cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Хүннү улс
Түүх
МЭӨ 318 онд Хүннү нар бусад улсуудтай нийлэн Цинь улс руу довтолсон гэж түүхийн сударт хамгийн анх дурдагджээ. Хүннү улс МЭӨ 209 онд Модунь өөрийн эцэг Түмэн шаньюйг хороож, шаньюйгийн суудлыг булаан авсан. Энэ явдлыг өмнөх үеийн түүхчид Модун шаньюй бол Хүннү улсыг байгуулсан гэж бичсээр ирсэн ч, үүнээс өмнөх үеийн хэд хэдэн шаньюйг дурддаг нь Хүннүгийн төрт ёсны түүх эртний уламжлалтай гэдгийг нотлож байдаг.
НТӨ 198 онд Баруун Хань улстай найрамдлын гэрээ байгуулж 50 жилийн турш алт мөнгө, тариагаар алба татвар авч, Торгоны их замыг хяналтандаа байлгасан. Хүннү гүрэн нь Монгол нутаг дахь анхны төрт улс биш хэдий ч, өмнөх үеийн улсуудаас хамгийн анхны төрийн захиргааг бий болгосон учраас түүхэнд нэр алдар нь илүү үлдэж чадсан юм. Энэ үед Хүннү гүрэн хүчирхэгжилтийнхээ туйлд хүрч умардад Байгал нуур, урагш Хятадын цагаан хэрэм, баруун тал руугаа Түрэгстан, зүүн тийш одоогийн Солонгосын хойг хүртэлх өргөн уудам нутгийг оруулж чадсан юм. Одоогийн Хятадын нутагт тэр үед шинээр үүссэн Хань Улс Модун шаньюйд алба гувчуур барьж байсан төдийгүй хааны ургийн гүнжийг түүнд хатан (яньжи) болгон өгч байжээ. Хүннүчүүд байлдааны тактиктаа одоогийн тусгай албадын нууц аргыг хэрэглэж байсан нь сонирхол татдаг.
Уналт
Цагийн аясаар Хүннү дотроо хагаран, өмнөд, умард гэж хуваагдахад Хан улс ар Хүннүгийн Жижи шаньюйг бутцохисноор баруун Хүнчүүд өрнөд рүү нүүдэллэх эхлэлийг тавьсан байна. Хан гүрэн үүнээс цааш давшаагүй билээ. Эртний Хятадын сонгодог зохиолын нэг алдартай Цай Ванжи гүнжийн “Хүннүгийн модон цуур” 12 шад шүлгийн түүх Өмнөд Хүннү Хан гүрний мэдэлд орсон ч Алтай-Тарвагатайд үлдсэн баруун Хүнчүүд Хөх нуурт бэхэжсэн Хятадын бэхлэлтийг үе үе амжилттай уулгалж байсныг нотолдог юм. Ланжоугийн бэхлэлтийн захирагчийн охиныг нэгэн удаагийн довтолгооноор Хүннүгийн жижиг ноён олзолжээ. Тэр хүүхэн аав нь барьцаа төлж суллатал Хүнчүүдийн дунд 12 жил амьдарсан бөгөөд “Нам гүм шөнөөр идээлсэн арьсны эхүүн үнэртэй хөнжилдөө шурган, ил галын дэргэд цугласан Хүннүчүүдийн модон цуур уйтай эгшиглэхийг сонсон өнгөрөөсөн 12 жилийнхээ тухай бичсэн байдаг. Тэр Хүннү ноёнд хоёр хүү төрүүлж өгсөн бөгөөд хүүхдүүд нь ээжтэйгээ бус аавтайгаа үлджээ.
Хүннү гүрний захиргаанд байсан, Дун-Ху нар буюу Сяньби нар Хан улстай холбоо тогтоов, МЭӨ 48 онд хаан ширээний төлөөх тэмцэл гарч Ар, Өвөр гэж 2 хуваагдан өмнөд хэсэг Хан улсын харъяат болов. Гадаадын улсууд довтолсон.Манай эриний 85, 87 онд Сяньби аймаг ар хүннү нарыг бут ниргэсэн учир тэд дахин сэхэж чадаагүй юм. Өвөр хүннү нар хятад цэрэгтэй хүч хавсран ар хүннү нарыг хэд хэдэн удаа хавчин тулж тэднийг бут цохижээ. Ар хүннү нар 93 онд аймгийн бие даасан нэгдэл болон тогтохоо больж нэг хэсэг нь хядуулж, амь гарсан нэг бум гаруй өрх айл, сяньби аймагт нэгдэж тэдний аймгийн нэртэй болжээ.Нангиадууд 3000 жил турш нүүдэлчидтэй тэмцэхдээ хязгаарлагддмал орон зайд л түр хүчирхэгжих чадалтайгаа харуулжээ.Турфанд бэхэжсэн Хятадууд Хүнчүүдийн баруун зүгийн улсуудтай харилцах замыг тасалсанхийгээд Нангиадын хаадын он удаан жил үргэлжилсэн хутган үймүүлэх бодлогын үр дүнд дотоодын зөрчлөөс болж МЭӨ I зуун гэхэд Хүннүчүүд ихэд сульдсан байлаа. Өмнөдийнхөндөө бут цохигдон олон хэсэг болж тарж бутран, хөөгдөн нүүдэллэцгээсэн ба тэд одоогийн Европт хүрч очсон Кангю аймагтай холбоо тогтоон хэсэг зуур хүчирхэгжиж өрнө дахинд ноёрхлоо тогтоож байв.
Баруун зүг хийсэн их нүүдэл
Хүннү нар бутран умард болон өмнөд болж хуваагдсантай уялдан умард хүннүчүүд баруун зүг алслан нүүдэлж, улмаар МЭ IV зуунд баруун европыг Аттилла хааны удирдлагаар уулүалан довтолж Баруун Ромын эзэнт гүрнийг доройтуулан мөхөөх гол хүчин зүйл болжээ. Мөн баруун зүг нүүдэллэсэн хүннүчүүдийн нэг нэсэг нь одоогийн афганистан, пакистан, иран болон энэтхэгийн зарим хэсгийг хамарч байсан Кушаны эзэнт гүрнийг мөхөөн Цагаан Хүннү буюу Эфталит улсыг байгуулан тогтож байсан Энэ гүрнийг Баруун түргийн толгойлогч Истем] болон [[Сасанидын гүрний Хосров шахийн хамтарсан хүчний эсрэг тэмцэж МЭ 566 он хүртэл оршин тогтносон байна
Газар зүй
Хүннү нь Ази тивийн төвд, далай тэнгисээс алслагдмал оршдог. Эх газрын хуурай, эрс тэс уур амьсгалтай. Хүннүгийн газар нутаг өндөр уулс, хээр тал, говь цөл хосолсон өргөн уудам. Тэнд хур тунадас бага унадаг боловч өвс ургамал сайтай. Хүннүгийн байгаль, газар зүйн онцлог нь нүүдлийн мал аж ахуй эрхлэн амьдрахад тохиромжтой.
Аж ахуй
Хүннүчүүд мал аж ахуй эрхлэн, жилийн дөрвөн улиралд нүүдэллэн амьдардаг байв. Хүннүчүүдийн малын олонх нь адуу, үхэр, хонь, ямаа байлаа. Этгээд мал гэвэл тэмээ, илжиг, луус юм гэж түүхийн эх сурвалжид тэмдэглэсэн байдаг. Хүннүчүүд өвс, усны сайныг эрэн нэг нутгаас нөгөөд нүүдэллэдэг. Тиймээс суурин хот, байшин сууц цөөн байдаг. Орхон, Сэлэнгэ зэрэг томоохон гол мөрний сав нутагт суурин байгуулж, хажууд нь тариалан эрхэлдэг байжээ. Үүний баталгаа нь Хүннүгийн Ноён уулын булшнаас хар будааны үр, Иволгийн балгаснаас хар будаа, улаан буудайн үр олдсон явдал юм. Мөн түүхчид төмөр анжисны хошуу, зээтүү хадуур зэрэг тариалангийн багажаас гадна тариа хадгалах том ваар олсон байна. Хүннүчүүд мориноос харваж намнахдаа гарамгай, хувцас хунар нь ч морь унахад зохицсон байдаг. Тэд тайван цагт мал маллахын зэрэгцээгээр араатан, жигүүртэн агнаж, амьжиргаандаа нэмэрлэдэг.
