cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Чарльз Спенсер Чаплин
Үлгэр дууриал
Чарли Чаплин насан эцэслэх хүртлээ түүнд хамгийн ихээр нөлөөлсөн хүн бол түүний ээж гэж дурссаар ирсэн юм. "Би ээжийнхээ ярьж байгаа яриа, үйл хөдлөлөөс нүдээ салгаж чаддагүй байсан. Нэг л тийм сонин мэдрэмж төрүүлдэг байлаа. Хожим нь жүжигчин болоход ээжийгээ их боддог байсан даа" гэж өөрийн намтартаа дурссан нь бий. Мөн түүнчлэн Чаплиний хүүхэд ахуйд ид мандаад байсан үггүй жүжгийн од Дрюри Лейн, театрын жүжигчин Дан Лено нар нөлөөлсөн гэж ярьдаг байжээ. Хожим нь ажилласан Фред Карногийн компани жүжигчин болон найруулагчийн талаас өсч дэвжих боломж олгосон нь гарцаагүй байлаа. Фред Карног тэрээр өөрийн үлгэр дууриал гэдгийг дурссаар ирсэн юм. Дэлхий дахинаа ихээхэн алдаршиж Чаплиний нэрийг дархалсан "Тэнүүлч эр"-ийн дүрийг гаргахдаа Францын инээдмийн жүжигчин Макс Линдерээс жишээлсэн гэдгээ бүр сүүлд дурсаж байжээ.
Найруулгын ур ухаан
Киногоо хэрхэн дүрслэхийг түүнд хэн заасан, хэнээс жишээлсэн нь одоо болтол нарийн тогтоогдоогүй байна. Гэхдээ тэрээр тухайн үеийн алдартай зураглаач болох Роланд Тотеро, туслах найруулагчид болох Харри Крокер, Чарльз Райснар нартай хамтран уран бүтээл туурвидаг байсан нь Чаплиний киног чамбайруулахад голлох нөлөө үзүүлсэн гэж ихэнх намтар судлаачид үздэг байна. Найруулгийн тухайд кинонд хамтран ажиллаж байгаа жүжигчид нэг бүрийн хөдөлгөөн, нүүрний хувиралыг зааж, хэрвээ чадахгүй бол тольны урд хэдэн цагаар ч хамаагүй суулгадаг байжээ. Бүр эсвэл зураг авч байгаагаа хэлэлгүй зүгээр л сургуулилт мэтээр дүрсэнд буулгасан тохиолдол ч байдаг байна. Алтны халуурал кинонд гардаг гутал иддэг хэсгийн зургийг 53 удаа авсан бөгөөд тэрээр муу жүжиглэсэндээ биш хиймэл харагдаад байсандаа ийнхүү олон дахиж байснаа дурссан байдаг. Алдарт Жаалхүү кинонд тоглосон Жеки Күүгэнтэй Чаплин хамт амьдарч, элдэв янзын түүх ярьж өгдөг байсан нь жүжиглэлтэнд нөлөөлсөн гэж Күүген сүүлд дурсчээ.
Хөгжмийн торгон мэдрэмж
Алдарт жүжигчин маань хүүхэд байхаасаа хөгжимд туйлийн сонирхолтой байсан бөгөөд төгөлдөр хуур, хийл, морин хийлээр гарамгай тоголдог нэгэн байжээ. Тиймээс ч тэрээр ихэнх киноныхоо хөгжмийг өөрөө зохиодог байсан гэдэг. Үүний нэгэн томоохон жишээ нь Парисын эмэгтэй юм. Тэрээр уг киноны хөгжмийг бичихэд гар бие оролцож, студид бичүүлэхэд нь өөрөө удирдсан гэдэг. Гэвч тэрээр дан ганц өөрөө хөгжим зохиодоггүй байлаа. Тухайн цаг үеийнхээ мэргэжлийн хөгжмийн зохиолчид болох Реймонд Раш, Эрик Жеймс, Девид Раскин нартай хамтран ажиллаж, хөгжмөө хянуулж, зарим хэсгийн хөгжмийг зохиолгож байсан гэдэг.
Чаплиний зохиосон хамгийн алдартай дуу бол Орчин цаг киноы "Инээмсэглэл" гэх дуу юм. Дууны үгийг Жон Турнер бичиж олонд алдаршаагүй нэгэн дуучнаар дуулуулжээ. Сүүлд 1954 онд алдарт Нат Кинг Коул уг дууг өөрсдийн хувилбараараа дахин амьдруулсан юм. Алдарт Нэр төр киноны "Мөнхийн" дуу ч хөгжмийн түүхэнд тодорхой байр суурь эзэлдэг билээ.
Мөнхийн билгэдэл
Дэлхийн кино урлаг ерөөс урлагийн түүхэнд мөнхийн дүр төрх, имиж тун цөөхөн. Цөөхөн дүр төрх дундаас Чаплиний бүтээсэн "Хэсүүлч эр"-ийн дүр бол яах аргагүй алтан үсгээр тэмдэглэгдэх дүр билээ. Кино шүүмжлэгч Эндрью Саррис хэлэхдээ "Түүний энгийн бөгөөд марзан энэ дүр хүмүүсийн ой тойноос гарахгүй байгаа нэг том зүйл бол амьдралтай ойрхон байгаад л оршино" гэж хэлсэн нь бий. Британийн кино урлагийн академи түүний бүтээсэн энэ дүрийг дэлхийн урлагийн бэлгэдэл гэж нэрлэсэн бол АНУ-ын Тайм сэтгүүл 20-р зууны хамгийн сонирхол татам 100 хүний жагсаалтанд Чаплинийг оруулсан байдаг.
Алдарт "Хэсүүлч эр"-ийн дүрийг дэлхийн томоохон нийгэм судлалын сургуулиуд тусгай хөтөлбөрт багтаан үздэг бол Дурхамын сэтгэл судлалын анги Чаплиний кинонуудыг тусгайлан сэдэв болгон үздэг ажээ. 2006 онд алдарт Кристигийн дуудлага худалдаагаар "Хэсүүлч эр"-ийн хувцасыг 140 мянган ам.доллараар худалджээ.
Алдарт жүжигчний гэгээн дурсгалд
Түүний дүр төрхийг мөнхөлж, өргөн чөлөөгөө нэрлэсэн газар дэлхийн өнцөг булан бүрт бий. Чаплиний өсч төрсөн Лондон хотын захиргаа 2010 онд түүнийг Лондоны хамгийн алдартай иргэн гэж өргөмжлөн, Чарли Чаплиний замнал нэртэй үзэсгэлэн, музейн цогцолборыг нээсэн юм. Түүнчлэн Лестэр хотын төв талбайд түүний хөшөөг 1981 онд босгож, талбай тийш хөтөлсөн замыг "Чаплиний зам" гэж нэрлэжээ.
Чарли Чаплиний амьсгал хураах хүртлээ 24 жил амьдарсан Швейцарийн Корсье сур Вивье дэх эдлэн газрыг гэр музей болгон тохижуулж байгаа бөгөөд 2016 онд ашиглалтанд орох юм байна. Тус хотын ойролцоо орших нэгэн цэцэрлэгт хүрээлэнг Чаплиний цэцэрлэг гэж нэрийдэн хөшөөг нь босгож амжжээ. Түүнлчэн Ирландын Уотервиль тосгонд түүний хөшөөг босгож, гол замаа түүний нэрээр мөнхжүүлсэн юм. 2011 оны дөрөвдүгээр сарын 15-ны өдөр хайлтын системийн Гүүгл компани өөрийн нүүр хуудсандаа Чаплиний дүрсийг байрлуулж, түүний мэндэлсэний 122 жилийн ойг дурсчээ.
1981 онд ЗХУ-ын одон оронч Людмила Карычкина шинэ од нээн илрүүлж, түүнийгээ 3623 Чаплин хэмээн нэрийджээ. 1980 онд компьютерийн технологийн IBM компани шинэ компьютерийнхээ сурталчилгаанд Чаплиний дүр төрхийг ашиглав. Дэлхийн 150 улсын Шуудангийн компани өөрсдйин маркандаа Чаплиний дүрсийг мөнхөлсөн гэсэн судалгаа бий.
Нарны зайн машин
Нарны зай хураагуур, цахилгаан хөдөлгүүр, маш хөнгөн их биенээс бүрдэх тээврийн хэрэгслийг нарны зайн машин гэнэ. Одоогоор технологийн хязгаарлагдмал боломжоос хамаарч нарны зайн машин нь зөвхөн уралдааны зориулалтаар эрчимтэй хөгжиж байна. Ийм машин нь онгоц, унадаг дугуй, сэргээгдэх эрчим хүч, автомашины технологуудыг хосолсон нийлмэл технологоор бүтээгддэг.
Нарны эрчим хүчийг хураагч буюу нарны гэрлийг цахилгаан гүйдэлд хувиргагч гол хэсэг нь цахиур, галлиум, нитрогенээр хийсэн хавтан байдаг. Хамгийн өргөн хэрэглэгддэг нь цахиураар хийсэн хавтан 15 - 20% -ын ашигт үйлийн коэфиценттэйгээр нарны гэрлийг цахилгаанд хувиргадаг. Нарны хавтан нь олон зуун жижиг нарны хураагч хэсгээс бүтдэг ба томоохон хэмжээтэй хавтан 2 киловатт цэнэг хураадаг.
