cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Хайдавын Алтанхуяаг
Намтар
1959 онд улсын оюутан, залуучуудын анхдугаар фестиваль болж тухайн үед Усны гудамжинд байсан “Соёл” нийгэмлэгийн жижиг стадионд хэсэг боксчид ирж, бэлтгэлээ хийдэг байжээ. Тэд эхлээд гүйж, харайж бие халаалт хийж байснаа бээлий өмсөөд тоглож эхэллээ. Тэр дундаас нэг жижигхэн шар залуу онцгойрч байжээ.
Хоёр жилийн дараа 14 нас хүрч “Хоршоолол” спорт клубт гавьяат дасгалжуулагч Б.Мишигдорж багшийн секцэнд орсон. Анхны амжилтаа 1963 оны Монголын бүх ард түмний анхдугаар спартакиадад гаргаж, 60 кг-ийн жинд түрүүлсэн байна.
1964-1967 он хүртэл бокс Монгол улсад түр хугацаанд хаагдсан.
Гавьяат дасгалжуулагч агсан Бумуудэнгээгийн Олзот нь (1934-2000) түүний анхны багш байсан юм. 1967 онд ЗХУ-д боксын дасгалжуулагч мэргэжлээр төгсөөд дөнгөж ирсэн үе ажээ.
1970 онд тэрээр бэлтгэл сургуулилтаа сайн хийж, Иркутскийн Алс Дорнод Сибирийн томоохон тэмцээнд оролцож, үүний дараа социалист орнуудын Нийгмийг аюулаас хамгаалах яамны спартикадад оролцсон байна. Энэ нь Оросын бүх холбоотын армиудтай адилхан цэргийнхний спартикад болдог юм. Үүнд би ялалт байгуулж, Монголын боксчдоос хамгийн анхны алтан медалийг авч байжээ.
Х.Алтанхуяаг: -"Ази тивийн аварга шалгаруулах боксын тав дахь удаагийн тэмцээн 1971 онд Иран улсад болсон юм. Манайхан тивийн аваргад анх удаа оролцох хүсэлтээ МАХН-ын Төв хороонд тавиад, дээрээс зөвшөөрөл ирсний дагуу Сөгнөгөрт 45 хоногийн бэлтгэлд гарсан. Сайхан байгаль, тааламжтай цаг агаарт ерөнхий бэлтгэлээ базаасны дараа хотод 14 хоногийн мэргэжлийн бэлтгэлээ хийгээд Тегеранд очсон". Улмаар Монголын боксчдоос анх удаа Ази тивийн аварга болж Монгол Улсын гавьяат тамирчин цол хүртсэн.
1975 онд буюу 29 настайдаа Японы Ёкохама-д түрүүлж, хоёр дахь удаагаа Азийн аварга болсон байна.
1990-2005 онд урд хөршид ажилласан. Анх Өвөрмонголд ажиллаад 1993 оны Бүх Хятадын спартакиадаас шавь нараа нэг алт, хоёр мөнгө, хоёр шагналт байр авахуулж, багаараа дөрөвдүгээр байранд орсон. Улмаар Гуанжоу хотод Гуандун мужийн шигшээ багийг бэлдэн спартакиадаас нэжгээд алт, мөнгө, хоёр хүрэл медаль авч байлаа. Дараа нь Бээжинд зургаан сар ажиллаад Хөт хотод эргэн ирсэн.
Түүнийг Азийн аваргаас алтан медаль хүртсэнээс 40 жилийн дараа Монголын олимпийн боксын холбооны дэд ерөнхийлөгч, ОУХМ Ц.Цэрэнням гэдэг шавь нь Х.Алтанхуягийн нэрэмжит тэмцээнийг зохион байгуулах санаа гаргаад, анх удаа амжилттай зохион байгуулжээ.
2005 онд Монголдоо ирж, шавь нарынхаа гуйлтаар клубуудын зөвлөх багшаар ажилласан. Тэгээд ажиллаж байсан клубуудээсээ гурван тамирчин шигшээ багт өгсөн. Монгол, Хятад нийлээд 800 гаруй шавь бэлтгэсэн дээ. Цаашид ч гэсэн улс орныхоо нэрийг дэлхийн тавцанд гаргасан олон тамирчин, шавь бэлтгэх бодолтой байгаа ажээ.
Гэр бүл
Гэр бүлийн хүнийг Ира гэдэг, тэд 1976 оны олимпийн дараа гэр бүлээ зохиож байжээ. Нэг хүү, хоёр охинтой.
Ангилал:Монголчууд
Ханю Юзүрү
Yuzuru Hanyu-гийн товч намтар
Нэр:Юзүрү Ханю
Төрсөн он сар: 1994-12-7
Төрсөн хот: Японы Сендай мужийн Изуми-кү хот
Өндөр жин: 172см,53кг
Гэр бүл:
-Хидетоши Ханю (Аав)
-Юми Ханю (Ээж)
-Саяа Ханю (Эгч)
Ханюгийн аав бейсболын сургуулийн клубын зөвлөх байсан бөгөөд уран гулгалтыг сонгохоос өмнө түүнд энэ спортыг санал болгожээ. Ханюгийн нэр нь аавынх нь хүслээс үүдэлтэй бөгөөд ингэснээр тэрээр "чанга татсан нумын утас шиг нэр төртэй амьдрах" болон өөртөө итгэх итгэл, хүч чадал, шулуун шударга байдлыг бэлгэддэг.
Хоёр настайдаа Ханю астма өвчтэй гэж оношлогдсон бөгөөд энэ нь цаг хугацааны явцад аажмаар сайжирсан. Энэ нөхцөл байдал Ханюгийн хувьд өсвөр үеийнхний тэмцээнд оролцоход нь тулгамдсан асуудал хэвээр байсан бөгөөд Канадын бүжиг дэглээч Дэвид Вилсон  Ханюг насанд хүрэгчдийн тэмцээнд шилжсэнээс өмнө астма өвчнөөсөө үүдэлтэй тэсвэр хатуужлын асуудлаа даван туулж сурч чадсангүй гэж мэдэгджээ.
Эгчийнх нь дасгалжуулагч Мами Ямада эгчийнхээ бэлтгэлд саад учруулахын оронд энэ спортоор хичээллэхийг зөвлөсний дараа Ханю дөрвөн настайгаасаа гулгаж эхэлсэн. Ямада Ханюг анх мөсөн дээр гарахдаа тэвчээргүй байсныг тэмдэглэжээ. Тэр гүйж ирээд мөсөн дээр үсэрч, дараа нь хүчтэй унаж, дуулгаа мөсөн дээр цохиж, хурдан босоод дахин гүйв. Гэсэн хэдий ч Ямада Ханьюг чин сэтгэлээсээ илэрхийлж чаддаг гэж магтжээ. Ямада түүнийг бага сургуулийн 2-р ангиа дуустал дасгалжуулсны дараа өөр муж руу нүүж, Японы анхны уран гулгалтын дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээний медальт тамирчин Минору Саногийн дасгалжуулагч асан Шоичиро Цүзүки [жа]-аас Ханьюг дасгалжуулахыг гуйж, "түүний үүрэг даалгавар өгөхгүй байхыг" хүсжээ.
Ангилал:Уран гулгалтын олимпын аварга Ангилал:Уран гулгалтын дэлхийн аварга Ангилал:Японы уран гулгалтын улсын аварга Ангилал:Японы уран гулгагч Ангилал:2014 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:2018 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:2022 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:Японы олимпын оролцогч Ангилал:Япончууд Ангилал:1994 онд төрсөн
Билесувар
Билесувар (Biləsuvar) — Азербайжаны Билесувар аймгийн засаг захиргааны төв, 21 мянган хүнтэй хот.
Дангаасүрэнгийн Энхбат
Дангаасүрэнгийн Энхбат (1959 оны 1 дүгээр сарын 19-нд төрсөн) нь техникийн ухааны доктор, системийн инженер, нийтлэлч, илтгэгч, зөвлөх, төр нийгмийн зүтгэлтэн юм. Тэрбээр социалист нийгмийн үед статистик, судалгаа, төлөвлөлтийн байгууллагуудад ажиллаж байв. Мөн түүнчлэн хөгжлийн зорилтот төслүүдийн стратеги төлөвлөлт, математик загварчлал, оптимал шийдэл олох хүн-машины буюу программын систем, интернэт, сансрын холбоо, программ хангамж, системийн судалгаа хөгжүүлэлт дээр зонхилон ажиллаж байна. 2021 оны Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн сонгуульд "ХҮН" намаас нэр дэвшиж залуучуудын саналын олонхыг авсан.
Гэр бүл
1982 онд Д.Оюунцэцэгтэй гэрлэсэн. Гэргий нь ойн инженер, эдийн засагч мэргэжилтэй. Хоёр хүү, нэг охинтой.
