cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
सोमयाचे कारंजे
अधिक माहिती
समुद्र सपाटीपासून ५५० मीटर
दूरध्वनी Subscriber trunk dialling Code क्रमांक ९१/०/ २११२
विधानसभा मतदारसंघ : बारामती विधानसभा मतदार संघ
विधानसभेचे आमदार : अजित अनंतराव पावर
लोकसभा मतदारसंघ : बारामती लोकसभा मतदारसंघ
पोस्ट ऑफिसचे नाव : सोमेश्वरनगर
कारंजे हे बारामती तालुक्यामधले एक छोटेसे गाव. हे मंदिर बारामती तालुक्यातल्या सोमेश्वरनगर साखर कारखान्यापासून तीन मैलांवर आहे. हे पुणे जिल्हा मुख्यालयापासून पूर्वेकडे ९३ कि.मी. अंतरावर आहे. राज्याची राजधानी मुंबई येथून २३२ कि.मी.अंतरावर आहे
कारंजे गावाच्या दक्षिणेकडे फलटण तालुका, उत्तरेकडे दौंड तालुका, पूर्वेकडे इंदापूर तालुका, पश्चिमेस पुरंदर तालुका आहे.
करंजे गावाची स्थानिक भाषा मराठी आहे. कारंजे गावाची एकूण लोकसंख्या १४१६ आहे आणि घरांची संख्या ३२२. महिलांची लोकसंख्या ४९.९% आहे. गावाचा साक्षरता दर ५२.५% आणि महिला साक्षरता दर ७२.७% आहे. १ जानेवारी १९६९ रोजी दत्ता धर्माधिकारी दिग्दर्शित 'सतीचं वाण' हा मराठी चित्रपट आलानी संपूर्ण राज्यभर हे ठिकाण चर्चेत आले. पर्यटन क्षेत्राचा बी दर्जा मिळालेले हे तीर्थक्षेत्र विविध सुविधांनी युक्त झाले असून सुमारे साडेचार कोटी रुपयांची कामे झाली आहेत. भाविकांसाठी निवास व्यवस्था, मंगलकार्यालय, पूजा साहित्याचीसाठी प्रशस्त दुकाने अंतर्गत रस्ते, वाहनतळ वगैरे झाले आहेत. हेमाडपंती बांधकामाचा उत्कृष्ट नमुना असलेले हे द्वापरयुगातील मंदिर चिंचेच्या वनात समुद्रसपाटीपासून अठराशे फुट उंचीवर आहे
श्री सोमेश्वराचे ऐतिहासिक माहात्म्य (दंतकथा)
एके काळी करंजे नावाच्या गावी मालुबाई नावाची सासुरवाशीण घरी राहत होती. महादू गवळीच्या कुटुंबात राहत असलेली मालुबाई मूलबाळ नसल्याने सासू व नणंदेच्या जाचातूनही नित्यनियाने पूजाअर्चा करीत असे. एके दिवशी दारात आलेल्या साधूने तिला शिवोपासनेचा मंत्र दिला. त्यानंतर दिवसभराच्या कामातून वेळ नसल्याने ती रात्री बारानंतर वालुकामय लिंग बनवून महादेवाची पूजा करू लागली. बारा वर्षानंतर शंकर भगवान तिला प्रसन्न झाले व तू सौराष्ट्रात येऊन पूजा कर असे तिला स्वप्नात सांगितले. मात्र मी संसारी स्त्री आहे, मला ते शक्य होणार नाही असे सांगितल्याने सौराष्ट्रातील महादेवांनी तिला मध्यरात्री सौराष्ट्रात येण्यास विमान पाठिवले. दररोज मध्यरात्री ती सौराष्ट्रात जाऊन पूजा करून परत येऊ लागली.
मात्र एके दिवशी तिच्या पतीला तिच्या शीलाचाच संशय आला त्याने तिला पाठलाग केला व विमानाला पकडून ती कोठे जाते हे पाहण्यासाठी तो सौराष्ट्रात गेला. तिच्यासाठी मंदिराचे दरवाजे उघडले गेले. गावात महादू गायब झाल्याची चर्चा सुरू झाली व मालूनेच त्याला गायब केले असा आळ तिच्यावर घेतला गेला. मग महादेवांनी तिच्या स्वनात जाऊन तू सौराष्ट्रात येण्याची गरज नाही मी तुला सर्परूपाने गायीच्या कासेला पिताना दिसेन त्यावेळी तू माझे दर्शन कर असे सांगितले. मात्र मालू हे स्वप्न विसरली. मात्र खोमणे आडनावाच्या गुराख्याला सर्प दिसला व त्याने कुऱ्हाडीचा घाव घातला. मालूच्या हे लक्षात आले. तिने महादेवाची माफी मागितली. त्यानंतर महादेवांनी मी लिंगरूपात प्रकट होईल असे स्वप्नात सांगितले, इकडे महादू गवळी परत न आलयाने मालूला जाळण्याची तयारी झाली. मात्र तिने आपले स्वप्न सांगून अखेरची इच्छा म्हणून त्या ठिकाणी खोदण्यास सुरुवात केली तर तिथे पाण्याची धार लागली व वालुकामय लिंगही सापडले दरम्यान महादू गवळी पण परत आला व ती सौराष्ट्रात पूजा करणेस गेली होती याची प्रचिती झाली. मालू त्याच ठिकाणी गुप्त झाली. म्हणून मंदिरात जाताना प्रथम मालुबाईचे दर्शन घेतले जाते. तसेच जिथे पाण्याची धार निघाली ती विहीर तीर्थाची विहीर म्हणून समजली जाते आजही तेथे खरे खोटेची शपथ घेतली जाते व खोटे बोलण्याऱ्याला चाणाक्ष (?) दिला जातो. तर दर श्रावणात तिसऱ्या सोमवारी निघणाऱ्या पालखीमध्ये कुऱ्हाडीचा वार करण्याऱ्या खोमण्याला पहिले सोमनाथाचे दर्शन झाले म्हणून खोमणे आडनावाच्या गुराख्याला दर्शनाचा मान पहिला दिला जातो. दर महाशिवरात्रीला व श्रावण महिन्यात तेथे मोठी यात्रा भरते. श्रावण महिन्यात येथे सर्परूपी महादेव भाविकांना दर्शन देतात.
इथले मंदिर इतर मंदिरासारखे साधेच दिसत असले तरी स्वतःचे वैशिष्ट्य जपून आहे. श्रावण महिना हा इतरांसारखाच इथेही महत्त्वाचा. प्रत्येक सोमवारी मंदिरात मोठी यात्रा भरते. बेल, सुंगधी फुले, हार, नारळ यांची रेलचेल असते. मंदिरात प्रवेश केल्यावर मात्र आपण क्षणभर दचकतो. कारण पिंडीऐवजी इथे एक जिवंत नागराज आरामात पहुडलेले दिसतात आणि सर्वांच्या पूजा आनंदाने स्वीकारत असतात. या नागाला स्थानिक लोक 'स्वारी येणे' असे म्हणतात. सौराष्ट्रातल्या सोरटी सोमनाथ येथून प्रत्यक्ष महादेवच नागाच्या रूपात इथे येतो असे मानले जाते. या नागाच्या डोक्यावर कुऱ्हाडीने घाव घातल्याची खूण आहे. तशीच खूप मंदिरात असलेल्या बाजूच्या शाळुंकेच्या डोक्यावरही आहे.
या नागाचे आणखी एक वैशिष्ट्य सांगितले जाते, ते म्हणजे प्रत्येक वेळी नागाचा रंग, आकार, अवतरण्याची वेळ ही वेगवेगळी असते. या साऱ्यांवरून ज्येष्ठ मंडळींनी अनुभवाने हवामान, पाऊस, रोगराई व शेती उत्पादनाबाबतचे अंदाज बांधले आहेत. या नागाच्या रंगावरून ते वर्ष कसे असेल याबाबतची चर्चा मंदिर परिसरात नेहमीच झडताना दिसतात.
करंजे गावाला कसे पोहोचायचे?
रेल्वेने
बारामती हे रेल्वे स्टेशन करंजेपासून अगदी जवळचे रेल्वे स्टेशन आहे. बारामती जवळचे काटफळ रेल्वे स्टेशनही करंजे गावाला जवळचे आहे.
पाछापूर
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
सोमयाचे कारंजे
अधिक माहिती
रस्त्याने
निरा, मोरगाव, मुरटी आणि बारामती या ठिकाणाहून कारंजे या गावाला जाण्यासाठी बसेसची व्यवस्था आहे.
वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे
स्पेस अँड अप्पर ॲटमॉस्फिअर रिसर्च कमिशन
स्पेस अँड अपर ॲटमॉस्फीयर रिसर्च कमिशन (SUPARCO) ही पाकिस्तानची अंतरिक्ष संशोधन संस्था आहे.
