cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
वैनगंगा नदी
सिवनी व छिंदवाडा जिल्ह्यांच्या विस्तृत प्रदेशातील तसेच नागपूर मैदानाच्या पूर्व भागातील पाणी पेंच व कन्हान नद्यांद्वारे वैनगंगेला मिळते. मध्य प्रदेशातील तिच्या खोऱ्यात दाट अरण्ये आहेत. सिवनी व बालाघाट जिल्ह्यांतील पात्रात बेसाल्टयुक्त खडकांच्या मालिका व खोल डोह आढळतात. उन्हाळ्यात पाण्याचे प्रमाण बरेच कमी होते. बालाघाटनंतरचे पात्र सामान्यपणे रुंद व वालुकामय असून त्यात अधूनमधून खडकांच्या मालिका आढळतात.
कालोल (पंचमहाल) विधानसभा मतदारसंघ
कालोल (पंचमहाल) विधानसभा मतदारसंघ हा गुजरात विधानसभा निवडणुकीतील एक मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ पंचमहाल  जिल्ह्यात आहे.
वैनगंगा नदी
चंद्रपूर-गडचिरोली दरम्यान तिच्या पात्राची रुंदी ५४५ मीटरपर्यंत वाढते. पावसाळ्यात भरपूर पाणी असताना वाघ नदीच्या संगमापासून गडचिरोलीपर्यंतच्या प्रवाहातून पडाव-वाहतूक चालते. मात्र एक-दोन ठिकाणचे खडकाळ भाग थोडे धोकादायक आहेत. प्रवाहातून लाकूड, धान्य व भाजीपाल्याचीही वाहतूक केली जाते.
पोलियो
व्याख्या
वर्णन : एकूण तीन पोलिओच्या विषाणूमुळे पोलिओ होत असल्याचे माहीत आहे. एंटेरोव्हायरस या एकाच जातीमधील या विषाणूचे तीन प्रकार हे अन्नमार्गामधील विषाणू आहेत. टाइप वन या पोलिओ विषाणूमुळे आलेल्या साथीने बहुतेक रुग्णाना पक्षाघात होतो. एरवी हा विषाणू निरुपद्रवी मानवी परजीवी आहे.याचे संख्याशास्त्रीय अंदाज थोडे भिन्न आहेत. काहीं जणांच्या म्हणण्यानुसार दर २०० रुग्णांपैकी एकामध्ये पक्षाघाताची लक्षणे तर दुसऱ्या अंदाजानुसार दर १००० संसर्गापैकी एका रुग्णास विषाणू मध्यवर्ती चेता संस्थेपर्यंत पोहोचल्याने पक्षाघात होतो. जेंव्हा विषाणू मध्यवर्ती चेता संस्थमध्ये प्रवेश करतो तेंव्हा मज्जारज्जूमधील प्रेरक चेतापेशींच्या आवरणाला दाह होतो. प्रेरक चेतापेशी नष्ट होतात. यामुळे स्नायूकडे संवेद पाठविणे थांबते. स्नायूंकडे आलेले संवेद थांबल्यामुळे स्नायू आकुंचन पावणे थांबते. स्नायू शिथिल होतात. पोलिओमधील हा नेहमीचा प्रकार आहे. पोलिओ विषाणूमुळे किती चेतापेशी बाधित झाल्या आहेत त्यावर पक्षाघाताची तीव्रता अवलंबून आहे. बहुतेक वेळा अवयवांच्या स्नायूवर परिणाम होतो. पोटाचे आणि पाठीचे स्नायू बाधित झाले असल्यास उभे राहण्याची ढब बदलते. मानेच्या स्नायूवर परीणाम झाला असल्यास मान हलवणे आणि डोके उचलणे कठीण होते. चेहऱ्याच्या स्नायूंचा पक्षाघात असल्यास चेहरा वेडावाकडा होणे आणि पापण्या खाली पडणे असे परिणाम दिसतात. घशाचा पक्षाघात झाल्यास श्वासोच्छ्वास थांबून मृत्यू ओढवतो.
कालोल (पंचमहाल) विधानसभा मतदारसंघ
संदर्भ
वर्ग:पंचमहाल जिल्हा वर्ग:गुजरात विधानसभा मतदारसंघ
पोलियो
व्याख्या
पोलिओ विषाणूचा मानव हा एकमेव पोषिता आहे. बहुतेक रुग्ण लहान मुले असतात. पण पोलिओ प्रौढाना होऊ शकतो. पोलिओचे कारण दाट लोकवस्ती आणि निकृष्ट राहणीमान व स्वच्छतेचा अभाव हे आहे. अशा वातावरणात पोलिओ सहज पसरू शकतो. पोलिओचा धोका वृद्ध, गरोदर महिला, प्रतिकारा शक्ती कमी झालेल्या व्यक्ती, नुकत्याच टॉन्सिल काढून टाकण्याची शस्त्रक्रिया झालेल्या व्यक्ती याना अधिक असतो.
संशोधन
पोलिओच्या विषाणू (व्हायरस)चे तीनही प्रकारचे जिवाणू हे ’आरएनए‘वर्गीय असून, त्यांची नावे ब्रुनहिल्ड, लॅन्सिंग आणि लिऑन अशी आहेत. ब्रुनहिल्डमुळे अर्धांगवायू होतो. लॅन्सिंग आणि लिऑन मज्जारज्जूच्या पेशींवर हल्ला करतात. त्यामुळे हातांपायांतील शक्ती जाऊन अपंगत्व येते. तिन्ही विषाणू फक्त मानवाला घातक आहेत. प्राण्यांना पोलिओ (आणि देवीच्या) विषाणूंचा काही त्रास होत नाही. फ्रॅंकलिन रुझव्हेल्ट हे १९३३ ते १९४५ सालापर्यंत अमेरिकेचे अध्यक्ष असताना त्यांनी पोलिओच्या संशोधनासाठी प्रोत्साहन आणि निधी उपलब्ध करून दिला. ते स्वतःच पोलिओग्रस्त होते आणि तेथे त्याकाळी पोलिओग्रस्तांचे प्रमाण खूप होते. पिटसबर्ग युनिव्हर्सिटीचे प्रो. जोनास सॉल्क यांनी १९५१मध्ये पोलिओचे विषाणू शोधले आणि त्यांच्यापासून लस तयार केली. त्यांच्या लशीमध्ये पूर्णतः निष्प्रभ विषाणू होते. अल्बर्ट सॅबिन यांनीही न्यू यॉर्क युनिव्हर्सिटीमध्ये १९६१मध्ये पोलिओची लस तयार केली. त्यामध्ये तिन्ही प्रकारचे, पण अर्धवट विकलांग, क्षीण विषाणू होते. ही लस "टोचावी‘ लागत नव्हती. ती चवीला गोड होती. तिचे दोन थेंब तोंडाने घ्यायचे होते. त्यासाठी डॉक्‍टरांची उपस्थिती गरजेची नव्हती.
वैनगंगा नदी
वैनगंगेच्या पहिल्या टप्प्यातील आश्चर्यकारक अशा दीर्घ अर्धवर्तुळाकार वळणाबद्दल व वेड्यावाकड्या पात्राबद्दल एक हिंदू आख्यायिका प्रचलित आहे.
पोलियो
संशोधन
भारतातील प्रशिक्षित स्वयंसेवक बालकांना लशीचे दोन थेंब देत असे. मुख्य म्हणजे या लशीचा प्रभाव जन्मभर टिकणारा आहे. पल्स पोलिओचा डोस द्यायच्या दिवशीच काही बालके रेल्वे आणि बसच्या प्रवासात असत. अशा वेळी स्वयंसेवक गाडीत शिरून चटकन पोलिओच्या लशीचे थेंब बालकांच्या जिभेवर ठेवायचे. एकूण पाच डोस द्यायची योजना होती. त्यात खंड पडू नये, म्हणून उत्साही तरुण स्वयंसेवकांनी मनोभावे या मोहिमेत भाग घेतला. सव्वाशे कोटी लोकसंख्या, अस्वच्छता, पाणीटंचाई, अंधश्रद्धेचा पगडा, खडतर हवामानाचे उंच-सखल भूभाग, पर्वतीय-वाळवंटी प्रदेश असे अडथळे पार करून भारत पोलिओमुक्त झालाय. जगातील ८० टक्के नागरिक आता "पोलिओविरहित‘ देशांमध्ये राहतात.
वैनगंगा नदी
वैनगंगा नदीच्या उपनद्या : अंधारी, कथणी, कन्हान, खोब्रगडी, गाधवी, गायमुख, चुलबंद, चोरखमारा, पेंच, पोटफोडी, फुअर, बावनथरी, बोदलकसा, वर्धा, वाघ, सुर
वैनगंगा पुढील जिल्ह्यांतून वाहते : गडचिरोली, गोंदिया, चंद्रपूर, छिंदवाडा, नागपूर बालाघाट, भंडारा, यवतमाळ, आणि सिवनी. गडचिरोली जिल्ह्यात तिचे अतिशय सुंदर आणि मनमोहक रूप बघायला मिळते.
पोलियो
कारणे आणि लक्षणे
आधीच संसर्ग झालेल्या व्यक्तीशी संपर्क झाल्याने पोलिओ पसरतो. क्वचित रुग्णाच्या विष्ठेने दूषित झालेले अन्न आणि रुग्णाच्या लाळेशी संबंध आल्याने पोलिओ होऊ शकतो. थोडक्यात पोलिओ दूषित पाणी आणि अन्नामधून पसरतो. घाण गटारी, आणि दूषित अन्न यामधून पोलिओचा प्रसार होतो. तोंडावाटे शरीरात शिरलेल्या विषाणूची पुढील वाढ घशातील लसिका ग्रंथीमध्ये होते. एक आठवडाभर विषाणू येथेच असतो. या कालखंडामध्ये विषाणू अन्नमार्गाच्या रक्त आणि रसवाहिन्यामधून शोषला जातो. त्याची पुढील वाढ येथेच होते. यास सर्वाधिक सतरा आठवड्यांचा काळ लागतो. एकदा षोषला गेल्यानंतर विषाणू शरीरभर पसरतो. शरीरामधून मज्जारजू आणि केंद्रीय चेतासंस्थेमध्ये त्याचा प्रवेश होतो. एकाकडून दुसऱ्याकडे विषाणू पसरण्याचे एक कारण म्हणजे अस्वच्छ हात. जेवण्यापूर्वी जेवल्यानंतर, शौचानंतर हात घुतल्याने पोलिओ विषाणूचा प्रसार थांबतो. जोपर्यंत विषाणू घाणीत आहे तोपावेतो विषाणू घशात किंवा शौचामध्ये जिवंत राहतो. आजाराचे दृश्य परिणाम दिसण्यास तीन ते एकवीस दिवस लागतात.पण लक्षणे दिसू लागल्यानंतर सात ते दहा दिवसात पोलिओ होतो. विषाणू संसर्गाच्या दोन पद्धती आहेत. एक सौम्य आजार निर्माण करणारा आणि एक गंभीर आजाराचा. (पक्षाघातनज्य आणि पक्षाघात विरहित). सौम्य आजार 80-90% टक्के व्यक्तीना होतो. बहुतेक रुग्ण लहान मुले असतात. आजाराच्या लक्षणामध्ये थोडा ताप, अशक्तपणा, घसा खवखवणे आणि उलट्या होतात. ही लक्षणे विषाणू संसर्ग झाल्यानंतर तीन ते पाच दिवसात दिसू लागतात. सौम्य आजार २४ ते ७२ तासांत बरा होतो. पूर्वीच्या सौम्य आजाराची लक्षणे आधी दिसत असल्यास गंभीर स्वरूपाचा पोलिओ होतो. शक्यतो मोठ्या वयाच्या मुलाना आणि प्रौढाना गंभीर आजार होतो.
