cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мазерати
Гэр бүлийн компани
Алфиери Мазерати 1914 оны арванхоёрдугаар сарын 1-нд Болонья хотод өөрийн компаниа үүсгэн байгуулсан ба энэ компанидаа Изотта Фраскинийн автомашиныг уралдааны зориулалттай болгон өөрчлөх ёстой байжээ. Итали дэлхийн нэгдүгээр дайнд орсноор түүний засварын цехийн ажил үндсэндээ зогссон байдаг. Дайны үеэр Алфиери очлуурыг хөгжүүлэх ажил хийсэн бол түүний дүү Эрнесто нь ахыгаа цехтэй болоход нь тусалж байгаад, дайны дундуурх үеэр Франко Тозид зориулан нисэх онгоцны хөдөлгүүрийн зохион бүтээгчээр ажиллав.
Эх сурвалж
Ангилал:Италийн автомашин үйлдвэрлэгч Ангилал:Маркийн нэр Ангилал:Фиат Ангилал:Формула-1-баг Ангилал:Формула-1-хөдөлгүүр үйлдвэрлэгч Ангилал:Болоньягийн аж ахуйн нэгж Ангилал:Ле Маны 24-цагийн уралдааны баг Ангилал:Болоньягийн спорт Ангилал:1914 онд байгуулагдсан
Юаньжэнь
Юаньжэнь (хятадаар:元貞, пиньинь галиг:Yuán zhēn) хэмээх нь бол Монголын Юань улсын хоёрдугаар их хаан Төмөрийн их сууринд суух үедээ зарлан тунхагласан оны цол билээ. Хубилай сэцэн хаан тэнгэрт хальсны дараа түүний зарлигаар хунтайжид өргөмжилсөн Төмөрийг хааны сууринд суулгаж, улс даяар жуух бичиг тараахдаа, шинэ хаан тодорсон тул шинэ оны нэр цолыг зарласан нь Юаньжэнь юм. Нийтийн тооллоор 1295 оноос 1297 оны 2 сарын 27 хүртэл хэрэглэж байгаад, Төмөр хааны зарлигаар Дадө гэх шинэ оны цолыг тунхагласан тул Юаньжэнь гэх энэ цолыг хэрэглэхээ больсон юм.
Холбоотой өгүүлэл
Ангилал:Оны цол Ангилал:Юань улс
Чинбатын Ундрам
Чинбатын Ундрам (1982 онд төрсөн) нь эдийн засгийн ухааны доктор, дэд профессор цолтой, Монголын эдийн засагч. Тэрээр Монгол улсын их сургуулийн сургалтын нэгдсэн албаны дарга, захиргаа, дотоод хамтын ажиллагаа хариуцсан дэд захирал, Санхүү төлөвлөлт хариуцсан дэд захирлаар ажиллаж байв.
Боловсрол
Ч.Ундрам 1998 онд Нийслэлийн 23-р дунд сургуулийг төгсөөд 1999 онд АНУ-ын Хойд Каролина муж улсын ФэйFayetteville Терри Сэнфордanford Ахлах сургуульд оюутан солилцооны хөтөлбөрөөр суралцжээ. Улмаар ИБУИНВУ-ын Лондон хотод Бизнесийн удирдлагын Бакалавр, Магистрын зэрэг хамгаалсан.
2010 ​онд Япон улсын Нагоя хотын Нагоя их сургуулийн Эдийн засгийн сургуульд Япон улсын Засгийн газрын тэтгэлэгт хөтөлбөрт хамрагдаж Зочин судлаачаар ажиллан, “Ил уурхай болон төмрийн хүдэр баяжуулах үйлдвэрийн төслийн менежмент ба симуляц дүн шинжилгээ хийх зарим аргууд” сэдвээр Эдийн засгийн шинжлэх ухааны докторын зэрэг хамгаалжээ.
Тэрээр 2015​ онд МУИС-ийн Эрдмийн зөвлөлийн тогтоолоор Дэд профессор цол хүртсэн.
Ном
Доктор Ч. Ундрам нь АНУ-ын Симио компанийн захиалгаар “Симуляци”, Япон улсын Панасоник корпорацийн дэргэдэх PHP Institute Inc-ийн албан ёсны зөвшөөрөлтэйгөөр "Бизнесийн амжилт хүнээс" зэрэг номыг орчуулснаас гадна МУИС-ийн хамт олонтойгоо "Менежмент", "Бизнес ба нийгэм" мэргэжлийн сурах бичиг хэвлүүлжээ. Мөн "Төрийн албан хаагчийн ёс зүй" номын хамтарсан зохиогчоор ажилласан байна.
Эрдэм шинжилгээний өгүүлэл
Ангилал:Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн Ангилал:Монголын эдийн засагч Ангилал:Монгол Улсын Их Сургуулийн багш Ангилал:Монгол Ардын Намын гишүүн Ангилал:Их Британийн их сургуулийн төгсөгч Ангилал:Японы их сургуулийн төгсөгч Ангилал:Улаанбаатарын хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1982 онд төрсөн
Дизель түлш
Л – летнее буюу зуны, энэ нь орчны агаарын температур 0°С-аас дээш үед ашиглагдана. Энэхүү түлшийг хэрэглэх үед температур 0°С-аас бага байж болохгүй бөгөөд түүнийг ихэвчлэн зуны цагт ашиглана. Зуны дизель түлш нь бусад дизель түлшүүдтэй харьцуулахад үнэ хямд, өөрөөр хэлбэл зуны дизель түлш л илүү хямд байдаг.
З-зимнее буюу өвлийн, энэхүү түлш нь -20°С хүртэлх температурын үед хэрэглэгдэнэ (энэ тохиодолд дизель түлш нь царцах t < -35°С ба булингартах t < -25°С-тай байх ёстой), эсвэл -30 °С хүртэлх температурт хэрэглэгддэг влийн дизель түлш, энэ түлш нь царцах t < -45°С ба булингартах <-35°С-тай байх ёстой бөгөөд энэхүү түлшийг голдуу -20°С- -40°С хүртэлх агаарын температуртай үед хэрэглэнэ, учир нь энэ дизель түлшний царцах температур -45 градус байдаг.
А- арктикийн, түүнийг хэрэглэх температур -50 °С хүртэл байна. Л ба З маркийн дизель түлшний хүхрийн агууламж 1-р төрлийн хувьд 0,2 %-иас хэтрэхгүй ба 2-р төрлийн түлшний хувьд 0,5-аас хэтрэхгүй байна, харин А маркийн түлшний хувьд - 0,4% байна.
Ангилал:Амьсгалсан тохиолдолд эрүүл мэндэд хортой бодис Ангилал:Байгаль орчинд хортой бодис Ангилал:Галын аюултай бодис Ангилал:Цочроогч бодис Ангилал:Хорт хавдар үүсгэх магадлалтай бодис Ангилал:Эрхтнийг гэмтээх магадлалтай бодис Ангилал:Газрын тосны бүтээгдэхүүн Ангилал:Түлш Ангилал:Бодисын холимог
Войвод
Войвод (Voivod) нь Канадын трэш-метал-хамтлаг юм.
Дадө
Эшлэл
Ангилал:Юань улс
Бадралын Мөнхдөл
Ангилал:Монголын улс төрч Ангилал:1983 онд төрсөн
Францын Институт
Францын институт буюу Францын хүрээлэн (Institut de France) нь Францын таван үндэсний академийг нэгтгэсэн шинжлэх ухааны гол албан ёсны байгууллага юм.
Францын институтын гол үйл ажиллагаа нь шинжлэх ухааны материалыг хэвлэн нийтлэх, номын сан, музей, барилга байгууламж, хөшөө дурсгалын засвар үйлчилгээ, мөн ойролцоогоор 1000 орчим өөр сан, үндэсний боловсролын тогтолцоотой харилцан үйлчлэх явдал юм. Францын Хүрээлэнгээс шагнал, буцалтгүй тусламж олгодог бөгөөд 2006 оны нийт дүн нь ойролцоогоор 12 сая евро байжээ. Хүрээлэнд “Canal Académie” хэмээх интернет радио сувгийг байгуулжээ. Бүх академийн ерөнхий хуралдааныг улиралд нэг удаа зохион байгуулж, ерөнхий асуудлыг хэлэлцдэг. Академи бүрийн хуралдаанаар шийдвэрлэдэг шинэ гишүүдийн сонгуулийн үр дүнг Францын Ерөнхийлөгч баталдаг байна.
Жыда
Жыда (хятадаар:至大, пиньинь галиг:Zhì dà) хэмээх нь Монголын Юань улсын гуравдугаар их хаан Хайсан Хүлэг хааны 1308-1311 оны хооронд ашиглаж байсан оны цол уриа юм. 1308 оны 1 сарын 24-ний өдрөөс 1311 оны 10 сарын 26-ний өдрийг хүртэл хэрэглэж байлаа.
Францын Институт
Цахим холбоос
Ангилал:Үндэсний академи Ангилал:Францын боловсролын хүрээлэн Ангилал:6-р арондисман (Парис) Ангилал:1795 онд үүсгэн байгуулагдсан
Жыда
Эшлэл
Ангилал:Юань улс
Накамото Юүта
Накамото Юүта (Хүмүүсийн мэдэхээр Юүта, Yuta, Nakamoto Yuta (Hangul: 유타) (Kanji: 中本悠太) бол дуучин, реппер, бүжигчин юм. Тэрээр Японы Осака хотын Кадомад 1995 оны 10 сарын 26-нд мэндэлжээ. Тэр бол NCT гэх KPOP хамтлагийн гишүүн юм.