Өвөө, аавын тухай
Д.Энхбатын өвөө Д.Найдан нь 10 засгийн начин цолтой бөх хүн байжээ. Хувьсгалаас өмнө Манлай ван Дамдинсүрэнгийн цэрэгт элсэж ах Д.Сэрээтэрийн хамт өмнө зүгт Таван замын дайнд явж Цагаан хэрэм хүртэл явсан байна. Д.Сэрээтэр нь Богд хаанаас баатар цол шагнуулсан зургаан хүний нэг, Сүхбаатартай хамт баатар болж байсан нэгэн.
Д.Найдан эрийн цээнд хүрсний дараа тайжийн царайлаг охиныг оргуулан гэрлэжээ. Язгууртны охинтой сууснаас болж нутагдаа ад үзэгдэж магадгүй тул хошуу алгасан амьдарч явсаар одоогийн Төв аймгийн Батсүмбэрийн орчим нутаглажээ. Харин хувьсгал ялсны дараа нутагтаа очиж сумын агент хийдэг болжээ.
Найдангийн ах Д.Сэрээтэр нь Д.Сүхбаатар жанжинтай нөхөрлөж байсан учир жанжныг нас барсны дараа Янжмаа гуайтай ярьж хөөрдөг байхдаа дүүгийнхээ хүү Н.Дангаасүрэнг нийслэлд авчран эрдэм номд сургаж, ажилд оруулсан байна. 1940 онд 10 нас ч хүрээгүй байхдаа морзчин болсон Н.Дангаасүрэнг Янжмаа гуай маршал Х.Чойбалсантай танилцуулснаар богино хугацаанд авьяас, ур чадвараар онцгойрч алба ажил дээшилжээ. Д.Энхбатын аав Н.Дангаасүрэн нь 1943-1959 оны хооронд Хувьсгалт залуучуудын Эвлэлийн Төв хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн даргаар 10 орчим жил ажилласан байна. Эвлэлийн Төв хороо бол дайны үеийн залуучуудын хамгийн том, нийгэмд нөлөөтэй байгууллага байсан. Х.Чойбалсантай ойр ажиллаж байсан тэрээр Монголд төдийгүй олон улсын оюутан, залуучуудын байгууллагуудын үйл ажиллагаанд идэвхитэй оролцдог байв.
Н.Дангаасүрэн залуучуудыг барууны орнуудад сургах, хөгжингүй орнуудтай нягт хамтран ажиллах зэрэг хөгжлийн асуудлаар хурал, цуглаан дээр үг хэлж, илтгэл тавьдаг байж. Нэгэн удаа Намын төв Хорооноос “Сэхээтнүүдийн үгийг сонсож хэрэгжүүлэх” хурал гээчийг зохион байгуулжээ. Н.Дангаасүрэнгийн үзэл санааг дэмждэг хэсэг сэхээтэн, багш нар “Монгол Улсын хөгжил удаашралтай байна”, “Зөвхөн Оростой биш, гадаад олон оронтой худалдаа наймаа хийе” гэх мэтээр баахан илтгэл тавьж, Улс төрийн товчоонд хүртэл саналаа бичгээр хүргүүлжээ. Гэвч энэ бүхэн нь тэднийг занганд оруулах уран мэх байсан бөгөөд дараа нь “Сэхээтний төөрөгдөл”-д орсон хэмээн буруутгаж, цаазлахыг нь цаазалж, цөлөхийг нь цөлжээ. Ийнхүү Н.Дангаасүрэнг Монгол Ардын Намын түүхэнд “Сэхээтний төөрөгдлийн удирдагч” хэмээн бичиж үлдээсэн байдаг.
Хожим тэр ШУА-д ажиллан эрдэм шинжилгээний ажил хийж, дэд эрдэмтэн, доктор профессор болжээ. Түүний судалгаанд Монгол Улсын хөгжлийн үзэл баримтлалын асуудал том байр суурь эзэлдэг. "Д.Энхбат заримдаа “Та Африкийн тухай бичээд байх юм. Ямар хэрэгтэй юм бэ?” гэж ааваасаа асуухад “Мозамбик гэдэг үгийн оронд Монгол гээд, Америкийн импералист гэдгийн оронд Орос гээд уншчих. Тэгвэл чи колончлолын зарчим, буурай орнуудын байгалийн баялгийг хэрхэн дээрэмддэгийг ойлгоно” гэж хэлдэг байжээ ."
Сурагч, оюутан нас (1980 он хүртэл)
Д.Энхбат зургаан настайдаа сургуульд орж, 1965-1975 онд Нийслэлийн 23, 24-р дунд сургуулийг төгсчээ. Түүний хүүхэд насны дурсамж аавын ярьж өгдөг байсан гадаад орнуудын тухай сонин сайхнаар дүүрэн. Аав нь хэлмэгдэж, ажлаас халагдсаны дараа тэдний гэр бүлийн амьдрал нэг хэсэгтээ хүндхэн байв. Гэрийнх нь бараг бүх эд хогшлыг улс эргүүлэн авчээ. Ээж Д.Солонго уран хүн байсан учраас хүмүүст хувцас оёж олсон мөнгөөрөө гэр бүлээ тэжээх үе байв. Шинжлэх ухааны Академийн Ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байсан Б.Ширэндэв Н.Дангаасүрэнд тусалж ажилтай болгосноор байдал дээрдэж, Д.Энхбатыг Зөвлөлт рүү оюутан болоод явах үед тэднийх боломжийн амьдралтай болсон байв.
Д.Энхбат дунд сургуульд байхдаа “Квант” гэдэг математикийн сэтгүүл уншдаг байсан бөгөөд Москвагийн их сургуульд математикч мэргэжлээр сурахыг мөрөөддөг байв. Энэ мөрөөдөл биелээгүй ч Монголд маш олон инженер бэлдэж өгсөн ЗХУ-ын Свердловск хотын Уралын Политехникийн дээд сургуулийг системийн инженер хэмээх мэргэжлээр сурч төгсчээ. Уг сургууль хатуу дэг журамтай, маш ачаалалтай хичээллэдэг байв. Эндээс тэр цаастай уйгагүй ноцолдож, нухацтай сурах дадал эзэмшсэн байна.
Программистын карьер (1980-1990 он)
Тэр үед Монгол Улс тэргүүлэх таван чиглэлийн дотор шинжлэх ухаан технологийг багтааж мэргэжилтнүүдийг тусгайлан бэлдэж байсны нэг нь Д.Энхбат юм. 1984-1988 онд ЗХУ-ын Москвагийн Шинжлэх Ухаан Технологийн Үндэсний Их Сургуулийн Ган хайлшийн Институтэд "Эдийн засгийн удирдлагын математик загварчлал" гэсэн чиглэлээр техникийн ухааны докторын зэрэг хамгаалжээ.
Эрдмийн зэрэг хамгаалсны дараа Удирдлагын автоматжуулсан системийн эрдэм шинжилгээний Хүрээлэнгийн салбар лабораторид эрдэм шинжилгээний ажилтан болж, хожим нь Ерөнхий сайд болсон Д.Бямбасүрэнгийн удирдлагад ажиллав. Ингэснээр Д.Энхбат өнөөдөр моодонд ороод байгаа хиймэл оюун ухааны чиглэлд ажиллаж байв.
Ардчилсан хувьсгалын үе (1990-1994)
1990 онд программ хангамжийн чиглэлээр Энэтхэгт гурван сарын хугацаатай сурч байх хооронд Монголд ардчилсан хувьсгал гарсан тухай мэдээ иржээ. Буцаж ирээд хэдийнэ Ерөнхий сайд болсон Д.Бямбасүрэнгийн өрөөнд ороод гарахдаа Шинжлэх ухаан техникийн улсын хорооны дэд дарга болоод гарч иржээ. Хүрээлэнгийнхээ ажлыг өгөхөөр иртэл тэр нь хувьсгалын штаб болчихсон, компьютерыг нь ухуулах хуудас хэвлэхэд ашиглаж байжээ.
Шинэ ажилд томилогдсоны дараа Оросын цэргийн ангиудын орхиж гарсан бүх барилга байгууламж, объектыг бүртгэн хүлээж авах ажлыг бүтэн жил хариуцаж хийжээ. Жилийн дараа Улсын төлөвлөгөөний комиссыг татан буулгаж, Шинжлэх ухаан техникийн улсын хороог Үндэсний хөгжлийн яамтай нэгтгэхэд Д.Энхбатыг дэд сайдаар томилов.
Дэд сайд болсны дараа Эдийн засгийн харилцан туслалцах Зөвлөл ба социалист орнуудаас Монголын нутагт хайгуул судалгааны ажлыг нь хийж гүйцэтгэсэн, ашиглалтын ТЭЗҮ-ийг боловсруулж бэлэн болгосон бүх ашигт малтмалын ордуудын баримт бичгийг хүлээн авах болжээ. Нийтдээ судлагдсан 600 гаруй орд байсан гэдэг.