पोलिओची लागण झालेल्या १० टक्के व्यक्तींमध्ये तीव्र डोकेदुखी, मान आखडणे, पाठीत वा मानेमध्ये वेदना सुरू होतात. ही लक्षणे दिसण्याचे कारण म्हणजे मेंदूआवरण दाह. मेंदूआवरण मज्जारज्जू आणि मेंदूवरील चिवट आवरण आहे. या प्रकारास ‘आसेप्टिक मेंनिंजायटिस’ म्हणतात. याला आसेप्टिक म्हणण्याचे कारण म्हणजे हा मेंदूआवरण दाह विषाणूजन्य किंवा जिवाणूजन्य आहे. थोड्या दिवसात यामधून रुग्ण पूर्णपणे बरा होतो.
पट्टियल
पट्टियल (तमिळ: பட்டியல் ; रोमन: Pattiyal) हा इ.स. २००६ साली पडद्यावर झळकलेला तमिळ भाषेतील चित्रपट होता. विष्णूवर्धन याने दिग्दर्शिलेल्या या चित्रपटात भारत, आर्य, पूजा उमाशंकर, पद्मप्रिया जानकीरामन यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत.
पोलियो
कारणे आणि लक्षणे
एक टक्का रुग्णामध्ये आजार गंभीर स्थितीमध्ये जातो. त्याला पोलिओ होतो. दोन ते तीन दिवस त्याला कोणतीही पोलिओची लक्षणे जाणवत नाहीत. पोलिओची पूर्वलक्षणे न दिसता एकाएकी पोलिओ होण्याआधी तीव्र डोकेदुखी, पाठदुखी आणि मानदुखी सुरू होते. पोलिओ विषाणूच्या तडाख्यात मुख्य प्रेरक चेता आल्याने ही लक्षणे दिसतात. स्नायूंच्या हालचालीस या प्रेरक चेता कारणीभूत आहेत. विषाणूमुळे चेतांचा दाह आणि चेता नष्ट होतात. स्नायूना प्रेरक संवेद न मिळाल्याने स्नायू दुर्बल, शिथिल होतात. याचा शेवट स्नायूंच्या पक्षाघातामध्ये होतो. स्नायूंचा सामान्यपणा नष्ट झाल्याने अवयव शिथिल होतात. .काहीं दिवसानी स्नायू आकाराने लहान होतात. अशी स्थिती शरीराच्या दोन्ही बाजूस असल्यास द्विपारश्वसममित आणि एकाच बाजूस असल्यास एका बाजूचे अवयव काम करीत नाहीत. पक्षाघात झालेल्या अवयवामधील संवेदनामध्ये फरक पडत नाही.
वैनगंगा नदी
वैनगंगा नदीवर. पवनी जवळ गोसी खुर्द राष्ट्रीय प्रकल्प आहे तसेच या नदी पात्रात लाल रेताळ मृदा आहे, .
पोलियो
कारणे आणि लक्षणे
पोलिओ विषाणूचा प्रवेश मज्जास्तंभामध्ये (मेंदू आणि मज्जारजू याना जोडणारा मेंदूचा महत्त्वाचा भाग) झाल्यास रुग्णाचे श्वसन आणि गिळण्यास त्रास होतो. मज्जास्तंभावर तीव्र परिणाम झाल्यास ह्रदयक्रिया रक्तदाब यावर परिणाम होतो  आणि मृत्यू ओढवतो.
पक्षाघाताची शेवटची स्थिति थोड्याच दिवसामध्ये येते. ज्या चेतावर विषाणूचा प्रभाव पडला नाही त्या बिघाड झालेल्या चेतांचे कार्य आपापल्या परीने सुधारून घेतात. त्यांच्या नव्या शाखा नष्ट झालेल्या चेतांचे कार्य करतात. सुदैवाने चेतापेशी पूर्णपणे नष्ट झालेल्या नसल्याने महिन्याभरात प्रेरक आणि संवेदी चेता कार्य करू लागतात. सहा महिन्यांच्या काळात रुग्ण पूर्ण बरा होतो. चेतापेशीवर कायमचा परिणाम झाला असल्यास कायमचा पक्षाघात राहतो.
निदान
ताप आणि असममित स्नायू शिथिलता व पक्षाघात संवेदी चेतांचे कार्य चालू असणे हे पोलिओचे लक्षण आहे. लहान मुले किंवा तरुणामधील या लक्षणानंतर कमरेच्या पोकळीमधून मज्जारजूभोवती असलेल्या मेरुद्रवाच्या परीक्षणामध्ये वाढलेल्या पांढ-या पेशी आणि जिवाणू न दिसल्यास आसेप्टिक मेंदूदाहाचे निदान होते. पक्षाघातविरहित पक्षाघातविरहित पोलिओचे निदान होत नाही. घशातील पेशींचे किंवा शौच परीक्षणामधून पोलिओ संबंधित प्रतिपिंड परीक्षण केल्यासच पोलिओचे निदान पक्के होते.
सुरजपूर जिल्हा
सुरजपूर हा भारताच्या छत्तीसगढ राज्यामधील एक जिल्हा आहे. हा जिल्हा छत्तीसगढच्या उत्तर भागात स्थित असून सुरजपूर हे त्याचे प्रशासकीय मुख्यालय आहे. २०१२ साली हा जिल्हा सुरगुजा जिल्ह्यापासून वेगळा करण्यात आला.
पोलियो
लसीकरण
जगात पोलिओ निर्मूलनासाठी दोन महत्त्वाच्या लसीकरण पद्धती वापरल्या जातात. पहिली पद्धत जोन्स साल्क यांनी १९५२ साली यशस्वीरीत्या शोधून काढली. या पद्धतीत लस म्हणजे मेलेल्या जीवाणूंचा संच वापरला गेला. हे जीवाणू शरीरात स्नायूंमार्फत टोचून दिले जात. पुढे, अल्बर्ट सबिन यांनी मुखामार्गे लसीकरणाची पद्धत शोधून काढली. पोलिओचे जीवाणू  कोणत्याही प्राण्याच्या शरीरामध्ये फार वेळ राहू शकत नाहीत कारण त्या प्राण्याची रोग प्रतिकार शक्ती त्या पोलिओ विषाणूंना पळवून लावते व त्यामुळे पोलिओचे कायम स्वरूपी निश्चित असे वाहक निसर्गात नाहीत .या गोष्टीमुळे आपल्या हे लक्षात आले की मनुष्यांतर्गत पोलिओ विषाणूंचा होणारा प्रसार रोखणे ही जागतिक पोलिओ निर्मूलनातील सगळ्यात महत्त्वाची गोष्ट आहे. असे केल्यामुळे व या दोन लसीकरण पद्धतींचा अवलंब केल्यामुळे आज जगातील सगळ्या देशांमध्ये पोलिओ रुग्णांची संख्या कमी झालेली आहे. याचा पुरावा हा की गेल्या २० वर्षांमध्ये पोलिओच्या रुग्णांची संख्या ३,५०,००० रुग्णांपासून १५०० रुग्णांपर्यंत खाली आली आहे. १९५८ साली भारतातील National Institutes of Healthने 'जिवंत पोलिओ लसींवर' एक विशेष समिती नेमली. या समितीने माकडांना विविध लसीं देत प्रयोग करून त्या लसींची पोलिओ जिवाणूंना प्रतिकार करण्याची क्षमता तपासली. या प्रयोगांच्या निकालांवरून सबिन यांच्या लसी सर्वोत्तम असल्याचे सिद्ध झले व सर्व देशांमध्ये ह्या लसींचा वापर करावयाचे ठरले.
सुरजपूर जिल्हा
बाह्य दुवे
वर्ग:छत्तीसगढमधील जिल्हे
पोलियो
इम्युनायझेशन
१९५० साली विल्यम हॅमोन यांनी पोलिओ रुग्णांच्या रक्तातून गामा ग्लोब्युलिन काढून त्यावर संशोधन केले. हॅमोन यांनी असे सांगितले कि हे गाम्मा ग्लोब्युलीन्मध्ये पोलिओ विरुद्ध प्रोटीन्स आहेत आणि हे  गामा ग्लोब्युलीन पोलिओ विरुद्ध आपण वापरू शकतो .आणि
साथींचा अभ्यास
पोलिओ हा रोग अजूनही साऊथ आशिया आणि आफ्रिका मध्ये  मोठ्या प्रमाणात  सापडतो. १९५० मध्ये पोलिओच्या लसीच्या जागतिक स्तरावरील प्रसिद्धीमुळे पोलिओ रुग्णांच्या संख्येत झपाट्याने घट झाली .१९८८ मध्ये World Health Organisation ,UNICEF आणि  Rotary Foundation या संस्थांनी सुरू केलेल्या  कामामुळे जागतिक स्तरावरील पोलिओ निर्मूलनाचा प्रयत्न यशस्वी होत आहे.
उपचार
पोलिओवर नेमके उपचार नाहीत. फक्त लक्षणावरून उपचार करण्यात येतात. रुग्णास वेदना कमी करता येतील आणि स्नायूंना आराम मिळेल एवढे उपचार शक्य आहेत. श्वास घेण्यासाठीच्या स्नायूवर परिणाम झाला असल्यास कृत्रिम श्वासयंत्रावर रुग्णास ठेवावे लागते. पोलिओचे नक्की निदान झाले असल्यास रुग्णास कडक बिछान्यावर झोपविण्याचा सल्ला दिला जातो. रुग्ण बरा होत असता भौतिक चिकित्सा आणि उपचारांचा रुग्णास फायदा होतो.
