cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
स्पेसएक्स
स्पेस एक्सप्लोरेशन टेक्नोलॉजीज कार्पोरेशन ही एक खाजगी अमेरिकन एरोस्पेस निर्माता आणि अंतराळ परिवहन सेवा कंपनी आहे, जी स्पेसएक्स (SpaceX) या संक्षिप्त नावाने व्यवहार करते. या कंपनीचे मुख्यालय हॉथॉर्न, कॅलिफोर्निया इथे आहे. उद्योजक एलॉन मस्क यांनी अंतराळ परिवहनाचा खर्च कमी करण्यासाठी आणि मंगळावर मानवी वसाहत सुरू करण्यासाठी २००२ साली या कंपनीची स्थापना केली. तेव्हापासून स्पेसएक्सने फाल्कन रॉकेट परिवार आणि ड्रॅगन अंतराळ यान परिवार विकसित केले आहेत जे सध्या पृथ्वीच्या कक्षेमध्ये पेलोड वितरित करतात.
वर्ग:अमेरिकेमधील कंपन्या * वर्ग:अंतराळ संशोधन संस्था
चोरोची
चोरोची हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील कवठे महांकाळ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कवठे महांकाळ तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचा पाकिस्तान दौरा, १९५९-६०
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाने नोव्हेंबर-डिसेंबर १९५९ मध्ये तीन कसोटी सामने खेळण्यासाठी पाकिस्तानचा दौरा केला. कसोटी मालिका ऑस्ट्रेलियाने २-० अशी जिंकली. पाहुण्या ऑस्ट्रेलियाचे नेतृत्व रिची बेनॉ यांनी केले. ही मालिका चालू असताना अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर हे पाकिस्तानच्या दौऱ्यावर आले होते. त्यांनी कराची येथील ३री कसोटी स्वतः स्टेडियममध्ये जाऊन बघितली.
३री कसोटी
वर्ग:इ.स. १९५९ मधील क्रिकेट वर्ग:ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचे पाकिस्तान दौरे
ब्रेल लिपी
ब्रेल ही अंध लोकांसाठी बनवलेली गेलेली लिहिण्याची व वाचण्याची एक पद्धत आहे. फ्रान्सच्या लुईस ब्रेल यांनी १८२१ साली ब्रेल लिपीची रचना केली.
See also
वर्ग:लिप्या
कुर्रर्रर्रर्र
कुर्रर्रर्रर्र हे प्रसाद खांडेकर यांनी लिहिलेले मराठी भाषेतील नाटक आहे. या नाटकाचा पहिला प्रयोग ०४ डिसेंबर, इ.स. २०२१ रोजी राम गणेश गडकरी रंगायतरन, ठाणे येथे सादर झाला.
हादिथ
वर्ग:इस्लाम धर्म
भूरुपशास्त्र
भूरुपशास्त्र ही प्राकृतिक भूगोला ची तसेच भुशास्त्रा ची एक शाखा आहे.
रणजित फर्नांडो
रणजित फर्नांडो (फेब्रुवारी २२, इ.स. १९४४:कोलंबो, श्रीलंका - ) हा चा क्रिकेट खेळाडू आहे. खेळातून निवृत्त झाल्यावर फर्नांडो दूरचित्रवाणीवर समालोचन करतो.
भूरुपशास्त्र
किनारी भूरुपशास्त्र
रणजित फर्नांडो
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४४ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
भूरुपशास्त्र
उष्णकटिबंधीय भूरुपशास्त्र
पर्यावरणीय भूरुपशास्त्र
उपयोजित भूरुपशास्त्र
वर्ग:भूशास्त्र वर्ग:विज्ञान वर्ग:भूगोल
युरोपियन चषक १९९०-९१
१९९० वर्ग:रिकामी पाने
पाणडुबी
पाणडुबी, लांडे बदक, पाणकोंबडी तथा टिबुकली (शास्त्रीय नाव: टॅकिबॅप्टस रुफिकॉलिस) हा बदकासारखा दिसणारा पाणपक्षी आहे. याला इंग्लिशमध्ये लिटल ग्रेड किंवा डॅबचिक असे नाव आहे.
माहिती
साधारण २३ सेमी आकाराचा पाणपक्षी सहसा गावतळी नद्या आणि जलाशयांवर दिसतो. धोका दिसल्यास पाणडुबी पाण्यात बुडी मारते आणि पाण्याखालून पोहत जाते. पाणकिडे, बेडूक, खेकडे, झिंगे हे या पक्ष्यांच्या मुख्य अन्न असते. जोडी जोडीने किवा छोट्या थव्यामध्ये राहणाऱ्या या पक्ष्याचे जीवन पूर्णपणे पाण्यावर अवलंबून असते. पुरामुळे किवा पाण्याच्या दुर्भिक्ष्यामुळे पक्षी जवळपास स्थलांतर करतात. विणीचा हंगाम पावसावर आणि पाण्याच्या पातळीवर अवलबून असतो. विणीच्या हंगामात म्हणजे साधारण एप्रिल ते ऑक्टोबर या काळात पाणडूबीची डोक आणि मानेवरची पिसे गडद तपकिरी होतात. पाणडुबीची पिल्ले अंड्यातून बाहेर पडल्यावर चोवीस तासात पोहू लागतात आणि स्वतःच खाद्य शोधू लागतात. या पक्ष्यांच्या पायांना कातडीची झालर असते म्हणून त्यांना पाण्यात सराइतपणे पोहता येते. बदकाप्रमाणे त्याच्या पायांना पडदे नसतात. या पक्ष्याच घरटे म्हणजे पाणवनस्पतीचा तरंगणारा ढिगारा असतो. घरट्यात अंडी असताना घरटे सोडून जाताना हा पक्षी आपली अंडी पाणवनस्पतीच्या पानांनी झाकून टाकतो. याच्या पोटावरील पिसे पांढरट आणि रेशमासारखी मऊ असतात. पाणडुबी आपलीच पिसे स्वतः खातो आणि पिल्लांनाही भरवतो.
संदर्भ
वर्ग:पक्षी
लेओपोल्ड फॉन रांक
लिओपाॅल्ड व्हाॅन रांके (मराठी लेखनभेद: लेओपोल्ड फॉन रांके; जर्मन: Leopold von Ranke) (डिसेंबर २१, इ.स. १७९५;, थ्युरिंगेन, जर्मनी - मे २३, इ.स. १८८६; बेर्लिन, जर्मनी) हा जर्मन इतिहासकार होता.
जीवन
याचे शिक्षण हाले व बर्लिन येथे झाले. इ.स. १८१८ साली त्याने फ्रांकफुर्ट येथील एका शाळेत शिक्षकाची नोकरी स्विकारली. त्यानंतर इ.स. १८२५ साली रांक प्रशियन शासनाच्या सेवेत दाखल झाला. त्याचवेळी त्याची बर्लिन येथे इतिहासाचा प्राध्यापक म्हणून नियुक्ती झाली. नेबूरचा रोमन इतिहास वाचल्यानंतर उत्सुकता व विश्वासार्ह माहिती मिळवण्यासाठी रांक याने हिरोडोटस, थुसिडाडस, झेनोफीन, डायनोसिस, लिव्ही, सिसिरो या इतिहासकारांचे साहित्य अभ्यासले.
इ.स.च्या १९व्या शतकातील शास्त्रशुद्ध इतिहास संशोधन व इतिहास लेखन याचा प्रणेता आहे. त्याने इतिहासाला बुद्धिवादी विषय बनवून व्यावसायिक प्रशिक्षण व पुराभिलेख संशोधन कार्यपद्धतीची जोड दिली. शास्त्रोक्त संशोधन करून व पुराव्यांची काटेकोर छानणी करूनच त्यावर इतिहास लेखन करण्याचा नवा पायंडा त्याने पाडला.
साहित्य
याच्या समग्र साहित्याचे ५४ खंड आहेत. त्यांपैकी हिस्ट्री ऑफ पोपस, हिस्ट्री ऑफ रिफर्मेशन इन जर्मनी, फ्रेंच हिस्ट्री, इंग्लिश हिस्ट्री, प्रशियन हिस्ट्री हे ग्रंथ महत्त्वाचे होत. या ग्रंथांमध्ये त्याने इ.स.च्या १५ व्या शतकापासून ते इ.स.च्या १८ व्या शतकापर्यंतची युरोपातील घटनांची माहिती दिलेली आहे. लॅटिन व ट्युटॉनिक राष्ट्रांचा इतिहास या ग्रंथात त्याने युरोपीय संस्कृती हा रोमन व जर्मन घटकांचा संयुक्त अविष्कार आहे, असे दाखवून दिले.
वाडा (इमारत)
वाडा हा इमारतीचा एक प्रकार आहे.हे एक प्रकारचे छोटे गढीसदृश बांधकाम असते. आक्रमण किंवा चोरी/दरोडा यांपासून बचाव करण्यासाठी व सुरक्षेसाठी या वास्तूसभोवतालच्या परिमितीवर बहुधा एक उंच भिंत बांधण्यात आलेली असते. या वास्तूचे मुख्य प्रवेशद्वार लाकडाच्या जाड फळ्यांनी बनविलेले असते. हे दार बंद करण्यास, आतील बाजूस लोखंडी साखळकोंड्याची व्यवस्था असते. अनेक ठिकाणी यास अडसरही लावण्यात येतो. दारात खालच्या बाजूस एक छोटा दिंडी दरवाजा असतो. या वास्तूच्या बांधकामात लाकडाचा, चुन्याचा, दगडांचा व मातीचा मुक्त वापर केलेला असतो. भिंतीत खुंट्या, कोनाडे आणि फडताळे असतात. भिंती खूप जाड असल्याने या वास्तूत नैसर्गिकरीत्या उन्हाळ्यात थंडावा व हिवाळ्यात उष्णता मिळते. वाड्याच्या दरवाज्यावर सुशोभीकरणासाठी कलाकुसरही असते. दरवाज्याच्या वरच्या लाकडी फळीत मध्यभागी एक लाकडी गणपती बसवलेला असतो. वाडा हा प्रकार मुख्यत्वे महाराष्ट्रात देशावर आढळतो. पुणे येथील काही वाडे प्रसिद्ध आहेत.
