cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
कोरफड
कोरफडीमुळे होणारे फायदे
कोरफडीस संस्कृतमध्ये कुमारी, इंग्रजीत बार्बेडोस ॲलो व शास्त्रीय परिभाषेत ॲलो बार्बेडेन्सिस असे म्हणता आणि विदर्भातील झाडीप्रांतात गवारफाटा असे म्हणतात. ही वनस्पती Liliaceae या कुळातील असून हिचे उत्पत्तिस्थान वेस्ट इंडीज आहे. हिच्या भारतीय जाती Aloe vera (ॲलोव्हेरा) आणि Aloe indica (ॲलोइंडिका) या आहेत.
उपयोग
कोरफडीमध्ये ॲलोईन ( २० ते २२%), बार्बॉलाई (४ ते ५%) तसेच शर्करा, एन्झाईम व इतर औषधी रसायने असतात. कोरफडीपासून कुमारी आसव बनवितात. हिच्या पानांत ॲलोईन व बार्बालाईन ही मुख्य ग्लुकोसाइड्‌स असतात.
राग मारवा
राग मारवा हा हिंदुस्तानी संगीतातील एक राग आहे.
मारवा रागः थाट आणि इतर वैशिष्ट्ये
जातिः षाढव - षाढव
थाटः मारवा
वादी स्वरः रिषभ
संवादी स्वरः धैवत
गायन समयःचौथा प्रहर
विश्रांती स्थानः सा; रे१; ध; - ध; रे१; सा;
मुख्य अंगः सा ; ,नि ,ध सा ,नि रे१ ; रे१ ग म् ध ; ध म् ग रे१ ; ,नि ,ध रे१ सा ;
आरोह - अवरोहः सा ,ध ,नि रे१ ग म् धनी सा' - सा'नी ध म् ग रे१ सा ; ,नि ,ध सा ,नि रे१ सा ;
राग मारवा हा अतिशय मधूर स्वरांचा राग आहे. याच्या सादरीकरणात रिषभ आणि धैवत या स्वरांवर ठहराव घेतला जातो, ज्यातून राग मारवा स्पष्ट होतो. या रागाचं विस्तार-क्षेत्र तसं मर्यादित आहे आणि सहसा मध्यसप्तकात या रागाच्या सादरीकरणाची मांडणी केली जाते. या रागातून वैराग्याची भावना उत्पन्न होते.
अशाच जातकुळीतला आणखी एक राग म्हणजे "राग पुरिया". मारवा ऐकत असताना अनेकदा राग पुरिया ऐकतोय असा संभ्रम निर्माण होऊ शकतो. पण बारकाईने ऐकल्यास चटकन लक्षात येईल की पुरिया रागामध्ये गंधार आणि निषाद या स्वरांवर अधिक ठहराव घेतला जातो आणि मारवाचे वादी - संवादी स्वर रिषभ आणि धैवत हे आहेत.
मारवा रागाची लक्षण स्वरावली
सा
नि ,ध ,नि रे१
नि ,ध रे१ सा
म् ध
धनी रे१'नी ध
ग रे१ ,नि ,ध रे१ सा
वर्ग:हिंदुस्तानी राग
ला एस्पेरांझा, होन्डुरास
ला एस्पेरांझा हे होन्डुरासमधील छोटे शहर आहे. इंतिबुका प्रांताची राजधानी असलेल्या या शहराच्या ठिकाणी प्राचीन माया आणि लेंका संस्कृतींची वस्ती होती.
ला एस्पेरांझामधून रियो इंतिबुका नदी वाहते. हे शहर व इंतिबुका नावाचे जुने शहर आता एकत्रित झालेले आहेत.
वर्ग:होन्डुरासमधील शहरे वर्ग:इंतिबुका प्रांत
हिवारा
हिवारा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते. दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कारंजा लाड तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
चतरंग
रचनेची वैशिष्ट्ये
चतरंगमध्ये नावाप्रमाणे चार अंग असतात. यात काव्य, सरगम, तराणा आणि तबल्याचे किंवा पखवाजाचे बोल हे चारही प्रकार एकत्र असतात.
चतरंगाची गीताची सुरुवात चिजेच्या शब्दांनी म्हणजे काव्याने केली जाते. त्यानंतर सरगम गायली जाते. नंतर तराण्याच्या बोलाची ओळ आणि त्यानंतर मृदंग किंवा तबल्याचे बोल अशा क्रमाने चतरंगची निर्मिती होते. अशा प्रकारे चार गीतप्रकारांचा समन्वय चतरंगमध्ये साधला जातो. चतरंगमध्ये अस्ताई आणि अंतरा असे दोन भाग असतात. छोट्या ख्यालाच्या अंगाप्रमाणे चतरंग सर्वसाधारणपणे त्रिताल या तालात गायिले जाते. चतरंगची शेवटची ओळ अनेक वेळा उपदेश सांगणाऱ्या काव्याची असते किंवा एखादी उपदेश असणारी प्रचलित म्हण असते.
संदर्भ
वर्ग:गीतप्रकार
संदीप सिंग
वर्ग:भारतीय हॉकी खेळाडू वर्ग:पंजाबी व्यक्ती वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:भारतीय पुरुष हॉकी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मार्लोशी
मार्लोशी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
साईराज बहुतुले
बहुतुले, साईराज वर्ग:भारताचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
कोरांटी
right|thumb|कोरांटीची फुले व कळ्या कोरांटी अथवा कोरांडी ही भारतात उगवणारी एक आयुर्वेदिक औषधी वनस्पती आहे. फुले पिवळी, निळी अथवा जांभळी असतात. फुलांच्या तुऱ्याच्या तसेच तसेच संपूर्ण वनस्पतीवरती लहान काटे असतात. ह्या फुलांना खास सुगंध नसतो. पण फार सुंदर दिसतात. लांब देठांमुळे ह्यांचे गजरे, हार तसेच वेण्या करता येतात.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:औषधी वनस्पती
ऑलिंपिक खेळात नायजर
नायजर देश १९६४ सालापासून प्रत्येक उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये (१९७६ व १९८०चा अपवाद वगळता) सहभागी झाला असून त्याने आजवर एक कांस्य पदक (१९७२ बॉक्सिंग) जिंकले आहे.
वर्ग:नायजर नायजर
राग मल्हार
राग मल्हार हा भारतीय अभिजात शास्त्रीय संगीतातील एक लोकप्रिय राग आहे.
मेघ राग आणि मल्हार राग यांच्या मिश्रणातून मेघमल्हार राग बनला आहे. असे सांगितले जाते की, पूर्वी "मेघमल्हार" राग आळवल्याने मेघ दाटून येत असत व पर्जन्यवृष्टी होत असे, असे सांगतात.
गौड-मल्हार, मिया-मल्हार, मेघ-मल्हार, सूर-मल्हार हे मेघ रागाची छटा असलेले उपप्रकार आहेत.
मेघ मल्हार रागात बांधलेली काही हिंदी चित्रपट गीते (गीताचे बोल; चित्रपट; गायक; संगीत दिग्दर्शक या क्रमाने
मल्हार
इ.स. १६०३
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १६०३ वर्ग:इ.स.च्या १६०० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १७ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
भातगाव (चांदवड)
भातगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील चांदवड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ८५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:चांदवड तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
कोटागिरी श्रीधर
कोटागिरी श्रीधर ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
राजगडनगर
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:नायगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
ट्रायसेराटॉप्स
ट्रायसेराटॉप्स ही डायनोसॉरची एक जमात आहे. चतुष्पाद व शाकाहारी असलेले ट्रायसेराटॉप्स लांबीने ७.९ ते ९ मीटर, उंचीने २.९ ते ३ मीटर व वजनाने ६.१ ते १२ टन होते. ट्रायसेराटॉप्सची डोक्याची कवटी जगातील भूचर प्राण्यांमध्ये सर्वात मोठ्या आकाराची होती असे मानले जाते.
बाह्य दुवे
वर्ग:डायनोसॉर वर्ग:प्राणी
एस.एस. गिल
वर्ग:भारतीय हॉकी खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:भारतीय पुरुष हॉकी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ऑक्सफर्ड
ऑक्सफर्ड (Oxford हे इंग्लंडच्या ऑक्सफर्डशायर ह्या काउंटीचे मुख्यालय व ऐतिहासिक शहर आहे. हे शहर लंडनच्या 50 mi वायव्येस थेम्स नदीच्या काठावर वसले आहे. आठव्या शतकामध्ये स्थापन झालेले हे शहर येथील युनायटेड किंग्डममधील सर्वात जुन्या ऑक्सफर्ड विद्यापीठासाठी प्रसिद्ध आहे.
ला पाझ प्रांत, होन्डुरास
ला पाझ प्रांत हा होन्डुरासच्या अठरा प्रांतांपैकी एक आहे. हा प्रांत देशाच्या आग्नेय भागात आहे. २०१५ च्या अंदाजानुसार येथील लोकसंख्या २,०६,०६५ इतकी होती. या प्रांताची राजधानी ला पाझ याच नावाच्या शहरात आहे.