वर्ग:पाकिस्तान पाकिस्तान
श्रीलक्ष्मी सुरेश
श्रीलक्ष्मी सुरेशचा जन्म ५ फेब्रुवारी १९९८ रोजी झाला.ती केरळमधील कोझिकोडे जिल्ह्यातील मुलगी आहे.तीचे वडील सुरेश मेनन आणि आई विजु सुरेश आहे. ती ३ वर्षाची असताना तिने कॉम्पुटरवर काम करण्यास सुरुवात केली.आणि ती ८ वर्षाची असताना तिने पहिली वेब साइड बनवली.श्रीलक्ष्मी सुरेश उच्च माध्यमिक विद्यालयात असताना तिने त्यांच्या विद्यालयाची वेब साइड तयार केली.त्याचे १५ जानेवारी २००७ला केरळ सरकारचे वन मंत्री बिनॉय विश्वम यांनी उदघाटन केले त्याच्यामाध्यमातून चालू केलेली इ डिझाईन २००९ मध्ये लाँच झाली. श्रीलक्ष्मी सुरेशला २००८ मध्ये असामान्य कार्यासाठी भारत प्रजासत्ताक दिनाच्या दिवशी महिला बाल कल्याण मंत्रालयाने राष्टीय बाल पुरस्कार देऊन सन्मानित केले. तिला ५ जानेवारी २००९ला विज्ञान भवन,नवी दिल्ली मध्ये एका समारोहमध्ये सोनिया गांधीने हा सन्मान दिला.तिने आपल्या कार्याची एक वेगळी ओळख बनवली. वेबसाईट बनवणाऱ्या कंपनीची ती CEO आहे.श्रीलक्ष्मीला अनेक राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय अवार्ड मिळालेले आहे.असोसिएशन ऑफ अमेरिकन वेबमास्टर या संस्थेची १८ वर्षापेक्षा कमी वय असणारी ती एकटीच सभासद आहे.आणि त्या संस्थेने तिला सर्वोच्च असा गोल्ड वेब अवार्ड पुरस्कार दिला आहे.
वर्ग:२३ व २४ जुलै २०१८ - पाबळ कार्यशाळेतील लेख
इंदू जैन
इंदू जैन (८ सप्टेंबर, १९३६:फैजाबाद, उत्तर प्रदेश, भारत - ) या भारतातील बेनेट, कोलमन अँड कंपनी या उद्योगसमूहाच्या अध्यक्षा आहेत.
फोर्ब्स २०१५ च्या क्रमवारीनुसार इंदू जैन यांची संपत्ती ३.१ अब्ज डॉलर होती आणि त्या भारतातील ५७ व्या क्रमांकाच्या सर्वात श्रीमंत तर जगातील ५४९व्या सर्वात श्रीमंत व्यक्ती होत्या.
व्यावसायिक
जैन यांनी टाईम्स फाउंडेशनची स्थापना केली. द टाईम्स फाउंडेशन ही संस्था पूर, चक्रीवादळे, भूकंप आणि रोगराई यांसारख्या आपत्तींच्या मदतीसाठी समुदाय सेवा, संशोधन संस्था आणि टाईम्स रिलीफ फंड चालवते. जैन ह्या फिक्कीच्या महिला विभागाच्या संस्थापक अध्यक्ष आहेत. एफएलओ मार्च २०१७ च्या भारतीय ज्ञानपीठ ट्रस्टच्या अध्यक्ष आहेत, जे ज्ञानपीठ पुरस्काराचे मानकरी ठरले आहे.
जानेवारी २०१६ मध्ये जैन यांना भारत सरकारने पद्मभूषण पुरस्काराने गौरवले..
कौटुंबिक माहिती
त्या साहू जैन कुटुंबातील असून त्यांचे पती अशोक कुमार जैन होते तर व मुले समीर जैन व विनीत जैन आहेत.
अशोक कुमार जैन यांचे हृदय प्रत्यारोपणाच्या शस्त्रक्रियेनंतर जानेवारी १९९४ रोजी ६५ व्या वर्षी अमेरिकेतील क्लीव्हलॅंड निधन झाले.
वर्ग:२३ व २४ जुलै २०१८ - पाबळ कार्यशाळेतील लेख वर्ग:भारतीय उद्योगिनी वर्ग:इ.स. १९३६ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
जयंत खरे
(??-मे १, २००७) हे लघुचित्रांकरिता ओळखले जाणारे मराठी चित्रकार होते. पुण्यातील पर्वती टेकडीवरील पेशवे स्मृतिसंग्रहालयातील लघुचित्रे खऱ्यांनी रंगवली आहेत.
जीवन
खऱ्यांनी चित्रकलेचे प्रशिक्षण जे.जे. स्कूल ऑफ आर्टमध्ये घेतले. पदविका अभ्यासक्रमानंतर ते अध्यापनाकरता तेथेच रुजू झाले. जे.जे. स्कूल ऑफ आर्टमधील अध्यापनाखेरीज ते पुण्यातील आगाखान पॅलेस येथील संग्रहालयाचे क्युरेटर म्हणून काम पाहत होते.
मे १, २००७ रोजी पुण्यात खऱ्यांचे निधन झाले.
संकीर्ण माहिती
खऱ्यांनी पेशवेकालीन ऐतिहासिक घटनांबद्दल ’पेशवाईतील आठवणी’ नावाचे एक रंजक पुस्तक लिहिले आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी चित्रकार वर्ग:इ.स. २००७ मधील मृत्यू
इ.स. १८९९
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १८९९ वर्ग:इ.स.च्या १८९० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
रॉन पॉल
रॉनल्ड अर्नेस्ट पॉल (इंग्लिश: Ronald Ernest Paul) ऊर्फ रॉन पॉल (२० ऑगस्ट, इ.स. १९३५ - हयात) हे अमेरिकन राजकारणी, डॉक्टर व लेखक आहे. ते रिपब्लिकन पक्षाचे सदस्य असून इ.स. १९७९ ते इ.स. १९८५ या काळात त्यांनी अमेरिकी प्रतिनिधिगृहात टेक्सास संस्थानाचे प्रतिनिधित्व केले. इ.स. २०१२ सालातील अमेरिकन राष्ट्राध्यक्षपदाच्या निवडणुकीसाठी ते रिपब्लिकन पक्षाची उमेदवारी मिळवण्यासाठी दावा करीत् आहेत. नोव्हेंबर, इ.स. २०११ मध्ये त्यांना विद्यमान अध्यक्ष बराक ओबामा ह्यांच्या विरुद्ध निवडणूक लढण्यासाठी प्रमुख दावेदार मानले गेले आहे, व तळागाळातील तसेच मध्यमवर्गातील जनतेचा त्यांना मोठा पाठींबा मिळत आहे.
पॉल यांनी इ.स. १९८८ व इ.स. २००८ सालांतल्या अध्यक्षीय निवडणुकींमध्ये उमेदवारी मिळवण्याचा प्रयत्न केला होता. परंतु दोन्ही वेळेस ते असफल ठरले.
अमेरिकेतील तळागाळातील अनेक लोकशाहीवादी चळवळींवर त्यांचा प्रभाव आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:अमेरिकन डॉक्टर वर्ग:अमेरिकन राजकारणी वर्ग:इंग्लिश लेखक वर्ग:इ.स. १९३५ मधील जन्म वर्ग:रिपब्लिकन पक्ष (अमेरिका) मधील राजकारणी वर्ग:अमेरिकेच्या प्रतिनिधीगृहाचे सदस्य वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
यशवंत महाडिक
यशवंत महाडिक ऊर्फ यशवंत दत्त (नोव्हेंबर ७, १९४५ - नोव्हेंबर ११, १९९७) हे मराठी अभिनेते होते.
उत्तम अभिनयशैली, विनोदी स्वभाव आणि इतरांची नकला करण्याची वृत्ती तसंच आई-वडिलांकडून मिळालेला कलेचा वारसा त्यामुळे मराठी नाटक व चित्रपट विश्वाला यशवंत दत्त यांच्या रूपाने सशक्त कलाकार लाभला; मुळं नाव यशवंतसिंह महाडीक असलेल्या यशवंत दत्त यांचा जन्म ७ नोव्हेंबर १९४५ साली पुणे येथे झाला. त्यांचं शालेय शिक्षण न्यू इंग्लिश हायस्कूल येथे झाले.शाळेत असल्यापासून ते शिक्षकांच्या इतक्‍या हुबेहूब नकला करत असत, यामुळे बऱ्याचदा त्यांना शिक्षा म्हणून वर्गाबाहेर उभे केले जात. भविष्यात नकला करण्याची सवय त्यांच्या कामी आली. “थंडर्स” नावाच्या ऑर्केस्ट्रात ते काम करत असल्यामुळे निवेदन आणि नकला करून ते प्रेक्षकांच्या मनावर अधिराज्य केले होते.
यशवंत दत्त यांचे आई-वडिलांनी चित्रपटातून व नाटकांत कामे केली होती. यशवंत दत्त यांच्या वडिलांनी “गरिबांचे राज्य” या नावाचा चित्रपट देखीळ काढला होता; पण आर्थिक दृष्ट्या या चित्रपटाचे खुप नुकसान झाले होते. त्यामुळे हालाखीची परिस्थिती त्यांच्या कुटुबियांवर ओढवली होती. आपल्याला आलेल्या आर्थिक अपयशामुळे वडिलांचा यशवंत दत्त यांनी नाटक व चित्रपटसृष्टीत जाण्यास विरोध होता; पण अखेर त्यांनी यशवंत दत्त यांना परवानगी दिली आणि लागेल ते मार्गदर्शनही केले.
घरच्या गरिबीवर मात करताना यशवंत दत्त यांनी मिळेल ती कामे केली. अगदी उडप्याच्या हॉटेलात नोकरी केली तर कधी पानाच्या गादीवर काम केले, अखेर “फिलिप्स कंपनी” मध्ये ते कामगार म्हणून रुजू झाले.पण आपली अभिनय व कलेची उपासना तसुबर पण कमी होऊ दिली नाही;
अनेक एकांकीका तसंच राज्य नाट्यस्पर्धांमधुन यशवंत दत्त यांनी काम करणे सुरू होते. त्यांचे “अडीच घरं वजिराला” हे नाटक पुणे केंद्रातून निवडले गेले आणि अंतिम स्पर्धेसाठी मुंबईला गेले. आणि यशवंत दत्त यांच्या अभिनयाचा करिष्मा मुंबईतील नाट्यसंस्थांना पाहायला मिळाला. त्यानंतर मग मुंबईतल्या नाट्यसंस्थांकडून त्यांना बोलवणी येऊ लागली. याच काळात दत्ता भट यांनी दत्त यांना काम करण्यासाठी बोलावले व “गरिबी हटाव” या नाटकाचच्या माध्यमातून यशवंत दत्त यांनी आपल्या अभिनयाची चुणूक दाखवून दिली. त्यानंतर यशवंत दत्त यांची तीन नाटकं रंगभुमीरव दाखल झाली; पण दुर्दैवाने या नाटकांना प्रेक्षकांकडून फारसा प्रतिसाद लाभला नाही. पण या काळात यशवंत दत्त यांच्या आईने त्यांना धीर दिला, “तू इकडची काळजी करू नकोस, मी इथलं सांभाळते तू तुझं बघ” या शब्दात आईकाडून आधार मिळाल्यावर यशवंत दत्त यांनी अधिक उत्साहाने काम सुरू केले.
