cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
मनोहर जाधव
साहित्यिक कारकीर्द
संपादने: ➡साहित्य शोध आणि संवाद(डाॅ.गंगाधर पानतावणे यांची अध्यक्षीय भाषणे व मुलाखती) सुविद्या प्रकाशन(2000) ➡समीक्षेतील नव्या संकल्पना,स्वरूप प्रकाशन (2014) ➡साहित्य,समाज आणि संस्कृती(डाॅ.गंगाधर पानतावणे गौरवग्रंथ) सुविद्या प्रकाशन(2006) ➡मराठी वाड.मयाचा इतिहास:पुनर्लेखन दिशा,सुविद्या प्रकाशन(2010) ➡समकालीन साहित्य चर्चा(डाॅ.नागनाथ कोत्तापल्ले गौरवग्रंथ) प्रतिमा प्रकाशन(2010) शोधनिबंध- पुस्तक परीक्षणे आणि ललित गद्यः 🖊 अस्मितादर्श,अनुबंध,सत्याग्रही विचारधारा,परिवर्तनाचा वाटसरू,सुगावा,समाज प्रबोधन पत्रिका,महाराष्ट्र टाईम्स(रविवार संवाद ),लोकसत्ता (रविवार लोकरंग),लोकमत(मंथन) ,सकाळ(सप्तरंग).....इ.नियतकालिकात/दैनिकांत लेखन प्रसिद्ध 🖊रविवार सकाळच्या 'सप्तरंग' पुरवणीत 'मंथन' या शीर्षकाचा ललित स्तंभ लेखन(2014) 🖊तस्लिमा नसरीन,निर्मला पुतुल,सर्वेश्वर द्याल सक्सेना,राजेश जोशी,अरुण कमल,कुमार अंबुज,एकांत श्रीवास्तव ,पवन करण इ...हिंदीतील अनेक प्रथितयश कवींच्या कवितांचे मराठी अनुवाद... 🖊'उगवेल का अशी एखादी पहाट' ?स्वागत पुस्तकांचे,मंथन पुरवणी,लोकमत 22 मार्च 2015,पान 17
पुरस्कार
जाधव यांना बुलडाणा जिल्हा साहित्य संघातर्फे उत्कृष्ट साहित्य निमिर्तीचा पुरस्कार देण्यात आला.
1)सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाचे कविवर्य भा.रा.तांबे पारितोषिक 2)साहित्य दृष्टी आणि दृष्टिकोन या समीक्षा ग्रंथास 'अस्मितादर्श ' वाड.मय पुरस्कार 1997 3)'प्रत्ययपर्व' या कवितासंग्रहासाठी बुलढाणा जिल्हा साहित्य संघाचा कवी ना.घ.देशपांडे पुरस्कार 2012 4)दलित स्त्रियांची आत्मकथने:स्वरूप आणि चिकित्सा या ग्रंथास अस्मितादर्श'वाड.मय पुरस्कार ,2004 5)जालना येथील ऊर्मी नियतकालिकातर्फे काव्यविषयक योगदानाबद्दल दिला जाणारा 'कवी ना.धो.महानोर पुरस्कार',2015 6)'कैफी आझमी पुरस्कार',बलराज साहनी-साहिर लुधियानवी फाउंडेशन, पुणे 2015 7)'बाबा भारती प्रबद्ध पुरस्कार' राष्ट्रीय बंधुता साहित्य परिषद आणि बंधुता प्रतिष्ठान, पुणे 2015 8)साहित्यिक कलावंत प्रतिष्ठान,पुणे यांच्या वतीने साहित्यक्षेत्रात भरीव योगदान देणाऱ्या साहित्यिकास दिला जाणारा 'साहित्यभूषण' पुरस्कार 1 फेब्रुवारी 2016 9)सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाचा उत्कृष्ट शिक्षकासाठी दिला जाणारा 'प्राचार्य व्ही.के.जोग स्मृती पुरस्कार' विद्यापीठ वर्धापनदिनी प्रदान,10 फेब्रुवारी 2016 10)'तीव्र एकांतातल्या जीर्ण काळोखात' या काव्यसंग्रहासाठी महाराष्ट्र शासनाचा 'कवी केशवसुत पुरस्कार' दि.27 फेब्रुवारी 2016
वर्ग:मराठी कवी वर्ग:मराठी भाषांतरकार वर्ग:मराठी समीक्षक
इ.स. १७२३
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:इ.स. १७२३ वर्ग:इ.स.च्या १७२० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
इ.स. ८७७
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ८७७ वर्ग:इ.स.च्या ८७० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ९ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
कुमुदच्या आईची लेक (पुस्तक)
कुमुदच्या आईची लेक हे कुमुद ओक यांनी वयाच्या ९२व्या वर्षी लिहिलेले आत्मचरित्र आहे.
या पुस्तकात ओक यांनी आपल्या आठवणी लिहिल्या आहेत तसेच विसाव्या शतकातून २१वे शतकात जाताना अनुभवलेली स्थित्यंतरे याबद्दलही लिहिले आहे.
कुमुद नारायण म्हसकर यांचा जन्म १९२० साली अंमळनेरमध्ये एका संपन्न कुटुंबात झाला. सुशिक्षित आणि प्रतिष्ठित कुटुंब असल्याने त्यांनी गावात राहूनही शिक्षण घेतले आणि क्रीडाक्षेत्रात नैपुण्य मिळवले. नंतर त्यांनी पुणे येथे महाविद्यालयीन शिक्षण घेऊन एसएनडीटी विद्यापीठात प्राध्यापकी केली. पुढे समाजवादी स्वातंत्रसैनिक रावसाहेब ओक यांच्याशी लग्न करून त्या नाशिक येथे राहण्यास गेल्या.
वर्ग:मराठी साहित्य नामसूची
इमामपूर
इमामपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील दारव्हा तालुक्यातील एक गाव आहे.
अतीट
अतीट हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील खंडाळा तालुक्यातील एक गाव आहे.
इमामपूर
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:दारव्हा तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
अतीट
हवामान
येथील हवामान थंड व आल्हाददायक आहे. जून ते सप्टेंबर या कालावधीत नैर्ऋत्य मोसमी वाऱ्यांपासून वर्षातील सर्वाधिक पाऊस पडतो. येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो.
संदर्भ
वर्ग:खंडाळा तालुक्यातील गावे वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे
इ.स. १७२२
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १७२२ वर्ग:इ.स.च्या १७२० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
जावळापाठक
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
संदर्भ
वर्ग:मुदखेड तालुक्यातील गावे वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील गावे
इ.स. ४५१
समाप्ती
वर्ग:इ.स. ४५१ वर्ग:इ.स.च्या ४५० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या ५ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १ ल्या सहस्रकातील वर्षे
संगमनेर बसस्थानक
संगमनेर बसस्थानक महाराष्ट्राच्या संगमनेर शहरातील बस स्थानक आहे. येथून महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळाद्वारे सेवा पुरवली जाते.
येथील संपर्क क्रमांक +९१ २४२५-२२३३०४ आहे.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:संगमनेर वर्ग:संगमनेर तालुका
भाजे लेणी
हा लेण्यांचा समूह सुमारे इसवी सन पूर्व दुसऱ्या शतकातील असावा. येथे एकूण २२ लेणी आढळतात. त्यात एक चैत्यगृह व २१ विहार आहेत. या लेणी मुळे महाराष्ट्र राज्याला खूप पर्यटक मिळतात. येथे रोज एक लाख ते दोन लाख पर्यटक येतात. भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण द्वारे अधिसूचना क्रमांक 2407-A द्वारे हे लेणे महत्वाचे राष्ट्रीय स्मारक म्हणून संरक्षित आहे. हे महाराष्ट्रातील लेणे बौद्ध हिनायन पंथाचे आहे.
कलात्मक आविष्कार
येथे चैत्य गवाक्षांच्या माळा आहेत. त्यांना लागून कोरीव सज्जे बनवलेले आहेत. यातील काही सज्जांवर कोरीव कामातून जाळी आणि पडद्याचा भास निर्माण केलेला आहे. वेदिकापट्टीवर नक्षीदार कोरीव काम आहे. दगडात कोरून काढलेल्या कड्या आहेत. या ठिकाणी गवाक्षातून युगुले कोरलेलीही दिसून येतात. तसेच येथे एक यक्षिणी कोरलेली आहे. या यक्षिणीच्या हातात धरलेले झाड आजही स्पष्ट दिसते.
कातळात एक चैत्यकमान कोरली आहे. या कमानीला एकूण १७२ छिद्रे पाडलेली आहेत.
येथील चैत्य सुमारे १७ मीटर लांब, ८ मीटर रुंद आणि तितकेच मीटर उंच आहे. त्यात सत्तावीस अष्टकोनी खांब आणि मधोमध स्तूप आहे. या खांबांवर कमळ, चक्र अशी चिन्हेही कोरलेली आहेत. एका ठिकाणी एक खुंटी आणि तिला अडकवलेला फुलांचा हार कोरलेला आहे.
स्तूपापाठीमागील खांबांवर बुद्धाची पुसटशी चित्रे दिसून येतात. तर चैत्यस्तूपासमोरील जमिनीवर सारीपाट कोरलेला आढळतो.
चैत्यगृहाला लाकडी तुळ्यांचे छत आहे. या तुळ्यांवर ब्राह्मी लिपीतील लेख आहेत. लाकडी वास्तुकलेच्या संकेतांसाठी हे चैत्यगृह उल्लेखनीय आहे.
