cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ДОРНОД АЙМАГ ТҮҮХ СОЁЛ ГАЗАР
zeer.jpgМэнэнгийн тал нь Нөмрөг, Халх голын сав газартай хил залгаа орших жижиг дов толгодуудтай хялгант хээр бүхий уудам их тэгш тал юм. Мэнэнгийн тал бол цагаан зээрийн гол бэлчээр нутгийн нэг бөгөөд энд жил бүр олон зуугаараа сүрэглэсэн цагаан зээр ирж өвөлждөг.
Олон наст үржил шимт үетэн ургамлууд зонхилсон хялганат хээрийн өвсөн далай мэт үзэсгэлэнт байдлыг Мэнэнгийн талаас харж болно.
g9.jpg
Унаган төрхөө харьцангуй хэвээр хадгалан үлдсэн хялгант хээр түүний салшгүй хэсэг болох цагаан зээрийн их сүргийг хамгаалах нь дэлхий дахины ач холбогдолтой.
3. Онон гол
g7.jpg Онон гол нь манай орны томоохон голуудын нэг бөгөөд усны нөөцөөрөө Сэлэнгэ мөрний дараа 2-рт ордог юм. Тус гол нь Хэнтийн нурууны Ононгийн халуун рашааны орчмоос 1950 м өндөрт орших газраас эх авч улсын хил хүртэл 445 км, нийт 808 км урсаад ОХУ-ын Ингэтэй голтой нийлж Шилка мөрнийг үүсгэдэг. Онон гол нь 94040 шоо км ус хураах талбайтай. Голын дундаж өргөн нь 80-160 метр бөгөөд, усны дундаж гүн нь 0,5-3.0 метрт хүрдэг. Онон гол эх нь адгаасаа 1 км өндөрт байдаг тул усны унал ихтэй, урсгал хурдтай байдаг. Онон голын сав газарт өтгөн ой мод, ургамал, намаг их. Эг, Барх, Хурх (МНТ-д гардаг Химурга горхи), Шуус, Агац, зэрэг том жижиг олон гол горхи цутгадаг. Хилэм, тул, зэвэг, хэлтэг, улаан живэрт, морин загас, цагаан хадран, гутаар, амарын цурхай, амарын сугас, булуу цагаан зэрэг нэн ховор болон, ховор, агнуурын ач холбогдол бүхий олон зүйлийн загастай. Онон мөрний сав газраар Эзэн Чингис хааны амьдрал, түүхтэй холбоотой Нууц товчоонд гардаг Хорхонгийн хөндий (Хорхонуг Жибурын хөндийд Тэмүүжин Жамух нар анд барилцаж байсан, Хотулаг хаан ширээнд өргөмжилж байсан зэргээр МНТ-ны 57, 116, 201-р зүйлүүдэд гардаг), Зээрэн хавцал (Дадал сумаас зүүн хойш 50-иад км-т Онон голын хойт урд хоёр этгээдэд орших Дэгэн, Жигэн хэмээх сүрлэг өндөр байц гацаа хад юм. Чингис хааны 13 хүрээнээсээ гурван түмэн цэрэг авч Жамухыг угтаж Далан балжуд гэдэг газар байлдав. Чингис хаан Жамухад шахагдан Онон мөрний Зээгэн гэдэг хавцалд шурган оров гэх зэргээр Онон мөрний тухай МНТ-нд 30 гаруй удаа өгүүлсэн байдаг билээ.
4. Хэрлэн барс хотын туурь, цамхаг Дорнод аймаг, Цагаан-Овоо сум
Төв Азийн бүс нутагт цорын ганц үлдсэн Киданы үеийн дурсгал, Хэрлэн барс хотын туурь, цамхаг нь МЭ IX зууны үед хүчирхэгжиж байсан Kидан гүрний үетэй холбогддог. Тэр үед Киданчууд нийслэл хотоо энд байгуулахаар шаваа тавих үед нь нутгийн хүмүүс бараар далайлган айлгаж буцааснаар ийм нэрийдсэн домогтой. Судлаачид 7 метр орчим энэхүү өндөр баганыг мөн ямар нэгэн хотын харуулын цамхаг байсан гэж үздэг.
Хэрлэн Барс хотын хөх тоосгоор барьсан тав, долоон давхар хоёр суварга хийц маягийн хувьд Энэтхэгийн суварганы хэлбэртэй бөгөөд 1940-өөд он хүртэл хананд нь том бурхны зурагтай байжээ. Таван давхар суварга нь 1940-өөд онд нурж, долоон давхар суварга нь өнцөг булангаасаа нурсаар өдий хүрчээ. Барс хот-1-ээс малтлагаар илэрсэн олдвороос үзэхэд Хятан улсад буддын шашин их дэлгэрч, олон хүрээ хийд байгуулсан ба олон мянган лам нартай байсан гэж Хятаны түүхийн сурвалж бичигт дурдсантай дүйдэг.
Хэрлэн Барс хотын малтлагаас олдсон олдворуудын ихэнх нь бурхан шашны зүйл боловч чухамдаа жинхэнэ хот, цэргийн хуаран байжээ гэж судлаачид үздэг бөгөөд Хятан улс эзэлсэн баруун хойд зүгийн аймаг угсаатны эсэргүүцлийг дарангуйлж, Хэрлэн голд гол төлөв нүүдэлчдээс дайчлан бүрэлдүүлсэн олон анги цэрэг суулгаж, байсны нэг анги нь Барс хотын их хэрмэнд түр сууршин сууж байсан гэж эрдэмтэд үздэг.
5. Чингисийн хэрмэн зам
g2.jpgЧингис хааны ахуй амьдрал, монголын эзэнт гүрний түүхтэй олон сэжмээр холбогдох Чингисийн хэрмэн зам хэмээх эртний туурь нь Дорнод монголын бахархалын нэгэн хэсэг болж байна. Түүхнээ “Чингисийн далан”, “Чингисийн хэрэм”, хэмээн тэмдэглэгдсэн уг дурсгал нь Хэнтий аймгийн Баян-Адарга сумын хуучин төвийн баруун талаас эхлэн Хуурай давааг чиглэн, Нарийн хөндийд хүрч, Сайхны араас Сайн цагаан нуурын хойгуур гарч, Норовлин сумын Улзын өндөр дов, Дорнод аймгийн Баяндун сумын нутаг хэрмийн худаг зэрэг газраар дамжин улмаар, Цагаан-Овоо, Сэргэлэн, Гурванзагал сумдын нутгаар БНХАУ-ын нутагт ортол хэсэг газар тасран үргэлжилсэн шороон хэрэм юм. Энэхүү хэрмийн урт 500-600 км. Судлаачид үзэхдээ, Их хэрмийн дагуу зөв талдаа хугас өдөрчийн газарт дөрвөлжин хэрэм, бүтэн өдөрчийн газарт гурвалжин хэрэмтэй.
6.Тугийн сүмийн туурь Дорнод аймаг, Булган сум
7. Хөцөөгийн хоолойн дурсгал
Дорнод аймаг, Гурванзагал сум
Хөцөөгийн хоолойн дурсгалд, буган чулуун хөшөө, хүн дүрст хөшөө, дөрвөлжин булш зэрэг хүрэл зэвсгийн үеийн томоохон соёлууд зэрэгцэн оршсон цогцолбор дурсгал бүхий газар манай оронд цөөхөн тохиолддог.Тиймээс Дорнод Монголын хүрэл зэвсгийн түүхийг өгүүлэх, хүрэлийн үеийн томоохон соёлууд нэг дор оршсон соёлын цогцолбор дурсгалт газар хэмээн үзэх үндэслэлтэй.
8. Хайлангийн хадны буган чулуу, хүн дүрст чулуу, дөрвөлжин булш
Дорнод аймаг, Чулуунхороот сум
Хайлангийн хадны дурсгалд, буган чулуун хөшөө, хүн дүрст хөшөө, дөрвөлжин булш зэрэг хүрэл зэвсгийн үеийн томоохон соёлууд зэрэгцэн оршсон цогцолбор дурсгал бүхий газар манай оронд цөөхөн тохиолддог.Тиймээс Дорнод Монголын хүрэл зэвсгийн түүхийг өгүүлэх, хүрэлийн үеийн томоохон соёлууд нэг дор оршсон соёлын цогцолбор дурсгалт газар хэмээн үзэх үндэслэлтэй.
Дөрвөлжин булш нь гадаад хэлбэр зохион байгуулалтаараа нэлээд эртний хэлбэртэй, оюуны болон эдийн соёлын тухай олон мэдээллийг өгч чадах түүх, соёлын үл хөдлөх дурсгалууд юм. Монгол оронд хүрэл зэвсгийн үеийн дөрвөлжин булшийг одоогийн судалгааны мэдээгээр 510 орчмыг малтан шинжилсэн байна.
