cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Монтессори арга зүй
Сурган хүмүүжүүлэх ухааны чөлөөт хүмүүжлийн арга буюу Монтессори-гийн сурган хүмүүжүүлэх ухааны арга, Монтессоригийн систем болон Монтессоригийн аргачлал- бол ХХ зууны эхний хагаст италийн эмч, багш Мария Монтессори боловсруулж санал болгосон сурган хүмүүжүүлэх ухааны систем юм. Монтессори-гийн сурганы систем нь чөлөөт хүмүүжлийн үзэл санаан дээр тулгууралсан хүмүүнлэгийн сурганы урсгал юм. Энэ нь хүний мэдрэхүйгээр (развитию органов чувств) мэдээлэл хүлээн авах хүмүүжилд чухал анхаарлаа хандуулдаг байна.
Энэхүү системын үндсэн зарчмууд бол:
-Хүүхдийн бие даасан байдал;
-Тогтоосон хил хязгаартай эрх чөлөө;
-Хүүхдийн энгийн сэтгэл зүй, бие бялдар, нийгэмших хөгжил.
Монтессоригийн аргачлалын онцгойлох тодорхойлолтууд:
Хориотой загвар
«Хориотой загвар» — 2013 онд Монгол улсад монгол хэлээр бүтсэн инээдмийн, хайр дурлалт уран сайхны кино.
Монтессори арга зүй
Монтессоригийн сургуулиуд хүүхдүүдэд дүн тавихаас зайлсхийдэг бөгөөд багш бол заах биш харин сурагчийг өөрөө сурч мэдэхэд нь "хөтлөн туслах" гол үүрэгтэй байдаг байна. Ангилал:Сурган хүмүүжүүлэх Ангилал:Боловсролын шинжлэх ухаан
Хориотой загвар
Ангилал:21-р зууны монгол кино Ангилал:Монгол кинонууд Ангилал:Уран сайхны кино
Лотаринг
Лотаринг буюу Лорэйн (франц. Lorraine [lɔˈʁɛn], герман. Lothringen) нь Францын зүүн умард хэсэгт орших бүс нутаг юм. Энэхүү бүс нутаг нь Гранд Эст мужийн төв хэсгийг бүрдүүлнэ. 1960 оноос 2015 оныг хүртэл энэ бүс нутаг нь Мец төвтэй бие даасан муж байв. Хүн ам нь 2 350 657 ( мужууд дотор 11 дүгээр байр).
Нутаг дэвсгэр нь 23,547 км² бөгөөд Mёз (Маас) ба Moзель голууд урсдаг. Лотаринг бол Бельги, Люксембург, Герман гэсэн гурван гадаад улстай хиллэдэг Францын цорын ганц бүс нутаг юм.
Лотаринг бүс нутгийн хүн амын ихэнх нь өөрийгөө Франц гэж тодорхойлдог. Гэвч Отто фон Бисмарк Франц-Пруссын дайны үр дүнгийн дагуу өнөөгийн Лотарингийн 1/3 хэсгийг Германд хавсаргаж байсан түүхтэй. Мозел гэж нэрлэгддэг маргаантай гурав дахь нь роман, герман аялгуу хоёулаа байдаг тул ангилахад хэцүү байдаг соёлтой байв. Эдгээр хүмүүс нь бүс нутгийн хойд хэсэгт амьдардаг.
Францын Лоррейн муж (Лотарингия) нь Франц, Германы хоорондох нутаг дэвсгэрийн маргааны сэдэв олон зуун жил байсаар ирсэн бөгөөд энэ нь бүхэл бүтэн бүс нутгийн соёл, түүхэнд ихээхэн нөлөөлсөн юм. Орчин үеийн Лотаринг нь олон зуун жилийн түүх, тэр дундаа Германы эзлэн түрэмгийллийн үеэр олж авсан Франц, Германчуудын хамгийн сайн шинж чанарыг хослуулсан болно.
Цахим холбоос
Ангилал:Францын урьдын муж Ангилал:2015 онд татан буугдсан Ангилал:Германы түүхэн нутаг дэвсгэр  Ангилал:Герман-Францын харилцаа Ангилал:Гранд Эстийн газар зүй
Өрсөлдөөнт нөхцөл
Хоёр процесс хувьсагчийн тоолуураар нэгэн зэрэг гарахаар зөвшөөрөгдсөн үед алдаатай төлөв үүсдэг. Ийм тохиолдолд хэд хэдэн процессууд нь нэгэн зэрэг ижил өгөгдөл рүү чиглэдэг ба процессийн санах ойд хандсан дарааллаас хамаарч гүйцэтгэлийн үр дүнг гаргадаг ба үүнийг өрсөлдөөнт нөхцөл буюу Race condition гэж нэрлэдэг. Ангилал:Програмын алдаа
Эхлэл (Монгол кино)
« Эхлэл » — 1980 онд бүтсэн Монголын уран сайхны кино.
Агуулга
Эрдэнэт үйлдвэрийг барьж байгуулахад жирийн хүмүүс яаж ажиллаж, өсч өндийж амжиг бүтээл нь хамтын хөдөлмөрийн үр дүн болж буйг энэ кинонд үзүүлж, Монгол-3өвлөлтийн ажилчдын найрамдлын тухай өгүүлжээ. .
Эх сурвалж
Ангилал:1980 оны кино Ангилал:20-р зууны монгол кино Ангилал:Уран сайхны кино Ангилал:Монгол кинонууд
Халгай (кино)
« Халгай » — 1979 онд бүтсэн Монголын уран сайхны кино.
Ангилал:1979 оны кино Ангилал:20-р зууны монгол кино Ангилал:Уран сайхны кино Ангилал:Монгол кинонууд
Усны могой
Усны могой нь Монгол орны гол мөрнөөр түгээмэл байдаг. Усны могойг латинаар Natrix natrix хэмээн нэрлэнэ. Энэ амьтан нь дунджаар 1 метр хүрдэг бөгөөд бах мэлхий, загас, гүрвэл мэтийн жижиг амьтдаар хооллодог хоргүй могой юм.
Ангилал:Могой
Busy waiting
Идэвхтэй хүлээлт Busy-waiting гэдгийг тодорхойлoхын өмнө waiting буюу хүлээлтийг тодорхойлoё. Хүлээлт гэдэг нь аливаа хуулбар, эсвэл процесс нь биелэх хүртлээ хоосон зогсохыг хэлдэг. Энэ нь нөөцийн төлөө өрсөлдөөнийг бий болгодог. Хүлээх хоёр арга байдаг. Систем нь busy waiting гэсэн ойлголтыг тасралтгүй давталтаар, нөхцөл биелсэн эсэхийг шалгаж, нөхцөл биелэх хүртэл давтсанаар  хэрэгжүүлдэг. Жишээ нь хэрвээ 5 секунд хүлээх байсан бол, бид энэ таван секундыг дараах байдлаар өнгөрөөнө.
Энэ алхмын давуу тал нь энгийн бөгөөд, удаан хугацаанд хүлээхгүй, хурдан байдаг. Харин сул тал нь бид төв процессорыг үр ашиггүй хоосон үрж байгаа юм. Busy waiting нь sleeping-тай харьцуулахад хамаагүй хялбархан байдаг. Харин sleeping нь  илүү түвэгтэй байдаг. Хэсэг хуулбар процессийг хүлээлгэж, өөрийгөө хүлээх төлөвт хийж, кернелийг нөхцөл биелсэн тохиолдолд сэрээхийг хүснэ.
Sleeping-ийн busy waiting-аас илүү гэх давуу тал нь төв процессорыг үр ашигтайгаар зарцуулдаг ба сул хоосон зогсолтыг  багасгадаг. Сул тал нь нэмэлт ачаа ихтэй байдаг. Жагсаалтаа хянаж, өөрийгөө унтах горимд хийх гэх мэт. Хэрвээ хүлээх хугацаа нь маш богинохон байвал энэ нь busy waiting-тай яг адилхан болно.
Доод түвшний хэлэнд, busy-waiting нь илүү тохиромжтой байдаг. Хэрвээ систем нь тасалдал ихтэй, төв процессорлуу хандах хандалт нь бага бол busy-waiting нь тохиромжгүй юм.
жишээ кодыг доор харуулав.
Эшлэл
Ангилал:Антипаттерн
Лхагвын Цэдэвсүрэн
Лхагвын Цэдэвсүрэн бол 2020 оны долоодугаар сараас 2021 оны нэгдүгээр сар хүртэл Боловсрол, шинжлэх ухааны сайдаар ажиллаж байсан Монголын улс төрч юм.