Засаг захиргаа
Хүннү нарын аймгийн байгуулалтын улс төрийн хэлбэр нь хожим болтол буюу Хүннү нарын хүчирхэг чадал манай эриний 1-р зууны үед доройтох хүртэл хэвээр байсан цэргийн ардчилал юм. “Цэргийн ардчилал” байгуулал улс төр тогтоох буюу ангит нийгэм тогтохын шууд угтуул нь болдог юм. Хүннү нар эрх мэдэл нь үе улиран, тухайн нэгэн овогт бат оршин, эцгээс хүүд нь шилжүүлдэг байжээ. Аймгийн холбооны тэргүүнд эзэн-шаньюй байдаг агаад МЭӨ 3-р зууны үеэс түүнийг аймаг буюу зонхилогчдын зөвлөлөөр сонгохоо нэгэнт больсон байжээ. Аймгийн сурвалжтан ноёд ялгаран гарч Зонхилогчдын зөвлөл байсаар боловч шийдвэртэй алхам хийдэггүй байв. Өөрийн эцэг Түмэн шаньюйг алж МЭӨ 209 онд Засгийн эрхийг булаан авсан Модун шаньюй зонхилогчдоос зөвлөгөө авдаг байсан боловч заримдаа тэднийг тоодоггүйгээр үл барам, хэрэв зонхилогчдыг саналыг нь эс зөвшөөрвөл “толгойг нь ав” гэж тушаадаг байжээ. Модун шаньюй хаан ширээнд суусныхаа дараа шинэчлэлт хийж түүгээрээ хүннү нарын сурвалжтаны үе улирах эрх мэдлийг бэхжүүлжээ. Хүннү нарын мэдэлд орсон газар нутгийг гурав хувааж, нэг хэсэг нь Модун шаньюйгийн харьяат нарын нутаг болж, нөгөө хоёр хэсэг нь зүүн баруун этгээдийн Жүки ван, Лүли ван нарын тэргүүлсэн ноёд захирч байсан. Зүүн этгээд солгой талаа ахмад тал гэж үздэг байжээ. Ер нь Шаньюйн суудлыг залгамжлагч нь зүүн этгээдийн жүки ван байдаг байжээ. Тэр хоёр ван элдэв цолтой үе залгамжилдаг зонхилогч түмний ноёдыг захирдаг байжээ. Тийм зонхилогч 24 байсны тус бүр нь нэг түмэн морин цэрэгтэй байжээ. Түмний ноёд, мянгат, зуут, аравтын дарга нарыг томилон захирах, тушаах хэргээ гүйцэтгэдэг байв.
Хүннү нарын их сурвалжит овог: Хуянь, Лань, хожим гарсан Сюйбу гурав байжээ. Тэдгээр овогоос үе залгамжилдаг ноёд,цэргийн том дарга дэвшин гардаг байлаа.Хүннү нарын сурвалжтаны эрх мэдэл үе залгадаг байсан нь овог аймгийн харилцаа задарч ангит нийгэмд шилжин бүхийн тэмдэг билээ. Хүннү гүрний засаг захиргаанд шүүн таслах эрхийг баруун, зүүн Гудоху хэмээх тушаалтан  ажиллаж байсан байна. Хүннүгийн хамгийн доод тушаал нь цейцю хэмээх жижиг албыан тушаал байсан байх бөгөөд МЭӨ 166 цейцю хэмээх албан тушаалтан Хань улсад очиж байжээ.
Цэрэг, зэвсэг
Хүннү нь тухайн үеийн хамгийн хүчирхэг морин цэрэг бүхий армитай байсан байна. Хүннүчүүд нь аравтын систем бүхий цэргийн нэгжтэй байсан бөгөөд нум сумыг маш чадварлаг ашигладаг байжээ. Хүннү нарын нутгийн хил нь баруун зүгт Дорнод-Туркестаны хот-улсууд, зүүн зүгт дунху аймгууд нутаглаж байсан Ляо голын эхэн газар, өмнө зүгт хятад /одоогийн Шаньси, Ордос/ нутаг бөгөөд Хятад Хүннү нарын хил нь Түмэн газрын цагаан хэрэм дагуу байж, хойд зүгт хүннү нарын нутаг Байгаль нуур хүрч байлаа. Дайн хийж нутгаа тэлж өргөтгөсөн хүннү нарын амжилтанд нэг талаар бусад нүүдэлч нарын нэлээд сул дорой байсан гадаад зохимжтой нөхцөл, Хятад орон дахь дажин хямрал ихтэй байснаар тийм завшаан нээгдэж, нөгөө талаар тэр амжилтанд хүннү нар эртний хорезмуудын жишээгээр хүнд зэр зэвсэгт морин цэрэг хэрэглэх болж бас хүннү нарын цэрэг аймгийн байгуулалт тус дөхөм болжээ. Зэр зэвсэгт гарсан шинэ зүйл нь чин бат бэгтэр хуягийг хүн морь хоёрт хэрэглэж, бас мориноос гинжээр торгосон довтлох урт жад хэрэглэсэн явдал даруй мөн. Хүннү нарын холбооны цэрэг аймгийн байгуулалт нь дээр заасан ёсоор бүх аймгаа байлдааны нэгж, арван, зуун, мянган, түмэн гэдэн хуваариар хувааж, цэргийн сургууль үргэлж хийлгэдэг байжээ. Тийм байгууламж нь цэргийн хүч зузаатгах бэлтгэлтэй болж, аймгийн бүх эрчүүдийг байнгын цэрэг болгосон гэсэн үг юм. Анхны хүй нэгдлийн харьцаанаас ангит нийгэмд шилжсэн цагийн нийгмийн хөгжлийн шатанд байсан хүннү нарт дайн, байнгын ажил нь байжээ. Энэ бол гагцхүү Хүннү нарт ч хамаатай бус, хөгжлийн тийм шатанд байсан бусад аймагт ч ийм шинж илэрдэг байсан юм. Хүннү нарын Модун Шаньюй, түүний хойчийг залгагсад хөрш орнуудтайгаа сэгхийлгүй дайтдаг байжээ. Модун НТӨ 209 онд дунху аймгуудыг гэнэт довтолж дийлээд, газар хүн хөрөнгий нь түрэмгийлэн авчээ. Нэг хэсэг дунху нар Модунд захирагдах болж, түүнд захирагдахгүй гэсэн нөгөө хэсэг дунху нар нь хойд зүгт зугатаж, Онон, Хэрлэн, Өргөнө мөрний газрыг эзлэн суужээ. Дунхугийн гол олонх нь Ляо /Луух/ голын эхэнд шилжин нүүжээ. Модун цаашдаа баруун зүгт Юэчжи аймгийг бут цохиж, өмнө зүг Ордосоор нутагласан аймгуудыг эзлэн бүр Цинь улсын /НТӨ 246-207 оны/ үед Хятадын жанжин Мэн Тяний, хүннү нараас булаан авсан газрыг эргүүлэн аваад, хойд зүгийн хэд хэдэн аймгийг эзлэн авчээ. Хүннү нарын байн байн дайтаж байсан олон дайн нь үе залгадаг сурвалжтан ялгаран гарч эрх мэдлээ булаацалдан, эрх мэдлээ бүх аймгийн эсрэг тавихад том үүрэгтэй байжээ.
Соёл
НТӨ III - НТ II зуун хүртэлх хугацаанд Төв Азийн өргөн уудам тал нутагт Хүннү нар нүүдэллэн амьдарч, төр улсаа цогцлоон байсны нотолгоо археологийн дурсгалууд Хүннүгийн үндсэн нутаг болох Монгол улс, ОХУ-ын Өвөр Байгал, Тува, БНХАУ-ын Өвөр Монгол, Шинжан Уйгарын өөртөө засах орон, Ганьсу, Хөх нуур мужийн нутгаас олддог. Хүннүгийн археологийн дурсгалыг булш оршуулгын дурсгал, хот суурин, хадны зураг хэмээн ангилан үздэг юм. Монгол улсын нутаг дэвсгэрийн Хүннүгийн үеийн түүх соёлын олон дурсгал байдаг. Үүнээс хамгийн ач холбогдолтой нь Ноён уулын булшнууд билээ. Ноён уулын булшыг 1925 онд оросын эрдэмтэн Козловын экспедици нээж ухсан байна. Ноён уулын булш нь 20-р зууны дэлхийн археологийн шинжлэх ухааны хамгийн том нээлтүүдийн нэгт тооцогддог.
Археологийн судалгаа, сурвалж бичгийн мэдээгээр хүннү, монголчууд соёлын хувьд ижил болохыг тогтоожээ. Тухайлбал хүннү, монгол, скифчүүд гэр тэрэг хэрэглэдэг байсан бол түрэгүүдэд гэр тэрэг огт байгаагүй. Мөн хүннүчүүд уртын дуу дуулдаг байв. Уртын дуу 2000 жилийн түүхтэй ба хүннүчүүд уртын дуу дуулж эхэлсэн тухай хятадын "Вэй улсын судар"т бичсэн байдаг. Энэ дуу нь чоно улихтай төстэй сонсогддог гэж хятад сурвалжид тэмдэглэжээ.
