cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дэ Жан Гум
Түүхэн тэмдэглэлүүд
2. 1515 оны 4-р сарын 05-нд: Дээрх бичгийн хариуд хаан Жүнжон татгалзсан байна: Жан Гум нь аюулгүй төрүүлэхийн тулд их хичээсэн. Хатан хаан үхсэн. Тэр өөрийгөө шийтгэхийг  надад хэлсэн боловч би үүнийг хийхгүй.
3. 1522 оны 9-р сарын 24-нд: Хатан хааны ээж (Хатан Жонхён) өвчнийг анагаасны дараа Жүнжон хаан ордны оточ нарт шагнал гардуулсан байна. Жан Гумд 10 шуудай будаа болон 10 шуудай шошоор шагнасан.
4. 1525 оны 1-р сарын 08-нд Жунжон өвдсөнийхөө дараа хэлэхдээ: Дэ Жан Гум (大長今) нь эмчилгээний ажилдаа тууштай ажилдаг байсан. Үүний үр дүнд тэрээр хааныг эмчлэхийг зөвшөөрсөн гэжээ. Дэ хэмээх гарчигтай тэмдэглэл хэд хэд бичигдсэн байдаг.
6. 1544 оны 2-р сарын 21-нд Жүнжон: Би өвдсөнөөс хойш олон жил үүргээ гүйцэтгэж чадаагүй. Хэдэн өдрийн өмнө би хуралдаанд оролцсон. Цаг агаараас шалтгаалж миний нөхцөл байдал улам дордож байна.Би өөрийн хувийн оточ нар Пак Сэ Гео, Хон Чим, Дэ Жан Гум, Ён Би нар намайг хэрхэн эмчлэхийг өөрсдөө мэд хэмээв.
7. 1544 оны 3-р сарын 02-нд хаан Жүнжонд оточ нарын эмчилгээ ахиц авсанаар хаан оточ нарыг шагнажээ. Дэ Жан Гум нь таван шуудай будаа болон шошны шагналыг хүртэв. Энэ нь "dae" нэртэй тэмдэглэл нь Жан Гумын нэрийг бичсэн сүүлчийн тэмдэглэл байлаа.
8. 1544 оны 11-р сарын 09-нд: ордоны эрх бүхий хүмүүс, Жан-гум тай Жүнжон хааны эрүүл мэндийн талаар ярьсан байна. Дараа нь оточ Пак Сэ-Гэо,Хон Чим нарын дагаж буй эмчилгээг үзсэн.Жан Гум: "Их эзэн хаан өчигдөр оройноос үүр цайртал унтсан. Мөн 3 хоног шээс нь хаагдсан.
9. 1544 оны 11-р сарын 10-нд Жүнжон хаан: (өөрийн цусан төрөлдөө илгээсэн захиадал)Би одоо хэвтээд эмчлэгдэж байгаа. Оточ нар миний нөхцөл байдал дээр тулгуурлан яаж эмчлэхээ сайн мэднэ гэжээ. Үүнд Жан Гумын нэрийг хэд дурдсан байдаг
10. 1544 оны арваннэгдүгээр сарын 13-нд: Жүнжон хаан бүх эмнэлгийн оточ, ажилчин нарт талархав. Жан Гум түүнд дээр өглөө эрт очиж асарж сувилж байв. Тэрээр Жангумаас маш их халамжийг мэдэрсэн гэж хэлжээ. Энэ нь хамгийн сүүлд бичигдсэн тэмдэглэл байсан бөгөөд Жан-гумын нэрийг тэмдэглэл дээр шигтгэн бичжээ. Арван өдрийн дараа (11-р сарын 29) Жунжон хаан нас барав.
Өөр тэмдэглэл
Жан Гумын гарал үүсэл, ололт амжилтуудын талаарх Чусон гүрний анагаахын тэмдэглэлд дурдсан байдаг.11 дахь хаан Жүнжоны  зарлигийн дагуу Жан Гумд "ДЭ ЖАН ГУМ" хэмээх эрх бүхий мэдлийг хүртээв. Тэр үед эзэн хааны эмчилгээг эмэгтэй хүн хийх ёсгvй байсан боловч Жүнжон Хаан хүлээн зөвшөөрч эмчлүүлсэн байдаг. Хаан оточ Жан-Гумын хоолыг хоолоор эмчлэх аргад итгэдэг байв. Түүний нэрийг дурдахын өмнө заавал "Дэ" гэх гуншимийг оролцуулан ашиглах ёстой  бөгөөд тэрээр түүхэнд үлдсэн домогт эмэгтэй юм. Ангилал:2000-аад оны телевизийн цуврал кино Ангилал:Өмнөд Солонгосын телевизийн цуврал Ангилал:Түүхэн телевизийн цуврал
Янь Ши ордны домог
Янь ши ордны домог бол Ю Жэнгийн бүтээсэн Хятадын түүхэн олон ангит кино юм. Сяо Лян Маогийн эх зохиолыг баяжуулж Жоу Моу кино зохиолыг бичсэн юм. Гол Дүрд У Жиньян, Чармейн Ше, Цинь Лань, Ниэ Юань, Тань Жуо, Шю Кай нар тоглосон. 2018 оны 7-р сарын 19-нөөс 2018 оны 8-р сарын 26-ны хооронд iQiyi сайт дээр цацагдсан. 15 тэрбум гаруй удаа үзэгдсэн.
Эшлэл
Ангилал:Хятадын телевизийн цуврал Ангилал:Хятадын кино Ангилал:2010-аад оны телевизийн цуврал кино
Ларс Штиндль
Ларс Штиндль (Lars Stindl; 1988 оны наймдугаар сарын 26, Вагхойзель) — Германы хөлбөмбөгчин, Менхенгладбахын «Боруссиад» тоглодог.
Замнал
«Карлсруэгийн» 2000 оны элсэгч Штиндль анх 2008 оны гуравдугаар сарын 15-нд дээд лигт «Айнтрахт Франкфурттай» тоглоход (0:1) гараалж, наймдугаар сарын 29-нд «Ханновертай» тоглоход гоолдсон.
2010 оны гуравдугаар сарын 16-нд «Ханноверийн» эгнээнд элссэн.
2015 оны гуравдугаар сарын 25-нд «Боруссиа Менхенгладбахад» элсэхээр болов.
Шигшээ
Тэр Германы залуучуудын шигшээн 20, 21 насны ангилалд дөрвөн тоглолтонд оролцсон.
Гадны холбоос
Ангилал:Германы хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хагас хамгаалагч Ангилал:Карлсруэ багийн тоглогч Ангилал:Ханновер 96 багийн тоглогч Ангилал:Боруссиа Мёнхенгладбах багийн тоглогч Ангилал:Германчууд Ангилал:1988 онд төрсөн
Данин чөлгөө
Данин чөлгөө (хятадаар:大寧路, пиньинь:Dà níng lù) бол Юань улсын Ляоян син шэний баруун хэсэгт байсан засаг захиргааны нэгж юм. Жи Юаний 7-р онд (1270 он) Алтан улсын үеийн Бэйжин чөлгөөний нэрийг сольж Данин чөлгөө болгосон. Төв нь Данин сянь. Одоогийн Өвөр Монголын Лууха голын баруун хэсэг, Найман хошууны өмнөд хэсэг, Ляонин мужийн Ивулу уул, Далин голын баруун хэсэг, Хэбэй мужийн Луань голын зүүн хэсэг, Цагаан хэрмийн хойд хэсгийн газар нутгийг хамарч байв. 1380 онд Мин улсад эзлэгдэж, Данин фу гэх болсон. 1387 онд Урианхайн Нагачу ноёны захирсан түмтийг эзлэсний дараа Монгол цэргийн довтолгооноос сэргийлэхийн тулд Данин харуул болгож өөрчлөн, 1403 онд Данин харуулыг татан буулгав.
Дотоод бүтэц
Дараах 7 сянь буюу хошуутай байсан. Үүнд:
Холбоотой мэдээлэл
Ангилал:Юань улс Ангилал:1270 он Ангилал:1380 он
Иоахим фон Риббентроп
У́льрих Фри́дрих Ви́лли Иоахи́м фон Ри́ббентроп (герман. Ulrich Friedrich Willy Joachim von Ribbentrop, 1893 оны 4 дүгээр сарын 30-нд, Везель хотод төрсөн-1946 оны 10 дугаар сарын 16-нд, Нюрнбергт нас барсан) Германы улс төрч, Германы Үндэсний Социалист Ажилчны намын удирдагчдын нэг, 1938—1945 онуудад Германы гадаад хэргийн сайд байсан.
1946 оны 10 дугаар сарын 1-нд Нюрнбергийн Олон улсын цэргийн шүүх хүн төрөлхтний өмнө гэмт хэрэг үйлдсэн гэж буруутгаж 10 дугаар сарын 16-нд цаазаар авах ялыг гүйцэтгэсэн байна.
