cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ചിലി
റിബ്ബൺ പോലെ 4,300 കി.മീറ്റർ നീളവും, ശരാശരി 175 കി.മീ വീതിയും ചിലിക്ക് വ്യത്യസ്ത കാലാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുന്നു, ഉത്തരഭാഗത്ത് ലോകത്തെ ഏറ്റവും വരണ്ട മരുഭൂമിയായ അറ്റക്കാമ മുതൽ മെഡിറ്ററേനിയനോട് സാമ്യപ്പെടുത്താവുന്ന കാലാവസ്ഥയുള്ള മധ്യഭാഗവും, മഞ്ഞിന്റെ സാന്നിധ്യമുള്ള തെക്കുഭാഗവും ഈ രാജ്യത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
പേരിനു പിന്നിൽ
പോർച്ചുഗീസുകാർ പണിത മൂന്ന് കോട്ടകളിൽ ഒന്നായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ കോട്ടയുടെ പാർശ്വവർത്തിയായ സ്ഥലം ആയതുകൊണ്ടാണ് കോട്ടപ്പുറം എന്ന പേരു വന്നത്. കോട്ടയുടെ അടുത്ത സ്ഥലങ്ങൾ കോട്ടമുക്ക് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്.
ചരിത്രം
ചേര സാമ്രാജ്യമായ മുസിരിസ് അഥവാ മുചിരിയും പട്ടണം എന്ന പുരാതനമായ തുറമുഖവും കോട്ടപ്പുറത്തിനടുത്താണ്. മൂന്നുവശവവും നദികളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നതിനാൽ സമുദ്രം വഴിയുള്ള ആദ്യകാലത്തെ ചെറിയ തുറമുഖമാവാൻ ആവശ്യമായ ഭൂപ്രകൃതിയുണ്ടായതിനാലാവാം മിക്ക വ്യാപാരികളും കോട്ടപ്പുറം ആസ്ഥാനമാക്കിയിരുന്നു. കടലിൽ നിന്ന് ഉള്ളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാവുന്ന തരത്തിൽ ആഴം കൂടിയതും കുറഞ്ഞതുമായ പുഴകളും കായലിന്റെ സാമീപ്യവുമായിരിക്കണം പ്രധാനം. കേരളത്തിൽ നിന്നു റോമാക്കരും യവനരും ക്രിസ്തുവിനു മുന്നേ തന്നെ വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നു കാണാം. കേരളത്തിൽ നിന്നും പ്രധാനമായും കുരുമുളകാണ്‌ അവർ വാങ്ങിയിരുന്നത്‌. . ചേര തലസ്ഥാനമായിരുന്ന തിരുവഞ്ചിക്കുളവും ഒന്നോ രണ്ടോ കിലോമീറ്റർ പരിധിയിൽ വന്നിരുന്നു. രാജാവിനു തന്റെ കോവിലകത്തു നിന്നും നേരിട്ട് വാണിജ്യകേന്ദ്രങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെടാൻ സാധിച്ചിരുന്നു.
ഇന്ത്യയുൽ ആദ്യമായി യഹൂദകുടിയേറ്റക്കാർ കേരളത്തിൽ എത്തുന്നത് കോട്ടപ്പുറം വഴിയാണ്. കോട്ടപ്പുറത്തിനു കിഴക്കുള്ള മാള യായിരുന്നു അവരുടെ ആദ്യത്തെ ആവാസ കേന്ദ്രം.