यशवंत दत्त यांनी मराठी चित्रपट आणि रंगभूमीला दिलेलं योगदान अतुलनीय आहे; ११ नोव्हेंबर १९९७ या दिवशी म्हणजें वयाच्या ५२व्या वर्षी यशवंत दत्त यांचे अकाली निधन झाले.
महाडिक,यशवंत महाडिक,यशवंत महाडिक,यशवंत महाडिक,यशवंत
सलील चौधरी
सलील चौधरी हे बंगाली, हिंदी आणि मलयालम चित्रपटांतून संगीत देणारे संगीतकार होते.
वर्ग:संगीतकार वर्ग:इ.स. १९२३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९५ मधील मृत्यू
कार्बन डायॉक्साइड
कार्बन डायॉक्साईडचे उपयोग
वर्ग:वायू वर्ग:कार्बनची संयुगे वर्ग:ऑक्सिजनची संयुगे
सेहरा
सेहरा याला "आपटा" किंवा "सोन्याचे झाड" म्हणतात.काड्या जाळण्यासाठी वापरतात. शेळ्या -बकऱ्या पाने खातात. सेहरा याला "आपटा" किंवा "सोन्याचे झाड" म्हणतात. काड्या जाळण्यासाठी वापरतात. शेळ्या -बकऱ्या पाने खातात. याच झाडाचीपाने दसऱ्याला "सोना" म्हणून वाटतात. (पण हा शमीवृक्ष नाही. ) या झाडाच्या सालीपासून "वाक" (दोरी) काढतात. वाकापासून शिंके, गाई-म्हशी-बैलांसाठी दावे व खाता विणायला नवार बनवतात.
वर्ग:२३ व २४ जुलै २०१८ - पाबळ कार्यशाळेतील लेख
३जी
थ्रीजी : मोबाईल दूरध्वनीसंच आणि मोबाईल दूरसंपर्क यंत्रणांसाठी इंटरनॅशनल टेलिकॉम युनियन द्वारे स्थापित तांत्रिक मानकांची तिसरी पिढी थ्रीजी किंवा 3 जी या नावाने ओळखली जाते. भ्रमंती करतानाही दूरध्वनी, मोबाईल इंटरनेट, व्हिडीओ कॉलिंग आणि मोबाईल टीव्ही यासारख्या सेवा पुरविण्यासाठी ही तिस-या पिढीची मानके उपयोगी ठरली आहेत.
अलिकडेच खुललेल्या ३.५ जी किंवा ३.७५ जी मानकांमुळे स्मार्टफोन किंवा लॅपटॉप संगणकांच्या मोबाईल मोडेमद्वारे हायस्पीड इंटरनेट सुविधा देणेही शक्य झाले आहे. 1G प्रणाली 1981/1982 मध्ये सुरू करण्यात आले पासून सेल्युलर मानके एक नवीन पिढी प्रत्येक दहावा वर्षी अंदाजे दिसू लागले आहे. प्रत्येक पिढी नवीन वारंवारता बॅंड, उच्च डेटा दर आणि गैर- मागास - सुसंगत प्रेषण तंत्रज्ञान द्वारे दर्शविले जाते. पहिल्या 3G नेटवर्क 1998 मध्ये सुरू केली आणि चौथ्या पिढीपर्यंत " 4G " नेटवर्क 2008 मध्ये करण्यात आले होते.
कापुर्णे
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
पिंपोडे खुर्द
पिंपोडे खुर्द हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो.हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
पोर्तुगीज साम्राज्य
पोर्तुगीज साम्राज्य (पोर्तुगीज:Império Português) हे इतिहासातील पहिले जागतिक साम्राज्य होते. तसेच हे साम्राज्य सर्वाधिक काळ टिकलेले युरोपीय वसाहती साम्राज्य होते. हे साम्राज्य सहा शतके टिकले. १४१५ साली सेउता जिंकल्यानंतर या साम्राज्याचा उदय झाला. २००२ साली पूर्व तिमोरला स्वातंत्र्य दिल्यानंतर हे साम्राज्याचा अधिकृतपणे अस्त झाला. पोर्तुगीज साम्राज्याने, आज स्वतंत्र देश म्हणून असलेल्या ५३ देशांवर राज्य केले होते.
सम्राट
सम्राट (इंग्रजी: Emperor) हा अनेक राज्ये जिंकून व सामील करून बनलेल्या मोठ्या सार्वभौम साम्राज्याचा शासक असतो. सम्राटांना राजा-महाराजांपेक्षा उच्च प्रतिष्ठा असते.
सम्राटचे स्त्रीलिंग सम्राज्ञी आहे. हे बिरुद महिला सम्राटासाठी वापरतात. सम्राज्ञी ही सम्राटाची पत्नी, आई किंवा स्वतःच्या साम्राज्यावर राज्य करणारी एक स्त्री असू शकते.
अशोक, अकबर, चंद्रगुप्त मौर्य इत्यादींना भारतातील सर्वात प्रसिद्ध सम्राट मानले जाते.
वर्ग:राज्यकर्त्यांच्या उपाध्या
लघुग्रह
लघुग्रह  म्हणजे अवकाशात सूर्याभोवती फिरणारे सूर्यमालेतील लहान आकाराचे व कमी वस्तुमानाचे ग्रह. मंगळ व गुरू या ग्रहांदरम्यानच्या रिकाम्या जागेत लघुग्रहांचा पट्टा आहे. ग्रहांच्या निर्मिती काळात ग्रह बनण्यात अपयशी ठरलेले लहान-लहान खडक म्हणजे लघुग्रह.
वर्ग:खगोलीय वस्तू वर्ग:सूर्यमाला
लोणी खुर्द, वाशिम जिल्हा
लोणी गाडे गांवाचा इतिहास
लोणी खुर्द हे गांव रिसोड तालुक्याच्या ठिकाणाहून २४ किमी. पश्चिमेला असून गांवाच्या आजूबाजूला डोंगर व सरकारी वन जमीन आहे.
या गावाला लोणी गाडे असेसुद्धा म्हणतात, कारण या गावात गाडे आडनावाचे लोक राहतात. मूळ पुणे जिल्ह्यातील सासवड गावचे असणारे गाडे कूळ (१६ व्या शतकाच्या शेवटी केव्हातरी स्थायिक झाले.
शाळा
गावात एक सरकारी अंगणवाडी असून, जिल्हा परिषदेची एक प्राथमिक मराठी शाळा आहे. तिच्यात इयत्ता ५ वी पर्यंतचे वर्ग आहेत.
= मंदिरे =
डेल बेन्केस्टाइन
बेन्केस्टाइन, डेल बेन्केस्टाइन, डेल वर्ग:भारतीय क्रिकेट लीग खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख वर्ग:इ.स. १९७४ मधील जन्म
लोणी खुर्द, वाशिम जिल्हा
हनुमान मंदिर
गांवातील सर्वात जुने मंदिर हनुमंताचे असून ते गांवाच्या पश्चिमेला आहे. सदर मंदिर गांवाच्या स्थापनेबरोबरच स्थापन झालेले आहे असे स्थानिक लोक सांगतात. मंदिरातील मारुतीची मूर्ती पूर्वाभिमुख असून तिची उंची ४ फुटाच्या आसपास अाहे. मारुतीच्या हातात गदा आहे. या मंदिरामध्ये दर एकादशी ला गांवातील स्थानिक वारकरी भजनी मंडळा च्या वतीने भजन म्हणतात. तसेच श्रावण महिन्यात तर महिनाभर धार्मिक ग्रंथांचे सामूहिक वाचन होते.
दरवर्षी हनुमान जयंती च्या दिवशी सर्व गांवकरी मोठ्या संख्येने उत्सव साजरा करतात. शेवटी महाप्रसाद वाटतात. या मंदिरात अन्य धार्मिक कार्यक्रमसुद्धा होतात.
संत गजानन महाराज
गांवात संत गजानन महाराजांची दोन मंदिरे असून, त्यांपैकी एका मंदिरात दि. ९ मार्च २०१७ रोजी मूर्तीची प्राणप्रतिष्ठा झाली. त्यानिमित्ताने २ मार्च २०१७ ते ८ मार्च २०१७ या दरम्यान गांवकऱ्यांच्या वतीने अखंड हरिनाम सप्ताह व भागवत कथा महोत्सव आयोजित केला होता. त्यावेळी ह.भ.प.चांगदेव महाराज गवंदे यांच्या मुखातून गांवकऱ्यांनी भागवतकथा श्रवण केली. ह्या अखंड हरीनाम सप्ताहात खालील कीर्तनकारांची कीर्तने झाली.