Ганболдын Нямцогт
Ганболдын Нямцогт нь Увс аймгийн Өндөрхангай сумын харъяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан Ангилал:Өндөрхангайн хүн
Мишель Ланжевен
Ангилал:Канадчууд Ангилал:1963 онд төрсөн
Хуанцин
Хуанцин (хятадаар:皇慶, пиньинь галиг:Huáng qìng) бол Монголын Юань улсын 4-р их хаан Аюурбарбадын эхний оны цол юм. Хуанцин гэх уг тооллыг 1312 оны 2 сарын 9-нөөс 1314 оны 1 сарын 22 хүртэл хэрэглэж байсан.
Эшлэл
Ангилал:Юань улс
Их сургуулийн номын сан
Их сургуулийн номын сан нь ямарваа нэгэн их сургуульд төвлөрсөн үйлчилгээт байгууламж бүхий номын сан юм. Номын сан нийтийн, сургалтын, эрдэм шинжилгээний болон бусад төрөлтэй байдаг. Их сургуулийн номын сан нь энэхүү заалтаас харахад сургалт, эрдэм шинжилгээний номын сангийн төрөлд багтана.
Их сургуулийн номын сан Монгол улсад
2018 оны байдлаар Монгол улсад их дээд сургуулийн 101 номын сан үйл ажиллагаа явуулж байв. Монгол улсын их дээд сургуулийн номын сангаас дурдвал:
Эх сурвалж
Ангилал:Номын сангийн төрөл !
Адгийн цагаан нуур
Адгийн цагаан нуур (Adgiin Tsagaan Lake) нь Баянхонгор аймгийн Жинст, Баацагаан сумдын нутаг дахь Нууруудын хөндийд оршдог, тогтмол, шорвог устай, жижиг нуур юм. Хэмжээгээрээ Нууруудын хөндийн нууруудаас хамгийн бага нь ба Байдрагийн гол цутгадаг. Эргэн тойрон нь говь цөлийн байдалтай ба хур тунадас бага ордог. Үүнээс болж нуурын ус ихээхэн татарсан ба бараг ширгэж үгүй болсон аж.
Нуурын баруун урд талд Баацагаан сумын Оройн бууц хэмээх баг бий.
Ангилал:Азийн нуур Ангилал:Монголын нуур Ангилал:Баянхонгор аймгийн нуур Ангилал:Монгол дахь Рамсарын ус, намгархаг газар
Мэйжийн эрин
Энэ үед Япон өөрийн улс төр, хууль, цэргийн зохион байгуулалтыг барууны маягаар шинэчлэн, Японы эзэнт улсыг аж үйлдвэржүүлж эхлэв. Энэ үеэс Хятад, Орос зэрэг улсуудтай дайн хийж, Тайвань, Солонгос, Сахалины өмнөд хагасыг эзлэв.
Флориан Клайн
Флориан Клайн (Florian Klein; 1986 оны арваннэгдүгээр сарын 17-нд Линц хотод төрсөн) — Австрийн хөлбөмбөгчин бөгөөд Германы «Штутгарт» болон Австрийн шигшээд хамгаалагчаар тоглодог.
Замнал
Клайн 1994 оны есдүгээр сард нутгийнхаа «ЛАСК» хүүхдийн багт элсэж, 2004 оны долоодугаар сард мэргэжлийн гараагаа эхэлсэн юм. 2014 оны долоодугаар сарын 1-нд «Штутгарт» багт үнэгүй наймаагаар элссэн. Тухайн оны тавдугаар сарын 6-нд 2017 он хүртэл гэрээлсэн ажээ. 2014 оны аравдугаар сарын 18-нд «Байер Леверкузений» эсрэг (3:3) «Штутгартын» анхны гоолоо оруулсан. арванхоёрдугаар сарын 16-нд лигийн 16-р тойрогт «Хамбургийн» эсрэг тоглохдоо Кляйн хожлын ганц гоолыг оруулав.
Шигшээ
Австрийн 19, 21 насны шигшээдэд тоглож байсан ба 2010 оны тавдугаар сарын 19-нд Хорватын эсрэг үндсэн бүрэлдэхүүнд гараалсан.
Гаднын холбоос
Ангилал:Австрийн шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хамгаалагч Ангилал:ЛАСК багийн тоглогч Ангилал:Аустриа Вена багийн тоглогч Ангилал:Ред Булл Зальцбург багийн тоглогч Ангилал:Штутгарт багийн тоглогч Ангилал:Австрийн хөлбөмбөгийн улсын аварга Ангилал:Австричууд Ангилал:1986 онд төрсөн
Нетта Барзилай
Нетта Барзилай (еврей. נטע ברזילי‎; 1993 оны 1 сарын 22-нд төрсөн) — нь Netta хэмээх нэрээр танигдсан Израилын дуучин. Хакошав Хабагийн 5-р улиралд ялснаар 2018 оны Евровижн дууны тэмцээнд улсаа төлөөлөх эрхээ авсан. 2018 оны 5 сарын 12-нд тэрээр Португалын Лиссабон хотод болсон Евровижн дууны тэмцээнд "Toy" дуугаараа түрүүлж, Израилын 4 дэх ялалтыг авчирсан (өмнө нь 1978, 1979, 1998 онуудад ялж байсан).
Цахим холбоос
Ангилал:Израилын хөгжимчин Ангилал:Израилын дуучин Ангилал:Израилчууд Ангилал:1993 онд төрсөн
Автомашинууд
Автомашинууд (Cars) нь 2006 онд дэлгэцнээ гарсан, Америкийн компьютер-анимаци инээдмийн кино бөгөөд Pixar Animation Studios бүтээж, Buena Vista Pictures Distribution кино компани 2006 оны 6 сарын 9-нд кино театруудад нээлтийг нь хийжээ. Жон Лассетер болон хүүхдийн номын зохиолч, зураач Дарла К. Андерсон нар зохиолыг нь бичсэн.
Синилийн хүчил
Синилийн хүчлийг 1916 оны долдугаар сарын 1-нд францууд анх Сомме голын орчим хэрэглэсэн юм. Гэхдээ синилийн хүчил нь тийм ч удаан хэрэглэгдэгүй. Учир нь задгай агаарт энэ хор их амархан ууршдаг болохоор 10-15 минут өнгөрөхөд л аюулгүй болно. Өрөө тасалгаа, хаалттай орчинд бол хаалга цонхоо нээж салхи оруулах хэрэгтэй. Гэхдээ л энэ аймшигт бодис хүний амийг авах аюулт үүргээ гүйцэтгэсээр ирсэн түүхтэй. АНУ-д цаазаар авах ялыг 1999 он хүртэл синилийн хүчлээр гүйцэтгэж ирсэн юм.
Автомашинууд
Цахим холбоос
Ангилал:2006 оны кино Ангилал:АНУ-ын кино Ангилал:Инээдмийн кино Ангилал:Компьютероор амилуулсан кино Ангилал:Моторт спортын тухай кино
Синилийн хүчил
Уг бодист хордвол эхлээд аманд төмөр амтагдаж, хэл дарвигнаж, нүд аргаж, хоолой сэрвэгнэн загатнана. Толгой эргэж бие суларна. Амьсгаа давхцан хэмнэлээ алдаж айдас мэдрэгддэг. Эцэст нь ухаан алдаж, амьсгал бүрэн зогсоно. Хэрвээ хорны агууламж өндөр байх юм бол энэ бүхэн маш хурдан хугацаанд болж өнгөрдөг.
Режеп Тайип Эрдоан
Режеп Тайип Эрдоан (түрк. [reˈdʒep taːˈjip ˈerdoː.an]; 1954 оны 2-р сарын 26-нд Туркийн Стамбул хотын Касымпаша дүүрэгт төрсөн) - туркийн төрийн болон улс төрийн зүтгэлтэн, 2003-2014 онд Туркийн Ерөнхий сайд, 2014 оны 8-р сарын 28-наас Бүгд Найрамдах Турк улсын Ерөнхийлөгчөөр сонгогдон ажиллаж байгаа. 2018 онд ээлжит бус сонгуулиар Ерөнхийлөгчөөр улиран сонгогдсон.
Намтар
Режеп Тайип Эрдоан 1954 онд Станбул хотын Бейоглу дүүргийн Касымпаша хотхонд Хар далайн эргийн хамгаалалтын ажилтаны гэрт төрсөн байна. Режепыг 1 ойтой байхад түүний гэр бүл Стамбулаас Ризе аймаг руу нүүгээд 13 настайд нь эргэж иржээ. Идэр настайдаа тэрээр гудамжинд ундаа, талх зардаг байсан гэдэг. 1965 онд Эрдоан бага сургуулиа төгсөөд 1973 онд Стамбул дахь шашны лицей төгссөн ажээ. Эйюп лицейд шалгалт өгч диплом авсан байна. Залуудаа хагас мэргэжлийн түвшинд хөлбөмбөг тоглодог байсан тул мэргэжлийн хөлбөмбөгийн клуб түүнтэй гэрээ хийх гэхэд нь эцэг нь болиулсан байна.
