cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Коби Брайант
Коби Бийн Брайант (Kobe Bean Bryant; 1978 оны наймдугаар сарын 23-нд төрсөн) нь Үндэсний Сагсан Бөмбөгийн Холбооны Лос Анжелес Лэйкерс багт тоглодог байсан, Америкийн сагсан бөмбөгийн од юм. Брайант Филаделфиа Севентисиксерс багийн тоглогч асан, Лос Анжелес Спаркс багийн ахлах дасгалжуулагч асан Жөү Брайантын ганц хүү юм. Түүний эцэг эх нэгэн рестораны цэснээс харсан нэр болох Японы Кобэ хотын алдартай үхрийн махны нэрээр хүүгээ нэрлэжээ.
Брайант 1996 онд НБА-гийн түүхэнд анх удаа ахлах сургуулиас драфтлагдсан хамгаалагч болсноороо улс даяар нэртэй болжээ. Брайант, Шакил О'Нил нар Лэйкерс багийг 2000-2002 онд гурван удаа НБА-гийн аварга болгосон. 2003-2004 оны улирлын дараа О'Нил явж, Брайант Лэйкерсийн гол тоглогч болсон бөгөөд 2005-2006, 2006-2007 оны улирлуудад НБА-д оноогоор тэргүүлжээ. 2006 онд Брайант Торонто Рэпторсын эсрэг 81 оноо (хувийн дээд амжилт) авсан нь НБА-гийн түүхэнд хоёрт орох агуу амжилт болсон. Тэрбээр 2007-2008 оны улиралд Өрнөд Бүсэд нэгээр багаа плэйоффт шалгаруулсан тул улирлын Хамгийн үнэ цэнтэй тоглогчийн шагналыг хүртжээ.
2003 онд Брайант Колорадо муж улсын Эдвардс хотын нэгэн зочид буудалд бэлгийн халдлага хийсэн хэмээн тус буудлын нэг ажилтан буруутгаснаар хэвлэл мэдээллийн анхаарлын төвд орж байсан. Брайант энэхүү ажилтантай учир ургуулсан гэдгээ хүлээн зөвшөөрсөн боловч бэлгийн халдлага хийгээгүй хэмээн мэдэгджээ. Брайантыг буруутгагч этгээд гэрчийн мэдүүлэг өгөхөөс дургүйцсэн тул 2004 оны есдүгээр сард прокурорууд хэргийг хэрэгсэхгүй болгожээ. Брайантыг буруутгагч этгээд Брайантын эсрэг иргэний нэхэмжлэл гаргаж, улмаар хэрэг шүүхээс гадуур шийдэгдсэн.
НБА-гийн рекордууд
Коби Брайант НБА-гийн 4 рекорд тогтоож, 5 рекордыг давтжээ: - 1тоглолтонд 81 оноо авсан.
Гадны гогцоонууд
Ангилал:АНУ-ын сагсан бөмбөгчин Ангилал:АНУ-ын олимпын аварга Ангилал:1978 онд төрсөн
Магнус Моан
Магнус Ховдаль Моан (Magnus Hovdal Moan, 1983 оны наймдугаар сарын 26-нд Лиллехаммер хотод төрсөн) — Норвегийн цанын хос төрлийн тамирчин юм. Олимпын 1 алт, 2 мөнгө, 1 хүрэл, ДАШТ-ий 1 алт, 3 мөнгө, 4 хүрэл медальтай.
Холбоос
Ангилал:Норвегийн цанын хоёр төрөлтийн тамирчин Ангилал:Норвегийн олимпын аварга Ангилал:Норвегийн олимпын мөнгөн медальтан Ангилал:Норвегийн олимпын хүрэл медальтан Ангилал:Норвегийн олимпын оролцогч Ангилал:2006 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:2010 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:2014 оны өвлийн олимпод оролцогч Ангилал:Цанын хоёр төрөлтийн олимпын аварга Ангилал:Цанын хоёр төрөлтийн дэлхийн аварга Ангилал:Норвегийн цанын хоёр төрөлтийн улсын аварга Ангилал:Норвегичууд Ангилал:1983 онд төрсөн
Андромедийн орд
Андромедийн орд нь МЭ 2-р зуунд грекийн одон оронч Птолмейн бүртгэлжүүлсэн 48 одны ордны нэг ба орчин үеийн 88 ордны нэг юм. Огторгуйн экваторын хойд хэсэгт байрладаг ба эртний грекийн домгийн Кассопедиагийн охин Андромедийн нэрээр нэрлэгджээ. Андромед нь намарын шөнө огторгуйн хойд хэсэгт бусад сайн танигддаг ордуудын хамтаар сайн ажиглагддаг. Хойд хэсэгт байрласан учир зөвхөн өмнөд өргөргийн 40 градусаас хойш ажиглагдана түүнээс урагш газарт тэнгэрийн хаяанаас доош ордог. Энэ нь хамгийн том одны ордын нэг бөгөөд 722 хавтгай дөрвөлжин градус талбайг эзэлдэг. Энэ нь сарнаас 1400 дахин том хэмжээ юм, хамгийн том орд Хайдрагийн 55% хэмжээтэй тэнцэнэ.
Цахим холбоос
Ангилал:Хүлээн зөвшөөрөгдсөн одны орд  Ангилал:Персей
Радон
Радон [, мөн: ] (радитай адил латинаар радиус „цацраг“, түүний цацраг идэвхт шинж чанараас шалтгаалан) нь цацраг идэвхт химийн элемент юм. Дэс дугаар 86, элементийн тэмдэглэгээ Rn. Үелэх системийн 8-р үндсэн бүлэг буюу 18-р IUPAC-бүлэгт байрлах ба инертийн хийнд орно.
Радоны бүх изотопууд нь цацраг идэвхтэй. Хамгийн тогтвортой изотоп нь 222Rn бөгөөд хагас задралын хугацаа нь 3,8 хоног байдаг. Радид хагас задрал явагдсаны үр дүнд радон үүснэ. Радоны 219Rn und 220Rn гэсэн хоёр байгалийн изотопууд байдаг ба заримдаа түүнийг нэрлэж ирсэн түүхэн хоёр, гурав дахь нэрээр нь актинон (An) эсвэл торон (Tn) хэмээн нэрлэх нь бий. Үүнээс гадна ахиад хоёр байгалийн изотопууд байдаг ба эдгээр нь төрөл бүрийн шалтгаанаар дэлхийн гадарга дээр байдаггүй байна. Энэхүү харьцангуй элбэг тохиолдог гурван изотоп нь задгай орчинтой харьцуулахад агааржуулалт муутай өрөөнд ихээр хуримтлагддаг учраас эрүүл мэндэд аюул учруулах боломжтойгоос гадна радоны хүнд муугаар нөлөөлөх нөлөөлөл нь нэлээд өндөр юм. Радоны аюулын үндсэн эх сурвалж нь радон өөрөө биш харин түүний задралын бүтээгдэхүүнүүд бөгөөд үүн дотроос альфа задралаар үүсэх полонийн изотоп нь хамгийн их хортой нөлөөтэй. Радон нь дэлхийн гадаргуу дээрх нийт цацраг идэвхт цацрагийн ихэнх хувийг эзэлдэг (жишээ нь германд нэг хүнд оногдох дундаж эффектив тунгийн хэмжээ 1,1 мЗв) бол түүний дараа хөрсний ялгарах цацраг ба агаар мандлын цацраг орно. Жишээ нь хүнсний бүтээгдэхүүнд байгалиасаа байх цацраг идэвxт бодисын хэмжээ нь жилд 0,1 мЗв орчим байна.
Түүх
Радоныг 1900 онд Фрийдрих Эрнст Дорн анх нээжээ. Дорн шинэ элементээ Ради-Эманаци (эманаци „цацралт“; „Радигаас цацрагч“) хэмээн нэрлэв. 1908 онд Уильям Рамзай, Роберт Вайтлоу Грэй нар тус хийн нягтыг тогтоохын тулд их хэмжээгээр ялган, тусгаарлан гаргаж авчээ. Шөнөөр гэрэлтэж байсан учраас тэд энэ элементээ латин хэлний nitens „гэрэлтэгч“ гэх нэрийг сонгон Нитон гэж нэрлэжээ. 1923 онд Ради-Эманаци болон Нитон гэх нэрнүүдийг Радоноор сольсон аж.
Эшлэл
Ангилал:6-р үеийн элемент Ангилал:Инерт хий Ангилал:Цацраг идэвхт бодис Ангилал:Химийн элемент
Себастьян Бассонг
Себастьян Аймар Бассонг Нгена (Sébastien Aymar Bassong Nguena, 1986 оны долоодугаар сарын 9-нд Парис хотод төрсөн) нь Франц гаралтай Камеруны хөлбөмбөгчин бөгөөд Норвич Сити болон Камеруны шигшээ багийн хамгаалагч юм. Тэр Францын Мец (2005—2008), Английн Ньюкасл Юнайтед (2008—2009), Тоттенхэм Хотспур (2009—2012), Вулверхэмптон (2012, зээлээр) багуудад тоглож байгаад Норвич Сити багт 2012 оны наймдугаар сарын 21-нд гурван жилийн гэрээгээр ирсэн билээ. Бассонг Норвич Сити багийн ахлагч бөгөөд шигшээ багийн тухайд Францын идэрчүүдийн багт 2007–2009 оны хооронд багтаж байсан бөгөөд 2009 оноос Камеруны шигшээ багт дуудагдсан билээ.