Чарльз Спенсер Чаплин
Алдарт жүжигчний гэгээн дурсгалд
Францын нийслэл Парис хотод "Чаплиний нэрэмжит хүүхдийг ивээх сан" байдаг бөгөөд хүүхдийн эрхийг хамгаалах, тэвчишгүй хөдөлмөрөөс урьдчилан сэргийлэх чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг байна. Швейцарийн засгийн газрын дэмжлэгтэйгээр "Чарли Чаплиний судалгааны хүрээлэн"-г байгуулж одоогийн байдлаар 83,630 гэрэл зураг, 118 зохиол бүтээл, 976 гар бичмэл, 7,756 захиа, мянгаар тоологдох бусад баримт, материалдуудыг төвлөрүүлээд байна. Үүнтэй адил санг Британийн кино хүрээлэн 2005 онд байгуулж, "Чаплиний судалгааны сан" гэж нэрийдсэн байна. Байгуулагдсан ондоо Чаплин судлалын олон улсын бага хурлыг анх удаа амжилттай зохион байгуулсан юм.
Нарны зайн машин
Зай хураагуур нь дунджаар 400км хүртэл машиныг хөдөлгөх хэмжээний цэнэг хураадаг. Машины цахилгаан хөдөлгүүр нь 2-3 морины хүчтэй 160км/ц хурдлах боломжийн байдаг.
Чарльз Спенсер Чаплин
Эшлэл
Ангилал:Википедиа:Онцлох өгүүлэл  Ангилал:Дуугүй киноны жүжигчин Ангилал:Инээдмийн жүжигчин Ангилал:Их Британийн кино жүжигчин Ангилал:Их Британийн кино найруулагч Ангилал:Их Британийн кино зохиолч Ангилал:АНУ-ын хөгжмийн зохиолч Ангилал:Их Британийн хөгжмийн зохиолч Ангилал:Кино эвлүүлэгч Ангилал:Киноны продюсер Ангилал:Киноны хөгжмийн зохиолч Ангилал:Лондоны уран бүтээлч Ангилал:Театрын жүжигчин Ангилал:Оскарын шагналтан Ангилал:Ардчилсан Германы Урлагийн Академийн гишүүн Ангилал:Америкийн Урлаг ба Утга Зохиолын Академийн гишүүн Ангилал:Оксфордын Их Сургуулийн хүндэт доктор Ангилал:Их Британийн эзэнт гүрэн одонгийн хүлэг баатрын командлагч шагналтан Ангилал:Хүндэт легионы гишүүн (командлагч) Ангилал:Их Британичууд Ангилал:1889 онд төрсөн Ангилал:1977 онд өнгөрсөн
Мохаммед Надир Шах
Мохаммед Надир Шах (محمد نادر شاه - төрөхдөө Мохаммед Надир гэдэг нэртэй байсан; 1883 оны 4 сарын 9 - 1933 оны 11 сарын 8) нь 1929 оны 10 сарын 15-наас эхлэн, 1933 онд алагдах хүртлээ Афганистаны хан байсан хүн юм.
Эшлэл
Ангилал:Афганистаны хан Ангилал:20-р зууны ноёрхогч Ангилал:Афганистаны дайны сайд Ангилал:Франц дахь элчин сайд Ангилал:Афганчууд Ангилал:1883 онд төрсөн Ангилал:1933 онд өнгөрсөн
МИНИКС 3
MINIX-ийн түүх
UNIX системийн эрт үед (Version 6) АT&T лицензийн дагуу эх код (source code)-ыг өргөн хэрэглэж мөн судалж байсан. Австралийн Шинэ Өмнөд Уэльсийн их сургуулийн багш Жон Лайонс UNIX дээр алхам алхмаар ажиллах гарын авлага гаргасан байдаг. AT&T-ийн зөвшөөрлөөр энэ гарын авлагыг ихэнх их сургууль үйлдлийн системийн хичээл дээр ашигладаг байжээ.
UNIX version 7 гарснаар UNIX нь их үнэтэй арилжааны том бүтээгдэхүүн болсон байсан учраас их сургуулийн үйлдлийн системийн хичээл дээр ашиглахыг хориглож, мөн эх кодыг нийтэд тараахгүй байх лиценз гарчээ.
Энгийн хэрэглэгч MINIX болон UNIX хоёрын ялгааг олж харахгүй. UNIX системд байдаг cat, grep, ls, make зэрэг програмууд MINIX-д байдаг бөгөөд эдгээр програмыг мөн эхнээс шинээр оюутнууд бичсэн байдаг. Энд GNU/LINUX болон MINIX хоёрын хоорондох холбоог дурдах хэрэгтэй байх. MINIX үйлдлийн систем бий болсны дараа USENET дээр түүний мэдээний групп буюу одоогоор форум бий болсон байна. Хэдхэн долоо хоногийн дотор 40 гаруй мянган хүн бүртгүүлсэн байлаг. Тэдгээр хүмүүсийн ихэнхи нь системд шинэ боломжуудыг нэмэх санал оруулж байхад зарим нь ямар ч үр ашиггүйгээр системийг аль болох томсгох санал оруулж байв. Өдөр бүр хэдэн 100-н хүмүүс зөвлөгөө өгч байв. Энэ системийг зохиогч энэхүү байдалд дүгнэлт өгч улмаар эсэргүүцэж, системийг оюутнуудад ойлгогдохоор жижиг хэмжээтэй байлгах нь зүйтэй гэж үзэж байжээ. Яг энэ үед Финланд Улсын Хельсинкийн Их Сургуулийн оюутан Линус Торвальдс өөрийнхөө MINIX-тэй төстэй үйлдлийн системийг бичсэн байдаг. Ингээд GNU/LINUX үйлдлийн систем төрсөн түүхтэй.
MINIX 3 үйлдлийн системийн тухай
MINIX 1 анхны хувилбар 1987 онд бий болсон байдаг. MINIX нь сургалтанд хэрэглэдэг үйлдлийн систем боловч 2005 онд Таненбаум хамтран зүтгэгчидээ цуглуулан шинэ найдвартай ажиллагаатай үйлдлийн систем бичихээр шийджээ. MINIX 3 нь түүхийн хувьд авч үзвэл MINIX 1 болон MINIX 2 (1997 онд гарсан POSIX стандартын систем)-той холбоотой боловч тэс өөр шинэ систем юм.
Судалгаанаас авч үзэхэд хэрэглээний програм нь 1000 мөр кодонд 6-16 алдаа агуулдаг бол драйвер програм нь үйлдлийн системээс 3-7 дахин илүү алдаатай байдаг байна. Үйлдлийн системийн нийт 70% нь драйвер програм байдаг учраас алдааны эх үүсвэр болж байна. Жишээ нь Windows XP дээр гарч байгаа алдааны 85% нь драйверын төхөөрөмжөөс болж байна. Үйлдлийн системийн найдвартай ажиллагааг хангахын тулд драйвер програмуудыг хамааралгүй ажиллуулах асуудал тулгарч байна. MINIX3 систем бий болох гол шалтгаан нь драйверт гарч байгаа алдаанаас үл хамааран системийг найдвартай ажилуулах явдал байсан.
Алдааг тусгаарлах механизмыг ашигласнаар MINIX 3-ийн найдвартай ажиллагааг хангаж болно. MINIX3-д цөмийн горимд нь 4000 мөр код ажилладаг байхад бусад үйлдлийн системд хэдэн сая мөрөөс тогтсон гүйцэтгэх програм цөмийн горимд ажилладаг. Энэ кодонд тасалдал боловсруулагч, процессыг төлөвлөх, процесс хоорондын хамааралтай үйлдлийг гүйцэтгэхэд зориулсан функциуд орсон байдаг. Үйлдлийн системийн үлдсэн хэсэг нь хэрэглэгчийн горимд процессуудын цуглуулга байдлаар ажиллах ба процесс бүр MMU (Memory Management Unit-Санах ойг удирдах төхөөрөмжийн)-ийн тусламжтай төхөөрөмжийн түвшинд хамгаалагдсан байдаг. Эдгээр процесс нь супер хэрэглэгчийн эрхээр ажиллах эрхгүй.
Дахин амилуулах сервер (ReIncarnation Server) гэж нэрлэгдэх эдгээр процессын нэг нь бусад бүх процессынхоо хүснэгтийг хадгалж байдаг бөгөөд хэрэв эдгээр процессын аль нэг буруу ажиллах эсвэл эвдрэх тохиолдолд дахин амилуулах сервер нь түүнийг шинэ хуулбараар сольдог. Ихэнх алдаа гэнэт гарч ирдэг учраас эвдэрсэн компонентуудыг дахин сэргээж ажиллуулснаар компьютерыг дахин унтрааж асаах шаардлагагүй болно. Энэ шинж чанарыг өөрийгөө сэргээх гэдэг ба орчин үеийн системүүдэд байдаггүй.