Тэрээр 1976 онд "Үндэстнээ аврах нам"-ын дэргэдэх залуучуудын байгууллагын Стамбул хотын Бейоглу дүүргийн, дараа нь Стамбул хотын дарга болжээ. 1978 онд Эмине Гюльбаран-тай гэрлэсэн байна. 1980 оны 9-р сарын 12-нд Туркэд цэргийн эргэлт болж бүх улс төрийн намуудын үйл ажиллагааг зогсоох хүртэл Эрдоан стамбулын тээврийн байгууллагуудад ажиллаж байсан байна. Үүнээс хойш тэрээр хувийн аж ахуйд менежер хийсэн. 1981 онд тэр Стамбул хотод дахь Мармара Их сургуулийн эдийн засаг, худалдааны ангийг төгссөн байна.
1984 онд тэрээр Бейоглу дахь "Сайн үйлийн нам"-ын салбар хорооны дарга болж, 1985 онд дэвшээд хотын намын хорооны дарга бөгөөд намын удирдах зөвлөлийн гишүүн болсон байна. Түүний улс төрийн үзэл бодолд «исламын улс төр»-ийг үндэслэгч Нежметтин Эрбакан ихээхэн нөлөөлсөн байна.
Тэрээр 1994 онд Стамбул хотын даргаар сонгогдсон байна. 1996 онд түүний Сайн үйлийн нам эрх баригч исламын хамтарсан эвсэлд багтаж байгаад 1997 оны цэргийн эргэлтээр үйл ажиллагаагаа зогсоожээ.
Түүнийг «шашны болон арс өнгөний ялгаварал гаргаж хүч хэргэлэхийх уриалсан» гэдэг Эрүүгийн хуулийн зүйл ангиар 10 сар хоригдох ял авсан. Эрдоган 1999 оны 3-р сараас 7-р сар хүртэл шоронд сууж улс төрийн үйл ажиллагаа явуулахыг хоргилсон тул тэр парламентын сонгуульд оролцож чадаагүй ажээ.
Эрдоаны 2001 оны 7-р сард байгуулсан түркийн улс төрийн "Шударга ёс ба хөгжил нам" (түрк. Adalet ve Kalkınma Partisi) 2002 оны 11-р сард болсон парламентын сонгуулиар ялалт байгуулжээ. Эрдоан Түрк улсыг Европын холбоонд орохын төлөө байдаг улс төрч юм.
2016 оны 7-р сарын 15-16-ны хооронд цэргийн албан хаагчдын бүлэг Туркд төрийн эргэлт хийхийг оролдсон бөгөөд энэ нь бүтэлгүйтсэн юм. Эрдоан төрийн эргэлтийг зохион байгуулсан гэж АНУ-д амьдардаг номлогч, "Хизмет" хөдөлгөөнийг үндэслэгч Мухамед Фетхуллах Гюленийг буруутгасан юм. Төрийн эргэлтийн үеэр Эрдоган босогчдын гарт үхэхээс арай ядан мултарч, байрлаж байсан зочид буудал руу дайрахын өмнөхөн Истанбул руу нисч амжсан байна. Энэ үеэр түүний хоёр бие хамгаалагч амиа алджээ. Бослогын үеэр нийтдээ 238 хүн нас барж, өөр 3000 хүн шархаджээ. Бослогоос хойш хагас сарын дараа үймээнд оролцсон хэргээр баривчлагдсан хүмүүсийн тоо 26 мянгад хүрч, 2839 цэргийн албан хаагч шоронд хоригдож, 29 хурандаа, түүний дотор 5 генералыг албан тушаалаас буулгасан юм. Ангилал:1954 онд төрсөн Ангилал:Туркийн ерөнхийлөгч Ангилал:Туркийн ерөнхий сайд
Филипп Мексес
Филипп Мексес (Philippe Mexès, 1982 оны гуравдугаар сарын 30-нд Тулуза хотод төрсөн) — Францын хөлбөмбөгчин бөгөөд Миланд тоглодог. 2002–2012 онд Францын шигшээд 29 тоглолтонд оролцож 1 гоолдсон.
Замнал
2009, 2010, 2011 оны УЕФА Аваргуудын лигт хамгаалалтаараа ялгарсан Мексесийг 2011 оны тавдугаар сарын 10-нд Милан элсүүлэв. Бэртлээс шалтгаалан аравдугаар сарын 26-нд Парматай Сери А-д тоглоход сая нэг гараалсан ба цаашлаад Алессандро Неста, Тиаго Силва нарын удаа III хамгаалагчаар 24 тоглов. Харин дараа жилд тухайн хоёр тоглогчид явцгаасан тул Мексес гараанд нэрлэгдсэн.
Миланд анхны гоолоо 2012-2013 оны Аваргуудын лигт Андерлехттэй тоглоход (3:1) алсын дамжуулалтыг цээжээрээ тогтоон 20 гаруй метрээс унаж цохин хийж, улирлын шилдэгт эрэмбэлэгдэв.
Шигшээ
Тэр 2012 оны ЕАШТ-д Францын шигшээг төлөөлж байв. Лилиан Тюрамыг ихэвчлэн илүүд үздэг байсан тул шигшээд гараалсан нь бага.
Холбоос
Ангилал:Францын шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хамгаалагч Ангилал:Милан багийн тоглогч Ангилал:Рома багийн тоглогч Ангилал:Осер багийн тоглогч Ангилал:2012 оны хөлбөмбөгийн ЕАШТ-д оролцогч Ангилал:Францын хөлбөмбөгийн ЕАШТ-д оролцогч Ангилал:Тулузын хүн Ангилал:Францчууд Ангилал:1982 онд төрсөн
Түйн гол
Түйн гол нь Төв Азийн гадагш урсгалгүй ай савд багтах ба Баянхонгор аймгийн Эрдэнэцогт сум буюу Хангайн нуруунаас эх авч, аймгийн хилийн наагуур урссаар Нууруудын хөндий дэх  Орог нуурт цутгадаг. Томоохон цутгал гэвэл Шаргалжуут гол билээ.
Голын эрэг голдирлын дагуу Баянхонгор аймгийн төв Баянхонгор хот, Эрдэнэцогт, Өлзийт, Жинст, Богд зэрэг сумдын төв байх агаад бас бус багууд байрлана.
Уул уурхайн үйл ажиллагаа, дулаарал, говийн уур амьсгал, бага хур тунадас зэргээс шалтгаалан голын ус багассаар байгаа юм.
Түйн голын ойролцоо Сартах уул (2119 м) байдаг.
Ангилал:Баянхонгор аймгийн гол мөрөн
Пол Скоулз
Пол Аарон Скоулз (Paul Aaron Scholes, 1974 оны арваннэгдүгээр сарын 16-нд төрсөн) нь Английн хөлбөмбөгчин бөгөөд Манчестер Юнайтед багт хагас хамгаалагчаар тоглодог.
Улаан чөтгөрүүдийн эгнээнээс хөдлөөгүй багийн хүн Скоулз «Солфорд» хотод төрж өсөн, Лангли рүү шилжин сургуульд суралцах үедээ крикет болон хөлбөмбөгийн спортыг сонирхож эхэлжээ. Тэр 14 настайдаа Манчестер Юнайтед багт бэлтгэл хүч болон элссэн бөгөөд 1994-95 оны улирлаар Юнайтедийн лигийн 17 гараанд гарсан юм. 1998-99 оны улирал Манчестер Юнайтедийн түлхүүр тоглогч болохоо харуулан Триблидэж байлаа. Скоулз түүнээс хойш Премьер лигт есөн удаа, УЕФА Аваргуудын Лигт хоёр удаа тус тус аваргын медалийг зүүсэн байна.
Скоулз Английн шигшээ багийг төлөөлөн 1997-2004 оны хооронд тоглохдоо 1998 болон 2002 оны ДАШТ, 2000 болон 2004 оны ЕАШТ-үүдэд оролцсон байна. Мөн тэрээр энэ хүртэлх хугацаанд тоглохдоо нийт 100 шар хуудсаар торгуулж, долоон удаа талбайгаас улаан хуудсаар хөөгдөж байсан байх юм.
Скоулзын Юнайтедэд тоглосон тоо 600 хол давсан бөгөөд уг үзүүлэлтээрээ багийн түүхэн 4 дэх амжилтаар бүртгэгджээ. 2010-11 оны улиралын төгсгөлд зодог тайлахаа 2010 оны зургаадугаар сард мэдэгдсэн ч гэлээ энэ баттай шийдвэр нь биш бололтой.
Намтар
Тэр Их Манчестерийн «Салфорд» хотод Стюарт болон Марина Скоулз нарын хүү болон мэндэлжээ. Хүүгээ 18 сартайд нь Миддлетон хотын бага хот «Лангли» рүү тэдний гэр бүлийнхэн шилжин суурьшжээ. Скоулз Лангли дэх бага сургуульд байх үеэсээ хөлбөмбөгтийн спортод татагдан оржээ. Бас крикетэд. 14 настайдаа Манчестер Юнайтед багийн бэлтгэл бүлэгт элссэн бөгөөд улмаар 17 нас хүрч ахлах сургуульд суралцахаар болсон тул багийнхаа бэлтгэлийг орхисон гэдэг.