Датаком ХХК-ийн үүсгэн байгуулагч
1994 онд дэд сайдын ажлаа өгөхөд ажиллаж байсан хүрээлэн нь хэдийнэ татан буугдаж, улс орны төсөв технологи манатай болсон байлаа. Угаас эрдмийн хүн учир ганзагын наймаанд явахын оронд компьютерын чиглэлээр ажиллаж байсан хүмүүстэй хамтарч компани байгуулахаар шийджээ. 16 хүн нийлж 4000 ам.доллар гаргаж, тэрийг нь Д.Энхбат халааслаад Москваг зорьжээ. Тэнд очиход Оросын шинжлэх ухааны хүрээлэнгүүд цалингаа тавьж чадахгүй хэмжээнд байсан бөгөөд тэдний зарим технологийн патентыг нь Д.Энхбат боломжийн үнээр худалдан авсан байна. Ийнхүү Монголд интернэт сүлжээний эхлэлийг тавьсан Датаком компанийн суурь тавигджээ.
Монголын Интернэтийн анхдагч компани болох Датакoм ХХК нь 1994 онд "Мэдээллийн Харилцаа ББХК" нэртэйгээр байгуулагдсан. Улмаар 1996 оны нэгдүгээр сард Монгол улсын нийслэл Улаанбаатар хот болон АНУ-ын Калифорни мужийн хооронд 128 Kbps сансрын сувгаар дамжуулан Интернэт холболтыг хийж, Монголын улсын хэмжээнд анхны 24 цагийн Интернэтийн үйлчилгээ үзүүлэгч (ISP) болсон юм. Ингэснээр Монгол улс Интернэтэд холбогдсон Азийн 10 орны нэг болсон түүхтэй. Нээлтэн дээр Ерөнхийлөгч П.Очирбат зарим сайдтайгаа, Орос, Америкийн Элчин сайдууд иржээ. 1996 оны тавдугаар сард “Мэдээллийн харилцаа ББХК” нь нэрээ сольж одоогийн Датаком ХХК болж өргөжжээ.
Эхэндээ банкны мэдээллийн сүлжээ байдлаар ажиллаж байгаад аяндаа интернэт сүлжээ рүү шилжсэн байна. Анхны электрон захидал /и-мэйл/ туршиж, анхны и-мэйл хэрэглэгчээ урьж авчрахад нөгөөх нь “Би тэгээд хэн рүү бичих юм бэ?” гэж асууж байв. Түүнээс гадна и-мэйлтэй хүмүүсийн уулзалтыг тусгайлан зохион байгуулж байжээ.
Санхүүгээс гадна техникийн хувьд цөөнгүй бэрхшээл байв. Тухайлбал, 1996 онд тун хүйтэн өвөл болж, шөнөдөө газрын антенн хөлдөж интернэт тасрах тохиолдол ч гарна. Интернэтээ тасалчихгүйн тулд Их дэлгүүрт байсан бүх үсний сэнсийг антеннаа тойруулан байрлуулж тогонд залгаад гадуур нь шуудайгаар боож хөлдөхөөс хамгаалах байдлаар өвлийг давсан удаа бий.
Түүнчлэн тэр үед хүмүүс Интернэт гэж юу болохыг мэддэггүй байсан учраас хөгтэй явдлууд цөөнгүй гардаг байв. Жишээ нь, Монголд интернэт нэвтрүүлснээ зарлахаар яарч байх цагт тэр үеийн Засгийн газар Д.Энхбатыг төрийн зөвшөөрөлгүйгээр барууны технологи нэвтрүүлсэн, түүндээ Монголын аюулаас хамгаалах байгууллагад ч байхгүй сүүлийн үеийн сансрын холбоо ашиглаж, Монголын нууцыг гадагшаа задлах гэж байна гэсэн үндэслэлээр шүүхэд өгч байсан удаатай. Шүүхийн асуудал хаашаа ч эргэж магадгүй байсан учир Д.Энхбат Ерөнхийлөгчийн тамгын газрынханд хандаж, П.Очирбат Ерөнхийлөгчийг сайд нарынх нь хамт нээлтэндээ урьснаар эрх баригчид өргөдлөө буцаан авчээ.
"Форум"-ын Д.Энхбат
Оросуудын нэрлэдэгээр "Соросын сан" буюу "Нээлттэй нийгмийн хүрээлэн” Монголд байгуулагдахад Ерөнхий сайд Д.Бямбасүрэн болон Д.Энхбат нар Удирдах зөвлөлд нь оржээ. Тэрээр Удирдах зөвлөлийн даргаар нь таван жил ажиллажээ. Энэ үед Д.Энхбатад "Форум" нэвтрүүлгийн санаа төрж түүнээ бичгээр цааш нь өгчээ. Бизнесийн ажилдаа цаг зарцуулах шаардлагатай байсан учраас УЗ-ийн даргын ажлаа өгөв. Гэтэл 2005 онд гэнэтхэн нэвтрүүлгийн төсөв батлагдав. Гэвч нэвтрүүлгийг хөтлөх тохиромжтой хүн олдоогүй учраас Д.Энхбат санаачилсан нэвтрүүлгээ өөрөө хөтлөхөөр болсон байна. Улмаар 60 гаруй дугаарыг амжилттай хийсэн юм.
Уг нэвтрүүлэг нь сэтгүүл зүйн салбарт тэсрэлт болж, телевизийн нэвтрүүлгийн шинэ хэв маягийг бий болгосон. Нэвтрүүлгийн үеэр олны анхаарлын төвд байдаг асуудлыг хурцаар гарган тавьдаг байв. Тухайлбал, Роберт Фрийдланд гэгч нөхөр Оюу толгой асар их нөөцтэй тухай, ашиглалтанд хяналт тавих иргэний хөдөлгөөн байхгүй тухай, өөрийн эзэмшилд Калифорни мужаас ч том газартай болсон тухай хөрөнгө оруулагчдад гайхуулан ярьж байсан илтгэлийг англи хувилбараар олж авч орчуулаад “Форум” нэвтрүүлэг дээр хэлэлцэж, тэр нь олон нийт, хэвлэл мэдээллийн анхааралд орж байлаа.
Улс төрийн карьер
2006 онд "Форум" нэвтрүүлэг хаагдсаны дараа Д.Энхбат хэсэг хүмүүсийн хамт "Шинэ бодлого" хүрээлэнг байгуулж тэргүүнээр нь ажиллажээ. Зорилго нь улс төр, эдийн засгийн шинэ гарц, бодлогыг боловсруулахад нийгмийн оюунлаг хэсгийг дайчлах байв. Үндсэн хуулийн эцэг гэгддэг. Б.Чимэд анхны лекцүүдийн нэгийг уншиж байжээ.
Гэвч тус хүрээлэнг үүсгэн байгуулсан таван хүний хоёр нь өөр зам сонгож, Д.Энхбат нь хоёр нөхрийн хамт "Иргэний холбоо"-г байгуулжээ. Ерөнхийлөгчөөр нь тэр сонгогдов. “Иргэний холбоо” нь иргэний нийгмийн төлөө ажилладаг хөдөлгөөнүүдийг нэгтгэж Д.Сүхбаатарын талбайд жагсаал зохион байгуулж байлаа. Гэвч 2006 оны дөрөвдүгээр сард тэмцэл зохион байгуулалтгүй болов. Зарим судлаачид үүнийг эрх баригчдаас шургуулсан хутган үймүүлэгчдийн явуулга байсан гэж үздэг.
Иргэний хөдөлгөөний тэмцэл мухардалд орсны дараа "Иргэний эвсэл" халааг нь авч Д.Энхбат тэмцлээ үргэлжлүүлэв. Тус эвсэл “Монгол хүн бүр өөрийнхөө амьдралд, улс орондоо эзэн байх ёстой” гэсэн уриатайгаар олон мянган хүнтэй жагсаал цуглаан зохион байгуулж, эрх баригчдад шаардлага тавьж байв.
2006 оны 10-11 дүгээр сард "Бүх ард түмний Хуралдай" зарласан ч иргэний хөдөлгөөнүүд нэгдэж чадаагүйгээс амжилт олсонгүй. Д.Энхбат "Сонгуулийн хувьсгал" хэмээх нэр томъёог гаргаж, иргэний хөдөлгөөнүүдийг сонгуульд оролцуулах зорилготой байв. Гэвч эрх баригчид сонгуулийн хуулинд өөрчлөлт оруулж, зөвхөн нам, намуудын эвсэл сонгуульд нэр дэвших боломжтой гэж хуульчлав. Д.Энхбат 2007 онд Монголын Ногоон Намын даргаар сонгогдов. Улмаар 2008 онд "Иргэний зориг - Ногоон нам" эвслээс УИХ-ын сонгуульд Улаанбаатар хотын Баянгол дүүргээс нэр дэвшиж УИХ-ын гишүүнээр сонгогджээ."Намын шугамаар улс төрд орох болсон шийдвэрээ хожим дүгнэхдээ 'Сонгуульд оролцохын тулд иргэний хөдөлгөөнөө улс төрийн нам болгон хувиргаж, улс төрийн тоглоомонд орчихсон нь нэг том алдаа байсан ' гэж ярьдаг."2008 оны 7 сарын 1-ний жагсаал дээр Д.Энхбат очиж үг хэлж байв. Түүнийг тус жагсаалыг зохион байгуулагчдын нэг гэсэн цуу яриа бий. Харин тэр яагаад тэнд очсоноо дараах байдлаар тайлбарладаг: "'Уг нь улс төрийн хүчний удирдагчид эхлүүлсэн юмнаасаа зугтаж талбарыг орхих ёсгүй байсан. Ямар ч муу зүйл болж байсан тэндээ зогсож байх ёстой байсан гэж би үзсэн. Тэд олны өмнө гараад “Бидэнд тэд хоногийн хугацаа өгчих. Асуудлыг судлая, зохицуулъя” гэж хэлсэн бол нэг өөр хэрэг. Гэтэл хүмүүс мэдээлгүй, мухардалд орчихсон, бужигначихсан байхад нөгөө удирдлагчид нь алга болчихсон. Тийм учраас дахиад тийм жагсаал болсон ч очно. Яагаад гэвэл нэгэнт л тоглоомыг эхлүүлсэн бол хамгийн хэцүү цагт нь байж байх ёстой. Тийм хямрал болоход маш олон хүн зугтаачихдаг юм байна лээ. Миний хувьд зугтаахыг хүсээгүй '."