MINIX 3-ийн бүтэц нь олон түвшнээс тогтох байгууламжаас тогтдог. Хамгийн доор нь микро цөм байрлах ба ойролцоогоор 3000 мөр код нь C, 800 мөр код нь ассемблер хэлээр бичигдсэн цөмийн горимд ажиллана. Түүний дээд талд хэрэглэгчийн горимд ажиллаж байгаа драйвер бүр нь тусдаа нэг процесс болон ажиллаж байгаа драйверуудын давхарга байна. Дараа нь серверуудын түвшин орно. Үүнд дахин амилуулах сервер (ReIncarnation Server), файлын сервер (File Server), процессуудыг удирдагч (Process Manager), X сервер (X Server), өгөгдөл хадгалах (data store) гэх мэт. Түүний дараагийн давхарга нь хэрэглэгчийн процессуудаас тогтоно. MINIX 3 системийн дотоод бүтэц нь бусад UNIX төрлийн системүүдээс эрс ялгаатай боловч POSIX интерфейс стандарттай програмуудыг дэмждэг учраас UNIX-д зориулсан програмуудыг портлох амархан байдаг.
Бүрэлдэхүүн хэсгүүд нь хоорондоо тодорхой урттай мэдээг дамжуулах байдлаар харилцан ажилладаг байна. Жишээ нь хэрэглэгчийн процесс файлын сервер руу мэдээ дамжуулж файлтай ажиллах хүсэлт тавина. Хэрэв өөрийн кеш дотор ямар нэгэн блок байхгүй бол дискийн драйверын процессд блокыг хүлээж авах тухай мэдээг дамжуулна. Процесс хооронд дамжиж байгаа энэ мэдээ нь тодорхой хугацааг шаарддагч гэсэн(3GHz Pentium 4-т ойролцоогоор 500 нано секунд) системийн бүтээмжид сөрөгөөр нөлөөлөхгүй. Системийг цуглуулахад 120 компиляц шаардлагатай бөгөөд үүнд 10-хан секунд л шаардагдана.
MINIX 3 хэрэглээний програмууд
MINIX 3 дээр ажиллаж байгаа хэрэглэгчид эхэлж UNIX систем дээр ажиллаж байгаа юм шиг санагддаг боловч түүн шиг нүсэр биш юм. X Windows System болон ойролцоогоор 600 UNIX стандарт програмыг агуулдаг.
Одоогийн байдлаар хэрэглэгчийн шинэ интерфейстэй болсон байгаа.
MINIX3 системийг ямар салбарт ашиглах боломжтой вэ?
Ангилал:Үйлдлийн систем
Сайхан-Овоо сум
Сайхан-Овоо сум нь 1924 онд байгуулагдсан нийслэл Улаанбаатар хотоос 400 км, Дундговь аймгийн төвөөс 210 км зайд оршдог аймагтаа хамгийн алслагдсан сум юм.
Өвөрхангай аймгийн төвөөс урагш 130 км зайд Онгийн голын хөвөөнд орших бөгөөд түүнээс 18 км зайд Онгийн хийд оршино. Өвөрхангай аймгийн Сант сумтай 41 км, Баянгол сумтай 52 км, Төгрөг сумтай 20 км, Өмнөговь аймгийн Мандал-овоо сумтай 27 км, өөрийн аймгийн Эрдэнэдалай сумтай 60 км, Дэлгэрхангай сумтай 64 км газраар тус тус хиллэдэг. Сайхан-Овоо сумын нутагт хүн эртнээс нутаглаж байсан ба Цогт, Ахрын ууланд хуучны булш нэлээд байдаг. Олхунуд, баяд, мангуд, онниуд, түмэд, барга, харчин зэрэг овог байсан нь бүртгэгджээ.
Цаг уур
Жилийн агаарын дундаж темпратур 1 сард -20,2 хэм хүйтэн, YII –р сард +25,4 хэм дулаан, жилийн хур тунадасны хэмжээ дунджаар 102,9 мм унадаг, говь, тал хээрийн бүсэд багтдаг.
Газар нутгийн хэмжээ, Сайхан-Овоо сум нь 405,478,0 га нутаг дэвсгэртэй.
Хангайн нуруунаас эх авдаг “Онги” гол нутгийн төв хэсгээр 65 км газраар дайран урсдаг. Ахар уул ДТ дээш 1696 м, Цогт уул ДТ дээш 1455 м, Баруун, Зүүн баян, Чандмань, Зараа, Дэлгэрэх зэрэг говийн бэсрэг уулстай.
Killzone
Аллагын бүс (Killzone) нь 2004 оны 11 сарын 2-нд худалдаанд гарсан, PlayStation 2-т зориулсан видео тоглоом юм.
Цахим холбоос
Ангилал:2004 оны компьютерын тоглоом Ангилал:Нэгдүгээр хүн мэргэн бууч Ангилал:PlayStation 2-т зориулсан тоглоом Ангилал:PlayStation 3-т зориулсан тоглоом Ангилал:PlayStation Portable-д зориулсан тоглоом Ангилал:Шинжлэх ухааны уран зөгнөлт компьютерын тоглоом
Манга
Манга (Канжи: 漫画; Хирагана: まんが; Катакана: マンガ; ) гэдэг нь Японы зурагт ном юм. Мангаг комик ном гэж хэлж болох ч комик номноос бага зэрэг ялгаатай юм. Манга нь одоогийн хэв маягаа 19-р зуунаас олж авсан ба Дэлхийн 2-р дайны (1940-өөд оноос) дараа бүрэн утгаараа хөгжиж эхэлсэн.
Хэдийгээр Японд "манга" гэдгээр олон төрлийн зурагт ном, хүүхэлдэйн кино, анимейшн зэрэг зүйлүүдийг хамруулан ойлгодог боловч Дэлхийн олон улс оронд "манга" гэдгээр зөвхөн "Японы зурагт ном" гэж ойлгож хэвшжээ.
Манга (漫画) гэх үг нь хоёр ханзаас (канжи) гаралтай. "Ман" (漫) гэх үг нь "Хөгжилтэй, жүжиглэлт" гэсэн утгатай бөгөөд харин "га" (画) нь "зураг" гэсэн утгыг илэрхийлдэг байна. Урлаг судлаачид мангаг Шинто шашны ханын зургаас үүсэлтэй, Японы уран зургийн түүхтэй салшгүй холбоотой "урлаг" гэж үздэг.
Манганы төрөл
Японд мангаг бүх насны хүмүүс шимтэн уншдаг. Манга уншигчдын насны онцлогч, сонирхлын хүрээнээс хамаараад төрөл сэдвийн хамрах хүрээ өргөн. Адал явдалт, триллер, хайр дурлал, детектив, бизнес худалдаа, комеди, түүхэн, драма, зөгнөлт, фантази, секс, спорт, тоглоом гэх мэт олон төрөлд хуваагддаг. Гэхдээ эдгээрийг ерөнхийд нь ангилж нэрлэж заншсан нэршил байдаг.
Ёонкома (Yonkoma) буюу 4 нүдэт манга
Ёонкома буюу 4 нүдэт манганууд нь ихэвчлэн сонин, нийтлэлийн хамтаар хэвлэгдэн уншигчдад хүрдэг. Ёонкома манганууд нь зөвхөн 4 хүснэгтэнд багтсан зохиол болоод өрнөлтэй. Ихэвчлэн хошин шог болоод мэдээлэл олгох зорилготой боловч ёонкома манганууд нь олон олон сэдвийг хөндөж чаддаг “уян хатан” манганы төрөл юм.
Сэтгүүл
Weekly Shōnen Jump (週刊少年ジャンプ Shūkan Shōnen Janpu) сэтгүүл нь Шонэн төрөлд хамрагддаг. 1968 оны 7-р сарын 2-ноос өдгөө хүртэл хэвлэгдэн эрхлэн гарч байгаа алдартай сэтгүүл юм.
Shueisha компани нь Weekly Shōnen Jump сэтгүүлийг эзэмшдэг. Тус сэтгүүл дээр хэвлэгдэн гарч буй Манганууд нь дэлхийг байлдан дагуулсан бүтээлүүд байдаг. One Piece, Slam Dunk, Yu-gi-oh!, Dragon Ball, Kochikame, Naruto, Bleach, Gintama, Death Note, Rurouni Kenshin, Hunter X Hunter манга цувралууд нь хит болсон бүтээлүүд юм.
Боть (Tankōbon, 単行本)
Сэтгүүл дээр хэвлэгдэн гарсан манга уншигчдийн дунд нэр хүндтэй, алдартай байх юм бол тухайн манга цуврал боть болж цуглуулагдан хэвлэгддэг. Боть (Tankōbon, 単行本) болон цуглуулагдсан манга цуврал нь сэтгүүл дээр эрхлэн гаргадаг хувилбарыг бодвол нэмэлт материалуудаар баялаг байдаг байна. Уншигчдад зориулсан гэдэг утгаараа тэдний мэдэхийг хүссэн нэмэлт материал болон зургууд боть дээр агууллагддаг.
Бидний мэдэх Нарүто манга цуврал нь нийт 700 бүлэгтэй бөгөөд нийт 72 боть болон цуглуулагдсан байна.
Weekly Shonen Jump сэтгүүлээс 1976 оны 9-р сараас одоог хүртэл эрхлэн гаргаж байгаа Kochikame буюу Kochira Katsushika-ku Kameari Kōen Mae Hashutsujo манга цуврал нь 1911 бүлэгтэйгээс 197 боть цуглуулагдан гаржээ.