Холбоос
Ангилал:Францын хөлбөмбөгчин Ангилал:Камеруны шигшээ багийн хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хамгаалагч Ангилал:2010 оны хөлбөмбөгийн ДАШТ-д оролцогч Ангилал:Премьер лигийн тоглогч Ангилал:Норвич Сити багийн тоглогч Ангилал:Францын хүн Ангилал:Камерунчууд Ангилал:1986 онд төрсөн
Вернер Ярвинен
Венне "Вернер" Ярвинен (Venne ("Verner") Järvinen, 1870 оны 3 сарын 14 – 1941 оны 1 сарын 31) нь Финландын хөнгөн атлетикч, зээрэнцэг шидэлтийн тамирчин байв.
Тэрээр Грекийн Афин хотод зохиогдсон, одоо албан ёсны бус гэж тооцогдох болсон 1906 оны зуны олимпод эх орноо төлөөлөн оролцож, Грек зээрэнцэг шидэлтийн төрөлд алт, зээрэнцэг шидэлтийн төрөлд хүрэл медаль хүртжээ. 2 жилийн дараа Их Британийн Лондон хотод зохиогдсон 1908 оны зуны олимпод Грек зээрэнцэг шидэлтийн төрөлд хүрэл медаль зүүсэн байна.
Түүний хүү Акиллес, Матти нар нь мөн олимпын медальтай тамирчид юм.
Ангилал:Финландын бөөрөнцөг түлхэгч‎ Ангилал:Финландын зээрэнцэг шидэгч‎ Ангилал:Финландын жад шидэгч Ангилал:Финландын олимпын хүрэл медальтан Ангилал:Финландын олимпын оролцогч Ангилал:1908 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:1912 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Финландын хөнгөн атлетикийн улсын аварга Ангилал:Финландчууд Ангилал:1870 онд төрсөн Ангилал:1941 онд өнгөрсөн
Папуа Шинэ Гвиней
Хөдөө аж ахуй нь бие даасан хүмүүс бие даан ургамал гэрийн дэлхийн цөөхөн газруудын нэг болгож, 7000 орчим Шинэ Гвиней өндөрлөг дэх BC боловсруулсан байна. Шинэ Гвиней улсын эрэг орчмын бүс нутагт Austronesian хэлтэй ард түмнүүдийн гол шилжилт нь 500 МЭӨ орчим болсон юм. Энэ шаазангийн, гахай, зарим загас техник нэвтрүүлэх хамааралтай байна. Тун саяхан, 18-р зуунд, чихэрлэг төмс Өмнөд Америк үүнийг олж авсан Португалийн худалдаачид, өөр Moluccas танилцуулсан учир, Шинэ Гвиней авчирсан юм. Амтат төмсний цэцэрлэг хол өндөр ургац эрс уламжлалт хөдөө аж ахуй өөрчилсөн; амтат төмсний ихэвчлэн өмнөх нэрийн, таро шахагдсан болон өндөрлөг дэх хүн амын тоо ихээхэн нэмэгддэг билээ.
Бяцхан ийм Dom Хорхе де Meneses болон Yñigo Ортиз де Retez португали, испани хэл судлаач, эрт 16-р зууны болгон уулзаж байсан боловч 19-р зуунд хүртэл арлын талаар Европ дахь мэдэгдэж байгаа юм. Зүүн өмнөд Азийн Худалдаачид диваажин маршрутын шувуу цуглуулах нь 5000 жилийн өмнө эхлээд Шинэ Гвиней зочилж байсан юм. Улс орны нэр нь бие даасан хоёр өмнө нь нарийн төвөгтэй, захиргааны түүхэнд гарсан билээ. Үг Папуа тодорхойгүй гарал үүслийн хуучин орон нутгийн хугацаанд гарсан байдаг. "Шинэ Гвиней" (Nueva Гвиней) Испани судлаач Yñigo Ортиз де Retez өөр гэсэн нэр томъёог гаргаж байсан нэр юм. 1545 онд тэрээр өмнө нь Африкийн Гвиней эргийн дагуу харсан тэдгээр хүмүүсийн төстэй харагдаж тэмдэглэжээ.
Арван есдүгээр зуунд Германы Шинэ Гвиней зэрэг 1884 онд эхэлсэн, зарим нь хэдэн арван жилийн турш нэг колони улс орны хойд хагасыг захирч байлаа. Өмнөд хагас нь Их Британийн Шинэ Гвиней Нэгдсэн Вант Улс тэр жилдээ колоничлогдож байсан. Папуа тухай хууль, 1905 батлагдсаны дагуу 1904 онд, энэ нь түүний удирдлагын талаар авч Австралийн Хамтын Нөхөрлөл шинээр байгуулагдсан, энэ газар нутгийг шилжүүлсэн. Түүнээс гадна 1905-аас, Их Британийн Шинэ Гвиней Папуа Нутаг Дэвсгэр болсон байна. Австралийн цэргүүд Buna-Gona тулалдааны үеэр Японы байр суурийг довтлох болно. 7 Нэгдүгээр сар 1943.
Дэлхийн I дайны үед Германы Шинэ Гвиней дайны дараа үүнийг гүйцэтгэх нь Үндэстний Лигийн мандат өгсөн байсан Австрали, эзэлж байна. Хуулийн асуудал гэж энэ нь Их Британийн эзэмшил хэвээр боловч Папуа, эсрэгээр, Австралийн Хамтын Нөхөрлөл нь гадаад нутаг дэвсгэр байх ёстой гэж үзсэн юм. Энэ нь улс орны бие даасан байдал нь дараах эрх зүйн тогтолцооны хувьд чухал ач холбогдолтой байсан юм. Хууль эрх зүйн статустай ялгаа нь 1949 он хүртэл, Папуа Шинэ Гвиней нь бүхэлдээ бие даасан засаг захиргаа, Австрали хяналтанд аль аль нь байсан гэсэн үг.
Шинэ Гвиней кампанит ажил (1942-1945) нь Дэлхийн хоёрдугаар дайны томоохон цэргийн кампанит ажлын нэг юм. Ойролцоогоор 216,000 Япон, Австрали, АНУ-ын цэргийн албан хаагчид нас барсан байна. Дэлхийн II дайны дараа хоёр нутаг дэвсгэр дараа нь ердөө л "Папуа Шинэ Гвиней" гэж нэрлэдэг байсан бөгөөд Папуа Шинэ Гвиней улсын нутаг дэвсгэрт нэгтгэн байна. 1964 онд Австралийн эргүүлийн ажилтан.
Папуа уугуул иргэд хяналт, тусгаар тогтнолын төлөө НҮБ-д гомдол. Улс 1975 оны есдүгээр сарын 16-нд Австралийн бие даасан байдлыг бий болгож, ойр дотно харилцаатай байлгах. (Австрали Папуа Шинэ Гвиней хамгийн том тусламжийн донор болгон хэвээр). Папуа Шинэ Гвиней нь 10 оны аравдугаар сарын 1975 нд НҮБ-ын гишүүнээр элссэн юм.
Бугенвиль арал дээр 1975-76 дахь салан тусгаарлах бослого аймаг зэрэг хагас холбооны статустай байх Бугенвиль болон бусад арван найман дүүргийн боломжийг олгодог Папуа Шинэ Гвиней төслийг Үндсэн хууль нь арваннэг дэх цаг өөрчлөлт гарлаа. Шинэчлэгдэн бослого 1988 онд эхэлсэн бөгөөд энэ нь бослого дараа 1997 онд шийдвэрлэсэн хүртэл 20,000 амьдралыг хэлж, бие даасан Бугенвиль 2005 онд ерөнхийлөгч Иосеф Kabui сонгогдсон, тэр нь 2008 он хүртэл тэр хэвээр түүний орлогч Жон Tabinaman нь залгамжилсан үйлчилсэн Жеймс Танис түрүүлсэн бөгөөд 2008 оны арванхоёрдугаар сарын сонгууль хүртэл удирдагч дахин сонгогдсон.
Хэдэн арван мянган хүн оролцсон эсрэг Хятадын самуун анхны оч Хятадын компани баригдаж никель үйлдвэрт Хятад, Папуа-Шинэ Гвинейн ажилчдын хооронд тэмцэл байсан 2009 оны тавдугаар сард гарлаа. Олон тооны жижиг бизнес Хятадын эзэмшил, тэдний арилжааны амжилтын эсрэг Төрөлх гомдол үймээний хүргэсэн. Хятадын уламжлалт Папуа Шинэ Гвиней улсад худалдаачид байсан.