पूर्वानुमान
पोलिओ सौम्य असल्यास किंवा आसेप्टीक मेंदूदाहाचे निदान झाल्यास रुग्णाच्या पूर्ण बरे होण्याची शक्यता असते. गंभीर स्वरूपाचा पोलिओ झाल्यास पन्नास टक्के रुग्ण पूर्णपणे बरे होतात. 25% रुग्णामध्ये थोडा परिणाम शिल्लक राहतो. पण उरलेल्या 25% रुग्णामध्ये गंभीर विकृति शिल्लक राहते. गंभीर आजार झालेले 1% रुग्ण मरण पावतात. स्नायू दुर्बलता पहिल्या सहा महिन्यात पूर्ववत होते. रुग्णामधील सुधारणा दोन वर्षापर्यंत होत राहते.
नुकताच पोलिओचा आणखी एक प्रकार उजेडात आला आहे त्यामध्ये पोलिओनंतर अनेक वर्षे स्नायू दुर्बल होत राहतात. स्नायूची शक्ती या आजारात हळू हळू कमी होत जाते.
प्रतिबंध-पोलिओपासून संरक्षण मिळवण्याचे दोन मार्ग आहेत. पोलिओच्या दोन लसी मुळे पोलिओच्या विषाणूविरुद्ध प्रतिपिंड तयार होतात. लस घेतलेल्या व्यक्तीमध्ये कायमची आयुष्यभरासाठी प्रतिकारशक्ती हे याचे वैशिष्ट्य आहे.
सॅबिन लस ही तोंडाने घेण्याची पोलिओप्रतिबंधक लस आहे. लहान बालकाना ही तीन डोसमध्ये देण्यात येते. या लसीमध्ये दुर्बल पोलिओच्या विषाणूचा वापर केला आहे. पुढील आयुष्यात पोलिओपासून या लसीने संरक्षण मिळते. या लसीमध्ये जिवंत पण दुर्बल पोलिओ विषाणूंचा वापर केला असल्याने ज्या व्यक्तीमध्ये प्रतिकारशक्ती क्षीण आहे अशा व्यक्तीमध्ये पोलिओ सारखी लक्षणे उद्भवू शकतात. असा प्रकार क्वचितच होतो. 68 लक्षडोसेस पैकी एका व्यक्तीमध्ये असा परिणाम दिसला आहे.तीन
साल्क लस ही मृत पोलिओ विषाणूपासून बनविलेली आहे. त्वचेखाली तीन इंजेक्शन्सच्या स्वरूपात ही लस द्यावी लागते. या लसीमध्ये जिवंत विषाणू नसल्याने लस दिलेल्या व्यक्तीमध्ये लसीमुळे प्रतिकारशक्ती उत्पन्न होते. भविष्यकाळात पोलिओ विषाणूशी संपर्क आल्यानंतर रुग्णाचा पोलिओपासून बचाव होतो.
इतिहास
पोलिओच्या परिणामांचे ज्ञान आदिमानवाच्या काळापासून तयार झालेले आहे. इजिप्शियन कलाकृतींमध्ये पोलिओचे अवशेष सापडतात. पोलिओचे पहिले वर्णन मायकेल अंडरवुड यांनी १७८९ साली केले. ह्या आजाराला Infantile Paralysis असे नंतर म्हणण्यात आले. विसाव्या शतकाच्या आधी पोलिओ आजार सहा महिन्यांहून कमी वयाच्या मुलांना आगदी कमी वेळा होत असे. कारण त्याकाळी लोकाचे राहणीमान अतिशय खालावलेले होते आणि म्हणून लोकांना सततच पोलिओच्या विषाणूंशी संपर्क होता आणि म्हणून त्यांची रोगप्रतिकार शक्ती चांगली होती परंतु विसाव्या शतकानंतर चांगल्या राहणीमानामुळे लहान मुलांना देखील पोलिओ रोग होऊ लागला. युरोपे व अमेरिकेमध्ये २० व्या शतकाच्या सुरुवातीला छोट्या प्रमाणात पोलिओची साथ आली होती. १९५०पर्यंत पोलिओने आपल्या साठीचे शिखर गाठले होते. पोलिओने मृत्यू होण्याचे प्रमाणही वाढले. Itensive Care Medicineची सुरुवात पण पोलिओ विरुद्ध चाललेल्या लढ्यातच झाली. पोलिओ रुग्णांना मदत करण्यासाठी ज्या मोहिमा काढण्यात आल्या त्या मोहिमा जगात पहिल्या मदत कार्य असणाऱ्या ठरल्या. जे रुग्ण पोलिओमधून वाचले त्यांचे अवघे आयुष्य बदलून गेले. त्यांच्या यशामागे पोलिओच खूप मोठा वाटा आहे. पोलिओ ही १९६० च्या दशकातली सर्वात मोठी गोष्ट बनली व त्यामुळे पोलिओवर काम करणारे शास्त्रज्ञ सर्वात प्रतिष्ठित झाले. Polio Hall of Fameची सुरुवातही ह्याच कारणावरून झाली.
भारताचे शेजारी देश
पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानचा अपवाद वगळता भारताच्या आजूबाजूचे देश आता पोलिओमुक्त झालेले आहेत. पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानमधील लसीकरण मोहिमेतील कर्मचाऱ्यांवर "तालिबान‘कडून प्राणघातक हल्ले होतात. परिणामी ते देश पोलिओग्रस्त आहेत. विषाणूंना कोणत्याही देशाच्या सीमारेषांचे बंधन नसल्याने भारतासारख्या अनेक पोलिओमुक्त देशातील बालकांना म्हणूनच यापुढेही पोलिओची लस घ्यावी लागणार आहे.
पोलिओचा ’दुसरा’ विषाणू हद्दपार
टाईप २ विषाणूचे पृथ्वीवरून १९९९मध्ये कायमचे उच्चाटन झाले. त्यामुळे २५ एप्रिल २०१६पासून जगात "टीओपीव्ही‘ऐवजी "बीओपीव्ही‘ लस देण्यास सुरुवात झाली आहे. याला भारताने "नॅशनल स्विच डे‘ म्हटले आहे.. "टीओपीव्ही‘ म्हणजे "ट्रायव्हॅलंट ओरल पोलिओ व्हॅक्‍सिन‘. यामध्ये पोलिओच्या तिन्ही विषाणूंचा समावेश होता. "बीओपीव्ही‘मध्ये टाईप २ (लॅन्सिंग) विषाणू नाही. म्हणून याला "बायव्हॅलंट पोलिओ व्हॅक्‍सिन‘ म्हणतात. "टीओपीव्ही‘ची लस देणे ९ मे २०१६पासून पूर्ण बंद होईल.
पहा : साथीचे आजार
वर्ग:विकिप्रकल्प वैद्यकशास्त्र वर्ग:रोग वर्ग:संसर्गजन्य रोग वर्ग:सूक्ष्मजीवशास्त्र वर्ग:अपंग
पट्टियल
बाह्य दुवे
वर्ग:तमिळ चित्रपट नामसूची
इ.स. १११८
मृत्यू
इ.स. १११६ - इ.स. १११७ - '''इ.स. १११८''' - इ.स. १११९ - इ.स. ११२०
वर्ग:इ.स. १११८ वर्ग:इ.स.च्या १११० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १२ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
जमैका राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ
जमैका राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ हा आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेटमध्ये जमैकाचे प्रतिनिधित्व करणारा संघ होता. १९७३ महिला क्रिकेट विश्वचषकामध्ये या संघाने एकूण ५ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळले.
अशोक पवार
शिरूर-हवेली मतदार संघाचे विद्यमान आमदार अशोक रावसाहेब पवार आहेत. पवार हे २००९ ते २०१४ पर्यंत शिरूर-हवेली मतदार संघाचे आमदार होते, तसेच २०१९ च्या विधानसभा निवडणूकीमध्ये सुमारे ४१,००० मताधिक्याने विजयी होऊन ते शिरूर हवेली मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत. ते स्वतः एक वकील असून त्यांचा कायदे, समाजकारण, राजकारण याचा अत्यंत सखोल अभ्यास आहे. घोडगंगा सहकारी साखर कारखान्याचे ते चेअरमन आहेत.
परिचय
त्यांचे तीर्थरूप रावसाहेब (दादा) पवार यांचा सामाजिक कार्याचा वारसा लाभला आणि त्यांचे विकासाचे स्वप्न पूर्ण करण्यासाठी श्री. अशोक पवार यांनी राजकारणामध्ये सक्रिय सहभाग घेण्यास सुरुवात केली. अशोक पवार हे प्रथमतः पंचायत समिती सदस्य म्हणून निवडून आले. पुढे घोडगंगा सहकारी कारखान्यात निवडणुका झाल्यानंतर चेअरमन म्हणून पद प्राप्त झालं. अजितदादा पवार व शरद पवार साहेबांच्या नेतृत्व आणि मार्गदर्शनामुळे व लोकांच्या सहकार्यामुळे राजकारणात मोठे यश मिळवण्यात ते यशस्वी झाले आहेत. घोडगंगा सहकारी साखर कारखाना सर्वांगाने मोठा करण्यासाठी त्यांचे प्रयत्न वादातीत आहेत. सर्वसामान्य राजकारण्यांपेक्षा आगळंवेगळं आणि नाविन्यपूर्ण काम करण्याची त्यांची हातोटी या कालावधीमध्ये महाराष्ट्रभर गाजली. सरकारी योजनांमध्ये सुधारणा करण्यासाठी शरद पवार साहेबांबरोबरीने मोठा संघर्ष त्यांनी पत्करला. इनोव्हेटिव्ह वर्क या संकल्पनेला साकारण्यासाठी ते सातत्याने प्रयत्न करीत आहेत. टू चेंज सिस्टिम अँड टू इम्प्रूव्ह सिस्टीम हे त्यांच्या कार्याचे ब्रीद म्हणता येईल.
