cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Зөгийн бал
Түүх
Эртний Грекийн гүн ухаантан Аристотель "Амьтны аймаг" хэмээх бүтээлдээ зөгий үржүүлгийн талаар дурьдсан байдаг. Түүнд зөгий цуглуулдаг зүйл нь ургамалын тоос биш, цэцэгт хуримтлагдсан шүүдэр гэж бичжээ.
Хуучин гэрээнд Израйльчуудад амласан нутаг Канаан нь "Сүү, зөгийн бал урсч байдаг газар" гэж дүрслэгдсэн байдгаас зөгийн бал нь эртнээс нааш үржил шим, баялгийн бэлгэдэл болж ирснийг ойлгож болно.
Дундад зууны Европт гэрэлтгүүлгийн зориулалттай хэрэглэх лааны түүхий эд болгож лавыг хэрэглэдэг байсан тул сүм хийдүүдэд зөгий үржүүлдэг байжээ.
19-р зууныг хүртэл зөгийн балыг авахын тулд зөгийн үүрийг нь эвдэж, сүргийг нь устгахаас өөр арга байдаггүй байжээ. 1853 онд Америкийн Нэгдсэн Улсын иргэн Лангстрот (L.L.Langstroth) өөрийн "Үүр ба зөгий" ("The Hive and the Honey Bee") хэмээх бүтээлдээ зөгийн бал, лавыг авахад зөгийн сүргийг нь устгахгүйгээр авч үлдэж, дахин ашиглаж болох аргыг нээснээр орчин үеийн зөгий үржүүлгийн эцэг гэж нэрлэгдэх болжээ. Өдгөө түүний нээсэн аргыг үндсэндээ ашиглаж зөгий үржүүлж буй аж.
Зөгий
Дэлхий дээр 9 төрлийн зөгий байдаг.
Бал цуглуулах
Зөгий нь цэцэг олвол бусаддаа бүжгээр бал байгаа чиглэл, зайг мэдээлнэ. Бал авчирсан ажилчин зөгий нь бал хадгалдаг зөгийнд балаа дамжуулдаг бөгөөд энэ үед чихэрлэг ихтэй бал авчирсан зөгийнөөс нь эхэлж авдаг тул чихэрлэг багатай бал авчирсан ажилчин зөгий хүлээх хэрэгтэй болдог. Иймээс сайн балтай газар луу ажилчин зөгийнүүд олноороо явдаг байна.
Зөгийн үүрний бүтэц
Байгальд байдаг зөгийн үүр нь сархинаг гэж нэрлэгдэх бөгөөд зургаан талтуудаас тогтох босоо хавтгай хэлбэртэй. Сархинагийн тоо нь зөгийн төрлөөс хамаарч янз бүр байдаг.
Амьтад ба зөгийн бал
Түүнчлэн бусад амьтдыг ашиглаж, бал олж иддэг шувууд бий. Голчлон Африкийн Сахарын цөлөөс урагш орших тоншуулын төрлийн шувуу (Indicator minor) зөгийн бал, лаванд маш дуртай. Хүн, баавгай зэрэг амьтдад зөгийн үүр байгаа газрыг мэдэгдэж, тэдгээр нь зөгийн бал авсны дараа эвдэрч үлдсэн зөгийн үүрнээс үлдэгдлийг нь иддэг байна. Үүнийг нь ашиглаж, уг шувууг дуудах тусгай шүгэл хүртэл ашигладаг бүс нутаг бий.
Вишакхапатнам
Вишакхапатнам (విశాఖపట్నం) буюу Визаг нь Энэтхэгийн зүүн өмнөд эргийн боомт хот юм. Хүн амынхаа тоогоор Андра Прадеш муж дотроо Хайдерабадын дараа хоёрдугаарт, зүүн эргийн хотууд дунд Ченнай, Колката хоёрын дараа гуравдугаарт орох том хот болно. Мужийн нийслэл Хайдерабадаас зүүнш 625 km зайд оршино. Хотод хэд хэдэн төрийн өмчит хүнд үйлдвэр, гангийн үйлдвэрүүд, мөн Энэтхэгийн хамгийн хуучин хөлөг онгоц барих газар бүхий тус улсын хамгийн том далайн боомтуудын нэг бий. Вишакхапатнам нь Энэтхэгийн зүүн эргийн цорын ганц байгалийн боомт хот юм.
Хот Хинду шашны эр зоригийн бурхан Вишакхагийн нэрээр нэрлэгджээ. Зүүн Гатсын толгод дунд орших тус хотын зүүн талд Бенгалын булан цэлийнэ. Вишакхапатнам нь Вишакхапатнам тойргийн засаг захиргааны төв бөгөөд Энэтхэгийн Тэнгисийн Цэргийн Хүчний зүүн жигүүрийн удирдах штаб байрладаг. Хот Хувь заяаны хот гэж хочлогддог бөгөөд сүүлийн үед Зүүн эргийн Гоа гэх нь ч бий.
Гадны холбоос
Ангилал:Энэтхэгийн хот
Түмэндарь дайчин
Түмэндарь дайчин хутухур (1554-?) бол Халхын Гэрсэнз хунтайжийн ахмад хөвгүүн Ашихай дархан хунтайжийн хоёр дахь хүү юм.
Гэр бүл
Эцэг: Ашихай дархан хунтайж
Эх: Улчачи мянганы охин Алтахан сэцэн хатан
Ах: Баяндарь хунтайж
Дүү: Үдхүй илдэч
Хатан: Бабусай вангийн охин Тайгал хатан
Хүүхэд:
Эшлэл
Ангилал:Боржигин Ангилал:Засагт хан аймгийн хүн Ангилал:1554 онд төрсөн Ангилал:16-р эсвэл 17-р зуунд өнгөрсөн
Нейромаркетинг
Нейромаркетинг (Neuromarketing) нь маркетингийн нэг салбар бөгөөд маркетингийн өдөөгчид хандах хэрэглэгчдийн мэдрэмж, танин мэдэхүй, сэтгэл хөдлөлийн хариу үйлдлийг судалдаг.
Бизнесийн хамгийн гол зорилго бол хэрэглэгчийг бий болгох явдал. Бизнесийн байгууллага зах зээлд өөрийн байр суурийг эзэлж, түүнийгээ хадгалж, амжилтад хүрэхийн тулд дээд зэргийн бараа үйлчилгээгээр хангах замаар хэрэглэгчдийг анхаарлынхаа төвд байлгахад байнга санаа тавих ёстой. Янз бүрийн хэв шинж бүхий хэрэглэгчдийн зан үйлд хамгийн үр ашигтайгаар нөлөөлөхөд маркетингийн хүчин зүйлүүдийн харьцааг оновчтой бүрдүүлэх хэрэгтэй. Иймээс хэрэглэгчдийн зан үйлийг судалж, түүний онцлогт тохируулан бараа бүтээгдэхүүнийг үйлдвэрлэснээр бүтээгдэхүүний үнэт чанар бүрэн дүүрэн илэрнэ. Хэрэглэгчдийн зан үйлийг судалснаар хэрэглэгчийг илүү нарийн ойлгон таньж мэдэх боломж бүрдэнэ. Сүүлийн жилүүдэд хэрэглэгчдийн бараа бүтээгдэхүүн худалдан авах тухай шийдвэр гаргах, худалдаж авах үйл явцад уран сэтгэмж, сэтгэл санааны нөлөөлөл, мэдрэмж гэх мэт сэтгэл зүйн хүчин зүйлүүд хэрхэн нөлөөлж байгаа талаарх судалгааны шинэ чиглэлүүд гарч ирж байна. Жишээлбэл, гүзээлзгэнэ, шоколадны үнэртэй хүүхдийн гутлыг дэлхий дээр Чилийн Сантьяго хотын Galzados Dolphitos хэмээх ганцхан үйлдвэр үйлдвэрлэсэн ба түүний борлуулалт 2 дахин өсөөд зогсохгүй, одоо хэрэгцээ нь борлуулалтаасаа даваад байна. Хэрэглэгчийн бараа бүтээгдэхүүн худалдан авах зан үйл гол төлөв ухамсарт шинж чанартай. Хүний хэрэгцээ нь дур сонирхол, бодит байдал хоёрын хооронд тодорхой зааг бий болсон тохиолдолд идэвхжиж мэдрэгддэг. Сэтгэл зүйн энэ байдал хүчтэй мэдрэгдэж эхлэхийг хэрэгцээ гэдэг. Хүн хүсэлд автагдах тусам хэрэгцээгээ хангах хэрэгтэй болдог. Ухамсарлагдсан хэрэгцээг барааг худалдаанаас олох ашиг, эсвэл яаж хэрэглэхээс шалтгаалж нэгд хэрэглээнии, хоерд гедонист буюу туршлага дээр үндэслэсэн гэсэн шинжээр нь хувааж болно. Хэрэглээний хэрэгцээ нь барааны шинж чанар, барааг хэрэглэх журам, давуу талуудтай холбоотой. Гедонист хэрэгцээ нь хүний сэтгэл санааны байдал, ёс зүйн талуудтай холбоотой субъектив мэдрэмж юм. Худалдан авагч сайхан сэтгэгдэлтэй, төлөв сайхан ааштай үедээ юманд эерэгээр ханддаг. Тухайлбал, хүн сэтгэл хангалуун, сЗйхан ааштай байхдаа хичнээн завгүй байсан ч барааны сонголт хийх, яаж хэрэглэх, ашиглах талаар мэдээлэл авахдаа тээршаадаггүй, худалдагчтай эерэг харилцан үйлчлэлд орж чаддаг. Харин ямар нэгэн юманд яарсан, цагаа хэмнэхийг гол зорилго болгосон хэрэглэгч сонголт хийлгүй хэрэгцээтэй зүйлээ аль болохоор түргэн, гарт тааралдсанаа худалдан авах эрмэлзэл давамгайлдаг. Иймээс бизнесийн байгууллагууд хэрэглэгчдэд үйлчлэхдээ сэтгэл санааны таатай сэтгэгдэл төрүүлэх зорилгоор нейромаркетингийн зарчмуудыг өргөн хэрэглэх шаардлагатай. Нейромаркетинг Монголд Үндэстэн дамнасан пүүсүүд хил хязгаарыг үл харгалзан олон орны зах зээл дээр ноёрхож үндэсний компаниудын бүтээгдэхүүн үйлчилгээ дэлхийн брэндийн тархалттай урвуу харьцаагаар зах зээлээс улам бүр шахагдаж байна. Монголын зах зээлд MCS Coca-cola ХК үйл ажиллагаагаа эхлүүлж дэлхийн брэнд кока кола үйлдвэрлэх болсноор үндэсний үйлдвэрлэгчдийн зах зээл хумигдаж байна. Дэлхийн хамгийн шилдэг брэндийн маркетингийн үйл ажиллагааны эсрэг уламжлалт маркетингийн арга хэрэгсэл ашиглах нь үр дүнд хүрэхгүй учраас хэрэглэгчдээ хадгалж үлдэхэд туслах шинэлэг арга нь нейромаркетинг байж болох юм.
