Милан_ХББ
Түүх
Алфред Эдвардс, Херберт Киплин нар 1899 оны 12-р сарын 16-ны өдөр АС Милан буюу Хөлбөмбөгийн Холбоо Миланыг “Хөл бөмбөг, Крикетын клуб Милан” нэртэйгээр анх байгуулсан юм. Миланы анхны ерөнхийлөгч, Их Британы дэд сайд асан Эдвард нь Миланы дээд ангийнхан дунд танил нэгэн байлаа. Эхэндээ клуб нь крикетын багтай байсан ба Эдвард Берра удирддаг байсан бол хөлбөмбөгийн клубыг Дэвид Эллисон удирддаг байжээ.Албан ёсны өнгөөр хар, улаан өнгөөр сонгон Херберт Килпиний удирдлагад доор тоглож эхэлсэн. Эхний цом Medaglia del Re буюу хааны Медалыг 1900 оны нэг сард хүртсэн юм. Үүний дараа үндэсний лигд 1901, 1906, 1907 онуудад түрүүлсэн. 1901 оны ялалт нь маш нэр хүндтэй чухал ялалт байв. Учир нь 1901 он хүртэл ганцхан баг буюу Женоа л түрүүлдэг байжээ. 1908 онд гадаадын тоглогчдыг элсүүлж авахтай холбоотой маргааны улмаас баг хоёр хуваагдан Интернационал Милан үүсэв. 1916 онд Холбооны цом хүртэв. Энэхүү цом нь Дэлхийн нэгдүгээр дайнаас болон хойшлоод, хожим нь Италийн лиг болон өөрчлөгдсөн боловч үүнийг Италийн аварга хэмээн тоодоггүй. 1919 онд баг нэрээ “Милан хөл бөмбөгийн клуб” болгон өөрчлөв. Үүнээс хойш тэд өндөр амжилт гаргахаа байлаа. Үргэлж хүснэгтийн дундаас дээгүүр байранд ордог болов. 1938 онд Фашист дэглэм тогтсоноор Associazione Calcio Milano гэсэн шинэ итали нэртэй болжээ. Гэвч Дэлхийн хоёр дугаар дайны дараа Associazione Calcio Milan болгон сүүлийн үг буюу Милан хотын нэрийг англи болгосон юм. Энэхүү нэр нь өнөөдрийг хүртэл хэрэглэгдэж байна.Дайны дараагаас АС Милан италийн шилдэг гурван багын эгнээнд буцан орж ирсэн ба 1951 онд 34 жилийн дараа “Скудето” авав. Үүнээс эхлэн Миланы эхний алтан он жилүүд эхэлсэн билээ. Шведийн алдарт гурвал Гре-Но-Ли нэрээрээ алдарт Гуннар Грин, Гуннар Нордаль, Нилс Лэйдхолм болон Лорензо Буффон, Чезар Малдини, Карло Анноваззи нараас бүрдсэн баг нь хөл бөмбөгийн түүхэнд Il Grande Milan буюу “Аугаа Милан” нэрээр үлдсэн билээ. Тухайн үеийн хамгийн том ялалт нь 1950 оны хоёр сарын 5-нд Турины Ювентусыг 7-1 харьцаагаар хожсон юм 1951 оны ялалтын дараа гурван удаа Серие А-гийн аврага буюу “Скудето”-г 1955, 1957, 1959 онуудад, хоёр “Латины цом” 1951, 1956 онуудад хүртэв. 1947/1948-аас 1956/1957 оны хооронд үргэлж эхний гуравт ордог байлаа. 1961/1962 онд дахин Скудето хүртэв. Энэ удаа тэд Нерио Роккогийн удирдлагад тоглож байв. Тэрээр хөлбөмбөгт ultra-defence /catenaccio/ буюу катеначио тактикийг бий болгож багт залуухан Жианни Ривера, Алтафини нарыг элсүүлэв. Дараагийн улиралд Алтафинигийн гоолын ачаар Бенфикаг 2-1 харьцаатайгаар буулган авч анхны Европын цом хүртэв. Энэхүү цом нь анхны италийн баг Еврод цом хүртсэн тохиолдол байлаа. Гэвч 1960-аад онд Милан цөөхөн цом хүртсэн юм. Учир нь Хэленио Херрерагийн Интер Милан ноёрхож байлаа. Дараагийн Скудеттогоо 1967/1968 онд л авав. Тэр улиралдаа Цомтой багуудын цомд Хамбург СВ-г Курт Хамриний 2 гоолийн ачаар буулган авав. Дараагийн улиралд хоёрдах Европын цомоо Голландын алдарт Аяаксийг 4-1 харьцаатайгаар бут ниргэн авчээ. Мөн тэр жилдээ анхны Тив хоорондын цомоо Аргентиний Эстудиантесийг хоёр тоглолтын нийлбэрээр 4-2 харьцаатайгаар буулган авсан байна. Аравдах Скудетто, анхны серие Б1970-аад онд гурван Италийн цом, хоёрдах Цомтой багуудын цомыг хожсон боловч жихэнэ зорилго нь 10 дах Скудеттог авах байв. 10 скудетто хүртсэн баг нэг таван хошуутай болдог билээ. 1972 онд тэд гайхалтай тоглолт үзүүлэн УЕФА-гийн цомын хагас шигшээд хүрсэн ч тэр жилийн аварга Тоттенхам Хотспарсд хожигдов. 1972/1973 оны улиралд тэдэнд 10 дах скудеттогоо хүртэх боломж гарсан ч тэд хамгийн сүүлчийн өдөр Хеллас Веронад хожигдон сайхан боломжоо алдав. Ийнхүү тэд 1978/1979 оны улирал хүртэл хүлээх хэрэгтэй болжээ. Энэ жил Жианни Риверагаар удирдуулан 10 дах Скудеттогоо хүртэв. Энэхүү агуу ялалтынхаа дараа тэрээр зодог тайлсан юм. 1979/1980 улиралын дараа С.С Лациогын хамт мөрийний хэргээс болон доод лигрүү унав. 1980/1981 улирал тэд Серие Б-д хялбархан түрүүлсэн боловч дараа улиралд маш муу тоглон дахин Серие Б-руу унасан юм.