राजकीय प्रवासाची प्रेरणा – वडिलांचे सामाजिक कार्य
रावसाहेब पवार यांनी नेहमीच राजकारणापेक्षा माणसांना मोठे करण्यावर कायम भर दिला. जातीधर्माच्या चौकटी समाजातील जनमानसावर आपली पकड घट्ट करून होत्या अश्या काळात प्रवाहाविरोधात जाऊन त्यांनी परिसरामध्ये बहुजन समाजातील बांधवांसाठी आणि वैचारिक प्रवाह बदलण्यासाठी मोठे कार्य उभे केले. जोपर्यंत सर्व समाजातील लोक राजकारणात सक्रीय होणार नाहीत तोपर्यंत समानतेचे तत्त्व पूर्णतः रुजण्यासाठी अधिक वेळ लागेल अशी त्यांची भूमिका होती. सर्व जातीधर्माच्या बांधवांसाठी त्यांनी व्यक्तिशः उपक्रम हाती घेतले. त्यांच्या दूरदर्शीपणाच्या अनेक घटना आणि प्रसंग शिरूर परिसरामध्ये आजही चर्चिले जातात. एक बहुजन समाजाचा मुलगा बापूसाहेब थिटे यांना पंचायत समितीत संधी त्यांनी मिळवून दिली. त्याकाळात धनगर समाजातील नुकतंच पुढे आलेल्या सरपंच पोपटराव गवडे यांना पुढे आणण्यासाठी सायकल वरून त्यांच्या गावाला गेले व या मुलाला मला द्या म्हणून मागणी केली. त्याला पंचायत समितीत मी तिकीट मिळवून देईल असा विश्वास दिला आणि दिलेल्या शब्दाप्रमाणे पंचायत समिती सदस्य पद मिळवून दिलं. पोपटराव कोकरे यांना तिकीट मिळवून देण्यासाठी रावसाहेब दादा इंदिरा गांधी पर्यंत गेले आणि तिकीट मिळवून दिलं व ते आमदार झाले. अशाप्रकारे त्यांनी अनेक माणसे राजकारणामध्ये उभी केली. त्यांनी केलेल्या या मुलभूत कार्याचे दूरगामी सकारात्मक परिणाम दिसत आहेत. घोडधरणाचा राईट कॅनॉलसाठी त्यांनी मोठा प्रयत्न केला व यामुळे चौदा गावे सुजलाम-सुफलाम झाली. या १४ गावांमधून आता सुमारे ०५ लाख मेट्रिक टन ऊस निर्माण होतो आहे. त्याचप्रमाणे चासकमान धरणाचाही फायदा शिरूर तालुक्याला मिळवून देण्यासाठी मोठा प्रयत्न त्यांनी केला. शिरूर तालुका खरेदी विक्री संघ रावसाहेब दादांनी उभा केला. शिरूर तालुक्यात लोकांना राहण्यासाठी अडचण होती. त्यावर उपाय म्हणून यशवंतराव चव्हाण साहेबांकडून सरकारी जमिनी नाममात्र किमतीत मिळवली व ग्रामीण भागातील नागरिकांना शंभर रुपये एवढी नगण्य रक्कम भरून चार गुंठे जागा मिळवून दिली. शिरूर कृषी उत्पन्न बाजार समितीचा उभारणीतही त्यांचा मोठा वाटा होता. अत्यंत जवळून जनसामान्यांसाठी आपल्या वडिलांची तळमळ आणि अविरत कार्य हेच अशोक पवार यांच्यासाठी प्रेरणादायी ठरले. वडिलांच्या प्रत्येक कार्यात त्यांनी देखील मोलाचा हातभार लावला. अशा दूरदर्शी व्यक्तिमत्त्वाचा मुलगा म्हणून लोकांच्या अशोक पवार यांच्याकडून अशाच अपेक्षा होत्या. त्यातूनच लोक आग्रहास्तव राजकारणात ते पुढे सक्रीय झाले.
विकासातील नाविन्यपूर्ण योगदान
कोणतेही कार्य हाती घेतले कि त्यास आधुनिकता, अभ्यास आणि व्यवस्थापन यांची जोड देण्याचा अशोक पवार यांचा प्रयत्न असतो. त्यातूनच विविध क्षेत्रामध्ये असंख्य नाविन्यपूर्ण कामे मर्यादित कालावधीत ते पूर्ण करत असतात ज्याचे दूरगामी आणि सकारात्मक परिणाम पाहायला मिळतात. त्यांनी केलेली कामे ही महाराष्ट्रामध्ये नावाजली जाऊन त्याचे राज्यभर पडसाद उमटले आहेत.
२००९ ते २०१४चा कार्यकाळ
सन २००९ ते २०१४ मध्ये नागरिकांच्या भक्कम पाठिंब्यामुळे राष्ट्रवादी काँग्रेसतर्फे आमदारकीची संधी मिळाली. या कार्यकाळात अत्यंत नावीन्यपूर्ण, चिरंतन आणि स्थायी विकासाचे कार्य अशोक पवार यांनी आपल्या मतदार संघात केले. रेशनिंगची बायोमेट्रिक पद्धत, आरोग्य सेवेत विशेष योगदान, वीज व्यवस्थापन, शुद्ध पेयजल पुरवठा, नागरिकांशी थेट संपर्क, शेतकऱ्यांच्या शेतीच्या पाण्याचा प्रश्न, गाळयुक्त शेती गाळ मुक्त धरण, स्वच्छतेचे अनेक कामे त्यांनी पार पाडली त्यातून घडून आलेल्या मतदारसंघाच्या विकासामुळे नागरिकांच्या मनात आजही त्यांचे स्थान अढळ आहे आणि म्हणूनच २०१९ मध्ये नागरिकांनी पुन्हा अशोक पवार यांच्या बाजूने कौल दिला.
रेशनिंगचे बायोमेट्रिक पद्धतीने वाटप
आलेगाव पागा येथील नागरिकांच्या तक्रारीवरून रेशनिंगच्या होणारा काळाबाजाराला रोख लावण्यासाठी रेशनिंग सिस्टीमचा संपूर्ण अभ्यास अशोक पवार यांनी केला व रेशनिंगचं चावडीवाचन सुरू केलं. त्यातून मोठा भ्रष्टाचार निदर्शनास आला. अनेक दुकानदारांनी याला विरोध केला. त्यामुळे जीआर तयार करून घेतला व रेशनिंगच्या कारभारातील भ्रष्टाचार रोखण्यासाठी बायोमेट्रिक सिस्टीम पुढे आणली. सुरुवातीला पाच गावांची परवानगी मिळवून हा उपक्रम प्रायोगिक पद्धतीवर राबविला. त्यामध्ये यश मिळाल्यावर संपूर्ण राज्यभर याला परवानगी मिळाली.
वीज व्यवस्थापन
आपल्या २००९ ते २०१४ या कार्यकाळात पाच वर्षात शेतकऱ्यांसाठी 2808 नवीन ट्रांसफार्मर बसवून दिले. जे पूर्वी साठ वर्षात केवळ ११०० ट्रान्सफार्मर होते. त्याचप्रमाणे ट्रान्सफॉर्मरसाठी पूर्वी प्रमाणे वर्गणी काढणे बंद झाले आहे. ट्रांसफार्मर बसवण्यातील दिरंगाई दूर झाली. २००९ ते १४ मध्ये त्यांनी शेतकऱ्यांना ३०,००० वीजजोड दिले.
गरिबांसाठी आरोग्यसेवा
गरिबांसाठी प्रत्येक हॉस्पिटल मध्ये दहा टक्के खाटा राखीव ठेवाव्या लागतात. ही माहिती अशोक पवार यांनी उघड करून हजारो नागरिकांना दिलासा देण्याचा प्रयत्न केला. ८५ हजारांच्या आत वार्षिक उत्पन्न असलेल्या रुग्णांचे सर्व उपचार चारिटेबल हॉस्पिटल मोफत करते. तसेच ज्या रुग्णांचे उत्पन्न १६०००० पेक्षा कमी असेल अशा रुग्णांच्या बिलामध्ये ५० टक्के सवलत मिळते. या कार्यामुळे आजपर्यंत रुग्णांना कोट्यावधी रुपयांची मदत झाली आहे.
शुद्ध पेयजल : सर्वांचा अधिकार : गावोगावी आर.ओ. शुद्धीकरण केंद्र
दूषित पाण्यामुळे नागरिकांना वारंवार आजारांना सामोरे जावे लागत होते. म्हणूनच हजारो नागरिकांना घरगुती जलशुद्धीकरण मशीन देण्यात आल्या. यातून ८० टक्के आजारांचे उच्चाटन झाल्यामुळे नागरिकांमध्ये समाधानाचे वातावरण आहे.‌
शासन निधी वाचविला
आपला मतदार संघाच्या विकासासाठी त्यांनी आपल्या कार्यकाळात भरीव योगदान दिले आहे. रस्ते, वीज, पाणी, आरोग्य, ग्रामीण सोयीसुविधा याबरोबरच रेशनिंग व रॉकेल वाटपामध्ये सुरू होत असलेली बायोमेट्रिक पद्धत सर्वप्रथम त्यांनी सुरू केली आहे. यातून महाराष्ट्र शासनाला हजारो कोटी रुपयांचा फायदा झाला आहे. त्यांच्या नाविन्यपूर्ण संकल्पनांना शासनाने महाराष्ट्रभर राबविल्या आहे.
नागरिकांशी थेट संपर्क : जलद कार्य
घराघरापर्यंत पोहचून जनतेशी असणारी बांधिलकी जपत प्रश्न सोडवण्याचा प्रयत्न - एस.टी.स्टॅंडची मोठी दुरवस्था होती अनेक ठिकाणी असलेल्या खड्ड्यांमुळे प्रवाशांचे खूप हाल असत, अंगणवाड्यांची खूप दुरावस्था झाली होती त्यामुळे अंगणवाडीत शिकायला कोणी जात नसे, मतिमंद मुलींच्या शाळेची सुद्धा दुरावस्था झाली होती, सभागृहे खराब अवस्थेत होती या सगळ्यांवर उपाययोजना करणे महत्त्वाचे होते. यासाठी शासन आपल्या दारी आणि जनता दरबारात हा उपक्रम राबवण्यास सुरुवात केली. या उपक्रमातुन जनतेचे प्रश्न तिथल्यातिथे सोडवण्याचा पूर्णपणे प्रयत्न केला. ८३ हजार ६१७ दाखले व प्रलंबित प्रकरणे सोडवली. शिरूर एसटी स्टॅंड आणि कित्येक वर्षे रखडलेले काम पूर्ण केले. अंगणवाड्यांची दुरुस्ती व विकास, मतिमंद मुलींच्या शाळेची दुरुस्ती, १२२ सामाजिक सभागृहाचे बांधकाम पूर्ण केले.
