cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
पंडित बाळकृष्ण बुवा स्मृतिमंदिर
विविध कलाकारांचे कार्यक्रम
१९७७ पासून विविध कलाकारांचे कार्यक्रम आयोजित करण्यास सुरुवात झाली. त्यामध्ये पं.भीमसेन जोशी, पं.मल्लिकार्जुन मन्सूर, पं.जसराज, पं.कुमार गंधर्व, पं.राजन साजन मिश्रा, मालिनी राजूरकर, किशोरी आमोणकर, डॉ.प्रभा अत्रे, परवीन सुलताना, शोभा गुर्टू, पद्मा तळवलकर, वीणा सहस्रबुद्धे,पं.प्रभाकर कारेकर या दिग्गजांचा समावेश आहे. नवीन पिढीतील शौनक अभिषेकी,मुकुल शिवपुत्र, आरती अंकलीकर-टिकेकर, रेवा नातू यांनी सुद्धा येथे आपली कला सादर केली आहे. पं. बाळकृष्ण बुवा हे संगीत क्षेत्रातील अग्रगण्य नाव असल्यामुळे सर्व कलाकार येथे सेवा भावनेने आपली संगीत कला सादर करतात. सर्व कार्यक्रम रसिकांसाठी विनामूल्य सादर केले जातात.
इतर उपक्रम
बाळकृष्णबुवांच्या पुण्यतिथीबरोबरच, पं. विष्णू दिगंबर पलुस्कर यांची पुण्यतिथी, आषाढी एकादशी, गुरू पौर्णिमा, कै. मोहनराव उत्तुरकर स्मृती युवा महोत्सव, कोजागिरी पौर्णिमा, चैत्रपहाट गुढीपाडवा, दीपोत्सव (दिवाळी पाडवा) या प्रसंगी कार्यक्रमांच्या माध्यमातून संगीत प्रसाराची गंगा अखंड वाहते आहे. तसेच तबला, संवादिनी, सुगम आणि शास्त्रीय संगीताचे नियमित वर्गही चालवले जातात.
परिसर
स्मारक परिसरात वावळा, बहावा, गगनजाई, कैलासपती इ. वृक्ष आहेत. तसेच रातराणीचे ताटवे आहेत.
येल्हाटी
येल्हाटी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे.
पंडित बाळकृष्ण बुवा स्मृतिमंदिर
हे सुद्धा पहा
वर्ग:हिंदुस्तानी संगीत वर्ग:इचलकरंजी
येल्हाटी
हवामान
येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते.
बाह्यदुवे
वर्ग:वर्धा जिल्ह्यातील गावे वर्ग:कारंजा घाडगे तालुक्यातील गावे
लेस्ली वॉट
लेस्ली वॉट (१७ सप्टेंबर, १९२४:न्यू झीलंड - १५ नोव्हेंबर, १९९६:ड्युनेडिन, न्यू झीलंड) हा undefinedकडून १९५५ मध्ये १ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.
वर्ग:न्यू झीलंडचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९६ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
विनोद भंडारी
विनोद भंडारी (२५ जानेवारी, १९९०:नेपाळ - हयात) हा नेपाळच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी करतो.
वर्ग:नेपाळचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९९० मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ॲना कुर्निकोव्हा
अ‍ॅना कुर्निकोव्हा (Анна Сергеевна Ку́рникова; जन्मः ७ जून १९८१) ही एक माजी रशियन टेनिसपटू आहे. टेनिस कौशल्याऐवजी आपल्या मॉडेलिंगमुळे कुर्निकोव्हा लोकांच्या जास्त लक्षात राहिली. ती प्रसिद्धीशिखरावर असताना गूगल शोधयंत्रावर अ‍ॅना कुर्निकोव्हा हा सर्वात जास्त वेळा शोधला जाणारा शब्दप्रयोग होता. सध्या कुर्निकोव्हा अमेरिकेची नागरिक आहे.
वर्ग:रशियाचे टेनिस खेळाडू वर्ग:महिला टेनिस खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८१ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
सुखासन
सुखसॅन [ संपादन ]
ध्यानधारणेसाठी सुधासन हे महत्त्वाचे आसन आहे. पद्मासनसाठी हे पवित्रा पर्याय आहे.
पवित्राची फायदे [ संपादित करा ]
चांगले काम केल्याने, साधक किंवा रुग्णाचे मन शांत आहे. पद्मासनसाठी हे पवित्रा पर्याय आहे. यामुळे मन एकाग्र होतात मनाची एकाग्रता म्हणजे श्रद्धा आहे सुक्शाण पाय रक्त परिभ्रमण कमी करते आणि अतिरिक्त रक्त इतर अवयवांना प्रसारित करण्यास सुरू करते, त्यामुळे क्रियाकलाप वाढते. हा ताण काढून टाकून, मनावर लक्ष केंद्रित करणे आणि सकारात्मक ऊर्जा वाढविणे. छाती आणि पाय मजबूत होतात वीर्य संरक्षण देखील मदत करते.
खबरदारी [ संपादन ]
पाय दुखत असेल तर ते पोस्ट करू नका. सायटिका किंवा मणक्याचे खालच्या भागांत किंवा गुडघाच्या गंभीर आजारामध्ये कोणत्याही प्रकारची दुःख करू नका.
हातपूर धरण
वर्ग:भारतातील धरणे वर्ग:महाराष्ट्रातील धरणे
राजपुरी
राजपुरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील मुरूड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:मुरूड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
सागर पुन
सागर पुन (१ मार्च, १९९३:नेपाळ - हयात) हा नेपाळच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी करतो.
वर्ग:नेपाळचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९९३ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अंत्येष्टी
'अंत्येष्टी हा हिंदू धर्मातील सोळा संस्कारांपैकी सोळावा संस्कार आहे. माणसाच्या मृत्यूनंतर केले जाणारे दाहकर्म व श्राद्ध हे संस्कार हिंदू जीवनशैलीत प्रचलित आहेत. दिवंगताविषयी आस्था, प्रेम, सद्भावना व्यक्त करण्याचे माध्यम म्हणून दाहकर्म व श्राद्ध या विधींकडे पाहिले पाहिजे असे वाटते. '
' भारतीय संस्कृतीचे मूलाधार असणाऱ्या वैदिक साहित्यात मृत्यूनंतर केल्या जाणाऱ्या दहनाचे व दफनविधीचे संदर्भ आढळतात. दहनप्रसंगी म्हटल्या जाणाऱ्या प्रार्थनेत मृत शरीराला स्वतःमध्ये सामावून घेण्याची विनंती अग्नीला केली आहे. '
च्यामेन
च्यामेन (चिनी: 厦门市) हे चीनच्या जनता-प्रजासत्ताकातील फूच्यान या प्रांतातले एक मोठे शहर आहे. च्यामेन शहर चीनच्या आग्नेय भागात दक्षिण चीन समुद्राच्या किनाऱ्यावर वसले आहे. च्यामनेला तैवानची सामुद्रधुनी तैवान देशापासून वेगळे करते. २०२० साली च्यामेन शहराची लोकसंख्या सुमारे ५२ लाख तर महानगर क्षेत्राची लोकसंख्या सुमारे ७३ लाख होती. च्यामेन चीनमधील एक प्रगत व सुबत्त शहर असून २००६ साली ते देशातील दुसऱ्या क्रमांकाचे निवासयोग्य शहर होते.
च्यामेन रेल्वे स्थानक हांगचौ-षेंचेन द्रुतगती रेल्वेमार्गावर स्थित आहे. च्यामेन गाओकी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा येथील प्रमुख विमानतळ आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:चीनमधील शहरे वर्ग:फूच्यान
अंत्येष्टी
'दिवंगत व्यक्तीच्या शरीराचे दहन व्यवस्थितपणे व्हावे. जे तपाच्या योगाने अजिंक्य झाले, उच्च पदाला पोहोचले अशा थोर लोकांकडे दिवंगताने गमन करावे असेही अग्नीला सांगितले जाते.. आपण मृत झालेल्या अचेतन शरीराला प्रेत असे सामान्यत: संबोधतो. प्रेत म्हणजे अपवित्र असा अर्थ नसून  प्र+ इत म्हणजे जो या लोकाच्या (पृथ्वीलोकाच्या) पलीकडे गेला आहे असा. त्यामुळे दिवंगत व्यक्तीच्या अचेतन शरीराची योग्य ती व्यवस्था करीत असताना त्यामध्ये मनात पवित्र भाव आणि दिवंगताविषयी आदरभाव असावा. '
एके काळी अंत्येष्टीत (मरणानंतर केलेल्या जाणाऱ्या संस्कारात) पाळल्या जाणाऱ्या काही जुन्या हिंदू प्रथा :
' अन्त्येष्टी संस्कारामध्ये यम यमाई देवतेची स्तुती केली जाते. यमाला विनंती केली जाते की दिवंगताचे दहन व्यवस्थित पूर्ण होवो. त्याचे चर्म होरपळून टाकू नकोस. या दिवंगताला तू त्याच्या पितरांकडे ने. आमच्या कन्या-पुत्र यांना अयोग्यवेळी (लहान वयात) तू मारू नकोस आणि आमच्यावर कृपादृष्टी ठेव. '
' गरुड पुराणात सांगितले आहे की शव उचलण्यापूर्वी घरात एक पिंड द्यावा. शवयात्रा सुरू करण्यापूर्वी दरवाजात दुसरा पिंड द्यावा. शवयात्रा चौकात आल्यावर एक पिंड द्यावा. स्मशानात विसाव्याच्या ठिकाणी एक पिंड द्यावा आणि चितास्थानी एक पिंड द्यावा, असे एकूण पाच पिंड द्यावेत. त्यानंतर दहनाचा विधी करावा. त्यावेळी पवित्रीकरण, प्राणायाम, संकल्प, जानव्याचे अपसव्य, यमाला नमस्कार, यमाची स्तुती, स्मशानभूमीची प्रार्थना, स्मशानातीला जलाची प्रार्थना, भूमिप्रोक्षण, अग्निस्थापना, रेखाकरण, चितीकरण, सूक्त पिंडदान (प्रेताच्या कपाळ, मुख,हात व पाय या ठिकाणी सातूचे पिंड ठेवणे, शवाला पाणी पाजणे, अग्निसंस्कार, अग्नी, पितर व मृताला प्रार्थना, घटाचा स्फोट, अप्रदक्षिणा, तिलांजली असे सर्व विधी केले जातात. '
संदर्भ
वर्ग:सोळा संस्कार वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
नवी मुंबई
नवी मुंबई हा भाग १९७० मध्ये वसंतराव नाईक सरकारने मुंबईची नवीन नागरी वसाहत म्हणून प्रस्तावित केला होता. नवी मुंबईची निर्मिती ही वसंंतराव नाईक यांच्या दूरदृष्टीचे एक उत्तम उदाहरण म्हणून ओळखले जाते. नवी मुंबईसाठी ३४४ चौरस किलोमिटर जमीन संपादित करण्याचा त्यांनी निर्णय घेतला. यासाठी सिडको या नव्या सार्वजनिक उपक्रमाची स्थापना करण्यात आली. नवी मुंबई ठाणे आणि रायगड या दोन जिल्ह्यांमध्ये वसलेली आहे. स्वच्छ भारत अभियानाचा एक भाग म्हणून केंद्रीय नगरविकास मंत्रालय (एमओयूडी) आणि क्वालिटी कौन्सिल ऑफ इंडिया (क्यूसीआय) यांनी २०२१ मध्ये केलेल्या स्वच्छता आणि स्वच्छतेसाठी सर्वेक्षण केलेल्या ७३ शहरांमध्ये नवी मुंबई शहराचा चौथा क्रमांक लागला आहे. बहुतेक पायाभूत सुविधा आणि इमारती भारत सरकारच्या मालकीच्या आहेत.
