cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Чөлөөт Хэвлэл Сан
Техник, тоног төхөөрөмж
2012 он оос эхлэн хэрэгжүүлсэн хэвлэлтийн өмнөх, хэвлэх, хэвлэсний дараах дамжлага хамарсан хөрөнгө оруулалтын төслийн хүрээнд Японы “Dainnipon Screen” компанийн PT-R8600 N-S хэвлэлийн хавтан боловсруулах машин, Японы “Komori” корпорацийн “Entrone 529” таван өнгийн хэвлэлийн машин, Германы “Beil” группын PPL-300 маркийн хавтангийн оптик нугалааны төхөөрөмж, Өмнөд Солонгосын GMP компанийн “Protopic Auto 540 Dual Photo” бүрэлтийн машин, Японы “Horizon” компанийн BQ 270 C маркийн наалтын машин болон хэвлэлтийн дараах ажиллагааны бусад технологиудыг суурилуулснаар үйлдвэрлэлийн шинэ шугамын технологийн хүчин чадал бүрдэж, цаасан хэвлэлийн бүхий л нэр төрлийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх боломжтой болсон. Үйлдвэрт суурилагдсан технологийн хүчин чадал жилд 51,1 сая даралт хуудас.
Хүчин чадал
Үндэсний хэмжээний сонины нэрийн дүнгээр 60 гаруй, борлуулалтын тоо хэмжээгээр 70 гаруй хувийг үйлдвэрлэн гаргадаг. Үүний дотор өдөр тутмын сонин уудын 50 гаруй хувь, Монгол улсын 21 аймгийн сонин хэвлэлийг үйлдвэрлэдэг. Жилийн дундаж үйлдвэрлэл 21,5 сая даралт, сарын дундаж үйлдвэрлэл 1,8 сая даралт хуудас. 2015 оны сарын дундаж үйлдвэрлэл 1.5 сая. 2015 оны үзүүлэлтээр сард дунджаар 70 нэрийн 247 сониныг А2-4 нүүрт шилжүүлснээр 1,528,402 хувиар, нийт 129 нэрийн 2964 сониныг А2-4 нүүрт шилжүүлснээр 18,340,826 хувиар хэвлэсэн. Жилийн борлуулалтын орлого 2-2,5 тэрбум.
Нөөцийн сан
Чөлөөт Хэвлэл Сан дүрэмд заасан зорилгынхоо дагуу цэвэр орлогынхоо 20 хувиар Нөөцийн сан байгуулж, Монголын сэтгүүл зүй, хэвлэл мэдээллийн салбарыг дэмжихэд зориулж иржээ. Сангийн Удирдах зөвлөл оны эцсийн балансад тусгагдсан цэвэр орлогын дүнгээс хамааран Нөөцийн сангийн нийт хөрөнгийн хэмжээг жилд нэг удаа тогтоон, тухайн жилийн хөрөнгөөс үлдэгдэлтэй байвал дараагийн жилд шилжүүлэн Нөөцийн сангийн тухайн жилийн хөрөнгийг бүрдүүлдэг. Нөөцийн сангийн хөрөнгийг чөлөөт, хараат бус хэвлэл мэдээллийг хөхүүлэн дэмжих, эрх ашгийг нь хамгаалах, нийгэмд гүйцэтгэх үүргийг нь дээшлүүлэхэд зориулж, дээрх чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг төрийн бус болон мэргэжлийн байгууллагуудаас ирүүлсэн өргөдлийг үндэслэн тэдгээр байгууллагуудын боловсруулж ирүүлсэн төслийг шалгаруулах замаар хуваарилдаг бөгөөд өнгөрсөн хугацаанд 100 гаруй байгууллагад 200 шахам сая төгрөгийн хандив олгосон байна. Удирдах зөвлөлийн шийдвэрээр сангийн үйл ажиллагааг 2004 онд тодорхойгүй хугацаагаар зогсоосон. Нөөцийн сангийн хөрөнгийн үлдэгдэл 2016 оны байдлаар 11.4 сая төгрөг.
“Сайн урамшуулал” хөтөлбөр
Тогтмол үйлчлүүлэгчиддээ зориулсан “Сайн урамшуулал” хөтөлбөрийг санхүүгийн болон мэргэжлийн дэмжлэгийн чиглэлээр уламжлал болгон хэрэгжүүлж иржээ.
Санхүүгийн дэмжлэг
Сан чөлөөт хэвлэлийг дэмжих үндсэн зорилго бүхий төслийн үзэл баримтлалыг эш үндэс болгон, үнэ тарифыг 1996-2011 оны эцэс хүртэл 15 жил тогтвортой мөрдсөн нь үйлчлүүлэгчдэд үнийн түргэн өсөлт бүхий зах зээл дээр ашигтай ажиллах боломж олгон санхүүгийн таатай нөхцөлийг бүрдүүлсэн. 2000 оноос эхлэн байнгын тогтмол үйлчлүүлэгчиддээ зориулсан урамшууллын тусгай хөтөлбөр хэрэгжүүлснээр үнийн хөнгөлөлт урамшуулал болон үйлчлүүлэгчдийн нэрийн өмнөөс төлсөн НӨАТ-т нийтдээ 3,5 тэрбум төгрөг зарцуулжээ. Үйлчлүүлэгчдийнхээ санхүү эдийн засгийн ачааллыг 30 хүртэлх хувиар хөнгөрүүлсэн “Үнийн бодлого, хөнгөлөлт урамшууллын систем”-ийг 2013 оны 12 дугаар сарын нэгнээс шинэчлэн мөрдөж, 2015 оны эцэс хүртэл нийт 792 сая төгрөгийн хөнгөлөлт олгосон.
Мэргэжлийн дэмжлэг
Монголын сэтгүүлчид гадаадын ижил төстэй байгууллагатай ажил мэргэжлийн холбоо тогтоох, хурал зөвлөгөөнд оролцох, туршлага судлах; сэтгүүлчдийг хөхиүлэн урамшуулах; мэргэжлийн ном товхимлуудыг хэвлэх, тараах; мэргэжлийн сургалт явуулах; салбарын судалгааг санхүүжүүлэх зэрэг олон талт үйл ажиллагаанд төрөл бүрийн дэмжлэг үзүүлдэг.
Эх сурвалж
Ангилал:Байгууллага Ангилал:Хэвлэл Ангилал:Сонин Ангилал:Сонин хэвлэл Ангилал:1996 он
Эрдэнэбатын Зоригтбаатар
Эрдэнэбатын Зоригтбаатар нь Завхан аймгийн Түдэвтэй сумын уугуул, үндэсний бөхийн аймгийн арслан цолтой бөх. Монголын гар барилдааны түүхэнд дэлхийн аваргын анхны хүрэл медалийг эх орондоо авч ирсэн. Монгол улсын гар барилдаан үнэмлэхүй аварга домогт тамирчин юм. Тэрбээр мөн павуерлифтингийн дэлхий хошой аварга юм.
Монсудар хэвлэлийн газар
Түүх
Монсудар хэвлэлийн газар нь 1998 оноос үйл ажиллагаагаа явуулж эхэлсэн бөгөөд өдгөө 58 ажилтантай, өргөн сэдвийг хамарсан 70 – 80 орчим шинэ ном, бүтээлийг жил бүр нийтийн хүртээл болгодог, Монголын хамгийн том хэвлэлийн газар болоод байна.
Үйл ажиллагаа
Тус хэвлэлийн газар өнөөдрийг хүртэл үндэсний болон гадаадын 800 гаруй ном, бүтээлийг уншигчдын хүртээл болгосон. Түүнчлэн хуучны ховор, мартагдсан зохиолыг сэргээн хэвлэж, дэлхийн сонгодог уран зохиол, Нобелийн шагналт зохиолчдын бүтээл, орчин цагт олон улсад бестселлер болж буй шинэ зохиолуудыг орчуулан гаргадаг. Мөн тус компанийн хүүхдийн номын Жангар редакц хүүхдүүдийн нас насны онцлогт тохирсон, мэдлэг, хүмүүжлийн сэдэвт 30 гаруй шинэ төрлийн номыг жил бүр гаргаж байна. Мөн газрын зураг, үндэсний болон гадаадын сонгодог дуу хөгжим CD, толь бичгүүд, хэл шинжлэлийн бүтээлүүд зэргийг эрхлэн гаргадаг байна. Монсудар хэвлэлийн газар нь 2005 оноос эхлэн өнөөдрийг хүртэл ерөнхий боловсролын сургуулийн 200 гаруй нэр төрлийн сурах бичиг, дасгал ажил, багшийн ном, хэрэглэгдэхүүн зэргийг эрхлэн гаргаж, сургуулийн болон нийтийн номын санг баяжуулах чиглэлээр 40 гаруй мянган ном нийлүүлжээ.
Гадаад харилцаа
Монсудар компани нь 2003 оноос Oxford University Press, Cambridge University Press, Dorling_Kindersley ltd., Random House Inc., Bloomsbury, Little, Brown Company зэрэг 50 гаруй байгууллагатай хамтран ажиллаж, гадаад номыг орчуулан хэвлүүлдэг.