दि. २ मार्च २०१७ : खामगावच्या वर्षाताई टिकार
दि. ३ मार्च २०१७ :  वेलतुऱ्याचे राधेश्याम महाराज खरबळ
दि. ४ मार्च २०१७ : पिंपळनेरचे आसाराम महाराज आघाव
दि. ५ मार्च २०१७ : महागांवचे गणेश महाराज हुंबाड
दि. ६ मार्च २०१७  : बोरखेडीच्या जनाताई डोंगरे
दि. ७ मार्च २०१७  : वेलतुऱ्याचे दत्ता महाराज खरबळ
वर्ग:रिसोड तालुक्यातील गावे
रायतळे
रायतळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील जव्हार तालुक्यातील एक गाव आहे.
भौगोलिक स्थान
जव्हार बस स्थानकापासून नाशिक मार्गाने गेल्यावर पुढे गोरवाडी बस थांब्यानंतर हे गाव लागते. जव्हार बस स्थानकापासून हे गाव १० किमी अंतरावर आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.
लोकजीवन
हे मध्यम आकाराचे मोठे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात २६४ कुटुंबे राहतात. एकूण १४५८ लोकसंख्येपैकी ७२८ पुरुष तर ७३० महिला आहेत. गावाची साक्षरता ६३.७९ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ७२.३७ आहे तर स्त्री साक्षरता ५५.०४ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या १९४ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १३.४४ टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. छोट्या प्रमाणावर शेती व शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर म्हणून ते काम करतात.अगदी लहान प्रमाणात कुक्कुटपालन,बकरीपालन सुद्धा ते करतात. येथे भरपूर प्रमाणात रानभाज्या मिळतात. खरशिंग,करडू,बाफली,पेंढर, बांबूशिंद,कवळ, खुरासनीचा पाला, लोत, शेवळी, उडदाचा पाला, काकड, रानचिकू, आभईची शेंग, अळबी, आंबट बिबली, माड, चावा वेल,टेरा, कर्टुलं,लोथी, सतरा, हळंदा, शेवळे,कोरड, टाकळा, शेवगा, तेरे, कुडाची फुलं, घोळ, कोळू, रताळ्याचे कोंब, टेंभरण, मोहदोडे,नारळी, मोखा, चायवळ, वांगोटी, भोपा, बोंडारा, रानकेळी, भारंगा ह्या काही रानभाज्या आहेत. ह्या भाज्या मुख्यतः पावसाळ्यात होतात.ह्या भाज्या पोटाचे विकार, खोकला आणि इतर तत्सम आजारावर गुणकारी असतात. आदिवासी समाज बांधवांना त्याची चांगली समज असते. तारपा नृत्य आणि वारली रंगकला हे आदिवासी समाजाचे अविभाज्य भाग आहेत.
नागरी सुविधा
गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बसेस जव्हार बस स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात.रिक्शासुद्धा जव्हारवरून उपलब्ध असतात.
जवळपासची गावे
रामनगर,गराडवाडी, ग्रामीण जव्हार, गणेशनगर, नंदनमाळ, न्याहाळेबुद्रुक, राधानगरी, श्रीरामपूर, केळघर, न्याहाळेखुर्द, रामपूर ही जवळपासची गावे आहेत.
संदर्भ
१. https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html
२. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
३. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
४. http://tourism.gov.in/
५. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
६. https://palghar.gov.in/
७. https://palghar.gov.in/tourism/
वर्ग:जव्हार तालुक्यातील गावे
नीतिशास्त्र
नीतिशास्त्र ज्याला वर्तन तत्त्वज्ञान असेही म्हणतात. ही तत्त्वज्ञानाची एक शाखा आहे. जरी प्रत्येक युगात नैतिकतेची व्याख्या आणि व्याप्ती हा फरकाचा विषय झाला असला तरी, असे व्यापकपणे म्हटले जाऊ शकते की नैतिकता त्या सामान्य तत्त्वांशी संबंधित आहे ज्याच्या आधारे मानवी कृती आणि हेतूंचे मूल्यमापन शक्य आहे. बहुतेक लेखक आणि विचारवंत हे देखील मान्य करतात की नैतिकता मुख्यत्वे निकष आणि मूल्यांशी संबंधित आहे, आणि परिस्थितीचा अभ्यास किंवा शोध नाही, आणि हे निकष केवळ वैयक्तिक जीवनाच्या विश्लेषणासाठीच नव्हे तर सामाजिक जीवनाच्या विश्लेषणामध्ये वापरले जावेत. खूप नैतिकता योग्य निर्णय घेण्याची मानवी क्षमता विकसित करते.
हेन्री वूड
हेन्री वूड (इंग्लिश: Henry Wood ;) (डिसेंबर १४, इ.स. १८५३ - एप्रिल ३०, इ.स. १९१९) हा इंग्लिश क्रिकेट संघाकडून ४ आंतरराष्ट्रीय कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. तो संघात यष्टिरक्षकाची भूमिका बजावत असे व उजव्या हाताने फलंदाजी करत असे. देशांतर्गत काउंटी स्पर्धांमध्ये त्याने केंट व सरे संघांचे प्रतिनिधित्व केले.
रतिरहस्य
रतिरहस्य हा कामशास्त्रावरील ग्रंथ आहे. कोक्कोक किंवा कोक नामक कवीने बाराव्या शतकापूर्वी लिहिला. पद्यात्मक असलेला हा ग्रंथ कोकशास्त्र नावानेच जास्त प्रसिद्ध आहे. याच ग्रंथाच्या नावावरूनच कामशास्त्रावरील कोणत्याही ग्रंथांस कोकशास्त्र हे सामान्यनाम लावण्यात येऊ लागले.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:लैंगिकता वर्ग:लैंगिक शिक्षण
पळशी बुद्रुक
पळशी बुद्रुक हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २००० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
महाराज
महाराज (किंवा महाराजा) "महान शासक", "महान राजा" किंवा "उच्च राजा" या शब्दासाठीचा संस्कृत शब्द आहे. शीख साम्राज्याचे संस्थापक रणजित सिंह, महाराजा यशवंतराजे होळकर (उत्तर भारतातील सर्वात मोठे होळकरमराठा साम्राज्य राजा),तसेच प्राचीन भारतीय गुप्त साम्राज्याचे संस्थापक महाराजा श्रीगुप्ता यांच्यासह अनौपचारिक साम्राज्यांतील राजांना या उपाधीने संबोधले जात असे.
महिलांसाठी समतुल्य, महाराणी (महाराजनी) हा शब्द आहे. महारानी म्हणजे महाराज (किंवा महाराणा इत्यादि) यांच्या पत्नी किंवा राज्य करणारी महिला शासक. महाराजांची विधवा 'राजमाता' (Queen mother) म्हणून ओळखली जाते.
वर्ग:राज्यकर्त्यांच्या उपाध्या
भरतकाम
भरतकाम हे कापड किंवा इतर पृष्ठभागावर सुई दोऱ्याने नक्षीकाम करण्याची क्रिया होय. भरतकामात चमकी, आरसे, शोभेच्या नळ्या, मणी, चमकते खडे इ.चा सुद्धा वापर होतो.
भरतकामाला कानडी भाषेमधे कसुती असे म्हणतात. हा कानडी शब्द, कई (हात) व सूत (धागा) या दोन शब्दांपासून बनलेला आहे. भरतकाम केलेल्या नक्षीला भारतामधे कशिदा असे देखील म्हटले जाते. सोन्याच्या तारा वापरूनदेखील भरतकाम करतात, त्यास ज़रदोज़ी असे म्हटले जाते. हल्ली ज़रदोज़ीसाठी नकली जर देखील वापरात आणली जाते.
भरतकाम करण्यासाठी निरनिराळे टाके वापरले जातात. त्यातील काही टाक्यांची नावे पुढीलप्रमाणे: हेरिंगबोन टाका, बटनहोल टाका, फ्रेंच नॉट, फेदर स्टिच, गाठीचा टाका, गहू टाका, काश्मिरी टाका, कांथावर्क, कर्नाटकी कशिदा.
इतिहास
शिवणकाम, पॅच वर्क करण्यासाठी वापरली जाणारी प्रक्रिया, आणि कपड्यांना मजबुतीकरण करण्याच्या प्रक्रियेमुळे शिवणकामाच्या तंत्रज्ञानाचा विकास वाढला आणि शिवणकामांच्या सजावटीच्या शक्यतांनी भरतकामाची कला निर्माण झाली.
भरतकाम कला जगभरात आढळून येते आणि अनेक उदाहरणे दिसून आलेली आहेत.
प्राचीन ग्रीक पौराणिक कथेने विणण्याबरोबरच भरतकामाची कला पार पाडण्याचे श्रेय अथेना देवीला दिले आहे.
ऐतिहासिक अनुप्रयोग आणि तंत्रे
वेळ, स्थान आणि उपलब्ध सामग्री यावर आधारित, भरतकाम काही तज्ञांचे कार्यक्षेत्र किंवा व्यापक, लोकप्रिय तंत्र असू शकते. या लवचिकतेमुळे सांसारिक विविध कार्य केले.
मध्ययुगीन इंग्लंडमधील व्यावसायिक कार्यशाळा आणि संघटनात वापरल्या जाणाऱ्या तंत्राच्या बाबतीत, विस्तृतपणे भरतकाम केलेले कपडे, घरगुती वस्तू, धार्मिक वस्तू आणि प्रतिष्ठेचे चिन्ह म्हणून पाहिले जात असे. अठराव्या शतकात इंग्लंड आणि तेथील वसाहतींमध्ये, श्रीमंत कुटूंबाच्या मुलींनी उत्कृष्ट रेशीम वापरणारे सॅम्पलर तयार केले. भरतकामामध्ये मुलीचे कौशल्य, मार्ग, दर्जा व सामाजिक स्थिती दिसून येते.