Ангилал:Германы гадаад хэргийн сайд Ангилал:Германы эзэнт гүрний сайд (1933-1945) Ангилал:Райхстагийн гишүүн (Германы эзэнт гүрэн, 1933-1945) Ангилал:Их Британи дахь Германы элчин сайд Ангилал:ГҮСАН-ын гишүүн Ангилал:СС-гишүүн Ангилал:Нюрнбергийн дайны гэмт хэрэгтнийг шүүх хурлаар цаазлуулсан хүн Ангилал:Холокостын гэмт хэрэгтэн Ангилал:Гэгээн Кирилл ба Мефодийн одон шагналтан Ангилал:Германы Бүргэд Гавьяаны одон шагналтан Ангилал:Данцигийн Загалмай шагналтан Ангилал:Везелийн хүн Ангилал:Германчууд Ангилал:1893 онд төрсөн Ангилал:1946 онд өнгөрсөн
Музей
Музей гэх үг нь хамгийн анх антикийн эллинизмийн үед тэмдэглэгдэн үлджээ. МЭӨ 3-р зуунд үүсгэн байгуулагдсан Александрын сургууль антикийн үеийн хамгийн чухал судалгааны байгууламж байсан ба түүнд Александрын номын сан харьяалагддаг байж. 1546 онд Италийн түүхч, эмч Паоло Жовио нь өөрийнхөө сууцны тухай Италийн Комод "Musaei Joviani Descriptio" гэх анхны музейн каталогийг хэвлэн гаргажээ. Энэ үеэс эхлэн төрөл бүрийн цуглуулгын нэршилд музейг хэрэглэх болов. Харин олон нийтийн хэллэг болон тархсан нь 18-р зуунаас эхлэлтэй.
Хятад-Вьетнамын дайн
Дайны урьдчилгаа нөхцөл
1975 онд Вьетнамын коммунистууд Умард хэсэгт ялалт байгуулж, хоёр хуваагдаад байсан Вьетнам ЗХУ-ын тусламжтайгаар нэгдсэний дараа БНХАУ-ын өмнөд хөрш Вьетнам руу чиглэсэн бодлого өөрчлөгдөж эхлэв. Хятадын удирдлага өмнөд хил дээрээ Зөвлөлтийн холбоотон хүчирхэг Вьетнам улс байгуулах сонирхолгүй байв. Зөвлөлт-Хятадын харилцаа муудаж хуваагдмал байсан үе 10-аад жил үргэлжилж байв. Хятад-Зөвлөлтийн "нөлөөний хүрээний" мөргөлдөөний жишээ бол Камбожид 1975 онд Хятадыг түшсэн Улаан Кхмерүүд засгийн эрхэнд гарч, Пол Пот Камбожийг тэргүүлж эхэлсэн явдал юм. Кхмерүүд улс дотроо нийгмийн харгис туршилтууд хийхээс гадна Вьетнамын эсрэг газар нутгийн асуудал гарган тавьж, нэхэмжлэл гаргаж, хилийн өдөөн хатгалга зохион байгуулж эхэлсэн нь эцэстээ дайн дэгдэхэд хүргэсэн юм. Иймд Вьетнамын удирдлага илүү шийдвэртэй ажиллах шаардлагатай гэсэн дүгнэлтэд хүрсэн байдаг. 1978 оны 11 дүгээр сард Вьетнам ЗСБНХУ-тай найрамдал, хамтын ажиллагааны урт хугацааны гэрээнд гарын үсэг зурж, Вьетнамын арми Камбожид бүрэн хэмжээний довтолгоо эхлүүлж (1978 оны 12-р сарын 25) хоёр долоо хоногийн дотор Пол Потыг түлхэн унагаж, Хенг Самрин ыг Засгийн эрхэнд авчирсан юм. ЗСБНХУ, Вьетнам хоёр Пномпень дахь шинэ Засгийн газрыг дэмжиж байв. Баруун Европын орнууд, АНУ, Япон улсууд Вьетнамын Камбож руу нэвтрэн орж довтолсныг буруушааж байв. Хятад Камбожийн үйл явдалд маш их санаа зовниж эхэлсэн. Нэгдүгээрт, найрсаг дэглэмийг унагаажээ. Хоёрдугаарт, Зөвлөлт-Вьетнамын гэрээнд гарын үсэг зурж, Хятадын холбоотныг түлхэн унагаав. Хятадын удирдлагад Зөвлөлт Холбоот Улс дагуул орнуудынхаа гинжээр Хятадыг аажмаар хүрээлж байгаа мэт дүр зураг харагдаж байв.
Дайны явц
1979 оны 2 дугаар сарын 17-ны үүрээр 04:30 цагт БНХАУ-ын Ардын Чөлөөлөх Арми Вьетнамтай залгаа хилийн нутаг руу бүхэлд нь довтолж эхэлсэн. 19-р зууны эцсээр Францын колончлолын Засаг захиргаа болон Бээжингийн Эзэн хааны захиргаа хооронд тохиролцон байгуулсан хилийн зурвас юм. Мөн сүүлд 1955 онд Вьетнамын Хөдөлмөрчдийн нам (Вьетнамын Коммунист намын 1951-1976 онууд дахь нэр), Хятадын Коммунист нам хооронд 1600 орчим км хилийн зурвасыг албан ёсных гэж тохиролцсон байжээ.
Хятадын Урьдчилан их буугаар ширүүн бөмбөгдсөний дараа 200 мянган хятадын цэрэг танкийн дэмжлэгтэйгээр үндсэн гурван чиглэлээр цөмрөн орсон гэдэг боловч байлдааны үйл ажиллагаа хоёр улсын нийт хилийн зурвасын дагуу болсон байна. Байлдааны эхний үед Вьетнамын тал армийнхаа үндсэн хүчийг умард хил рүүгээ татаж амжаагүй байсан тул зөвхөн хил хамгаалах цэрэг болон сайн дурынхны 100 мянган цэргийн хүчээр партизаны дайны тактик ашиглаж хэсэгчилсэн тулалдаануудад орж байжээ. Хятадын арми гурван өдрийн дотор Вьетнамын баруун хойд нутгийн Лаокай мужийн төвийг эзэлж фронтын зарим хэсгээр нутгийн гүн рүү 15 орчим км нэвтэрч арваад хоногийн дараа олон мянган хүний амь болон техникийн хохирол амсан давшсаар зүүн умард нутгийн Каобанг мужийн төв болон бусад хэдэн арван хот сууринг эзлэн авч чадсан байдаг юм.
1979 оны 3 дугаар сарын 4-ний өдөр Ардын Чөлөөлөх Арми Вьетнамын ширүүн эсэргүүцэлтэй тулгарсаны эцэст Вьетнамын нийслэл Ханойгоос зүүн хойд чиглэлд 150 орчим км зайд орших Лангшон хотыг эзлэн авсан нь уг дайны оргил үе болсон гэж үздэг.
Вьетнамын тал дайны хувьд стратегийн өндөр их ач холбогдолтой Лангшон хотыг дайсанд алдсаны маргааш нь буюу 3 дугаар сарын 5-нд бүх нийтийн цэрэг татлага зарласан. Харин Хятадын удирдлага мөн тэр өдөр довтолгооноо зогсоож, цэргээ Вьетнамын газар нутгаас эгүүлэн татахаа албан ёсоор зарласан боловч Хятадын арми 3 дугаар сарын 16-нд Вьетнамаас бүрэн гартал байлдааны үйл ажиллагаа зогсоогоогүй байна.
Хятадын цэрэг Вьетнамын гүн рүү нэлээд довтлон орсон хэдий боловч албан ёсоор довтолгооноо зогсоож цэргээ татах болсон шалтгааныг тэр үед Номхон далайн зүүн өмнөд хэсэгт, ЗХУ-Хятадын умард хилийн дагуу болон хөрш Монгол Улсад ихээхэн цэрэг-техник төвлөрүүлээд байсантай судлаачид холбон үздэг.
Дайны үр дүн
Энэ дайны дүнд Хятадын талаас 20 мянга, Вьетнамын талаас 20 мянган орчим хүн амиа алдсан гэдэг дүгнэлт байдаг байна.
1979 оны уг дайны зорилгыг Камбожтой холбож тайлбарлдаг боловч Хятадын Вьетнам руу довтолсон улс төрийн үндсэн зорилго өөр байсан гэж судлаачид үздэг. Хятад тухайн үеийн ЗХУ-ын удирдагчдын сул эргэлзээтэй байгаа талыг мэдэрч, ойрын холбоотноо яаж дэмжихийг туршиж ЗХУ гадаад бодлогынхоо ашиг сонирхлыг хамгаалахын тулд хүч хэрэглэхэд бэлэн байгаа эсэхийг шалгасан үйл явдал гэж үздэг. Энэ мөргөлдөөний дараа хятадуудын өөртөө итгэх итгэл нэмэгдэж 1979 оны 4 дүгээр сард “Зөвлөлт-Хятадын найрамдал, эвсэл, харилцан туслалцааны гэрээ”-нээс Хятадын тал татгалзсан байдаг. 1970-аад онд Зөвлөлтийн тал Хятадад шинэ гэрээ байгуулахыг үе үе санал болгохыг оролдож байсан ч 30 жилийн хугацаатай (1980 он хүртэл) байгуулсан уг гэрээг сунгаагүй байна. Хятад улс Вьетнам руу уг гэрээний дуусгавар болох жил довтолсон нь мөн анхаарал татаж нэгийг хэлж байсан юм.