Гүн Саваагийн хэрэм
Дорнод аймаг, Сэргэлэн сум
Дорнод Монголын нутагт XVIII зууны дунд үед амьдарч байсан Л.Гүнсаваа нь Үндэсний эрх чөлөө, тусгаар тогтнолын төлөө тэмцэж, тухайн үедээ улс орныхоо төлөө амь насаа зориулж, зүтгэж явсан, түүхэн хүний, цэргийн бэхлэлт болгон барьж байгуулсан хэрмийн үлдэгдэл, 1755-1758 оны Монголын тусгаар тогтнолын төлөө зэвсэгт тэмцэлд холбогдох, түүхт хүний нэг нь Сайхансаваа юм. Тэрбээр Манжийн түрэмгийлэлийн эсрэг зэвсэгт бослого гарган тэмцэж явсан мянга мянган дууриалалтай зоригт эрсийн нэг байсныг гэрчлэх дурсгал билээ. Манжтай байлдах хэрэгт зохиох гавьяа байгуулсныг үнэлэж Сайхансаваад “Гүн” цолоор шагнажээ. Энэ үеэс хойш түүний нэр Гүнсаваа болж алдаршсан байна. Гүнсаваатай холбогдох олон домог яригддаг.
XVIII зууны үед Монголын Үндэсний эрх чөлөө, тусгаар тогтнолын төлөө тэмцэл нь зөвхөн баруун монголд өрнөж байсан төдийгүй, зүүн монголд Гүнсаваагаар удирдуулсан зэвсэгт тэмцэл өрнөж байсан тухай түүх монголын эрдэмтэдийн судалгааны хэрэглэглэхүүн болсоор байна. Сайхансаваа буюу Гүнсаваагийн тухай Дорнод Монголд хэд хэдэн домог яригддаг.
Гүнсаваагийн домгоос…
2. Гялалзахын даваа Дорнод аймгийн Баяндун сумын нутагт Гялалзахын даваа хэмээх газар бий. Гүнсаваа манжийн цэрэгтэй ширүүн тулалдаан хийж ялагдаад зугтахдаа энэ даваагаар давжээ. Даваа давахад нь хуяг, дуулга, нум саадаг нь гялалзаад далд орсон учраас “Гялалзахын даваа” хэмээн нэрлэх болжээ.
3.Сандаахын нарс Дорнод аймгийн Баяндун сумын нутагт далд урсгасан хэдэн нарс бий. Түүнийг “Сандаахын нарс” гэж нэрлэсэн нь учиртай аж. Гүнсаваа манжийн цэрэгтэй тулалдаж дайсны цэргийн давуу их хүчинд автан ухрахдаа манжийн цэргийг цочоон давшилтыг зогсоохын тулд эдгээр нарсыг ашиглан ганцхан шөнийн дотор цэргүүдээ оргуулсан гэдэг. Маргааш нь дайсны цэргүүд энэ нарсыг алсаас харж, олон морьтой хүмүүс жагсаж байна хэмээн андуу харж, буцаж зугтсан учир ийнхүү нэрлэжээ.
9.Их бурхант чулуун бурханы цогцолбор
Дорнод аймаг, Халх гол сум
g3.jpgДорнод Монголын түүх, соёлын томоохон дурсгалуудын нэг, Сүмбэр сумын нутагт орших “Их бурхант” чулуун бурханы цогцолбор дурсгалыг Халхын Сэцэн хан аймгийн жүн ван Бат-Очирын Тогтохтөрийн /То ван 1797-1868/ санаачлага удирдлагаар 1859-1864 онд бүтээсэн дурсгал “Их шүтээн”, “Их бурхант” хэмээн олноо алдаршжээ. Энэ дурсгалыг найман аюулаас аврах Арьяабал бурханч гэдэг. Түүний гарт нь арслан, заан, могой, гал, ус, гав гинж, хүний бодол санаа зэрэг найман утгыг агуулсан билэгдэл атгаастай байдаг. Их Бурханыг Монгол улсын дорнод хил хязгаарыг аюул гамшигаас хамгаалахын билгэдэл болгон барьсан гэж олны дунд яригддаг боловч То ван ард олон шүтлэг бишрэлээс шалтгаалж асар их эд хөрөнгө түвд, энэтхэг, хятад руу урсаж байгааг гярхай ажиглаж энэ бүх буяныг нутаг орондоо тогтоох зорилгоор барьжээ гэсэн саналууд бий. Их бурханыг бүтээхэд мянган үхэр тэрэг хөдөлгөж долоон жилийн турш барьсан гэдэг. Тухайн үедээ өрх бүрээс нэг үхэр, айл болгоноос таван лан мөнгө гаргасан гэсэн хууч яриа байдаг. Найман аюулаас аврагч Жанрайсиг бурханы дүр эл шүтээнийг То ван болон Сэцэн хан аймгийн хошуу ноёд, ихэс дээдэс чулуугаар хэвтээ байдлаар бүтээн залахаар шийдэж, Халх голын баруун 35 градусын налуу энгэрт 90 тохой буюу 30 метр уг бурханыг хоёр бага хүрээн дотор цогцлуулжээ. Их бурханыг тойруулан чулуугаар урласан 20 гаруй жижиг бурханы дүр бүтээсэн аж. Их Бурхантын талаар академич Ш.Нацагдорж, Х_Пэрлээ болон Оросын эрдэмтэн А.П.Окладников, В.Казакевич нар зохиол бүтээлдээ дурьдаж байжээ. А.П.Окладников 1949 онд Халх голын сав нутгаар судалгааны ажлаар явахдаа “Их бурхант”-ыг үзээд гайхан биширч энэ дурсгал бол уг газар нутагт оршин тогтнож байсан хүчирхэг гүрний бүтээл боловуу. Энэ нь X-XI зуунд холбогдох байх хэмээн үзсэнийг нэрт эрдэмтэн археологич Х.Пэрлээ залруулж XIX зуунд бүтээгдсэн болохыг баримтаар нотолжээ.
Шонх таван толгойн хүн чулуун хөшөө
g4.jpgТөв Азийн Эртний нүүдэлчдийн сүрлэг, дурсгал, оюун сэтгэлгээний томоохон бүтээл болох хүн чулуун хөшөө Дорнод монголын нутагт нэлээд бий. Энэ дурсгалын сонгодог жишээг танилцуулж байна. Уг хүн чулуун хөшөөг XIII-XIV зууны язгуурлаг хүний оршуулгын зан үйлд зориулж үлдээсэн дурсгал хэмээн үздэг. Хүн чулуун хөшөөг судалсан эрдэмтэд уг дурсгалыг тайлбарлахдаа тэр үеийн хүмүүс оршуулсан хүнийхээ мөнхийн харуул болгож, сүнс, хойд насыг эрхэмлэдэг заншлын дагуу энэ дурсгалыг бүтээжээ гэдэг санал дэвшүүлсэн байдаг. Дорнод Монголын хүн чулуун хөшөө нь Түрэгийн хүн чулуун хөшөөдийг бодвол бодит дүрслэл сайтай урлагдсан байхаас гадна хүнийг түшлэгтэй сандал дээр суулгасан байдлаар дүрсэлсэн байна. Шонх таван толгойн хүн хөшөөнд хүнийг баруун гартаа аяга, сав барьж энгэртээ аван зүүн гараараа сандлын түшлэгийг тохойлдсон, өвдөг дээрээ тавьсан байдлаар дүрсэлсэн байна. Хөшөөнд дүрсэлсэн дээлийг ихэвчлэн зөв энгэртэй байдлаар дүрсэлсэн нэлээд хэлхэгэр том гэсэн санаа оруулан дүрсэлсэн нь Түрэгийн хүн чулуун хөшөөнд дүрсэлсэн хувцаснаас ялгаатай. Хүн чулуун хөшөөний өөр нэгэн онцлог бол маш уран нарийн аргаар жижиг дүрслэлүүдийг гаргасанд оршино.
Хамар даваа дээрх Ялалтын хөшөө
М.П.Яковлевийн хөшөө
Баянцагааны нуруун дахь ЗХУ-ын баатар М.П.Яковлевын танкын хөшөө сүндэрлэж байна. М.П.Яковлев 1903 онд Сибирт төрсөн орос хүн. Түүхнээ Баянцагааны тулалдаан хэмээн алдаршсан 1939 оны 7-р сарын 2-7 болсон тулалдаанд түүний командласан танкийн 11-р бригад алдар гавьяагаа дуурсгасан ялалтуудыг удаа дараа байгуулсан юм. 1939 оны 7-р сарын 12-нд Халхголын гарамд тулж ирсэн их буу, меномет, пулеметоор зэвсэглэсэн Японы цэргийн довтолгоог бут цохиж танкийн бригад явган цэргийг биечлэн удирдаж шинээр тулаанд орсон тэр мөчид М.П.Яковлев танкнаасаа гранат барьж гарч ирэн явган цэргийг удирдаж дайсны өөдөөс давшилтанд орж баатарлагаар амь үрэгджээ. Бригад командлан захирагч М.П.Яковлевт ЗХУ-ын баатар цол олгож, танкийн 11-р бригадыг түүний нэрээр нэрлэжээ.