Ашигласан материал
Ангилал:Монголын улс төрч Ангилал:1967 онд төрсөн Ангилал:Монголын боловсрол, шинжлэх ухааны сайд
Андрей Антонович Гречко
Цахим холбоос
Ангилал:ЗХУ-ын батлан хамгаалахын сайд Ангилал:Улаан армийн командлагч Ангилал:ЗХУ-ын маршал Ангилал:ЗХУ-ын Коммунист намын улс төрийн товчооны гишүүн Ангилал:Зөвлөлтийн улс төрч Ангилал:Оросын иргэний дайны хүн Ангилал:ЗХУ-ын дэлхийн хоёрдугаар дайны хүн Ангилал:Герман дахь Зөвлөлтийн цэргийн бүлгийн дээд командлагч Ангилал:ЗХУ-ын Коммунист намын гишүүн Ангилал:ЗХУ-ын баатар Ангилал:Эх Орны Гавьяаны Алтан одон шагналтан Ангилал:Зөвлөлтийн иргэн Ангилал:Оросууд Ангилал:1903 онд төрсөн Ангилал:1976 онд өнгөрсөн
Mode Gakuen Cocoon Tower
Mode Gakuen Cocoon Tower ( Япон:, モード学園コクーンタワー,мо:до гакуэн коку:н тава:) нь  Японы нийслэл Токио хотын бэлэг тэмдэг болсон байгууламжуудын нэг бөгөөд дэлхий дээрх хамгийн өндөр цамхаг юм. Өндөр нь 203.65 м бөгөөд Тус цамхаг нь 2008 онд баригдсан юм.
Жанхуа
thumb|150px|Жанхуагийн байршил Жанхуа (彰化縣, Changhua) — Тайвань орны Тайвань мужийн харьяа шянь (хошуу). Засаг захиргааны төв — Жанхуа хот.
Газар зүй
Тайвань арлын Тайванийн хоолойд тулсан өрнөд эргийн төв хэсэгт 1074 км2 газар нутагтай (22 нутгаас 15-р том).
Хүн ам зүй
2014 онд 1,291,474 оршин суугчтай байсан (6-р олон). Хошуу шяний дотроос хамгийн олон хүнтэй нь юм.
Нутгийн хуваарь
Жанхуа шянь дотроо 1 хот, 7 балгас (жэнь), 18 шян (сум)-гийн нутаг болж хуваагдана.
Зураг
Ангилал:Тайванийн тойрог
Эдуард Мане
Эдуард Мане (франц. Édouard Manet [edwaʁ manɛ]; 1832 оны 1-р сарын 23-нд Парис хотод төрсөн- 1883 оны 4-р сарын 30-нд Парис хотноо нас барсан) -францын уран зураач, импрессионизм урсгалыг үндэслэгчдийн нэг.
Намтар
Эдуард Мане Парисын Сен-Жермен-де Пре дүүргийн Бонапартын гудамжийн 5-р байранд төржээ. Эцэг нь Огюст Мане, Хууль зүйн яамны газрын дарга, эх нь Эжени-Дезире Фурнье гэж францын дипломатын охин байжээ. Түүнийг 1839 онд сургуульд анх өгсөн ч сурах ямар нэгэн сонирхол үзүүлэхгүй байсан тул эцэг нь Роллены коллежид шилжүүлэн /1844-1848/ оруулсан боловч мөн ялгаагүй ямар нэг онцгой авьяас илрээгүй байна.
Мане зураач болохыг маш их хүсч байсан ч эцэг нь хүүгээ хуульч болгох зорилго тавьж түүний урлагийн боловсролыг эрс эсэргүүцэж байжээ. Гэсэн хэдий ч нагац ах Эдмон-Эдуард Фурнье хүүгийн урлагт сонирхолтой байгааг ойлгон дэмжиж, түүнд уран зургийн тусгай лекц уншихыг зөвлөсөн бөгөөд тэр хүүг бүртгүүлж, сургалтын төлбөрийг төлсөн юм. Хүүг музейд байнга дагуулж явдаг Эдмон ахынхаа ачаар Эдуард хүү Лувр ыг өөртөө нээж улмаар энэ бүхэн түүний бүтээлч амьдралд шийдвэрлэх нөлөө үзүүлсэн байна.
1848 онд сургуулиа төгсөөд залуу Манегийн зураач болох төлөвлөгөө нь эцгийнхээ хүчтэй эсэргүүцэлтэй тулгарсан. Иймд 1847 онд Мане тэнгисийн цэргийн сургуульд орохоор шийдсэн боловч элсэлтийн шалгалтанд бүдэрч унахад (Манегийн ерөнхий боловсролын дутуу мэдлэг нөлөөлсөн) хүржээ. Гэсэн хэдий ч дахин шалгалтанд бэлтгэхийн тулд түүнийг "Ле Хавр ба Гваделупа" дарвуулт хөлөг онгоцоор сургалтын аялалд явахыг зөвшөөрөв.
Аяллын үеэр тэр Бразилд очсон байна. Халуун орны чамин үзэмж, өнгөний баялаг байдал нь Манэ-гийн уран зургийн урлагийг судлах хүслийг улам өдөөж - Халуун орнуудын чамин үзэмж, байгалийн өнгөний баялаг байдал нь Манегийн уран зургийн урлагийг судлах хүслийг улам бадрааж - Эдуард уг аялалаас олон тооны зураг, тойм зураг, судалгаа авчирсан байна. Тэрээр ихэвчлэн усан онгоцны багийн гишүүдийг загвар болгож байжээ. Энэ аяллаасаа Манэ төрөл төрөгсөддөө олон тооны захидал үлдээсэн бөгөөд тэр захидалдаа Риогийн багт наадам, Бразил эмэгтэйчүүдийн чамин гоо үзэсгэлэнгийн талаархи сэтгэгдлээ ихэд дүрсэлэн бичсэн байв. Нөгөө талаар тэрээр боолчлол, Франц дахь хаант засаглалыг сэргээж болзошгүйг шүүмжлэлтэй үнэлэхэд их нөлөөлжээ.
1849 оны 7-р сард Парист аялалаас буцаж ирснийхээ дараа Мане Тэнгисийн цэргийн сургуульд шалгалт өгөх гэж дахин оролдсонгүй. Энэ удаад аав нь аялалаас авчирсан олон тооны зургийг үзээд түүнийг үнэлж, хүүгийнхээ урлагийн мэргэжлээр явахад эргэлзэхээ больж, Парисын дүрслэх урлагийн сургууль д орохыг зөвлөжээ.
Хуучин зураг зурах хүсэл сонирхол нь Манег олон тооны аялалд хийхэд хүргэсэн. Тэрээр Голландын музейд удаа дараа зочилж, Франс Халс ын зургуудыг биширдэг байв. 1853 онд тэрээр Францын уран бүтээлчдийн Итали руу хийдэг уламжлалт аялал хийж, Венец, Флоренц руу аялжээ. Тэр үед Эрт ба Өндөр сэргэн мандалтын үеийн мастеруудын уран зураг залууд нөлөө үзүүлж эхэлсэн. Ялангуяа испаний зураач Диего Веласкесын зурагнууд түүнд хамгийн их сэтгэгдэл төрүүлсэн гэж үздэг.
1856-1858 онд Манэ ирээдүйтэй зураач гэж алдаршиж, түүнийг янз бүрийн уран зургийн салонуудад урьж, Парисын нийгмийн хамгийн дээд хүрээнийхэнтэй танилцаж эхэлжээ. Энэ үеэр Манэ Францын яруу найрагч Шарль Бодлертэй онцгой дотно харилцаатай болжээ.
1859 онд Манэ урлагийн боловсролоо бүрэн дуусгасан гэж үзээд Парисын нэр хүндтэй жил бүрийн үзэсгэлэнг "Парисын салон"-д зургуудаа дэлгэхээр шийджээ. Зураач "Абсент дуртай архичин" хэмээх бодитой (Бодлерийн бүтээлтэй төстэй) зурагт их найдвар тавьж байсан боловч тухайн үед түүний зургийг шүүгчид ойлгоогүй байна.
1870 оны Парисын бүслэлтийн үед бүгд найрамдах үзэлтэй тэрээр нийслэлд үлдэж улмаар импресионист зураачидтай илүү ойртсон байна. Эдуард Манэ 1873 онд шинэ урлантай болсоны дараагаар "Аяга шар айрагны ард" (франц. Le Bon Bock) зургаа зурж, алдаршсан бөгөөд бараг 15 жилийн дараа анх удаа асар их амжилтанд хүрсэн. Гэсэн хэдий ч энэ нь Манэ-г загварлаг оппортунист зураач болгон хувиргахад хүргээгүй байна.
1877 оноос эхлэн Манэ натюрморт, хөрөг зураг зурах хүсэлтэй байгаа нь харагддаг. Ялангуяа Веласкесийн бүтээлийн нөлөө маш тод харагдаж байв. Аажмаар зураач танигдаж эхэлж 1879 оноос хойш урлаг судлаачдын нүдэн дэх түүний авьая билиг тодорч, түүний зургуудыг салонууд хүлээн авдаг болжээ.
Шаравын Найданжав
Найданжав нөгөө “Улаан туг” хэмээх хувьсгалт цэргийн дууны урвасан хулгай Найдан ван. Зоригтбаатар Э.Тогтохын үеэл дүү, Богд Хаант Монгол Улсын Үе Улирах тэргүүн тайж, Чин ван, Улсад туслагч гүн, Хичээнгүй Баатар, Сүрийг бадруулагч Жанжин, Нармай Монгол Улсын Цэргийн Яамны Тэргүүн Сайд-Шаравын Найдан гүн.