अभियांत्रिकी, वैद्यकीय विज्ञान, इंटिरिअर डिझायनिंग आणि हॉटेल मॅनेजमेंट यासह अनेक प्रवाहांमध्ये अभ्यासक्रम उपलब्ध करून देणाऱ्या विविध शैक्षणिक संस्था नवी मुंबईत आहेत. ACG Group, AGS Transact Technologies, Aplab, Siemens, McDonald's, Morningstar, Inc., Baker Hughes, Bureau Veritas, Bizerba, CRISIL, 1DEFENCE Security Solutions, Reliance, Mastek, Accenture, Selcore, Technologies फर्स्ट टेक्नॉलॉजी, Selcore, Mastek यांसारख्या विविध बहुराष्ट्रीय कंपन्या हिंदुजा ग्रुप, लार्सन अँड टुब्रो, व्हेनस सेफ्टी आणि सायबर सिक्युरिटी मल्टीनॅशनल वेलॉक्स यांची मुख्य कार्यालये/शाखा शहरभर आहेत, ज्यामुळे ते सक्रिय व्यवसाय केंद्र बनले आहे. नवी मुंबईमध्ये विविध मनोरंजनाच्या सुविधा आहेत जसे की गोल्फ कोर्स, सेंट्रल पार्क आणि खारघरमधील पांडवकडा वॉटर फॉल्स, सीबीडी बेलापूरजवळील पारसिक हिल, नेरुळ आणि सीवूड्समधील वंडर्स पार्क आणि ज्वेल ऑफ नवी मुंबई, जुहू नगरमधील मिनी सीशोअर जुहू चौपाटी (जुहू गाव) ), वाशीमधील सागर विहार, पिरवाड, नागव, आणि उरणमधील माणकेश्वर समुद्रकिनारे, CBD बेलापूरमधील बेलापूर किल्ला, पनवेलजवळील कर्नाळा पक्षी अभयारण्य आणि इतर अनेक सार्वजनिक ठिकाणे जसे की उद्याने आणि जॉगिंग ट्रॅक. नवी मुंबईत राहण्यासाठी अनेक दर्जेदार रेस्टॉरंट आणि लक्झरी हॉटेल्स आहेत. सीवूड्समधील सीवूड्स ग्रँड सेंट्रल मॉल, खारघरमधील लिटिल वर्ल्ड मॉल, ग्लोमॅक्स मॉल आणि प्राइम मॉल, पनवेलमधील ओरियन मॉल आणि के-मॉल, सेंटर वन मॉल, इनऑर्बिट मॉल, रघुलीला मॉल, सिटी सेंटर आणि पाम असे अनेक शॉपिंग मॉल आहेत. वाशीतील बीच गॅलेरिया. नवी मुंबई हे सेक्टर 05, खारघरमधील एमआयटीआर हॉस्पिटल, जुहू गावाजवळील फोर्टिस हिरानंदानी हॉस्पिटल, जुहू नगर (वाशी), बेलापूरमधील अपोलो हॉस्पिटल आणि खारघर, पनवेल, कामोठे येथील एसआरएल डायग्नोस्टिक सेंटर्स यांसारख्या अनेक उत्तम आरोग्य सेवा केंद्रे आणि रुग्णालयांचे यजमान आहे. , कळंबोली, कोपर खैरणे, जुहू गाव ही काही नावे.
इतिहास
स्वातंत्र्या नंतरच्या २५ वर्षांत भारताने शहरी विकासाचा अभूतपूर्व दर अनुभवला आणि त्यात मुंबईचा नेहमीच योग्य वाटा राहिला आहे. ग्रेटर मुंबईची लोकसंख्या १९५१ मध्ये २.९६६ दशलक्ष होती ती १९६१ मध्ये ४.१५२ दशलक्ष आणि १९७१ मध्ये ५.९७० दशलक्ष झाली असून पहिल्या आणि दुस-या दशकात अनुक्रमे ४०.० आणि ४३.८० टक्के वाढ नोंदवली गेली आहे. शहराच्या वाढत्या औद्योगिक आणि व्यावसायिक महत्त्वामुळे शक्य झालेल्या लोकसंख्यावाढीच्या वेगवान दरामुळे शहरात राहणाऱ्या बहुसंख्य लोकांचे जीवनमान झपाट्याने खालावत गेले. झपाट्याने वाढणारी लोकसंख्या, उद्योगधंदे, व्यापार आणि व्यापार यांच्याशी विकासाची माहिती मिळू शकली नाही. शिवाय, मुख्य भूमीशी फार कमी संबंध असलेल्या लांब व अरुंद द्वीपकल्पावर बांधलेल्या शहराच्या वाढीला भौतिक मर्यादा आहेत.
महात्मा गांधी मिशनचे अभियांत्रिकी महाविद्यालय, नांदेड
महात्मा गांधी मिशनचे अभियांत्रिकी महाविद्यालय (संक्षिप्त रूप MGMCEN)ची सुरुवात इ.स. १९८४ साली झाली. महाविद्यालयाचे सध्याच्या इमारतीत १९९१ साली स्थलांतर झाले. येथे अभियांत्रिकीच्या विविध शाखांचे पदवी आणि पदव्युत्तर शिक्षण दिले जाते. हे महाविद्यालय डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर तंत्रज्ञान विद्यापीठ, लोणेरेशी संलग्न आहे.
नवी मुंबई
इतिहास
महाराष्ट्र सरकार या महानगराच्या उदयोन्मुख समस्यांसाठी जिवंत आहे. जबाबदार जनमतही तितकेच दक्ष होते आणि वृत्तपत्रांत व इतरत्रही वेळोवेळी अनेक विधायक सूचना प्रकट होत असत. या सर्वांमुळे मुंबईच्या समस्या लोकजागृतीमध्ये अग्रभागी राहण्यास मदत झाली. १९५८ मध्ये मुंबई सरकारने सार्वजनिक बांधकाम विभागाचे शासन सचिव श्री. एस. जी. बर्वे यांच्या अध्यक्षतेखाली एक अभ्यासगट नेमला, जेणेकरून मुंबईतील महानगरी व उपनगरीय भागात वाहतुकीची कोंडी, मोकळ्या जागा व खेळपट्ट्यांची कमतरता, घरांची कमतरता आणि उद्योगांचे अतिकेंद्रीकरण या समस्या विचारात घेतल्या जातील आणि या समस्यांना तोंड देण्यासाठी विशिष्ट उपायांची शिफारस केली जाईल.
महात्मा गांधी मिशनचे अभियांत्रिकी महाविद्यालय, नांदेड
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील अभियांत्रिकी महाविद्यालये वर्ग:महाराष्ट्रातील महाविद्यालये वर्ग:महाराष्ट्रामधील अभियांत्रिकी महाविद्यालये वर्ग:स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ
नवी मुंबई
इतिहास
बर्वे ग्रुपची शिफारस वसंंतराव नाईक सरकारने मान्य केली. 'पुणे'च्या गोखले इन्स्टिट्यूट ऑफ पॉलिटिक्स अँड इकॉनॉमिक्सचे तत्कालीन संचालक प्रा. डी. आर. गाडगीळ यांच्या अध्यक्षतेखाली आणखी एक समिती स्थापन करण्यात आली आणि 'मुंबई, पनवेल आणि पुणे या महानगरीय प्रदेशांसाठी प्रादेशिक नियोजनाची व्यापक तत्त्वे तयार करावीत आणि अशा योजना तयार करण्यासाठी आणि त्यांची अंमलबजावणी करण्यासाठी महानगर प्राधिकरणांच्या स्थापनेसाठी शिफारशी कराव्यात', अशी मागणी करण्यात आली.