वर्ग:होन्डुरासचे प्रांत *
यशवंत देव
बालपण
यशवंत देवांचा जन्म १ नोव्हेंबर १९२६ सालचा. त्यांच्या घरात वडिलांच्या रूपातच गाणे होते. तेच त्यांचे पहिले गुरू. देवांचे वडील विविध वाद्ये वाजवण्यात पटाईत होते पण त्यांतही तबल्यावर त्यांचे जास्त प्रेम होते. त्यांच्याचकडून देवांना तालाचे बाळकडू मिळाले. जी.एन. जोशी आणि गजाननराव वाटवे ह्यांच्या शब्दप्रधान गायकीमुळेच यशवंत देव सुगम संगीताकडे वळले.
कारकीर्द
आपल्या वडिलांकडून मिळालेला संगीतसाधनेचा वारसा यशवंत देव यांनी समर्थपणे पुढे नेला. आकाशवाणीवर सुगम संगीत विभागात सतारवादक म्हणून त्यांनी कारकीर्द सुरू केली. मुंबई आकाशवाणी केंद्रावर त्यांनी सादर केलेला ‘ भावसरगम ’ हा कार्यक्रम चांगलाच गाजला. त्या द्वारेच, संगीतकार, गायक आणि कवी ही त्यांची ओळख महाराष्ट्राला झाली. शब्दप्रधान गायकीचे उद्गाते, अशी त्यांनी स्वतःची प्रतिमा निर्माण केली. आचार्य रजनीश यांच्या लेखनाचा त्यांनी केलेला भावानुवादही रसिकांना आवडला.
संदर्भ
वर्ग:मराठी संगीतकार वर्ग:मराठी गायक वर्ग:इ.स. १९२६ मधील जन्म
बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू
तात्याराव लहाने
डॉ. तात्याराव लहाने (पद्मश्री) (जन्म:इ.स....हयात) मुंबईच्या जे.जे.(जमशेदजी जिजीभॉय) रुग्णालयातील नेत्ररोग विभागाचे प्रमुख आहेत.
बालपण आणि शिक्षण
लातूर जिल्ह्यातल्या एका लहानशा खेडेगावात जन्मलेल्या तात्यांचे दहावीपर्यंतचे शिक्षणही तेथेच झाले. पुढे स्वतःच्या हुशारीने आणि शिक्षकांच्या मदतीने ते डॉक्टर झाले.
डॉ. तात्याराव लहाने यांचा करिअरग्राफ
१९८१ : मराठवाडा विद्यापीठातून मेडिसिनमधील पदवी प्राप्त.
१९८५ : एम.बी.बी.एस. इन ऑप्थल्मॉलॉजी.
१९९४ : जे.जे.रुग्णालय - नेत्रशल्यचिकित्सा विभागप्रमुख.
२००४ : "जे. जे.'त रेटिना विभागाची सुरुवात.
२००७ : मोतीबिंदूवरील एक लाखावी यशस्वी शस्त्रक्रिया.
२००८ : पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित.
२०१० : जे. जे. रुग्णालयाचे अधिष्ठाता
==तात्याराव लहाने यांना मिळलेले पुरस्कार
बाह्य दुवे
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:इ.स. १९५७ मधील जन्म
ॲनिमे
आनिमे, (जपानी : アニメ; इंग्लिश : Anime)  ह्या कलेचा उदय जपानमध्ये झाला.
जपानी भाषेतल्या アニメーション (आनिमेश्यों) (animēshonचा), इंग्रजीतील animation ("अ‍ॅनिमेशन"चा) किंवा फ्रेंच भाषेतील animeé ("अनिमेटेड")चा ॲनिमे हा संक्षेप आहे.
ॲनिमेचे दोन प्रकार अस्तित्वात आहेत. एक हाताने काढलेले व दुसरे संगणकाच्या मदतीने बनवलेले. ह्ंयाचा वापर दूरचित्रवाणीवरच्या मालिका, चित्रपट, चित्रफिती, व्हीडिओ गेम्स, जाहिराती आणि इंटरनेटवरील क्लिप्स ह्या करिता होतो. जपानबाहेर ॲनिमेला सर्वांत पहिल्यांदा पूर्व आणि आग्नेय आशियामध्ये लोकप्रियता मिळाली, मग हळूहळू ते जगभर लोकप्रिय झाले.
इतिहास
इ.स. १९३० च्या दशकापासून ॲनिमेशन चलचित्रे ही गोष्टी सांगण्यासाठी नवीन पर्याय घेऊन आली, आणि झपाट्याने लोकप्रिय झाली. पण त्यांना स्वतःच्या देशात व बऱ्याच अन्य देशांतील स्पर्धेला सामोरे जावे लागले. ह्यामध्ये नोबुरो ओफुजी आणि यासुरी मुराता हे तुलनेनी स्वस्त आणि साध्या कटआऊटवर काम करत होते. केन्झो मासओका आणि मित्सुयो सीओ ह्यांनी चलचित्रीकरणात वेगाने प्रगती केली. जपान सरकारनेही त्यांना मदत केली. पहिली बोलणारी ॲनिमे इ.स. १९३३ मध्ये मासाओका ह्यांनी प्रदर्शित केली. तिचे नाव होते चिकारा टू ओंनानो योनो नका. पहिला ॲनिमे चित्रपट होता, मोमोतारोझ दिविणे सी वाॅरिअर्स. हा सीओ ह्यांनी इ.स. १९४५मध्ये इम्पीरिअल जपानी नेव्हीच्या मदतीने प्रदर्शित केला होता ॲनिमेचा उगम विसाव्या शतकाच्या सुरुवातीला झाला. जपानी चित्रकार फ्रान्स, जर्मनी, अमेरिका आणि रशिया या देशांमधून आलेल्या चलचित्रांबरोबर प्रयोग करू लागले. सगळ्यात जुनी माहीत असलेली ॲनिमे इ.स. १९१७मध्ये प्रदर्शित झाली. दोन मिनिटाच्या ह्या ॲनिमेमध्ये सामुराईबद्दल माहिती दिली गेली होती. शिमोकावा ओटेन, जुनीची कौची आणि सेइतरो कित्यामा हे काही ॲनिमेशनकारांपैकी एक होते.
द वॉल्ट डिस्ने कंपनीचा इ.स. १९३७मध्ये आलेला चित्रपट 'स्नो व्हाइट ॲन्ड सेव्हन ड्वार्फ्स'ने जपानी चलचित्रकारांना खूप प्रभावित केले. इ.स. १९६० च्या दशकात मांगा कलाकार आणि चलचित्रकार ओसामू तेझुका ह्यांनी डिस्नेच्या चलचित्रांमध्ये सुधारणा करून त्यांनी ती अजून कमी खर्चिक आणि चांगल्या पद्धतीने कशी बनवता येतील याचा शोध लावला.
इ.स. १९७०च्या दशकात मांगा ह्या कलेच्या लोकप्रियतेमध्ये कमालीची वाढ झाली. बऱ्याच नंतर हे तंत्र चलचित्रांमध्ये बदलले गेले. ओसामू तेझुका ह्यामुळे बरेच नावाजले गेले. त्यांना गाॅड ऑफ मांगा म्हणूनही लोक संबोधत. जिला जपानबाहेर मेचा ह्या नावानी ओळखता ती रोबोटची कलाकृती तेझुका ह्यांनीच विकसित केली होती. तोमिनो ह्यांनी सुपर रोबोट आणि गो नगाई योश्युकी बनवली. इ.स. १९८० च्या दशकात ॲनिमेला जपानमध्ये खऱ्या अर्थाने मान्यता मिळाली. तिची वाढ इ.स. १९९० च्या दशकात झाली आणि ती एकविसाव्या शतकातदेखील चालूच आहे.
सुरेंद्रनाथ टिपणीस
सुरेंद्रनाथ गोविंद टिपणीस हे १९०० च्या दशकाच्या सुरुवातीच्या काळात महाड नगरपालिकेचे अध्यक्ष आणि सामाजिक कार्यकर्ते होते. त्यांचा जन्म मराठी चांद्रसेनीय कायस्थ प्रभू कुटुंबात झाला होता. ते डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे सहयोगी होते. गंगाधर नीलकंठ सहस्त्रबुद्धे व अनंतराव विनायक चित्रे यांच्यासह अन्य पुरोगामी सामाजिक कार्यकर्त्यांसह, महाड सत्याग्रह दरम्यान डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांना मदत करण्याचे काम ते करीत होते. त्यांनी महाडची सार्वजनिक जागा अस्पृश्यांसाठी खुली जाहीर केली आणि १९२७ मध्ये आंबेडकरांना महाड येथे बैठक घेण्याचे आमंत्रण दिले. नंतर ते आंबेडकरांच्या स्वतंत्र मजूर पक्षाचे आमदार झाले. त्यांना 'दलितमित्र' आणि 'नानासाहेब' ह्या पदव्या दिल्या गेल्या.