Намтар
1912 оны зун Ховд хотыг дайлахад гарамгай байлдсаны учир үе улиран тэргүүн зэрэг тайж, тогосын отго баатар цолоор шагнуулж, 1913 оны таван замын байлдаан, 1920-1921 онд Унгерний монгол цэргийг захиран Хүрээг чөлөөлсөн нэгэн.
1921 оны 5 сард Барон Унгерн ЗОУ-д дайлаар мордоход "Би тэд нарт өшөөгүй, чиний биеийг дагалдан явж үл чадмой" хэлсэнд Барон харьяат гурван хороо цэргийг минь хураан авч явсан гэж өөрөө бичсэн байдаг. Чойрын байлдааны дараа Найдан ванг Зүүн өмнө хязгаарыг сэргийлэх цэргийг захирах сайдаар томилсон байдаг. Ардын засгийн газраас 1921 оны 7 сард Зүүн хязгаарт зугадсан Жигмэд Жамбалоныг баривчлан Нийслэлд ирүүлэхийг Зүүн өмнө хязгаарын сайд Найданжавт тушаасан байв. Гэтэл 1921 оны 8 сарын 25-нд Найданжав нь Жамбалоны тамгыг хураан аваад биеийг нь суллан тавьжээ. Энэ хэрэг явдалын улмаас Найдан ванг улсаас урвасан гэж үзэж түүнийг устгахыг Сэцэн хан аймгийн тохинуулах сайд М. Дугаржавт даалгав.
Эшлэл
Ангилал:Монголын хувьсгалч Ангилал:Монголын язгууртан Ангилал:Өвөр Монголыг чөлөөлөх дайн Ангилал:Олноо Өргөгдсөн Монгол Улсын хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:19-р зуунд төрсөн Ангилал:1921 онд өнгөрсөн
Ээжээ надтай гэрлээч
«Ээжээ надтай гэрлээч» — 2014 онд Монгол улсад монгол хэлээр бүтсэн уянгын уран сайхны кино.
Ангилал:21-р зууны монгол кино Ангилал:Монгол кинонууд Ангилал:Уран сайхны кино
Францын ерөнхийлөгч
Франц улсын Ерөнхийлөгчид вүүнд Франц улсын Ерөнхийлөгчийн албан тушаал хашсан хүмүүсийг (албан ёсоор- Бүгд Найрамдах Франц улсын Ерөнхийлөгч, франц. Président de la République Française;) хэлнэ. Францын түүхэнд Нэгдүгээр Бүгд Найрамдах улсын үед төрийн тэргүүний үүргийг янз бүрийн хамтарсан байгууллагууд гүйцэтгэж байсан бөгөөд дараах Бүгд Найрамдах үед Үндсэн хууль Ерөнхийлөгчийн албан тушаалыг тогтоож өгсөн (1848 оны Үндсэн хуулиар Хоёрдугаар Бүгд Найрамдах улсын Ерөнхийлөгч, 1875 оны Үндсэн хуулиар Гурав дахь Бүгд Найрамдах улсын Ерөнхийлөгч, 1946 оны Үндсэн хуулиар Дөрөв дахь Бүгд Найрамдах улсын Ерөнхийлөгч, 1958 оны өнөөгийн мөрдөж байгаа Үндсэн хуулиар Тав дахь Бүгд Найрамах улсын Ерөнхийлөгч нарыг тус тус тогтоож өгчээ).
Тайванийн хоолой
thumb|Тайваний хоолой газрын зурагт
Тайванийн хоолой (臺灣海峽), хуучнаар Формозын хоолой — Евразийн эх газар Тайвань арал хоёрын завсрын хоолой.
130-180 километр өргөн, 400 км урт. Умард талаараа Дорнод Хятадын тэнгис, дорнод талаараа Тайвань орны Тайвань муж, зүүн өмнөд талаараа Пөнхү арлууд, өмнөд талаараа Өмнөд Хятадын тэнгис, өрнөд талаараа Хятад улсын Фужянь муж хүрнэ.
Хоолойд Жиньмэнь, Мазү, Шямэнь, Пинтань арал байж, захаар нь Гаошюн, Фужоу, Шямэнь зэрэг боомт хот байна.
1954-1955, 1958 онд хоёр удаа Тайванийн хоолойд БНХАУ (Хятад), БНХУ (Тайвань) хоёр байлдсан.
Зураг
Ангилал:Австралазийн дундад хоолой Ангилал:Тайванийн ус зүй Ангилал:Дорнод Хятадын тэнгис Ангилал:Өмнөд Хятадын тэнгис
Интерном
Интерном нь Монголын тэргүүлэгч сүлжээ их дэлгүүрүүдийн нэг юм.
Түүх
“Интерном” номын их дэлгүүр нь 2000 онд номын жижиг мухлаг нээгдсэнээр үндэс суурь нь тавигдаж байсан бол өдгөө 18 салбартай Монголын хамгийн том номын дэлгүүр болоод байна. Бид 50 гаруй ажилтан, Улаанбаатар хотод 6, хөдөө орон нутагт 12 салбар дэлгүүр, номын онлайн худалдааны www.internom.mn вэб сайт, англи хэлээрх номын хамгийн өргөн сонголттойгоор уншигчдадаа оюуны хөрөнгө оруулалт хийхээс гадна шинээр гарч буй номын нээлт, зохиолч, орчуулагч, уншигчдын сонирхолтой уулзалт өдөрлөгүүд байнга зохиогддог соён гэгээрлийн томоохон төв болсон байна.
Үндсэн чиглэл
Одоогийн байдлаар Интерном дэлгүүр нийт 20 гаруй мянган нэрийн ном, сэтгүүл, СD, DVD, бэлэг дурсгалын зүйлс, бичгийн хэрэгсэл зэргийг өргөн сонголттойгоор худалдаалахын зэрэгцээ, шинээр гарч буй номын нээлт, зохиолч, орчуулагч, уншигчдын сонирхолтой уулзалт өдөрлөгүүд байнга зохиогддог соён гэгээрлийн томоохон төв болсон байна. Өнгөрсөн хугацаанд уншигчдад өөрсдийн үйлчилгээг улам ойртуулах зорилгоор Улаанбаатар хотын бусад дүүрэгт хэд хэдэн салбар дэлгүүрээ шинээр нээж ажиллуулсан. Дэлгүүрийн цахим хуудас нь хүмүүсийг номтой нөхөрлүүлэх, номыг өдөр тутмын хэрэглээ болгох, номын худалдааны үйлчилгээг дотоод болон гадаадад буй уншигчдадаа ойртуулах зорилготой.
Гадаад харилцаа
Интерном дэлгүүр 2000 оноос дотоодын төдийгүй хилийн чанад дахь улс орнуудын номын сан, их дээд сургуулиуд, монголч эрдэмтдэд монгол номыг танилцуулах, нийлүүлэх, номоор дамжуулан өөрсдийн өв соёлыг дэлхий нийтэд түгээхийн төлөө тасралтгүй ажиллаж иржээ.
Эх сурвалж
Ангилал:Монголын аж ахуйн нэгж
Белосток
Белосток (Białystok [] ) нь Польшийн Подласки мужийн төв бөгөөд тус мужийн цорын ганц том хот юм.
Тус хот нь түүхийн жимийг олон хэлтнээр дамжин иржээ. Хот байгуулагдсанаас дэлхийн хоёрдугаар дайныг хүртэл хүн амын дийлэнхийг еврейчүүд бүрдүүлж байв. 19-р зууны дундаас 20-р зууны эхэн үеийг хүртэл германчууд нэлээд ихээр амьдарч байв. Харин өнөөдөр цагаан оросууд тус хотын хүм амын ихэнхийг бүрдүүлдэг байна.
Белосток нь үржил шимт хөрс бүхий газар оршдог. 19-р ба 20-р зуунд энэ хот машин үйлдвэрлэл, цахилгаан-, металл-, шар айрагны аж үйлдвэрийн төв байв. Мөн түүнчлэн энд хэд хэдэн их, дээд сургууль бий.
Газар зүйн байршил
Белосток хот нь улсын нийслэл Варшаваас зүүн хойд зүгт 180 км-ийн зайд, Беларусийн хилийн ойролцоо, Бяла гэх жижигхэн голын хөвөөнд оршдог. Энэ гол нь хотын баруун хойно Супрасль голд нэгдэх бол Супрасль гол нь цааш урссаар Нарев голд нийлдэг.
Эшлэл
Ангилал:Подласки мужийн гмина Ангилал:Польшийн мужийн нийслэл Ангилал:Подласки мужийн суурин Ангилал:Польшийн их сургуулийн хот
Кү Ха-ра
Кү Хара (солонгосоор 구하라, англиар Goo Hara) — Өмнө Солонгос улсын Кара хамтлагийн гишүүн, дуучин, жүжигчин.
Дайан Китон
Дайан Китон (Diane Keaton; Дайан Холл, Diane Hall;, 1946 оны нэгдүгээр сарын 5-нд Лос-Анжелес хотод төрсөн) — Америкийн жүжигчин эмэгтэй бөгөөд продюсер, найруулагч юм.