इस्लामी जग
भरतकाम हे मध्ययुगीन इस्लामिक जगातील एक महत्त्वाची कला होती. दमास्कस, कैरो आणि इस्तंबूल सारख्या शहरांमध्ये रुमाल, गणवेश, झेंडे, सुलेखन, शूज, कापड, अंगरखा, घोड्यांच्या पायघड्या, चप्पल, म्यान, पाउच आणि चामड्याच्या बेल्टवरही भरतकाम दिसून येते. भरतकाम कॉटेज उद्योग, काहींनी ८०० पेक्षा जास्त लोकांना रोजगार मिळवून, या वस्तूंचा पुरवठा केला.
टाके
एक टाका म्हणजे भरतकामाची सुई फायबरच्या मागील बाजूस पुढच्या बाजूला आणि मागील बाजूस या द्वारे उत्पादित केलेल्या समोरच्या  बाजूला धागाने  केलेल्या  कामाला  देखील शिवणे म्हणतात.फिशहोल टाका, बटनहोल टाका, उलट टीप, साखळी टाका, इ. टाके घातले जातात.
बाह्य दुवे
वर्ग:कला वर्ग:हस्तकला
माँटी बाउडेन
बाह्य दुवे
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
माक्सू पिक्त्सू
माक्सू पिक्त्सू (स्पॅनिश: Machu Picchu) हे देशातील ऐतिहासिक इन्का साम्राज्यातील एक स्थळ आहे. माक्सू पिक्त्सू पेरूमधील कुस्को शहराच्या ८० किमी वायव्येला समुद्रसपाटीपासुन ८,००० फूट उंचीवर स्थित आहे व इन्का साम्राज्याच्या सर्वाधिक महत्त्वाच्या खुणांपैकी एक मानले जाते. युनेस्कोने माक्सू पिक्त्सूला जागतिक वारसा स्थान जाहीर केले आहे. तसेच २००७ साली प्रकाशित झालेल्या जगातील सात नवी आश्चर्ये ह्या यादीमध्ये देखील माक्सू पिक्त्सूचा समावेश केला गेला.
इंकास, मायनांच्या विरूद्ध, कोणतीही लिखित भाषा नव्हती आणि १९ व्या शतकापर्यंत कोणत्याही युरोपियन लोकांनी या साइटला भेट दिली नाही, आतापर्यंत ज्ञात आहे. म्हणून, साइट वापरात असताना त्याच्या कोणत्याही लेखी नोंदी नाहीत. इमारतींची नावे, त्यांचे मानले जाणारे उपयोग आणि त्यांचे रहिवासी हे सर्व आधुनिक पुरातत्वशास्त्रज्ञांचे उत्पादन आहे, भौतिक पुराव्याच्या आधारावर, ज्यामध्ये साइटवरील थडग्यांचा समावेश आहे.
सर्वात अलीकडील पुरातत्वशास्त्रज्ञांचा असा विश्वास आहे की माक्सू पिक्त्सू हे इंका सम्राट पचाकुटी (१४३८-१४७२) यांच्यासाठी इस्टेट म्हणून बांधले गेले होते. बऱ्याचदा "लोस्ट सिटी ऑफ द इंका" म्हणून संबोधले जाते, हे इंका सभ्यतेचे सर्वात परिचित प्रतीक आहे. इंका लोकांनी १४५० च्या आसपास इस्टेट बांधली परंतु एक शतकानंतर स्पॅनिश विजयाच्या वेळी ती सोडून दिली. नवीन एएमएस रेडिओकार्बन डेटिंगनुसार, ते इ.स. १४२०-१५३२ पासून व्यापलेले होते. २०२२ मध्ये प्रकाशित झालेल्या ऐतिहासिक संशोधनात असा दावा करण्यात आला आहे की या जागेला इंकाने हुयना पिक्त्सू म्हटले आहे, कारण ते त्याच नावाच्या लहान शिखरावर अस्तित्वात आहे.
माक्सू पिक्त्सू शास्त्रीय इंका शैलीत, पॉलिश केलेल्या कोरड्या दगडांच्या भिंतींसह बांधले गेले. इंटिहुआताना, सूर्याचे मंदिर आणि तीन खिडक्यांची खोली या तीन प्राथमिक संरचना आहेत. अभ्यागतांना त्या मूळतः कशा दिसल्या याची चांगली कल्पना देण्यासाठी बहुतेक बाहेरील इमारतींची पुनर्बांधणी करण्यात आली आहे. १९७६ पर्यंत, माक्सू पिक्त्सूचा ३०% पुनर्संचयित करण्यात आला आणि जीर्णोद्धार सुरू आहे.
माक्सू पिक्त्सू हे १९८१ मध्ये पेरूचे ऐतिहासिक अभयारण्य आणि १९८३ मध्ये युनेस्कोचे जागतिक वारसा स्थळ म्हणून घोषित करण्यात आले. २००७ मध्ये, माक्सू पिक्त्सूला जगभरातील इंटरनेट पोलमध्ये जगातील नवीन सात आश्चर्यांपैकी एक म्हणून निवडण्यात आले.
इतिहास
माक्सू पिक्त्सू (येल विद्यापीठातील मानववंशशास्त्राचे प्राध्यापक रिचर्ड एल. बर्गर यांनी) १४५० मध्ये बांधले गेले असे मानले जात होते. तथापि, बर्गरच्या नेतृत्वाखाली २०२१ च्या अभ्यासात रेडिओकार्बन डेटिंगचा (विशेषतः, AMS) वापर केला गेला हे उघड करण्यासाठी की माचू पिचू सुमारे १४२०-१५३० AD पासून व्यापलेले असावे. बांधकाम दोन महान इंका शासक, पचाकुटेक इंका युपांकी (१४३८-१४७१) आणि टपॅक इंका युपांकी (१४७२-१४९३) यांच्याकडून आजपर्यंतचे दिसते. पुरातत्वशास्त्रज्ञांमध्ये एकमत आहे की पचाकुटेकने बांधकामाचा आदेश दिला होता. रॉयल इस्टेटचा एक माघार म्हणून त्याच्या वापरासाठी, बहुधा यशस्वी लष्करी मोहिमेनंतर. जरी माचू पिचू ही "रॉयल" इस्टेट मानली जात असली तरी ती उत्तराधिकाराच्या पंक्तीत गेली नसती. त्याऐवजी ते सोडून देण्याआधी ८० वर्षे वापरले गेले होते, असे दिसते की इंका साम्राज्याच्या इतर भागांमध्ये स्पॅनिश विजयांमुळे. हे शक्य आहे की या भागात स्पॅनिश विजयी लोक येण्यापूर्वी तेथील बहुतेक रहिवासी प्रवाशांनी केलेल्या चेचकांमुळे मरण पावले होते.
वर्ग:पेरू वर्ग:जागतिक वारसा स्थाने
खंडाळा (समुद्रपूर)
खंडाळा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:समुद्रपूर तालुक्यातील गावे वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे
मालतीताई किर्लोस्कर
प्रा. मालतीताई किर्लोस्कर (इ.स. १९२३ - १३ मार्च, इ.स. २०१७) या एक मराठी लेखिका होत्या. त्या शंकरराव किर्लोस्करांच्या कन्या आणि मुकुंदराव किर्लोस्करांच्या भगिनी होत.
सांगली येथे विलिंग्डन कॉलेजात शिक्षण घेऊन तेथेच त्या अध्यापक झाल्या. त्या ३८ वर्षे मराठीच्या प्राध्यापक होत्या. दैनिकांमधून आणि साप्ताहिकांमधून त्यांचे लिखाण प्रसिद्ध होत असे.
पडघवली
पडघवली हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:सुधागड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
तैपे १०१
ताइपेइ १०१ ही तैवानच्या ताइपेइ शहरातील एक गगनचुंबी इमारत आहे. पूर्ण बांधून झालेली ही जगातील सर्वांत मोठी इमारत होती. (बुर्ज दुबई ही इमारत सध्या जगातील सर्वांत उंच इमारत आहे.). ताइपेइ १०१ची एकूण उंची ५०९.२ मीटर आहे. ह्या इमारतीत १०१ मजले असून एकूण क्षेत्रफळ ४,१२,५०० वर्ग फूट इतके आहे.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:जगातील गगनचुंबी इमारती
शुभम सिंह ढांडा
शुभम सिंग ढांडा (१६ मार्च, २०००:पानिपत, हरयाणा) हा भारतीय बॅडमिंटन खेळाडू आहे. २०१४ मध्ये त्याने राज्यस्तरीय बॅडमिंटन स्पर्धेत रौप्यपदक जिंकले. २०१५ मध्ये तो राज्यस्तरीय बास्केटबॉल स्पर्धेत काश्मीर बास्केटबॉल संघाचा कर्णधार होता.
मागील जीवन आणि शिक्षण
शुभम यानी आपले प्राथमिक शिक्षण सेंट सोल्जर कॉन्व्हेंट स्कूल, मोहाली व माध्यमिक शिक्षण दिल्ली पब्लिक स्कूल, बडगाम, श्रीनगर येथे केले. त्यानी इंद्रप्रस्थ विद्यापीठ, दिल्ली येथून बी-टेकची पदवी घेतली
क्रीडा कारकीर्द
२०१४  मध्ये त्याची युवा मंत्रालयाने काश्मीरमध्ये आयोजित राज्यस्तरीय बॅडमिंटनसाठी निवड केली जिथे त्याने रौप्य पदक जिंकले.२०१५ साली शुभमने राज्यस्तरीय बास्केटबॉल चँपियनशिपमध्ये कश्मीरचे संघाचे उपकर्णधार म्हणून प्रतिनिधित्व केले .त्याच वर्षी राज्यस्तरीय बॅडमिंटन स्पर्धेत रौप्य पदक जिंकले.
बास्केटबॉल
स्पर्धेचे आयोजन युवा कार्य व क्रीडा मंत्रालयाने केले होते. यामध्ये शुभमची टीम (जम्मू आणि काश्मीर) २०१५ मध्ये उपांत्य फेरीपर्यंत पोहोचली होती आणि उपांत्य फेरीत आसाम संघाकडून पराभव पत्करावा लागला.