Угсаатны хамаарал
Эртний хятад түүхчид хятад төвийн үзлийн үүднээс бүх хөрш улс үндэстнүүдээ Хятадаас гаралтай гэх хуурамч үзэл баримталдаг бичдэг байв. Хүннүгийн тухай дэлгэрэнгүй мэдээ гарах болсон нь МЭӨ 4-3 дугаар зууны үе бөгөөд тэр үед Хятадын хойд хязгаарт Хүннү, Дунху гэдэг аймгийн хоёр холбоо бүрэлджээ.Хүннү нарын аймгийн холбоо нь МЭӨ 3-р зууны эцсийн арван онд нэлээд хүчийг олсон нь ардын бослого гарцгааж сурвалжтаны бүлгүүд засгийн эрхийн төлөө хоорондоо тэмцэлдэж байсан хүчирхэг хөрш Хятад орныг сулруулсан явдал нь түүнд зарим талаар дөхөм болжээ. Тэр үед бүрэлдэн байсан Хүннү нарын нийгмийн байгуулал нь анхны хүй нэгдлээс нийгмийн байгуулалд шилжин бүхий үе байжээ. МЭӨ 6-5-р зуунд хамаарагдах өвөг хүннүгийн соёл Шаньси, Хэбэй, Шэньси мужуудын хойд хэсэг, Ляониний баруун хэсэг, Өвөр Монголд тархжээ. Хүннүчүүд анх Ордос, Өвөр Монголын баруун хэсэгт төвлөрөн сууж байгаад Хүннү улс байгуулагдах үед одоогийн Монголын нутгийг захиргаандаа оруулж суурьших болжээ. Зарим судлаачид дөрвөлжин булшны хүмүүсийг хүннүгийн шууд өвөг биш гэдэг. Хүннүгийн соёл скиф-сарматийнхтай төстэй ч өөрийн онцлогтой. Хүннүгийн үед бичгийн систем байгаагүй тул зарим үгийг зөвхөн Хятадын түүхийн номонд тэмдэглэж үлдээх боломжтой байсан бөгөөд эдгээр үгсийн олонх нь утгыг тайлбарлаагүй байв. Хүннү нар олон үндэстний эзэнт гүрэн байсан бөгөөд олон хэлээр ярьдаг, тэр дундаа түрэг хэлтэй байсан байх.
Хүннүчүүд монгол угсаатан байсан гэсэн онол нь хүннүгийн гарал үүслийн тухай онолуудаас хамгийн эртнийх нь юм. Сүүлийн үед энэ онолыг дэмжигсдийн тоо олон улсын эрдэмтийн дунд улам бүр өсч байна. Хятад сурвалжид тэмдэглэгдсэн олон тооны хүннү үгийг монгол үг болохыг тогтоожээ.
Генетикийн судалгаа
=Мөнх сүсэг
Гадаад холбоос
Ангилал:Азийн археологийн соёл   Ангилал:Хүннүгийн түүх Ангилал:Азийн түүхэн улс Ангилал:Нүүдэлчид Ангилал:Морьтны соёл
И Сын-ёнь
150px|left| И Сын-ёнь (이승연; 1968 онд төрсөн) — Өмнө Солонгосын жүжигчин.
Намтар
И Сын-ёнь Иньчонь дахь техникийн дээд сургуулийг төгсөөд онгоцны үйлчлэгч болсон ба 1992 оны Өмнө Солонгосын сайхан бүсгүй тэмцээнд 3-р байр эзэлж, Дэлхийн сайхан бүсгүй тэмцээнд оролцон шилдэг 10-т үлдэж байв. 2007 онд Ким Мүнь-чольтой гэрлэж, 2009 онд хүүхэдтэй болсон.
Жүжигчин
1993 оноос кинонд тоглох болсон. «Анхны хайр» (1996-1997) олон ангит киноны И Хю-гён, Ким Гидогийн найруулсан «Эзэнгүй айл» (2004) уран сайхны киноны Сонь-хуа дүрийг бүтээжээ.
Ангилал:Өмнөд Солонгосын кино жүжигчин Ангилал:Өмнөд Солонгосчууд Ангилал:1968 онд төрсөн
Долган ястан
Долган (өөрсдийн нэрийдлэг нь долган, тыа-киһи, саха) — олонх нь ОХУ-ын Красноярын хязгаарын умард далайтай залгадаг Таймыр районд аж төрөн суудаг язгуураасаа Түрэг бүлгийн Долган хэлээр ярилцдаг цөөн тоот угсаатны нийтлэг.
Долган хэл Саха хэл («зах хэл»; бур. «заха хэлэн»; бас Якут хэл гэж мэддэг)-тэй төстэйн учир заримдаа тус хэлний аялгуу гэж тодорхойлдог. Долганы гарлыг угаас тусдаа байсан эсвэл Сахагийн хойд тасархай гэж хоёр янзаар таамагладаг.
Зөвлөлтийн хүн амын 1926 оны тооллогоор 656 Долган хүн байсан бол 2010 онд Оросын иргэн 7,885 хүн өөрийгөө Долган гэж мэдүүлжээ. 2002 оны тооллогоор бол Красноярын хязгаарт 5805, түүн дотроо Таймыр районд 5517 хүн нь суурьшиж байна. Урьд нь тэд цаатан, гөрөөчин, бөө мөргөлтэй байсан бол одоо үндсэндээ суурин загасчин, цагаан идээ боловсруулдаг ажилтай, Орос хэлээр ярилцдаг, үнэн алдартны шашинтан болсон байдаг.
Зүүлт, тайлбар
Ангилал:Ази дахь угсаатан Ангилал:Түрэг хэлт угсаатан Ангилал:Оросын уугуул ард түмэн
Тираннозавр
Ангилал:Үлэг гүрвэлүүд
Нунавут
Нунавут нь Канадын хамгийн том бөгөөд хамгийн шинэ нутаг дэвсгэр юм. 1999 оны дөрөвдүгээр сарын нэгэнд Нунавутын Акт болон Нунавутын Газар Эзэмших Эрхийн Хэлэлцээрийн дагуу Баруун Хойд Нутаг Дэвсгэрээс салж байгуулагдсан боловч одоогийн хил нь бүр 1993 онд тогтоогдсон байлаа. Нунавут байгуулагдсан нь 1949 онд Ньюфаундленд муж шинээр байгуулагдсанаас хойш Канадын газрын зурагт орсон анхны томоохон өөрчлөлт болсон юм.
Зүүн зүгт Баффин арал дээр орших нийслэл Икалуйтыг (хуучин "Фробишер булан") 1995 оны Нунавутын нийслэлийн талаархи бүх нийтийн санал асуулгаар сонгосон юм. Бусад томоохон суурингуудыг нэрлэвэл Рэнкин булан, Кэмбриж булангийн бүсийн төвүүдийг нэрлэж болно. Нунавутын хойд зүгт Эллесмиэр арал байдаг ба баруун зүгт Викториа арлын зүүн ба өмнөд хэсгийг хамардаг. Нунавут нь Канадын хамгийн цөөн хүн амтай бөгөөд хамгийн том нутаг дэвсгэртэй засаг захиргааны нэгж юм. Тус нутаг дэвсгэрт дөнгөж 29,474 хүн ам Баруун Европын чинээ нутаг дэвсгэрт тархан суудаг. Хэрэв Нунавут бүрэн эрхэт тусгаар улс байсан бол дэлхий дээр хүн амын хамгийн бага нягтшилтай улс байх байсан. Хамгийн ойр очих Гренланд гэхэд л нутаг дэвсгэрээр бараг чацуу мөртлөө хүн ам нь хоёр дахин их билээ.
Нунавутнь Инуйтуудын хэл болох Инуктитутаар "манай газар" гэсэн үг юм. Оршин суугчдыг нь Nunavummiut буюу ганц тоон дээр Nunavummiuq гэж нэрлэдэг.
Цахим холбоос
Tourism Journalism
Ангилал:Канадын муж Ангилал:Инүитчүүд
Ботсвана
Бүгд Найрамдах Ботсвана Улс (Republic of Botswana; тсвана. Lefatshe la Botswana; "ботсвана" гэдэг нь «тсвана улс» гэх утгатай) — Өмнөд Африкт орших улс. Ботсвана урд талаараа Өмнөд Африк, баруун хойд талаараа Намиби, зүүн хойд талаараа Замби, зүүн талаараа Зимбабве гэх дөрвөн улстай газраар хиллэдэг далайд гарцгүй орон юм. Нутгийн 70% нь Калахарын цөлд оршино.
