनत आहे. अजूनही घरातील ऍलर्जिक घटकांचा पूर्ण अभ्यास न झाल्यामुळे यातील धोक्याची संपूर्ण कल्पना आपल्याला आलेली नाही.
आहार
आणखी घरगुती उपाय 1) दालचिनी दुधात उकळून घ्यावी. त्यात थोडा मध टाकून घेतल्यास छातीतील व गळ्यातील कफ सुटतो. 2) खडीसाखर, खिसमिस आणि दालचिनी चावून खाल्ल्याने दम्याचा अ‍ॅटॅक कमी होतो. 3) मोहरीच्या तेलात मीठ टाकून छाती चोळून, गरम पाण्याने शेकल्यास कफ पातळ होऊन सुटतो. 4) रात्रीच्या वेळी 3 चमचे एरंडीचे तेल पिल्यास कफ बाहेर पडतो. त्यानंतर रुग्णास आराम मिळतो. 5) हृदयरोग नसणा-या रुग्णांनी एक ग्लास गरम पाण्यात 5 ग्रॅम मीठ टाकून ते पाणी 1-1 चमचा या प्रमाणात दिवसभर पिल्यास कफ पातळ होऊन बाहेर पडतो. 6) आद्रक आणि मध घ्यावा तसेच पपई खावी. याशिवाय इतर चिकित्सा उपचार डॉक्टरांच्या सल्ल्यानेच घ्यावेत.
पथ्य
दमा हा आजार दीर्घकाळ त्रास असल्यामुळे त्याला सातत्यपूर्ण वैद्यकीय देखभालीची आवश्यकता असते. साधा ते तीव्र दमा असलेल्या व्यक्तींनी दीर्घकाळ व दैनंदिन औषधे घेतल्याने दम्याच्या त्रासातून काही प्रमाणात मोकळीक मिळू शकते. दम्याची लक्षणे दिसल्यावर अल्पकालीन औषधांच्या उपाययोजनातूनही त्वरीत आराम पडू शकतो.
दम्याचे नियंत्रण फक्त औषधोपचारांनी करता येत नाही. ह्या व्यक्तींनी दम्याच्या त्रासाला सुरुवात करून देणाऱ्या तसेच श्वसनमार्गावर परिणाम करणाऱ्या गोष्टींचा अभ्यास केला पाहिजे. रक्तवाहिन्यांमधील अडथळ्यांच्या रोगांमुळे बळी पडणाऱ्यांसारखे दम्याने मृत्यूमुखी पडण्याचे प्रमाण नसले तरीही औषधोपचार न करणे तसेच दम्याचे गांभीर्य न समजणे यामुळे दम्याने मृत्यू ओढवू शकतो. बऱ्याचवेळा तो रूग्णालयाच्या बाहेरच होतो. शक्यतो या व्यक्तीनी कोणत्याही प्रकारच्या निकोटीन पासुन दुर रहावे उदा.तंबाखू गुटखा यांनी दम्याचा प्रभाव वाढतो.
संदर्भ
वर्ग:विकिप्रकल्प वैद्यकशास्त्र वर्ग:आरोग्य वर्ग:रोग
ग्लोरिया विल्यमसन
ग्लोरिया विल्यमसन (१९३८ - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ मध्ये ३ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने मध्यमगती गोलंदाजी करीत असे.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३८ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
निकोल किडमन
निकोल मेरी किडमन (Nicole Mary Kidman; २० जून १९६७) ही एक ऑस्ट्रेलियन-अमेरिकन सिने अभिनेत्री आहे. १९८३ सालापासून ऑस्ट्रेलियन सिने व टीव्ही इंडस्ट्रीमध्ये कार्यरत असणारी किडमन १९८९ सालच्या डेड काम ह्या चित्रपटानंतर प्रसिद्धीझोतात आली. २००१ साली प्रदर्शित झालेल्या मोलिं रूज ह्या चित्रपटासाठी किडमनला ऑस्कर नामांकन तर पुढील वर्षामधील द आवर्स ह्या सिनेमासाठी सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री हा ऑस्कर पुरस्कार मिळाला.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकन चित्रपट अभिनेते वर्ग:ऑस्ट्रेलियन व्यक्ती वर्ग:इ.स. १९६७ मधील जन्म वर्ग:ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या अभिनेत्री वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
मानोली (मंगरुळपीर)
मानोळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मंगरुळपीर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:मंगरुळपीर तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
बेटमोगरा
बेटमोगरा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील मुखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:मुखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
आर्द्रा (नक्षत्र)
हे आकाशातील २७ नक्षत्रांपैकी एक नक्षत्र आहे. इंग्रजीत याला Athena किंवा Gamma Geminorum म्हणतात. हिंदू ज्योतिषशास्त्रात मानल्या गेलेल्या राहू या ग्रहाची ही देवता समजली गेली आहे.
हे सुद्धा पहा
भारतीय २७ नक्षत्रांपैकी सहावे नक्षत्र. यात एकच तारा मानतात. या ताऱ्याचे पाश्चात्य नाव गॅमा जेमिनोरम (अ‍ॅल‌्हेना‍‌‌) असून त्याचे विषुवांश ६ ता. ३४ मि., क्रांती १६०२७’, प्रत १.९३ [→ ज्योतिषशास्त्रीय सहनिर्देशक पद्धति; प्रत] आहेत. २१ जूनच्या सुमारास सूर्य या नक्षत्रात प्रवेश करतो. आर्द्र म्हणजे ओले. हे पावसाचे महत्त्वाचे नक्षत्र असल्याने हे नाव पडले असावे. याचा समावेश मिथुन राशीमध्ये होतो. कोणता तारा आर्द्राचा मानावा याबाबत मतभेद आहेत. कोणी कांक्षि वा कक्ष म्हणजे आल्फा ओरिऑनिस (बेटलज्यूझ) हा, तर कोणी व्याधाचा ताराही आर्द्राचा मानतात. परंतु कांक्षि हा मृगातील समजणे इष्ट आणि व्याधाचाही मृगाशीच संबंध असतो. म्हणून गॅमा जेमिनोरम हाच आर्द्राचा मानणे युक्त, असे शं. बा. दीक्षित यांचे मत आहे. या नक्षत्राची देवता रुद्र व आकृती मणी मानली आहे. ठाकूर, अ. ना.(स्रोत: मराठी विश्वकोश)
एपिफनी
एपिफनी हा एक ख्रिश्चन सण आहे. या दिवशी येशू ख्रिस्त यांनी देव म्हणून अवतार घेतल्याचे साजरे केले जाते. याची पारंपारिक तारीख ६ जानेवारी आहे. १९७० पासून काही देशांमध्ये १ जानेवारीनंतर येणाऱ्या पहिल्या रविवारी हा सण साजरा केला जातो. जुलियन दिनदर्शिका वापरणारे चर्च हा सण १९ जानेवारी रोजी साजरा करतात. जुलियन आणि ग्रेगरीय दिनदर्शिकांमधील सध्याच्या १३ दिवसांच्या फरकांमुळे ही तारीख निवडली गेली आहे..
वर्ग:ख्रिश्चन सण
मत्तताल
बाह्य दुवे
वर्ग:ताल वर्ग:रिकामी पाने
प्रवीण कुमार निषाद
प्रवीण कुमार निषाद ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
मर्ना कॅट्झ
मर्ना कॅट्स (जन्म स्थळ, तारिख अज्ञात - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ मध्ये २ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. हिने या सामन्यांमध्ये ४६ धावा केल्या.
हले बेरी
हले मरिया बेरी (ऑगस्ट १४, इ.स. १९६६ - ) ही अमेरिकन चित्रपटअभिनेत्री आणि फॅशन मॉडेल आहे. बेरीला मॉन्स्टर्स बॉल या चित्रपटातील भूमिकेबद्दल २००२चा सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा ऑस्कार पुरस्कार देण्यात आला. बेरी अभिनयाबरोबरच चित्रपटनिर्मितीमध्येही काम करते.
हीचे मूळ नाव मरिया हले बेरी होते.
वर्ग:ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या अभिनेत्री वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९६६ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
अब्बास अली बेग
बेग, अब्बास अली वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
विशाखा कमिटी
कामाच्या/व्यवसायाच्या ठिकाणी विशाखा मार्गदर्शक तत्त्व याचे पालन करण्यासाठी, काम देणाऱ्याला विशाखा कमिटी स्थापन करणे बंधनकारक आहे. महिलांना कामाच्या ठिकाणी सुरक्षित वाटावे, कुठल्याही प्रकारचा लैगिक छळ होऊ नये यासाठी कमिटी काम करणे लागते. याला विशाखा समिती असेही म्हणतात. ही समिती जेथे १० किंवा त्यापेक्षा अधिक जण काम करतात अशा ठिकाणी असणे बंधनकारक आहे.