निर्माण
इसवी सन पूर्व दुसऱ्या शतकात भाजे लेणी कोरण्यास सुरुवात झाली असे मानले जाते. त्यानंतर आठशे वर्षे म्हणजेच इसवी सन सहाव्या शतकापर्यंत लेणी निर्मितीची प्रक्रिया सुरू होती. जनतेच्या दानातून येथील विहार उभे राहिले आहेत व त्यांच्या दानाचे लेख तेथे दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या दक्षिण दिशेस स्वच्छ पाण्याचा स्रोत आहे.
सूर्यलेणे
येथील सूर्यलेणे प्रसिद्ध आहे. या लेण्यात पौराणिक प्रसंगांचे पट, सालंकृत-शस्त्रधारी द्वारपाल, वन्यप्राण्यांचे थर आणि चैत्य-स्तूपांचे नक्षीकाम कोरलेले आहे. यात सूर्य आणि इंद्राचा मानला जाणारा देखावा आहे. या पहिल्या शिल्पात चार घोड्यांच्या रथावर सूर्य स्वार होऊन चालला आहे, रथात त्याच्या मागे-पुढे त्याची पत्नी अथवा दासी आहे. त्यातील एकीने वर छत्र धरले आहे तर दुसरी चामर ढाळते आहे. त्यांच्या या रथाखाली काही असुर तुडवले जात आहेत. अनेकांच्या मते ही सूर्यदेवता, रथातील त्या दोघी त्याच्या पत्नी संज्ञा आणि छाया तर रथाखाली तुडवला जाणारा तो सूर्याचा शत्रू राहू आहे. एका मतानुसार रथारूढ असणारे हे शिल्प शक्राचे आहे. तर काहींना यामध्ये ग्रीकांच्या हेलिओस किंवा रोमनांच्या अपोलो देवतेचा भास होतो.
सांगीतिक महत्त्व
भारतीय संगीत कलेसंदर्भात हे लेणे अतिशय महत्त्वाचे आहे. कारण येथे कोरलेल्या चित्रात एक तबला वाजवणारी स्त्री दिसते आहे. या शिवाय एक नर्तकी नृत्य करतांना येथे दिसत आहे. या कोरीव कामाने तबला हे वाद्य निश्चितपणे भारतात निर्माण झाले व किमान दोन हजार वर्षांपासून वापरात आहे हे निर्विवादपणे सिद्ध होते. तसेच भारतीय नृत्य परंपरा ही किमान दोन हजार वर्षे पुरातन आहे याचा पुरावा ही दिसून येतो. तबला वादनाचे हे आदिम प्राचीन लेणे पाहण्यासाठी अनेक तबला वादक भाजे लेणी अगत्याने हजेरी लावतात.
मेस्मा
मेस्मा (Maharashtra Essential Services Maintenance Act - MESMA मराठीमध्ये ' महाराष्ट्र अत्यावश्यक सेवा परिरक्षक अधिनियम') हा २०११ साली महाराष्ट्रात अंमलात आलेला कायदा आहे. याचे अधिकृत व पूर्ण नाव 'महाराष्ट्र अत्यावश्यक सेवा परिरक्षक अधिनियम आहे. याअंतर्गत ज्या सेवा अत्यावश्यक सेवा म्हणून जाहीर केल्या जातात, त्या विभागातील कर्मचाऱ्यांना संप करण्यास मनाई असते. हा कायदा मोडून संप करणाऱ्यांना अटक देखील करता येते. प्रामुख्याने रुग्णालये व दवाखाने यांच्यासह सार्वजनिक आरोग्य व स्वच्छता राखण्याच्या संबंधातील सेवा अत्यावश्यक सेवेत गणल्या जातात. नागरिकांना अत्यावश्यक असलेल्या सेवा मिळाव्या यासाठी या कायद्याचा वापर केला जातो. अत्यावश्यक सेवांमध्ये काम करत असलेल्या कर्मचाऱ्यांनी जर साठेबाजी किंवा अत्यावश्यक सेवा विस्कळीत करत संप केला आणि या सर्व प्रकारामुळे सामान्य जनतेची जर गैरसोय होत असेल तर या आंदोलनाला रोखण्यासाठी हा कायदा लावण्यात येतो. त्या कर्मचाऱ्यांना आणि त्यांच्या मुख्य अधिकाऱ्यांना कारावास व दंडात्मक शिक्षा देखील होऊ शकते.
इतिहास
केंद्र शासनाने अत्यावश्यक सेवा परिरक्षक अधिनियम, १९६८ (Essential Services Maintenance Act, 1968) हा कायदा अत्यावश्यक सेवांचा पुरवठा सुरळीत ठेवण्यासाठी लागू केला होता. सुरुवातीला याचे अधिकार केवळ केंद्र सरकारकडेच होते. परंतु काही काळानंतर राज्य सरकारांनाही याचे अधिकार देण्यात आले. अत्यावश्यक सेवेतील कर्मचा-यांना संपावर जाण्यापासून थांबवण्यासाठी सरकार या कायद्याचा वापर करते. मोर्चा, आंदोलने आणि संप अशा प्रसंगी या कायद्याचा वापर करण्यात येतो. अत्यावश्यक वस्तुंच्या साठेबाजीविरोधात आणि अत्यावश्यक सेवेत अडथळा आणणा-यांविरोधात या कायद्याने कठोर कारवाई करण्यात येते. कारावास व दंडात्मक शिक्षा देखील होऊ शकते.
महाराष्ट्रामध्ये हा कायदा 'महाराष्ट्र अत्यावश्यक सेवा परिरक्षक अधिनियम कायदा ' या नावाने २०११ साली मंजुर करण्यात आला. मेस्मा हे इंग्रजीतले संक्षिप्त रूप आहे, इंग्रजीमध्ये या कायद्यास महाराष्ट्रा इसेनशिअल सर्विस मेनटेनन्स अ‍ॅक्ट (Maharashtra Essential Services Maintenance Act - MESMA) असे म्हणतात.
कायद्यातील तरतूदी
रुग्णालये व दवाखाने यांच्यासह सार्वजनिक आरोग्य व स्वच्छता राखण्याच्या संबंधातील सेवा अत्यावश्यक आहेत. किरकोळ व घाऊक औषधविक्री सेवा ही अत्यावश्यक सेवा आहे. उपरोक्त कायद्यानुसार लोकहित ध्यानात घेऊन संपास मनाई करण्यात येते. सार्वजनिक आरोग्य क्षेत्रातील रुग्णालये, दवाखाने, औषधी दुकाने, अत्यावश्यक सेवा जसे की एसटी, वीज, शिक्षण, अत्यावश्यक सेवा देणा-या अस्थापना यामध्ये सामान्य नागरिकांच्या रोजची कामे असतात, या कामात खंड पडू नये, नागरिकांची गैरसोय होऊ नये यासाठी हा कायदा अंमलात आणल्या जातो. कर्मचा-यांनी संप पुकारून जनतेला वेठीस धरले म्हणून कर्मचारी व त्यांच्या वरिष्ठांना जबाबदार धरत, त्यांविरोधात दंडात्मकच नाही तर त्याही पेक्षा कडक कारवाई करण्यात येते.
हा कायदा लागू झाल्यानंतर ६ आठवडे ते जास्तीत जास्त हा कायदा ६ महिन्यांपर्यंत अंमलात आणता येतो. कायदा लागू केल्यानंतर संपात सहभागी कर्मचा-यांविरोधात कडक कारवाई करण्यात येते. वेळप्रसंगी त्यांना अटक करून कारावासाचीही तरतूद या कायद्यात आहे.
संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:भारतातील कायदे
जून २४
बाह्य दुवे
जून २२ - जून २३ - जून २४ - जून २५ - जून २६ (जून महिना)
आपेगाव
आपेगाव हे औरंगाबाद जिल्ह्यातील पैठण तालुक्यातील गाव आहे. हे संत ज्ञानेश्वर यांचे जन्म गाव होय.पैठण तालुक्यापासून आपेगाव १० किलोमीटर अंतरावर आहे.
आदित्य सरपोतदार
आदित्य सरपोतदार हे एक मराठी चित्रपट दिग्दर्शक आहेत. ते मराठी चित्रपटसृष्टीचे शिल्पकार नानासाहेब सरपोतदार यांचे पणतू, निर्माते गजानन सरपोतदार यांचे नातू आणि अखिल भारतीय मराठी चित्रपट महामंडळाचे अध्वर्यू अजय सरपोतदार यांचे पुत्र आहेत. आदित्य सरपोतदार वयाच्या १७व्या वर्षी छायाचित्रण करू लागले, त्यांनी काही माहितीपटांची आणि लघुचित्रपटांची निर्मिती केली आणि २००८ साली उलाढाल नावाच्या भव्य मराठी चित्रपट दिग्दर्शित केला.
आपेगाव
वर्ग:औरंगाबाद जिल्हा वर्ग:औरंगाबाद जिल्ह्यातील गावे वर्ग:विस्तार विनंती
आदित्य सरपोतदार
चित्रपट
वर्ग:मराठी भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
इ.स.पू. २४३
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. २४३ वर्ग:इ.स.पू.चे २४० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ३ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
योगी बेरा
बेरा, योगी वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:प्रेसिडेन्शियल मेडल ऑफ फ्रीडम विजेते वर्ग:इ.स. १९२५ मधील जन्म वर्ग:इ.स. २०१५ मधील मृत्यू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
आसा अकिरा
आसा अकिरा ( ३ जानेवारी, १९८६) ही जपानी-अमेरिकन रति अभिनेत्री आणि मॉडेलचे मंचनाव आहे.