Өмнөд Судан
Өмнөд Судан Улс (South Sudan, албан ёсоор Republic of South Sudan (RoSS); 'Бүгд Найрамдах Өмнөд Судан Улс') нь Африк тивд орших улс юм. Tус улс нь 2010 оны долоодугаар сарын 9-нд Суданаас тусгаар тогтносон юм. Үүний өмнө Өмнөд Судан Улс нь 1972 оноос 1983 он хүртэл мөн 2005 оноос 2011 оныг хүртэл Судан улсын өөртөө засах муж байлаа. Өмнөд Судан Улс нь умард талаараа Судантай, зүүн талаараа Этиоптой, зүүн өмнөд талаараа Кенитэй, өмнө талаараа Угандатай, баруун урд талаараа Ардчилсан Конго Улстай, баруун талаараа Төв Африкийн Бүгд Найрамдах Улстай хиллэдэг. 2013 оноос 2018 оныг хүртэлх иргэний дайнаас шалтгаалан тус улсыг дампуурсан улс хэмээн үздэг. Нэг хүнд ногдох нэрлэсэн дотоодын нийт бүтээгдэхүүний нийлбэр нь 2017 онд 228 Америк доллар байсан ба үүгээрээ дэлхийн улсуудын хамгийн сүүлд жагсдаг.
Эшлэл
Ангилал:Африкийн орон Ангилал:Буурай хөгжилтэй орон Ангилал:Далайд гарцгүй орон Ангилал:Ерөнхийлөгчийн засаглалтай холбооны бүгд найрамдах улс Ангилал:Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагын гишүүн орон
Бямбаагийн Нямтайшир
Бямбаагийн Нямтайшир нь "Монголын Алт" (МАК) ХХК-ийн Бодлогын Зөвлөлийн дарга бөгөөд Монголын бизнесийн салбарт тэргүүлэгч, түүчээлэгч бизнесменүүдийн нэг.
1990-ээд оны эхэн үед манай улс ардчилал, зах зээлийн эдийн засгийн харилцаанд шилжиж, хүн бүр өмчтэй болох, хувиараа бизнес эрхлэх, гадаад, дотоодод чөлөөтэй зорчих зэрэг өргөн боломжууд нээгдсэн. Энэ шилжилтийн үед тэрээр "Монголын Алт" (МАК) ХХК-ийг үүсгэн байгуулж, өдгөө уул уурхай, геологи хайгуул, барилгын материалын үйлдвэрлэлд амжилттай ажиллаж, нэмүү өртөг шингээсэн импортыг орлох бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэгч компанийг бий болгоод байна.
Эрдэм шинжилгээний зэрэг цол:
2005 онд Шинжлэх ухаан, технологийн их сургуулийн Хүндэт Профессор
Хөдөлмөр эрхлэлтийн байдал:
Тэрбээр НАХЯ-ны (хуучнаар) Улсыг аюулаас хамгаалах ерөнхий газарт төлөөлөгч, Монгол улсын Шинжлэх ухаан, технологийн их сургуульд судлаач, эрдэм шинжилгээний ажилтан, Гадаадтай эдийн засгийн талаар харилцах улсын хороонд мэргэжилтэн, "Одод" ХХК-ийн Үүсгэн байгуулагч, "Монголын Алт" (МАК) ХХК-ийн Үүсгэн байгуулагч, Ерөнхийлөгч, Монгол улсын Ерөнхий сайдын аж үйлдвэрийн бодлогын орон тооны бус зөвлөх, Монгол улсын Ерөнхийлөгчийн аж үйлдвэрийн бодлогын орон тооны бус зөвлөхөөр тус тус ажиллаж байсан.
Гавьяа шагнал:
Б.Нямтайшир Хөдөлмөрийн гавьяаны одон, Техникийн их сургуулийн "Хүндэт профессор", Монгол улсын Гавъяат уурхайчин цолоор тус тус шагнагджээ.
Ангилал:Монголчууд Ангилал:Монголын бизнесмен Ангилал:МАК корпораци Ангилал:1955 онд төрсөн
Францаас хүн хулгайлсан хэрэг
УИХ-ын гишүүн Тэрбишдагва, МАХН-ын гишүүн Онон, тухайн улсад дипломатчаар суудаг Батбуян нар холбогддог. Батсүх гэх монгол иргэнийг С. Зоригийг хөнөөсөн хэрэгт сэжиглэж байна гэх нэрээр Франц улсад амьдарч байсан Дамирангийн Энхбатыг 2003 оны тавдугаар сарын 25-нд тухайн улсын цагдаа хүчний байгууллагад мэдэгдэлгүйгээр хулгайлж, унтуулах тариа хийгээд Герман, Оросын Холбооны Улсаар дамнуулан нисэх онгоцонд нууж авчирсан ноцтой хэрэг гарсан. Хүн хулгайлсан энэ хэрэгт дээр нэр дурдсан эрхмүүд оролцсон байдаг. Үүний улмаас Франц улсад консулын ажилтнаар сууж байсан ямар ч гэмгүй нэг эмэгтэй дипломатч хилсээр зэм хүлээн “персона нон грата” болон хөөгдөж, харин элчин сайд асан Д. Тэрбишдагва “сайн дураараа” татагдан ирж, сайд, УИХ-ын гишүүн болсон юм. Тухайн улсуудаас эсэргүүцлийн нот бичиг манай Гадаад хэргийн Яаманд ирж байлаа. Ямар хариу өгч хэнд арга хэмжээ ноогдуулсныг хэн ч үл мэднэ. Харин Батсүхийг сайн өмгөөлснийхөө төлөө өмгөөлөгч Санжаасүрэн хорих ялаар шийтгүүлсэн тухай олон нийт мэднэ.
Эшлэл
Ангилал:2003 оны эрүүгийн хэрэг Ангилал:Монголын хүний эрх Ангилал:Монголын цагдаагийн албаны түүх Ангилал:Монгол дахь эрүүгийн хэрэг Ангилал:Монголын улс төрийн хэрэг
Жышүнь
Жышүнь (хятадаар:至順, пиньинь галиг:Zhì shùn) бол Монголын Юань улсын 8-р хаан Тугтөмөр хаан, 9-р хаан Ринчинбал хааны оны цол юм. 1330 оны 5 сарын 25-наас 1333 оны 11 сарын 14-ны хооронд хэрэглэж байсан оны цол юм.
Эшлэл
Ангилал:Юань улс
Керманшах
Керманшах (персээр كرمانشاه‎ — Kermânšâh; курдээр Kirmaşan) — Иран улсын Керманшах аймгийн төв, 851405 хүнтэй (2011 оны тоо) хот. Тегеранаас баруунш 525 км зайтай.
Эшлэл
Ангилал:Ираны аймгийн төв Ангилал:Курдистаны суурин Ангилал:Керманшах аймгийн суурин Ангилал:Их-, дээд сургуультай хот
Наксондэ
Наксандэй (солонгосоор 낙성대 нак-сон-дэ) нь БНСУ-ын Сөүл хотын Гванак дүүрэгт байрладаг парк.
Эртний солонгос жанжны домгоос үүдэн нэрлэгдсэн энэ парк нь Сөүлийн метроны Наксондэ буудлаас 1-2 км хол.
Оюуны дархлаа ТББ
Эрүүл мэндийн сэтгүүл зүйн “Оюуны дархлаа” төрийн бус байгууллага нь сэтгүүлчдэд эрүүл мэндийн мэдлэг мэдээллийг олгож, тэднээр дамжуулан иргэд, олон нийтийн эрүүл мэндийн боловсролыг дээшлүүлэх зорилгоор 2008 онд байгуулагдсан, Монгол Улсад бүртгэлтэй, ашгийн бус байгууллага юм. “Оюуны дархлаа” төрийн бус байгууллагын тэргүүнээр сэтгүүлч Гончиглувсангийн Энхбаатар ажилладаг.
2019 оны байдлаар нийтдээ 30 гаруй нэр төрлийн ном товхимол, гарын авлага, сонин, сэтгүүлийг 65  мянган хувиар хэвлэж олны хүртээл болгов.
Оюуны дархлаа төрийн бус байгууллага нь дэргэдээ тодорхой мэргэшлээр төрөлжсөн сэтгүүлчдийн клубуудыг  тогтмол ажиллуулдаг. Одоогоор хэвлэл мэдээллийн бүх хэрэгсэлд харьяалагддаг 60 гаруй эрүүл мэндийн идэвхитэй гишүүн сэтгүүлч байна. Тэд нарын дунд тогтмол уулзалт зохион байгуулж, дараа дараачийнхаа үйл ажиллагааг төлөвлөн зохион байгуулж явдаг.