बैठक
या कमिटीची बैठक ३ महिन्यातून एकदा घेणे बंधनकारक आहे. या कमिटीची माहिती सगळ्यांना होण्यासाठी या कमिटीच्या सदस्यांची नावे जाहीर करून, सगळ्यांना दिसतील अशा ठिकाणी लावणे आवश्यक आहे. या कमिटीत बहुतेक महिला व प्रातिनिधिक पुरुष असणे गरजेचे आहे, त्या शिवाय नियुक्त केलेली नाही अशी स्वयंसेवी सेवेतील एक महिला अधिकारी या समितीत घेणे बंधनकारक आहे.
सदस्य
या कमिटीत काम करणाऱ्या महिला, व्यवस्थापक महिला व प्रातिनिधिक पुरुष यांची नेमणूक केली जाते. त्याच कमिटीत कामासाठी नियुक्त केलेली नाही अशी बाहेरील स्वयंसेवी संस्थेतील एक या विषयातील तज्ज्ञ महिलाही नेमली जाते. कुठल्याही प्रकारच्या अन्यायाची लेखी तक्रार या सदस्यांपैकी कोनाहीकडे केलेली चालते.
वर्ग:भारताचे सर्वोच्च न्यायालय वर्ग:तात्पुरता वर्ग-१० मार्च २०१८ कार्यशाळा
मे ३१
बाह्य दुवे
मे २९ - मे ३० - मे ३१ - जून १ - जून २ (मे महिना)
केशवस्वामी
त्यांचे संपूर्ण नाव केशव आत्माराम कुलकर्णी. आईचे नाव गंगाबाई. गंगाबाईंना म्हातारपणी हे अपत्य झाले. ते लातूरच्या दक्षिणेस असलेल्या कल्याणी नावाच्या इतिहासप्रसिद्ध गावचे. केशवस्वामी पाच वर्षाचे असेपर्यंत बोलत नव्हते. त्यावेळी जे कोणी शंकराचार्य पीठावर होते, त्यांचे एकदा कल्याणी गावी आगमन झाले. त्यांनी छोट्या केशवला कृपाप्रसाद दिला आणि त्याला वाचा आली, असे सांगितले जाते.
केशवस्वामी विवाहित होते, प्रापंचिक होते. ते आध्यात्मिक विचाराचे होते, पण विषयोपभोगाचे त्यांना वावडे नव्हते. अध्यात्मपर विचार शृंगारिक काव्यात ते अशा बेमालूमपणे मिसळून देत के त्यांच्या काव्याने लोक थक्क होत.
आख्यायिका
केशवस्वामींना लोक गीतगोविंदकर्त्या जयदेवाचा अवतार मानीत. त्यांच्या कीर्तनाने प्रत्यक्ष श्रीकृष्ण प्रसन्‍न होई. त्यांच्या कीर्तनादरम्यान एकदा भिंतीवरील कृष्णाच्या चित्रातील राधेने दिलेला विडा चित्रातीलच श्रीकृष्णाने स्वीकारला आणि भक्षण केला, अशी आख्यायिका आहे. केशवस्वामींनी दाखवलेल्या चमत्कारांमुळे अनेक यवन अधिकारी आश्चर्यचकित होत असत. एकदा केशवस्वामींच्या कीर्तनात सुंठवड्यात चुकून बचनाग मिसळला गेला, पण कुणालाही विषबाधा झाली नाही. श्रीकृष्णाची मूर्ती मात्र काळवंडली. समर्थांच्या भेटीसाठी केशवस्वामी एकदा फार व्याकुळ झाले; पत्‍नीसह सज्जनगडाला निघाले. पति-पत्‍नी दोघांचेही वय झाले होते. ्डोंगर चहताना दोघेही थकून गेले. एका अनोळखी माणसाने त्यांचे सामा्न तर उचललेच, पण केशवस्वामींच्या पत्‍नीलाही खांद्यावर बसवून गडावर नेण्याची तयारी दाखवली. बाई संकोचाने नाही म्हणाल्या, पण केशवस्वामी म्हणाले, ‘संकोचू नकोस, तो आपला बाळच आहे’. गडावर पोहोचल्यावर बाई त्याला शोधू लागल्या, पण तो कोठे दिसे ना. तेव्हा केशवस्वामी म्हणाले, ‘तोआपला बाळ नव्हता, अंजनीचा बाळ होता.’
भागानगर
पुढे केशवस्वामी भागानगरला गेले आणि त्यांनी तेथे स्वतःचा मठ स्थापन केला. समर्थ संप्रदाय्वाढवला. त्या मठात समर्थ पंचायतनातले इतर सत्पुरुष जात-येत असत. केशवस्वामींना समर्थ रामदासांच्या वागण्याचे मोठे कौतुक असे. समर्थांवर त्यांनी अनेक पदे रचली आहेत. ते म्हणतात :-
या केशवस्वामींची समाधी हैदराबाद येथे आहे. हे केशवस्वामी समर्थ पंचायतनातले एक आहेत.
दुसरे केशव स्वामी?
उंब्रज मठपती केशवस्वामी हे कल्याण स्वामींचे शिष्य होते.
ते इ.सन १६८२ ते १७१४ पर्यंत चाफळ येथे समर्थांच्या अस्थी असलेल्या वृंदावनाची व्यवस्था पाहत होते. त्यांनीच समर्थ रामदास व कल्याण स्वामी यांच्या अस्थींचे विसर्जन गंगेमध्ये केले. त्यांचा हस्तलिखित सोनेरी रंगाचा दासबोध आजही डोमगाव मठात पहाण्यास मिळतो. त्यांनी चाफळ येथील नदीला घाट बांधल्याचा उल्लेख समर्थप्रताप ग्रंथामध्ये आहे.
वर्ग:समर्थ संप्रदाय
जुलिया रॉबर्ट्‌स
ज्युलिया रॉबर्ट्‌स (२८ ऑक्टोबर, इ.स. १९६७) जगप्रसिद्ध हॉलिवूड अभिनेत्री आहे. तिचे गाजलेले चित्रपट पुढीलप्रमाणे-
बाह्यदुवे
रॉबर्टस्, ज्युलिया रॉबर्ट्स, ज्युलिया वर्ग:इ.स. १९६७ मधील जन्म
चंद्रहार
चंद्रहार हा भारतातील व विशेषतः महाराष्ट्रातील महिलांचा पारंपरिक दागिना आहे. हा दागिना गळ्यात बांधण्यात येतो. हा दागिना महिला वापरतात. एकात एक अडकवलेल्या वळ्यांची माळ. एकात एक अडकवलेल्या वळ्यांची माळ. आजपर्यंत चंद्रहार अठराव्या शतकापासून चालू असलेला दिसतो. जुन्या काळी अशा वळ्यांच्या एका सरालाही चंद्रहार म्हणत.
रचना
त्यात एकात एक अडकवलेल्या चपटया वळ्यांचे अनेक सर असतात. हे हार बेंबीपर्यंत लांब असू शकतात.
धातू
हे मोती व सोने या धातू मध्ये असते.
वर्ग:दागिने वर्ग:चित्र हवे
मासोळा बुद्रुक
मासोळा बुद्रुक हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मंगरुळपीर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:मंगरुळपीर तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
धामणगाव (मुखेड)
धामणगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील मुखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:मुखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
गिरणानगर
गिरणानगर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील नांदगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:नांदगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
न्यूझ१८ लोकमत
न्यूझ १८ लोकमत ही बातम्यांच्या प्रसारणाला वाहिलेली मराठी भाषेतील आघाडीची निष्पक्ष वृत्तचित्रवाहिनी आहे. या वाहिनीचे प्रसारण ६ एप्रिल, इ.स. २००८ रोजी सुरू झाले. नेटवर्क १८ आणि लोकमत न्यूझ प्रायव्हेट लि. यांचा हा संयुक्त प्रकल्प आहे. वाहिनीचे मुख्यालय मुंबईतील लोअर परेल येथे आहे. सध्या प्रसाद काथे हे वृत्तवाहिनीचे संपादक आहे. तर महेश म्हात्रे हे या वृत्तवाहिनीचे कार्यकारी संपादक आहेत. २०११ सालातल्या सर्वांत जास्त वृत्तविषयक कार्यक्रमासाठीचे राष्ट्रीय, तसेच मटा सन्मान सारखे पुरस्कार न्यूझ १८ लोकमत (पूर्वीच्या आयबीएन-लोकमत) ने मिळवले आहेत. ज्या व्यक्ती व संस्था महाराष्ट्राच्या प्रगतीला कारणीभूत झाल्या त्यांचा परिचय करून देणाऱ्या न्यूझ १८ लोकमतच्या लघुपटमालिकेला, ‘गर्जा महाराष्ट्र’ ह्या महाराष्ट्राच्या सुवर्णमहोत्सवी वर्षानिमित्त सर्वांत जास्त बक्षिसे मिळाली.