М.П.Яковлевын тулалдаанд орж амь үрэгдсэн газар БТ-7 танкаар сүрлэг хөшөө босгож хашаанаас 10 метрийн зайнд алдрын хос багана боссон нь Монгол Оросын найрамдал танкийн 11-р бригадын эрэлхэг 72 дайчдын мөнхийн дурсгал болгон хан тэнгэрт гялалзаж байна.
Халхголын Ерэн баатрын хөшөө
g6.jpgБаянцагааны нуруунд байрладаг Ерэн баатарын хөшөөг манай эх орны эрх чөлөө, тусгаар тогтнолын төлөө эрэлхэгээр тулалдаж алтан амиа алдсан Зөвлөлтийн дайчдын мөнхийн дурсгалд зориулж босгожээ. Энэхүү хөшөөг амь үрэгдсэн Зөвлөлтийн эрэлхэг дайчдын яруу алдарт дурсгалыг мөнхжүүлж БНМАУ-ын Засгийн газрын шйидвэрээр Халхын голын түүхэн ялалтын 15 жилийн ойг тохиолдуулан 1954 онд босгосон юм” гэж бичсэн байдаг.
Интермед Эмнэлэг
Интермед Эмнэлэг(Intermed Hospital) нь Монгол Улсын Улаанбаатар хотод байрладаг анагаах ухааны тэргүүний ололт дэвшлийг эх нутагтаа анхлан нэвтрүүлж, дэлхийн жишигт хүрсэн тусламж үйлчилгээг үзүүлэхийг зорьдог эмнэл зүйн байгууллага юм. Интермед Эмнэлэг нь нийт 300 гаруй ажилчидтай, хэвтэн эмчлүүлэх 91 ортой бөгөөд мэс засал, дотор, хүүхэд, эх барих, эмэгтэйчүүд, эрчимт эмчилгээ, мэдээгүйжүүлгийн үндсэн тасгуудаас гадна нүд, шүд, чих, хамар, хоолой, мэдрэл, арьс, харшлын нарийн мэргэжлийн кабинетуудтай. Интермед эмнэлэг нь  жилд  5000 хүнд хэвтэн эмчлүүлэх, 100 000 хүнд амбулаторийн болон урьдчилан сэргийлэх тусламж, үйлчилгээг хүргэх хүчин чадалтай.
Түүх
Дэлхийн жишигт хүрсэн, чанартай эмнэлгийн тусламж, үйлчилгээг эх нутагтаа бий болгож гадаад улс орнууд руу оношилгоо, эмчилгээ хийлгэхээр явах иргэдийн урсгалыг сааруулах үйлсэд хувь нэмрээ оруулах зорилгоор үндэсний тэргүүлэх 3 компани болох MCS Групп, Энержи ресурс ХХК болон Шунхлай Групп хамтарч өөрсдийн нийгмийн хариуцлагын хүрээнд  “Интермед” эмнэлгийг байгуулж 2014 оны 5 сард үйл ажиллагааг эхлүүлж байна.
Байршил
Интермед Эмнэлэг нь Хан-Уул дүүргийн 15-р хорооны нутаг дэвсгэрт Богд хааны ордон музейн баруун хойд талд байрлах ба 5 давхар 4 блокоос бүрдсэн, гаднаа 150 машины зогсоол, харуул хамгаалалт болон ногоон байгууламжийг цогцоор төлөвлөж байгуулсан.
Инноваци
Интермед эмнэлэг нь Европ стандартын дагуу Монголд баригдсан анхны эмнэлэг бөгөөд орчин үеийн оношилгоо, эмчилгээний дэвшилтэт технологийг нэвтрүүлж, иргэдэд эмнэлгийн тусламж, үйлчилгээг мэргэжлийн өндөр түвшинд хүргэхэд бодитой хувь нэмэр оруулахыг зорьж байна. Интермед Эмнэлэг нь Япон, Франц, Герман гэх мэт улс орнуудын чанарын хувьд өндөр брэндийн төхөөрөмжүүдийг ашиглан үзлэг, хяналт, шинжилгээ хийдэг.
Хамтран ажилладаг байгууллагууд
Интермед Эмнэлэг нь БНСУ-ын Корей Их Сургуулийн харъяа эмнэлгүүдтэй мэргэжилтэн солилцох, эмч мэргэжилтнүүдээ сургах, дадлагажуулах, үйлчлүүлэгчийн оношийг баталгаажуулах, үйлчлүүлэгч шилжүүлэх,  томоохон мэс ажилбаруудыг хамтран хийх гэрээтэй ажиллаж байна. Мөн УБ хотын төрөлжсөн нарийн мэргэжлийн төв эмнэлгүүд болон Хан-Уул дүүргийн нэгдсэн эмнэлэгтэй өвчтөн солилцох, оношилгоо, шинжилгээ хийх болон сургалт зохион байгуулах чиглэлээр хамтран ажиллаж байна. Түүнчлэн эм, эмнэлгийн хэрэгсэл, багаж тоног төхөөрөмж ханган нийлүүлэх гадаад, дотоодын компаниудтай гэрээтэй хамтран ажиллахын зэрэгцээ өвчтөн нүүлгэн шилжүүлэх чиглэлээр гадаад, дотоодын 4 нисэхийн компанитай хамтран ажиллаж байна.
Цахим хуудас
Интермед Эмнэлгийн цахим хуудас руу дараах холбоосоор нэвтрэнэ үү http://www.intermed.mn/ Ангилал:2014 онд байгуулагдсан Ангилал:Улаанбаатарын эмнэлэг
Вектор орон
Вектор талбар нь орон цаг бүрт вектор оноодог функц юм. Үүнийг сансар огторгуйн өөр цэгт хавсарган сумны цуглуулга гэж төсөөлж болно. Жишээлбэл, салхи (агаарын хурд)-ыг вектор талбараар илэрхийлж болно. Учир нь цэг бүрт салхины чиглэл, түүний хүчийг харуулсан сум бичиж болно. Вектор тооцоолол нь вектор талбайн судалгаа юм.
Физик жишээнүүд
Өдөр тутмын амьдралд таталцал нь биетүүдийг унагадаг хүч юм. Ерөнхийдөө энэ нь объектуудыг бие бие рүүгээ татдаг хүч юм. Хэрэв бид сансар огторгуйн цэг бүрийн хувьд дэлхийн татах хүчний чиглэл, хүчийг тайлбарлавал дэлхийн таталцлын векторын талбайг олж авна. Физик дэх цахилгаан ба соронзон онолыг цахилгаан соронзон гэж нэрлэдэг. Нэг үндсэн таамаглалуудыг нэг нь бүх орон зайд цахилгааныг удирддаг хоёр вектор орон байдаг ба соронзон хүч. Агаар мандлын эргэлтийг вектор талбараар илэрхийлж болно. Илүү нарийвчлалтай вектор талбар нь бодит урсгалыг дүрсэлнэ, үүний үр дүнд цаг агаарын урьдчилсан мэдээ илүү сайн болно. 2 минутын өмнө илгээсэн Emma Emma-д бичих
Хөх хотын метро
Хөх хотын метро (呼和浩特地铁) нь 2020 оны байдлаар 2 шугам, 44 өртөөтэй байна. 2019 оны 12 сарын 29-нд анх нээгдсэн.
Улаан, хөх гэсэн хоёр шугам байдаг. Гал тэрэгүүд нь жолоочгүй автоматаар явдаг.
Марко ван Гинкел
Вулферт Корнелиус ван Гинкел (Wulfert Cornelius van Ginkel; 1992 оны арванхоёрдугаар сарын 1, Амерсфорт), Марко ван Гинкел — Нидерландын хөлбөмбөгчин, Английн «Сток Сити» болон Нидерландын шигшээн хагас хамгаалагч.
Замнал
2012/2013 онд Нидерландын АШТ-д 8 гоолдож, «авъяаслаг тоглогчоор» алдаршсан түүнийг 2013 оны долдугаар сарын 3-нд «Челси» элсүүлсэнээ мэдэгдсэн ба наймаанд 8 сая фунт зарцуулсан байжээ. 2014/2015 онд Сери А-гийн «Миланд» зээлэгдсэн.
2015 оны долдугаар сарын 10-нд «Челси» «Сток Ситигээс» «Сток Сити» Асмир Беговичийг элсүүлэхдээ үнийн зөрүүнд Гинкелийг зээлэв.