Нейромаркетингаар хэрэглэгчийн худалдан авах шийдвэрт хүний мэдрэхүйн төгсгөлүүд болох харах, үнэртэх, сонсох, амтлах мөн хүртэхүйн мэдрэхгүйгээр дамжин нөлөөлдөг.
Харах мэдрэхүй: Мянга сонсохоор нэг үз гэсэн үг байдаг. Хэрэглэгчид ч мөн өөрсдийн нүдээр үзсэн зүйлдээ итгэдэг. Хүний нүд 400-700 нанометр урттай гэрлийн долгионыг харах чадвартай бөгөөд гэрлийн долгионы урт нь өнгө болж харагддаг. Хүн нүдээр нийт хүлээн авч байгаа мэдээллийнхээ 70-аас 80%-ийг авдаг гэж үздэг. Харах мэдрэхүйн хувьд өнгөний нөлөөллийг Нейромаркетингт ихээхэн хэрэглэдэг. Түргэн хоолны газрууд хүрэн улаан, тод ногоон өнгийг дотоод засал чимэглэлдээ ихээхэн ашигладаг нь хүний идэх дур хүслийг төрүүлэх мөн хоолоо хурдан идээд гарах сэтгэл зүйд хөтөлдөг. Тиймээс нейромаркетингийн хүчин зүйл нь бүтээгдэхүүн болон түүний сав баглаа боодол, маркетингийн арга хэрэгслийн өнгө, хэлбэр дүрс гэж үзэж болох юм.
Үнэртэх мэдрэхүй: Үнэр бол хүчирхэг нейромаркетингийн зэвсэг болдог. Ялангуяа үнэр нь хоол хүнсний үйлдвэрлэл үйлчилгээний салбарын маркетингт салшгүй хүчин зүйл болдог. Америкийн кофены газрын тэргүүлэх брэнд болох Sturbucks coffee кофены газартаа сонгинотой хачирхалтай талх зарж эхэлсний улмаас кофены борлуулалт ихээхэн буурсан гэдэг. Учир нь кофены сайхан үнэрийг сонгинын үнэр дарсны улмаас хэрэглэгчдийн худалдан авалт хийх эрмэлзэл буурчээ. Мөн шарсан төмсний үнэрийг үнэртсэн мөртлөө түүнийг хоолон дээрээ идэхгүй байх Америк хүн цөөхөн гэж саяхан хийгдсэн судалгааны дүнд дурьдагджээ. Үнэр хүнд маш их нөлөөлдөг нь хүмүүсийн үнэртэн сүрчиг хэрэглэж байгаа байдлаас маш тодорхой харагддаг. Тааламжтай үнэр нь хүний сэтгэл санааг тайвшруулаад зогсохгүй урам зориг, эрч хүч бэлэглэдэг. Харин тааламжгүй үнэр ихээхэн сөрөг нөлөөтэй байдаг. Тааламжтай болон тааламжгүй үнэрийг хүмүүсийн хүлээн авч байгаа байдал өөр өөр байх боловч ихэнх үнэрийг хүмүүс ерөнхийдөө сайхан, муухай гэж ангилах тал нь адил байдаг. Сайхан үнэртэй хамт ой ухаанд хадгалагдсан дурсамж тухайн үнэртэй төстэй үнэр дахин үнэртэх үед сэргэдэг байна. Таны брэнд үнэртдэг үү? гэдэг асуудгийн цаана нарийн утга агуулсан асуулт давхар байдаг юм. Сайн чанарын арьсан болон модон эдлэл, нарийн боовны газар зэрэгтэй тэдгээр бүтээгдэхүүний үнэр нь салшгүй зүйл болж өгдөг. Зарим тохиолдолд хиймэл үнэртүүлэгчийг ашиглаж үнэрийн нөлөөлөл ихтэй худалдан авах сэрлийг өдөөх чиглэлээр олон газарт ашиглаж байна. Нейромаркетингийн хүчин зүйл нь бүтээгдэхүүний өөрийн үнэр гэж энэ удаагийн судалгаанд авч үзэх болно.
Амтлах мэдрэхүй: Маркетингийн биечилсэн худалдааг хүнсний бүтээгдэхүүн борлуулдаг компаниуд амтлагаат худалдаагүйгээр хийх нь ховор болжээ. Орчлон ертөнцийн сайхныг мэдрэх нэг арга бол яах аргагүй сайхан амт байдаг. Тиймээс дан ганц хүнсний бараа бүтээгдэхүүн борлуулдаг компани гэлтгүй олон газрууд сайхан амттай кофе, ундаа, зуушаар хэрэглэгчдээ дайлж өөрийн бүтээгдэхүүнийг санал болгосноор худалдан авах магадлал нэмэгддэг нь судалгаагаар батлагдсан. Бүтээгдэхүүний амт нь нейромаркетингийн хүчин зүйл болох юм.
Хүртэх мэдрэхүй: Бараа бүтээгдэхүүнийг хэрэглэгч өөрийн гараар барьж, эргүүлж тойруулж харснаараа бараа бүтээгдэхүүний тухай их хэмжээний мэдээлэлтэй болдог. Ингэснээр худалдан авах шийдвэр гаргалт хийхэд эерэг нөлөөллийг үзүүлдэг. Тиймээс томоохон дэлгүүрүүд бараа бүтээгдэхүүнээ хэрэглэгчдийнхээ гар хүрэх газарт тавьдаг. Энгийн хүнсний дэлгүүрээр үйлчлүүлсэн хэрэглэгч болон супер маркет хэлбэртэй жижиг дэлгүүрээр үйлчлүүлсэн хэрэглэгчдээс судалгаа авахад жижиг боловч супер маркетаар үйлчлүүлсэн хэрэглэгчдийн сэтгэл ханамж яг адилхан барааг адилхан үнээр худалдан авсан хэрэглэгчээс илүү байсан байна. Хүртэхүйн мэдрэхгүйгээр дамжих нейромаркетингийн хүчин зүйл бүтээгдэхүүний сав баглаа боодол гэж энэхүү судалгаанд тодорхойлж байгаа юм.
Залаат бүргэд
Залаат бүргэд (Morphnus guianensis) нь Morphnus төрлийн ганц зүйл шувуу юм. Энэхүү бүргэд нь 71–89 cм урт, 1.75–3 кг жинтэй. Залаат бүргэд нь Гватемал, Хондурас, Никарагуа, Коста-Рика, Панам, Колумби, Венесуэл, Гайана, Бразил, Эквадор, Парагвай, Перу, Аргентин, Боливи улсын нутгаар өргөн тархан амьдардаг.
Цахим холбоос
Ангилал:Бүргэдүүд Ангилал:Харцгайнхан
JQuery
jQuery бол шинэ нэгэн төрлийн HTML ба JavaScript–ийн хоорондох ажиллагааг зохицуулдаг, нээлтэй эх бүхий JavaScript–ийн фрэймвөрк юм.
jQuery ашиглан та юу хийж чадах вэ?
JavaScript–ийн фрэймвөркгүйгээр бид Document Object Model (DOM )–д хандахдаа маш олон мөр бичих шаардлагатай байсан бол jQuery–г ашигласнаар хүчирхэг ба үр дүнтэй механизмыг Document–д хандахдаа бий болгож чадна.
Css нь document–ийг хэрхэн харагдах байдлыг тодорхойлдог хүчирхэг арга юм. Гэвч зарим үед вэб хөтчүүд ижил стандарт хэрэглээгүй үед асуудалтай тулгардаг. jQuery нь ижил стандартуудыг хөтөч хооронд холбож өгдөг гүүр болон ажилладаг. jQuery ашиглан та css class–уудыг өөрчлөн, харагдах байдлыг өөрчлөж чадна.