टिपणीस हे महाडच्या चवदार तळे सत्याग्रहाच्या वेळी महाड नगर परिषदेचे अध्यक्ष होते. सार्वजनिक पाणवठ्यावर अस्पृश्यांना पाणी भरण्याचा अधिकार देणारा मुंबई विधान सभेच्या ठरावाची अमंलबजावणी महाडच्या चवदार तळ्याच्या बाबतीत करण्याचा ठराव त्यांनी महाड नगरपरीषदेत मंजूर करून घेतला.
ते आणि त्यांचे मामा अनंतराव चित्रे यांनी खोती विरोधी आंदोलनाचे दरम्यान आपल्या जमिनदारी अधिकारांचा त्याग करून बाबासाहेब आंबेडकरांच्या आंदोलनात सहभाग नोंदवला.
संदर्भ
वर्ग:मराठी व्यक्ती वर्ग:मराठी समाजसेवक वर्ग:मराठी समाजसुधारक वर्ग:आंबेडकरवादी वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:हिंदू व्यक्ती वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे सहयोगी वर्ग:महाड सत्याग्रह
विनी परांजपे
अडोस पडोस (१९८४)ह्या दूरदर्शन वरील मालिकेतील त्याची भूमिका अतिशय लोकप्रिय झाली होती. आदी त्यांची उल्लेखनीय भूमिका असलेले चित्रपट होत.
ऑलिंपिक खेळात ऱ्वांडा
ऱ्वांडा देश १९८४ सालापासून प्रत्येक उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये सहभागी झाला असून त्याने आजवर एकही पदक जिंकले नाही.
वर्ग:ऱ्वांडामधील खेळ ऱ्वांडा
विनी परांजपे
विनी, परांजपे विनी, परांजपे विनी, परांजपे वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
गौरव टोखी
वर्ग:भारतीय हॉकी खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:भारतीय पुरुष हॉकी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
धम्माचारी
धम्माचारी किंवा धम्मचारीचा शब्दशः अर्थ आहे, "धम्माचे आचरण करणारा". थेरवाद बौद्ध संप्रदायात 'धम्मचारी' शब्द नवीन शिष्यांसाठी (उपासकांसाठी) वापरला जातो. धम्मचारींना सर्व शिष्यांसाठी निर्धारितअसलेल्या ५ (पंचशील) कार्यांच्या व्यतिरिक्त ४ अतिरिक्त प्रतिज्ञा पाळाव्या लागतात.
वर्ग:बौद्ध शीर्षके वर्ग:बौद्ध धर्म
इ.स. १६२०
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १६२० वर्ग:इ.स.च्या १६२० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १७ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
मामवली
मामवली हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील श्रीवर्धन तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
मराठी ब्लॉगर
मराठी ब्लॉग म्हणजे इंटरनेटवर लिहिलेली मराठी भाषेतील अनुदिनी  होय. इंटरनेटवर मराठी भाषेत लिखाण करणे शक्य झाल्यानंतर मराठी ब्लॉग दिसू लागले. आता मराठीत शेकडो ब्लॉग लिहिले जातात. २१ व्या शतकात माध्यमांचे स्वरूप पूर्णतः बदलले. माध्यमे विशेषतः वृत्तपत्रे व्यवसायिक झाली. जी वृत्तपत्रे व्यवसायिकतेपासून दूर राहिली ती बंद पडली. दै. मराठवाडा हे याचे सर्वाधिक उत्तम उदाहरण होय. व्यावसायिक माध्यमांत वैचारिक आणि संशोधनात्मक लेखनाला कोणतेही स्थान राहिले नाही. त्यामुळे, एक मोठी पोकळी त्यातून निर्माण झाली. ही पोकळी ब्लॉग या नव्या माध्यमाने भरून काढली. २०१० सालापर्यंत मराठीतील वृत्तपत्रे आणि नियतकालिके यांना समांतर असा स्वतंत्र मीडिया ब्लॉगच्या रूपाने उभा राहिला. मराठीत शेकडो ब्लॉग लिहिले जातात. मेन स्ट्रिम मीडियापेक्षाही जास्त वाचकवर्ग ब्लॉगला आहे. मराठीतील अनेक नामांकित साहित्यिक संशोधक ब्लॉग लिहितात. पुरोगामी विचारांच्या ब्लॉगला वाचकांचा सर्वाधिक पाठिंबा मिळत असल्याचे दिसून येते.
ब्लॉगचे विविध प्रकार
१) सिंगल नीच (Single Niche) ब्लॉग :
आपण जर एखादा ब्लॉग बनवला आणि तो फक्त एकाच विषयासाठी मर्यादित ठेवला तर त्याला नीच किंवा सिंगल नीच ब्लॉग असे म्हणतात.
उदा. दैनंदिन लिखाण, चारोळ्या, पुस्तकांविषयी माहिती ( यामधे आपण पूर्ण ब्लोगसाठी एकच विषय निवडतो.)
२) मल्टी नीच (Multi Niche) ब्लॉग :
जर आपण एखादा ब्लॉग विविध विषयांवर बनवला तर त्याला मल्टी नीच ब्लॉग असे म्हणतात.
उदा. जॉब बद्दल माहिती + बातमी + चालू घडामोडी ( यामधे एकाच ब्लोगमधे विविध विषयातील मााहीती उपलब्ध असते)
संदर्भ
वर्ग:इंटरनेट वर्ग:जालपत्रिका
मराठी भाषेतील गाजलेले ब्लॉग लेखक
मराठी भाषेत अनेक दिग्गज लेखक, साहित्यिक, संशोधक मंडळी आता ब्लॉग लेखन करू लागली आहे. अनेक पत्रकारही ब्लॉग लिहितात. सचिन परब, सूर्यकांत पळसकर ही काही पत्रकार मंडळी ब्लॉग लिहितात. बहुतांश मराठी ब्लॉगर स्वतःच्या नावानेच ब्लॉग लिहितात. काहींनी आपल्या ब्लॉगला स्वतंत्र नावे दिली आहेत.
संदीप सावंत, जयंत कुलकर्णी, प्रकाश पोळ, सह्याद्री बाणा, सचिन परब,
मराठी भाषेत अनेक चांगल्या प्रकारचे ब्लॉग उपलब्ध आहेत पण बाकीच्या भाषेच्या तुलनेत मराठी ब्लॉग कमी आहेत पण आपण आशा करू लवकरच हे चित्र बदलेल.
आजच्या काळात कोणीही घरबसल्या लॅपटॉप किंवा मोबाइलच्या मदतीने कोणताही खर्च न करता ब्लॉगिंग करू शकतो.
आढळा नदी
नदी नाव  = करकुंडी नदी उगम स्थान नाव= आजोबा पर्वता जवळ, अकोले तालुका, उगम उंची मी = १०००
लांबी किमी = 25 किमी.
उपनदी नाव = उपनदी नाही. अनेक ओढे हिला येऊन मिळतात. ह्या नदीस मिळते = मुळा नदी धरण नाव =  बलठन
ला पाझ, होन्डुरास
वर्ग:होन्डुरासमधील शहरे वर्ग:ला पाझ प्रांत, होन्डुरास
कोडिक्कुन्निल सुरेश
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
घोडनदी नदी
ही महाराष्ट्रातील अहमदनगर जिल्ह्यातील  एक नदी आहे.
वर्ग:अहमदनगर जिल्ह्यातील नद्या वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
ऑलिंपिक खेळात साओ टोमे आणि प्रिन्सिप
साओ टोमे आणि प्रिन्सिप देश १९९६ सालापासून प्रत्येक उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये सहभागी झाला असून त्याने आजवर एकही पदक जिंकले नाही.
वर्ग:साओ टोमे आणि प्रिन्सिप साओ टोमे आणि प्रिन्सिप
इमामपूर (कारंजा)
इमामपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कारंजा लाड तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
मिसिसिपी
''हा लेख अमेरिकेच्या मिसिसिपी राज्याबद्दल आहे. मिसिसिपी नदीबद्दलचा लेख येथे आहे.''
मिसिसिपी (Mississippi; ) हे अमेरिकेचे एक राज्य आहे. अमेरिकेच्या दक्षिण भागात वसलेले मिसिसिपी क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने अमेरिकेमधील ३२वे तर लोकसंख्येच्या दृष्टीने ३१व्या क्रमांकाचे राज्य आहे.