गाळयुक्त शेती – गाळमुक्त धरण
धरणांत साठलेला गाळ साफ झाला आणि शेतकऱ्यांना त्यासाठी लागणारी रॉयल्टीही माफ झाली - एकाच कार्यातून दुहेरी प्रश्न कौशल्यपूर्ण पद्धतीने सोडविला. धरणांमध्ये अतिरिक्त गाळ साठल्यामुळे पूर्ण क्षमतेने पाणीसाठा होऊ शकत नव्हता. त्यामुळे पावसाचे पाणी मोठ्या प्रमाणात वाहून जात होते. परिणामी गरजेच्या वेळी धरणे आणि पाणीसाठे कोरडे पडत. यावर उपाय म्हणजे गाळ साफ करणे. यात गाळासाठी शेतकऱ्यांना लागणारी रॉयल्टी माफ करवून घेतली. यातून शेतकऱ्यांना पोयटा, गाळ मोफत मिळू लागला, धरणातील खोली वाढल्यामुळे पाणीसाठा वाढू लागला व शासनाचा धरणातील गाळ काढण्याचा खर्चदेखील वाचला. इतर ठिकाणांसाठी हा प्रयोग देखील राज्य शासनाने स्वीकारला.
स्वच्छता - आरोग्य
कचरा सांडपाण्याची सुव्यवस्था निर्माण झाली - आरोग्य संवर्धनाला गती मिळाली... कचरा आणि सांडपाणी आरोग्यास अतिशय धोकादायक असते. त्याचे योग्य व्यवस्थापन न झाल्यास आरोग्यास हानी होऊ शकते. उरळीकांचन येथे कित्येक वर्ष वाहणाऱ्या आणि नागरिकांचे आरोग्य बिघडवणाऱ्या नाल्यामुळे नागरिकांचे आरोग्य धोक्यात आले होते. तसेच अनेक ठिकाणी गटारी मध्ये केरकचरा साठल्यामुळे अत्यंत गलिच्छ वातावरण निर्माण झाले होते. या नाल्याचे योग्य व्यवस्थापन करून हा प्रश्न सोडवला.
पाऊस आला की रस्त्यांवर असलेल्या खड्ड्यांमध्ये पाणी साचून राहते रस्तेबांधणी झाल्यावर निकृष्ट दर्जाचे खडी व मुरूम असल्यास लगेच तुटायचे. या सगळ्याचा नागरिकांना त्रास व्हायचा त्यामुळे अपघाताचे प्रमाणही वाढले होते यावर उपाययोजना म्हणून रस्ते बांधणीच्या वेळेस उत्कृष्ट दर्जाचे साहित्य वापरून रस्ते सुंदर होऊन सुंदर शहर नागरिकांना पाहायला मिळाले.अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाचा उपयोग करून तयार केलेले रस्ते हे अधिक काळ टिकू लागले... प्रायोगिक तत्त्वावर केलेले हे काम राज्यभर उपयोगात आणले गेले.
वर्तमान कार्य
केलेल्या भरीव विकास कामांमुळे 2019 मध्ये शिरूर-हवेली मतदार संघात नागरिकांनी अत्यंत उत्स्फूर्त प्रतिसाद देत पुन्हा अशोक पवार यांना संधी दिली. सर्व स्तरांमधून त्यांना भक्कम पाठिंबा लाभला. नावीन्यपूर्ण कार्य, प्रत्येक बाबीचा सखोल अभ्यास आणि चिंतन करून कौशल्यपूर्ण पद्धतीने परिस्थिती हाताळण्याची पद्धत, संघटन कौशल्य, सर्वांना सोबत घेऊन चालण्याची वृत्ती यामुळे विशेषतः युवकांचा त्यांना भरभरून पाठिंबा लाभला. मतदार संघात पुढे कोणती कार्य केली जातील. विकास कशाप्रकारे घडवून आणला याबद्दल त्यांचे प्रतिपादन अत्यंत अभ्यासपूर्ण असेच आहे. यात प्रामुख्याने पुढील मुद्द्यांना त्यांनी प्राधान्य दिले. इत्यादी महत्त्वपूर्ण मुद्द्यांवर त्यांनी निवडणुकीसाठी भर दिला असून आपले शब्द खरे करून दाखवण्यासाठी ते सातत्याने कार्यशील आहेत.
संदर्भ
वर्ग:मराठी राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्राच्या १४ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार वर्ग:शिरुरचे आमदार वर्ग:राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातील राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्राच्या १२ व्या विधानसभेचे सदस्य
विजय शिवतारे
विजय शिवतारे (२४ डिसेंबर, इ.स. १९५९:पुरंदर, पुणे जिल्हा, महाराष्ट्र - ) हे महाराष्ट्राच्या १२ व्या विधानसभेचे सदस्य होते व १३ व्या विधानसभेचे सदस्य आहेत. हे पुरंदर मतदारसंघातून निवडून गेले.
व्यावसायः -
१) साखर व्यवसाय.
२) इथेनॉल प्लांट.
३) मत्स्यव्यावसाय.
४) दुग्धव्यवसाय.
वर्ग:मराठी राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्राच्या १३ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:इ.स. १९५९ मधील जन्म वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार वर्ग:पुरंदरचे आमदार वर्ग:शिवसेनेतील राजकारणी
भारतीय नौदल हुद्दे व मानचिन्ह
भारतीय आरमारातील हुद्दे साधारण ब्रिटिश आरमाराच्या धर्तीवर आहेत.
दुय्यम अधिकारी व खलाशी
हुद्दे व मानचिन्ह, नौसनिक
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचा बांगलादेश दौरा, २०२१
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाने पाच आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामने खेळण्यासाठी ऑगस्ट २०२१ दरम्यान बांगलादेशचा दौरा केला. ऑस्ट्रेलियाने २०१७ नंतर पहिल्यांदाच बांगलादेशचा दौरा केला. ही दोन देशांमधील पहिली वहिली ट्वेंटी२० द्विपक्षीय मालिका होती. ठरलेल्या वेळापत्रकानुसार मालिका फक्त तीन सामन्यांची होती. परंतु नंतर बांगलादेश क्रिकेट बोर्डाने केलेल्या विनंतीनुसार ऑस्ट्रेलियाने आणखी दोन सामने खेळण्यास अनुमती दर्शवली. त्यानुसार पाच ट्वेंटी२० सामन्यांचे वेळापत्रक जाहीर करण्यात आले. सर्व सामने राजधानी ढाका मधील शेर-ए-बांगला क्रिकेट मैदान या ठिकाणी खेळवण्यात आले.
पहिला सामना २३ धावांनी जिंकत बांगलादेशने मालिकेत आघाडी घेतली. बांगलादेशने पहिल्या सामन्यात मिळवलेला विजय हा ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध ट्वेंटी२० सामन्यातील पहिला वहिला विजय होता. बांगलादेशने दुसरा आणि तिसरा सामना जिंकत मालिकेत ३-० ने अभेद्य आघाडी घेतली. तिसऱ्या सामन्यातील विजयाबरोबरच बांगलादेशने ऑस्ट्रेलियावर पहिला वहिला मालिका विजय संपादन केला. बांगलादेशने पाच सामन्यांची ट्वेंटी२० मालिका ४-१ ने जिंकली. ऑस्ट्रेलियाचा हा सलग पाचवा ट्वेंटी२० मालिका पराभव होता.
५वा सामना
वर्ग:इ.स. २०२१ मधील क्रिकेट वर्ग:ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचे बांगलादेश दौरे
गाडेवाडी
गाडेवाडी हे गाव पाथर्डी तालुका अहमदनगर जिल्हा महाराष्ट्र राज्यातील एक गाव आहे. गाडेवाडी हे गाव नाशिक डिव्हीजन मधे येते. गावातुन शहरांना जाण्या येण्यासाठी एस टी बसची तसेच खाजगी वाहनांची सोय उपलब्ध आहे. गावात जिल्हा परिषदची इयत्ता पहिली ते चौथी पर्यंत शाळा उपलब्ध आहे. वर्ग:पाथर्डी तालुक्यातील गावे
वडगाव (मुखेड)
वडगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील मुखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
त्युमेन ओब्लास्त
त्युमेन ओब्लास्त (Тюменская область) हे रशियाच्या उरल भागातील एक ओब्लास्त आहे. यमेलो-नेनेत्स व खान्ती-मान्सी हे दोन स्वायत्त ऑक्रूग त्युमेन ओब्लास्तच्या प्रशासकीय अखत्यारीत येतात.
त्युमेन हे रशियाचे सर्वात श्रीमंत राज्य आहे. येथील दरडोई उत्पन्न राष्ट्रीय सरासरीच्या सात पट आहे.
इ.स. १६१९
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १६१९ वर्ग:इ.स.च्या १६१० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १७ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
पालोटी
पालोटी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील बाभुळगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:बाभुळगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
ऑलिंपिक खेळ स्नोबोर्डिंग
स्नोबोर्डिंग हा खेळ १९९८ सालापासून हिवाळी ऑलिंपिक क्रीडा स्पर्धा स्पर्धांमध्ये खेळवला जात आहे.