गाडगीळ समितीने इतर गोष्टींसह दोन महत्त्वाच्या शिफारशी केल्या, ज्यांचा परिणाम नवी मुंबईच्या नियोजनावर झाला आहे. एक, मुंबई प्रदेशात पुढील औद्योगिक वाढीवर कडक निर्बंध असलेल्या उद्योगांचे नियोजनबद्ध विकेंद्रीकरण. दोन, मुख्य भूभागाचा बहुकेंद्रीय वसाहत म्हणून विकास, प्रत्येक वस्ती २,५०,००० लोकसंख्येपेक्षा आकाराने लहान आहे. या बहु-केंद्रीय वसाहतींना योजनेत नोड्स असे म्हणतात, जेथे संपूर्ण विकास मोठ्या प्रमाणात संक्रमण क्षेत्राच्या बाजूने गुंफलेल्या नोड्सची मालिका म्हणून प्रस्तावित केला गेला आहे. तथापि, डॉ. गाडगीळांनी कल्पना केलेल्या बहुकेंद्रीय वसाहतींपेक्षा आम्ही प्रस्तावित केलेल्या नोड्स अधिक जवळून अंतराळात आहेत. परंतु हे तत्त्व वैयक्तिक वस्त्यांचे आहे, शाळा आणि खरेदी आणि इतर अत्यावश्यक सेवांच्या बाबतीत स्वयंपूर्ण आहे आणि हिरव्यागार जागांनी एकमेकांपासून विभक्त झाले आहे.
वसंतराव नाईक सरकारने महाराष्ट्र प्रादेशिक व नगररचना अधिनियम १९६६ मध्ये संमत करून जानेवारी १९६७ मध्ये अंमलात आणला. नवी मुंबई निर्मितीची संकल्पना ही वसंंतराव नाईक यांच्या दूरदृष्टीचे एक उत्तम उदाहरण मानले जाते. मुंबई महानगर प्रदेशाला जून १९६७ मध्ये अधिसूचित करण्यात आले आणि श्री. एल. जी. राजवाडे यांच्या अध्यक्षतेखाली प्रादेशिक नियोजन मंडळ स्थापन करण्यात आले, आय.सी. एस. मंडळाच्या प्रारूप प्रादेशिक आराखड्याला जानेवारी १९७० मध्ये अंतिम स्वरूप देण्यात आले. मुंबईच्या दक्षिण टोकावर होणाऱ्या कार्यालयीन एकाग्रतेला प्रति-चुंबक म्हणून पूर्वेकडे मुख्य भूमीवरील बंदरओलांडून एका जुळ्या शहराचा विकास करण्याचा प्रस्ताव त्यात मांडण्यात आला होता. पर्यायी वाढीचा ध्रुव म्हणजे रोजगार आणि लोकसंख्येचे अति-केंद्रीकरण कमी करणे ज्यामुळे शहरात आणखी वाढ होईल आणि मुख्य भूमीवर त्यांचे पुनर्वाटप होईल. ही शिफारस करताना ठाणे-बेलापूर परिसर आणि तळोजा येथील सध्या अस्तित्वात असलेल्या औद्योगिक जागा, ठाणे खाडीपूलचे आगामी काम पूर्ण होणे आणि न्हावा शेवा येथे नवीन बंदर उभारण्याचा बॉम्बे पोर्ट ट्रस्टचा प्रस्ताव अशा विविध घटकांचा मंडळावर प्रभाव होता.
बोर्डाने अशी शिफारस केली आहे की, नवीन मेट्रो-सेंटर किंवा नवी मुंबई ज्याला आता म्हटले जाते, ते २.१ दशलक्ष लोकसंख्येला सामावून घेण्यासाठी विकसित केले जावे.
अंमलबजावणी, विकास आणि समस्या
नवी मुंबईच्या नियोजनाची सुरुवात १९७१ मध्ये झाली आणि त्यात चार्ल्स कोरिया (मुख्य वास्तुविशारद), शिरीष पटेल, प्रविणा मेहता आणि आर. के. झा (मुख्य योजनाकार), शहर व औद्योगिक विकास महामंडळ (सिडको) यांसारख्या आघाडीच्या वास्तुविशारद व नगररचनाकारांचा समावेश होता. कोकण किनारपट्टी च्या एकूण ७२० किलोमीटरपैकी (४५० मैल) १५० किलोमीटर (९३ मैल) क्षेत्राने व्यापले. नवी मुंबईच्या सध्याच्या हद्दीतील १५,९५४ हेक्टर (३९,४२० एकर) क्षेत्र असलेल्या ८६ गावांचा समावेश असलेली खासगी मालकीची जमीन आणि आणखी २,८७० हेक्टर (७,१०० एकर) क्षेत्रफळाची गावे महाराष्ट्र सरकारने संपादित केली. नवी मुंबई ठाणे तालुक्याचा दक्षिण भाग (ठाणे जिल्ह्यातून) आणि पनवेल व उरण तालुक्याचा काही भाग (रायगड जिल्ह्यातून) व्यापते.
सर्वसमावेशक विकास सुलभ करण्याच्या दृष्टीने सिडकोने १९ छोटे नोड्स तयार केले. ऐरोली, घणसोली, कोपर खैराणे, जुहू नगर, वाशी, तुर्भे, सानपाडा, जुईनगर, नेरूळ, दारावे, कारावे नगर, सीबीडी बेलापूर, खारघर, कामोठे, नवीन पनवेल, कळंबोली, उलवे, द्रोणागिरी आणि तळोजा अशी या नोड्सची नावे होती.
सिडकोने नवी मुंबईतील सर्व रेल्वे स्थानके, रस्ते व सार्वजनिक जागांचे नियोजन व बांधकाम केले आणि आसपासच्या भागाचा व्यावसायिक विकास केला.
वाशी पूल खाडीपलीकडचा
मुळात मुंबईत राहणे परवडत नसलेल्या लोकांसाठी परवडणारी घरे निर्माण करण्यासाठी या शहराची योजना होती. शहरभरात कोणत्याही झोपडपट्टीचे पॉकेट्स पॉप अप होऊ द्यायचे नाहीत, असा निर्णय घेण्यात आला. पण त्यात अपयश आले. २००१ च्या जनगणनेनुसार, नगरपालिकाकृत नवी मुंबईतील लोकसंख्येच्या एक पंचमांश ते एक तृतीयांश झोपडपट्ट्यांमध्ये आणि गावठाणांमध्ये (शहरातील मूळ गाव) राहतात, [८] हजारो इमारती नियोजन नियमांचे उल्लंघन करतात.
१९९० च्या दशकाच्या अखेरीस नवी मुंबईच्या नियोजन प्राधिकरणाने नवी मुंबईच्या विकासकामांमध्ये खासगी सहभाग सुरू केला. नेरुळ ते उरण दरम्यानच्या नव्या रेल्वेजोडीचे उद्घाटन ११ नोव्हेंबर २०१८ रोजी करण्यात आले. खारघर, कामोठे, पनवेल, कळंबोली या वर्ग पायाभूत सुविधा आणि आधुनिक नोडमुळे दक्षिण नवी मुंबईचा झपाट्याने विकास होत आहे. प्रस्तावित नवी मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळाच्या सान्निध्यामुळे या नोड्समध्ये पायाभूत सुविधांच्या मोठ्या घडामोडी होत आहेत. तसेच जगातील महाशहरांच्या धर्तीवर पालिकाकृत नवी मुंबईचा कायापालट करण्यासाठी अंदाजे १२,८२१ कोटी पौंडांचे अंदाजित बजेट असलेला 'वन टाइम प्लॅनिंग' या नावाने ओळखला जाणारा अद्ययावत विकास सुरू आहे.
वर्ग:मुंबई वर्ग:महाराष्ट्र नवी मुंबई ही ठाणे व रायगड या दोन जिल्हाचा भाग मिळून बनलेला आहे. डी वाय पाटील क्रिकेट स्टेडियम नवी मुंबई येथे आहे.
ग्लेंडन गिब्स
ग्लेंडन लायोनेल गिब्स (२७ डिसेंबर, १९२५:गयाना - २१ फेब्रुवारी, १९७९:गयाना) हा undefinedकडून १९५५ मध्ये १ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९२५ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९७९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
इ.स. २०१३ मधील मराठी चित्रपटांची यादी
२०१३ ह्या मराठी चित्रपटांच्या शतक महोत्सवी वर्षात सुमारे १२५ मराठी चित्रपट प्रदर्शित झाले. ह्या वर्षी प्रदर्शित झालेल्या दुनियादारी ह्या चित्रपटांनी सुमारे २७ कोटीचा व्यवसाय करून नवा विक्रम स्थापित केला. मराठीतला पहिला ३-डी चित्रपट झपाटलेला २ ह्याच वर्षी प्रदर्शित झाला.
ऑक्टोबर – डिसेंबर
वर्ग:वर्षानुसार मराठी चित्रपटांच्या याद्या
कीगन मेथ
कीगन ओरी मेथ (८ फेब्रुवारी, १९८८:बुलावायो, झिम्बाब्वे - ) हा undefinedकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि जलद मध्यमगती गोलंदाजी करतो.
वर्ग:झिम्बाब्वेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९८८ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ज्ञानेश्वर नाडकर्णी
ज्ञानेश्वर गणपत नाडकर्णी (२१ मे, इ.स. १९२८ - २३ डिसेंबर, इ. स. २०१० ) हे मराठी भाषेतील लेखक, समीक्षक होते. मौज, साधना वगैरे मासिकांतून यांचे बरेच नाट्यविषयक लिखाण प्रसिद्ध झाले आहे.