संदर्भ
वर्ग:बॅडमिंटनपटू
श्रुती हासन
श्रुती हासन (मराठी लेखनभेद: श्रुति हासन ; तमिळ: ஸ்ருதி ஹாசன் ; रोमन लिपी: Shruti Haasan) (२८ जानेवारी, इ.स. १९८६ - हयात) ही एक तमिळ-भारतीय चित्रपट अभिनेत्री, गायिका, संगीतकार आहे. तिने तमिळ, तेलुगू व हिंदी चित्रपटांमध्ये अभिनय व गायन केले आहे. तमिळ अभिनेता कमल हासन हा तिचा पिता असून मराठी-तमिळ अभिनेत्री सारिका तिची आई आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:तमिळ व्यक्ती वर्ग:इ.स. १९८६ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख वर्ग:तेलुगू चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेत्री
जिंतूर विधानसभा मतदारसंघ
जिंतूर विधानसभा मतदारसंघ - ९५ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभे च्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, जिंतूर मतदारसंघात परभणी जिल्ह्यातील सैलू आणि जिंतूर या दोन तालुक्यांचा समावेश होतो. जिंतूर हा विधानसभा मतदारसंघ परभणी लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.
भारतीय जनता पक्षाच्या मेघना दिपक साकोरे-बोर्डीकर ह्या जिंतूर विधानसभा मतदारसंघाच्या विद्यमान आमदार आहेत.
माता अमृतानंदमयी
माता अमृतानंदमयी तथा सुधामणी इडामन्नेल (२७ सप्टेंबर, इ.स. १९५३:अलप्पाड, कोल्लम जिल्हा, केरळ, भारत - ) या भारतीय गुरू आहेत. यांना त्यांचे अनुयायी अम्मा म्हणून ओळखतात. त्यांनी स्थापन केलेल्या संस्था नैसर्गिक आपत्तींनंतर मदत करणे तसेच इतर समाजसेवी कामे करतात.
वर्ग:हिंदू आचार्य
पेट्रोनास जुळे मनोरे
पेट्रोनास जुळे मनोरे (किंवा पेट्रोनास ट्विन टॉवर्स) ह्या मलेशियाच्या क्वालालंपूर शहरातील जुळ्या गगनचुंबी इमारती आहेत. ह्या इमारतींचे बांधकाम १९९८ साली पूर्ण झाले व १९९८ ते २००४ ह्या काळात पेट्रोनास मनोरे ह्या जगातील सर्वात उंच इमारती होत्या. दोन्ही इमारतींमध्ये ८८ मजले आहेत व ४१ व्या व ४२ व्या मजल्यांदरम्यान ह्या इमारती एकमेकांना एका दुमजली आकाशपुलाने जोडल्या आहेत.
हेसुद्धा पहा
वर्ग:जगातील गगनचुंबी इमारती
नास्तिकता
नास्तिकता नास्तिकवाद या अनीश्वरवाद (इंग्रजी:Atheism ) ही  जो सार्वभौम पुरावा नसतानाही जगाला निर्माण करतो, राज्य करतो आणि नियंत्रित करतो अशा कोणत्याही ईश्वराचे अस्तित्व मान्य करत नाही. (नास्ति = न + अस्ति ) = नाही आहे, म्हणजेच ईश्वर/देव नाही आहे.) निरीश्वरवादी असत्यपणा बोलतात कारण देव (ईश्वर) अस्तित्वाचा कोणताही स्पष्ट पुरावा नाही. बहुतेक निरीश्वरवादी कोणत्याही देवता, अलौकिक शक्ती, धर्म आणि आत्मा यावर विश्वास ठेवत नाहीत. हिंदू तत्त्वज्ञानामध्ये जे वेदांना मान्यता देत नाहीत त्यांच्यासाठी नास्तिक हा शब्द वापरला जातो. नास्तिक विश्वास ठेवण्यापेक्षा जाणून घेण्यावर विश्वास ठेवतात. त्याच वेळी, आस्तिक काही ईश्वराचा विश्वास त्याच्या धर्माप्रमाणे, पंथ, जाती, कूळ किंवा कोणत्याही सत्यतेशिवाय स्वीकारतो. निरीश्वरवाद याला अंधश्रद्धा म्हणतात कारण कोणत्याही दोन धर्म आणि श्रद्धा देवावर समान विश्वास ठेवत नाहीत. नास्तिकता म्हणजे देव रूढीवादी मान्यतांच्या आधारे नव्हे तर वास्तविकता आणि पुराव्यांच्या आधारावर स्वीकारण्याचे तत्त्वज्ञान आहे. आतापर्यंतचे सर्व तर्क आणि पुरावे नास्तिकतेसाठी देवाचा अधिकार स्वीकारण्यास अपूर्ण आहेत.
निरीश्वरवादी म्हणजे पारलौकिक शक्तीचे अस्तित्व नाकारणारा. ईश्वराचे अस्तित्व मान्य नसलेल्या व्यक्तीस नास्तिक म्हणतात. जगभरात २.५ अब्ज लोक नास्तिक आहेत.
ईश्वर, आत्मा, पुनर्जन्म, स्वर्ग, नरक इत्यादी कल्पनिक गोष्टी नाकारणारे व्यक्ती वा तत्त्वज्ञान हे नास्तिक असते. लोकायत, बौद्ध धर्म, जैन धर्म या दृष्टीने नास्तिक ठरतात. हिंदू तत्त्वज्ञानांत नास्तिक हे एक दर्शन मानले आहे.
भारतीय तत्त्वज्ञानातील नास्तिकता
हिंदू तत्त्वज्ञानात नास्तिक शब्द तीन अर्थांनी वापरला जातो.
१. जे लोक वेदांना प्रमाण मानत नाहीत ते नास्तिक समजले जातात. या व्याख्येनुसार बौद्ध, जैन, आणि लोकायत तत्त्वज्ञानाने अनुयायी नास्तिक होतात आणि ही तीन तत्त्वज्ञाने नास्तिक तत्त्वज्ञान मानली जातात.
२. जे लोक परलोक (स्वर्ग/नरक) आणि पुनर्जन्म यावर विश्वास ठेवत नाहीत; या व्याख्येनुसार केवळ चार्वाक दर्शन ज्याला लोकायत दर्शनही म्हणतात, ते नास्तिक ठरते.
३. जे लोक ईश्वराच्या अस्तित्वावर विश्वास ठेवत नाहींत.
आधुनिक काळातील नास्तिक
नास्तिक लोक सर्व देशात व काळात मिळतात. ह्या वैज्ञानिक युगात नास्तिकांची कमी नाही. उलट असे म्हणणे योग्य होइल की नास्तिक नसलेले लोक कमी झाले आहेत. नास्तिकांचे असे म्हणणे आहे की देवावरच्या विश्वासची गरज राहिली नाही, तसेच विज्ञानाच्या प्रगतिमुळे ही सृष्टी कशी चालते याची अधिकाधिक माहिती मिळालामुळे त्यासाठी कोणत्या विधात्याची गरज नाही. नास्तिकांचे असे सांगतात की देवाचे अस्तित्व सिद्ध करण्याचे सर्व प्रयत्न अयशस्वी झाले आहेत. मानव हा निसर्गाच्या सानिध्यात निर्माण झालेला आहे.बुद्धांनी ईश्वरांचे अस्तित्व नाकारले.आणि विज्ञानावर आधारलेले तत्त्वज्ञान दिले.
साहित्य
भगतसिंग यांनी लिहिलेले "मी नास्तिक का झालो" हे पुस्तक भारताच्या दृष्टीकोनातून नास्तिकतेवर केलेले भाष्य आहे.
हे सुद्धा पहा
रिचर्ड डॉकिन्स
संदर्भ यादी
वर्ग:तत्त्वज्ञान * वर्ग:धर्म वर्ग:चार्वाक दर्शन
सविता आंबेकर
सविता आंबेकर या अखिल भारतीय भ्रष्टाचार निर्मूलन समितीच्या महाराष्ट्राच्या प्रदेशाध्यक्ष आहेत.
पुरस्कार
वर्ग:मराठी समाजसेवक वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
उपुल चंदना
उपुल चंदना (, गॉल) हा एक निवृत्त श्रीलंकन क्रिकेटपटू आहे. प्रामुख्याने लेग स्पिन गोलंदाजी करणाऱ्या चंदनाने आपल्या कारकिर्दीमध्ये १६ कसोटी सामन्यांमध्ये ६१६ धावा व ३७ बळी तर १४७ एकदिवसीय सामन्यांमध्ये १,६२७ धावा व १५१ बळी नोंदवले.
चंदना २००७ ते २००९ दरम्यान चाललेल्या व आता बंद पडलेल्या भारतीय क्रिकेट लीगमधील कोलकाता टायगर्स ह्या संघासाठी देखील खेळला होता.
बाह्य दुवे
वर्ग:श्रीलंकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:कोलकाता टायगर्स खेळाडू वर्ग:भारतीय क्रिकेट लीग खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
नंगा पर्वत
नंगा पर्वत (शब्दशः नग्न पर्वत) हा जगातील सर्वोच्च पर्वतांच्या यादीतील नवव्या क्रमांकाचा पर्वत असून त्याच्या सर्वोच्च शिखराची उंची ८,१२६ मी इतकी आहे. हे शिखर पूर्वी अतिशय खडतर मानले जायचे. त्याचे कारण याची अतिशय खडी चढाई व बर्फ व बेस कॅंपपासूनची उंची हे होते. अजूनही जगभरातल्या गिर्यारोहकांना या पर्वताची भुरळ आहे.