वृत्तवाहिनी सुरू झाल्यापासून प्रत्येक वर्षी या वाहिनीने पुरस्कार मिळविले आहेत. बेधडक, शो टाईम, दिवसभराच्या बातम्या, खबर महाराष्ट्राची, सलाम महाराष्ट्र, गावाकडच्या बातम्या, वाचाल तर वाचाल, टेकताई, क्राईम टाईम, रिपोर्ताज या सारखे अनेक कार्यक्रम या वाहिनीवर मराठी जगतात पहिल्यादांच प्रसारित केले गेले.
मुख्य कार्यक्रम
दर तासाला एक बातमीपत्र रोज सकाळी सहा वाजल्यापासून सुरू असते. सकाळी ८.०० वाजता ‘आज ठळक’ या बातमीपत्रात राज्यासह जगभरातील बातम्यांचा वेध घेतला जातो.
१०.३० वाजता शो टाईम तर ११.३० वाजता चॅनेल सर्फिंग नावाचे मनोरंजन विश्वाची सफर घडवणारे कार्यक्रम सादर केले जातात. दुपारी ३.३० वाजता टॉक टाइम हा माहितीपर चर्चात्मक आणि प्रेक्षकाना प्रश्न विचारायची संधी देणारा आणि एखाद्या विषयाला वाहिलेला कार्यक्रम असतो.
दुपारी १.०० वाजता लंच टाइम हे वार्तापत्र हे महाराष्ट्राच्या कानाकोपऱ्यातल्या बातम्या देणारे एक तासाचे वार्तापत्र प्रसारित केले जाते.
संध्याकाळी ७.०० वाजता महाराष्ट्राची बित्तंबातमी देणारे राष्ट्र महाराष्ट्र वार्तापत्र तर ८.०० वाजता चर्चात्मक कार्यक्रम बेधडक घेतला जातो. रात्री दहा वाजता राज्यातील बातम्यांचा आढावा दिवसभराच्या बातम्या या वार्तापत्रात घेतले जातात. मुंबई, पुणे, नाशिक या महानगरांतल्या घडामोडींची नोंद ठेवणारे हे वार्तापत्र रात्री ११.०० वाजता प्रसारित केले जाते.
शिवसेनाचा हल्ला
न्यूझ १८ लोकमत (पूर्वीचे आयबी‍एन-लोकमत) वाहिनीने शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकऱ्यांवर केलेल्या टीकेच्या निषेधार्थ २० नोव्हेंबर २००९ रोजी शिवसेनेच्या कार्यकर्त्यांनी कार्यालयांवर हल्ला केला होता.
संदर्भ
वर्ग:मराठी दूरचित्रवाहिन्या
वेनटप्पा मुदियाह
विंग कमांडर वेनटप्पा मुसंद्रा मुदियाह.
मुदियाह, वेनटप्पा वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
ब्रेंडा विल्यम्स
ब्रेंडा ग्लिनिस विल्यम्स (६ डिसेंबर, १९४९:जोहान्सबर्ग, दक्षिण आफ्रिका - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७२ मध्ये २ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४९ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
देवळाली विधानसभा मतदारसंघ
देवळाली विधानसभा मतदारसंघ - १२६ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभे च्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, देवळाली मतदारसंघात नाशिक जिल्ह्याच्या १. नाशिक तालुक्यातील गिरनारे, मखमलाबाद, सातपूर, नाशिक, माडसांगवी, शिंदेवळाली (सीबी) ही महसूल मंडळे आणि भगूर नगरपालिका, २. नाशिक महानगरपालिके च्या वॉर्ड क्र. ११ ते १३, १५, १७ ते २० यांचा समावेश होतो. देवळाली हा विधानसभा मतदारसंघ नाशिक लोकसभा मतदारसंघात मोडतो आणि हा मतदारसंघ अनुसूचित जाती - SC च्या उमेदवारांसाठी राखीव आहे.
पीपल्स एज्युकेशन सोसायटी
पीपल्स एज्युकेशन सोसायटी ही महाराष्ट्रातील एक शैक्षणिक संस्था आहे. अस्पृश्यांसह निम्न मध्यमवर्गास उच्च शिक्षण देण्यासाठी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी ८ जुलै १९४५ रोजी ‘पीपल्स एज्युकेशन सोसायटीची’ स्थापना केली. या संस्थेच्यावतीने १९४६ मध्ये मुंबईत सिद्धार्थ कला व विज्ञान महाविद्यालय, १९५० मध्ये औरंगाबाद येथे मिलिंद महाविद्यालय, १९५३ मध्ये मुंबईत सिद्धार्थ वाणिज्य व अर्थशास्त्र महाविद्यालय तर १९५६ मध्ये मुंबईत सिद्धार्थ विधी महाविद्यालय सर्व समाज बांधवासाठी सुरू केले.
देवळाली विधानसभा मतदारसंघ
राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे सरोज बाबुलाल आहिरे हे देवळाली विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.
पीपल्स एज्युकेशन सोसायटी
वर्ग:इ.स. १९४५ मधील निर्मिती वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे पक्ष व संघटना वर्ग:शैक्षणिक संस्था वर्ग:दलित संस्था व संघटना
देवळाली विधानसभा मतदारसंघ
बाह्य दुवे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नाशिक जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:नाशिक लोकसभा मतदारसंघ
हमादान प्रांत
हमादान प्रांताचा मुलूख डोंगराळ, पठारी आहे. झाग्रोस पर्वतरांगांचा घटक असणाऱ्या आल्वंद पर्वताची माळ हमादानाच्या वायव्येपासून नैऋत्येपर्यंत पसरली आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:इराणचे प्रांत
प्रसून बॅनरजी
प्रसून बॅनरजी ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
खोकला
खोकला ही शरीराची संरक्षणात्मक प्रतिक्षिप्त क्रिया असून याद्वारे श्वसनमार्गातील क्षोभजनक पदार्थ, धूर, धूलीकण, प्रदूषित हवा किंवा श्वसनमार्गातील जंतू फुप्फुसातून सोडलेल्या हवेच्या दाबाने बाहेर टाकले जातात. आपल्या श्‍वासनलिकांत अडकलेले स्राव काढून टाकून श्‍वासनलिका मोकळ्या व्हाव्यात हा खोकल्याचा हेतू होय.
स्वरूप
यामध्ये तीन क्रिया होतात. प्रथम मोठा श्वास घेतला जातो. नंतर ध्वनियंत्रणेच्या पट्ट्या एकमेकांजवळ येतात. छाती व पोट यातील विभाजन पटल (डायफ्रॅम) सैल होतो व छातीच्या पोकळीतील दाब वाढतो. फुप्फुसातील दबलेली हवा कंठद्वारामधून एकदम व मोठ्या प्रमाणात बाहेर पडण्याची क्रिया व एक विशिष्ट आवाज याने खोकला निदर्शित होतो. खोकला अपोआप किंवा मुद्दामही काढत येतो. जर एखाद्याला सारखा सारखा खोकला येत असेल तर असे समजायला हरकत नाही, की त्याला एखाद रोग झाला आहे.
प्रसार
खोक्ल्यामुळेच अनेक सूक्ष्मजीवांना कमालीची मदत होते- एकतर खोकला ते घडवून आणतातच, पण वरून ह्याच खोकल्यावाटॅ त्यांचा हवेतून प्रसार होतो. त्यामुळे खोकताना काळजी घेणे बरे की आपल्या संसर्गामुळे दुसऱ्याला तर खोकला होणार नाही. सर्वाधिक वेळी खोकला हा श्वसनमार्गातील संक्रमणामुळे येतो. परंतु, खोकला हा रोग नसून ती रोग घालवण्याच्या प्रयत्नातली प्रतिक्रिया आहे. पण याशिवाय धूम्रपान, दूषित हवेचे श्वसन, दमा, दीर्घकालीन ब्रोंकायटिस, फुप्फुसातील कर्करोग, हृदयविकार यांमुळेही घडतो. अनेकवेळी लोक यावर चुकीचा उपचार सांगतात. पुन्हा एकदा, खोकला ही एक प्रतिक्रिया असून तो आजार नाही. तरी औषध घेताना असे घ्या ज्याने श्वासानातील विकार दूर होईल. याउलट 'कोडीन' ह्याप्रकारचे औषध घेतल्यास तात्पुरता खोकला दूर होऊ शकतो, पण याचाच अर्थ फक्त खोकला थांबला आहे. तर एकीकडे व्याधी/रोग वाढतच जाणार आहे.
दुखापत
अतिरेकाने श्‍वासनलिकांच्या अस्तराला इजा पोचू शकते. या अस्तराला झालेल्या दुखापतीमुळे पुन्हा खोकला येतो. याप्रमाणे खोकल्यामुळे अस्तराला अपाय व अपायामुळे पुन्हा खोकला असे दुष्टचक्र स्थापले जाते.
वर्गीकरण
हळद व सुंठ दुधाबरोबर काढा करून पिल्यास आराम मिळतो. ग‍रम पाण्यामध्ये मीठ टाकुन गुळण्या कराव्यात.