मराठी व इंग्रजी भाषेतून कलासमीक्षेच्या क्षेत्रात त्यांनी पन्नासहून अधिक वर्षे कामगिरी केली. त्यांचा जन्म २१ मे १९२८ रोजी झाला. कला व नाटय़ क्षेत्रातील आस्वादपर समीक्षक म्हणून त्यांची ख्याती होती. त्यांची अनेक पुस्तके प्रसिद्ध झाली आहेत. इंग्रजीमध्ये एमए पूर्ण केल्यानंतर सन १९५१ मध्ये ज्ञानेश्वर नाडकर्णी लंडनच्या भारतीय दूतावासात रुजू झाले. दोन वर्षांतच ते भारतात परतले आणि मुंबईतील महाविद्यालयांमध्ये १९५६ पर्यंत त्यांनी इंग्रजीचे अध्यापन केले. त्यानंतरची चार वर्षे त्यांनी जाहिरातींचे कॉपीरायटिंग केले. प्रामुख्याने त्यांनी शिल्पी ऍडवरटायसिंग साठी कॉपीरायटर म्हणून काम केले. याच काळात त्यांनी फ्री प्रेस जर्नल साठी सहसंपादक म्हणून काम पाहण्यास सुरुवात केली. १९५९ ते १९६१ त्यांनी फ्री प्रेससाठी काम पाहिले तर १९६१ ते ६८ या काळात त्यांनी फिनान्शिअल एक्स्प्रेससाठी काम पाहिले. कलासमीक्षक या नात्याने त्यांनी इंग्रजी व मराठीत भरपूर लिखाण केले. साहित्य, चित्रकला, नाटक, चित्रपट आदी विविध कलाप्रकारांचा मागोवा घेताना याच काळात येऊ पाहणाऱ्या नवनव्या बदलांचा ते मनपूर्वक पाठपुरावा करीत असत. या विषयीचे लेखन त्यांनी भारतातील बहुतेक अग्रगण्य दैनिक व नियतकालिकांत सातत्याने केले. १९९६ साली त्यांच्या कलासमीक्षणाचा गौरव करणारे एक जंगी प्रदर्शन जहांगीर कलादालनात पार पडले. त्यावेळेस अनेक ज्येष्ठ- श्रेष्ठ कलावंतांनी त्यांच्या कलाकृती या प्रदर्शनासाठी त्यांच्या गौरवार्थ देऊ केल्या होत्या. त्यात एम. एफ. हुसेन, अकबर पदमसी यांचाही समावेश होता. याच प्रदर्शनप्रसंगी नाडकर्णीनी युवा कलाकांरांसाठी ज्येष्ठ कलावंतांच्या नावाने सुमारे १३ पारितोषिके जाहीर केली होती.
त्यांच्या कलासमीक्षण लेखांना जगभरातून सन्मान मिळाले. फ्रांस सरकारने कलाक्षेत्रातील सर्वोच्च पुरस्कार देऊन १९८६ साली तर ब्रिटिश सरकारने १९९४ साली त्यांना गौरवचिन्ह बहाल केले. शिल्पकलेच्या प्रांतात नवकलेची सुरुवात करणाऱ्या शिल्पकार हेन्री मूर याच्या जन्मशताब्दी निमित्ताने ब्रिटिश सरकारने आयोजित केलेल्या प्रदर्शानच्या पूर्वतयारीमध्ये नाडकर्णी यांनी भूमिका बजावली होती. नाडकर्णी आर्टिस्ट्स सेंटर व बॉम्बे आर्ट सोसायटी या कलाक्षेत्रातील महत्त्वपूर्ण संस्थांचे अध्यक्ष होते. त्यांना फ्रेंच सरकारतर्फे ‘‘अक्षरांचे शिलेदार’‘ हा किताब देण्यात आला.
ज्ञानेश्वर नाडकर्णी यांनी समीक्षक या नात्याने नियतकालिकांत जसे विपुल लिखाण केले; तसेच साहित्याच्या विविध प्रकारांतही त्यांच्या पुस्तकांनी आगळे स्थान मिळवले. पाऊस, भरती, चिद्घोष, प्रस्थान हे कथासंग्रह, दोन बहिणी, कोंडी, नजरबंदी, वलयांकित या कादंबऱ्या आदींबरोबरच विख्यात चित्रकार एम. एफ. हुसेन यांच्यावरील ‘अनवाणी’ तसेच पिकासो, गायतोंडे, डी. डी. दलाल व हिचकॉक यांच्यावरील चरित्रग्रंथांचे लेखनही त्यांनी केले. अश्वत्थाची सळसळ, अभिनय, प्रतिभेच्या पाऊलवाटा, प्रोग्रेसिव्ह आर्टिस्ट्स ग्रुप आदी समीक्षा ग्रंथांची त्यांनी निर्मिती केली. ‘विलायती वारी’ हे प्रवासवर्णनात्मक पुस्तक त्यांनी लिहिले. बालगंधर्वावरील इंग्रजी चरित्राचे लेखन करून त्यांनी मराठीतील या बुजुर्ग कलावंताची जागतिक पटावर ओळख करून दिली. ज्ञानेश्वर नाडकर्णी यांचे २३ डिसेंबर २०१० रोजी निधन झाले.
प्रकाशित साहित्य
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:इ.स. १९२८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू
अथर्ववेद
अथर्ववेद हा चार प्रमुख वेदांपैकी एक आहे. हा ग्रंथ चार वेदांपैकी सगळ्यात शेवटी म्हणजे इ.स.पूर्व ६००० या काळात लिहिला गेल्याचे मानले जाते. आयुर्वेद हा अथर्ववेदाचा उपवेद आहे.आयुर्वेद हा विष्णू अवतार धन्वंतरी यांनी आयुर्वेदाची रचना केली. अथर्ववेदात तत्त्वज्ञानाबरोबर जीवनातील अडचणी, औषधी वनस्पती आणि संकटावरील उपायांचीही माहिती आहे. समाजातील सर्व थरांमध्ये, तसेच भारतातील सर्व धर्मांमध्ये अथर्ववेदीय उपासनांचा प्रचार आजही दिसतो.
निर्माण
हा वेद ऋषी अथर्व यांनी लिहीला आहे. हा वेद सोडून सर्व वेद ब्रह्म देवाने त्यांच्या मुखातून सांगून लिहीले आहे. ज्यावेळी ते निद्रेत होते याला शंकर देवाने चौथ्या वेदाच्या रूपात मान्यता दिली.
प्रस्तावना
भारतीय संस्कृती-इतिहासात चतुर्थ वेद म्हणून मान्यता पावलेला,परंतु परंपरागत ब्राह्मण वर्गाने वेद त्रयीमध्ये समावेश करण्यास नाकारलेला अथर्ववेद, यज्ञीय धर्मसाधनेच्या दृष्टीने ऋग्वेदाहून कमी महत्त्वाचा असला, तरी भारतीय लोकसाहित्याचा आद्य स्रोत या दृष्टीने सामाजिक आणि सांस्कृतिक दृष्ट्या तो ऋग्वेदाहूनही अधिक महत्त्वाचा आहे. सर्वंकष समाजाभिमुखता हे अथर्व वेदाचे प्रमुख वैशिष्ट्य असून, समाजातील निष्कांचन ग्रामीण जनतेपासून उच्चपदस्थ राजा-महाराजांपर्यंतच्या समस्त वर्गांचा परामर्श या ग्रंथात आढळतो.
अथर्ववेदाची नावे
अथर्ववेद हा अथर्वन आणि अंगिरस या दोन ऋषि समूहांनी रचला म्हणून यास अथर्वांगिरस असे एक प्राचीन नाव आहे. वैदिक गोपथ ब्राम्हणाच्या लेखनकाळाच्या उत्तरार्धात हा भृगु आणि अंगिरस यांच्या नावाने ओळखला जाऊ लागला. याखेरीज परंपरेनुसार यातील काही रचनांचे श्रेय हे कौशिक, वसिष्ठ, कश्यप ह्या ऋषींनाही दिले जाते. अथर्वशिरस, घोरस्वरूपी अंगिरस, आथर्वण, क्षत्रवेद, ग्रामयाजिन, पूगयज्ञीय, ब्रह्मवेद, भेषज, भृगु अंगिरस, सुभेषज अशी याची विविध नवे आहेत.
शौनकीय व पैपलाद या अथर्ववेदाच्या दोन शाखा आहेत. आयुर्वेद, राजधर्म, समाजव्यवस्था, अध्यात्म, तत्त्वज्ञान अशा विविध विषयांना अथर्ववेदाने स्पर्श केला आहे.
अपोलो (निःसंदिग्धीकरण)
__DISAMBIG__
अपोलो हे नाव खालील लेखांशी संबंधित आहे.
अथर्ववेद
अथर्ववेदाची नावे
करण्यव्यूहांनी (शौनकीय) अथर्ववेदाच्या नऊ शाखा सांगितल्या अहेत.
यापैकी केवल शौनकीय शाखा गुजरात अणि वाराणसी येथे अस्तित्वात आहे, शेवटच्या काही दशकांन मध्ये ही सर्वत्र विस्तारते होते. आणि ओडिशा येथे पैपलाद ही टिकून आहे. अलीकडील काळात यात काही भर घालण्यात आली, परंतु पैपलादीय सहित्य हे शौनकीय साहित्यापेक्षा प्प्राचीन मानले जाते. अनेकदा अनुरूप स्तोत्रांमध्ये दोन आवर्तनामध्ये वेगवेगळे छंद पाहण्यात येतात, किंवा जे दुसऱ्या ग्रंथामध्ये नाहीत असे काही अधिक स्तोत्र एखाद्या प्रतीत आढळतात. पाच कल्पांपैकी संहिताविधी, शांतिकल्प, नक्षत्रकल्प हे काही कल्प स्वतंत्र शाखा म्हणून नसून दाखले म्हणून शौनकीय परंपरेत आढळतात. अथर्ववेदात विविध कालखंडाचे दीर्घ असे ७२ भागांची परिशिष्टे आहेत, त्यांतील बहुतेक सर्व पुराणकालीन आहेत.
अथर्ववेदाच्या उत्तरार्धात वैनतेय सूत्र आणि कौशिक सूत्र अशा दोन संबधित उत्तर संहिता आहेत.वैनतेय सूत्र हे अथर्ववैदिकांच्या श्रौत्र विधींमधील सहभागासंबधित आहे,तर कौशिकसूत्रातील अनेक सुत्रांमध्ये चिकित्सेसंबधित व तंत्रासंबधित माहिती आहे.ह्यांचा उद्देश ऋग्वेदामधील विधानांन समान आहे आणि म्हणुन अथर्ववैदिक साहित्यातिल उपायुक्ततेचा अभ्यास हा वैदिक काळात बहुमुल्य समजला गेला आहे.अथर्ववेदांशी संबधित सुद्धा अनेक उपनिषदे आहेत,परंतु परंपरेमध्ये अलिकडेच सामाविष्ट करण्यातआलेले अढळते. यांमध्ये मुडंक आणि प्रश्न उपनिषद हे सर्वधिक महत्त्वाचे मानले गेले.त्यांतील पहिल्यामध्ये (मुडंकामध्ये)शौनकिय शाखेचा प्रमुख, शौनकांबद्दल महत्त्वाचा सदंर्भ मिळतो, तर नंतरचा(प्रश्न उपनिषदात) हा पैपलादिय शाखेशी संबंधित आहे.