भूगोल
नंगा पर्वत हे हिमालयाचे पश्चिम टोक मानले जाते. या पुढील (उत्तर व पश्चिमेकडील) रांगा काराकोरम पर्वताच्या मानल्या जातात. काराकोरम रांग व नंगा पर्वत यांच्यामधून सिंधू नदी वाहते व ती नंगा पर्वताच्या उत्तरेकडे आहे.
नंगा पर्बत हे शिखर जगातील सर्वात झपाट्याने उंचावणारे शिखर आहे. परंतु याचबरोबर याची मृदा व येथे होणारी बर्फवृष्टी यामुळे याची सर्वाधिक झीज होणाऱ्या पर्वतांमध्येही गणना होते. हा भाग हिमालयातील सर्वांत शेवटी तयार झालेला भाग आहे. भूगोलतज्ज्ञांनुसार नंगा पर्बत शिखर तयार होण्यापूर्वी सिंधू नदी ही मध्य अशियात जात होती. नंगा पर्वत व काराकोरम रांगांमुळे हा भूभाग अजून उंचावला व सिंधू नदी अरबी समुद्राकडे वळवली गेली.
वैशिष्ट्य
नंगा पर्वताची खडी चढण अतिशय खडतर आहे. त्याच्या बेस कॅंपपासून शिखराची उंची ४,६०० मी (१५,००० फूट) इतकी आहे. तर उत्तरेकडे वाहणाऱ्या सिंधू नदी (अंदाजे २७ किमी) पासून हे शिखर ७००० मी इतकी उंची गाठते. त्यामुळे जगातील सर्वाधिक उताराच्या भूभागात या शिखराचा समावेश होतो.
सु‍रूवातीच्या चढाया
बराच काळ नंगा पर्वत हे सर्वोच्च शिखर मानले जात होते. त्यामुळे नंगा पर्वतावर पहिल्यापासूनच गिर्यारोहण मोहिमा आखल्या होत्या. पहिली मोहीम १८९५ मध्ये अलबर्ट ममेरी यांनी काढली होती. ही मोहीम असफल झाली. ममेरी व इतर दोन गुरखा सैनिकांना यात जीव गमवावा लागला.
१९३० मध्ये पुन्हा नंगा पर्वत गिर्यारोहकांचे आकर्षण बनला. खास करून जर्मन व ऑस्ट्रियन गिर्यारोहकांना याचे आकर्षण होते. एव्हरेस्टवर ब्रिटिशांनी मोहीम काढण्यास प्रतिबंध केला होता व के२ व कांचनगंगा ही शिखरे अवघड व अतिदुर्गम होती. त्यामुळे जर्मन गिर्यारोहकांनी याला आपले लक्ष्य बनवले होते.
जर्मन गिर्यारोहकांनी अनेक मोहिमा राबवल्या, ज्या बहुतांशी असफल झाल्या. याचे महत्त्वाचे कारण, हिमालयाची उंची आल्पसच्या सर्वात उंच शिखरापेक्षा दुप्पट होती त्यामुळे अतिउंचावर होणाऱ्या त्रासामु़ळे अनेक मोहिमांमध्ये ते असफल झाले. .१९३७ च्या कार्ल वीन यांच्या मोहिमेत अतिबर्फवृष्टीमुळे १६ गिर्यारोहकांना जीव गमवावा लागला होता. १९३९ मधील मोहिमेचे वर्णन सेव्हन यिअर्स इन् तिबेट या पुस्तकात आहे. ह्या पुस्तकाचे लेखक हाइनराईश्च हारर हे स्वतः मोहिमेत होते.
यशस्वी चढाई
अर्ध्या शतकाहून अधिक काळाच्या प्रयत्‍नांनंतर सरतेशेवटी ३ जुलै १९५३ रोजी ऑस्ट्रियन गिर्यारोहक हरमान बुहल यांनी नंगा पर्वत सर केला. ही मोहीम जर्मनी व ऑस्ट्रिया यांची संयुक्त मो्हीम होती. ह्या मोहिमेचे नेतृत्व त्यांचे बंधू विली मेर्कल व पेतर ॲशेनब्रेनर यांच्याकडे होते. या मोहिमेतील बहुतेक लोकांना आधीच्या असफल मोहिमांचा अनुभव होता. शेवटच्या टप्यात उशीर झाला व इतर सहकारी मागे फिरले तरी बुहल यांनी शिखराकडे एकट्याने वाटचाल चालू ठेवली. शिखर संध्याकाळच्या ७ वाजता सर झाले. पण परतीची वाट अंधारात काढणे अतिशय खडतर होते. बुहल यांनी कड्याच्या अतिशय अरुंद जागेत आपला तळ ठोकला. बुहल लिहितात की ती रात्र अतिशय शांत असल्याने त्यांना नंगा पर्वतवरील बोचऱ्या वाऱ्यांच्या त्रास झाला नाही. दुसऱ्या दिवशी त्यांनी हळूह्ळू आपली वाटचाल तळाकडे चालू ठेवली व संध्याकाळपर्यंत ते तळावर पोहोचले. या मोहिमेत केवळ बुहल हेच शिखर सर करण्यात यशस्वी झाले. ज्यात ऑक्सिजनचा वापर झाला नाही अशी ही पहिली चढाई होती, व पुढील कित्येक वर्षे ज्यांनी ८००० मीटरांवरील शिखरांच्या चढाया बिना ऑक्सिजनने पार पाडल्या असे बुहल हेच एकमेव गिर्यारोहक होते
संदर्भ
वर्ग:उंच पर्वतशिखरे वर्ग:हिमालय
पिंपरी (कोरेगाव)
पिंपरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:कोरेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
आर्नोल्ड फॉदरगिल
आर्नोल्ड जेम्स फॉदरगिल (ऑगस्ट २६, इ.स. १८५४ - ऑगस्ट १, इ.स. १९३२) हा 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 englandकडून दोन कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
फॉदरगिल, आर्नोल्ड फॉदरगिल, आर्नोल्ड फॉदरगिल, आर्नोल्ड वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
उमरपाडा
उमरपाडा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:पेठ तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
निकी बोया
बोया, निकी बोया, निकी वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
द फर्म (कादंबरी)
’’’एक माफिया फॅमिलीः’’’ सगळ्या प्रकारच्या गुन्ह्यांमधून जमवलेला प्रचंड काळा पैसा पांढरा करणारी...
त्यासाठी कोणत्याही थराला जाऊ शकणारी...
फॅमिलीच्या काळ्या पैशाचं बेमालूमपणे 'शुद्धीकरण' करणारी...
’’’एक वकिल’’’
नुकताच शिक्षण घेऊन बाहेर पडलेला अत्यंत हुशार, चलाख तरुण पोरगा...
आता फक्त सुंदर भविष्यकाळ, भरपूर पैसा, बीएमडब्ल्यू...
प्रत्यक्षात मात्र दोघंही फर्मच्या सोनेरी जाळ्यात अडकतात...
आणि एकीकडे माफिया फॅमिली, तर दुसरीकडे एफबीआय, अशा कात्रीत सापडतात...
आणि जीव वाचवत पळत सुटतात... कायमचे. वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
अक्कलकोट
पार्श्वभूमी
अक्कलकोट संस्थानाचे मानचित्र अक्कलकोट हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. ?अक्कलकोट महाराष्ट्र • भारत — तालुका  — अक्कलकोट दर्शविणारा नकाशा महाराष्ट्र दर्शविणारा छोटा भारत नकाशा अक्कलकोटचे स्थान अक्कलकोट गुणकः 17°31′0″N 76°12′0″E﻿ / ﻿17.516667°N 76.2°E प्रमाणवेळ भाप्रवे (यूटीसी+५:३०) जिल्हा सोलापूर तालुका/के अक्कलकोट लोकसंख्या ३८,२१८ (2001) गुणकः 17°31′0″N 76°12′0″E﻿ / ﻿17.516667°N 76.2°E Akalkot flag.svg
तालुक्यातील गावे
बोरगाव (अक्कलकोट) बोरोटी बुद्रुक बोरोटी खुर्द चपळगाव चपळगाववाडी चिक्काहळ्ळी चिंचोळी (अक्कलकोट) चुंगी दहिताणे दहिताणेवाडी दर्शनाळ देवीकवठे धारसंग दोड्याळ डोंबरजावळगे दुधाणी गाळोरगी गौडगाव बुद्रुक घोळसगाव घुंगरेगाव गोगाव गौडगाव खुर्द गुड्डेवाडी गुरववाडी (अक्कलकोट) हैदरे हाळचिंचोळी हाळहळ्ळी हांदरळ हांजगी हन्नुर हासपुर हत्तीकाणबास हिळ्ळी हिंगणी (अक्कलकोट) इब्राहिमपूर (अक्कलकोट) इटगे जैनपूर जाकापूर जेऊर (अक्कलकोट) जेऊरवाडी कडबगाव काजीकाणबास कळप्पावाडी काळेगाव काळहिप्पारगे काळकरजाळ कांठेहळ्ळी करजगी करजळ केगाव बुद्रुक केगाव खुर्द खैराट (अक्कलकोट) खाणापूर (अक्कलकोट) किणी किणीवाडी किरणाळ्ळी कोळेकरवाडी कोळीबेट कोन्हाळी कोरसेगाव कुडाळ (अक्कलकोट) कुमठे कुरनुर महालक्ष्मीनगर माईणदरगी मामदाबाद (अक्कलकोट) मांगरूळ (अक्कलकोट) मराठवाडी (अक्कलकोट) मातणहळ्ळी म्हैसाळगे म्हेत्रे मिराजगी मोट्याळ मुगळी मुंढेवाडी नागणहळ्ळी नागणसुर नागोरे नान्हेगाव नाविंदगी निमगाव (अक्कलकोट) पाळापूर परमानंदनगर पितापूर रामपूर (अक्कलकोट) रामतीर्थ (अक्कलकोट) रूद्देवाडी सादळापूर साफळे सलगर समर्थनगर सांगवी बुद्रुक सांगवी खुर्द सांगोगी बसवन सांगोगी आळंद सतानदुधाणी सेवालालनगर (अक्कलकोट) सेवानगर (अक्कलकोट) शावळ शेगाव (अक्कलकोट) शिरसी (अक्कलकोट) शिरवळ (अक्कलकोट) शिरवळवाडी सिंदखेड (अक्कलकोट) सिन्नूर सोळासेलामणतांडा सुळेरजावळगा सुलतानपूर (अक्कलकोट) ताडवळ तळेवाड तोळनूर तोरानी उदगी उमरगे वसंतराव नाईकनगर विजयनगर (अक्कलकोट) वागदरी (अक्कलकोट)
पार्श्वभूमी
सोलापूर जिल्ह्यातील अक्कलकोट हे प्रसिद्ध देवस्थान आहे. स्वामी समर्थ यांचे मंदिर येथे असून अक्कलकोट शहर कर्नाटक राज्याच्या सीमेलगत आहे. सोलापूर जिल्ह्यात अक्कलकोट तालुक्याचे हे शहर तालुक्याचे ठिकाण आहे. अक्कलकोटची २००१ सालची लोकसंख्या ३८,२१८ आहे[१].