Амжилт
Хувийн
Гадны холбоос
Ангилал:Нидерландын хөлбөмбөгчин Ангилал:Нидерландын шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хагас хамгаалагч Ангилал:Витесс багийн тоглогч Ангилал:Челси багийн тоглогч Ангилал:Милан багийн тоглогч Ангилал:Сток Сити багийн тоглогч Ангилал:Нидерландчууд Ангилал:1992 онд төрсөн
2014 оны Хэнтий аймгийн наадам
Монгол Улсын үндэсний  их баяр-наадам, Хүннү гүрний 2223 жил, Их Монгол Улс байгуулсны 808 жил, Ардын хувьсгалын 93 жилийн ойн баяр наадам, аймгуудын баяр наадмын салхийг хагалж Хэнтий аймгийн баяр наадам 07 сарын 3, 4-ний өдрүүдэд болов. Хэнтий аймгийн 91 жилийн ойн баяр наадмын хүчит бөхийн барилдаанд улсын заан Б.Соронзонболд, улсын харцага Э.Оюунболд,  улсын начин Ш.Жаргалсайхан, Б.Одхүү, Л.Гантулга нарын тэргүүтэй улс аймгийн алдар цолтой 256 бөх зодоглов.
Барилдааны дүйз
Тавын даваа
1. Б.Соронзонболд у.з – С.Ариунбилэг а.а
2.  Э.Оюунболд у.х – Ц.Батцоож а.з
3.  Ш.Жаргалсайхан у.н – Э.Дарханбат с.з
4. Б.Одхүү у.н –  Ж.Гансүх у.н
5. Л.Гантулга у.н – Д.Бат-Эрдэнэ с.з
6.  М.Эрдэнэбат у.н –  Д.Аззаяа а.н
7.  Б.Сугаржаргал у.н - Р.Анхбаатар а.з
8.  Б.Хадбаатар а.а –О.Мөнхбаяр с.з
Зургаагийн даваа
1.  Э.Оюунболду.х  –  О.Мөнхбаяр с.з
2.  Б.Одхүү – Б.Сугаржаргал у.н
3.  С.Ариунбилэг а.а – Д.Аззаяа а.н
4. Э.Дарханбат с.з –  Д.Бат-Эрдэнэ с.з
Долоогийн даваа
1.  Э.Оюунболд у.х – С.Ариунбилэг а.а
2.  Б.Одхүү у.н – Д.Бат-Эрдэнэ с.з
Наймын даваа
1.  Б.Одхүү у.н -  С.Ариунбилэг а.а
/үзүүрлэв/          /түрүүлэв/
#
Аравт
АРАВТ хамтлаг нь 2014 оны 8-р сард анх байгуулагдаж байсан. Тэдний хамгийн анх 2014 оны 8 сарын 23 нд UB PALACE ROYAL танхимд болсон "NOISE METAL FEST 2014" наадамд оролцож өөрсдийн 7 уран бүтээл тоглосон байдаг. Аравт нь хамтлагийн гол баримталж тоглодог дууны агуулга, үзэл суртал бол эрэмгий дайчин, нүүдэлчин ахуйн соёл, Монголын түүх, дайн тулаан, Монголын түүхэн үйл явдлууд юм. Дэлхийд нэгэнт байр сууриа эзэлсэн метал хөгжмийн урсгалыг монгол дууны үгтэйгээр, Монголжсон аялгуу оруулж тоглосон анхны хамтлаг юм.
Эхлэл (2014)
2014 оны зун Монголд анхны метал фестивал болох NOISE METAL FEST тоглолт болох зар гарсан. Үүнтэй холбоотойгоор тухайн үед хөнгөн урсгалаар тоглодог байсан хамтлаг гитарчин Ч.Алтантөгс болон дуучин Л.Нямдорж нарыг хамтлагтаа элсүүлж метал хөгжим тоглохоор бэлдэж эхэлсэн байдаг. Тухайн үед Ч.Алтантөгс ийн өмнөх хамтлагтайгаа тоглохоор бичиж бэлэн болгосон боловч тоглогдож байгаагүй дуунуудаар бэлтгэл хийж эхэлсэн. Хамтлаг нь эхэн үедээ Англи хэл дээр дууны үгээ бичиж дуулдаг байсан бол 2015 оноос Монгол хэлээр дууны шүлгээ бичиж дуулах болсон. Тухайн үед хараахан нэрээ өгч амжаагүй байсан ба анхны тайзан дээрээ Сартуул хэмээх нэртэй тоглож байсан. Хамтлагт Сартуул овогтой хамааралтай хүн нэг ч байгаагүй бөгөөд Монголын эзэнт гүрэний нэгэн овог аймагын нэр гэсэн утгаар тухайн нэрийг сонгож байсан юм. Ийнхүү Сартуул нэртэйгээр анхны тоглолт болох NOISE METAL FEST 2014 наадамт оролцсоны дарааагаар хамтлагын нэрийг албан ёсоор АРАВТ болгож сольсон.
Анхны студийн бичлэг (2015)
Аравт хамтлаг нь байгуулагдсанаа хойш жил орчим бэлтгэл хийсний дараа 2015 оны 6-р сард өөрсдийн анхны цомгоо гаргахаар ажиллаж эхэлсэн. Уг цомгоо өөрсдийн анхны дуу болох Нүүдлийн дайчид хэмээх дуугаар нэрлэж нийт 10 дууг энэхүү цомогт зориулан бүтээсэн. Энэхүү цомог нь Аравт хамтлагийн анхны цомог бөгөөд арав гэсэн тоог билэгдэж 10 дахь дуу дээрээ Монголд тухайн үед уран бүтээл гаргаж байсан 9 хамтлагийн дуучдыг урьж хамтран дуулсан байдаг. Энэхүү Бид Монгол хэмээх дуу нь Монголд төдийгүй хаана ч 10 метал хамтлагийн дуучин хамтран нэг дууг дуулсан гэдгээрээ маш онцлог уран бүтээл болсон байдаг.
Анхны тоглолт (2015)
2015 оны 10 дугаар сарын 1-нд хамтлагийн анхны цомог болох Нүүдлийн дайчид хэвлэгдэн ирсэн байдаг. Аравт хамтлаг нь энэхүү баяраа тэмдэглэхээр 2015 оны 10 дугаар сарын 10-нд BLUE SKY TOWER -ийн VEGAS CLUB -т өөрсдийн анхны тоглолтоо хийсэн. Уг тоглолт нь 2 хэсгээс бүрдсэн байсан ба эхний хэсэгт дан амьд хөгжим, 2-р хэсэгт ардын хөгжим буюу Морин хууртай тоглосон. Энэхүү тоглолтод Growl of Clown Хос Сүх Metronome Нисванис зэрэг хамтлагууд ирж баяр хүргэн өөрсдийн уран бүтээлээ тоглосон байдаг ба тоглолтын дууны инженерээр Sound Engeneer Wovka /Болор-эрдэнэ/ ажилласан байдаг.
Хоёр дахь цомог (2017)
Аравт хамтлаг нь 2 дахь цомогоо нийт 8 дуутай гаргахаар 2017 онд ажиллаж эхэлсэн байдаг ба тухайн цомогт монголын эртний уламжлалт язгуур урлаг болох морин хуур болон уртын дууг ашигласан уран бүтээл оруулж өгсөн. Хоёр дахь цомогоо Гүрэн гэж нэрэлсэн бөгөөд энэхүү цомогийн гол утга агуулга нь монголын түүх, дайн тулааны тухай өгүүлэх юм. Гүрэн цомог нь 10 track 8 дуутайгаар 2017 оны 12 дугаар сарын 21-нд хэвлэгдэн ирсэн. Шинэ цомог хэвлэгдэн ирсэн өдөр буюу 2017-12-21 өдөр Аравт хамтлаг нь ИХ МОНГОЛ хэмээх газарт өөрсдийн шинэ цомогийн баярын жижиг тоглолт хийж байсан.
Оролцсон тоглолтууд
Оролцсон хамтлагууд: Аясын салхи, Аравт, Нисванис, Монгол, Есөн-эрдэнэ, Аадар, White shadow, Silent scream, Crowl of clown, Zev.s, Аадар
Оролцсон хамтлагууд: Аясын салхи, Аравт.
Оролцсон хамтлагууд: Purgatory Destroyers, Growl of Clown, Motor-way, Аравт, Metronome
Оролцсон хамтлагууд: Purgatory Destroyers, Growl of Clown, Аравт.
Оролцсон хамтлагууд: Нисванис, Хос Сүх, Аравт, Лемонс, Rec on, Mohanic, Growl of Clown, Silent Scream,     Purgatory Destroyers.
Оролцсон уран бүтээлчид: Даралтат хөгжимчин Ариунаа, Залуу дуучин Оюундарь, Аравт хамтлаг, МУГЖ    дуучин Сарантуяа, МУГЖ дуучин Дашдондог
Оролцсон хамтлагууд: Хос Сүх, Growl of Clown, Аравт, Аясын Салхи,Rec on, Conquest For Death.
Оролцсон хамтлагууд: Silent Scream, Growl of Clown, Purgatory Destroyers, Motorway, Bulsara, Хос Сүх, Аравт, Defiled /Japan/, Нисванис.