हेही पहा
वर्ग:इमारती व वास्तू
जागतिक महासागर दिन
जागतिक महासागर दिन जगभर ८ जून रोजी पाळला जातो. २००८ सालापासून संयुक्त राष्ट्रांनी हा दिवस अधिकृतरीत्या पाळण्याचे ठरविले. त्यापूर्वी १९८२ सालापासून कॅनडामध्ये तो साजरा होत असे. केनडा स्थित आंतरराष्ट्रीय संस्था महासागरांच्या संरक्षणासाठी कार्यरत आहे, या संस्थेच्या पुढाकाराने सर्वप्रथम या दिवसाची सुरुवात झाली. वर्ल्ड ओशन नेटवर्क सारख्या विविध संस्था,मत्सयालये, प्राणिशास्त्र विषयात काम करीत असलेल्या संस्था; अशा महत्त्वाच्या संस्था यासाठी एकत्रितपणे योगदान देतात.
हेतू
जगभरातील महासागरांच्याविषयी कृतज्ञता व्यक्त करण्यासाठी हा दिवस वार्षिक स्वरूपात साजरा केला जातो. महासागर हे संरक्षिले जावेत आणि नैसर्गिकदृष्ट्या असलेले त्यांचे मजत्व जपले जावे असा यामागे हेतू आहे. प्राणवायू, वातावरणाचे नियमन,अन्नाचा पुरवठा, औषधे आणि अन्य बाबींसाठी महासागरांचे स्थान महत्त्वाचे आहे. या निमित्ताने व्यक्तिगत आणि सामूहिक पातळीवर महासागर रक्षणाची संधी घेतली जाते.
२००८
महासागर प्रकल्प आणि जागतिक महासागर नेटवर्कने प्रथमच वार्षिक थीम लाँच केली: "आमच्या हवामानास मदत करणे / आमच्या महासागराला मदत करणे" कोरल रीफवर विशेष लक्ष केंद्रित करून, आंतरराष्ट्रीय रीफ वर्षासाठी मदत करण्यासाठी
२००९
"एक महासागर, एक हवामान, एक भविष्य" या संवर्धन कृती थीमसह हवामानावर सतत आणि अधिक जोर देते कारण व्यापक मतदान कार्याने असे दिसून आले आहे की लोक हवामान बदल आणि महासागर आरोग्य यांच्यातील संबंध जोडत नाहीत.
२०१०
महासागर प्रकल्प आणि जागतिक महासागर नेटवर्कने WOD 2010 साठी 300 हून अधिक घटनांची नोंद केली, 2009 च्या तुलनेत 26% वाढ. युनायटेड स्टेट्समधील सहभाग 32% ने वाढला (मागील वर्षी 25 राज्यांच्या तुलनेत 37 राज्यांमधील सहभागासह). बांगलादेश, बेल्जियम, फ्रेंच पॉलिनेशिया, नायजेरिया, घाना, केन्या, माल्टा, मलेशिया, व्हेनेझुएला आणि पोर्तुगाल यासह पंचेचाळीस देशांनी जागतिक महासागर दिन 2010 मध्ये भाग घेतला.
२०११-२०१२
दोन वर्षांच्या फोकससाठी जगभरातील वाढत्या विनंत्यांच्या आधारे, द ओशन प्रोजेक्ट आणि वर्ल्ड ओशन नेटवर्कने "युथ: द नेक्स्ट वेव्ह फॉर चेंज" लाँच केले आणि सर्व सहभागी संस्थांना त्यांच्या समुदायांमध्ये आणि देशांमधील तरुणांना शिक्षणासाठी अधिक प्रभावीपणे गुंतवून ठेवण्यासाठी प्रोत्साहित केले. क्रिया
२०१३
"मेक अ प्रॉमिस" जागतिक मोहिमेने जागतिक महासागर दिन कार्यक्रमांचा वापर त्यांच्या समुदायातील लोकांना किंवा आमच्या सामायिक महासागरासाठी कृती करण्यासाठी लक्ष्यित प्रेक्षकांना विचारण्याची संधी म्हणून मदत करणाऱ्या संस्थांवर पुन्हा लक्ष केंद्रित केले.
२०१४
जागतिक जागतिक महासागर दिवस नेटवर्कद्वारे, महासागराला भेडसावणाऱ्या प्रमुख समस्यांवर सहभाग वाढवला आणि "टूगेदर व्हॅव द प्रोटेक्ट द ओशन!" लाँच केले. अक्षय ऊर्जा/हवामान बदल, शाश्वत सीफूड/मत्स्यपालन, प्लास्टिक कृती यावरील कृती मार्गदर्शकांसह. जागतिक महासागर दिनाच्या वेबसाइटवर नोंदणीकृत इव्हेंटची संख्या शेकडो आहे. संयुक्त राष्ट्रांनी भागीदारांसह वार्षिक हौशी जागतिक महासागर दिवस महासागर छायाचित्र स्पर्धा सुरू केली.
२०१५-२०१९
वार्षिक UN थीमशी एकरूपतेसाठी, द ओशन प्रोजेक्टने प्लास्टिक प्रदूषण प्रतिबंध आणि निरोगी जागतिक महासागरासाठी उपायांसाठी मदत करण्यावर पाच वर्षांचा संवर्धन कृती फोकस सुरू केला. जागतिक महासागर दिवस युवा सल्लागार परिषद 2016 मध्ये सुरू झाली आणि सध्याच्या गटात 22 देशांतील 25 विविध तरुण नेत्यांचा (15-23 वयोगटातील) समावेश आहे. 2016 पासूनचे वार्षिक अहवाल येथे पाहिले जाऊ शकतात.
२०२०
जागतिक महासागर दिनाची यूएन थीम 'शाश्वत महासागरासाठी नवकल्पना' होती.[10] संवर्धन कृती 2030 ("30x30") पर्यंत आपल्या 30% भूमी आणि महासागरांचे संरक्षण करण्यावर लक्ष केंद्रित करा, निसर्गाच्या मोहिमेमध्ये सामील व्हा आणि जागतिक नेत्यांना त्यांच्या देशांना 30x30 करण्यासाठी वचनबद्ध करण्यासाठी विनंती करण्यासाठी वाढत्या जागतिक चळवळीत सामील व्हा. महासागर प्रकल्प आणि नॅशनल जिओग्राफिकने महासागरासाठी प्रथमच 24-तासांच्या युथ-अ-थॉनचे समन्वय साधले, 24 प्रमुख टाइम झोनमधील 24 सह-यजमानांनी आमच्या सामायिक निळ्या ग्रहाबद्दल अधिक जाणून घेण्याच्या आणि संरक्षित करण्यात मदत करण्याच्या पद्धतींवर चर्चा आणि प्रात्यक्षिक केले. जागतिक महासागर दिवस 2020 चा वार्षिक अहवाल येथे पाहता येईल.
२०२२
2022 मधील जागतिक महासागर दिनाची थीम "पुनरुज्जीवन: महासागरासाठी सामूहिक कृती" आहे.
संदर्भ
वर्ग:पर्यावरण वर्ग:जागतिक दिवस वर्ग:महासागर
इ.स. १५३
समाप्ती
वर्ग:इ.स. १५३ वर्ग:इ.स.च्या १५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
150er
मैं इन्तकाम लूँगी
मैं इन्तकाम लूॅंगी हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये धर्मेंद्र यांनी काम केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
प्रिया बेर्डे
प्रिया बेर्डे (जन्मदिनांक १७ ऑगस्ट १९६७) ही मराठी चित्रपट अभिनेत्री आहे. इ.स. १९८८ साली अशी ही बनवाबनवी या चित्रपटाद्वारे तिने चित्रपटक्षेत्रात पदार्पण केले.
जीवन
कर्नाटकी या प्रसिद्ध फिल्मी घराण्यात प्रिया बेर्डे यांचा जन्म झाला, त्या काळचे प्रसिद्ध छायालेखक वासुदेव कर्नाटकी यांची नात व मराठी चित्रपटसृष्टीतील निर्माते, दिग्दर्शक अरुण कर्नाटकी यांच्या त्या कन्या होत. पहिल्यापासूनच अभिनयाची आवड म्हणून मराठी सिनेमात त्यांनी प्रवेश केला. विनोदी चित्रपटांच्या त्या जमान्यात लोकप्रिय विनोदी अभिनेते लक्ष्मीकांत बेर्डे यांच्या समवेत त्यांची अशी जोडी जमली की प्रत्यक्ष जीवनातदेखील ते एकमेकांचे जोडीदार झाले. दोघांचे एकत्र असे अनेक विनोदी सिनेमे गाजले.
एक धागा, आम्ही तिघी या दूरदर्शन मालिकांमध्ये त्यांनी काम केले. त्यांना अभिनय बेर्डे व स्वानंदी बेर्डे अशी दोन मुले आहेत. अभिनय याने 'ती सध्या काय करते' या चित्रपटाद्वारे मराठी चित्रपटात पदार्पण केले.