Хамтын ажиллагаа
НҮБ, НҮБХАС, НҮБ-ын ДОХ-ын нэгдсэн хөтөлбөр, ЭМЯ ,ХНХЯ, МУЗН, Италийн АИФО олон улсын байгууллага, Норвегийн тусламжийн байгууллага, Тэгш нийгэм холбоо ТББ
Баримтат кино
Ангилал:Монголын төрийн бус байгууллага Ангилал:Эрүүл мэндийн сэтгүүл зүй
Лхасүрэнгийн Цэвээн
Лхасүрэнгийн Цэвээн нь Увс аймгийн Тэс сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн улсын начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Реувен Шилоах
Реувен Шилоах (иврит хэлээр. ‏ראובן שילוח‏‎), төрөх үед өгсөн нэр- Рувим Засланский буюу Заслани (1909—1959) - Израил ийн төрийн зүтгэлтэн, израилийн тагнуулын албыг байгуулалцсан хүн бөгөөд Израилийн "Моссад" тусгай гадаад тагнуулын байгууллагын анхны захирал, дипломатч байсан хүн.
Реувен Шилоах нь Сара, Рабби Иицчак Аарон Заслански нарын гэр бүлд 1909 оны 12 дугаар сарын 20-нд Иерусалим хотод төрсөн. Тэрээр Тахкемони сургууль, Дэвид Еллиний багш нарын семинарыг төгссөн. Тэрбээр өөрийн овогоо Заслани гэж богиносгосон бөгөөд энэ нэрээр олон хүн түүнийг мэддэг байв. Дараа нь тэрээр нууц нэрээ Шилоах болгосон байна. Шилоах араб хэл ээр ярьдаг байсан бөгөөд боловсрол, үйл ажиллагааныхаа ачаар Ойрхи Дорнодын талаар мэргэшсэн хүн байв.
Тэрээр "Моссад"-ыг байгуулж 1949-1952 онуудад анхны захирлаар нь ажиллаж байсан бөгөөд тухайн үед Ерөнхий сайд, Батлан ​​хамгаалахын сайд Дэвид Бен Гурион түүнийг томилж байжээ. Израиль улс байгуулагдахаас өмнө болон дараа нь Шилоа Израилийн нутаг дахь еврей Иишувын нууц асуудалд оролцож байсан бөгөөд удирдагчид Дэвид Бен Гурион, Моше Шаретт нарын ойр дотны хамтрагч, итгэлт хүн байжээ.
Шилоах нь бусад улс орнуудад томилолтоор талд тагнуулбн ажил гүйцэтгэдэг хүн байжээ.
1931 онд 22 настайдаа Ирак, Курдистан руу илгээгдэж байжээ. Дэлхийн 2 дугаар дайны үеэр Шилоах нь Еврейн агентлагийн Британичуудтай холбоо тогтоодог хүн байсан. Бусад зүйлсийн дотор тэрээр Иишувын хүмүүсийг Их Британи йн армид элсүүлэх, англичуудыг эзэлсэн Европ дахь еврейчүүдийг аврах, Чана Сенеш болон түүний найзуудыг Унгар руу шүхрээр буулгах гэх мэт Европ дахь Британийн үйл ажиллагаанд туслах ажиллагаанд татан оруулахыг итгүүлэхэд оролцож байв.
Шилоах нь мөн тагнуулын материал цуглуулах ажилд оролцож байсан бөгөөд түүний байгуулсан чухал амжилтуудын нэг нь Араб улсыг байгуулахад Израилийг довтлох төлөвлөгөөг олж авах явдал байв.
1949 онд тэрбээр Израилийн хөрш Арабын орнуудтай Родос, Лозаннад гал зогсоох хэлэлцээнд оролцов. Тэнд тэрээр гадаад улс төр-яриа хэлэлцээний тагнуулын талыг хөгжүүлэхэд оролцож байсан боловч тэдний төлөөлөгчидтэй хувийн харилцаа холбоо тогтоохыг эрмэлзэж байв. 1949-1950 онд тэрээр Голда Мейрийн Иордан ы хаан Абдуллахтай хийсэн хэлэлцээнд оролцож байсан.
Тэрбээр Ойрхи Дорнодын орнуудтай (Турк, Иран, Этиоп) харилцаа холбоогоо хөгжүүлэх санаачилга гаргасан. Нууцлаг үйл ажиллагаа нь түүний Израиль улсыг байгуулагдсан эхний хэдэн жилийн хугацаанд бүс нутаг, олон улсын тусгаарлалтаас гаргах үйл ажиллагаанд анхаарч ажиллаж байв. Энэ зорилгоор тэрээр Курдын чөлөөлөх хөдөлгөөн болон барууны тагнуулын албадуудтай холбоо тогтоож байснаас хамгийн чухал нь АНУ-ын Тагнуулын төв газар байв.
1952 онд огцорсны дараа Шилоах Вашингтон дахь Израилийн Элчин сайдаар дараа нь Израилийн Гадаад хэргийн сайдын улс төрийн зөвлөхөөр ажиллаж байжээ.
Реувен Шилоах бол онцгой хүн, хүсэл эрмэлзэлтэй, хамгийн нарийн ширийн зүйлийг хүртэл сонирхож чаддаг, итгэлтэй, дуугүй, шинэлэг санаагаараа гойд нэгэн байв. Тэрээр ажлын арга барил, сэтгэлгээний онцлогтой түүний санаачилга, Иишув болон Израиль улсын тагнуулын ажилд оруулсан хувь нэмрийг нь хүн бүр хүлээн зөвшөөрч байв. Реувен Шилоах 1959 оны 5 дугаар сарын 10-нд таалал төгссөн байна.
Гуаннин чөлгөө
Гуаннин чөлгөө буюу Гуаннинфу чөлгөө (хятадаар:广寧路, пиньинь:Guǎng níng lù; хятадаар:广宁府路, пиньинь:guǎng níng fǔ lù) бол Юань улсын Ляоян син жун шу шэний доторх нэгэн жижиг чөлгөө юм. Алтан улсын үед Гуаннин фу, Мин улсын үед Гуаннин харуул гэсэн нэртэй байлаа. Гуаннин бол Чингис хааны дүү Билгүүтэй ноёнд шагнал болгож өгсөн эзэмшил бөгөөд, түүний удмын ноёд Гуаннин ван цолоор өргөмжлөгдсөн. 1278 онд Гуаннин чөлгөөг байгуулж, нийтийн даргын ордоныг байгуулжээ. Ивулу уулнаас хойд зүгт 20 ли буюу 10 км газарт төв хот нь байжээ. Тугтөмөр хааны үед хийсэн хүн ам, өрхийн тооллогод мөнгөний урчууд, тариачин өрх нийт 4595 бүртгэгджээ.
Лүян сянь, Шэньпин сянь гэсэн 2 сяньтай байсан. Энэ нь одоогийн Лууха голын баруун, Фүшинь хот, Жан У сянь-ий өмнөд хэсэг, Ивулу уулын зүүн хэсгийн нутаг юм. Мин улсад эзлэгдсний дараа Ляодунгийн хойгийн есөн харуулын нэгд багтаж байсан. XVI-XVII зуунд Монголын Даян хаан, Түмэн засагт хаан, Лигдэн хутагт хааны цэргийн довтолгоонд байнга өртөж, Лигдэн хааны сүүл үе 1620-иод онд Гуаннин харуулыг Манжийн Нурхач хааны цэрэгтэй булаацалдаж байлдаж байсан юм.
Холбоотой мэдээлэл
Ангилал:Юань улс Ангилал:Ляонины газар зүй Ангилал:1278 он
Моссад
«Мосса́д» (иврит хэлээр. ‏הַמּוֹסָד‎‏‎, араб. الموساد‎‎, аль-Мосад, орчуулбал. «байгууллага») бүтэн нэр нь «Тагнуул болон тусгай үүрэг гүйцэтгэх байгууллага» (иврит. ‏המוסד למודיעין ולתפקידים מיוחדים‏‎, ха-Мосад ле-модиин у-ль-тафкидим меюхадим) - Израил улсын үндэсний тагнуулын гурван байгууллагуудын нэг юм. Моссад-аас гадна АМАН (Цэргийн тагнуулын удирдах газар) болон Шабак гэсэн тагнуулын байгууллага үйл ажиллагаа явуулдаг.
«Моссад» -ын үйл ажиллагааны хүрээнд тагнуул (мэдээлэл цуглуулах) хийх, төрөл бүрийн нууц далд ажиллагаа хийх болон терроризмын эсрэг операцууд хийдэг байна. «Моссад» бол Израилын аль нэг байгууллагтай холбоогүй байдаг бөгөөд үйл ажиллагааг нь тус улсын аль нэг хуулиар (Үндсэн гол хуулиуд) зохицуулагддагүй, тийм ч учраас «Моссад»-ыг «улс доторх улс» буюу гүний улс гэж нэрэлдэг байна.