वैयक्तिक जीवन
न्यू यॉर्क सिटीत जन्मलेली, अकिरा वयाच्या ६ ते १३ वर्षांत जपानमध्ये अमेरिकन शाळांमध्ये शिकत राहिली. २००६-०७ मध्ये ती बुब्बा द लव्ह स्पंज रेडियो शोमधे सहभागींपैकी एक असून "शो व्हॉअर" म्हणून ओळखली जायची.
कारकीर्द
बऱ्याच मुली-मुली दृष्यानंतर तिचा पहिला मुल-मुली दृष्य गिना लायन प्रॉडक्शनकरिता ट्रॅव्हिस नाईट बरोबर होता. डेव्हिड आरॉन क्लार्कच्या २००९ मधील चित्रपट, प्यॉर मधील अकिराने अदिवासी अंधारकोठडीमधील मालकीणीच्या पतीची लफड असणारी दूरध्वनीतीची भूमिका केली आणि ह्या भूमिकेसाठी तिला बरीच पुरस्कार नामांकने मिळाली.
इ.स. १७२१
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १७२१ वर्ग:इ.स.च्या १७२० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
कोंडेसाखरे
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:मुरबाड तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
देवठाणाखांब
देवठाणाखांब हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मालेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:मालेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
कोपरगाव बसस्थानक
कोपरगांव बसस्थानक महाराष्ट्राच्या कोपरगांव शहरातील बस स्थानक आहे. येथून महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळाद्वारे सेवा पुरवली जाते.
वर्ग:कोपरगाव वर्ग:महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळ
शिमरॉन हेटमायर
शिमरॉन ओडिलोन हेटमायर (२६ डिसेंबर, इ.स. १९९६:कंबरलँड, गयाना - ) हा undefinedकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे.
वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
शोभना (अभिनेत्री)
शोभना चंद्रकुमार (२१ मार्च, १९६४:तिरुवअनंतपुरम, केरळ, भारत - ) ही एक मल्याळी चित्रपट अभिनेत्री आणि भरतनाट्यम नर्तिका आहे.
वर्ग:मल्याळम चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९६४ मधील जन्म वर्ग:स्त्री चरित्रलेख वर्ग:राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री
रामशेज किल्ला
रामशेज किल्ला हा नाशिक शहराच्या उत्तरला १४ कि.मी. अंतरावर आहे. नाशिकजवळच्या दिंडोरी पासून हा १० मैलाच्या अंतरावर आहे.
हा किल्ला मराठ्यांनी साडेसहा वर्ष मुघलांविरुद्ध लढवला होता. ह्या किल्ल्याबद्दल अशी आख्यायिका सांगतली जाते की येथे श्रीराम जेव्हा श्रीलंकेकडे जात होते तेव्हा येथे त्यांनी काही काळ वास्तव्य केले होते.
श्रीराम या किल्ल्यावर विश्रांतीला जायचे, आणि तिथे त्यांची शेज आहे म्हणून या किल्ल्याला रामशेज असे नाव पडले. सिंहगड, प्रतापगड असे सह्याद्रीच्या रांगेतील बरेचसे किल्ले घनदाट जंगलात आहेत, डोंगर दऱ्यांमध्ये वसलेले आहेत. परंतु रामशेज हा किल्ला एका सपाट आणि मोकळ्या मैदानावर आहे.रामशेज किल्ल्याजवळचा एकमेव किल्ला म्हणजे त्र्यंबकगड, परंतु तो देखील ८ कोस अंतरावर होता. ही सर्व परिस्थिती पाहता किल्ला अगदी एकाकी होता.
मार्ग
गडाच्या पायथ्याशी असणाऱ्या नाशिक-पेठ मार्गावरील आशेवाडी ह्या गावातून किल्ल्यावर जायला मळलेली वाट आहे. तासाभरात किल्ल्यावर पोहोचता येते. किल्ल्याचा विस्तार प्रचंड असला तरी पाण्याचे टाके, स्थानिक देव-देवतांची मंदिरे आणि पडझड झालेली तटबंदी ह्याखेरीज किल्ल्यावर फारसे बघण्यासारखे काही नाही. हा किल्ला मराठ्यांनी मुघल सैन्याला केलेल्या चिवट प्रतिकाराबद्दल प्रसिद्ध आहे.
इतिहास
छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या निधनानंतर औरंगजेबाने महाराष्ट्र जिंकायचा चंग बांधला होता. मोठ्या सैन्यबळानिशी तो इ.स. १६८२ला महाराष्ट्रावर चाल करून आला. आपल्या शहाबुद्दीन फिरोजजंग ह्या सरदाराला त्याने नाशिक प्रांतातील किल्ले काबीज करायची आज्ञा दिली. फिरोजजंगाने रामशेजपासून सुरुवात केली. किल्ल्यावर (अज्ञात.. किल्लेदारावरून बरेच मतभेद आहेत)  नावाचे किल्लेदार होते. ते धाडसी, हट्टेकट्टे आणि पराक्रमी होते. ते रामशेजच्या तटावरून फिरत राहायचे. दिवसा आणि रात्रीही. ते कधी झोपायचे हेच कोणाला माहित नव्हते. किल्ल्यावर तोफा नव्हत्या.
संभाजी राजांनी स्वतः लक्ष घालून प्रत्येक किल्ल्यावर मुबलक प्रमाणात दारुगोळा उपलब्ध करून ठेवला होता. किल्ल्यावरच्या किल्लेदाराने आणि मावळ्यांनी जनारावरांचे कातडे लावून लाकडाच्या तोफा बनवल्या. आणि किल्ल्यावरून खाली तोफगोळ्यांचा मारा सुरू केला. या आक्रमणाने शहाबुद्दीन खान पार गांगरून गेला. ५ महिने झाले पण तरीही किल्ल्या काही जिंकता आला नाही.
मोगलांचे तोफगोळे किल्ल्यावर पोहोचत नव्हते, पण किल्ला तर जिंकायचा होता. मग त्याने आपल्या सैनिकांना आजूबाजूच्या जंगलातील झाडे तोडायला सांगितली. सगळी लाकडे जमा केली. आणि किल्ल्याच्या उंचीचा ८०-९० तोफा आणि 200 सैनिक बसतील एवढा मोठा लाकडी बुरूज बनवला. (याला लाकडी दमदामा असेही म्हणतात). या लाकडी बुरुजांवरून मोगल सैनिक किल्ल्यावर तोफांचा मारा करू लागले. मराठेसुद्धा या लाकडी बुरुजांवर तोफगोळे डागत होते. मोठे घनघोर युद्ध चालू होते. मराठे मागे हटायला तयार नव्हते. शहाबुद्दीनच्या हाती यश येत नव्हते.
दोन वर्षांनंतरही रामशेज किल्ला अजिंक्यच राहिला. अधिक माहिती जाणून घेण्यासाठी रामसेज किल्ला पूर्ण इतिहास विसीट करा
फतेह खान
मग मात्र औरंगजेबाने शहाबुद्दीनला परत बोलावून घेतले. त्याने रामशेजची मोहीम फतेह खान नावाच्या जिगरबाज सरदारावर सोपविली. मग फतेहखान २० हजारीची फौज घेऊन आला. आणि त्याने रामशेजवर जोरदार आक्रमण चढवले. पण तरीही मराठे काही माघार घेईनात. मोगल सेना किल्ल्याच्या जरा जरी जवळ आली तरी किल्ल्यावरून मावळ्यांच्या गोफणीतून धडाधड दगड गोटे सुटायचे, हे दगड इतके जोरात यायचे की बरेचसे सैनिक जागेवरच ठार व्हायचे. त्या फतेहखानाला मावळे तसूभरहि पुढे सरकू देईनात. या मरहट्ट्यांनी फतेहखानच्या सैन्याला सळो की पळो करून सोडले. इतका खटाटोप करूनही किल्ला काही शरण येईना. फतेहखानच्या हाती फक्त निराशा, अपमान आणि माघारच आली.
फतेहखानाच्या तोफांचे गोळे शक्यतो किल्ल्यावर पोहोचत नव्हते, पण त्यातूनही एखादा तोफगोळा किल्ल्यापर्यंत पोहोचत असे. त्या तोफ्याच्या गोळ्यामुळे किल्ल्याच्या तटबंदीची किंवा एखाद्या बुरुंजाची पडझड होत असे. ते पाहून फतेह फार खुश व्हायचा. पण रात्र सरून सकाळ झाली की ती पडझड झालेली तटबंदी किंवा बुरूज परत बांधून झालेला असायचा. ते दृश्य पाहून फतेहखान आश्चर्यचकित व्हायचा मग मात्र त्याचा राग अनावर होत होता. किल्ल्यावरचे मावळे, लहान मोठी सगळी माणसे अपार कष्ट करून एका रात्रीतच ही पडलेली तटबंदी पुन्हा बांधून काढायचे. परंतु फतेहखानाला मात्र वेगळाच संशय यायला लागला, त्याला वाटू लागले की या मरहट्ट्यानां जादूटोणा येतो, भुताटकी येते, आणि म्हणूनच संध्याकाळी पडलेली तटबंदी सकाळपर्यंत परत आहे तशी सुस्थितीत असायची.
अनेक महिने सरले, हजारो मुगल सैनिक मारले गेले, खूपसारा दारुगोळा हकनाक वाया गेला, तरीही किल्ला हाती यायचे नाव नव्हते. मग एके दिवशी फतेहखानच्या एका सरदाराने फतेहखानाला सांगितले की युद्ध तर करून बघितले, आता एका मांत्रिकाला बोलावून बघा. फतेहखानला हे पटले नाही, पण किल्ला जिंकण्यासाठी तो काहीही करायला तयार होता. मग त्याने आपल्या सरदाराकडून मांत्रिकाला बोलावून घेतले. मांत्रिक आला, तो फतेहखानला म्हणाला, – -हुजूर, चिंता मत करो, मैने तो भूत प्रेत भी वश किये है, ये मरहट्टे क्या चीज है? आप बस मुझे एक सोने का नाग दे दिजीये बाकी मी संभाल लेता हूॅं – मग त्या मांत्रिकाने मागितल्याप्रमाणे त्याला सोन्याचा नाग बनवून देण्यात आला.