Нийгмийн хариуцлага
Тус компани “Соён гэгээрлийн өдрүүд” "Зуны номтой өнгөрүүлье" хэмээх, зохиолч, орчуулагч, эрдэмтэд, хэвлэл мэдээлэл, уншигчдыг оролцуулсан тодорхой сэдвээр хэлэлцдэг арга хэмжээг жил бүр зохион байгуулдаг.
Эх сурвалж
Ангилал:Монголын аж ахуйн нэгж
Туполев Ту-2
Ту-2 нь Эх орны дайны жилүүдэд Зөвлөлтийн армид ашиглаж байсан бөмбөгдөгч онгоц юм.
=Ерөнхий үзүүлэлт= =Нислэгийн үзүүлэлт=
=Холбоотой өгүүллэг=
Бахрейны гран-при
Бахрейны их шан нь Формула-1-ийн нэг уралдаан бөгөөд 2004 онд Сахир дахь Бахрейны олон улсын авто тойруулгад анх удаа зохиогдсон юм. Бусад шинэ уралдааны замуудтай адил (Малайз, Хятад, Турк) Манамагийн хаалганаас 30 км-ийн зайтай газар германы архитектор Херманн Тилькегийн дизайнаар барьжээ. Бахрейны уралдаан нь говьд болдгоороо онцлогтой. Тиймээс уралдааны тэрэгнүүдэд нэг талаас маш халуун, нөгөө талаас элс-, тоос хөдөлгүүр, хурдны хайрцаг, хөргөлтийн оруулга эсвэл тоормосны зай завсараар орон эд ангийг гэмтээх магадлал өндөртэй байдаг.
Тогоочийн Отгонзоригт
Тогоочийн Отгонзоригт нь Хэнтий аймгийн Биндэр сумын харьяат, үндэсний бөхийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан Ангилал:Биндэрийн хүн
2017 оны Бахрейны гран-при
2017 оны Бахрейны гран-при (албан ёсоор: 2017 Formula 1 Gulf Air Bahrain Grand Prix) нь дөрөвдүгээр сарын 16-нд Сахирын олон улсын авто тойруулга дээр зохиогдох 2017 оны Формула-1-ийн дэлхийн аваргын гурав дахь уралдаан юм.
Тойм
Хятадын гран пригийн дарааx дүнгээр Льюис Хамилтон болон Себастиан Феттель нар ижил оноогоор тэргүүлж байгаа бол тэдний араас 18 онооны дутуугаар Макс Ферстаппен гуравдугаар байранд орж байв. Зохион бүтээгчийн үнэлгээг Мерседес Феррари багаас нэг онооны илүүгээр болон Ред Булл Расинг багаас 29 оноогоор илүүтэйгээр тэргүүлж эхэллээ.
Бахрейны их шанд Пирелли нисгэгч нарт P Zero Soft (шар), P Zero Supersoft (улаан), P Zero Ultrasoft (нил ягаан), мөн түүнчлэн нойтон замд зориулсан Cinturato Intermediates (ногоон), Cinturato Full-Wets (хөх) дугуйнуудыг бэлтгэжээ.
DRS бүсүүд нь өмнөх жилийнхтэй адил хэсэгт үлдсэн ба эхний хэмжилтийн цэг нь есдүгээр эргэлтийн өмнө 10 метрт байна. DRS бүс нь өөрөө гараа-барианы шулуунтай паралель зам дээр байна. Хоёр дахь DRS бүсийн хэмжилтийн цэг нь 14-р эргэлтийн өмнө 108 метр байх ба DRS бүс нь өөрөө гараа-барианы шулуун дээр байна.
Уралдааны дараах дэлхийн аваргын оноо
Уралдаан бүрийн эхний аравт орсон нисгэгчид 25, 18, 15, 12, 10, 8, 6, 4, 2, 1 гэсэн дарааллаар тус тус оноо авсан.
Эшлэл
#2017 Бахрейны гран при
Оргодолын Өлзиймөнх
Оргодолын Өлзиймөнх нь Дундговь аймгийн Сайнцагаан сумын харъяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Сайнцагааны хүн Ангилал:Аймгийн арслан
Шар тос
Шар тос. Халх Монголчууд шар тосыг ихэвчлэн өрөмнөөс гаргаж авна. Зарим нутагт айргийг түүхий сүүгээр эсгэж бүлээд, айргийн тос ялган, түүнийгээ шаргаан (удаан буцалгах) шар тос авахыг ч эрхэмлэнэ. Ер нь шар тосыг өрөмнөөс авах, айраг бүлж ялгах хоёр үндсэн арга аль ч нутагт голдуу зэрэгцэж байсан бөгөөд эхний арга зонхилж байжээ. Тос холиход хайлж буй өрөмний дээд хэсгээр ялгарсан шар тосыг халбагаар дахин дахин хутгаж тусгай саванд хуримтлуулж авна. Түүхий сүүний айрагнаас шар тос ялгаж авахдаа хоёр шатны боловсруулалт хийнэ. Юуны өмнө айргаа халаасан хярмаар хярамлах, эсвэл айрагнаас тасалж халаан эргүүлж хийн олон дахин бүлж айргийн тосоо загсааж унагана, дараа нь хамж аваад түүнийг шаргааж шар тос ялгах жишээтэй.
Шар тос бод, бог малын сүүний өрөм, ундаанаас ялгаж авах байдлаар үхэр, тэмээний шар тос, бог малын шар тос гэх мэтээр ялгагдах бөгөөд өнгө, амтны хувьд арай өөр өөр байдаг.
Хүрээ дуу
Хүрээ дуу нь тухайн үеийн нийгмийн байдал, хүрээний аж амьдрал, соёлын хөгжлийг даган гарч ирсэн богино дуу юм. Үүнд: "Гоолингоо", "Тунан хар", "Сүнжидмаа", "Хандармаа", "Хөх торгон дээл", "Задгай цагаан" зэрэг дууг нэрлэж болно.
Шар тос
Ашигласан материал
Ангилал:Цагаан идээ
Хүрээ дуу
Ангилал:Монголын хөгжим
Чихэвч (хувцас)
Чихэвч сэрүүний улиралд хүйтнээс чих хамгаалах зорилгоор чихэвч хэрэглэдэг. Чихэвч нь хүний чихний хэлбэрийг дуурайлгасан байх бөгөөд дотор талыг нь зөөлөн арьс, үсээр доторлож, гадна талыг нь ширэх, хатгах аргаар гоёно.
Ашигласан материал
Ангилал:Монгол хувцас Ангилал:Хамгаалалтын хувцас Ангилал:Хувийн хамгаалах хэрэгсэл Ангилал:Чих
Туполев Ту-1
=Ерөнхий үзүүлэлт= =Техник үзүүлэлт= =Зэвсэглэл= =Өрсөлдөгч онгоц=
=Холбоотой өгүүлэл=
Цахим холбоос
Ту 0001 Ангилал:ЗХУ-ын зэвсэгт хүчний агаарын тээврийн хэрэгсэл Ангилал:Нисэх онгоцны төсөл Ангилал:Анхны нислэг 1947 он
Загджавын Соёмбо
Загджавын Соёмбо нь Ховд аймгийн Чандмань сумын уугуул, үндэсний бөхийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан
Дашчойнхорлин сүм
Чингис хааны тахилгад зориулан Халхын нутагт байгуулсан буддын шашны сүм. Халхын Сэцэн хан аймгийн Чин ачит вангийн хошуу /өнөөгийн Дорнод аймгийн Булган сум/-ны нутаг Баян-Эрхэт уулын оройд 1863 онд нэгэн жижиг сүм байгуулж, Чингис Богдын дүр болон Хар сүлдийг бүтээн залж тахиснаар Халхын нутагт Чингис хааны тахилгын сүм анх байгуулагджээ. Энэ сүмийг Богд эзний түмэн өлзий батдах ба Монголын шашин, төрийн үйл хэрэг үүрд төвшин сайнаар дэлгэрч, ард олонд өчүүхэн ч харшлахын шалтгаан учрахгүй, зохилдохын буян чуулан хурж, амар төвшин аж төрүүлэх зорилгоор байгуулсан бөгөөд “Дашчойнхорлин” хэмээх төвөд нэртэй байв. Гол сүм буюу тахилгын сүмийн хойморт Чингис хааны шүтээн дүрийг, хоёр талаар нь түүний хөлөг баатруудыг залж, үүдний хоёр талд Чингис хаанд сөгдөн мөргөж байгаа харь улсын дөрвөн элчийг цаасан шуумлын аргаар бүтээжээ. Мөн Чингис хааны үеийн цэргийн зэр зэвсэг болон ном судрыг энэ сүмд их хэмжээгээр хадгалж байжээ. Сүмийн хаалгаар ороход баатруудын толгой, гар зэрэг нь хөдөлдөг оньсон хөдөлгүүртэй байв. Сүмийн оройд Чингис хааны Хар сүлдийг залж байсан тул түүхэнд “Тугийн сүм” хэмээн алдаршжээ. Энэхүү сүмд Хар тугийг жилд дөрвөн удаа, Чингис Богдыг таван удаа тахидаг байснаас гадна жил бүрийн хаврын сүүл сарын 21-нд Чингис хааны намтар, өчиг дуудах зан үйл гүйцэтгэнэ. Мөн гурван жилд нэг удаа Сэцэн хан аймгийн чуулган чуулж, цэрэг эрсээ данслан бүртгэсний дараа Туг, Чингис хаан болон аймгийн цэргийг захирах жанжны тамгыг тахиж эрийн гурван наадам хийдэг байв. Туг болон Чингис хаанд зориулж мөнхийн зул өргөдөг, мал сэтэрлэдэг байсан бөгөөд Туг, Чингисийн тахилч ламтай байжээ. Мөн өдөр тутмын Цогчин, Жасаа хурлаас гадна сар, улирлын тогтмол хурал, сахиусын тахилга, галын тахилга зэрэг тахилгын зан үйл гүйцэтгэдэг байв. Тус сүмийн үйл ажиллагаа 1937 оны намар зогссон бөгөөд энэ үедээ дацан нэг, дуган сүм хоёр, жасын хашаа, байшин тус бүр нэг, лам нарын хувийн байшин дөрөв, лам 16 байв. Тугийн сүм нь Чингис хаан болон түүний Хар сүлдийг тахидаг тахилгын сүм байснаараа Монгол оронд байсан бусад сүм хийдээс нэн өвөрмөц онцлогтой.