चख ले
अभिनया व्यतिरिक्त उपजीविकेचे साधन म्हणून प्रिया बेर्डे यांनी लोणावळा परिसरातील बावधन येथे 'चख ले' नावाने एक शाकाहारी उपहारगृह सुरू केले. मागणी आणि प्रतिसाद पाहून बेर्डे यांनी या उपहारगृहात मांसाहारी पदार्थ देखील बनवण्यास सुरुवात केली. बेर्डे यांचे माहेर कोल्हापूरचे आणि सासर कोकणातील, यामुळे त्यांचा दोन्ही पद्धतीने पदार्थ बनवण्यात चांगलाच हातखंडा बसला होता. हीच आवड त्यांना या क्षेत्रात घेऊन आली. पुढे सप्टेंबर २०२१ मध्ये बेर्डे यांनी पुण्यातील पौंड रोडवर याच नावाने दुसरे उपहारगृह सुरू केले. उपहारगृहातील व्यवस्थापन आणि प्रिया बेर्डे यांचे नाव, यामुळे हे दोन्ही उपहारगृहे चांगलीच प्रसिद्धीस आलीत. बेर्डे जरी स्वतः येथे बसत नसल्या तरी त्या वेळच्यावेळी उपहारगृहास भेट देऊन व्यवस्थापणावर देखरेख करत असतात.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:मराठी अभिनेत्री वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
डेटन, नोव्हा स्कॉशिया
डेटन कॅनडाच्या नोव्हा स्कॉशिया प्रांतातील यारमथ काउंटीमध्ये असलेले छोटे गाव आहे.
वर्ग:नोव्हा स्कॉशियामधील शहरे वर्ग:यारमथ काउंटी (नोव्हा स्कॉशिया)
जितेंद्र त्यागी
जितेंद्र नारायण सिंह त्यागी हे पूर्वी सय्यद वसिम रिझवी म्हणून ओळखले जाणारे उत्तर प्रदेश, भारतातील शिया सेंट्रल वक्फ बोर्डाचे माजी सदस्य आणि अध्यक्ष होते. त्यांनी ६ डिसेंबर २०२१ रोजी दासना मंदिर, गाझियाबादचे मुख्य पुजारी यती नरसिंहानंद गिरी महाराज यांच्या उपस्थितीत हिंदू धर्मात धर्मांतरण केले. भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयात याचिका दाखल करण्यासाठी, तसेच राम की जन्मभूमी या बॉलीवूड चित्रपटाची निर्मिती करण्यासाठी ते ओळखले जातात.
राजकीय कारकीर्द
त्यागी (पूर्ववर्ती रिझवी) हे रेल्वेतील तिसऱ्या वर्गातील मुस्लिम समाजातील कर्मचाऱ्याचा घरी जन्माला आले. त्यागी सहाव्या वर्गात शिकत असताना त्यांच्या वडिलांचे निधन झाले. यानंतर त्यागी आणि त्यांच्या भावंडांची जबाबदारी त्यांच्या आईवर आली. त्यागी आपल्या भावंडांमध्ये सर्वात मोठे होते. त्यांनी बारावीपर्यंत शिक्षण घेतले आणि पुढील शिक्षणासाठी नैनिताल येथील महाविद्यालयात प्रवेश घेतला.
यानंतर ते सौदी अरेबियाला गेले आणि एका हॉटेलमध्ये सफाईचे काम करू लागले. नंतर त्यांना जपानला जाण्याची संधी मिळाली आणि तिथे त्यांनी एका कारखान्यात काम केले. यानंतर त्यांना अमेरिकेत काम करण्याची संधी मिळाली जिथे त्यांनी एका दुकानात काम केले.
सामाजिक आणि राजकीय कारकीर्द
इस २००० मध्ये लखनौमधील जुन्या शहरातील काश्मिरी मोहल्ला प्रभागातून ते समाजवादी पक्षाचे (स.पा.) नगरसेवक म्हणून निवडून आले आणि इस २००८ मध्ये शिया सेंट्रल वक्फ बोर्डाचे सदस्य झाले. जवळपास दहा वर्षे ते या बोर्डावर अध्यक्ष म्हणून काम करत होते इस २०१२ मध्ये, शिया धर्मगुरू 'कल्बे जवाद' यांच्याशी मतभेद झाल्यानंतर त्यागी यांना सहा वर्षांसाठी समाजवादी पक्षातुन काढून टाकण्यात आले. याचे कारण म्हणजे त्यांच्यावर निधीचा गैरवापर केल्याचा आरोप केला होता. त्यागी यांना नंतर न्यायालयातून दिलासा मिळाला आणि त्यांना पुन्हा कामावर घेण्यात आले.
राम मंदिर विरुद्ध बाबरी मशीद वादात त्यागी (पूर्वाश्रमीचे रिझवी) हे शिया सेंट्रल वक्फ बोर्डाचे अध्यक्ष या नात्याने एक मुस्लिम पक्षकार होते. कोर्टाबाहेर वाद मिटवण्यासाठीच्या चर्चेत भाग घेताना त्यागी यांना वारंवार धमक्या मिळत असत. पाकिस्तान स्थित अतिरेकी संघटना 'जमात-ए-इस्लामी' यांनी त्यांना त्यांच्या विपत्र पत्त्यावर म्हणजे ई-मेल वर पत्र पाठवून जीवे मारण्याची धमकी दिली होती. पाकिस्तान स्थित फरारी गुन्हेगार दाऊद इब्राहिम याने १३ जानेवारी २०१८ रोजी फोन द्वारे जिवे मारण्याची धमकी दिली होती. तद्नंतर दाऊद इब्राहिम आणि छोटा शकील यांनी आपल्या हस्तकांच्या मदतीने त्यांच्या हत्येचा कट रचला होता. या प्रकरणाची चौकशी करून दिल्ली पोलिसांनी हरियाणा आणि उत्तर प्रदेश मधून एकूण चार गुन्हेगारांना अटक केली होती.
इस २०१९ मध्ये सर्वोच्च न्यायालयाच्या आदेशानुसार अयोध्येत राम मंदिर निर्माण करण्याची घोषणा झाली तेव्हा त्यागी यांनी वैयक्तिक रित्या राम मंदिर निर्माण समितीला एक्कावन हजार रुपये देणगी देण्याची घोषणा केली. तसेच त्यांनी या निकालानंतर आता कोणताही वाद उरला नसून उत्तर प्रदेश शिया सेंट्रल वक्फ बोर्ड राम मंदिराचे समर्थन करणार आहे. भविष्यात जेव्हाही राम मंदिर बांधले जाईल तेव्हा शिया वक्फ बोर्डाकडून मदत केली जाईल, असे प्रेस नोट द्वारे घोषित केले.
वादविवाद
जानेवारी २०१८ मध्ये, त्यागी यांनी उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री आणि भारताच्या पंतप्रधानांना पत्र लिहून मदरसे रद्द करण्याची मागणी केली आणि म्हटले की त्यातील काही मदरसे मुस्लिमांच्या भल्यासाठी काम करण्या ऐवजी दहशतवाद्यांचे निर्माते म्हणून काम करतात. याला प्रत्युत्तर म्हणून, बरेली आधारित धार्मिक संघटना ऑल इंडिया फैझान-ए-मदिना कौन्सिल (एआयएफएमसी) ने त्यागीचा शिरच्छेद करणाऱ्या प्रत्येकासाठी १०,००,७८६ रुपयांचे इनाम आणि मोफत हज यात्रा जाहीर केली.
यानंतर सप्टेंबर २०१८ मध्ये, त्यागी म्हणाले की भारतातील मदरशांमध्ये समलैंगिकता प्रचलित आहे.
'मोदी पुन्हा पंतप्रधान न झाल्यास आत्महत्या करणार' इ.स. २०१९ च्या लोकसभा निवडणुकीपूर्वी त्यागी यांनी वार्ताहरांना मुलाखत देताना असे म्हटले की, जर विद्यमान पंतप्रधान नरेंद्र मोदी दुसऱ्यांदा परत निवडून आले नाही तर ते राम मंदिराच्या दारात जाऊन आत्महत्या करतील. मोदी हे कुशल पंतप्रधान असून राष्ट्रहिताची बाजू म्हणून ते मोदींना समर्थन करतात. याकाळात त्यागी उत्तर प्रदेशातील शिया सेंट्रल वक्फ बोर्डाचे अध्यक्ष होते. काही राजकीय विश्लेषकांच्या मते हा केवळ प्रसिद्धीचा स्टंट होता. यामुळे हा मुद्दा चर्चेचा विषय ठरला.
एका मुलाखतीत त्यांनी म्हटले की त्यांना स्वतःला मुस्लिम म्हणवून घेणे आवडत नाही, ज्यामुळे त्यांना "क्रूर, जंगली श्वापद" असल्यासारखे वाटते. त्यागी पुढे म्हणाले की ते चांगले मुस्लिम आहेत, परंतु जर त्यांना तालिबानच्या समान वर्गात ठेवायचे असेल तर, त्या ऐवजी माणूस म्हणून ओळख देणे अधिक योग्य राहील. दुसऱ्या एका मुलाखतीत त्यांनी जाहीर केले की त्यांनी इस्लामचा त्याग केला आहे.
याचिका
१२ मार्च २०२१ रोजी त्यागिनीं सर्वोच्च न्यायालयात याचिका दाखल केली, जिथे त्याने कुराणातील २६ श्लोक काढून टाकण्याचे आवाहन केले. त्यांनी याचिकेत दावा केला आहे की या वचनांमुळे मुस्लिमांमध्ये हिंसाचार वाढतो. याचिकेत म्हटले आहे की या २६ श्लोक मूळ कुराणचा भाग नसून नंतरच्या टप्प्यावर टाकण्यात आले होते. प्रतिसादात, इस्लामच्या शिया आणि सुन्नी या दोन्ही पंथांच्या मुस्लिम संस्थांकडून निषेध करण्यात आला आहे. एआयएमआयएमचे अध्यक्ष असदुद्दीन ओवेसी यांनी यावर उत्तर देत असे म्हटले की वसिम रिझवी हा सर्वात मोठा जोकर आहे, संधीसाधू आहे. त्यांनी आपला आत्मा आरएसएसला विकला आहे. मी या भोंदूला आव्हान देतो की शिया, सुन्नी किंवा मदरसा जिथे अशा शिकवणी दिल्या जातात ते दाखवावे. जर त्याच्याकडे पुरावे असतील तर त्यांनी जाऊन गृहमंत्र्यांना दाखवावे. अनेक संघटनांनी त्यागीच्या अटकेची मागणी केली आहे. मुरादाबादमधील एका वकिलाने रिझवी उर्फ त्यागीचा शिरच्छेद करणाऱ्याला ११ लाख रुपयांचे बक्षीस जाहीर केले, तर उत्तर प्रदेशातील 'शियाने हैदर-ए-करार वेल्फेअर असोसिएशन' या मुस्लिम संघटनेने रिझवीचा शिरच्छेद करणाऱ्यास २०,००० रुपयांचे बक्षीस जाहीर केले.