ചിലി
ഭൂമിശാസ്ത്രം
ഉത്തരഭാഗത്തുള്ള അറ്റക്കാമ മരുഭൂമിയിൽ വലിയ അളവിലുള്ള ധാതു നിക്ഷേപമുണ്ട്, പ്രധാനമായും ചെമ്പിന്റേയും നൈട്രേറ്റുകളുടെയും നിക്ഷേപം ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു. സാന്റിയാഗോ ഉൾപ്പെടുന്ന മധ്യഭാഗത്തുള്ള ചെറിയ താഴ്വരയിലാണ്‌ രാജ്യത്തിന്റെ നല്ലൊരു ഭാഗം ജനങ്ങളും കൃഷിയും കൂടുതലുള്ളത്. ചരിത്രപരമായി ഈ മേഖല പ്രാധാന്യ ഉള്ളതാണ്‌, പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ രാജ്യത്തിന്റെ ഉത്തര-തെക്ക് ഭാഗങ്ങളെ സം‌യോജിപ്പിച്ച് വളർന്ന് വന്നതാണ്‌ ഇന്നതെ ചിലി. വനങ്ങളാലും പുൽമേടുകളാലും സമ്പന്നമാണ്‌ രാജ്യത്തിന്റെ ദക്ഷിണ ഭാഗം. നിരയായുള്ള താടാകങ്ങളും അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളും ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു. ദക്ഷിണ ചിലിയുടെ തീരങ്ങളിൽ ഫ്യോർഡുകൾ, കനാലുകൾ, കടലിലേക്ക് തള്ളി നിൽക്കുന്ന ഭാഗങ്ങൾ ദ്വീപുകൾ എന്നിവ വളരെ കൂടുതൽ കാണപ്പെടുന്നു. കിഴക്കൻ അതിരിൽ ആന്തിസ് പർവ്വതനിര സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. വടക്ക് മുതൽ തെക്ക് വരെയുള്ളതിൽ ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ നീളം ചിലിക്കാണ്‌. അന്റാർട്ടിക്കയിൽ 1,250,000 ച.കി.മീറ്റർ വിസ്തീർണ്ണം അവരുടെതാണെന്ന് ഈ രാജ്യം അവകാശവാദം ഉന്നയിക്കുന്നുണ്ട്, പക്ഷേ ഇത് ചിലിയുടെപ്പെടെയുള്ള ഒപ്പുവെച്ച അന്റാർട്ടിക്ക ഉടമ്പടി ഈ വാദം റദ്ദക്കിയിരിക്കുന്നു.
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ചരിത്രം
പ്രവാചകനായ മുഹമ്മദു നബിയുടെ കാലത്തിനു മുൻപേ തന്നെ അറബികൾ കേരളത്തിൽ വ്യാപാരത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു. ഇവരുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രം കോട്ടപ്പുറമായിരുന്നു. അക്കാലത്തു നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ചേരമാൻ ജുമാ മസ്ജിദ്‌ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ മുസ്ലീം പള്ളി കേരളീയ ശൈലിയും പാരമ്പര്യവും ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ടാണു നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്‌. അറേബ്യയിൽ നിന്നു വന്ന മാലിക്‌ ഇബ്‌ അനു ദീനാർ എന്ന അന്ത്യ പ്രവാചകൻ മുഹമ്മദ്‌ നബി(സ) യുടെ അനുചരൻ  പെരുമാളിന്റെ സഹായത്തോടെ നിർമ്മിച്ചതാണിത്‌. ഇത് കോട്ടപ്പുറത്തിനടുത്താണ്. നിരവധി ജൂതന്മാരും അന്നു കൊടുങ്ങല്ലൂരിലേയ്ക്ക് വന്നിരുന്നു.
ചിലി
ഭൂമിശാസ്ത്രം
പോളിനേഷ്യയുടടെ ഏറ്റവും കിഴക്ക് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈസ്റ്റർ, സാല ഗോമെസ് ദ്വീപുകൾ ചിലിയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്‌, 1888 ലാണ് ഇവ രാജ്യത്തോട് കൂട്ടിചേർക്കപ്പെട്ടത്. പ്രധാന ഭൂഭാഗത്തിൽ നിന്നും 600 കി.മീ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ജുവാൻ ഫെമെന്ദെസ് ദ്വീപുസമൂഹത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന റോബിൻസൺ ക്രൂസോ ദ്വീപും ചിലിയുടെ അധീനത്തിലാണുള്ളത്. ഈസ്റ്റർ ദ്വീപ് ചിലിയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലാണെങ്കിലും അപൂർവ്വമായി കുറച്ച് മുക്കുവർ മാത്രമേ ദ്വീപ് ഉപയോഗിക്കുന്നുള്ളൂ. ഈ ദ്വിപുകൾ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടേണ്ടതാണ്‌ കാരണം അതുവഴി ചിലിയുടെ ശാന്ത സമുദ്രത്തിലുള്ള അതിർത്തി വർദ്ധിക്കുന്നു.