Доужинши (Dojinshi)
Зураач болон зохиолч нар өөрийн хувийн зүгээс бие дааж хэвлэн уншигчдад хүргэж байгаа нь доужинши манга юм. Дийлэнх доужинши манганууд нь “Сэйжин” төрөлд багтдаг.
Манганы уншигдах байдал
Японы мангаг баруунаас зүүн чиглэлд уншдаг. Энэ нь тэдний зуун дамжин ирсэн бичгийн өв соёлтой нягт холбоотой. Ихэнх манганууд Ханз (Канжи), Фүригана үсэгнүүдийг хэрэглэж бичигдсэн байдаг. Манганд гарч буй дүрүүдийн хооронд өрнөх харилцан яриа давхар утга илэрхийлдэг учир канжиг голчлон хэрэглэдэг. Гэхдээ тухайн манганы төрлөөс хамаарч харилцан адилгүй байж болно.
Хүүхдэд зориулсан мангануудад канжи биш фүригана хэрэглэдэг учир нь уншигдахад хялбар хэмээн үздэг байна. Харин өсвөр насныхан болон насанд хүрэгчидэд зориулсан манга Канжи, Фүриганагийн хамтаар хэрэглэгдэн бичигддэг.
Ихэнх манга баруунаас зүүн рүү уншихаар бүтээгдсэн байдаг боловч Японоос өөр улсад бүтээгдсэн манганууд стандарт буюу зүүнээс баруун чиглэлд уншихаар байж болдог. Хятад, Солонгос улсын манхуа, манхванууд зүүнээс баруун унших урсгалыг дагадаг.
Манга хэвлэл
Манга урлаг нь Японы хэвлэл мэдээлэлийн салбарт 2007 онд 40.6 тэрбум иен буюу ойролцоогоор 395$ сая долларийн мөнгөний эргэлт бий болгосон байлаа. 2006 онд Японд нийт зарагдаж буй ном болон сэтгүүлийн 27%-ийг "манга" эзэлж байснаас түүний дотроос 20%-ийг долоо хоног, сар тутмын манга сэтгүүлүүд зонхилж байжээ. Хурдацтай хөгжиж буй Японы манга салбар улмаар олон улс орон руу хүрээгээ тэлэх болсон бөгөөд гадаад улс оронд үйл ажиллагаагаа явуулах хэвлэлийн байгууллагууд өөрсдийн хэл дээр орчуулан хэвлэж уншигчдад хүргэж байна.
Хамрах хүрээ ба нөлөөлөл
Олон жил хөгжиж байгаа Японы манга урлаг нь дэлхийн олон улс оронд өөрийн байр суурь, нөлөөллөө тогтоож байна. Манганд тогтсон тусгай хэв маяг нь дэлхийн олон хүүхэд багачууд, өсвөр насныханд болон уран бүтээлчдэд нөлөөлөөд зогсохгүй өгүүлэгдэх санаа, сэдвүүд нь уншигчдын сэтгэлд хүрэхүйц хэмжээний чанартай бүтээгддэг.
Хятад болон Өмнөд Солонгос зэрэг улс орнуудад Японы манга урлаг хүчтэй нөлөөлсөн төдийгүй тэд өөрсдийн гэсэн нэршилтэй болсон.
Мөн Франц улс өөрсдийн гэсэн тогтсон нэршилтэй. Хэдийгээр тэд өөрсдийн гэсэн зурагт номыг нэрлэдэг тогтсон нэршилтэй боловч Франц улсад Японы манганаас сэдэвлэсэн нөлөөлөл хүчтэй байдаг.
Мангатай холбоотой тэмцээн уралдаан
Японы манга үйлдвэрлэлийн салбараас уран бүтээлчдэд зориулж олон төрлийн нэрэмжит уралдаан, тэмцээнийг зохион байгуулдаг. Ихэвчлэн манга эрхлэн гаргагч компаниуд спонсорлож зохиодог байна.
Ишлэл
Ангилал:Манга
Гелдерланд
Гелдерланд (Gelderland) — Нидерланд улсын зүүн хэсэгт орших аймаг юм. Нийслэл хот нь Арнем. Аймгийн хамгийн том хот нь Нэймеген. Улсдаа хүн амаараа дөрөвдүгээрт жагсдаг. 2,015,791 / 2013 оны байдлаар /
Холбоос
Ангилал:Нидерландын аймаг
Шарлотт Бобкэтс
Шарлотт Бобкэтс (Charlotte Bobcats) нь Америкийн Хойд Каролина муж улсын Шарлотт хотын мэргэжлийн сагсан бөмбөгийн баг юм. Үндэсний Сагсан Бөмбөгийн Холбооны Дорнод бүсийн Зүүн Өмнөд хэсэгт харъяалагддаг.
Урьд нь тус хотод байсан "Хорнетс" Нью-Орлеанс уруу нүүснээс хойш төдий л удалгүй НБА-гийн 30 дахь баг Шарлоттад мэндэллээ. Сагсан бөмбөгийн ширүүн тулааныг үгүйлж байсан хотын оршин суугчид талархлаа илэрхийлж, багийн эзэн Боб Жонсоны нэр нь орсон амьтнаар (Бобкэт нь шилүүсний нэгэн төрөл) багаа нэрлэсэн. Тэгээд ч Каролина орчмын нутагт шилүүс амьдардаг байна. Боб Жонсон “Хэн ч ойд шилүүстэй таарахыг хүсэхгүй нь мэдээж. Үүнтэй адил бид бүгдийн цэрвэдэг баг болно” хэмээн хөөрөн өгүүлж байлаа.
Тоглогчид
Бүх цаг үеийн тоглогчид
Форрест Гамп
Форрест Гамп нь 1986 онд бичигдсэн Винстон Грүүмийн ижил нэртэй туужаас сэдэвлэн бүтээгдэж, 1994 онд дэлгэцэнд гарсан инээдэмт, драмын кино юм. Тус кино нь маш их амжилт олсон бөгөөд дэлхий даяар 677 сая гаруй америк долларын орлого олж, тухайн жилийн Хойд Америкийн хамгийн их орлого олсон киногоор шалгарч байв. Мөн Оскарын шагналын 13 төрөлд нэр дэвшиж, шилдэг кино, шилдэг визуал эффект, шилдэг найруулагч (Роберт Земекис), шилдэг эрэгтэй жүжигчин (Том Хэнкс) зэрэг 6 төрөлд Оскарын шагнал хүртжээ.
Эшлэл
Ангилал:1994 оны кино Ангилал:АНУ-ын кино Ангилал:Бие даан бүтээгдсэн кино Ангилал:Вьетнамын дайны кино Ангилал:Инээдмийн кино Ангилал:Уран сайхны кино Ангилал:Уран зохиолоос дэлгэцийн кино
Буур хээрийн тулалдаан
Буур хээрийн тулалдааныг ойролцоогоор 1180 оны үед Тэмүжин (сүүлд Чингис хаан) Гурван мэргидэд булаалгасан эхнэр Бөртэ үжинийг буцаан авах зорилгоор Тоорил хан (сүүлд Ван хан) ба Жамухын тусламжтайгаар хийж ялалт байгуулжээ.
Шалтгаан
Уг тулалдаанаас өмнө Гурван мэргид цэрэглэн ирж өмнө Мэргидийн Их Чилэдү эхнэр Өэлүнийг Есүхэй баатарт булаалган алдсаны өшөөг авахаар ирэн Бөртэ үжинийг булаан авсанд Тэмүжин Хэрэйдийн Тоорил ханд очиж тусламж хүссэнд Тоорил хан Нууц товчоонд бичсэнээр: ...Булган дахны чинь хариуд Бүгд Мэргидийг Бүрэлгэн довтолж Бөртэ үжинийг чинь Буцааж өгье... хэмээн зөвшөөрч, мөн Жамухад хэл өгжээ. Булган дах нь Бөртэ үжиний инжинд ирсэн бөгөөд Тэмүжин үүний өмнөхөн эцгийн хуучин анд хэмээн Тоорилд очиж үүнийг бэлэг барин холбоо тогтоосон байжээ. Тоорил хан өөрийн нэг түм, дүү Жаха Хамбугийн нэг түмэн цэргийг дайчилсан бөгөөд Жамуха ч туслахаар амлан ...Эдгээр мэргид аймгийг Эвдэн мөхөөж Эхнэр Бөртэг Эргүүлэн авчиръя... хэмээж нэг түмэн цэргээ авч замдаа Онон мөрнийг даган нутаглах Тэмүжинийн харьяат нараас нэгэн түмэн цэрэг дайчлан авч Ононы эх Ботохан бооржи гэдэг газар очиж хүлээжээ. Тухайн үед Тэмүжиний цэргийн тоо тун цөөн буюу Гурван Мэргид шиг томоохон дайнч аймагтай дайтах хэмжээнд хүрээгүй байжээ. Харин Жамуха тал нутгийн нөлөө бүхий хүчтэй феодал болсон байсан ажээ.