Баг
Скоулзийг суралцахаар явсан энэ үед багийн андууд болох Дэвид Бекхэм, Никки Бат, Гэри Невилл болон Райан Гиггз нар нь 1992 оны «АХХ-ны өсвөрийн цомд» түрүүлсэний дараа жил нь Пил Невиллийн хамтаар багтаа эргэн иржээ. 1993 оны 6 сарын 23-нд залуучуудын багийн нэг хэсэг болон 24 дугаарын өмстгөлтэйгөөр тоглохоор болсон ч 1994-95 оны улирлыг хүртэл түүнийг тоглуулсангүй. Түүний анхны лигийн улирлын амжилт 17 тоглолтонд 5 гоол. 1994 оны есдүгээр сарын 21-нд «Лигийн цомын» тэмцээний «Порт Вейл» багтай хийсэн тоглолтонд хоёр гоол оруулан анхныхаа гарааг хийж байв. Скоулз 1995 оны «АХХ-ны цомын» Эвертон багтай хийсэн шигшээ тоглолтонд сэлгээгээр гарч тоглосон ч баг нь 1-0 хожигдсон юм.
1995-96 оны улиралд Челси баг руу Марк Хьюзийг явсаны дараа Скоулз үндсэн бүрэлдэхүүнд багтах боломж нээгдэн улмаар 22 дугаарын өмсгөлтэйгөөр улирлын туршид 14 гоол оруулсан байна. Юнайтедийн хувьд ч амжилтын буухиагаа үргэлжлүүлэн хоёр дахь удаагаа «Дубльдэн» түүхэнд Английн түүхэнд анхдагч болсоор. Скоулз(өмсгөлийн дугаар 18 болсон) Премьер лигийн ээлжит аваргын медалиа зүүсэн 1996-97 оны улиралд лигийн 16 тоглолтонд 3гоол оруулсан үзүүлэлттэй байлаа.
1997-98 оны улиралд багийн ахлагч Рой Кин өвдөгний бэртлийн улмаас тоглох боломжгүй болсоноор Скоулз довтлогооны болон хамгаалалтын бүсэд улирлыг дуустал тоглов.
1998-99 оны улиралд Манчестер Юнайтед Премьер лиг, АХХ-ны цом болон УЕФА Аваргуудын лигт түрүүлэн «Трибль» хийхэд Скоулз түлхүүр тоглогчоор тоглосон байна. «АХХ-ны цомын» шигшээ тоглолтонд Ньюкасл багийн эсрэг багийн нэг гоолыг оруулсан бол Аваргуудын лигийн дөрөвний нэг шигшээ тоглолтонд Интернационале багийн эсрэг талбай дээр нь гоолдож байсан ч аваргын төлөө Бавари Мюнхен багийг хожсон тоглолтонд дараалан авсан шар хуудсын улмаас оролцож чадаагүй юм.
2002-03 оны улирал, Скоулз 20 гоол оруулж хувийн дээд амжилтаа үзүүлсэн бол дараагийн улирал нь 14 гоол тэр дундаа «АХХ-ны цомын» тэмцээнд 4 гоол оруулсанаар 9 удаагийн тэмцээнд нийт 5 гоол оруулсан анхны тохиолдол болов. Тэр Манчестер Юнайтедэд хааяахан хожигдол авчирдаг тал байв. Жишээ нь, 2005 оны «АХХ-ны цомын» шигшээд Арсенал багтай торгуулийн цохилтоор ялагчаа тодруулахад үед Скоулзын гүйцэтгэсэн цохилтыг хаалгач Йенс Леманны эсрэг алдаж цохисоноор ялагдсан байна. 2005-06 оны багийн бэлтгэл шатны хугацаанд өөрийн тодорхой бус шалтгаанаар олон олон асуудалтай тулгарч цаашид хөлбөмбөг тоглох үгүйдээрээ тулж байв. Улирлын тоглолт эхлэхэд энэ түүний байдал хэвийн болж тоглолтондоо анхаарлаа хандуулж эхэлсэн гэдэг.
Харин 2007 оны гуравдугаар сарын 3-нд Ливерпүүлийг талбай дээр нь 1-0 харьцаагаар хожсон тоглолтын үеэр Хави Алонсо дээр бүдүүлэг аашлан улаан хуудас авч 2005 оны дөрөвдүгээр сараас хойшхи хоёр дахь удаагаа талбайгаас хөөгдсөн явдал байв. Сар гаруйн дараа Аваргуудын лигийн дөрөвний нэг шигшээгийн Рома багтай хийсэн тоглолтонд мөн л талбайг орхих нь тэр.
Скоулз 2007 оны аравдугаар сарын 23-нд Аваргуудын лигийн хэсгийн Динамо Киев багтай хийх тоглолтыгн бэлтгэлийн үеэр өвдөгөндөө шөрмөсний бэртэл авч 2008 оны нэгдүгэр сарыг хүртэл талбай дээр гарч чадсангүй. Улмаар бэртлээс эргэн ирээд «АХХ-ны цомын» дөрөвдүгээр тойргийн Тоттенхэм Хотспур багтай хийсэн тоглолтонд сэлгээгээр гарч тоглосон бөгөөд 2008 оны дөрөвдүгээр сарын 23-нд Аваргуудын лигийн хагас шигшээн Барселона багтай хийсэн тоглолтонд оролцон Аваргуудын лигийн хувийн 100 дахь гараагаа хийж, гоолдож багаа ялалтанд хүргэж шигшээд шалгаруулав. Аваргын төлөөх тоглолтонд бэртэл нь болон тухайн үеийн Челси багийн хагас хамгаалагч Клод Макелелетай маргалдан авсан шар хуудсаас шалтгаалан 87 дахь минутанд Гиггзийн оронд сэлгээнд суусан бөгөөд тоглолтын үндсэн цагт 1-1 тэмцээгээр өндөрлөж, 6-5 харьцаагаар торгуулийн цохилт гүйцэтгэн ялж байв.
2009 оны есдүгээр сарын 15, Скоулз жилийн өмнө Аваргуудын лигт Барселонагийн хаалганд оруулж байсан бол энэ удаад Туркийн Бешикташ багийн хаалганд 77 минутанд хаалгачийн эсрэг ганцаараа гарч ирэн гоолдов. Харин 2009 оны арваннэгдүгээр сарын 3-нд ээлжит гоолоо Оросын ЦСКА Москва багийн хаалганд цаг дуусах мөчид тооны харьцааг 3-3 болгон тэнцүүлэн оруулсан билээ. Удалгүй арванхоёрдугаар сарын 5-нд Вест Хэм Юнайтед багийн хаалганд гоолдож, Скоулзын Премьер лигийн 99 дэх гоолоор тэмдэглэгдэн үлдэв.
2010 оны нэгдүгээр сарын 27-нд оны эхний болоод «Лигийн цомын» тэмцээнд тоглосон долоон жилийн хугацаан дахь анхны гоолоо «Манчестерийн дербид» оруулсан юм. 2010 оны хоёрдугаар сарын 16-нд Аваргуудын лигт хувийнхаа нийт тав дахь гоолоо шөвгийн 16-гийн Милан багийг 3-2 харьцаагаар хожсон тоглолтонд талбай дээр нь багийн салхийг хагалан оруулсан байна. Түүнчлэн 2010 оны гуравдугаар сарын 6-нд Вульмерхэмптон Уондерерс багийн хаалганд хожлын цорын ганц гоолыг оруулсан нь Скоулзыг Премьер лигийн 100 гоол оруулсан 19 дэх тоглогч болгож багийн нөхдөөсөө Райан Гиггз, Уэйн Руни нарын дараахь тохиолдол болов. 2010 оны дөрөвдүгээр сарын 16-нд тэр гэрээгээ нэг жилээр сунгасан бөгөөд маргааш өдөр нь Манчестер Ситиг 1-0 харьцаагаар хожсон тоглолтонд цаг дуусах мөчид гоолдож хоёр «дерби» дараалан гоолджээ. Юнайтед 2010-11 оны улирал эхлэхийн өмнөхөн буюу наймдугаар сарын 8-нд «Коммунити Шиелдийн» тэмцээнд Челсиг буулган авч түрүүлсэн тоглолтын онцлох тоглогчоор Скоулз тодорч улмаар долоо хоногийн дараа дигийн нээлтийн Ньюкасл Юнайтед багтай хийсэн тоглолтонд «Улаан чөтгөрүүдийг» 3-0 харьцаагаар хожиход хоёр гоолын дамжуулалтыг өгсөн юм. Түүний дараа Фулхэм багтай хийсэн улирлын хоёр дахь тоглолтонд 150 дахь гоолоо оруулсан байна.
Торгууль
Скоулз Премьер лигт 16 жил тоглохдоо нийтдээ 80 шар хуудас, 4 улаан хуудсаар торгуулж байсан бол Аваргуудын лигийн 100 гаруй удаагийн тоглолтонд 25 шар хуудас авч нэг удаа нэг тоглолтонд 2 шар хуудсаар торгуулж талбайг чөлөөлж байв.