Мөн "Моссад"-ыг Израилын «улс төрийн тагнуул» гэж үздэг бөгөөд үйл ажиллагааны зорилго, цар хүрээгээрээ АНУ-ын ТТГ-тай дүйцэх хэмжээний ажээ. «Моссад»-ын төсөв, ажилтны тоог улсын нууцад хамруулдаг байна. Зарим мэдээлллээр 1 жилийн төсөв нь 10 млрд. шекель (2,73 тэрбум америк доллар) байдаг бөгөөд уг тагнуулын байгууллага 7 мянга орчим ажилтантай гэдэг байна.
Үйл ажиллагааны чиглэлүүд:
"Израилын тагнуулын байгууллага дэлхийн еврейчүүдийн аюулгүй байдлын батлан ​​даагч байх ёстой. Нууцлаг үйл ажиллагаа нь орчин үеийн технологид суурилсан, тагнуулын чиглэлээр гарсан хамгийн сүүлийн үеийн ололт амжилтыг ашиглаж, найрсаг байгууллагуудтай холбоотой ажиллах ёстой"- өмнө Заслани овогтой байсан Реувен Шилоах (Reuven Shiloah) - Моссадын анхны захирал.
Моссад нь иргэний байгууллага учраас цэргийн цол зэрэг дэв ашигладаггүй байна. Гэхдээ дийлэнх ажилтнууд нь цэргийн алба хаасан байдаг тул армийн цолтой байдаг байна.
Удирдлага
1948-1952 онд Реувэн Шилоах,
1952-1963 онд Иссер Харель,
1963-1968 онд Мэир Амит,
1974-1982 онд Ицхак Хофи,
Бичээч Цэрэнпилийн хэрэг
1923 онд Цэрэнпил Сэцэн хан аймгийн Чин ачит ван Тогтохын хошууны бичээч хуурамч тамга үйлдэж монгол ноёд, “ван, гүн нар-ын өмнөөс бичиг зохиож түүнд хиймэл тамгаа дарж, ардын засгийг устгаж, феодалын байгууламжийг сэргээх зорилгоор Японоос тусламж гуйх гэж оролджээ.
Моссад
Удирдлага
1982-1989 онд Нахум Адмони,
1989-1996 онд Шавтай Шавит,
1996-1998 онд Дани Ятом,
1998-2002 онд Эфраим Халеви,
2002-2011 онд Мэир Даган,
2011-2016 онд Тамир Пардо,
2016-2021 онд Йоси Коэн,
2021 оноос Давид Барнеа "Моссад"-ын 13 дахь захирлаар ажиллаж байна.
Боловсон хүчин
"Моссад" дүрмийн дагуу армид алба хаасан болон Их дээд сургууль төгсөгч Израил иргэдээс ажиллах сонирхолтой хүмүүсийг элсүүлэн авдаг ажээ. Урьдчилсан туршилт, шалгалт хэдэн сар үргэлжилнэ. Энэ ажлыг боловсон хүчний алба хариуцдаг. Шалгалтанд тэнцсэн хүмүүсийг "Мидраш" хэмээх Моссадын Академид элсүүлж сургадаг байна. Ажилчдын тоо нэмэгдсэнтэй холбоотойгоор 1960-аад оны дундуур тус Академийг байгуулжээ. Академийг маш нууцалдаг бөгөөд академи дотор ч нэрийг дууддаггүй байна. Анхнаасаа курсантууд хуурамч нэр, зохиомол намтартай явж байнга үүнийг дагаж мөрдөх ёстой байдаг байна. Мидрашийн сургалтын хөтөлбөр нь дэлхийн хаана ч, ямар ч нөхцөлд ямар ч ажиллагаа явуулах чадвартай мэргэжлийн тагнуулчдад зориулсан сургалт явуулдаг. Жилийн турш бэлтгэл хийсний дараа курсантууд Моссадын салбар ангиудад бэлтгэл хийдэг. Курсантууд дараа дараагийн курс руугаа буцдаг. Сургалтын бүх үе шатыг амжилттай давж, хяналтын шалгалтанд тэнцсэн хүмүүс л идэвхтэй ажилтан болдог байна.
"Моссад" албан ёсоор 1951 оны 4 дүгээр сарын 1-нд байгуулагдсан байна.
Цахим холбоос
Албан ёсны цахим хаяг: mossad.gov.il
Ангилал:Израилын тагнуулын байгууллага Ангилал:Тел-Авивын байгууллага Ангилал:1949 онд байгуулагдсан
Бруклины гүүр
Бруклины гүүр (Brooklyn Bridge) -АНУ-ын Нью-Йорк хотын Бруклин, Манхэттэн дүүргийг холбосон хамгийн ууган 1825 метр урт бөгөөд 26 метр өргөн дүүжин гүүр юм. Энэ гүүрийг 1883 онд барьсан бөгөөд 1903 он хүртэл дэлхийн хамгийн урт дүүжин гүүр байсан.
Гүүрний хоёр талын хэсгүүдийг автомашин зорчих, дунд хэсэг нь явган зорчигч, дугуйчид явахаар ашигладаг байна. 1964 онд тус гүүрийг Үндэсний түүхийн дурсгалт газрын жагсаалтад оруулсан. Өнөөдөр энэ гүүр нь Нью-Йоркчуудын амралт зугаалга, дугуй унах дуртай газар болсон бөгөөд Холливудын кинонуудын ачаар энэ гүүр Нью-Йорк хотын бэлгэдлийн нэг болоод байгаа юм.
Гүүр барих санаа
Манхэттэн, Бруклин хоёрын хооронд гүүр барих анхны саналыг мужаан, уран барилгачин Томас Пауп 1800 онд гаргажээ. Гэвч түүний барьсан модон гүүр бат бэх биш байжээ. Үүнээс гадна Зүүн голын /Ист ривер/ усан тээвэрт саад учруулж байжээ. Мөн газар доогуур нүхэн хонгил барих санал гарсан боловч тухайн үед зардал ихтэй, хүнд хэцүү байсан тул энэ хувилбараас татгалзсан байна. Хэдэн арван жилийн турш гүүр барих асуудал хойшилсоор зохион бүтээгч Жон Роблинг хоёр эрэгээс дүүжин холбоосыг 80 метрийн өндөртэй ижил цамхагууд дээгүүр татан барьж шийдвэрлэсэн байна.
Барилгын ажил ба Роблингийн гэр бүл
1867 онд Нью-Йорк хотын зөвлөл дүүжин гүүрний зураг төсөл боловсруулж, барьж байсан туршлагатай инженер Жон Роблингийн төслийг баталжээ. Гүүрний барилгын ажил 1870 оны 1-р сарын 3-нд эхэлээс өмнө Жон Роблинг бэртэж хөлөө няцалж, хуруугаа тайруулсан боловч гэмтлийн дараа татран өвчнөөр нас барж, ажлаа хүү Вашингтон Роблингд шилжүүлжээ. 32 настай залуу инженер барилгын ажлын явцад техникийн олон бэрхшээлтэй тулгарсан. Хатуу чулуулгийг дайран өнгөрөхөд динамит ашиглах тухай асуулт гарч ирэхэд шахсан агаартай дэлбэрэлтийн үр дүнг хэн ч таамаглаж чадахгүй байв. Кессон нурж, хүмүүс үхэж болзошгүй. Вашингтон Роблинг туршилтын дэлбэрэлтүүдэд биечлэн оролцож байжээ. Хоёр дахь удаагаа даралт сулрах өвчний дараа Роблинг саажилттай болжээ. Барилгын удирдлагыг түүний эхнэр Эмили Роблинг үргэлжлүүлж, инженерийн шинжлэх ухаан, дээд математик зэргийг эзэмших шаардлага гарчээ. Роблинг өөрөө энэ ажлыг зөвхөн дурангаар ажиглаж, хийсэн ажлын тайлан, гэрэл зургийг туслахаасаа авч байжээ. Иймд энэ гүүрийг барихад Роблингийн гэр бүрэн оролцосон гэж үзэж болно.
Гүүрний барилгын ажил 13 жил үргэлжилж 1883 оны 5-р сарын 24-нд дууссан бөгөөд гүүрний өртөг 15,1 сая ам.доллар болж байжээ. Ангилал:1883 онд байгуулагдсан Ангилал:Нью-Йорк хотын барилга байгууламж Ангилал:АНУ-ын гүүр
2004 оны Улсын Их Хурлын сонгууль
2004 оны Улсын Их Хурлын сонгууль 2004 оны 6 сарын 27-нд зохион байгуулагдсан. Үнэмлэхүй олонх байсан Монгол Ардын Хувьсгалт Нам суудлынхаа талыг алдсан ч, Эх орон Ардчилал эвсэлтэй ижил 36 суудал (үүнээс 2 суудал нь шүүхээр шийдэгдсэн) авснаар их эвслийн засгийн газар байгуулагдаж, 2 том хүчин 2, 2 жилээр ээлжлэн ерөнхий сайдаа томилох тохироо хийснээр сонгуулийн дараа Цахиагийн Элбэгдорж ерөнхий сайдаар томилогджээ.