Тулалдаан
Тоорил өөрийн нэг түмэн цэрэг, дүү Жаха хамбу ба түүний нэг түмэн цэргийн хамтаар Тэмүжинтэй нийлэн Ботохан бооржид хүлээн буй Жамухатай нэгдэн цаашид Жамухагийн нэгдсэн удирдлагын доор хойд зүгт Хилго голыг (одоогийн ОХУ-д Буриадын нутагт урсаж Сэлэнгэ мөрөнд цутгадаг) өгсөн явж гатлаад Сэлэнгэ мөрнийг өгсөн Буур хээрийн талд байсан Тогтоа Бэхи, Дайр-Үсүн нарыг довтлон цохилт өгч Баргужингийн зүгт дутаалгаж эд хөрөнгө, хүн ардаас нь олзолсон төдийгүй Тэмүжиний хувьд гол зорилго байсан Бөртэ үжинг буцаан олж авсан байна. Мөн Хаад Мэргидийн удирдагч Хаатай-Дармалаг олзлон авчээ. Тогтоа болон Дайр-Үсүнийг гэнэт довтлон барин устгаж болох байсан боловч ойн иргэд түүнд хэл хүргэсэн тул амьд дутаан гарчээ.
Тулалдааны дараа
Уг тулалдаан нь уулгалан довтолсон гэнэтийн довтолгооны хэлбэртэй тул бас яг хоёр талаас бэлдэн хүч тулсан сонгодог тулаан биш боловч үүний дараа үүссэн нөхцөл байдал Тэмүжиний хувьд томоохон амжилт болжээ. Үүнд тэрээр тал нутгийн дунд хүчирхэг холбоотнуудтай гэдгээ харуулж чадсан, овог аймгийн удирдагч, цэргийн жанжин болох чадвартайгаа бодит байдалд харуулсан, өөрийн овог аймгийнхныхаа дунд удирдагч нь болох боломжтой гэсэн итгэлийг төрүүлсэн байна. Мөн уг тулааны дараа Тэмүжин, Жамуха хоёр тодорхой хугацаанд хамт нутагласан нь Тэмүжиний хувьд өөрийн хүчирхэг андын нөмөрт бусад овог аймгийн аюул заналхийллээс тодорхой хугацаанд хол байж хүчээ нэмэгдүүлэх төдийгүй өөрийн овог аймгийнхийгаа өөртөө татах бодлого явуулах боломжийг олгосон байна.
Ангилал:Их Монгол Улсын оролцсон дайн тулаан Ангилал:Дундад зууны Монголын түүх Ангилал:Монголын түүхэн дэх тулалдаан Ангилал:Дайнууд Ангилал:Дундад зууны дайнууд Ангилал:Монголын дайнууд Ангилал:12-р зууны Монголын түүх
Динка хэл
Динка хэл буюу аялгын бүлэг () нь Суданы зонхилох үндэстэн болох Динка үндэстний хүмүүсийн ярилцдаг, Нилотийн хэлнүүдийн нэг юм. Нгок, Рек, Агаар, Бор хэмээх 4 гол хувилбар байдаг бөгөөд хэл зүйн стандарт нь тусдаа хэлнүүд гэж хэлж болохуйц ялгаатай байдаг.
Хэл зүйн хувьд Нуэр, Луо хэлнүүдтэй төстэй.
Динка хэлээр ярилцагчид Нил мөрний орчимд, ялангуяа Цагаан Нилийн баруун эргээр, Угандагийн хойд хэсгээс Суданыг 3 мужид оршин сууна.
Ангилал:Хэлний бүл Ангилал:Нило-сахар хэлнүүд
Мөнхтөмөр
Мөнхтөмөр, Бат ханы хүү Тогой хан ба Ойрадын Бука Үжиний дундаас төржээ. Тэрбээр 1266-1282 онд Алтан Ордын хан байсан. Түүний хаанчлалын хугацаанд Монголчууд өөрсдийн холбоотон Оросын вангуудын хамт Визант (1269-1271 онд), Литва (1275), Кавказ (1277) тус тус аян дайн хийжээ. Түүхчдийн олсон анхны ярлыкыг Мөнхтөмөрийн нэрийн өмнөөс үйлдсэн байсан бөгөөд Оросын Үнэн алдартны сүм хийдийг Алтан Ордод алба гувчуур өгөх үүргээс чөлөөлсөн зарлиг байжээ. Мөнхтөмөрийн хаанчлалын үед Генуягийн худалдаачид Монголчуудаас Каффа хотыг худалдан авч байлаа.
Мөнхтөмөрийн хүү Тохта хан Чингис хааны гуч Өлзий хатанаас төрсөн юм.
Хатад
Мөнхтөмөр хан олон хатадтай байснаас түүхэнд 3 хатны нэр үлдсэн байдаг.
Үүнд: Хүүхдүүд
Лавлах материал
Ангилал:Алтан ордны улсын хан Ангилал:13-р зуунд төрсөн Ангилал:1280 онд өнгөрсөн
Тодмөнх
Тодмөнх буюу Тудамөнх нь 1280-1287 онд Алтан Ордын хан байсан. Тэрбээр Бат ханы ач, Тохоханы хүү, Мөнхтөмөрийн дүү байлаа. Хуурмаг хан тэрбээр 1283 онд Лалын шашинд орсон юм. Өөрөө Лалын шашинтан байсан тул удирдагчид нь Лалын шашинд орсон Ил Хан улсын эсрэг тулалдахыг хүсээгүй юм. Рашид ад-Диний бичсэнээр Тодмөнх Хубилай хаантай сайн харилцаатай байхыг эрмэлзэж байжээ. Түүнийг хаан ширээнд байх хугацаанд Алтан Орд дахь Ногай ханы нөлөө ихэд өссөн бөгөөд Унгарын эсрэг 1284/1285 онд хоёр удаа довтолжээ. 1287 онд Тодмөнх хан ширээгээ өөрийн ач дүү Тулабугад шилжүүлсэн
Killzone 2
Олздүүрэг 2 (Killzone 2) нь 2009 оны 2 сарын 26-нд худалдаанд гарахаар төлөвлөгдөж буй, PlayStation 3-т зориулсан видео тоглоом юм.
Бээжингийн олимп (2008 он)
Бээжингийн олимп буюу 2008 оны зуны олимпын наадам, албан ёсоор 29-р олимпиадын наадам нь 2008 оны 8 сарын 8-аас 8 сарын 24 хүртэл БНХАУ-ын нийслэл Бээжин хотод зохиогдсон дэлхийн хэмжээний спортын наадам юм. Нийт 10,500 тамирчин 28 төрөлд 302 спортоор өрсөлдөх төлөвлөгөөтэй байсан. Энэ олимпийг хоёр өөр Үндэсний Олимпын Хороо зохион байгуулж байсан бөгөөд энэ нь гурав удаагаа тохиолдож байсан зүйл юм. Зохион байгуулагч (Хятад)
Медалийн өөрчлөлт (доор үзнэ үү)
Монгол Улс Бээжингийн олимпод
Монгол улсын 28 тамирчин оролцож 2 алт, 2 мөнгөн медаль хүртлээ.
Гадаад холбоос
Ангилал:2008 оны спортын арга хэмжээ Ангилал:Бээжингийн спортын арга хэмжээ
Скотт Паркер
Скотт Мэтью Паркер (Scott Matthew Parker, 1980 оны аравдугаар сарын 13-нд төрсөн) нь Англиийн хөлбөмбөгчин бөгөөд Премьер лигийн Тоттенхэм Хотспур болон Английн шигшээ багийн тоглогч юм. Тэрээр 2010-11 оны улиралд Хөлбөмбөгийн нийтлэлчдийн холбооны Оны шилдэг хөлбөмбөгчин болсон билээ.
Замнал
2011 оны наймааны цонхоор Тоттенхэм Хотспур болон Вест Хэм Юнайтед багууд Паркерийг эгнээндээ элсүүлэхээр хөөцөлдсөн ба 2011 оны наймдугаар сарын 31-нд Хотон шувуунуудын бүрэлдэхүүнд 5.5 сая фунтийн гэрээгээр очсон ба Алхнууд хочит Вест Хэм багт аркер 2007 оны зургаадугаар сард Вест Хэм Юнайтед багтай 7 сая фунтын гэрээ байгуулан тоглож байв.
Холбоос
Ангилал:Английн шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хагас хамгаалагч Ангилал:Чарльтон Атлетик багийн тоглогч Ангилал:Норвич Сити багийн тоглогч Ангилал:Челси багийн тоглогч Ангилал:Ньюкасл Юнайтед багийн тоглогч Ангилал:Тоттенхэм Хотспур багийн тоглогч Ангилал:Вест Хэм Юнайтед багийн тоглогч Ангилал:Премьер лигийн тоглогч Ангилал:Лондоны тамирчин Ангилал:Лондоны хүн Ангилал:Англичууд Ангилал:1980 онд төрсөн
Анадырь гол
Орос улсын Алс дорнод хязгаар, Умард туйлын цагираг доторх Чукоткын өөртөө засах тойргийн нутгаар Ана́дырь (оросоор Анадырь, юкагираар Онандырь, чукотаар Йъаайваам ) гол урсдаг.
Усан зүй
Анадырь гол Анадырийн шилийн дундаас эх авч 1150 км газар урсаад Берингийн тэнгисийн зах Анадырийн буланд цутгадаг. Адагтаа 7 км өргөн болно. Сав газрын нийт талбай — 191,000 км².
Цутгалан
Баруун талаас нь Яблон, Еропол, Майн, зүүн талаас Чинейвеем, Белая, Танюрер гол цутгана.