Эшлэл
Ангилал:Австрали ба Далайн орон Ангилал:Хамтын Нөхөрлөлийн орон Ангилал:Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагын гишүүн орон Ангилал:Арлын орон
Стэйси Драгила
Стэйси Рэни Микэлсэн (Stacy Renée Mikaelsen, 1971 оны 3 сарын 25-нд Калифорни муж улсын Обурн хотод төрсөн) нь Америкийн Нэгдсэн Улсын хөнгөн атлетикч, тулгууртай харайлтын тамирчин юм.
Тэрээр эмэгтэйчүүдийн тулгууртай харайлтын төрөл олимпын наадамд анх удаа багтсан 2000 оны зуны олимпод Дэйв Нилсэний удирдлага дор оролцож, алтан медаль хүртжээ. Түүнээс гадна дэлхийн хошой аварга (1999, 2001), 1997 оны танхимын дэлхийн аварга, дэлхийн дээд амжилтыг олон удаа шинэчлэн тогтоож, Жессе Оуэнсийн шагналыг 2 удаа хүртсэн (2000, 2001) тамирчин билээ. Тэрээр хувийн дээд амжилт 4.83 метрээ Острава хотноо 2004 онд тогтоож байв.
Драгила өдгөө Калифорни муж улсын Сан-Диего хотод оршин суудаг бөгөөд Альтиус хөнгөн атлетикийн клубийг үүсгэн байгуулжээ.
Тэрээр хамгийн сүүлд 2009 оны хөнгөн атлетикийн дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээнд оролцож, 4.25 м-ийн амжилт үзүүлэн шигшээ тэмцээнд шалгарч чадаагүй. Драгила нь эмэгтэйчүүдийн тулгууртай харайлтын спортын эхэн үеийн хамгийн хурц од байсан бөгөөд түүний хувийн дээд амжилт нь тэр үеийн бусад тамирчдынхаас хол тасархай байлаа.
Драгила Америкийн зээрэнцэг шидэгч Иан Вальцтай гэрлэж, охин Алликс Жозефин Вальцаа 2010 оны 6 сарын 21-нд төрүүлжээ.
Цахим холбоос
Ангилал:АНУ-ын тулгууртай өндрийн харайгч Ангилал:АНУ-ын олимпын аварга Ангилал:АНУ-ын олимпын оролцогч Ангилал:Тулгууртай өндрийн харайлтын олимпын аварга Ангилал:Тулгууртай өндрийн харайлтын дэлхийн аварга Ангилал:2000 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:2004 оны зуны олимпод оролцогч Ангилал:Америкчууд Ангилал:1971 онд төрсөн
Содномын Дамдинбазар
Содномын Дамдинбазар (1874 - 1923 оны 6-р сарын 23-нд нас барсан) нь Монгол Улсын тусгаарлах хөдөлгөөнд чухал үүрэг гүйцэтгэсэн, тав дахь ерөнхий сайд нь байв. Түүнийг мөн Барон Унгерний засгийн газар доор ерөнхий сайд байсан гэдэг боловч зарим эх сурвалжууд Дотоод явдлын сайд байсан хэмээн заадаг.
Барон Унгерн фон Штернбергийн Азийн морин дивиз Нийслэл хүрээг Үндэсний Хувьсгалт Армигаас чөлөөлөн Богд Хаант Монгол Улсыг дахин сэргээн мандуулахад 1921 оны 2-4-р сард анх удаа Богдын зарлигаар Монгол Улсын Ерөнхий Сайдаар ажилласан. 1922 оны 3-р сарын 3-нд ерөнхий сайдаар хоёр дахиа томилогдон ажиллаж байгаад 1923 оны 6-р сарын 23-ны өдөр аян замд явж байгаад нас баржээ.
Намтар
Дамдинбазар хүү эцэг Цэдэнсодном, эх Содномын хайр ивээл дор 3 насны сүүдэр зооглох жил буюу 1877 оны зуны эхэн сард манжийн хаан дээрхийн гэгээнтэнээс Жалханз хутагтын 8-р дүр мөн хэмээн алтан савханд нэр шингэж зарлиг ирсэн аваас одоогийн Хөвсгөл аймгийн Бүрэнтогтох сумын нутагт оршиж байсан Равданчойнхорлин хийдэд хутагтын сэнтийд залсан байна.
Дамдинбазар нь төрөлхийн цовоо, сэргэлэн, ой сайтай байсан тул хэл бичиг, тоо зурхайн ухаан, бурхан шашин хийгээд урлаг, гүн ухаан, гадаад хэл, ёс заншил, уламжлалт арга ухааныг онцгой эзэмшиж 1890 оноос хүрээний мэргэдтэй ном хаялцаж улмаар Богд гэгээний анхаарлыг татах болжээ.
1892 онд Жалханз хутагт Дамдинбазарыг их хүрээнд дуудан ирүүлж Богд Жавзандамба өөрийн шадар хамбаар ажиллуулж гадаад дотоодын болон шашин төрийн бүх хэргийг эрхлүүлсэн байдаг. Энэ үед түүнд “Хамба номын хаан” цолыг магтаалын хамт хайрласан байна. Мөн энэ үеэр манжийн хаанаас Жалханз хутагт Дамдинбазарын нэр хүндийг ашиглаж баруун хязгаарын олон ястны сүсэг бишрэлийг нэгтгэх зорилгоор Ховдын Шар сумын тэргүүнээр суулгах зарлиг буулгаж гэгээнтэнд Түшмэл сайд хэмээх 2 үсгийн цол олгосон байна. Жалханз хутагт Дамдинбазар Богдын лүндэнгээр 1911 онд Бээжинд очиж манжийн хаанд ар Монголын олон түмний санаа сэтгэлийг тайлбарлаж шинэ Засгийн бодлогыг эсэргүүцэж буйг ойлгуулан Богд хаант улсыг хэвээр нь байлгах санал тавин хаант төрийг хүлээн зөвшөөрүүлсэн гэгээнтний оюун ухаанд биширнэм.
Түүнийг 1912 онд Богд хаанаас баруун хязгаарыг илбэн тохинуулах сайдаар томилж, манжийн амбан олон цэргийг эх орноосоо хөөн гаргах Ховд хотыг чөлөөлөх, Тагна, Урианхай, Алтайн чанад дахь нутгийн эрх баригчидтай холбоо тогтоох ажлыг онцгой зохион байгуулсан юм.
Жалханз хутаг Дамдинбазарын 1919 онд Бээжинд очиж хятадын удирдлагатай хийсэн хэлэлцээр нь хоёр ард түмний найрамдал, тэр үеийн цэргийн дарангуйллыг намжаасан онцгой үйл явдал болсон юм.
Жалханз хутагт Дамдинбазар нь 1921 оны үндэсний ардчилсан хувьсгал ялахад тэр үеийн лам ноёдоос хамгийн идэвхтэй дэмжигч байж аливаа нэг асуудалд цаг үе, орчин, орон зайг нь мэдэрч хамтран зүтгэгч нараа туйлаас хүндэтгэж, яриа хэлцлийг эрхэм болгодог улс төрч нийгмийн зүтгэлтэн байсан тул 1922 онд Монгол Улсын Ерөнхий Сайдаар томилогдсон байна.
10-р жарны гал нохой жил буюу 1526 онд Төвдийн номын их багш Богд Зонховын анх ширээнд сууснаас хойш 25 дахь ширээтэн болж залагдсан номын мэргэн багш Жалханз хутагт Болжиржамцаас хойш Жалханз хутагтын 8 дүрийг Монголд залсан нь Очирваанийн орон хөх тэнгэрийн хийморьтой монгол түмний сүлд бурханы хувилгаан билээ. Жалханз хутагт Ц. Дамдинбазар нь 1923-06-23 нд дүрс биенийхээ зохионгуйг хурааж жанч халжээ.
Уран бүтээл
Дамдинбазар С. Ангилал:Нөмрөгийн хүн Ангилал:Завханыхан Ангилал:Монголчууд Ангилал:1874 онд төрсөн Ангилал:1923 онд өнгөрсөн
Жордан Кларксон
Жордан Кларксон (Jordan Clarkson; 1992 оны зургаадугаар сарын 7, Техас, Сан-Антонио) — Америкийн мэргэжлийн сагсан бөмбөгчин бөгөөд НБА-гийн «Лос-Анжелес Лейкерс» багт тоглодог. Филиппин гаралтай.
Замнал
Тулса болон Миссуригийн коллежид гурван жил тоглохдоо 15.4 оноо, 2.7 дамжуулалт, 3.3 самбар дунджилсан түүнийг 2014 оны драфтаар «Лос-Анжелес Лейкерс» сонгож, зуны лигт тодорсон тул эргэн дуудсан байдаг. 2015 оны гуравдугаар сарын 24-нд «Оклахома-Сити Тандерийн» эсрэг (102:117) 7 дамжуулалтын хамт хувийн дээд 30 оноогоо бүртгүүлэв. Жереми Линтэй хоёул Ази-Америк гаралтай байсан тул НБА-гийн түүхэнд бичигдсэн. 15.8 оноо, 5.2 дамжуулалт, 4.8 самбар 45.2%-тай довтолж, 84.6%-тай чөлөөт шидэлт гүйцэтгэсэн Кларксоныг 2014-2015 оны «III сарын шилдэг залуу тоглогчоор» алдаршуулав.