Боловсрол, бизнесийн салбарт
2012 онд Д.Энхбат улс төрөөс гарч боловсрол, мэдээллийн технологийн салбарт соён гэгээрүүлэх ажил хийж эхлэв. Тэр жилдээ "Нээлттэй мэдлэг боловсролын сан"-г байгуулж, "One Mongolia" боловсролын төслийг хэрэгжүүлжээ. Тэрээр интернэтийг хүмүүс насан туршдаа сурч байдаг орчин, соёл болгох алсын хараатай байв. Төсөл нь нийт Нэг оюутан, Нэг ном, Нэг Эрдмийн бүтээл, Нэг академи, Нэг хэл, Монголпедиа гэсэн хэсгээс бүрдэж байв. Төслийн хүрээнд хийгдсэн нэг томоохон ажил нь Америкийн Хан Академийн 500 видео хичээлийг монгол багш, сурагчдад зориулан эх хэлнээ орчуулжээ. Түүнчлэн монгол онлайн цахим толь бичиг болох http://www.wikitoli.mn/ платформыг байгуулж байв.
2018 оноос тэр Монголын бизнесийн салбарт мэдээллийн технологийн давуу талыг ашиглах чиглэлд идэвхитэй ажиллах болов. Тэрээр "Бизнес 2.0 Академи"-ийг байгуулж албан байгууллага, ажил хэрэгч хүмүүст зориулан мэдээллийн технологи ашиглан ажил хэргээ зохион байгуулах талаар төрөл бүрийн захиалгат сургалт хийх, онлайн хичээл бэлтгэн явуулах технологийн шийдэл санал болгон ажиллаж байна. Түүнчлэн 2018 онд "Хархорум дижитал академи" болон Бизнес Медиа ХКК-ийг үүсгэн байгуулж бизнес эрхлэгчдэд хэвлэл мэдээлэл, онлайн сургалтын төслүүд хэрэгжүүлж байна. Түүний санаачилж, хамтран байгуулсан Business.mn сэтгүүл нь цаасан сэтгүүл, вэб сайт, бизнесийнхэнд зориулсан онлайн сургалтууд, подкаст зэргээс бүрддэг, контент маркетингийн үйл ажиллагаа эрхэлдэг платформ хэлбэрээр хөгжиж байна.
2021 оны Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн сонгууль
2021 оны эхээр Хөдөлмөрийн Үндэсний Нам, Зөв хүн-Электорат эвслээс "Ерөнхийлөгчөө захиалъя" нэртэй аяныг олон нийтийн дунд зохион байгуулж 20 орчим мянган хүн оролцсоноос нийт 140 хүнийг санал болгожээ. Тэдэн дундаас хамгийн их санал авсан нь Д.Энхбат болов. Тус эвслээс түүнийг 2021 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвших саналыг албан ёсоор тавьж, 2021 оны тавдугаар сарын 2-ны өдөр саналыг хүлээн авчээ. Ийнхүү хэдхэн хоногийн өмнө улс төрд орох талаар огтхон ч бодож байгаагүй Д.Энхбат 2021 оны Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн сонгуульд "Зөв Хүн Электорат" эвслээс нэр дэвшин өрсөлдөөд сонгогчдын 24 гаруй хувийн санал авчээ.
Эшлэл
Ангилал:1959 онд төрсөн Ангилал:Монголчууд Ангилал:Улаанбаатарын хүн Ангилал:Монголын улс төрч Ангилал:Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн Ангилал:Монголын эрдэмтэн Ангилал:Монголын инженер Ангилал:Монголын бизнесмен
Жанчивын Отгонбаяр
Жанчивын Отгонбаяр нь Төв аймгийн Заамар сумын харьяат. Үндэсний бөх ийн улсын өсөх идэр начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Гёйчай
Гёйчай (Göyçay) — Азербайжаны Гёйчай аймгийн засаг захиргааны төв, 38 мянган хүнтэй хот. Ангилал:Азербайжаны хот
2009 оны бүх цэргийн наадам
Наадмын тухай
МҮБХ-ноос 1992 оноос эхлэн зохион байгуулсан цэргийн цол чимэг олгох Бүх цэргийн наадмын үндэсний бөхийн барилдаан 2009 оны 06 сарын 21-ний ням гаригт           " Алдар " спорт хорооны спорт танхимд 18 дахь удаагаа боллоо.Цол олгодогоороо улсын наадмын дараа ордог уг барилдааны зүүн талын магнайд цэргийн хурц арслан А.Бямбажав, баруун талын магнайд аймгийн хурц арслан Ц.Содномдорж нарын дөч гаруй аймгийн арслан цолтон магнайлан зодоглосон байна.
Долоогийн даваа
#
Хэвэлхүүгийн Энхчулуун
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан Ангилал:Богдын (Өвөрхангай) хүн
Нэмэхийн Дашзэвэг
Нэмэхийн Дашзэвэг нь Булган аймгийн Хишиг-Өндөр сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн улсын начин цолтой бөх.
Цэргийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Ганболдын Анхбаяр
Ганболдын Анхбаяр нь Завхан аймгийн Цэцэн-Уул сумын харьяат. Үндэсний бөх ийн аймгийн харцага цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн харцага Ангилал:Цэцэн-Уулын хүн
Зураб Жвания
Зураб Виссарионович Жвания (гүрж. ზურაბ ბესარიონის ძე ჟვანია [Зурааб Бесарионис дзе Жваниа]; 1963 оны 12-р сарын 9-нд ЗХУ-ын Гүрж улсын Тбилиси хотод төрсөн- 2005 оны 2-р сарын 3-нд Гүрж улсын Тбилиси хотод нас барсан) - гүржийн улс төрч, нийгмийн зүтгэлтэн. 2003-2005 онуудад Гүржийн Ерөнхий сайд байсан. Учир битүүлэгээр 2005 онд алуулж нас барсан.
2014 оны аймаг цэргийн цолтой болон залуу бөхчүүдийн барилдаан
Түрүү, үзүүрийн бөхчүүд
Өнгөрсөн наадам буюу намраас өнөөдрийг хүртэл Монгол бөхийн өргөөнд зохион байгуулсан аймаг цэргийн цолтой бөхчүүдийн барилдаан 8 удаа болжээ.Төв аймгийн Баяндэлгэр сумын харьяат Дүнжингарав дэвжээ, Акс херо компаний бөх аймгийн хурц арслан Ч.Батчулуун 3 түрүү, 1 үзүүрээр бусдыгаа манлайлж, Ховд аймгийн Буянт сумын харьяат ОБЕГ-ын Аврагч спорт хороо, Ховд дэвжээний бөх аймгийн арслан О.Хангай 2 түрүү, 1 үзүүрээр удаалсан байна.
Түрүү, үзүүрийн бөхчүүдийг дээрх барилдааны дарааллаар хүснэгтлэв.
Бөхчүүдийн эрэмбэ
Түрүү, үзүүр хүртсэн бөхчүүдийг энэхүү амжилтаар нь эрэмбэлвэл :
Аймгийн эрэмбэ
Түрүү, үзүүр хүртсэн бөхчүүдийг харъяа аймгаар нь эрэмбэлвэл :
#
Будын Чинзориг
Будын Чинзориг нь Дундговь аймгийн Эрдэнэдалай сумын харьяат. Үндэсний бөх ийн улсын өсөх идэр начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Вандермондын матриц
Mөр тус бүрийн дагуу геометр прогрессын томьёогоор тодорхойлогддог m x n хэмжээст матрицыг Вандермондын матриц (Vandermonde matrix) гэж нэрлэж шугаман алгебрт авч үздэг.
эсвэл бүх i –р мөр j –р баганы хувьд дараах байдлаар бичигднэ.