मांत्रिकाने तो सोन्याचा नाग आपल्या छातीजवळ धरला आणि किल्ल्याच्या मागच्या बाजूने किल्ल्याजवळ जायला निघाला. मांत्रिक पुढे आणि फतेहखानाचे सैन्य त्याच्या मागे. मांत्रिक किल्ल्याचे दिशेने पुढे सरकत होता. तो जसा किल्ल्याच्या जवळ आला तसा किल्ल्यावरून गोफणीचा एक दगड जोरात मांत्रिकाच्या छाताडाला जोरात लागला.मांत्रिक डोळे पांढरे करून पडला. मांत्रिक तिसरीकडे, सोन्याच्या नांग दुसरीकडे, फत्तेखान पळत मागे.
फतेहखानने अजून एक डाव आखला, त्याने मध्य रात्रीच्या वेळी किल्ल्याच्या मुख्य दरवाज्याच्या दिशेने तोफांचा जोरदार मारा सुरू केला. या तोफांचा आवाज खूप जबरदस्त होता. त्या आवाजाने किल्ल्यावरचे सगळे मावळे मुख्य बुरुंजाजवळ येऊन फतेहखानची करामत बघत होते. पण किल्ल्यावर एक पण तोफ गोळा पोहोचत नाही हे पाहून त्यांना हसू येत होते. जवळपास सगळ्या तोफा किल्ल्याच्या दिशेने आग ओकत होत्या. पण फतेहखान मात्र त्या तोफांच्या जवळ नव्हताच. कारण तो होता एका वेगळ्याच बेताच्या तयारीत. त्याने आपल्या सोबतीला काही निवडक मोगल सैनिक घेतले आणि तो निघाला किल्ल्याच्या मागच्या दिशेने. दबक्या पावलांनी, बिलकुल आवाज न करता. किल्ल्याच्या मागच्या दिशेला पोहोचल्यावर फतेहखानाने आपल्या सैनिकांना आदेश दिला, – -उपरवाले का नाम लो और उपर किले पार चढो, अगर कामयाब हो जोगे तो तुम्हारा नाम होगा- – वर जायला कोणी तयार होत नव्हते, पण फतेहखान सुद्धा माघार घ्यायला तयार नव्हता, मग त्यातले काही सैनिक जिवावर उदार होवून किल्ल्यावर चढाई करायला तयार झाले. अंधाराचा फायदा घेऊन झाडाझुडपाच्या साहाय्याने ते हळूहळू वर चढू लागले. त्यांनतर एका मागोमाग एक असे बरेचसे सैनिक वर जाऊ लागले.
एकंदरीत फतेहखानाचा बेत असा होता की, किल्ल्यावरच्या मावळ्यांना पुढच्या बाजूने तोफगोळ्यांमध्ये गुंतवून ठेवायचे आणि मग काही निवडक मोगल सैनिकांना किल्ल्यावर पोहोचवायचे. मग दोरखंड लावून खाली उरलेले सगळ्या सैनिकांनी किल्ल्यावर जायचे आणि किल्ला काबीज करायचा. ठरल्याप्रमाणे किल्ल्याच्या मागे फतेहखानाचा बेत किल्ल्याच्या मागच्या बाजून चालू होता. किल्ल्यावर किल्लेदार (अज्ञात.. किल्लेदारावरून बरेच मतभेद आहेत) पुढच्या बाजूला मुख्य बुरुजाजवळ होते. ते आणि त्यांचे सर्व मावळे फतेहखानच्या तोफांच्या करामती बघत होते. पण ते संभाजी राजांचे पराक्रमी सरदार होते, अशाही परिस्थितीत गाफील राहणारे ते नव्हते. २ गोष्टी त्यांच्या लक्षात आल्या, त्या म्हणजे एक तर आज अचानकच फतेहखानाने रात्रीचा मारा सुरू केला आहे आणि दुसरे म्हणजे तोफांचे एकपण गोळा किल्ल्याच्या डोंगरावर पडत होते, याचा अर्थ कुठेतरी पाणी मुरते आहे. मग ते तडक घोड्यावर बसले आणि तडक निघाले, आपल्या सोबतीला त्यांनी २०० मावळे घेतले, त्यांनी स्वतःहून किल्ल्याच्या सर्व बाजूने पहारे देण्यास सुरुवात केली. ज्या वेळी ते किल्ल्याच्या मागच्या बाजूला आले तेव्हा त्यांना रात्रीच्या अंधारात चाललेला फतेहखानचा डाव समाजाला, तसे ते आणि त्यांचे मावळे बुरुजावर दबा धरून मोगल सैनिकांवर पाळत ठेवून बसले.
वर चढणाऱ्या मोगल सैनिकांपैकी एक दोघे तटावर पोहोचले, ते आणखी वर येणार इतक्यात मावळ्यांच्या गोफणीत दगड धरले गेले आणि सप्प करून गोफण चालली, त्या मोगल सैनिकाच्या डोक्यात इतक्या जोरात धोंडा बसला की तो घायाळ झाला आणि गडावरून खाली पडला. मग मात्र सगळे मावळे धावले तटबंदीच्या जवळ. त्यांनी वर चढणाऱ्या मोगलांवर गोफणीने दगडांचा जोरदार मारा केला, किल्ल्यावरच्या मोठ मोठाल्या दगडी शिळा ढकलून दिल्या. इतकेच नव्हे तर तेलात बुडवलेली कपडे आणि पोती पेटवली आणि त्या सैनिकाच्या अंगावर फेकून दिली. अचानक झालेल्या या मृत्युतांडवामुळे सगळे मोगल सैनिक जिवाच्या आकांताने ओरडू लागले. काही सैनिक दगडांनी घायाळ होऊन मेले तर काही पेटत्या कापडांनी भाजून मेले, आणि उरलेल्या सैनिकांनी त्या उंच डोंगरावरून उड्या मारल्या. ते पाहून किल्ल्याच्या खाली उभे असलेले फतेहखान आणि त्याचे मोगल सैन्य जीव मुठीत धरून पळू लागले. गनीम (शत्रू) पळून जाताना बघून किल्ल्यावर मावळे आनंदित झाले, आणि जोर जोरात आरोळ्या देऊ लागले, – -हर हर महादेव, जय शिवाजी, जय शंभूराजे!!!!- –
कासम खान
तो दिवस सरला, रात्र झाली. रात्रही सरली. दुसऱ्या दिवशी सकाळी पहारे परत पूर्ववत करण्यात आले. तेवढ्यात कासमखानाने किल्ल्यावर पहिले आणि त्याच्या लक्षात आले की, किल्ल्यावरील मावळे ताजेतवाने दिसत होते, त्यांच्या जिवात जीव आला होता. इतकेच नव्हे तर तिथे काही नवीन मावळेहीहि दिसत होते. कासम खान चक्रावून गेला. मग त्याला त्याची चूक लक्षात आली. आदल्या रात्री दुर्गंधीमुळे त्याने पहारे क्मी केले होते, त्याच्याच फायदा घेऊन दबा धरून बसलेली रूपजी आणि मानाजी यांची फौज नवीन रसद, अन्न धान्य आणि दारुगोळा किल्ल्यावर पोहोचवून आले होते. कासमखानाला कळून चुकले की रामशेज काबीज करणे हे फक्त स्वप्नच राहणार आहे.
दिवसा किल्ल्यावरून मराठे मोगलांवर मारा करायचे आणि रात्री संभाजी राजांनी पाठवलेली फौज मोगलांवर हल्ला करायची.
कासमखान देखील किल्ला जिंकू शकला नाही. तब्बल साडेसहा वर्षे हा किल्ला मराठ्यांनी लढवत ठेवला होता. आणि रामशेज शेवटपर्यंत अजिंक्य राहिला. }}
अन्नसाखळी
अन्न साखळी अथवा अन्न श्रुंखला ही अन्न तयार करणाऱ्या जालातील एका ओळीत असलेले साखळी-दुवे असतात, (जसे गवत किंवा झाडे जे अन्न करण्यासाठी सूर्यापासूनच्या किरणांचा वापर करतात) जी त्यातील निर्माणक जीवांपासून सुरू होते आणि शिखरावर असलेल्या सर्वोच्च हिंस्त्र प्रजातीवर समाप्त होते. (जसे ग्रीझली अस्वले अथवा हिंसक देवमासे) किंवा, विघटनकारक जीव (जसे अथवा बुरशी किंवा जीवाणू ) अथवा (गांडुळे अथवा उधई) यावर.अन्नसाखळी ही हेही दाखविते कि, विविध प्रजाती या ते खाणाऱ्या अन्नानुसार कशा एकमेकांशी संबंधीत आहेत.अन्नसाखळीचा प्रत्येक स्तर हा, एक वेगळा पोषणस्तर दाखवितो. अन्नसाखळी व अन्नजाल यात फरक आहे.खाद्यान्न साखळीतील नैसर्गिक आंतरसंवाद हे खाद्यपदार्थ बनवते.
१९व्या शतकात आफ्रिकन-अरब शास्त्रज्ञ आणि दार्शनिक अल-जहिज यांनी प्रथम अन्न-साखळीचा परिचय करून दिला आणि त्यानंतर १९२७ मध्ये चार्ल्स एल्टन यांनी प्रकाशित केलेल्या एका पुस्तकामुळे त्यास अधिक प्रसिद्धी मिळाली. त्याने अन्न-जाल संकल्पना देखील सादर केली.