Дэлхийн 47-р том газар нутаг болох 581,730 км² талбайт нутагт 2,029,307 хүн амьдран суудаг. Хүн амын нягтрал - 3.4 хүн/км². Хүн амын олонх Тсвана хүмүүс, иргэнээ нэрлэхдээ "Мотсвана" (о.т. "Батсвана"), хэлээ нэрлэхдээ "Сэтсвана" гэдгээс тэдний хэлэнд угтвар үг чухал гэдгийг харж болно. Албан ёсны хэл нь Англи, Тсвана хоёр болно. Хүн амаас 71% нь Христийн шашинтан бол 21% нь шашин шүтдэггүй.
Ботсвана 1966 онд Их Британиас тусгаар тогтнохдоо хамгийн буурай улс (Нэг хүнд оногдох ДНБ - $70) байсан бол хурдтайгаар хөгжин өдгөө дэлхийн дунджаас илүү дээгүүр эдийн засагтай ($14,000) хөгжиж буй улс болжээ.
Гадаад холбоос
Ангилал:Африкийн орон Ангилал:Далайд гарцгүй орон Ангилал:Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагын гишүүн орон
UTC+3:30
UTC+3:30 нь дараах бүс нутагт хэрэглэгдэнэ:
Гадны холбоос
UTC23.5
Чэ Хи
Чэ Хи (재희; 1980 онд төрсөн) — Өмнө Солонгосын жүжигчин.
Намтар
Чэ Хи 1980 онд И Хёнь-гюнь овог нэртэй төржээ. 1997 оноос эхлээд кинонд тоглох болсон.
Тоголсон кино
Ангилал:Өмнөд Солонгосын кино жүжигчин Ангилал:Өмнөд Солонгосчууд Ангилал:1980 онд төрсөн
1903 он
(MCMIII) Аргын тооллоор Нэгэн мянга есөн зуун гуравдугаар оны усан туулай жил. Анно Домини гэж тоолдог болсноос хойш хоёр дахь мянганы 903 дахь жил, 20-р зууны гуравдугаар он, 1900-аад он гэж тоолбол дөрөв дэх жил.
Энэ оны Нобелийн шагналтнууд
Шведийн Нобелийн хороо Нобелийн физикийн салбарын шагналыг цацраг идэвхит бодис, цөмийн судалгаанд дэвшил авчирсаны төлөө Антуан Беккерэл, Пьер болон Мари Кюри нарт олгосон бол Химийн салбарын шагналыг Аррхениусын тэнцвэрийг нээснийхээ төлөө Сванте Аррхениуст олгосон юм. Харин Чонон бараан хэрэм хэмээх тууралт өвчнийг цацраг туяа ашиглан эмчлэх арга нээснийхээ төлөө Нильс Риберг Финсенд эрүүл мэндийн салбарын шагналыг, Норвеги хэл дээрх яруу тансаг шүлэг, найруулал бичсэнийх нь төлөө Бьёрнстьерн Бьёрнсонд уран зохиолын шагналыг өгсөн юм. Харин Энхтайвны шагналыг Олон улсын арбитрын шүүхийг байгуулах ажилд гар бие оролцсоных нь төлөө Сир Уиллиам Рендал Кремерт олгожээ. Та бүхэнд Нобелийн шагналтнуудыг танилцуулъя.
Гадаад холбоос
#
Юкон
thumb|right|250px|Юконы газрын зураг. Юкон нь Канадын гурван нутаг дэвсгэрийн хамгийн баруун талынх нь юм. Тус нутаг дэвсгэрийг Юкон голын нэрээр нэрлэсэн бөгөөд Юкон гэсэн үг нь Гвичин хэлээр "Их гол" гэсэн үг юм.
Юкон нутаг дэвсгэр гэсэн нэр хэрэглэгдэж болох боловч ингэж нэрлэхийг тус нутаг дэвсгэрийн оршин суугчид эсэргүүцдэг. Холбооны засгийн газрын хамгийн сүүлд 2003 онд шинэчлэн найруулсан Юконы Актаар Юкон нутаг дэвсгэр бус харин Юкон гэсэн нэрийг хэрэглээнд хэвшүүлэхээр батламжилжээ.
Клуанегийн Үндэсний парк бөгөөд нөөц газарт байх Лөүгэн уул 5,959 метр өндөр байдаг нь Канадад хамгийн өндөр, Хойд Америкт МакКинли уулын дараа хоёрт ордог өндөр уул юм.
Цахим холбоос
Ангилал:Канадын муж
Ломбо
Ломбо гэдэг нь тухайн шүдний анатомийн хэлбэр, үйл ажиллагааг сэргээх зорилгоор шүдэнд үүссэн хөндийг зориулалтын материалаар чигжиж дүүргэн, шүдийг бүтэн болгохыг хэлнэ.
Ломбо 2 төрөл байна:
Дорнод Пиреней (департамент)
Дорнод Пиреней (францаар Pyrénées-Orientales [], окситанаар Pirenèus Orientals, каталанаар Pirineus Orientals) — Франц улсын дорнод өмнөд хэсгийн Окситани мужийн харьяат 4116 км² газар, 47 түмэн хүнтэй департамент.
Цахим холбоос
Ангилал:Окситанийн департамент Ангилал:Францын департамент Ангилал:1790 онд үүсгэн байгуулагдсан
Цахилгаан шат
Тайлбар
Ангилал:Техникийн байгууламж  Ангилал:Өргүүр Ангилал:Дамжуулгын төхөөрөмж Ангилал:Тээврийн хэрэгсэл
Сун Ган-ху
Сун Ган-ху (송강호; 1967 онд төрсөн) — Өмнө Солонгосын жүжигчин.
Ангилал:Өмнөд Солонгосын жүжигчин Ангилал:Өмнөд Солонгосчууд Ангилал:1967 онд төрсөн
Сэймур Крэй
Сэймур Рожер Грэй (Seymour Roger Cray, 1925 оны 9 сарын 28 – 1996 оны 10 сарын 5 ) нь Америкийн цахилгааны инженер, суперкомпьютер зохион бүтээгч байв. Түүний зохион бүтээсэн компьютерууд хэдэн арваны турш дэлхийд хамгийн хурдан нь байсан бөгөөд түүний үүсгэн байгуулсан Крэй Судалгааны Төв маш олон суперкомпьютер бүтээсэн. Иймээс "суперкомпьютерын эцэг" гэгддэг тэрээр суперкомпьютерын аж үйлдвэрийг бий болгоход томоохон хувь нэмэр оруулсан билээ.
Эшлэл
Ангилал:Информатикч Ангилал:Компьютерын пионер Ангилал:Цахилгаан техникийн анхдагч Ангилал:Компьютерын системийн хөгжүүлэгч Ангилал:Америкчууд Ангилал:1925 онд төрсөн Ангилал:1996 онд өнгөрсөн
NBAR протокол
NBAR протоколын талаарх ерөнхий ойлголт
Cisco – н өмчийн NBAR протокол нь маш олон онцлог шинжтэй ба ихэнх рутерууд нь зөвхөн түвшин 3-н ачааллыг харах боломжтой байдаг бол NBAR протоколыг тохируулсан рутерууд нь түвшин 3 – с түвшин 7 хүртэлх ачааллыг харах боломжыг олгодог. NBAR протокол нь одоо ажиллаж байгаа сүлжээн Хэрхэн NBAR протоколын багцыг ачаалуулах вэ?байгаа ямар протокол болон програмууд ажиллаж байгааг тодорхойлдог. NBAR протоколын багц нь програм хангамжуудын багцууд бөгөөд төхөөрөмж дээр Cisco програм хангамжаар орлуулалгүйгээр NBAR протоколыг дэмжиж update хийнэ. Протоколын багц нь дараах шинжүүдтэй байна: Сиско нь хоёр өөр протоколын багцаар хэрэглэгчдийг хангадаг ба лицензтэй эсвэл лицензгүй багцыг ашиглаж байгаагаас хамаараад:
Хэрхэн NBAR протоколын багцыг идэвхижүүлэх вэ?
Дараах жишээгээр хатуу дискнээс defProtoPack нэртэй NBAR протоколын багцыг хэрхэн ачаалахыг харуулж байна: Дараах жишээгээр NBAR протоколын багцыг үндсэн хувилбарт хэрхэн буцаахыг харуулж байна: дараах жишээгээр хувилбар багатай протоколын багцыг ачаалахын тулд хүчтэй түлхүүр үгийг хэрхэн ашиглах талаар харуулж байна: Ачаалагдсан NBAR протоколын багцыг шалгах Device# show ip nbar protocol-pack active Командын гаралтанд: ACTIVE protocol pack: Name:                           Advanced Protocol Pack Version:                        1.0 Publisher:                      Cisco Systems Inc.