Вандермондын матрицыг m=n үед квадрат буюу n эрэмбийн Вандермондын матриц гэнэ. Энэ матрицын хувьд тодорхойлогч нь:
Бүх  тоонууд нь хоорондоо ялгаатай бөгөөд аль нь ч тэгтэй тэнцүү биш нөхцөлд үүнийг Вандермондын тодорхойлогч буюу Вандермондын олон гишүүнт гэж нэрлэдэг. Тэгш сондгой орлуулга буюу мөрүүдийг хооронд нь тэгш удаа солиход тодорхойлогчийн тэмдэг өөрчлөгдөхгүй, сондгой удаа солиход тэмдэг өөрчлөгднө. Хэрэв хоёр болон түүнээс олон тоонууд нь тэнцүү бол олон гишүүнтийн интерполяци үүсэж тодорхойлогдохгүй болно. Энэ тохиолдолд салаалсан Вандермондын матриц гэж нэрлэх ба хэрэв αi = αi + 1 = ... = αi+k and αi ≠ αi – 1 нөхцөл биелсэн үед (i + k) –р мөрийн элементүүд дараах байдлаар илэрхийлэгдэнэ. Иймээс салаалсан мөрүүд нь анхдагч Вандермондын матрицын мөрөөс үүссэн үүсмэл юм.
Шинж чанар
Вандермондын олон гишүүнт буюу тэгш хэмт олон гишүүнтүүдийн үржвэр нь бүх тэмдэг нь солигдох олон гишүүнтүүдийг үүсгэдэг. m ≤ n үед V матрицын ранг нь хамгийн их (m) утгаа авах гарцаагүй бөгөөд хүрэлцээтэй нөхцөл нь бүх αi элементүүд нь хоорондоо ялгаатай байх юм.
Хэрэглээ
Вандермондын матрицын багана бүр Лагранжийн үндсэн олон гишүүнтийн коэффициент болж багасгаж эрэмбэлж хялбараар хувиргаж чадна. Үүний үр дүнд Лагранжийн олон гишүүнтийн интерполяцийн асуудлыг шийдвэрлэдэг. Вандермондын тодорхойлогч нь Frobenius томьёонд чухал үүрэгтэй бөгөөд тэгш хэмт бүлгийн дүрслэлийн зэрэгцээ ангийн шинж чанарыг гаргахад хэрэглэдэг. Мөн түүнчлэн BCH кодын шинж чанарыг тодорхойлоход, сonfluent Вандермондын матрицууд нь Hermite interpolation-д, Reed–Solomon error correction кодын зарим бүрдүүлэлтэд хэрэглэгддэг, Discrete Fourier transform (DFT matrix) нь Вандермондын матрицын хэлбэр юм.
Хоригдлын дилемма
Хоригдлогчийн дилемма
Хориглосон тоглолтын онол нь олон тооны кино, гэмт хэрэгт холбогдсон телевизийн шоун дээр дүрсэлсэн тоглоомын онолыг судалсан хамгийн алдартай тоглоомуудын нэг юм. Хоригчийнх нь дилемма нь яагаад хоёр хүн тохиролцох нь зүйтэй гэж үзсэн ч хоёр хүн яагаад зөвшөөрч чадахгүй байгааг харуулж байна. Энэ тохиолдолд гэмт хэргийн хоёр түншийг цагдаагийн газар тусдаа өрөө болгон хувааж, ижил төстэй гэрээ хийсэн. Хэрвээ хэн нэгэн нь түншийнхээ эсрэг гэрчилдэг бөгөөд түнш нь нам гүм хэвээр байвал, урвагч нь чөлөөтэй, хамтрагч нь бүтэн өгүүлбэрийг (эш: арван жил) авдаг. Хэрэв хоёулаа дуугүй байх юм бол хоёулаа шоронд (жишээлбэл, нэг жил) эсвэл бага хэмжээний шоронд өгдөг. Хүн бүр нөгөөгийнхөө эсрэг гэрчилдэг бол хүн бүр дунд зэргийн өгүүлбэр авдаг (жишээ нь: гурван жил).
Хоригдлууд аль нэгийг нь сонгох эсвэл дуугүй байлгахаар сонгох ёстой бөгөөд тус бүрийн шийдвэр нь нөгөөгөөс нь хадгалах ёстой.
Хоригдлын улс төрийн шинжлэх ухаанаас хуулийн төсөлд зар сурталчилгаа явуулах сэтгэл зүйд чиглэсэн бусад олон нийгмийн нөхцөл байдалд хоригдол үүсч болно. Жишээ нь, хувцас өмссөн эмэгтэйн асуудлыг авч үзье. Америк даяар өдөр бүр хэд хэдэн сая эмэгтэй цагийг нийгэмд эргэлзээ төрүүлэх үйл ажиллагаанд зориулдаг. Өдөр бүр будалт хийсний дараа эмэгтэй бүрт 15-30 минут чөлөөлдөг. Гэсэн хэдий ч хэрэв хэн ч будаагүй хувцас өмссөн бол аль нэг эмэгтэй бусдын давуу талыг олж авахын тулд нулимс асгаруулагч, ичгүүр, нүцгэн гоо засал, гоо үзэсгэлэнг нуухын тулд нуугдаж, гоо үзэсгэлэнг нь нуухыг хичээдэг. Ноцтой масс будалт хийдэг бол эмэгтэй гоо сайхны дундаж фасадыг зохиомлоор хийдэг. Нэлээд будалт хийдэггүй нь гоо сайхныг хиймэл хиймэл байдлыг сайжруулахыг хэлнэ. Дундаж гэж үзсэнтэй харьцуулахад таны гоо үзэсгэлэн буурна. Ихэнх эмэгтэйчүүд нь будалт өмсөж, бид юу хийдэг нь нөхцөл байдал нь бүхэлд нь, эсвэл хувь хүмүүст тохиромжгүй, гэхдээ хувь хүн болгонд зохистой сонголтууд дээр тулгуурладаг.
Жон Жонгүг
2013–2014: BTS-н дэбют
2013 оны 6 сарын 13-нд, Жонгүг BTS хамтлагийн бүрэлдэхүүнд Mnet-ийн M!Countdown нэвтрүүлэгт "No More Dream" дуугаар анхны үзүүлбэрээ хийсэн. 2016 оноос карьер нь тасралтгүй өсөж яваа залуу хамтлаг. Шинэ рекорд тогтоогчид BTS: -Хамгийн их дэсан шагналтай хамтлаг -Grammy-д анхны нэр дэвшсэн солонгос хамтлаг(grammy racist үзэлтэй сонин award гэхдээ амеркийн хөгжмийн урсгалыг тодорхойлдог маш том award) -Геннисийн номонд 6 бүртгэгдсэн -Samsung компанийн нүүр царай
Лавлах бичиг
Ангилал:К-поп Ангилал:Хөгжмийн продюсер Ангилал:Өмнөд Солонгосын поп дуучин Ангилал:Өмнөд Солонгосчууд Ангилал:1997 онд төрсөн
Оюунцэцэгийн Бат-Эрдэнэ
Оюунцэцэгийн Бат-Эрдэнэ нь Өвөрхангай аймгийн Хужирт сумын харьяат. Үндэсний бөх ийн аймгийн харцага цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн харцага Ангилал:Хужиртын хүн
Чарльз Тилли
Чарльз Тилли (англи. Charles Tilly; 1929 оны 5-р сарын 27-нд АНУ-ын Иллиной мужийн Ломбард хотод төрсөн- 2008 оны 4-р сарын 29-нд Нью-Йоркийн Бронкс дүүрэгт нас барсан) -америкийн социологч, улс төр судлаач, түүхч бөгөөд түүхэн социологийн тэргүүлэх эрдэмтэн. Улс төр, нийгмийн харилцааны тухай олон ном бичсэн эрдэмтэн судлаач юм.
Философийн ухааны Доктор (1958). Колумбийн Их сургуулийн профессор. АНУ-ын Үндэсний Шинжлэх ухааны Академийн (1981) болон Америкийн философийн нийгэмлэгийн гишүүн.
Намтар
Чарльз Тилли 1929 оны тавдугаар сарын 20-нд Чикаго хотын ойролцоох Иллиной мужийн Ломбард хотод төржээ. Тэрээр Элмхэрстын ахлах сургуулийг төгсөөд Харвардад сурч төгссөн ажээ. Коллежид байхдаа тэр яруу найрагт дуртай байсан байна. Тэрээр айлын 5 хүүхдийн хамгийн том нь байсан бөгөөд дараа нь бүх хүүхдүүд тусгай болон дээд боловсрол эзэмшсэн байна. Эцэг нь энгийн бичиг хэргийн ажилтан байжээ.
Оксфорд, Харвардын их сургуульд сурч төгссөн байна.
Солонгосын хойгийн дайны үеэр АНУ-ын усан цэргийн ангид санхүүгийн хэсэгт алба хаажээ.
1958 онд Харвардад Доктор буюу Ph.D. зэрэг хамгаалсан байна.
Делавэр, Харвард, Торонто, Мичиганы Их сургуулиудад багшилсан. Колумбийн Их сургуульд социологийн профессор байсан.