अभिचारविद्या
भारतीय अभिचारविद्येचा आद्य स्रोत अथर्ववेदात आढळत असून, या ग्रंथात अंगभूत असणारी आंगिरसी विद्या हे अभिचार अथवा यातुविद्येचेच अन्य रूप होय. अथर्वविद्येतील यातुविद्येचे दोन आवडीचे विषय म्हणजे स्त्रीवशीकरण आणि रणभूमीतील शत्रूंचे निर्दालन हे होत. अभिचार, यातुविद्येसारख्या समस्त बऱ्या-वाईट आचारांची नोंद त्यामध्ये धर्मविधी म्हणून आढळते.
लोकजीवनाचे चित्रण
अथर्ववेद आणि त्याच्या कौशिकसूत्र संज्ञक याज्ञिक ग्रंथात वैदिक आर्यांच्या सामान्य जीवनाचे सर्वांगीण दर्शन घडत असून, त्यास पूरक साहित्य गृह्यसूत्रात आढळते. गृह, शेती, पशू, प्रेम आणि विवाह, व्यापार आणि ग्रामीण रीतिरिवाजासंबंधीची या ग्रंथातील माहिती गृह्यसूत्रांच्या तुलनेने सर्वंकष वाटते. अथर्ववेदातील राजकर्मणि सूक्ते, ब्राह्मणहितार्थ प्रार्थना, ब्रह्मशत्रूंना अभिशाप देणारी सूक्ते ही या वेदाची वैशिष्ट्ये आहेत.
वर्ग:अथर्ववेद वर्ग:वेद वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख वर्ग:वैदिक साहित्य वर्ग:हिंदू धर्म
काथी
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
कोकम
कोकम किंवा रातांबा (गार्सिनिया इंडिका) हा मँगोस्टीन कुलातील वृक्ष आहे. याला भिरंड असेही म्हणतात. या वृक्षाची फळे आहारात, औषधांमध्ये तसेच उद्योगांमध्ये वापरली जातात. कोकम भारतीय भाषांमध्ये खालील वेगवेगळ्या नावाने ओळखले जाते -
वर्णन
हा एक सुमारे १८ मीटरपर्यंत उंच होणारा व झुकलेल्या फांद्यांचा वृक्ष असतो. याची पाने २.५ ते ३.५ इंच लांब व गडद हिरव्या रंगाची असतात. कोकमाची फुले लहान असतात. एकाच झाडावर नर आणि मादी फुले तयार होतात. उन्हाळ्यात या वृक्षाला फळधारणा होते. कच्ची फळे हिरव्या रंगाची असतात. एप्रिल-मे महिन्यात फळे पिकतात. ती पिकल्यावर गडद लाल रंगाची होतात. फळाच्या आत पांढरट, गुलाबी बिया आणि मऊ, गोड गर असतो.
लाल तोंडाची माकड, वानरे, खारी, वाटवाघळे कोकमाच्या फळांवर ताव मारतात. फळे लिंबापेक्षा थोड्या मोठ्या आकाराची असतात. फळाची ताजी साल रसदार आणि आम्लधर्मी असते.
उपयोग
आयुर्वेदानुसार - कोकम पित्तनाशक आहे. अर्श, शूल, उदरकृमी, अरुची, पित्त इ. रोगांत. त्याचा वापर करतात. कोकमाच्या बियांपासून तेलही निघते. ते व्रणरोपक व तळपायांच्या भेगांवर उपयोगी आहे.
कोकमापासून केले जाणारे पदार्थ - कोकमाची साल मिठाच्या पाण्यात बुडवून उन्हात वाळवली जाते. त्यानंतर त्याला आमसूल असे म्हणतात. आमसुलाचा वापर स्वयंपाकात आंबटपणासाठी केला जातो. आमटी, माशाचे कालवण इत्यादी  पदार्थात ते वापरले जाते.
कोकमाच्या सालीत साखर भरून ठेवली जाते. त्यामुळे सुटणाऱ्या रसापासून कोकम सरबत तयार करतात. कोकमाच्या सालीमध्ये मीठ भरून ठेवल्यास सुटलेल्या रसाला आगळ असे म्हणतात, त्याचा वापर सोलकढी करण्यासाठी केला जातो. कोकमच्या बियामध्ये 23-26% कोकम लोणी असते, जे खोलीच्या तापमानावर घनरूप राहते. हे चॉकलेट तयार करण्यासाठी वापरले जाते.
कोकमावर प्रक्रिया करून विविध पदार्थ बनवणे हा कोकणातील एक मोठा उद्योग आहे.
संदर्भ
वर्ग:औषधी वनस्पती वर्ग:पाककलेमध्ये वापरले जाणारे पदार्थ
उजनी धरण
भीमा धरण किंवा भीमा सिंचन प्रकल्प या नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या उजनी धरण हे भीमा नदी वरील कृष्णा नदीची उपनदी आहे. हे महाराष्ट्रातील सोलापूर जिल्ह्यातील माढा तालुक्याच्या उजनी गावाजवळ असलेले एक चिनाकृती गुरुत्व धरण आहे. विशेष म्हणजे हे धरण सोलापूर जिल्ह्यात असून या जिल्ह्यात थोडसुद्धा पाऊस नाही पडला तरी हे धरण 100% भरते त्याचे कारण पुणे जिल्ह्यातील पश्चिम भागात पडणारा भरपूर पाऊस हे आहे.
भीमा नदी, जी पश्चिम घाटाच्या भीमाशंकर येथून उगम पावते आणि भीमा खोऱ्यात नदी व नाले निर्माण होतात, त्यावर बावीस बंधारे बांधले आहेत त्यापैकी उजनी धरण हे नदीवरील टर्मिनल धरण असून त्यातील सर्वात मोठे नदी आहे. 14,8588 किमी २ (7377 चौरस मैल) पाणलोट क्षेत्र (ज्यामध्ये 66 km किमी २ (7,771१ चौरस मैल)चा जलग्रहण आहे. दोन्ही काठावरील कालवा प्रणालीसह धरणाच्या प्रकल्पाचे बांधकाम १ 69 400 400 मध्ये प्रारंभिक अंदाजे million०० दशलक्ष रुपयांच्या खर्चाने सुरू झाले आणि जून १ 1980 मध्ये पूर्ण झाल्यावर 322 95. ..85 दशलक्ष रुपयांचा खर्च आला.
भौगोलिक वैशिष्ठे
उजनी धरण ज्या भीमा नदीवर बांधले गेले आहे, ती नदी पश्चिम घाटातील भीमाशंकर टेकड्यांमधून उगम पावते, ज्यास सह्याद्री डोंगराची रांग देखील म्हटले जाते. कर्नाटकातील रायचूर जिल्ह्यात रायचूरजवळ 7225 किमी (50 (० मैल) अंतर पार करून ही नदी  कृष्णा नदीला मिळते.भीमा नदीच्या पात्रात कुंडली नदी, कुंडला नदी, घोड नदी, भामा नदी, इंद्रायणी नदी, मुळा नदी, मुठा नदी, पावना नदी, बोरी, सीना, माण, भोगवती आणि नीरा या मुख्य उपनद्या आहेत. भीमा नदीच्या पात्रातील 48,631 किमी 2 (18,777 चौरस मैल) जलवाहिनी, एक आंतरराज्य नदी पात्र, महाराष्ट्र (75%) आणि कर्नाटक (25%) या दोन्ही राज्यांचा समावेश आहे, त्यापैकी 14,858 किमी 2 (5,737 चौरस मैल) नाले आहेत. नदीचे खोरे उत्तर, मध्य आणि दक्षिण तीन विभागांमध्ये विभागले गेले आहे, नदीचे मुख्य स्टेम भीमा धरण बांधलेल्या मध्यभागी आहे, तर दक्षिण विभागात पाच जलाशयांचे वर्चस्व आहे. धरणाच्या वरील खोऱ्यात  तीव्र ग्रामीण, कृषी, शहरी आणि औद्योगिक उपक्रम आहेत. पश्चिमेकडून पूर्वेकडे उतार असलेल्या नदीपात्रात अत्यंत शारीरिक आणि कृषी-हवामानातील फरक आहेत. ड्रेनेज खोऱ्यात  आणि सुपीक शेती आहे आणि तिच्या नदी प्रणालीवर अनेक जलसंपदा विकास प्रकल्प तयार केले गेले आहेत.
हवामान
खोऱ्यात  उष्णदेशीय पावसाळी हवामानाचा अनुभव आहे. दक्षिण-पश्चिम मान्सूनद्वारे पाऊस पडतो, जो -दक्षिण ट्रेंडिंग पर्वतरांगाजवळ (दक्षिण ते उत्तर) –६०००-–३००० मिमी (२४०-१२० इंच) पर्यंत असतो परंतु त्यातून खाली घसरण ७०० मिमी (२८ इंच) पर्यंत होते. पूर्वेकडे ७० किमी (४३ मैल) अंतर आहे. अप्पर भीमा नदी पात्रातील धरणाच्या वरील खोऱ्याचे सरासरी वार्षिक पर्जन्यवृष्टीचे मूल्यांकन १०९६ मिमी (४३. १ इंच) केले गेले आहे त्यापैकी ९४५ मिमी (३७ इंच) (८७%) चार पावसाळ्याच्या महिन्यात (मध्यभागी) तयार होतात (जून ते मध्य सप्टेंबर). त्यानंतर, खोरे पूर्वेकडे पावसाच्या सावली क्षेत्राच्या खाली पडतात आणि पावसाचे प्रमाण ४५0-६00 मिमी (१८-२४ इंच) दरम्यान असते आणि अशाच प्रकारे दुष्काळ परिस्थितीत बरीचशी परिस्थिती असते.