Цахим холбоос
Ангилал:НБА-гийн тоглогч Ангилал:АНУ-ын сагсан бөмбөгчин Ангилал:Лос-Анжелес Лейкерс багийн тоглогч Ангилал:АНУ-ын хүн Ангилал:Филиппинчүүд Ангилал:1992 онд төрсөн
Оскар Уайльд
thumb|200px|Оскар Уайльд Оскар Уайльд (Oscar Fingal O’Flaherty Wills Wilde, 1854 оны 10 сарын 15 өдөр - 1900 оны 11 сарын 30 өдөр) Ирландын уугуул үргэлжилсэн үгийн болон жүжгийн зохиолч. "Саломея", "Хичээнгүй байхын мөн чанар" зэрэг дуурийн зохиол, "Аз жаргалтай хан хүү", "Дориан Грэйний хөрөг" зэрэг үргэлжилсэн үгийн зохиолуудаараа алдартай. Хатан хаан Викториягийн үеийн Английн утга зохиолын төлөөлөгчдийн нэг. Дублинд протестант англо-ирланд гэр бүлд төржээ. Эцэг Вилльям Уайльд нь эмч, бичээч. Эх Жэйн Пранческа Элги нь яруу найрагч.
1871 оноос 1874 он хүртэл Дублины Их сургуулийн Торинида коллежд суралцаж байхдаа Эртний Грек хэлд авъяас нь тодорч, тэтгэлэгт хамрагдан 1878 он хүртэл Оксфордын Их сургуулийн Моодорин коллежд үргэлжлүүлэн суралцсан. Сургуулиа төгссөний дараа Дублинд ирэн, жүжигчин Флоренс Ан Лемон Баркомд дурлажээ. Гэвч Флоренс нь Брэм Стокертой сүй тависнаар, сэтгэлээр унасан Уайльд Дублиныг хаян явж, бараг буцаж очоогүй байна. Тэрээр Лондон, Парис, Америкт Утга зохиолын талаар лекц уншиж байжээ.
1895 он, уран бүтээлийнхээ оргил үедээ байхад нь, Күинбэрийн 9-р тайж Жон Дугласын 3-р хүү Алфред Дуглас болон Уайльд 2-н хоорондох ижил хүйстний хайр дурлал нь ил болж, 1895 он 4 сарын 5-ны өдөр, эр хүмүүсийн хүйсийн харьцааг зохицуулах хуулийг зөрчсөн хэргээр баривчлагдан, 1895 оны 5 сарын 25-нд 2 жилийн хөдөлмөрийн ял сонсжээ. Шоронд байх хугацаандаа хөрөнгөө барж дампуурчээ.
1897 оны 5 сарын 19-нд ялын хугацаа нь дуусан, шоронгоос гарангуутаа шууд Франц руу гарчээ. Тухайн үеийн английн шоронгийн системийг шүүмжилсэн шүүмж бичгийг тухайн үеийн өдөр тутмын сонинд хэвлүүлэн, 1898 онд "Ридинг шоронгийн яргалал" хэмээх найраглалаа бичжээ. Уг найраглалд өөрийнхөө шоронгийн хувийн дугаар болох "С.3.3"-г нийтэд зарлаж олныг шуугиулж байжээ.
Үүнээс хойш онц үнэлгээ бүхий бүтээл туурвисангүй. Хүнд хатуу шоронгийн амьдрал түүний бүтээл туурвилын онгодыг хийсгэсэн ч гэгддэг. Амьдралынхаа сүүлийн жилүүдэд Басчян Мермос гэж нэрээ өөрчлөн ядуухан амьдарч байгаад, Парист насан эцэслэжээ.
"Оскар Уайльд" (1997 он) хэмээх кинонд түүнийг амьдралыг нарийн тусган үзүүлсэн байдаг.
Ангилал:1854 онд төрсөн Ангилал:Ирландын зохиолч Ангилал:Ирландын жүжгийн зохиолч Ангилал:Ирландчууд Ангилал:1900 онд өнгөрсөн
Malware
Malware (аюултай программ) нь хортой програм хангамжийн хувьд богино бичиглэлтэй, компьютерийн үйл ажиллагааг таслан зогсоож чухал мэдээлэл цуглуулан, хувийн компьютерийн системд хандах боломжийг олж авах, эсвэл хүсээгүй зар сурталчилгааг ашиглан хандалтын эрх олж авдаг програм хангамж юм. Компьютерийн вирус бол нэг төрлийн malware юм. Вирусээр халдсан файлыг нээж хэрэглэхэд, өөрийгөө хувилж хувилсан хувилбаруудаа компьютерийн бусад програм, дата файл, хатуу дискийн бүүт секторт тархаж халддаг юм. Өөрөөр хэлвэл компьютерт зөвшөөрөлгүйгээр нэвтрэх чадвартай, тодорхой үүрэг, зорилготой програмыг вирус гэнэ.
Malware нь компьютерийн хэрэглэгчийн шаардлагын эсрэг ажиллаж, түүний хортой хүсэлтэйгээр тодорхойлсон бөгөөд зарим нэг дутагдал нь гэнэтийн хор хөнөөл учруулах програм хангамж оруулаагүй. Malware нь удаан хугацаагаар компьютер хэрэглэгчдийн талаарх мэдээлэлийг сэмхэн тагнах хулгайлах зорилготой  байж болно. Spyware бусад malware нь зарим тохиолдолд компаниудын албан ёсоор нийлүүлсэн хөтөлбөрт суулгагдсан байдаг. жишээ нь, вэб сайт нь ашигтай эсвэл сонирхолтой харагдах боловч нэмэлт далд хянах ажиллагаа байж болох юм. Мөн зах зээлийн статистик мэдээллийг цуглуулж авдаг байж болно. Ийм программ хангамжийн жишээ нь хууль бус гэж тодорхойлсон байдаг.Ийм вирусын эсрэг програм болон галт ханануудыг програм хангамжийн хортой гэж тодорхойлсон үйл ажиллагааны эсрэг хамгаалах мөн халдлага нь сэргэх үед ашиглаж байна.
Зорилго:
2011 оны гуравдугаар сарын 16-нд ангиллаар мalware-ыг дээхэн үед халдвартай програмуудад багтах анхны интернэт өтийг туршилт эсвэл ов заль гэж бичигдсэн байдаг. Өнөөдөр malware-ийг хувийн, санхүүгийн, эсвэл бизнесийн мэдээллийг хулгайлахаар хар малгайт хакерууд болон засгийн газрын аль алинд нь ашиглаж байна. Malware-ийг заримдаа хамгаалагдсан мэдээлэл цуглуулах, эсвэл ерөнхийд нь тэдний үйл ажиллагааг тасалдуулж төрийн болон аж ахуйн нэгжийн вэб сайтын эсрэг өргөн хэрэглэж байна. Гэсэн хэдий ч, malware-ийг ихэвчлэн хувийн таних дугаар болон илүү нарийн зүйл, банк, кредит картын дугаар нууц үг гэх мэт мэдээллийг олж авах хүмүүсийн эсрэг ашиглаж байна. Өргөн зурвасын интернэтийн хэрэглээ нэмэгдсэнээс хойш хортой програм хангамжийг олон удаа ашиг олох зорилгоор боловсруулж байна. 2003 оноос хойш widespreadviruses, өтийн ихэнх нь хууль бус зорилгоор хэрэглэгчдийн компьютерыг хяналтандаа авах зорилготой байна. Халдвартай "зомби компьютер" гэх хүүхэд садар самуунд уруу татах гэж гаалийн бус мэдээллийг зохион байгуулах, эсвэл авилгалын нэг хэлбэр гэж denial-of-service тараасан. Malware нь ихэвчлэн гэмт хэргийн зориулалтаар ашиглаж байгаа мөн хорлон сүйтгэхэд ашиглаж болно. Ихэвчлэн буруутанд шууд ашиг гэж үгүй.
Вирус
Вирус гэдэг нь компьютерийн хэвийн vйл ажиллагааг өөрчлөх чадвартай багахан хэмжээний програм юм.Өөрөөр хэлбэл вирус нь хэрэглэгчид мэдэгдэлгүйгээр, түүний зөвшөөрөлгүй компьютерт нэвтэрч тодорхой үүргийг биелүүлэх зорилготой байдаг. Зарим вирус файлуудыг гэмтээдэг бол, зарим нь компьютерийн санах ойд байрлан файлыг өөрчилж мөн шинээр файлууд үүсгэдэг. Аливаа вирусын гол зорилго нь өөрийгөө цаашид хэрхэн халдварлах бололцоог бий болгох (хатуу болон уян дискээр дамжих, сүлжээ, захианд хавсаргагдан түгэх зэрэг), дараа нь тодорхой үүргийг гүйцэтгэх явдал байдаг. Санах ойд орж ирсэн вирус ойр орчноо шалгаж өөр суучихаж болох програм байгаа эсэхийг хайна. Хэрэв олдвол програмыг өөрчилж вирусын кодоо нэмж бичнэ. Тэгсний дараа ачаалагдах ёстой програм ажиллана. Хэрэв вирустсэн файлаа ямар нэг санаандгүй тохиолдлоор бусдад өгөх буюу, сvлжээнд байрлуулсан тохиолдолд тэдгээр хэрэглэгчдийн компьютер дээр мөн ижил тархана.