Тэр «Энни Холл» киноны дүрээр «Оскар», «Алтан бөмбөрцөг», «БАФТА» шагналыг гол дүрийн төрөлд хүртсэн ба Фрэнсис Форд Копполагийн гурамсан Загалмайлсан эцэг (1972, 1974, 1990), Вуди Аллений зарим бүтээлүүдээр сайтар танигдсан.
Товчхон
Дайан Китон нь 1946 оны нэгдүгээр сарын 5-нд Лос-Анжелес хотод төрсөн ба анх төрөхөд нь түүнд Дайан Холл гэх нэрийг хайрлажээ. Канзасын уугуул гэрэл зурагчин ээжтэй, Небраскын уугуул худалдааны төлөөлөгч эцэгтэй методизм гэр бүлд өссөн бөгөөд ээжийгээ гэрийн эзэгтэйчүүдэд зориулсан уралдаанд түрүүлэхэд жүжигчин болох, тэр дундаа нэрт жүжигчин Кэтрин Хепбёрн шиг болох сэдлийг олж авсан гэдэг. Дайан Холл Калифорнийн Оринжид ахлах сургуулийг төгсөөд урлагийн коллежийг дүүргэсэн. Тухайн үед Оринжид Теннесси Уильямсийн «Хүслийн трамвай» жүжгийн гол дүрд оногддог байсан түүнд Манхэттенд амжилт олох аз дутаж байлаа. Нью-Йоркийн тайзны урлагийн ажилтаны үйлдвэрчний эвлэлд «Китон» нэрээр элссэн Түүнчлэн. Дайан шөнө нь цэнгээний газарт жүжиглэлттэй дуулдаг бол өдөр нь тайзны ур чадварын «Мейснер техникт» гаршиж байв.
1968 онд " (Tribe" нэгтгэлд элссэнээр Бродвейн «Үс» мюзиклд 8 сарын турш нүцгэлэлттэй үзэгдэлд 50 долларын нэмэгдэлтэй тоглов. Эндээс 1.73 метр Китон Вуди Алленаас 5 сантиметр өндөр байсан ч гэсэн «Сэм дахиад хөгжилдөцгөөе» кинод тоглох эрхтэй болсон гэдэг.
Эшлэл
Ангилал:АНУ-ын кино жүжигчин Ангилал:АНУ-ын кино найруулагч Ангилал:Театрын жүжигчин Ангилал:Киноны продюсер Ангилал:Оскарын шагналтан Ангилал:Алтан бөмбөрцөг шагналтан Ангилал:БАФТА шагналтан Ангилал:Вүүди Аллен Ангилал:Америкчууд Ангилал:1946 онд төрсөн
Мөнхөөгийн Аззаяа
Мөнхөөгийн Аззаяа (1984 оны 7 сарын 24-нд Улаанбаатар хотод төрсөн) нь Монгол Улсын кино жүжигчин. Айлын 4 хүүхдийн бага охин. СУИС-ийг 2008 онд жүжигчин, найруулагчийн мэргэжлээр төгссөн. Өдгөө тайз дэлгэцнээ 12 жилийн турш мэргэжлээрээ ажиллаж байна. Энэ хугацаанд "Сайн байна уу амьдрал минь 1" "Помогите нам 1" "Төгс бүсгүйн зууч" "Асрагч аав" "37-р Точка" ОАУСК "Бүтэн амьдрал" ОАУСК, Фантастик продакшны "Улаан малгайтын адал явдал" жүжиг " Сэтгэл " хэмээх дууг дуулсан гэх мэт олон олон уран бүтээлүүдэд ажилласаар ирсэн билээ.
Ангилал:Монголын кино жүжигчин Ангилал:Соёл урлагийн их сургуулийн төгсөгч Ангилал:Улаанбаатарын хүн Ангилал:Монголчууд Ангилал:1984 онд төрсөн
Жяи тойрог
thumb|150px|Жяи шяний байршил Жяи (嘉義縣, Chiayi) — Тайвань орны Тайвань мужийн харьяа шянь (хошуу). Засаг захиргааны төв — Тайбао.
Йенс Хегелер
Йенс Хегелер (Jens Hegeler; 1988 оны нэгдүгээр сарын 22-нд Кёльн хотод төрсөн) — Германы хөлбөмбөгчин бөгөөд «Херта» багт хагас хамгаалагчаар тоглодог.
Жяи тойрог
Хүн ам зүй
2014 онд 524,783 оршин суугчтай байсан (14-р олон).
Йенс Хегелер
Хегелер 2013 оны аравдугаар сарын 2-нд Аваргуудын лигт анх гараалахдаа Испанийн «Реал Сосьедадын» эсрэг гоолдож багаа ялалтанд хүргэсэн байдаг.
Жяи тойрог
Нутгийн хуваарь
100px Жяи шянь дотроо 2 хот, 2 балгас (жэнь), 14 шян (сум)-гийн нутаг болж хуваагдана.
Зураг
Ангилал:Тайванийн тойрог Ангилал:1950 онд байгуулагдсан
Йенс Хегелер
Түүнтэй 2014 оны тавдугаар сарын 8-нд «Хертатай» гурван жилээр гэрээлжээ.
Гадны холбоос
Ангилал:1988 онд төрсөн Ангилал:Германы хөлбөмбөгчин Ангилал:Хөлбөмбөгийн хагас хамгаалагч Ангилал:Байер 04 багийн тоглогч Ангилал:Аугсбург багийн тоглогч Ангилал:Нюрнберг багийн тоглогч Ангилал:Херта багийн тоглогч Ангилал:Германчууд
Жаргал даахгүйн зовлон
« Жаргал даахгүйн зовлон » — 1982 онд бүтсэн Монголын уран сайхны кино.
Агуулга
Жаргал цэнгэлдээ ташууран сайн эхнэрийн хайр халамжийг даалгуй, архинд донтон зоргоороо авирлаж яваа Самдангийн амьдралаар ёс суртахууны сэдвийг хурцаар хөндөн гаргажээ. .
Эх сурвалж
Ангилал:1982 оны кино Ангилал:20-р зууны монгол кино Ангилал:Уран сайхны кино Ангилал:Монгол кинонууд
Уюэ
Уюэ (хятадаар:吴越; пиньинь:Wúyuè) бол 907–978 оны хооронд өмнөд хятадын Жөжян муж, Шанхай, Жяньсүгийн өмнөд хэсгийн нутагт оршин тогтнож байсан вант улс юм. Тан улсын Уюэ ван Цянь Лю хэмээгч харьяат муждаа өөрийгөө хаанд өргөмжилж, Уюэ улсыг байгуулсан. 978 онд Сүн улсад эзлэгдсэн. Уюэ улс нь 13 муж, 86 шяниас бүрдэж байсан. Нийслэл нь Шифу хот (одоогийн Ханжоу хот) байв.
Холбоотой хуудас
Ангилал:Хятадын династи
Давхар цохилт (Монгол кино)
«Давхар цохилт» — 2014 онд Монгол улсад монгол хэлээр бүтсэн инээдмийн, уянгын уран сайхны кино. 2012 онд дэлгэцнээ гарч байсан Японы Key Of Life кинотой төстэй ба энэ киног солонгосчууд 2016 онд The Key нэрээр ахин хийж байсан.
Ангилал:21-р зууны монгол кино Ангилал:Монгол кинонууд Ангилал:Уран сайхны кино
3-р Далай лам
3-р Далай лам Сонам Жамц (түвд. བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་, Sonam Gyatso. 1543–1588) 1546 онд Далай ламын суудалд суусан.
1543 онд Түвдийн Лхас хотоос холгүй чинээлэг айлд төржээ. Эцэг эх нь өмнө төрсөн хүүхдүүд нь эндээд байсан тул сая төрсөн хүүгээсээ «гай зовлонг зайлуулахын тул» цагаан ямааны сүүгээр тэжээж Рану Сичо Пелзанг гэж (орч. «Ямааны сүүгээр аврагдсан баян хүн») нэр өгчээ.
1578 онд Аюуш гүүш, Түмэдийн Алтан ханыг дагаж Хөхнуурын Чавчаал сүмд хүрч  III Далай лам Содномжамцтай уулзав. Тэр үед Далай ламаас Аюуш гүүшид “Ананд Манзушири гүүш” цол соёрхсон ба Алтан хааны зарлигаар Аюуш гүүш Далай ламыг Түвэдэд хүргээд буцсан тухай Алтан хааны намтар эрдэнэ тунамал нэрт сударт тэмдэглэжээ.
Ангилал:Далай лам Ангилал:1543 онд төрсөн Ангилал:1588 онд өнгөрсөн Ангилал:Төвөдүүд
Сахиус уу, сахиул уу
« Сахиус уу, сахиул уу » — 1983 онд бүтсэн Монголын уран сайхны кино.
Агуулга
Монголын чекистүүдийн(тагнуулч) үйл ажиллагааг адал явдлын хэлбэрээр харуулсан кино. .