वर्ग:अन्न
काळम्मा (निःसंदिग्धीकरण)
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
जॉक शबान-देल्मास
जॉक शबान-देल्मास (मार्च ७, इ.स. १९१५ - नोव्हेंबर १०, इ.स. २०००) हा फ्रांसचा राजकारणी व पंतप्रधान होता.
शबान-देल्मास इ.स. १९६९ ते इ.स. १९७२ दरम्यान फ्रांसच्या पंतप्रधानपदी होता.
शबान-देल्मास, जॉक शबान-देल्मास, जॉक शबान-देल्मास, जॉक
अस्मिता योजना
अस्मिता योजना ही महिलांना सॅनिटरी नॅपकिन्स पुरवण्यासाठीची महाराष्ट्र सरकारने सुरू केलेली योजना आहे. २०१८ साली सॅनिटरी नॅपकिन परवडणाऱ्या किमतीत उपलब्ध करण्यासाठी किशोरी मुली महिला बचत गट यांच्यासाठी रोजगार उपलब्ध आहेत. सॅनिटरी नॅपकिन्सच्या विक्रीसाठी आवश्यक मोबाईल ॲप्स नोंदणी करण्यासाठी बचत गटांकडून भरपूर प्रतिसाद मिळाले. सॅनिटरी नॅपकिन्सचे वितरक म्हणून काम करण्यासाठी १७ व १८ मार्च २०१८ या दोन दिवसांत २३७२ बचत गटांनी ॲपमध्ये नोंदणी केली होती.
संदर्भ
वर्ग:भारत सरकारद्वारे प्रायोजित योजना वर्ग:स्त्रियांचे आरोग्य वर्ग:महाराष्ट्र शासन वर्ग:योजना वर्ग:महिला स्वास्थ्य
इ.स.पू. २४४
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. २४४ वर्ग:इ.स.पू.चे २४० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ३ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
गिरीश जोशी
गिरीश जोशी (जन्मदिनांक अज्ञात - हयात) हा मराठी नाटककार, नाट्यदिग्दर्शक, अभिनेता आणि निर्माता आहे. याने इ.स. १९८८पासून व्यावसायिक कारकिर्दीस सुरुवात केली. याने लिहिलेली 'अभिनेत्री’', ’'फायनल ड्राफ्ट’ आणि, 'लव्ह बर्ड्स' ही नाटके विशेष गाजली. नाट्यलेखन व दिग्दर्शनाशिवाय याने मराठी चित्रपटांतून अभिनयही केला आहे. दिवंगत अभिनेत्री रसिका जोशी ह्यांची पत्नी होती.
महाराष्ट्रातील राज्य नाट्य स्पर्धेत गिरीश जोशींनी लिहिलेल्या बाभुळबन नाटकास पारितोषिक मिळाले होते.. ही एकांकिका नंत ’अबोली’ या नावाने व्यावसायिक रंगभूमीवर सादर झाली. त्याचे निर्माते महेश मांजरेकर होते. त्यांनी या नाटकात कामही केले होते.
दूरचित्रवाणीसाठी लिहिलेल्या मालिका
--
वर्ग:मराठी नाट्यअभिनेते वर्ग:मराठी नाटककार वर्ग:मराठी नाट्यदिग्दर्शक वर्ग:मराठी चित्रपट अभिनेते
युसुफ अब्दुल्ला
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू वर्ग:पंजाब किंग्स माजी खेळाडू वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जोतीबाचीवाडी
जोतीबाचीवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील खंडाळा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान थंड व आल्हाददायक आहे. जून ते सप्टेंबर या कालावधीत नैर्ऋत्य मोसमी वाऱ्यांपासून वर्षातील सर्वाधिक पाऊस पडतो. येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो.
डार्डेनेल्झ
डार्डेनेल्झ (Çanakkale Boğazı, Δαρδανέλλια) ही युरोप व आशिया ह्यांची सीमा ठरवणारी एक सामुद्रधुनी आहे. ही सामुद्रधुनी मार्माराच्या समुद्राला एजियन समुद्रासोबत जोडते. डार्डेनेल्झ व बोस्फोरस ह्या तुर्कस्तानमधील सामुद्रधुन्या जलवाहतूकीसाठी वापरल्या जाणाऱ्या सर्वात अरुंद जलमार्ग आहेत. ह्या दोन सामुद्रधुन्यांमार्फत काळ्या समुद्रापासून एजियन समुद्रापर्यंत (पर्यायाने भूमध्य समुद्रापर्यंत जलवाहतूक शक्य होते.
डार्डेनेल्झची लांबी ६१ किमी असून कमाल रूंदी ६ किमी तर किमान रूंदी १.२ किमी इतकी आहे तर सरासरी खोली १८० फूट आहे. डार्डेनेल्झच्या दोन्ही किनाऱ्यांवर चानाक्काले शहर वसले आहे.
बाह्य दुवे
वर्ग:तुर्कस्तानचा भूगोल वर्ग:सामुद्रधुन्या
वसंतसंपात
सूर्य क्रांतिवृत्तावर दक्षिण गोलार्धातून उत्तर गोलार्धामध्ये जाताना विषुववृत्ताला संपात बिंदूमध्ये जेव्हा छेदतो, त्या घटनेला वसंतसंपात म्हणतात आणि त्या संपात बिंदूला वसंतसंपात बिंदू म्हणतात. पृथ्वीचा अक्ष स्थिर नाही. तो दर २६ हजार वर्षांनी एक प्रदक्षिणा पूर्ण करतो. त्यामुळे जसा जसा पृथ्वीचा अक्ष फिरतो, तसा तसा वसंतसंपात बिंदू पश्चिमेकडे सरकत जातो. प्रत्येक वर्षी तो ०.०१४ अंशांनी (५०.४ विकला) सरकतो. ग्रेगरियन दिनदर्शिकेनुसार वसंतसंपात दर वर्षी १९ ते २१ मार्च यापैकी एका दिवशी येतो. भारत शासनाची कालगणना ज्या घटनांवर आधारित आहे (वसंतसंपात, दक्षिणायन, शरदसंपात व उत्तरायण) यापैकी वसंतसंपात हा एक महत्त्वाचा घटक आहे.
वसंतसंपाताला इंग्रजीमध्ये मार्च इक्विनॉक्स (March equinox), नॉर्थवर्ड इक्विनॉक्स (Northward equinox) किंवा उत्तर गोलार्धामध्ये व्हर्नल इक्विनॉक्स (vernal equinox) म्हणून संबोधले जाते.
संदर्भ
वर्ग:खगोलशास्त्र
सीता साहू
सीता साहू ही विशेष ऑलिंपिक स्पर्धेमध्ये विजय मिळवणारी भारतातील दुसरी खेळाडू आहे. ती मूळची मध्य प्रदेशातील असून तिने अथेन्समध्ये २०११ साली झालेल्या स्पेशल ऑलिंपिक स्पर्धांत २०० मीटर आणि ४x४०० मीटर रिले शर्यत या दोन्ही शर्यतीत कास्य पदके जिंकली. ही पदके जिंकली तेव्हा ती जेमतेम १५ वर्षांची होती.
ती आणि तिचे कुटुंब रस्त्यावर एक खाण्याचे दुकान चालवतात.
वर्ग:भारतीय धावपटू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
इ.स. १७१९
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १७१९ वर्ग:इ.स.च्या १७१० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
विनायक रामचंद्र आठवले
विनायक रामचंद्र आठवले (२० डिसेंबर, इ.स. १९१८ ; भोर, भोर संस्थान - अज्ञात) हे हिंदुस्तानी संगीतशैलीतील मराठी गायक आहेत. ते ग्वाल्हेर, आग्रा घराण्याच्या शैलीने गायन करतात.
जीवन
आठवल्यांचा जन्म भोर संस्थानात भोर येथे झाला. त्यांचे बालपण अहमदाबाद येथे गेले.
वर्ग:मराठी गायक वर्ग:हिंदुस्तानी गायक
इ.स.पू. २४५
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. २४५ वर्ग:इ.स.पू.चे २४० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ३ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
संसारी
संसारी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील नाशिक तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सीअसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १०५० मि.मी.पर्यंत असते.
संदर्भ
वर्ग:नाशिक तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
इस्ला मुहेरेस
इस्ला मुहेरेस (स्त्रीयांचे बेट) हे मेक्सिकोच्या किनाऱ्या लगत असलेले कॅरिबियन समु्द्रातील बेट आहे. युकातान द्वीपकल्पापासून १३ किमी पूर्वेस असलेले हे बेट ७ किमी लांब आणि ६५० मी रुंद आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार येथे १२,६४२ व्यक्ती राहतात. इस्ला मुहेरेस किंताना रू राज्याचा भाग आहे.
हे बेट कान्कुन या पर्यटनकेंद्रापासून जवळ आहे. येथे अनेक पुळणी असून जवळच्या पाण्यात स्कुबा डायव्हिंग आणि स्नॉर्केलिंगचे उद्योगही आहेत. येथून मुख्य भूमीवर जायला फेरी बोटी आहेत. इस्ला मुहेरेस राष्ट्रीय विमानतळ या बेटास विमानसेवा पुरवतो.
या बेटाचा उल्लेख इ.स. ५६४-१५१६ दरम्यानच्या माया संस्कृतीतील लिखाणात सापडतो. त्याकाळात हे बेट एकाब प्रांताचा भाग असल्याची नोंद आहे. येथील उथळ खाजणीतून मीठाची आगरे असल्याच्याही नोंदी आहेत.