Багшлах хугацаандаа Тили 600 өгүүллэг, 51 ном монографи бичсэн байна.
Hypnotised
"Hypnotised" нь Английн рок Coldplay хамтлагийн Kaleidoscope (EP) цомогт багтсан дуу юм. Энэхүү дуу нь EP цомгоосоо түрүүлж 2017 оны 3-р сарын 2нд дэлхий даяар Kaleidoscope цомгийн промо сингл болж худалдаанд гарсан. Дууг хамтлагийн бүх гишүүд бичиж, хамтлагийн урт хугацааны хамтрагч продюсер Рик Симпсон болон Бил Рахко нар продюсер хийсэн.
Хөгжмийн клип
Дуу худалдаанд гарахтай зэрэгцэн, дууны албан ёсны үгтэй клип Coldplay хамтлагийн өөрсдийнх YouTube сувгаар дамжуулагдан нийтэд цацагдсан. Энэхүү клипийг Mary Wigmore найруулсан.
Дууг бүтээсэн хүмүүс
Coldplay
Нэмэлт холбоосууд
Ангилал:2017 оны дуу Ангилал:Coldplay дуу
Артур Расизаде
Артур Расизаде (1935 онд Гянжад төрсөн) — Азербайжан улсын улс төрч, ерөнхий сайд (1996—2003, 2003 оноос).
Дэжидийн Жигжид
Дэжидийн Жигжид (1919 онд Хөвсгөл аймгийн Ринчинлхүмбэ сумын нутаг Зөөлингийн хүрээ хэмээх  газар төрсөн-1989 онд нас барсан) - БНМАУ-ын Төрийн шагналт, Ардын Жүжигчин, УГЗ, XX зууны манлай кино найруулагч.
Артур Расизаде
Цахим холбоос
Ангилал:Азербайжаны ерөнхий сайд Ангилал:Азербайжаны Үндэсний Чуулганы гишүүн Ангилал:Азербайжаны эрдэмтэн Ангилал:Шинэ Азербайжан Намын гишүүн Ангилал:ЗСБН Азербайжаны хүн Ангилал:Зөвлөлтийн иргэн Ангилал:Гянжагийн хүн Ангилал:Азербайжанчууд Ангилал:1935 онд төрсөн
Дэжидийн Жигжид
Намтар
Тэрээр багадаа өнчирч эх Дэжидээрээ овоглох болсон байна. Риничинлхүмбэ сумын бага сургууль төгссөний дараа 1931-1937 онд Улаанбаатарт Багшийн сургуульд суралцжээ.
“Монгол кино үйлдвэрт” 1937 онд орж зөвлөлтийн мэргэжилтэн С.В.Гусев, А.А.Лебедев нарыг дагалдаж зураглаачийн мэргэжилд суралцаж, уг үйлдвэрт зураглаач, найруулагчаар нас бартлаа тасралтгүй ажиллан, үндэсний кино урлагийн гал голомтыг үүсгэлцэж, авьяас билгээ энэ урлагт зориулсан байна. Д.Жигжид 1939 онд  “Шинэ Улаанбаатар” баримтат киноны зураг авч уран бүтээлийн гараагаа эхэлсэн байна.
Анх Б.Дэмбэрэлийн хамт “Морин цэрэг-танкист”, “Цогт тайж”, Д.Ганжуур, Б.Дэмбэрэл нартай “Шинэ жил”, “Гэм нь урдаа”, “Манай аялгуу”, өөрөө дангаараа “Сэрэлт” зэрэг уран сайхны киноны зургийг авчээ. Мөн “Ардын элч”, “Түмний нэг”, “Хүний мөр”, “Үер”, “Өглөө”, “Хүргэн хүү”, “Тэмцэл”, “Хөх ногооны униар”, “Ард Аюуш” гэхчилэн уран сайхны олон киног найруулсан байна. Үргэлж шинийг санаачлагч, эрэлхийлэгч, түүх хувьсгалын сэдэвтэй кино бүтээхдээ илүү чадамгай агуу уран бүтээлч байжээ.
Баримт
Хүү Ж.Биндэр нь кино найруулагч.Нийт 11 хүүхэдтэй.
Ангилал:Монголын найруулагч Ангилал:Ардын Жүжигчин (Монгол) Ангилал:Монгол Улсын Төрийн шагналтан Ангилал:Монгол улсын урлагийн гавьяат зүтгэлтэн Ангилал:Сүхбаатарын одон шагналтан Ангилал:XX зууны манлай Ангилал:Улсын Багшийн Их Сургуулийн төгсөгч Ангилал:Рэнчинлхүмбийн хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1919 онд төрсөн Ангилал:1989 онд өнгөрсөн
Батсүхийн Баянмөнх
Батсүхийн Баянмөнх нь Увс аймгийн Зүүнговь сумын харьяат, үндэсний бөхийн аймгийн арслан цолтой Увс нуур дэвжээний бөх асан.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:1973 онд төрсөн Ангилал:Аймгийн начин
Буяндэлгэр
Буяндэлгэр (Hepburn: Ri Shyushin; 1892 - 1970) нь Мэнзяны Үндэсний армийн командлагч ба дараа нь Манж-гогийн Эзэн хааны армийн командлагч байсан хятад хүн. Түүний өвөг дээдэс нь Хятад гаралтай газрын эзэд байсан. Ли Шоу Шин буюу Буяндэлгэр болон түүний дагагчид нь Монголжсон Хятадууд байсан ба өөрсдийгөө "Жинхэнэ Монгол" буюу 真蒙古 (Zhēn Ménggǔ) хэмээн нэрлэдэг байсан.
Сурет Гусейнов
Сурет Гусейнов (1959 онд Кировобадад төрсөн) — Азербайжан улсын 1993-1994 оны ерөнхий сайд, улс төрч.
Ангилал:Азербайжаны ерөнхий сайд Ангилал:Азербайжаны үндэсний баатар Ангилал:Гянжагийн хүн Ангилал:Азербайжанчууд Ангилал:1959 онд төрсөн
Аши нуур
Аши (葦ﾉ湖, Ашиноко, «зэгстэй нуур») — Япон улсын Канагава аймгийн нутаг, Хоншю арлын дунд хэсэгт далайн түвшнээс дээш 723 метр өндөрт галт уулын тогоонд 7.1 км² газар эзлэн тогтсон нуур. Ойролцоох Хаконэ нутгийн (Хаконэ балгасны ойр орчим) гол чимэг болсон газар нь Аши нуур юм. Фүжи уулд ойрхон болохоор Аши нуураар аялагч жуулчид бас ирэх дуртай. «Диваажингийн хэсэг» хэмээх нуурын хэсэгт хөлөг онгоцоор явж, усны тавцан дээр чирэгдэн зугаацаж болдог.
Аши нуур 400,000 жилийн өмнө үүсч 3000 жилийн өмнө одоогийн хэлбэрт оржээ. Ерөөс хөлддөггүй. Загас элбэгтэй.
Цахим холбоос
Ангилал:Азийн нуур Ангилал:Японы нуур Ангилал:Канагава аймгийн газар зүй Ангилал:Тогооны нуур Ангилал:Сагамийн булангийн ус зүйн систем Ангилал:Хаконе
Санийдагвын Түвшинжаргал
Санийдагвын Түвшинжаргал нь Архангай аймгийн Хашаат сумын харьяат. Үндэсний бөх ийн аймгийн харцага цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн харцага Ангилал:Хашаатын хүн
Наранцэцэгийн Бүрэнбаатар
Наранцэцэгийн Бүрэнбаатар нь Сэлэнгэ аймгийн Баруунбүрэн сумын харьяат. Үндэсний бөх ийн улсын өсөх идэр начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Румыны тойргийн жагсаалт
Румын Улс нь дөчин нэгэн тойрог (județ [] - тойрог) ба Бухарест хот гэж хуваагдана. Жудец гэх засаг захиргааны гишүүнийг 19-р зуунд Францын департаментыг (Département) үлгэр болгон бий болгожээ. Коммунист засгийн газар үүнийг өөрчлөн Зөвлөлт Холбоот Улстай ижил районоор сольсон хэдий ч 1968 онд өнөөгийн системдээ буцаад шилжсэн байна. Илфов тойрог 1997 оны хүртэл бие даасан тойрог байгаагүй харин Бухарестын харьяа байв.
Эх сурвалж
Ангилал:Засаг захиргааны нэгжийн жагсаалт  тойрог
Яков Шишмарёв
Яков Парфеньевич Шишмарёв (1833 оны 9 дүгээр сарын 14-нд, Троицкосавск буюу өнөөгийн Хиагт хотод төрж, 1915 оны 1 дүгээр сарын 18-нд Санкт-Петербургт нас баржээ) - Оросын дипломатч, Өргөө дахь Оросын эзэн хаант улсын Ерөнхий консул, орчуулагч, монгол судлаач, оросын олон арван эрдэм шинжилгээний экспедицид тал бүрээр дэмжиж туслаж байсан хүн.