·       2016 оны 11-р сарын 11-нд SPREE  Club-д Бразилийн Neuroticos хамтлагийн Азийн аялан тоглолтын хүрээнд Улаанбаатар хотноо тоглосон тоглолтонд оролцов. Уг тоглолтонд Neuroticos болон Аравт хамтлагууд оролцов.
·       2017 оны 3 сарын 28 ны өдөр GANDAN LIVE HOUSE- д  Герман Улсын Defeated Sanity Хамтлагийн Азийн аялан тоглолтонд  Defeated Sanity болон Аравт, Growl Of Clown хамтлагууд оролцов.
·       2017 оны 4-р сарын 9 нд UB PALACE-ийн ROYAL танхимд  Жил бүр зохион байгуулагддаг NIS NIS FEST 2017 буюу  21 дэх жилдээ зохиогдож буй  NISVANIS хамтлагын тоглолтонд Something's brewing, Gaz 21, The lemons, Black zip, Recon, Break the cycle, Aravt, Growl of crown, Motorway, Nisvanis зэрэг хамтлагууд оролцов.
·       2017 оны 04-р сарын 29 нд болох Korea Улсын Seoul хотын Dream Hall-д  зохиогдох Downfall Fest 2017-д Монгол Улсаа төлөөлөн оролцохоор уригдсан боловч Монгол Солонгос Улсын хоорондын визний асуудлаас болж хойшлогдсон.
·       2017 оны 6-р сарын 9-нд Монголын МотоФест нээлтийн үйл ажиллагаа дээр тоглов.
Фортран
Фортран (Fortran) бол ерөнхий зорилготой програмчлалын хэл юм. Уг хэлийг 1954 онд АНУ-ын IBM (International Business Machines) компанид эрдэмтэн Жон Бэкусын (John Backus) удирдлага дор шинжлэх ухааны болон техникийн зориулалтаар зохиосон байна. Фортран гэдэг нь Фор буюу Формула-томьёо, тран буюу транслет-орчуулга гэсэн утгатай бөгөөд томьёо орчуулах систем гэсэн нэртэйгээр гарчээ.
Аравт
Оролцсон тоглолтууд
·       2017 оны 12-р сарын 21-нд өөрсдийн 2 дахь цомог болох “ГҮРЭН” нээлтийн баярыг Их монгол ресторанд хийв.Тоглолтонд урилгаар Нисванис хамтлаг ирж тоглов.
Фортран
Түүх
1953 оны сүүлээр John Backus IBM компанийн захирлууддаа зориулж IBM 704 оврын компьютерийг програмчлахдаа угсрах хэлний илүү ашигтай хувилбарыг санал болгосон. Backus-ийн түүхэн FORTRAN баг нь програмч Richard Goldberg, Sheldon F. Best, Harlan Herrick, Peter Sheridan, Roy Nutt, Robert Nelson, Irving Ziller, Lois Haibt болон David Sayre нараас бүрдсэн. 1956 оны 10-р сард FORTRAN-ийн анхны гарын авлага 1956 оны 4-р сард анхны FORTRAN хөрвүүлэгчтэйгээр гарч ирсэн. John Backus 1979 онд Think сэтгүүлд өгсөн ярилцлагынхаа үеэр "Миний ажлын ихэнх нь залхуу байсан болохоор гарсан би програм бичих дургүй байсан тул би IBM 701 дээр ажиллаж байхдаа код бичихэд хялбар болгох програмчлалын систем дээр ажиллаж эхэлсэн."
Фортран хэлний элементүүд: Өгөгдөл Фортран хэлэнд өгөгдлийг дараах байдлаар ангилдаг. Үүнд: Өгөгдлийн хэлбэрээр: Өгөгдлийн үндсэн төрлөөр: Өгөгдлийн бүтцээр:
Фортран
IBM 704-ийн FORTRAN-ийн анхны хувилбар нь 32 мэдэгдлийг агуулж байсан.
Үүнд:
Аравт
Оролцсон тоглолтууд
·       2018 оны 3-р сарын 9-нд Victory Center-т болсон Монголын цахилгаан холбоо компанийн баярт өөрсдийн 2 уран бүтээлээ тоглов
·       2018 оны 4-р сарын 7-ны өдөр UB PALACE-ийн ROYAL танхимд Жил бүр зохион байгуулагддаг NIS NIS FEST 2018 буюу  22 дэх жилдээ зохиогдож буй  NISVANIS хамтлагын тоглолтонд оролцов. Аравт хамтлаг нь өөрсдийн уран бүтээлийг уртын дуучны хамт тоглож үзүүлсэнээр онцлог тоглолт болов.
Фортран
Фортран
Диск файлууд, текст засварлагчууд болон терминалууд гархаас өмнө програмууд нь кэйупанч дээр 80-баганаар дарагдсан картуудад гардаг байв. Картуудыг карт уншигчид хийж компайлддаг байв. Картанд зориулсан кодууд нь жижиг үсэг, тусгай тэмдэгтүүдээр бичигдэхгүй байсан ба FORTRAN-д ашигладаг дахин зорилтот тусгай тэмдэгтүүдийг зөв хэвлэх IBM 026 кэйупанч-ийн тусгай хувилбарууд санал болгосон.
Аравт
Оролцсон тоглолтууд
·       2018 оны 7-р сарын 6-9 өдрүүдэд зохиогдсон PLAY TIME 2018 олон улсын фестивалын 3 дахь өдөр өөрсдийнхөө тоглолтыг сонирхуулав.
·       2018 оны 7-р сарын 13-14 өдрүүдэд Оросын холбооны улсын Эрхүү хотноо зохион байгуулагдсан Олон улсын METAL HAIL FEST наадамд эхний HEAD LINER буюу хамгийн гол зочин хамтлагаар оролцож өөрсдийн тоглолтын үзүүлэв.
Фортран
Фортран II
IBM- ийн FORTRAN II 1958 онд гарсан. Үндсэн сайжруулалт нь процедурын програмчлалийг дэмжих байв. Энгийн мэдэгдэл нь сабротинийг нийтлэг хувьсагчид хандах боломжийг олгосон. Зургаан шинэ мэдэгдлийг нэмэгдсэн:
Аравт
Оролцсон тоглолтууд
·       2018 оны 9-р сарын 21-22 өдрүүдэд AMRITA CLUB-д зохиогдсон олон улсын NOISE METAL FEST-д оролцов. Анх удаа тайзан дээр монголын 10 хамтлагын дуучны хамт гарч БИД МОНГОЛ дууг тоглов.
·       2019 оны 1-р сарын 25 өдөр GANDAN LIVE HOUSE-д өөрсдийн METAL GIG жижиг хэмжээний тоглолтын хийв.
Фортран
Фортран II
FORTRAN-ийн анхдагч хөрвүүлэгчид нь сабротинуудад ямар ч рекурс явуулдаггүй байсан. Компьютерын хуучин архитектурууд нь стекийн ойлголтгүй байхыг дэмждэг байсан ба шууд сабротиний дуудлагыг шууд дэмжиж байсан бол буцах байршил нь ихэвчлэн сабротин кодтой ойролцоо нэг газарт хадгалагддаг бөгөөд тусгай машин бүртгэлтэй байдаг ба энэ нь стакийг програм хангамж болон буцах хаяг нь дуудлага хийгдсэнээс өмнө стак дээр хадгалагдаж, дуудлага буцаж ирсний дараа сэргээгддэг. FORTRAN 77-д заагдаагүй боловч олон компайларууд нь F77-г сонголтоор дэмждэг бөгөөд рекурсийн үндсэн фрэйммүүд нь анхдагчаар хийгдсэн байдаг. Энэ нь Fortran 90-д шинэ түлхүүр үг рекурсивээр стандарт болсон.
Аравт
Оролцсон тоглолтууд
2019 оны 4-р сарын 13 өдөр The Corporate Convention Centre-д NIS NIS FEST 2019 буюу  23 дэх жилдээ зохиогдож буй  NISVANIS хамтлагын тоглолтонд HEAD LINER хамтлагаар оролцов.
·       2019 оны 7-р сарын 5-7 өдрүүдэд зохиогдсон PLAY TIME 2019 олон улсын фестивалын 3 дахь өдөр өөрсдийнхөө тоглолтыг сонирхуулав.
Фортран
Фортран II
Энгийн Фортран II Heron-ий томъёо:
Фортран III
IBM нь 1958 онд FORTRAN III загварыг боловсруулсан. Гэсэн хэдий ч энэ хувилбар нь бүтээгдэхүүн хувиараа гараагүй байв. 704 FORTRAN болон FORTRAN II загвартай адил FORTRAN III машинаас хамааралтай онцлог агуулснаар үүн дээр бичсэн код нь машинаас машин хооронд дамжихааргүй болсон. Бусад вендор орсон FORTRAN-ийн эхний хувилбарууд нь адил сул талуудтай байсан.