Ямар нэгэн өөрчлөлт хийхэд хязгаарлалт байхгүй. Текст өөрчлөх, зураг нэмэх эсвэл солигдох, жагсаалтууд дахин дараалагдах эсвэл бүх HTML файлын бүтэц дахин бичих ба өргөтгөх зэрэгийг зөвхөн ганцхан API ашиглан хийх нь хялбар байна.
jQuery–ийн сан нь олон тооны үйлдлийг барьж авах сайн аргатай, жишээ нь хэрэглэгч холбоос дээр дарах гэх мэт.
Үр дүнтэй интерактив байдлыг бий болгохын тулд дизайнер нь хэрэглэгчийг visual feedback-аар хангах хэрэгтэй байдаг. Энэ шаардлагыг jQuery library эффектүүдийн массиваар хангаж өгдөг. Жишээ нь Fades ба Wipes, шинэ аргуудын toolkit шиг.
jQuery Library нь процесоос хөтчийн тодорхой нарийн ажлыг салгадаг ба хөгжүүлэгчдэд Server–end функцуудад төвлөрөх боломж олгодог.
Зарим функц
$ функц нь jQuery –ийг нэрийн талбарын орлуулсан нэр юм. Жишээ 1: jQuery энэ функц нь strings-т trimming хийдэг.
str = "   foo     "; jQuery.trim(str); // returns "foo"
Эсвэл:
str = "   foo     "; $.trim(str);
Энэ 2 бичлэг нь ижил.
HTML Document –т угсрах
jQuery –йин үндсэн 3 төрлийн хэрэглээ түгээмэл байдаг. HTML document–д, CSS файлд стиль өгөх, мөн JavaScript файлтай харьцах. <script type="text/javascript" src=" /path/to/jQuery.js"> <script type="text/javascript"> // Your code goes here <a href="http://jquery.com/">jQuery</a>
Лашон Мерритт
Лашон Мерритт (LaShawn Merritt, 1986 оны зургаадугаар сарын 27-нд төрсөн) нь Америкийн хөнгөн атлетикч бөгөөд 400 метрийн зайд Олимпийн хоёр алт, ДАШТ-ий таван алт хоёр мөнгөн медальтай тамирчин юм.
Түүний хувийн дээд амжилт 43.74 секунд буюу бүх цаг үеийн тавдугаарт эрэмбэлэгдэх амжилт.
Холбоос
Ангилал:АНУ-ын 400 метрийн гүйгч Ангилал:400 метрийн гүйлтийн олимпын аварга Ангилал:400 метрийн гүйлтийн дэлхийн аварга Ангилал:АНУ-ын олимпын аварга Ангилал:АНУ-ын олимпын оролцогч Ангилал:2008 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:2012 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:2016 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Сэргээшийн тохиолдол хөнгөн атлетикт Ангилал:Сэргээш АНУ-д Ангилал:Америкчууд Ангилал:1986 онд төрсөн
Тетрохромат
Тетрохромат гэдэг нь дөрвөн өөр төрлийн сувгаар өнгөний мэдээллийг тархинд дамжуулдаг буюу дөрвөн өөр өнгийн конусан эсний бүтэцтэй нүдний бүтэц юм. Ийм бүтэцтэй организмуудыг тетрохромат гэдэг. Хэд хэдэн зүйлийн шувууд, загас, шавьж, хоёр нутагтанд тетрохромат харааны хөгжил бий. Олон сая жилийн өмнө сүүн тэжээлтнүүдэд тетрохромат харааны бүтэц байсан боловч генетикийн хувьслын явцад энэ нь алдагдаж бараг бүх сүүн тэжээлтнүүд 2 конусан эсний хараатай буюу юмыг зөвхөн хар цагаанаар хардаг болжээ.
Хүнд үлдсэн тетрохроматын судалгаа
Зарим цөөн бүлэг хүмүүс өнгө ялгах чадваргүй байдаг буюу нүдний хараа нь 2 конусан эсний бүтэцтэй байдаг.
Эшлэл
Ангилал:Өнгө Ангилал:Хараа
Эрдэнэцогт сум
Эрдэнэцогт нь Баянхонгор аймгийн сум юм.
Эх сурвалж
Ангилал:Баянхонгор аймгийн сум Ангилал:Монголын сум
Биохими
Биологийн хими буюу Биохими нь амьд организмын химийн найрлага, бодисын ба энергийн тухай өөрөөр хэлбэл амьд биетийн тухай шинжлэх ухааны салбар юм. Биохимийн үндсэн зорилт нь амьд организмын химийн найрлага болон организмыг бүтээгч бодисуудын бүтцийг мөн амьд организмын онцлог, түүний амьгүй зvйлсээс ялгагддаг химийн хувирлын дараалал болон харилцан уялдааг судлахад оршино. Биохими нь дотроо хоорондоо нягт харилцан уялдаатай байж бие биеэ нөхдөг. Биохими нь:
Ангилал
Нүүрс усыг дотор нь моносахарид, дисахарид, полисахарид гэсэн 3 үндсэн ангилалд хувааж болдог.мөн энгийн нийлмэл гэж болно. Нүүрсусны биологийн үүрэг -Энергийн үүрэг -бүтцийн үүрэг -хамгаалах -нөөц тэжээлийн -гемастатик -гомостатик -цус бүлгэнэлт -тулгуурын ба механик -осмос -хоргүйжүүлэх -өвөрмөц Моносахарид нь энгийн сахар юм. Цорын ганц полигидроксиальдегид буюу кетоны молекулаас тогтоно.(CH2O)n, n<3 гэсэн нийлбэр томъёотой. Моносахарид нь альдэгид агуулсан байвал альдоз, кетон агуулсан байвал кетоз гэнэ. Моносахаридыг агуулагдаж байгаa нүүрстөрөгчөөс нь хамааруулж: Талст байдалтай усанд сайн уусдаг,чихэрлэг амттай,С н атом нь гол төлөв асиметр байх бөгөөд гэрлийн ба толин изомер үүсгэдэг. Хамгийн энгийн төлөөлөгчид нь : -Глицерин -Глицеральдагид -диоксиацетон Дисахарид нь хоёр моносахаридын нэгжээс тогтсон байдаг. Жишээлбэл: Глюкоз+Мальтоз=Сахароз, Глюкоз+Галактоз=Лактоз, Глюкоз+Глюкоз=Мальтоз
Полисахарид нь моносахаридын нэгж бүхий урт хэлхээнээс тогтдог. Эдгээр нь шугман буюу салбарласан бүтэцтэй байдаг. Полисахаридыг хүчлээр буюу өвөрмөц ферментийн үйлчлэлээр глактолизд ороход эдгээр полисахарид нь харгалзах моносахарид буюу моносахаридын уламжлал болон хувирдаг. полисахарид нь нэг төрлийн моносахаридаас тогтсон бол гомополисахарид харин хэд хэдэн моносахаридаас тогтсон бол гетерополисахарид гэнэ.
Уураг
Уураг нь бүх амьд организмын найрлагад ордог, биологийн бүх процесст оролцдог, нийлмэл бүтэцтэй молекул юм. Уураг нь пептидийн холбоогоор холбогдсон хорь гаруй төрлийн амин хүчлээс бүрдэнэ. Уургууд эсийн мембран болон митохондри рибосом хромсом зэрэг эрхтэнцрийн мембраныг бүрдүүлдэг. Ийм уургуудыг бүтцийн уураг гэнэ.
Липид
Липид нь эд эсээс хлороформ, эфир, бензол зэрэг туйлгүй уусгагчаар хандалж болохуйц, усанд уусдаггүй зэрэг шинж чанар бүхий органик нэгдлийн бүлэг байдаг. Липид нь хоёр үүрэг гүйцэтгэх ба нэг талаар мембраны бүтцийн бүрэлдэхүүн хэсэг болох нөгөө талаар бодисын солилцоон дахь энергийн нөөцлөгдөх хэлбэр болдог.Өөх тос болон бусад липидүүд физик-химийнхээ шинж чанараараа нэгэн бүлэгт ордог. Эдгээр нь усанд уусдаггүй, харин органик уусмал болох эфир, спирт, бензол, болон бусад уусмалд уусдаг. Цус болон биед саармаг өөх-триглицерид, фосфолипид, холестерол, ач холбогдлоор бага бусад өөх тос байна. Триглицерид нь биед энергийн зориулалтаар ихэвчлэн хэрэглэгддэг.
Ашигласан материал
Ангилал:Анагаахын мэргэжлийн салбар  Ангилал:Салбар хоорондын шинжлэх ухаан Ангилал:Химийн салбар
Симона де Бовуар
Ангилал:20-р зууны гүн ухаантан Ангилал:Атеизмын төлөөлөгч Ангилал:Зохиогч Ангилал:Оршихуйн гүн ухааны төлөөлөгч Ангилал:Францын зохиолч Ангилал:Францын эмэгтэйчүүдийн эрхийн төлөө тэмцэгч Ангилал:Франц хэлээрх утга зохиол Ангилал:Францын гүн ухаантан Ангилал:Гонкурын шагналтан Ангилал:Иерусалим шагналтан Ангилал:Европын утга зохиолын төлөөх Австрийн Улсын шагналын шагналтан Ангилал:Жан Пол Сартр Ангилал:Францчууд Ангилал:1908 онд төрсөн Ангилал:1986 онд өнгөрсөн
Хянган муж
Хянган муж нь (Барга муж) Дундад Иргэн Улсын (1912-1949) муж юм. Голдуу монголчууд амьдарч байв. Зүүн тал нь Хармөрөн мужид оржээ.
Ангилал:Өвөр Монголын түүх
Монгол Улсын Консерватори
С.Гончигсумлаагийн нэрэмжит Монгол Улсын Консерватори нь Монгол Улсын хэмжээнд мэргэжлийн хөгжимчин, бүжигчин, дуучин, циркчин бэлтгэн гаргадаг мэргэжлийн урлагийн сургууль юм.
Түүх
Монгол Улсын Консерватори нь анх 1937 онд БНМАУ-ын Ардын Сайд нарын зөвлөлийн Ерөнхий сайдын 1937 оны 04 сарын 10-ны өдрийн 45 дугаар тоот тушаалаар “Уран сайхны сургууль” нэртэй байгуулагдаж байсан.
БҮГД НАЙРАМДАХ МОНГОЛ АРД УЛСЫН АРДЫН САЙД НАРЫН ЗӨВЛӨЛИЙН ЕРӨНХИЙ САЙДААС УЛСЫН ТӨВ ТЕАТРЫН АЖЛЫГ САЙЖРУУЛАХ ТУХАЙ ГАРГАСАН 1927/37 ОНЫ 4 ДҮГЭЭР САРЫН 15-НЫ ӨДРИЙН 45 ТООТ ТУШААЛ
Одон тэмдэгт Улсын Төв театр ину өнгөрсөн 26 оны намаржинаас эхэлж тус теетрын удирдлагыг өөрчлөн сайжруулсан хийгээд тусгай мэргэжилтэй сургагч нарыг урьж ирүүлсэн зэргээс ажил нь нилээд өөрчлөлтийг олох зүгт хандсан боловч сүүлийн саруудад үндэсний шинэ шинэ зүйлүүдийг хараахан тавьж чадсангүй хийгээд, шинэ хүчин бэлтгэх явдлыг чанартайгаар үл явуулсан ба, ялангуяа жүжигчдийн хүмүүжил сурлагыг дээшлүүлэх явдал саадгүйгээр гүйцэлдэж чадаагүй, уран сайхны улс төрийн зөвлөл ба уран зохиолын бүлэгмээс түүний ажилд туслалцаж үл чадсан зэргээр, тус театрын хувьсгалт замаар хөгжих явдалд үлэмжхэн дутагдалууд буй болой хэмээн үзэж эл дутагдалтай ажлуудыг эрс шийдвэртэйгээр арилган сайжруулахын тулд ерөнхий сайдаас Тушаах нь:
(...)
7.     Тус театрын хөгжилтөд туйлын чухлаар холбогдох уран сайхны ажилчдын шинэ хүчнийг төрүүлэх нь онц чухал тул жүжигчин, найруулагч, хөгжимчин, дуучны зэрэг уран сайхны ажилчдыг бэлтгэх театрын тусгай сургуулийг 30-аас дорогшгүй орон тоогоор хурдавчлан байгуулж эцэстээ театрын техникум болгох чиглэлийг хадгалах нь чухал болох. Үүнд энэ тухай бүхий л зохион байгуулалтын ажлыг одоогоос бэлтгэж, уул сургуулийг ирэх 9 сарын 15-нд ямарч саадгүй нээхийг Ардыг Гэгээрүүлэх яаманд даалган тушаасугай.
Ерөнхий сайд: Амар Ерөнхий сайдын нэгдүгээр орлогч сайд, улсын маршал өрлөг жанжин: Чойбалсан Нарийн бичгийн дарга: Өлзий-Очир
1945 онд БНМАУ-ын Сайд нарын зөвлөл ба МАХН-ын Төв хорооны 1945 оны 6 сарын 1-ний өдрийн № 34/30 тоот тогтоолоор “Хөгжимт драматик сургууль”, 1957 онд БНМАУ-ын Сайд нарын зөвлөлийн 1957 оны 9 сарын 12-ны өдрийн № 385 тоот тогтоолоор “Хөгжим бүжгийн дунд сургууль”, 1991 онд БНМАУ-ын Боловсролын сайд, Соёл урлагийн хөгжлийн хорооны даргын хамтарсан 1991 оны 11 сарын 29-ний өдрийн № 326/473 тоот тушаалаар “Хөгжмийн коллеж”, 1996 онд Монгол Улсын Гэгээрлийн яамны сайдын 1996 оны 11 сарын 12-ны өдрийн № 126 тоот тушаалаар “Хөгжим бүжгийн коллеж” хэмээн нэрлэгдэж байсан.
Боловсрол, Соёл, Шинжлэх ухаан, Спортын сайдын 2017 оны 08 сарын 24-ны А/84 тоот тушаалаар Монгол Улсын Консерватори (хөгжмийн дээд боловсролын байгууллага) болж, бүтэц зохион байгуулалтын хувьд өөрчлөгдсөн.
Монгол Улсын Консерватори нь үүсэн байгуулагдсанаасаа хойш урлагийн чиглэлээр 7000 гаруй мэргэжилтэн бэлтгэн гаргасан байна. Монгол Улсын нийт урлагийн салбарын мэргэжилтнүүдийн 70%, мэргэжлийн хөгжимчдийн 90% нь тус сургуулийг төгссөн байдаг.
Сургалтын тогтолцоо, бүтэц зохион байгуулалт
Монгол Улсын Консерватори нь дараах 5 бүрэлдэхүүн сургуультайгаар үйл ажиллагаа явуулдаг. Үүнд:
Монгол Улсын Консерваторийн харьяа шаталсан сургалттай ерөнхий боловсролын сургууль нь I-V ангид бага боловсрол, VI-IX ангид дунд боловсрол, X-XI ангид тусгай мэргэжил олгодог. Үндсэн бүтцийн 4 сургууль нь төгөлдөр хуур, хийл, морин хийл, үндэсний болон үлээвэр бүх төрөл, сонгодог бүжиг, ардын бүжиг, ардын болон дуурийн дуучин зэрэг хөгжмийн урлагийн бүхий л төрлөөр бакалавр, магистр, докторын эрдмийн зэрэг бүхий мэргэжилтэн бэлтгэдэг. Ерөнхий эрдмийн дунд сургууль нь үнэ төлбөргүй боловсрол олгодог.
Бээжингийн гудамжинд байрлах хичээлийн хоёр байртай, 2020 оны байдлаар үндсэн болон цагийн нийт 261 багштайгаар үйл ажиллагаа явуулж байна.
Эшлэл
Ангилал:Монголын их сургууль Ангилал:1937 онд байгуулагдсан
2 сарын 10
2 сарын 10 нь Григорийн тооллын жилийн 41 дэх өдөр. Энэ өдрөөс хойш он дуусахад 324 хоног үлдэнэ. Хэрэв өндөр жил таарвал энэ тоо 325 байна.
Тэмдэглэлт өдөр
0210 #10
Цахар муж
Цахар муж нь Дундад Иргэн Улсын (1912-1949) муж юм. Голдуу монголчууд амьдарч байв.
Ангилал:Өвөр Монголын түүх
Фабиано Каруана
Фабиано Луижи Каруана (Fabiano Luigi Caruana, 1992 онд төрсөн) — Италийн шатарчин, их мастер.
Зураг
Ангилал:Италийн шатарчин Ангилал:АНУ-ын шатарчин Ангилал:Шатрын улсын аварга Ангилал:АНУ-ын хүн Ангилал:Италичууд Ангилал:1992 онд төрсөн
Урт залаат бүргэд
Урт залаат бүргэд (Lophaetus occipitalis) нь Харцагынхан овгийн махчин шувуу бөгөөд Lophaetus төрлийн ганц зүйл нь болно.
Энэхүү бүргэд нь 55 см орчим урт, дундаж хэмжээнд тооцогдох ба Африкийн модтой, ургамал элбэг ойн захаар амьдардаг.
Цахим холбоос
Ангилал:Бүргэдүүд Ангилал:Харцгайнхан
МиГ-19
МиГ-19 нь (Русский: Микоян и Гуревич МиГ-19) (NATO-ын нэршил: "Farmer")нэг хүний суудалтай, хос тийрэлтэт хөдөлгүүр бүхий Зөвлөлт Холбоот Улсын хоёрдугаар үеийн сөнөөгч онгоц. ЗХУ-ын нисэлтийн үедээ дууны хурданд хүрсэн анхны онгоц юм. North American F-100 Super Sabre болон McDonnell Douglas F-4 Phantom II ба Republic F-105 Thunderchief зэрэг АНУ-ын сөнөөгч онгоцуудын өрсөлдөгч.
Эшлэл
Ангилал:Сөнөөгч бөмбөгдөгч онгоц Ангилал:Вьетнамын дайны агаарын тээврийн хэрэгсэл Ангилал:Сөнөөгч онгоц (1950-1959 он) Ангилал:Микоян-Гуревич Ангилал:ЗХУ-ын дэлхийн хоёрдугаар дайны нисэх онгоцны төрөл Ангилал:Хоёр тийрэлтэт хөдөлгүүрт нисэх онгоц Ангилал:ҮАА-н агаарын тээврийн хэрэгсэл Ангилал:Анхны нислэг 1954 он
Мэдээллийн хайлт
Мэдээлэл гаргаж авах (англ. Information retrieval) гэдэг бол мэдээллийн нөөцийн цуглуулгаас шаардагдах мэдээлэлтэй хамааралтай мэдээллийн нөөцийг олж авах үйл ажиллагаа юм. Хайлт нь бүтэн бичвэр эсвэл бусад агуулгад суурилсан индексжүүлэлтэд суурилж болно. Мэдээлэл хайх гэдэг бол баримт бичиг хайх, баримт бичиг дотроос мэдээлэл хайх, түүнчлэн өгөгдөл, бичвэрэн өгөгдлийн хөмрөг, зураг, дуу мэтийг тайлбарласан мета өгөгдлийг хайх шинжлэх ухаан юм.