Лавлах бичиг
Ангилал:Анадырь голын систем Ангилал:Азийн гол мөрөн Ангилал:Чукоткын өөртөө засах тойргийн гол мөрөн
Жан Макун
Жан II Макун (Jean II Makoun; 1983 оны тавдугаар сарын 29-нд Яунде хотод төрсөн) — Камеруны хөлбөмбөгчин бөгөөд «Ренн» болон Камеруны шигшээд хагас хамгаалагчаар тоглодог.
Замнал
Лилль багт 2001-08 оны хооронд тоглож байсан ба 198 тоглолтонд 12 гоол оруулсан амжилтыг үзүүлж байв.
2008 оны зургаадугаар сарын 16-нд Францын долоон удаагийн аварга Олимпик Лион багт дөрвөн жилийн гэрээг 15 сая еврогийн үнээр байгуулан 2011 оныг хүртэл тоглож 105 тоглолтонд оролцжээ.
2011 оны нэгдүгээр сарын 15-нд Астон Вилла багт гурван жил хагасын гэрээг 6.2 сая фунт стерлингээр байгуулан иржээ. Макун тухайн оныхоо Наймдугаар сарын 28-нд Грекийн «Олимпиакос» багтай гэрээлэв.
2013 оны дөрөвдүгээр сарын 1-нд зээлээр нэг улирал тоглосон Францын «Ренн» багтаа жинхэлсэн.
Гадны холбоос
Ангилал:Камеруны хөлбөмбөгчин Ангилал:Камеруны шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хагас хамгаалагч Ангилал:Лилль багийн тоглогч Ангилал:Олимпик Лион багийн тоглогч Ангилал:Астон Вилла багийн тоглогч Ангилал:Олимпиакос Пирей багийн тоглогч Ангилал:Ренн багийн тоглогч Ангилал:Камерунчууд Ангилал:1983 онд төрсөн
Очирбатын Бурмаа
Эшлэл
Ангилал:Монголын бөх Ангилал:Монголын азийн наадамд оролцогч Ангилал:Монголын олимпын оролцогч Ангилал:2004 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:2012 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Монгол улсын гавьяат тамирчин Ангилал:Улаанбаатарын хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1982 онд төрсөн
Заяатын Жарантив
Заяатын Жарантав нь Булган аймгийн Сэлэнгэ сумын Шанх гэдэг газарт 1942 онд төрсөн. 1961 оноос 1963 он хүртэл ХДТ-т жүжигчнээр ажиллаж байгаад 1963-1967 онд УБИС-ийн кино драмын ангийг жүжигчний мэргэжлээр төгссөн. УДЭТ-т 1967-1991 он хүртэл жүжигчин, уран бүтээл ангийн даргаар ажиллаж байсан.
Тэрээр 1965-1988 оныг хүртэл Төрийн концерт болон Молдав ССР-ийн Флуяраш чуулга, ЗХУ-ын Улаан тугт Борис Александрын нэрэмжит цэргийн дуу бүжгийн чуулгын тоглолтыг хөтлөх нэр хүндтэй ажил үүргийг олон жил хүлээсэн юм. Үүгээр ч зогсохгүй тэрээр Солонгос, Унгар, Герман зэрэг улсын чуулга болон Улсын цирк, Бүх цэргийн дуу бүжгийн чуулга, Хэлийн цэргийн дуу бүжгийн чуулга гэх мэт дотоод гадаадын чуулгуудад хөтлөгч бөгөөд хувийн номерийн тоглолтоор ч байнга оролцдог юм. Хамгийн анх театрын дэргэд хошин урлагийн хамтлагыг бий болгож 1978 оноос тус хамтлагтаа МУГЖ З.Пүрэв, Цэрэнпагма, Цэрэндарьзав, Д.Сосорбарам, Туяа зэрэг урдаг соёлын авъяастнуудын нэгтгэн бригадаар явж сум нэгдэлгүй тоглолт хийн театрын орлогыг хүртэл нэмэгдүүлж явсан түүхтэй.
Кино дэлгэцийн дүрүүд
1969 онд Эвлэлийн төв хорооны тэргүүний ажилтан залуу Алтан медаль, 1974 онд Засгийн газрын хүндэт жуух бичиг, 1981 онд УДЭТ-ын 50 жилийн ойгоор Хөдөлмөрийн хүндэт медаль, 1991 онд Соёлын тэргүүний ажилтан, 2001 онд МУГЖ цол хүртсэн.
Ангилал:Монголын жүжигчин Ангилал:Кино жүжигчин Ангилал:Гавьяат Жүжигчин (Монгол) Ангилал:Монгол улсын соёлын тэргүүний ажилтан Ангилал:Улсын Багшийн Их Сургуулийн төгсөгч Ангилал:Сэлэнгийн (Булган) хүн Ангилал:Монголын хүн Ангилал:Хятадууд Ангилал:1942 онд төрсөн
АДХ тор
АДХ /Пловын тор/ тор нь дэлхийн экватороос хойших хэсэгт хамаарна. АДХ тор нь бүс /зон/, сектор, дөрвөлж /квадрат/-с бүрдэнэ. АДХ торонд орж буй газар нутгийг дөрвөн хэлбэрийн /А,Б,В,Г/ бүст доорхи журмаар хуваана. Үүнд: Экватороос хойших өргөргийн
Ангилал:Математикийн газар зүй
1994 оны бөхийн ДАШТ
1994 оны эрэгтэй, эмэгтэй чөлөөт бөх, эрэгтэй сонгомол бөхийн дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн — Турк, Болгар, Финландад зохион явагдсан. 29 багц медалийн эзэд тодров.
Эх сурвалж
# Бөх ДАШТ Бөх ДАШТ Бөх ДАШТ Бөх ДАШТ Бөх ДАШТ
Killzone 3
Аллагын бүс 3 (Killzone 3) нь 2011 оны 2 сарын 22-нд худалдаанд гарсан, PlayStation 3-т зориулсан видео тоглоом юм.
Ангилал:2011 оны компьютерын тоглоом Ангилал:Нэгдүгээр хүн мэргэн бууч Ангилал:Шинжлэх ухааны уран зөгнөлт компьютерын тоглоом Ангилал:PlayStation 3-т зориулсан тоглоом
2004-2005 оны НБА-гийн улирал
Холбоос
#2004/05 НБА
Тулабуга
Тулабуга, Талабуга, Талубуга буюу Тэлубуга нь 1287-1291 онд Алтан Ордын хан байлаа. Тэрбээр Тартугийн хүү, Бат ханы гуч байв.
Ногай ханы хамтаар тэр 1284-1285 онд Унгар руу, 1287 онд Польш руу тус тус хийсэн Монголчуудын довтолгоог удирдсан. Эхэн үедээ амжилт олсон боловч хоёр довтолгоо хоёулаа нуран унасан юм. Тулабуга 1287 онд Ногай ханы тусламжтайгаар Алтан Ордын төрийн эрхийг гартаа авсан боловч 4 жилийн дараа мөн л Ногай ханд түлхэгдэн унаж, түүний оронд Тохта гарч иржээ.
Лавлах материал
Ангилал:Алтан ордны улсын хан
Лхамжавын Долгор
Тэрбээр амьдралынхаа 40 гаруй жилийг театрын урлагт зориулж 60 орчим гол ба туслах дүр театрын тайзнаа бүтээсэн байна.
Шагнал
Түүний жүжигчний урлагт оруулсан хувь нэмрийг үнэлж Алтан гадас одон, Хөдөлмөрийн хүндэт медаль, Улсын 40, 50 жилийн ойн медаль, 1971 онд БНМАУ-ын Гавьяат Жүжигчин цолоор тус тус шагнасан байна.
Ангилал:Монголын жүжигчин Ангилал:Театрын жүжигчин Ангилал:Гавьяат Жүжигчин (Монгол) Ангилал:Алтан гадас одон шагналтан Ангилал:Хөдөлмөрийн хүндэт медаль шагналтан Ангилал:Сэргэлэнгийн хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1922 онд төрсөн
.net
.net — Цахим сүлжээнд сүлжээ-г илтгэх латин үсгийн домэйн нэр. Анх интернетийн үйлчилгээ үзүүлэгч байгууллага ашиглахад зориулж гаргасан боловч одоо ерөнхий зорилгоор ашиглагдаж байгаа.
Гадаад холбоос
Ангилал:Дээд түвшний домэйн
Ламинар урсгал
Урсаж байгаа шингэний эгэл бөөмс нь бүгл нэгэн чигт урсгалын дагуу явж байвал тухайн шингэний урсгалыг Ламинар урсгал (аажуу урсгалтай буюу Laminar flow) гэнэ. Ангилал:Аэродинамик Ангилал:Шингэний механик
Шадбал гэгээн хаан
Шадбал гэгээн хаан (1303–1323 он; 20 насалсан) — Юань улсын тавдугаар хаан байв. 1320–1323 онд төр барьсан.
Бичиг суртал
Шадбал хааны зарлигаар судар бичгийн хүрээлэнгийн түшмэд «Буянт хааны үнэн түүх», «Хатадын намтар», «Гавьяат сайд нарын шастир», «Их Юань улсын нэвтэрхий толь», «Их Юань улсын хууль цаазын бичиг» зэрэг номыг эмхтгэн гаргасан.