# Монгол
Баруун хязгаарыг тохинуулахын төлөө байлдаанууд
Баруун хязгаарын түүхэн нөхцөл
Хорьдугаар зууны эхэн үед Ар Монголын Баруун хязгаар Хаант Орос, Манж Чин улсын ашиг сонирхолын бүс нутаг болон хувирч, нэг талаас Хаант Орос Тагнын болон Ховдын хязгаарт эдийн засгийн нөлөөгөө тогтоохыг эрмэлзэж, нөгөө талаас Манж-хятадууд урьдын эзэгнэсэн байдлаа хэвээр хадгалахыг хүсч байлаа. Тагна Урианхайд Оросын худалдаа ноёрхож, цаашлан Ховдын хязгаарт байдал иймэрхүү хандлагатай болох үед Манжууд сая нэг сэхээ авч хэд хэдэн арга хэмжээ авсны нэг нь 1907 онд Алтайн өвөрт байрлалтай Шар сүмд амбан сайдын газар байгуулж, Ховдын хязгаараас нэг хэсэг газар, хүн ардыг таслан авч Алтайн хязгаар гэдгийг байгуулсан байна. 1911 онд байгуулсан Богд хаант Монгол улсад даяар монголчууд уван цуван харьяалагдахаа илэрхийлж байсан тэр үед 1912 оны зун Ховдын хязгаарын Дөрвөд 3, Хойд 2, Баяд 11, Захчин 2, Алтайн урианхай 7, Торгууд 2, Хошууд 1, Өөлд 1, Мянгад 1, бүгд 30 хошуу Ойрад монголчууд тулгар төрдөө дагаж орохоор өргөдөл гаргаж, өргөдлийг Богд Жавзундамбаас ёсоор болгож байжээ. Гурав тасраад байсан Баруун хязгаар гурван улсад хуваагдаж 1915 оны Хиагтын Монгол, Орос, Хятад гурван улсын хэлэлцээрээр баталгаажсан нь Ойрадууд нутаг хошуу салж нийлж, нааш цааш нүүдэллэх бас нэгэн зовлон эхэлжээ. Тагна Урианхайн хязгаар Оросын нөлөөнд орж, Алтайн хязгаар Дундад Иргэн улс(Хятад)-ын мэдэлд орж, Ховдын хязгаар Хаант Монгол улсын харьяанд үлджээ. Алтайн хязгаар буюу Алтайн өвөр Хар Эрчис, Хөх Эрчис голын сав газар Шар сүмийн хамтаар Хятадын мэдэлд орсон нь Алтайн урианхай, Торгууд, Хошууд нарыг хоёр газарт харьяалалтай болгож, Ховдын хязгаарын ойрадуудыг хуваагдан сарнихад хүргэж байв. Ховд хязгаар дахь Хаант Оросын идэвхтэй бодлого дэлхийн дайн, улмаар 1917 оны Октябрийн хувьсгалаас шалтгаалж эрч хүчгүй болсон байхад Хятадын худалдаа, эдийн засгийн нөлөө 1915 оноос улам хүчээ авчээ. Дундад Иргэн улс (Хятад)-аас Монголчуудын талаар явуулж байсан бодлогоо 1913 оноос нилээд идэвхжүүлж, ялангуяа Ховд хязгаарыг Оросын нөлөөнд оруулахгүй, мөн Хүрээний Засгийн газарт захируулахгүй байх талаар цэргийн болон дипломатын бодлого явуулсан юм. Цэргийн бодлого нь 1912, 1913 онд Алтайн нурууны Цагаан Түнгэний Улаанхайрхан гэдэг газар ихээхэн хэмжээний цэрэг байрлуулж, энэ орчим сэргийлэн сууж байсан Хатанбаатар Магсаржавын цэрэгтэй ширүүн тулалдааныг үе үе хийж үр дүнгүй байдалд хүрсэн байв.
Харин өөртөө татах янз бүрийн арга мэхээр, Тухайлбал Дөрвөд, баядын нөлөө бүхий ноёдын Манжийн үед авч байсан цалин пүнлүүг нөхөж олгох, өөрийн үнэнч ноёдоор дамжуулан бусдыг ятгаж ухуулах, айлгаж сүрдүүлэх зэрэг арга мэх хэрэглэсэн боловч бас л үр дүнгээ өгсөнгүй. Ховдын хязгаарын Ойрад монголчууд Халх монголчуудын хамтаар тулгар улсаа сэргээн бэхжүүлэх, тусгаар тогтносон Монгол улсаа цогцлоон бадруулах нэгэн хүсэл эрмэлзэлтэй 1920-оод оныг угтсан юм. 1919 оноос Гадаад монголын бусад аймаг хошуудын нэгэн адил Хятадын гэмин, Оросын цагаан цэргийн түрэмгийлэлд өртсөөр 1921 он хүрэв. 1919 оноос Ховд хотод Хятадын төлөөний сайдыг хамгаалсан хятад цэргийн хороо байрлаж бүс нутгийг хяналтандаа байлгаж байв. Харин 1920-оод оноос Оросын цагаан намын цэрэг Орос, тувагийн нутгаас уван цуван ирж, дөрвөдийн хошуу тамгын газраас агт уналга, хоол хүнс албадан гаргуулж 1920 оны намар Ховд хотод буй хятадуудыг хөөн зайлуулж эзэн суужээ. Ийнхүү энэ Ховдын хязгаарын ард олон гадаадын зуйгуул дээрэмчдийн сүр дор хуваарьгүй алба гувчуур төлж, зүдэрч зовох нь өдрийн өнгө болж байжээ. Энэ байдлыг дэвшилт үзэлтэй Дөрвөдийн ноёд тэргүүлэн, Ховдын хязгаарын олон угсаатны доторх Дөрвөдийн тэргүүлэх байр суурь, жин нөлөөгөө тооцон, арга замууд сүвэгчилэн эхэлжээ.
Баруун Монголын Ардын Засгийн газар байгуулагдсан нь
АТЗГ-ын төлөөний түшмэл Дамбадорж нараас хязгаар нутагт орогнож буй гэмин цагаантны байр байршил, тэдний хүчин чадал, нэмэгдэн ирэх цэргийн тухай судлахын хамт Ховдын хязгаарт АТЗГ-ын хяналтыг тогтоох ажлыг голлон анхаарч, баруун хязгаарын олон хошуудыг шинээр байгуулагдах Ардын эрхт Монгол улсад нэгтэх явдлыг чухалчилж байлаа. Ийм учир ухуулж таниулах, итгүүлж үнэмшүүлэх ажлыг өргөнөөр зохиожээ.
Эдгээр арга хэмжээний үр дүнд 1921 оны VII сарын 25-27 ны үед одоогийн Увс аймгийн Түргэн сумын Мөст хэмээх Төгсбуянтын хүрээний ойролцоо газар орон нутгийн дэвшилт үзэл бодолтой хүмүүс, гол нөлөө бүхий ноёдууд болон АТЗГ-ын төлөөлөгчдийн хамтын хүч дэмжлэгтэйгээр Ховд хязгаарын Их хурал хуралдсан байна. Мөст хэмээх газар нь байгалийн үзэсгэлэнт газар болох төдийгүй, хэзээнээс дөрвөдийн голлох ноёдын зуслангийн нутаг юм. Зуны цагт сэрүүхэн энэ газарт далай хан, Зоригт ханы орд өргөө ойрхон буудаг тул Сайн заяатын чуулганыг хуралдуулах боломжтой тул урьд өмнө нь голчлон энд чуулган чуулж иржээ. Улс төрийн түүхэн үйл явц яг энэ мөчид тохиосноор Мөст хэмээх газар Баруун монголчуудын сэтгэл зүрхэнд мөнхөрөх тавилантай байжээ. Хурлаас Баруун Монголын Ардын Засгийн Газрыг байгуулж, Баруун Монголын Ардын Засгийн газрын Тэргүүн даргад Бат-Ерөөлт, Үнэн сүсэгт Төгс хүлэг Дөрвөд Далай хан Түмэндэлгэржавыг, Засгийн газрын Дэд даргад Дөрвөдийн Үнэн Зоригт хан Содномжамцой нарыг томилжээ. Засгийн Газрыг гурван яамтай байхаар тогтож, Дотоод хэргийн яам - Тус яамны сайдаар Ховдын хэрэг шийтгэх яамны сайд гүн Аюурзаныг, орлогчоор Ц. Дамбадоржийг, Гадаад хэргийн яам - Тус яамны сайдаар Төгсбуянтын хүрээний Да лам Молом, түүний орлогчоор буриад Нацагийг, Цэргийн яам - Тус яамны сайд бөгөөд цэргийн жанжнаар Ц.Хасбаатар, дэд сайдаар баядын ван Самданг тус тус томилжээ.