Намтар
Яков Шишмарёвын өвөг эцэг орос эхнэртэй монгол хүн байсан гэдэг. Эцэг нь Парфений Яковлевич Шишмарёв (1806—?) гэж Хиагтын хилийн комиссарын орчуулагч, эх нь тариачин Акулина Ивановна Хороших (1812—1888) гэдэг байжээ. Яков Шишмарёв Троицкосавск буюу өнөөгийн Хиагтад төрж, тэндээ 1849 онд орос-монголын цэргийн дунд сургууль төгссөн байна.
1859 оны 7-8 дугаар сард Бээжинд Орос, Хятадын урьдчилсан хэлэлцээ хийхэд оролцсон байна. 1860 онд мөн түүнийг "Бээжингийн гэрээ" байгуулахад оролцуулахаар Бээжинд илгээж байжээ.
Базаррагчаагийн Дагвадорж
Базаррагчаагийн Дагвадорж нь Төв аймгийн Баян сумын харьяат. Үндэсний бөхийн аймгийн харцага цолтой бөх.
Яков Шишмарёв
Намтар
1861 оноос Өргөө дахь Оросын консул К.Н.Боборыкины нарийн бичгийн дарга, орчуулагчаар ажиллаж байсан. 1864 оноос хойш Боборыкин удаан хугацаанд байхгүй байсан тул консулын үүрэг гүйцэтгэгч, консулын газрын захирагчаар ажиллаж байжээ. 1865 онд тэрбээр Оросын Консулаар, 1882-1904 онд Өргөө хотод Ерөнхий консулаар томилогдож, 1907-1911 онд Консулын газрын зохион байгуулагч албан тушаалд шилжсэн байна.
Базаррагчаагийн Дагвадорж
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн харцага Ангилал:Баяны хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:20-р зуунд төрсөн
Яков Шишмарёв
Намтар
Я.Шишмарев эх орон нэгтнүүдээ хэзээ ч үг дуугүй шууд дэмжиж байгаагүй. 1883 онд Гадаад хэргийн яаманд бичсэн захидалдаа "Оросууд гэртээ ч гаргадаггүй зангаа Монголд гаргаж байна. Оросын худалдаачдын ичгүүр сонжуургүй байдал нь угийн сайхан сэтгэлтэй монголчуудын тэвчээрийг алдагдуулж байна" гэж бичиж байжээ.
1864 онд тэрбээр Өргөө хотод орчуулагчдын сургууль байгуулсан нь 56 жилийн нүүр үзжээ.
Оросын газар зүйн нийгэмлэгийн Сибирийн салбарыг төлөөлж Зүүн Монголын анхны газрын зургуудыг гаргахад оролцсон. Тэрбээр түүх судалж, санскрит, төвөд хэлнээс монгол хэл рүү ном хөрвүүлж, угсаатны зүйн цуглуулга цуглуулсан. 1863 онд тэрбээр Оросын газар зүйн нийгэмлэгийн Сибирийн хэлтсийн жинхэнэ гишүүн болж, 1865 онд Оросын газар зүйн нийгэмлэгийн мөнгөн медалиар шагнагджээ. Нийтдээ тэрбээр 9 нийтлэл нийтлүүлсэн бөгөөд ихэнх нь Оросын газар зүйн нийгэмлэгийн Сибирийн хэлтсийн тайланд багтжээ.
Тэрбээр амьдралынхаа төгсгөлд Монголын тухай ном бичсэн бөгөөд тэрхүү гар бичмэлийг нь 1938 онд төрөл төрөгсөд нь баривчлагдахаас айгаад устгасан гэдэг. Үүнээс гадна Яков Шишмарёв Төв Азийн байгаль, газар зүйн шинжлэх ухааны хөгжилд хувь нэмрээ оруулж, оросын олон экспедицийг зохион байгуулж, дэмжиж оролцсон ажээ. Тэбрээр алдарт Н.М.Пржевальский, П.К.Козлов, Г.Н.Потанин, А.М.Позднеев, В.А.Обручев, Д.А.Клементс нарыг ойр дотно мэддэг байжээ. Н.Пржевальскийтэй урт хугацаанд нөхөрлөж байсан баримтууд байдаг.
Ангилал:Оросууд Ангилал:Оросын дипломатч Ангилал:Оросын консул Ангилал:1833 онд төрсөн Ангилал:1915 онд өнгөрсөн
Ойрадай хаан
Түүний хаанчлалын жилүүдэд болсон гол үйл явдал нь Зүүн Монгол-Ойрадын дайн тулалдаан байлаа. Зүүн Монголын ноёд 1416 онд Хами-гийн зүүн тал дахь Зэлмэн ханы ойролцоо орших Бор нохойн зоо гэдэг газар Ойрадтай тулалджээ. 1422, 1423 онуудад Асудын Аругтай тайш, Хорчины Адай тайж нарын цэргийн хүчин Ойрадтай олон удаа байлдаж ялсан байдаг. Үүний дараа 1425 онд Ойрадай хаан нас барсан. Тэр бол Ойрад түмнээр төвлөрсөн хаан байжээ.
Гарал үүсэл
Ойрадай хааныг “Эрдэнийн товч”-ны Эсэхүтэй андуурч, үнэндээ Эсэхү (хятадаар Тайпин) нь Хэргүдийн Үгэчи хашихагийн хүү, Ойрадай нь Хиад боржигины удмын хүн юм.
Эшлэл
Ангилал:15-р зууны ноёрхогч Ангилал:Боржигин Ангилал:Умард Юанийн ноёрхогч Ангилал:14-р зуунд төрсөн Ангилал:1425 онд өнгөрсөн
Долгоржавын Санжаа
Долгоржавын Санжаа нь 68 дахь  Монгол Улсын Гавьяат Багш юм.
Бага нас
Долгоржавын Санжаа нь хуучнаар Халхын Түшээт хан аймгийн Зүүнбүрэн сумын хошуу, одоогийн Сэлэнгэ аймгийн Цагааннуур сумын нутаг Товхон хан уулын Нарийн хүрэн гол хэмээх газар 1932.02.21-ний өдөр Очирын Долгоржавын хүү болон төрсөн. 6 настай байхад нь, 1938.12.03-ны өдөр эцгийг нь нударган баян, эсэргүү гэсэн шалтгаанаар баривчлан, 1939.01.16-нд ялын дээд хэмжээгээр шийтгэж хэлмэгдүүлсэн бөгөөд эх Цэнд 11 настай байхад нь өөд болсноор хэлмэгдэл, өнчрөлийн зовлонд бага насаа өнгөрүүлсэн байна.
Хурал зөвлөгөөн
Ангилал:Монгол улсын гавьяат багш Ангилал:Алтан гадас одон шагналтан Ангилал:БНМАУ-ын хөдөлмөрийн гавьяаны улаан тугийн одон шагналтан Ангилал:Монгол Улсын Их Сургуулийн төгсөгч Ангилал:Монголын багш Ангилал:БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын гишүүн Ангилал:Хужиртын хүн Ангилал:Өвөрхангайнхан Ангилал:Цагааннуурын хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1932 онд төрсөн Ангилал:2001 онд өнгөрсөн
Make Trade Fair
Make Trade Fair нь Oxfam олон улсын байгууллагаас санаачилсан засгийн газар, институц, үндэстэн дамнасан корпорациуд дунд шудрага худалдаа, худалдааны шудрага ёсыг сурталчилах зорилготой компанит ажил юм.
The Big Noise
2002 оны 4-р сард эхэлсэн the Big Noise үйл ажилгаа нь дэлхий нийтэд шудрага бус худалдааны үйл ажилгааг эсэргүүцэх мэдэгдлийг улс орнуудын засгийн газруудад хүргүүлэх зорилготой байв. Эцэст нь 2005 оны байдлаар 17,8 сая гаруй гарын үсэг цуглуулжээ. Эдгээрээс Coldplay хамтлагийн дуучин Крис Мартин өөрсдийн тоглолт бүр дээр өөрийнхөө гар дээр "=" (тэнцүү тэмдэг)-г гар дээрээ будаж тэмдэглэж илэрхийлдэг (Ихэнх хүмүүс үүнийг нь шивээс гэж андуурдаг). Заримдаа энэхүү тэмдэглэгээг Хүний эрхийн компанит ажил хэмээн ойлгож болно.
2003 онд Дэсмөнд түтү 1 сая дахь гарын үсгийг зурж түүхэнд тэмдэглэгджээ. Энэ өргөдөлд нь олны танил хүмүүсээс 14-р Далай лам. НҮБ-н ерөнхий нарийн бичгийн дарга Кофи Аннан, U2 болон Coldplay хамтлагууд нэгдэж гарын үсгээ зурсан байдаг.
Энэхүү өргөдөл хүрээгээ тэлсээр олны танил хүмүүс хоол, хүнсний бүтээгдэхүүнийг хаяж байгаа мэт зургаа авхуулж үнэгүйдэлийн эсрэг өөрсдийнхөө дуу хоолойг нэгтгэж байжээ.Colin Firth, Thom Yorke, Jamelia, and Haile Gebrselassie Колин Фирт, Том Иорк, Жамэлиа, болон Хайлэ Гэбрсэласси нар энэхүү үйл ажилгаанд нэгджээ.