Бүгд Найрамдах Дахомей Улс
Бүгд Найрамдах Дахомей Улс эсвэл Дахоме Улс (République du Dahomé) нь Бениний өмнөх улс байсан юм. Тус улс нь 1958 оны есдүгээр сарын 11-нд өөртөө засах бүгд найрамдах улс болон байгуулагдсан. Өөртөө засах улс болохоосоо өмнө Францын Холбооны Улсын бүрэлдэхүүнд Францын Дахомей Улс гэх нэртэй колони улс байсан ба түүнээс өмнө 1900 оныг хүртэл Дахомейн Хант Улс гэх улс байв. 1960 оны наймдугаар сарын 1-нд Дахомей Францаас бүрмөсөн тусгаар тогтнолоо олж авсан байна.
Түүх
Тусгаар тогтносон Дахомей Улсын анхны ерөнхийлөгч Кутуку Юбер Мага байв. Тэрбээр ардчилсан төрт улсыг өөрийн эрх ашигт нийцүүлэн алгуур нэг намын системтэй буюу Дахомейн Ардчиллын Цуглуулга Намын дарангуйллын засаглалд шилжив.
1963 оны оны сүүлээр хурандаа К. Соглогийн удирдлагатай зэвсэгт хүчин нь анхны төрийн эргэлт хийх оролдлого явагджээ. Үүний дараа шинэ үндсэн хуультай болсон ба олон намын системийг дахин сэргээв. Суру-Миган Апитийг шинэ ерөнхийлөгчөөр сонгоод, социалист замаар явахаар шийдвэрт хүрсэн байна.
Хоёр жилийн дараа 1965 онд хоёр дахь удаагаа цэргийн төрийн эргэлт болсон бөгөөд энэ удаа өндөр цол хэргэм бүхий офицеруудын бүлэг удирдан зохион байгуулжээ. 1968 онд Эмиль Зинсу ерөнхийлөгчөөр сонгогдоод, өрнөдийн улс төрийн бодлогыг баримтлахаар боллоо. 1969 онд гурав дахь удаагаа зэвсэгт хүчнээс төрийн эргэлт хийгдсэн ба үүний үр дүнд төрийн эрхийг Мага ба Апити буцаан авчээ.
1972 оны аравдугаар сарын 26-нд зэвсэгт хүчний жанжин штабын орлогч дарга, хошууч Матью Кереку тухайн үед ерөнхийлөгч асан Жюстен Ахомадегбе-Тометины эсрэг цэргийн эргэлт хийжээ. Ахомадегбе-Тометин болон ерөнхийлөгчийн тамгын газрын хоёр ажилтан, Мага мөн ерөнхийлөгч асан Суру-Миган Апити нарыг баривчлан 1981 он хүртэл хорьсон аж. Кереку өөрийгөө ерөнхийлөгчөөр томилон, улсаа марксист-ленинистийн чигийг баримтлан удирдсан байна.
Эшлэл
Дахомей Ангилал:Африк дахь Францын колоничлолын түүx Ангилал:Бениний түүх Ангилал:Бенин-Францын харилцаа Ангилал:1958 онд байгуулагдсан Ангилал:1975 онд татан буугдсан
Шиньжү тойрог
thumb|150px|Шиньжү шянь Шиньжү (新竹縣, Hsinchu) — Тайвань орны Тайвань мужийн харьяа шянь (хошуу). Засаг захиргааны төв — Жүбэй.
Газар зүй
Тайвань арлын өрнө умард захад 1428 км2 газар нутагтай (22 нутгаас 12-р том). Дорно зүгт Шюэшань, Дабажянь уул, өрнө зүгт Тайванийн хоолой хүрч, умард талаараа Таоюань, өмнөд талаараа Мяолитай хиллэдэг. Өөрт захирагдахгүй Шиньжү хотыг бөөрөндөө наасан.
Хүн ам зүй
Шиньжү шяньд 2014 оны тооцоогоор 537,630 оршин сууж байв (11-р олон).
Зураг
Ангилал:Тайванийн тойрог Ангилал:1945 онд байгуулагдсан
Шаравын Чоймаа
Шаравын Чоймаа (1951 онд Говь-Алтай аймгийн Шарга сумд төрсөн-2022 оны 11-р сарын 15-нд Улаанбаатар хотод нас барсан) — 2017 онд Монгол Улсын Ардын багш, Төрийн соёрхолт, Гавьяат багш, МУИС-ийн зөвлөх профессор, Хэлбичгийн ухааны доктор, PhD, Sc.D. Монгол бичгийн хичээл, сурах бичгээрээ алдаршсан.
Намтар
Ш.Чоймаа Говь-Алтай аймгийн Шарга суманд 1951 онд төржээ. Эцэг нь сургуульд орохоос өмнө кирилл үсгийг хэдхэн хоногт өөрөө сурчихаад, хүүдээ зааж өгч байжээ. Иймээс Чоймаа хүү уншиж, бичиж, тоо боддог болчихоод анх сургуульдаа орсон байна. Шарга сумандаа дөрвөн жилийн сургуулиа төгсчихөөд, зэргэлдээх Төгрөг суманд очиж долдугаар ангиа дүүргэсэн байна. Дараа нь Говь-Алтай аймгийн төвийн дунд сургуульд сурч арван жилээ 1971 онд төгссөн байна.
Ингээд л 1971 онд МУИС-ийн монгол хэл, уран зохиолын ангийн хуваарийг авч Улаанбаатар хотод иржээ.
Эцэг нь одоогийн Говь-Алтай аймгийн Тонхил сумаас гаралтай хүн байжээ. Найман настайдаа Усан зүйлийн хүрээнд шавилан сууж, Эрдэнэ хамбаар арван жил ном заалгаад, Да хүрээнд ирсэн байна. Харин Гандантэгчинлэн хийдийн Дашчоймбол дацанд Чойрын ном үзэж байгаад Богдын хүрээнд гамингууд орж ирэн, цаг үймэхэд нутгаа зорьсон гэдэг. Гэсэн ч нутагтаа удалгүй өвгөн лам Наваантай хамт Гүмбэм, Лавран, Лхасад ном үзсэнээр равжамбын цол хүртээд 1943 онд нутагтаа ирсэн гэдэг байна. Ямартай ч түүний эцэг нь буддын гүн ухаанд нэвтэрсэн, ном судрыг дээдлэгч нэгэн байсан гэнэ. Тиймдээ ч Чоймааг эрдэм номын мөр хөөлгөхөөр бага балчраас нь анхаарч эхэлсэн байдаг. Номыг туйлд нь хүртэл сур гэж эцэг нь эрхэмлэн захидаг байсан гэж Ш.Чоймаад сүлд дурссан байна.
Их сургуулийн босго алхахад Алдарт эрдэмтэн Шадавын Лувсанвандан, Монгол бичгийн Д.Чойжилсүрэн, төвд хэлний Х.Гаадан, манж хэлний Я.Шаарийбуу тэргүүтэй олон сайхан багш нар түүнд хичээл заадаг байжээ. Тэрээр Их сургуулиа 1976 онд төгсөөд, тэндээ багшаар үлдсэн байна.
1976-1980 онд МУИС-д багш, 1980-1983 онд БНАГУ-ын Хумьбольтын Их Сургуульд зочин багш профессор, 1983-89 онд МУИС-д багш, 1989-1992 онд Монгол хэлшинжлэлийн тэнхимийн эрхлэгч, 1992-1995 онд Германы Хумбольтын Их Сургуулийн зочин профессор.
1996-2000 онд МУИС-ийн Эх бичиг, Алтай  судлалын тэнхимийн эрхлэгч. 2000 оноос 2010 он хүртэл МУИС-ийн зөвлөх профессор.
Тэрээр Дөч шахам жил МУИС-д хичээл заалгасан шавь нараас гадна 1980-90-ээд оны заагийн хэдэн жил зурагтын цэнхэр дэлгэцээр монгол бичиг сурсан янз бүрийн насны тун олон эчнээ шавьтай хүн юм.
Бүтээлүүд
Түүнд гадаад, дотоодод хэвлэгдсэн 70 шахам ном зохиол, сурах бичиг, толь зэрэг байдаг. Судалгааны өгүүлэл нийт 80 гаруйг бичжээ. Зарим нь гадаадын эрдэм шинжилгээний тогтмол сэтгүүл болон эмхэтгэлд хэвлэгдсэн байна. Мөн эрдэм шинжилгээний хуралд 70 гаруй илтгэл тавьжээ. Судалгааны хялбаршуулсан өгүүлэл, заах арга зүйн холбогдолтой өгүүллүүд, эрхэлж, эмхэтгэсэн болон хянан тохиолдуулсан ном зохиол гээд чамгүй л зүйлийг хийж бүтээжээ.
Гэр бүл
Ханьтайгаа арван жилээс хамт сурч, сүүлдээ нэг гэр бүл болсон. Дөрвөн хүүхэдтэй.
Нэг хүү нь (Ч. Лодойравсал) МУИС-ын Мэдээллийн технологийн сургуулийн захирал байсан.
Шагнал
1992 онд Ардын Боловсролын тэргүүний ажилтан цол, 1997 онд Монгол Улсын Соёлын Тэргүүний ажилтан цол, 1998 онд Хөдөлмөрийн Хүндэт медаль, 2002 онд Монгол Улсын Гавьяат багш цол, 2006 онд Монгол Улсын Төрийн соёрхол, 2017 онд Монгол Улсын Ардын багш цол тус тус хүртсэн байна.