Максвелл Кабелино Андраде
Максвелл Шеррер Кабелино Андраде (Maxwell Scherrer Cabelino Andrade, 1981 оны наймдугаар сарын 27-нд Вила-Велья хотод төрсөн) — Бразилын хөлбөмбөгчин бөгөөд Пари Сен-Жермен болон Бразилын шигшээ багийн хамгаалагч юм.
Пол Жаматти
«Ховард Штерн» (1997), «Труманы шоу» (1998), «Цэрэг Райаныг аварсан нь» (1998), «Хэлэлцэгч» (1998), «Америкийн жавхаа» (2003), «Зам зуур» (2004), «Үнсгэлжин эр» (2005), «Илбэчин» (2006), «Жон Адамс» (2008), «Хүйтэн сэтгэл» (2009), «Барнид зориулав» (2010), «Хожил!» (2011) бүтээлүүдээр алдартай. «Үнсгэлжин эрийн» туслах дүрээр «Оскарт» дэвшиж, «Алтан бөмбөрцөг», «Гильд» гардсан бөгөөд сериал «Жон Адамсын» гол дүрээр «Эмми», хөгжимт инээдмийн драм «Барнид зориулавын» гол дүрээр «Алтан бөмбөрцөг» гардсан.
Максвелл Кабелино Андраде
Замнал
Тэр нутгийнхаа Крузейро багийн өсвөр үеийн эгнээнээс Нидерландын Аякс багтай 2001 оны зургаадугаар сард таван жилийн гэрээ байгуулжээ. Гэрээний хугацаа дуусан дуустал тоглохдоо нийт 147 тоглолтонд оролцож 9 гоол оруулсан Максвелл 2006 оны нэгдүгээр сарын 6-нд Италийн Интер багт элсэж гарааны тоглогчийн хувиар 90 гаруй тоглолтонд оролцсон юм. 2009-2012 оны хооронд Испанийн Барселона багт тоглож байсан бөгөөд 2011 оны Аваргуудын лигт түрүүлж байсан байна. 2012 оны нэгдүгээр сарын 12-нд Францын Пари Сен-Жермен Максвеллд 3.5 сая еврогийн цалин санал болгон тоглуулах гэрээ байгуулан.
Пол Жаматти
Цахим холбоос
Ангилал:АНУ-ын кино жүжигчин Ангилал:Театрын жүжигчин Ангилал:SАG-Award шагналтан Ангилал:Алтан бөмбөрцөг шагналтан Ангилал:Эмми шагналтан Ангилал:Коннектикутын хүн Ангилал:Америкчууд Ангилал:1967 онд төрсөн
Максвелл Кабелино Андраде
Замнал
Максвелл 2004 оны аравдугаар сард Бразилын шигшээ багт дуудагдан 2010 оны ДАШТ-ий урьдчилсан шатны тоглолын бүрэлдэхүүнд багтсан ч гараанд гараагүй юм. Харин түүнийг 2013 оны наймдугаар сард нэгэн нөхөрсөг тоглолтонд гараанд анх удаа гаргаж байлаа.
Холбоос
Ангилал:1981 онд төрсөн Ангилал:Бразилын хөлбөмбөгчин Ангилал:Бразилчууд Ангилал:Хөлбөмбөгийн хагас хамгаалагч Ангилал:Пари Сен-Жермен багийн тоглогч Ангилал:Барселона багийн тоглогч Ангилал:Интернационале багийн тоглогч Ангилал:Аякс багийн тоглогч
Зумана Камара
Зумана Камара (Zoumana Camara, 1979 оны дөрөвдүгээр сарын 3-нд Коломб хотод төрсөн) — Францын хөлбөмбөгчин бөгөөд Пари Сен-Жермен багийн хамгаалагч юм.
Францын Сент-Этьен багт гурван улирлын турш 100 давсан тоглолтонд оролцож 28 нас хүрсэн туршлагатай тоглогч Камараг дөрвөн жилийн гэрээгээр Пари Сен-Жермен баг 2007 онд бүрэлдэхүүндээ оруулжээ.
Камараг Францын шигшээ 2001 оны зургаадугаар сарын 1-нд Австралийн шигшээ багтай хийсэн Холбоодын цомын тэмцээнийн тоглолтонд гараанд гаргасан нь шигшээ багийн анхны бөгөөд сүүлийн гараа нь юм.
Холбоос
Ангилал:1979 онд төрсөн Ангилал:Францын хөлбөмбөгчин Ангилал:Францын шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Францын хөлбөмбөгийн лигийн тоглогч Ангилал:Хөлбөмбөгийн хамгаалагч Ангилал:Пари Сен-Жермен багийн тоглогч Ангилал:Францчууд
Винница муж
thumb|300px|Нутгийн хуваарь Винница муж (Вінницька область) — Украин улсын баруун урд хэсэгт оршдог муж нутаг. 26 мянган км² газар, 1.6 сая хүнтэй.
Засаг захиргааны хуваарь
Винница муж дотроо 33 хуваагдана. Мужаас захирах 6 хотын тойрог, 27 энгийн тойрог (район) буюу аймагтай.
Аймаг (энгийн тойрог, район)
Ангилал:Украины муж
Гурван фазын цэг
Гурван фазын цэг нь фазын диаграм дээр хайлаxын муруй болон ханасан уурын даралтын фазын хилийн шугам хоёрын огтлолцолын цэг юм.
Жишээ: Усны гурван фазын цэг
Гурван фазын цэг дээр усны уур, шингэн ус болон мөс нь ижилхэн байх ба хэмжээний харьцаа нь гурван фаз дээр өөрчлөгдөхгүй. Мөс болон ус нь байнга усны уур луу ууршин орох ба мөс нь хайлан бас шингэн ус болно. Энэ гурван эсрэг процесс нь яг л ижилхэн төвшинд шилжилт нь явагдана: ус хөлдөнө, усны уур буун ус болох мөн хөлдөн шууд мөс болно.
Усны гурван фазын цэг нь олон улсад хүлээн зөвшөөрөгдсөн утга ба 1976 онд Гуйлднер, Жонсон, Жонес нар 611,657 (± 0,010) Па (6 мбар) болон температур нь яг 273,16 К (0,01 °С) гэдгийг тогтоосон байна.
Гиббсийн фазын дүрмийн онцгой тохиолдол
Гурван фазын цэг нь мөн Гиббсийн фазын дүрмийн онцгой тохиолдол болдог:
Системийн чөлөөт хөдөлгөөний град f нь (нэг бүрэлдхүүнт={компонент} систем: К= 1 гурван фазтай: Ф = 3) гурван фазын цэг дээр фазын дүрмийн дагуу үргэлж f=0: Аль нэг идэвхтэй төлөв байдлын хэмжээг өөрчилбөл фазын тэнцвэрт байдал тэр даруй алдагдана. Иймээс нэг бүрэлдхүүнт систем дээр 4 фазын хилийн шугам нэг цэг дээр огтлолцдоггүйн учир энэ юм (энд f = -1).
Хуваарилалтын тогтоосон цэг
Гурван фазын цэгийн тодорхой байдал нь термометрийн хэмжээсийг тохируулахад онцгой температурын тогтоогч цэг болж өгдөг.
Температурын мэдээлэлд зориулсан ихээр хэрэглэдэг гурван фазын цэг:
Эшлэл
Ангилал:Термодинамик Ангилал:Бодисын шинж чанар Ангилал:Зааг утга (температур)
Могилёв-Подольский
Могилёв-Подольский (Могилів-Подільський) — Украин улсын Винница мужийн харьяа хот. left|150px Хот Молдавтай хиллэх хилд, Днестр мөрний эрэгт оршдог.
Газар нутаг: 21.63 км².
Хүн ам: 32,056 (2013 оны тооцоо).