Хаанд жалайр овгийн Байжу (1298-1323) залуу түшмэл дотно үйлчилж, күнзийн суртлыг төрийн хэрэгт хэрэглэж байв.
Хаан хуулийг ширхэгчлэн мөрдөхийг журамлан, зөрчсөн Нангиадай, Лю Гуй нарыг цаазаар аваачив. 1322 онд Тэмүдэрийн шадар бараа бологч Жан Шимөн хээл хахуулийн хэргээр алагдав. Мөн нөлөө бүхий Таж хатан эмэг, Тэмүдэр чинсан нар дараалан нас барсан ба Тэмүдэрийн цолыг нэхэн огцруулж, гэр бүлийг нь гудамжинд хөөжээ.
Алагдсан нь
Тэмүдэрийн талын түшмэд жанжид болох Тэгш, Есөнтөмөр, Чинтөмөр, Юан Же, Шүсүнан, Хуйш, Тогооч, Түмэн, алтан ургийн Гантбух, Ерүтөмөр, Хүлэгбух, мөн Шадбал хааны эцэг нэг дүү Улусбух нар хааныг түлхэн унагаахаар сэм хэлэлцэв.
1323 оны 9 сарын 4-нд Шадбал гэгээн хаан Байжу чинсангийн хамт нийслэл Дайдугаас гарч Шанду орох замд Морины өвчүү (Наньпу) гэдэг газар буухад Тэгш, Чинтөмөр нар цэрэг дагуулан ирж 20 настай хааныг хөнөөсөн.
Нэхэн өргөсөн нэр
1324 онд Есөнтөмөр хааны зарлигаар Шадбал хааныг «Гэгээн богд мэргэн ачлалт хаан» (Руйшөнвэньшяо), 4-р сард «Гэгээн» хаан (Инзун) хэмээн нэхэн цоллов.
Сурвалж, тайлбар
Ангилал:1303 онд төрсөн Ангилал:1323 онд өнгөрсөн Ангилал:Боржигин Ангилал:Юань улсын хаан
Майхан
Майхан (Майхан) —хээрийн нүүдэлчин амьдралын хэв маягт тохиромжтой, малчид, анчдын. монгол сууц. майхан нь  босоо хоер түүнтэй холбогдсон нэг хэвтээ гурван шон бүхий бүтэцтэй. :Эдгээр шонг  хоер талд тэгш өнцөгт самбар, дөрвөн гурвалжины  доод үзүүрийг нь  төмөр эсвэл модон гадасаар газар руу хатгаж тогтооно. Бүрээс даавууг төрөл бүрийн чимэглэлээр өөрсдийн гараар чимэглэсэн байна.
Холбоосууд
Ангилал: Монголын уран барилга Ангилал: Монголын архитектор
Планшет
Целийн тэмдэглэлийн бүтэц
•	Целийн траекторийн тэмдэглэл – Цуваа координатууд ба түүнийг холбосон хэрчмүүд, целийн эхлэл ба төгсгөлийн тэмдэг,
•	Целийн эхлэлд байрлах мэдээлэл- Целийн дугаар, целийн төрлийн тэмдэглэл ба мэдээлэл, группээр нисч байгаа целийн өргөн урт,
•	Целийн цэг бүртэй холбоотой мэдээлэл – координат, өндөр, цаг минут, целийн маневрын тэмдэглэл, урьдчилан тооцоолсон цэгийн мэдээлэл
•	Целийн хоёр цэгийн хоорондох тэмдэглэл – Целийн хүлээн авч шилжүүлсэн тэмдэглэл, саатуулга үйлчлэх цэг ба бүс, сөнөөгч онгоц дагасан траекторийн тэмдэглэл,
•	Групп целийн тэмдэглэл – олон траекторийг холбосон тэмдэглэл
Ангилал:Радар Ангилал:Нислэгийн навигац
Агаарын масс
Агаарын масс — Температур чийг, тунгалагжилт зэрэг физик шинжээрээ харьцангуй нэгэн төрлийн их хэмжээний орон зайг эзэлсэн агаарын хэмжээ юм. Агаарын масс нь удаан хугацаанд нэг төрлийн гадарга дээр бүрэлдэж хэвтээ чиглэлд хэдэн мянган км, босоо чиглэлд хэдэн км хүртэл орон зайг эзлэн оршин буй нутаг дэвсгэрийнхээ цаг агаарын шинжийг тодорхойлно. Нэг төрлийн агаарын масс нь голдуу 1000-2500 км диаметртэй байдаг.
Ангилал
Агаарын массыг температурынх нь хувьд дулаан ба хүйтэн агаар гэж ялгахаас гадна газар зүйн үндсэн хэв шинж буюу үүсэн бүрэлдсэн газар орчноос нь хамаарч үндсэн 4 төрөл болгон ангилдаг.
Эшлэл
Ангилал:Цаг агаар Ангилал:Уур амьсгал
Жереми Лин
Жереми Шу-Хоу Лин (Jeremy Lin, 1988 оны наймдугаар сарын 23 нд төрсөн) нь Үндэсний Сагсан Бөмбөгийн холбооны Шарлотт Хорнетс багт тоглодог Америкийн мэргэжлийн сагсан бөмбөгийн тоглогч. Тэрээр 2012 онд Нью-Йорк Никс багыг удирдаж ялалтанд хөтөлсөн ба түүнийг "Линсанити" гэдгээр нь хүмүүс мэддэг.
Товчхон
2014 оны долоодугаар сарын 11-нд Лос-Анжелес Лейкерс 2015 оны драфтын I тойргийн сонголтоо Хьюстонд шилжүүлэх нөхцөлөөр Линийг элсүүлэв.
2015 оны долдугаар сарын 9-нд 4.3 сая доллараар «Шарлотт Хорнетстой» хоёр жилээр гэрээлэв.
Гадны холбоос
Ангилал:НБА-гийн тоглогч Ангилал:АНУ-ын сагсан бөмбөгчин Ангилал:Сагсан бөмбөгийн холбон тоглогч Ангилал:Голден Стэйт Уорриорз багийн тоглогч Ангилал:Нью-Йорк Никс багийн тоглогч Ангилал:Хьюстон Рокетс багийн тоглогч Ангилал:Лос-Анжелес Лейкерс багийн тоглогч Ангилал:Шарлотт Хорнетс багийн тоглогч Ангилал:Тайваньчууд Ангилал:АНУ-ын хүн Ангилал:1988 онд төрсөн
Иназүма Райгоро
thumb|right|200px|Иназүма Райгоро Иназүма Райгоро (稲妻雷五郎, いなづま らいごろう, 1802 - 1877 оны 3 сарын 29) нь Японы мэргэжлийн сүмогийн 7 дахь ёкозүна юм.
Намтар
Хитачи мужийн Авасаки тосгон (одоогийн Ибараки мужийн Инашики хот)-ы уугуул. 1795 онд төрсөн гэж бичсэн байх нь бий. Жинхэнэ нэр нь Нэмото Сайсүкэ (根本才助). 188 см өндөр, 145 кг жинтэй байв.
1821 оны 2 сард макүшита зиндаанд Макиношима (槇ノ嶌) хэмээх шиконатайгаар барилдаж эхэлжээ. 1824 оны 10 сард дээд зиндаанд дэвшихдээ шиконагаа Иназүма болгож солив. Ийнхүү сайн амжилт үзүүлсээр оозэки цолд хүрчээ.
1828 оны 7 сард Кёотогийн Гожо овгийнхон түүнийг ёкозүна хэмээн хүлээн зөвшөөрсөн ч Ёшида Цүкаса овгийнхон хэсэг цааргалсан ч 1830 оны 9 сард хүлээн зөвшөөрснөөр албан ёсоор ёкозүна болсон байна.
Ангилал:1802 онд төрсөн Ангилал:1877 онд өнгөрсөн Ангилал:Японы сүмоч Ангилал:Ёкозүна
Цайдам нуурын нүүрсний орд
Цайдам нуурын нүүрсний орд нь Төв аймгийн Баян сумын нутагт байдаг аж. Энэ орд төмөр зам, өндөр хүчдэлд ойрхон байрладгаараа давуу талтай. Дээр нь нүүрсний чанар сайны дээр нийт нөөц нь 6,8 тэрбум тонн учир газрын тосны бүтээгдэхүүн гаргах үйлдвэр хөгжүүлэхэд ашиглахад тустай.
Тойргийн индикатор
Тойргийн индикатор нь радарын антеннын сигналыг боловсруулаад операторт ойлгомжтойгоор харуулж целийн мэдээг авах зориулалттай электрон дэлгэц юм. Ангилал:Радар
Killzone: Liberation
Killzone: Liberation нь 2006 оны 10 сарын 31-нд худалдаанд гарахаар төлөвлөгдөж буй, PlayStation Portable-т зориулсан видео тоглоом юм.
Цахим холбоос
Ангилал:2006 оны компьютерын тоглоом Ангилал:Гуравдугаар хүн мэргэн бууч Ангилал:Шинжлэх ухааны уран зөгнөлт компьютерын тоглоом Ангилал:PlayStation Portable-д зориулсан тоглоом
Зургийн боловсруулалт
Зургийн боловсруулалт нь нэг ёсондоо сигнал боловсруулалт юм. Энэхүү үйл ажиллагааны оролт нь фото зураг эсвэл видео материал, харин гаралт нь зураг, түүнээс илрүүлсэн онцлог шинжүүд аль эсвэл зурагтай холбоотой параметрүүд байдаг. Зураг боловсруулах ихэнх техникүүд нь хоёр хэмжээст зураг дээр ажилладаг бөгөөд эдгээр нь сигнал боловсруулах үндсэн техникүүдийг хэрэглэдэг.