धर्मांतरण
मुस्लिम समाजातील रोष आणि धर्मातून बहिष्कृत केल्या नंतर त्यागी (पूर्वाश्रमीचे रिझवी) यांनी हिंदू धर्मात धर्मांतरण करण्याची अधिकृत घोषणा केली. यापूर्वीच मुस्लिम समाजाने त्यांच्यावर बहिष्कार घातला तेव्हा त्यांनी आपले मृत्यूपत्र लिहून ठेवले, ज्यात त्यांनी त्यांच्या मृत्यूनंतर त्यांचा अंत्यसंस्कार हिंदू पद्धतीने दहन करून करावा आणि या विधीचे अधिकार त्यांनी नरसिंहानंद गिरी महाराज यांना असतील अशी नोंद केली.
६ डिसेंबर २०२१ रोजी सकाळी साडे दहा वाजता उत्तर प्रदेश मधील गाझियाबाद येथील डासना देवी मंदिरात यती नरसिंहानंद गिरी महाराज यांच्या हस्ते त्यांनी धर्मांतरण केले. यावेळेस यती नरसिहनांद गिरी महाराज यांनी त्यांचे नाव 'जितेंद्र नारायणसिंह त्यागी' असे ठेवले. धर्मांतरणानंतर त्यागी म्हणले, "आपण आपल्या इच्छेनं हिंदू धर्मात प्रवेश करत आहोत, हिंदू धर्मात प्रवेश ही माझी घरवापसी आहे. इथं धर्म परिवर्तनाची कोणतीही बाब नाही. ज्यावेळी मला मुस्लिम धर्मातून काढलं त्यानंतर मी कोणता धर्म स्वीकारावा हा सर्वस्वी माझा निर्णय असेल. सनातन धर्म हा जगातील सर्वात पहिला धर्म आहे. या धर्मात असणाऱ्या अनेक चांगल्या गोष्टी इतर धर्मांमध्ये नाहीत."
संदर्भ
वर्ग:भारतीय राजकारणी वर्ग:हिंदी चित्रपट निर्माते वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
प्रल्हाद केशव अत्रे
प्रल्हाद केशव अत्रे ऊर्फ आचार्य अत्रे (ऑगस्ट १३, इ.स. १८९८ - जून १३, इ.स. १९६९) हे मराठीतील नावाजलेले लेखक, कवी, नाटककार, संपादक, चित्रपट निर्माते, शिक्षणतज्ज्ञ, राजकारणी व वक्ते होते. ते महाराष्ट्राच्या निर्मितीसाठी उभ्या राहिलेल्या संयुक्त महाराष्ट्राच्या चळवळीतील प्रमुख नेते होते.
आचार्य अत्र्यांच्या घणाघाती भाषणांमुळेच संयुक्त महाराष्ट्र मिळाला असे मानले जाते. अत्रे यांचे बाळासाहेब ठाकरे यांच्याशी जाहीर वाद होते.
जन्म व बालपण
आचार्य अत्रे यांचा जन्म १३ ऑगस्ट, १८९८ रोजी पुणे जिल्ह्यातील सासवड जवळील कोडित खुर्द या गावी देशस्थ ब्राह्मण कुटुंबात झाला. त्यांचे वडील लिपिक होते आणि काही काळासाठी सासवड नगरपालिकेचे सचिव होते आणि त्यांचे काका एमईएस वाघिरे हायस्कूल सासवड येथे शिक्षक होते. सासवडच्या एमईएस वाघिरे हायस्कूलमधून त्यांनी प्राथमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण पूर्ण केले. १९१९ मध्ये फर्ग्युसन महाविद्यालयातून त्यांनी मॅट्रिक पूर्ण केले. पुणे विद्यापीठातून त्यांनी कला शाखेची पदवी पूर्ण केली. पदवीनंतर अत्रे यांनी शाळेत शिक्षक म्हणून काम केले. अत्रे यांनी १९२८ मध्ये लंडन विद्यापीठातून टी.डी. (शिक्षक पदविका) केले. भारतात परत येण्यापूर्वी त्यांनी सिरिल बर्ट यांच्या हाताखाली प्रायोगिक मानसशास्त्राचा अभ्यास केला आणि हॅरो येथे अध्यापन केले.
पत्रकारिता
इ.स. १९२३ साली अत्र्यांनी 'अध्यापन' मासिक सुरू केले. इ.स. १९२६ मध्ये 'रत्‍नाकर' व इ.स. १९२९ साली 'मनोरमा', आणि पुढे इ.स. १९३५ साली 'नवे अध्यापन' व इ.स. १९३९ साली 'इलाखा शिक्षक' ही मासिके काढली. जानेवारी १९, इ.स. १९४० साली त्यांनी नवयुग साप्ताहिक सुरू केले. जुलै ८, इ.स. १९६२ पर्यंत ते चालू होते. जून २, इ.स. १९४७ रोजी अत्र्यांनी जयहिंद हे सांजदैनिक सुरू केले; परंतु ते वर्षभरच चालले. नोव्हेंबर १५, इ.स. १९५६ रोजी त्यांनी मराठा हे दैनिक सुरू केले. ते त्यांच्या हयातीनंतरही काही काळ प्रकाशित होत होते. २१ जानेवारी १९४०ला अत्रे यांनी नवयुग हे वृत्तपत्र सुरू केले. त्यावेळी अत्रे काँग्रेसमध्ये होते. त्यामुळे काँग्रेसची विचारसरणी या वृत्तपत्रातून स्वातंत्र्य मिळेपर्यंत मांडली जात होती.
संस्था
आचार्य अत्रे यांच्या स्मरणार्थ त्यांचे नाव असलेल्या अनेक संस्था स्थापन झाल्या. त्यांतली काही या :-
पहा : प्रतिष्ठाने
चित्रपट
अत्र्यांनी राजगुरू व अभ्यंकर या इतर दोन भागीदारांसोबत एआरए या नावाने 'नवयुग चित्रपट कंपनी' काढली. पुढे 'हंस पिक्चर्स' मधले मास्टर विनायक, पांडुरंग नाईक, बाबूराव पेंढारकर हेदेखील भागीदार झाल्यावर या कंपनीने ’नवयुग पिक्चर्स’ असे नाव बदलून घेतले. इ.स. १९४० साली नवयुग पिक्चर्सतर्फे 'लपंडाव' चित्रपटाची कथा अत्र्यांनी लिहिली. 'लपंडाव' चित्रपटानंतर त्यांनी 'संत सखू' या चित्रपटाचे संवाद लिहिले. परंतु 'प्रभात'ने ही हाच विषय घेतला आहे या कारणाने मास्टर विनायकांनी त्याला विरोध केला. नवयुग पिक्चर्सने मग वि.स. खांडेकरांची 'अमृत' ही कथा घेऊन चित्रपट काढावयाचे ठरवले. या वादामुळे अत्र्यांनी नवयुग पिक्चर्स सोडले.
१९४२ साली अत्रे पिक्चर्स ची निर्मिती असलेला वसंतसेना हा चित्रपट मराठी व हिंदी भाषेतील आवृत्त्यांमध्ये प्रदर्शित झाला. या चित्रपटाची निर्मिती, कथा, पटकथा, संवाद व गीते अत्र्यांची होती. या चित्रपटाचे गजानन जहागीरदार हे दिग्दर्शक होते, तर संगीतकार होते मास्टर कृष्णराव.
अत्र्यांनी दिग्दर्शित केलेल्या "श्यामची आई" चित्रपटाला १९५४ साली सुरू झालेल्या "राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार" सोहोळ्यात सर्वोत्कृष्ट चित्रपटाचे पहिले "सुवर्ण कमळ" मिळाले होते.
अध्यापन
मुंबईत पहिले सहा महिने सॅंढर्स्ट हायस्कूलमध्ये इंग्रजी व गणित शिकवले, व नंतर रॉबर्ट मनी स्कूलमध्ये एक महिना वर्गशिक्षक व त्यानंतर फोर्टमधल्या न्यू स्कूल (भरडा न्यू हायस्कूल) मध्ये संस्कृत शिक्षक म्हणून नोकरी. पुण्याला कॅम्प एज्युकेशन सोसायटीच्या शाळेत १८ वर्षे मुख्याध्यापक म्हणून लौकिक मिळवला व शाळेचा मोठा विस्तार केला. त्यावेळी त्यांना फक्त ३५ रुपये पगार होता. ही शाळा अत्र्यांच्या नाट्यलेखनाची, समाजसेवेची प्रयोगशाळाच होती. जातिभेदाच्या भिंती फोडण्याचा मंत्र अत्र्यांना या शाळेतच मिळाला.
उणिवा आणि निष्ठा
आदर्शांची पायमल्ली, मनाविरुद्ध मते मांडली की तुटून पडणे, चारित्र्यहनन, माहितीची शहानिशा करून न घेता प्रहार करणे, अशा अत्र्यांच्या काही उणिवांवर बोट ठेवले जाते. असे असले तरी त्यांच्या काही निष्ठा पक्क्या होत्या. त्यापैकी एक म्हणजे सामाजिक बांधिलकी. समाजातील दुर्बल घटक, गोरगरीब, तळागाळातील माणसे, अज्ञजन, उपेक्षित, दलित यांचा आपल्या सामर्थ्यानिशी अत्र्यांनी सतत कैवार घेतला.