Цахим холбоос
Ангилал:Винница мужийн суурин Ангилал:Днестр мөрний суурин Ангилал:Румын дэлхийн хоёрдугаар дайнд Ангилал:Гетто
Хиппи
Хи́ппи (хип мөн Acidhead, flower child үгчлэн орчуулбал цэцгэн хүүхэд) гэдэг нь тухайн үеийнхээ нийгмийн үзэл бодлыг эсэргүүцэн итгэл, хайр зэрэг энэрэнгүй байдлыг илүүд чухалчлан дайн дажинг бус амар амгалан, энх тайвныг хүсэгч АНУ-н залуусын нэгдсэн бүлэг хүмүүсийг хэлдэг байсан бөгөөд 1960-аад оны дунд үеэс дэлхий дахинаа тархсан ажээ.
Хиппи стиль
Хиппичүүдийн тэмцлээ илэрхийлэх аргуудын нэг нь хувцас байсан юм. Тухайн үеийн сонгодог хувцас нь маш үнэтэй материалаар хийгдсэн энгийн бөгөөд ес дэгтэй байхад энэ үед үүссэн хиппи стиль нь ази, африк болон цыган, индиан зэрэг үндэстэн ястны хувцасны хэлбэр, өнгө орнаментуудыг хольж маш хямд материалаар хийж үүгээрээ өөрсдийн эрх чөлөөт байдлыг илэрхийлэхийг оролддог байв. 1960 оноос хиппи нь ямар ч сануулгагүйгээр хувцсыг толгойноос хөл хүртэл өөрчилж эргүүлсэн юм. 60-аад оны моодонд ямар ч дүрэм байсангүй бөгөөд консерватив хуучинсаг өнгөгүй хувцас ор мөргүй алга болж эхэлжээ. Рок-н-роллын одод Битлз, Джими Хендрикс хувцас загварын амьд жишээ болж тололт болон альбомны хавтсан дээрх зургууд дээрээ өнгөлөг эрээн хувцас өмссөн байдаг. Өөрийгөө хүндэтгэдэг нэг ч хиппи ямар нэгэн компаний лого шошготой хувцас өмсдөггүй. Тэд үнэтэй биш, хөнгөн, биед эвтэйхэн, хуучин хувцасаа шинэчилсэн маягийн гар хийцийн хувцсыг илүүд үздэг. Ихэнх хиппичүүд моодны стандартыг яагаад дагаж зохицох ёстой хэмээн моодыг эсэргүүцдэг байсан.
Бусад
Хиппичүүд үргэлж байгаль экологид санаа тавьж байгалийн гаралтай бүтээгдэхүүн хэрэглэхийг уриалдаг байсан. Тэд байгаль орчинд хохирол үзүүлдэг бүтээгдэхүүний үйлдвэрүүд, амьтан дээр туршилт хийдэг компаниуд руу дайрж бослого хийдэг байсан. Хиппичүүд зөвхөн хувцсанд төдийгүй дуу хөгжим, нийгмийн амьдралд хүртэл өөрчлөлт оруулсан юм. Хиппичүүд дайныг эсэргүүцдэг байсан. Энэ хөдөлгөөний явцад цагаан хоолтон, нудизм, буддизм, экзотик хөгжим, бясалгал зэргийг нийгэмд бий болсон юм. Тэдний уриа бол «Make Love, Not War» «Give Peace A Chance» «All You Need Is Love!»
Эшлэл
Ангилал:Дэд соёл Ангилал:Хүчирхийллийн эрх чөлөө Ангилал:1960-д он
Батбаярын Даваа-Очир
Батбаярын Даваа-Очир нь Хөвсгөл аймгийн Их-Уул сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн улсын начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
* Хөвсгөл аймгийн баяр наадамд 512 бөх барилдахад Б.Даваа-Очир долоо даван "Аймгийн заан" цол хүртсэн ч МҮБХ-ноос хүчингүйд тооцо,н нэг даваа ухраан амжилтыг нь тооцсон билээ.
Ангилал:Улсын начин
Дархан цол
Дархан (Орхоны бичээс: 𐱃𐰺𐰴𐰣‎, латин галиг: Tarqan, Монголоор: ᠳᠠᠷᠬᠠᠨ Darqan/Darkhan; Персээр: ترخان‎; хятадаар: 達干/達爾罕/答剌罕; Арабаар: طرخان‎; бусад дуудлага: Tarkan, Tarkhaan, Tarqan, Tarchan, Turxan, Tarcan, Turgan) бол эртний нүүдэлчдийн улс төрд гавьяа зүтгэлтэй ард иргэдэд олгодог эрхэм дээд соёрхлын цол байжээ. Нүүдэлчдийн дунд дархан цол нь эрт дээр үеэс уламжлагдан хадгалагдаж иржээ. “Дархан” гэдэг үг нь үндсэн утгаараа “онц, эрх бүхий чөлөөт иргэн” гэсэн утгатай.
XIII зууны Дархан цол
Эртний Хүннү, Түрэг, Уйгурын хаант улсын түүхэнд Тархан цолтны нэрс, үйл хэрэг цөөнгүй бичигдэн үлджээ. Түрэг, Уйгурт Тархан цолыг Хааны ойр төрлийн хөвгүүд дүү нар, овгийн ахлагчид сурвалжит ноёд хэрэглэж байсан. “Монголын Нууц Товчоо”, зэрэг сурвалжийн мэдээг үндэслэвэл дархан цол XIII-XIV зууны үед идэвхтэй хэрэглэгдэж байсан бөгөөд Чингис хаан бээр Монголын нэгдсэн улсыг байгуулахад онц их гавьяа зүтгэл үзүүлж, хааны амь насыг хамгаалсан хүмүүсийг дархан цолоор шагнаж байжээ. Жишээ нь Сүлдүсний Сорхоншар,Боорчи,Зэлмэ зэрэг 3 хүнд Их Монгол улс байгуулагдсаны дараа дархан цол олгосон байна. Дархан цол хүртэгсэд нь алба татвараас чөлөөлөгдөх, ав гөрөө, аян дайны олзоо өөрөө авах, эзэн хааны ордонд чөлөөтэй орж гарч болох, хаантай хамт хурим найрт саатаж зоог хүртэх, нутаг дархлан эзэмших, өөрийн хүсэл бодлоо эзэн хаандаа шууд айлтган хэлэх зэрэг онцгой эрхийг эрхэлдэг байжээ.
XV-XVII зууны Дархан цол
Дархан цол нь Их Юань улс, Умард Юань буюу Дөчин дөрвөн хоёрын Монгол улс, Манж Чин улсын үед ч хэвээр хэрэглэгдэж байсан бөгөөд дархан цолтой хүний тоо олширч байсан боловч эдлэх эрх мэдэл нь хязгаарлагдмал болж, Чингис хааны үеийн есөн үеэр нь дархалах, бэлчээр нутаг соёрхох ёс нь Юань улсаас хойш нэгээс гурван үеийн турш дархалж, зөвхөн татвараас чөлөөлөх, дээрээ ноёнгүй байх зэргийн тодорхой хязгаартайгаар эрх мэдлийг нь тогтоож байв.
Лувсанданзаны Алтан товч, Их Шар тууж зэрэг сурвалж бичигт Баянмөнх жононг 3 настайд нь Ойрадаас оргуулж, Монголын Урианхайн нутагт авч ирсэн дөрвөн хүнд үрийн үр хүртэл, Мандуул хааны зарлигаар дай дарх, ал жуух, алтан тамга соёрхож байсан. Батмөнх даян хаан, Далан Тэргүүний тулалдаанд баруун түмний цэргийг ялж төвшитгөхөд гавьяа байгуулсан Жарууд Халхын Баасан тавнан, Ордосын Төмөр тэргүүтэй 25 хүнд дай дарх, ал жуух, алтан тамга, хүнд цолыг соёрхсон билээ. Мөн Саган сэцний бичсэн Эрдэнийн товчид Далан тэргүүний тулаанд гавьяа байгуулсан "Цэгцэ гийн үр дээрээ ноёнгүй болтугай гэж дархлав", "Ойрадын Сэгүсэ ахлах ын үр долоон үе болтол албагүй болтугай гэж дархлав" гэж тэмдэглэсэн байдаг.
Юань улсаас хойш дархан цол нь дархан, дай дархан гэдэг хоёр шат дамжлагатай болжээ. Ямар нэгэн гавьяа зүтгэл байгуулсан хүнийг эхлээд дархан болгож, дахин гавьяа байгуулбал нэмж дай дархан буюу их дархан болгож байжээ. Тэдний эдлэх эрх нь өмнөх үетэй ижил тодорхой тооны өрхийг захирч алба татвараас чөлөөлөгдөж, ав хомрого аян дайны олзыг дангаар авах, 9 удаагийн ялнаас мултрах, найр хуримд чөлөөтэй оролцож болдог байв. Гэхдээ улс төрийн бутрал нь тухайн үеийн дархан нарын эрх мэдлийг эрх дарх олгосон ноён юмуу хааны шууд захиргааны отог аймгийн хүрээнд хүчинтэй байлаа. Улс төрийн бутралын сүүл үед харц гаралтай хүнээс гадна тайж, ноёд өөрийн цолны ард дархан чимэг хэрэглэж байсан. Жишээлбэл: Ар Халхын баруун гарын Ашихай дархан хунтайж,Чин гүрний Хорчины зүүн гарын дундад хошууны засаг ноён Манзушир дархан чин ван нарыг дурдаж болно.