स्थान
पश्चिम महाराष्ट्रातल्या सोलापूर जिल्ह्यातल्या माढा तालुक्यात भीमानगर या गावाजवळ, भीमा नदीवरचे हे एक मोठे धरण आहे. याचे पाणी पुढे नीरा-नरसिंहपूर येथे नीरा नदीला जाऊन मिळते. सोलापूर जिल्ह्यातील एकमेव व एकच धरण उजनी धरणाला 'यशवंतसागर' असेही संबोधले जाते.
क्षमता
उजनी धरण या नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या या धरणाची पाणी साठविण्याची क्षमता 1517 गिगालिटर्स (GigaLitres) एवढी प्रचंड आहे.117 टि.एम.सी(100%)123टि.एम.सी(111%)
वैशिष्टय
क्षमतेच्या बाबतीतला या धरणाचा क्रमांक कोयना व जायकवाडी यांच्याआधी पहिला लागतो. या धरणात पोचणारे पाणी थेट पुण्याच्या मुळामुठा सारख्या अनेक नद्यांमधून येते. एवढी मोठी जलक्षमता असलेला हा तलाव असल्याने येथे मत्स्यपालनाचा व्यवसाय ही मोठ्या प्रमाणात चालतो. या धरणाच्या जलाशयास यशवंतसागर म्हणतात. फ्लेमिंगो (रोहित) हा परदेशी पक्षी हिवाळ्यात या जलाशयावर येतो.
या जलाशयातील पाण्याचा पुणे,सोलापूर आणि अहमदनगर या तीन जिल्ह्यांतील शेतीला भरपूर फायदा झाला आहे.
अवैध वाळू उपसा
धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात बेसुमार वाळू उपसा केल्याने पर्यावरण धोक्यात आले आहे. धरणाच्या क्षमतेवरही अनिष्ट परिणाम होत आहे. महसूल विभागाची धडक मोहीम व बेकायदा बोटी जप्त करणे अशा कारवायांनाही वाळू माफिया दाद देत नाहीत. बोटी राजकीय दबावाखाली पुन्हा ताब्यात घेतल्या जातात. त्यामुळे या बोटी कठोर अधिकाऱ्यांनी स्फोटाने उडवून देण्याच्या घटनाही घडत आहेत. बहुतांश वेळेला अधिकारी, राजकारणी व ठेकेदार यांची अभद्र युती होत असल्याने बेसुमार उपसा सतत होत राहतो.
बाह्य दुवे
पहा : महाराष्ट्रातील जिल्हावार नद्या
राजहंस प्रकाशन
राजहंस प्रकाशन या मराठी पुस्तके प्रकाशित करणाऱ्या प्रकाशनसंस्थेचा प्रारंभ १ जून, १९५२रोजी शिवशाहीर बाबासाहेब पुरंदरे यांनी केला. `माणूस’कार म्हणून पुढे नावारूपाला आलेले श्री.ग. माजगावकर १९५७मध्ये राजहंस प्रकाशनात सहभागी झाले. त्यानंतर दिलीप माजगावकर १९८२ पासून राजहंस प्रकाशनाचा सर्व कार्यभार सांभाळू लागले.
मोठे पुस्तकप्रकल्प, एकाच पुस्तकाच्या अनेक आवृत्त्या, कमीत कमी दिवसांत मोठी विक्री होण्याचे विक्रम असे सगळे ‘राजहंस’च्या नावाशी जोडलेले आहे. ‘राजहंस’चे मुख्य कार्यालय पुण्याच्या सदाशिव पेठेत आहे, पण त्यांची विस्तार कार्यालये महाराष्ट्रभर पसरली आहेत. विक्रीचे असे भक्कम जाळे उभे करताना पुस्तकांचा दर्जा टिकवण्याकडेही संस्थेचा कल आहे. अनेक प्रतिष्ठेचे पुरस्कार ‘राजहंस’च्या पुस्तकांना मिळाले आहेत, त्यांपैकी शंभराहून अधिक पुरस्कार महाराष्ट्र सरकारकडून मिळालेले आहेत..
राजहंसने प्रकाशित केलेली आणि गाजलेली काही पुस्तके
’आकाशाशी जडले नाते’ (डॉ.जयंत नारळीकर), ’एक होता कार्व्हर’ (वीणा गव्हाणकर) ,’एका रानवेड्याची शोधयात्रा’ (कृष्णमेघ कुंटे), ऐसपैस गप्पा दुगाबाईंशी’ (प्रतिभा रानडे), ‘जगाच्या पाठीवर’ (सुधीर फडके), ’झाडाझडती’ (विश्वास पाटील), ’दीपस्तंभ’ ए.पी.जे. अब्दुल कलाम, ‘नाझी भस्मासुराचा उदयास्त’ (वि.ग. कानिटकर), ’नातिचरामि‘ (मेघना पेठे), ’पानिपत’ (विश्वास पाटील), ’बोक्या सातबंडे’ (दिलीप प्रभावळकर), ’बोलु कवतिके’ (अविनाश बिनीवाले), ’ब्र’ (कविता महाजन), ’महानायक (विश्वास पाटील), ’माझा साक्षात्कारी हृदयरोग’ (डॉ.अभय बंग), ‘राजा शिवछत्रपती’ (बाबासाहेब पुरंदरे), लक्ष्मणरेषा’ (आर.के. लक्ष्मण), ‘सांगत्ये ऐका’ (हंसा वाडकर), वगैरे.
राजहंस प्रकाशनाचे सध्याचे अन्य संपादक
आनंद हर्डीकर, विनया खडपेकर, डॉ.सदानंद बोरसे
(अपूर्ण)
प्रकाशनसंस्थेचा पत्ता
राजहंस प्रकाशन
१०२५, सदाशिव पेठ,
पुणे ४११ ०३०
फोन - +९१ २० २४४७३४५९
ई-पत्ताः rajhans1@pn2.vsnl.net.in
संकेतस्थळ :
http://www.rajhansprakashan.com
वर्ग:भारतामधील पुस्तक प्रकाशक कंपन्या
माल्कम फ्रेझर
जॉन 'माल्कम फ्रेझर' (२१ मे, १९३० - २० मार्च, २०१५) हा ऑस्ट्रेलियाचा बाविसावा पंतप्रधान होता. हा १९७५ ते १९८३ दरम्यान सत्तेवर होता.
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे पंतप्रधान वर्ग:इ.स. १९३० मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१५ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सई लोकूर
सई लोकुर ही एक भारतीय अभिनेत्री आहे. सई मराठी व हिंदी चित्रपटात काम करते. सईने २०१८ साली बिग बॉस मराठी १ मध्ये स्पर्धक म्हणून प्रवेश घेतला.
वैयक्तिक जीवन
सई ३० नोव्हेंबर २०२० साली तीर्थदीप रॉय याच्याशी लग्न बंधनात अडकली.
बाह्य दुवे
वर्ग:मराठी अभिनेत्री
पालघर लोकसभा मतदारसंघ
पालघर हा महाराष्ट्रातील ४८ लोकसभा मतदारसंघांपैकी एक आहे. ह्या मतदारसंघामध्ये पालघर जिल्ह्यामधील ६ विधानसभा मतदारसंघ समाविष्ट केले गेले आहेत.
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रामधील लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:पालघर जिल्हा वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ
इ.स. १३८९
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १३८९ वर्ग:इ.स.च्या १३८० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १४ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
कॉन्टिनेन्टल प्रकाशन
कॉन्टिनेन्टल प्रकाशन ही पुण्यातील एक पुस्तके प्रसिद्ध करणारी संस्था आहे. हिची स्थापना अनंतराव कुलकर्णी यांनी १ जून १९३८ रोजी केली. स्थापनेनंतरच्या सुमारे ८० वर्षांत कॉन्टिनेन्टलने कथा, कविता, कादंबरी, ललितागद्य, समीक्षा, प्रवासवर्णन, शेती, निसर्ग आणि अनुवाद अशा साहित्य प्रकारांतील १९५० पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. या प्रकाशन संस्थेने रशियन लेखक चेकॉव्ह, टॉलस्टॉय, दस्तयेवस्की यांची पुस्तके मराठीत आणली.
द.र. कवठेकर यांचे ‘नादनिनाद’ हे कॉन्टिनेन्टलने प्रकाशित केलेले पहिले पुस्तक. आपलेसे (अनिल अवचट, आरस्पानी (संदीप खरे, प्रलयंकार (रेखा बैजल) ही कॉन्टिनेन्टलने प्रकाशित केलेली काही पुस्तके.
अन्य प्रसिद्ध पुस्तके
वर्ग:भारतामधील पुस्तक प्रकाशक कंपन्या वर्ग:रिकामी पाने
मेरी रॉबिन्सन
मेरी थेरीस विनिफ्रेड रॉबिन्सन (२१ मे, १९४४ - ) आयर्लंडची सातवी राष्ट्राध्यक्ष होती. ही आयर्लंडची पहिली महिला राष्ट्राध्यक्ष असून डिसेंबर १९९० ते सप्टेंबर १९९० दरम्यान सत्तेवर होती.
वर्ग:आयर्लंडचे राष्ट्राध्यक्ष वर्ग:इ.स. १९४४ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
कोल्हापूर उत्तर विधानसभा मतदारसंघ
कोल्हापूर उत्तर विधानसभा मतदारसंघ - २७६ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभेच्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार, केलेल्या मतदारसंघाच्या रचणेनुसार, कोल्हापूर उत्तर मतदारसंघात कोल्हापूर जिल्ह्याच्या करवीर तालुक्यातील कोल्हापूर महानगरपालिकेच्या वॉर्ड क्र.१ ते १४, १७ ते २२, २४ ते ४२, ४७ ते ५०, ५२ ते ५६, ५९, ६०, ६२, ६३, ६५ यांचा समावेश होतो. कोल्हापूर उत्तर हा विधानसभा मतदारसंघ कोल्हापूर लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाच्या जयश्री चंद्रकांत जाधव ह्या कोल्हापूर उत्तर विधानसभा मतदारसंघाच्या विद्यमान आमदार आहेत.