Гадны холбоос
Ангилал:Монголын эрдэмтэн Ангилал:Шаргын хүн Ангилал:1951 онд төрсөн Ангилал:2022 онд өнгөрсөн
Одод болохын хүслэн (кино)
«Одод болохын хүслэн» — 2016 онд Монгол улсад монгол хэлээр бүтсэн инээдмийн уран сайхны кино.
Ангилал:21-р зууны монгол кино Ангилал:Монгол кинонууд Ангилал:Уран сайхны кино
Харри Гордон Селфриж
Харри Гордон Селфриж (1858 оны 1 сарын 11-нд төрсөн, 1947 оны 5 сарын 8-нд нас барсан) бол Америк-Британийн жижиглэн худалдааны магнат бөгөөд Лондонд байрладаг Selfridges их дэлгүүрийг байгуулсан хүн юм. Түүний Selfridges компанийг 20 жил удирдсан нь түүнийг Их Британийн хамгийн нэр хүндтэй, чинээлэг жижиглэн худалдааны магнатуудын нэг болоход хүргэсэн. Түүнийг "Оксфордын гудамжны гүн" гэж нэрлэдэг байв.
Намтар
Харри Голдон Селфриж нь Висконсин мужийн Рипон хотод төрж, Мичиган мужийн Жексон хотод өссөн. Селфриж 14 настайдаа сонин хүргэх ажил хийхээр сургуулиа орхисон. Селфриж 25 жилийн дараа гэхэд бизнесийн түнш болж өсөж дэвжиж чаджээ.
1890 онд тэр Чикагогийн алдартай гэр бүлээс гаралтай чинээлэг Роуз Букингем бүсгүйтэй гэрлэжээ.
1906 онд Лондон уруу аялсны дараа Selfridge 400,000 фунт стерлингийн хөрөнгө оруулалт хийж, тэр үед Оксфордын гудамжны баруун төгсгөлд тийм загварлаг бус буланд шинэ их дэлгүүр барьжээ.
1909 оны 3 сарын 15-нд Оксфордын гудамжнаа Selfridges их дэлгүүр олон нийтэд нээлтээ хийв. Харри Гордон Селфриж 1941 он хүртэл дэлгүүрийнхээ даргаар ажиллав.
1947 онд Харри Гордон Селфриж 89 настайдаа Лондон хотод таалал төгсөв.
Садун
Садун (хятадаар: 撒敦, пиньинь: Sā dūn) (?-1335) нь Юань Улсын дунд үед төвлөн засах яамны зүүн гарын чинсан, цэргийн явдлын хүрээлэнгийн сайд, зарга шийтгэх яамны сайд байсан кипчак угсааны төрийн сайд юм. Тэр бол 1328-1333 он хооронд ноёрхож байсан Элтөмөр ноёны дүү.
Товч намтар
1328 оны намар Есөнтөмөр хаан Шанду хотод байхдаа өвчнөөр тэнгэрт халисны дараа хунтайж Аригибаг хаан сууринд өргөмжлөх зурвас үеийг цэргийн түшмэл Элтөмөр өөрийн захирсан асуд цэргийн хүчээр Дайду хотыг хяналтандаа оруулж, төрийн эргэлт хийж, өмнөд хятадад байсан Тугтөмөр ванг нийслэл хотод залж авч ирэн Юань Улсын их хаанд өргөмжилсөн. Тус жилийнхээ 8 сараас 10 сарын хооронд шинэ хуучин хааны талынхан дайтаж, эцэст нь Элтөмөрөөр удирдуулсан асуд, хятад цэргийн хүч ялж төрийн эрхийг атгасан. 1330 оны 2 сарын 9 нд сюаньжэн хүрээлэнгийн сайд Садуныг цэргийн явдлын хүрээлэнгийн сайдаар томилов. 1332 онд Тугтөмөр хаан тэнгэрт халисны дараа Ринчинбалыг хаанд өргөмжилж, Садуныг зарга шийтгэх яамны сайдаар өргөмжилсөн. 1333 онд Элтөмөр тайпин ван нас барсны дараа Тогоонтөмөрийг их хаанд өргөмжлөн, Баяныг төвлөн засах яамны баруун гарын чинсан, Садуныг төвлөн засах яамны зүүн гарын чинсангаар томилон, нэмж тайфу, рун ван цолоор шагнаж, Лүжоу хотыг (одоогийн Аньхуй мужийн Хөфэй хот) соёрхол болгон хүртээв. 1334 оны 5 сард Садунд дээд улсын түшээ цол (上柱国), кайфу итун санси (开府仪同三司) хүндэт өргөмж цолыг нэмж шагнасан. 1335 онд Садун ван нас барсны дараа Элтөмөрийн хөвүүн Тэнгисийн удирдсан бослого бүтэлгүйтэж, Элтөмөрийн гэр бүл, удам угсааныхны албан тушаал, эрх мэдлийг хүчингүй болгоод, эд хөрөнгийг нь хураан авч, цаазлан устгав. Энэ самуунд Садуны гэр бүл хамрагдсан юм.
Холбоотой өгүүлэл
Ангилал:1335 онд өнгөрсөн Ангилал:Юань улсын жанжин Ангилал:Юань улсын түшмэл Ангилал:Монголын жанжин Ангилал:Монгол үндэстэн
Мартин-Лютерын нэрэмжит Халле-Виттенбергийн Их Сургууль
Мартин-Лютерын нэрэмжит Халле-Виттенбергийн Их Сургууль (Martin-Luther-Universität Halle-Wittenberg) нь Герман Улсын их сургууль бөгөөд 1502 онд Виттенбергт эхлээд үүсгэн байгуулагдсан Виттенбергийн Их Сургууль ба сүүлд байгуулагдсан Бранденбургийн Маркт Улсын их ван Фрийдрихийн санаачлагаар 1694 онд Халлед байгуулагдсан Фрийдрихийн Их Сургууль хоёр 1817 онд нэгдсэнээр бий болсон түүхтэй. Пиетизм ба гэгээрлийн эрин үеийн төв хэмээгдэх тул уг их сургууль нь удалгүй Герман улсдаа хамгийн чухалд тооцогдох их сургууль болжээ. Их сургуулийн өнөөгийн нэрийг 1933 оны арваннэгдүгээр сарын 10-нд Мартин Лютерын төрсний 450 жилийн ойг тохиолдуулан түүний нэрэмжит болгосон аж. 1994 онд Халлегийн салбар их сургуулийн 300 жилийн ойг тэмдэглэсэн бол дараа нь найман жилийн хойно буюу 2002 онд Лютерштадт Виттенберг дэх их сургуулийнх нь 500 жилийн ойн баярыг хийсэн байна. Өргөн хүрээний сургалтын хөтөлбөрөөс нь шалтгаалан тус их сургуулийг бүрэн их сургууль (бүх мэргэжлийн сургалтын хөтөлбөртэй) гэж тооцно. Хэд хэдэн Нобелийн шагналтнууд энэ их сургуульд багшилж байсан ба эмч Эмил фон Бээринг, химич Херманн Штаудингер, физикч Густав Херц, химич Карл Цийглер нарыг тоочиж болох юм.
Виттенбергийн Их Сургууль
1502 оны аравдугаар сарын 18-нд Заксены их ван Цэцэн Фрийдрихийн хүслээр Виттенбергийн Их Сургуулийг (мөн Лойкореа гэх) Лайпцигийн хуваагдлын дараа Заксены Их Вант Улс дахь анхны их сургууль болон байгуулагдсан ажээ.
Виртуаль хүснэгт
Процедур
Stored procedure гэдэг нь жижигхэн хэмжээний програмыг хэлдэг бөгөөд ганцхан Select командаас эхлээд олон мянган мөр кодтой байж болдог. Процедурыг ашиглан хүснэгтэд бичлэг нэмэх, устгах, SELECT, UPDATE, Insert into гэх мэт өгөгдлийн санд хийдэг бүх үйлдлийг бичиж болохоос гадна мөн давталтуудыг хийж болно. Курсор ашиглаж хүснэгт бүрийн бичлэг, мөрүүдэд хандах мөн үйлдэл хийх боломжтой болдог. Stored procedure  нь програмчлалын талаас бүтээмж нэмэгдүүлж, T-SQL-ийн командуудын аюулгүй байдлыг хангадаг. Оролт, гаралтын параметрүүдийг хэрэглэх, процедурыг олон дахин хэрэглэх, олон дахин давтагдах үйлдлийг хийх зэрэгт Stored procedure ашигласанаар програмын боломж өснө. Програмчлалын хэлний процедур гэдэг ойлголттой адил.
Stored procedure-ийг үүсгэх Stored procedure-ийг бусад объектуудаас өмнө үүсгэхийг зөвшөөрнө. Stored procedure-ийг Server Management Studio ашиглан мөн CREATE PROCEDURE, CREATE PROC командаар үүсгэж болно.