Protocol Discovery функц
NBAR протокол нь Protocol Discovery(протокол илрүүлэх) нэртэй функцийг агуулдаг. Protocol discovery функц нь хэрэглээний програм хангамжуудын протоколыг илрүүлэх хялбар арга замаар хангах бөгөөд үүнийг төхөөрөмжийн нэг интерфэйс дээр ажиллуулан үйлчилгээний чанар буюу QoS-н онцлогуудыг тохируулан хэрэглэж болно. Протокол Discovery ашиглан та ямар нэгэн протоколын ачааллыг илрүүлэн NBAR болон тухайн протоколтой холбоотой статистик мэдээллийг хүлээн авахыг дэмжиж ажиллана. Protocol discovery-г идэвхжүүлсэн интерфэйсүүдийн хувьд протокол бүрт дараах статистик мэдээллийг дэлгэцэнд харуулна. * Оролтын пакетууд болон байтуудын нийт тоо * Гаралтын пакетууд болон байтуудын нийт тоо * Oролтын битийн хэмжээ * Гаралтын битийн хэмжээ Энэхүү статистик мэдээллийн ачаалал тус бүрээр ангилал болон ачааллын бодлогыг хэрэгжүүлэх үед ашиглаж болно. Ачааллыг зурагжуулах буюу policy maps нь трафикийг ангилж тодорхой QoS-н буюу үйлчилгээний чанарыг онцлог болон түүнийг ажиллагааг хэрэгжүүлэхэд ашиглагдана.
Protocol Discovery функцыг хэрхэн тохируулах вэ?
1. Нэг интерфэйс дээр protocol discovery идэвхжүүлэх 2. Protocol discovery-н статистик үзүүлэлтийг харуулах
Нэг интерфэйс дээр protocol discovery идэвхжүүлэх
ip nbar protocol-discovery команд нь интерфэйс дээр Protocol Discovery - г идэвхижүүлнэ. Cisco IOS Release 12.2(18)ZYA хувилбарын хамт Cisco 6500 свич дээр ашиглахаар зориулагдсан Supervisor 32/PISA хамт бэлтгэгдсэн. ip nbar protocol-discovery команд нь etherchannel протоколын түвшин 2 болон түвшин 3-н аль алийг дэмждэг. Нэг интерфэйс дээр Protocol Discovery идэвхжүүлэхийн тулд дараах алхмуудыг хийнэ. * Enable * Configure terminal * Interface type number [name tag] * ip nbar protocol-discovery * End Алхамуудын дэлгэрэнгүй тайлбар (Хүснэгтээр харуулав)
Protocol discovery-н статистик үзүүлэлтийг мэдээлэх
Интерфэйс бүрт Protocol Discovery –н статистикийн тайланг харуулахын тулд дараах алхмуудыг хийж болно. * Enable * Show policy-map interface type number * Show ip nbar protocol-discovery [interface type number] [stats {byte-count | bit-rate | packet-count| max-bit-rate}][protocol protocol-name | top-n number] *exit
Protocol Discovery-н үзүүлэлтүүдийг жишээгээр харуулбал: show ip nbar protocol-discovery командын гаралтанд ethernet интерфэйс дээрх таваас их идэвхитэй протоколуудын үзүүлэлтүүдийг жишээ болгон харуулсан байна.
Router# show ip nbar protocol-discovery top-n 5 командын гаралтанд Ethernet2/0 Input                    Output -                   --                    Protocol                  Packet Count             Packet Count Byte Count              Byte Count 30sec Bit Rate (bps)    30sec Bit Rate (bps) 30sec Max Bit Rate (bps) 30sec Max Bit Rate (bps) ---    rtp                      3272685                  3272685 242050604               242050604                                                     768000                   768000                                                        2002000                  2002000                              gnutella                 513574                   513574 118779716               118779716                                                     383000                   383000                                                        987000                   987000                               ftp                      482183                   482183 37606237                37606237                                                      121000                   121000                                                        312000                   312000                               http                     144709                   144709 32351383                32351383                                                      105000                   105000                                                        269000                   269000                               netbios                  96606                    96606 10627650                10627650                                                      36000                    36000                                                         88000                    88000                                unknown                  1724428                  1724428 534038683               534038683                                                     2754000                  2754000                                                       4405000                  4405000                              Total                    6298724                  6298724 989303872               989303872                                                     4213000                  4213000                                                       8177000                  8177000
Сүлжээнд суурилсан application-г илрүүлэх protocol discovery-н удирдлагын мэдээллийн сан
NBAR протоколын онцлог нь протоколыг тодорхойлж, түүний ачааллыг QoS буюу үйлчилгээний чанарын зориулалтаар нь ангилдаг. Мөн NBAR протокол нь protocol discovery буюу протоколыг илрүүлэх ба энэ нь хэрэглэгчийн интерфэйс дээр NBAR тохируулагдсан протоколын ачааллын олон төрлийн үзүүлэлтийн мэдээллийг харуулна. NBAR –н протокол илрүүлэх удирдлагын мэдээллийн сан нь SNMP протоколоор дамжуулан дараах шинэ протоколыг илрүүлэх үйл ажиллагааг хангах замаар NBAR-н протоколыг илрүүлэх боломжыг өргөжүүлдэг.
Дэмжих платформууд
Cisco 1700, Cisco 2600, Cisco 3600, Cisco 3700, Cisco 7100, Cisco 7200, Cisco 7300, Cisco 7400, Cisco 7500 with VIP, Catalyst 6500 Family Switch with a FlexWAN card.
NBAR Protocol Discovery MIB
NBAR протокол нь Discovery MIB санг агуулах ба хэсгүүдээс тогтох ба NBAR Protocol Discovery MIB ашиглан дараах хүснэгт үүсгэж болно.
cnpdSupportedProtocolsTable
cnpdSupportedProtocolsTable нь бүх протоколууд болон програмуудад жагсаалт бөгөөд NBAR протоколыг рутер дээр зохион байгуулах боломжтой юм. cnpdSupportedProtocolsTable дараах элементүүдийг бүрдэнэ.
1. cnpdSupportedProtocolsIndex: NBAR протоколоор илрүүлсэн протоколууд эсвэл аппликейшний OID-г илэрхийлдэг. OID нь тоонуудаас бүрдэх ба MIB удирдлагын сангийн протоколыг тодорхойлох эсвэл сонгоход хэрэглэгддэг.
cnpdStatusTable
cnpdStatusTable дараах ажиллагааг хангана.
cnpdStatusTable дараах элементүүдийг агуулна.
1. IfIndex – Энэ нь тоо бөгөөд тусгай интерфэйсийн дугаарыг илэрхийлнэ.
2. cnpdStatusPdEnable объектыг NBAR протоколыг интерфэйс дээр идэвхижүүлсэн эсвэл идэвхижүүлээгүй эсэхийг тодорхойлоход ашиглана. cnpdStatusPdEnable-н утга үнэн бол (1)байх ба дараа нь Protocol Discovery функцыг тухайн интерфэйс дээр идэвхжүүлсэн байна. cnpdStatusPdEnable-н утга худал бол (2), Protocol Discovery функцыг тухайн интерфэйс дээр идэвхжүүлэх боломжгүй байна.
3. cnpdStatusLastUpdateTime: cnpdStatusLastUpdateTime нь сүүлийн хугацааг дэлгэцэнд харуулах ба Protocol Discovery функц интерфэйс дээр идэвхижүүлэгдсэн байна.
cnpdAllStatsTable
cnpdAllStatsTable хүснэгт ба интерфэйс бүр дээр үндэслэн бүх NBAR-р дэмжигдсэн протоколуудыг цуглуулан статистик мэдээллийг агуулж байна. cnpdAllStatsTable дараах элементүүдийг агуулж байдаг.
1. IfIndex-IfIndex нь тодорхой интерфэйсийг илэрхийлэх тоо юм.
2. ProtocolsIndex - Энэ тоо нь протоколын хяналтыг буюу monitoring үйл ажиллагааг илэрхийлнэ.
NBAR протокол Discovery MIB хэрхэн ашиглах вэ?
OID нь протокол болон програмуудыг тодорхойлох, тохируулах болон threshold уншихад NBAR протоколын protocol Discovery функцын MIB-д ашиглаж байгаа тоо юм. NBAR протоколоор дэмжигдсэн протоколуудын хүснэгтийг харахын тулд SNMP-д дараах командыг ажиллуулна. Интерфэйс дээр NBAR Protocol discovery – г хэрхэн идэвхитэй болон идэвхигүй болгох вэ?