Ангилал:Шударга худалдаа
1971 оны улсын наадмын бөх барилдаан
Есийн даваа
Ангилал:Улсын наадмын барилдаан
Ядмаагийн Батболд
Ядмаагийн Батболд нь Увс аймгийн Тэс сумын харьяат. Үндэсний бөх ийн аймгийн харцага цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн харцага Ангилал:Тэсийн (Увс) хүн
Эпилепcи
Эпилепси нь архаг дахилтат түр зуурын тархины үйл ажиллагаа алдагдах хам шинж юм.
Эмийн эмчилгээ
Уналт таталтын эсрэг эмүүд нь эпилепси өвчний эмчилгээний гол хэрэгсэл мөн бөгөөд үүнийг байнга хэрэглэх шаардлагатай байдаг. Таталтын эсрэг үйлчилгээтэй эмийн сонголт нь таталтын төрөл, эпилепсийн синдром, эмчилгээний өөр нэгэн арга барил, эрүүл мэндийн бусад аливаа нэгэн асуудал байгаа эсэх, мөн адил тухайн хүний нас ба амьдралын хэв маягаас их хамаардаг. Эхний үе шатанд эмчилгээ шаардлагатай, хэрвээ эмчилгээний сонгосон арга нь үр дүн өгөхгүй бол өөр төрлийн эмчилгээг эхлүүлэхийг зөвлөдөг. Эмчилгээний эхний арга үр дүнгүй байхад эмчилгээний хоёрдугаар аргыг нэгэн зэрэг хэрэглэхийг зөвлөдөг. Өвчний тохиолдлуудын тал хувьд эхний хүчин зүйл үр дүн өгдөг бол хоёрдугаар хүчин зүйл нь 13% орчим тохиолдолд үр дүнтэй, харин гуравдугаар хүчин зүйл эсвэл хоёр хүчин зүйл хоёулаа нийлж нэгэн зэрэг 4% илүүтэй нэмэр болж болно. Таталтын эм хэрэглэсэн эсэхээс үл харгалзаж 30% орчим хүмүүс цаашид дахин таталт өгдөг. Таталтын эмчилгээний нэлээд олон арга бий. Фенитоин, Карбамазепин ба натрийн вальпроат зэрэг нь хэсгийн ба нийтлэг таталтад ижил үр дүнтэй. Карбамазепины байт хүргэлт нь карбазепамины хурдан чөлөөлөлтийг нэмэгдүүлж, сөрөг нөлөөг багаар гарган үзүүлэх магадлалтай. Олонтаа Ленокс-Гасто ба Драве синдромтой өвчтөнүүдэд канабиноидын суурьтай таталтын эсрэг бодисуудыг хэрэглэхийг зөвлөдөг, гэхдээ төстэй бодисуудын лицензийг зөвхөн хэдхэн улсуудын нутаг дэвсгэрт хязгаарлаж гаргасан байгаа. Их Британид карбамазепин эсвэл ламотриджин нь голомтот таталтын хямралыг эмчлэхэд зориулсан, үүнээс гадна лотирастам ба вальпроин хүчил өөрийн өндөр үнэ ба сөрөг нөлөөний улмаас хоёрдугаар зэргээр хэрэглэгддэг байна.
Ишлэл
Ангилал:Хүүхдийн зонхилон тохиолдох өвчин
Аргамбайн Монголхаан
Аргамбайн Монголхаан Монгол Улсын Ардын Жүжигчин, УГЗ, найруулагч.
Уран бүтээл
Ш.Шажинбатын “Улаан тэмдэг”, Ч.Айтматовын “Эхийн тал”, Н.Островскийн “Болд хэрхэн хатаагдсан нь” зэрэг эх орны болон дэлхийн нэрт зохиолчдын олон бүтээлийг улс, аймгийн театрын тайзнаа найруулан тавьж, үзэгч олны талархлыг хүлээсний дотор монгол, орос, казакын 30 гаруй жүжгийг казак, монгол хэлнээ өөрөө орчуулж найруулан тоглуулсан байна.
Гавьяа Шагнал
Ангилал:Монголын театрын найруулагч Ангилал:Монгол хэл рүү орчуулагч Ангилал:Монгол улсын урлагийн гавьяат зүтгэлтэн Ангилал:Ардын Жүжигчин (Монгол) Ангилал:Алтан гадас одон шагналтан Ангилал:Оросын их сургуулийн төгсөгч Ангилал:Өлгийн хүн Ангилал:Монголын хүн Ангилал:Казахууд Ангилал:1930 онд төрсөн Ангилал:2004 онд өнгөрсөн
Бадмаабазарын Бадамдорж
Бадмаабазарын Бадамдорж нь Завхан аймгийн Их-Уул сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн улсын начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Хавчуурга (ТВ цуврал)
Хавчуурга (Bookmarks) нь Америкийн цуврал сериал юм. Эхний анги нь 2020 оны 7 сарын 1-нд дэлгэцнээ гарсан. Jesse Collins Entertainment-ийн бүтээл. Netflix телевизээр гарчээ.
Холбоос
Ангилал:АНУ-ын телевизийн цуврал Ангилал:2020-иод оны телевизийн цуврал кино
Мазда CX-9
Мазда CX-9 нь долоо хүртэл хүний суудалтай Японы автомашин үйлдвэрлэгч Мазда компанийн SUV загварын автомашин ба түүнийг 2006 оны дөрөвдүгээр сарын 12-нд Нью-Йоркийн олон улсын автомашины үзэсгэлэн анх танилцуулсан юм.
Техникийн үзүүлэлт
Хөдөлгүүрийн хувьд 3,7 литрийн Ү6-MZI бензин хөдөлгүүрийг угсарчээ. Зургаан шатлал бүхий автоматик хурдны хайрцагтай, бүх дугуйн хөтлөгчтэй ба хүсвэл зөвхөн урд дугуйн хөтлөгчтэй захиалж болох юм байна.
Цахим хуудас
CX-9 Ангилал:Sport Utility Vehicle Ангилал:Суудлын автомашины загвар Ангилал:Комби
Чехословакийн ерөнхийлөгчийн жагсаалт
Чехословак Улсын Ерөнхийлөгч нарыг байгуулагдсан 1918 оноос эхлэн 1992 оны арванхоёрдугаар сарын 31-нд хуваагдах хүртэл хугацаанд ажилласан дарааллаар жагсаан үзүүлэв.
Жагсаалт
{|
Эшлэл
Ангилал:Төрийн тэргүүний жагсаалт !
Гасан Гасанов
Гасан Гасанов ( (азерб. Həsən Əziz oğlu Həsənov; 1940 оны 10-р сарын 20-нд Тбилисид төрсөн) — Зөвлөлт Азербайжаны Сайд нарын зөвлөлийн дарга (1990–1991), Азербайжан улсын анхны ерөнхий сайд (1991–1992)-аар ажилласан улс төрч.
Намтар
Тбилиси хотод 43-р дунд сургууль төгссөн.
1962 онд Азербайжаны политехникийн дээд сургууль төгсөөд Баку хотод Залуучуудын Эвлэлийн ажил хийсэн.
1967-1969 онд Азербайжаны Коммунист Намын Төв Хорооны зааварлагч. 1969-1971 онд комсомолын төв хорооны хариуцлагатай зохион байгуулагч.
1971-1975 онд Зөвлөлт Азербайжаны Коммунист намын Төв хороонд зааварлагч, салбарын эрхлэгч, хэлтсийн орлогч дарга.
1978-1981 онуудад Сумгаит дараа нь Кировабад хотын намын хорооны дарга.
1981 онд тэрээр Бакугийн намын дээд сургуулийг төгссөн. Тэр жилдээ Азербайжаны Коммунист Намын Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга, 1990 оны 1-р сард Азербайжан ССР-ийн Сайд нарын Зөвлөлийн дарга болсон. Азербайжан улс тусгаар тогтнолоо олж авсны дараа Гасан Гасанов тусгаар тогтносон Бүгд найрамдах улсын анхны ерөнхий сайд болж, 1992 оны дөрөвдүгээр сар хүртэл энэ албыг хашсан байна. Мөн 1992 оны дөрөвдүгээр сард Бүгд Найрамдах Азербайжан Улсаас НҮБ-д суугаа Байнгын төлөөлөгчөөр томилогдсон байна.
1993 онд Хасан Гасанов Азербайжаны Гадаад хэргийн яамыг удирдаж эхэлсэн. 1998 оны хоёрдугаар сарын 16-нд “Европ” зочид буудлыг барьж байгуулах, ашиглалтыг зохион байгуулах явцад тус улсын Гадаад хэргийн яамнаас гаргасан хууль бус үйлдлүүдийн улмаас Гадаад хэргийн сайдын албан тушаалаас чөлөөлөгдсөн.
Тэрээр 2004-2010 онд Бүгд Найрамдах Азербайжан Улсаас Унгар Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд.