cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Карло Анчелотти
Холбоос
Ангилал:Италийн шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Италийн хөлбөмбөгийн дасгалжуулагч Ангилал:Италийн хөлбөмбөгийн лигийн тоглогч Ангилал:Италийн хөлбөмбөгийн лигийн дасгалжуулагч Ангилал:Премьер лигийн дасгалжуулагч Ангилал:Бавари Мюнхен багийн дасгалжуулагч Ангилал:Милан багийн дасгалжуулагч Ангилал:Наполи багийн дасгалжуулагч Ангилал:Пари Сен-Жермен ХК-ийн дасгалжуулагч Ангилал:Парма багийн дасгалжуулагч Ангилал:Челси багийн дасгалжуулагч Ангилал:Эвертон багийн дасгалжуулагч Ангилал:Ювентус багийн дасгалжуулагч Ангилал:Хөлбөмбөгийн Реал Мадрид багийн дасгалжуулагч Ангилал:УЕФА Аваргуудын Лигийн аварга Ангилал:Италийн хөлбөмбөгийн улсын аварга Ангилал:Италийн хөлбөмбөгийн ДАШТ-д оролцогч Ангилал:1986 оны хөлбөмбөгийн ДАШТ-д оролцогч Ангилал:1988 оны хөлбөмбөгийн ЕАШТ-д оролцогч Ангилал:1990 оны хөлбөмбөгийн ДАШТ-д оролцогч Ангилал:Италийн Бүгд Найрамдах Улсын Гавьяаны одон шагналтан (рыцарь) Ангилал:Италийн Од одон шагналтан (офицер) Ангилал:Италичууд Ангилал:1959 онд төрсөн
Роман Козак
Роман Козак (Роман Ефимович Козак, 1957 оны 6 сарын 29, Винница — 2010 оны 5 сарын 28, Москва) нь Оросын театр, киноны жүжигчин юм.
Ангилал:Театрын жүжигчин Ангилал:Оросын кино жүжигчин Ангилал:Оросын театрын найруулагч Ангилал:Гавьяат Жүжигчин (ОХУ) Ангилал:1957 онд төрсөн Ангилал:2010 онд өнгөрсөн
Краснодар
Краснодар ОХУ-ын Краснодарын хязгаарын төв, 764 мянган хүнтэй, улсынхаа 17-р том хот.
Екатеринодар хотын үүсэл
Кранодар хотыг 1793 онд Екатеринодар хэмээх нэрийн дор Хар тэнгисийн казакууд Атаман Захарий Чепегагийн удирдлагаар эхний ээлжинд бэхлэлтийн хот болгон байгуулжээ. Энэ бэхлэлт нь Екатеринадор буюу „Катаринагийн бэлэг“ нэрийг авсан ба энэ нь II Екатерина хатан Кубанийн казакуудад тус газрыг хүлээлгэн өгснөөс үүдэлтэй аж. 19-р зууны сүүлээр тус хотын хүн амын 38 % нь украин хэлтэн байв (Оросын бага орос аялга хэмээн үздэг байх үед; 53 % их оросоор; нийт Кубанийн нутаг дэвсгэрт 47 % нь украинаар, 43 % нь оросоор ярьж байсан нь оросуудаас их байсныг илтгэнэ). Үүнээс хойш оросуудын улсынхаа өөр хэсгүүдээс шилжин ирж суурьших хөдөлгөөн болон украинчуудын уусалт зэргийн хүчин зүйлүүдээс шалтгаалан украинчуудын тоо багасч эхлэв. 1926 онд Краснодарын оршин суугчдын 30 % нь украин угсаатан байсан бол 1959 он гэхэд энэ хотын нийт хүн амын дөнгөж 5 % болсон байв. Энэхүү үйл явц үргэлжилсээр 2010 он гэхэд энэ бүс нутгийн хүн амын ердөө 0,4 % нь украин гаралтай оршин суугчид байв.
Екатеринадор нь байгуулагдсаныхаа дараа хар тэнгисийн казакуудын түшиц газар болсон ба 1860 онд Кубань бүс нутгийн нийслэл болов. 1867 онд Екатеринадор нь хотын эрх авчээ. Хүн амын дийлэнх нь газар тариалан эрхлэгчид байв. 19-р зууны сүүлээр төмөр замтай холбогдсоноор хот тэлж, тээвэр ба худалдааны ялангуяа тамхи, талх, арьс ширний худалдааны төв болов. 1897 онд Краснодар 66.000 оршин суугчтай байсан бол 1913 он гэхэд энэ тоо 100.000 давсан байлаа.
Краснодар нэрийн хувирал
1920 онд Улаан Арми хотыг эзлэв. Зөвлөлтүүд хотыг эзэлсэн даруйдаа Краснодар хэмээн нэрийг нь өөрчлөв.
Дэлхийн хоёрдугаар дайны үеэр Краснодар хот Германы Вермахтын Армийн групп А-д 1942 оны наймдугаар сарын 9-нд эзлэгдэв. 1943 оны хоёрдугаар сарын 12-нд Улаан арми хотыг буцаан авчээ. Краснодарын төлөөх тулалдаанаар хот ихээхэн сүйрэлд автсан ч, дайны дараа маш хурдан сэргээн босгосон ба 1970-аад он гэхэд хотын оршин суугчдын тоо 500,000 давсан байна.
Хүн амын өсөлт
Тайлбар: Хүн амын тооллогын мэдээ
Эшлэл
Ангилал:Краснодарын хязгаарын суурин  Ангилал:Оросын их сургуулийн хот Ангилал:Оросын холбооны мужийн нийслэл Ангилал:Оросын хот Ангилал:1793 онд үүсгэн байгуулагдсан
2013 оны Формула-1
thumb|right|287px|Дэлхийн аварга Себастиан Феттель (2012) 2013 оны Формула-1-дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн нь Формула 1-ийн дэлхийн аваргын 64 дахь улиралын тэмцээн ба үүнд нийт 19 Гран При уралдааныг хамардаг. Энэ улиралын эхний тэмцээн гуравдугаар сарын 17-нд австралийн Мельбурнээс эхэлсэн бол хамгийн сүүлчийн уралдаан нь арваннэгдүгээр сарын 24-нд бразилийн Интерлагос дээр явагдсан юм. Энэ дэлхийн аваргад Себастиан Феттель дөрөв дэх удаагаа дараалан дэлхийн аварга жолооч болсон бол түүний баг Ред Булл-Рено дөрөв дэх удаагаа зохион бүтээгчийн дэлхийн аваргын шагналыг гардлаа.
#2013 Ангилал:2013 оны Формула-1-дэлхийн аварга Ангилал:2013 оны моторт спортын улирал
2012 оны Формула-1
thumb|right|287px|Дэлхийн аварга Себастиан Феттель (2012) 2012 оны Формула-1-дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн нь Формула 1-ийн дэлхийн аваргын 63 дахь улиралын тэмцээн ба үүнд нийт 20 Гран При уралдааныг хамардаг. Энэ улиралын тэмцээн гуравдугаар сарын 18-аас арваннэгдүгээр сарын 25-ны хооронд явагдсан юм. Энэ дэлхийн аваргад Себастиан Феттель гурав дахь удаагаа амжилттайгаар дэлхийн аварга цолоо хамгаалсан бөгөөд хамгийн залуу гурван удаагийн дэлхийн аварга болсон юм. Мөн түүний баг Ред Булл-Рено хоёрдугаар нисгэгч Марк Вебберийн хамт хугацаанаас өмнө зохион бүтээгчийн дэлхийн аварга цолоо хамгаалжээ.
#2012 Ангилал:2012 оны Формула-1-дэлхийн аварга
Уран гулгалт
Уран гулгалт гэдэг нь мөсөн дээр тэшүүрээр гулгангаа эргэх, үсрэх зэргээр уран сайхан гулгах биеийн тамир, спортын төрөл юм. Уран гулгалт нь өвлийн олимпын албан ёсны төрлүүдийн нэг юм. Ганцаараа, хосоороо болон багаараа гулгаж болно. Уран гулгалт бол хувь хүмүүс, хосууд эсвэл багууд мөсөн дээр урнаар тэшдэг спорт юм. Олимпын дөрвөн төрөл бол эрэгтэйчүүдийн ганцаарчилсан, эмэгтэйчүүдийн ганцаарчилсан төрөл, хосын төрөл, мөсөн дээрх бүжиг юм. Олимпын бус төрөлд багийн буюу синхрон тэшүүр, мөсөн дээрх театр, дөрвөн дугуйт тэшүүр орно. Өсвөрийн болон насанд хүрэгчдийн тэмцээнээс эхлэн уран гулгагчид ерөнхийдөө хоёр хөтөлбөрийг (богино ба чөлөөт үзүүлбэр) гүйцэтгэдэг бөгөөд үзүүлбэр бүрт эргүүлэг, үсрэлт, алхамт,өргөлт, шидэлттэй үсрэлт, үхлийн спираль болон бусад элементүүд эсвэл хөдөлгөөнүүдийг хийж гүйцэтгэх ёстой.
Цахим холбоос
Ангилал:Өвлийн спортын төрөл Ангилал:Олимпын спортын төрөл
Зохиомол тоо
Нэг болон өөрөөсөө өөр натурал тоон хуваагчтай натурал тоог зохимол тоо буюу нийлмэл тоо гэж нэрлэдэг. Өөрөөр хэлбэл хэрвээ n > 0 ба натурал тоо бол 1 < a,b < n байдаг гэж үзье n = a×b бол n нь зохиомол тоо юм. Нэгийн тоог хэмжээс гэж үздэг учир анхны тоо болон зохиомол тооны аль ч гэж үздэггүй. Зохиомол тоог жишээгээр тайлбарлавал 14 нь зохиомол тоо юм. Учир нь 14 нь 7 болон 2 ийн үржвэр. Үүний эсрэгээр 2 болон 3 нь зөвхөн нэг болон өөртөө хуваагддаг учир зохиомол тоо биш анхны тоо юм.
Эхний 105 зохиомол тоон цуваа:
Бүх зохиомол тоонууд нь хоёр болон түүнээс олон анхны тоонуудын үржвэр байдлаар бичигдэж болно. Эдгээр анхны тоон үржигдэхүүнүүдийн олонлог нь тухайн зохиомол тооны хувьд цор ганц байна. Жишээ нь: 12 гэдэг зохиомол тоог 12 = 2*2*3 гэсэн анхны тоон үржигдэхүүн хэлбэрээр бичиж болно. 12 гэсэн тооны хувьд {2,2,3} гэсэн анхны тоон үржигдэхүүнээс өөр анхны тоон үржигдэхүүний олонлог олдохгүй. Үүнийг Арифметикийн үндсэн теорем гэнэ.
Ангилал:Тооны онол Ангилал:Бүхэл тоон олонлог
Карл-Фрийдрих Хаас
Карл-Фрийдрих Хаас (Karl-Friedrich Haas, 1931 оны 7 сарын 28-нд Берлинд төрсөн) нь Баруун Германы хөнгөн атлетикч бөгөөд гол төлөв 400 метрийн гүйлтийн төрөлд өрсөлддөг байв.
Тэрээр Баруун Германыг төлөөлж Финландын Хельсинки хотод зохиогдсон 1952 оны зуны олимпод оролцож, 4 x 400 метрийн буухиа гүйлтийн төрөлд Ханс Гайстер, Гюнтер Штайнес, Хайнц Ульцхаймер нарын хамтаар хүрэл медаль зүүжээ. Харин хувийн төрөлд 47 секундын амжилтаар 4-р байр эзэлсэн.
4 жилийн дараа Австралийн Мельбурн хотод зохиогдсон 1956 оны зуны олимпод хоёр Герман нийлж, Германы нэгдсэн баг гэсэн нэрээр оролцсон бөгөөд уг олимпын 400 метрийн гүйлтийн төрөлд Хаас 46.8 секунд гүйж, Америкийн Чарьли Женкинсийн дараа орж мөнгөн медаль хүртсэн бөгөөд багийн төрөлд 4-р байр эзэлжээ.
Түүний хүү нь мөн олимпод оролцож явсан тамирчин, Кристиан Хаас юм.
Эшлэл
Sports Reference
Ангилал:Германы 200 метрийн гүйгч Ангилал:Германы 400 метрийн гүйгч Ангилал:Германы 4х400 метрийн буухиа гүйгч Ангилал:Германы нэгдсэн багийн олимпын мөнгөн медальтан Ангилал:Баруун Германы олимпын хүрэл медальтан Ангилал:Германы олимпын оролцогч Ангилал:1952 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:1956 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Мөнгөн лаврын навч шагналтан Ангилал:Германчууд Ангилал:1931 онд төрсөн
Форбс (сэтгүүл)
Форбс (Форбс []) нь англи хэлээр гардаг сэтгүүл юм. Энэхүү сэтгүүл нь АНУ-ын Нью-Жерси Муж Улсын Жерси хотод төвтэй, дэлхийд алдартай эдийн засгийн сэтгүүл бөгөөд түүнийг анх 1917 онд Шотландын цагаач Берти Форбс үүсгэсэн юм.
Үүсгэн байгуулагчийн замнал
1917 онд Их Британид Берти Форбс бизнесийн сэтгүүл гаргахаар шийдэж үйл ажиллагаа эхэлсэн бөгөөд сэтгүүлээ өөрийн нэрээр Форбс гэж нэрлэжээ. Берти Чарльз Форбс 1880 онд Шотландад төрсөн бөгөөд 10 хүүхэдтэй айлын зургаа дахь хүү болон мэндэлжээ. Берти Форбс анх Шотландын нэгэн хотод ажиллаж байгаад 1902 онд Өмнөд Африк руу нүүж тэндээ “Natal Mercury” хэмээх сэтгүүлд ажиллаж байгаад удалгүй “Rand Daily Mail”-д ажиллах болжээ. Тэрбээр Өмнөд Африкт байхдаа бизнесийн мэдээ сонирхох болов. 1904 онд Форбс Нью-Йоркт буцаж ирсэн байна. Тэрбээр Нью-Йоркт ирээд нэгэн арилжааны сэтгүүл ажиллуулж эхлэв. Форбс хямралын үед аль болохоор зогсонги байдлаас зайлсхийж сэтгүүлээ өрөнд оруулчихгүйг хичээж байсан нь 1943 он хүртэл оршин байх нөхцлийг бүрдүүлж өгсөн юм.
1954 онд Берти Форбс нас барж түүний хүүхдүүд сэтгүүлийг үргэлжлүүлэн гаргах болжээ. Түүний хүү Малколм сэтгүүлээ хэрхэн авч явахаа сайн мэддэг байсан төдийгүй, 1950 оноос сэтгүүлийн хэвлэгдэх хэмжээ эрс өссөн байна. 1960 оноос хойш ихэнх хэвлэл хямралд орж хэвлэлийн хөгжил суларсан үе байлаа. Малколм, редактор Жэймс Майклсийн тусламжтайгаар сэтгүүлээ хөгжүүлэхийн тулд бизнесийн ертөнцийг шинжлэн шүүмжилж үүгээр зогсохгүй магтан дуулж эхэлсэн. Энэ бол түүний ажлын ноу-хау байсан юм. 1976 он гэхэд, Форбс сэтгүүл хэвлэгдэх тоогоороо Фортуне сэтгүүлээс хол давсан байлаа. 1917 оноос эхлэн үйл ажиллагаагаа явуулсан Форбс сэтгүүлийн эдийн засгийн буланг Hearst хөтлөн гаргадаг бөгөөд түүний хамтрагч нь Wall Street сэтгүүлийн ерөнхий менежер Walter Drey юм. Drey хэвлэлийн ажил төдийгүй мөнгө санхүүгийн асуудлаар мэргэшсэн асар өндөр мэдлэг туршлагатай хүн байсан учир Форбс түүнийг авч ажиллуулсан гэдэг. Drey бол Форбс компанийн дэд ерөнхийлөгч B.C. Форбсыг ахлах редактор байхаас үхэх хүртэл нь түүнд үнэнч байсаар ирсэн байна. Мөн тэрээр B.C. Форбсыг нас барсны дараа ч түүний хоёр хүү болох Брус Чарльз Форбс (1916–1964) ба Малколм Стивенсон Форбс (1917–1990) нарт тусалсаар байжээ. Брус Форбс аавыгаа нас барсны дараа компанийг эзэмшиж байх хугацаандаа сэтгүүлийн маркетингийн үйл ажиллагаанд өөрчлөлт оруулсан юм. Тэрээр 1954-1964 оны хооронд сэтгүүлийн хэвлэгдэх тоог бараг хоёр дахин нэмсэн. Форбсын ууган хүү нас барсны дараа Malcolm Stevenson "Steve" Форбс Jr. 1947 онд Форбс сэтгүүлийн Ерөнхийлөгч ба Ахлах удирдах ажилтан болсон. 1961-1999 оны хооронд сэтгүүлийн хянан тохиолдуулагчаар James Michaels ажиллажээ. Форбс Медиагийн ерөнхийлөгч Стив Форбс ба компанийн гүйцэтгэх захирал Тим Форбс хоёр албан тушаалаа орхижээ. Тэдний үүргийг Форбс Медиа компанийн ерөнхийлөгч, гүйцэтгэх захирал болсон Майк Перлис гүйцэтгэх болно гэж Reuters мэдээлэв. Стив Форбс нь захирлуудын зөвлөлийн дарга хэвээр байх ба Форбс сэтгүүлийг гаргадаг Форбс Медиагийн ерөнхий редактор болж байна. Тим Форбс нь Форбс Digital-ийн захирлуудын зөвлөлийг толгойлохоос гадна Форбс Медиа компанийн захирлуудын зөвлөлд байх ажээ. Тус компанид Тим Форбсийн урилгаар ирсэн Перлис өмнө нь Beliefnet, Huffington Post ба Associated Content төсөлд хөрөнгө оруулж байсан SoftBank Capital банкинд ажиллаж байсан юм. АНУ-д хоёр долоо хоногт нэг удаа гардаг Форбс сэтгүүл 900 мянган хувиар хэвлэгддэг ба сайтын хэрэглэгчид нь 15 сая хүрчээ. Форбс Media нь 1917 онд үүсгэн байгуулагдсан энэ сэтгүүлээс гадна ФорбсLife, ФорбсWoman сэтгүүлүүдийг гаргаж, www.realclearpolitics.com ба www.realclearsports.com сайтуудыг эзэмшдэг. Форбс өнөөдөр бизнесийн амьдралын булхайг илчлэн шүүмжилдэг хүчирхэг сэтгүүл болсон.
Нийтлэлийн сэдэв
Долоо хоног тутмын Форбс сэтгүүлд 60 гаруй сэтгүүлчийн өгүүллэг нийтлэгддэг.
Форбс сэтгүүлийн нийтлэлийн сэдэв нь: Уншигчдийн тоо нь 5 саяас хол давсан энэхүү сэтгүүл нь дэлхийн хэмжээний бизнесийн сэтгүүл юм. Форбс бизнесийн сэтгүүл нь сэтгүүл зүйн түүхэнд чухал байр суурь эзэлсэн. Энэ сэтгүүл нь анхны бизнесийн сэтгүүл байсан бөгөөд захиалагчдын ихэнх хувийг бизнесменүүд эзэлж байлаа.
Форбс сайтын тухай
Сэтгүүлийн сайтад тэрбумтнуудын талаарх маш олон жагсаалтыг төвлөрүүлсэн байдаг бөгөөд тэдний эд хөрөнгө, эдлэн газар төдийгүй баячууд, алдартнуудын амьдралыг дэлгэсэн мэдээллийг тавьсан байдаг. Форбс.com сайтын ажилчид “Дэлхийн бизнесийн лидэрүүдийг манай home page-аас” гэсэн уриатай. Дэлхийд хамгийн олон хүн зочилсон бизнесийн веб сайт бол Форбс.com юм.
Цахим холбоос
Ангилал:Эдийн засгийн сэтгүүл Ангилал:АНУ-ын сэтгүүл Ангилал:1917 онд анх хэвлэгдсэн
Булган (хот)
Булган нь Булган аймгийн төв юм. Улаанбаатараас 318 км зайтай газарт оршино. 89 км² газар нутагтай бөгөөд д.т.дээш 1208 м өндөрт оршдог. Хүн ам нь 13,034 (2020). Дайчин вангийн хүрээний суурин дээр байгуулагджээ. Засаг захиргааны хувьд Булган аймгийн Булган сум гэх бөгөөд 6 багтай. 1924-1931 онд Булган хан уулын хошуу гэж нэрлэгдэж байгаад 1931 онд улс даяар засаг захиргааны зохион байгуулалтад өөрчлөлт хийгдэхэд Сэлэнгэ аймагт харьяалагдан Булган сум болсон. 1938 онд Булган аймаг байгуулагдахад харьяалал өөрчлөгджээ. Нутаг дэвсгэрийн хойд цэг нь Ачуутын овоо, зүүн цэг нь Мээж уул, урд цэг нь Өндөр хөтөл, Баруун цэг нь Булган хан уул болж нийт 8860 га нутагтай, уулархаг ойт хээрийн бүсэд оршдог ба далайн түвшнээс дээш 1200 метрт өргөгдсөн.
Засаг захиргаа, аж ахуйн нэгж
Булган сумын Иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал нь 31 төлөөлөгчтэй бөгөөд 3 орон тооны ажилтан, 9 тэргүүлэгчтэй. Сумын ЗДТГ нь 48 ажилтан албан хаагчтай, үүнээс улс төрийн албан хаагч 8, төрийн захиргааны албан хаагч 17, төрийн үйлчилгээний албан хаагч 23 байна. Сумын Засаг даргын дэргэд хотын захирагчийн алба, Тохижилт үйлчилгээний анги үйл ажиллагаа явуулж байгаа бөгөөд уг албанд 39 хүн ажиллаж сумын тохижилт, бүтээн байгуулалтын ажлыг хариуцан зохион байгуулдаг.
Сумын хэмжээнд 611 аж ахуйн нэгж үйл ажиллагаа явуулж байгаагаас ХХК 405, хоршоо 31, ТӨҮГ 2, салбар 30, төсөвт байгууллага 53, ТББ 18, шашны байгууллага 4, ОНБ 28 үйл ажиллагаа явуулж байна.
Хөдөө аж ахуй
Булган сум нь 69402 толгой малтай. Үүнээс адуу 4517, үхэр 5148, хонь 23298, ямаа 20497 байна. ХАА-н эдэлбэр газар 2174 га үүнээс 123 га талбай нь төмс, хүнсний ногооны талбай байдаг. Булган сум нь жилд дунджаар 850 тн төмс, 300 тн хүнсний ногоо хураан авч жилд дунджаар 5000 гаруй тн байгалийн хадлан бэлтгэж байна.
Боловсрол, эрүүл мэндийн байгууллага
Суманд 12 жилийн 1-р сургууль, Эрдэнэ дайчин хошой чин ван М.Ханддоржийн нэрэмжит “Эрдмийн өргөө” цогцолбор сургууль, Ц.Готовын нэрэмжит 12 жилийн 3-р сургууль, Спортын мэргэжлийн дунд сургуулиуд үйл ажиллагаа явуулан 3200 гаруй суралцагч, 260 гаруй багш, сурган хүмүүжүүлэгч ажиллаж, суралцаж байна.
Аймгийн нэгдсэн эмнэлэг нь 200 ортойгоор 240 гаруй эмч, сувилагч, ажиллагсад сумын иргэдэд эрүүл мэндийн үйлчилгээ үзүүлдэг бөгөөд үүнээс гадна “Жаргахуй”, “Цоожид”, “Эмийн цэцэглэн” зэрэг өрхийн эрүүл мэндийн төвүүд иргэдэд эрүүл мэндийн үйлчилгээ үзүүлж байна.
Аялал жуулчлал, түүхийн дурсгалт газрууд
Булган сумын ойролцоо гадаад болон дотоодын аялагчид, жуулчдын сэтгэлийг татах “Хүн чулууны хөшөө”, Монголд алдартай “Цагаан суварга”, Диваажин сүм, Ардын Хатанбаатар Магсаржавын бунхан, Анхдагч болоод алдартан баатруудын хөшөө, Алдарт дөрвөн Аваргын хөшөө, Цогт хунтайжийн талбай, баруун замын байлдааны Штаб музей зэрэг дурсгалт газрууд байдаг бөгөөд аялал жуулчлалын “Анаг тур”, “Хангай дисковери”, “Булган хаус”, “Булган буудал” зэрэг томоохон газрууд аялагчид болон жуулчдад үйлчилгээ үзүүлж байна.
Эшлэл
Ангилал:Монголын аймгийн төв Ангилал:Монголын суурин Ангилал:Монголын хот ! Ангилал:Булган аймгийн суурин
2010 он
Хоёр мянга арван (2010) он нь Григорийн тооллын дагуу Баасан гарагт эхэлдэг ердийн жил юм. Мөн нийтийн он тооллын 2010 дугаар он, гурав дахь мянган болон хориннэгдүгээр зууны 10 дугаар жил, хоёр мянга арваад оны эхний жил болно.
Энэ онд төрөгсөд
ТӨМӨР БАР ЖИЛ
Энэ онд нас барагсад
#
Дондогдулам хатан
Дондогдулам хатан (1874 оны Хөх нохой жил Сэцэн хан аймгийн Хөвчийн Жонон бэйсийн хошуунд мэндэлсэн -1923 онд нас барсан)- VIII Богд хаан ы хатан, Монгол улсын Эх дагина байсан юм.
Жонон Бэйс Сангилагдоржийн хатны шадар албат, аягач явсан бөгөөд 1896 онд VIII Богдыг Амарбаясгалант хийдэд заларч, Өндөр гэгээний тугдам шарилд мөргөл үйлдэхээр явахад анх учирсан хэмээдэг. Энэ бүсгүй зургаан мэдэрхүй төгс, эрдэм чадал өндөр, ёслол журамтай хийгээд далдын мэдэл гүнзгийн учир “увшинз” сахил хүртээж VIII Богд түүнийг өөрийн шадар болгожээ. Ингэснээр сая Богдын ордонд амьдрах эрхтэй болов. Тухайн үед Богд шашны тэргүүн тул тэд шууд олны өмнө илээр ханилж болохгүй байлаа. 1902 он гэхэд Дондогдулам хатан Богдын ордонд ирсэн байдаг. Мөн 1903 он буюу XV жарны харагчин туулай жил Их хүрээний хамгийн отгон буюу 30 дахь аймаг болох Эх дагины аймгийг Дондогдуламд зориулан үүсгэн байгуулсан. Эдгээр үйл явлуудын дүнд (Цагаан дарь эх) Дондогдуламын нэр хүнд ихэд өсч, бэхжих болсон байна.
Дээр дурдсан Эх дагины аймгийн хурал номын үйл ажиллагаа 1938 онд хаагдсан. Гол ядам нь Жэдор, Жүдэн-ээ, гол сахиус нь Жамсран. Эх дагины аймагт Жавзандамба хутагт, Эх дагина, Ялгуусан номун хан, Жиулай хамба, Чин ван да лам Цэрэнчимэд, Дашдэндэв нар аймаглаж байсан тул Өндөр гэгээний сүм, баруун лавиран, хөх торгон тугдам зэрэг ёслол хүндэтгэлийн зориулалт бүхий газрууд байрлаж байжээ. Эх дагины аймагт их жас, өндөр гэгээний жас, Шамбалын жасууд ажиллаж байжээ. Аймгийн Товхан ба Эвийн газрууд нь Жавзандамба хутагтын шавиас Эх дагины буюу Ачлалт ноён хутагтын 2 отог бүхлээрээ, Сэцэн хан аймгаас Жонон вангийн хошууд орж байв. Эх дагины аймаг хамгийн сүүлд байгуулагдсан хэдий ч 1920-иод оны орчим хүрээний хамгийн их ламтай, 4 том аймгийн нэг болтлоо өргөжсөн байдаг. Их хүрээнд 1000 ламтай аймаг 4 байжээ. Энэ нь: 1. Шүтээний аймаг, 2. Сангай аймаг, 3. Зоогой аймаг, 4. Эх дагины аймаг эдгээр болно. Мөн Эрх цагаан дара өргөмжлөгдснөөс хойш Хүрээний аймгууд, сүм, хийдийн газруудын хойморт Богдод зориулан тусгайлан зассан суудлын дэргэд Дондогдулам хатанд зориулсан суудлыг нэмж байрлуулах болсон. Тэрбээр насан багаас гэрийн сургуулиар жод лүйжингийн сургуульд сайтар суралцсан төдийгүй, Говийн догшин ноён хутагтын их, бага жүд, Хүүхэн хутагтын жүдийг уянгалаг сайхан хоолойгоор уншдаг байв. Энэ үед Сэцэн ханы нутаг болон Халх нийт даяар жодын ёс хүчтэй дэлгэрч, эмэгтэйчүүд бурхны ном сургууль идэвхитэй хийх болсон байна. Жавзандамбын шашин буюу Монголын бурхны шашин Төвдийн бурхны шашнаас ч өндөр хэмжээнд хүрч, Их хүрээний сургуулиудын нэр цуу тод сонсогдох болсон үе.
Улсын эх дагина Дондогдулам нь “Шашин төрийг хослон өрнүүлэгч улсын эх дагины тамга” гэсэн тамга барьж хэрэг шийтгэж байжээ. “Шашин төрийг хослон өрнүүлэгч улсын эх дагины” тамгыг Сэцэн хан аймгийн уран дархан Барайшир ван урласан гэдэг. Дархан Барайшир нь Гэрсэнз жалайр хун тайжийн залгамжир, тэрбээр, Богдын алтан тамга, яамдын тамга зэрэг, олон тамгыг урласан учир зарлигаар түшээ гүн, үе улиран бэйлийн зэргээр шагнагдаж байжээ. Эх дагинын тамга нь 11,3 х 11,3 см харьцаатай, дөрвөн кг жинтэй мөнгөн тамга болно.
Туул гол дахь Богд хааны “Хайлаастын сүм ордон" гэдэг том жижиг өргөө, тугдамууд, асар, майхан, гэрүүд болон давхар өндөр дүнз модон орос маягийн байшин, лаврин хайлаас мод, бургас, цэцэрлэгийг аятайхан тарьж засаж байрлуулсан зэрэг тусгай томхон хашаатай зуны ордон байсан. Энд ясли, цэцэрлэгийн насны хүүхэд саатуулдаг газар байсан юм. Энэ хүүхдүүдийг Богд хааных бусдаас үрчилж авдаг, зарим нь хүүхдээ Богдод аваачиж өргөдөг байсан гэдэг бөгөөд тэр үед зарим хүмүүс үр хүүхдээ өсгөж тэжээж чадахгүй буюу элдэв бусад шалтгаанаар ялангуяа олон хүмүүс цуглардаг мөргөл, эргэлийн газар хүрд, чулуун бурхан дээр хүүхдээ тавьчихдаг явдал байсан юм. Богд хааныд олон хүүхэд байсан, зарим мэдээллээр 200-300 хүүхэд ч байсан гэдэг. Хүүхэд үрчилж, тэжээж байсан энэ үйл явдал Дондогдулам хатны санаачилга болон дэмжлэгтэйгээр явагдсан гэдгийг үгүйсгэх аргагүй бөгөөд Эх дагиныг өргөмөл хүүхдүүд нь алиа хэмээн нэрийддэг байжээ. Эх дагины асарч байсан хүүхдүүдээс Ламьяа, Чин бишрэлт лам, Ялгуусан лам, Эрэнням, Мөрдорж (Л.Мөрдорж) зэрэг хүүхдийн нэр тодорхой, тэдний татуулсан гэрэл зургууд ч гадуур хувь хүмүүсийн цулуулга болоод тус музейд хадгалагдаж байна. Хүүхэд саатуулдаг тэр газар нь өдгөө Хайстай лаврин ордноос үлдэж хоцорсон хуучны 4 барилгын нэг бөгөөд уг байранд Цагдаагийн газрын хүүхдийн хаяг тогтоох төв үйл ажиллагаа явуулдаг бөгөөд хүүхдэд ээлтэй газар хэмээдэг. Мөн Богд хааны ордон музейд хадгалагдаж буй Марзан Шаравын “Хайстай лаврин” хэмээх зурагт Ламьяагийн тоглодог байсан гэх эмээл тохож тэргэнд хөллөсөн ямаануудыг дүрсэлсэн байдаг.
Хайстай лаврин ордноос үлдсэн дээрх 4 барилгын нэг нь Эх дагины номын сан байсан гэх барилга бөгөөд одоо Удирдлагын академийн харьяанд байдаг. Одоогоор эдгээр 4 барилгын байршил болон өмчлөлийг тогтоож, хамгаалалтанд авах талаар Богд хааны ордон музейн захиргаа идэвхитэй хөөцөлдөн шийдвэрлэх шатандаа явж байна.
Бүгд ерөнхийлөн захирах сайд Т.Намнансүрэнгийн тушаалаар хотлыг баясгагч дагина Дондогдуламд 100 лан мөнгөний шагнал олгох болж Богдын ордны дэргэдэх Сангай аймаг гэж нэрлэгддэг уран хатгамалчин, барималчин, дархан, гуталчин, зэрэг 120 гаруй урчуудын хэргийг эрхлэн ажиллуулах болов гэсэн мэдээ байдаг. Чингэснээр олон зуун жил шашны статустай явж ирсэн ордны урлагт “иргэний” чиг хандлага нэмэн оруулсан шинэчлэгч нэгэн юм. Эл ордны урлаачдын бүтээж туурвисан эд өлгө, шашин, урлагийн дурсгалаас одоо ч Богд хааны ордон музейд хадгалагдан үлдсэн нь олны нүдийг баясгасаар байна. Энэ “хатан эрдэнэ” болсон их хүмүүний зам мөр болоод үйл хэрэг нь арван зүгтээ дэлгэрч тухайн үеийн нийгмийн нэгэн томоохон төлөөлөл болж байлаа. “Эзний нүүрээр ирж, эзэгтэйн нүүрээр буцдаг” гэгчээр Монголд ирсэн жуулчид ч энэ хүнийг ам булаалдан магтсан байдаг нь ийм учиртай.
Эх дагина “торгонд хөлбөрч, тосонд умбасан” хатан дээдсийн хуурмаг ямбанд автсан хүн биш байлаа. Моринд эрэмгий, мэргэн буудагч, оёдол үйлэнд уран, шашин номд ачлалтай жирийн монгол эмэгтэй хүн шиг, сайн эхнэр шиг амьдарч байлаа. Дондогдулам хатан 1902 онд ордонд ирсэн хэмээн үзвэл Богд хаантай хорин нэгэн жил ханилан суужээ. 1923 оны нэгдүгээр сарын 2-нд Дондогдуламын бие чилээрхэхэд оточ маарамба, лам цорж нар сайн бүхнийг хүртээж аврал гүрэм айлдсан боловч илаарь болгож чадсангүй. Мөн сарын 13-наас 14-ний тахиа цагт ертөнцөөс халин, ихээхэн уй гашуу, ёс төртэйгөөр шарилыг нь хайлуулж, одоогийн Улаанбаатар хотын хойно орших Шарга Морьтын амны хойд энгэрт оршуулжээ. Хатны шарилыг тээж хүргэсэн 9 шарга морийг тэнд нь сэтэрлэн тавьснаар тэр амыг "Шарга морьт" хэмээн нэрийдэх болсон ажгуу.
Зөвлөлтийн Сибирьт суугаа Германы консулаас Гадаад явдлын яамандаа явуулсан бичигт: “ухаантай, арга зальтай энэ хатагтай ертөнцийн мөнх бусыг үзсэнээр Богдын ар талын нөлөө эрс багассан” хэмээн тэмдэглэжээ. Доктор профессор С.Дулам бичихдээ "Энэ бол Эх дагинын талаар ойрынхон төдийгүй холынхон зэгсэн эерэг сайн үнэлгээтэй байсныг илтгэж байна" [C.Дулам 2013] хэмээсэн бол академич Ж.Болдбаатар “намар бугын амийг согоо нь авч явдаг” хэмээх ардын цэцэн үгнээс ч, Монгол хатад төрийн жолооноос нь эс ч, цулбуураас нь барилцаж ирсэн түүхэн уламжлалтай гэсэн байна [Ж.Болдбаатар 2010]. Ийнхүү эх дагина таалал төгсснөөс төд удалгүй Богд хааны бие чилээрхэх болсон юм.
Дамбын Төрбат "Эх Дагины далд түүх" намтар роман 2019 онд 3 дахиа хэвлүүлсэн.
Христо Марков
Христо Ганчев Марков (Христо Ганчев Марков, 1965 оны 1 сарын 27 - ) нь Болгарын Димитровград хотод төрсөн, хөнгөн атлетикч юм. Гурвын харайлтын дэлхийн аварга.
Гадаад холбоосууд
Ангилал:Болгарын гурвын харайгч Ангилал:Болгарын олимпын аварга Ангилал:1988 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:1992 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Болгарын олимпын оролцогч Ангилал:Гурвын харайлтын олимпын аварга Ангилал:Гурвын харайлтын дэлхийн аварга Ангилал:Гурвын харайлтын европын аварга Ангилал:Болгарчууд Ангилал:1965 онд төрсөн
Хотын соёл
Хотын соёл гэдэг нь энэ иргэншсэн нийгэмд тухайн хүний биеэ авч явах байдлыг хэлнэ.
Ангилал:Дэд соёл Ангилал:Хот Ангилал:Хотын орчин
Бори
Бори („Эка-Рени“) нь зөвхөн зохиомлоор гаргаж авдаг, химийн тэмдэг нь Bh, атомын дугаар нь 107 ба трансактиноидод багтдаг 7-р үеийн d-блокийн химийн элемент юм. Үелэх системийн 7. IUPAC бүлэг, манганы бүлэгт хамаарна. Боригийн бүх изотопууд нь цацраг идэвxтэй. Бориг данийн физикч Нильс Борын нэрээр нэрлэжээ (химийн элемент бортой андуурах нь бий).
1976 оны аравдугаар сарын 6-нд бориг анх удаа зөвлөлтийн эрдэмтэд Юрий Оганесяны удирдлага дор Дубна дахь цөмийн судалгааны хүрээлэнд гаргаж авсан хэдий ч шинэ элемент нээснээ мэдээгүй байна. Тиймээс Дармштад дахь Хүнд Ионы Судалгааны Нийгэмлэгээс цэврээр анх гаргаж авсан өдрийг буюу 1981 оны гуравдугаар сарын 27-ыг тус элементийг нээсэн гэж уг байгууллагыг албан ёсоор нээсэн байгууллагад тооцдог. Эхэндээ бори нь уннильсептиум (химийн тэмдэг Uns) гэх нэртэй байж байгаад 1994 онд цэвэр ба хэрэглээний химийн олон улсын холбооны зөвлөсөний дагуу өнөөгийн нэрийг өгчээ. Түүнээс гадна Эка-Рени гэж бас нэрлэдэг.
Аюулгүйн санамж
Одоогоор европын химийн бодисын журамд түүний аюулыг тогтоосон дүрэм, журам байхгүй ба үүний учир нь тухайн элементийн атомуудыг нэг дор маш бага хэмжээгээр гаргаж авах боломжтойгоос хамааран химийн эсвэл физикийн аюул маш багатай.
Эшлэл
Ангилал:7-р үеийн элемент Ангилал:Нильс Бор
2011 оны Формула-1
thumb|right|287px|Дэлхийн аварга Себастиан Феттель (2011) 2011 оны Формула-1-дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн нь Формула 1-ийн дэлхийн аваргын 62 дахь улиралын тэмцээн ба үүнд нийт 19 Гран При уралдааныг хамардаг. Энэ улиралын тэмцээн гуравдугаар сарын 27-аас арваннэгдүгээр сарын 27-ны хооронд явагдсан. Себастиан Феттель энэ улиралд дэлхийн аварга цолоо хугацаанаасаа өмнө хамгаалсан бөгөөд хамгийн залуу хоёр удаагийн дэлхийн аварга боллоо. Мөн түүний баг Ред Булл-Рено хоёрдугаар нисгэгч Марк Вебберийн хамт хугацаанаас өмнө зохион бүтээгчийн дэлхийн аварга цолоо хамгаалжээ.
#2011 Ангилал:2011 оны Формула-1-дэлхийн аварга
Суонси Сити
Хөлбөмбөгийн Суонси Сити баг (Swansea City Association Football Club) нь Уэльсийн хөлбөмбөгийн баг бөгөөд баруун өмнөд нутгийн эрэг даган байрлах Суонси хотын харъяалалтай юм. Уэльсийн хамгийн алдартай тус баг нь Уэльсийн цомд 10 удаа түрүүлж байсан бөгөөд Английн Хөлбөмбөгийн лигийн нэгдүгээр дивизэд 1981 оны арванхоёрдугаар сард элсэж тухайн жилдээ 6 дугаар байрт шалгарч байв. Суонси нь Английн дээд лигт тоглож байсан Уэльсийн хоёр багийн нэг төдийгүй 1992 оноос зохион байгуулалтанд орсон Премьер лигт дэвшсэн цор ганц баг билээ.
Суонси Сити баг 1912 онд Суонси Таун нэртэйгээр байгуулагдаж лигт 1921 онд элсэж байсан ба 1969 Суонси нь хотын статустай болсонтой холбогдуулан Суонси Сити болон нэр нь өөрчлөгдсөн байна. 2005 онд тус баг нь Либерти цэнгэлдэх хүрээлэнд эзэн багийн тоглолтоо явуулж эхэлсэн юм.
Шагналууд
Суонси Сити багийн авсан шагналуудыг он цагийн дарааллаар харуулав.
Холбоос
Ангилал:Суонси Сити Ангилал:Уэльсийн хөлбөмбөгийн баг Ангилал:Премьер лигийн баг Ангилал:Суонси Ангилал:Английн хөлбөмбөгийн лигт тоглодог Уэльсийн баг
Вэб сервер
Вэб сервер ( Англиар Web server, "вэб сөнч") нь интернэтийн сүлжээнд ажилладаг компьютерын нэг төрөл юм. Зорилго нь өөр дээрээ байрласан веб хуудаснууд болон веб аппликашнуудыг хэрэглэгчид үзүүлэх ашиглуулахад оршино.Веб сайт нь ямар нэгэн тусгай серверийн програмуудыг суулгасан байнгын асаалттай компьютер дээр байрлах бөгөөд тухайн компьютер нь IP хаягтай байх ба (Internet Protocol Address) түүнийг нь домэйн нэртэй холбосноор тухайн веб сайтыг үзэх боломжтой болдог. Үүнийг ямар ч компьютер дээр тохируулан хийх боломжтой боловч найдвартай ажиллагаа, аюулгүй байдал, 24 цаг 365 хоног асаалттай байлгаж веб сайтдаа зочдоо хүлээж авч байхын тулд найдвартай ажиллагаа бүхий веб сервер хэрэгтэй байдаг.
Ангилал:Компьютер
Бүжиг
Бүжиг (Dance; Танец) нь санаа сэтгэл, авъяас чадвараа илтгэхээр хөгжмийн айзмын хэмнэлээр биеэ хөдөлгөх урлаг юм. Үүнээс гадна хүмүүсийн үггүй харилцааны нэг хэлбэр төдийгүй амьтад ч бас (зөгийн бүжиг, орооны бүжиг гэх мэт) бүжиглэдэг.
Гимнастик, уран гулгалт, усны гимнастик зэрэг бүжиглэдэг спортын төрлүүд бий. Ардын болоод орчин үеийн, сонгодог гэх мэтээр ангилагддаг.
Эшлэл
Бүжиг нь ерөнхийдөө биеийн хөдөлгөөн ихэвчлэн хэмнэлт, дуу хөгжим нь багтдаг урлагийн нэг төрөл юм. Энэ нь оюун санааны болон гүйцэтгэлийн орчинд сэтгэл санааны үзэл бодлоо илэрхийлэх, нийгмийн харилцаа , эсвэл дасгал хэлбэрээр олон соёл иргэншилд гүйцэтгэсэн бөгөөд зарим тохиолдолд санал бодлоо илэрхийлэх , эсвэл түүхийг хэлж байсан юм. Бүжиг нь бас ийм маллах зэрэг бүжиг зэрэг зөгийн бүжиг, зан хэв маяг адил хүн , эсвэл бусад амьтдын хоорондын nonverbal харилцааны нэг хэлбэр гэж үзэж болох юм.
Бүжиг гэж юу болох тухай нэр томъёо, нийгэм, соёлын хэм хэмжээ, гоо зүй, урлаг , ёс суртахууны эмзэг хамааралтай байж болно. Тодорхойлолтууд зэрэг балетын зэрэг virtuoso арга техник үйл ажиллагааны хөдөлгөөн (тухайлбал, ардын бүжиг зэрэг) хүртэл байж болно. Martial Arts Kata ихэвчлэн бүжиг харьцуулахад байна, ийм гимнастик, уран гулгалт болон синхрон усанд сэлэлт зэрэг спортын ерөнхийдөө бүжиг оруулсан гэж үздэг.
Бүжгийн бүжиг бий болгох урлаг юм. (Өөрөөр хэлбэл, choreographs ) бий болгодог хүн бүжгийн бүжиг дэглээч гэж нэрлэдэг.
Боолчлол
Боолчлол гэж нэг хүн /эзэн/ нөгөөгөө /боолоо/ хүчээр өөрийн өмч хэлбэрээр, өөрийн дур хүсэл сонирхлын дагуу зарж ажиллуулах боломжтой нийгмийн харилцааг хэлнэ.
Өмнө нь дайнд олзлогдогсод, гэмт хэрэгтэн, өр төлбөрөө барагдуулж чадахгүй байгаа хүмүүсийг боол болгож байжээ. Хожим нь эзнийхээ төлөө албадан хөдөлмөрлөж байсан энгийн иргэд мөн боол болдог байжээ. Энэ хэлбэрийн боолчлол 20 дугаар зууныг хүртэл өргөн тархсан байсан бөгөөд өнөөдөр Араб, Африкийн зарим оронд боолчлол оршсоор байна.
Боолчлол нь энгийн ба сонгодог гэсэн 2 төрөлтэй. Эртний Грекийн философич Аристотель "Хүн бол ярьдаг зэвсэг." хэмээн сонгодог боолчлол буюу эртний Афины боолчлолыг илэрхийлсэн
Орчин үед боолчлолыг дэлхийн ихэнх улс оронд гэмт хэрэг гэж буруушааж, эдгээр улсын хууль тогтоомжоор хориглодог. Боолчлолыг хүлээн зөвшөөрдөг улсуудыг ихэвчлэн боолчлолын нийгэмтэй улс гэж нэрлэдэг.
Одоогийн байдлаар боолчлолоос ялгагдахгүй, түүнтэй төстэй үзэгдлүүд бас оршсоор байна. Үүнд: хамжлагат нийгэм, өрийн дарамт, гэрийн үйлчлэгч, хүний ​​наймаа, мөлжлөгийн зорилгоор хүүхэд, өсвөр насныхныг ашиглах, хүчээр албадан гэрлэх зэрэг байж болно. Төрөл бүрийн тооцоогоор иймэрхүү байдлаар 20-36 сая хүн амьдарч байна. Боол бол бүх эрхээ хасуулсан хүн бөгөөд өмчлөгчийн бүрэн өмч юм.
НҮБ-ын Хүний эрхийн түгээмэл тунхаглалын 4-р зүйлд: '''Хэнийг ч боолчлох буюу бусдын эрхшээлд байлгах ёсгүй. Аливаа төрлийн боолчлол болон боолын худалдааг хориглоно.'''
Түүх
Сүүлийн 5000 жилийн турш боолчлол бараг хаа сайгүй байсаар ирсэн. Хамгийн алдартай боолын улсууд бол Эртний Грек, Ром орно. Эртний Дорнод дахь боолчлол нь олон өвөрмөц шинж чанартай байв. Эртний Хятадад боолчлолтой дүйцэхүйц "си" хэмээх ойлголт МЭӨ 2-р мянганы дунд үеэс байсан. Орчин үед боолчлол АНУ, Бразилд, бага зэрэг Европт байсан.
Газар тариалангийн үйлдвэрлэлд шилжсэн нийгмийн үед сонирхол багатай хүнд хөдөлмөр үүсэх хэрээр боолын хөдөлмөр нь эдийн засгийн хувьд ашигтай үндэслэлтэй болж, боолчлол өргөн тархсан. Энэ тогтолцоонд боолууд нь хувийн буюу гэрийн боолуудын ангиллыг ихэвчлэн ялгадаг тусгай анги бүрдүүлдэг байв. Бусад боолуудын нөхцөл байдал эзнийхээ хувьд бараг гэрийн тэжээвэр амьтдынхаас ялгаагүй, заримдаа бүр доор байжээ. Боолуудын нийгмийн соёл, боловсрол өсөхийн хэрээр боолуудын дунд өөр нэг давуу анги бий болсон. Боолуудын шинжлэх ухаан, урлагийн мэдлэг, чадвараар үнэ цэнэ нь тодорхойлогддог болж эхэлсэн.
15 дугаар зуунд Европт бараг хаа сайгүй боолчлолыг хамжлагт нийгмээр сольсон байсан ч 16-р зуунд газарзүйн шинэ нээлтүүдийн эрин эхэлж боолчлол дахин сэргэв. Европчууд хялбархан олон тооны уугуул африкчуудыг олзолж, боолчилж хямд ажлын хүч авах боломжтой болсон юм.
Европт боолын хөдөлмөр ашиглах явдал дахин сэргэж, Атлантын далайг дамнасан боолын худалдаа эхэлсэн бөгөөд 19-р зуун хүртэл цэцэглэн хөгжиж байв. Африкчуудыг төрөлх нутагтаа (гол төлөв Африкчууд өөрсдөө) баригдаж, хөлөг онгоцонд ачиж, Америк руу илгээж байжээ.
Африкаас боол авчрах нь ядуу, орлого багатай Европ иргэдийг ажиллуулахаас хямд мөн үр ашигтай гэж Умард Америкт суурьшихаар ирсэн Европчууд үзсэн байна. Түүхчид 17-р зуунд 12 сая, 18-р зуунд 6-7 сая эрүүл чийрэг, хөдөлмөрлөх чадвартай эрчүүд, эмэгтэйчүүдийг Африкаас боол болгож авчирсан түүхтэй. Шинээр суурьшсан нэг газрын эзэн 50 хүртэлх тооны боолтой байсан гэх тооцоо бий. Боол хүн уншиж бичиж сурах эрхгүй, зан байдал, хөдөлгөөн бүрийг нь хязгаарлаж, хянадаг байсан юм. Боолууд хоорондоо гэр бүл болж, олон хүүхэд төрүүлэхийг газрын эзэд дэмждэг байсан ч эцэг эхийг үр хүүхдээс нь, ах дүүсийг биесээс нь салгаж худалддаг байжээ.
Африкийн боолуудыг ашиглах нь Америкийн тариалагчдад маш их ашигтай байв. Нэгдүгээрт, негрүүд халуун цаг агаарт цагаан арьст европчууд эсвэл индианчуудыг бодвол илүү дассан бөгөөд бие бялдарын хувьд ч хүнд хүчир хөдөлмөрт илүү байсан; хоёрдугаарт, өөрсдийн уугуул нутгаас холдсон тул гэртээ хэрхэн харих зугтах хандлага багатай байв. Боолуудыг зарж борлуулах үед эрүүл насанд хүрсэн негр эрүүл цагаан арьстнаас 1.5-2 дахин их үнэтэй байв. Боолын хөдөлмөрийг ашиглах цар хүрээ маш өргөн байв. Боолын хөдөлмөрийг хориглосон хууль гарсаны дараа ч боолын худалдаа удаан хугацаанд хууль бусаар оршин тогтнож байжээ. 20 дугаар зууны дунд үеийн Америк тивийн бараг бүх хар арьст хүн ам нь Африк тивээс зөөж авчирсан боолуудын үр удам байжээ.
Британийн Америкт дараа нь АНУ руу нийтдээ 13 сая орчим Африкийн боолуудыг оруулж ирсэн гэдэг. Дунджаар олзлогдсон 3-5 боолын зөвхөн нэг нь тариалангийн талбайд хүргэгдэж, үлдсэн хэсэг нь замдаа зугтаад баригдах, тээвэрлэх явцад нас барж байжээ. Зарим судлаачдын тооцоолсноор Африкт боолын наймааны улмаас 80 сая орчим хүн амиа алдсан байна.
Карл Маркс:- "Боолчлол нь нэг хүн нөгөөгөө мөлжих анхны хэлбэр юм. Ер нь, боол үйлдвэрлэлийн арга хэрэгсэл юм" гэжээ.
Монгол улс 1968 онд Боолчлолын тухай Женевийн 1926 оны Конвенцид /Хэлэлцээрт/ нэгдэн орсон.
Инжун ван
Инжун ван (солонгосоор: 인종, ханз: 仁宗) Ван Хэй (왕해, 王楷) (1109-1146) нь 1122-1146 оны хооронд Курё улсыг захирч байсан 17 дахь ван юм. Курё улсын Ежун вангийн Сүндок хатнаас 1109 оны 10 сард төрсөн. 1115 онд хунтайжаар өргөмжлөгдөж, 1122 онд вангийн сууринд заларсан. Түүний хаанчлалын үед Алтан улс хүчжин мандаж, Киданы Ляо улс, хятадын Умард Сүн улсыг мөхөөсөн томоохон үйл явдлууд өрнөж байв. 1145 онд Самгук Саги хэмээх түүхэн сурвалж бичигдсэн.
И Жагёмын үе (1122-1126)
Түүнийг улсын ван болсны дараа нагац өвөө И Жагём тэргүүтэй цэргийн ноёд төрийн бүхий л эрх мэдлийг атгаж эхэлсэн. Сукжун вангий н хөвгүүн Тэбан гүн Ван Бо-д төрийн эргэлт хийхээр хуйвалдсан ял тулгаж, түүнийг дэмжиж, байсан сөрөг хүчний түшмэл Хань Аньин тэргүүтэй ноёдыг цаазлан, Тэбан гүн Ван Бог алс газар цөлж, дагалдагч түшмэдийг баривчлан албан тушаалыг бууруулах, цөлөх, цаазлах зэрэг арга хэмжээ авчээ. Үүний дараа И Жагём төрийн чухал албан тушаалд өөрийн талын түшмэдийг томилж, өөрөө ерөнхий сайд болжээ.
1123 онд Курё улс Алтан улсад буулт хийж, хараат улс болон, хил хязгаараа тогтоож баталгаажуулав.
1124 оны эхээр И Жагёмын талыг баримтлагч цэргийн жанжин Чой Хонжэ, Чок Чунгён тэргүүтэй түшмэд төрийн эргэлт хийж, И Жагёмыг устгахаар хуйвалдаж байгаад баригдаж цөлөгдөв. Энэ явдлын дараа И Жагём өөрийн охиноо Инжун вангийн их хатан болгон, төрийн бүх албан тушаалд зөвхөн өөрийн садан төрлийнхөн болон итгэлт хүнийг томилж аюулгүй байдлаа баталгаажуулахыг зорьжээ.
1126 оны эхээр И Жагёмын эрх мэдлийг эсэргүүцэж Ким Чан, Ан Порин түшмэлээр удирдуулсан хорин таван залуу түшмэд бослого гаргаж, вангийн ордон, хэд хэдэн сүм хийдийг эзэлсэн ч, И Жагёмын талын цэргүүдэд ялагдан алуулсан. Энэ явдлын дараа Ким Бушик тэргүүтэй бичиг цэргийн түшмэд нууцаар И Жагёмын эсрэг хуйвалдаж эхлэв. Мөн жилийн 5 сард И Жагёмын итгэлт цэргийн түшмэл Чок Чунгён өөрийн захиргааны цэргүүдээ удирдан бослого гаргаж, И Жагём болон түүний гэр бүлийг нь баривчлан цаазаар авч, заримыг нь Чолла муж руу цөлөв. Үүний дараа 1127 онд Чок Чунгёныг албан тушаалаас нь огцоруулж, цөлөв.
1127–1136: Мё Чонгийн үе
И Жагём унасны дараа засгийн газарт Кёнжүгийн Ким, Танжугийн Хан, Чонгангийн Им овгоос гаралтай ноёд түшмэд ноёлож байв. И Жагёмыг түлхэн унагахад баруун нийслэл Пёнян хотоос гаралтай күнзийн сурталтан Чон Чисан, буддын шашны лам Мё Чон, яруу найрагч Пак Сухан зэрэг түшмэдийн дэмжлэг чухал үүрэг гүйцэтгсэн тул албан тушаал хуваарьлахад Мё Чоныг Инжун вангийн зөвлөх түшмэлээр томилов. Мё Чонгийн санаачлагаар улсын зардалыг багасгах, боловсролын шинэчлэл хийх, улс төрийн шинэчлэл хийх зэрэг арга хэмжээг авч хэрэгжүүлжээ.
Мё Чон нь курёгийн вангийн засаглалыг дэмжигч байсан тул Алтан улсын шахалт дарамтыг эсэргүүцэж, улсын нийслэлийг Согёнд (одоогийн Пёнян хот) шилжүүлж, Алтан улстай байлдахыг уриалагчдын нэг байв. Тухайн үед Инжун вангийн дундыг барьж байсан нь ноёдын тэмцлийг хурцатгахад нөлөөлжээ. 1135 онд Инжун вангийн зарлигаар Мё Чонгийн талын зарим албан тушаалтныг огцоруулж, шийтгэсэнд Мё Чон Согён хотод Тэйви (大為; 대위) хэмээх шинэ улс байгуулснаа зарлаж бослого гаргав. Энэ үйлдэл нь Мё Чонгийн Кэсон дахь хүч нөлөөлөл суларч, Чон Чисан зэрэг түшмэд эсэргүү хэрэгт орж цаазлуулав. Үүнээс болж ихэнх дэмжигчид нь холбоогоо тасалжээ. 1136 онд Ким Бушик сайдаар удирдуулсан Курёгийн цэргүүд Пёнянд дөхөж очиход Мё Чон өөрийн хүмүүстээ алуулж, бослого гаргасан цэргүүд бууж өгснөөр уг бослого төгсөв.
1142 онд Курё улс нь Алтан улсын вассал буюу хараат улс болсноо албан ёсоор тунхаглав. Мөн онд Инжун вангийн зарлигаар солонгосын гурван улсын үе (МЭӨ 57 - МЭ 668), нэгдсэн Шилла улсын үеийн үйл явдал, түүхийг багтаасан Самгук Саги буюу Гурван улсын шастир хэмээх ном эмхэтгэхийг Ким Бушикт тушаав. 1146 оны эхээр бичиж дуусгаснаар Солонгосын түүхийн анхдагч бүтээл болжээ. 1146 оны 4 сарын 20 нд Инжун ван Ван Хэй таалал төгсөв.
Гэр бүл
Ангилал:1109 онд төрсөн Ангилал:1146 онд өнгөрсөн Ангилал:Солонгосын ван
Атомын дугаар
Атомын дугаар (atomic number, зарядовое число, синонимууд: цэнэгийн тоо, атомын тоо, химийн элементийн дугаар) — атомын цөм дэх протоны тоо. Атомын дугаар нь цөмийн цэнэгийн нэгжийн илэрхийлэлтэй, мөн нэгэн зэрэг тухайн цөмд хамаарах химийн элементийн үелэх систем дэх дэс дугаартай тэнцэнэ.
«Атомын дугаар» эсвэл «элементийн дэс дугаар» гэдэг ойлголтуудыг атом, молекулын физикт ба химид хэрэглэдэг бол, «цэнэгийн тоо» гэх ижил утгатай ойлголтыг цөмийн физикт ашигладаг. Ионжуулаагүй атомын электрон үүл дэх электроны тоо цэнэгийн тоотой тэнцүү байдаг.
Цэнэгийн тоог Z үсгээр тэмдэглэдэг. Ижил цэнэгийн тоотой боловч өөр жингийн тоотой цөмүүдийг, химийн элементийн изотопууд гэнэ. Цөмийн цэнэг нь, атомын электрон үүлний бүтцийг, цаашилбал химийн шинж чанарыг тодорхойлж байдаг учир, ижил цөмийн цэнэгтэй цөмүүдийг химийн нэг элементийн изотопууд гэдэг.
Атомын дугаар нь атом масстай нягт холбоотой.
Түүх
Д.Менделеев анх химийн элементүүдийг атом масс, болон химийн ойролцоо шинжүүдээр нь ангилсан (үелэх систем) бөгөөд атомын дугаар нь ямар химийн элемент, үелэх системийн хаана байрлахыг заасан дугаар байсан байна. .
1913 онд Генри Мослей химийн элементийн атомын дугаар нь тухайн атомынхаа протоны тоогоор тодорхойлогдох зүй тогтлыг нээсэн байна. .
Химийн шинж чанар
Химийн элемент тус бүр нь цөм дэх протоны тооны ялгаанаасаа (цэнэгийн ялгаа) хамааран өөрийн өвөрмөц химийн шинж чанартай байна. Химийн холбоо нь тухайн атом дахь электрон байгуулалтаас хамаарах ба электрон байгуулалт (конфегураци) нь атомын цөмийн цэнэг өөрөөр хэлбэл протоны тооноос хамаарна.
Шинэ элемент
Шинэ химийн элемент нь атомын тоогоороо тодорхойлогдох ба 2007 оны эхний байдлаар, 118 гэсэн атомын дугаар хүртэлх, нийт 117 химийн элемент (117 дугаартай элемент нээгдээгүй) нээгдээд байна. Шинэ элементийг лабораторийн нөхцөлд, хүнд химийн элементийг ионоор бөмбөгдөх замаар гарган авна. Атомын дугаар ихсэх тусам хагас задралын хугацаа богинсоно.
Эшлэл
Ангилал:Атомын физик Ангилал:Цөмийн физик Ангилал:Физикийн хими Ангилал:Онолын хими
Галуутнуур
Галуутнуур (Гусиноозёрск, Галуута-Нуур) — ОХУ-ын БНБурУ-ын Сэлэнгэ аймгийн төв, 23 мянган хүнтэй хот.
Газар дайд
Галуутнуур хот Галуут нуурын хотгор, далайн түвшнээс дээш 630 м өндөрт Галуут нуурынхаа зүүн хойд эрэгт оршдог.
Улаан-Үдээс 110 км, төмөр замын Загастай өртөөнөөс 6 км зайтай. Хотоор Улаан-Үд — Хиагт чигийн цардмал зам дайрдаг.
Южун ван
Ыжон ван (солонгосоор: 의종, хятадаар: 毅宗) Ван Хёнь (солонгосоор: 왕현, хятадаар: 王晛) (1127-1173) нь 1146-1170 оны хооронд Курё улсыг захирч байсан 18 дахь ван юм. 1134 онд Курё улсын хунтайж болсон. 1146 онд Инжон вангийн суурийг залгамжлан тус улсын ван болсон. Тэрээр анх вангийн эрх мэдлийг нэмэгдүүлэхийн тулд цэргийн ноёдыг төрийн албанд олноор дэмжиж байсан ч, сүүл үедээ бичгийн түшмэдийг цэргийн түшмэдээс илүү үзэж, соёрхох шан харамж нь илүү байж, найр цэнгээний үеэр цэргийн ноёдыг зугаацуулагч төдийгөөр үзэн харьцаж эхэлсэн нь цэргийн түшмэдийг өөрийн дайснаа болгоход хүргэжээ. 1170 оны намар Жон Жунбу, И Ыбан, И Го гэсэн жанждаар удирдуулсан цэргийн ноёд түшмэд төрийн эргэлт хийсэн нь амжилтанд хүрч Ыжон ванг огцоруулж, бичгийн түшмэдийг алж устган, Инжон вангийн 3-р хөвгүүн Икян гүн Ван Хог шинэ вангаар өргөмжлөн их сууринд залжээ. Харин албан тушаалаас огцорсон Ыжон ван Кёнжу хот руу цөлөгдөж, 1173 оны 11 сарын 7 нд зүүн нийслэл Кёнжу хотод нуруугаа хугалуулж нас барсан. Нас барсны дараа Кангва Жанхё их ван (강과장효대왕; 剛果莊孝大王) хэмээн өргөмжлөн, сүмийн цолыг Ыжон гэжээ.
Галуутнуур
Эдийн засаг
Гол ажлын байр — 1976 онд ашиглалтанд орсон Галуутнуурын ДЦС.
Южун ван
Эшлэл
Ангилал:1127 онд төрсөн Ангилал:1173 онд өнгөрсөн Ангилал:Солонгосын ван
Галуутнуур
Лавлах холбоос
Ангилал:Буриадын суурин Ангилал:Оросын хот Ангилал:Буриадын хот
Аврил Лавин
Аврил Рамона Лавин (Avril Ramona Lavigne, 1984 оны 9 сарын 27-нд төрсөн) нь Канадын алдартай дуучин, ая зохиогч юм. Тэрээр Belleville, Ontario-д төрсөн боловч бага насаа Napanee, Ontario- өнгөрүүлжээ. 15 настайдаа Шаниа Твэйн-тэй нэг тайзан дээр гарж байсан, 16 настайдаа Arista(одоо RCA Records) рекордстой гэрээ хийж байжээ. Тэрээр 2002 онд 17 настайдаа Let Go цомогоороо дебют хийж гарж ирсэн, уг цомог нь дэлхий даяар 16 сая орчим хувь, АНУ-д 6 сая орчим хувь борлогдож байжээ. Түүнийг амжилтад хүргэсэн дуу болох Complicated нь дэлхий даяар олон топ арав жагсаалтад бичигдэж байв. Лавины хоёр дахь цомог болох Under My Skin нь 2004 онд гарч, US Billboard 200-г тэргүүлэв. Гурав дахь цомог болох The Best Damn Thing нь 2007 онд гарч, UK Albums Chart-ыг мөн л тэргүүлсэн бөгөөд уг цомогт орсон дуу Girlfriend нь түүний шилдэг дуунууд болох Complicated, Sk8er Boi, I'm With You, My Happy Ending зэргийн адил амжилт гаргаж дэлхийн шилдэг дуунуудыг тэргүүлж байв. Тэрээр одоо 2010 онд гаргах гэж байгаа цомог дээрээ ажиллаж байгаа. 2010 онд гарсан Тим Бартоны "Alice in Wonderland" (Алиса Гайхамшгийн Оронд) киноны соундтрак болох Алис-ыг дуулсан.
Цөх
Цөх гол нь (Сүхэ гол, Чикой) Сэлэнгэ мөрний баруун цутгал юм.
Ангилал:Азийн гол мөрөн Ангилал:Буриадын гол мөрөн Ангилал:Монгол-Оросын хоорондын хил Ангилал:Өвөр Байгалын хязгаарын гол мөрөн Ангилал:Сэлэнгэ аймгийн гол мөрөн Ангилал:Сэлэнгэ мөрний голын систем Ангилал:Хилийн гол мөрөн
Матьё Дебюши
Матьё Дебюши (Mathieu Debuchy, 1985 оны долоодугаар сарын 28-нд Фретен хотод төрсөн) — Францын хөлбөмбөгчин бөгөөд английн Арсенал болон Францын шигшээд тоглодог.
Замнал
Матьё Лиллийн өсвөрийн бүлэгт арван жил хичээллэжээ. 2003 онд Лилльтэй гэрээлж, лигийн 2004 оны нэгдүгээр сарын 31-нд болсон Мец, Лиллийн тоглолтонд анхны гараагаа бүтэн тогложээ. 2004-2005 онд 2 дугаартайгаар лигийн 19 тоглолтонд 3 гоол оруулав. Түүний анхны гоол Бордотой тоглоход орсон. Гарааны тоглогч Матьё 2006 оны гуравдугаар сарын 26-ны Страсбуртай тулахад өвдгөндөө бэртэл авсанаас хойш зургаан сар талбайд гараагүй билээ.
Дебюши 2013 оны нэгдүгээр сарын 4-нд английн премьер лигийн Ньюкасл Юнайтед багтай таван жил хагасаар гэрээлэв. 2013 оны долоодугаар сарын 30-нд Сент Миррений хаалганд эхний 26 минутанд гоолдож, бэлэгшээлээ бодон дугаараа 26 болгов.
2014 оны долоодугаар сарын 17-нд Арсенал түүнийг 2 дугаартайгаар танилцуулсан ба ойролцоогоор 12 сая фунт Ньюкаслад төлсөн ажээ.
Шигшээ
Дебюши шигшээдээ сайн тоглодог. 2011 оны аравдугаар сарын 7-нд Стад де Франс цэнгэлдэхэд Албанитай нөхөрсөг тоглоход эхний тоглолтондоо оролцож байв. Түүнээс хойш 2012 оны ЕАШТ-ий болон 2014 оны ДАШТ-ий хэсгийн тоглолтуудад оролцсон.
Холбоос
Ангилал:1985 онд төрсөн Ангилал:Францын хөлбөмбөгчин Ангилал:Францын шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хамгаалагч Ангилал:Лилль багийн тоглогч Ангилал:Арсенал багийн тоглогч Ангилал:Ньюкасл Юнайтед багийн тоглогч Ангилал:Лилль багийн тоглогч Ангилал:Премьер лигийн тоглогч Ангилал:Францын хөлбөмбөгийн лигийн тоглогч Ангилал:2012 оны хөлбөмбөгийн ЕАШТ-д оролцогч Ангилал:2014 оны хөлбөмбөгийн ДАШТ-д оролцогч Ангилал:Францчууд
Бенефициар өмчлөгч
Global MIDMAN #Oriharo_xp64
Брюс Уиллис
Уолтер Брюс Уиллис (Walter Bruce Willis, 1955 оны гуравдугаар сарын 19-нд төрсөн) нь Америкийн кино жүжигчин, найруулагч, зохиолч, хөгжимчин, дуучин юм. Түүний эцэг Дэвид Уиллис Америк хүн бол эх Марлин Герман хүн байсан бөгөөд хүүгээ Баруун Германы Райнланд-Пфальц мужид төрүүлжээ.
Бенефициар өмчлөгч
Сайн уу энэ өдрийн мэнд хүргье Global Midman Oriharo байна
Ангилал:Монголын татварын эрх зүй Ангилал:Эдийн засгийн гэмт хэрэг
Кентакки
Кентаккийн Хамтын Нөхөрлөл (Commonwealth of Kentucky) нь Америкийн Нэгдсэн Улсын Төв Зүүн хэсэгт оршдог АНУ-ын муж улс. Кентаккийг Өмнөдийн бүрэлдхүүнд оруулдаг боловч, заримдаа газарзүй, соёлын хувьд Дундад Өрнөдөд оруулж тооцдог. Кентакки нь албан ёсоор хамтын нөхөрлөл гэгддэг дөрвөн муж улсын нэг юм. Анх Виржинийн бүрэлдхүүнд байсан тус муж улс нь 1792 онд Нэгдсэн Улсад нэгдсэн 15 дахь муж улс болжээ. Кентакки нутаг дэвсгэрээр 37-д, хүн амаар 26-д ордог.
Кентакки даяар нуга, бэлчээрт ургах хөх өвсний нэрээр тус муж улсыг "Хөх өвст муж улс" гэдэг. Байгаль орчны янз бүрийн бүстэй бөгөөд байгалийн баялаг элбэг. Дэлхийн хамгийн урт агуйн систем, доод 48 муж улсдаа хамгийн уртад тооцогдох усан замд ашиглаж болох гол мөрөн арвинтайгаас гадна Миссиссиппи голоос зүүн тийш хамгийн том хоёр хиймэл нууртай. Түүнчлэн АНУ-д хамгийн олон цагаан сүүлт буга, зэрлэг цацагт хяруултай бөгөөд улсдаа хамгийн их нүүрс гаргадаг орд газруудтай. Кентакки нь мөн цэвэр үүлдрийн адуу, морины уралдаан, бурбон виски нэрэх үйлдвэр, дуу хөгжим, автомашины үйлдвэрлэл, тамхи, коллежийн сагсан бөмбөгөөрөө алдартай билээ.
Гадны холбоос
Ангилал:АНУ-ын холбооны муж улс
2010 оны Формула-1
thumb|right|287px|Дэлхийн аварга цолоо хамгаалж буй Женсон Баттон (Австралийн Гран При 2010) thumb|right|287px|Михаэль Шумахер Формула 1-д буцаж ирсэн нь (Германы Гран При 2010) 2010 оны Формула-1-дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн нь Формула 1-ийн дэлхийн аваргын 61 дахь улиралын тэмцээн ба нийт 19 Гран При уралдааныг хамардаг. Энэ улиралын тэмцээн гуравдугаар сарын 14-аас арваннэгдүгээр сарын 14-ны хооронд явагдсан.
Атом масс
Атом масс (A тэмдэглэгдэнэ) гэдэг нь атомын цөм дэх протон ба нейтроны тооны нийлбэр юм. Атом массыг химийн элементийн тэмдэглэгээний өмнө, дээд талд бичнэ. Жишээлбэл, нүүрстөрөгч-12 (12C) нь 6 протон, 6 нейтронтой ба атом масс нь 12 юм. Бүрэн бичиглэлийг гэж хийнэ.