Хувийн амьдрал
Скоулз Клэйри гэгч бүсгүйтэй гэр бүл болсон бөгөө Аррон, Алисиа болон Айден нарын хүүхэдтэй. Тэдний гэр бүлийнхэн Манчестер хотын ойролцоох Сэдлворт хэмээх бага хотод амьдардаг ажээ. Скоулзын биеийн байдлын тухайд нүдний даралт болон астам буюу мөгөөрсөн хоолойн мэнгэртэх өвчтэй гэх онош бий.
Холбоос
Ангилал:1974 онд төрсөн Ангилал:Английн хөлбөмбөгчин Ангилал:Премьер лигийн тоглогч
Фэй Юи Сей
Ангилал:Хятадын генерал Ангилал:Хятадын зэвсэгт хүчний хүн Ангилал:Хятадын иргэний дайны хүн Ангилал:Хятадын дэлхийн хоёрдугаар дайны хүн Ангилал:Хятадууд Ангилал:1882 онд төрсөн Ангилал:1948 онд өнгөрсөн
Цагаагчин гахай жилийн хувьсгал
1911 оны 11 дүгээр сард Бээжингийн хааны ордонд үймээн болж Манжуур руу зугтах оролдлого гарч эхэлжээ. Зарим сурвалжид 250 мянган манж хүн Манжуур руу зугтсан гэж тэмдэглэсэн байдаг. Энэ эгзэгтэй үед буюу 1911 оны 11 дүгээр сарын 2-нд Чин гүрэн Юань Шикайд Ерөнхий сайдын суудлыг санал болгосон юм. Юань Шикайг Их Британи болон АНУ шууд дэмжиж байсан. Дэлхийн их гүрнүүд Чин гүрнийг унагахад Юань Шикайг ашиглахыг хичээж байсан юм. Юань Шикай эхлээд армиа “шинэчилж”, манж цэргийн дарга нарыг хөөж оронд нь Дуань цижуй, Фэн гожан, Сюй шичан нарын хятад генералуудаа дэвшүүлэн томилов. Эдгээр хүмүүс хожим Хятадын төрийн том албанд очсон билээ.
Ингэж баттай болгож авсныхаа дараа 1911 оны 11 дүгээр сарын 16-нд Юань шикай засгийн газраа бүрдүүлж, Бүгд Найрамдах засаг тунхагласан Өмнөдөд хамтран ажиллах санал тавив. Ингэж Юань Шикай манжуудыг хувьсгалчдаар айлгаж, харин хувьсгалчдыг манж нартай хийх хэлэлцээрээр сүрдүүлсэн нь түүнийг хамгийн “мундаг” болгосон юм. Улс гүрэн нурахад… 1911 оны сүүлчээр олон мужид бослого гарав. 11 дүгээр сарын 22-нд Сычуань, Наньянд бослого гарав. Ингээд 11 дүгээр сарын 27-нд Сычуань муж “энх тайвнаар” тусгаар тогтнолоо зарлав. Учир нь Чингийн амбан сайд болон Зөвлөлдөх Хороо гэдэг байгууллага Сычуаныг Бээжингээс тусгаарлах талаар өмнө нь ярилцаж тохирсон юм. Гэтэл үүний дараахан зарласан Монголын тусгаар тогтнолыг хүлээн зөвшөөрөхөөс Хятадын бүх хүчин нэгэн дуугаар татгалзсаныг сайтар нягтлан судлах ёстой гэж санана. Үүнтэй нэгэн зэрэг шахам Түвд тусгаар тогтнолоо зарлав. Энэ үед Өмнөдөд Сун Ятсений бүгд найрамдах засаг, Умардад Манжийн хаан бүхий хаант засаг зэрэгцэн орших болжээ. Юань Шикай өмнө зүгт Уханийн чиглэлд богино хугацааны давшилт хийж өмнөдийн “үймээн”, “самууныг” дарав. Цэргийн энэ давшилтыг Бэйяны арми хийж мөнөөх Дуань цижуй командалсан бөгөөд энэ генерал хожим Ерөнхий сайд болж Монгол руу дайрах шийдвэрийг бас л гаргасан билээ. Гэхдээ 1911 оны 11 дүгээр сарын 27-нд довтолгоогоо гэнэт зогсоов.
Яагаад гэвэл Өмнөдийг бүрмөсөн устгачихаж болохгүй байсан юм. Одоо тэр хувьсгалчдаар манжуудыг айлгаж засгийн эрхийг булааж эхлэв. Тэрээр түр Ерөнхийлөгч болох болзол тулгахаас гадна Ерөнхийлөгч болох талаар гаднын улсуудын саналыг тандаж байлаа. Юань Шикай Чингийн ордны эрх мэдлийг Пу-И-гийн авга эгч бэлэвсэн хатан Лунъюй-д шилжүүлэв. Эзэн хааны болон манжийн язгууртнуудыг Бэйяны армид ихээхэн хөрөнгө хандивладаг болгов. Хойт мужуудын цэргийн болон захиргааны албан тушаалд зөвхөн өөрийн талын хүмүүсийг томилов. Энэ бүхний дүнд Чин гүрний дээдэс аливаа нөлөөллөө алдсан ба Юань шикай дурын үедээ Чин гүрнийг унагаж болох болов. Ингэсний дараа 1911 оны 12 дугаар сарын 18-нд Юань шикай Өмнөдтэй хэлэлцээ хийж эхлэв. Энэ үеэр Умард үлэмж давуу талтай нь илт мэдэгдсэн юм. Яагаад гэвэл Өмнөдөд 14 “засгийн газар”, хэдэн арван улс төрийн байгууллага ажиллаж байжээ. Арай дэндүү хэтэрхий “ардчилсан” байсан аж. Ингээд 1911 оны 12 дугаар сарын 29-нд Нанкины конференци дийлэнхи олонхийн саналаар Юань Шикайг Хятадын түр Ерөнхийлөгчөөр сонгосон юм. Энэ л түүнд хэрэгтэй байв. Яг энэ өдөр Монголчууд хаант Оросын идэвхитэй дэмжлэгтэйгээр тусгаар тогтнолоо зарласан ба мөн тэдний дэмжлэгээр түүнийгээ хамгаалж чадсан юм. Дотоод, гадаад олон хүчин зүйл нийлж байж “хувьсгалын тохироо” бүрддэг гэдгийг монголын сүүлийн үеийн түүхчид “мартаад” их удаж байна. Энд би хаант Оросын засгийн газар “сайхан санааны” үүднээс тусалсан гэж огт хэлээгүйгээ онцлон тэмдэглэж байна. Гэхдээ л монголчууд Хаант Оросоос мөнгө, цэрэг, зэвсэг, улс төр, дипломатын тусламж авч тусгаар тогтнолоо олсон нь хөдөлшгүй түүхэн баримт юм. Хэдий Хаант Орос улс энэ бүс нутгийг анхаарч байсан боловч Монголын тусгаар тогтнолыг шууд дэмжсэн гэвэл эндүүрэл болно. Учир нь тэд анхнаасаа тусгаар тогтнолыг хүлээн зөвшөөрөгүй бөгөөд тэдний хувьд Хятадтай шууд мөргөлдөөнд хүрэхгүй байх нь Монголын тусгаар тогтнолоос илүү чухал байсан юм. Харин Монголчууд нэгэнт тусгаар тогтнолоо зарласан хойно дэмжлэг үзүүлсэн явдал нь гэнэтийн явдлыг өөрт ашигтайгаар эргүүлэх зорилготой байлаа. Энэ үед Юань Шикай Өмнөдтэй хийх хэлэлцээрийг таслаж, Үндсэн Хуульт хаант засагт үнэнч байхаа илэрхийлэв. Ингээд бүр хожим 1912 оны 1 дүгээр сарын 30-нд Юань шикайн заавраар бэлэвсэн хатан Лунъюй Пу Их-гийн нэрийн өмнөөс засгийн эрх мэдлийг ард түмэнд дамжуулж байгаа болон үндсэн хуульт бүгд найрамдах засгийн хэлбэрийг дэмжиж байгаагаа мэдэгдэв. 1912 оны 2 дугаар сарын 5-нд Түр Сенат Чин гүрнийг халах нөхцлийн тухай хуулийн төслийг батлав. 1912 оны 2 дугаар сарын 12-нд Манжийн сүүлчийн эзэн хаан Пу И хаан ширээнээсээ огцров. Үүнээс хоёр өдрийн дараа Нанкины бага хурал болж Сун ятсенийг огцруулж, маргааш нь Юань шикайг Бүгд Найрамдах Хятад Улсын түр Ерөнхийлөгчөөр сонгов. Ингэж 266 жил тогтсон Манж Чин гүрэн нуран унав.
Ангилал:20-р зууны хувьсгал Ангилал:1911 он
Жак-Ив Кусто
Жак-Ив Кусто (Jacques-Yves Cousteau; 1910 оны 6 дугаар сарын 11-нд Бордогийн ойролцоох Сент-Андре де-Кюбзакт төрж, 1997 оны 6 дугаар сарын 25-нд Парист нас барсан) - Францын тэнгисийн цэргийн офицер, аялагч, гэрэл зурагчин, найруулагч, зохион бүтээгч, зохиолч. Францын Академийн гишүүн. Ахмад Кусто (фр. Commandant Cousteau) гэж түүнийг олон нийт мэддэг болсон. Тэрбээр далай судлал ба түүнийг баримтжуулахад усан доорх кино зургийн камерыг дэлхийд анх ашигласнаараа алдаршсан нэгэн юм.