३६,३३८ डॉलर्स दरडोई उत्पन्न असलेले मिसिसिपी हे आर्थिक दृष्ट्या अमेरिकेतील सर्वात गरीब राज्य आहे. कापसाची शेती हा येथील सर्वात मोठा उद्योग आहे. ह्या शेतीमुळे १९व्या शतकात अमेरिकन यादवी युद्धाअगोदर हे राज्य देशातील पाचव्या क्रमांकाचे सुबत्त व श्रीमंत राज्य होते. परंतु येथील धनाढ्य जमीनदारांनी राज्यात कोणतीही गुंतवणूक न करता सर्व संपत्ती स्वतःजवळ ठेवली. युद्धानंतर रस्ते, रेल्वे, शाळा इत्यादी मूलभूत सुविधांच्या अभावामुळे मिसिसिपीची प्रगती खुंटली. सध्या आरोग्य सेवा, स्वच्छता इत्यादी प्रमाणांमध्ये मिसिसिपीचा शेवटचा क्रमांक आहे.
गॅलरी
<Gallery> चित्र:"Mississippi Welcomes You" state border welcome sign, c. October 2006.jpg|मिसिसिपी स्वागत फलक. चित्र:Map of Mississippi NA.png|मिसिसिपीमधील प्रमुख रस्ते व महामार्ग. चित्र:Mississippi State Capitol.jpg|मिसिसिपी राज्य संसद भवन. चित्र:Mississippi quarter, reverse side, 2002.jpg|मिसिसिपीचे प्रतिनिधित्व करणारे २५ सेंट्सचे नाणे. </Gallery>
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकेची राज्ये
फसीउद्दिन कैसर काझी
इतिहासाच्या मध्ययुगीन काळातील नाण्यांचा संग्रह आणि अभ्यास करणारे फसीउद्दिन कैसर काझी यांचा जन्म सन १९६० मध्ये नागपूरजवळच्या दारवा या गावी झाला. तेथे त्यांच्या वाडवडिलांची शेती त्यांचे वडील पहात असत. बारावीपर्यंत विज्ञान शाखेत शिक्षण घेऊन नंतर काझीसाहेब उर्दू विषय घेऊन बी.ए. झाले. आपल्या घराण्याचा वंशवृक्ष तयार करण्याच्या निमित्ताने गावोगाव फिरताना आणि संदर्भ गोळा करताना त्यांना इतिहासाची गोडी लागली. ऐतिहासिक स्थळांची भटकंती करत असताना एका गावी त्यांना काही जुनी नाणी मिळाली. त्यातूनच काझींनी पुरातन नाण्यांचा अभ्यास सुरू केला. हा छंद पुढे इतका वाढला की वयाच्या सव्विसाव्या वर्षापासून ते मरेपर्यंत ते गावोगाव हिंडून भंगारातून आणि धातू वितळवण्याचे काम करणाऱ्या झारेकऱ्यांकडून नाणी गोळा करत राहिले. जुनी नाणी गोळा करून ती संग्राहकांना आणि नाणकशास्त्राच्या अभ्यासकांना उपलब्ध करून देणे हा त्यांचा व्यवसायच झाला.
काझींचा मध्ययुगीन नाण्यांचा अभ्यास इतका झाला की त्यांना राजांची-सुलतानांची नावे आणि सनावळ्या तोंडपाठ असत. नाण्यांवरील अवघड मजकुराची फार्सी लिपी वाचून दाखवण्याचे त्यांचे कौशल्य वाखाणण्यासारखे होते. मध्य युगातले कुठलेही नाणे त्यांना दाखवले की ते तत्काळ त्याची माहिती सांगत.
वर्ग:इ.स. १९६० मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०११ मधील मृत्यू
कोहळा
अन्य नावे : शास्त्रीय नाव : Benincasa hispida
भारतातील आग्रा येथे बनणारी पेठा नावाची गोड मिठाई कोहळ्यापासून बनते. ही मिठाई बर्फाच्या वडीसारखी अर्धपारदर्शक असते.
कोहळ्यापासून बनणारे पदार्थ
भाजी, कोहळ्याचे तुकडे घातलेले दक्षिण भारतीय सांभार, रायते, सूप, सांडगे, कोहळेपाक, पेठा,
कोहळेपाक हा पौष्टिक समजला जातो. हा बाजारात मिळतो. हा द्रवस्वरूपात असतो.
कार्तिक शुक्ल नवमीला कुष्मांड नवमी, किंवा अक्षय नवमी म्हणतात. या दिवसाला महाराष्ट्राबाहेरचे लोक आवळा नवमी म्हणतात.
वास्तुशास्त्रातील एक गैरसमजूत : वास्तूमधून नजरदोष शोषून घेतल्यावर हे फळ नासते. म्हणजे दरवाज्यावर टांगलेला कोहळा खराब झाला तर नकारात्मक शक्ती नाश पावली असे समजून, पुन्हा दुसरे फळ घरात उंबरठ्यावर चार चौघांना दिसेल असे बांधून ठेवतात.
वर्ग:औषधी वनस्पती वर्ग:वनस्पती वर्ग:भाज्या
राग बागेश्री
राग बागेश्री हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे.
हा काफी थाटाचा राग आहे.
या रागात गंधार (ग) आणि निषाद (नि) कोमल आहेत. या रागात पंचम (प) वर्ज्य आहे.
ऩि॒ सा ग॒ म, ध नि॒ सां
सां नि॒ ध, म ग॒ रे सा
या रागाचा वादी स्वर मध्यम (म) असून संवादी स्वर षड्ज (सा) आहे.
धनी सा,म धनी ध ग॒ म म प, ध,ग म रे सा।
संदर्भ
१. राग-बोध (प्रथम भाग). बा. र. देवधर.
बागेश्री रागातील गाणी
बागेश्री रागात अनेक मराठी भावगीते आहेत. उदा०
रागेश्री
रागेश्री हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे.
वर्ग:राग वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
भायळे
भायळे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील चांदवड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ८५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:चांदवड तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
मलिंदा वर्णपुरा
बसनायके शलित मलिंदा वर्णपुरा undefinedकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मारुळहवेली
मारुळहवेली हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
वाळा सर्प
वाळा (शास्त्रीय नाव: Ramphotyphlops braminus) हा आशिया व आफ्रिकेत सापडणारा छोट्या आकारमानाचा आंधळा, बिनविषारी साप आहे. अतिशय निरुपद्रवी असा हा साप दिसायला गांडुळासारखा असल्याने बरेचदा लोक गल्लत करतात. पण त्याच्या अंगावर गांडुळासारखी वलये नसतात. कडक जमिनीवर नागमोडी आकारात सरपटताना कधी कधी दिसतो. ओल्या जमिनीतील अळ्या किडे हे याचे अन्न आहे.
वर्णन
वाळा साप लालसर तपकिरी रंगाचा असून याचा पोटाकडचा भाग फिका असतो. याच्या सडपातळ गोलाकार शरीरावर जवळजवळ असणारे खवले दिसतात. याचे डोळे अतिशय छोटे असतात आणि शेपूट टोकेरी असते. वाळ्याची लांबी सरासरी १२.५ सें.मी., तर अधिकतम २३ सें.मी. असते.
स्थानिक नावे
प्रजातीचे शास्त्रीय नाव हे ब्राह्मण या संस्कृत शब्दापासून घेण्यात आलेले आहे. महाराष्ट्रात वाळ्याला 'दानवं','कणा', 'अंधासाप', 'सोमनाथ' या नावांनीही ओळखले जाते. गोव्यात याला 'टिल्यो' असे संबोधतात.
भौगोलिक आढळ
वाळा आशिया आणि आफ्रिकेत सापडतो. भारतात सर्वत्र वाळ्याचा वावर आढळला आहे. या प्रजातीची कोणतीही उपप्रजाती आतापर्यंत आढळून आलेली नाही.
वास्तव्य
वाळ्याचे वास्तव्य मऊ जमिनीत आढळते. पावसाने मऊ झालेली माती उकरण्यासाठी हा आपले डोके वापरतो. भारतामध्ये वाळा फक्त पावसाळ्यात जमिनीवर वावरताना दिसतो; इतर वेळी जमिनीखाली दीर्घनिद्रा घेतो.
खाद्य
मुंग्या, वाळवी, कीटकांची अंडी, अळ्या इत्यादी.
बाह्य दुवे
वर्ग:बिनविषारी साप वर्ग:साप
कोता प्रभाकर रेड्डी
कोता प्रभाकर रेड्डी ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
सातेगाव (नायगाव)
सातेगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील नायगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
पॅरिस वेधशाळा
पॅरिस वेधशाळा (Observatoire de Paris) ही पॅरिस शहरामधील एक खगोलशास्त्रीय वेधशाळा आहे. मध्य पॅरिसमध्ये सीन नदीच्या काठावर स्थित असलेली ही वेधशाळा फ्रान्समधील सर्वात मोठी तर जगातील सर्वात मोठ्या व महत्त्वाच्या वेधशाळांपैकी एक आहे.
१७व्या शतकात चौदाव्या लुईच्या कार्यकाळात ही वेधशाळा बांधण्याची संकल्पना केली गेली. इ.स. १६६७ साली ह्या इमारतीचे बांधकाम सुरू झाले व इ.स. १६७१ साली पूर्ण झाले.
बाह्य दुवे
वे वर्ग:वेधशाळा
सातेगाव (नायगाव)
संदर्भ
वर्ग:नायगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
राग मधुवंती
राग मधुवंती हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे.