वर्ग:किंताना रो
राहाता बसस्थानक
राहाता बसस्थानक महाराष्ट्राच्या राहाता तालुक्यातील बस स्थानक आहे. येथून महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळाद्वारे सेवा पुरवली जाते. हे स्थानक राहाता शहरात आहे.
वर्ग:महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळ बसस्थानक
इरथळ
इरथळ हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील दारव्हा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:दारव्हा तालुक्यातील गावे वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील गावे
कंदहार आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
कंदहार आंतरराष्ट्रीय विमानतळ अफगाणिस्तानच्या कंदहार शहरातील विमानतळ आहे. शहराच्या नैऋत्येस १६ किमी अंतरावर असलेल्या या विमानतळावर २०० लढाऊ विमाने ठेवण्याचीही सोय आहे.
वर्ग:अफगाणिस्तानमधील विमानतळ विमानतळ
शोभा (अभिनेत्री)
महालक्ष्मी मेनन तथा शोभा (२३ सप्टेंबर, १९६२ - १ मे, १९८०:चेन्नई, तमिळनाडू, भारत) ही एक मल्याळी चित्रपट अभिनेत्री होती. तिला वयाच्या १७व्या वर्षी तमिळ चित्रपट पासीमधील भूमिकेसाठी १९७९चा सर्वोत्तम अभिनेत्रीचा राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाला होता. याशिवाय तिला केरळ सरकारसर्वोत्तम बालकलाकार (१०७१), सर्वोत्तम सहायक अभिनेत्री (१९७७) आणि सर्वोत्तम अभिनेत्री (१९७८) हे पुरस्कार मिळाले होते.
वर्ग:मल्याळम चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:इ.स. १९६२ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९८० मधील मृत्यू वर्ग:स्त्री चरित्रलेख वर्ग:राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री
कोरावळे
कोरावळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील मुरबाड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.
संदर्भ
वर्ग:मुरबाड तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
जावळामुऱ्हार
जावळामुऱ्हार हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील मुदखेड तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत.
तैशो
वर्ग:जपानी सम्राट वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कोल्हार बसस्थानक
कोल्हार बसस्थानक महाराष्ट्रातील भगवती कोल्हार येथील बस स्थानक आहे. येथून महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळाद्वारे सेवा पुरवली जाते.
वर्ग:महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळ
तरुण तेजपाल
तरुण तेजपाल (१५ मार्च, १९६३ - ) हे एक भारतीय पत्रकार, प्रकाशक आणि लेखक आहेत. हे तहलका या नियतकालिकाचे भूतपूर्व मुख्य संपादक आहेत.
धामधामी
धामधामी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मालेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.
संदर्भ
वर्ग:मालेगाव तालुक्यातील गावे वर्ग:वाशिम जिल्ह्यातील गावे
इस्ला मुहेरेस राष्ट्रीय विमानतळ
इस्ला मुहेरेस राष्ट्रीय विमानतळ मेक्सिकोच्या किंताना रो राज्यातील इस्ला मुहेरेस बेटावर असलेला छोटा विमानतळ आहे. या विमानतळावरून खाजगी विमाने, भाडोत्री विमाने तसेच सैनिकी विमाने येजा करतात. येथून कोणतीही व्यावसायिक प्रवासी विमानसेवा उपलब्ध नाही. येथून सगळ्यात जवळचा प्रवासी विमानतळ १३ किमी समुद्रापल्याड कान्कुन येथे आहे. येथे १,०४८ मी लांबीची डांबरी धावपट्टी आहे.
वर्ग:मेक्सिकोमधील विमानतळ वर्ग:किंताना रो
पवित्र वनस्पती
हिंदू धर्माने अनेक वनस्पतींना पवित्र मानले आहे. विविध देवतांच्या पूजेसाठी या वनस्पतींचा वापर करतात. यांतल्या बहुतेक वनस्पती ही आयुर्वेदिक औषधे आहेत.
पुस्तके
वर्ग:हिंदू धर्म वर्ग:पवित्र वनस्पती वर्ग:औषधी वनस्पती
वर्ग:वनस्पती
धक्का (भौतिकी)
भौतिकीत, "धक्का" हे स्थान सदिशीचे कालसापेक्ष चौथे भैदिज आहे. (पहिली तीन भैदिजे म्हणजे अनुक्रमे वेग, त्वरण किंवा प्रवेग, हिसका होय.) दुसऱ्या शब्दांत सांगाय्चे झाले तर धक्का हे काल सापेक्ष बदलणारा हिसका होय. खालीलप्रमाणे धक्का गणितीरूपात व्यक्त केला जातो.
येथे.
इ.स. १७१६
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १७१६ वर्ग:इ.स.च्या १७१० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
धक्का (भौतिकी)
विस्थापन सदिशसाठी सामान्यपणे वापरला जाणारा दर्शकाशी धक्क्यासाठी वापरलेला दर्शकाबरोबर \vec s ( मध्ये वापरलेले) संधिग्ध करू नये. सद्यस्थितीत धक्क्याच्या भैदिजासाठी सर्वमान्य अशी नावे नाहीत. कालाचे फल असलेल्या स्थानाचे चौथे, पाचवे, सहावे भैदिज "कधीकधी काहीप्रमाणात गमतीशीर असते" जसे "चट," "तड" आणि "फट".
धक्क्याची मिती म्हणजे अंतर प्रत्येकी कालाचा चौथा घात. एस.आय. एककांमध्ये, हे "मीटर प्रत्येकी चतुर्घाती सेकंद", "मीटर प्रत्येकी सेकंद प्रत्येकी सेकंद प्रत्येकी सेकंद प्रत्येकी सेकंद", m/s४, m · s−४, मी/से४, मी · से−४.
बाह्य दुवे
वर्ग:भौतिकी परिमाणे
इ.स.पू. २४६
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. २४६ वर्ग:इ.स.पू.चे २४० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ३ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
शीला (अभिनेत्री)
वर्ग:मल्याळम चित्रपट अभिनेत्री वर्ग:मल्याळी व्यक्ती वर्ग:रिकामी पाने वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
इराण-रशिया युद्ध (१८०४-१८१३)
इराण-रशिया युद्ध हे इराणी साम्राज्य व रशियन साम्राज्य यांत लढले गेलेले युद्ध होते. यात रशियाचा विजय झाला.
Russo-Persian War (1804–1813)
ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर
आयसेनहॉवर यांनी साम्यवादी प्रसाराविरुद्ध मध्यपूर्वेकडच्या देशांना आणि विशेषतः लेबेनॉनला केलेली सैनिकी आणि आर्थिक मदत आयसेनहॉवर डॉक्ट्रीनन या नावाने ओळखली जाते. त्यांनी कोरियात शांतता प्रस्थापित करणे, रशिया व इतर राष्ट्रांशी निःशस्त्रीकरणाच्या वाटाघाटी करणे, सिअ‍ॅटो करार यांसारख्या कामांतून जागतिक शांतता प्रस्थापित करण्याचा प्रयत्‍न केला. आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील कामगिरीबरोबरच त्यांनी अमेरिकेतही कर कमी करणे, कृष्णवर्णीयांच्या समस्या सोडवणे व बेकारी कमी करणे आदींसाठी प्रयत्‍न केले.
नानासाहेब सरपोतदार
नरहर दामोदर ऊर्फ नानासाहेब सरपोतदार (जन्म: नांदवली, रत्‍नागिरी जिल्हा, महाराष्ट्र, ११ फेब्रुवारी इ.स. १८९६, - पुणे,  २३ एप्रिल इ.स. १९४०:) हे मराठी चित्रपटसृष्टीचे एक आद्य शिल्पकार समजले जातात. ते अभिनेते, लेखक व चित्रपट निर्माते होते. ते स्त्री-भूमिकाही करत.
नानासाहेब नोकरी करून शिक्षण घेण्यासाठी मुंबई ला गेले, तेथून वयाच्या तेराव्या वर्षीच घर सोडून ते महाराष्ट्र नाटक मंडळीत जाऊन राहिले. तिथे वत्सलाहरण, सैरंध्री, दामाजी या चित्रपटांत छोटया-मोठया भूमिका केल्या. आईच्या आग्रहाखातर, शिक्षणासाठी ते एका नातेवाइकाकडे इंदूरला गेले. तिथेही अभ्यासात त्यांचे लक्ष लागेना. शेवटी नटश्रेष्ठ गणपतराव जोशी यांच्या ओळखीने २१ ऑक्टोबर १९१९ रोजी नव्यानेच स्थापन झालेल्या कलामहर्षी बाबुराव पेंटर यांच्या महाराष्ट्र फिल्म कंपनी त ते दाखल झाले.
१९२७ सालच्या विजयादशमीच्या मुहूर्तावर पर्वतीच्या पायथ्याशी, आदमबाग येथे एक रुपया भांडवलावर सरपोतदारांनी आर्यन फिल्म कंपनी ची स्थापना केली. आठ आणे जमिनीचे भाडे व बाकी आठ आण्याचे पेढे, नारळ, हार, फुले घेऊन मुहूर्त केला गेला. पुढे चित्रपट प्रदर्शक, मुंबईच्या कोहिनूर थिएटर चे मालक बाबुराव कान्हेरे आर्यन फिल्म कंपनीच्या भागीदारीत आले. सरपोतदार अनुभवी नट, लेखक, दिग्दर्शक होतेच याशिवाय ते छायालेखनही शिकले होते. आता ते निर्मातेही झाले होते. हरहर महादेव हा आर्यनचा पहिला चित्रपट होता, पण चित्रपटाच्या नावावर ब्रिटिश सेन्सॉर बोर्डाने हरकत घेतल्यामुळे त्यांनी नाव बदलून निमक हराम केले.