Үндсэн үйлдлүүд
Өөр бусад зураг боловсруулах үйлдлүүд:
Бусад холбоосууд
Ангилал:Компьютерын ухаан Ангилал:Дохио боловсруулалт
Бруней доллар
Бруней доллар (ringgit Brunei, ريڠڬيت بروني (Жави Малай); код: BND) нь Брунейн Вант Улсад 1967 оноос хойш хэрэглэгдэж буй мөнгөний нэгж юм. Долларын тэмдэг $-гээр ихэнхдээ тэмдэглэгдэх бөгөөд бусад долларуудаас ялгахын тулд B$ гэж тэмдэглэх нь бий. 100 сэн буюу центэд хуваагдана.
Тус улсын хамгийн том худалдааны түнш орон болох Сингапурын Сингапур доллартай 1:1 харьцаагаар уягдсан байдаг.
Цахим холбоос
Ангилал:Азийн мөнгөн тэмдэгтийн нэгж Ангилал:Брунейн эдийн засаг
Мугулюй
Мугулюй нь 330-550 онд оршин тогтнож байсан Их Нирун (хятадаар: Жужан) улсыг үндэслэгч. Тобагийн Вэй улсын түүхийн ном (Вэй ном)-т Ливэй хааны (220-272) сүүлээр Табгачийн морьт цэрэг тонуул хийж явахдаа үс нь хөмсөг хавиас эхэлж ургасан, овгийн нэр, өөрийн нэрээ сайн хэлж мэдэхгүй жаал хүү олзолжээ. Олзолсон эзэн нь түүнийг Мугулюй гэж нэрлэв. Үсийг нь хуссан, мухар толгойт гэсэн үг. Тэр өсөж том болоод цэргээс зугтаж, говиос умарш нутагт зугтан ирээд нэгэн аймагт толгой хоргодосон. “Мугулюй”, “Юйцзюлюй” хоёр ойролцоо дуудлагатай тул Мугулюйн үр ач нар хожим Юйцзюлюйг овог, ургийн нэрээ болгожээ. Түүний хүү Чаругуй дайнч баатарлаг учраас, цэрэг элсүүлж, хүчирхэгжсэн. Энэ үе нь 330 оны орчим бололтой. Түүний үр хойчис өсөж олшироод Нирун улсыг байгуулж, 555 он хүртэл оршин тогтноод Түрэгийн хаант улсад эзлэгдэн мөхсөн.
Нирун угсаатны цөм болсон овгийн нэр болж хувирсан Мугулюйн талаар 1851 онд Н.Я.Бичурин “Мугулюй бол хятад хүний дуудлагаар гажсан монгол үг” гэж тайлбарласан. 1903 онд К.Ширатори Мугулюй бол монгол хэлний “Muxur (Muhhu-rh)”, манж хэлний “Muhelien” буюу дундад үеийн монгол хэлний “Mokhor”, “Mukhur” гэж, А.Будберг 1939 онд Мугулюйг монгол хэлний мулгуу, мухар (эвэргүй) хэмээх утгатай Мохотур эсвэл манж хэлний “Moχolo” юм гэсэн. Ц.Хандсүрэн Мугулюйг “мухар” гэдэг үгнээс гаралтай гэж 1968 онд бичсэн. 1965 онд Н.Ишжамц Мугулюйг мухар (muqur, мухур) гэдэг үгнээс гаралтай Мухулай (Muqulai) гэсэн. В.С.Таскин 1984 онд муу үс гэсэн утгатай “Maγurāwa” гэж тайлбарласан. 2007 онд А.Вовин Мугулюй бол мухар, халзан/үсгүй гэсэн утгатай монгол хэлний Мухоло/Мохоло үг мөн гэхдээ Табгач хэлний үг гэсэн.
Ангилал:Нируны ноёрхогч Ангилал:3-р зуунд төрсөн Ангилал:4-р зуунд өнгөрсөн
Целийн алслалтыг хэмжих
Целийн алслалтыг хэмжих Цацсан долгион ба ойж ирсэн долгионы хоорондын хугацааг хэмжих соронзон долгион тархах хурдан їржїїлэн целийн алслалтыг бодож гаргана. Ангилал:Радар
Даацын ханатай хийц
thumb|225px|Даацын ханатай барилга- улаанаар даацын ханыг харуулав.
Барилгын салбар дахь даацын ханатай хийцэд хана, хучилт гэх мэт орон зайг хучиж буй барилгын хэсэглэлүүд барилгын статикийн хувьд нэгэн зэрэг даацын хийцийн үүрэг гүйцэтгэнэ. Даацын хийцийн эсрэг хэлбэр нь араг ясан хийц юм.
Даацын ханатай хийцтэй барих нь
Хөндлөн даацын хийц нь даацын ханатай хийцийн нэг төрөл мөн.
Дундад зууны үед чулуун хийцтэй барилга барьж байсан нь мөн энэ төрлийн хийцэд хамаарна. Дараа дараагийн зуун жилүүдэд ихэвчлэн даацын хийцтэй барилгууд баригджээ.
Даацын ханатай хийц мэргэжлийн салбар болох нь
Их ба дээд сургуулиудад даацын ханатай барилгын чиглэлээр сургалт судалгаа хийдэг.
Даацын ханатай барилга
Төмөр бетон ба өрлөгөн ханатай барилгыг ерөнхийд нь даацын ханатай барилга хэмээн барилгын хийц ба үл хөдлөх хөрөнгийн салбарт нэрлэнэ. Орон сууцны барилгын хувьд ханыг нь өрж ба төмөр бетоноор гүйцэтгэдэг. Тус хийцтэй барилгын хучилтыг төмөр бетон, хөнгөн бетон, нүхтэй бетон ба тоосгоор хийнэ.
Даацын ханатай барилгад бэлэн хэсэглэлүүдийг (шат, тагт, хучилт гэх мэт) мөн ашиглана. Орчин үед даацын хийцтэй барилгыг бүрэн угсардаг болжээ.
Гадна хана нь нэг, хоёр ба гурван үетэй байна. Даацын бус дотор ханыг хуурай ханатай хийж болдог.
Гадаад холбоос
Ангилал:Даацын хийц Ангилал:Барилгын салбар
Жамбын Лувсанжамц
Жамбын Лувсанжамц нь Завхан аймгийн Отгон сумын харьяат гаралтай Монголын кино жүжигчин, театрын жүжигчин, бурхны хөрөг зураач, холбоочин байсан
Мэргэжлийн гараа
Ж. Лувсанжамц 1911 онд Завхан аймгийн Отгон сумын нутаг Халтарын голд төрсөн. Бага наснаасаа хүрээ хийдэд шавилан сууж, сайн ламын шавь болж, ном эрдэм сайн сурснаас гадна ялангуяа уран зураг, бурханы хөргийг ёс горим, жаяг дэгийн дагуу сайн зурж сурсан байна. 1930-аад онд лам нар хар болох үеэр тэрээр хар болж, улмаар урлаг уран сайхан сонирхон явсаар Амгалан дахь Үлгэр жишээ клубт жүжигчнээр орж ажиллаж байгаад 1939 онд Улсын төв театрт жүжигчнээр оржээ. 1933 онд утасны хороонд ажиллаж байхдаа Баянтүмэнгээс Тамсагбулан хүртэлх утас тавилцсан хүмүүсийн нэг бол алдарт жүжигчин Ж.Лувсанжамц юм. Тэрээр гар урлалын харьяа Нарийн урлалын артельд ажиллаж байхдаа уран зургийн 1-р дамжаа төгсч зураач болжээ.
Хилс хэрэгт татагдсан нь
Tэрбээр 1940 оны дундуур нэгэн найздаа талийгаачийн хөрөг зурж өгсөн нь түүнийг хэрэгт татан, 1953 оны арваннэгдүгээр сарын 21-нд Улаанбаатар хотын шүүхээс долоон жилийн ял аван хоригдсон байна. Хоригдож байх явцдаа үлгэр жишээ, сахилга бат сайн гэсэн тодорхойлолттойгоор хоёр жил хагас суусны дараа хугацаанаасаа өмнө суллагдан гарч, буцаж театртаа орон жүжигчнээрээ ажилласан байна. Түүний энэ хэргийг Улсын Дээд Шүүхийн 2001 оны дөрөвдүгээр сарын 19-ний тогтоолоор хилсээр хоригдож байсан хэмээн цагаатгажээ.
Театр
Түүний театрын тайзнаа бүтээсэн дүрүүдээс цөөхнийг дурдвал:
Эшлэл
Ангилал:Монголын зураач Ангилал:Хөрөг зураач Ангилал:Театрын жүжигчин Ангилал:Монголын кино жүжигчин Ангилал:Дарангуйллын хэлмэгдэгч Ангилал:Сталинизмын хэлмэгдэгч Ангилал:Отгоны хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1911 онд төрсөн Ангилал:20-р эсвэл 21-р зуунд өнгөрсөн