Эшлэл
Ангилал:Цол
Хосе Саломон Рондон
Хосе Саломон Рондон Хименес (José Salomón Rondón Giménez; 1989 оны есдүгээр сарын 16-нд Каракас хотод төрсөн) — Венесуэлийн хөлбөмбөгчин бөгөөд «Зенит» болон Венесуэлийн шигшээд довтлогчоор тоглодог. Улсдаа хамгийн ирээдүйтэйд тооцогддог түүнийг 2007/08 онд лигийн шилдэг залуу тоглогчоор анх алдаршуулж байлаа.
Замнал
Рондоныг 2010 оны долоодугаар сарын 19-нд Испанийн «Малага» баг 3.5 сая еврогоор эгнээндээ багтаав.
2012 оны наймдугаар сард Оросын Премьер лигийн «Рубин Казань» түүнийг 10 сая евро буюу 'венесуэл тоглогчийн дээд ханшийг тогтоон' элсүүлсэн түүхтэй.
Рондоныг 2014 оны нэгдүгээр сарын 31-нд «Зенит» 15.8 сая фунтээр худалдан авав.
Амжилт
Багийн
«Арагуа»:
Цахим холбоос
Ангилал:Венесуэлийн шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн довтлогч Ангилал:Арагуа багийн тоглогч Ангилал:Лас Пальмас багийн тоглогч Ангилал:Малага багийн тоглогч Ангилал:Рубин багийн тоглогч Ангилал:Зенит Санкт-Петербург багийн тоглогч Ангилал:ЦСКА Москва багийн тоглогч Ангилал:Далянь Ифан багийн тоглогч Ангилал:Оросын хөлбөмбөгийн улсын аварга Ангилал:Венесуэлчүүд Ангилал:1989 онд төрсөн
Бэгзийн Мижидсүрэн
Бэгзийн Мижидсүрэн нь Өмнөговь аймгийн Булган сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн улсын начин цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Монголчууд Ангилал:Улсын начин
Абель Эрнандес
Абель Матиас Эрнандес Платеро (Abel Mathías Hernández Platero; 1990 оны наймдугаар сарын 8-нд Пандо хотод төрсөн) — Уругвайн хөлбөмбөгчин бөгөөд Английн «Халл Сити» болон Уругвайн шигшээд довтлогчоор тоглодог.
Замнал
Эрнандес 2009 оны хоёрдугаар сарын 2-нд нутаг нэгт Эдинсон Каванигийн тоглодог Италийн «Палермо» багт ирж байлаа.
10 сая фунтээр «Халл Сити» түүхэн наймаагаа түүний төлөө хийж, 2014 оны есдүгээр сарын 1-нд гурван жилийн гэрээгээр элсүүлсэн.
Шигшээ
Уругвай, Анголын 2010 оны наймдугаар сарын 11-ний нөхөрсөг тоглолтонд Абель Эрнандес анхны гараагаа хийж байлаа.
Эрнандес 2013 оны зургаадугаар сарын 23-нд Таитийн эсрэг Холбоодын цомд тоглохдоо 4 бөмбөг оруулж байв. Тухайн тоглолтын салхийг 'тэмцээний түүхэнд хамгийн хурдан гоолоор' (тоглолтын эхний 1 минут 16 секундэд) хагалсан.
Цахим холбоос
Ангилал:Уругвайн шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:2012 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Хөлбөмбөгийн довтлогч Ангилал:Сентрал Эспаньол багийн тоглогч Ангилал:Пеньяроль багийн тоглогч Ангилал:Палермо багийн тоглогч Ангилал:Халл Сити багийн тоглогч Ангилал:Хөлбөмбөгийн Өмнөд Америкийн аварга Ангилал:Уругвайчууд Ангилал:1990 онд төрсөн
Долоннуурын чуулган
Долоннуурын чуулган бол Халх ын ноёд, Халх-Ойрадын хоорондын тэмцлийг Манж ид ашигтайгаар шийдвэрлэсэн чуулган бөгөөд тус чуулганы шийдвэрээр Халх Монголын газар нутаг нь Чин улсын харъяат болжээ. Манж улсын төрөөс чуулган хийх газрыг Долоннуурт сонгож авсан нь:
Хааны төлөөний сайд чуулганы ажлыг тусгайлан бэлтгүүлж, ёслолын дэс дараа, дэг ямбыг маш нарийн зохион байгуулсан байжээ. 1691 оны 4-р сарын эцсээр Энх-Амгалан хаан 16 хүрээ, 23 баг цэргээр хамгаалуулж Долоннуурт ирж 5-р сарын шинийн 2-нд чуулган эхэлжээ. Тус чуулганд Манж улс ын Энх-амгалан хаан тэргүүтэй дээд зиндааны ноёд, түшмэл, Халхын Түшээт хан Чахундорж, Өндөр гэгээн Занабазар, Сэцэн хан Өмэхэй, Засагт хан ы ойр угсааныхан бүгд 550 гаруй ноёд, тайж нар, мөн өвөрлөгч 49 хошууны нөлөө бүхий том ноёд оролцжээ. Долоннуурын Асу хэмээх хаалганы өмнө их ёслолыг үйлдэж, Манжийн хааны зарлигийг уншин сонсгожээ. Зарлигийн агуулга нь 1680-аад оноос хойш Халхын талаар явуулсан төрийн бодлого, цаашид Халхыг хэрхэн захирах талаар тодорхой дурджээ. Тус чуулганаар Халхын 5 хүнд чин ван, 6 хүнд жүн ван, 3 хүнд бэйл, 4 хүнд бэйс, 7 хүнд гүн, 6 хүнд тэргүүн зэрэг тайж олгож, 34 ноёныг хошууны засаг ноён болгож, тус 34 хошууг Түшээт ханы 16, Сэцэн ханы 11, Засагт ханы 7 ноёнд хуваан захируулжээ. Тийнхүү Халхыг Манжийн харъяат гэж албан ёсоор тунхагласан нь нийт Монголын тусгаар тогтнолын үйл хэрэгт ихээхэн хохирол учруулсан юм. Энэ үйл явдалд их ач холбогдол өгч байсан нь юуны өмнө, Халхын хант улсыг оруулж авснаар цааш Зүүнгар, Хөх нуур, Түвэд, Хами зэрэг улс орнуудад төрийн бодлогоо явуулах боломж нээгдсэн төдийгүй тэдгээрийг байлдан эзлэхэд Өвөр Монгол, Халхын цэргийн хүчийг ашиглах боломж олж буй зэрэгтэй холбоотой байв.
Идрис Эльба
Идрисса Акуна «Идрис» Эльба (Idrissa Akuna «Idris» Elba; 1972 оны есдүгээр сарын 6; Лондон) — Британийн жүжигчин. 2010—2013 оролцсон «Лютер» сериалын гол дүрээр «Эммид» дэвшиж, «Алтан бөмбөрцөг» хүртэж байв. «Эрх чөлөөнд хүрсэн алсын зам» (2013) драмын гол дүрээр Чиветел Эжиофор, Том Хэнкс, Роберт Редфорд, Мэттью Макконехи нартай «Алтан бөмбөрцөгт» өрсөлдсөн.
Долоннуурын чуулган
Холбоотой мэдээлэл
Ангилал:17-р зууны Монголын түүх Ангилал:17-р зууны үйл явдал Ангилал:1691 оны улс төр
Идрис Эльба
Түүний тоглосон «28 долоо хоногийн дараа» (2007), «Рок-н-рольчин» (2008), «Халдагч залуус» (2010), «Тор» (2011), «Сүнс хөлөглөгч 2» (2012), «Прометей» (2012), «Номхон далайн хөвөө» (2013),  «Тор 2: Харанхуй ертөнц» (2013) бүтээлүүд алдартай.
Лавлах холбоос
Ангилал:Английн кино жүжигчин Ангилал:Киноны продюсер Ангилал:DJ Ангилал:Алтан бөмбөрцөг шагналтан Ангилал:SАG-Award шагналтан Ангилал:Их Британичууд Ангилал:Лондоны хүн Ангилал:1972 онд төрсөн
Казатин
Казатин (Козятин) — Украин улсын Винница мужийн харьяа хот. left|150px Хот мужийн төв Винницагаас хойш 75 км, нийслэл Киевээс баруунш 150 км зайтай.
Ладыжин
Ладыжин (Ладижин) — Украин улсын Винница мужийн харьяа хот. left|150px Ладыжин хот мужийн төв Винницагаас 114 км зайтай.
Казатин
Газар нутаг: 12.6 км².
Ладыжин
Газар нутаг: 20 км².
Казатин
Хүн ам: 25,229 хүн (2013 оны тооцоо).
Ладыжин
Хүн ам: 22,800 хүн (2013 оны тооцоо).