Аравт
Оролцсон тоглолтууд
·       2019 оны 10-р сарын 10-ны өдөр The Corporate Hotel and Convention Centre-т өөрсдийн Таван жилийн ойн тоглолт -ыг утсан хөгжмийн оркестрийн хамт хийв.
Цахим холбоос
Ангилал:Монголын хамтлаг Ангилал:Метал хамтлаг Ангилал:Мелодик дэт метал хамтлаг
Фортран
Фортран IV
Хэрэглэгчийн шаардлагын үр дүнд IBM 1961 оноос эхлээд FORTRAN IV-ийг машинаас хамааралтай функцүүдийг хассан бөгөөд логик өгөгдлийн төрөл, логик бүүлийн илэрхийллүүд, логик тэмдэглэгээ гэх мэт арифметик IF мэдэгдэл гэх мэт шинэ онцлогууд нэмсэн. FORTRAN IV нь эхлээд 1962 онд IBM 7030 компьютерт зориулж дараа нь IBM 7090, IBM 7094, 1966 онд IBM 1401-т зориулж гаргажээ.
1965 он гэхэд FORTRAN IV нь Америкийн Стандартын Ассоциацийн X3.4.3 FORTRAN Ажлын Хэсгээс боловсруулсан стандартад нийцсэн байх ёстой байв. Энэ үеэр FORTRAN IV нь Ватерлүү Их Сургуулийн WATFOR болон WATFIV-тай адил их сургуулийн сургалтын чухал хэрэгсэл болж хөгжсөн байв.
Фортран 66
FORTRAN-ийн эхэн түүхэнд хамгийн их ач холбогдолтой хөгжил бол Америкийн Стандарт Форрандыг хөгжүүлэх BEMA (Бизнесийн Тоног Төхөөрөмжийн Үйлдвэрлэгчийн Холбоо) -аас ивээн тэтгэсэн хороо байгуулах Америкийн Стандарт Ассоциациас гаргасан шийдвэр байж магадгүй юм. 1966 оны 3-р сард батлагдсаны үр дүнд гарсан хоёр стандарт нь Фортран, болон Үндсэн фортран гэсэн хоёр хэл юм. Эхний стандартаар тогтоосон FORTRAN нь FORTRAN 66 гэж нэрлэгддэг болсон. FORTRAN 66 нь FORTRAN-ийн салбарын анхны стандарт болсон.
Фортран 77
FORTRAN 66 стандартын хувилбарыг гаргасны дараа компайлар вендор нь Фортранд хэд хэдэн өргөтгөлүүдийг нэвтрүүлсэн. 1977 онд шинэчилсэн стандартын эцэст 1978 оны дөрөвдүгээр сард шинэ FORTRAN стандартыг албан ёсоор батлуулжээ. FORTRAN 77 хэмээх шинэ стандартыг албан ёсоор X3.9-1978 -аа хандивлсан ба шинэ стандарт нь олон тооны онцлог шинж чанаруудаар FORTRAN 66-ийн дутагдалыг нөхөн.
Мэдээллийн Корпорацийн компьютерууд нь FORTRAN 77 загварын өөр нэг хувилбар болох FORTRAN (MNF) гэж бий энэ нь ялангуяа оюутны хэрэглээнд зориулагдсан ба гаралтын бүтэц, түгээмэл хэрэглээ болон өгөгдөл мэдээллүүд, компайлах кодын түвшний оновчлол, нарийвчилсан алдааны жагсаалт, анхааруулах мессеж, алдаа харах үйлдлүүдтэй. Дараахь шинж чанарууд эцэст нь Fortran 90 стандартад багтах болно:
Фортран 90
1991 онд ISO / IEC 1539: 1991 стандартаар FORTRAN 77-ийн залгамжлагч Fortran 90 нь албан ёсоор гарсан. албан ёсны нэрийг FORTRAN-аас Fortran-руу солихоос гадна 1978 оны стандартаас хойш гарсан програмчлалын практикт гарсан томоохон өөрчлөлтүүдийг тусгасан олон шинэ боломжуудыг нэмж оруулсан:
Хуучралт болон хасалт
Өмнөх хувилбараас ялгаатай нь Fortran 90 ямар ч зүйлийг хассаагүй. Гэвч зарим үйлдлүүдийг "хуучин" гэж тодорхойлсон бөгөөд ирээдүйн стандартад хасахаар төлөвлөж байна. Өмнөх загваруудын бүх үйлдлүүд нь шинэ Фортран 95- аар хийгдэнэ. Зарим нь хуучин програмуудыг хөрвүүлэхэд хялбар байдаг боловч эцэстээ устгагдах байх. "Hello world" жишээ
Фортран 95
Форран 95 нь албан ёсоор ISO / IEC 1539-1: 1997 хэмээн гарсан бөгөөд энэ нь Fortran 90 стандартын зарим асуудлыг шийдэх талаар чиглэсэн. Гэсэн хэдий ч, Fortran 95 нь өндөр гүйцэтгэлтэй Fortran-ийн тодорхойлолтоос хэд хэдэн өргөтгөлийг нэмсэн:
"Base language" -ээс гадна Fortran 95 хэл нь хоёр нэмэлт модулийг агуулдаг:
Фортран 2003
Fortran 2003, албан ёсоор ISO / IEC 1539-1: 2004 гэж гарсан ба энэ нь олон шинэ боломжуудыг нэвтрүүлсэн томоохон засвар юм. Fortran 2003-ийн шинэ функцуудыг олон нийтэд танилцуулсан нь Fortran Working Group (ISO / IEC JTC1 / SC22 / WG5) албан ёсны вэбсайт дээр байгаа.
энэ загварын гол сайжруулалтууд гэвэл:
Fortran 2003 нь ОУСБ-ын техникийн тайлан TR-19767: Фортран дахь сайжруулсан модулийн тоног төхөөрөмж байсан. Энэ тайланд Modular-2 модулиудтай төстэй Fortran модулиудыг бий болгох дэд модулиудыг өгсөн. Тэд Адад хувийн хүүхдийн дэд салбартай төстэй. Энэ нь модулийг тодорхойлж, хэрэгжүүлэхийг тусдаа програмын нэгжээр илэрхийлэх боломжийг олгодог бөгөөд энэ нь томоохон номын сангуудыг сайжруулж, тодорхой төрлийн интерфэйсийг гаргах, нууцлалыг хадгалах боломжийг олгодог.
Түдэвийн Үйтүмэн
Түдэвийн Үйтүмэн (1939 оны 8 сарын 27-нд Говь-Алтай аймгийн Бигэр суманд төрж, 1993 онд нас барсан) нь шатрын спортоор Монголоос төрсөн анхны олон улсын мастер (1965) хүн байв.
Фортран
Фортран 2003
Ангилал:Программчлалын хэл Ангилал:Үйлдлийн систем
Түдэвийн Үйтүмэн
Үйтүмэн 1969 онд Сингапурт зохиогдсон Азийн бүсийн тэмцээнд түрүүлж, бүс хоорондын тэмцээнд оролцох эрх авсан бөгөөд 1970 онд Пальма де Мальоркад болсон бүс хоорондын тэмцээнд Роберт Фишер түрүүлэхэд 20-22-р байр эзэлж байв. Тус тэмцээнд Үйтүмэн Фишертэй тэнцсэн.
Үйтүмэний оролцсон бусад олон улсын тэмцээний амжилтыг дурьдвал, 1964 онд Сочид 15-р байр (Чигорины нэрэмжит, ялагч Николай Крогиус); 1965 онд мөн Сочид 15-р байр (Чигорины нэрэмжит, ялагч Вольфганг Унцикер ба Борис Спасский); 1967 онд Хаванад 9-р байр (Армийн 4-р ДАШТ, ялагч Властимил Хорт); 1971 онд Тбилисид 11-13-р байр (Гоглидзегийн нэрэмжит); 1973 онд Дубнад 9-р байр (ялагч Михаиль Таль ба Ратмир Холмов).
1972, 1978, 1986 онд 3 удаа улсын аварга болсон Үйтүмэн шатрын олимпиадад 6 удаа (1964–1974) эх орноо төлөөлөн оролцсоноос Тель-Авив 1964-өөс 2-р ширээнд алтан медаль (+11 −1 =5), Зиген 1970-аас 2-р ширээнд мөнгөн медаль (+12 −3 =3) хүртжээ. Тэрээр мөн Монголын бүх ард түмний спартакиадад 2 удаа түрүүлсэн.
Гадны холбоос
Ангилал:1939 онд төрсөн Ангилал:1993 онд өнгөрсөн Ангилал:Монголын шатарчин Ангилал:Шатрын олон улсын мастер
Трапец
thumb Зөвхөн хоёр эсрэг тал нь параллель байх дөрвөн өнцөгтийг трапец (латинаар trapezium, эртний грекээр τραπέζιον trapezion, жижигрүүлсэн хэлбэр нь τράπεζα трапеца „ширээ“, „дөрвөн хөлт“ гэнэ. Трапецын параллель талуудыг түүний суурь гэнэ. Трапецын сууриудын хоорондох зайг түүний өндөр гэнэ.