Баруун хязгаарт үүссэн нөхцөл байдал
Ховд хязгаарын олон ноёд нэгдэн нийлж хязгаар нутгийнхаа хувь заяаны төлөө анхаарал тавих болсон явдал Монголын ард түмний үндэсний ухамсар сэргэж, гадаадын цэргийн эрхтнүүдийн дур зоргоороо эрээ цээргүй аашлан харгис түрэмгийлэл үйлдэж байгааг дээр дооргүй жигшин зэвүүцэж байсны нэг илрэл юм. Баруун Монголын Засгийн Газрын эн тэргүүнд хийж эхлэх асуудлууд гэвэл, Нэгдүгээрт, Цагаантны тэнэмэл цэргүүдийг тус хязгаараас хөөж гаргах, иймээс харьяат хошуудаас цэрэг татаж цэргийн отряд байгуулах, Хоёрдугаарт, Баруун Монголын Ардын түр Засгийн Газрын зорилго, чиглэлийг ухуулан таниулж өргөн олноос дэмжлэгийг хүлээх, Гуравдугаарт, Тус хязгаарт өрнөж буй улс төрийн үйл явцтай холбогдон Хүрээний Ардын Засгийн Газартай холбоо тогтоож ажиллах зэрэг болно. Баруун Монголын Засгийн Газраас 1921 оны VIII сарын 2-нд тус хязгаарын өргөн олонд хандаж тунхаг гаргасан байна. Тунхагт баруун Монголд хуучин засгийг халж, Ардын эрхт засаг төр тогтсоныг зардан мэдэгдээд, «...бидэнд хувьсгалын тугийг өргөн мандуулж босон тэмцсэн Халхын хөдөлмөрчид туслахаар ирлээ...» гэх зэргээр өгүүлж, шинээр өрнөх улс төрийн үйл явдалд идэвхтэй оролцохыг уриалсан байна. Баруун хязгаарт гадаадын капитал нэвтрэн орох явдал багасаж, бараа материалын гачигдал үүсэж, тэр хоосон орон зайг нөхөж чадаагүйгээс ард олны өргөн хэрэглээний бараа маш ихээр дутагдаж байлаа. Мөн цэрэг дайны хөлд аж ахуй хохирч, өргөн олны сэтгэл санаа тун тогтворгүй байсан юм. Ялангуяа ноёд, ван, гүнгүүдийн хувьд санхүүгийн ямар нэгэн дэмжлэгтүй хэцүү байжээ. 1920-оод оноос цагаантнууд Баруун хязгаарт нэвтрэн орсноос орон нутгийн байдал тун төвөгтэй болж байлаа.
Гадаад холбоос
Ангилал:Олноо өргөгдсөн Монгол улс Ангилал:Дайнууд Ангилал:Монголчуудын тулалдаан Ангилал:Монголын ардын хувьсгал Ангилал:Монголын тусгаар тогтнолын төлөө тэмцэл Ангилал:Оросын түүхэн дэх тулалдаан
Чэн Юаньлян
Эшлэл
Ангилал:1200 онд төрсөн Ангилал:1266 онд өнгөрсөн Ангилал:Сүн улсын утга зохиол
Адам Мицкевич
Ада́м Берна́рд Мицке́вич (польш. Adam Bernard Mickiewicz, лит. Adomas Bernardas Mickevičius, белорус. Адам Бернард Міцкевіч; 1798 оны 12 дугаар сарын 24-нд Виленский муж Хаант Орос Улсад төрсөн -1855 оны 11 дүгээр сарын 26-нд Константинополь хот, Османы Эзэнт гүрэнд нас барсан)- Беларусь гаралтай польшийн яруу найрагч. Улс төрийн нийтлэгч, польшийн үндэсний хөдөлгөөний зүтгэлтэн. XIX зууны польшийн уран зохиолын тод томруун төлөөлөгч.
Польш дахь романтизмын үеийн гурван оргил яруу найрагч Юлиуш Словацки болон Зигмунт Красински нартай зэрэгцэн очдог.
Уран бүтээлүүд
Анхны шүлэг «Хотын өвөл» („Zima miejska“) 1818 онд Виленск хотын „Tygodnik Wileński“ сонинд хэвлэгдсэ.. Юзеф Завадски түүний шүлгийн цуглуулга «Яруу найраг» („Poezje“, т. 1, Вильна, 1822) «Баллады и романсууд» нэгтгэсэн („Ballady i Romanse“) бөгөөд өмнөх үг « Романтик яруу найргийн тухай» („O poezji romantycznej“), польшийн уран зохиолд романтизмын тод чиглэл гарсаны зарлан тунхагласан юм.
«Живиля» бол А.Мицкевичийн анхны зохиолуудын нэг бөгөө уг зохиолын баатар литв эмэгтэй Живиля оросуудыг хот руугаа оруулсан гээд хайртыгаа алж байгаа тухай өгүүлдэг юм. Энэ зохиолыг литв хэл рүү анх Симон Даукантос 1819 онд орчуулсан байна.
«Яруу найраг»-ийн хоёр дахь боть (1823) дотор «Гражина» („Grażyna“), «Дзяды» яруу найраг орсон. Орост «Сонеты» (1826), «Крымын сонетууд» (Sonety krymskie) хэвлэгдсэн байна. Мицкевичийн хамгийн тод бүтээл бол «Ноён Тадеуш» яруу найраг юм.(„Pan Tadeusz czyli Ostatni zajazd na Litwie“), 1832-1834 онуудад бичээд 1834 онд Парист хэвлүүлсэн түүхтэй. Яруу найрагт шляхтуудын сэтгэлийн дурсамж, хошин шог дүр төрхүүд гардаг. «Ноён Тадеуш» бүтээлээр польшийн алдарт кино найруулагч Анжэй Вайда 1999 онд уран сайхны кино бүтээсэн.
Керманшах аймаг
Керманшах (1979—1990 онд Бахтаран; персээр كرمانشاه‎ — Kermânšâh; курдээр Kirmaşan) — Иран улсын нэгэн остан (муж). 24998 км² газар нутаг, 1.902.760 хүнтэй (2009 он). Дотроо 14 шахрестан (хошуу)-д хуваагдана. Мужийн төв Керманшах 8 буман хүнтэй. Мөн Исламабаде-Герб (9 түмэн), Харсин (52 мян.), Кангавар (50 мян.) зэрэг олон хот, суурин бий.
Лавлах бичиг
Ангилал:Ираны аймаг Ангилал:Курдистаны газар зүй
Донровын Төрмөнх
Донровын Төрмөнх нь Увс аймгийн Зүүнговь сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн улсын начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Шингэн кристалан дэлгэц
thumb|Шингэн кристал дэлгэц. 1# [[Туйлшруулагч шүүлтүүр нь нэвтрэх гэрлийг босоо чиглэлтэй болгоно. 2# Шилийг Индигээр бүрж электрод болгоно. Дэлгэц асахад эдгээр электродуудын хэлбэр нь дүрсийн хэлбэрийг тодорхойлно. 3# Мушгирсан шингэн кристалл. 4# Энгийн электродын бүрхүүлтэй шүүлтүүр нь хэвтээ чиглэлийн шүүлт хийнэ. 5# Хэвтээ чиглэлт туйлшруулагч шүүлтүүр хальс нь нэвтрүүлэх ба хаах үүрэгтэй. 6# Ойлгох тавцан нь гэрлийг ойлгож эргүүлж үзэгчид дүрсийг харуулдаг. (Араасаа гэрэлтдэг LCD дээр энэ хавтангийн оронд гэрэл байдаг.)]] LCD гэдэг нь шингэн кристаллуудын гэрлийг өөрчлөх шинж чанарыг ашигладаг хавгай дэлгэц, электрон дүрсэн дэлгэц эсвэл видео (дүрс бичлэгэн) дэлгэц юм. Шингэн кристаллууд нь гэрлийг шууд цацаргадаггүй. Электрон цаг, гар утас, хөгжим тоглуулагч, термометр зэрэг дэлгэцтэй энгийн төхөөрөмжүүд нэг эсвэл 2-5 өнгөөс бүрдсэн дэлгэцтэй байдаг. Олон өнгөт дэлгэц нь RGB өнгийн моделийн тусламжтайгаар бий болдог байна. Графикан болон текстен мэдээллийг харуулахын тулд компьютер болон зөөврийн компьютерийн дэлгэц, зурагт, утас, зураган аппарат, электрон ном, электрон орчуулагч төхөөрөмж, тооны машин, цаг зэрэг олон төрлийн электрон төхөөрөмжинд LCD дэлгэцийг ашигладаг. 2008 оны байдлаар ихэнх суурин компьютерийн дэлгэцүүд ТN (зарим нь VA) матриц, бүх зөөврийн компьютерийн дэлгэц 18 битийн өнгөтэй (RGB канал тутамд 6 бит) матрицыг ашигладаг байна. LCD TFT (англ. thin film transistor – нимгэн хальсан транзистор) нь шингэн кристаллан дэлгэцийн нэг төрөл юм. Энэ нь нимгэн хальсан транзистороор удирддаг бөгөөд идэвхтэй матрицыг ашигладаг.