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ചരിത്രം
ക്രി.വ. 345-ല് ക്നായി തോമാ എന്ന ബാബിലോണിയൻ വ്യാപാരിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ സിറിയയിൽ നിന്നും നിരവധി പേർ ഇവിടെ വന്നു ചേർന്നു. അവർ ഇവിടെ പള്ളികളും വ്യാപാരസ്ഥാപനങ്ങളും നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം വന്നു എന്ന് കരുതുന്ന സ്ഥലത്ത് കോട്ടയം അതിരൂപത നിർമ്മിച്ച സ്മാരകം നിലവിലുണ്ട്.
ചിലി
ഭരണ പ്രദേശങ്ങൾ
ചിലി 15 മേഖലകളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു, ഒരോ മേഖലയുടേയും തലവനെ ചിലിയുടെ പ്രസിഡന്റ് നിയമിക്കുകയാണ്‌ ചെയ്യുക. ഈ മേഖലകളോരോന്നും പല പ്രവിശ്യകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു, പ്രവിശ്യാ ഗവർണറേയും പ്രസിഡന്റ് തന്നെയാണ്‌ തീരുമാനിക്കുന്നത്. അവസാനമായി ഒരോ പ്രവിശ്യയും പല പ്രദേശങ്ങളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു, മുനിസിപ്പാലിറ്റികളാണ്‌ ഇവിടങ്ങളിൽ ഭരണം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്, ഒരോ മുനിസിപ്പാലിറ്റിക്കും ഒരു മേയറും കൗൺസിൽ അംഗങ്ങളും ഉണ്ടായിരിക്കും ഇവരെ നാലുവർഷത്തിലൊരിക്കൽ നടക്കുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിലൂടെ തീരുമാനിക്കുന്നു.
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ചരിത്രം
സാമൂതിരിയുമായി ഇടഞ്ഞ പോർട്ടുഗീസുകാർ 1503-ല് കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ കോട്ടപ്പുറത്ത് നദിയുടെ തീരത്ത് ഒരു കോട്ട നിർമ്മിച്ചു. ക്രാങ്കനൂർ കോട്ട (cranganore fort) എന്നാണ് ഈ കോട്ടയുടെ പേര്. പോർട്ടുഗീസ് കോട്ടകളിൽ വച്ച് ഏറ്റവും തന്ത്രപ്രധാനമായിരുന്ന കൊടുങ്ങല്ലൂർ കോട്ട. സംരക്ഷണത്തിന്റെ പോരായ്മയാൽ തത്സ്ഥാനത്ത് കുറച്ച അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് ഉള്ളത്.
ചിലി
ഭരണ പ്രദേശങ്ങൾ
വടക്ക് മുതൽ തെക്ക് വരെയുള്ള ഒരോ മേഖലയ്ക്കും ഒരു റോമൻ അക്കം നൽകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, ഇതിനൊരു അപവാദം രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണകേന്ദ്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന മേഖലയ്ക്കാണ്‌, ഇതിനെ RM എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു Región Metropolitana (Metropolitan Region) എന്നതിന്റെ ചുരുക്കമാണ്‌ ഇത്.
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ചരിത്രം
പിന്നീട് വന്ന കർമ്മലീത്ത സന്യാസിമാർ കോട്ടപ്പുറത്തിനു കിഴക്കുള്ള അമ്പഴക്കാട് ആസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു. വിശുദ്ധനായ ഫ്രാൻസീസ് സേവ്യർ കോട്ടപ്പുറത്ത് പള്ളി പണിയാൻ മുൻ‍കൈ എടുത്തു.
ചിലി
ഭരണ പ്രദേശങ്ങൾ
പുതിയ രണ്ട് മേഖലകളായ അറിക ആൻഡ് പരിനാകോട്ട, ലോസ് റയോസ് എന്നിവ 2006 ലാണ്‌ രൂപീകൃതമായത്, 2007 ഒക്ടോബറിൽ‍ സ്ഥിരത കൈവരിച്ചു. അക്കങ്ങളിൽ XIII എന്നത് ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്; ഇതിൽ അറിക ആൻഡ് പരിനാകോട്ടയ്ക്ക് XV, ലോസ് റയോസിന് XIV എന്നിങ്ങനെ അക്കങ്ങൾ അനുവദിച്ചു.