Талбай
Трапецын талбай нь түүний сууриудын нийлбэрийн хагасыг өндрөөр үржүүлсэнтэй тэнцүү байна.
Эшлэл
Ангилал:Дөрвөн өнцөгт Ангилал:Геометрийн дүрс
Шарын Чимэдцэеэ
Шарын Чимэдцэеэ (Сүхбаатар аймгийн Уулбаян суманд хөхөө сард “Хоолой” гэдэг газар 1958 онд төрсөн)- МУАЖ, уртын дуучин.
Намтар
Япон, Солонгос, Хятад, Энэтхэг, Орос, Герман, Англи, Франц, Швейцарь, Америк, Польш, Канад, Голланд, Чех зэрэг 40 гаруй орноор явж Японы Suntory hall alcoross, АНУ Сarnegle hall, Нью-Иорк хотын НҮБ-ийн танхим, Германы Берлин филармони, Францын Юнеско зэрэг дэлхийн алдартай тайзнуудад дуулсан.
Чингис хааны дэлхийн Академийн жинхэнэ гишүүн, академич.
Гавьяа Шагнал
Ангилал:Монголын дуучин Ангилал:Уртын дуучин Ангилал:Ардын Жүжигчин (Монгол) Ангилал:Гавьяат Жүжигчин (Монгол) Ангилал:Улаанбаянгийн хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1956 онд төрсөн
Энэтхэгийн Премьер лиг
Энэтхэгийн Премьер лиг нь Энэтхэгийн арван хотоос бүрдсэн арван баг өрсөлддөг мэргэжлийн эрэгтэй крикетийн лиг юм. Энэ лиг нь 2007 онд Энэтхэгийн Крикетийн хяналтын зөвлөлөөс үүсгэн байгуулагдсан.
Энэтхэгийн Премьер лиг бол дэлхийн хамгийн олон оролцогчтой крикетийн лиг бөгөөд 2014 онд бүх спортын лигүүдийн дунд ирц дундажаар зургадугаарт жагссан. 2010 онд Энэтхэгийн Премьер лиг нь YouTube дээр шууд цацагдсан дэлхийн анхны спортын арга хэмжээ болсон. 2019 онд IPL брэндийн үнэлгээ 6.3 тэрбум доллар болсон.
Лавлах бичиг
Ангилал:Энэтхэгийн спорт
Чонь Ги-ён
Чонь Ги-ён (солонгосоор 전기영, дуудлага нь [чонь-ги ёонъ], латин үсэгт хэвшсэн нь Jeon Ki-Young) — эрэгтэй жүдо барилдаанаар 1993 оны ДАШТ-д 78 кг жинд, 1995, 1997 оны ДАШТ болон1996 оны олимпод 86 кг жинд аваргын алтан медаль хүртсэн Өмнөд Солонгос улсын жүдоч.
Эх сурвалж
Ангилал:Жүдогийн олимпын аварга Ангилал:Жүдогийн дэлхийн аварга Ангилал:Жүдогийн азийн аварга Ангилал:Өмнөд Солонгосын жүдоч Ангилал:Өмнөд Солонгосын олимпын аварга Ангилал:Өмнөд Солонгосын олимпын оролцогч Ангилал:1996 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Өмнөд Солонгосчууд Ангилал:1973 онд төрсөн
Комбинаторик
Пермутаци нь дараахь асуудлуудтай холбоотой:
Хэд хэдэн объектыг зохион байгуулах олон янзын арга зам байгааг тодорхойлох
Илүү том багцаас хэд хэдэн объектыг сонгох хэдэн арга зам байгааг тодорхойлох.
Объектууд нь ялгагдахгүй байж болно.
Объектуудыг сонгох дараалал нь хамаагүй байж болно
Карлос Мартинес
Карлос Диас Мартинес (Carlos Dias Martinez; 1986 оны хоёрдугаар сарын 9-нд Лодоса хотод төрсөн) — Испанийн хөлбөмбөгчин бөгөөд «Реал Сосьедад» багийн хамгаалагч юм.
Замнал
Мартинес лигийн анхны тоглолтоо 2007 оны наймдугаар сарын 26-нд «Кастельоны» (0:2) эсрэг хийж, арваннэгдүгээр сарын 25-нд «Малагагийн» (3:0) хаалганд анхны бөмбөгөө оруулсан байдаг.
Гадны холбоос
Ангилал:Испанийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хамгаалагч Ангилал:Реал Сосьедад багийн тоглогч Ангилал:Испаничууд Ангилал:1986 онд төрсөн
Гүйлс
Өвөлд навчаа гөвдөг том биш сөөг, навч нь өргөндүү зууван мөртлөө оройн хэсэг нь хурц шовх, навчны зах нь шүдэрхэг, цэцэг нь цагаан юмуу ягаан өнгөтэй, навчилж эхлэхээс өмнө цэцэглэдэг. Цэцэглэх үедээ маш гоёмсог цэцэг нь бал агуулдаг, жимс нь махлаг шүүслэг жимстэй, 6,7 сарын үед боловсорч гүйцдэг.
Титмийн хэлбэршүүлэлт хяргалтыг сайн даадаг. Хотын гудамж талбай болон албан байгууллага хувь хүмүүс хашаандаа тарихад маш тохиромжтой. Ялангуяа цэцэглэх үедээ маш гоёмсог харагддаг.
Ангилал:Мод Ангилал:Тосны ургамал Ангилал:Чавга (Сарнайн бүл) Ангилал:Чулуутай жимс
2014 оны Баян-Өлгий аймгийн наадам
Монгол Улсын үндэсний  их баяр-наадам, Хүннү гүрний 2223 жил, Их Монгол Улс байгуулсны 808 жил, Ардын хувьсгалын 93 жилийн ой, алс баруун хязгаар Баян-Өлгий аймгийн баяр наадам 07 сарын 5,6-ны өдөр болж хүчит бөхийн барилдааныг улсын харцага Ж.Амартүвшин, улсын өсөх идэр начин Ж.Оргил, улсын начин Н.Батзаяа нар тэргүүлэн барилдлаа.
Барилдааны дүйз
Тавын даваа
1. Ж.Амартүвшин у.х – Ц.Дармаабазар с.з
3. Н.Батзаяа у.н – Б.Баянмөнх с.з
4. К.Канат а.а – О.Очбат с.з
5. Б.Баатацол а.а –  М.Өзгерис с.з
6.  Б.Серик а.а – Б.Төмөрбаатар а.х
7. М.Эркебулан а.а –  Н.Мустафа а.н
8.  Б.Тайван а.н – У.Береке а.н
Зургаагийн даваа
1. Б.Серик а.а – П.Гаанжуурсүрэн с.з
2. Б.Тайван а.н –  М.Өзгерис с.з
3. Н.Мустафа а.н – Ц.Дармаабазар с.з
4. Б.Баянмөнх с.з – О.Очбат  с.з
Долоогийн даваа
1. Б.Серик а.а – Б.Баянмөнх с.з
2. Б.Тайван а.н – Н.Мустафа а.н
1. Н.Мустафа а.н - Б.Баянмөнх с.з /үзүүрлэсэн/        /түрүүлсэн
#
Мөнхжаргалын Бэлгүтэй
Мөнхжаргалын Бэлгүтэй нь Дорнод аймгийн Баян-Уул сумын харьяат, үндэсний бөх ийн аймгийн арслан цолтой бөх.
Аймаг,цэрэг
МҮБХ-ноос зохион байгуулсан аймаг, цэргийн начин цолтой бөхчүүдийн 2017 оны 10 сарын барилдаанд Архангай аймгийн Ихтамир сумын харьяат аймгийн начин Д.Төрбаяраар тав давж шөвгөрсөн. Мөн 12 сард зохион байгуулагдсан энэхүү барилдаанд аймгийн начин Ч.Мөнхбатаар долоо давж түрүүлсэн.
Сумын цолтон
Ангилал:Аймгийн арслан Ангилал:Баян-Уулын хүн
Корека
Корека ( Coreca эсвэл Corica виариант орон нутгийн аялга нь) нь юм фразионе нь цомуне нь (хотын захиргаа) Амантеа онд Косенза аймагт, Калабри , Италийн хамтран хилийн байрлах Кампора-Сан Джиованни.
Нелли Блай
Нелли Блай (Nellie Bly) хэмээх уран бүтээлийн нэрээрээ алдаршсан Элизабет Кокран Симэн (Elizabeth Cochrane Seaman, төрөхдөө Элизабет Жейн Кокран (Elizabeth Jane Cochran, 1864 оны 5 сарын 5-нд төрж, 1922 оны 1 сарын 27-нд нас барсан) нь АНУ-ын аялагч, сэтгүүлч, зохион бүтээгч эмэгтэй.