Stored procedure нь дараах боломжуудыг олгодог: Процедурыг ашигласнаар  Өгөгдлийн сангийн боловсруулалтыг маш хурдан болгох боломжтой бөгөөд процедураар дамжуулж параметрүүдийг авч болдог. Параметр ашиглах  Параметр ашиглан програмын үр дүнд гарсан хувьсагчийг дахин ашигладаг. Параметрийн гурван төрөл байдаг.
Процедурыг устгахдаа:
Процедурыг устгахдаа утга(аргумент) байгаа эсэхийг үл хамаарна. Анхааруулга: хаалт бичих шаардлагагүй.
Мартин-Лютерын нэрэмжит Халле-Виттенбергийн Их Сургууль
Виттенбергийн Их Сургууль
Агуулга бүтцийн хувь Виттенбергийн Их Сургууль нь тухайн үед Германд байсан их сургуулиудад түшиглэсэн байна. Цэцэн Фрийдрих өөрийн эрхийг шилжүүлснээр тус их сургууль нь 16-р зуунд өөрийн гэсэн шүүх тогтолцоо бүхий онцгой эрхтэй болжээ. Энэ хугацаанд европ тив дэх хамгийн чухал теологийн төвүүдийн нэг болон хөгжив.
Виртуаль хүснэгт
Тайлбар:
DATATYPE - төрөл size - хэмжээ DEFAULT def_value - хувьсагчид утга олгоно
Мартин-Лютерын нэрэмжит Халле-Виттенбергийн Их Сургууль
Виттенбергийн Их Сургууль
Наполеон Бонапартын үед тус их сургууль хэд хэдэн удаа хаагдаж байв. Хамгийн сүүлд 1814 оны арванхоёрдугаар сарын 5-нд хаагдсан байдаг. 1815 оны Венийн конгрессоор Виттенбергийг тойрсон Заксены нутаг дэсвгэр нь Прусст очив. Үүний үр дүнд Виттенбергийн Их Сургуулийг Халле руу нүүлгэн шилжүүлсэн ба 1817 оны дөрөвдүгээр сарын 12-нд Фрийдрихийн Их Сургуультай нэгтгэн Халле-Виттенбергийн Их Сургууль байгуулагдав. Их сургууль байсан байрыг эвангелийн номлогчийн сургууль болгосон нь өнөөгийн Лютерын өргөөний байр юм. Үүгээр Виттенберг хот нь өөрийн хамгийн чухал хүрээлэнгээ алдсан ба эндээс гарнизоны болон аж үйлдвэрийн хот болон хөгжих эхлэл тавигджээ. Их сургуулийг дахин нээх оролдлогууд нь амжилт олоогүй. Харин тайван замаар төрийн эргэлт хийсний дараа 1990 онд Мартин-Лютерын нэрэмжит Халле-Виттенбергийн Их Сургуультай хийсэн хамтын ажиллагааны хүрээнд 1994 оны дөрөвдүгээр сарын 26-нд Лойкореа санг үүсгэн байгуулсан юм.
Виртуаль хүснэгт
Тайлбар:
Set – гэсэн түлхүүр үгийн тусламжтай хувьсагчид утга олгох.
Мартин-Лютерын нэрэмжит Халле-Виттенбергийн Их Сургууль
Фрийдрихийн Их Сургууль
III Фрийдрихийн (Бранденбургийн их ван, сүүлд Пруссийн I Фрийдрих хан болсон) санаачлагаар Магдебургийн Херцогт Улсын өмнөд биед нэгэн шинэ их сургууль байгуулагдах ёстой байв. Халле хотод байсан Рыцарийн академи нь өдөр өдрөөр хөгжин цэцэглэж буй тус хотын хэрэгцээг хангаж чадахаасаа нэгэнт өнгөрсөн байв. Венийн ба Дресдений ордныхоны хоорондын удаан хугацааны маргааны дараа I Леопольд хаан эцэст нь их сургууль нээх зөвшөөрлийг өгчээ. 1694 оны зургаадугаар сарын 30-нд их ван III Фрийдрих Халле руу нүүв. Нүүх үеэр нь олон тооны морьт оюутнууд,, бие хамгаалагчид, хэнгэрэгт хөгжимчид ба бүрээчид, хотын оршин суугчид түүнийг угтан авсан байна. Лайпцигийн хаалган дээр хотын зөвлөл болон профессорууд нүүн ирэх III Фрийдрихийг хүлээн авчээ. Долоодугаар сарын 2-нд факультетийн деканууд хоёр doctores theologiae (теологийн доктор), найман doctores iuris (хууль зүйн доктор), арван doctores medicinae (анагаах ухааны доктор), гучин magistri (магистер) цолыг олгосон аж. Үүгээр тус шинэ их сургуулийн гарааг эхлүүлэв. Их сургуулийг байгуулагдах үед онцгой үүрэг гүйцэтгэсэн сурган хүмүүжүүлэгчдийн дотор эрх зүйч багш ба гүн ухаантан Христиан Томазиус мөн гүн ухаантан Христиан Вольф нар байв. Томазиусын онол, ёс зүйн сурах бичгүүд нь Халлегийн их сургуулийг германы Гэгээрлийн эрин үеийн тулах цэг болсон байдаг. Дараагийн жилүүдэд 1698 онд үүсгэн байгуулагдсан Франкийн Нийгмийн Сантай зөрчил үүссэн нь энэ сан тухайн үедээ германы Пиетизмийн төв болон хөгжсөнөөс үүдэлтэй.
Виртуаль хүснэгт
Дүгнэлт
Stored procedure-т хувьсагч, функц, буцаах код, анхдагч утга зэрэг програмчлалын элементүүдийг ашиглан бичнэ. Stored procedure-т параметрт дамжуулахгүй мөн параметр буцаахгүй байсан ч болно. Оролтын параметр нь процедурт өгөгдөл дамжуулдаг бол гаралтын параметр нь процедураас өгөгдөл хүлээн авдаг. Хувьсагчид гаралтын параметрийн утгыг хадгалахад хэрэглэдэг. Хувьсагчийг DECLARE түлхүүр үгээр зарлана. Буцаах утга нь RETURN үгийн тусламжтайгаар тоон хэлбэрээр ирэх ба алдааг заадаг. Алдаа илрүүлэх @@ERROR функц байна. Нэг процедурыг нөгөөгөөс дуудаж болно. Тооны хязгаарлалт байхгүй. Өөрөө өөрийгөө дууддаг процедурыг рекурсив гэнэ.
Мартин-Лютерын нэрэмжит Халле-Виттенбергийн Их Сургууль
Эх сурвалж
Халле-Виттенберг Ангилал:Саксон-Анхальтын их сургууль  Ангилал:Винкелманн-Медаль шагналтан Ангилал:Виттенберг Ангилал:Халле (Заале) Ангилал:1817 онд үүсгэн байгуулагдсан
Виртуаль хүснэгт
Триггер
Triggers -ийн тусламжтайгаар өгөгдлийн бүрэн бүтэн байдлыг хангах нь INSERT, UPDATE, DELETE команд биелэгдсэний үр дүнд гарах хүснэгтэн хэлбэрийн өгөгдөлтэй ажиллах процедуруудыг бичих боломжийг триггерүүд олгодог. Өөрөөр хэлбэл өгөгдөл оруулах, засах, устгах үйлдэл хийгдэх бүрт байнга ажиллах функц гэж ойлгож болно. Нэг триггер хэд хэдэн үйлдэл гүйцэтгэж чаддаг. Temporary/түр зуурын/ болон системийн хүснэгтэнд триггерийг холбож болохгүй. ON DELETE, ON UPDATE хязгаарлалтууд тавигдсан хүснэгтүүд INSTENT OFF DELETE INSTEAD OF UPDATE триггерүүд тодорхойлж болохгүй. Триггерийг гараар ажиллуулж болдоггүй. Програмын өмнө триггерийн синтакс биелэгдэх үйлдэл, төрөл хоёр давхцаж байх ёстой. Триггер хүснэгтэд өгөгдөл хадгалах, шинэчилэхэд шинэ хүснэгт санах ойд INSERTED хүснэгтэд, харин хүснэгтээс өгөгдөл устгахад Deleted хүснэгтэд  хадгалдаг. T-SQL эдгээр хүснэгтүүдэд хандах боломжтой. Instead of, after гэсэн хоёр төрлийг триггер байдаг. Instead of триггер нь тухайн үйлдэл биелэгдэж эхлэхэд үйлдлийн оронд биелэгдэнэ. Харин after триггер үйлдлийн дараа биелэгддэг. Хүснэгтэд энэ хоёр төрлийн триггерийг давхар холбохыг зөвшөөрдөг. Хэрэв хүснэгтэд хязгаарлалт хийгдсэн байгаа хоёр төрлийн триггер оршин байвал эхлээд instead of триггер, дараа нь хязгаарлалт явагдаж, эцэст нь after триггер ажиллана. Хэрэв хязгаарлалт ямар нэгэн байдлаар зөрчигдөж, эсвэл өөр үйлдэл биелэгдвэл after триггер ажиллахгүйд хүрнэ. Гучин хоёр түвшинт триггер бие биенээ агуулж болох ба триггер рекурсив байдлаар ажиллах боломжтой. Триггертэй ажиллах isql нь триггер болон алдааг үүсгэх, өөрчлөх, устгах боломжтой. Триггерийг байгуулахдаа CREATE TRIGGER командаар байрлуулах бөгөөд тэр нь толгой (header) болон их бие (body) гэсэн хоёр хэсгээс бүрдэнэ. Триггерийн толгой нь дараах зүйл агуулна : Чухал  нь триггер доторх командуудыг цэг таслалаар хязгаарладаг болохоор триггер өөрийг нь хязгаарлах өөр тэмдэгт оруулах шаардлагатай. isql -д үүний тулд CREATE TRIGGER-ын өмнө SET TERM команд хэрэглэж хязгаарлагч тэмдэгтийг өөрчилдөг. Триггерийн их бие дууссаны дараа дахин SET TERM хэрэглэж хязгаарлагчийн хэвийн байдалд (цэг таслал)-д оруулна.