Мэдээлэл хайх автоматжуулсан системийг мэдээллийн халилтыг багасгахад ашигладаг. Олон их сургууль, нийтийн номын сан IR буюу мэдээлэл хайх системийг ашиглан ном, сэтгүүл болон бусад баримт бичгийг хэрэглэх боломжоор хангадаг.
Тойм
Хэрэглэгчээс систем рүү квери (англ. query) оруулснаар мэдээлэл хайх үйл явц эхэлдэг. Квери гэдэг бол вэб хайлтын системд байдаг тэмдэгт мөр буюу стринг шиг шаардлагатай мэдээлэлд зориулсан албан мэдэгдэл юм. Квери нь тухайн цуглуулга дотроос цор ганц объектийг таньж олдоггүй. Харин тухайн кверитэй хамаарлын ялгаатай түвшнүүдэд таарах олон объектийг олох боломжтой.
Объект гэдэг бол агуулгын цуглуулга буюу өгөгдлийн хөмрөг дотор буй мэдээллээр төлөөлөгдсөн энтити юм. Хэрэглэгчийн квери нь өгөгдлийн хөмрөгийн мэдээлэлтэй харьцуулагдана. Гэвч өгөгдлийн хөмрөгийн сонгодог SQL кверитэй харьцуулахад мэдээлэл хайлтын үр дүн кверитэй таарах албагүй учир үр дүн нь ихэвчлэн чансаагаараа эрэмбэлэгдсэн байдаг. Энэхүү чансаа нь өгөгдлийн хөмрөгийн хайлт болон мэдээлэл хайлтын хоорондох гол ялгаа юм.
Хэрэглээнээс хамааран өгөгдлийн объект нь баримт бичиг, зураг, аудио, оюуны зураглал, видео гэх мэт олон янз байж болно. Баримт бичгүүдийг ихэвчлэн мэдээлэл хайлтын системд шууд хадгалдаггүй. Харин баримт бичгийн орлуулга буюу мета өгөгдлөөр төлөөлүүлсөн байдаг.
Ихэнх мэдээлэл хайлтын систем тухайн өгөгдлийн хөмрөг доторх объект бүр тухайн кверитэй хэр сайн таарч байгаад оноо өгч тооцоолдог. Топ чансаатай объектуудыг хэрэглэгчид харуулна. Хэрэв хэрэглэгч кверигээ боловсронгуй болгохыг хүсвэл дээрх үйл явцыг дахин давтана.
Эшлэл
Ангилал:Баримтжуулалт Ангилал:Компьютерын хэл шинжлэл Ангилал:Эдийн засгийн информатик
Хулан хатан
Хулан (? - 1225?) бол Увас Мэргидийн Дайр Усуны охин бөгөөд Чингис хааны дөрөв дэх хатан юм.
Намтар
Хулан хатны тухай мэдээ түүхэнд анх Чингис хааны их цэрэг Найманы Таян ханыг ялж, түүний улсыг хураасны дараах Мэргидийн үлдэгдэлийг бут ниргэх үетэй холбогддог. Түүний эцэг Дайр усун бол Гурван Мэргидийн доторх увас Мэргидийн эзэн бөгөөд Буур хээрийн тулалдааны үед увас мэргэд аймгийг захирч байсан томоохон ноёдын нэг юм.
Монголын нууц товчоонд дурдахдаа: "Мөн хулгана жилийн намар ... мэргид иргэнийг эзлэхэд увас мэргидийн тэргүүлэгч Дайр-Үсүн гэгч хүн өөрийн охин Хуланг Чингис хаанд үзүүлэхээр авчирч явтал, замд тохиолдсон монгол цэрэг саатуулах тул Бааридайн Наяа ноёнд Дайр-Үсүн учирч өгүүлрүүн: "Би энэ охиноо Чингис хаанд үзүүлэхээр явж байна." гэвэл Наяа ноён өгүүлрүүн: "Охины чинь бид хамт аваачиж үзүүлье. Чи ганцаар одвол ийм самуун цагт тохиолдсон цэргүүд чамайг хорлох ба чиний охинтой самуурах тул хоёулаа хамт очьё. Чи намайг гурав хоног хүлээ." гэж дуртгаж хүлээлгэв. Тэндээс Наяа ноён Дайр-Үсүн хоёр Хуланыг авч Чингис хаанд хүргэв. Наяа ноён гэртээ гурав хоног хүлээлгэснийг Чингис хаан сонсоод машид хилэгнэж " Чи энэ бүсгүйг ямар учиртай гэртээ хүлээлгэж байсан бэ?" гэж чанга тулган асууж, засаглан шийтгэх гэж байтал Хулан өгүүлрүүн: "Надад Наяа ноён хэлэхдээ, би хааны их ноён билээ. Бид хамт бараалхаж очьё, зам зуур цэргүүд самуурч болзошгүй гэж ятгасан. Хэрэв Наяа ноён учирч туслаагүй бол бид завсрын цэрэгт баригдаж, тэдний завшаан болох биш үү. Энэ Наяа ноёнтой учирсан нь сайн болов. Одоо энэ Наяа ноёноос асуухын оронд хаан соёрхвол, тэнгэрээс заяасан, эцэг эхээс төрүүлсэн махбодийг минь шалгаж үзтүгэй" хэмээжээ. Тэмүжин, Хулангийн үгийг зөвшөөрч, мөн өдөр тэр даруй сорьж үзвэл Хулан хатны өчсөн үг үнэн байсан тул түүнийг хатан суудалд залж, соёрхон таалжээ. Наяа ноёны үг бас үнэн байж таарсанд: "Үнэн үгтэй, шударга хүн байна. Их үйл хэргийг тушаая" гээд өршөөж соёрхжээ.
Харин Лувсанданзаны зохиосон Алтан товчид дурдахдаа: Тэрбээр энэ үед өрлөг жанжиндаа хандан: " Хар багаас сүй тавьж ханилсан хатан Бөртэ бол сайн язгуурт эцгийн минь ханилуулсан халуун журамт хань минь билээ. Дайн тулааны талбараас хатан Хуланг олсон билээ би. Одоо орон гэртээ харьж буцахын цагт хатан Бөртэтэйгээ уулзахад хүнд байна. Тиймээс есөн та нарын хэн нэг нь түрүүлэн очиж, миний өмнөөс хатан Бөртэд учир явдлыг тайлбарлана уу" хэмээн хүсээд, Мухулайг явуулсан байна. Эзнийхээ даалгаврыг биелүүлэхэд Мухулайд мөн л халуухан байсан тул хаан эзнээ өчүүхэн ч хаацайлалгүйгээр: "Хаан маань ёс заншлыг ч дагалгүй, сайд жанжин нарынхаа татгалзахыг тоолгүйгээр царайны сайхан, барсын арьсан гэрийн өнгөнд автжээ. Тэгээд ёсыг ч гүйцээлгүй тэр дороо Хулан хатантай дэр нэгтгэсэн" хэмээн өгүүлж орхижээ. Гэтэл хариуд нь Бөртэ хатан: "Өчүүхэн миний хүсэл сэтгэл ч, хүн ардын зориг эрмэлзэл ч, бүгд л их эзний хүсэл соёрхолд захирагдана" хэмээн өгүүлээд: "Хаан хэнтэй нөхөрлөж, хэнтэй холбоо тогтоохыг түүний өөрийнх нь соёрхол мэдэх бизээ" хэмээгээд хэсэгхэн бодолхийлсний эцэст нь: "Эзэн харин шинэ хатандаа шинэ орд өргөө барьж өгөх болтугай" гэжээ.
Тэмүжин энэ үгийг дуулаад нуруун дээрээс нь нэг их ачаа авч хаясан мэт сэтгэл даруй хөнгөрч, Хулан хатанд асар өргөө, гэр тэрэг, адуу мал тасалж, шадар хүмүүс гаргаж өгөөд тусад нь буулгаж, өөрөө Онон мөрнийг сэтгэл тэнүүн зорьсон байна. Ийнхүү Хулан хатан энэ үеэс их хатан Бөртийн удаах байрыг эзлэн суух болжээ. Хулан хатан төрөлхийн цэцэн сэргэлэн, үнэхээр үзэсгэлэн гоо, ариун нандин байсан тул төрийн их хатан Бөртэ ч түүнийг хүндэтгэн таалж:
Эзэн минь мэдэх буй за
Энэ их улсад
Эмс охид олон гэнэм
Эрэн аваачихыг
Судрын чуулган, Юань улсын судар зэрэг анхдагч эх сурвалжуудад Хулан хатныг, Чингис хаанд Хүлгэн нэртэй хүү төрүүлсэн тухай тодорхой тэмдэглэжээ. Лу.Алтан товчи зэрэг 17-р зуунд бичигдсэн Монгол сурвалж бичигт Хөлүгэ нэрт гүнж төрүүлэв гэж бичсэн харагддаг.. Тэрээр баруун зүг сартуул иргэнд дайлаар мордоход мөн дагалдан яваад, Хиндикүшийн нуруунд таалал төгсчээ. Хулан хатны захирсан ордыг Саарь хээрийн харилт дахь орд, хоёрдугаар орд гэх зэргээр Юань улсын сударт өгүүлжээ.