घाटशिरस
घाटशिरस हे गाव महाराष्ट्र राज्यातील अहमदनगर जिल्ह्याच्या पाथर्डी तालुक्यातील एक गाव आहे. घाटशिरस हे गाव नाशिक विभागात मोडते. हे अहमदनगर पासुन ४० कि.मी. तर पाथर्डीपासून २९ किमी अंतरावर आहे. गावातुन शहरांना जाण्या येण्यासाठी एस टी बसची तसेच खाजगी वाहनांची सोय उपलब्ध आहे. गावात जिल्हा परिषदची इयत्ता पहिली ते सातवी पर्यंत शाळा उपलब्ध आहे. तसेच इयत्ता ८ वी ते १० वी पर्यंत विदयालय आहे
वृद्धेश्वर मंदिर
येथील श्री क्षेत्र वृद्‍धेश्वर हे नाथ पंथाचे आद्‍य शक्तीपीठ आहे. हे स्थान अहमदनगर जिल्ह्यात पाथर्डी तालुक्यात आहे. वृद्‍धेश्‍वर हे महादेवाचे खूप जुने मंदिर असल्‍याचे म्‍हटले जाते. डोंगर सानिध्यात, निर्सग रम्य परीसरात वृद्‍धेश्‍वराचे हे पवित्र स्थान आहे. वृद्‍धेश्‍वराबद्‍दल एक आख्‍यायिका सांगितली जाते. पूर्वी मच्छींद्रनाथांच्या समाधानासाठी गुरू आज्ञा म्हणून येथे खूप मोठा भंडारा झाला होता. त्या निमित्ताने मच्छींद्रनाथ व गोरक्षनाथांनी नाथ पंथाचा मेळा जमवला आणि गहिनीनाथांना उपदेश केला. गोरक्षनाथांनी गहिनीनाथास अनुग्रह दिला, त्यावेळी त्रिभुवनातील सर्व देवता ऋषीमुनी, संन्यासी सर्व एकत्र जमले. या ठिकाणी गर्भगिरी पर्वत आहे. गोरक्षनाथांनी सुर्वण सिद्ध मंत्राचा वापर करत संपूर्ण गर्भगिरी डोंगर सोन्याचा केला. गुरू मच्छीद्रनाथांनी सुवर्ण डोंगर कुबेराला अर्पण करत वृद्‍धेश्वर येथे ३३ कोटी देव साधू, संत-महंत. ऋषीमुनी आदी सर्व देवदिकांना महाप्रसाद देण्याची इच्छा प्रकट केली. त्यानुसार महाप्रसाद भंडारा होऊन महादेव-पार्वतीने ब्राम्हण वेषात प्रकट होऊन पंगती वाढल्या. देवराईपर्यंत देवाच्या रांगा जेवायला बसल्या म्हणून तेथील स्‍थानाला देवराई हे नाव पडले देवाच्या पंगतीत महादेव वृद्‍ध म्हताऱ्याचे रूप घेऊन जेवत होते. सर्व देवानी विनंती केली की, हे महादेवा आता हे रूप घेतले, आम्हाला याच रूपात दर्शन दिले; तुंम्ही याच रूपात विश्व कल्याणासाठी येथेच राहावे, अशी आमची तुम्हाला विनंती आहे. नाथांनी व सर्व देवांनी विंनती केल्यावर महादेव वृद्‍ध रूपात राहीले म्हणून त्यांना म्हतारदेव (वृद्‍धेश्र्वर) म्हणू लागले. वृद्‍धेश्वरचे शिवलिंग स्वयंभू असून शिवलिंगाजवळ १२ ज्योतिर्लिंग गुप्त रूपात असल्‍याचे म्‍हटले जाते. महाशिवरात्रीला हे शिवलिंग वृद्धींगत (वाढते) होते, असे म्‍हटले जाते. राजा रामदेवराय यांनी अकराव्या शतकात मंदिराला मोठी पितळी घंटा अर्पण केली. पुण्‍यश्‍लोक अहिल्याबाई होळकरांनी या मंदिराचा जीर्णोद्धार केला. संत ज्ञानेश्वर, साईबाबा यासारख्या महान संतांनी येथे भेट दिल्याचा उल्लेख विविध धर्मग्रंथात आहे. 'साद देती हिमशिखरे' या हिमालयातील प्रवास वर्णनावर अधारित ग्रंथामध्ये या स्थानाचे महात्म्य दिलेले आहे. नाथसंप्रदायात तप तीर्थाटन आणि महाप्रसाद सेवा सर्वश्रेष्ठ समजली जाते. नाथांची, योगी संत-महंताची तपोभूमी म्हणून हे स्‍थान ओळखले जाते. श्रावण महिन्यात रोज रात्री आठ वाजता बेल आरती होते. श्री क्षेत्र वृद्‍धेश्वर येथे महाशिवरात्रीनिमित्त देशभरातील विविध भागातून लाखो भाविक येतात. श्रावण महिन्‍यात प्रत्‍येक सोमवारी मोठा उत्सव असतो. तिसऱ्या सोमवारी व महाशिवरात्रीला मोठा उत्सव असतो. मकर संक्रांती निमित्त श्री क्षेत्र वृद्‍धेश्वर येथे संक्रातीच्या दिवशी यात्रा भरते. या दिवशी मंदिरात पुरूष जात नाहीत. येथे पार्वती मातेला मान आहे. त्‍यामुळे संक्रातीनिमित्त येथे अखंड सौभाग्य समृद्धी, संतती भाग्य, सौख्य आरोग्य प्राप्तीसासाठी महिला भक्‍तीभावाने येतात. पार्वती मातेची जिल्ह्‍यातील फक्त वृद्‍धेश्वर देवस्थानात यात्रा भरते, असे हे वृद्‍धेश्वरचे स्थान आहे.
वर्ग:पाथर्डी तालुक्यातील गावे
राष्ट्रीय महामार्ग ६६
मुंबई-गोवा महामार्गावरील वाढती वाहतूक लक्षात घेऊन महाराष्ट्र सार्वजनिक बांधकाम विभागाने रा. म. ६६ च्या चौपदरीकरणाचा आढावा घेण्यास सुरुवात केली आहे.
रा.म. ६६ वरील घाट आणि घाटरस्ते
मुंबई-गोवा महामार्गावर कशेडी घाट, भोस्ते घाट, परशुराम घाट, कामथे घाट, आरवली घाट, निवळी घाट, अंजनारी घाट, वाकेड घाट, राजापूर घाट, कोडे घाट, नडगिवे घाट, वागदे घाट, अकेरी घाट, इन्सुली घाट इत्यादी घाट येतात.
हा महामार्ग रायगड जिल्ह्यातील पेण तालुक्या मध्ये असलेल्या वडखळ,डोलवी,गडब गावातून अतिशय अरूंदपणे गेलेला आहे....वडखळ नाक्याची बाजारपेठ सोडली कि अलिबागला सरळ जाणारा रस्ता वगळता डावीकडे गोव्याला कंटिन्यू करताना डोलवी फाटक,इस्पात कंपनी,जॉन्सन कंपनी इथे खूपच अरुंद आणि निमुळता रस्ता आहे. कशेडी घाट ते सावंतवाडी हे तीनशे किलोमीटरचे अंतर आहे.. या महामार्गावर कशेडी घाटात परशुराम, भोस्ते, कामथे, ओणी, इन्सुली या ठिकाणी अत्यंत धोकादायक घाटवळणाचा रस्ता आहे..तसेच काही ठिकाणी अरुंद पूल आहेत.
मुंबई-गोवा महामार्गावरील बहादुरशेख नाका सोडल्यानंतर पुढे कळंबस्ते फाटा येतो. तेथून पुढे रेल्वे मार्गापासून काही अंतरावर आंबडसकडे फाटा फुटतो. तो लोटे येथे बाहेर पडतो. परशुराम घाटरस्त्याला आंबडस मार्गे रस्त्याचा पर्याय आहे; मात्र त्याचा उपयोग केला जात नसल्याने त्याची नियमित डागडुजी होत नसल्याने या रस्त्याचा फारसा उपयोग होत नाही. शिवाय या रस्त्याचे अंतर ८० किमी असल्याने तसेच हा रस्ता जंगलातून जातो. कामथे घाटाला टेरवमार्गे खेर्डी रस्त्याचा पर्याय आहे. कुंभार्ली घाटाला नवजा मार्गाचा पर्याय आहे.
मुंबई-गोवा महामार्गावरून एका मिनिटाला पाच गाड्या ये-जा करीत असतात. त्यामुळे रस्त्यावर रात्रंदिवस रहदारी असते. कशेडी किंवा भोस्ते घाटात एखादा अपघात झाला किंवा दरड कोसळली, तर मुंबई-गोवा महामार्गावरील वाहतूक पूर्णपणे थांबते. अशीच अवस्था परशुराम घाटाची आहे. खेड तालुक्‍यातील लोटेपासून पुढे भरणे नाक्‍यापर्यंतचा रस्ता एखाद्या दुर्घटनेमुळे रोखला गेला, तर कोतवली मार्गे जाणाऱ्या रस्त्याचा पर्याय उपलब्ध आहे. खाडीपट्ट्यातील गावांमधून जाणाऱ्या या पर्यायी रस्त्याचा उपयोग काही प्रमाणावर केला जातो. लोटे येथून सुरू होणारा हा ३५ किमी लांबीचा रस्ता खेड शहरात बाहेर पडतो.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय महामार्ग वर्ग:महाराष्ट्रामधील राष्ट्रीय महामार्ग
अजित दळवी
प्रा. अजित दळवी हे राज्यशास्त्राचे प्राध्यापक असून एक मराठी नाटककार व पटकथालेखक आहेत. मीराबाई, काय द्याचं बोला, ’तुकाराम’, ’आजचा दिवस माझा’ आणि ’दुसरी गोष्ट’ या चित्रपटांची कथा त्यांची आहे. ’दुसरी गोष्ट’ला राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाला आहे.
त्यांनी गांधी विरुद्ध गांधी, शतखंड, डॉक्टर तुम्हीसुद्धा ही नाटके लिहिली आहेत.
पुरस्कार
वर्ग:मराठी नाटककार वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
गोधरा विधानसभा मतदारसंघ
गोधरा विधानसभा मतदारसंघ हा गुजरात विधानसभा निवडणुकीतील एक मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ पंचमहाल  जिल्ह्यात आहे.
संदर्भ
वर्ग:पंचमहाल जिल्हा वर्ग:गुजरात विधानसभा मतदारसंघ
घुमतवाडी
घुमतवाडी हे गाव पाथर्डी तालुका अहमदनगर जिल्हा महाराष्ट्र राज्यातील एक गाव आहे. घुमतवाडी हे गाव नाशिक डिव्हीजन मधे येते. अहमदनगर पासुन ४० कि.मी आहे .पाथर्डी पासुन २९कि.मी आहे. गावातुन शहरांना जाण्या येण्यासाठी एस टी बसची तसेच खाजगी वाहनांची सोय उपलब्ध आहे. गावात जिल्हा परिषदची इयत्ता पहिली ते चौथी पर्यंत शाळा उपलब्ध आहे. वर्ग:पाथर्डी तालुक्यातील गावे
यंग इंग्लंड महिला क्रिकेट संघ
वर्ग:राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ
कामठी तालुका
कामठी हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
संदर्भ
वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील तालुके वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
प्रवरा नदी
प्रवरा ही महाराष्ट्रातील अहमदनगर जिल्ह्यातून उगम पावणारी नदी आहे. हिला मुळा, आढळा, म्हाळुंगी या उपनद्या असून ही नदी पुढे गोदावरीला जाऊन मिळते.
प्रवरानदीच्या किनाऱ्यावर अकोले, संगमनेर, कोल्हार, नेवासा ही प्रमुख गावे आहेत. नदी रतनवाडीला उगम पावून गोदावरी नदीस मिळते. प्रवरा नदी भंडारदरा धरणापासून ते ओझरपर्यंत कालवा मानली जाते. तिथपासून नदीचे दोन कालवे निघतात संगमनेर,अकोले व श्रीरामपूर तालुक्यातील लोकांची जीवनदायी असलेल्या प्रवरा नदीला अमृतवाहिनी असेही म्हटले जाते. संगमनेर येथून निघून वाघापूर, जोर्वे असा प्रवास करून ओझर येथे धरणात तिचे पाणी अडविले जाते. या धरणातून निघणाऱ्या डाव्या व उजव्या कालव्यातून संगमनेर व श्रीरामपूर तालूक्यातील शेतीला पाणी दिले जाते.प्रवरा नदी प्रवरा संगम येथे गोदावरी नदीला मिळते.