1. getmany -v2c IP-address public cnpdStatusTable – идэвхижүүлэхэд ашиглах команд
2. setany -v2c IP-address public cnpdStatusPdEnable.interface-number -i 1 идэвхигүй болгоход ашиглах команд болно. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг дараах сайтуудаас авна уу. http://www.cisco.com/c/en/us/td/docs/ios-xml/ios/qos_nbar/configuration/15-mt/qos-nbar-15-mt-book/nbar-protocl-pack.html http://www.cisco.com/en/US/docs/ios/12_2t/12_2t15/feature/guide/ftpdmib.html http://slaptijack.com/networking/using-cisco-nbar-to-monitor-traffic-protocols-on-your-network/
Ангилал:Мэдээллийн технологийн аюулгүй байдал
Монгол-Оросын харилцаа
Монгол, Оросын харилцаа - Монгол Улс, Оросын Холбооны Улстай Стратегийн түншлэлийн харилцаа хөгжүүлж байна. Монгол Ардын Засгийн газар, Зөвлөлт Оросын Засгийн газрын хооронд найрсаг харилцаа тогтоох тухай Гэрээг 1921 оны 11 дүгээр сарын 5-ны өдөр байгуулан, дипломат харилцаатай болжээ. Шинэ түүхэнд Монгол Улсын анхны дипломат харилцаа тогтоосон орон болсоноороо онцлогтой. Монгол Улсын Хоёр улс 1922 онд Төлөөлөгчийн газраа Улаанбаатар, Москвад тус тус харилцан нээсэн байна.
Найрсаг харилцаа
Сүүлийн жилүүдэд Монгол, Оросын харилцаа, хамтын ажиллагаа улс төр, батлан хамгаалах, зам тээвэр, эрдэс баялаг, эрчим хүч, хүнс, хөдөө аж ахуй, соёл боловсрол, эрүүл мэндийн салбаруудад идэвхитэй хөгжиж ирсэн бөгөөд өндөр, дээд түвшний айлчлал тогтмол хэрэгжсэн байна.
Хоёр улс 2009 оноос Стратегийн түншлэлийг хөгжүүлж эхэлснээр Монгол Улс стратегийн түншлэлийн харилцааг хамгийн анх ОХУ-тай тогтоожээ.
Халхын голын дайн ы ялалтын 75 жилийн ойг тохиолдуулан 2014 оны 9 дүгээр сард Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Цахиагийн Элбэгдорж ийн урилгаар Оросын Холбооны Улсын Ерөнхийлөгч В.В.Путин Монгол Улсад айлчилсан. ОХУ-ын Ерөнхийлөгч В.В.Путины урилгаар Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдорж 2015 оны 5 дугаар сард оросын "Эх орны дайнд" ялсаны 70 жилийн ойн арга хэмжээнд оролцсон. Москвагийн Улаан талбайд болсон Ялалтын 70 жилийн ойн баярын цэргийн ёслолын жагсаалд анх удаа монгол цэргүүд оролцсон байна.
Монгол Улс, ОХУ-ын хоорондын худалдааны нийт бараа эргэлт 2014 оны 12 сарын байдлаар 1.6 тэрбум ам.долларт хүрч, Монголын импорт 1,5 тэрбум ам.доллар, экспорт 61,6 сая ам.доллар болсон. 1990-2014 оны хооронд Монгол Улсад ОХУ-аас нийтдээ 297 сая ам.долларын хөрөнгө оруулалт хийсэн бөгөөд энэ нь дээрх хугацаанд Монгол Улсын эдийн засагт оруулсан гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтын дөнгөж 2,1% нь болж байна.
Хоёр орны худалдаа, эдийн засгийн хамтын ажиллагаанд чухал байр суурь эзэлдэг “Эрдэнэт”, “Монголросцветмет” хамтарсан үйлдвэрүүд, хувь нийлүүлсэн “УБТЗ” нийгэмлэгийн эдийн засгийн чадавхийг дээшлүүлэх, эрх зүйн орчинг нь сайжруулах талаар хоёр тал яриа хэлэлцээ явуулж, энэ чиглэлээр хамтран ажиллаж байна.
Хоёр улсын боловсролын хамтын ажиллагааны хүрээнд Монгол Улс, ОХУ-ын Засгийн газар хоорондын гэрээ, хэлэлцээрийн дагуу 2000-2014 онд ОХУ-ын их, дээд сургуульд гурван мянга орчим Монгол Улсын иргэд Оросын Засгийн газрын зардлаар суралцжээ.
“Иргэд харилцан визгүй зорчих тухай тухай Монгол Улсын Засгийн газар, Оросын Холбооны Улсын Засгийн газар хоорондын 2014 оны 9 дүгээр сарын 3-ны өдрийн Хэлэлцээр”-ийн манай хоёр дагуу нэг улсын иргэд 30 хүртэл хоногийн хугацаанд харилцан визгүй зорчих болон дамжин өнгөрөх эрхтэй болоод байна. Визгүй болсон анхны жил буюу 2014 оны 12 сарын 1-нээс 2015 оны 12 сарын 1-ны хооронд давхардсан тоогоор монголын 500 мянга орчим иргэд ОХУ-д төрөл бүрийн зорилгоор зорчжээ.
2019 оны 9 дүгээр сарын 3-ны өдөр Улаанбаатар хотод Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Халтмаагийн Баттулга, ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин нар хоёр орны найрамдал, иж бүрэн стратегийн түншлэлийн тухай хугацаагүй Хэлэлцээрт гарын үсэг зурав. Энэ тухай хоёр улсын удирдагчдын хамтарсан хэвлэлийн бага хурлын үеэр мэдэгджээ.
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүх 2021 оны 12 дугаар сарын 15-18-ны өдрүүдэд ОХУ-д албан ёсны айлчлал хийсэн.Уулзалт, хэлэлцээний үеэр ярилцсан зүйлээ Монгол Улс, ОХУ хооронд дипломат харилцаа тогтоосны 100 жилийн ойн хамтарсан Тунхаглалдаа тусгасан.
7 сарын 18
7 сарын 18 нь Григорийн тооллын жилийн 199 дахь (өндөр жил бол 200 дэх) өдөр юм. Мөн он дуустал 166 өдөр үлдэж байна.
Тэмдэглэлт баярууд
0718 #18
Женни Вольф
Женни Вольф (Jenny Wolf, 1979 оны нэгдүгээр сарын 31-нд Зүүн Берлинд төрсөн) нь Германы тэшүүрчин эмэгтэй юм.
Тэр 2002, 2006 болон 2010 оны олимпийн наадмуудад оролцож байсан ба 2010 онд 500 метрийн зайд мөнгөн медаль хүртэж байсан дэлхийн таван удаагийн аварга тамирчин.
Холбоос
Ангилал:Германы тэшүүрчин Ангилал:Германы олимпын мөнгөн медальтан Ангилал:Германы олимпын оролцогч Ангилал:2002 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:2006 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:2010 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:2014 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:Германы тэшүүрийн улсын аварга Ангилал:Тэшүүрийн дэлхийн аварга Ангилал:Зүүн Германы иргэн Ангилал:Германчууд Ангилал:1979 онд төрсөн
Шанхайн үд дунд
Шанхайн үд дунд (Shanghai Noon) нь 2000 оны Америкийн гардан тулаант инээдмийн төрлийн ковбойтой кино юм. XIX зуунд Өрнөд Америкийн Невадад мужид үйл явдал өрнөх болно.
Холбоос
Ангилал:2000 оны кино Ангилал:АНУ-ын кино Ангилал:Вестерн Ангилал:Адал явдалт кино Ангилал:Инээдмийн кино Ангилал:Тулаант кино Ангилал:Бадди кино
Элжин Бэйлор
Замнал
Замналынхаа туршид НБА-гийн «Миннеаполис/Лос-Анжелес Лейкерс» багт драфтын №1-ээр элсэж зүтгэхдээ Бүх оддын тоглогчоор 11, Үнэ цэнэтэй тоглогчоор 1, Бүх оддын I шигшээд 10, Оны шинэ тоглогчоор тус тус шалгарсан. 24.9 оноо, 15.0 самбар дунджилж өмнөх жилд бүсийн сүүл мушгисан багаа шувтаргад шалгаруулахад үнэмлэхүй тусалсан «рүүкигийн» хувьд шагшим үзүүлэлт.
Зодог тайлаад 1974, 1976—1979 онд «Нью-Орлеан Жазыг» дасгалжуулсан бол 1986—2008 онд «Лос-Анжелес Клипперсийн» ерөнхий менежерээр ажиллахаад 2006 оны «Шилдэг менежерээр» гялалзсан.