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ചരിത്രം
കൊടുങ്ങല്ലൂർ കോട്ടയും അയീകോട്ടയും പോർട്ടുഗീസുകാരിൽ നിന്നും ഡച്ചുകാർ 1663 കീഴടക്കുകയും നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
ചിലി
കാലാവസ്ഥ
ദക്ഷിണാർദ്ധ ഗോളത്തിൽ 38 ഡിഗിയിൽ വ്യാപിച്ച് കിടക്കുന്നതിനാൽ വ്യത്യസ്ത കാലാവസ്ഥകൾ ചിലിയിൽ കാണപ്പെടുന്നു, അതിനാൽ തന്നെ പൊതുവായ ഒരു കാലാവസ്ഥ സ്വഭാവം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുക ബുദ്ധിമുട്ടാണ്‌. ഈ രാജ്യത്തിന്റെ അതിർത്തിക്കുള്ളിൽ കുറഞ്ഞത് ഏഴ് വ്യത്യസ്ത കാലാവസ്ഥ ഉപവിഭാഗങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, വടക്കുഭാഗത്ത് മരുഭൂമി മുതൽ കിഴക്കും തെക്കുകിഴക്കും ആൽപൈൻ തുന്ദ്രയും ഹിമാനികളും നിലനിൽക്കുന്നു. ഈസ്റ്റർ ദ്വീപുകളിൽ ആർദ്രതയുള്ള ഉപോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയും, മധ്യ-തെക്ക് മേഖലകളിൽ സമുദ്രസമാനമായ മെഡിറ്ററേനിയൻ കാലവസ്ഥയുമാണു അനുഭവപ്പെടുന്നാത്. രാജ്യത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗത്തും നാല് ഋതുക്കൽ അനുഭവപ്പെടുന്നു ഉഷ്ണകാലം (ഡിസംബർ മുതൽ ഫെബ്രുവരി വരെ), ശരത്കാലം (മാർച്ച് മുതൽ മേയ് വരെ), ശൈത്യകാലം (ജൂൺ മുതൽ ഓഗസ്റ്റ് വരെ), വസന്തം (സെപറ്റംബർ മുതൽ നവംബർ വരെ).
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ചരിത്രം
ഒരു യുദ്ധത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്നതിനു മുമ്പ് തിരുവിതാം കൂറിന്റെ സഖ്യകക്ഷിയായ മദ്രാസ് ഗവർണറോട് കോട്ടകളുടേ കാര്യത്തിൽ ഒരു തീരുമാനം ഉണ്ടാക്കാൻ അദ്ദേഹം ഗവർണർ ഹോളണ്ടിന് കത്തയക്കുകയും ഗവർണർ പൗണിയെ രാജാവുമായി സംസാരിക്കാൻ നിയോഗിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ കാര്യങ്ങൾ രമ്യമായി പരിഹരിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് വന്നതോടെ മൈസൂർ സൈന്യം 1787 ഡിസംബറിൽ നെടുങ്കോട്ടയുടെ മേലൂരുള്ള ഭാഗം ആക്രമിക്കുകയും ഒരു ഭാഗം കീഴടക്കുകയും ചെയ്തു. തിരുവിതാംകൂർ സൈന്യം ആദ്യം ചിതറിയോടിയെങ്കിലും വർദ്ധിച്ച വീര്യത്തോടെ തിരിച്ചടിച്ചു. ഇതിൽ മൈസൂർ സൈന്യത്തിനു കനത്ത നാശ നഷ്ടങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും അവർ പിൻവാങ്ങുകയും ചെയ്തു. മൈസൂർ പക്ഷത്ത് സെമാൾ ബേഗ് പോലുള്ള സൈന്യാധിപന്മാർ മരണമടഞ്ഞു.