बाह्यदुवे
वर्ग:आरोग्य
नारायण सीताराम फडके
(जन्म : ४ ऑगस्ट १८९४; मृत्यू: २२ ऑक्टोबर १९७८) हे मराठी साहित्यातील नावाजलेले लेखक होते. ते कोल्हापूर च्या राजाराम महाविद्यालयात तत्त्वज्ञानाचे प्राध्यापक होते. इ.स. १९४९मध्ये ते येथून निवृत्त झाले. ना.सी. फडक्यांच्या कथा तंत्रशुद्धता, रेखीवपणा व डौलदार भाषा या त्रिगुणांनी नटलेल्या आहेत. आकर्षक प्रारंभ, कथेच्या मध्ये गुंतागुंत, अंती उकल आणि मग शेवट असे त्यांच्या लेखनाचे ठरावीक तंत्र आहे. तंत्रावर भर देणारे लेखक म्हणून ते प्रसिद्ध आहेत. तंत्राबरोबर फडक्यांची कथा रचना व भाषा या दृष्टीने प्रभावी आहे. एखाद्या प्रसंगाचे सुंदर शब्दचित्र रंगविणे व रेखीव व्यक्तिदर्शने घडविणे यात फडके निष्णात होते. फडक्यांच्या कथा भावोत्कट नसतात, त्या केवळ मनोरंजन करतात, मनावर कोणतेही संस्कार करत नाहीत, आशयाच्या बाबतीत उथळ असून शरीरनिष्ठ प्रणयाला प्राधान्य देणाऱ्या असतात असे आक्षेप फडक्यांच्या लिखाणावर टीकाकार घेत असत. असे काही कथांचे स्वरूप जरी असले तरी रचनेतील सफाई, मृदुमधुर भाषा, कथेमधले एखादे नाजूक रहस्य, विस्मयाच्या हुलकावण्या व वाचकांचे मनोरंजन करण्याचे सामर्थ्य हे फडक्यांचे कथांचे विशेष होते.
अल्ला हो अकबर! (१९१७) ही त्यांची पहिली कादंबरी. मारी कोरेली ह्या इंग्रज कादंबरी लेखिकेच्या ’टेंपरल पॉवर’ ह्या कादंबरीच्या आधारे ती लिहिलेली आहे. लेखिका कमला फडके (माहेरच्या कमल दीक्षित) या ना.सी. फडके यांच्या विद्यार्थिनी आणि द्वितीय पत्‍नी. त्यांच्या एका मुलीचे नाव अंजली. फडके यांनी अंजली प्रकाशन नावाची संस्था काढली होती. या प्रकाशन संस्थेद्वारा ते दरवर्षी ’अंजली’ नावाचा वासंतिक आणि दिवाळी अंक प्रसिद्ध करीत असत.
त्यांच्या काही कादंबऱ्यांचे आणि कथांचे इंग्रजी आणि इतर भारतीय भाषांतून अनुवादही झालेले आहेत.
त्यांच्या कलंकशोभा या कादंबरीवरून त्याच नावाचा एक चित्रपटही निघाला होता.
सन्मान
रत्‍नागिरी येथे १९४० साली भरलेल्या अखिल भारतीय मराठी महाराष्ट्र साहित्य संमेलनाच्या अध्यक्षपदाचा मान त्यांना देण्यात आला होता. १९६२ साली त्यांना ‘पद्मभूषण’ हा किताब देऊन भारत सरकारने त्यांचा गौरव केला होता. त्यांचा नावाचा पुरस्कार दरवर्षी एका उत्तम साहित्यकृतीला देण्यात येतो.
प्रकाशित साहित्य
प्रा.फडके यांच्या ७८ व्या वाढदिवसी ४-८-१९७२ रोजी प्रकाशित झालेल्या "किती जवळ किती दूर" या ६५ व्या कांदबरीच्या मलपृष्टावर "परचुरे प्रकाशन मंदिर मुंबई ४" यांनी प्रा. फडके यांच्या प्रकाशित केलेल्या पुस्तकांची यादी दिली आहे, ती अशी-१] बासरी २]बहार ३]राहिले ते गंगाजळ ४] जखम ५] स्वप्नांचे सेतू ६] अमृताने पैजासि जिंके ७] चांदणी ८] तू कशी! ती कशी ! ९] आपलेच दांत ! आपलेच ओठ ! १०] भोवरा ११] ही कल्पद्रुमाचीं फळें १२] त्रिवेणी १३] काळे ढग ! रुपेरी कडा १४]धोका १५] ऋतुसंहार १६]कुहू!कुहू! १७] कठपुतळी १८] निर्माल्य १९]एक होता युवराज २०]मन शुद्ध तुझं २१] तरंग २२]चाहूल २३] उजाडलं ! पण सूर्य कुठें आहे ? २४]कुणि कोडं माझं उकलिल कां ? २५]पाप असो ! पुण्य असो ! २६] पुरुषजन्मा ही तुझी कहाणी ! २७] किती जवळ किती दूर. आणि ४-८-१९७४ला परचुरे प्रकाशनाने "असाहि एक त्रिकोण " ही ६९ वी कादंबरी प्रकाशित केली.
कुटुंब नियोजन आणि युजेनिकसचे समर्थन
१९२० च्या दशकात फडक्यांनी भारताची लोकसंख्या नियंत्रित करण्यासाठी जन्मदर नियंत्रण आणि युजेनिक्स (Eugenics) यांचे जोरदार समर्थन केले. १९२७ मध्ये त्यांनी 'भारतातील लैंगिक समस्या' या विषयावर प्रकाशित केलेल्या पुस्तकासाठी अमेरिकेतील कुटुंब नियोजनाच्या सुप्रसिद्ध समर्थक, श्रीमती मार्गारेट सेंगर ह्यांनी प्रस्तावना लिहिली होती. Birth Control Review नावाच्या नियतकालिकात देखील ह्या विषयावरील त्यांचे लेख प्रसिद्ध झाले होते.
वर्ग:अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांचे अध्यक्ष वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इ.स. १८९४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७८ मधील मृत्यू वर्ग:इयत्ता १० वी मराठी कुमारभारती अभ्यासक्रमाचे संदर्भलेख
पुष्य (नक्षत्र)
हे सुद्धा पहा
भारतीय नक्षत्रमालिकेतील हे आठवे नक्षत्र असून याचा अंतर्भाव ⇨ कर्क राशीत होतो. यातील सर्वच तारे मंद आहेत. कर्केतील डेल्टा वा हामारीन [असेलस ऑस्ट्रॅलिस; होरा ८ ता. ४१ मि. ४५.६ से., क्रांती + १८० २०' ४१'' .८; प्रत ४.१७; → ज्योतिषशास्त्रीय सहनिर्देशक पद्धति; प्रत] हा योग तारा असून तो क्रांतिवृत्तावर (सूर्याच्या आभासी वार्षिक गतिमार्गावर) आहे. याशिवाय कर्केतील गॅमा (असेलस बोरिॲलिस; प्रत ४.७३) आणि ईटा असे तारे यात येतात. डेल्टा व गॅमा यांच्या साधारण मधे नुसत्या डोळ्यांनी भासमान होईल असा प्रीसेपी (एम ४४ किंवा एनजीसी २६३२; होरा ८ ता. ३७.४ मि., क्रांती + २००; प्रत ३.७; अंतर ५२५ प्रकाशवर्षे) या नावाचा एक तारकागुच्छ आहे. याला मधुभक्षिका (मधाचे पोळे) असेही म्हणतात. या गुच्छात शेकडो तारे असून त्यांपैकी कित्येक सूर्यापेक्षा तेजस्वी आहेत. हा गुच्छही क्रांतिवृत्ताच्या अगदी जवळच आहे. याला कौस्तुभ असे प्राचीन नाव आहे. पुष्याला वेदकाली तिष्य असे म्हणत व त्याला सिध्य असेही एक नाव आहे. गुरुवारी चंद्राला पुष्य नक्षत्र असले, तर तो गुरुपुष्य (अमृतसिद्धी) योग समजतात. विवाहाखेरीज सर्व कामांसाठी हा योग लाभकारक मानला जातो. याची देवता बृहस्पती व आकृती शकट (किंवा खेकडा) आहे. काळोख्या रात्रीच मार्चच्या मध्यास रात्री ९ च्या सुमारास हे डोक्यावर दिसते. आकाशात ढग नसतानाही हा गुच्छ मंद झाला, तर पाऊस येतो अशी पूर्वी समजूत होती.
ठाकूर, अ. ना.(स्रोत: मराठी विश्वकोश)
वर्ग:नक्षत्र
लक्ष्मीताल
बाह्य दुवे
वर्ग:ताल वर्ग:रिकामी पाने
भिलारेवाडी
भिलारेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील भोर तालुक्यातील एक गाव आहे.
भिलारेवाडी (५५६७०३)
भिलारेवाडी हे पुणे जिल्ह्यातल्या भोर तालुक्यातील १२१.७२ हेक्टर क्षेत्राचे गाव आहे.