Казатин
Ангилал:Винница мужийн суурин
Ладыжин
Ангилал:Винница мужийн суурин Ангилал:Өмнөд Буг голын суурин
Доян харуул
Доян харуул (朶顔衛) бол 1389 онд Мин улс аас Хянганы нуруу ны зүүн хэсэгт Жалайр ын Нагачу ноёны харъяат нараар байгуулсан Урианхайн 3 харуулын нэг нь юм. Урианхайн 3 харуулын дотор Доян харуул нь хамгийн хүчирхэг байсан агаад Юань улс ын үеийн Доян юаньшифугаас гаралтай ажээ. Доянь харуул нь голдуу Монголын Урианхай аймгийн хүмүүсээс бүрдэж байв. Тиймээс түүгээр төлөөлүүлэн тус гурван харуулыг “Урианхайн 3 харуул” хэмээн нэрлэх болжээ. Доян харуулыг 1389 онд байгуулж, Торгучар гэгчийг тус харуулын чжихуйтунчжи (мянгатын бүгд захирагч дарга) болгожээ. Тус харуул анхандаа Тоорын гол ын сав нутагт нутаглаж байгаад XV зууны дунд үеэр өмнө тийш нүүдэллэн Баясгалан хадат хаалга болон Сюаньфу гийн хооронд нутаглах болжээ.Тус харуул Цагаан хэрмийн Баясгалан хадат хаалгаар дамжин Мин улстай харилцаж, Гуаннин-д зах нээн худалдаалдаг байжээ. Доян харуул нь Хунь-у, Юнлө гийн дунд үе хүртэл Мин улсын хилийг хамгаалж, хариуд нь худалдаа наймаа хийх, алба өргөх зэргээр хүчин зүтгэж байв. Харин 1410-1424 он хүртэл Аругтай тайш ийн ятгалгаар Мин улстай олон удаа байлдах, бууж өгөх зэргээр Мин улс ба Монгол улстай харилцаж байсан. Сюаньдө хаан, Жөнтун хааны жилүүдэд хэд хэдэн удаа дээрмийн довтолгоон хийж байсан бөгөөд тэдгээрийн ард Аругтай тайш эсвэл Эсэн тайш нарын нөлөө их байсан. 1444 онд Эсэн тайшийн дүү Сайхан вангийн удирдсан цэргийн анги Доян харуулын Нарбухыг хороож, их хэмжээний дээрэм хийсний дараа Тайнин харуул, Фуюй харуул, Доян харуулын ноёд, ардууд Мин улсыг түшиж дагаж, жил бүр алба өргөх болжээ. Гэвч энэ харилцаа нь хилийн жанжидийн зэрлэг балмад зан авир, Мингийн төрөөс олгох цалинг нь зогсоосон зэрэг явдал нь 1449-1450 онд Монголын их цэрэгт хөтөч болоход ихээхэн нөлөөлсөн. Үүнээс хойш 150 гаруй жил Мин улс болон Монгол улстай байлдах, найрамдах мэтээр харилцаатай байв.
Холбоотой мэдээлэл
Ангилал:Мин улс Ангилал:Монголын урьдын засаг захиргааны нэгж Ангилал:Хятадын урьдын засаг захиргааны нэгж
Өмнөд Солонгосын хөлбөмбөгийн үндэсний шигшээ баг
Шилдэг хөлбөмбөгчид
Ангилал:Азийн хөлбөмбөгийн үндэсний шигшээ баг  Хөлбөмбөг
Түвшинтөрийн Энхтайван
Түвшинтөрийн Энхтайван нь Өмнөговь аймгийн Баян-Овоо сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн хурц арслан цолтой бөх юм. Түүний аав Ц.Түвшинтөр аймгийн хурц арслан, ах Т.Энхтуяа улсын начин цолтой бөхчүүд билээ.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан
Өөш манхан
Өөш манхан нь Дундговь аймгийн нутагт байдаг элсэн манхан. Энд бөөрний сувиллын газар байдаг. Халуун элсэнд булж, ингэний сүү уулгах мэтээр бөөр нь өвчтэй хүнийг эмчилдэг. Нарны халуун энерги бүхий элс, ингэний хоормогоор дотор таван цулын хаван болон гадна хаванг эмчилдэг гэнэ. Энэ элсний ”ид шид”-ийг 1978 онд анх нээсэн байна. Элсний найрлага нь их өөр бөгөөд нарийн ширхэгтэй, эрдэс баялгийн олон бодистой ажээ. Хэлнийхээ хонхорт тавихаар хайлчихдаг. Уг элсийг барилгын ажилд хэрэглэж болдоггүй юм байна. Зөвхөн бөөр, дотоод таван цул ч бус үе мөч, хөл, гар, нуруу нь татсан хүмүүс эмчлүүлэх гэж зорьдог.
Элсэн эмчилгээг манай эриний өмнөх үеэс эхтэй гэж үздэг. Дээр үеийн ноёд хатад хүртэл дандаа элсэн эмчилгээ хийлгэдэг байсан гэсэн түүх байдаг. Энэхүү Өөш манханы элс нь үе мөч, дотоод эрхтний өвчнийг эдгээхээс гадна бие дээгүүр гарсан элдэв тууралт зэргийг эдгээчихдэг увьдастай ажээ. Монголын бөөр, үе мөчний нэртэй эмч нар хүртэл өөрсдөө очиж энэхүү элсний “ид шид”-ийг гайхацгааж байсан гэдэг.
Өөш манхан элсний эргэн тойронд ховордсон амьтан болох аргаль угалз, янгир, хуланг харахаас гадна Цагаансуварга хэмээх газрын мөргөцөг бүхий үзэсгэлэнт газар, Тагтааны агуй, Моринтолгойн цав зэрэг байгалийн үзэсгэлэнт газруудаар аялж, говийн улаан наран хэрхэн мандахыг харах нь үнэхээрийн гайхамшигтай юм.
Дундговь аймгийн төвөөс урагш 130 гаруй км яваад Өөш манханд хүрнэ. Өлзийт сумын нутаг дахь энэ манхан олон жилийн элсний нүүдэл, цөлжилтийг үл ажран  нэг км урт, зуу гаруй метр өндөр элсэн уул хөндөлсөн шаргалтсаар заг, бударганат говио чимэглэж байна. Хөлийн аясаар урсан нурах  элсэн уулын оройд мацан гарвал  оройн ирмэг хутганы ир шиг агаад  хялгана ч үл хөдлөх салхигүй атал шар торгон мяндас  хийсэх адил  торгон элс намиатан байх аж. Элсэн уулын оройгоос загийн шугуй бүхий Өөш, Номгоны их говь, Загийн усны хоолой  алсран цэлийж  харагдана. Монголын их говийг үзэх гэсэн жуулчдын  сонирхол татах  энэ манхныг зорин ирэгсэд ч нэмэгдэж байна.
Ангилал:Дундговь аймгийн газар зүй Ангилал:Манхан
Цэнд-Аюушийн Цогт-Эрдэнэ
Цэнд-Аюушийн Цогт-Эрдэнэ нь Архангай аймгийн Цэнхэр сумын харъяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан Ангилал:Цэнхэрийн хүн
Алфа Ромео 8C
8C 2300
Цилиндрийн багтаамж нь эхэндээ 2336 см3 байв. Тиймээс эдгээр тэрэгнүүдийн нэр нь 8C 2300 гэсэн нэртэй байлаа. Найман цилиндрт хөдөлгүүр нь хоёр дөрвөн цилиндрт хөдөлгүүрийг холбосноор бий болжээ. Хоёр дээрээ байрлалтай тахир гол болон хөнгөнцагаанаар хийсэн цилиндрийн толгой спорт загварын хийцийг илэрхийлэx гол хийц байв. Цувралаар үйлдвэрлэсэн хөдөлгүүрүүд нь 142 м.x.-тэй байсан бол Монцагийн уралдаанд зориулсан загвар нь 178 м.x.-тэй хөдөлгүүртэй байв.
Цахим холбоос
Ангилал:Алфа Ромео Ангилал:Кабриолет Ангилал:Купье Ангилал:Ле Маны 24-цагийн уралдааны автомашин Ангилал:Родстер Ангилал:Суудлын автомашины загвар Ангилал:Спорт загварын автомашин Ангилал:Түүхэн уралдааны автомашин
Яг түүн шиг (2-р улирал)
Яг түүн шиг шоуны Хоёрдугаар улирал.
Ямар дүрд хувирсан тухай
Оролцогчдын 7 хоног болгоны ямар дэлхийн одод хувирсан тухай хүснэгт. Дугаарын ялагч нь алтан шар өнгөтэй. Супер ялагч шар өнгөтэй. Хагас финалаас хамгийн бага оноотой хоёр оролцогч хасагдах болоход Хишигдалай, Ариунцэцэг хоёр нэвтрүүлгийг орхисон. Хагас финалын дугаар дээр 1-р дугаарын зочин шүүгч Ундармаа, 1-р улирлын ялагч Баярцэнгэл 2 Биёонсэ, Bruno Mars-ын дүрээр бэлэг барьсан. Харин супер финалын дугаар дээр Ариунцэцэг алдарт Nightwish хамтлагийн дүрээр бэлэг барьсан. Хишигдалай маань өөрийн шинэхэн цомгийнхоо бэлтгэл ажлыг хийн хилийн дээс давсан болохоор хүрэлцэн ирж чадаагүй.
Хмельник
Хмельник (Хмільник) — Украин улсын Винница мужийн харьяа хот. left|150px Хмельник хот Винницагаас баруун хойш 67 км зайтай.
Газар нутаг: 20.5 км².