Түүх
XX-р зууны 70-д онд анх Radio corporation of America нэг өнгөт шингэн кристаллан дэлгэцийг танилцуулжээ. Шингэн кристаллан дэлгэцийн үр дүнг электрон цаг, тооны машин, хэмих төхөөрөмжүүдэд ашиглах болсон. Дараагаар хар цагаан дүрстэй матрицан дэлгэц гарс ирсэн байна. 1987 онд Sharp компани 3 дюймийн хэмжээ бүхий анхны өнгөт шингэн кристаллан дэлгэцийг бүтээжээ. Анхны зөөврийн компьютерүүд гарж ирэхэд энэхүү технологийн хөгжилд асар том дэвшилт болсон. Эхэндээ матрицууд нь хар цагаан, дараагаар өнгөт боловч зөвхөн “идэвхгүй” төрлийн байсан байна. Эдгээр нь хөдөлдөггүй дүрс болон Desktop дэлгэцийг боломжийн харуулдаг байсан боловч асар бага хэмжээний хөдөлгөөн оруулахад “зураг” хааш яаш болж, дэлгэцэн дээр юу байгаа нь ойлгомжгүй болдог байжээ. Мэдээж энэ нь шинэ төрлийн дэлгэцийг ашиглах цар хүрээг багасгаж байсан. Дараачийн шингэн кристаллан матрицын хувьсал “идэвхтэй” шинэ төрлийг бий болгоход хүргэсэн юм. Энэхүү дэлгэцүүд хөдөлгөөнт дүрсүүдийг илүү сайн гаргадаг бөгөөд энэ нь тогтмол монитор дэлгэцийн эхлэл болсон. XXI-р зууны эхэнд анхны шингэн кристаллан буюу LCD зурагтууд гарж иржээ. Тэдгээрийн диагональ нь бага хэвээр байсан – 15 дюйм орчим.
Техникийн үзүүлэлтүүд
Шингэн кристаллан дэлгэцийн гол үзүүлэлтүүд: •	Шингэн кристаллан дэлгэцийн матрицийн төрөл нь түүнийг хийхэд ашигласан технологиор тодорхойлогдно
•	Матрицын ангилал
•	ISO 13406-2 стандарт нь матрицыг 4 ангилдаг
•	Нягтрал гэдэг нь пикселээр илэрхийлсэн хөндлөн ба босоо хэмжээ юм. Катиодон цацраган төхөөрөмж (CRT) бүхий дэлгэцтэй харьцуулахад ШК-дэлгэц нь нэг тогтсон нягтралтай бөгөөд интерполяцийг ашигладаг байна (CRT дэлгэц мөн адил улаан, ногоон болон хөх цэгүүдээс бүрсэн тогтмол тооны пикселтэй ажээ. Гэвч технологийнх нь онцлогын улмаас стандарт бус нягтралыг харуулахад интерполяц шаардлаггүй байдаг)
•	 Цэгийн хэмжээ (пикселийн хэмжээ) нь хөрш пикселүүдийн хоорондын зай юм. Мөн биет нягтралтай шууд холбоотой юм
•	Дэлгэцийн талуудын харьцаа (пропорционал хэмжээ) гэдэг нь өргөн ба өндөрийн харьцааг хэлнэ (5:4, 4:3, 3:2 (15/10), 8:5 (16/10), 5:3 (15/9), 16:9 гэх мэт)
•	Харагдахуйц диагонал нь дэлгэцийн диагоналийн хэмжээ юм. Мөн дэлгэцийн талбай форматаас шалтгаалдаг: 4:3 форматтай дэлгэц нь 16:9 форматтай, ижил диагоналтай дэлгэцийн талбайгаас илүү байна
•	Цайруулалт – дэлгэцийн ялгаруулж буй гэрэлийн хэмжээ (ихэвчлэн нэг квадрат метрд ногдох канделээр хэмжигддэг)
•	Хариу өгөх хугацаа нь пиксел цайруулалтаа өөрчлөхөл шаардагдах хамгийн бага хугацаа юм. Энэ нь 2 хэмжигдэхүүнээс бүрддэг: -	Input lag (буферлэлтийн хугацаа). 2011 оны байдлаар 20-50 милисекунд, зарим өмнөх загваруудад 200 милисекундэд хүрч байсан -	Шилжилтийн хугацаа. Дэлгэцийн үзүүлэлтүүд дээр зааж өгсөн байдаг. Өндөр үзүүлэлт нь видеоны чанарыг бууруулдаг бөгөөд хэмжих аргачлалууд тодорхоогүй. Одоогоор бараг бүх дэлгэцүүд 2-6 милисекундын шилжилтийн хугацаатай байгаа.
•	Харах өнцөг нь өгөгдсөн контрастад хүрэх контрастын уналтын өнцөгийг хэлдэг. Өөр өөр матрицад, өөр өөр үйлдвэрлэгчид тооцдог учир ихэвчлэн харьцуулах боломжгүй байдаг. Зарим үйлдвэрлэгчид өөрсдийн дэлгэцэн дээрх техникийн үзүүлэлтүүдийг дараах байдлаар бичдэг: CR 5:1 – 176/176°, CR 10:1 — 170/160°. CR гэдэг товчлол нь (англ. contrast ratio) дэлгэцийн перпендикулярын хувьд өгөгдсөн харах өнцөг дөх контрастын түвшинг илэрхийлдэг. Харах өнцөг 170/160° үед дэлгэцийн төвийн контраст 10:1-с бага, 176/176° үед 5:1-с бага түвшин хүртэл буурдаг.
Бүтэц
ШК дэлгэц дараах хэсгүүдээс бүрдэнэ:
•	ШК матрицууд (давхарга хооронд нь шингэн кристаллууд байдаг шилэн хавтан)
•	Гэрэлтүүлгийн эх үүсвэрүүд
•	Холбогч утаснууд
Шигэн кристаллан матрицын пиксел нь:
•	Хоёр тунгалаг электрод
•	Электродуудын дунд орших молекулийн давхарга
•	Хоёр туйлжуулагч шүүгчээс бүрддэг.
Хэрэв фильтруудын хооронд шингэн кристаллууд байхгүй байсан бол эхний фильтрээр орсон гэрэл нь хоёрдох фильтрийг нэвтрэхгүй юм. Шингэн кристаллуудтай харилцан үйлчилдэг электродуудын гадаргууг анхнаасаа молекулуудыг нэг чиглэлд чиглэхээр бүтээсэн байдаг. TN матрицын энэ чиглэл нь перпендикуляр байдаг учир даралтгүй үед молекулууд мушгирсан хэлбэрт олдог байна. Энэхүү хэлбэр нь хоёрдох фильтр хүртлээ гэрлийн поляризацийн хавтгай эргэж хоёрдох фильтрээр нэвтэрэх байдлаар гэрлийн хугарлыг бий болгодог. Эхний фильтр өөртөө шингээсэн туйлжуулаагүй гэрэлийн хагас хэсгийг тооцохгүй бол энэ хэсгийг тунгалаг өнгөгүй гэж хэлж болно. Хэрэв электродуудад цахилгаан хүчдэл залгах юм бол, молекулууд нь цахилгаан ороны чиглэлийн дагуу байрлахыг хичээдэг бөгөөд энэ нь мушгирсан хэлбэрийг гажуудуулдаг. Мөн уян хатан байдлын хүч нь үүнийг эсэргүүцдэг бөгөөд цахилгаан хүчдэлийг унтраах үед молекулууд хуучин байрандаа ордог. Хангалттай талбай байгаа тохиолдолд бараг бүх молекулууд параллель болж энэ нь тунгалаг өнгөгүй хэлбэрт хүргэдэг юм. Цахилгаан хүчдэлийн хэмжээг өөрчлөх замаар тунгалаг байдалын түвшинг удирдаж болно. Урт хугацааны турш тогтмол цахилгаан хүчдэлийг залгах юм бол шингэн кристаллан бүтэц нь ионуудын нүүлтийн улмаас мууддаг байна. Энэ асуудлыг шийдвэрлэхийн тулд хувьсах хүчдэл эсвэл цахилгаан ороны өөрчлөлтийг ашигладаг бөгөөд (учир нь тунгалаг байдал нь цахилгаан ороноос үл хамааран цахилгаан залгах үед өөрчлөгддөг). Матрицын нүд (хэсэг) болгоныг тусад нь удирдаж болох боловч тэдгээрийн тоо ихсэх тусам удирдахад хүндрэлтэй болдог. Учир нь шаардлагатай электродуудын тоо ихэсэх болно. Тиймээс, ихэвчлэн багана ба мөрөөр хаяглалт хийдэг. Ихэвчлэн гэрлийн хиймэл эх үүсвэрийг ашигладаг. Энэ нь гаднах гэрэлтүүлгээс үл хамаарах байдлыг олгох бөгөөд гаргасан дүрсийн чанарыг тогтворжуулна. Тиймээс, иж бүрэн шингэн кристаллан дэлгэц нь орох видео дохиог боловсруулагч их нарийн электрон техник, ШК матрицууд, гэрэлтүүлгийн модулиуд, эрчим хүчний нэгж болон удирдах элементүүдтэй корпус зэргээс бүрддэг байна. Энэхүү хэсгүүдийн нэгдэл нь дэлгэцийн үзүүлэлтийг тодорхойлдог юм.