Корека
Хил болон газар нутаг
Тулгарч Кореца баруун дээр өмнөд Тыррhениан тэнгисийн болон дүүргийн хот хүрээлэгдсэн байдаг Амантеа хилийн эхэлдэг бол өмнөд рүү Кампора-Сан-Жованни. нутаг дэвсгэр, чулуурхаг промонторы голчлон бүрддэг тал нь хотын төвд оршдог. Энэ нь бас дов толгодтой газар болон өргөн эргүүд орно. Уур амьсгалын зөөлөн байдаг.
Нелли Блай
Намтар
АНУ-ын Пеннсилвани муж улсын Питтсбург хотын захад орших Буррелл хотхоны Кокраны Миллс хэмээх хэсэгт худалдаачин, холбооны шүүгч ч хийдэг Майкл Кокраныд 1864 онд нэгэн охин төрсөн нь Элизабет Жейн Кокран байсан юм. Өсвөр наснаасаа боловсролтой иргэн болохыг хүссэн тул эцгийнхээ Кокран овгийг авч 1879 онд Индианагийн багшийн сургуульд (одоогийн Пеннсилванийн Индиана Их Сургууль) элсэн орсон боловч мөнгө санхүүгийн гачаалаас болоод нэг улирлын дараа орхижээ.
Корека
Эдийн засаг
эдийн засгийн анхдагч Кореца эх үүсвэр, түүнчлэн ойр байгаа Кампора-Сан-Джованни эрэг нь гоо сайхны ачаар боловсруулж, аялал жуулчлал, зочид буудлын салбар юм: түгээмэл байдаг Кореца Чулуулаг оноос хойш гэрэл зураг 1960-аад болон сонирхогчийн радио ашиглахад хэрэглэгддэг. Зарим жижиг үйлдвэрүүд хүнсний салбарт, механик болон тавилга аль аль нь байдаг.
Ангилал:Калабрийн фракц Ангилал:Амантеа Ангилал:Калабрийн суурин
Нелли Блай
Намтар
1890 оны 1 сарын 25-ны 15 цаг 51 минутад Нью Жерсийн галт тэрэгний буудалд нэгэн бүсгүй Нью Йорк Ворлд сонины эзэн алдарт Жозеф Пулитцерын тусгайлан хөлсөлсөн хувийн галт тэрэгнээс буусан нь дэлхийг 72 хоногт ганцаар тойрсон Америкийн сэтгүүлч, үйлдвэрлэгч, зохион бүтээгч, буяны ажилтан, эрэн сурвалжлах сэтгүүл зүйн анхдагчдын нэг хатагтай Нелли Блай /Nellie Bly/ урт аянаа төгсгөн гэртээ ирж байсан хэрэг юм.
Цахим холбоос
Ангилал:АНУ-ын сэтгүүлч Ангилал:Псевдоним Ангилал:Эрэн сурвалжлах сэтгүүлч Ангилал:Америкчууд Ангилал:1864 онд төрсөн Ангилал:1922 онд өнгөрсөн
Дашцэрэнгийн Самбуу
Дашцэрэнгийн Самбуу - МУАЖ дуучин
Намтар
1991 онд Улаанбаатар хотод Марксизм-Ленинизмийн их сургуулийн урлагийн ангийг төгссөн, дээд боловсролтой.
Уран бүтээлүүд
Мөн “Тууврын замд”, “Хөх ногооны униар” зэрэг хэд хэдэн уран сайхны киноны дуунуудыг дуулж, монгол ардын домог дээр сэдэвлэсэн дуулалт жүжиг “Сүнжидмаа”-гийн Наваан, “Тоорой банди”-ийн Тоорой банди зэрэг дүрийг чадварлаг бүтээжээ.
Бие даасан уран бүтээлээ 1986, 1998, 2000, 2002, 2004 онд тайлагнан тогложээ.
1994 онд Улаанбаатар телевизтэй хамтран “Цэнхэрийн аялгуу” кино концерт бүтээжээ.
Гавьяа Шагнал
Ангилал:1950 онд төрсөн Ангилал:Монголын дуучин Ангилал:Монголчууд Ангилал:Уртын дуучин Ангилал:Ардын Жүжигчин (Монгол) Ангилал:Гавьяат Жүжигчин (Монгол)
Магдалена Нойнер
Магдалена Нойнер (Magdalena Neuner, 1987 оны хоёрдугаар сарын 9-нд Гармиш-Партенкирхен хотод төрсөн) нь Германы биатлонч юм. 2007, 2011 болон 2012 оны Германы Шилдэг тамирчин тэрээр Ванкуверын олимпийн хоёр, дэлхийн аваргын арван хоёр, дэлхийн цомын гурван алтан медаль хүртсэн нь түүхэн амжилт (ДАШТ-д авсан алтын тоо) билээ. 16 настайгаасаа олон улсын тэмцээнд оролцож эхэлсэн.
Renault Sandero
Dacia Sandero бол Румыны үйлдвэрлэгч Dacia компанийн үйлдвэрлэсэн жижиг оврын автомашин юм. Энэ нь 2007 онд худалдаанд гарсан бөгөөд одоогоор гурав дахь үе нь юм. Мөн Орос, Латин Америк, Иран, Египет, Сахарын цөлөөс өмнөх Африк зэрэг зарим зах зээлд Renault Sandero нэрээр худалдаалагдаж байсан.
Агаар мандлын эргэлт
Агаар мандлын эргэлт нь агаарын массын томоохон хөдөлгөөн юм. Эдгээр үйл явцын эхлэл нь нарны цацраг юм. Нарны долгион нь богино долгионы цацрагийг цацруулдаг. Дэлхий энэ энергийн зөвхөн нэг хэсгийг шингээдэг. Нөгөө хэсэг нь агаар мандал болон орчлон ертөнц рүү буцаж цацруулдаг. Арын цацраг нь урт долгионтой байдаг. Дулааны энерги нь Дэлхийн гадаргуу дээрх агаарын эргэлтийн ачаар тархдаг.
Цусны эргэлтийн илрэл нь жилээс жилд өөр өөр байдаг ч цаг уурын үндсэн бүтэц нь бараг тогтмол байдаг. Бид 3 эсийг таньдаг: Хэдли эс, Феррелийн эс, Туйлын эс. Агаарын массын хөдөлгөөнд кориолисын хүч нөлөөлдөг. Энэ нь агаар руу шилждэг гэсэн үг юм.
Хэдли эс
Экваторын бүс нутагт дэлхий, далай эрчимтэй цацагддаг. Халуун, ихэвчлэн чийглэг агаар дээшилдэг. Үүнийг конвекц гэж нэрлэдэг. Энэ процесс нь экваторын дагуу нам даралтын бүсийг үүсгэдэг. Энэ бүсийг мөн тропик хоорондын конвергенцийн бүс гэж нэрлэдэг. Халуун агаар өмнөд, хойд хоёр тийшээ явж, улам хүйтэн болдог. Агаар хангалттай хүйтэн бол дахин гадаргуу дээр бууна. Энэ нь субтропикийн цөл, хагас цөлийг бий болгодог. Өргөргийн 30 градус хүрч, агаарын масс бороотой экватор руу буцаж ирдэг.
Марио Пашалич
Гадны холбоос
Ангилал:Хорватын шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хагас хамгаалагч Ангилал:Хайдук Сплит багийн тоглогч Ангилал:Эльче багийн тоглогч Ангилал:Челси багийн тоглогч Ангилал:Монако багийн тоглогч Ангилал:Хорватчууд Ангилал:1995 онд төрсөн
Мөнхзаяагийн Түвшинхүү
Мөнхзаяагийн Түвшинхүү нь Монголын тайз, дэлгэцийн жүжигчин, найруулагч. 1974 онд Сэлэнгэ аймагт төрсөн. 1993-1997 онд СУИС-ийн жүжигчний ангид, 1997-1998 онд мөн сургуулийн найруулагчийн ангид суралцжээ.
1997-2000 онд Монгол телевизэд “Хар энтертайнмент” студид найруулагч, 2001 оноос одоог хүртэл УДЭТ-т жүжигчнээр ажиллаж байна.
Амжилт
Ангилал:Монголын жүжигчин Ангилал:Монголын найруулагч Ангилал:Сэлэнгийнхэн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1974 онд төрсөн
2014 оны Баянхонгор аймгийн наадам
Монгол Улсын үндэсний  их баяр-наадам, Хүннү гүрний 2223 жил, Их Монгол Улс байгуулсны 808 жил, Ардын хувьсгалын 93 жилийн ой, Баянхонгор аймгийн баяр наадам 07 сарын 07-ны өдөр болов. Улсын харцага Д.Батболд, улсын начин Д.Нямхүү, Ж.Чулуунбат, аймгийн арслан Д.Энхбат, Б.Эрдэнэхүү нарын тэргүүтэй улс аймгийн цолтой 256 бөх уран мэх, хүч чадалыг сорин барилдлаа.
Барилдааны дүйз
Тавын даваа