धरणे
प्रवरा नदीवर भंडारदरा व निळवंडे ही धरणे आहेत.
संदर्भ
वर्ग:भारतातील नद्या वर्ग:महाराष्ट्रातील नद्या
कंदसामी
वर्ग:तमिळ पुराणशास्त्र
इ.स. ११२१
मृत्यू
वर्ग:इ.स. ११२१ वर्ग:इ.स.च्या ११२० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १२ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
1120'erne
गजनी (२००८ हिंदी चित्रपट)
गजनी हा २००८ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. ए.आर. मुर्गदासने दिग्दर्शित केलेला हा चित्रपट २००५ सालच्या गजनी ह्याच नावाच्या तामिळ चित्रपटाची नक्कल आहे. क्रिस्टोफर नोलनने दिग्दर्शित केलेल्या मेमेन्टो ह्या हॉलिवूड चित्रपटावरून स्फुरण घेऊन दोन्ही गजनी चित्रपट बनवले गेले आहेत.
गजनीमध्ये आमिर खान, असिन, जिया खान, रियाझ खान ह्यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत तर खलनायकाची भूमिका प्रदीप रावतने बजावली आहे. ए.आर. रहमान ह्या चित्रपटाचे पार्श्वसंगीत दिले आहे.
हंसा वाडकर
हंसा वाडकर (१९२३:मुंबई, महाराष्ट्र, भारत - १९७१:मुंबई) या मराठी चित्रपट अभिनेत्री होत्या. त्यांनी १९३६ च्या विजयची लग्ने या हिंदी आणि मराठी चित्रपटात वयाच्या १३व्या वर्षी अभिनय केले. त्यांनी सांगत्ये ऐका या चित्रपटात नायिकेची भूमिका केली होती.
वाडकर यांनी बाॅम्बे टाॅकीज, प्रभात फिल्म कंपनी अाणि नॅशनल स्टूडिअोजसह अनेक चित्रपटकंपन्यांबरोबर काम केले.
यांचे मूळ नाव रतन साळगावकर होते.
वर्ग:मराठी चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९२३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७१ मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
बलरामपूर जिल्हा, छत्तीसगढ
बलरामपूर रामानुजगंज हा भारताच्या छत्तीसगढ राज्यामधील एक जिल्हा आहे. हा जिल्हा छत्तीसगढच्या उत्तर भागात स्थित असून बलरामपूर हे त्याचे प्रशासकीय मुख्यालय आहे. २०१२ साली हा जिल्हा सुरगुजा जिल्ह्यापासून वेगळा करण्यात आला.
बाह्य दुवे
वर्ग:छत्तीसगढमधील जिल्हे
भारतीय शांती सेना
भारतीय शांती सेना तथा इंडियन पीस कीपिंग फोर्स (आयपीकेएफ) हे भारतीय लष्कराचे एक सैन्यदल होते. हे दल १९८७ आणि १९९० दरम्यान श्रीलंकेमध्ये तैनात होते.
शांती सेना वर्ग:श्रीलंकेचा इतिहास
आंतरराष्ट्रीय XI महिला क्रिकेट संघ
आंतरराष्ट्रीय XI महिला क्रिकेट संघ हा आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेटमध्ये संघ होता. १९७३ महिला क्रिकेट विश्वचषक आणि १९८२ महिला क्रिकेट विश्वचषकात संघाने एकूण १८ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळले. हा संघात प्रामुख्याने विविध देशातील महिला खेळाडूंचा समावेश केला होता.
वर्ग:राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ
त्वेर ओब्लास्त
त्वेर ओब्लास्त (Тверская область) हे रशियाच्या अतिपश्चिम भागातील एक ओब्लास्त आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:रशियाचे ओब्लास्त *
तीसगाव
तीसगाव हे गाव पाथर्डी तालुका अहमदनगर जिल्हा महाराष्ट्र राज्यातील एक गाव आहे. तीसगाव हे गाव नाशिक डिव्हीजन मधे येते. अहमदनगर पासुन ४० कि.मी आहे .पाथर्डी पासुन २९कि.मी आहे. गावातुन शहरांना जाण्या येण्यासाठी एस टी बसची तसेच खाजगी वाहनांची सोय उपलब्ध आहे. गावात जिल्हा परिषदची इयत्ता पहिली ते चौथी पर्यंत शाळा उपलब्ध आहे. वर्ग:पाथर्डी तालुक्यातील गावे
कार्तिकस्वामी
वर्ग:तमिळ पुराणशास्त्र
गोविंद वासुदेव कानिटकर
रावसाहेब गोविंद वासुदेव कानिटकर (जन्म : पुणे, ९ जानेवारी १८५४; - पुणे, ४ जून १९१८) हे मराठी कवी व भाषांतरकार होते.
कानिटकरांचे सुरुवातीचे शिक्षण पुण्यात आणि उच्च शिक्षण मुंबईच्या विल्सन कॉलेजात झाले. १८७६मध्ये ते बी.ए. झाले. एल्‌एल.बी झाल्यावर त्यांनी मुंबई उच्च न्यायालयात तीन वर्षे वकिली केली. नंतर ते सरकारी न्यायालयात मुन्सफ झाले. त्यांच्या पत्‍नीचे नाव काशीताई कानिटकर. या लेखिका होत्या. प्रसिद्ध नाटकककार नारायण बापूजी कानिटकर हेही त्यांच्या कुटुंबीयांपैकी एक होते. इचलकरंजीचे संस्थानिक बाबासाहेब घोरपडे ह्यांच्या स्नुषा अनुताई घोरपडे ह्या कानिटकरांच्या कन्या होत्या. स्वतः गोविंद वासुदेव कानिटकर हे चित्रकला आणि संगीत या कलांचे ज्ञाते होते. त्यांचा व हरी नारायण आपटे यांचा स्नेह होता.
संकीर्ण
कानिटकर हे १९०६ साली पुण्यात भरलेल्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष होते.
वर्ग:अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांचे अध्यक्ष वर्ग:मराठी कवी वर्ग:मराठी भाषांतरकार वर्ग:इ.स. १८५४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९१८ मधील मृत्यू
लोडोव्हिको फेरारी
फेरारी, लोडोव्हिको फेरारी, लोडोव्हिको वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:इ.स. १५२२ मधील जन्म
गुस्ताव किर्शहोफ
किर्शहोफ,गुस्टाफ वर्ग:इ.स. १८२४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १८८७ मधील मृत्यू
इ.स. ११२३
मृत्यू
वर्ग:इ.स. ११२३ वर्ग:इ.स.च्या ११२० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १२ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
हिवरा धरण
हिवरा मध्यम प्रकल्प हे जळगाव जिल्ह्यातील हिवरा नदीवरील खडकदेवळा या गावाजवळ बांधण्यात आलेले आहे. पाचोरा तालुक्यातील जवळजवळ ४२०४ हेक्टर क्षेत्र या धरणामुळे ओलिताखाली आलेले आहे.
इ.स. ११२३
मृत्यू
1120'erne
संग्राम थोपटे
संग्राम थोपटे महाराष्ट्राच्या १३ व्या विधानसभेचे सदस्य होते. हे भोर मतदारसंघातून निवडून गेले.
वर्ग:मराठी राजकारणी वर्ग:महाराष्ट्राच्या १३ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार वर्ग:महाराष्ट्राच्या १४ व्या विधानसभेचे सदस्य वर्ग:भोरचे आमदार
हिवरा धरण
सिंचन
हिवरा धरणाला डावा आणि उजवा असे दोन कॅनॉल आहेत. दोघं कॅनॉल मधून रब्बी हंगामासाठी पाण्याची आवर्तने सोडून ४२०४ हेक्टर जमीन ओलिताखाली आलेली आहे. हिवरा धरणातून रब्बी व उन्हाळी पिकांच्या सिंचनासाठी कॅनॉलद्वारे दरवर्षी पाण्याचा मोठा विसर्ग पाचोरा तालुक्यात होत असतो.
पाणी पुरवठा
तारखेडा, जारगाव या शेजारील गावांना हिवरा धरणातून पिण्यासाठी पाणी पुरवठा होतो. संबंधित गावांनी हिवरा धरणामागे सरकारच्या परवानगीने विहीर खोदून पाणी गावांपर्यंत नेले आहे.
पहा : महाराष्ट्रातील जिल्हावार नद्या
पहा : महाराष्ट्रातील जिल्हावार धरणे
वर्ग: जळगाव जिल्हा वर्ग: जळगाव जिल्ह्यातील धरणे वर्ग:भारतातील धरणे
मोरवा हदाफ विधानसभा मतदारसंघ
मोरवा विधानसभा मतदारसंघ हा गुजरात विधानसभा निवडणुकीतील एक मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ पंचमहाल  जिल्ह्यात आहे.
संदर्भ
वर्ग:पंचमहाल जिल्हा वर्ग:गुजरात विधानसभा मतदारसंघ
भारतीय अर्धसैनिक दल
या दलांत खालील तुकड्यांचा समावेश होतो --
अर्धसैनिक दल
फेमिनिस्ट रिसर्च मेथोडोलॉजी (पुस्तक)
फेमिनिस्ट रिसर्च मेथोडोलोजी : मेकिंग मिनिंग ऑफ मिनिंग मेकिंग हे मैथ्री विक्रमसिंघे द्वारा लिहिलेले पुस्तक असून २०१४ मध्ये जुबान प्रकाशनाद्वारे प्रकाशित झाले. हे पुस्तक स्वतःला दक्षिण आशियाई देश श्रीलंके मध्ये स्थापित करते.
मुख्य युक्तिवाद/पद्ध्तीशास्त्र
स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्रावर भाष्य करण्यासाठी ते पद्धतीशास्त्राच्या दृष्टीकोनातून, यष्टी पद्धतीचा (case study approach) वापर करून स्त्री अभ्यास/ संशोधन चळवळीचा शोधात्मक सैद्धांतिक अभ्यास करतात. या पुस्तकात लेखिका स्त्रीवादी पद्धतीशास्त्राचे विविध पद्धती, सिद्धांत, सत्संबंधीशास्त्र (ontology), ज्ञानमीमांसाशास्त्र, नैतिकता व राजकारणाचा शोध व विश्लेषण करू पाहतात. वरील उद्देशास साध्य करण्यासाठी लेखिका इतर संशोधन व लिखाणाचा अभ्यास करतात. त्याद्वारे श्रीलंकेतील स्त्रीवादी संशोधक कार्यकर्त्या कशा पद्धतीने व साधनांद्वारे स्त्रियांचे जीवन जगतात, त्याची पकड घेतात व त्याचे प्रतिनिधित्व करतात व त्यामाध्यमातून संशोधनाद्वारे स्त्रियांचे व समाजाचे अनेक सत्य घडवतात याकडे लेखिका लक्ष वेधण्याचा प्रयत्न करतात. संशोधक कशा पद्धतीने सत्याचे अर्थ लावतात व त्याद्वारे वैयक्तिक व सामाजिक बदलासाठी राजकीय, सैद्धांतिक व नैतिक जबाबदारी पार पाडतात हे लेखिका शोधण्याचा प्रयत्न करतात.