Трояны морь нь хортой програм өөрийн зорилгоо биелүүлэхийн тулд, ямар ч илэрцгүйгээр ажиллуулах зогсоох, эсвэл устгадаг.Трояны морь  нь хортой програмаа хэвийн эсвэл зохимжтой гэж өнгөлөн далдалсан бол хэрэглэгч өөрөө ч мэдэлгүйгээр суулгадаг. Энэ нь ямар нэг олонд танигдсан програмыг дуурайн хийсэн хуурамч програм юм. Хэрэглэгч найдваргүй газраас буюу албан ёсны сайтаас бус өөр газраас програм татаж суулгаад хэрэглэх гэж оролдох үед ажиллаж эхэлдэг. Ингэснээр таны компьютерийг дураараа удирдаж болно гэсэн үг.Энэхүү халдлагад өртсөн тохиолдолд таны компьютерт “Key loggers” болон “Backdoor” төрлийн програмыг суулгадаг.
Rootkits бол үнэхээр аймшиг гэж хэлж болно. Windows ертөнц тэр чигээрээ тэмцэж байна. Linux ч мөн адил. Linux/Unix бүтээгчид үүний эсрэг нилээд их зүйлийг хийж байна. Rootkit нь програм бөгөөд, компютерт нэвтэрсэн үед system-тэй нэгдэн өөрийгөө суулгаж, процесоос нууж ажилдаг.Одооны Rootkit-үүд маш чанартай болж байна. Жишээ гэвэл тухайн virus нь port нээх шаардлага гарлаа гэхэд Rootkit нь Port-г нуух буюу хаалттай байна гэж харуулж чадаж байна. Сэргийлэхийн тулд Rootkit Hunter татаж аваарай.
Backdoor нь таны компьютер болон програм хангамжийн хамгаалалттай хэсэг рүү хандах эрхийг авах зориулалттай хортой програм юм. Энэхүү эрхийг авснаараа маш олон зүйлийг хийх боломжтой. Энэ халдлагад өртсөн тохиолдолд таны компьютерыг BOT болгодог. Тухайн програм хангамжийг хийхийн тулд ашигласан зүйлсийн нэг болон суудаг гэсэн үг. Томоохон хэмжээний server унагаах зорилготойгоор хэрэглэх тохиолдол их байдаг.
Компьютерт сууснаар маш хурдацтай тархдаг. Вирусээс ялгарах тал нь ямар нэг програм хангамжийг ашиглан үрждэггүй. USB болон флаш диск хард диск зэргийг ашиглан тархана мөн е-майлээр бас дамждаг. Таны компьютерт энэ нь сууснаар гацаж өөр гаж сонин үйлдлүүдийг хийх болно.
Энэ нь таны компьютерыг тагнах програм юм. Мөн таны мэдээллийг цуглуулж тухайн програмыг хийсэн хүн лүү явуулдаг.
Адвэйр бол үнэгүй программ, тоглоом, элдэв түүлүүдийг дагалдан тараагддаг жижигхээн код юм. Энэхүү жижигхээн кодийн зориулалт нь үнэгүй программ хийсэн компани болон тэрхүү компанийн түншүүдийн сурталчилгааг тодорхой заасан хугацаагаар хэрэглэгчдэд хүргэхэд оршдог. Зарим тохиолдолд уг үнэгүй программыг тодорхой төлбөр төлөн бүртгүүлснээс хойш уг программын адвэйр ажиллахгүй идэвхгүй болдог.
Email Вируснууд
1999 оны 3-р сард гарч дэлхий даяар компъютерын ертєнцийг донсолгосон Melissa вирус нь энэ төрлийн вируснуудын хамгийн гайхамшигтайд нь тооцогдох бизээ. Энэ вирус нь Microsoft Word-н Document файлтай хамт email-аар буюу төстэй замаар тархана. Хэн нэгэн хvн Word document-д вирус байрлуулаад vvнийгээ Internet newsgroup-т байрлуулжээ. Бусад хvмvvс энэ document-г татаж авч онгойлгох бvрд энэ вирус идэвхижэж уг хэрэглэгчийн adrress book буюу хаягны дэвтэр дэх 50 хvртэлх хvний email хаягаар ижилхэн вирус агуулсан document-г тараадаг байна. Явуулж байгаа email-нхаа гарчиганд нь уг хvнийхээ нэр усыг багтаасан байх тул хvлээн авсан хvн элдэв зvйл бодолгvйгээр уг email document-г онгойлгодог байна. Ингээд вирус энэ хvлээн авсан хvнийхээ хаягны дэвтэр дэх email хаягнуудыг ашиглан дахин 50 хувь өөрийгөө цацна. Yр дvнд нь Melissa вирус хамгийн хурдтай тархсан вирусаар тодорсон билээ. Өмнө дурдсан ёсоор энэ вируснаас болж олон том компаниуд өөрсдийн email системийг хэсэг хугацаанд унтраахад хvрсэн.
2000 оны 4 сард гарсан I Love You вирус бvvр ч энгийн бvтэцтэй. Энэ вирус нь email-тай хамт attachment буюу "хавсаргалт" болгож хэсэг код тараана. Илvv ихээр хvний сэтгэлийн онцлогийг ашигласан ч гэж хэлж болохуйц юм. I Love You буюу "Би Чамд Хайртай" гэсэн гэсэн гарчигтай email хvлээн авсан хvмvvсийн нэлээд хувь нь хавсаргаж явуулсан кодыг нь тэсэлгvй онгойлгож vздэг ажээ. Ингээд уг кодонд ажиллах зөвшөөрөл олгож double click хйиснээр вирус идэвхижэж, уг хvний хаягны дэвтэр дэх бvх хvний email хаяг руу "Би Чамд Хайртай" гэсэн гарчигтай email явуулна. Ингэж өөрийнхөө нөхөн vржих нөхцөлийг хангасаны дараагаар хохирогчийн машин дээрх бусад программ болон өгөгдлvvдтэй "тулж ажиллаж" эхэлнэ. Melissa вирус нь Microsoft Word-д байдаг VBA буюу Visual Basic for Applications хэмээх программчлалын хэлийг ашиглан ийм "өндөр амжилтанд" хvрчээ. Энэ нь өндөр хvчин чадалтай буюу бусад программыг өөрчилж, email явуулж чадахуйц программчлалын хэл байжээ. Мөн бас нэг ашигтай ч аюултай ч давуу тал байсан нь autoexecute буюу өөрөө автоматаар эхэлж байхаар зохицуулж болдог. Yvнийг ашиглан программист, уг document файлыг онгойлгоход автоматаар биелvvлэгдэж эхэлж байдаг код бичээд документдаа хавсаргачихаж болох юм. Melissa вирус ингэж л бичигджээ. Document-г онгойлгонгуут идэвхижэж 50 email явуулж мөн, Word-н Normal.Dot файлыг өөрчилж, vvнээс хойш Save хийсэн бvх файлуудад энэ вирус халдварлана.
Уул нь Microsoft-н программ хангамжуудад Macro Visus Protection гэсэн функц байдаг бөгөөд, vvнийг нь асаалттай байдалд тохируулсан vед Autoexecute гэсэн функц ажилладаггvй тэгхээр иймэрхvv заналхийлэлэээс сэргийлж болдог. Энэ хамгаалах функц нь анхнаасаа асаалттай байдаг хэрэглэгч хvсвэл унтрааж болно. Хvмvvс vvнийг ихэвчлэн унтраачихдаг. Мөн зарим хvмvvс энэ хамгаалах функц нь асаалттай байгаад, анхааруулга мэдээ өгсөөр байхад хайхралгvйгээр хавсарга программанд ажиллах зөвшөөрөл олгодог. Ингээд хэдийгээр зориулалтын хамгаалалтын арга хэмжээ байсан хэдий ч Meliss вирус өргөнөөр тархаж ихээхэн хор уршиг vзvvлж чадсан.
Зайлсхийх арга
2015 оны эхэн үеэс хойш малвэйрийн нилээд хэсэгийг илрүүлэн түүндээ дүн шинжилгээ хийн зайлсхийх зорилготой олон арга техникийг хослуулан хэрэглэдэг.
Вирусны Тvvх
Уламжлалт Вируснууд 1980-аад оны сvvлчээр анхлан хэд хэдэн дэвсгэр нөцөл байдлаас vvдэн гарч ирсэн.