Амьдрал
Жак-Ив Кусто алдарт дарсны Бордо мужийн жижиг Сент-Андре-де-Кюбзак хотод өмгөөлөгч Даниэль Кусто эхнэр Элизабет Кусто нарын хоёр дахь хүү болж төрсөн. Эцэг эх нь аялах дуртай байсан тул Жак-Ив багаасаа далайд дурласан байна.
7 настайд нь түүнийг ходоодны өвчтэй гэж оношилсон тул хүнд ачаалал өгөхгүй байхыг зөвлөсөн байна. Дэлхийн 1 дүгээр дайн ы үед эцэг Даниэль Кусто ажилгүй байж байгаад дайны дараа америк иргэн Южин Хиггинсийн компанид ажилд оржээ. Эцэг ажлаар гадагшаа их явах болсон тул хөвгүүд дотуур байртай сургуульд сурах болжээ. Кусто эрт усанд сэлж сурч, насан турш далайд хайртай болжээ.
1920 онд Южин Хиггинс Нью-Йорк руу буцах болсон тул Кустогийн гэр бүл түүнийг дагаж явав. Жак-Ив, Пьер-Антуан нар АНУ-д сургуульд сурч, англиар чөлөөтэй ярьж сурчээ. Тэнд Вермонт дахь гэр бүлийн амралтын үеэр ах дүүс анхны гүний шумбалт хийжээ. 1922 онд Хиггинс ба Кустогийн гэр бүл Францад буцаж ирэв. АНУ-д Жак-Ив механик, дизайн сонирхдог болжээ. Францад тэрбээр цахилгаан машин бүтээсэн байна. Энэ сонирхол нь түүний ирээдүйн ажилд нь тусалсан юм. Цуглуулсан мөнгөөрөө Кусто анхны киноны камераа худалдаж авав. Жак-Ив олон зүйлийг сонирхож байсан ч түүнд суралцах боломж муу байжээ. Хэсэг хугацааны дараа эцэг эх нь түүнийг тусгай дотуур байртай сургуульд сургахаар шийдэж тэрбээр сургуулиа онц төгссөн байна.
1930 онд тэрбээр Тэнгисийн цэргийн академид элсэн оржээ. Түүний сурч байсан бүлэг нь "Жанна д'Арк" хөлөг онгоцоор дэлхийн өнцөг булан бүрт анх удаа аялж байжээ. Тэрбээр цэргийн академийг батлан ​​хамгаалахын офицер цолтой төгсөж, Шанхай дахь тэнгисийн цэргийн бааз, ЗСБНХУ-д хүртэл зочилж, тэнд маш их гэрэл зураг авахуулсан боловч бараг бүх материалыг хураан авсан байна. Кусто Тэнгисийн цэргийн нисэхийн академид явахаар шийдсэн тул тэнгэр түүнийг татсан боловч уулын зам дээр гарсан автомашины ослын дараа тэрбээр нисэхээ орхих хэрэгтэй болжээ. Ослын улмаас Кустогийн хэд хэдэн хавирга, хуруу нь хугарч, уушги нь гэмтэж, баруун гар нь саажилттай болж, нөхөн сэргээх эмчилгээ найман сар үргэлжилсэн.
1937 онд тэрбээр Симоне Мельхиортой гэрлэж, тэд Жан-Мишель (1938), Филипп (1940—1979, «Каталины» нисэх онгоцны ослоор нас барсан) хэмээх 2 хүүтэй болсон.
1950 оноос хойш Кусто Их Британи йн усан цэргийн хүчний «Калипсо» онгоц ашиглан далай судалсан.
Кусто өөрийгөө "далай судлалын техникч" гэж нэрлэх дуртай байв. Тэрбээр үнэн хэрэгтээ гарамгай сурган хүмүүжүүлэгч, байгальд хайртай нэгэн байжээ. Түүний бүтээл олон хүнд далайн гүн болох "цэнхэр тив"-ийг нээж өгсөн юм.
Түүний эхнэр Симоне хорт хавдраар нас барснаас нэг жилийн дараа буюу 1991 онд Франсин Триплетэй гэрлэжээ. Тэд гэрлэхээс өмнө охин Диана (1979), хүү Пьер-Ив (1981) нар төрсөн байжээ. Жак-Ив Кусто 87 насандаа таалал төгссөн.
Эшлэл
Ангилал:Далай судлаач Ангилал:Францын аялагч Ангилал:Францын зохион бүтээгч Ангилал:Францын гэрэл зурагчин Ангилал:Францын шумбагч Ангилал:Баримтат киноны найруулагч Ангилал:Францын эсэргүүцлийн хөдөлгөөний тэмцэгч Ангилал:Францын Академийн гишүүн Ангилал:Оскарын шагналтан Ангилал:Ерөнхийлөгчийн эрх чөлөөний медаль шагналтан Ангилал:Хүндэт легионы гишүүн (командлагч) Ангилал:Австралийн одон шагналтан (компаньон) Ангилал:Францын Урлаг ба Утга Зохиолын одон шагналтан‎ (командлагч)‎ Ангилал:Францын Үндэсний Гавьяаны одон шагналтан (их загалмай) Ангилал:АНУ-ын Үндэсний Шинжлэх Ухааны Академийн гишүүн Ангилал:Политехникийн Валенсиа их сургуулийн хүндэт доктор Ангилал:Харвардын их сургуулийн хүндэт доктор Ангилал:Францчууд Ангилал:1910 онд төрсөн Ангилал:1997 онд өнгөрсөн
2020 оны Улсын Их Хурлын сонгууль
2020 оны Улсын Их Хурлын сонгууль 2020 оны 6-р сарын 24-ний өдөр зохион байгуулагдаж, эрх баригч Монгол Ардын Нам 62 суудал авч ялалт байгуулжээ.
Сонгуулийн систем
2019 оны 12-р сарын 20-нд батлагдсан Монгол Улсын Их Хурлын сонгуулийн тухай хуулийн дагуу, нэг танхимт парламент болох УИХ-ын 76 гишүүнийг томсгосон тойрог бүхий мажоритар системээр сонгохоор заажээ. Монгол Улсын 21 аймаг, нийслэлийн 9 дүүргийг тус бүр 2-4 мандат бүхий 29 тойрогт хуваасан. Гадаадад оршин суугаа, сонгуулийн насны 150 мянга гаруй иргэдэд мөн л сонгох эрх олгогдсонгүй.
Сонгуульд оролцсон нам, эвсэл, бие даагчид
Энэ удаагийн УИХ-ын сонгуульд анх 15 нам, 4 эвсэл оролцохоор СЕХ-нд бүртгүүлсэн. Мөн бие даагчид нэрээ дэвшүүлэх боломжтой бөгөөд 208 бие даагч нэр дэвших хүсэлтээ илэрхийлжээ. Нам эвслүүд болон бие даагчид Аудитын газраар мөрийн хөтөлбөрөө урьдчилан хянуулсан бөгөөд бие даагчид тойргийнхоо 801 сонгогчийн гарын үсэг цуглуулснаар нэр дэвших эрхээ баталгаажуулсан. Нам эвслүүд нэр дэвшигчдээ 2020 оны 5-р сарын 16-ны дотор тодруулж дууссан. Улмаар 13 нам, 4 эвслийн 485, мөн 121 бие даагч, нийт 606 нэр дэвшигч бүртгэгдэж өрсөлдсөн.
Сонгуулийн сурталчилгаа
Хуулийн дагуу сонгуулийн сурталчилгаа албан ёсоор 2020 оны 6-р сарын 2-нд эхэлж, 21 хоног үргэлжлээд 6-р сарын 22-нд дуусав.
Үр дүн
# Монгол
Төмөрийн Гүрсоронзон
Төмөрийн Гүрсоронзон нь Хэнтий аймгийн Баянхутаг сумын харъяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан Ангилал:Баянхутагийн хүн
Хятад илдэн хошууч
Эшлэл
Ангилал:16-р зуунд төрсөн Ангилал:Боржигин Ангилал:Монгол ноён
Радио давтамж тодорхойлох
Радио давтамж тодорхойлох
RFID нь цахилгаан соронзон оронд автоматаар хадгалагдсан мэдээллийг таних обьектуудад суулгасан хавсаргасан хаягуудыг тодорхойлоход ашигладаг. Хаягууд нь цахим мэдээллийг агуулдаг. Ойролцоох RFID уншигчийн шалгасан радио долгионоос эрчим хүчийг цуглуулж, идэвхгүй байдал бий болгож ажилладаг. Идэвхтэй хаягийн эрчим хүчний эх үүсвэр нь баттерей дээр суурилсан байдаг ба өөрийн хүсэлтээр уншигч эсвэл бусад идэвхтэй хаягуудтай холбогдож чаддаг ба зуун метрийн дотор үйл ажиллагаагаа явуулж болно. Ялгаатай тал нь баркод, хаяг гэх мэт хянадаггүй обьектууд суулгаж болдог ба уншигч заавал утаснууд ашиглах шаардлагагүй юм. Радио давтамж тодорхойлох(RFID) нэг арга нь автоматаар таниж мэдээлэл олж авах (AIDC)юм. RFID шошгыг олон салбарт ашиглаж байна. Үйлдвэрлэлийн явцад автомашин хавсаргасан нь RFID шошго угсралт шугам дамжуулан явцыг хянах зорилгоор ашиглаж болно. Pharmaceuticals. Гэрийн тэжээвэр амьтанд хаягуудыг суулгаж хянах, харах боломжтой ба амьтныг илрүүлэх боломжтой. RFID шошго бэлэн мөнгө, хувцас, эд хөрөнгө, тэр ч байтугай хүмүүсийн дотор суулгаж, хавсаргаж болох тул зөвшөөрөлгүйгээр холбоотой мэдээллийг унших боломжтой ноцтой нууцлалын асуудал үүсгэж байна.