ढोरा नदी
ही महाराष्ट्रातील अहमदनगर जिल्ह्यातील  एक नदी आहे.
भारतातील फारच कमी नद्या उत्तरवाहीनी असून त्यांतीलच एक दुर्मिळ नदी म्हणून ढोरा नदीची एक विशिष्ट ओळख आहे.
ऑलिंपिक खेळात सेनेगाल
सेनेगाल देश १९६४ सालापासून प्रत्येक उन्हाळी ऑलिंपिक व पाच हिवाळी ऑलिंपिक क्रीडा स्पर्धा स्पर्धांमध्ये सहभागी झाला असून त्याने आजवर एक रौप्य पदक (१९८८ अ‍ॅथलेटिक्स) जिंकले आहे.
मणेरी (श्रीवर्धन)
मणेरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील श्रीवर्धन तालुक्यातील एक गाव आहे.
ऑलिंपिक खेळात सेनेगाल
वर्ग:सेनेगाल सेनेगाल
मणेरी (श्रीवर्धन)
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:श्रीवर्धन तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
आयपॅड
एप्रिल २०१० मध्ये आयपॅड अमेरिकेत विक्रीला आला आणि अल्पावधीतच त्याची मोठ्या संख्येने विक्री झाली. भारतात आयपॅड जानेवारी २०११ च्या अखेरीस विक्रीसाठी उपलब्ध करून देण्यात आला.
गाली आंतरराष्ट्रीय स्टेडियम
गाली आंतरराष्ट्रीय मैदान श्रीलंकेच्या गाली शहरातील क्रिकेट मैदान आहे.
आयपॅड
वर्ग:संगणक वर्ग:ॲपल
इर्शाद अली
वर्ग:भारतीय हॉकी खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:भारतीय पुरुष हॉकी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
इ.स. १२९५
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १२९५ वर्ग:इ.स.च्या १२९० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १३ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
संजीवकुमार डांग
संजीवकुमार डांग (जानेवारी १०, १९६९ - हयात) हा निवृत्त भारतीय हॉकी खेळाडू आहे.
ई-कचरा
इलेक्ट्रॉनिक वस्तू, संगणक, मोबाईल्स यासारख्या आपल्या सध्याच्या आधुनिक जीवनशैलीची गरज बनलेल्या वस्तूंमुळे जगभरातल्या पर्यावरणाच्या समस्या वाढत आहेत. यातील सर्वात मोठी समस्या आहे ती ई-कचऱ्याची. बिघडलेले किंवा खराब झालेले मोबाइल फोन्स, लॅपटॉप, टेलिव्हिजन संच, आणि कॉम्प्युटर्स यांसारख्या वस्तूंमुळे आरोग्य आणि पर्यावरणाच्या समस्या निर्माण होत आहेत. गंभीर आजारांचे स्रोत बनलेल्या या ई-कचऱ्याचे भारतासारख्या विकसनशील देशांत बरेच जास्त प्रमाण आहे.
ई-कचरा हा आयटी कंपन्यांमधून मोठ्या प्रमाणावर निघतो. पूर्वी मोठ्या आकाराचे कॉम्प्युटर आणि मॉनिटर असायचे. आता त्यांची जागा स्लिम कॅबिनेट आणि फ्लॅट मॉनिटर्सनी घेतली आहे. माउस, की-बोर्ड, मोबाइलचे खराब झालेले स्पेअर पार्ट किंवा सध्याच्या स्थितीत न चालणारी उपकरणे ही ‘ई-कचरा ’ या प्रकारात येतात. जुन्या डिझाइन्सचे कॉम्प्युटर, मोबाइल फोन, टेलिव्हिजन, इलेक्ट्रॉनिक खेळणी, क्षमता संपलेले सेल आणि अन्य उपकरणे हासुद्धा ई-कचराच. त्यामुळे मनुष्याच्या आरोग्यासाठी गंभीर धोका निर्माण होऊ शकतो.
आपण आपल्या घरातील टाकाऊ वस्तू, कचरा नेहमीच घराबाहेर फेकून देतो. सोसायटीच्या आवारात, सार्वजनिक रस्त्यांवर, अगदी कुठेही आपण कचरा फेकतो. या कचऱ्यात ई-कचराही असतो. मात्र त्याबद्दल आपल्याला कोणी प्रश्न विचारत नाही किंवा दंडही करत नाही.
वन आणि पर्यावरण मंत्रालयाच्या अंतर्गत येणाऱ्या केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळाने ई-कचऱ्याचे व्यवस्थापन करून तो नष्ट करण्यासाठी २००८मध्ये काही नियम बनवले होते. गेल्या वर्षीच्या मे महिन्यात (?) वन आणि पर्यावरण मंत्रालयाने ई-वेस्ट मॅनेजमेंट ॲन्ड हॅंडलिंग कायद्याची अधिसूचना मांडली होती. तिच्या संदर्भात संबंधित व्यावसायिक आणि ग्राहक यांना माहिती देण्यासाठी एक वर्ष वेळ देण्यात आला होता.
आता टीव्ही, मोबाइल, लॅपटॉप किंवा अन्य कोणताही ई-कचरा घराबाहेर डंप केला, तर त्यासाठी दंडाबरोबरच शिक्षेचीही तरतूद असलेला इलेक्ट्रॉनिक वेस्ट (मॅनेजमेंट ॲन्ड हॅंडलिंग) कायदा-२००० लागू झाला आहे.
या कायद्याअंतर्गत ई-कचरा आपण कुठेही टाकू शकत नाही. आपल्याला ई-कचरा सरकारने अधिकृत केलेल्या एजन्सीजना द्यावा लागेल. पर्यावरण मंत्रालयाच्या म्हणण्यानुसार कोणताही नागरिक त्याचेर जुने इलेक्ट्रॉनिक साहित्य तीन पद्धतीने नष्ट करू शकतो. यामध्ये अधिकृत संग्रह केंद्रावर, रिसायकलिंग करणाऱ्या अधिकृत संस्थेकडे किंवा त्या साहित्याची निर्मिती करणाऱ्या उत्पादकाकडे जमा करून त्या साहित्याची विल्हेवाट लावता येईल. मात्र, या कायद्यातील काही तरतुदींबद्दल इलेक्ट्रॉनिक्स कंपन्यांनी विरोधही दर्शवला आहे. या कायद्याअंतर्गत ई-कचरा एकत्र करणे ही इलेक्ट्रॉनिक्स कंपन्यांची जबाबदारी असेल. त्यामुळे उत्पादक कंपन्यांना या कायद्यामध्ये काही सुधारणा हव्या आहेत.
भारतामध्ये माहिती-तंत्रज्ञान व्यवसायाचे एक प्रमुख केंद्र क्षेत्र बंगलोरमध्ये आहे. या शहरात सुमारे १७०० आयटी कंपन्या आहेत. त्यांच्याकडून दरवर्षी सुमारे ६००० ते ८००० टन इलेक्ट्रॉनिक कचरा बाहेर पडतो.
सर्वात चिंतेची बाब म्हणजे देशामध्ये निर्माण होणारा हजारो टन ई-कचरा पारंपरिक भंगारवालेच खरेदी करतात. अशा प्रकारचा कचरा खरेदी करण्यासाठी त्यांना अनुमती नाही आणि वैज्ञानिक पद्धतीने त्याची विल्हेवाट लावण्याची व्यवस्थाही त्यांच्याकडे नाही.
सरकारद्वारे वेगवेगळ्या ठिकाणांहून ई-कचरा एकत्र करण्यासाठी नेटवर्क तयार करण्यात आले आहे. देशामध्ये ६०० पेक्षा जास्त ई-कचरा संग्रहण केंद्रेही आहेत. पण ज्या प्रमाणात ई-कचऱ्याची निर्मिती होत आहे, त्यामानाने ही संख्या कमी आहे. आणखी एक महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे या ६०० केंद्रांवर प्रत्येक वर्षी जवळजवळ सुमारे ३००० टन ई-कचराच रिसायकल केला जातो. एका अहवालानुसार, येत्या १० वर्षामध्ये भारत, चीन आणि अन्य विकसनशील देशांमध्ये इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांच्या विक्रीत मोठ्या वेगाने वाढ होईल आणि पर्यायाने त्यातून निघणाऱ्या ई-कचऱ्याचा पर्यावरण आणि लोकांच्या आरोग्यावर गंभीर परिणाम होईल. या अहवालानुसार, सध्या प्रत्येक वर्षी भारतात रेफ्रिजरेटरमधून १,००,००० टन, टेलिव्हिजनमधून २,७५,००० टन, कॉम्प्युटरमधून ६०,००० टन, प्रिंटरमधून ५,००० टन आणि मोबाईल फोनमधून १,७०० टन ई-कचरा निर्माण होतो. २०२० पर्यंत जुन्या कॉम्प्युटरमुळे ई-कचऱ्याची ही आकडेवारी भारतात ५०० टक्क्यांपर्यंत वाढू शकते. त्यामुळे या महाभयंकर ई-कचऱ्याच्या रिसायकलिंगबाबत कायद्याचे कडक पालन केले नसल्यास गंभीर संकटाचा सामना करावा लागेल.