Эхнийх нь персонал компъютерийн их тархалт. 1980-аад оноос өмнө бол гэрт хэрэглэгддэг компъютер гэж юм байсангvй, байсан ч тэр нь хvvхдийн тоглоом байжээ. "Жинхэнэ" компъютерууд нь хэт vнэтэй, цөөн хэдэн хvн л хэрэглэдэг. 1982 оноос эхлэн тархаж эхэлсэн IBM Personal Computer, 1984 онд гарсан Apple Macintosh computer-ууд нь бизнес болон гэх ахуйн хэрэгцээнд хэрэглэж болох хямд vнэтэй хvчин чадал сайтай компъютерууд байсан бөгөөд хvмvvс маш ихээр худалдаж авч эхэлсэн.
Дараагийн суурь нөхцөл байдал нь "компъютерийн сvлжээ" юм. Хvмvvс модем ашиглан сvлжээнд холбогдож, төрөл бvрийн тоглоом, хэрэглээний программ татаж авах явдал тvгээмэл болж, мөн Trojan Horse гэдэг нэртэй онцгvй программ vvсэхэд нөлөөлжээ.
Вирус vvссэн 3-дахь суурь нөхцөл нь Floppy Disk буюу "уян диск". 1980-аад оны программууд нь хэмжээний хувьд одоогийнхтой харьцуулах юм бол өчvvхэн жижиг байсан бөгөөд, ганцхан жижигхэн дискэнд та систем суулгаад, хэрэглээний программ болон хэд хэдэн тоглоом ч хуулж багтдаг байв. "Хатуу Диск" буюу Hard disk-гvй компъютер олон байсан бөгөөд уян дискний хэрэглээ асар их байсан.Вирус нь эдгээр гурван нөхцөл байдлыг ашиглан өөрөө өөрийгөө хуулбарлан vржих "сайхан" боломжтой болсон.
Вирус хэрхэн ажилладаг вэ?
Анхлан вируснууд нь олон хvний хэрэглэдэг тоглоом, программуудад хавсаргагдсан бага хэмжээний код байсан. Ингэж өвчилсөн (вирус код дотор нь байрласан) программыг хэрэглэгч өөрийнхөө компъютерт суулгаж ажиллуулсан тохиолдолд вирус идэвхижэж хор хөнөөлтэй даалгавараа биелvvлдэг. Гэхдээ энэхvv вирус тээж байгаа программыг дуудаж ачааллахад вирус нь заавал эхэлж ачаалагдахаар зохион байгуулагдсан байна. Санах ойд орж ирсэн вирус ойр орчиноо шалгаж өөр "суучихаж" болох программ байгаа эсэхийг хайна. Хэрэв олдвол программыг өөрчилж вирусны кодоо нэмж бичнэ. Тэгсний дараа л "ачаалагдах ёстой" программ ачаалагдна. Хэрэглэгчид энэхvv нууц ажиллагааг мэдэх ямарч арга байхгvй. Харамсалтай нь одоо вирус өөрийгөө vржvvлж, хоёр программ вирустлээ. Дараагийн удаад энэ хоёр программны аль нэгийг нь ачаалахад мөн л ижилхэн процесс явагдаж энэ нь цаашдаа давтагдна. Хэрэв энэ хvн вирустсэн программнуудынхаа нэгийг хуулсан уян дискийг бусдад өгөх буюу, сvлжээнд байрлуулсан тохиолдолд тэдгээр хэрэглэгчдийн компъютер дээр мөн л ижилхэн явдал давтагдна. Ингэж л вирус тархана.
Вирус зөвхөн vржихээс өөр зvйл хийдэггvй байсан бол vнэхээр сайхан. Харамсалтай нь ихэнх вируснууд нь төрөл бvрийн сvйтгэх vvрэгтэй. "Ямар нэгэн нөхцөл" биелэгдэхэд вирус гуай "ямар нэгэн зvйл" хийнэ. Дэлгэцэн дээр утгагvй бичиг харагдуулахаас авахуулаад таны компъютер дээрх бvх мэдээллийг ч арилгаж дөнгөнө. "Ямар нэгэн нөхцөл" гэдэг нь тодорхой он сартай өдөр, эсвэл хэдэн удаа вирус хуулбарлагдан тархсан нь ч гэсэн нөхцөл нь байж болно. Вирусыг бvтээгчид нь улам боловсронгуй болох тусам вирус маань улам улам хөгжсөөр байна. Хамгийн чухал нээлтvvдийн нэг нь вирусыг санах ойд ачаалаад, компъютер асаалттай байх бvхий л хугацааны туршид идэвхитэй vйл ажиллагаагаа явуулж байх чадвартай болсон явдал юм.
Дараагийн чухал нээлт нь уян болон хатуу дискэнд байдаг boot sector хэсэгт халддаг вирус. Boot sector гэдэг нь дискэнд байрлах vйлдлийн системийн эхлэл хэсэг юм. Yйлдлийн системтэй дискний boot sector-т нь vйлдийн системийг ачаалахад хэрэгтэй код байна. Yйлдийн систем суулгаагvй (өгөгдөл хадгалах) дискнийн boot sector-т нь хэрэглэгчид энэ дискнээс систем ачаалагдахгvй гэсэн бичиг ('Non system disk or disk error, replace and press any key when ready') vзvvлэх зорилготой код байна. Хэрвээ вирус кодыг энэ хэсэгт тавичихвал вирус баталгаатай ачаалагдна гэсэн vг! Ингэснээр компъютерийг асаангуут л вирус ачаалагдаж байна. Ихэнх boot sector вируснууд нь жинхэнэ байх ёстой boot sector кодыг нь дискний хаана нэгтээ газар хуулаад оронд нь өөрийнхөө кодыг суулгаж, компъютерийг асаангуут санах ойд ачаалагдаж vvний дараагаар л өнөөх өөр газар байрлуулсан жинхэнэ кодыг дуудаж ачаалдаг. Мөн энэ boot sector вирусны бас нэг онцлог нь уян диск унших төхөөрөмжинд шургуулсан диск болгонд халдварладаг явдал юм. Ингэснээрээ маш хурдтай тархах боломжтой болдог ажээ.
Эдгээр төрлийн вируснуудын аюул занал ард хоцорсон гэж хэлж болно. Үүний хамгийн том шалтгаан нь одоо үед программнуудын хэмжээ асар том болсонд оршино. Шинээр программ суулгах бvрдээ бид ихэвчлэн Compact Disc буюу CD хэрэглэх болсон. CD-г компъютерт шургуулсан vед нь дээрхи мэдээлэлийг нь өөрчилж болохгvй, тэгэхээр вирус халдварлаж чадахгvй. Одоо vеийн энэ том том программ хангамжуудыг голдуу CD хэрэглэж л тvгээж байна. 80-аад онтой ижилхэн уян диск хэрэглэн программ тараах нь эрс багассан. Мөн сvvлийн vеийн vйлдлийн системvvд нь boot sector-тоо хамгаалалттай болсоноос үүдэн boot sector вирус ч явцгvй болжээ.
Яагаад Хvмvvс Вирус Зохиодог вэ?
Эцсийн эцэст хvн л вирусыг бvтээдэг. Хэн нэгэн хvн вирусыг зохиож, ажиллагааг нь шалгаж vзэж, бусад хvнд халдварлуулах арга замаа сонгодог. Ихэвчлэн дараах 3 шалтгаан байдаг: Айлын цонх руу чулуу шидчээд зугтаадаг хvvхдvvд, орцны ханан дээр эрээн мяраан зvйлс сараачдагтай ижилхэн шалтгаан - Vandalism. Магадгvй та багадаа энгийн материалууд ашиглан бяцхан бөмбөг буюу ямар нэгэн тэсэрч дэлбэрэх, иймэрхvv дуу чимээ гаргадаг туршилт хийхийг оролдож байсан байж болох юм. (жишээ нь шvдэнзний дарь ашиглан) Хэрэв тийм бол ингэж хийсэн туршилт чин амжилттай болж чангахан шиг дэлбэрэхэд хэчнээн их баярлах сэтгэл төрдөгийг мэднэ бизээ. Тэгвэл вирус ч гэсэн компъютер дотор байрлуулдаг тэсрэх зvйл гэсэн vг билээ. Вирус зохиосон хvн нь вирусаа тараасныхаа дараагаар хэр "чангахан" дэлбэрэх бол хэмээн догдлон хvлээн сууна. Сvvлчийн шалтгаан нь рекорд тогтоох гэсэн хvсэл. Уулчид хамгийн өндөр уулын оройд тvрvvлж авирч гарах гэж амь өрөөлдөн ууланд авирдагтай ижилхэн юм. Компъютерийн хамгаалалтын систем дэх ямар нэгэн "цоорхой" байхыг тvрvvлж харсан хэн нэгэн vvнийг ашиглаад өөр нэгэн хvн өөрийг нь хорлож болно гэдэгийг ухаарч бусдад vvнийг тvрvvлж сануулахыг хvснэ. Иймэрхvv маягаар олон олон вирус тєржээ.
