Вьетнамын_дайн
АНУ-ын цэргийг байршуулсан нь
1965 оны 3 дугаар сард АНУ-ын Тэнгисийн явган цэргийг анх удаагаа Өмнөд Вьетнамд байршуулсан ба 7 дугаар сар гэхэд 50.000 гаруй цэргийг тэнд байрлуулсны зэрэгцээ АНУ-ын нисгэгчид болон усан цэргийн тоо ч мөн нэмэгджээ. 1969 оны 4 дүгээр сар гэхэд Америкийн цэргийн тоо дээд цэгтээ буюу 543500-д хүрэв.Америкийн цэргээс гадна Өмнөд Солонгосын 320000 цэрэг, Австралийн 47000 цэрэг болон Филиппин, Тайланд, Шинэ Зеландын цэргийн бие бүрэлдэхүүн америкчуудын хамт байлдсан юм. Цэргийн тусламж үзүүлээгүй ч гэсэн коммунист Хятад ба ЗСБНХУ Вьет Конг болон Хойд Вьетнамд санхүү, зэвсэг-техникийн тусламж, цэргийн мэргэжилтэн-зөвлөх, тагнуул илгээх зэргээр үзүүлсээр байсан билээ. Гэхдээ тэд нарт өөрийн газар нутаг дээр байлдааны ажиллагаа явуулах давуу тал байсны зэрэгцээ орон нутгийн хүн ам тэдэнд идэвхтэй тусалж байв.Америк нь Вьет Конгод үзүүлж буй тусламжийг таслан зогсоохын тулд Хойд Вьетнамыг агаараас бөмбөгдөх төлөвлөгөөтэй байв. “Нижигнэсэн аянга” хэмээх байлдааны үйл ажиллагаа нь зам, төмөр зам, онгоцны буудал, үйлдвэрүүд, түлшний агуулах, цэргийн байгууламжийг устгахад чиглэж байсан боловч амжилт олоогүй юм. Хойд Вьетнам нь агаарын довтолгооноос хамгаалах хүчтэй системтэй байсан ба Өмнөд Вьетнам руу ширэнгэ ой дагуу 20000 км урт Хо Ши Миний зам болон хучмал замын сүлжээ ашиглан хөрш Лаос, Камбожоор дамжуулан зэр зэвсэг болон цэргийн бусад тоног хэрэгсэл зөөсөн юм. Замын энэ сүлжээг онгоц эсэргүүцэх батарейгаар сайн хамгаалж байсан ба энэ замын сүлжээ нь ширэнгэ ой дотор тавигдсан тул харагдахгүй байсан. 1970 он гэхэд 18000 тонн цэргийн хэрэгслийг сар бүр зөөж байсан аж.АНУ-ын зэвсэгт хүчин нь Вьет Конгийг ширэнгэ ойгоос хөөж гаргахын тул ширэнгэ ойн модны навчийг устгахад хэрэглэдэг химийн бодис ашиглажээ. Мөн хүрсэн юм бүрийг шатаадаг өтгөрүүлсэн бензиний бөмбөг-напалмыг хэрэглэв. Байлдааны ийм тактик хэрэглэсэн нь нутгийн тариачдыг үр тариа хурааж авах боломж болон амь зуулгаас нь салгаж ард түмэн АНУ-ын дэмжлэг бүхий Өмнөд Вьетнамын Засгийн газрыг улам ихээр үзэн ядах болжээ.Өмнөд Вьетнамын дарангуйлагч Буддагийн уламжлалт соёлыг цэвэрлэх гэсэн нь Буддын лам нар, олон нийтийг дургүйцлийг хүргэн бослого Хүэ Весакын мөргөлдөөн гарлаа. Дьем католик шашинтан, түүний ах Нго Дин Тук нь католикийн хамба лам байсан бөгөөд төр шашны харилцааны асуудал дээр бантан хутгаж байв. 1963 оны зунаас АНУ-ын албаныхан дэглэмийг өөрчлөх боломжийн тухай хэлэлцэх боллоо. Гадаад хэргийн яам төрийн эргэлт хийхийг сайшааж байсан бол Батлан хамгаалах яам Дьемийг хэвээр нь үлдээх саналтай байв. Тэд юуны түрүүнд Дьемын дүү Нго Дин Нхуг зайлуулах асуудал дээр санал нэгдэв. Нху нь нууц цагдаагийн газрыг тэргүүлдэг бөгөөд Буддистуудын эсрэг ажиллагааг гол зохион байгуулагч нь байв. Тагнуулын төв газраас Вьетнамын генералуудтай нууц хэлхээ холбоо тогтоон Дьемыг зайлуулахаар төлөвлөж байлаа. Тэдэнд ингэсэн тохиолдолд эсэргүүцэхгүй бөгөөд хариу арга хэмжээ авч тусламжаа зогсоохгүйгээ мэдэгдсэн байна. 1963 оны 11 сарын 2-нд Ерөнхийлөгч Дьемыг түлхэн унагааж, ах дүү нарынх нь хамт цаазлав. Энэ мэдээг дуулаад Кеннеди ихэд цочирдсон гэдэг. Тэрээр ийм ажиллагааг төлөвлөсөнг мэдээгүй, батлаагүй байлаа. Өмнөд Вьетнам дахь АНУ-ын элчин Хэнри Кабот бослогын удирдагчдыг элчиндээ урин баяр хүргэлээ. Вашингтон Кеннедид“ дайн илүү богиносох найдлагатай боллоо” хэмээн мэдэгдэв. Эргэлтийн дараа эмх замбараагүй байдал газар авчээ. Өмнөд Вьетнамд улс төрийн тогтворгүй байдал газар авч, нэг цэргийн дэглэм нөгөөгөөр солигдох болов. Гэсэн ч бүгд л АНУ-ын утсан хүүхэлдэйнүүд аж.