२०२२ पोटनिवडणूक
उमेदवार
संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:कोल्हापूर जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ वर्ग:कोल्हापूर लोकसभा मतदारसंघ वर्ग:कोल्हापूर
कॉली स्मिथ
ओ'नील गॉर्डन कॉली स्मिथ (५ मे, १९३३:किंग्स्टन, जमैका - ९ सप्टेंबर, १९५९:इंग्लंड) हा undefinedकडून १९५५ ते १९५९ दरम्यान २६ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९५९ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जयगाव धरण
वर्ग:भारतातील धरणे वर्ग:महाराष्ट्रातील धरणे
२०११ ब्राझिलियन ग्रांप्री
२०११ ब्राझिलियन ग्रांप्री (अधिकृत ग्रांडे प्रीमियो पेट्रोब्रास दो ब्राझिल) ही एक फॉर्म्युला वन शर्यत आहे, जी २७ नोव्हेंबर २०११ रोजी ब्राझील येथील अटोड्रोम जोस कार्लोस पेस येथे आयोजित करण्यात आली. ही शर्यत २०११ फॉर्म्युला वन हंगामाची १७वी व शेवटची शर्यत आहे.
७१ फेऱ्यांची ही शर्यत मार्क वेबर ने रेड बुल रेसिंग-रेनोल्ट एफ१साठी जिंकली. सेबास्टियान फेटेल ने दुसऱ्या क्रमांकावर उपविजेता होत रेड बुल रेसिंग-रेनोल्ट एफ१साठी ही शर्यत जिंकली व जेन्सन बटन ने गत विजेता व तिसरा क्रमांकावर मॅकलारेन-मर्सिडिज-बेंझसाठी ही शर्यत जिंकली.
बाह्य दुवे
वर्ग:ब्राझिलियन ग्रांप्री वर्ग:२०११ फॉर्म्युला वन हंगाम
सायगाव (मुरूड)
सायगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील मुरूड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:मुरूड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
इ.स. १२४३
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १२४३ वर्ग:इ.स.च्या १२४० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १३ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
करबला
हे शिया मुसलमान समाजाचे एक आस्था केंद्र आहे. येथे इमाम हुसेन शहिद झाले होते त्यामुळे या ठिकाणास महत्त्व आहे. इमाम हुसेन यांच्याशी तत्कालीन शासनाने जो क्रुर व्यवहार केला त्याचे या दिवशी स्मरण करून सर्व शिया शोक मनवतात.
वर्ग:इराकमधील शहरे वर्ग:मुस्लिम तीर्थक्षेत्रे
कोगानी, टोकियो
कोगानी हे टोकियो शहराच्या पश्चिम भागातील एक उपनगर आहे, ते जपानमधील ते केंटो प्रदेशात आहे. १ फेब्रुवारी २०१६ पर्यंत शहराची लोकसंख्या १,२१,५१६ होती आणि लोकसंख्येची घनता दर चौरस किलोमीटरला १०,७५० व्यक्ती इतकी होती. या शहराचे एकूण क्षेत्रफळ ११ चौरस किलोमीटर (४.३६ चौरस मी ????) आहे.
भूगोल
भौगोलिकदृष्ट्या हे उपनगर टोकियोच्या मध्यभागी असून, टोकियो मेट्रोपॉलिटन सरकारचे मुख्यालय असलेल्या शिंजुकूच्या पश्चिमेस सुमारे २० किलोमीटर अंतरावर आहे. हे शहरच्या उत्तर आणि दक्षिण अशा दोन बाजूंस दोन मोठी उद्याने आहेत. उत्तर बाजूच्या उद्यानास कोगोनी पार्क म्हणतात. ह्या उद्यानात रिओगोकुमधील इंडो-टोकियो संग्रहालयाची एक शाखा असलेले 'इंडो-टोकियो ओपन एर आर्किटेक्चरल म्युझियमचा आहे. दक्षिण बाजूच्या उद्यानास नोगावा पार्क म्हणतात. या उद्यानात टामा स्मशानभूमी आहे.
इतिहास
सध्याचे कोगानी हे प्राचीन मुसाशी प्रांतचा एक भाग होते. २२ जुलै, १८७८ रोजी मीजी पुनर्संचयित केलेल्या कॅडम्यर्थ्रल सुधारणा नंतर, हे क्षेत्र कनागावा प्रीफेक्चरीत कितातामा जिल्ह्याचे भाग बनले. १ एप्रिल १८८९ रोजी नगरपालिकेच्या कायदा अंमलात आल्यावर कोगानी गावात म्युनिसिपालिटी आली. १ एप्रिल १८९३ रोजी किटकॅमा जिल्हा टोकियो महानगर प्रशासकीय नियंत्रणाकडे हस्तांतरित करण्यात आले. १९३८मध्ये कोगानीला नगराचा दर्जा मिळाला आणि १९५८मध्ये शहराचा.
अर्थव्यवस्था
केंद्रीय टोकियोसाठी कोगानी हे मुख्यत्वे शयनकौअरचा समुदाय आहे. गैनॅक्स आणि स्टुडिओ घिबली या कंपन्यांची मुख्यालये कोगानीमध्ये आहेत.
शिक्षण
या शहरात टोकियो गाकुजी विद्यापीठ नावाचे राष्ट्रीय विद्यापीठ आहे. या विद्यापीठात शालेय आणि अल्पकालीन अभ्यासक्रम शिकवले जातात. शिवाय चांगले व्यावसायिक शिक्षक तयार व्हावेत म्हणून विद्यापीठाने बरेच कार्यक्रम विकसित केले आहेत. विद्यापीठात शिक्षणविषयक क्षेत्रांतील अनेक राष्ट्रीय संशोधन केंद्रेदेखील आहेत. शैक्षणिक धोरणाचा विकास, आणि शिक्षणाशी निगडित नवीन उपक्रम ह्या क्षेत्रांत या विद्यापीठाला एक विशेष प्रतिष्ठा आहे.
उच्च शाळा
टोकियो मेट्रोपॉलिटन सरकार शिक्षण मंडळ कोगानी नॉर्थ हायस्कूल व कोगानी टेक्निकल हायस्कूल हे दोन सार्वजनिक उच्च शाळा चालवते.
कोगानीमध्ये चिओ युनिव्हर्सिटी हायस्कूल, आंतरराष्ट्रीय ख्रिश्चन विद्यापीठ हायस्कूल, आणि टोकियो डेन्की विद्यापीठ हायस्कूल अशा तीन खासगी उच्च शाळादेखील आहेत.
कनिष्ठ उच्च आणि प्राथमिक शाळा
कोगानी म्युनिसिपल बोर्ड ऑफ एज्युकेशन सरकारी प्राथमिक शाळा चालवत नाही, परंतु एक खाजगी कनिष्ठ उच्च शाळा, एक खाजगी प्राथमिक शाळा व सहा सरकारी कनिष्ठ हायस्कूल्स चालवते.
वाहतूक
कोगानी शहर हे कुठल्याही राष्ट्रीय महामार्गावर किंवा गतिमार्गावर नाही.
संदर्भ
वर्ग:जपान वर्ग:टोकियो
क्लेर्मोंट डेपेइझा
सिरिल क्लेर्मोंट डेपेइझा (१० ऑक्टोबर, १९२८:बार्बाडोस - १० नोव्हेंबर, १९९५:इंग्लंड) हा undefinedकडून १९५५ ते १९५६ दरम्यान ५ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.
कल्याण (शहर)
कल्याण हे महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यामधील एक मोठे शहर, कल्याण-डोंबिवली महानगराचा एक भाग व मध्य रेल्वेवरील एक महत्त्वाचे स्थानक आहे. कल्याण शहर मुंबईपासून ५३ किमी अंतरावर आहे.
क्लेर्मोंट डेपेइझा
वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९२८ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९९५ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कल्याण (शहर)
थोडक्यात ओळख
इतिहासात मौर्य काळापासून कल्याण शहराचे उल्लेख दिसतात. कल्याण हे नाव फार पूर्वीपासून आहे. नजीकच्या इतिहासात हे नाव बदलेले गेले नाही. इ.स. १०५० मधे सुद्धा कल्याण हेच नाव प्रचलित असल्याचे पुरावे सापडले आहेत. स्वराज्याच्या आरमाराची सुरुवात छत्रपती श्री शिवाजी महाराजांनी इ.स.१६५७ साली कल्याण बंदरातच केली होती. याच कल्याणच्या मुसलमान सुभेदाराची सून शिवाजी महाराजाच्या सैन्याच्या हातात सापडली असताना श्री शिवाजी महाराजांनी तिला मानसन्मानासहित परत धाडले होते.
कल्याण शहराचा भूगोल
कल्याण शहर हे उल्हास नदीजवळ वसलेले असून या शहराला ठाणे खाडी व वसई खाडी द्वारे अरबी समुद्राशी जोडले गेले आहे. कल्याण शहर मुंबई शहराच्या ५३ किमी ईशान्येला आहे. मुंबईत वाढणारी प्रचंड गर्दी व तसेच शासनाचे अनुकूल धोरण या सर्व घटनांमुळे ओद्योगिक क्षेत्रे आणि उद्योजक कल्याण शहराकडे आकर्षित होत आहेत.मुंबई शहरापासून जवळ असून प्रदूषणाची पातळी कमी आहे.
कल्याण जंक्शन हे उपनगरीय वाहतूक आणि त्याचप्रमाणे लांबच्या पल्ल्याच्या लोहमार्ग वाहतुकीसाठी अतिशय महत्त्वाचे आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस येथून सुरू होणारी मध्य रेल्वेला कल्याण जंक्शन येथे कसाऱ्यामार्फत उत्तर भारतात आणि कर्जतमार्फत दक्षिण भारतात जाणारा फाटा फुटतो. त्यामुळे कल्याण रेल्वे स्थानकाला फार महत्त्व आहे. चेन्नईहून, तसेच उत्तर भारतातून येणाऱ्या मध्य रेल्वेवरील सर्व आगगाड्या व जलद आणि धीम्या लोकल्स कल्याणला थांबतात.