भोगोलिक स्थान आणि लोकसंख्या
भिलारेवाडी हे पुणे जिल्ह्यातल्या भोर तालुक्यातील १२१.७२ हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात १०७ कुटुंबे व एकूण ५४७ लोकसंख्या आहे. ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर Bhor १७ किलोमीटर अंतरावर आहे. यामध्ये २८२ पुरुष आणि २६५ स्त्रिया आहेत. यामध्ये अनुसूचित जातीचे लोक ४ असून अनुसूचित जमातीचे ११ लोक आहेत.ह्या गावाचा जनगणनेतील स्थल निर्देशांक ५५६७०३ आहे.
वैद्यकीय सुविधा (शासकीय)
सर्वात जवळील सामूहिक आरोग्य केंद्र, प्राथमिक आरोग्य केंद्र नसरापूर येथे १० किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील दवाखाना १० किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील पशुवैद्यकीय रुग्णालय १५ किलोमीटर अंतरावर आहे.
पिण्याचे पाणी
गावात शुद्धीकरण केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात हॅन्डपंपच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात ट्यूबवेलच्या/बोअरवेलच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात झऱ्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात नदी / कालव्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे.
स्वच्छता
गावात उघडी गटारव्यवस्था उपलब्ध आहे. सांडपाणी थेट जलस्त्रोतांमध्ये सोडले जाते. या क्षेत्राचा संपूर्ण स्वच्छता अभियानात समावेश आहे.
संपर्क व दळणवळण
सर्वात जवळील पोस्ट ऑफिस ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील दूरध्वनी ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील सार्वजनिक दूरध्वनी केंद्र ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. गावात मोबाईल फोन सुविधा उपलब्ध आहे. सर्वात जवळील इंटरनेट सुविधा ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील खाजगी कूरियर ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. गावात शासकीय बस सेवा उपलब्ध आहे. सर्वात जवळील खाजगी बस सेवा ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील रेल्वे स्थानक ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील ऑटोरिक्षा व टमटम ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील टॅक्सी ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील ट्रॅक्टर १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील राष्ट्रीय महामार्ग ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील राज्य महामार्ग १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील जिल्यातील मुख्य रस्ता ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. जिल्ह्यातील दुय्यम रस्ता गावाला जोडलेला आहे. सर्वात जवळील कच्चा रस्ता ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील डांबरी रस्ता ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे.
बाजार व पतव्यवस्था
सर्वात जवळील एटीएम ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. सर्वात जवळील व्यापारी बँक ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील सहकारी बँक ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील शेतकी कर्ज संस्था ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. गावात स्वयंसहाय्य गट उपलब्ध आहे. गावात रेशन दुकान उपलब्ध नाही आहे. सर्वात जवळील आठवड्याचा बाजार ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील कृषी उत्पन्न बाजार समिती १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे.
आरोग्य
गावात एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध आहे. गावात. सर्वात जवळील आशा स्वयंसेविका १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील क्रीडांगण १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील चित्रपटगृह / व्हिडिओ केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील सार्वजनिक ग्रंथालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील सार्वजनिक वाचनालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील वृत्तपत्र पुरवठा १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील विधानसभा मतदान केंद्र ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. गावात जन्म व मृत्यु नोंदणी केंद्र उपलब्ध आहे.
वीज
प्रतिदिवस १० तासांचा वीजपुरवठा सर्व प्रकारच्या वापरासाठी उपलब्ध आहे.
जमिनीचा वापर
भिलारेवाडी ह्या गावात जमिनीचा वापर खालीलप्रमाणे होतो (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ): •	वन: ० •	बिगरशेती वापरात असलेली जमीन: २.७५ •	ओसाड व लागवडीला अयोग्य जमीन: ७.९४ •	पिकांखालची जमीन: १११.०३ •	एकूण कोरडवाहू जमीन: ४५ •	एकूण बागायती जमीन: ६६.०३
सिंचन सुविधा
सिंचनाचे स्रोत खालीलप्रमाणे आहेत (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ): •	कालवे: ४५ •	विहिरी / कूप नलिका: ० •	तलाव / तळी: ० •	ओढे: ० •	इतर: ०
उत्पादन
भिलारेवाडी ह्या गावी पुढील वस्तूंचे उत्पादन होते ( महत्त्वाच्या उतरत्या अनुक्रमाने): भात भुईमुग वर्ग:पुणे वर्ग:भोर तालुक्यातील गावे) वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे)
हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १००० मिमी पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे वर्ग:भोर तालुक्यातील गावे
मे १७
बाह्य दुवे
मे १५ - मे १६ - मे १७ - मे १८ - मे १९ - (मे महिना)
ग्वेनेथ पॅल्ट्रो
ग्वेनेथ केट पॅल्ट्रो (इंग्लिश: Gwyneth Kate Paltrow) (सप्टेंबर २७, १९७२ - हयात) ही इंग्लिश चित्रपटांमधील अमेरिकन अभिनेत्री आहे. तिने १९९० साली रंगभूमी व चित्रपट माध्यमांत पदार्पण केले.
बाह्य दुवे
वर्ग:ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
सरस्वतीताल
बाह्य दुवे
वर्ग:ताल वर्ग:रिकामी पाने
सुरक्षा उपकरणे
जी उपकरणे एखादे विशिष्ट काम करतांना,मानवास/व्यक्तिस इजा, जखम किंवा मृत्यु यांचा रोध करण्यासाठी सुरक्षा पुरवितात अश्या उपकरणांना सुरक्षा उपकरणे म्हणतात.उदाहरणार्थ - कॅनव्हासचे हातमोजे- हे लोखंडी किंवा वेल्डिंग केलेले साहित्य हाताळतांना वापरतात.याने हातास इजा होत नाही.रबरी हातमोजे वापरल्याने विजेचे काम करतांना विजेचा धक्का लागत नाही. हे कोणतेही कपडे किंवा उपकरणे आहेत जे कामगार संरक्षणासाठी वापरतात. यामध्ये गॉगल, इअर प्लग, रेस्पिरेटर्स, सेफ्टी हार्नेस, सेफ्टी शूज, हार्ड हॅट्स आणि सनस्क्रीन यासारख्या उपकरणांचा समावेश आहे. सुरक्षा उपकरणे ही रोजच्या जीवनात उपयोगी केली जातात, जसे गाडी चालवताना हेल्लमेट वापरणे. धुळ आणि सूर्या पासून डोळ्यांचे रक्षण करण्यासाठी गॉगल वापरणे.
वैद्यकीय
सुरक्षा परिधान करणाऱ्याला संसर्गापासून वाचवते. योग्य वापरामुळे आरोग्य कर्मचाऱ्यांना सुरक्षित ठेवण्यात मदत होते आणि जंतू प्रसार थांबतो. कोरोनाव्हायरस (COVID-19) मध्ये सर्जिकल मास्क, पार्टिक्युलेट फिल्टर रेस्पिरेटर्स (जसे की P2 किंवा N95), हातमोजे, गॉगल, चष्मा, फेस शील्ड, गाऊन आणि ऍप्रन यांचा समावेश आहे.
हे ही पहा
वर्ग:सुरक्षा उपकरणे
मासोळा खुर्द
मासोळा खुर्द हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मंगरुळपीर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:मंगरुळपीर तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
माचिकेस
माचिकेस वेनेझुएलाच्या झुलिया राज्यातील शहर आहे. कोलंबियाच्या सीमेजवळ असलेल्या या शहराची लोकसंख्या २०१० च्या अंदाजानुसार १,५०,००० होती.
वर्ग:व्हेनेझुएलामधील शहरे
ऑलिंपिक खेळ इकेस्ट्रियन
इकेस्ट्रियन अथवा घोडेस्वारी हा खेळ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेमधील तीन अपवाद वगळता सर्व आवृत्त्यांमध्ये खेळवला गेला आहे.
प्रकार
इकेस्ट्रियन स्पर्धेत साधारणपणे खालील सहा प्रकारच्या स्पर्धा घेतल्या जातात.
पदक विजेते
इ
नालंदा
हे भारतातील प्राचीन शहरांपैकी एक होते. ते सध्याच्या बिहार राज्यात येते. याठिकाणीच नावाजलेले नालंदा विद्यापीठही होते. बिहारमध्ये नालंदा या नावाने जिल्हा असून त्या जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र बिहार शरीफ हे आहे.
इतिहास
नालंदा हा मुख्यतः बौद्धविहार होता. बुद्धांच्या शिकवणुकीचा प्रसार करण्याचे ते एक केंद्र होते; त्यामुळे शेकडो बौद्धभिक्षू या ठिकाणी ज्ञानार्जन करण्यासाठी येत. येथे सर्व विद्या, सर्व शास्त्रे यांचे शिक्षण मिळत असे. या विद्यापीठाला तसेच तोलामोलाचे आचार्य लाभले. त्यापैकी काही प्रसिद्ध नावे - नागार्जुन, असंग, शीलभद्र, धर्मपाल, चंद्रपाल, जिनमित्र अशी आहेत. या विद्यापीठाचे अनेक आचार्य देशोदेशी जाऊन बौद्ध धर्मप्रसाराचे काम करीत होते. शांतरक्षित, पद्मसंभव, कमलशील, स्थिरमती हे तिबेटला गेले. कुमारजित, परमार्थ, शुभकर, धर्मदेव हे चीन व कोरियाला गेले व या विद्यापीठाची कीर्ती सर्वत्र पसरली.