Яг түүн шиг (2-р улирал)
Зочин Шүүгчид
Ангилал:Монголын телевизийн нэвтрүүлэг
Хмельник
Хүн ам: 28,217 хүн (2013 оны тооцоо).
Ангилал:Винница мужийн суурин Ангилал:Өмнөд Буг голын суурин
Цэрэндолгорын Жамсран
Цэрэндолгорын Жамсран нь Өвөрхангай аймгийн Сант сумын харъяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Кевин Бэйкон
Кевин Норвуд Бэйкон (Kevin Norwood Bacon; 1958 оны долдугаар сарын 8; Пенсильвани, Филадельфи) — Америкийн жүжигчин.
«Тавилан» (2009) телевизийн драмын гол дүрээр «Алтан бөмбөрцөг» гардсан Бэйкон хөгжимт драм «Биеэ сулла» (1984), «Жон Ф. Кеннеди» (1991), «Жинхэнэ эрчүүд» (1992), «Аполлон-13» (1995), «Үл эзэгдэгч» (2000), «Нууцлаг мөрөн» (2003), «Тэнэг дурлал» (2011), «Икс хүмүүс: Шинэ дайсан» (2011) бүтээлүүдээр алдартай. Бэйконыг 2003 онд «Холливудын алдрын жимд» багтаасан.
Эхнэр — жүжигчин Кира Сежвик, ах — дуучин Майкл Бэйкон.
Лавлах холбоос
Ангилал:АНУ-ын кино жүжигчин Ангилал:Алтан бөмбөрцөг шагналтан Ангилал:SАG-Award шагналтан Ангилал:Филадельфийн хүн Ангилал:Америкчууд Ангилал:1958 онд төрсөн
Жмеринка
Газар нутаг: 18.26 км².
Сугирын Идэрсүрэн
Сугирын Идэрсүрэн нь Өмнөговь аймгийн Номгон сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Жмеринка
Хүн ам: 35,354 хүн (2013 оны тооцоо).
Сугирын Идэрсүрэн
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Аймгийн арслан
Жмеринка
Ангилал:Винница мужийн суурин
Их хайрхан уул
Уг уул цавчим өндөр байц хад бүхий хавцлуудтай, 10-15 метр урт аж. 108 хадан агуй, төрөл бүрийн модлог бутлаг ургамал, олон зүйлийн ан амьтантай, унаган төрхөө жинхэнээр нь хадгалсан байгалийн үзэсгэлэн бүрдсэн энэ уулыг зоригсдын тоо жилээс жилд нэмэгдсээр буй аж.
Нутгийн ард иргэд ч уг уулыг Манзушир бурхны орон буюу Алтан тэвш уул хэмээн хүндэтгэн нэрлэж тахин шүтсээр иржээ. Түүний 108 агуйн дотроос хамгийн том нь Эхийн, Намширын, Бага гэж нэрлэгддэг агуйнууд юм.
Эхийн агуй нь 137 метр урт бөгөөд агуйн аман дээр хадаг яндар бүхий том овоо босгосон байдаг. 70 орчим метр газрыг босоогоор явж, цаашлах тусам бөхийж, мөлхөж явсаар мухарт хүрэх ба агуйн адагт сэндэр шороо байх аж. Энэ шороог эртнээс нааш Монголчууд яр шарханд түрхэх байдлаар хэрэглэж ирсэн аж.
Ангилал:Азийн уул Ангилал:Монголын уул Ангилал:Хангайн нуруу Ангилал:Завхан аймгийн газар зүй
Дамдины Тогтохжаргал
Дамдины Тогтохжаргал нь Увс аймгийн Өндөрхангай сумын уугуул, үндэсний бөхийн улсын начин цолтой бөх.2023 онд улсын аварга с.мөнхбатаар тав давж начин цол хүртсэн
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Монголчууд Ангилал:Улсын начин
Big Bang
BIGBANG нь  2006 оны  7 сараас 8 сарын хооронд бүтэн 1 сарын турш солонгосын онлайн GomTV, Mtv Korea болон Mnet-н сансрын кабелиар нэгэн ТВ ШОУ цацагдаж тэр дариудаа хэдэн мянган үзэгчтэй болсон нь “BIGBANG documentary” байлаа.6 гишүүнтэй энэ хамтлагийн шоуг хүн бүр үзэж байтал хамтлагийн гишүүн СО-1(одоогийн BEAST хамтлагий гишүүн),Сынри 2н хэн нэгийг хасах болж Seungri үлдэн харин  SO-1 хэтэрхий ичимхий гэсэн тодотголоор хасагдсан.SO-1 2010 он хүртэл YG бэлтгэлд байж байгаас саяхан BEAST хамтлагт орсныг сайн мэдэх бизээ.Ингээд хамтлаг маань GDragon, Taeyang, TOP, Daesung, Seungri гэсэн 5 хүний бүрэлдэхүүнтэй байгуулагдсан. 5 хөвгүүн YG entertainment-тай гэрээ байгуулан гарын үсэг зурснаар тэдний од болох гараа эхэлсэн. 2007 онд гаргасан “Always” албум солонгосийн номер нэг single LIES дуу гарсан. Ингээд Mnet хөгжмийн наадмаас Оны шилдэг уран бүтээлч шагналыг хүртэж түүнээс хойш олон single-үүд гаргасан.My heaven дуугаараа япон single гаргасан нь амжилт олж солонгосоос хамгийн анх удаа японд уран бүтээлээ хийсэн хамтлаг болоод зогсохгүй одоогийн хамтлагуудыг японы зах зээл дээр гарах хаалгыг нээж өгсөн юм. 2009 оны сүүл гэхэд тэд солонгосын хамгийн эрэлттэй дээд зэрэглэлийн уран бүтээлчид болсноос гадна Japan Cable Broadcasting Award-с Шилдэг гадны уран бүтээлч шагналыг хамгийн анх удаа солонгосоос авсан юм.2007 онд хийсэн тоглолтын тасалбар нь хэвлэгдсэн цагаасаа хойш 10 минутын дотор борлогдсон, тоглолтын үзэгч, Радио нэвтрүүлгийн сонсогч, БИГБЭНГ нэртэй футболкны борлуулалт гээд олон зүйлээр солонгосын урлагийн түүхэнд алтан үсгээр бичигдсэн амжилтуудын эзэн. 2007 оны төгсгөл л гэхэд 12 тэрбум вонны орлоготой байсан гэдэг.
Жи-Драгон
Хамтлагийн ахлагч, реппэр, продюсерийн үүргийг гүйцэтгэдэг. Өмнөд Солонгосын Сөүл хотод төрсөн. 12 настайдаа YG entertainment-ийн бэлтгэлд орж 6 жил бэлдсэний дараа анхны дебүтээ хамтлагтайгаа хийсэн. YG Family цомогт бага байхаасаа орж байсан. Анх 8 настай байхдаа Little Roora хамтлагт байсан бөгөөд шинэ жилийн цомог гаргаад тэр хамтлаг байхгүй болсон байна. Энэ үед түүний ээж ахиж хүүгээ дуулахгүй байх гэж бодож байсан ч тэрээр өдийг хүртэл шантралгүй зүтгэсэн. Дууны үг бичих, ая зохиох тал дээр маш авъяастай. Бидний сэтгэлд хоногшсон Lies, Haru haru, Last farewell дуунуудыг зохиосон. Одоо продюсерээс гадна стиль тодорхойлогч болоод байгаа.
Тэяан
Хамтлагийн гоцлол дуучин, гоцлол бүжигчний үүрэгийг гүйцэтгэдэг. Өмнөд солонгосын хотод төрсөн. Jinusean-ы A-yo клипэнд тоглосныхоо дараа 12 настайдаа YG entertainment-н бэлтгэлд орж 6 жил бэлдсэний дараа анхны дебютээ хамтлагийнхантайгаа хийсэн. G Dragon- оос арай түрүүлж орсон байсан ч тэр хоёр чацуугаас гадна тэндээ хамгийн жижиг нь байсан учраас сайн найзууд болж GDYB нэртэй хамтлаг болоод уран бүтээлээ хийхээр бэлдэж байсан ч БИГБЭНГ хамтлагийг бүрдүүлэх гишүүдийн тоонд багтсанаар GDYB төлөвлөгөөнөөс хасагдсан. Англи, Япон, Испани хэлээр ярьж чадна.
Т.О.П
Жинхэнэ нэр: Choi Seung Hyun Төрсөн он сар өдөр:1987*11*4
Өмнөд солонгосын сөүл хотод төрсөн. Реппер,ая зохиогч, шүлэг зохиогч, beatbox бас жүжигчин гээд хамгийн олон мэргэжлийг нэг дор өөртөө цогцлоосон. G Dragon тэр 2 дунд сургуулийн найзууд байсан. Сургуульд байхдаа хамтдаа тоглож хамтдаа реп хийн цагийг өнгөрөөдөг байсан ч G Dragon YG entertainment-н бэлтгэлд орсноос хойш холбоо тасарсан байсан. Харин ТОП Bigbang шалгаруулалтанд оролцохоор YG entertainment-д ирснээр тэр эргэн хамтдаа байж найзуудын харьцаагаа сэргээсэн юм. Анхны шалгаруулалтанд тэнцээгүй учраас гэртээ харьж 6 сар шаргуу бэлдсэний эцэст ахин шалгуулж тэнцсэн учир нь би YG entertainment-д орохыг үнэхээр их хүсч байсан гэж дурссан байдаг.