Эшлэл
Ангилал:Их Монгол Улс Ангилал:Чингис хааны хатан Ангилал:Монголын хатан хаан Ангилал:12-р зуунд төрсөн Ангилал:13-р зуунд өнгөрсөн
Ялуу
thumb|[[Стоүнхэнж нь Англи дахь эртний архиктектурт ялууг хэрэглэсэн тод жишээ болно.]] thumb|Микены хотын гувалжин чулуут арслангийн хаалга thumb|Грекийн [[Наксос арал дахь ойролцоогоор 20 тонн ялуу]] thumb|[[Төмөрбетон дүүргэгчтэй шавар ялууны хөндлөн огтлол]]
Ялуу нь хөндлөн даацын хийц болно. Цонхны ялуу ба хаалганы ялуу гэж ангилагдна. Мөн нумарсан ялууны төрөл байдаг..
Түүх
Эртний даацын ханатай чулуун барилгын ялуун дээр гурвалжин чулуу тавьж, ялууны дээр ирэх ачааллыг 2 тийш нь хуваарилаж байжээ. Микены хотын гурвалжин чулуут арслангийн хаалга энэ төрлийн ялууны жишээ юм.
Ангилал
Ган ялуу, бетон ялуу ба дүүргэгчтэй шавар ялуу гэж ангилна. Тоосгон өрлөгтэй барилгад дүүргэгчтэй шавар ялуу ашиглах ба бусад тохиодолд ган ба бетон ялуу ашиглана. 20см- ээс зузаан хананд 2 ялуу шаардлагатай.
Хэрэглээ
Ялуу нь ачаалыг 2 тийш нь хананд дамжуулдаг. Ялуу нь хамгийн багадаа 60см урттай ба үүнээс бага хэмжээнд ашиглагддаггүй.
Африк бүргэд
Африк бүргэд (Aquila spilogastra) нь Харцагынхан овгийн махчин шувуу юм.
Африк бүргэд нь жижиг, дунд зэргийн хэмжээтэйд тооцогдох ба 55-65 см урт, ар нуруу хэсэг нь харавтар, гэдэс хэвлий нь цагаан дээр хар зурвастай байна. Эрэгчин, эмэгчин нь гадаад үзэмжээр төстэй, залуу бүргэд нь бордуу зүстэй юм. Тэд жижиг хөхтөн, хэвлээр явагчид, шувуу зэргээр хооллоно.
Цахим холбоос
Ангилал:Бүргэдүүд Ангилал:Харцгайнхан
Ханш уналт
Ханш уналт - үнийн ерөнхий түвшин өсөж мөнгөний худалдан авах чадвар буурах үзэгдэл юм
Бишгүүр
Бишгүүр нь нэгэн төрлийн хөгжмийн зэмсэг юм.
==Баялаг бишгүүр= Бишгүүрийг эрт үеэс шашны зан үйл, сүм хийдийн хурал номонд өргөн хэрэглэж байжээ. Энэхүү зэмсэг болбаа хотонгоос гаралтай бөгөөд хожим Дундад улс хэрэглэн, Тан улсын үед гадаад өсөн аймгийн хөгжимд оролцуулан хэрэглэж байсан, түүнээс хойш Сүн улс уламжлан хэрэглэж байсан учир Сүн улсаас Юань улс хөгжимдөө оролцуулан хэрэглэж байжээ. Энэ зэмсэг нь хулсан хонгион дээр 3 нүхтэй, урт нь 7 ямх, амсарыг нь алтаар үйлдсэн бөгөөд амсар нь дэрэвгэр, дээд үзүүрт нь нарийсч бийвээр үлээнэ. Үүнээс өөр нэг зүйлийн бишгүүр байсан нь хонгиог модоор үйлдсэн ба бие нь охор, урт нь нэг тохой, 4 ямх, нүүрэн талд 7 нүхтэй, ар талдаа нэг нүхтэй, зүүн талын хажуу дор нэг нүхтэй, дээд үзүүрт загалмай байхгүй. Одоогийн сүм дуган, хэрэглэж байгаа зэмсэг мөн гэжээ. Монгол бишгүүр нь 6 нүхтэй, нүх бүр нь нэг даруул буюу нэг эгшиг ажээ. Мэргэжлийн баялаг бишгүүрчинг хөгжим бүжгийн коллежд бэлддэг!
Гандантэгчэнлин хийдэд "Тунгалаг эх" гэдэг дууны ая байх бөгөөд бишгүүрээр хөгжимдөхөд зориулсан 6 шугамтай, 6 хурууны, 6 даруулын хөдөлгөөнийг (2 гарын 3, 3 хуруугаар) хөгжимдөх байдлаар нь зурааст нотоор (янъигээр) тэмдэглэсэн байна. Уг бишгүүр нь европ бишгүүрийн гарын барилаас өөр баруун гарын барил нь дээд талдаа байжээ. Энэ зэмсгийг эрт үеэс гууль, зэс, модоор урладаг байсны дээр элдэв нөлөөнөес хамгаалж темөр зэсийг муутгахгүйн тулд 8 үнэртнээр ариулан тусгай даавуу, торгомсог эдлэлд боож хадгалдаг байжээ. Үүнд: задь, хач гүргэм, зандан, агар, гавар, гиван, гонид, хүдрийн заар эдгээр нь хөгжмийн аялгуу, чанар эдэлгээнд нь гойд нөлөөтэй байжээ. Бишгүүрийг 1960 онд хөгжим урлаач, Төрийн шагналт Д.Индрээ анх гуулиар эх загвар гаргаж найрал хөжмийн хөгөнд зохицуулан үйлджээ. Дараа нь 1964 онд баяжуулсан бишгүүрийг хийсэн. Үүнд: 6 эгшгийг 12 болгож бага наймцын ВЬ-оос дээш 2 наймц гаруй багтаамжтай болгож, Улс хувьсгалын 40 жилийн ойн цэнгүүний ардын найрал хөгжмийн бүрэлдүүнд оруулжээ. Үүнээс хойш 5 жилийн дараа хөгжмийн зохиолчдын шаардлагаар уг загварын дагуу даруул нэмж, хөгийг тохируулан бага наймцын ВЬ-оос 2 наймц гаруй /12 эгшигт/ хагас шатлалаар эгшиглэхээр өөрчилсөн нь монгол ардын, сонгодог болон орчин үеийн хөгжмийн зохиолчдын бүтээлээс хөгжимдөх өргөн боломжийг нээж өгсөн юм.
Монгол бишгүүр
Үндэсний найрал хөгжмийг баяжуулах зорилгоор 1960 онд анх бяцхан бишгүүрийг авч загвар шинээр гарган дуу хөгжимдөх боломжгүй 6 эгшгийг, 13 бүтэн (тон) болгож бага наймцын В-ь-оос хоёр наймц бүтэн шатлал (тон) эгшиглэх болгожээ. Ардын хувьсгалын 40 жилийн ойн цэнгүүний үндэсний найрал анх эгшиглүүлжээ. Үүнээс 5 жилийн дараа дахин баяжуулж хоёр наймц хагас шатлалаар эгшиглэх цараатай болгосноор үндэсний болон сонгодог явгжимдөх бүрэн боломжтой болжээ.
1980 онд монгол бишгүүрийг хөгжим-урлаач, Төрийн шагналт Д.Индрээ шинээр үйлдсэн бөгөөд Дэлхийн залуучууд оюутны VIII их наадамд АДБЧ-ийн хөгжимчин Л.Самбалхүндэв шинэчилсэн энэ бишгүүрээр хөгжимджээ. Ардын бишгүүр нь баялаг адил овортой, даруул нүхний хувьд өөр, ардын бишгүүр нь лимбэтэй адил нүхтэй. Бишгүүрийг бийвээр дуугаргах ба ямарч төрх, хэмнэлтэй зохиолыг Ялангуяа монгол ардын богино дуу болон уриа дуудлагын (фанфар) мөн сонгодог зохиолуудаас хөгжимдөж болно. Ардын бишгүүр нь Вь-хөгтэй гаруй цараатай. Ардын бишгүүр нь бүх чалхандаа тод, уянгалаг, хүчтэй эгшиглэнтэй. Монголын анхны мэргэжлийн ардын бишгүүрч Д.Гантулга нь 1993 онд хөгжим бүжгийн коллежийг төгсөөд Түмэн эх чуулгад 30 нь жил ажиллахдаа, гадаадын олон оронд тус хөгжмийг суртачлан таниулж, монгол үзэгчдээс өндөр үнэлгээг авч байсан шилдэг бишгүүрч билээ.
Ангилал:Монголын хөгжмийн зэмсэг Ангилал:Модон үлээвэр хөгжмийн зэмсэг
PlayStation Vita
PlayStation Vita (プレイステーション・ヴィータ) нь Sony Computer Entertainment компанийн PlayStation цувралын гуравдугаарх болох видео тоглоомын консол юм. 2011 оны 12 сарын 17-нд Япон улсад анх худалдаанд гарсан.