धार्मिक महत्त्व संपादन करा
स्वामी समर्थांची नगरी. अक्कलकोट हे स्वामी समर्थ भक्तांमध्ये प्रसिद्ध आहे. अक्कलकोटला स्वामींचे भव्य मंदिर व त्यांचा गावातील मठ आहे. मंदिराच्या अन्नछत्रामध्ये प्रत्येक दिवशी अंदाजे ४/५ सहस्र भाविक महाप्रसाद ग्रहण करतात. मंदिराची धर्मशाळा अप्रतिम आहे. अक्कलकोटचे वैशिष्ट्य म्हणजे तेथील एक मोठे शस्त्रगृह. येथे अनेक जुन्या परंपरागत शस्त्रांचा संग्रह येथील भोसलेराजघराण्याने प्रदर्शन स्वरूपात जतन करून ठेवलेला आहे. वेगवेगळी खड्गे, ढाली, बर्च्या, भाले, दांडपट्टे, कुऱ्हडी, बंदुका, खंजीर इत्यादी वस्तू प्रदर्शनात ठेवल्या आहेत. प्रदर्शनात येथील राजकन्येचा लहान मुलांच्या खेळण्यातील गाड्यांचा संग्रहदेखील आहे. राजपुरुषांची सुंदर आणि रंगीत छायाचित्रे प्रदर्शनात मांडली आहेत.
अक्कलकोटच्या जवळच शिवपुरी नावाचे ठिकाण आहे. तेथील पुरोहित तिथे सकाळ संध्याकाळ हवन, यज्ञ आदी करत असतात.ह्या हवनसाठी दूरवरून लोक येतात यावर संशोधन करण्यासाठी अनेक अभ्यासक ही भेट देतात
अक्कलकोटमध्ये दोन मोठे भक्तनिवास आहेत. एक देवस्थानचा आणि एक अन्नछत्र मंडळाचा. सोयींच्या बाबतीत देवस्थानच्या भक्तनिवास थोडा उजवा आहे असे म्हणता येईल. तेथे तुमच्या गाडीच्या चालकासाठीसुद्धा सोय होते. छोटेसे उपाहारगृह, प्रशस्त खोल्या, स्वामींचे जीवनदर्शन घडवणारे छोटेसे कायमस्वरूपी संग्रहालय या गोष्टी आहेत. अक्कलकोट मध्ये आता नवीन अन्नछत्र उभारण्यात आले आहे.
अक्कलकोट संस्थान संपादन करा
अक्कलकोटचे प्रमुख संस्थानिक १७०७-१७६०- फतेहसिंहराजे भोंसले १७६०-१७८९ - शहाजी (बाळासाहेबराजे) भोसले १७८९-१८२२ - दुसरे फतेहसिंह (अप्पासाहेबराजे) भोंसले १८२२-२३ - मलोजी (बाबासाहेब) भोसले १८२३-१८५७ - दुसरा शिवाजी (अप्पासाहेबराजे) भोसले १८५७-१८७० - दुसरे मालोजी (बुबासाहेब) भोसले १८७०-१८९६ - तिसरा शिवाजी (बाबासाहेबराजे) भोसले १८९५-१९२३- कॅप्टन फतेहसिंह (तिसरे) भोसले १९२३-१९५२ - विजयसिंहराव भोसले १९५२-१९६५ - जयसिंहराव भोसले भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर वर्षभरातच वल्लभभाई पटेलांनी अक्कलकोट संस्थान भारतात विलीन केले आणि मुंबई इलाख्यात दाखल केले. भाषावार प्रांतरचना झाल्यावर अक्कलकोट आणि त्याचा सातारा जिल्हा महाराष्ट्र राज्याचा एक भाग झाला.
हे सुद्धा पहा संपादन करा अक्कलकोट येथील कारंजा चौक माणिक चौक तत्कालीन उपसेनापती माणिक माने यांच्या नावे ओळखले जाते हे खरे आहे काय? माणिक माने हे अक्कलकोट संस्थानात दरबार उपसेनापती होते व राज्य विलीनीकरण झाल्यावर त्यांना 192 पोलिसांच्या वरच्या पोलीस अधिकाऱ्याचा दर्जा देण्यात आला होता. त्यांनी अक्कलकोट मध्ये उपद्रव माजविणारे समाजकंटक यांचा बंदोबस्त करून स्वतः या उपद्रवी लोकांना घोड्याच्या पायाला बांधून तेथील कारागृहात आणले. म्हणून त्यांच्या गौरवासाठी सदर चौकाला माणिक चौक हे नाव देण्यात आले असे म्हटले जाते. याचा काही पुरावा अक्कलकोट येथील संस्थानच्या कागद पत्रांमध्ये उपलब्ध असल्यास संदर्भासह नमूद करावा. अक्कलकोट रोड रेल्वे स्थानक संदर्भ आणि नोंदी
धार्मिक महत्त्व
अक्कलकोट स्वामी समर्थांची नगरी आहे. अक्कलकोट हे ठिकाण स्वामी समर्थ भक्तांमध्ये प्रसिद्ध आहे. अक्कलकोटला स्वामींचे भव्य मंदिर व त्यांचा गावातील मठ आहे. मंदिराच्या अन्नछत्रामध्ये प्रत्येक दिवशी अंदाजे ४/५ सहस्र भाविक महाप्रसाद ग्रहण करतात. मंदिराची धर्मशाळा अप्रतिम आहे. अक्कलकोटचे वैशिष्ट्य म्हणजे तेथील एक मोठे शस्त्रगृह. येथे अनेक जुन्या परंपरागत शस्त्रांचा संग्रह येथील भोसले राजघराण्याने प्रदर्शन स्वरूपात जतन करून ठेवलेला आहे. वेगवेगळी खड्गे, ढाली, बर्च्या, भाले, दांडपट्टे, कुऱ्हाडी, बंदुका, खंजीर इत्यादी वस्तू प्रदर्शनात ठेवल्या आहेत. प्रदर्शनात येथील राजकन्येचा लहान मुलांच्या खेळण्यातील गाड्यांचा संग्रहदेखील आहे. राजपुरुषांची सुंदर आणि रंगीत छायाचित्रे प्रदर्शनात मांडली आहेत.
अक्कलकोटच्या जवळच शिवपुरी नावाचे ठिकाण आहे. तेथील पुरोहित तिथे सकाळ संध्याकाळ हवन, यज्ञ आदी करत असतात. ह्या हवनसाठी दूरवरून लोक येतात. यावर संशोधन करण्यासाठी अनेक अभ्यासकही भेट देतात. अक्कलकोटमध्ये दोन मोठे भक्तनिवास आहेत. एक देवस्थानचा आणि एक अन्नछत्र मंडळाचा. सोयींच्या बाबतीत देवस्थानच्या भक्तनिवास थोडा उजवा आहे असे म्हणता येईल. तेथे तुमच्या गाडीच्या चालकासाठीसुद्धा सोय होते. छोटेसे उपाहारगृह, प्रशस्त खोल्या, स्वामींचे जीवनदर्शन घडवणारे छोटेसे कायमस्वरूपी संग्रहालय या गोष्टी आहेत. अक्कलकोटमध्ये आता नवीन अन्नछत्र उभारण्यात आले आहे.
अक्कलकोट संस्थान
स्वतंत्र भारतात विलीन होण्यापूर्वी अक्कलकोट हे अठराव्या शतकापासून अस्तित्वात असलेले स्वतंत्र संस्थान होते. फतेहसिंह भोसले हे संस्थानाचे पहिले अधिपती होते. हे संस्थान डेक्कन स्टेट्स एजन्सीच्या आधिपत्याखाली होते. संस्थान ४९८ चौरस मैलांत पसरलेले होते. संस्थानाची सीमा हैदराबाद संस्थान व बॉम्बे प्रेसिडेन्सीला लागून होती. इ.स. १९०१ च्या गणतीनुसार संस्थानाची वस्ती ८२,०४७ होती तर अक्कलकोट शहरात ८,३४८ व्यक्ती रहात होत्या. इ.स. १९११ साली संस्थानाने २६,५८६ रुपयांचा महसूल वसूल केला व त्यातील १,००० रुपये ब्रिटिश राज्याला खंडणी म्हणून दिले. ब्रिटिशांच्या दृष्टीने हे संस्थान नॉन-सॅल्यूट स्टेट या प्रकारांत मोडायचे.