शाळांसाठी क्रमिक पुस्तके
आचार्य अत्र्यांनी मराठी भाषेत विपुल लेखन केले असून त्यांची अनेक पुस्तके प्रसिद्ध झालेली आहेत. त्यांनी आणि शंकर केशव कानेटकर (कवी गिरीश) यांनी संपादित केलेली अरुण वाचनमाला नावाची मराठीची क्रमिक पुस्तके शाळेच्या इंग्रजी पहिली ते इंग्रजी पाचवी (हल्लीची पाचवी ते नववी)च्या अभ्यासक्रमांत होती, सन १९३४ साली निघालेल्या या क्रमिक पुस्तकांसारखी सुरेख पुस्तके त्यापूर्वी आणि त्यानंतर कधीही निघाली नाहीत, असे शिक्षकांचे आणि पालकांचे मत आहे. ही पुस्तके पहायला मिळणेही अशक्यप्राय झाल्याने, डिंपल प्रकाशनाने या पुस्तकांची नवीन पुनर्मुद्रित आवृत्ती आचार्य अत्रे यांच्या ११९ व्या जयंतीनिमित्त १३ ऑगस्ट २०१७ रोजी बाजारात आणली आहे. आचार्य अत्रे यांचे नवयुग मराठा साप्ताहिकाचा पहिला अंक १९४० २१ जानेवारी रोजी प्रकाशित झाला.
आचार्य अत्रे आणि गिरीश दोघेही हाडाचे द्रष्टे शिक्षक होते. त्यावेळी ते अनुक्रमे कॅम्प एज्युकेशन सोसायटीचे हायस्कूल आणि न्यू इंग्लिश स्कूल, पुणे येथे मराठीचे अध्यापक होते. अत्रे तर लंडनहून शिक्षणशास्त्रातील उच्च पदविका घेऊन परतले होते; आणि शाळेचे मुख्याध्यापक होते. तेव्हा अशा जाणकारांच्या अनुभवातून ही पुस्तके तयार झाली आणि एखाद्या दीपस्तंभाप्रमाणे अवघ्या शिक्षणक्षेत्राला दिशादर्शकाचे काम करू लागली. २०१७ सालीही या पुस्तकांतील कल्पना कालसुसंगत असल्याचे जाणवते. पुस्तकांच्या प्रस्तावनेत उल्लेख केल्याप्रमाणे ही पुस्तके आधुनिक भाषा-शिक्षणाची व अध्यापनशास्त्राची तत्त्वे लक्षात घेऊन तयार केली आहेत. पुस्तकांची रचना (Design) करताना कला आणि वाङ्मय हा मुख्य दृष्टिकोन ठेवला आहे. पुस्तके मनोरंजक करण्याच्या प्रयत्नात फार सोपी होतात आणि शैक्षणिकदृष्ट्या निरुपयोगी ठरतात. ‘मनोरंजकत्व म्हणजे सुलभत्व नव्हे!’ गद्य-पद्य लेखनातील विविध फुलोरे, छटा आणि तऱ्हा यांचा मनोज्ञ संगम या पुस्तकांत अनुभवायला मिळेल. सारांश, राष्ट्रीय, महाराष्ट्रीय आणि मानवी अशा तिहेरी दृष्टीने या पुस्तकांची केलेली रचना जाणकारांना प्रतीत होईल.’
न लिहिलेली पुस्तके
आचार्य अत्रे हे महाकवी कालिदास आणि गानअवलिया तानसेन अशी दोन नाटके बालगंधर्वांसाठी लिहिणार होते. ते संत नामदेव, संत जनाबाई ही नाटके छोटा गंधर्व आणि जयमाला शिलेदार यांच्यासाठी आणि शाहीर सगनभाऊ तुकाराम शिदे व 'मेघमाला' संजीवनी बीडकरसाठी लिहिणार होते. दत्ता भट यांच्यासाठी ते ‘महात्मा फुले’ हे नाटक लिहिणार होते. चार्वाक या प्राचीन काळातल्या प्रचलित समाजव्यवस्थेविरुद्ध बंड करून उठलेल्या एका तत्त्ववेत्त्यावरही त्यांना नाटक लिहायचे होतं. त्यासाठी त्यांनी माहिती गोळा करायलाही सुरुवात केली होती. अत्र्यांनी ‘तुकाराम’ नाटकही लिहायचे ठरवले होते. आचार्य अत्र्यांनी वासुदेव चंद्रचूड यांच्यासाठी ‘पुंडलिक’ ठरवला होता;. ‘शिवसमर्थ’ नाटकाचा तर एकदीड अंकही त्यांनी लिहिला होता.
संदर्भ
वर्ग:इ.स. १८९८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९६९ मधील मृत्यू वर्ग:अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांचे अध्यक्ष वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:मराठी नाटककार वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सुझॅन गोटमॅन
वर्ग:यंग इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९४५ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
गोत्र
गोत्र ही एखाद्या पूर्वज पुरुषापासून अखंड चालत आलेल्या कुळाला स्थूलमानाने उद्देशून वापरली जाणारी हिंदू धर्मातील संज्ञा आहे. हिंदू परंपरांनुसार गोत्रे बहुधा वैदिक ऋषींच्या नावांवरून ओळखली जातात; उदा.: कश्यप गोत्र, वसिष्ठ गोत्र. हिंदू समाजामध्ये विभिन्न जातींनुसार, प्रादेशिक समाजांनुसार वेगवेगळी गोत्रे आढळतात. २ गोत्रे आणि प्रवरे[संपादन]
वर्णन
गोत्र हे एका पुरुष-पूर्वजापासून सुरू झालेल्या आणि अखंडितपणे चालू असलेल्या कुळाच्या उगमाचे नाव असते. पाणिनीने संस्कृतमध्ये गोत्राचे वर्णन "अपत्यम् पौत्रप्रभृती गोत्रम्" असे केले आहे. म्हणजे "मुलाच्या मुलापासून सुरू झालेल्या वंशावळीचा उगम". गोत्रे ही बहुधा ऋषींची नावे असतात. उदा. कश्यप गोत्र म्हणजे कश्यप ऋषींपासून सुरू झालेल्या वंशातील लोक होत. बौधायन सूत्रानुसार विश्वामित्र, जमदग्नी, भारद्वाज, गौतम, अत्रि, वसिष्ठ, कश्यप आणि अगस्त्य या ८ ऋषींपासून ८ प्राथमिक गोत्रे तयार होतात.
वर्गीकरण
गोत्रांचे पुढीलप्रमाणे वर्गीकरण करण्यात आले आहे. आश्वलायन-श्रौतसूत्रानुसार वसिष्ठ गणामध्ये चार उपविभाग आहेत: उपमन्यू, पराशर, कुंदिन आणि वसिष्ठ(पहिल्या तीनमध्ये नसलेले). या चारांमध्ये पुन्हा उप-उपविभाग आहेत. ज्यांना गोत्र असे म्हणातात. म्हणजे वर्गीकरण प्रथम गणांत, नंतर पक्षांत व नंतर गोत्रांत होते. आजही भृगू आणि अंगिरस गण अस्तित्वात आहेत. बौधायनानुसार मुख्य ८ गोत्रांचे पक्षांमध्ये विभाजन करण्यात आले आहे. उपमन्यूंची प्रवरे वसिष्ठ, भारद्वसू व इंद्रप्रमाद; पराशर गोत्रातील प्रवरे वसिष्ठ, शाक्त्य व पाराशर्य; कुंदिना गोत्राची वसिष्ठ, मैत्रात्रवरुण व कौंडिण्य ही होत.
आपला मुळ पुरुष म्हणजेच गोत्र. यांची संख्या ८ आहे.
वर्ग:हिंदू कालमापन वर्ग:हिंदू पंचांग वर्ग:ज्योतिष वर्ग:भारतीय समाज वर्ग:हिंदू समाजव्यवस्था
मोदक
मोदक हा महाराष्ट्रात व दक्षिण भारतात प्रचलित असलेला गोड खाद्यपदार्थ आहे. महाराष्ट्रामधे विशेष पूजाप्रसंगी गणपतीला मोदकांचा नैवेद्य दाखविला जातो. उकडीच्या आणि तळणीच्या मोदकांखेरीज खवा, सुकामेवा, चॉकलेट, विविध रंगांचा वापर करून केलेल्या पारीचे मोदक असे साहित्य वापरून तयार केलेले मोदक विशेष लोकप्रिय आहेत.
अर्थ
मोदक यामध्ये मोद असा शब्द आहे. जो पदार्थ खाऊन आनंद मिळतो त्याला "मोदक" असे म्हटले जाते. गणपतीला हा पदार्थ विशेष प्रिय असल्याचे संदर्भ पुराण साहित्यात सापडतात.
उकडीचे मोदक
भाद्रपद शुक्ल चतुर्थी म्हणजे गणेश चतुर्थीला गणपतीच्या नैवेद्यासाठी उकडीचे मोदक करण्याची परंपरा आहे. महाराष्ट्रात कोकण विभागात उकडीचे मोदक या प्रकारास महत्त्व असते. हे मोदक तांदळाच्या पिठापासून केले जातात.
पाककृती- साहित्य- तांदुळाची पिठी, मैदा, मीठ, तेल, सारणासाठी - खोबरे, गूळ, जायफळ पूड इ.