नाशिकजवळच्या येवळे गावातील अंबू सगुण नावाची मुलगी मूकपटात बालकलाकाराची भूमिका करत असे. नानासाहेबांच्या आर्यन फिल्म कंपतीत प्रथम ती नायिका झाली व पुढे ललिता पवार या नावाने लोकप्रिय झाली. महाराची पोर हा चित्रपट सरपोतदारांनी लिहून दिग्दर्शित केला होता. अंबू ऊर्फ ललिता पवारने महाराजाच्या मुलीची भूमिका केली होती. हा चित्रपट पहायला सरोजिनी नायडू गिरगावातील मॅजेस्टिक सिनेमात आल्या होत्या. या चित्रपटाची महात्मा गांधी, मौलाना शौकत अली, बॅरिस्टर बाप्टिस्टा, अच्युत बळवंत कोल्हटकर आदींनी मुक्तकंठाने प्रशंसा केली होती. मद्रासच्या हिंदू, जस्टिस वृत्तपत्रांनी अग्रलेख लिहून सरपोतदारांचे कौतुक केले होते.
नवोदित कलाकारांना संधी
नानासाहेब सरपोतदारांनी शाहू मोडक, ललिता पवार, राजा सॅंडो, रत्‍नमाला, भाऊराव दातार, पार्श्वनाथ आळतेकर, डी. बिलिमोरिया आदी कलावंतांना चित्रपटांत काम करण्याची पहिली संधी दिली.
मूकपटांची निर्मिती
१९२८ ते १९३० या काळात नानांनी चोवीस मूकपटांची निर्मिती व दिग्दर्शन केले. यातील सहा मूकपटांची नायिका अंबू ऊर्फ ललिता पवार होती. यातील बहुतेक मूकपट चांगले चालले. १९३१मध्ये बोलपटांचा जमाना चालू झाल्यावर नानासाहेबांनी चित्रपटनिर्मिती थांबवली.
चित्रपट दिग्दर्शन
अर्देशीर इराणी यांच्या इंपीरियल कंपनीचा ‘रुक्मिणीहरण’ (१९३३) हा बोलपट नानासाहेबांनी दिग्दर्शित केला. यामध्ये डी. बिलिमोरिया, पंडितराव नगरकर, भाऊराव दातार यांनी भूमिका केल्या होत्या. त्यांनी दिग्दर्शित केलेल्या ‘देवकी’ या बोलपटात भाऊराव दातार, मिस दुलारी व राजा सॅण्डो होते. १९३८ साली ‘रवींद्र पिक्चर्स’साठी ‘संत जनाबाई’ व ‘सरस्वती सिनेटोन’साठी ‘भगवा झेंडा’ चित्रपटांचे दिग्दर्शन केले.
पूना गेस्ट हाऊस
चित्रपट व्यवसाय हा बिनभरवशाचा धंदा आहे, हे ओळखून नानासाहेबांनी १९३६ च्या अनंत चतुर्दशीला लक्ष्मी रोडवरील सामान्यजनांना स्वस्तात पोटभर भोजन मिळावे, म्हणून ‘पूना गेस्ट हाऊस’ उघडून केवळ दोन आण्यांत राइस प्लेट चालू केली. स्वस्त आणि रुचकर अन्नपदार्थ, नानासाहेबांचा बोलका-मिष्कील स्वभाव यामुळे थोडयाच अवधीत ‘पूना गेस्ट हाऊस’ कलावंत आणि साहित्यिकांचे उतरायचे आणि भेटायचे आवडते ठिकाण बनले. नानासाहेबांच्या निधनानंतर पूना गेस्ट हाऊसचा कारभार त्यांचे चिरंजीव चारुदत्त सरपोतदार सांभाळू लागले.
लेखन
नानासाहेब सरपोतदारांना चांगले साहित्य वाचायची आवड होती. ते लेखकही होते. मौज साप्ताहिकात त्यांनी काही परखड लेख लिहिले होते. नानासाहेबांनी लिहिलेली काही नाटके:-
सन्मान
वर्ग:मराठी चित्रपट निर्माते वर्ग:इ.स. १८९६ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १९४० मधील मृत्यू
इ.स. १७१५
मृत्यू
वर्ग:इ.स. १७१५ वर्ग:इ.स.च्या १७१० च्या दशकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या १८ व्या शतकातील वर्षे वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
जुलै २८
बाह्य दुवे
जुलै २६ - जुलै २७ - जुलै २८ - जुलै २९ - जुलै ३० (जुलै महिना)
बाळू पाटलाची वाडी
बाळू पाटलाची वाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील खंडाळा तालुक्यातील एक गाव आहे.
हवामान
येथील हवामान थंड व आल्हाददायक आहे. जून ते सप्टेंबर या कालावधीत नैर्ऋत्य मोसमी वाऱ्यांपासून वर्षातील सर्वाधिक पाऊस पडतो. येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो.
नारायण यशवंत देऊळगावकर
(ऑगस्ट २२, १९२०-जून ३, २००८) हे मराठी चित्रपटसृष्टीतील पटकथालेखक होते.
जीवन
देऊळगावकरांचा जन्म ऑगस्ट २२, १९२० रोजी पुण्याच्या डेक्कन जिमखाना परिसरात झाला. अखेरच्या काही वर्षांतील नागपुरातील वास्तव्य वगळता त्यांचे वास्तव्य पुण्यातच होते. मराठी व संस्कृत या विषयांमध्ये त्यांनी एम.ए. पदवी मिळवली.
जून ३, २००८ रोजी नागपुरात दीर्घ आजाराने त्यांचे निधन झाले.
कारकीर्द
देऊळगावकरांनी ४० वर्षांच्या कारकिर्दीत २५हून अधिक चित्रपटांच्या पटकथा व ५०हून अधिक गीते लिहिली. 'सीता स्वयंवर' व 'माया बाजार' या गाजलेल्या मराठी चित्रपटांसाठी ग.दि. माडगूळकरांसोबत त्यांनी चित्रपट व्यवसायात पहिले पाऊल ठेवले. 'झाकली मूठ' या चित्रपटापासून अण्णांच्या स्वतंत्र कारकिर्दीला सुरुवात झाली.
संकीर्ण माहिती
प्रीती वडनेरकर या लेखिका देऊळगावकरांच्या कन्या आहेत.
राहुल बजाज
रूपा घोलप या महाराष्ट्रीयन तरुणीशी १९६१ साली राहुल यांचा विवाह झाला. रूपा या त्या काळातील सौंदर्यवती व नवोदित मॉडेल होत्या. राहुल व रूपा यांना राजीव (जन्म - १९६६), संजीव (जन्म - १९६९), सुनयना केजरीवाल (जन्म-१९७१) ही तीन मुले आहेत. हे भारतामधील एक उद्योजक आहेत. बजाज ऑटो या कंपनीचे ते संचालक आहेत. औद्योगिक क्षेत्रातील कामगिरीबद्दल त्यांना इ.स. २००१ साली पद्मभूषण पुरस्काराने गौरवण्यात आले. दरम्यानच्या काळात राहुल बजाज यांचे पुत्र राजीव बजाज आणि संजीव बजाज बजाज कंपनीच्या व्यवस्थापनामध्ये प्रवेश केला. त्यांची मुलगी सुनयना यांचा विवाह तेमाझेक इंडिया चे माजी प्रमुख मनीष केजरीवाल यांच्याशी  झाला.
शिक्षण
राहुल यांचे शालेय शिक्षण मुंबईतील प्रतिष्ठित अश्या कॅथेड्रल आणि जॉन कॉनॉन  या शाळांमधून झाले. त्यांनी १९६८ साली दिल्लीतील सेंट स्टीफन महाविद्यालयातून इकॉनॉमिक्स विषय घेऊन बी.ए (ऑनर्स ) ही पदवी मिळवली. मुंबईत परतल्यावर, दोन वर्ष सकाळी सरकारी विधी महाविद्यालयात कायद्याचा अभ्यास करता करता बजाज इलेक्ट्रॉनिकस मध्ये उमेदवारी केली. १९६४ साली त्यांनी हार्वर्ड विद्यापीठाची   व्यवस्थापन क्षेत्रातील  (एम.बी.ए.) पदवी प्राप्त केली.
१९६५ साली ते बजाज ग्रुप चे चेअरमन झाले. २००५ साली  चेअरमन पदावरून पायउतार झाले. त्याचे पुत्र राजीव हे बजाज ग्रुप चे व्यवस्थापकीय संचालक झाले. राहुल बजाज हे २००६ ते २०१० या दरम्यान राज्यसभेचे सदस्य म्हणून निवडून गेले. २०१६ च्या फोर्ब्ज च्या जगातील श्रीमंत लोकांच्या  यादीमध्ये राहुल बजाज हे ७२२ व्या क्रमांकावर होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:भारतीय उद्योगपती वर्ग:इ.स. १९३८ मधील जन्म वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते वर्ग:इ.स. २०२२ मधील मृत्यू वर्ग:राज्यसभा सदस्य वर्ग:बजाज कुटुंब
पुण्य गौरव पुरस्कार
पुण्य गौरव पुरस्कार हा समाजासाठी विशिष्ट कामगिरी करण्याकरिता दिला जातो. वर्ग :पुरस्कार वर्ग:पुणे
२०१८ हिवाळी ऑलिंपिक
२०१८ हिवाळी ऑलिंपिक क्रीडा स्पर्धा ही हिवाळी ऑलिंपिक स्पर्धेची २३वी आवृत्ती दक्षिण कोरियाच्या प्याँगचँग येथे ९-१३ फेब्रुवारी, इ.स. २०१८ दरम्यान भरलेली स्पर्धा आहे. १९८८ उन्हाळी ऑलिंपिकनंतर प्रथमच दक्षिण कोरियाला ऑलिंपिक स्पर्धेचे यजमानपद मिळाले आहे. यजमान शहराची निवड ६ जुलै २०११ रोजी करण्यात आली. ह्या स्पर्धेसाठी आन्सी, फ्रान्स व म्युनिक, जर्मनी ही दोन इतर स्पर्धक शहरे होती.
खेळ
या स्पर्धेत १५ खेळांतील १०२ प्रकारच्या स्पर्धा होतील.
कौंसात प्रत्येक खेळातील पदके
भाग घेणारे देश
२०१८ हिवाळी ऑलिंपिक स्पर्धेसाठी ९५ देश पात्र ठरले. त्यांपैकी ९२ देशांनी या स्पर्धेत भाग घेतला. इक्वेडोर, एरिट्रिया, कोसोव्हो, मलेशिया, नायजेरिया आणि सिंगापूर या सहा देशांनी पहिल्यांदाच हिवाळी ऑलिंपिक स्पर्धेत भाग घेतला. भारताने येथे दोन स्पर्धक पाठविले होते.
बाह्य दुवे
वर्ग:दक्षिण कोरियामधील खेळ २०१८ वर्ग:इ.स. २०१८ मधील खेळ
पाथर्डी बसस्थानक
पाथर्डी बसस्थानक हे बसस्थानक पाथर्डी तालुक्यात आहे. बसस्थाथानकाचा दुरध्वनी क्रमांक ०२४२८-२२२३३१ हा आहे.
हे पहा
वर्ग:पाथर्डी वर्ग:अहमदनगर बस स्थानक वर्ग:महाराष्ट्र राज्य परिवहन मंडळ
ऱ्होनची लढाई
ही लढाई कार्थेज व गॉल टोळ्या यांच्यात लढली गेली. यात कार्थेजचा निर्णायक विजय झाला.
इ.स.पू. २४७
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. २४७ वर्ग:इ.स.पू.चे २४० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ३ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
शालिनी (अभिनेत्री)
शालिनी कुमार किंवा शालिनी (नोव्हेंबर २०, इ.स. १९७८ - ) ही मल्याळी अभिनेत्री आहे. हीने वयाच्या चौथ्या वर्षी एंटे मामट्टीकुट्टीयाम्माक्कू या मल्याळी चित्रपटात अभिनय केला होता.
कूच बिहार संस्थान
कूच बिहार हे इ.स. १५८६ ते इ.स. १९४९ दरम्यान अस्तित्वात असलेले एक राज्य व संस्थान होते. ब्रिटिश राजदरम्यान बंगाल प्रांताच्या अखत्यारीखाली असलेले कूच बिहार संस्थान भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर भारतामध्ये विलीन करण्यात आले व ते आजच्या पश्चिम बंगाल राज्याचा भाग आहे.
कूच बिहार शहरात मुख्यालय असलेले हे संस्थान इतिहासात विविध साम्राज्यांचा भाग राहिले होते. आजचा कूच बिहार जिल्हा ह्याच संस्थानाचे नाव लावतो.
बाह्य दुवे
वर्ग:बंगालचा इतिहास वर्ग:भारतातील संस्थाने
कुडावली
कुडावली हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील मुरबाड तालुक्यातील एक गाव आहे.
संदर्भ
वर्ग:मुरबाड तालुक्यातील गावे वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
अरुण हरकारे
अरुण हरकारे हे एक मराठी लेखक आहेत.
पुस्तके
वर्ग:मराठी लेखक वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
विष्ठा
विष्ठा प्राण्याच्या पचनसंस्थेतून बाहेर टाकलेला टाकाऊ पदार्थ आहे. हा पदार्थ गुदद्वाराद्वारे बाहेर टाकला जातो.
सापगाव (नाशिक)
संदर्भ
वर्ग:नाशिक तालुक्यातील गावे वर्ग:नाशिक जिल्ह्यातील गावे
विष्ठा
इतर शब्द: शी, परसाकडे, घाण, गु
वर्ग:शरीरशास्त्र वर्ग:मानवी शरीर वर्ग:जीवशास्त्र
अकोला‌ करार
१९४७ चा अकोला करार हा पश्चिम महाराष्ट्र, मध्य प्रांत आणि बेरार मधील काँग्रेस नेत्यांमधील करार होता. महाविदर्भ व पश्चिम महाराष्ट्र असे दोन प्रांत करण्यासाठीचा हा करार होता.
दार कमिशनपुढे मराठी भाषिक प्रांत-रचनेची मागणी एकमुखाने स्पष्ट व नेमकेपणाने मांडण्यासाठी निवडक कार्यकर्त्यांची अकोला येथे बैठक झाली. त्यामधे शंकरराव देव, मा.सां. कन्नमवार, रामराव देशमुख, धनंजय गाडगीळ, पूनमचंद राका, प्रमिलाताई ओक, पंढरीनाथ पाटिल, इ. मान्यवरांनी महत्त्वपूर्ण भूमिका बजवली. विचारविनिमयानंतर 8 ऑगस्ट 1947 रोजी "अकोला करार " संमत झाला.
या करारातील कलमे पुढील प्रमाणे -
अकोला बैठकीत वरील कलमांप्रमाणे असे ठरले की, संयुक्त महाराष्ट्राची निर्मिती करने अशक्य झाल्यास "महाविदर्भ"  हा स्वतंत्र प्रांत निर्माण करावा.
वर्ग:विदर्भ वर्ग:अकोला वर्ग:करार वर्ग:भारतातील आंतर-राज्य करार
इ.स.पू. २४८
समाप्ती
वर्ग:इ.स.पू. २४८ वर्ग:इ.स.पू.चे २४० चे दशक वर्ग:इ.स.पू.चे ३ रे शतक वर्ग:इ.स.पू.चे १ ले सहस्रक
दुसरा अलेक्झांडर, रशिया
अलेक्झांडर दुसरा निकोलाएविच (रशियन: Александр II Николаевич; २९ एप्रिल १८१८ - १३ मार्च १८८१) हा रशियन साम्राज्याचा सम्राट होता. पहिल्या निकोलसचा मुलगा असलेला दुसरा अलेक्झांडर इ.स. १८५५ ते इ.स. १८८१ मधील त्याच्या हत्त्येपर्यंत सत्तेवर होता.
बाह्य दुवे
वर्ग:रशियाचे सम्राट वर्ग:इ.स. १७९६ मधील जन्म वर्ग:इ.स. १८८१ मधील मृत्यू वर्ग:रशियाचे झार
लिओपोल्ड पहिला, पवित्र रोमन सम्राट
लिओपोल्ड पहिला (९ जून १६४०, व्हियेना – ५ मे १७०५, व्हियेना) हा १६५६ पासून मृत्यूपर्यंत बोहेमियाचा राजा; १६५५ पासून मृत्यूपर्यंत हंगेरीचा राजा व १६५७ पासून मृत्यूपर्यंत क्रोएशियाचा राजा व ऑस्ट्रियाचा आर्कड्युक आणि १६५८ पासून मृत्यूपर्यंत पवित्र रोमन सम्राट व जर्मनीचा राजा होता.
शेवंती
शेवंतीright|thumb|पांढऱ्या शेवंतीचे फुल वर्ग :वनस्पती वर्ग :फुले
शेवंती मुळची आशिया आणि युरोप या देशामधील आहे शेवंती फुले विविध रंगाची असतात.शेवंती हे एक सुगंधी फूल आहे, त्याच्या झाडालाही शेवंती म्हणतात. पुदिण्याच्या वर्गातले हे झाड अतिथंड प्रदेशांपासून ते गरम हवेतही वाढते.शेवंतीच्या फुलांच्या वेण्या केसांत माळायची जुनी पद्धत आहे.
उपयोग :-  गौरी, नवरात्रांत देवींना शेवंतीची फुले आणि वेण्या वाहिल्या जातात.
लागवड
जमीन :- हलक्या ते मध्यम प्रकारची पोयट्याची, पाण्याचा उत्तम निचरा होणारी , सामू 6.5 ते 7.0 असलेली जमीन निवडावी.
शेेेणखत :- हेक्टरी 30 टन.
पूर्व मशागत :- आडवी - उभी नांगरट करून आणि वखराच्या 2 ते 3 पाळ्या देऊन शेणखत मिसळून घ्यावे.
सुधारित वाण :- झिप्रि, राजा, पांढरी रेवडी, पिवळी रेवडी, सोनाली तारा, सिलेक्शन - ४, बग्गी, शरदमाला, इंदिरा.
लागवडीची वेळ :- पाण्याची उपलब्धता असलेल्या ठिकाणी एप्रिल - मे व पावसाच्या पाण्यावर लागवड करावयाची असल्यास जून - जुुलै.
लागवडीचे अंतर :- 30 × 30 से.मी
हेक्टरी रोपांची संख्या :- 1,11,111
खत मात्रा :- 300kg नत्र : 240kg स्फुरद : 200kg पालाश, पीक लागवडी पूर्वी स्फुरद व पालाशची पूर्ण मात्रा तर नत्र दोन समान हप्त्यात विभागून द्यावे.
अंतर मशातग :- वेळोवेळी खुरपणी करून शेत भुसभुशीत ठेवावे.
पाणी व्यवस्थापन :- कळ्या व फुले उमळण्याच्या काळात पाण्याचा ताण पडू देऊ नये. जमिनीच्या मगदुराप्रमाणे व पिकाच्या वाढीनुसार पाणी द्यावे.