वर्ग:कचरा वर्ग:इलेक्ट्रॉनिक वाणिज्य
डेव्हिड धवन
डेव्हिड धवन (१६ ऑगस्ट, १९५५:त्रिपुरा, भारत - ) हे एक भारतीय चित्रपट दिग्दर्शक आहे जे स्वर्ग, शोला और शबनम, जुडवा, बडे मियां छोटे मियां, मुझसे शादी करोगी, जोडीदार, मैं तेरा हीरो आणि जुडवा २ ह्या चित्रपटांसाठी ओळखले जातात. .
माघील जीवन आणि शिक्षण
धवनचा जन्म अगरतला येथे झाला होता. त्याने ख्रिस्त चर्च कॉलेज व बीएनएसडी इंटर कॉलेजमध्ये बारावीपर्यंत शिक्षण घेतले. त्यानंतर त्यांनी फिल्म अँड टेलिव्हिजन इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडियामध्ये अभिनयासाठी प्रवेश केला.
कारकीर्द
दिग्दर्शनात जाण्यापूर्वी धवनने संपादक म्हणून सुरुवात केली. जुडवा २ हा चित्रपट त्याचे सर्वात मोठे यश आहे. त्याचा सिनेमा पार्टनरनेही बॉक्स ऑफिसवर मोठी कमाई केली.धवन एशियन अ‍ॅकॅडमी ऑफ फिल्म अँड टेलिव्हिजन आणि एशियन स्कूल ऑफ मीडिया स्टडीजच्या बोर्डवर आहेत. तो २००८ मध्ये स्टार प्लस शो नच बलिये ३ मधील न्यायाधीश होता.
बाह्य दुवे
डेव्हिड धवन आयएमडीबीवर
संदर्भ
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक वर्ग:इ.स. १९५५ मधील जन्म
कोमाटीरेड्डी वेंकट रेड्डी
कोमाटीरेड्डी वेंकट रेड्डी ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
व्हाल्टेअर
फ्रांस्वा-मरी अरूएत तथा व्हाल्टेअर (नोव्हेंबर २१, इ.स. १६९४ - मे ३०, इ.स. १७७८) हा एक फ्रेंच लेखक, कवी व तत्त्वज्ञ होता. व्हॅाल्टेअरने नवलकथा, निबंध, नाटके, कविता, ऐतिहासिक, शास्त्रीय असे चौफेर लेखन केले व त्यातून त्याने फ्रान्समधील अनियंत्रीत राजेशाही, स्वार्थी धर्मगुरू व विलासी उमराव यांच्यावर कडाडून हल्ला चढवला. 'कॅन्डिड' हा त्याचा विशेष प्रसिद्ध ग्रंथ आहे. त्याने एकूण २,००० पुस्तके तसेच २,००० पेक्षा अधिक पत्रे लिहिली. त्याचे ललित लेखन उपरोधिक असे. लोकांच्या मनातील सुप्त भावनांना शब्दरूप करण्याचे महत्त्वाचे कार्य व्हॅाल्टेअरने केले. फ्रांसमधील विषम समाजव्यवस्थेवर त्याने कडक टिका केली. तो लोकशाहीचा पुरस्कर्ता नव्हता. व्यक्तिस्वातंत्र्याचा व राजेशाहीचा पुरस्कर्ता होता. शंभर उंदरापेक्षा एका सिंहाचे राज्य केव्हाही श्रेष्ठ होय. असे त्यांनी म्हटले होते. त्यामुळे त्याला दोनदा तुरूंगात टाकण्यात आले. तसेच फ्रांसमधून हद्दपार सुद्धा करण्यात आले. त्याच्या विचारामुळे लोकजागृती होऊन, लोक जुलूम व अन्यायाच्या विरुद्ध बंड करण्यास प्रवृत्त झाले.व्हॉल्टेअरचे मूळ नाव फ्रान्स्वा मरी अरूए असे होते. व्हॉल्टेअर या फ्रेंच तत्त्वज्ञाने इतिहासलेखनासाठी केवळ वस्तुनिष्ठ सत्य आणि घटनांचा कालक्रम एवढ्यावरच लक्ष केंद्रित न करता तत्कालीन समाजाच्या परंपरा, व्यापार , आर्थिक व्यवस्था , शेती इत्यादी गोष्टींचा विचार करणे आवश्यक आहे , हा विचार मांडला. त्यामुळे इतिहासाची मांडणी करताना मानवी जीवनाचा सर्वांगीण विचार व्हायला हवा, हा विचार पुढे आला. त्या दृष्टीने व्हॉल्टेअर आधुनिक इतिहासलेखनाचा जनक होता असे म्हणता येईल.
वर्ग:फ्रेंच लेखक वर्ग:इ.स. १६९४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १७७८ मधील मृत्यू वर्ग:फ्रेंच कवी वर्ग:फ्रेंच तत्त्वज्ञ वर्ग:लेखक वर्ग:कवी वर्ग:तत्त्वज्ञ
कौम नदी
ही महाराष्ट्रातील औरंगाबाद जिल्ह्यातील  एक नदी आहे.
वर्ग:औरंगाबाद जिल्ह्यातील नद्या वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
ऑलिंपिक खेळात सेशेल्स
सेशेल्स देश १९८० सालापासून प्रत्येक उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये (१९८८चा अपवाद वगळता) सहभागी झाला असून त्याने आजवर एकही पदक जिंकले नाही.
वर्ग:सेशेल्स सेशेल्स
इंगळखेड
इंगळखेड हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कारंजा लाड तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
डेक्कन महाविद्यालय
डेक्कन कॉलेज स्नातकोत्तर आणि संशोधन संस्था ही पुण्यातील पुरातत्त्वशास्त्र आणि भाषाशास्त्रांत संशोधन करणारी संस्था आहे. या संस्थेची स्थापना ६ ऑक्टोबर, इ.स. १८२१ रोजी झाली होती.
वर्ग:पुण्यातील शैक्षणिक संस्था वर्ग:इ.स. १८२१ मधील निर्मिती वर्ग:संग्रहालये वर्ग:संशोधन संस्था
भोयेगाव
भोयेगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील चांदवड तालुक्यातील एक गाव आहे.
उद्धवश्री पुरस्कार
शिवसेना प्रमुख उद्धव ठाकरे यांच्या जन्मदिनानिमित्त ३-८-२०१२ रोजी शिवसेनेच्या पिंपरी-चिंचवड शाखेतर्फे उद्धवश्री पुरस्कार देण्यात आले. खालील १५ व्यक्तींना ते पुरस्कार मिळाले. : -
भोयेगाव
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ८५० मि.मी.पर्यंत असते.
उद्धवश्री पुरस्कार
हे सुद्धा पहा : पुरस्कार
वर्ग:पुरस्कार
भोयेगाव
संदर्भ
वर्ग:चांदवड तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
मारळ (श्रीवर्धन)
मारळ हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील श्रीवर्धन तालुक्यातील एक गाव आहे.
इ.स. १३०८
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १३०८ वर्ग:इ.स.च्या १३०० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १४ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
मारळ (श्रीवर्धन)
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:श्रीवर्धन तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
इंद्रजित चड्ढा
वर्ग:भारतीय हॉकी खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:भारतीय पुरुष हॉकी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
माइक स्मिथ
मायकेल जॉन नाइट माइक स्मिथ तथा '''एम.जे.के. स्मिथ''' (३० जून, १९३३ - ) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून ५० कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कांग्रा चित्रकला
कांग्रा चित्रकला भारताच्या हिमाचल प्रदेश राज्यातील स्थानिक चित्रकला आहे.१८ व्या शतकात मुख्य ठिकाणी म्हणजे बसोहली शाळेत ही चित्रकला दुर्लक्षित होऊ लागली. पण लवकरच पहाडी पेंटिंग शाळेत या कलेला उत्तेजन मिळाले आणि तिचा विस्तार वाढू लागला आणि या कलेला कांग्रा पेंटिंग नावाने संबोधू लागले. कांग्रा पेंटिंगची मुख्य केंद्र स्थाने गुलर, बसोहली,चंबा,नुरपूर,बिलासपुर,कांग्रा ही होती पण नंतर ती मंडी,सुकेत,कौलु,अर्की,नलगर,तहरी,गरवळ पर्यन्त पोहचली. आणि आता या सर्व केंद्रांना पहाडी पेंटिंग म्हणून संबोधू लागले. भारत देशाचे पहाडी प्रदेशात म्हणजेच हिमालय पर्वतातील उप हिमालय पर्वताचे हिमाचल प्रदेश राज्यात या कलेचे कामकाज चालते म्हणून याला पहाडी पेंटिंग नाव सुचविले होते. पहाडी पेंटिंगचा विकास आणि विस्तार हे कांग्रा स्कूलचे वैशिष्ट्य आहे. इसवी सन १७६५ ते १८२३ या महाराजा संसार चंद यांच्या काळात पहाडी पैंटिंगला त्यांनी राजाश्रय दिला होता आणि त्यामुळे पहाडी पेंटिंग हे महत्त्वाचे केंद्र स्थान होते. आपणा कोणास या पेंटिंगचे उत्कृष्ट नमुने पाहावयाचे असतील तर आपण कांग्रा हिमाचलचे कांग्रा फोर्ट मधील महाराजा संसार चंद वस्तु संग्रहालयाला भेट देऊ शकता. हे वस्तु संग्रहालय कांग्रा येथील एर्स्त-वहिले या राजघराण्याने निर्माण केलेले आहे. कांग्रा पेंटिंग ही पहाडी पेंटिंग स्कूलचा एक भाग आहे त्याचेवर १७ आणि १९ व्या शतकात राजपूत राजवटीचा आधार होता.