काही रोचक तथ्ये
१. असे म्हटले जाते की कल्याणची निर्मिती परशुरामांनी केली. अपरान्त प्रदेशाच्या निर्मितीचा कल्याणकारी प्रारंभ व त्या प्रदेशाचे प्रवेशद्वार म्हणून त्यांनी या भागाचे नामकरण कल्याण असे केले.
२. जगातल्या जवळजवळ प्रत्येक प्राचीन ठिकाणांचे नावे त्या त्या कालानुरूप बदलली गेली, पण कल्याण हे गेल्या ७००० वर्षांपासून कल्याणच आहे. पौराणिक काळ, सातवाहन, क्षात्रप, चालुक्य, राष्ट्रकूट, शिलाहार, कदंब, यादव, मुघल, मराठे, इंग्रज आमदनी इतके शासक येऊन गेले पण कल्याणचे नाव कोणीही बदलेले नाही.
३. मुंबई अस्तित्वात येण्याआधी भारताचे पश्चिमेकडील प्रवेशद्वार हे कल्याणच होते.
४. दुर्गाडी किल्ल्याचे बांधकाम सर्वप्रथम कोणी केले हे अज्ञात आहे पण त्याची दुरुस्ती छत्रपती शिवाजी महाराजांनी करून, दुर्गाभवानीची मूर्ती स्थापित करून भारतातील पहिले आरमार कल्याण येथे उभे केले. स्वतः शिवाजी महाराज कल्याणमध्ये सध्या दूधनाका म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या भागात ४ महिने वास्तव्यास होते.
६. कल्याणजवळील लोणाडच्या गुहा व मंदिर हे इ. स. ५ ते ८ व्या शतकातील आहे.
७. मलंगगड अथवा हाजी मलंग येथील दर्ग्याची देखरेख पेशवेकाळापासून केतकर नावाचे ब्राम्हण कुटुंब करते आहे.
८. टिटवाळ्याची गणेश मूर्ती ही दुष्यंत व शकुंतला यांची ताटातूट झाल्यावर, ती तिथल्या कणव ऋषींच्या आश्रमात आल्यावर त्यांनी तिला पूजनासाठी दिली होती. पुढे काळाच्या प्रवाहात ती तलावात गेली. श्रीमंत माधवराव पेशवे या भागात विश्रांतीसाठी आले असता त्यांना दृष्टांत होऊन त्यांनी ती बाहेर काढून तिची स्थापना केली.
८. प्रसिद्ध सुभेदार वाडा इ. स. १७६९ साली बांधला गेला.
९. सुभेदाराच्या सुनेला पाहून 'अशीच अमुची आई असती सुंदर रूपवती । आम्हीही सुंदर झालो असतो" वदले छत्रपती !' सुंदर असती तर ..." हे वाक्य महाराजांनी ज्या सरकारवाड्यात उच्चारले तो वाडा पारनाक्याजवळ होता.
१०. चित्रपटांचे प्रारंभिक स्वरूप म्हणता येईल असे 'मॅजिक लँटर्न' पद्धतीने भारतातील पहिला शो इ स. १८८५ साली कल्याणच्या पटवर्धन बंधूंनी सादर केला. त्या चित्रपटाचे नाव 'शाम्बरीक खरोलिका'.
११. कल्याणमधले पहिले हॉटेल ' आनंदाश्रम ' १९३० मध्ये सुरू झाले. त्याचे आजचे नाव - हॉटेल पुष्पराज
१२. असे म्हटले जाते की जन. रँडच्या वधानंतर चाफेकर बंधू काही दिवस नेतिवलीच्या टेकडीवरच्या (होमबाबा टेकडीवरच्या) जंगलात होते.
वेदान्त
वेदान्त म्हणजेच उतर मीमांसा. ही याचीची रचना बादरायण यांनी केली. उपनिषदांसकट सर्व वेगवेगळ्या मतांचा समन्वय हिच्यात करण्यात आला आहे. वेदांमध्ये २ भाग आहेत. कर्मकांड आणि ज्ञान कांड. त्यापैकी वेदान्तामध्ये ज्ञानकांड येते.
वेदान्तावरील मराठी पुस्तके
वर्ग:वेदान्त
माउंट ऑलिंपस
माउंट ऑलिंपस (Όλυμπος) हा ग्रीसमधील सर्वात उंच पर्वत आहे. त्याची समुद्रसपाटीपासून उंची २,९१९ मी. (९५७० फूट) आहे. हा पर्वत थेसालोनिकी शहरापासून १०० किमी अंतरावर स्थित आहे. ग्रीक दंतकथेनुसार हा पर्वत देवांचे घर आहे.
बाह्य दुवे
ऑलिंपस
इ.स. १०९८
समाप्ती
वर्ग:इ.स. १०९८ वर्ग:इ.स.च्या १०९० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ११ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
टार्टन दिन
टार्टन दिन हा कॅनडा आणि अमेरिकेत पूर्वी स्थलांतरित झालेल्या स्कॉटलंडच्या नागरिकांकडून दरवर्षी एप्रिल ६ रोजी साजरा करण्यात येणारा एक दिवस आहे. या दिवशी १३२० साली आर्बोआथचा तह संमत झाला होता.
हा उत्सव १९८० च्या दशकात कॅनडात सुरू झाला आणि नंतर कॅनडातील इतर शहरांतून तसेच अमेरिकेत पसरला.
ऑस्ट्रेलियामध्ये टार्टन दिन १ जुलै रोजी साजरा केला जातो. १७४७मध्ये या दिवशी ॲक्ट ऑफ प्रोस्क्रिप्शन या कायद्यातहत टार्टन घालण्यावरील बंदी उठविण्यात आली होती.
टार्टन दिनाला पाइप बॅंड आणि हायलॅंड नाचांस सह मिरवणूका निघतात तसेच इतर स्कॉटलंडकेंद्री कार्यक्रम आयोजित केले जातात.
वर्ग:अमेरिकेतील प्रतिवार्षिक दिनपालन
टॉम ड्युडने
डेव्हिड थॉमस टॉम ड्युडने (२३ ऑक्टोबर, १९३३:जमैका - हयात) हा undefinedकडून १९५५ ते १९५८ दरम्यान ९ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि जलदगती गोलंदाजी करतो.
वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ललित राजबंशी
ललित राजबंशी (२७ फेब्रुवारी, १९९९:नेपाळ - हयात) हा नेपाळच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी करतो.
वेळस्ते
वेळस्ते हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील मुरूड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते.
संदर्भ
वर्ग:मुरूड तालुक्यातील गावे वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील गावे
आर्चिबाल्ड प्रिमरोझ
आर्चिबाल्ड फिलिप प्रिमरोझ, रोझबेरीचा पाचवा अर्ल (Archibald Primrose, 5th Earl of Rosebery; ७ मे, इ.स. १८४७ - २१ मे, इ.स. १९२९) हा एक ब्रिटिश राजकारणी व युनायटेड किंग्डमचा पंतप्रधान होता.
केवळ १ वर्ष सत्तेवर राहिल्यानंतर प्रिमरोझचे राजकारणामधील स्वारस्य संपले. तसेच त्याचे सरकार विदेशी धोरणे मांडण्यात अपयशी ठरले. जून १८९५ मध्ये त्याच्या सरकारविरोधात अविश्वास ठराव मंजूर झाल्यानंतर त्याने पंतप्रधानपद सोडले.
बाह्य दुवे
वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे पंतप्रधान वर्ग:इ.स. १८४७ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९२९ मधील मृत्यू
कातवाडी
कातवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते.
संदर्भ
वर्ग:पाटण तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
सामवेद
निर्माण
ब्रह्मदेव निद्रेत असताना त्यांच्या तोंडातून तीन वेद निघाले.त्यांच्यापैकी एक म्हणजे सामवेद.
साम शब्दाचा अर्थ
साम शब्दाचा पहिला अर्थ प्रिय किंवा प्रियकर वचन असा आहे. कुठे कुठे गान या अर्थानेही तो प्रयुक्त आहे. प्रचलित सामवेदाला हाच अर्थ लागू पडतो. साच अमश्चेति तत् साम्न: सामत्वम्‌। (बृहदारण्यक उपनिषद १.३.२२) सा म्हणजे ऋचा आणि अम् म्हणजे गांधारादी स्वर होत. दोन्ही मिळून साम होते.
स्वरूप
सामवेदात ॠग्वेदातील ॠचांचे गायन कसे करावे याचे विवेचन आहे. सामवेदाला भारतीय संगीताचा पाया म्हटले जाते. यातील ७५ ऋचा ऋग्वेदाच्या शाकल शाखेतून घेतल्या, तर इतर ७५ या बाष्कल शाखेमध्ये मोडतात. या ऋचांचे गायन-सामगान हे सुचवलेल्या विशिष्ट सुरांमध्ये गायले जाते. सामगान गाऊन विशिष्ट विधी करतांना विविध देवतांना प्रसाद पेयार्पण म्हणून दूध व इतर पदार्थाबरोबर सोम वनस्पतीचा रस अर्पिला जाई.
सामवेदातील काही ऋचा या इ.स.पू. १७०० च्या आधी (ऋग्वेदाच्या कालखंडात) रचल्या असल्या पाहिजेत असे मानले जाते. भगवद्गीतेत श्रीकृष्णाने वेदानां अहम् सामवेदोस्मि असे म्हटले आहे, हा सामवेदाचा गौरवच आहे. कौथुम आणि राणायनीय, जैमिनीय या सामवेदाच्या शाखा मानल्या जातात. ताण्ड्य/पञ्चविंश, षड्विंश, साम विधान, आर्षेय, देवताध्याय, उपनिषद् आणि वंश ही सामवेदाची ब्राह्मणे आहेत.
गंधर्ववेद
गंधर्ववेद हा सामवेदाचा उपवेद आहे.