Гадны холбоос
Ангилал:АНУ-ын сагсан бөмбөгчин Ангилал:НБА-гийн тоглогч Ангилал:Сагсан бөмбөгийн жижиг довтлогч Ангилал:Лос-Анжелес Лейкерс багийн тоглогч Ангилал:АНУ-ын сагсан бөмбөгийн дасгалжуулагч Ангилал:Сагсан бөмбөгийн алдрын танхимын гишүүн Ангилал:Америкчууд Ангилал:1934 онд төрсөн
Алтан кобра-хээрийн сургууль
Анх 1982 онд АНУ, Тайландын Вант улсын Зэвсэгт хүчнүүд санаачлан хоёр талын цэргийн хамтын ажиллагаа, уялдааг бэхжүүлэх зорилгоор Тайландын газар нутагт "Алтан Кобра" /Cobra Gold/ нэртэй хамтарсан цэргийн хээрийн сургууль зохион байгуулжээ. Үүнд Тайландын Усан цэрэг, хуурай цэрэг, агаарын хүчин АНУ-ын усан болон агаарын цэргийнхэнтэй хамтран "PHIBTRAEX, SEAIAM, UNDERSEAL, EODEX" нэр бүхий сургуулиудыг нэгтгэн "Алтан Кобра" нэр дор 1982-1985 оны хооронд хийж байжээ.
1986 онд "Алтан Кобра" цэргийн хээрийн сургуулийг Тайландын Эзэн хааны Зэвсэгт хүчний Жанжин Штаб хариуцан удирдах болж цаашид уг хээрийн сургуулийг жил бүр хийж байхаар тогтсон байна. Улмаар Тайландын Вант Улсын Эзэн хааны Зэвсэгт хүчний бүх салбар ангиуд оролцож жил бүр Тайландын армийн аль нэг хэсэгт ээлжлэн хийдэг болжээ.
2004 он хүртэл зөвхөн Тайланд, АНУ, Сингапурын Зэвсэгт хүчний хамтарсан цэргийн хээрийн сургууль байсан. 2004 онд Филиппины болон Монголын Зэвсэгт хүчин оролцож эхэлсэнээр энэхүү цэргийн хээрийн сургууль бол заналхийсэн бус харин энхийг сахиулахын төлөө хийж буй хээрийн сургууль гэдгээ нотлон харуулсан юм.
2014 оноос хойш "Алтан Кобра" хээрийн сургууль гурван үндсэн үйл ажиллагааны хүрээнд явж байна. Үүнд: Нэгдүгээрт:- Байлдааны зэвсэг хэрэглэх сургууль (CALFEX), Хоёрдугаарт:-Командын нэгдсэн удирдлагын үйл ажиллагааны сургууль (CPX), офицерүүд байгалийн гамшигийн үед хүмүүнлэгийн тусламж хэрхэн үзүүлэх /компьтераар/ сургууль хийх, Гуравдугаарт:- Тайландын нутгийг иргэдэд туслах.
Үүнээс хойш Ази тивд хамгийн томд тооцогдож буй энэ олон улсын хамтарсан цэргийн хээрийн сургуулийг жил бүр Тайландад зохион байгуулж ирсэн бөгөөд оролцогчдын хүрээгээ тэлсээр 2016 оны байдлаар 36 орныг хамраад байгаа аж.
"Алтан кобра-2018" ээлжит цэргийн хээрийн сургууль 2018 оны 2 дугаар сарын 13-23-ны хооронд болж нийт 29 орны 11075 цэрэг, офицерууд оролцсон байна. Өмнө 2014 онд Тайландад цэргийн эргэлт болсноос хойш АНУ оролцоогоо эрс багасгаад байсан авч Д.Трамп 2017 онд Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсоноос хойш оролцоогоо хоёр дахин нэмэгдүүлж, 6800 америкийн цэрэг оролцуулсан байна. 2018 оны “Алтан кобра” хээрийн сургуулийн бас нэгэн онцлог гэвэл Мьянмарын Зэсэгт хүчнийхэн энэ удаагийн хээрийн сургуульд оролцохгүй гэдгээ мэдэгдэж, зөвхөн цэргийн нэг офицероо нээлтийн ажиллагаанд ажиглагчаар оролцуулжээ. Монгол Улс 2004 оноос эхлэн ажиглагчаар оролцож ирсэн бол энэ 2018 онд шат ахиж Төлөвлөлтийн дэмжих багт багтжээ.
2018 оны цэргийн хээрийн сургуульд:
Оролцогчид: АНУ, Тайланд, Сингапур, БНСУ, Индонези, Япон, Малайз.
Ажиглагчид: Бруней, Лаос, Камбож, Мьянмар, Вьетнам, ХБНГУ, Шри-Ланк, Бразил, Швед. Олон үндэстний төлөвлөлтийн дэмжих баг: Австрали, Канад, Фрөнц, Их Британи, Бангладеш, Монгол, Непал, Филиппин, Фижи, Шинэ Зэланд
1953-1954 оны НБА-гийн улирал
1953-1954 оны НБА-гийн улирал — Үндэсний сагсан бөмбөгийн холбооны 8 дахь улирал юм.
Хасагдах шатны тоглолтуудын дүн
Дорнод дивизионы шувтарга
Бостон Селтикс — Сиракьюс Нэшнлз 0-2 (94:109, 76:83).
Алтан кобра-хээрийн сургууль
Ангилал:Тайландын зэвсэгт хүчин Ангилал:АНУ-Тайландын харилцаа
1953-1954 оны НБА-гийн улирал
Хасагдах шатны тоглолтуудын дүн
Өрнөд дивизионы шувтарга
Миннеаполис Лейкерс — Рочестер Роялз 2-1 (89:76, 73:74, 82:72).
НБА-гийн шувтарга
Миннеаполис Лейкерс — Сиракьюс Нэшнлз 4-3 (79:68, 60:62, 81:67, 69:80, 84:73, 63:65, 87:80).
Холбоос
#1953/54 НБА
Шат
thumb|right|150px|Шат (Авирдаг шат) 150px|thumb|right|[[Урсдаг шат]] Шат нь алхам бүрт тааруулсан олон гишгүүрээс бүрдэх өөд авирах буюу уруу буухад ашигладаг хэрэгсэл юм. Барилгын дотор шат заавал тавигдсан байх ёстойгоос гадна өндөр хана руу авирах, уул, өндөрлөг газар алгуур өгсөхөд шат тавигдсан бол дөхөм байдаг. Мөн нисэх онгоц, нисдэг тэрэг, усан онгоц гэх мэт хөлийн түвшингээс өндөр эсвэл намд шилжихэд шат хэрэг болдог.
Цахим холбоос
Ангилал:Барилгын хэсэглэл (Барилгын салбар) Ангилал:Барилгын нэвтрэлт
Токен цагариг
IEEE 802.5 стандарт буюу Токен цагираг (Token ring) нь компьютерийн сүлжээний Tokin passing технологийг хэрэгжүүлэх хоёр аргын нэг юм. Уг стандарт нь сүлжээний OSI түвшинт загварчлалын нэг дүгээр түвшинд (физик түвшин) дамжуулах орчин буюу кабелийн төрөл болон сигналын түвшин, хоёр дугаар түвшинд (өгөгдөл холболтын түвшин) өгөгдлийн багцын хэлбэр болон протоколуудаар тодорхойлогддог.
Түүх
Хамгийн анх английн Procom компанийн өөрсдийн Cambridge Ring болон StarNET сүлжээндээ энэ аргыг хэрэглэж байсан. 1981 онд Apollo Computer компани 12 Mbit/s Apollo Token Ring (ATR) сүлжээг 1984 онд Proteon компани 10 Mbit/s ProNet-10 Token Ring сүлжээг нэвтрүүлэхдээ тус тус ашиглаж байжээ. 1980-д оны дунд үеээс IBM Zurich Research Laboratory токен цагиргын аргыг хөгжүүлж эхэлсэн бөгөөд удаан хугацааны турш IBM –н сүлжээний болон компьютеруудын стандарт болж байсан. IBM –н токен цагираг нь IEEE 802.5 стандартаас зарим талаараа ялгаатай байдаг. Ethernet технологийг гарснаас хойш IBM компани нь токен цагираг аргын хөгжүүлэлт болон сурталчилгааг зогсоосон. Одоо энэ технологийг хэрэглэхээ болисон бөгөөд хоцрогдсон гэж үздэг.