Триггерийг байгуулах синтакс
Триггерийг байгуулах командын аргумент {| class="wikitable" ! Аргумент ! Тайлбар ACTIVE: (суурь-default) Триггер биелэгдэнэ
INACTIVE: Триггер биелэгдэхгүй BEFORE: заасан явдлын (үйлдлийн) өмнө
Ижил нөхцөлтэй, адилхан дугаартай триггерүүд санамсаргүй дарааллаар биелэгдэнэ. var Мөрний дугаар нь командын файлын эхлэлээс биш гагцхүү CREATE TRIGGER командын эхлэлээс хойших дугаар.
Триггерийн толгой: CREATE TRIGGER командын AS операторын өмнө орсон бүх зүйл нь триггерийн толгой юм. Толгой нь заавал триггерийн нэр, холбогдох хүснэгтийн юм уу харах хүснэгтийн нэртэй байна. Хүснэгт буюу харах хүснэгт нь триггерээс өмнө байгуулагдсан байх ёстой. Дараахь операторууд нь триггерыг ажиллах нөхцөл, мөчийг тодорхойлно:
Триггерийн статус ACTIVE, INACTIVE триггерийг ажиллах эсэхийг заана. Суурь статус нь ACTIVE - триггер нөхцөл мөч нь бий болсон үед биелэгдэнэ. Туршилтын үед ALTER TRIGGER -аар статусыг INACTIVE болгож болно.
Триггерийн биелэгдэх мөч BEFORE, AFTER нь триггерийг хэзээ ажиллах вэ гэдгийг заана. BEFORE нь үйлдлийн өмнө хийгдэнэ, AFTER нь үйлдлийн дараа.
Триггерийн үйлдэл INSERT, DELETE, UPDATE нь триггер ямар үйлдэл болоход ажиллах вэ гэдгийг заана. Дээрх гурван үйлдлийн аль нэг нь заавал заагдсан байх ёстой. Нэг үйлдэл дээр олон өөр нэртэй триггер байж болно.
Биелэгдэх дэс дарааллын дугаар POSITION number гэдэг нь адил үйлдэл дээр тодорхойлогдсон триггерүүдийн эхэлж ажиллах дарааллыг заана. Дугаар нь 0-оос 32767 хүртэл бүхэл тоо, суурь утга нь тэг, бага дугаартай триггер эхэлж ажиллана, адил дугаартай триггерүүд санамсаргүй дарааллаар ажиллана. Доорх жишээнд дарааллын дугаарыг яаж заахыг үзүүлнэ:
Триггерийн их бие: CREATE TRIGGER командын AS операторын хойно орсон бүх зүйлийг триггерийн их бие гэнэ. Их бие нь BEGIN ба END -н хооронд байрласан InterBase-ын процедур ба триггерийн хэлний командуудаас бүрдэнэ.
InterBase-ын процедур ба триггерийн хэлний онцлог командууд нь :
Утга өгөх команд (локал хувьсагчуудад утга өгнө)
Хадгалдаг процедур дуудах EXECUTE PROCEDURE команд
Алдааны мэдээлэл өгдөг, алдаа боловсруулдаг тодорхой алдаа заадаг WHEN команд
Давтагдашгүй утга гаргах генератор.
Тайлбар
Контекстийн хувьсагчаас бусад бүх командуудыг триггер болон процедурын аль алинд нь хэрэглэнэ.
''' “Хадгалдаг процедуртай ажиллах”-аас дэлгэрэнгүй харна уу? '''
Триггер нь контекстийн хоёр хувьсагч ашигладаг NEW ба OLD. NEW нь INSERT ба UPDATE командад баганын шинэ утгыг илэрхийлсэн контекстийн хувьсагч, OLD нь UPDATE ба DELETE командад баганын хуучин утгыг илэрхийлсэн контекстийн хувьсагч юм. column нь дурын баганын нэр. Контекстийн хувьсагчийг ердийн хувьсагчийн хэрэглэхтэй адил.
Баганын шинэ утгыг зөвхөн үйлдлийн өмнө өөрчилж болно. Хэрвээ триггер INSERT-ын дараа (AFTER) гэж тодорхойлогдсон бол NEW-ийн утгыг өөрчлөх нь ямар нөлөө үзүүлэхгүй. Доорх жишээнд EMPLOYEE хүснэгтийн триггер нь өөрчлөлт орсны дараа шинэ ба хуучин утгуудын жишээ байна. Хэрвээ salary баганад өөрчлөлт орсон бол SALARY_HISTORY хүснэгтэд бичилт нэмнэ. Тайлбар:  SQL-ын командаас бусад тохиолдолд контекстийн хувьсагчид цэг тэмдэгтийг ашиглахгүй.
Генераторыг ашиглах: Генератор гэдэг нь дуудах бүрт автоматаар нэмэгддэг GEN_ID функц юм. Генераторыг процедур, триггертэй төстэй application-уудад хэрэглэдэг ба unique баганын утгуудыг гаргадаг триггерт голчлон ашигладаг. Генераторыг CREATE GENERATOR ашиглаж үүсгээд SET GENERATOR -аар тохируулдаг. Тохируулга хийгээгүй бол генераторын утга 0-с эхэлнэ. “Language Reference”-с дэлгэрүүлж үзнэ үү. GEN_ID функцээр генераторыг дуудахаас өмнө CREATE GENERATOR -аар үүсгэсэн байх хэрэгтэй. Синтакс: GEN_ID(genname, step) genname - генераторын нэр step	- генераторын утгыг нэмэгдүүлэх алхам, бүхэл тоо байж болохоос гадна бүхэл тоо гаргадаг илэрхийлэл байж болно. Дараах  жишээнд  CUSTOMER хүснэгтэд утга нэмэхээс(insert) өмнө шинэ үйлчлүүлэгчийн дугаарыг гаргахад GEN_ID функцийг ашиглаж байна:
Триггерийг өөрчлөх
Триггерийг өөрчлөхдөө ALTER TRIGGER ашиглана. Триггерийг зөвхөн үүсгэсэн хүн өөрчилнө. ALTER TRIGGERS ашиглаж зөвхөн дараах зүйлүүдийг өөрчилж болно: Триггерийн толгойг өөрчлөхдөө ALTER TRIGGER -ийн триггерийн нэрийн дараа ганц өөрчлөлтийг бичнэ. Илүү байгаа өөрчлөлтүүдийг хийхгүй. Эхлээд триггерийг идэвхгүй болгоно: Триггерийн биеийг өөрчлөхдөө хуучин их бие шинэ тодорхойлолтоор солигдоно. Триггерийн зөвхөн их биеийг өөрчлөх бол ALTER TRIGGER -т триггерийн нэрээс өөр толгойн ганц ч мэдээллийг агуулаагүй байх ёстой. Триггерийн их биеийг өөрчлөхдөө: Мэдээлэл агуулсан файлыг (data definition file) хуулж хадгална. Үүнтэй адилаар ISQL - extract командаар триггерийг мэдээллийн сангаас файл руу задална. CREATE -г ALTER болгож триггерийн нэр ба AS -н хооронд орших толгойн мэдээллийг арилгана.
Дараах  жишээнд  SET_CUST_NO триггерийн их биеийг өөрчилж, шинэ үйлчлүүлэгч бүрийн мэдээллийг NEW_CUSTOMER хүснэгтэд нэмдэг болгож байна. Триггерийг устгах:  триггерийг бүрмөсөн (permanently) устгахдаа DROP TRIGGERS ашиглана. Триггерийг устгахад дараах хязгаарлалтууд байдаг: Триггерийг үүсгэсэн хүн л устгаж болно. Хэрэглэгдэж байгаа триггерийг устгаж чадахгүй. Триггерийг түр зуур арилгах (temporarily remove) шаардлагатай бол ALTER TRIGGER -ийн INACTIVE -г ашиглах хэрэгтэй. Триггерийг устгах синтакс name нь оршин байгаа триггерийн нэр. Жишээ: Санамж:  CHECK дотор хэрэглэгдэж байгаа триггерийг (a system-defined trigger) устгаж чадахгүй. ALTER TABLE ашиглаж CHECK -г өөрчил.