Түүх
Леон Теремин 1945 онд ЗХУ-д аудио мэдээлэлтэй радио долгионыг дахин дамжуулдаг шошгонуудын багажыг зохион бүтээсэн байна. Дууны долгион нь тусгагдсан радион давтамжийг сольдог цуурай гаргагч хэрэгслийн хэлбэрийг аажмаар өөрчилдөг өрцийг чичрүүлдэг. Гэхдээ уг төхөөрөмж тодорхойлогч шошго биш сонсголын төхөөрөмжийг хөрвүүлдэг, энэ нь РДТ-ийн өмнөх үе хэмээн тооцогддог, учир нь гадны эх үүсвэрийн долгионоос идэвхжиж эрчим хүчээ авдагаараа төстэй юм.IFF хариулагч зэргийн төстэй технологи Германд Дэлхийн 2-р дайнд нисэх онгоц тодорхойлход ашиглагддаг байсан. Өөр нэг РДТ-ийн хэрэглээг Харри Стокман 1948 оны газар нутгийн тэмдэгтэй хэсэгт гаргасан байна. Стокман "тусгагдсан хүчний харилцааны үндсэн асуудлууд шийдэгдээгүй, шаардлагтай хэрэглээний талбай судлагдаагүй байхад таамаглаж байсан хайгуул, хөгжлийн ажил нь хийгдэнэ" хэмээн таамагласан юм.1973 оны 1-р сарын 23-нд эрхээ авсан Марио Кардуллогийн төхөөрөмж нь өнөөгийн РДТ-ийн хамгийн анхны хэлбэр нь байсан бөгөөд санах ойтой идэвхт радио хариулагч байв. Анхны төхөөрөмж нь идэвхгүй дохиогоор цэнэглэгдэж, Нью Йоркийн Порт удирдлагад 1971 онд танигдсан ба бусад боломжит хэрэглэгчид хураагч төхөөрөмж болгон 16 бит санах ойтой хариулагчийг хэрэглэдэг байсан. Кардуллогийн РД хэрэглээний үндсэн хангамж нь дамжуулах хэрэгслэлийн хувьд дуу чимээ болон гэрэл юм. 1969 онд зохион бүтээгчид бизнесийн жинхэнэ төлөвлөгөөг гаргаснаар, тээвэрлэл (автомашины хэрэгслэл тодорхойлогч, автомат хураамжийн систем, цахилгаан дугаарлалтын пайз, электрон илрүүлэгч, машины хөдөлгөөний чиг, машины үзүүлэлтийн уншигч, банк (электрон чекийн дэвтэр, электрон зээлийн карт), хамгаалалт (хувь хүний тодорхойлогч, автомат хаалга, ажилглалт) болон эмнэлэгийн (тодорхойлогч, өвчтний түүх).1973 онд Лос Аламос үндэсний лабораторид РДТ-ийн шошгоны тусгагдсан хүчний эртний үзүүлэлт идэвхгүй, хагас идэвхгүй хоёуланг нь Стивен Дэпп, Алфрэд Коэлл, Роберт Фрэйман нар бэлтгэсэн байна. Зөөврийн систем нь 915 MHz-ээр 12 бит шошгоор ажиллана. Уг техник нь өнөөгийн UHFID (ultra-high frequency identification - хэт өндөр давтамж тодорхойлогч), богино долгионы РДТ шошгоны ихэнхд нь хэрэглэгддэг байна.1983 онд Чарлз Волтон RFID-РДТ хэмээх товчлох эрхийг анх олгосон юм.
Шошго
Радио давтамж тодорхойлогч систем нь тодорхойлох зүйлд шошго, тэмдэг зэргийг тогтоож хэрэглэнэ. Хоёр замтай радио дамжуулагч, хүлээн авагчийг асуугч, уншигч гэх буюу шошгонд дохио өгж, хариу өгөхийг хэлнэ.РДТ идэвхтэй, идэвхгүй эсвэл зай хураагууртай идэвхгүй байж болно. Идэвхтэй шошго нь самбар дээрээ зай хураагууртай ба үе үе тодорхойлогч дохиог дамжуулна. Зай хураагууртай идэвхгүй гэдэг нь самбар дээр жижиг зай хураагууртай, РДТ-ийн уншигч байгаа тохиолдолд ажиллана. Идэвхгүй шошго нь хямд бөгөөд хэмжээний хувьд жижиг, учир нь зай хураагуургүй; үүний оронд уншигчийн дамжуулж буй радио хүчийг ашиглана. Гэхдээ, идэвхгүй шошгыг ажилуулахын тулд дохио дамжуулагчаас 1000 дахин хүчтэй эрчим хүчний зэрэгт гэрэлтүүлэгдсэн байх ёстой. Энэ нь цацраг идэвхжилтийг хөндлөнгөөс оролцох болон илрүүлэлтэнд ялгааг бий болгодог.Шошго нь зөвхөн уншигчтай буюу өгөгдлийн сангийн түлхүүр болгон хэрэглэгддэг үйлдвэрийн эрхтэй сериал дугаартай байна, эсвэл уншигч/бичигч буюу системийн хэрэглэгч шошгон дээр объектийн тусгай өгөгдөлийг бичих боломжтой. Программын шошго нь ганц удаа бичиж, олон удаа удаа хянаж болдог, хэрэглэгч бүтээгдэхүүний электрон кодыг хоосон шошгон дээр бичиж болно.РДТ шошго багадаа 2 хэсэгтэй: мэдээлэл хадгалж, ажиллуулах нэгдсэн хэлхээ, радио давтамжийн дохиог солих болон дахин солих, уншигчийн дохионоос тогтмол гүйдэлийн хүчийг хуримтлуулах болон бусад онцгой үйл ажиллагаанууд, өөр нэг нь дохио хүлээж авж, дамжуулах антен. Шошгоны мэдээлэл нь дэгдэмхий санах ойд хадгалагдана. РДТ шошгонд мэдэрэгч мэдээлэл болон дамжуулагчийг боловсрууллах суурин болон программын логик аль аль нь орно.РДТ-ийн уншигч шошгыг лавлахын тулд кодчилдог радио дохиог дамжуулдаг. РДТ шошго зурвасыг хүлээж аваад, дараа нь тодорхойлогч болон бусад мэдээлэлд хариу үйлдэл үзүүлнэ. Энэ нь шошгоны цорын ганц серийн дугаар эсвэл нөөц дугаар, олон буюу багц дугаар, бүтээгдэхүүний өгөгдөл зэрэг бүтээгдэхүүнд хамаарсан мэдээлэл, эсвэл бусад тусгай мэдээлэлүүд байж болзошгүй. Шошгонууд өөрийн гэсэн серийн дугаартай болсоноор РДТ системийн загвар нь РДТ уншигчийн хүрээнд хэд хэдэн шошгыг ялгаж тэмдэглэн, нэгэн зэрэг хянах чадвартай.
Уншигч
РДТ систем нь шошго болон уншигчийн төрлөөр ангилагддаг. Идэвхгүй уншигчтай идэвхтэй шошго (Passive Reader Active Tag) систем идэвхтэй шошгоноос (зөвхөн дамжуулаж, зай хураагуураар ажилладаг) зөвхөн радио дохиог хүлээн авдаг идэвхгүй уншигчтай. PRAT системийн уншигчийн хүлээн авах хүрээ 0-600см хооронд байх бөгөөд хөрөнгийн хамгаалалт болон хяналт тавих зэрэг хэрэглээнд уян хатан чанрыг бий болгоно.Идэвхтэй уншигч ,идэвхгүй шошго (ARPT) систем нь байцаагч дохио дамжуулдаг идэвхтэй уншигчтай, түүнчлэн идэвхгүй шошгоос нотолгооны хариу хүлээн авна. ARPT систем нь идэвхтэй уншигчаас байцаагч дохиотой идэвхтэй шошгыг ашигладаг. Энэ системийн өөр нэг хувилбарыг нь идэвхгүй шошго шиг ажиллах боловч шошго буцаж мэдээлэх дохионы тэжээлийг нь жижиг зай бүхий идэвхгүй (BAP) шошго ашиглаж болох юм. Тогтмол уншигчид тусгай байцаалтын бүсийг бий болгоход тохируулагдан сайтар хянаж байдаг. Энэ нь шошгууд байцаалтын бүсээс гарах үед нь маш тодорхой унших талбайг бий олгодог. Зөөврийн уншигч тэрэг болон тээврийн хэрэгсэл дээр суурилуулсан байж болох юм.