आवश्यक प्रमाणात पाणी घेऊन (साधारण पिठीच्या निम्म्या प्रमाणात) ते उकळवतात. उकळी आल्यावर त्यात पिठी, आवश्यक वाटल्यास मैदा आणि किंचित मीठ व तेल घालून एकजीव करतात. गुठळ्या राहू देत नाहीत. हे मिश्रण थंड झाल्यावर मळून घेतात. खोबरे आणि गूळ यांचे सारण शिजवून थंड होऊ देतात. (सुकामेवा किंवा अन्य पौष्टिक पदार्थही या सारणात मिसळता येतात.) पिठाच्या गोळ्याची पारी करून तिला पाकळ्या करतात. पारीच्या आत खोबऱ्याचे सारण भरतात. हा कच्चा मोदक. पाकळ्या बंद करून असे सर्व मोदक भांड्यात किंवा कुकरमध्ये चाळणी ठेवून त्यावर वाफवून घेतात.. मोदकपात्र असल्यास त्याचा वापर करता येतो. हा पदार्थ तुपासह खाण्याची रीत आहे.
तळणीचे मोदक
अनंत चतुर्दशीला किंवा संकष्टी चतुर्थीला तळणीचे मोदक करण्याची प्रथा आहे. याचप्रमाणे खव्याचे, सुकामेव्याचे, पुरणाचे सारण भरूनसुद्धा मोदक तयार केले जातात. तळणीच्या मोदकांना उकडीच्या मोदकाला असते तसे सारण करतात. हे सारण काही वेळा सुके खोबरे आणि गूळ यांचेही मिश्रण असते. तांदळाच्या पिठाऐवजी हे मोदक कणकेचे करतात आणि सारण भरून मोदक तयार केल्यावर ते तळून घेतात.
संदर्भ
वर्ग:भारतातील खाद्यपदार्थ वर्ग:गणपती वर्ग:महाराष्ट्रातील सण आणि उत्सव वर्ग:महाराष्ट्रातील नैवेद्याचे खाद्यपदार्थ वर्ग:पाककृती वर्ग:मराठी विकिबुक्स बंधूप्रकल्पात स्थानांतरित करावयाचे लेख
आभोणा
आभोणा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:कळवण तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
इ.स. १५४
समाप्ती
वर्ग:इ.स. १५४ वर्ग:इ.स.च्या १५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
150er
बेलोणा
बेलोणा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील कळंब तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:कळंब तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
ज्युलिआ ग्रीनवूड
ज्युलिआ ग्रीनवूड (फेब्रुवारी, १९५१:यॉर्कशायर, इंग्लंड - हयात) ही 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 यंग इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७३ मध्ये ५ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने आणि च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७६ ते १९७९ दरम्यान ६ महिला कसोटी, ३ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:यंग इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९५१ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
डेटन, अलाबामा
वर्ग:अलाबामामधील शहरे वर्ग:मॅरेंगो काउंटी (अलाबामा)
तीसरी आँख
तीसरी ऑंख हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये धर्मेंद्र यांनी अभिनय केला होता.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
कोटलिंग मंदिर
कोटलिंग महाराज देवस्थान, चिखलठाण हे एक प्रसिद्ध देवस्थान आहे. जगातील शिवलिंगा पैकी १ कोटी वे शिवलिंग या ठिकाणी आहे. हे स्थान पुणे सोलापूर राष्ट्रीय महामार्गावरील टेंभूर्णी गावापासून करमाळ्याला जाणाऱ्या राज्य मार्ग क्रमांक १४१ वर थोडे आत डावीकडे आहे. हे भिमा नदीच्या तीरावर वसलेले आहे. जवळच उजनी धरण आहे. तसेच रेल्वे सुविधा आहे जवळचे रेल्वे स्टेशन जेऊर फक्त 12किमी अंतर दर्शन करिता जाण्यासाठी एस् टी बस चिखलठाण नं 1 व2 ,आहे.
संदर्भ
वर्ग:हिंदू मंदिरे
इ.स. १५५
समाप्ती
वर्ग:इ.स. १५५ वर्ग:इ.स.च्या १५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
150er
डेटन, आयडाहो
डेटन हे अमेरिकेच्या आयडाहो राज्यातील फ्रँकलिन काउंटीमधील एक छोटे गाव आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ४६३ होती. हे गाव लोगन (युटा-आयडाहो) महानगराचा भाग आहे.
वर्ग:आयडाहोमधील शहरे वर्ग:लोगन (युटा-आयडाहो) महानगर
स्वस्तिक
स्वस्तिक हे हिंदू धर्मातील एक प्रमुख चिन्ह आहे. स्वस्तिकाचा वापर जगभरातील संस्कृतींमध्ये देखील केला जातो.
this is the sign for goodness
♻ || स्वस्तिक || ♻
आपणास स्वस्तिक या शुभ चिन्हाबाबत शास्त्रोक्त माहिती
स्वस्तिक हे भारतीय संस्कृतीचे शुभप्रतीक आहे. स्वस्तिकचा सुचक अर्थ 'कल्याण असो' असा आहे. स्वस्तिक मध्ये सूर्य, इंद्र, वायु, पृथ्वी, लक्ष्मी, विष्णू, ब्रम्हदेव, शिवपार्वती,श्रीगणेश अशा अनेक देवतांचा समावेश होत असतो.
स्वस्तिक गतीचे द्योतक आहे.त्याचे चार  बाहू म्हणजे अनुक्रमे धर्म, अर्थ, काम व मोक्ष हे आहेत आणि ते श्री विष्णूंचे हात असून त्या चार हातांनी ते चारही दिशांचे पालन व रक्षण करतात.
स्वस्तिक हे सूर्याचे आसन आहे. शोभा, सुसंवाद, उल्हास, प्रिती, सौंदर्य, आशिर्वाद, कल्याण, शांती हे गुण स्वस्तिक या शुभचिन्हात समाविष्ट आहेत.
स्वस्तिकाची आडवी रेघ म्हणजे विश्वाचा विस्तार, आणि उभी रेघ म्हणजे विश्वाच्या उत्पत्तीचे  कारण. स्वस्तिकाचा मध्यबिंदू हा भगवान श्री विष्णूंचे नाभिकमळ असून  श्री ब्रम्हाचे उत्त्पत्तीस्थानआहे. स्वस्तिकामधे एकूण पाच बिंदू असतात, चार बिंदू हे चार रेघांमध्ये आणि पाचवा बिंदू दोन रेघा छेडतात तेथे म्हणजेच मध्यबिंदू.
देवाजवळ स्वस्तिक काढल्यास स्त्रीला वैधव्याचे भय राहत नाही असे पद्मपुराणात म्हटले आहे. भारतीय नारींच्या मंगल भावनांचे प्रतिक म्हणजे स्वस्तिक. स्वस्तिक म्हणजे कल्याणाचे काव्य, सर्व दिशांचा सौरभ, मानवी पुरूषार्थाचे प्रेरणाबळ, निर्मितीच्या सहाय्याची  सूचना आणि देश,काळ यांचे मिलन आहे. अश्या विविध अंगांनी नटलेल्या स्वस्तिक या शुभचिन्हास नमस्कार.. वर्ग:हिंदू धर्मातील प्रतीके वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
रोझलिंड हेग्स
रोझलिंड हेग्स (जन्म दिनांक अज्ञात:इंग्लंड - हयात) ही 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 यंग इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७३ मध्ये ६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने आणि च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७८ मध्ये ३ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:यंग इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
शिखर शिंगणापूर
शिखर शिंगणापूर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्याच्या सातारा जिल्ह्याच्या माण तालुक्यातील सातारा, सोलापूर व पुणे या तीन जिल्ह्यांच्या सीमेवर असलेले एक ऐतिहासिक गाव आणि धार्मिक ठिकाण आहे. येथे एक शंभू महादेवाचे मंदिर आहे.
स्थान
सातारा जिल्ह्यातल्या दहिवडी गावापासून २० कि.मी. अंतरावर शिखर शिंगणापूर वसले आहे. ते फलटणच्या आग्नेयेस ३७ किमी.एवढ्या अंतरावर आहे. इथे असलेल्या डोंगराला शंभू महादेवाचा डोंगर म्हणतात. या डोंगराच्या पायथ्याशी शिंगणापूर गाव आहे. हा डोंगर म्हणजे सह्याद्रीचाच एक फाटा असल्याने डोंगरावर दाट झाडी आहे. महादेवाचे हे मंदिर याच डोंगरावर समुद्र सपाटीपासून १,०५० मी. उंचीवर आहे. मंदिरात जायला जवळपास ४०० पायऱ्या चढून जावे लागते. त्यापुढे आणखी थोडे चढून गेल्यावर खडकेश्वर मंदिर आहे.
मंदिराचे आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे येथे मोठ्या घंटा आहेत. या घंटापैकी एक घंटा ब्रिटिशांकडून मंदिराला मिळाली आहे. मंदिराच्या गाभाऱ्यामध्ये दोन शिवलिंगे आहेत. त्यांनाच शिवपार्वतीचे प्रतीक मानतात.
बांधकाम
या मंदिराचे शिखर हा स्थापत्यकलेचा उत्कृष्ट नमुना आहे. शिखरावर अगदी नाजुक नक्षीकाम केले आहे. मंदिराच्या आवारात अनेक दीपमाळा आहेत. या मंदिराच्या पश्चिमेकडे एक अमृतेश्वराचे हेमाडपंती मंदिर आहे.
ऐतिहासिक महत्त्व
शिखर शिंगणापूरचा शंभू महादेव हा महाराष्ट्रातील अनेकांचे कुलदैवत आहे. महादेवाचे हे मंदिर आणि शिंगणापूर गाव दोनीही यादव कुळातील चक्रवर्ती सिंधणदेव महाराजांनी वसवली आहे, असे म्हणतात. मंदिराला दगडी तटबंदी आहे आणि या मंदिराच्या आवारात पाच मोठे नंदी आहेत. देवगिरीच्या यादव घराण्यातील सिंघण राजा येथे येऊन राहिला होता. त्यानेच शिंगणापूर गाव वसविले.