इतिहास
ही अतिउत्कृष्ट कला मुळची हिमालय पर्वतातील खालच्या लहानशा डोंगराळ गुलर राज्याची ! जेव्हा १८ व्या शतकाचे पूर्वार्धात (१६९५ ते १७४१) गुलरचे राजे दिलीपसिंह यांचेकडे मुघल पेंटिंग धाटणीची चित्रकला काश्मिरी पेंटर शिकले तेव्हा गुलर पेंटिंगची उत्क्रांती सुरू झाली त्यावेळी तिला कांग्रा कलम म्हणून ओळखले जाऊ लागले. नवीन येणारे लोक स्थानिक कलाकारात मिसळत आणि तेथील डोंगरी वातावरणात प्रभावित होत. इतकच नाही तर तेथील चित्रकारांनी निर्माण केलेली पेंटिंग हुबेहूब केलेली पाहून त्यातील त्यांचे नैपुण्य पाहून दिपुन जात. त्यांनी चित्रकारितेत राधा आणि कृष्ण यांचे प्रणय संबंधाचे विषय कलात्मक रीतीने रेखाटलेले आहेत. सर्व पेंटिंग मध्ये नैसर्गिकता दिसते आणि त्यासाठी गारवा वाटणारा ताजातवाणा रंग भरलेला होता. रंग निवड करताना खाणीतील माती, फळे, मिना याचा अर्क वापरलेला आहे. हिरवीगार दृश्ये, जमिनीवरील रमनिय देखावे, वाहणारे निर्झर, कारंजी अशा लहान सहान बाबींचा ही या पेंटिंग मध्ये समावेश आहे.
कांग्रा पेंटिंगची वैशिष्ट्ये
एक मोलाची बाब म्हणजे ही पेंटिंग करताना नयनरम्य हिरवळ रेखाटलेली आहे. ही चित्रे अगदी नैसर्गिक वाटतात. त्याने या पेंटिंग वर खूप भरीव लक्ष केन्द्रित होते. या पेंटिंग मध्ये फुलझाडे,रोपटी, पानझड झालेली झाडे, पाण्याचे ओहोळ, सरपटणारे प्राणी, यांचे सुंदर असे देखावे रेखाटलेले आहेत.
संदर्भ
वर्ग:चित्रकला वर्ग:हिमाचल प्रदेश
भारतीय क्रिकेट संघाचा इंग्लंड दौरा, १९३२
भारत संघाने १९३२ मध्ये इंग्लड दौरा ऑल इंडिया नावाखाली केला. ह्या पुर्वी भारतीय संघाने १९११ मध्ये इंग्लंड दौरा केला होता. ह्या दौऱ्या दरम्यान भारतीय संघाने आपला एतिहासिक पहिला कसोटी सामना लॉर्ड्स मैदानावर खेळला. हा सामना इंग्लंड संघाने १५८ धावांनी जिंकला.
दौऱ्या दरम्यान भारतीय संघ एकूण ३६ सामने खेळला, ज्यात २६ प्रथम श्रेणी क्रिकेट सामन्यांचा समावेश होता. भारतीय संघाने एकूण ९ प्रथम श्रेणी सामनी जिंकले, ८ सामने अनिर्णित राहिले व संघ ८ सामन्यात पराभुत झाला. संघाचे कर्णधार महाराजा ऑफ पोरबंदर होते. सी.के. नायडू सर्वात प्रभावी भारतीय फलंदाज ठरले. सर्व प्रथम श्रेणी सामने खेळत त्यांनी ४०.४५ च्या सरासरीने एकूण १,६१८ धावा केल्या. १९३३ मध्ये विस्डेन ने त्यांना क्रिकेटर ऑफ द इयर मध्ये शामिल केल. भारतीय ओपनिंग गोलंदाजी जोडगोळी अमरसिंग (प्रथम श्रेणी सामन्यात १११ बळी, सरासरी २०.३७) व मोहम्मद निसार (७१ गडी, सरासरी १८.०९) यांनी उत्तम प्रदर्शन केले.
बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. १९३२ मधील क्रिकेट वर्ग:भारतीय क्रिकेट संघाचे इंग्लंड दौरे इंग्लंड
कौशल किशोर
कौशल किशोर ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले.
वर्ग:चे खासदार वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य वर्ग:भारतीय राजकारणी
ऑलिंपिक खेळात सियेरा लिओन
सियेरा लिओन देश १९६८ सालापासून प्रत्येक उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये (१९७२ व १९७६चा अपवाद वगळता) सहभागी झाला असून त्याने आजवर एकही पदक जिंकले नाही.
वर्ग:सियेरा लिओन सियेरा लिओन
मारुळ तर्फे पाटण
मारुळ तर्फे पाटण हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
चंचू वाळा सर्प
चंचू वाळा सर्प (शास्त्रीय नाव: Rhinotyphlops acutus) हा द्वीपकल्पीय भारतात सापडणारा छोट्या आकारमानाचा आंधळा, बिनविषारी साप आहे.
वर्णन
चंचू वाळ्याचा रंग सामान्यतः तपकिरी किंवा फिकट राखाडी असून पोटाकडचा भाग फिकट तपकिरी असतो. याचे शरीर दंडगोलाकार असून लांबी सरासरी ४५ सें.मी., तर अधिकतम ६० सें.मी. असते. चंचू वाळ्याच्या शरीराच्या मध्यभागी फिकट रंगाचे खवले असतात. याचे टोके छोटे असून चोचीसारखे टोक असलेले तोंड असते. याच शारीरिक वैशिष्ट्यामुळे याला 'चंचू वाळा सर्प' असे म्हणतात.
चंचू वाळ्याच्या शेपटीला छोटासा काटा असतो. हाताळला असता, हा साप आपल्या शेपटीचा काटा हाताळणाऱ्याच्या अंगात रुतवू पाहतो.
भौगोलिक आढळ
चंचू वाळा भारतात गंगेच्या खोऱ्याच्या दक्षिणेस सर्वत्र आढळतो.
वास्तव्य
चंचू वाळा मुख्यतः निशाचर असतो. याचे वास्तव्य जमिनीखाली, तर कधी कुजक्या लाकडाखाली किंवा वाळलेल्या पाल्या-पाचोळ्याखाली आढळते. सहसा फक्त पावसाळ्यात दिसतो. इतर वेळी जमिनीखाली दीर्घनिद्रा घेतो.
खाद्य
गांडूळ
संदर्भ
वर्ग:बिनविषारी साप वर्ग:साप
लोककथा
लोककथा म्हणजे पारंपरिक आणि परंपरेने बोलीभाषेत असलेली कथा होय. लोकसाहित्याप्रमाणेच लोककथा लोकनिर्मित आणि लोकांनीच राखलेली असते. एखादी प्रमुख घटना किंवा प्रसंग लोकांच्या मनावर बिंबलेला असतो तो लोककथे मध्ये प्रचलित होत जातो. या कथांसाठी बहुदा कोणत्याही प्रकारचे पुरावे नसतात. तसेच या कथा पूर्वी या लिखित स्वरूपातही आढळत नसत. कथाकार आपल्या माहिती किंवा आवडी प्रमाणे त्यात बदल करत जातो. त्यामुळे मूळ कथेसोबत अनेक उपकथा निर्माण होत जातात. तसेच लोककथा आणि इतिहास ह्यांमधे काहीवेळा सरमिसळ होत जाते. त्यामुळे कथा इतिहास विषयक संदर्भ देतात परंतु त्याचे पुरावे मात्र नसतात. जसे, पुंडलिक या भक्ता समोर पांडुरंग प्रकटला.