विभागनिहाय पुस्तकाची मांडणी
हे पुस्तक २ भागांमध्ये विभागलेले आहे. पुस्तकातील पहिल्या भागात लेखिका श्रीलंका व जगभरात पद्धतीशास्त्राबाबातीतील समाज व व्यवहारामागील पार्श्वभूमी प्रदान करतात. तर दुसऱ्या भागात लेखिकेला जे स्त्रीवादी पद्ध्तीशास्त्राच्या सहा बाजू वाटतात, क्रमशः संशोधनकर्त्याची व्यक्तीनिष्ठता, सत्संबंधीशास्त्र( ontology), ज्ञानमिमांसाशास्त्र, पद्धती, सिद्धांत व नैतिकता/राजकारण. पहिल्या प्रकरणात विक्रमसिंघे या श्रीलंकेतील संशोधनाची पार्श्वभूमी समजण्यासाठी फुकोल्टच्या (१९७२) लवचिक संकल्पनात्मक साधन -'अर्थ लावणे -पुरातत्त्वशास्त्र(making meaning-archaeology) याच्या मदतीने श्रीलंकेतील स्त्री अभ्यास व स्त्रीवादी संशोधनातील चळवळीशी ओळख करून देतात. हे साध्य करण्यासाठी त्या १९७५ ते वर्तमानापर्यंतची श्रीलंकेतील स्त्रीवादी संशोधन व लेखनाला घडवतात, त्याचा शोध घेतात व त्याचा एक ढाचा देतात, स्त्री चळवळ व संशोधनकर्त्यांची ओळख करून देतात, संशोधन निर्मितीचे अर्थकारण व प्रत्यक्ष जमिनीवरील राजकारणाचा वेध घेतात व स्त्रीवादी संशोधन चळवळीतील ज्ञानमीमांसाशास्त्रात्मक व सैद्धांतिक मुद्यांना हात लावतात.
दुसऱ्या प्रकरणात जगभरात ज्ञान निर्मितीच्या पद्धतीत व ज्ञानमीमांसाशास्त्रात स्त्री या कोटीक्रमाने कसा बदल घडवून आणला याचा आढावा या प्रकरणात घेण्यात आला आहे. स्त्रीयांला एक नमुन्याच्या स्वरूपात बघून संशोधन क्षेत्रात कुठले महत्त्वाचे बदल घडले याला अधोरेखित करून त्या श्रीलंकेतील स्त्री अभ्यास व संशोधन चळवळीला एक ज्ञानमीमांसाशास्त्राची पार्श्वभूमी देऊ पाहतात.
तिसऱ्या प्रकरणात विक्रमसिंघे या स्त्रीवादी संशोधन पद्धतीशास्त्राच्या संकल्पीकरणात व्यक्तीनिष्ठ्तेची अपरिहार्यता मांडतात. तसेच संशोधनात व्यक्तीनिष्ठता आणण्यासाठी परवर्तिततेचे (reflexivity) महत्त्व मांडतात. या प्रकरणात हे पुस्तक लिहिण्याची व संशोधनाच्या प्रक्रियेवर लेखिका परावर्तन करतात. अनेक मांडणी व परिणाम ज्यामध्ये लेखिकेचे कार्य घडले/ स्थापित आहे, अर्थ लावण्याची प्रक्रिया, विशिष्ट सैद्धांतिक मांडणी स्वीकारण्याची कारणं, ज्ञानमिमांसाशास्त्र, सत्संबंधीशास्त्र(ontology), संशोधन पद्धतीचे समर्थन त्या या परावर्तनाच्या प्रक्रियेत करतात व शेवटी माहितीचे विश्लेषण व सैद्धांतीकरणावर भाष्य करतात.
प्रकरण ४ मध्ये लेखिका सत्संबंधीशास्त्रावर (ontology) भाष्य करतात. ज्या स्थानिक परिस्थिती किंवा जगण्याची परिस्थिती संशोधनकर्त्यांच्या मनात खदखदते किंवा ज्यात ते भाग घेतात, त्यावर लेखिकेनी भर दिलेला आहे. यामध्ये संशोधन करताना समोर येणारे विविध स्पर्धात्मक सत्य किंवा सत्संबंधीशास्त्रासंबंधीचे राजकारणाचा समावेश आहे. सत्संबंधीशास्त्रासंबंधीचे राजकारणामध्ये १) आंतरराष्ट्रीय प्रभाव/ कायद्याचे मापदंडांचा प्रभाव, २) विद्याशाखा व संस्थांमध्ये लिंगभावाचे मुख्यप्रवाहीकरणाचे ज्ञानमीमांसाशास्त्र, ३) समकालीन सामाजिक -राजकीय बदल, ४) संशोधनकर्त्याचे आंतरिक वैयक्तिक राजकीय प्रेरणांचा समावेश आहे. येथे लेखिका मांडतात कि संशोधनाची सत्संबंधीशास्त्राचे राजकारण हे संशोधनाच्या ज्ञानमीमांसाशास्त्राचे प्रतिकात्मक स्वरूप आहे.
प्रकरण ५ संशोधनातील एक सबळ ज्ञानमीमांसाशास्त्र - लिंगभावावर केंद्रित आहे. यामध्ये लेखिका लिंगभावासंदर्भातील सत्य किंवा लिंगभावात्मक जगणे किंवा असणे हे एकाबाजूला ज्ञानमीमांसाशास्त्राचे एक घटक आहे तसेच लिंगभाव समजून घेण्याची एक पद्धती आहे.
प्रकरण ६ मध्ये विक्रमसिंघे संशोधन पद्धतीकडे स्वतःचे लक्ष केंद्रित करतात. येथे त्या साहित्याच्या आढाव्याला एक संशोधन पद्धती म्हणून मांडतात. त्यांच्या मते साहित्याच्या आढावा हे माहिती गोळा करण्यासाठी किंवा विषयाला पार्श्वभूमी देण्यासाठी एक भिन्न अशी संशोधन कृती तर आहेच पण तसेच संशोधन विषयाच्या उत्क्रांतीचे प्रतिनिधित्व किंवा जडण-घडण सुद्धा आहे. त्यामुळे साहित्याच्या आढाव्याला चिकित्सा म्हणून नाही तर अर्थ लावण्याची एक पद्धत म्हणून बघितलेले आहे.
सातवे प्रकरण हे लेखिकेच्या सैद्धांतीकरणाचा गाभा आहे. या प्रकरणात लेखिका पद्धतीशास्त्रावरील सैद्धान्तिकरण मुख्यतः संशोधनकर्त्यांच्या मुलाखतींच्या आधावारावर करते पण जेथे स्थानिक परिस्थितीला साजेसे असेल तेथे पाश्चिमात्यांच्या सैद्धांतीकरणाला सूक्ष्मपणा आणून सुधा केलेला आहे. व येथे लेखिका मांडतात कि संशोधनात अर्थ लावणे याचा अर्थ प्रक्रियेला पूर्णपणे समजण्यासाठी आधुनिक व उत्तर आधुनिक दृष्टिकोनाच्या मिश्रणाचे स्वीकार असा आहे.
प्रकरण ८ हे अंतिम प्रकरण असून श्रीलंकेतील संशोधन प्रक्रियेचे राजकीय व नैतिक परिणाम काय आहेत याबाबतीतील संशोधनकर्त्यांच्या चिंतेवर लेखक मांडणी करतात. त्यांच्या मते एक स्त्रीवादी होण्याच्या नात्यांनी संशोधन प्रक्रियेत राजकारण व नैतिकता यांची घट्ट वीण घालणे गरजेचे आहे.
सन्दर्भ सुची
वर्ग:स्त्री अभ्यासातील संहिता वर्ग:स्त्रीवादी साहित्य
हडप्पा
हडप्पा (Harappa) हे पाकिस्तानमधील छोटे शहर आहे. येथे सिंधू नदीच्या खोऱ्यात प्राचीन काळी वसलेल्या हडप्पा संस्कृतीचे अवशेष आढळले आहेत. हडप्पा येथे घरे, रस्ते आणि धान्याचे कोठार यांचे अवशेष सापडले आहेत.
हडप्पाकालीन मुद्रा( शिक्के )हे प्रामुख्याने चौकोनी आहेत. शिक्क्यावर प्राणी व मानव सदृश आकृत्या कोरलेल्या आहेत हे शिक्के स्टीएटाईट प्रकारच्या दगडापासून बनवलेले आहेत.
नगररचना : नगर रचना हे सिंधू संस्कृतीचे खास वैशिष्ट्य होते.
उत्खननात एकही मंदिर अथवा देवाची मूर्ती मिळाली नाही.
संदर्भ
वर्ग:प्राचीन संस्कृती वर्ग:पाकिस्तानमधील शहरे वर्ग:पुरातत्त्वीय स्थळे वर्ग:हडप्पा संस्कृती वर्ग:हडप्पा संस्कृतीतील गावे
ओक्तव मिर्बो
ओक्तव मिर्बो (फ्रेंच: Octave Mirbeau) (१६ फेब्रुवारी, इ.स. १८४८ - १६ फेब्रुवारी, इ.स. १९१७) हा फ्रेंच पत्रकार, कादंबरीकार, नाटककार, कलासमीक्षक, प्रवासवर्णनकार होता. साहित्य व कलाक्षेत्रातील अभिजात वर्तुळातील स्थान अबाधित राखलेला व त्यासोबतच युरोपभरात सार्वजनिक लोकप्रियता लाभलेला हा "सेलिब्रिटी" साहित्यिक, समीक्षक होता. याच्या साहित्यकृतींचे जगभरातील तीस भाषांमध्ये अनुवाद झाले आहेत.
बाह्य दुवे
वर्ग:फ्रेंच लेखक वर्ग:फ्रेंच पत्रकार वर्ग:इ.स. १८४८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९१७ मधील मृत्यू