आध्यात्मिक महत्त्व
शिखर शिंगणापूरची यात्रा चैत्र गुढी पाडव्यापासून ते चैत्र पोर्णिमेपर्यंत असते. चैत्र शु. अष्टमीला शंकर व पार्वती यांच्या विवाह हा मुख्य सोहळ्यांपैकी एक असतो. तत्पूर्वी चैत्र शुद्ध प्रतिपदेस विवाहाचा मुहूर्त म्हणून हळद जात्यावर दळली जाते. चैत्र शुद्ध पंचमीस खानदेशातील आणि पश्चिम महाराष्ट्रातील शिवभक्त वऱ्हाडी म्हणून येतात आणि शंभू महादेवाला व पर्वतीमातेला म्हणजेच  शिवलिंगाला हळद लावतात. चैत्र शुद्ध अष्टमीला संध्याकाळी शंभू महादेव मंदिराचा कळस बांधून तो श्री अमृतेश्वर (बळी) मंदिराच्या शिखराला पागोटे (सुताची जाड दोरी) म्हणून बांधला जातो. यासाठी लागणारे पागोटे मराठवाड्यातील शिवभक्त घेऊन येतात. लग्नासाठी  ५५० फूट लांब पागोटे विणले जाते. यांस शंभू महादेवाचा लग्नाचा आहेर मानला जातो. ज्या कुटुंबाला हे काम दिले जाते ते कुटुंब पूर्ण वर्षभर यासाठी मेहनत करते. विवाहाच्या दिवशी या पागोट्याचे एक टोक महादेवाच्या कळसाला तर दुसरे टोक अमृतेश्वराच्या देवळाच्या कळसाला बांधतात. आणि रात्री १२ वाजता मंगलाष्टके व सनई चौघड्याच्या गजरात शंभू महादेव  आणि पार्वतीमातेचा विवाह सोहळा "हर हर हर महादेव"च्या  जयघोषात पार पडतो. एकेकाळी चैत्र शुद्ध एकादशीस इंदूरचे राजे होळकर महादेवाचे दर्शन घेत.
मुंगी घाट सोहळा
चैत्र शुद्ध द्वादशीस महादेवाला अभिषेक करण्यासाठी खालून कावडीत पाणी आणतात. या कावडींमध्ये सगळ्यात मोठी कावड असते ती भुत्या तेल्याची. या कावडिला दोन मोठे मोठे रांजण लावलेले असतात. ते वर घेऊन जाणे हे तसे कष्टाचे काम. आणि मग ज्याच्या अभिषेकासाठी हे पाणी न्यायचे त्यालाच मदतीला बोलवतात. आणि हाकही हक्काचे माणूस असावे तशी म्हणजे, हे म्हाद्या, धाव, मला सांभाळ अशी. असा सगळा द्राविडी प्राणायाम करत ही कावड वर नेली जाते आणि महादेवाचा अभिषेक होतो.
प्रेक्षणीय स्थळे
1.अमृतेश्वर बळी मंदिर.
2.हत्तीची सोंड.
3.भागीरथी कुंड.
4.जटा आपटलेले स्थान.
5. गुप्तलिंग मंदिर.
6. शिवतीर्थ तलाव.
अभिजीत बॅनर्जी
अभिजित विनायक बॅनर्जी (२१ फेब्रुवारी, १९६१ - ) हे भारतीय वंशाचे अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञ आहेत. . ते मॅसाचुसेट्स इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी येथे फोर्ड फाऊंडेशनचे आंतरराष्ट्रीय अर्थशास्त्रचे प्राध्यापक आहेत. अभिजित यांना इस्टर ड्युफ्लो आणि मायकेल क्रेमर यांच्यासमवेत आर्थिक विज्ञानातील २०१९ चे नोबेल मेमोरियल पुरस्कार प्रदान करण्यात आले. त्यांना हे पारितोषिक जागतिक दारिद्र्य दूर करण्याच्या त्यांच्या प्रायोगिक दृष्टिकोनासाठी देण्यात आले.
शिखर शिंगणापूर
प्रेक्षणीय स्थळे
7.मुंगी घाट.
अभिजीत बॅनर्जी
संदर्भ
वर्ग:अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञ वर्ग:अर्थशास्त्रातील नोबेल पारितोषिकविजेते वर्ग:इ.स. १९६१ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
शिखर शिंगणापूर
प्रेक्षणीय स्थळे
8.मोठा महादेव मुख्य मंदिर.
चित्रपट
शंभू माझा नवसाचा या चित्रपटातील काही भाग हा  शिखर श्शिंगणापूरच्या पार्श्वभूमीवर छायाचित्रित झाला आहे. अलका कुबल-आठल्ये, मिलिंद गुणाजी, राजेश शृंगारपूरे, तेजा देवकर , हे त्या चित्रपटातले प्रमुख कलावंत आहेत.
हे सुद्धा पहा
★धज पदयात्रा , ★कावड यात्रा
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील तीर्थक्षेत्रे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
नांगोळे
नांगोळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील कवठे महांकाळ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कवठे महांकाळ तालुक्यातील गावे वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील गावे
मित्रो बाहिनी
मित्रो बाहिनी (बंगाली: মিত্রবাহিনী ; अर्थ: मित्र पक्ष) ही भारतीय सैन्य आणि तत्कालीन पूर्व पाकिस्तानातील बांगला राष्ट्रवादी संघटना 'बांगला मुक्तिवाहिनी' (बंगाली: মুক্তিবাহিনী ; अर्थ: मुक्तिसेना) यांची एकत्रित संघटना होती. या संघटनेने डिसेंबर १९७१ सालातील बांगलादेशाच्या स्वातंत्र्ययुद्धात पाकिस्तानी सैन्याविरूद्ध लढा दिला. मित्रो बाहिनीच्या या लढ्याने आधीच खिळखिळ्या झालेल्या पाकिस्तानी सैन्यावर अखेरचा आघात झाला आणि त्यामुळे युद्ध सुरू झाल्यापासून फक्त १३ दिवसांतच पाकिस्तानने शरणागती पत्करली.
मित्रो बाहिनीचे नेतृत्व लेफ्टनंट जनरल जगजीतसिंह अरोराने केले.
हिरोडोटस
हा एक ग्रीक इतिहासकार होता.
परिचय
इ.स. पूर्व 484 मध्ये हेलीकारनेसस (सध्याचे बॉडरम, तुर्की) या ठिकाणी हिरोडोटसचा जन्म झाला. तो अथेन्स शहरात राहत होता. हिरोडोटसने इजिप्त, थ्रेस, सिथीया, बॉबी, व लोनिया या स्थळांना प्रत्यक्ष भेटी देऊन तेथील राजकीय व सामाजिक बदल पाहिले व हिस्ट्री हा ग्रंथ लिहिला. या ग्रंथात त्याने ग्रीक-पर्शियन युद्धाचे वर्णन, तेथील भौगोलिक स्थळाचे वर्णन, घटनांचा क्रम व तारखा दिलेल्या आहेत. या ग्रंथाच्या पहिल्या भागात सारस राजापासून कॅम्बे राजा दराफस याच्यापर्यंतच्या ऐतिहासिक घटनांची माहिती आहे. दुसऱ्या भागात झेरेक्सिस राजाची माहिती आहे तर तिस-या भागात ग्रीक आणि पर्शियन युद्धाचे वर्णन आहे. इ.स. पूर्व ४३० मध्ये हिरोडोटसचे इटलीतील ग्रीक वसाहत ब्युरो येथे निधन झाले.
इतिहास लेखनाला दिशा
हिरोडोटसने इतिहास शास्त्र स्वरूपात मांडण्याची प्रथा सुरू केली. त्याने इतिहासाला नीतिशास्त्राचे स्वरूप देण्याचा प्रयत्न केला. इतिहासाचा कोणत्याही धर्माशी कोणत्याही देवाशी संबंध नसून त्याचा संबंध मानवाशी आहे हे दाखवून दिले. त्याने पुढील काळातील इतिहास संशोधकांसाठी ऐतिहासिक घटना मानवी जीवनाशी संबंधित असाव्यात असा निकष लावून दिला. ऐतिहासिक साधनांवर इतिहासाचे लेखन करावयाचे असते हे त्याने दाखवून दिले.
वर्ग:ग्रीक इतिहासकार
अंबापूर (कळवण)
अंबापूर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते.
इ.स. १५६
समाप्ती
वर्ग:इ.स. १५६ वर्ग:इ.स.च्या १५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
150er
बगावत
भागवत हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये धर्मेंद्र यांनी काम केले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:हिंदी भाषेमधील चित्रपट
दिलीप पु. चित्रे
(सप्टेंबर १७, १९३८ - डिसेंबर १०, २००९) हे मराठी कवी, कथालेखक, समीक्षक, चित्रकार, शिल्पकार होते. मराठी साहित्यविश्वातील मानाचे पान समजल्या जाणा-या 'लघुनियतकालिक चळवळी'मध्ये त्यांचा मोलाचा वाटा होता. त्यांच्या मराठी साहित्याची जर्मन, फ्रेंच, स्पॅनिश भाषांतरे झाली आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी साहित्यिक वर्ग:मराठी समीक्षक वर्ग:मराठी चित्रकार वर्ग:साहित्य अकादमी पुरस्कार विजेते वर्ग:इ.स. १९३८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २००९ मधील मृत्यू
तीन राजे
मागी लोक ( तीन राजे) नक्की कोण होते ?