Вирусээс Хэрхэн Хамгаалах вэ?
Хэрвээ vнэхээр (уламжилалт) вируснаас найдвартай хамгаалагдахыг хvсч байгаа бол аюулгvй ажиллагаа сайтай UNIX, Windows NT, Windows 2000 гэх мэт vйлдлийн системvvдийг сонгохыг зөвлөж байна. Microsoft-н программ хангамжын Macro Virus Protection гэсэн функцыг асаалттай байгаа эсэхийг шалгах. Мөн хавсаргасан программнуудыг хэзээ ч ажиллууллахгvй байх.
I Love You -тэй ижилхэн вируснуудын хувьд таны өөрийн чинь "сахилгаас" ихээхэн хамаарна. Хvлээн авсан email-д чинь attachment буюу "хавсаргалт" болгож явуулсан файлууд хэрвээ зургийн файль (.JPG, .GIF), документ (.DOC, .XLS) байвал танд хор хөнөөл vзvvлж чадахгvй. Харин EXE, COM, BAT, VBS гэх мэт өргөтгөлтэй буюу ажиллуулж болдог файлууд бол таны компъютерт юу ч хийж чадна. Нэгэнт та эдгээр программуудад ажиллах зөвшөөрөл олгоод хулганаараа хоёр удаа даралт хийсэн л бол email-д тань хавсаргалт болж ирсэн ажиллуулж болдог дээрхи өргөтгөлтэй файлуудыг ХЭЗЭЭ Ч битгий ажиллуулж байгаарай.
Гадаад холбоосууд
Ангилал:Хөнөөлтэй програм
Пэлжидийн Гэндэн
Намтар
Пэлжидийн Гэндэн 1895 онд хуучнаар Сайн ноён хан аймгийн Үйзэн вангийн хошуу буюу одоогийн Өвөрхангай аймгийн Тарагт суманд төржээ. Багадаа бусдын л адил адуу, мал хариулж өссөн байна.
1922 онд нутагт нь эвлэлийн үүр анх байгуулагдахад гишүүнээр элсч 1924 он хүртэл хошууны эвлэлийн үүрийн даргаар ажиллаж байгаад 1923 онд Монгол Ардын Хувьсгалт Намд гишүүнээр элссэн байна. Улмаар хошууны 1924 оны Ардын Их Хуралд сонгогдож анхны үндсэн хуулийг батлалцаж явжээ. Тэрээр энэ их хуралд маш идэвхитэй оролцож хамгийн олон удаа асуулт асуусан байдаг. Тус хурлаас улсын бага хурлын гишүүдийг сонгож, даргыг нь томилох болоход тухайн үед ардын их хурлыг удирдаж байсан Хичээнгүй сайд хэмээх Балингийн Цэрэндорж түүнийг санал болгосноор П.Гэндэн улсын бага хурлын тэргүүлэгчдийн даргаар томилогдож 1928 он хүртэл ажиллажээ.
1928 оноос МАХН-ын Төв хорооны ерөнхий нарийн бичгийн даргаар ажиллаж байгаад 1932 оноос Монгол Улсын Ерөнхий сайдаар томилогдсон.
1934 оны 10-р сарын 21-нээс 12-р сарын 2-ны хооронд Зөвлөлт Засгийн газрын урилгаар БНМАУ-ын Ерөнхий сайд бөгөөд Гадаад явдлын Яамны сайд П.Гэндэн, ЗХУ-д айлчилжээ. Энэ үеэр БНМАУ-ын 10 сая рублийн өрийн тэн хагасыг нь ЗХУ хүчингүй болгож үлдсэн 5 сая рублийн өрийг 25 жилийн хугацаанд экспортын ердийн бараа таваарын зүйлээр төлж дуусгах, Монголтранс, Монголшерсть зэрэг хамтарсан нийгэмлэгийг Монголд шилжүүлэн өгөхөөр шийдвэрлэсэн байна. Хэлэлцээний явцад хоёр тал Зөвлөлтийн Внешторг банкинд төлөх Монгол банкны өрийг хүчингүй болгох, зөвлөлтийн мэргэжилтнүүдийг Монголд урьж ажиллуулах нөхцөл болзлын тухай, Зөвлөлт, Монголын худалдааны үндсэн зарчмуудын тухай Хэлэлцээрт гарын үсэг зуржээ./"Монгол улсын гадаад харилцаа, он цагийн товчоон 1911-2021" ном -Нэпко хэвлэх үйлдвэр, 2021 он/
1935 оны 12-р сарын 11-нээс 1936 оны 1-р сарын 9-ний хооронд Зөвлөлт Засгийн газрын урилгаар БНМАУ-ын Ерөнхий сайд бөгөөд Гадаад явдлын Яамны сайд П.Гэндэн, Бүх цэргийн жанжин Г.Дэмид нар Москвад айлчилжээ.
1936 онд бүх албан тушаалаасаа огцорч Зөвлөлт Холбоот Улсад амрахаар яваад 1937 оны 7 сарын 10-д эх орноосоо урвасан хэмээх хилс хэрэгт ял тулгагдан баривчлагдаж, 1937 оны 11-р сарын 26 ны өдөр ЗХУ-д цаазлагджээ.
1962 онд П.Гэндэнгийн нэр төрийг цагаатгасан хэдий 1990 он хүртэл түүний нэрийг хэвлэл мэдээллээр дурдахыг хорьж байсан байна. 1956 онд ЗХУ-ын Дээд шүүх П.Гэндэнг цагаатгасан. 1993 онд түүний охин Цэрэндулам амьдарч байсан байшинд нь Улс төрийн хилс хэрэгт хэлмэгдэгсдийн дурсгалын музейг нээжээ.
Сталинтай тэмцэлдсэн ба түүний үр дагавар
И.Сталин хундага өргөхдөө гэв. Яг энэ мөчид П.Гэндэн “Ура” хэмээн хашхирчээ. Тэгэхэд нь И.Сталин гэжээ.
Хариуд нь Гэндэн түрүүнд өөрийнх нь төлөө нэгэнт хундага өргөчихсөн учраас И.Сталинг алгасаад В.М.Молотов, К.Е.Ворошилов, Г.Я.Сокольников болон бусад хүмүүсийн төлөө хундага өргөснөө, хэмээн онцлон хундагатайгаа тогтоожээ.
Тэгмэгц И.Сталин инээмсэглэж хэмээн хэлэв. Энэ хундага өргөлтийн ар дахь далд утгатай үгсийн учрыг тайлбарлах нэг их шаардлагагүй болов уу. Чухам эндээс Гэндэнгийн Сталинтай тэрсэлдэж эхэлсэн тухай бидний үед хүрч ирсэн домог эхэлдэг юм.
Сталиныг ингэж хэлмэгц П.Гэндэн гэж хэлсэн гэдэг. Харамсалтай нь энэ үг хамт байсан хүмүүсийн дурсамж ярианд л яригддаг болохоос биш, албан ѐсны уулзалтын протоколд үлдсэнгүй. Дараа нь тэд “Чапаев” кино үзжээ.
Энэ яриа цаашлаад Монголд үзүүлэх ЗХУ-ын техник, хүн хүчний тусламжийн тухай яриа болон өрнөж эцэстээ “Олон улсын харилцаа харилцан туслалцах гэрээ хэмээх зүйл байдаг. Түүний дагуу гэрээ байгуулсан улсууд гадны довтолгооны үед бие биедээ тусалдаг юм. Тийм баримт ЗСБНХУ ба Францын хооронд байж болох юм. Хэрэв Герман Францад довтолбол ЗХУ Францад туслана. Герман ЗХУ-д довтолбол Франц ЗХУ-д тусална. Хэрэв тусламж хүсэж байвал тодорхой тохиролцох хэрэгтэй. Тэгэхгүй бол хожимдоно” гэсэн И.Сталины үгээр өндөрлөжээ.
П.Гэндэн чухам энэ үеэс л өөрийгөө ЗХУ-ын удирдлагын өмнө хувь хүний хувьд хэн болох, Монгол улсын удирдагчийн хувьд хэн болохоо улстөрч хүний хувьд ойлгон ухаарч эхэлсэн болов уу гэж хожмын өрнөсөн үйл явдлуудтай уялдуулан дүгнэж үзэхэд өөрийн эрхгүй бодогддог юм. Ганц өдөр хүний үзэл бодол, үйл хөдлөл, ер юм бүхэн 100 хувь өөрчлөгдөхгүй л дээ. Энд би улс төрч хүний оюуны задралыг хэлж байгаа юм.
Чухам яг энэ үеэс П.Гэндэнгийн өмнө ЗХУ-ын удирдагчдыг үг дуугүй аялдан дагах уу, үндэсний язгуур эрх ашгаа эрхэм болгож өөрийн үзлээр явах уу гэдэг аль ч үеийн улстөрч, төрийн тэргүүнүүдийн өмнө тавигддаг ацан асуулт тулгарсан юм. Гэндэн 3 дахь замыг олж сонгосон.