Давтамж
Цахилгаан долгионыг долгионы урт, давтамжаар тодорхойлж болно. Долгионы урт нь цахилгаан соронзон долгионы нэг бүтэн мөчлөгийн хамрах зай юм. RF дохио давтамжийг ихэвчлэн "hertz" (товчилсон "Гц") гэж нэрлэдэг нэгжээр илэрхийлдэг. Нэг Гц нь секундэд нэг мөчлөгтэй тэнцэнэ. Нэг мегагерц - МНz нь секундэд нэг сая циклтэй тэнцэнэ. Цахилгаан соронзон энергийн янз бүрийн хэлбэрийг долгионы урт, давтамжаар нь ангилдаг. Цахилгаан соронзон долгионы радио хэсэг нь ойролцоогоор 3 килоундт (3 кГц) хүрч 300 гегагерц (300 GHz) байна. Microwave нь радио долгионы тодорхой ангилал бөгөөд 1 GHz-аас 30 GHz хүртэлх давтамжийн радио давтамжийн энергийг хэлнэ.
RFID системүүд цахилгаан соронзон үүсэгдэг болхоор радио систем гэж нэрлэгдэдэг. Бусад радио үйлчилгээний функцууд ямар ч нөхцөлд RFID системийн ажиллагааг тасалдуулж, сулруулж болохгүй. RFID системийн хамрах хүрээн дэхь радио, телевиз, хөдөлгөөнт радио үйлчилгээ, тэнгисийн болон агаарын хөлгийн радио үйлчилгээ, үүрэн холбоо, гар утас болон богино холбооны станцад (цагдаа, аюулгүй байдлын алба, үйлдвэрлэл) саад учруулахгүй байхын үднээс ажиллах давтамжыг дэлхийн радио холбооны дүрэмийг баримтлан хувиарлах шаардлагатай. Радио үйлчэлгээтэй холбоотой олон төрлийн технолог байдаг болхоор RFID системийн ажиллах давтамжын тоо хязгаарлагдмал гэж ойлгож болон. RFID технологи зөвхөн олон улсын ISM давтамж болон 135 кГц-ээс доош давтамжийг бусад давтамжтай хувиарлахгүйгээр ашиглаж болно. ISM (industrial, scientific and medical) нь "Аж үйлдвэрийн, Шинжлэх ухаан, Анагаах ухааны" гэсэн үг бөгөөд өөрөөр хэлбэл аж үйлдвэрийн, шинжлэх ухаан, анагаах ухааны өндөр давтамжтай хэрэглээнд зориулагдсан болно. ISM давтамжууд нь өндөр давтамжтай төхөөрөмж ашигладаг програмуудад зориулагдсан болхоор олон улсын радио холбооноос тусгайлан нөөцлдөг. Эдгээр програмуудаас гадна ISM давтамжийг радио дамжуулахад ашиглаж болно. Орчин үеийн харилцаа холбооны нийгэмд радио давтамж нь үр ашигтай, зөв хувиарлалттай ашиглах хязгаарлагдмал үнэт зүйл болоод байна. Тийм учираас богин зайд ашиглагдах өндөр давтамжаар ажиллах радио хэрэглээнд зориулаж ISM давтамжийг нөөцлөх нь зүйтэй юм. RFID системийг ажилуулах давтамжын нөөц ISM давтамжын нөөцөнд байгаа бол тусдаа давтамжийн хуваарилалтгүйгээр бага зардалаар шийдэх боломжтой. Өнөө үед ISM давтамжийн зурвасуудыг тоолж баршгүй олон хямд радио станцууд ашигладаг (жишээ нь: 27 МГц, 433 МГц ба 2.45 ГГц хүрээ). Өндөр давтамжтай ашиглалтын хувьд бусад давтамжын нөлөөлөлөөс хамгаалалтыг хангах боломжгүй гэдгийг үргэлж анхаарч үзэх  хэрэгтэй. хоёр төрлийн ISM давтамжыг (13.56 MHz ба 2.45 GHz) одоо ч RFID системд эрчимтэй ашиглагдаж байгаа.RFID системүүдийн хэрэглээний ач холбогдол улам бүр нэмэгдэж давтамжийн зохицуулалттай холбоотойгоор 2000 оноос хойш RFID системд шинэ давтамжийн мужууд бий болгож одоо байгаа (ISM) давтамжуудын нөхцөлийг сайжирсан байдаг. Европт 865-аас 868 МГц-ийн хоорондох давтамжийн хязгаарыг UHF (Хэт өндөр давтамжтай) системд зориулан хадгалсан байна. Бусад аппликешнүүд энэ давтамж дээр зөвхөн 42 дБµА / м-ийг ашиглаж болно.
Дохио
Уншигч болон шошгын хооронд дохио давтамжийн зурвасаас хамаарч хэд хэдэн нийцэхгүй аргаар хийгдэж байна. Тэдгээрийн долгионы уртын зөвхөн бага хувь нь хол байдаг, учир нь бага давтамжтай болон өндөр давтамжтай долгионууд дээр үйл ажиллагаа явуулж буй шошго уншигчийн антен маш ойрхон байдаг юм. Уг ойролцоо бүсийн шошго нягт уншигч дамжуулагчтай цахилгаан хосолсон байдаг. Шошго цахилгаан ачааллыг өөрчлөх замаар уншигчийн гаргасан талбарыг төлөөлөн сольж болно. Доод болон дээд харьцангуй ачаалалтай хооронд шилжих замаар шошго уншигч илрүүлж болно өөрчлөлт үүсгэдэг. UHF болон өндөр давтамжийн үед шошго нь өөр өөр арга барилыг шаарддаг, нэг илүү хол радио долгионы уншигч байна. Шошго нь буцаж тархах дохио болдог. Идэвхтэй шошгууд нь ажиллагааны хувьд тусгаарлагдсан дамжуулагч болж, шошго уншигчдын байцаалтын дохиотой холбоотой давтамж дээр хариу үйлдэл үзүүлэхгүй байх ёцтой.
Цахим Бүтээгдэхүүний код (EPC) шошгонд хадгалагдсан өгөгдлийн нэг нийтлэг төрөл юм. РДТ хэвлэгчээр шошгон дээр бичигдсэн тохиолдолд шошго өгөгдлийн 96-бит мөрийг агуулна. Эхний найман бит протоколын хувилбарыг тодорхойлдог толгой юм. Дараагийн 28 бит нь шошгоны өгөгдлийг удирдах байгууллагыг тодорхойлно; байгууллагын тоо дэлхий даяны EPC консорциумаар томилогдсон байна. Дараах 24-бит бүтээгдэхүүний төрлийг тодорхойлох обьект анги, сүүлийн 36 бит нь тухайн шошгоны серийн өвөрмөц дугаар байдаг. Эдгээр сүүлийн хоёр хэсэг нь шошго гаргасан байгууллагаар тогтоосон байна. Харин URL-ийн адил нийт электрон бүтээгдэхүүний кодын дугаар зөвхөн тухайн бүтээгдэхүүнийг тодорхойлох дэлхий нийтийн мэдээллийн сангийн түлхүүр болгон ашиглаж болдог.
Ихэнх тохиолдолд нэгээс илүү шошго шошго-уншигчдад хариу өгдөг, жишээ нь, шошготой олон бие даасан бүтээгдэхүүн хайрцагт эсвэл нийтлэг тавиур дээр тээвэрлэтгэж болно. Зөрчилдөөн илрүүлэх өгөгдлийг унших нь чухал ач холбогдолтой юм. Олон ижил төстэй шошгууд дундаас мэдээллийг унших боломжийг олгодог тодорхой шошгыг тусгаарлахад протоколын хоёр төрлийг хэрэглэдэг. Aloha дугуйлсан цилиндр системд уншигч нь эхлүүлэх тушаалыг болон шошгуудыг тус тусд нь хиймэл таамгаар хариуг хойшлуулан параметрыг түгээнэ. "Дасан зохицох хоёртын мод" протоколыг ашиглаж байгаа бол уншигч нь эхлүүлэх дохио илгээж, дараа нь тэр үед тодорхойлогч мэдээллийг нэг зэрэг дамжуулдаг; бит хариу арга хэмжээ авч, эцэст нь зөвхөн нэг шошго бүрэн ID мөртэй таарч цорын ганц шошгонд тохирдог байна.
Олон шошгууд давхцах, эсвэл олон уншигч ашиглах үед аль аль арга нь дутагдалтай байдаг. Задгай унших нь нэгэн зэрэг олон шошгуудыг шалгаж нягтлах стратеги юм, гэхдээ бараа материалын хяналтанд хангалттай нарийвчлаж чаддаггүй байна.
Жижигрүүлэлт
РДТ нь бусад зүйлсийг нуун дарагдуулах, тусгахад хялбар байдаг. Жишээ нь, 2009 оны үед Bristol их сургуулийн судлаачид нь амьд шоргоолжд RFID бичил транспондерийг амжилттай суулгасан нь тэдний зан үйлийг судлах зорилготой байв. Улам жижигрүүлсэн РДТ-ийн уг хандлага нь чиглэсэн технологийн дэвшил үргэлжлэх төлөвтэй байгааг харуулж байна.