Техник
Токен цагиргын гол зорилго нь сүлжээн дэх төхөөрөмжүүдийн хооронд өгөгдлийн багцуудыг мөргөлдөөн үүсгэхгүйгээр дамжуулах юм. Токен цагираг нь 4 Mbit/s ба 16 Mbit/s хурдтай харицангуй удаан боловч өгөгдөл дамжуулалтын хурдаараа 10 болон 100 Mbit/s хурдтай Ethernet технологитой ойролцоо. Токен цагирагийн 100 Mbit/s (HSTR, Өндөр хурдны токен цагираг“) болон 1 Gbit/s дээр ажиллах боломжтой боловч бараг ашиглагддагүй. Токен цагираг сүлжээний токен дамжуулах аргыг хэрэглэдэг ба логик цагираг топологтой учир ийнхүү нэрлэгддэг. Токен цагираг сүлжээний төхөөрмжүүд нь сүлжээнд идэхтэй холбогддог (Ethernet –н хувьд идэвхгүй) буюу сүлжээний төхөөрөмжүүд нь токенийг дамжуулхаас бусад үед ч гэсэн идэвхтэй байдаг. Токен цагираг сүлжээ нь өгөгдлийг дамжуулахдаа диффренциал манчестер кодчлолыг ашигладаг.
thumb|300px|Токен цагираг
Token ring –н логик цагираг топологийг үүсгэхийн тулд MAU ( Multistation Access Unit ) буюу физик од топологоос логик цагираг топологи үүсгэгчийг ашигладаг. MAU нь идэвхгүй байгаа төхөөрөмжүүд эсвэл гэмтсэн шугам залгагдсан портуудыг хааж (1мс-ийн хугацаанд ) цагираг топологийг тогтвортой байлгадаг. thumb|300px|IBM MAU 8228 right|thumb| Ажиллагааны зарчим Токенийн дамжуулалттай сүлжээнд токен (тоken-bit = 0) нь цагирган сүлжээг тойрдог буюу сүлжээн дэх бүх төхөөрөмжүүдийг дайран нэгээс нөгөөд дамжиж байна. Энэ үед сүлжээн дэх аль нэг төхөөрөмж өгөгдөл дамжуулах шаардлага гарвал токен өөр дээр нь ирэхийг хүлээгээд ирэнгүүт нь дамжуулах өгөгдлөө токентай хамт багцалж фраме болгон (token-bit = 1) цааш нь дамжуулдаг. Энэ фраме нь токенийн адил цагираг топологийг тойрон бүх холбогдсон төхөөрөмжийг дайран өнгөрнө. Фраме –г хүлээж авсан төхөөрөмж болгон фрамийн хаягийн мэдээллийг шалгаад хэрэв өөрт нь хаяглагдаагүй бол фрамийг дараагийн төхөөрөмжрүү илгээнэ. Харин хүлээн авагч төхөөрөмж фрамийг хүлээн авсан тохиолдолд фрамээс өгөгдлийг хуулж аваад баталгааний мэдээллийг фрамед дайж явуулна. Өгөгдөл илгээсэн төхөөрөмж баталгааны фрамийг хүлээж аваад дараагийн мэдээллийг илгээх эс бол фрамийн token-bit –г 0 болгож буцаан токен болгож сүлжээнд дамжуулна. Гэхдээ төхөөрөмж болгон заасан тодорхой хугацаанд токенийг ашиглах эрхтэй байдаг ба хэрэв энэ хугацаа нь дууссан бол илгээгч токенийг чөлөөлж бусад төхөөрөмжүүдэд өгөгдөл дамжуулах боломж олгох ёстой.
Фрамийн бүтэц
Start Delimiter – эхлэлийн хязгаарлагч Access Control – Хандалтын удирдлага End Delimiter – Төгсгөлийн хязгаарлагч
Фраме нь толгойн, өгөгдөл, сүүл гэсэн 3 хэсгээс бүрдэнэ. Толгой хэсэг нь фрамийн дамжууллын талаарх бүх мэдээлийг буюу илгээгчийн хаяг, хүлээн авагчийн хаяг, хяналтын мэдээллүүдийг хадгална. Толгой хэсгийн араас өгөгдлийн хэсэг залгагдаж түүний араас сүүл хэсэг залгагдана. Сүүл хэсэг нь хяналтийн нийлбэр болон фрамийн төлөвийн мэдээллийг агуулна. Фраме нь онолын хувьд хязгааргүй урттай байх боломжтой боловч практик дээр хязгаарлагдмал урттай
Паг Ха-сонь
150px|left Паг Ха-со́нь (박하선) — 1987 онд төрсөн, 2005 оноос урлагт хөл тавьж телевизийн олон ангит «Дун И» (2010) киноны Инь-хёнь хатан, «Хүнд цохилт 3» (2011) киноны Паг багшийн дүрийг бүтээсэн Өмнөд Солонгосын жүжигчин.
Токен цагариг
Фрамийн бүтэц
Фрамийн төлөвүүд: Илгээгч төхөөрөмж нь фрамийг буцааж хүлээн авахдаа эдгээр төлөвийн битүүдийг шалгасны үр дүнд дараагийн хийх үйлдлүүдээ шийддэг (фрамйг дахин илгээх, устгах гэх мэт).
Паг Ха-сонь
Олон ангит кино
Ангилал:Өмнөд Солонгосын кино жүжигчин Ангилал:Өмнөд Солонгосчууд Ангилал:1987 онд төрсөн
Токен цагариг
Фрамийн бүтэц
Сүлжээний хяналт Токен цагираг сүлжээ нь ямар нэгэн удирдлагын системгүйгээр ажиллах чадвартай. Гэвч сүлжээнд сүлжээний төхөрөмжүүд засаж чадхааргүй алдаанууд гарах тохиолдол байдаг иймээс сүлжээнд холбогдсон төхөөрөмжүүдийн аль нэгийг хянагч болгодог ба энэ төхөөрөмж нь сүлжээний алдаагүй ажиллагааг хариуцдаг. Сүлжээнд гардаг алдаанууд: Үүнээс гадна хянагч нь төхөөрөмж нь сүлжээний хурдыг тохируулж өгдөг. Жишээлбэл сүлжээний дамжууллын хурд 200 м/мк с, дамжууллын хурд 4Mbps гэж үзвэл 1 бит 50 м урттай байна. Эндээс 1000 м урттай сүлжээнд 20 бит л нэг зэрэг байх боломжтой. Иймээс хянагч төхөөрөмж сүлжээнд хоцролт үүсгэж хурдыг тохируулж өгдөг.
Давуу болон сул талууд
Давуу талууд: Сул талууд: Ангилал:Компьютерын сүлжээ
Ливан
Лива́н, албан ёсоор Бүгд Найрамдах Ливан Улс (БНЛивУ) — Өрнө Азид оршдог бүрэн эрхт улс юм.
Ливан өрнөд талаараа Газар дундын тэнгист тулж, бусад талаараа Сири, Израилтай хиллэдэг.
Дэлхийн нэгдүгээр дайны дараа Францын эрхэнд орж 1943 онд тусгаар тогтнож, 1945 онд НҮБ-д элссэн. 1975-1990 онд иргэний дайн болж 150-200 мянган хүн амь үрэгджээ.
Ливан бол шашин-төрийг холбож зохицуулсан парламентийн бүгд найрамдах засагтай, нэгдмэл улс. Ойр тойронтой харьцуулвал газар нутаг бага, дэд бүтэц, нийгэм, эдийн засаг, хүний хөгжлийн үзүүлэлт сайн түвшинд байна.
Газар зүй
Ливан 10,452 хавтгай дөрвөлжин километр газар нутагтай, дэлхийн 161-р том орон юм. thumb|left|150px|Физик газрын зураг thumb|left|150px|Дээрээс харвал thumb|left|150px|Кадиша хавцал
Байрлал
Хойд өргөргийн 33° — 35°, зүүн уртрагийн 35° — 37° дотор Арабын хавтангийн умар өрнөд захад Өрнө Ази, Өрнө өмнөд Азид хамааран байна. Өрнөд талаараа Газар дундын тэнгист (225 км эрэг) тулж, дорнод талаараа Сири (375 км), өмнөд талаараа Израил (79 км) улстай хиллэдэг. 225 км урт, дунджаар 65 км өргөн тэгш өнцөгтөрхүү хэлбэртэй.
Уур амьсгал
Ливан газрын дундад тэнгисийн уур амьсгалтай. Урт, дулаан, хуурай зун, урт, сэрүүн, бороо цастай өвөл солигдоно. Намар, хавар богино.
Ургамал
Ливан улсын бэлгэ тэмдэг болсон хуш мод нутгийн 13.4% бүрхэж байна. Төрөөс ойн санг 20% хүргэх зорилт тавьсны хүрээнд хуш, нарс, царс, бүйлс, гацуур, арц тариалж байгаа.
Хүн ам зүй
thumb|left|150px|Триполийн дархан Ливан улсад 2014 оны байдлаар 6,184,701 хүн оршин сууж байна. Үүнд 0-14 насны багачууд 21%, 15-64 насны хөдөлмөрийн чадвартан 68%, 65-аас дээш өндөр настан 10%-ийг бүрдүүлж байна. Дундаж наслалт - 79.8 жил. Хүйсийн харьцаа - 0.94 эр/эм. Хүн амын жилийн өсөлт - 1% (2005 он). Хүн амын 96.7% бичиг үсэгт тайлагдсан.