स्वरूप
लोककथा तत्कालीन सामाजात चालीरीती कशा असतात याचे वर्णन करतात. तसेच समाजाचे नीती नियम यांचा उहापोह करतात. काही वेळा लोककथा विनोदी स्वरूपातही आढळतात. भौगिलिक स्थानुसार लोककथांमध्ये स्थानिक निसर्गाचे वर्णन किंवा सहभाग प्रामुख्याने आढळतो. जसे की राजस्थानी लोककथे मध्ये पाण्याचे दुर्भिक्ष्य तसेच रशियन लोक कथेत बर्फ आणि अस्वले इत्यादी.
दक्षिणायन
सूर्याची उगवण्याची स्थिती दिवसेंदिवस दक्षिणेकडे झुकण्याला दक्षिणायन म्हणतात. ते पृथ्वीच्या दक्षिण गोलार्धात सूर्याचा प्रवेश दर्शविते.
हे सुद्धा पहा
वर्ग:खगोलशास्त्र वर्ग:हवामानशास्त्र
बुर सैद स्टेडियम संघर्ष
पोर्ट सैद स्टेडियम संघर्ष हा १ फेब्रुवारी २०१२ रोजी इजिप्शियन प्रीमिअर लीगच्या अल-मसरै आणि अल-अल्हय क्लब्स दरम्यानच्या सामन्यादरम्यान पोर्ट सैद फुटबॉल स्टेडियम, इजिप्त येथे उफाळून आला. अल-मसरै संघाला पाठींबा असणाऱ्या प्रेक्षकांनी अल-अल्हय संघाला पाठींबा असलेल्या प्रेक्षकांवर, तसेच क्लबच्या खेळाडूंवर चाकू, तलवारी, दगड, बाटल्या, फटके इत्यादींनी हल्ला चढवला. यात सुमारे ७९ जणांचा मृत्यू झाला व जवळपास १००० व्यक्ती जखमी झाले. वर्ग:इजिप्त वर्ग:बुर सैद
राहुरी खुर्द
राहुरी खुर्द हे महाराष्ट्राच्या अहमदनगर जिल्ह्यातील राहुरी तालुक्यातले गाव आहे. हे गाव मुळा नदीजवळ वसले आहे.
वर्ग:अहमदनगर जिल्ह्यातील गावे
रानसुगाव
संदर्भ
वर्ग:नायगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
करमळी
करमळी हे उत्तर गोवा जिल्ह्यातल्या तिसवाडी तालुक्यातील १३३३.८९ हेक्टर क्षेत्राचे गाव आहे.
भौगोलिक स्थान व लोकसंख्या
करमळी हे उत्तर गोवा जिल्ह्यातल्या तिसवाडी तालुक्यातील १३३३.८९ हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात ११९५ कुटुंबे व एकूण ५१७९ लोकसंख्या आहे. ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर पणजी १३ किलोमीटर अंतरावर आहे. यामध्ये २५१८ पुरुष आणि २६६१ स्त्रिया आहेत. यामध्ये अनुसूचित जातीचे लोक ६२ असून अनुसूचित जमातीचे २२९९ लोक आहेत.ह्या गावाचा जनगणनेतील स्थल निर्देशांक ६२६७१८ आहे.
एटीएम
एटीएम अर्थात नोटा अदा करणारे यंत्र
बँकेच्या चार भिंतींबाहेर राहून, ग्राहकास आपल्या खात्यावरील मनी कोणत्याही मानवी हस्तक्षेपाशिवाय एनी टाईम काढून देणारे संगणकीकृत यंत्र म्हणजे एटीएम (अ‍ॅटोमॅटिक टेलर मशीन). लोक या यंत्राला 'एनी टाईम मनी' यंत्र म्हणतात.ग्राहकाच्या बँक खात्याला हे एटीएम दूरध्वनीच्या तारांनी किंवा अन्य मार्गाने जोडलेले असते. ग्राहकाची ओळख पटविण्याकरिता, एटएम कार्ड देताना बँकेकडून ग्राहकाला एक सांकेतिक गुप्त क्रमांक दिला जातो. त्याला पर्सनल आयडेंटिफिकेशन नंबर (PIN) म्हणतात. यंत्रात टाकलेले एटीएम कार्ड व संबंधित PIN जुळले तरच एटीएम यंत्र व्यवहार पूर्ण करते. सोपेपणा, व्यवहार्यता, विश्वसनीयता आणि अचूकता या आर्थिक व्यवहारांकरताच्या अत्यावश्यक बाबींची पूर्तता हे यंत्र करते.
करमळी
वैद्यकीय सुविधा (शासकीय)
सर्वात जवळील सामूहिक आरोग्य केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य केंद्र ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील प्रसूति व बालकल्याण केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील क्षयरोग उपचार केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील ॲलोपॅथी रुग्णालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील पर्यायी औषधोपचार रुग्णालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील दवाखाना ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. सर्वात जवळील पशुवैद्यकीय रुग्णालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. सर्वात जवळील कुटुंब कल्याणकेंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे.
एटीएम
एटीएम अर्थात नोटा अदा करणारे यंत्र
एटीएम यंत्राद्वारे, बँक ग्राहकास खात्यावरील शिल्लक तपासणे, पैसे काढणे, पैसे भरणे करणे अशा गोष्टी करता येतात. ग्राहक आपला पिन केव्हाही बदलू शकतो. एटीएम यंत्र परदेशांत विविध नावांनी ओळखले जाते. जसे ऑटोमेटेड ट्रॅंझॅक्शन मशीन, ऑटोमेटेड बँकिंग मशीन, मनी मशीन, बँक मशीन, कॅश मशीन, कॅश पॉइंट, बँकोमॅट  इत्यादी..
करमळी
वैद्यकीय सुविधा (अशासकीय)
गावात १ बाह्यरुग्ण वैद्यकीय सुविधा आहे. गावात १ एमबीबीएस पदवीधर वैद्यक व्यवसायी आहे. गावात १ इतर पदवीधर वैद्यक व्यवसायी आहे. गावात १ औषधाचे दुकान आहे.
पिण्याचे पाणी
गावात शुद्धीकरण केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात नदी / कालव्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात तलाव /तळे/सरोवर यातील पाण्याचा पुरवठा आहे.
एटीएम
इतिहास
यानंतर पुढील २५ वर्षे या क्षेत्रात कांहीच घडले नाही. थेट २७ जून १९६७ रोजी बर्क्लेज बँकेने एन्फील्ड गांवी एक इलेक्ट्रॉनिक अ‍ॅटोमॅटिक टेलर मशीन उभारले. दला रू याने या यंत्राची बांधणी केली होती. जॉन शेफर्ड बंरन याची ही मूळ कल्पना होती. याच दरम्यान कांही अन्य अभियंत्यांनीही यासंदर्भात पेटंट्स घेतलेली होती. पीआयएन (PIN)ची कल्पना ब्रिटिश अभियंता जेम्स गुडफेलोची. जॉन शेफर्ड बंरन याला २००५ साली आॅर्डर आॅफ द ब्रिटिश एम्पायरचा सन्मान प्रदान करण्यात आला.
करमळी
स्वच्छता
गावात बंद गटारव्यवस्था उपलब्ध आहे. गावात उघडी गटारव्यवस्था उपलब्ध आहे. सांडपाणी थेट जलस्त्रोतांमध्ये सोडले जाते. या क्षेत्राचा संपूर्ण स्वच्छता अभियानात समावेश आहे. गावात सार्वजनिक स्वच्छता गृह उपलब्ध आहे.
एटीएम
इतिहास
या आद्य यंत्रांत टोकन सारावे लागे. हे टोकन यंत्र ठेवून घेई, त्यामुळे त्याचा वापर फक्त एकदाच होई. दहा दहा पौंडांच्या नोटांची पूर्वगणित पाकिटे त्यातून बाहेर येत. हे यंत्र एकल प्रकारात वर्गीकृत करता येईल.
आंतरजालावर आधारित अ‍ॅटोमॅटिक टेलर मशीनची सुरुवात सन १९६८ मध्ये डलास-टेक्सास येथे झाली. डोनाल्ड वेत्झ्टेल हा स्वयंचलित-सामान हाताळणी-यंत्रणा सांभाळणाऱ्या डॉक्युटेल नामे कंपनीचा एक विभाग प्रमुख होता. त्याने ही कल्पना विकसित केली, त्यामुळे डोनाल्ड वेत्झ्टेलला जालाधारित अ‍ॅटोमॅटिक टेलर मशीनचा निर्माता समजले जाते. सन १९७३पासून इंग्लंडने आंतरजालाधारित एटीएमच्या वापरात आघाडी घेतली. लॉईड्स बँकेने आयबीएम २९८४ हे यंत्र कॅशपॉइंट या नांवाने वापरास काढले. कॅशपॉइंट हे आजच्या एटीएमशी साधर्म्य असणारे होते. आजही कॅशपॉइंट हा लॉईड्स ट्रस्टी सेव्हिंग्ज बँकेचा नोंदणीकृत ट्रेडमार्क आहे. सर्व कॅशपॉइंट हे ऑनलाईन होते, व खात्यावर व्यवहारांची लगेच नोंद होत असे.