Дэсон
Жинхэнэ нэр: Kang Daesung Төрсөн он сар өдөр:1989*4*26
Family Outing шоуны гишүүн. БИГБЭНГ-д орсноос хойш түүний замнал эхэлсэн. Мюзикл жүжгэнд тоглодог. Түүний царайг хараад анх тэнцүүлэхгүй байх гэж өөрөө бодож байсан ч хоолойг нь сонсоод шууд авсан гэж байдаг. Түүний ээж трот буюу зохиолын дуунд дуртай учраас тэр багаасаа зохиолын дуу сонсож өссөн. Иймдээ ч зохиолын дууг маш сайн дуулдаг.
Эшлэл
Ангилал:Хөвгүүдийн хамтлаг Ангилал:Өмнөд Солонгосын хамтлаг Ангилал:Хип хоп хамтлаг Ангилал:Орчин үеийн ритм энд блюз хамтлаг
Тавхайн Чулуунгэрэл
Тавхайн Чулуунгэрэл нь Өвөрхангай аймгийн Есөнзүйл сумын харъяат, Үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Грегори ван дер Вил
Грегори ван дер Вил (Gregory van der Wiel, 1988 оны хоёрдугаар сарын 3-нд Амстердам хотод төрсөн) — Нидерландын хөлбөмбөгчин бөгөөд Пари Сен-Жермен болон Нидерландын шигшээ багийн хамгаалагч юм.
Замнал
Ван дер Вил Амстердамд төрж өссөн бөгөөд эцэг нь Кюрасаогийн, эх нь Голланд гаралтай ажээ. Өсвөр наснаасаа Аякс багийн хүүхдийн багт хөлбөмбөгөөр хичээллэж талбайн хойд цэвэрлэгчийн (хамгаалагчийн) байрлалд илүү идэвхитэй тоглож суржээ. 2010 онд Нидерландын шилдэг залуу тоглогчоор нэрлэгдсэн бөгөөд энэ үед тэрээр улсын шигшээ багийн гишүүн, Аякс багийн түлхүүр тоглогч болсон байв. 2010 оны ДАШТ-ий мөнгөн медаль хүртсэн.
Ван дер Вил өсвөр үеэсээ эхлээд нийт арав гаруй жил тоглосон Аякс багаасаа Францын Пари Сен-Жермен багт 2012 оны есдүгээр сарын 1-нд 6 сая еврогийн цалинтайгаар элсчээ.
Багийн
Аякс
ПСЖ
Холбоос
Ангилал:1988 онд төрсөн Ангилал:Нидерландын шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Францын хөлбөмбөгийн лигийн тоглогч Ангилал:Хөлбөмбөгийн хамгаалагч Ангилал:Пари Сен-Жермен багийн тоглогч Ангилал:Нидерландчууд
Дэлгэрхангай уул
Дэлгэрхангай уул нь Дундговь аймгийн тус уулын нэрээр нэрлэгдсэн сум дахь далайн төвшнөөс дээш 1926 м өндөр өргөгдсөн байгалийн үзэсгэлэн төгс бүрдсэн нутгийн ард олны хүндэлж биширч явдаг хайрхан юм.
Дундговь аймгийн нутагт байх Дэлгэрхангай уулыг эрт цагт Инэл хан уул гэдэг байж. Инэл гэдэг нь энгүй их, маш их, их юмны таг гэсэн утгатай үг юм. Дэлгэрхангай уулын яг орой дээр хэвлий /хэвтэш/ маягийн томоос том талбай байдаг. Түүнийг Алтан тэвш гэдэг юм.
Дэлгэрхангайн энгэр биед “Тэвш”-ийн хэмээх салбар жижиг уул буй. Түүний Шүүт /Хөшөөт гэсэн үг байж болох/-ын амны зүүн хярд онцгой нууц хонхорт нэгэн том булш бий. Тэр хярын дэргэдүүр их тод улбаа зам байдаг. Их эртний зам байж болохоор санагддаг. Түүнийг одоо “Хүрээ зам” гэдэг юм. Булшнаас зүүн тийш орших бэсрэг хярын орой дээр нэгэн цооног агуй /нүх/ байх бөгөөд доогуураа булштай холбогддог гэсэн яриа байдаг. Дэлгэрхангай уулын лус савдаг нь 20-иод метр урт, ханцуйтай гарын чинээ бvдvvн том могойг гэдэг юм. Тэр могой Тэвшийн ууланд байдаг байж магадгүй гэж нутгийнхан ярьдаг.
Дэлгэрхангай уул төв халхын есөн их хан уулын гол дунд оршдог бөгөөд их эрт төрийн тахилгатай болсон юм. Нийслэлийн ойролцоох Богд уул л гэхэд бүр сүүлд 1778 онд, Отгонтэнгэр 1779 онд, Хэнтий хан 1818 онд төрийн тахилгатай болсон гэдэг.
Дэлгэрхангай уулын ард Ногоон толгой гэдэг эрт цагаас үхэгсдийг нутаглуулж ирсэн газар бий бөгөөд шарилыг онголоход оролцсон зарц барлагуудыг энд хороосон байж тун магадгүй. Тэвшийн булшнаас хойхно нь Хүрэн зараа гэдэг газар хаадын булш гэж хэд хэдэн том булш байх ба энэ нь бага хаадынх байж болох талтай. Учир нь монгол ёсонд үр ач нарыг ихэсийнх нь дээд (толгой) талд оршуулдаг. Ангилал:Дундговь аймгийн газар зүй Ангилал:Монголын уул
Шоовдорын Дарханбат
Шоовдорын Дарханбат нь Өмнөговь аймгийн Хүрмэн сумын харьяат, Үндэсний бөх ийн улсын начин цолтой бөх. Аав Балын шоовдор нь улсын начин цолтой бөх.
Улсын наадмын дэвжээнд
Ардын хувьсгалын 97 жилийн ойн баяр наадмаар Говьсүмбэр аймгийн Сүмбэр сумын харьяат улсын арслан Д.Азжаргалаар гурав, Говь-Алтай аймгийн Цогт сумын харьяат улсын өсөх идэр начин Л.Цэрэнтогтохоор дөрөв, Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын харьяат улсын аварга Г.Эрхэмбаяраар тав давж " Монгол улсын начин " цол хүртсэн.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Улсын начин
Ганзоригийн Баяржавхлан
Ганзоригийн Баяржавхлан нь Дундговь аймгийн Дэрэн сумын харьяат, үндэсний бөхийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
* 2016 оны УБН-ын өмнө 2012 оны Дундговь аймгийн баяр наадамд түрүүлсэн Г.Баяржавхланд " Аймгийн арслан " цол олгосон.
Ангилал:Аймгийн арслан
Эрдэнэбатын Нямаа
Эрдэнэбатын Нямаа нь Өмнөговь аймгийн Ноён сумын харьяат, улсын начин цолтой бөх. Аав Ёндонгийн Эрдэнэбат нь аймгийн арслан цолтой бөх.
Аймгийн наадмын дэвжээнд
Ангилал:Монголчууд Ангилал:Улсын начин Ангилал:Ноёны хүн
Майкл Дуглас
Майкл Кирк Дуглас (Michael Kirk Douglas; 1944 оны есдүгээр сарын 25; Нью-Жерси, Нью-Брансуик) — Америкийн жүжигчин, продюсер. «Оскар» хоёр удаа («Хөхөөний үүрэн дээгүүрх нислэгийн» продюсер, 1975; «Уолл-стритийн» гол дүр, 1987), «Алтан бөмбөрцөгийн» гурван удаагийн («Хөхөөний үүрэн дээгүүрх нислэгийн» продюсер, 1975; «Уолл-стритийн» гол дүр, 1987; «Канделябра» телекиноны гол дүр, 2013) шагналтай.
Түүнийг олон ангит «Сан-Францискогийн гудамж» (1972—1976) киноны инспектор Стив Келлерын дүр алдаршуулжээ.
Эцэг эх — "алтан үеийн" жүжигчин Кирк Дуглас (1916-2020), Диана Дилл (1923-2015); эхнэр — үзэсгэлэнт жүжигчин Кэтрин Зета-Жонс; дотно найз — Дэнни Де Вито.
Цахим холбоос
Ангилал:АНУ-ын кино жүжигчин Ангилал:Псевдоним Ангилал:НҮБ-ын энх тайвны тусгай элч Ангилал:Оскарын шагналтан Ангилал:Алтан бөмбөрцөг шагналтан Ангилал:Эмми шагналтан Ангилал:SАG-Award шагналтан Ангилал:Сезар шагналтан Ангилал:Америкчууд Ангилал:1944 онд төрсөн
Налайхын баяр наадам
Түрүү, үзүүр хүртсэн бөхчүүд
Ангилал:Үндэсний бөх
Марко Верратти
Марко Верратти (Marco Verratti, 1992 оны арваннэгдүгээр сарын 5-нд Пескара хотод төрсөн) — Италийн хөлбөмбөгчин бөгөөд Пари Сен-Жермен болон Италийн шигшээн хагас хамгаалагч юм.