П.Гэндэн Монголын улс төрийн амьдралд хөл тавьснаасаа хойш яг 10 дахь жилийнхээ нүүрэн дээр И.Сталины багийнхантай энэхүү хүнд хэцүү, алсдаа Монгол улсын хувь заяанд туйлын чухал нөлөө үзүүлэх яриа өрнүүлжээ. Төр улсын төлөө зүтгэхдээ түүнд алдсан ч юм бий, оносон ч юм бий.
Цаг үеийн мөн чанарыг таньж мэдэх улс төрийн цараа, хараа дутсанаас Ц.Дамбадорж, Ж.Цэвээн, Н.Жадамба нартай албан тушаал, эрх мэдлийн дайн хийж, түүнийгээ коминтернд ашиглуулан төр улсдаа тус биш ус хийж, эрх мэдэл, нэр нүүрээ бодож нөлөөгөө алдахгүй бэхжүүлэх санаа өвөрлөн гадны зохион байгуулсан нугалаа завхрал, нууц хуйвалдааны гар хөл болж ижил нөхдөө егүүтгэн явсан бараан намтар түүнд бий.
Тэр угаас ам хэл түргэн, үг яриа хурц, омголон цочмог нэгэн байж. Нөгөө талаар олсон боловсрол бага ч хар ухаан сайтай, түргэн гүйлгээ сэтгэдэг удирдан зохион байгуулах байгалийн авьяастай хүн байжээ. Энэ бүх шинж чанарууд нь Монголын нам, төрийн томоохон албан тушаалд байх бүхий л үеийнх нь турш сайн муугаар илрэн гарч байлаа.
Гэвч тэрээр алдахынхаа хэрээр ухаажсан хүн юм. ЗХУ-ын хэтэрхий өргөн фронтоор хүч түрэн орж ирж буй нөлөө, тулгалтын эсрэг боломжийнхоо хэрээр тэмцэхийг оролдсон ч өдөр ирэх бүр их гүрний шинжийг олж буй хүчирхэг улсын улс төрийн бодлогын өмнө хүчин мөхөсдөв. Хорсон бачимдахдаа мөнөөх цочмог омголон зангаараа дургүйцлээ илэрхийлэн, ЗХУ-ыг “Улаан империализм” хэмээж, Сталинд халамцуухан голдуудаа чанга үг хэлэх болжээ.
Түүнийг улс орныхоо бие даасан эрх мэдлийн төлөө бачимдан тэмцэхдээ ийм алхам хийж дээ хэмээн бахархан бодож болох боловч улстөрч хүнийх нь хувьд авч үзвэл туйлын бодлогогүй, болчимгүй алхам байлаа. Нэг талаар өөрийгөө зольж, зориг гаргасан ч нөгөө талаар Монголын төрийн удирдлагын зоригийг мохоож, хүчийг сулруулан эвийг эвдэх боломжийг ЗХУ-ын удирдлагуудад олгосон юм.
Дуулгаваргүй, өөрийнхөө бодсоноор байх гээд байвал Пэлжидийн Гэндэн шиг болно шүү, тэр ердөө л Чингис овогтой “гөлөг” гэдгийг И.Сталин, П.Гэндэнгийн дараах Монголын төрийн удирдлагад сайтар ойлгуулсан юм. Ер нь Гэндэнг Монголын төрийн удирдлагаас шахан зайлуулах ажил явуулга Лев Михайлович Караханыг Москвад очсон үеэс эхлэн Кремльд бэлтгэгдэж эхэлсэн бөгөөд тэрээр П.Гэндэнгийн тухай янз бүрийн шугамаар цуглуулсан хэд хэдэн мэдээллийг өвөрлөн очсон юм. Тухайн үед ЗХУ-ын хувьд олон улсын гадаад байдалтай холбогдон Монголд шинэ дэг журам тогтоох, шинэ удирдагч томилох шаардлага гараад байлаа.
Шинэ дэг журам нь ЗХУ-ын Улс төрийн бодлогын чиг шугамыг үг дуугүй аялдан дагах, шинэ удирдагч нь түүнийг үг дуугүй хэрэгжүүлэгч байх ѐстой. Энэ нь 1934 оны 10 сарын 21-нээс 12 сарын 02, 1935 оны 12 сарын 30-наас 1936 оны 1 сарын 7-нд монгол, зөвлөлтийн удирдагчдын уулзсан олон удаагийн уулзалт ярилцлагууд дээрх ЗХУ-ын удирдлагын байр сууриар тун тодорхой илрэн гарч байв. Чухам энэ үеэс Зөвлөлтийн сталинч удирдлага Монголын удирдагчдад илт дарамт үзүүлэх болж хоѐр улсын харилцааны улс төрийн хэлбэр төдий тэнцвэрт харилцааг бүрмөсөн устгаж, монгол улсыг өөрийн зөвхөн нөлөөний хүрээний нутаг биш бүр дагуул, бамбай улс болгох алхамд нэг мөр шилжин орсон юм. Энэ бодлогоо хэрэгжүүлэхэд нь Сталинчуудад Монгол улсын Засгийн газрын тэргүүн Гэндэнгийн улс төрийн бие даасан байдал, үзэл бодол, үйл ажиллагаа саад болж, тэдэнд таалагдахгүй хүмүүсийн жагсаалтад эн түрүүнд оров.
Гэндэн ямар үйлдлээрээ тэдэнд үл таалагдав. Юуны өмнө Гэндэн монгол улсын тэргүүн, удирдагч гэдгээ эрхэмлэн үзэж ард түмний дунд нэр хүндтэй байдгаа мэдэрдэг, тэр ч үүднээсээ зөвлөлтийн элдэв шахалт тулгалттай санал зөрөлдөн, хэр хэмжээндээ эсэргүүцэж байлаа. Хэдэн жишээ дурдья. Монголд суугаа Зөвлөлтийн Бүрэн эрхт төлөөлөгчөөс Москва руу илгээсэн нэгэн мэдээлэлд П.Гэндэн Зөвлөлтийн дипломатчтай ярилцаж байхдаа “Бид ЗСБНХУ- ыг Зөвлөлтийн өөрийнх нь болон мөн дэлхийн хувьсгалынх нь төлөө биш харин манай үндэсний тусгаар тогтнолыг хэлбэрэлтгүй бэхжүүлэх үүднээс л түшин тулж байгаа юм” гэлээ хэмээн бичсэн байдаг.
1933 оноос Монценкооп, Монголтранс, Монгол банк болон Мал тариалангийн яам зэргээс олон тооны сургагч, ажилтнууд эгүүлж татагджээ. (1933 оны эцсийн байдлаар Монголд 4000 гаруй оросын албан хаагч, сургагч нар байжээ.) Мөн энэ үеэс экспорт, импортын худалдааг дан ганц ЗХУ-тай хийж байгааг эргэн харах асуудал ч яригдаж эхэлсэн байна. Энд би П.Гэндэнд холбогдох хоёр баримтыг сонгон авч түүн дээр үндэслэн 1935-1937 онд П.Гэндэнгийн эргэн тойронд болсон үйл явдлыг өгүүлэхийг оролдоё. 1935 онд ЗХУ-аас БНМАУ-д суух бүрэн эрхт Элчин сайдаар томилогдсон В.Х.Таиров, (БХК(б)Н-ын ТХ-ны онцгой бүрэн эрхт төлөөлөгчийн үүргийг хавсарсан) П.Гэндэнг шууд л албан тушаалаас нь зайлуулах улмаар ЗХУ-д аваачиж тэнд нь үлдээх санал шаардлагуудыг тавих болжээ. 1935 оны 10-р сард дээрх саналаа Монголын комисст дахин тавихад, комисс П.Гэндэнг Ерөнхий сайдаас зайлуулахыг хүлээн зөвшөөрсөн байна.
В.Х.Таиров 1935 оны 9-р сард ЗСБНХУ-ын ГХАК-т /Гадаад яам/ бичсэн захидалдаа гэсэн бөгөөд К.Воршиловт бичсэн захидалдаа түүнийг (Гэндэнг) Чан-Кайшитай адилтгасан байна. Харин С.Е.Чуцкаев монголын нөхцөл байдлыг бодитойгоор үнэлж П.Гэндэнгийн байр суурийг сайтар гадарладаг хүний хувьд 1935 оны 10-р сарын 28-нд “маш нууц”-ын зэрэглэлтэй дэлгэрэнгүй захидлыг И.Сталинд бичсэн байна. Тэрээр захидалдаа Таиров гэжээ. Захидлыг И.Сталин хүлээн авсан байна. Дараа нь С.Е.Чуцкаев П.Гэндэнг ЗХУ-д Г.Дэмидийн хамт ирэхэд нь буюу 1935 оны 12 сарын 12-ны 17 цагт “Националь” зочид буудалд ганцаарчлан уулзжээ. Уулзалт дээр С.Е.Чуцкаев П.Гэндэнд ерөнхийдөө аядуу байхыг, засгийн ажлаа орхиод намын ажилд шилжин ажиллавал зүгээр гэдгийг битүүгээр хэлжээ.