Эшлэл
Ангилал:Зөөврийн тоглоомын систем Ангилал:PlayStation
2 сарын 4
2 сарын 4 нь Григорийн тооллын жилийн 35 дахь өдөр бөгөөд жилийн эцэс хүртэл 330 өдөр (өндөр жил бол 331 өдөр) үлдэж байна.
Тэмдэглэлт өдөр
0204 #04
Минамата өвчин
Минамата өвчин (Япон: 水俣病, Минамата-бёо) нь байгаль орчны бохирдлоос үүдэлтэй өвчин. 1956 онд Японы Күмамото мужийн Минаматад анх илэрсэн тул уг газрын нэрээр нэрлэгдсэн. Аж үйлдвэржилтийг дагаж бий болсон байгаль орчны бохирдлын хор уршиг хүнд илэрсэн хамгийн тод жишээнүүдийн нэг билээ.
Минамата өвчин нь метилийн мөнгөн уснаас болж үүсдэг хордлогоос гаралтай/үүсэлтэй төв мэдрэлийн системийн өвчин юм.
Өвчний шинж тэмдэг
Өвчний гол шинж тэмдэг нь дөрвөн мөчний үзүүр мэдрэлгүй болох, биеийн хөдөлгөөн саармагжих, нүдний харах хүрээ багасах, сонсгол муудах, биеийн тэнцвэр олох чадваргүй болох, хэл ярианы чадвар муудах, хөл гар салгалах зэрэг болно.
Өвчтөнүүдэд дээрх шинж тэмдгүүд дангаар болон хавсарсан байдлаар илрэх бөгөөд хүнд хэлбэртээ галзуурах, ухаан мэдрэлгүй болж улмаар үхэлд хүргэдэг. Нөгөө талаар харьцангуй хөнгөн хэлбэрийн өвчлөлийн үед толгой өвдөх, амархан ядрах, амт, үнэр мэдрэхээ болих, чих дүнгэнэх зэрэг шинж тэмдгүүд илэрнэ. Эдгээр шинж тэмдгүүд нь метилийн мөнгөн усны нөлөөгөөр тархины эд эсүүд гэмтсэнтэй холбоотой. Хордлогын үед жирэмсэлбэл урагт нөлөөлж, төрөлхийн гажигтай хүүхэд төрнө. Ерөнхийдөө уг өвчний илрэх хэлбэр нь мөнгөн усны хэмжээнээс шалтгаалах боловч мөнгөн ус нь хүний биед тогтдоггүй ялгадсаар дамжиж гадагшилдаг тул биен дэх мөнгөн усны хэмжээгээр уг өвчнийг оношлох нь төвөгтэй. Орчин үеийн анагаах ухаанд уг өвчнийг төгс эмчлэх арга хараахан олдоогүй байгаа бөгөөд сэргээн засах эмчилгээний үр дүнд алдагдсан чадваруудыг тодорхой хэмжээгээр нөхөн сэргээх боломжтой. Мөн залуу байхад өвчний шинж тэмдэг илрээгүй хэрнээ хөгширч, бие организм сулрахтай зэрэгцэн өвчний шинж тэмдэг илрэх тохиолдол бий.
Минамата өвчин гарч байсан газрууд
Хятад, Японд илэрсэн нь хүнд үйлдвэрүүд хаягдал мөнгөн усаа ойр хавийн усанд хаяж байснаас үүдэлтэй бол Бразил дахь бохирдол нь алт зэрэг бодисыг олборлоход мөнгөн ус хэрэглэж байсантай холбоотой.
Монголд
Сэлэнгэ аймаг дахь Бороо голын сав газарт "Монголор" нэртэй нийгэмлэг анх 1913 онд алт олборлож эхэлсэн бөгөөд тэд үүндээ мөнгөн ус хэрэглэдэг байв. Гэтэл 1956 онд үйлдвэрийн алт баяжуулах тогоо хагарч их хэмжээний мөнгөн ус Бороо голд асгарсан түүхтэй. Өдгөө Бороо голын ёроолын хөрсөнд Бороогийн алтны үйлдвэрээс асгарсан 2-3 тонн мөнгөн ус байна. Бороо голын сав газрын хөрсөнд мөнгөн ус зөвшөөрөгдөх хэмжээнээсээ 5-20 дахин өндөр байгааг ЖАЙКА-гийн Монгол дахь төлөөлөгчийн газрын судалгааны багийнхан тогтоосон.
Мөн үзэх
Ангилал:Байгаль орчны сүйрэл Ангилал:Хордлого Ангилал:20-р зууны анагаах ухаан Ангилал:Дайны дараах Японы түүх Ангилал:Күмамото аймаг Ангилал:Мөнгөн ус Ангилал:Металл ба эрүүл мэнд
Колин Маттель
Колин Маттель (Coline Mattel, 1995 оны арваннэгдүгээр сарын 3-нд Салланш хотод төрсөн) — 2014 оны Сочийн олимпын болон 2011 оны ДАШТ-ий хүрэл медальт, Францын цанын харайлтын тамирчин юм.
Маттель арван нэгэн настайгаасаа олон улсад танигдаж эхэлсэн ба 2009 оны насанд хүрэгчдийн ДАШТ-д 5 дугаар байр эзлэсэн. Уг тэмцээний урьдчилсан гараанд 99 метр үсэрсэн нь хувийн дээд амжилт нь. Удаад нь буюу 2010 онд залуучуудын ДАШТ-д мөнгө, 2011 онд алтан медаль хүртсэн ажээ.
Цахим холбоос
Ангилал:Францын цанын харайгч Ангилал:Францын олимпын хүрэл медальтан Ангилал:Францын олимпын оролцогч Ангилал:2014 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:Францчууд Ангилал:1995 онд төрсөн
Тарвагатайн нуруу
Тарвагатайн нуруу — Тал нь Хасагийн нутагт, тал нь Казахстан-Хятад хоёр улсын хил болсон нуруу.
Зүүнээс баруунш тогтсон. 250 км урт, хамгийн өргөндөө 50 км байна. Нэг талаас Зүүн Казахстан мужийн Тарвагатай районы нутаг, нөгөө талаас Шинжааны Тарвагатай тойргийн нутагт байна. Оргил өндөр нь Окпеты (2995 м). Саур гэх салбар нуруу зүүн талд нь бий.
Нурууны өвөрт Үржар суурин, Тарвагатай хот, ахиулаад харвал зүүн хойд талд нь Зайсан нуур, баруун урд талд нь Алакөл байна.
Газрын зурагт
Ангилал:Азийн нуруу Ангилал:Зүүн Казахстан Ангилал:Казахстаны нуруу Ангилал:Шинжааны нуруу
Морь (шатар)
Морь (Knight, ) нь шатрын дүрсүүдийн нэг юм.
Морины толгой
Бусад дүрсүүдээс ялгаатай нь морь нь морины толгойн дүрстэй буюу нүүртэй байдаг. Энэ талаар ФИДЕ болон Монголын шатрын холбоо зэрэгт морины тухай тодорхой заалт байхгүй тул морины толгой нь эгц, баруун тийш харсан, зүүн тийш харсан, ташуу харсан гэх мэт янз бүр байдаг. Ангилал:Шатар
Корасон Акино
Мариа Корасон Сумулонг "Кори" Кохуангко-Акино (Maria Corazon Sumulong "Cory" Cojuangco-Aquino, 1933 оны 1 сарын 25 – 2009 оны 8 сарын 1) нь Филиппиний 11 дэх ерөнхийлөгч бөгөөд тус улсын төдийгүй Азид анхны эмэгтэй ерөнхийлөгч юм. Фердинанд Маркосын дэглэмийг халж, Филиппинд ардчиллыг сэргээн тогтоосон 1986 оны Ардын Хүчний хувьсгалын удирдагч тэрээр мөн онд Тайм сэтгүүлийн "Оны онцлох эмэгтэй"-гээр нэрлэгдэж байв.
Өөрийгөө "жирийн гэрийн эзэгтэй" гэж тодорхойлсон Акино тэр үеийн ерөнхийлөгч Маркосыг хурцаар шүүмжлэгч, сенатч Бага Бениньо Акинотой гэрлэжээ. Нөхөр нь 1983 оны 8 сарын 21-нд улс төрийн аллагад өртсөний дараа 3 жил орогносон Америкийн Нэгдсэн Улсаас буцаж ирэн, Маркосын засаг захиргааны эсрэг тэмцлийн удирдагч болжээ. 1985 оны сүүлчээр ерөнхийлөгч Маркос ерөнхийлөгчийн сонгууль зарлахад Акино сенатч асан Сальвадор Лаурелыг дэд ерөнхийлөгчид нэр дэвших хамтрагчаараа сонгон уг сонгуульд өрсөлдөв. 1986 оны 2 сарын 7-нд явагдсан сонгуулийн дараа Батасанг Памбанса (Үндэсний Ассемблей) Маркосыг ялагчаар зарласныг Акино эсэргүүцэж, өөрийгөө луйвардуулсан, жинхэнэ ялагч хэмээгээд иргэдийг тайван жагсаалд уриалсан. Ийнхүү Филиппинд олныг хамарсан жагсаал гарч, Маркосыг төрийн эрхээс зайлахад хүргэсэн бөгөөд Акино 2 сарын 25-нд ерөнхийлөгч болсноор "Ардын Хүчний хувьсгал" амжилттай өндөрлөжээ.
Ерөнхийлөгч болсныхоо дараа Акино үндсэн хуульд өөрчлөлт оруулж, ерөнхийлөгчийн эрх мэдлийг хязгаарласнаас гадна 2 танхимтай хууль тогтоох байгууллагыг болгожээ. Түүний засаглалын жилүүдэд иргэдийн эрх чөлөө, хүний эрхийг хамгаалах талаар ихээхэн ахиц гарж, мөн коммунист босогчид, Исламын салан тусгаарлагчидтай энхтайвны хэлэлцээр байгуулж чадсан билээ. Мөн түүний хэрэгжүүлсэн эдийн засгийн бодлого тус улсын эдийн засгийг эрүүлжүүлж, зах зээлийн, нийгмийн хариуцлагат эдийн засгийн тогтолцоог бий болгосон юм. Тэрээр хэд хэдэн удаагийн төрийн эргэлт хийх оролдлого, мөн байгалийн гамшиг зэрэгтэй тулгарч байсан хэдий ч 1992 онд бүрэн эрх нь дуусах хүртлээ албаа амжилттай хашсан.
1992 онд ерөнхийлөгчийн албан тушаалаа Фидел В. Рамост шилжүүлснийхээ дараа Акино улс төрийг орхисон хэдий ч чухал асуудлуудын талаарх түүний үзэл бодол олон нийтэд нөлөөлсөн хэвээр байлаа. 2008 онд Акино бүдүүн гэдэсний хорт хавдар тусч, улмаар 2009 оны 8 сарын 1-нд нас нөгчжээ. Түүний хүү III Бениньо Акино 2010 оны 6 сарын 30-наас мөн Филиппиний ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байна.
Эх сурвалж
Ангилал:Филиппиний ерөнхийлөгч Ангилал:Рамон Магсайсайн шагналтан Ангилал:Италийн Бүгд Найрамдах Улсын Гавьяаны одон шагналтан (их загалмай одонгийн гинжтэй) Ангилал:Чөлөөлөгч Сан Мартины одон шагналтан Ангилал:Хризантем одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Васэда их сургуулийн хүндэт доктор Ангилал:Манилагийн хүн Ангилал:Филиппинчүүд Ангилал:1933 онд төрсөн Ангилал:2009 онд өнгөрсөн
Яргуй
Яргуй нь Холтсон цэцгийнхэн овогт багтдаг бөгөөд хавар эрт цэцэглэдэг олон наст ургамал юм. Хаврын хавсарга салхинд ганхаж найгадаг. Цэцэгс нь гол төлөв цар голтой, хөх ягаан өнгийн хонхон цэцэг байдаг.
Зүйлүүд
Яргуйн төрлийн 33 зүйл бий. Заримаас дурьдвал:
Эмчилгээний түүхий эд
Ардын эмчилгээнд уг ургамлын газар дээрх хэсэг, цэцгийг хатааж хэрэглэдэг.
Эмчилгээний заалт
Эрт дээр үеэс мэдрэлийн ядаргаа, нойргүйдэл, сэтгэл гутралд унадаг өвчинд хэрэглэж ирсэн. Мөн үргүйдэлд. Уушгины сүрьеэ, хөхүүл ханиад, хүнд юм өргөснөөс бие тэнхээ муудахад, хэрлэг, мэдрэл үрэвсэж өвдөх, толгой таллаж өвдөхөд тус болж, арьс өнгөний өвчнөөс хамгаалахаас гадна сарын тэмдэг саатах, гуурсны багтраа (астма) зэрэгт сайн гэгддэг. Мөн зүрхний дутагдал болон зүрх дэлсэх, элэг бөөрөөр хатгаж өвдөхөд хэрэглэдэг.
Яргуйг харин жирэмсэн, ходоодны ил шархлаа, элэгний хатууралтай (цирроз) хүмүүс хэрэглэж болохгүй.
Харин төрөлт удааширч байхад тус болж, төрөлтийг хөнгөвчлөн, өвдөхийг намжаана. Хавдар эсэргүүцэх үйлчилгээтэй. Яргуй нүдний болор цайх (катаракта), нүд чинэрэхэд (глаукома) тус болж тархины даралт бууруулж, зөнөх өвчин, эмэгтэйчүүдийн өвчинд ч сайн гэдэг аж.
Apple Pay
Эртнээс шинжээчид Apple компани мобайл төлбөр тооцооны салбарт хамгийн их амжилт гаргах боломжтой гэж харж ярьсаар ирсэн юм. Учир нь ганцхан Apple-д л 800 сая гаруй хэрэглэгчийн iTunes данс байдаг, тэдгээрийн ихэнх нь төлбөрийн картаа холбосон байдаг. Тэгэхэд Amazon компанид 250 орчим сая хэрэглэгч, PayPal компанид 150 орчим сая хэрэглэгчийн данс бүртгэлтэй байдаг юм. Тийм ч учраас  мобайл төлбөр тооцооны салбарт Apple компаны Apple Pay үйлчилгээ нь сайн нууцлалын системийг Touch ID технологитой хослуулсанаараа маш сайн нууцлал сайтай төлбөрийн системийг бий болгосон юм. Энэхүү үйлчилгээг Apple компани 2013 оны 1-дүгээр сараас эхлүүлсэн  бөгөөд 2014 оны 10 сарын 20 өдрөөс эхлэн “Apple” компани “Apple Pay” хэмээх шинэ төлбөрийн системээ iPhone 6  ухаалаг гар утас зах зээлд гарсаны дараагаар  АНУ-д ашиглалтанд оруулж эхэлсэн.
Энэхүү үйлчилгээ нь хэрэглэгчийн хувийн мэдээллийг дамжуулахдаа ганцхан удаа тоон таних тэмдгийг ашигласанаараа бусад төлбөрийн хэрэгсэлээс нууцлал сайтай болж байгаа юм. “Apple Pay” нь зээлийн картын оронд ухаалаг утсаа ашиглан төлбөр хийдэг үйлчилгээ юм. Шинэ iPhone утаснууд нь NFC (Near Field Communication) технологитой гарснаар төлбөр тооцооны шинэ хэрэгслийг бий болгосон ба энэ нь богино зайнд утасгүйгээр мэдээлэл дамжуулах технологи бөгөөд гар утсаа зориулалтын POS машинд ойртуулан төлбөр гүйцэтгэх боломжийг олгодог. Ингэснээр хэрэглэгчид мобайл төхөөрөмжөө ашиглан маш түргэн хугацаанд жирийн дэлгүүрүүд, банк, үйлчилгээний байгууллага болон онлайн худалдаанд төлбөр тооцоо  хийх найдвартай төлбөр тооцооны системтэй болсон. Төлбөрийн картны мэдээллээ утсан дахь Passbook (IOS 9-wallet  application) аппликэйшин-д оруулж хурууны хээгээр баталгаажуулснаар ухаалаг утсаа ашиглаж төлбөр хийх боломж нээгдэх бөгөөд төлбөрийн картны дугаарыг тань apple-ийн сервер, худалдааны байгууллагын мэдээллийн санд хадгалагдаггүй, зөвхөн тооцоо хийх бүрт нэг удаагийн дугаар ашигладаг тул утасаа хулгайд алдлаа гэхэд тэр дор нь төлбөр хийх боломжгүй болгох нөхцөл бүрдэж байгаа юм. Мөн энэхүү үйлчилгээ нь VISA, Mastercard, American Express мэтийн төлбөрийн картуудтай хамтран ажилладаг. Хэрэглэгчид энэхүү үйлчилгээнд төлбөрийн картаа дараах 3-н төрлийн аль нэгээр нь бүртгүүлнэ.
Apple pay-ийг дэмжин ажилладаг төхөөрөмжүүд
Энэ үйлчилгээ нь iOS 8 системийн нэг хэсэг болж гар утсанд суудаг учраас IOS8.1-ээс хойших үйлдлийн системтэй төхөөрөмжийг дэмжин ажилладаг. IOS 8-ийн хувилбаруудад Passbook (IOS 9 wallet) гэсэн нэртэй application мобайл төхөөрөмжүүдэд хамт суусан байдаг.
Аюулгүй
Утсан дээрээ та өөрийн кредит картны мэдээллээ байршуулан, хурууны хээгээрээ нууцлана. Жирийн төлбөрийн картыг ашиглахад картны дугаар болон шаардлагатай мэдээлэл бусдад алдагдах магадлал маш өндөр байдаг. Жишээлбэл, таныг картаа гаргаж байхад хажуугийн хүн чинь дугаарыг харах, нууц кодоо алдах, картаа дэлгүүрт мартаад явах зэрэг аюул бий. Харин “Apple Pay” нь төлбөр хийхэд таниас картын дугаар, нууц үг, гарын үсэг зэргийг шаардахгүй. Утсан дээр бүртгэгдсэн картын мэдээллийг тусгай кодоор долгион хэлбэрээр дамжуулах тул картын мэдээлэл алдагдах магадлал тун бага. “Apple Pay” нь төлбөр тооцооны тухай мэдээлэл, хувь хүний нууцыг тухайн дэлгүүрийн мэдээллийн системд хадгалахгүй тул таны мэдээлэл цаашаа алдагдана гэх аюул байхгүй. Хэрвээ утсаа алдвал “Find iPhone” (утсаа алдсан тохиолдолд утасныхаа байршлыг тогтоох, утсаа алсаас цоожлох аппликэйшн) руу ороод утсан дээрх картаа устгаж болно.