हेही पहा
वर्ग:बिहारमधील शहरे
गोवा कला अकादमी
गोवा कला अकादमीची स्थापना गोव्यात इ.स.१९७० साली झाली. त्याच वेळेस तिच्यात १९६७ साली स्थापन झालेल्या नाट्य अकादमीचा अंतर्भाव करण्यात आला.
गोमंतकीय हे मुळातच नाट्यवेडे मानले गेलेले आहेत. गोव्यात खेडोपाडी दरवर्षी हजारभर नाटके सादर केली जायची. गोवा मुक्तिपूर्वीपासून ही परंपरा चालूच होती. खेड्यातील अक्षरशत्रूसुद्धा सदर नाट्यवेडामुळे मास्तरांकडून म्हणजे दिग्दर्शकांकडून नाटकातील संवाद ऐकून पाठांतर करायचे. खेड्यापाड्यातून सादर होणारी ही नाटके विशेष करून ऐतिहासिकच असायची. त्याचे कारण म्हणजे पोर्तुगिजांच्या गुलामीत खितपत पडलेल्या गोमंतकीय जनतेमधील स्वातंत्र्याची ऊर्मी हे होते. भाषणस्वातंत्र्यावर बंदी असलेल्या गोव्यात आम्हांला पोर्तुगिजांच्या गुलामगिरीतून मुक्त व्हायचे आहे सुद्धा भावना व्यक्त करण्याची संधी स्वातंत्र्यप्रिय गोमंतकीय जनतेला याच नाटकांतून उपलब्ध व्हायची. शिवाजी, संभाजीच्या भूमिकेत शिरून नाट्यवेडा गोमंतकीय पोर्तुगिजांआडचा आपला असंतोष व्यक्त करायचा. फक्त मुख्य भूमिकाच नव्हेत तर मावळ्यांची भूमिकासुद्धा त्यांच्या मनात स्वातंत्र्यप्रेम निर्माण करायची. गोव्यात भरभरून ऐतिहासिक नाटके सादर करण्यामागे गोमंतकीयांचे फक्त नाट्यवेडच नव्हे तर मुक्तिवेडही होते. त्यातूनच एकेकाळी घरोघरी नाट्यकलाकार उपजले जायचे.
गोमंतकीयांचे हेच नाट्यवेड लक्षात घेऊन गोवामुक्तीनंतर गोवा सरकारने नाट्यकलेचा पद्धतशीर विकास घडवून आणण्यासाठी तत्कालीन शिक्षणमंत्री वि. सु. करमली यांच्या अध्यक्षतेखाली नाट्य अकादमीची स्थापना केली. सदर नाट्य अकादमीने १९६७ च्या फेब्रुवारी महिन्यात नाट्यस्पर्धाही घेतली होती.
१९७० साली झालेल्या कला अकादमीच्या स्थापनेनंतर कला अकादमीतर्फे मराठी नाट्यस्पर्धा घेण्यात येऊ लागल्या. मराठीबरोबरच कोकणी नाट्यस्पर्धाही घेण्यात याव्यात अशी मागणी होऊ लागली. त्यामुळे गोवा कला अकादमी मराठी नाट्यस्पर्धेबरोबरच कोकणी नाट्यस्पर्धाही जाहीर करू लागली. परंतु कमीतकमी पाच प्रवेशिका कोकणी विभागात येऊ न शकल्यामुळे स्पर्धा जाहीर होऊनही कोकणी नाट्यस्पर्धा होऊ शकल्या नव्हत्या. शेवटी कोकणीसाठीचा नियम शिथिल करून प्रवेशिका मर्यादा तीनवर आणण्याचाही प्रयत्न त्यावेळी झाला होता. नंतर मात्र पाच प्रवेशिकाही नाट्यस्पर्धेत येऊ नयेत ही बाब नामुष्कीची आहे असा साक्षात्कार कोकणी भक्तांना झाला आणि १९७५ साली कोकणीच्या चळवळीचा एक भाग म्हणून कोकणी भक्तांनी नाट्यसंस्था स्थापन केल्या. कोकणी नाट्यलेखनास प्रारंभ करण्याबरोबरच इतर भाषांतील नाट्यसंहिता कोकणीत आणण्याचे सत्र सुरू झाले. नंतरच्या काळात दरवर्षी कोकणी नाट्यस्पर्धेच्या प्रवेशिकांत भर पडत गेली. कला अकादमीची कोकणी नाट्यस्पर्धा ज्यावेळी सुरू झाली त्यावेळी मराठी नाट्यस्पर्धेची दहा वर्षे पूर्ण झालेली होती. एकेकाळी पाच प्रवेशिकासुद्धा कोकणी नाट्यस्पर्धेला मिळू शकणे कठीण होते. त्याच स्पर्धेत नंतरच्या काळात तीस पस्तीस संस्था सहभागी झाल्याची नोंद अकादमीच्या नोंदवहीत झालेली आहे.
असे असले तरी, इ.स. २०१२ सालापासून कोकणी नाट्यस्पर्धांना ओहोटी लागली आहे. त्या वर्षी स्पर्धेसाठी फक्त चार कोकणी नाटके आली. गोव्यातील इंग्रजी माध्यमाच्या शाळांना अनुदान देऊ नये अशी मागणी करणाऱ्या भारतीय भाषा सुरक्षा मंच नावाच्या चळवळीतल्या नेत्यांनी कला अकादमीच्या कुठल्याही स्पर्धेत गोमंतकीय कलाकारांनी सहभागी होऊ नये आणि सरकारतर्फे चालवण्यात येणाऱ्या सदर संस्थांची गोची करावी असे जाहीर आवाहन केल्यामुळे कोकणी नाट्यस्पर्धा बंद पडायची वेळ आली.
वर्ग:नाटक वर्ग:गोवा
जेनेलिया डिसूझा
जेनीलिया डिसूझा (ऑगस्ट ५ इ.स. १९८७; मुंबई ,महाराष्ट्र - हयात) (तमिळ :ஜெனிலியா ; तेलुगू: జెనీలియా ; रोमन लिपी: Genelia D'Souza) या भारतीय चित्रपट अभिनेत्री आहेत. तेलुगू चित्रपटातील त्या एक आघाडीच्या नायिका आहेत. तेलुगू खेरीज त्यांनी तमिळ, कन्नड आणि हिंदी चित्रपटांतूनदेखील अभिनय केला आहे. २००३ साली प्रदर्शित झालेल्या तुझे मेरी कसम या चित्रपटाद्वारे जेनेलिया यांनी चित्रपटसृष्टीत अभिनेत्री म्हणून पदार्पण केले. त्यानंतर प्रदर्शित झालेल्या मस्ती, फोर्स, तेरे नाल लव हो गया अशा अनेक चित्रपटामधून त्यांनी प्रमुख भूमिका साकारली. फेब्रुवारी २०१२ मध्ये अभिनेते रितेश देशमुख यांच्याशी त्या विवाहबद्ध झाल्या. इ.स. २०१४ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या लई भारी (चित्रपट) चित्रपटाद्वारे जेनेलिया यांनी निर्मिती क्षेत्रात पदार्पण केले.
बाह्य दुवे
वर्ग:तेलुगू चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९८७ मधील जन्म
मृदुला बेळे
प्रा. डॉ. मृदुला हेमंत बेळे या औषधनिर्माणशास्त्राच्या शास्त्रज्ञ आहेत.
जून २००५पासून, नाशिकच्या एन.डी.एम.व्ही.पी. फार्मसी महाविद्यालयात औषधनिर्माणशास्त्राच्या प्राध्यापिका म्हणून कार्यरत आहेत.
शिक्षण
डॉ.मृदुला बेळे यांनी औषधनिर्माणशास्त्रामध्ये पीएच.डी. संपादन केली आहे.
त्यांनी हैद्राबादच्या नाल्सार विद्यापीठातून, इंटरनॅशनल पेटंट कायद्याच्या पदव्युत्तर पदविकेचे शिक्षण घेतले आहे. त्या परीक्षेत त्या गुणानुक्रमे तिसऱ्या आल्या होत्या.
एल.एल.बी, पुणे विद्यापीठ
त्यांनी २०१३ साली तुरीन (इटली) येथे एल.एल.एम पदवीचे शिक्षण घेतले.
जपानी पेटंट कायद्याविषयी टोकियो येथे विशेष प्रशिक्षण संपादन केले आहे.