इ.स. १५७
समाप्ती
वर्ग:इ.स. १५७ वर्ग:इ.स.च्या १५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
तीन राजे
मागी लोक नक्की कोण होते ? ते राजे तर नक्कीच नव्हते. मागी हा शब्द मागोस या ग्रीक शब्दापासून बनला आहे. याचा अर्थ ज्ञानी पुरुष, स्वप्नांचा अर्थ सागणारा माणूस किवा ग्रह ताऱ्या वरून घटनांचा अर्थ लावणारा माणूस.पहिल्याने मागी लोक म्हणजे पारसी (झोरास्तीयन्स) यापैकी एक वर्ग होता. हे लोक झोरास्तीयन (पारसी) धर्मात पुरोहिताचे काम करीत. हे लोक जोतिषशास्त्र आणि स्वप्नखुलासा यात प्रवीण होते. या शास्त्राचा त्यांचा दांडगा अभ्यास होता. यावरून पुढे मूळ शब्दाचा अर्थविस्तार झाला व पहिल्या शतकात मागी व खास्दी हे शब्द भूमध्य सागरी जगात सर्वेच जोतिषी व खाजगी विशिष्ट धर्मे पंथाचे भाष्यकार यांना लावीत. प्रेषितांची कृत्ये ८-९ मध्ये शिमोन जादुगार असे आहे. ते मुळात शिमोन मागस असे आहे. मागस = मागी, प्रेषितांची कृत्ये १३-८ मध्ये अलीम असे आहे. अलीम + मागस = मागी. या शब्दाचा मूळ अर्थ मत्तय २:१ मध्ये आहे. म्हणजे पूर्वेकडील ज्ञानी लोक. शुभवर्तमानात ज्ञानी लोक किती होते हे सागितले नाही. परंतु त्यांनी प्रभू ख्रिस्ताला तीन भेटी दिल्या म्हणून ते तीन जण होते असे परंपरेने मानले जाते. काही दंतकथेत ते १२ जण होते असे मानले जाते. बहुदा ते तसे असेल कारण तेव्हा लोक मोठ्या टोळीने लांबचा प्रवास करीत. पण १२ पैकी फक्त तीनच जण ख्रिस्तापर्यंत पोहोचले असे दंतकथेत नमूद आहे. बहुदा ते अरेबिया, मेसोपोटेमिया (आताचा इराक, इराणचा प्रदेश) किवा बाबिलोनमधून आले होते. ते राजे नव्हते परंतु हळूहळू त्यांना राजे मानले जाऊ लागले व त्यांच्या दंतकथा बनल्या. त्यांची नावेही दंतकथेत दिसून येतात ती अशी : कॅस्पर, मल्किओर, आणि बाल्ताझार. '
नजराणे ज्ञानी लोकांकडून
संत मत्तय आपल्या शुभवर्तमानात असें सागतो कि पूर्वेच्या आकाशात तारा पाहुन ज्ञानी लोक (मागी लोक) तारण कर्त्याच्या शोधात निघाले. (मत्तय २:२). हा आगळावेगळा राजा कुठे जन्मला आहे, याविषयी त्यांनी हेरोद राजाच्या राजधानीत (जेरुसलेम) विचारणा केली. राजाकडून माहिती घेऊन ते त्यांच्या मार्गी लागले. तोच काय आश्चर्य जो तारा त्यांनी पहिला होता तो त्यांना पुन्हा दिसू लागला आणि ज्या ठिकाणी बाळ जन्मले होते त्या जागेवर येऊन तो स्थिरावला. (मत्तय : २:९-११).
परंतु एफ्राता म्हटलेल्या हे बेंथलेहेमा, यहुदा प्रांतातील जमातीहून तू काही कमी नाहीस. तुझ्यातून माझ्याकरिता जो जन्मास येईल तो माझ्यावर राज्य करील.” (मिखा : ५:२-३). भविष्यवादी मिखा याच्या या भविष्यावर त्यांनी अगोदरच चिंतन केल्यामुळे जो जन्मला आहे तो राजा आहे अशी त्याची सुरुवातीपासूनच धारणा झाली होती. म्हणून या ज्ञानी लोकांनी येताना सोबत येशूबाळासाठी सोने, ऊद व गंधरस असें नजराणे आणले होते. सदर दृष्य प्रतीत करणारे एक मोझेयिक चित्र इथल्या चर्चमध्ये पूर्वापार होते., ते चढाई करून आलेल्या पर्शियन शत्रूंनी पाहिले. या ज्ञानी लोकांची वेशभूषा त्यांना इराणमधील त्यांच्या देशबांधवांच्या वेशभूषेसारखीच वाटली. या महत्त्वाच्या कारणावरून त्यांनी या ख्रिस्त मंदिराची नासधूस करण्याचा विचार सोडून दिला. येशूच्या जन्मस्थलाच्या उजव्या बाजूला या ज्ञानी लोकांचे स्थान दर्शविण्यात आले आहे. '
जयश्री कुळकर्णी-देशपांडे
जयश्री कुळकर्णी-देशपांडे प्रसिद्ध भारतीय अमेरिकन व्यावसायिक गुरुराज देशपांडे ह्यांच्या पत्नी आहेत. सुधा कुळकर्णी मूर्ती ही यांची बहीण आहे.
वर्ग:मराठी व्यक्ती
मेगन लीयर
मेगन लीयर (३१ ऑगस्ट, १९५१:केंट, इंग्लंड - हयात) ही 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 यंग इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७३ मध्ये ५ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने आणि च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७६ ते १९८५ दरम्यान ९ महिला कसोटी आणि १६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:यंग इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९५१ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
अर्थशास्त्र
आर्य चाणक्य यांनी इसवी सनापूर्वीच्या तिसऱ्या शतकात अर्थशास्त्रावर आधारित 'अर्थशास्त्र' हा ग्रंथ लिहिला. या ग्रंथात राजकारण, तत्त्वज्ञान व अर्थशास्त्राचे अनेक महत्त्वाचे नियम सांगितले आहेत. ॲडम स्मिथ यांना ’आधुनिक अर्थशास्त्राचे जनक' असे संबोधले जाते. त्यांनी ‘राष्ट्राची संपत्ती’ हा ग्रंथ १७७६ मध्ये लिहिला. त्या ग्रंथाला अर्थशास्त्राचे बायबल समजले जाते.
अर्वाचीन अर्थशास्त्राची सुरुवात ॲडम स्मिथ यांच्या इ.स. १७७६ मधील वेल्थ ऑफ नेशन्स पासून झाली. अर्थशास्त्राचे अनेक विभाग/प्रकार विविध निकषांनुसार पाडले गेले आहेत. उदा. समग्रलक्षी (Macro) व अंशलक्षी (Micro). समग्रलक्षी अर्थशास्त्र देश-राज्य इत्यादी मोठ्या संस्थांचे मोठे आर्थिक प्रश्न व आर्थिक व्यवहार या व अश्या अनेक बाबीची चर्चा करते तर अंशलक्षी अर्थशास्त्र विशिष्ट माणूस, विशिष्ट कुटुंब किंवा विशिष्ट आर्थिक संस्था इत्यादींच्या व्यवहारसंबंधी प्रश्नांबाबत माहिती देते. अर्थशास्त्र हे कल्याणकारी शास्त्र आहे. अर्थिक कल्याण याचा पैशाच्या संदर्भातील मोजमापांशी संबध असतो.
सूक्ष्म अर्थशास्त्राचा अभ्यास ॲडम स्मिथ यांच्यापासून झाला.अर्थशास्त्राच्या अभ्यास विषयात अनेक घटकांचा अभ्यास केला जातो. कल्याणाबाबत कसोट्या तयार करणे व अर्थिक धोरणास मदत करणे हे विश्लेषणात्मक काम करणाऱ्या अर्थशास्त्राच्या शाखेस कल्याणकारी अर्थशास्त्र म्हणतात. कल्याणकारी शास्त्राची सुरुवात पिंगू नावाच्या अर्थतज्ज्ञाने केली. कल्याण हा शब्द पिंगूनेच मांडला. पिंगूच्या मते राष्ट्रीय उत्पन्न हे अर्थिक कल्याणाचे निर्देशक असते..
सूक्ष्मलक्षी व समग्रलक्षी या संज्ञाचा वापर सर्वात पहिल्यांदा रॅग्नर फ्रिश यांनी इ.स. १९३३ साली केला.
अर्थतज्ज्ञ मराठी माहिती
बाबासाहेब आंबेडकर, ॲडम स्मिथ, जॉन मेनार्ड केन्स, कार्ल मार्क्स, डेव्हिड रिकार्डो, मिल्टन फ्रिडमन, पॉल क्रुगमन, पॉल सॅम्युलसन, अमर्त्य सेन, जोसेफ स्टिग्लिट्झ इत्यादी अर्थशास्त्रज्ञ प्रसिद्ध आहेत.
ॲडम स्मिथ याच्यापासून सूक्ष्मलक्षी अर्थशास्त्राची सुरुवात झाली. भांडवलशाहीला पूरक अशा मुक्त अर्थव्यवस्थेचा त्याने पुरस्कार केला. "बाजारपेठेतील  घटकावर कुठलेही  नियंत्रण ठेवु नये. या घटकावर बाजारच स्वतः नियंत्रण ठेवत असतो" असे मत त्याने मांडले ,जणू काही बाजाराला स्वतःचा एक अदृश्य हात असतो असा सिद्धांत त्याने मांडला. ॲडम स्मिथ यांना सनातनवादी अर्थशास्त्रज्ञ तसेच अर्थशास्त्राचे जनक असे मानले जाते त्यांनी अर्थशास्त्राची संपत्ती विषयक व्याख्या १७७६ मध्ये प्रकाशित केलेल्या राष्ट्राची संपत्ती (इंक्वायरी ॲन्ड कॉसेस ऑफ द वेल्थ ऑफ नेशन्स) या ग्रंथात मांडली आणि त्यांच्यामते अर्थशास्त्र हे संपत्तीचे शास्त्र आहे.
ॲडम स्मिथ यांच्या व्याख्येतील महत्त्वाचे मुद्दे: