cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Алганы хээ судлал
Орчин үеийн алганы хээ судлал
1839 онд ахмад Казимир Станислас Д'Арпентиньигийн "La Chirognomie" буюу "Гарын хэлбэр судлал" хэвлэл гарсан нь алганы хээ судлалын орчин үед сэргэх эхлэлийг тавьжээ.
Их Британийн Хирологийн нийгэмлэгийг Лондонд 1889 онд үүсгэн байгуулахын хамтаар урлагийг буруугаар ашиглах, хуурамч этгээдүүдээс хамгаалах ба алганы хээ судлалын урлагийг тогтолцоожуулах бас сайжруулах зорилго тавьсан байна.
Эдгар де Валькур-Вермонт нь 1897 онд Америкийн Хирологийн нийгэмлэгийг үүсгэн байгуулжээ.
Шинжлэх ухаанч алганы хээ судлал
Ричард Унгер нь 1985 онд Олон улсын алга сарвуу судлалын хүрээлэнг үүсгэн байгуулжээ. Олон улсын алга сарвуу судлалын хүрээлэнгийн баг бүрэлдэхүүнээр: үүсгэн байгуулагч Ричард Унгер болон Алана Унгер, Ронелле Кобурн, Паскал Стоессел, Жанет Саваже, Роберта Кокер, Надя Тумас, Джена Гриффитс, Эрик Майер, Робин Майер нар ажиллаж байна. Эдгээр судлаачид нь орчин үеийн шинжлэх ухаанч алганы хээ судлалыг хөгжүүлж буй алга сарвуу судлалдаа дэлхийд нэр нөлөө бүхий судлаачид юм. Кей Паккард нь 2003 онд Америкийн алга сарвуу судлалын академийг байгуулжээ.
Судалгаа
Алганы хээ судлалыг XX зуун аас эхлэн дэлхийн олон оронд алганы хээ судлал шинжлэх ухааны хэмжээнд байгааг албан ёсоор хүлээн зөвшөөрсөн юм. Өдгөө барууны орнуудын анагаах ухааны ноцтой сэтгүүлүүдээс гар хоорондын харилцаа ба хүний бие махбодын болон сэтгэцийн эрүүл мэндийн байдалтай холбоотой сонирхолтой судалгаануудыг хийж байна.
Алганы хээ судлалыг шинжлэх ухаанчаар судалж байгаа байгууллагуудын томоохон гурван төлөөлөл бий. Үүнд:
Скарлетт Иоханссон
Скарлетт Иоханссон (Scarlett Johansson, 1984 оны арваннэгдүгээр сарын 22-нд Нью-Йорк хотод төрсөн) — Америкийн кино жүжигчин, дуучин эмэгтэй.
Алганы хээ судлал
Судалгаа
Алганы хээний тухай шинжлэх ухааны үүднээс тайлбарласан судалгаа мэдээ, баримтыг авах боломжтой.
Скарлетт Иоханссон
Намтар
Нью-Йорк хотод мэндэлсэн Скарлеттийн эцэг данийн уран барилгач, өвөө кино зохиолч бол эх Ашкеназ-Бронксын  мөн кино продюсер байв. Удмаараа польш болон Хаант оросын минск гаралтай еврей.
Алганы хээ судлал
Монгол улсад
Монгол улсад алганы хээ судлаач Ц.Бор гэж хүн байсан. Ц.Бор нь "Алганы хээ судлалын холбоо" буюу алганы хээ судлалын төвийг байгуулж ажиллаж байсан юм.
Скарлетт Иоханссон
Намтар
Мелани Слоун — даруухан торнисон охиноо 1993 онд «Норт» зөгнөлт киноны сонгонд шалгуулсанаар Элайжа Вуд, Брюс Уиллис нартай тоглуулсан азтай эх. Мэдээж «Норт»-оор танигдсан түүнийг 1995 онд гэмт хэргийн «Шударга шүүх» (Шон Коннери, Кейт Кэпшоугийн охины дүр), 1996 онд инээдмийн «Хэрвээ Люси үсэрвэл», «Мэнни, Ло хоёр»-т (Амандагийн дүрээр индепендентийн наадамд дэвшсэн) туслах дүрд хуваарилагджээ.
Алганы хээ судлал
Шүүмж
Алганы хээ судлалыг шүүмжлэгчид нь тодорхой нотолгоо дутмаг гэж үздэг. Шинжлэх ухааны өгүүлэлд алгын хээ судлалыг ерөнхийдөө мухар сүсгийн итгэл бишрэл эсвэл хуурамч шинжлэх ухаан гэж үзэж байна. Алганы хээ судлалыг хуурамч шинжлэх ухаанд тооцдог боловч орчин цагт шинжлэх ухаанч алганы хээ судлал чиглэлд хөгжиж байна.
Скарлетт Иоханссон
Намтар
Скарлетт Иоханссон 1997 онд «Уналт» болон «Гэртээ ганцаараа 3»-аас Роберт Редфордоос «Морьтой ярилцагч»-д тоглох саналыг авсанаар томоохон шагналуудад дэвшиж, алдаршихын эхлэл болсон.
Алганы хээ судлал
Гадаад холбоос
Олон улсын алга сарвуу судлалын хүрээлэн
Скарлетт Иоханссон
Намтар
Хүүхдийн дүр бүтээдэг Иоханссон 2003 онд «Орчуулгын алдаа»-нд Билл Мюррейн 25 настай дурлалт бүсгүйн дүрээр БАФТА гардаж Алтан бөмбөрцөгт дэвшсэн түүхтэй. Johansson won the BAFTA Award
Алганы хээ судлал
Цахим холбоос
Ангилал:Мэргэ төлгө Ангилал:Оккультизм Ангилал:Гар хуруу соёлд
Скарлетт Иоханссон
Эшлэл
Ангилал:Жүжигчин хүүхэд Ангилал:Театрын жүжигчин Ангилал:Ардын дуучин Ангилал:Тони шагналтан Ангилал:Нью-Йорк хотын хүн Ангилал:АНУ-ын хүн Ангилал:Даничууд Ангилал:1984 онд төрсөн
247 градус
«247 градус» — 2015 онд Монгол улсад монгол хэлээр бүтсэн инээдмийн уран сайхны кино.
Ангилал:21-р зууны монгол кино Ангилал:2015 оны кино Ангилал:Уран сайхны кино
Демарре Кэрролл
Демарре ЛаЭдрик Кэрролл (DeMarre LaEdrick Carroll; 1986 оны долоодугаар сарын 27-нд Алабама мужийн Бирмингем хотод төрсөн) — Америкийн мэргэжлийн сагсан бөмбөгчин бөгөөд Үндэсний сагсан бөмбөгийн холбооны «Атланта Хокс» багт довтлогчоор тоглодог.
Замнал
2012 оны хоёрдугаар сарын 8-нд «Юта Жаз» багтай гэрээлэв.
2014 оны хоёрдугаар сарын 22-нд «Нью-Йорк Никсийн» эсрэг (107:98) хувийн дээд 24 оноог 6 самбар, 2 таслалтын хамт авав.
Гадны холбоос
Ангилал:1986 онд төрсөн Ангилал:НБА-гийн тоглогч Ангилал:АНУ-ын сагсан бөмбөгчин Ангилал:Сагсан бөмбөгийн жижиг довтлогч Ангилал:Сагсан бөмбөгийн хүчний довтлогч Ангилал:Мемфис Гриззлис багийн тоглогч Ангилал:Хьюстон Рокетс багийн тоглогч Ангилал:Денвер Наггетс багийн тоглогч Ангилал:Юта Жаз багийн тоглогч Ангилал:Атланта Хокс багийн тоглогч Ангилал:Америкчууд
Буянтогтох
Буянтогтох даян аварга нь 1880 онд хуучнаар Сэцэн хан аймгийн Эрх гүнгийн хошууны нутагт (Одоогийн Сүхбаатар аймгийн Мөнххаан сумын нутаг) төржээ.
Товч намтар
Буянтогтох анх 1903 оны бага даншигт 10-ын даваанд Богдын шавь Намхай аваргад буулгуулж үзүүрлэн арслан цол хүртжээ. 1904 оны их даншигт 11-ийн даваанд дахин Богдын шавь Намхай аваргад буулгуулж үзүүрлэн арслан цолоо баталсан байна. Тэрээр 1906 оноос эхлэн Богдын шавийн нэрийн өмнөөс барилдаж эхэлжээ. Улмаар 1907 оны бага даншигт 6 шөвгөрөхөд нь түүнд даян аварга цол шагнажээ.
Буянтогтох даян аварга их даншигт 1 удаа үзүүрлэж, бага даншигт 1 удаа үзүүрлэж, уул тайлгад 1 түрүүлж, 1 үзүүрлэсэн. Нийтдээ Монголд наадамд 1 түрүүлж 3 үзүүрлэжээ.
Энэ аварга сайн бөхөөс гадна гоё бичдэг бичээчийн нэг, сур сайн харвадаг мэргэн цолтой хүн байжээ. Түүний зээ хүү нь эдүгээгийн улсын заан Магалжав билээ.
Ангилал:Даян аварга Ангилал:Сэцэн хан аймгийн хүн Ангилал:Сүхбаатарынхан Ангилал:Монголчууд Ангилал:1880 онд төрсөн Ангилал:20-р зуунд өнгөрсөн
Арц
Арц-(латин нэр: Juniperus sabina)- бутлаг ургамал.
Арц нь Агарууны (Cupressaceae) овогт хамаарах 60-аад зүйл ургамал тархсан байдаг. Эдгээрийг 50 сая жилийн өмнө үүссэн гэж үздэг. Дулаан оронд 30 метр орчим өндөр ургах мод ч бий. Харин манай оронд сөөг хэлбэрийн хонин арц (Juniperus sabina), дагуур арц (Juniperus dahurica), хуурамч хонин арц  (Juniperus peudossabinа), ямаан арц (Juniperus sibirica) гэсэн дөрвөн зүйл голдуу Хангай, Хэнтий, Хөвсгөл, Алтай, Говь-Алтай зэрэг уулархаг нутгийн өндөр уулсаар тархан ургадаг.
Арц нь эфирийн тос бүхий анхилам үнэр ялгаруулан орчноо ариутган байдаг амьд байгалийг ариутгагч юм. Мөн цөөнгүй тооны эмийн найрлагад ордог гайхамшигт ургамал учраас монголчууд эрт цагаас ашиглаж ирсэн байна. Өндөр ууланд тархсан нь эфирийн тосны агууламж илүү учраас бусад ургамлаас үнэр илүү байдгаас голдуу ариутгал, утлагад ашигладаг. Ялангуяа хонин арцыг хэрэглэх нь илүүтэй.
Таних шинж: Арц нь 1-3 метр өндөртэй мөнх ногоон бутлаг ургамал юм. Мөнх ногоон шилмүүст сөөг, шилмүүс нь зүү шиг шовх, анхилуун үнэртэй, мойл мэт жимсгэнэтэй, эмэнд ордог. Манай оронд дөрвөн зүйл(хонин арц, дагуур арц, ямаан арц, хуурамч арц)-ийн арц ургадаг.
Арцыг түүний шилмүүс, мөчир үр, үндэс зэрэг олон шинжээр ялгана. Хонин арцны шилмүүс хайрсархуу, найлзуур буюу залуу мөчир дээр нь бие биеэ нягт дэрлэн байрласан эсвэл найлзуурын зарим хэсэг нь зуурхуу нарийхан, бүх шилмүүс нь хайрсархуу боргоцой жимсгэнэ дотроо хоёроос зургаан ширхэг үртэй байдаг. Харин ямаан арцны бүх шилмүүс нь зуурхуу гурваараа тойрч байрласан байдаг байх жишээтэй.
Ургах орчин: Манай орны ойт хээр, шинэс, хушин ой, нуранги хад, асгатай ууланд ургадаг.
БНХАУ-ын ӨМӨЗО-ны Хөх хот, тус улсын Бээжин, Нанчон зэрэг олон газар арцыг үржүүлж хот сууриныхаа чимэглэлд тарьсан байдаг.
Orphans
"Orphans" нь Британы рок Coldplay хамтлагийн зохиосон дуу бөгөөд тэдний Everyday Life цомогт багтсан. 2019 оны 10-р сарын 24нд, Orphans Everyday Life цомгийн тэргүүн сингл болж Arabesque дууны хамтаар худалдаанд гарсан. Дууг хамтлагийн бүх гишүүд бичсэн бөгөөд "The Dream Team" (Рик Симпсон, Дан Грийн, Бил Рахко) продюсер хийсэн.
Дууны тухай болон сурталчилгаа
2019 оны 10-р сарын 24нд Orphans болон Arabesque дуунууд Everyday Life цомгийн тэргүүн синглүүд болон нийтэд цацагдсан. Дууны агуулгын талаар хамтлагийн гоцлол дуучин Крис Мартин BBC Radio 1-д хэлэхдээ: "Зарим хэсэг нь миний хувийн асуудлууд, зарим нь миний хувийн амьдралд болсон бодит зүйлүүд болон бидний харсан зүйлүүд,зарим нь бусдын туулж байгаа зүйлсийг бид ойлгуулахыг зорьсон." гэжээ. Дуу нийтэд цацагдаж өдөр хамтлаг өөрсдийн цахим хуудсан дээрээ тоолуур ажилуулсан.
Дууны бичигдэх явц
Хамтлаг Everyday Life цомогоо бичиж дуусах шатанд Orphans бичигдсэн. Улмаар тэргүүн 2 синглийн нэг нь болж нийтэд цацагдсан.
Дууны клип
Дууны клип 2019 оны 10-р сарын 25нд хамтлагийн албан ёсны YouTube сувгаар танилцуулагдсан. Клип дээр дууны эхэн үеийн бүтээгдэх явц болон хамтлагийн гоцлол дуучин Крис Мартины дууны гитарийн дугаралтыг ямар байх тухай яриагаар эхэлдэг.
Холбоосууд
Ангилал:2019 оны дуу Ангилал:Coldplay дуу
Лех Валенса
Бага залуу нас
Лех Валенса 1943 оны 9 дүгээр сарын 29-нд нацист Германд эзлэгдсэн Померан мужийн Попово тосгонд мужаан эцэг Болеслав Валенса (1908–1945), эх Феликса Валенса (өмнөх овог Камиеньска; 1916–1975) нарын гэрт төржээ. Лехийг төрөхөөс өмнө эцэг Болеслав Валеса Германы эзлэн түрэмгийлэгчдэд олзлогдож, албадан хөдөлмөр эрхлэх лагерь руу явсан байна. Дайн дуусахын өмнөхөн 1945 оны 4 дүгээр сард хүнд өвчтэй эцэг Болеслав гэртээ эргэн ирээд 1945 оны 6 дугаар сарын 16-нд нас барсан байна. Лех Валенсаг 9 настайд буюу 1952 онд түүний эх Ф.Валенса нас барсан нөхрийнхөө ах Станислав Валенсатай гэрлэсэн байна.
1961 онд Техник-мэргэжлийн сургууль дүүргэсэн.
1961-1963 онуудад автомеханикаар ажилласан.
1963-1965 онуудад хоёр жилийн хугацаат цэргийн алба хааж ахлагч болж ирээд 1967 оны 7 дугаар сарын 12-ноос Польшийн Гданьск хотын В.Лениний нэрэмжит усан онгоцны боомтод цахилгаанчнаар ажилласан байна.
Ажилд анх орсон цагаасаа эхлээд Лех ажилчдад тулгамдаж буй асуудлыг сонирхож эхэлсэн. 1968 онд оюутны бослогыг шүүмжлэн буруушаах зорилготой удирдлагаас зохион байгуулсан албан ёсны цуглаанд оролцохгүй байхыг уриалж байжээ.
1970 онд хүнсний барааны үнэ нэмэгдсэнтэй холбогдуулж усан боомтын ажилчдыг бослогод уриалж байсан бөгөөд Ажилчдын хамгаалах Хороотой (польш нэр нь: KOR) хамтран ажиллаж байжээ.
1976 онд Польшийн тухайн үеийн нам, төрийн шийдвэрүүдийг эсэргүүцэж зөрчилдөж байсан тул ажлаасаа халагдсан.
Улс төрд орсон үе
1980 онд бусад нөхдийн хамт Зүүн Европод анх удаа Засгийн газраас хамааралгүй бие даасан "Эв нэгдэл" (Солидарношч) хэмээх Үйлдвэрчний Эвлэл байгуулсан байна.
1981 оны 12 дугаар сарын 12-ноос 13-нд шилжих шөнө орой БНПАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга, Польшийн Нэгдсэн ажилчны Намын Төв хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга генерал Войцэх Ярузельски цэргийн байдал зарлаж "Эв нэгдэл"-Үйлдвэрчний Эвлэлийг хууль бус байгууллага гэж зарласан. Цэргийн байдал зарлаад удалгүй Л.Валенсаг оролцуулаад 3 мянга орчим Үйлдвэрчний Эвлэлийн идэвхтэн гишүүдийг "дахин хүмүүжуулэх" төвд шилжүүлэн хорьсон байна.
Вьетнамын төрийн далбаа
Бүгд Найрамдах Социалист Вьетнам Улсын Төрийн далбаа нь улаан дэвсгэр өнгөтэй, түүний голд нь шар таван хошуутай төрийн далбаа бөгөөд 1955 оны арваннэгдүгээр сарын 30-нд өнөөгийн энэ байдлаар нь анх хэрэглэжээ.
Лех Валенса
Улс төрд орсон үе
Лех Валенса сүүлд Ерөнхийлөгч болсон Лех Качински зэрэг ихэнх баривчлагдагсдын хамт 1982 оны 11 дүгээр сарын 14-нд суллагдсан байна.
Вьетнамын төрийн далбаа
Төрийн далбааны хийц ба бэлгэдэл
Вьетнамын төрийн далбаа нь улаан дэвсгэр өнгөн дээр шар өнгийн таван хошууг дүрсэлжээ. Талуудын харьцаа нь 2:3.
Лех Валенса
Улс төрд орсон үе
1983 онд тэрбээр Нобелийн Энхтайвны шагнал хүртсэн.
1988 оны хавар, зуны турш болсон олон нийтийг хамарсан бослогын үр дүнд Польшийн удирдлага «Эв нэгдэл»-тэй яриа хэлэлцээнд орж эхэлсэн.
Вьетнамын төрийн далбаа
Төрийн далбааны хийц ба бэлгэдэл
Таван хошуут од нь Вьетнамын Коммунист Намын удирдагчийг төлөөлөх бол улаан өнгө нь амжилт ба хувьсгалыг, харин таван хошуу нь ажилчид, тариачид, цэргүүд, сэхээтнүүд болон залуусыг төлөөлнө.
Лех Валенса
Улс төрд орсон үе
1988 оны 8 дугаар сарын 25-нд Дотоод хэргийн сайд Чеслав Кищак, Лех Валенса нар польшийн сүмийн төлөөлөгч гэгээнтэн Алоиз Оршуликийг зуучлагчаар байлцуулан уулзсан. Засгийн газартай 1988 оны Магдаленк дахь, 1989 оны дугуй ширээний уулзалт хэлэлцээнд Валенса голлох үүрэг гүйцэтгэсэн байна. Эдгээр яриа хэлэлцээний үр дүнд «Эв нэгдэл» байгууллага хууль ёсны болж, улмаар 1989 оны 6 дугаар сард парламентын чөлөөт сонгууль явуулсан юм. Энэхүү сонгуульд «Эв нэгдэл» Сенат дахь 100 суудлаас 99-ийг авч чадсан байна. Жишээ нь Лех Качински Гданьск хотоос сонгогдсон.
Вьетнамын төрийн далбаа
Түүх
Угтаа Аннамын хааны далбаа нь шар өнгөтэй байв. Нгуений Эзэнт Улсын үед буюу 1920 оноос 1945 оныг хүртэл тус улсын төрийн далбаа нь хэвтээ тэнхлэг дагуу шар, улаан, шар гурван судалтай далбаа байв.
1945 онд Вьетнамын Хаант Улсын төрийн далбаа бас л хааны далбааны өнгөн дээр суурилсан байдаг боловч дунд хэсгээрээ гурван тасархай улаан судалтай болсон.
Лех Валенса
Улс төрд орсон үе
Сонгуулийн дүнгээр 9 дүгээр сарын 7-нд "Эв нэгдэл"-ийн төлөөлөл болсон, Валенсагийн зөвлөх байсан Тадэуш Мазовецки тэргүүтэй Польшийн анхны коммунист бус Засгийн газар байгуулагдсан түүхтэй.
Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон үе
1990 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуульд Лех Валенса өрсөлдөж хоёр дахь шатандаа 74,25% санал авч ялалт байгуулж 1990 оны 12 дугаар сарын 22-нд Тангараг өргөсөн байна.
Вьетнамын төрийн далбаа
Түүх
Шар таван хошуутай улаан далбааг анх 1940 оны арваннэгдүгээр сард Энэтхэг-Хятадын Коммунист Намын чуулган дээр коммунист тусгаар тогтнолын хөдөлгөөний бэлгэдэл болгон хэрэглэжээ. Далбааг бүтээгч нь тордохой бус боловч ямартай ч өмнө зүгийн намын бүлгээс далбааны эхийг анх танилцуулсан байдаг.
Лех Валенса
Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон үе
Түүний өмнө Польш Улсыг улс төрийн шилжилтийн тогтворгүй байдлын үед зах зээлийн эдийн засгийг тогтоох хүнд хэцүү асуудлууд байсан юм. Тэрбээр Польш Улсыг НАТО (1999), Европын Холбоонд (2004) элсүүлэхийг тал бүрээр дэмжиж ажилласан.
Вьетнамын төрийн далбаа
Түүх
1945 оны наймдугаар сарын хувьсгалын үр дүнд Бүгд Найрамдах Ард Улс (Умард Вьетнам ч бас адил) байгуулагдан, өнөөгийн төрийн далбаатай төстэй бэлгэ тэмдэгтэй болов. Улаан өнгийн даавуун дээр одооныхоос арай жижиг ч, хошуунууд нь өргөн шар таван хошууг далбааны голд дүрсэлжээ.
Лех Валенса
Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон үе
Л.Валенса 1995 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуулиар Александр Квасньевскид ялагдсан байна.
Сүүлийн үед түүнийг 1970-аад онд коммунист Польшийн тусгай албаны нууц мэдээлэгч байсан гэж буруутгаж байгаа.
Вьетнамын төрийн далбаа
Түүх
1948 онд Вьетнам Улс байгуулагдсан ба мөн онд Бао Дай хааны ашиглаж байсан далбааг авав. Дунд нь байсан гурван тасархай зураасыг хассан. Энэхүү төрийн далбааг Өмнөд Вьетнамд Вьетнамын дайныг дуустал хэрэглэж байгаад 1975 оны дөрөвдүгээр сарын 30-наас эхлэн хэрэглэхээ больсон.
Лех Валенса
Ерөнхийлөгчөөс буугаад
1995 онд Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаа өгөөд судалгааны "Лех Валенсагийн институт" байгуулсан. 2000 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуульд өрсөлдөөд 1,4% авсан байна.
Вьетнамын төрийн далбаа
Түүх
Умард Вьетнам ба Өмнөд Вьетнамыг Чөлөөлөх Үндэсний Фронт (ЧҮФ) ялсны дараа 1975 оны дөрөвдүгээр сарын 30-наас 1976 оны долоодугаар сарын 2-ны хооронд ЧҮФ-ын далбааг төрийн далбаагаар ашиглав. 1976 оны долоодугаар сарын 2-нд Өмнөд ба Умард Вьетнам нэгдэсний дараа Умард Вьетнамын төрийн далбааг бүх Вьетнамын төрийн далбаа болгожээ.
Лех Валенса
Гэр бүл
1973 онд түүний ээж, хойд эцэг нар эдийн засгийн шалтгаанаар АНУ руу цагаачилж Нью-Жэрсид амьдарч байгаад эх нь 1975 онд авто ослоор, хойд эцэг нь 1981 онд зүрхний шигдээсээр тус тус нас барсан байна.
1969 оны 11 дүгээр сарын 8-нд Валенса цэцгийн худалдагч Мирослава Данута Голоштай /Mirosława Danuta Gołoś/ гэрлэсэн ажээ.
Вьетнамын төрийн далбаа
Эшлэл
! Ангилал:Төрийн далбаа
Конгрессын алтан медаль (АНУ)
АНУ-ын Конгрессын алтан медаль (англи. Congressional Gold Medal) -АНУ-ын Конгрессын нэрийн өмнөөс олгодог иргэний дээд шагнал. Конгрессын алтан медалиар Америкийн Нэгдсэн Улсын түүх, соёлд чухал ач холбогдолтой онцгой амжилт гаргасан дотоодын болон гадаад иргэдийг шагнах үндэслэл болдог байна.
Хасын Шаравжамц
Одоогийн Өвөрхангай аймгийн Бүрд сумын нутгийн бөх. 1877 онд төрсөн. Түүний эцэг Хас нь 1864 оны бага даншигт шөвгөрч начин цол хүртэж байсан бөх байжээ. Хас начиний (хэвтээ налуу) гэж алдартай мэх байсан гэдэг. Энэ нь учраа бөхдөө өргүүлэн унахдаа боосон гэзэгнийх нь үзүүр газар хүрэхээс өмнө дээр нь гарчихдаг мэх.
Конгрессын алтан медаль (АНУ)
Энэхүү медалийг 1776 онд бий болгож анх АНУ-ын анхны Ерөнхийлөгч Жорж Вашингтон ыг шагнаж байжээ. 1860 он хүртэл уг медалийг цэргийн шагнал болгон гардуулж байсан бөгөөд байлдааны талбарт баатарлаг байдал үзүүлсэн цэрэг, офицерууд, гарамгай командлагч нарт олгодог байсан. "Хүндэтгэлийн медаль" бий болгосны дараа Конгрессын алтан медалийг цэргийнхэнд өгөхөө больсон боловч ялангуяа Дэлхийн 2-р дайн дууссаны дараа дайны талбарт цэргийн амжилт, баатарлаг гавьяа байгуулсан хүнийг шагнаж байжээ.
АНУ-д "Конгрессын алтан медаль"-тай ижил статуcтай буюу АНУ-ын иргэний дээд шагнал болох "Ерөнхийлөгчийн Эрх чөлөөний медаль" гэж байдаг юм.
Одоогийн АНУ-ын Конгрессын алтан медаль нь 465 грамм алт агуулсан 76.2 мм диаметртэй медаль юм. Медаль нь байнгын нэг загвартай байдаггүй бөгөөд шагнал бүрт онцлог өөр загвартай байдаг. Медалийн нүүрэн талд шагнуулагчийн зураг, арын талд нь дурсамжийн үгнүүд, билэгдэлийн дүрс зураг г.м. байдаг байна. Мөн уг медалийг энгэрт зүүх зориулалтгүй учраас зүү буюу ямар нэгэн тогтоох хэрэгсэл байдаггүй ажээ. Медалийн өртөг 2011 онд 30 мянган ам.доллар байсан. Ангилал:Конгрессын хүндэтгэлийн алтан медаль шагналтан Ангилал:АНУ-ын хууль тогтоох засаглал Ангилал:АНУ-ын шагнал Ангилал:1776 онд байгуулагдсан
Хасын Шаравжамц
(Их монгол) Шаравжамц анх 1900 оны их даншигт ирж барилдаад 5 даваад нутаг буцсан байна. Дараа жил нь буюу 1901 оны их даншиг дахин ирж барилдаад 6 давж шөвгөрөн начин цол, 1906 оны их даншигт 8 давж шөвгөрөн арслан цол хүртээд байлаа. Тэрээр 1908 оноос эхлэн Богдын шавийн нэрийн өмнөөс барилдаж эхэлжээ. Улмаар 1911 оны их даншигт Гэндэндаржаа начин (хожмын арслан)-г давж түрүүлэн даян аварга болсон байна.
Ард олондоо (Их монгол) гэж алдаршсан энэ аварга лавтайяа 2 м 30 см өндөр байсан гэдэг. Ардын хувьсгалын дараа улсын наадамд 6 удаа ирж барилдахдаа 1937 онд 2, 1943 онд 4, 1945, 1946 онд тус бүр 3 давж 1950 оны наадамд барилдалгүй хөл хянагч(хөлийн цэц)-аар ажиллаж, 1951 онд хоёр даваад зодог тайлжээ. Түүний зээ Т.Дэмбэрэлсамбуу 1980 онд улсын начин цол хүртсэн юм. Түүний зээнцэр Пэрэнлэйдашийн Мөнхжаргал 1994, 1995 оны Самбо бөхийн Дэлхийн Залуучуудын аваргын мөнгө, хүрэл медальтай , Азийн аваргын хошой мөнгөн медальтай тамирчин байсан.1994 онд Үндэсний бөхийн Залуучуудын улсын аваргаар шагналт байранд шалгарч уран барилдааны шагнал авч байжээ.
Лех Валенса
Монголд ирсэн
Лех Валенса 2013 оны зун Наадмаар Монгол Улсад ирж Ерөнхийлөгчийн Тангараг өргөх ёслолд оролцсон юм.
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдорж  хүн төрлөхтний түүхэнд эрх чөлөөний хувьсгал хийхэд хамгийн том үүрэг гүйцэтгэсэн Нобелийн шагналт, Польшийн Ерөнхийлөгч асан Лех Валенса Ерөнхийлөгчийн тангараг өргөх ёслолд хүрэлцэн ирсэнд чин сэтгэлийн баяр хүргэж Монгол оронд тавтай морилохыг хүсэн ерөөсөн байна.
Цахим холбоос
Ангилал:Польшийн ерөнхийлөгч Ангилал:20-р зууны улс төрч Ангилал:Польшийн үйлдвэрчний эвлэлийн ажилтан Ангилал:Хүчирхийллийн эрх чөлөө Ангилал:Энхтайвны Нобелийн шагналтан Ангилал:Бүгд Найрамдах Польшийн Гавьяаны одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Унгар Улсын Гавьяаны одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Гэгээн Олафын одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Заан одон шагналтан Ангилал:Зүүн Тимор одон шагналтан Ангилал:Инфант Дом Энрике гинжит одон шагналтан Ангилал:Италийн Бүгд Найрамдах Улсын Гавьяаны одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Их Витаутасын одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Ерөнхийлөгчийн эрх чөлөөний медаль шагналтан Ангилал:Леопольдын одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Марийн орны загалмай одон шагналтан (1-р зэрэг) Ангилал:Нидерландын Арслан одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Өмнөдийн Загалмай Үндэсний одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Угаалгын одон шагналтан (өргөмжит хүлэг баатрын их загалмай) Ангилал:Пий одон шагналтан (колланэ) Ангилал:Польшийн Дахин төрөлт одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Серафимов одон шагналтан Ангилал:Цагаан Арслан одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:Цагаан Бүргэд одон шагналтан Ангилал:Цэргийн эр зориг одон шагналтан Ангилал:Цэцэн Ярослав вангийн одон шагналтан (2-р зэрэг) Ангилал:Финландын Цагаан Сарнай одон шагналтан (их загалмай одонгийн гинжтэй) Ангилал:Холбооны Германы Гавьяаны Гагалмай одон шагналтан (их загалмайн тусгай зэрэглэл) Ангилал:Хүндэт легионы гишүүн (их загалмай) Ангилал:Эрх чөлөөний одон шагналтан (колланэ) Ангилал:Гданьск Их Сургуулийн хүндэт доктор Ангилал:Николай Коперник Их Сургуулийн хүндэт доктор Ангилал:Белостокийн хүндэт иргэн Ангилал:Будапештын хүндэт иргэн Ангилал:Варшавын хүндэт иргэн Ангилал:Вроцлавын хүндэт иргэн Ангилал:Гданьскийн хүндэт иргэн Ангилал:Гдынягийн хүндэт иргэн Ангилал:Краковын хүндэт иргэн Ангилал:Познанийн хүндэт иргэн Ангилал:Сопотын хүндэт иргэн Ангилал:Шчециний хүндэт иргэн Ангилал:Польшууд Ангилал:1943 онд төрсөн
Латифын Байзада
Латифын Байзада (1972 оны 10 сарын 26 - 2021 оны 11 сарын 15) нь Монголын дуучин, бүжигчин, дуу зохиогч. Казах үндэстэн.
Эцсийн зогсоол Э цэг
«Эцсийн зогсоол Э цэг» — 2014 онд Монгол улсад монгол хэлээр бүтсэн уянгын уран сайхны кино.
Латифын Байзада
Намтар
Байзада 1972 онд Улаанбаатар хотод төрсөн. 45 дугаар сургууль, 13 дугаар сургуульд суралцаж төгсөөд Багшийн сургуулийн хөгжмийн багшийн ангид элсэж, 1993 онд СУИС-ийн хөгжмийн багшийн ангид гурван жил сурсан.
Эцсийн зогсоол Э цэг
Ангилал:21-р зууны монгол кино Ангилал:Монгол кинонууд Ангилал:Уран сайхны кино
Латифын Байзада
Намтар
Монгол улсаас гадна Казахстан улсад урлагийн чиглэлээр суралцаж, мөн хасаг хэлээр уран бүтээл туурвиж байлаа.
Хүүхдийн ордны "Цэцэг" хамтлагаас урлагийн гараагаа эхэлж, оюутан байхдаа “Байзада ба түүний нөхөд” бүжгийн хамтлаг байгуулж, дуулсан дуу болгон нь хит болж байв.
2019 оны 2 сарын 20-ны өглөө, нас барсан дүү Нурбуланыхаа араас буян үйлдэж, ном уншуулна гэж гараад сураггүй болж, Цагдаагийн газраас эрэн сурвалжилж байсан бөгөөд мөн оны 4 сарын 16-нд олдсон тул сураггүй алга болсон хүмүүсийн жагсаалтаас түүний нэрийг хассан.
Гэр бүл
Түүний аав Төлегений Латиф алдартай алиалагч, жүжигчин, дүү Латифын Нурбулан жүжигчин байв.
Эшлэл
Ангилал:Монголын дуучин Ангилал:Монголын дуу зохиогч Ангилал:1972 онд төрсөн Ангилал:2021 онд өнгөрсөн
Захаамин аймаг
Захаамин аймаг (Закаменский, Захааминай) — Орос улсын Буриад орны аймаг.
15 мянган км² нутаг, 27 мянган хүнтэй. Засаг захиргааны төв — Захаамин хот (11 мянга).
Газар зүй
Захаамин аймаг 15320 км² (8-р том) газар нутагтай. Буриад орны өрнө өмнөд нутагт байдаг.
Хойд талаараа Түнхэн аймаг, Эрхүү мужтай, зүүн хойд талаараа Хабаан аймаг, зүүн талаараа Зэд аймагтай хиллэдэг. Улсын хилээр зааглагдаж өмнө талаараа Монгол улс, түүний Хөвсгөл, Булган, Сэлэнгэ аймагтай хаяалжээ.
Далайн түвшнээс дээш 600 — 2623 м өндөрт байна. Хамар даваан, Зэд, Ключев, Хангарулийн нуруу тогтсон.
Уулын гол ихтэй. Зэд, түүнд цутгах Шавартай, Бортой, Өлөгчин байна. Нутгийн умард хэсгээр Снежная гол урсдаг.
Хүн ам зүй
Захаамин аймаг 2014 онд 27,347 (7-р олон) оршин суугчтай байв.
Буриад (91%), орос (7%), хамниган (1%) ардууд байна.
Түүх
Захаамин аймаг 1927 оны 9 сарын 26-нд үүсэн байгуулагдсан.
1942 онд ажилчны суурин, 1960 онд хөдөө аж ахуйн нэгдэл үүсчээ.
1963 онд Зэд аймагт нэгтгэгдээд, 1964 онд дахин салж байгуулагдсан.
Нутгийн хуваарь
Захаамин аймаг дотроо 1 хот, 23 сумын нутаг болж хуваагдана.
Лавлах бичиг
Ангилал:Буриадын аймаг
Цайрын дутагдал (ургамал)
Цайрын дутагдал нь ургамал ургаж буй орчноосоо шаардлагатай хэмжээний цайрыг (микротэжээл) авч чадахгүйтэй холбогдон үүссэн, ургамлын ургалтын сааралт. Цайрын дутагдал нь тариаланд тохиолддог, микротэжээлийн хамгийн өргөн тархсан дутагдлуудын нэг бөгөөд үрийн үйлдвэрлэлийн хэмжээ ба чанараас шалтгаалсан их хэмжээний алдагдлын шалтгаан нь болдог.
Дэлхийн дахинд буудайн төрлийн ургамлын бараг тал хувь нь цайрын дутагдалтай хөрсөнд тариалагддаг ба үүнээс шалтгаалан хүн ам цайрын дутагдалд орох нь өргөн тархсан асуудал болоод байна.
Шинж тэмдэг
Дутагдлын үзэгдэх шинж тэмдгүүд:
Хөрсний нөхцөл
Цайрын дутагдал олон төрлийн хөрсөнд элбэг тохиолдог. Зарим хөрсүүд (элсэрхэг хөрсүүд, гистосолууд болон эх чулуулгийн хүчтэй элэгдлээс үүсэлтэй хөрсүүд) нийт цайрын агууламж багатай байдаг бол нөгөө зарим нь (шохойлог хөрсүүд, ихээр элэгдсэн хөрсүүд, вертисолууд, глеисолууд, давслаг хөрсүүд) цайрыг хүчтэй шингээдэг учир ургамалд шингэх хэлбэртэй цайрын агууламж багатай байдаг. Органик материйн агууламж багатай хөрсүүд ба нягтарч ургамлын үндэс тархахыг хязгаарлах хөрсүүд мөн цайрын дутагдалтай байх хандлага өндөртэй байдаг. Фосфорын бордооны хэрэглээ нь ихэнхдээ цайрын дутагдалтай холбоотой байдаг;
Хөрсний рН-ыг засах зорилгоор хөрсийг шохойжуулахад мөн дийлэнхи тохиолдолд цайрын дутагдлыг дагуулдаг нь цайрын шохойлог эрдэст шингэдэгтэй холбоотой.
Засах арга
Цайр дутагдлыг засах зорилгоор цайрын сульфат эсвэл цайрын ислийг хөрсөнд нэмж болно. Цайраар тооцоход 5 - 100 кг/га тунгаар хийхийг зөвлөдөгч, оптимум хэмжээ тухайн ургамлын төрөл ба дутагдлын хүнд хөнгөнөөс хамаарна. Шүлтлэг хөрсөнд цайрын дутагдлыг цайрыг нэмэх замаар засаж чадахгүй байх тохиолдол учирч болно.
Цайрын сульфат эсвэл хелат эсвэл өөр органик комплекс хэлбэртэйгээр навчаар тэжээх арга нь өргөн ашиглагддаг. Ялангуяа жимсний мод бутанд. Цайраар үрийг боловсруулах байдлаар өгч болдог. Үрсэлгээг шилжүүлэн суулгах үед үндсийг шавших замаар мөн өгч болдог.
Ороолон (Монгол кино)
«Ороолон» — 2016 онд Монгол улсад монгол хэлээр бүтсэн аймшгийн уран сайхны кино.
Ангилал:21-р зууны монгол кино Ангилал:Монгол кинонууд Ангилал:Уран сайхны кино
Ицхак Рабин
Намтар
Ицхак Рабины эцэг нь 1886 онд Оросын эзэнт улсын Киев хотоос холгүй төрсөн Нехемия Рабичев гэж хүн байсан. Нехеми Рабичeв 18 нас хүрээд АНУ руу ажил хийж мөнгө олохоор явжээ. АНУ-д сионист ажилчны «Поалей Цион» нэртэй хөдөлгөөнд нэгдэж Рабичев овогоо иврит Рабин болгон өөрчилжээ. 1917 онд тэрээр Палестин руу явж Британий засаг захиргааны байгуулсан "еврей легион"-д элссэн байна.
Ицхакийн эх нь Оросын эзэнт гүрний Могилёв хотод (өнөөгийн Белорусь) төрсөн Роза Каган. Эх Роза нь еврей Исаак Каганы гэр бүлд төржээ.
Ицхак Рабин 1974 онд Ерөнхий сайд болж Израилийн иргэн хүн хилийн чанадад данс эзэмшиж болохгүй гэсэн хатуу хуулийг зөрчсөн хэрэгт эхнэрийн хамт холбогдон, 1977 онд засгийн эрхээс буужээ. Энэ явдал тухайн цагтаа ихээхэн дуулиан дэгдээж, Израилийн Сангийн сайд Иегошуа Рабиновичийн тодорхойлсноор тус улсын түүхэн дэх хамгийн том улс төрийн хямрал болсон байна.
Хар малгайтнууд
Хар малгайтнууд (орос: Чёрные клобуки; укр.: Чорні клобуки; түрэг: Karakalpak, эсвэл Qaraqalpaq) гэдэг нь XI зууны сүүл үед Киев болон Переяславын вант улсуудын өмнөд хил дээр Рось голын хөндийн дагуу суурьшсан берендеи, торк, Черниговын ковуи, печенег болон бусад хагас нүүдэлчин түрэг овог аймгуудын бүлэглэлийн ерөнхий нэр юм. Тэдний тухай 1146 онд Киевийн он тооллын бичигт анх дурдсан байдаг.
Тэдний нэр нь "Хар малгайтнууд" юм уу "Хар юүдэнтнүүд" гэсэн утгатай агаад түрэг хэлээр бол "Каракалпак" гэдэг; энэ нэр нь тэдний үндэсний хувцастай холбоотой байж магадгүй. Хар малгайтнууд одоогийн каракалпакуудтай холбоотой эсэх нь тодорхойгүй байна.
Клим Полищукийн (Klym Polishchuk) "Хар малгайтнуудын бурхан" ("God of Chorni Klobuky") хэмээх богино өгүүллэгийг Украины домогт үндэслэсэн. Энэ түүх "Эрин үеийн эрдэнэс: Украины домгууд"-ад ("Treasure of the Ages: Ukrainian Legends") ордог.
Мөн үзэх
Ангилал:Украины түүх Ангилал:Түрэг хэлт угсаатан
Мэдээллийн дайн
Мэдээллийн дайн (information war) гэдэг нь сөргөлдөж буй талууд тусгайлан бэлтгэсэн мэдээлэл зориуд түгээх замаар нөгөө талдаа нөлөөлөхийг хэлнэ. Мэдээлийн дайн гэдэг ойлголт англи хэлний «information and psychological warfare» гэх хэллэгийн орчуулга юм. Тухайн мэдээний хэлбэрээс шалтгаалж «мэдээллийн тэмцэл», «мэдээллийн болон сэтгэл зүйн дайн» гэж ойлгож болох юм. Мэдээллийг өөрт ашигтайгаар цацаж сөргөлдөж буй талын нийгмийг төөрөгдөлд оруулахыг зорьдог.
Өөрөөр хэлбэл "Нийгмийн аливаа мэдээллийг хүлээн авах онцлог болон ухамсрыг урьдчилан нарийн судалсны үндсэн дээр хуурамч буюу олонх нь амархан хүлээн авахуйц зохиомол мэдээллийн тусламжтайгаар өөрт ашигтай олон нийтийн санаа бодлыг бий болгоод залуурдах үйл явц" юм.
Үндсэн шинж тэмдгүүд
Мэдээллийн дайны оролцогчид нь эрх баригчид, хувь хүн болон бүлэг хүмүүс байж болно. Мэдээллийн дайн тасралтгүй үргэлжилдэг бөгөөд зөвхөн энгийн зэвсэгт дайн тэмцлийн үед төдийгүй энх тайвны үед ч явагддагаараа онцлог аюултай.
Мэдээллийн дайн бол мэдээллийн тэмцэл сөргөлдөөний хамгийн хатуу хэлбэр юм. Мэдээллийн дайны үндсэн аргууд нь худал мэдээлэл цацах, эсвэл өөрт ашигтай байдлаар мэдээлэл өгөх явдал юм.
Жишээ
Ангилал:Хэвлэл мэдээлэл ба улс төр Ангилал:Мэдээллийн технологийн аюулгүй байдал Ангилал:Интернэт ба нийгэм Ангилал:Ташаа мэдээлэл
Чүлтэм (эфү)
Даян аварга Чүлтэм нь 1780-аад онд Сайн ноён хан аймгийн Сэцэн вангийн хошуу одоогийн Архангай хангай аймгийн нутагт төрсөн.
Цол чимэг
Идэвхит идэр, цогт дэлгэр, дуурсах өлзийт, даян аварга
Барилдааны амжилт
Даншиг наадамд 1808 онд 9, 1816 онд 10 давж хоёр удаа үзүүрлэсэн ба 1805 онд 7 давж заан цол, 1811 онд 6,1817 онд 5, 1824 онд 5, 1834 онд 6 давж 5 удаа шөвгөрсөн, Уул тайлгын наадамд 1816 онд 6 давж шөвөгөлсөн байна. Хамгийн сүүлд 1827 оны даншигт ширээт хутагтын Чүлтэм аварга 3 давж байсны гадна 1824 оны даншигт нэг мориор шагнуулж байжээ. 1808 онд арслан цолтой барилдсан бол 1811 онд аварга цолтой шөвгөрсөн байгаа бөгөөд 1809 оны манж эзний тусгай даншигт 584 бөхөөс 9 давж үзүүрлэхэд нь аварга цол олгосон байж болзошгүйг судлаач Ц.Бат-Очир тэмдэглэсэн байна.
Ангилал:18-р зуунд төрсөн Ангилал:19-р зуунд өнгөрсөн Ангилал:Монголчууд
Нийслэлийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал
Нийслэлийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал бол Нийслэл Улаанбаатар хотын эрх барих дээд байгууллага мөн. Монгол Улс ын Нийслэлийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал нэг танхимтай, дөчин таван гишүүнтэй байна. Нийслэлийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлын төлөөлөгчийг Монгол Улсын сонгуулийн эрх бүхий иргэд нийтээрээ, чөлөөтэй, шууд сонгох эрхийн үндсэн дээр саналаа нууцаар гаргаж, дөрвөн жилийн хугацаагаар сонгоно. /''Монгол Улсын Үндсэн хуульийн 20, 21 дүгээр зүйл. 1992.01.13./''
1924-1992
1924 онд Монгол орны нийслэл Улаанбаатар хот нь 1639 оноос шарын шашин, соёлын төв болон байгуулагдсанаас хойш 380 гаруй жилийн түүхэн замналыг туулж 28 удаа нүүдэллэсээр дөрвөн уулын дунд Тунгалаг Туул, Сэрүүн Сэлбийн хөвөөнд суурьшсаар өдийг хүрчээ. 1924 онд хуралдсан БНМАУ-ын анхдугаар их хурлаас баталсан Үндсэн хуульд Улаанбаатар хотын удирдлага, түүнийг тогтолцоог тодорхойлсноос хойш таван удаагийн Үндсэн хуульд улам баталгаажиж Хөдөлмөрчдийн Депутатуудын хурал /ХДХ/, Ардын Депутатуудын хурал /АДХ/, Ардын Депутатуудын Хурал болон Гүйцэтгэх захиргааны бүтцээс Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурал, Засаг дарга гэсэн хоёр субъект бүхий тогтолцоог бий болгосон байна. Энэ нь нийслэл Улаанбаатар хотод орон нутгийн төрийн эрх барих чиг үүрэгтэй “хурал”-аас иргэдээсээ сонгогдож, иргэддээ ажлаа тайлагнадаг, иргэдийн хүсэл сонирхол, эрх ашгийг илэрхийлдэг нутгийн өөрөө удирдах байгууллага болох “Хурал” нөгөө талаас хурлаас нэр дэвшин, Ерөнхий сайд, дээд шатны Засаг даргаар батламжлагдсан “хурал” төр засгийн бодлого, шийдвэрийг хэрэгжүүлдэг “Засаг дарга” /төрийн удирдлага/ гэсэн хоёр субъект Нийслэл Улаанбаатар хотын удирдлагын чиг үүргийг хэрэгжүүлж байна гэсэн үг. Өөрөөр хэлбэл нийслэл хотын удирдлагын асуудал нь Монгол Улсын анхдугаар Үндсэн хуулиар баталгаажиж, Хурал, Захиргаа гэсэн тогтолцоо бий болжээ. Улс төр, нийгэм, эдийн засаг, аж ахуйн соёлын төв болж өөрийн гэсэн байр суурьтай, өнгө төрхтэй, бүтэц тогтолцоотой, удирдлага зохион байгуулалтын өөрийн гэсэн шинж чанар бүхий улсын нийслэл болж, хөгжсөөр иржээ.
1992-1996
1992 онд Монгол Улсын шинэ Үндсэн хууль батлагдаж, УИХ-аас “Монгол Улсын засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж түүний удирдлагын тухай” хуулийг хэрэгжүүлэх зарим арга хэмжээний тухай 1992 оны 8 дугаар сарын 21-ний өдрийн 23 тоот тогтоол гаргаж, Орон нутгийн хурлыг шинэчлэн байгуулах, Засаг дарга нарыг томилох ажлыг 1992 оны 9 дүгээр сард багтаан зохион байгуулахаар заажээ. Орон нутгийн хурлын сонгууль явуулах тухай тусгайлсан хууль гаргаагүй бөгөөд “Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай” хуульд “Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгжийн удирдлага гэсэн нэг бүлэг /II бүлэг/, удирдлагын тогтолцоо /II бүлгийн 7-р зүйл/ хурал, түүнийг байгуулах /II бүлгийн 9-р зүйл/ гэсэн зүйлийг шинээр нэмж оруулжээ. Нийслэлд Орон нутгийн хурлыг шинэчлэн байгуулах, Засаг дарга нарыг нэр дэвшүүлэх ажил 9 дүгээр сарын 10-аас 20-ны өдрийн дотор явагдаж дууссан бөгөөд сонгуулийн кампанит ажил явагдаж, сурталчилгаа хийгдээгүй байна. Нийслэлийн 12 дүүрэг, 119 хороонд Иргэдийн нийтийн хурлууд болж, хороо бүр хурлаараа дүүрэгтээ тав, таван төлөөлөгч сонгож дүүргийн Иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлыг, дүүргийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлаас нийслэлд дүүрэг бүрээс хүн амынхаа тооноос хамаарч тус бүр 2-8 төлөөлөгч, тухайлбал Баянзүрх, Баянгол, Сонгинохайрхан, Сүхбаатар, Чингэлтэй, Хан-Уул, Налайх, Багануур дүүргээс тус бүр 8, Багахангай, Гацуурт, Жаргалант, Туул дүүргээс тус бүр 2 төлөөлөгч сонгогдсон байна. Нийслэлийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн хуралд 137 хүн нэр дэвшиж 72 хүн сонгогдсоноос 58 төлөөлөгч буюу 80 хувь нь МАН, 3 төлөөлөгч буюу 6 хувь нь МҮДН, 1 төлөөлөгч МСДН, 10 төлөөлөгч буюу 14 хувь нь нам бус байв.
1996-2000
Аймаг, нийслэл, сум дүүргийн ИТХ-ыг сонгох сонгуулийн хууль 1996 оны VIII сард батлагдсанаар, бүх шатны Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлыг сонгох сонгуулийн бие даасан хуультай болсон юм. Энэ хууль нь урьд өмнөх АДХ-ыг сонгох сонгуулийн хуулиас эрс өөрчлөгдсөн олон намын тогтолцоо бүхий олон мандаттай, ардчилсан сонгуулийн тухай асуудлыг хуульчилж өгснөөрөө онцлог байв. Орон нутгийн хурлуудын сонгуулийн хуульд нам, эвсэл нэр дэвшигчдээ жагсаалтаар нэр дэвшүүлэх бөгөөд нэр дэвшигчдийн тоо, тухайн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын Төлөөлөгчдийн тооноос илүүгүй байна. Харин сум, дүүрэг, баг, хороо бүрд нэг нэг хүний нэрийг дээд шатны хуралд тухайн Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгжийг төлөөлөн нэр дэвшүүлнэ гэж заасан байна. Сонгуулийн хуулийн дагуу Нийслэлийн ИТХ-ын сонгуульд улс төрийн 3 нам, нэг эвсэл оролцохоо алба ёсоор мэдэгдсэний дагуу Нийслэлийн сонгуулийн хороо бүртгэж, 40 суудлын төлөө дээрх нам, эвслээс 129 хүн, бие дааж 4 хүн нэрээ дэвшүүлжээ. Нийт нэр дэвшигчдээс нийслэл, дүүргийн хуралд 37 хүний нэр давхарлан дэвшигдсэний дотор 70 нь МАН, 7 нь МҮАН-МСДН-ын “Ардчилсан холбоо эвсэл” /АХЭ/, 23 нь МУНН-ын гишүүд байв. Нийслэлд сонгогчдын нэрийн жагсаалтад 294,557 сонгогч бүртгэгдсэнээс 182,643 хүн буюу 62.6 хувь нь санал хураалтад оролцсон байна. Нийслэлийн ИТХ-д сонгуулийн хуулиар тогтоосон 40 төлөөлөгчийг сонгохоос нам, эвслийн жагсаалтаар 31, Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж болох 9 дүүрэг тус бүрээс нэг нэг хүн, бүгд 9 хүн сонгогджээ. МАН нийслэлийн 40 суудлын 23-ыг авснаас намын жагсаалтаар 15, Засаг захиргаа нутаг дэвсгэрийн нэгж болох дүүргийн төлөөллөөр 8, МҮАН-МСДН-ын Ардчилсан холбоо эвсэл жагсаалтаар 16, /МҮАН-9, МСДН-6, МНН-1/ дүүргийн төлөөллөөр нам бус 1 хүн авчээ.
2000-2004
Улаанбаатар хотод орон нутгийн сонгууль 2000 оны 10 дугаар сарын 8-ны өдөр явагджээ. Нийслэл, дүүргийн ИТХ-ын сонгуульд улс төрийн 8 нам, нэг эвсэл оролцох тухайгаа нийслэлийн сонгуулийн хороонд мэдэгдэн Нийслэлийн ИТХ-ын 40 тойрогт нам, эвслээс 157 хүн нэр дэвшигдсэнээс МАН-ын 40, “Ардчилсан холбоо эвсэл”-ээс 40, Эх орон-МАШСН-аас 38, ИЗН-аас 14, МБНН-аас 7, МИАШЛН-аас 1 хүн тус тус дэвшсэн бөгөөд 1 хүн биеэ даан нэрээ дэвшүүлжээ. Нийт нэр дэвшигчдээс 65 хүн нийслэл болон дүүргийн хуралд давхар дэвшигдсэний 10 нь МАН-ын, 18 нь “Ардчилсан холбоо эвсэл”-ийн, 7 нь МБНН-ын, 18 нь Эх орон-МАШСН-ын, 7 нь ИЗН-ын гишүүд байжээ.
2004-2008
2004 оны 10 дугаар сарын 17-нд явагджээ. Нийслэлийн хэмжээнд сонгогчдын санал авах ажлыг зохион байгуулах сонгуулийн 126 хэсгийн хороо байгуулагдсан 1516 хүн ажиллав. Улс төрийн 4 нам, 1 эвсэл, нийслэл дүүргийн ИТХ-ын сонгуульд оролцох тухайгаа “Нийслэлийн сонгуулийн хороо”-нд мэдэгдэн Нийслэлийн ИТХ-ын 40 тойрогт нам, эвслээс нийт 141 хүн дэвшигдсэнээс МАН-аас 40, “Эх-орон Ардчилсан хүчний эвсэл”-ээс 40, МНН-аас 2, МУНН-аас 36, БНН-аас 17 хүн тус тус дэвшсэн бөгөөд 6 хүн бие даан нэрээ дэвшүүлжээ. Нийт нэр дэвшигчээс 64 хүн нийслэл, дүүргийн хуралд давхар дэвшигдсэний 16 нь МАН, 16 нь “Эх-орон Ардчилсан хүчний эвсэл”, 11 нь МУНН, 17 нь БНН, 4 нь бие даан нэр дэвшигч байв.
2008-2012
2008 оны 10 дугаар сарын 12-нд явагдаж Орон нутгийн сонгуульд нийт 7 нам оролцжээ. Нийслэлийн ИТХ-ын 15 тойрогт 45 мандатын төлөө 165 хүн нэр дэвшсэнээс 45 нь МАН-аас, 45 нь АН-аас, 11 хүн МУНН-аас, 3 хүн Эх орон намаас, 3 хүн ИЗН-аас, 18 хүн нь МНН-аас, 1 хүн нь Эрх чөлөөг хэрэгжүүлэгч намаас тус тус дэвшсэн бөгөөд 42 хүн бие дааж нэрээ дэвшүүлжээ. Орон нутгийн сонгуулийн тухай хуулийн холбогдох заалтын дагуу нийслэлийн сонгогчдын ирц хүрээгүйгээс НИТХ-ыг сонгох сонгууль, Баянзүрх, Сонгинохайрхан, Чингэлтэй дүүргийн ИТХ-ыг сонгох сонгууль хүчингүй болжээ. Дахин сонгуульд нийслэлийн хэмжээнд нэрийн жагсаалтад нийт 436964 сонгогч бүртгэгдсэнээс 286644 сонгогч буюу 65.6 хувь нь саналаа өгч Нийслэлийн ИТХ-ын сонгууль хуульд зааснаар хүчинтэй болж өнгөрсөн байна. Нийслэлийн ИТХ-ын дахин сонгуулийн дүнгээр нийслэлийн 15 тойргийн 45 мандатын 36 мандатыг МАН-аас нэр дэвшигчид, 9 мандатыг АН-аас нэр дэвшигчид авч Нийслэлийн ИТХ-ын Төлөөлөгчөөр сонгогдсон байна.
2012-2016
Жагсаалтын 15 мандатыг нам, эвслийн авсан саналаар хуваарилахад АН-аас нэр дэвшигчид 6, МАН, МАХН-МҮАН-ын “Шударга ёс” эвслээс нэр дэвшигчид тус бүр 4 мандатыг, ИЗНН-аас 1 мандатыг авч жагсаалтаар нэр дэвшигчдийг дарааллын дагуу Төлөөлөгчөөр сонгогдсонд тооцсон байна. Нийслэлийн ИТХ-ын 45 төлөөлөгчийн 26 нь АН, 14 нь МАН, 4 нь МАХН-МҮАН-ын “Шударга ёс” эвсэл, 1 нь ИЗНН-аас нэр дэвшигчид болжээ. Нийслэлийн ИТХ-ын анхдугаар хуралдаан 2012 оны 7 дугаар сарын 9-ний өдөр хуралдаж, НИТХ-ын даргаар Д.Баттулгыг сонгов
2016-2020
2016 оны Нийслэлийн ИТХ-ын ээлжит сонгуулийн үр дүнгээр Монгол Ардын Нам нийслэлчүүдийн үнэмлэхүй олонхын саналыг авч, Нийслэлийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын 45 суудлын 34-ийг бүрдүүлэв. Ардчилсан нам 11 суудлыг авч, сөрөг хүчний үүрэг гүйцэтгэлээ. Нийслэлийн ИТХ-ын анхдугаар хуралдаанаас Цэндийн Сандуйг Нийслэлийн ИТХ-ын даргаар сонгосон бол, Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын захирагчид Сундуйн Батболдыг дэвшүүлэн, Ерөнхий сайдад уламжиллаа.
2019 онд Нийслэлийн ИТХ-ын ээлжит бус хуралдаанаар Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын захирагчаар Төлөөлөгч Сайнбуянгийн Амарсайханыг томилсон бол, Нийслэлийн ИТХ-ын даргаар Төлөөлөгч Рэнцэндагвын Дагвыг сонголоо.
Цахим хуудас
Ангилал:Монголын улс төр Ангилал:Монголын эрх зүй нийслэлийн иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал Ангилал:Улаанбаатарын засаг дарга
Еврейн өөртөө засах муж
Еврейн өөртөө засах муж (Евре́йская автоно́мная о́бласть, идиш.: ייִדישע אױטאָנאָמע געגנט) нь Оросын Холбооны Улсын Алс Дорнодын Холбооны тойрогт харьяалагддаг муж юм.
Захиргааны төв нь Биробижан хот юм. 1934 оны 5-р сарын 7-нд байгуулагдсан. Энэ нь өмнөд хэсгээрээ Хятадтай (Амар мөрний дагуу), баруун талаараа Амур муж, зүүн талаараа Хабаровскийн хязгаартай хиллэдэг.
Эш холбоос
Ангилал:Оросын холбооны муж  Ангилал:Оросын иудаизм
Силези муж
Силези муж (Województwo śląskie) нь Бүгд Найрамдах Польш Улсын 16 мужийн нэг. Энэхүү муж нь 1999 онд шинээр хийгдсэн засаг захиргааны хуваариар Катовице, Ченстохова, Белско-Бяла мужуудыг нэгтгэн байгуулсан бөгөөд улсынхаа төв өмнөд хэсэгт нь оршдог. 12.294 км² нутагт, 4,7 сая оршин суугчтай Силези муж нь хамгийн шигүү суурьшил бүхий муж юм.
Эшлэл
Ангилал:Польшийн муж
Ана Мена Рохас
Ана Мена Рохас (Ana Mena Rojas) нь Испанийн дуучин юм.
Эшлэл
Ангилал:Испанийн дуучин Ангилал:Испанийн хөгжимчин Ангилал:Испанийн кино жүжигчин Ангилал:Испаничууд Ангилал:1997 онд төрсөн
Санааг зураглагч программууд
Ямар нэгэн санаа ба сэтгэж буй шинэлэг зүйлээ өөртөө хэрэгтэй байдлаар диаграмчилж хадгалах, зураглах программууд байдаг. Санаа зураглах программыг ашигласнаар хэн ч энгийн бичих аргаас 15% илүү ач холбогдолтойгоор шинэ зүйлийг сурах ба ойлгох боломжтой байдаг.
Үнэгүй программууд
Эдгээр программуудыг хэн ч үнэгүй ашиглаж болно.
Эшлэл
Ангилал:Графикийн программ Ангилал:Дизайн Ангилал:Хэрэглээний программ хангамж
2001 оны жүдогийн ААШТ
2001 оны Азийн жүдогийн аварга шалгаруулах тэмцээн Монгол улсын Улаанбаатар хотод зохион явагдсан.
Медалийн хүснэгт
Ангилал:Азийн жүдогийн аварга шалгаруулах тэмцээн Ангилал:Монголд явагдсан олон улсын спортын тэмцээн Ангилал:Монголын жүдогийн тэмцээн
Оросын Царьт Улс
Оросын Царьт Улс (Русское царство) нь Догшин Иван 1547 онд царь титэмтэй болсноос эхлэн эхлэн 1721 онд царь Их Пётр өөртөө император цол хүртээх хүртэл Орос Улсыг нэрлэж байсан албан ёсны нэр юм. Энэ үед Оросын хил Сибирийн өргөн уудам нутгийг эзлэж ихээхэн өргөжиж өнөөгийн газар нутгийн хэмжээнд хүрчээ. Коряк, чукча зэрэг Сибирийн цөөн хүн амтай үндэстнүүд чулуун зэвсгийн үеэсээ гараагүй байсан ч загасны арьсан хуяг, модон жад хэрэглэн оросын казак цэргүүдийн эсрэг газар нутгаа хамгаалахаар тулалдаж байв.
1551-1700 он хүртэл Орос улс жилд 35 мянган км2-аар өсчээ. Энэ үе нь Рурикчүүдээс Романовын гэр бүл хаант улс руу шилжих шилжилтийн үеийн үймээн самуун, Польш-Литвийн хамтын нөхөрлөл, Швед, Османы эзэнт гүрэнтэй хийсэн дайн, Оросууд Сибирийг эзлэн авснаас 1689 онд засгийн эрхийг авсан I Пётрийн хаанчлалыг багтаасан болно. Мөн Царьт улсыг Оросын эзэнт гүрэн болгон өөрчилсөн. Оросын Умард дайны үеэр тэрээр томоохон шинэчлэл хийж, 1721 онд Шведийг ялсны дараа Оросын эзэнт гүрнийг тунхаглав.
Зураг
Ангилал:Азийн түүхэн улс Ангилал:Европын түүхэн улс Ангилал:Шинэ эриний түүхэн улс Ангилал:1547 онд байгуулагдсан
Доналд Рамсфелд
Доналд Хенри Рамсфелд (англи. Donald Henry Rumsfeld; 1932 оны 7-р сарын 9-нд АНУ-ын Иллиной мужийн Эванстон хотод төрсөн- 2021 оны 6-р сарын 29-нд Нью-Мексико мужийн Таос хотод нас барсан) - америкийн улс төрч, Бүгд найрамдах намын гишүүн, 1975-1977 онуудад Ерөнхийлөгч Жеральд Фордын болон 2001-2006 онд Жорж Бушийн засаг захиргааны үед тус тус Батлан хамгаалахын сайдын алба хашиж байсан.
1998 онд АНУ-ын олон нийтийн Аюулгүй байдлын бодлогын төв байгууллагын «Гал сахигч» шагнал хүртэж байсан.
Намтар
Доналд Хенри Рамсфельд хүү 1932 оны 7-р сарын 9-нд эцэг Жорж Доналд Рамсфелд, эх Жаннетт Рамсфельд (төрхөдөө Хастед) нарын гэр бүлд төржээ. Түүний эцэг 1870-аад онд АНУ руу цагаачилсан Германы гэр бүлээс гаралтай байжээ. Иллиной мужийн Виннетка хотод өссөн. Эцэг нь Дэлхийн 2-р дайны үед Номхон далайд нисэх онгоц тээгч хөлөг онгоцонд алба хааж байсан тул тэднийх 1943-1945 онуудад Калифорни мужийн далайн эрэг дахь Коронадо боомт хотод амьдарч байжээ.
Рамсфелд "Baker Demonstration School" хувийн дунд сургууль дараа нь "New Trier High School" дунд сургууль төгсөөд Принстоны Их сургуульд тэтэглэгтэй сурчээ. Принстонд оюутан байхдаа реслинг, хөлбөмбөгийн "Lightweight Football" багийн ахлагч байжээ.
Тэрээр 1954 онд дунд сургулийн найз бүсгүй Жойс Пирсонтай гэрлэж улмаар 3 хүүхэд гаргаж 6 ач, зээ нартай болжээ.
Рамсфелд АНУ-ын Далайн цэргийн флотод 1954-1957 онд алба хаасан байна. 1958 оны 7-р сарын 1-нд Анакостия хот дахь "Naval Air Station" цэргийн баазад шилжиж алба хаажээ. 1960 онд тэрээр Мичиган муж дахь цэргийн баазад онгоцны даргаар томилогдож Грумман S-2 «Трекер» онгоц жолоодож байжээ.
Тэрээр 1959 онд Мичиган мужаас сонгогдсон Конгрессын гишүүн Роберт Гриффины туслах болжээ. Расмфелд 30 настайдаа 1962 онд Иллиной мужаас АНУ-ын төлөөлөгчдийн танхимд сонгогдоод 1964, 1966 болон 1968 онд улиран сонгогдож байсан байна.
Рамсфельд 1969 онд Ерөнхийлөгч Ричард Никсоны засаг захиргаанд ажиллахдаа Конгрессоос гарчээ. Тэрээр Никсоны ерөнхийлөгчийн үед янз бүрийн удирдах албан тушаалд ажиллаж байсан. 1969 онд Никсон Кеннедигийн засаг захиргааны үед байгуулагдсан АНУ-ын Эдийн засгийн боломжийн яамыг шинэчилж, өөрчлөн байгуулахаар шийджээ. Ерөнхийлөгч Линдон Жонсоны "Агуу нийгэм" хөтөлбөрүүдийн нэг хэсэг болох энэхүү байгууллага нь ихээхэн өргөжсөн. Р.Никсон тус байгууллагын захирлаар Рамсфелдийг томилсон байна.
Никсон 1970 онд Рамсфелдийг Ерөнхийлөгчийн зөвлөхөөр томилсон. 1973 оны 2-р сард Рамсфельд Брюссель дэх НАТО-д суугаа АНУ-ын байнгын төлөөлөгчийн албан тушаалыг хүлээж авав.
Хагас марафон
Хагас марафон нь 21.0975 км буюу марафоны зайн хагасыг гүйж уралддаг, хөнгөн атлетикийн гүйлтийн төрлийн нэг юм. Марафон, 5 км, 10 км-ийн гүйлтийн уралдаантай нэгэн зэрэг зохиогдох нь олон. Хагас марафоны дэлхийн дээд амжилтыг Олон Улсын Хөнгөн Атлетикийн Холбоо бүртгэдэг. Эрэгтэйчүүдийн дэлхийн дээд амжилтыг Кенийн Кибивотт Канди 2020 оны 12 сард Испанийн Валенсид болсон уралдаанд 57 минут 32 секунд гүйж тогтоосон бол эмэгтэйчүүдийн дэлхийн дээд амжилт болох 1 цаг 4 минут 51 секундын амжилтыг Кенийн Жойсилин Жепкосгей 2017 оны 10 сард мөн Валенсигийн замд тогтоожээ. Хагас марафон нь марафон шиг хүнд хэцүү бэлтгэл шаардагдахгүй ч тодорхой хэмжээнд хичээх шаардлагатай зай гэдэг утгаараа сүүлийн жилүүдэд гүйгчдийн тоо 2003 оноос хойш тогтвортой өсөж буй.
Доналд Рамсфелд
Намтар
1974 онд Ж.Форд Ерөнхийлөгч болоод Рамсфелдыг Ерөнхийлөгчийн засаг захиргааны даргаар томилсон байна. 1975 оны 10-р сард Ерөнхийлөгч Ж.Форд түүнийг 13 дахь Батлан хамгаалахын сайдаар томилжээ.
Хагас марафон
Эшлэл
Ангилал:Хөнгөн атлетикийн төрөл Ангилал:Холын зайн гүйлт
Доналд Рамсфелд
Намтар
1977 онд сайдын албан тушаалаа өгөөд Принстон болон бусад сургуулиудад лекц уншиж эхэлжээ. 1977-1985 онд Иллиной мужийн Скоки хотод байрладаг Searle & Company хэмээх дэлхийд алдартай эмийн компанийн Гүйцэтгэх захирал, Ерөнхийлөгч, дараа нь ТУЗ-ийн дарга болжээ. Рамсфелд мөн 1990-1993 онд "General Instrument Corporation" компаний ерөнхий захирлаар ажилласан байна.
Рамсфельд 2001 онд Батлан ​​хамгаалахын сайдаар хоёр дахь удаагаа ажиллахдаа Роберт Макнамарагаас хойшхи хамгийн хүчирхэг Пентагоны тэргүүн, Бушийн засаг захиргаа дахь Засгийн газрын хамгийн хүчирхэг гишүүдийн нэг болсон юм. 2001 оны есдүгээр сарын 11-ний террорист халдлагын дараа Рамсфельд 2001 онд Афганистан дахь дайн, 2003 онд Иракт цэргийн довтолгоон хийхээр төлөвлөж, эхлүүлсэн хүн гэж үздэг.