लेखन
०१) 'कथा अकलेच्या कायद्याची' (राजहंस प्रकाशन). या पुस्तकात बौद्धिक संपदा, हक्क, पेटंट, कॉपीराईट अशा विषयांची उकल केलेली आहे.
या पुस्तकाला मिलिंद संगोराम पुरस्कार मिळाला आहे.
०२) Pharmaceutics हे बेळे यांनी लिहिलेले एक इंग्रजी पुस्तक आहे.
०३) अशीही एक झुंज (सिप्ला या भारतीय औषध कंपनीने मानवतेसाठी दिलेली झुंज), राजहंस प्रकाशन
०४) कोरोनाच्या कृष्णछायेत, राजहंस प्रकाशन
०५) इसेन्शियल्स ऑफ फार्मास्युटिकल इंजिनीरिंग
०६) औषधनिर्माणशास्त्र विषयक तीन क्रमिक पुस्तके
पुरस्कार
महाराष्ट्र साहित्य परिषद, पुणे यांच्यातर्फे वार्षिक पुरस्कार, मे २०१८
रवणकोळा
रवणकोळा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील मुखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
मृदुला बेळे
बाह्य दुवे
डॉ.मृदुला बेळे यांचा इंग्रजी भाषेत परिचय
रवणकोळा
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:मुखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
खंडाळा (पुणे)
भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातल्या सह्याद्री पर्वत रांगेतील पश्चिम घाटात खंडाळा हे हिल स्टेशन आहे. पुणे जिल्यातील लोणावळा या थंड हवेच्या ठिकाणापासून साधारण ३ कि.मी.(१.९ मैल) आणि कर्जतपासून साधारण ७ कि.मी.(४.३ मैल) अंतरावर आहे.
ठिकाण
कोंकणाला पश्चिम महाराष्ट्राशी जोडणाऱ्या सह्याद्री पर्वतराजीतील बोर घाट जेथे संपतो ते ठिकाण म्हणजे खंडाळा. उत्तर बाजूस खोल दरी आणि दक्षिण बाजूस सह्याद्री पर्वताचा उंच पहाड याच्या मध्यभागी खंडाळा गाव वसलेले आहे. गावाच्या उत्तर बाजूने मुंबई-पुणे हा राष्ट्रीय महामार्ग व भारतीय रेल्वे मार्ग जातो. खंडाळा स्टेशन हे कोंकण प्रांतातील कर्जत स्टेशननंतर थांबा असणारे स्थानक आहे. खंडाळा १८.४४ अंश उत्तर अक्षांश आणि ७३.२१ अंश पूर्व रेखांशावर वसलेले आहे.
खंडाळा सनसेट पॉइंट
खंडाळा सनसेट पॉइंटच्या जवळूनच गेले शंभर वर्षापासून समुद्र किनाऱ्यावरील शहरांना जोडणारा सोपारा ते पुणे मार्ग वापरात आहे. पूर्वीच्या काळी खोपोली या मूळ ठिकाणापासून खंडाळा पर्यंत माणसांनी आणि घोड्यांनी ओढले जाणारे खटारे वाहन म्हणून वापरले जात असत. त्यांच्या जाण्याच्या मार्गाचे साधारण १८४० चे आसपास ब्रिटिश राजवटीत डांबरीकरण झाले.
सन १८४९-१८६२ या कालावधीत ग्रेट इंडियन पेनिनशुला रेल्वेचे मुख्य इंजिनिअर व रेल्वे मार्गाचे आराखडा करणारे आणि सर्वेक्षक (मोजणीदार) सर जेम्स जाॅन बर्कले यानी कर्जत ते पुणे हा रेल्वे मार्ग चालू केला. या मुख्य इंजिनियरचा ड्यूक्स नोज टेकडीला दर्शनीय असणारा एसटी. झेव्हिअर्स हा बंगला अध्याप खंडाळा येथे अस्तित्वात आहे. अतिशय कठीण अशा काळ्या कुट्ट दगडात भोके पाडून बोगदा काढणे म्हणजे अतिशय महत्प्रयासाचे काम होते. हे बोगदे आणि खंडाळा रेल्वे स्टेशनचे बांधकामावेळी खंडाळा येथे पटकीची साथ होती. त्याही परिस्थितीत त्यांनी ते काम पूर्ण केले आणि याची काटेकोरपणे कागदोपत्री नोंद करून त्याला प्रशिद्दी देण्याचे कांमही सर जेम्स बर्कले यांनी चोख पार पाडले.
आणखी एक लक्ष वेधणारी बाब म्हणजे पर्यटकांना भेट ध्यावे वाटणारे असे ठिकाण म्हणजे पुरातन काराग्रह ! हे सन १८९६ मध्ये बांधण्यात आले होते. सेंट झेव्हियर्स कॉलेजच्या संस्थापकांना युद्धकैदी म्हणून ब्रिटिशांनी या कारागृहात डांबले होते.
टायगर लीप/वाघदरी
खंडाळ्यातील हे एक मनाला मोहिनी घालणारे ठिकाण आहे. या पॉइंटवरून काळजीपूर्वक तीक्ष्ण नजरेने तेथील दरीत पाहिले तर तेथे वाघ दरीत उडी मारतो आहे असा भास होतो..
अमृतांजन पॉइंट
खंडाळा येथे आणखी एक उंच असा हा अमृतांजन पॉइंट आहे. तेथून रम्य आणि मनोरंजक अशा निसर्गाचे आणि कलात्मकतेचे विलोभनीय दर्शन घडते. अमृतांजन पॉइंटवरून प्रचंड असी मोठी खोल दरी तसेच ड्यूक्स नोज दिसते.
ड्यूक्स नोज
ड्यूक्स नोज याला नागफणीही म्हणतात. ड्यूक ऑफ वेलिंग्टनचे नोज नागाच्या फण्यासारखे म्हणून त्यांच्या कार्यकाळानंतर या पॉंटला नागफणी म्हणून ही संबोधिले जाऊ लागले. ही जागा भटकंतीसाठी, दरी ओलांडण्यासाठी, पाषाणांवर लोंबकळण्यासाठी, दरीतून कड्यावर चढण्यासाठी प्रसिद्ध आहे. हा कडा थेट २५०६ फूट उंच आहे. चढाईबहाद्दर हा कडा चढून जिंकण्यासाठी आतुर असतात. ज्या कोणाला हा कडा चढावयाचा असेल त्याने प्रथम या कड्याच्या दक्षिण बाजूस मुख्य ठिकाणी जाणे आवश्यक असते. तेथून ते किमान ३०० फूट चढाई करू शकतात. बेस स्टेशनला पोहचण्यासाठी खतरनाक असा १००० फूट प्रवास करावा लागतो. येथे ४ विभाग होतात. अतिशय स्पर्धात्मक चढाई म्हणजे ३रे आणि ४थे स्टेशन. हा कडा २५ फुटावरती ९० अंश कोनात लोंबकळल्यासारखा आहे. तेथे एखादाच फक्त हाताचे मदतीने लोंबकळू शकतो. त्याला पाय ठेवण्यासाठी तेथे आधार नाही. जातिवंत, कुशल, सराईत, पूर्वानुभवी, मार्गदर्शक असल्याशिवाय कडा चढण्याचा प्रयोग हाती घेऊ नये, असा तेथे अतिशय जाणीवपूर्वक आदेश दिला जातो
कार्ला आणि भाजा लेणी
कार्ला आणि भाजा लेणी या पहाडात दगड तासून तयार केलेल्या ऐतिहाशिक गुंफा (कोरीव लेणी) आहेत. या खंडाळ्यापासून साधारण १६ कि.मी.अंतरावर आहेत. कार्ला गुंफा या पुरातन कालीन बौद्ध गुंफा आहेत. भाजा गुंफा ही कार्ला गुंफा सारख्याच आहेत पण त्या सर्वसाधारण आहेत. त्या चैत्यकालीन रचनेच्या आहेत.
भुशी लेक (Bhushi Dam)
खंडाळा येथील भुशी लेक हे पर्यटकासाठी आणखी एक आदर्श ठिकाण आहे. पूर्व पश्चिम व उत्तर बाजूस उंच पहाड दक्षिणेस लांबच लांब भिंत आणि अथांग शांत असा पाणी साठा तसेच उंच पहाडावरील हिरवळ, फुले, उंच झाडे या बाबी डोळे दिपवून टाकतात. या लेकच्या सानिध्यात, तसेच स्वच्छ हवेत व आल्हाददायक वातावरणात आरामशीर वेळ घालविता येतो. येथील अथांग शांत पाणीसाठ्यात प्रतिबिंब पाहता येते आणि सभोवतालील रम्य वातावरणातील गुलाबी शांतता चाखता येते, असे हे शांत ठिकाण आहे.
इतर
द टॅब्लेट ऑन द वॉल ऑफ द जेल, खंडाळा ऑन वेस्टर्न घाट, टोम्बस्टोन ऑफ जेसुइट्स जर्मन प्रीस्ट, मंकी हिल, GIPR स्लीपर, द वन लेड बाय जेम्स बर्कले ॲन्ड हिज टिम ही ठिकाणे ही पाहता येतात.
प्रसिद्ध संस्कृती
“आती क्या खंडाळा” या प्रसिद्ध गाण्यात संगीत लेखक आणि संगीत दिग्दर्शक नितीन राईकवर (राहणार वडगाव शेरी, पुणे) यांनी हिंदी सिनेमात खंडाळा शहराचे नाव घेऊन या शहराचे नाव उज्ज्वल केले आहे. सन १९७५ मध्ये अशोक कुमार यांचा “छोटीसी बात” या सिनेमात खंडाळा येथे राहणाऱ्या एका सेवानिवृत्त आर्मी अधिकाऱ्याने अमोल पालेकरासारख्या बुजऱ्या तरुण प्रेमींना प्रशिक्षण देण्याचा वर्ग काढला होता. . तोही सिनेमा अजरामर झाला.
संदर्भ
वर्ग:थंड हवेची ठिकाणे
विनायकबुवा पटवर्धन
विनायकराव पटवर्धन अथवा पटवर्धनबुवा (२२ जुलै, इ.स. १८९८ - २३ ऑगस्ट, इ.स. १९७५) हे ग्वाल्हेर घराण्याचे ज्येष्ठ गायक होते. प्रसिद्ध गायक पंडित दत्तात्रेय विष्णू पलुस्कर ह्यांचे ते गुरू होत..
सांगीतिक कारकीर्द
पटवर्धनबुवांनी पुण्यात ८ मे, इ.स. १९३२ रोजी गांधर्व महाविद्यालयाची स्थापना केली. त्यांनी अनेक शिष्य तयार केले. त्यातील काही जण उत्कृष्ट गायक तर काही जण उत्तम शिक्षक बनले. त्यांच्या शिष्यांतील काही निवडक मंडळी म्हणजे पंडित दत्तात्रेय विष्णू पलुसकर, पं. एस. बी. देशपांडे, पं. व्ही. आर. आठवले, पं. विष्णू घाग व पं. व्ही. डी. घाटे हे होत. इ.स. १९४२ मध्ये त्यांनी भारतीय संगीत प्रसारक मंडळ या ट्रस्टची स्थापना केली व गांधर्व महाविद्यालयाचे कामकाज ट्रस्टकडे सोपविले.
ग्वाल्हेर शैलीच्या गायनाचे वैशिष्ट्य असलेल्या संगीत रागांना सहज सोप्या पद्धतीने गाण्याचा कल त्यांच्या गायनातून अधोरेखित होत असे.. विनायकराव हे त्यांच्या तराण्यांसाठी प्रसिद्ध होते. त्यांची भजन गायनाची शैलीही निराळी होती. त्यांनी 'राग विज्ञान' (सात खंड), 'नाट्य संगीत प्रकाश' आणि 'महाराष्ट्र संगीत प्रकाश' ही पुस्तके लिहिली. त्यांनी जवळपास १० वर्षे अनेक मराठी संगीत नाटकांमध्ये वेगवेगळ्या भूमिका केल्या. प्रख्यात कलाकार बालगंधर्व यांच्या जोडीने ते रंगमंचावर वावरले.
पटवर्धनबुवांच्या नेतृत्वाखालील भारतीय सांस्कृतिक प्रतिनिधी मंडळ सोव्हिएत संघ, पोलंड व चेकोस्लोव्हाकिया या राष्ट्रांचा दौरा करून आले होते.
पुरस्कार व सन्मान
विनायकरावांना इ.स. १९६५ मध्ये संगीत नाटक अकादमीची फेलोशिप मिळाली. इ.स. १९७२ मध्ये त्यांना भारत सरकारच्या पद्मभूषण या पुरस्काराने गौरविण्यात आले.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदुस्तानी गायक वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. १८९८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७५ मधील मृत्यू
हेलन हंट
हेलन एलिझाबेथ हंट (जून १५, इ.स. १९६३:कल्व्हर सिटी, कॅलिफोर्निया, अमेरिका - ) ही ऑस्कर पुरस्कारविजेती अमेरिकन चित्रपट अभिनेत्री आहे.
हंटला ॲझ गूड ॲझ इट गेट्स चित्रपटासाठी ऑस्कर पुरस्कार मिळाला. याशिवाय तिला चार एमी पुरस्कार, चार गोल्डन ग्लोब पुरस्कार आणि दोन स्क्रीन ॲक्टर्स गिल्ड पुरस्कार मिळाले आहेत.
वर्ग:ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या अभिनेत्री वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९६३ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
जगावेगळी पैज (चित्रपट)
जगावेगळी पैज हा १९९२ मध्ये निर्मित एक मराठी चित्रपट आहे.यातील कलाकार अजिंक्य देव, सुकन्या कुलकर्णी, सचिन खेडेकर, रवींद्र महाजनी, सुलभा देशपांडे, नंदा शिंदे हे आहेत.ए.व्ही.ए. फिल्म्स या संस्थेतर्फे तो निर्मित करण्यात आलेला आहे.या चित्रपटास विजय वर्गीस यांनी दिग्दर्शित केले आहे व तसेच विजय वर्गीस यांनी याचे कथालेखनही केले आहे.या चित्रपटाचे संवाद अशोक समेळ यांचे आहेत. याचे छायांकन शरद चव्हाण यांनी केले आहे. या चित्रपटातील साहसदृश्ये अशोक पैलवान यांची आहेत.
मघा (नक्षत्र)
हे सुद्धा पहा
भारतीय २७ नक्षत्रांतील दहावे नक्षत्र. हे सिंह राशीतील पहिले नक्षत्र असून त्यात सिंहेतील ४,५ किंवा ६ तारे (आल्फा, गॅमा, ईटा, म्यू आणि एप्सायलॉन लिओनीस) असल्याचे मानतात. याची आकृती नांगर, विळा किंवा सिंहाच्या डोक्यासारखी दिसते. यांतील सहांपैकी चार तारे अधिक ठळक असून त्यांचा एक समांतरभुज चौकोन बनलेला दिसतो. नैऋत्येकडचा आल्फा लिओनीस (रीगलस = छोटा राजा) हा सर्वात तेजस्वी तारा नक्षत्रातील प्रमुख म्हणजे योगतारा आहे. आकाशात दिसणाऱ्या अत्यंत तेजस्वी अशा २५ ताऱ्यांपैकी हा एक असून त्याची प्रत १.३ [⟶ प्रत], होरा १० तास ५ मिनिटे व ३६.२ सेकंद आणि क्रांती + १२° १३' १९.७'' [⟶ ज्योतिषशास्त्रीय सहनिर्देशक पद्धति], अंतर ८६ प्रकाशवर्षे, रंग निळसर पांढरा व वर्णपटीय प्रकार बी ८ [⟶ तारा] आहे. हा सूर्याच्या सु. १३० पट तेजस्वी आहे. हे ताऱ्यांचे त्रिकूट असून त्याचे सहचर ८ व १३ प्रतीचे आणि त्यापासून ११७ व ३ अंतरावर आहेत. हा तारा जवळजवळ क्रांतिवृत्तावर (सूर्याच्या भासमान मार्गावर) असून चंद्र कधीकधी याला झाकून जात असतो [⟶ पिधान]. गॅमा लिओनीस (अलजीबा) हे तारकायुग्म आहे. या नक्षत्राच्या पूर्वेस ३००हून अधिक अभ्रिका आहेत. १५ एप्रिलच्या सुमारास रात्री ९ च्या सुमारास हे नक्षत्र मध्यमंडावर दिसते. १८६६ मध्ये दिसलेल्या धूमकेतूनंतर दर ३३ ते ३४ वर्षाच्या कालावधीने १४–१८ नोव्हेंबरच्या सुमारास विस्तृत प्रमाणात उल्कावृष्टी होते; तिचा उद्‍गम बिंदू या नक्षत्रानजिक आहे [⟶ उल्का व अशनि].वैदिक काळी दक्षिणायन व पावसाळ्याची सुरुवात या नक्षत्रात होत असे; तर परिक्षिताच्या वेळी सप्तर्षी मघामध्ये होते असा उल्लेख आहे. तसेच पूर्वी मघारंभ हा वर्षारंभ मानीत, असे एक मत आहे.फलज्योतिषात हे अधोमुख, मध्याक्ष, उग्र व स्त्री नक्षत्र मानलेले असून याची देवता पितर व आकृती शाला सांगितलेली आहे. मघा नक्षत्रावर झालेला जन्म अशुभ समजतात.
जगावेगळी पैज (चित्रपट)
उल्लेखनीय
या चित्रपटात खालील गाणी आहेत.
मघा (नक्षत्र)
हे सुद्धा पहा
ठाकूर, अ. ना.(स्रोत: मराठी विश्वकोश)
जगावेगळी पैज (चित्रपट)
बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. १९९२ मधील मराठी चित्रपट
मघा (नक्षत्र)
हे सुद्धा पहा
वर्ग:नक्षत्र