ചിലി
ജനസംഖ്യാ വിവരം
ചിലിയുടെ 2002 കനേഷുമാരി പ്രകാരം ജനസംഖ്യ 15,116,435 ആണ്. 1990 നു ശേഷം ജനസംഖ്യാ വളർച്ചാനിരക്ക് കുറയുകയാണ്‌ ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്, ജനനനിരക്കിലെ കുറവാണ്‌ ഇതിനു കാരണം. 2050 ആകുന്നതോടെ 20.2 ദശലക്ഷം എത്തുമെന്ന് കണക്കാക്കുന്നു. രാജ്യത്തെ 85% ജനങ്ങലും വസിക്കുന്നത് നഗരപ്രദേശങ്ങളിലാണ്‌, ഇതിൽ 40% ശതമാനവും സാന്റിയാഗോയിലാണ്‌. 2002 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം ഏറ്റവും ജനനിബിഡമേഖല ഗ്രേറ്റർ സാന്റിയാഗോ ആണ്‌, ഇവിടെ 5.6 ദശലക്ഷം ജനങ്ങളുണ്ട്, ഗ്രേറ്റർ കൺസെപ്ഷിയോണിൽ 861,000 ജനങ്ങളും, ഗ്രേറ്റർ വാല്പറൈസൊവിൽ 824,000 ജങ്ങളുമുണ്ട്. thumb|left|200px|[[Conguillío National Park in south-central Chile.]] thumb|200px|center|[[Grey Glacier in southern Chile.]] thumb|200px|ചിലിയുടെ തെക്കുഭാഗത്തുള്ളാ ഇരു ഹിമപാളി. thumb|200px|തലസ്ഥാനമായ സാന്റിയാഗോവിന്റെ ഒരു കാഴ്ച്ച. thumb|200px|1820 മുതലുള്ള ചിലിയുടെ ജനസംഖ്യ, 2050 വരെ കണക്കാക്കി കാണിച്ചിരിക്കുന്നു.
കോട്ടപ്പുറം, കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ചരിത്രം
ഇംഗ്ലീഷ് ചരിത്രകാരന്മാർ ഈ ആക്രമണം അകാരണവും അനാവശ്യവുമായിരുന്നു എന്നു വിലയിരുത്തുന്നു. ആക്രമണത്തിൽ സുൽത്താൻ നേരിട്ട് പങ്കെടുത്തുവെന്നും കാലിനു പരിക്കേറ്റ് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ നിലനിൽക്കുന്ന മുടന്ത് സംഭവിച്ചുവെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിലപ്പെട്ട അഭരണങ്ങൾ പിടിച്ചടക്കപ്പെട്ടുവെന്നും മാർക് വിൽക്സ് രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. എന്നാൽ സുൽത്താൻ നേരിട്ട് പങ്കെടുത്തില്ല എന്ന് മതിലകം രേഖകൾ അടിസ്ഥാനപ്പെടൂത്തി എ.പി. ഇബ്രാഹിംകുഞ്ഞ് വിലയിരുത്തുന്നു.
ഒരു വിധത്തിലും തിരുവിതാംകൂർ രാജാവിനെ സ്വാധീനപ്പെടുത്താൻ സാധിക്കത്ത നിലയിൽ 1790 ഏപ്രിൽ 12 മുതൽ മൈസൂർ സൈന്യം വീണ്ടും നെടുങ്കോട്ടക്കു നേരേ ആക്രമണം തുടങ്ങി. പല സ്ഥലങ്ങളിലും അവർ മതിലുകൾ തകർത്ത് മുന്നേറി. ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയാകട്ടേ രാജാവിനെ സഹായിക്കുന്നതിൽ നിന്നും ഒഴിഞ്ഞു നിന്നു. മൈസൂർ സൈന്യം 1790 മേയ് 7 നു കൊടുങ്ങല്ലൂർ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കുകയും നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അയീക്കോട്ട, പറവൂർ, കുര്യാപ്പിള്ളി എന്നീ സ്ഥലങ്ങൾ ഒന്നൊന്നായി മൈസൂർ സൈന്യം പിടിച്ചെടുത്ത് ആലുവ ഭാഗത്തേക്ക് മുന്നേറി. എന്നാൽ ഇതേ സമയത്ത് ബംഗാൾ പരമാധികാര ഗവണ്മെൻ്റ് ഈ യുദ്ധം വഴി സുൽത്താൽ കമ്പനിക്കെതിരായി യുദ്ധപ്രഖ്യാപനം നടത്തിയതായി പരിഗണിക്കുകയും നൈസാമും മറാത്തരുമായി മൈസൂരിൽ മറ്റൊരു സഖ്യത്തെപ്പറ്റി അലോചിക്കുകയും ചെയ്തു. കമ്പനി സുൽത്താനെതിരായി 1790 മേയ് മാസം ഒരു യുദ്ധം പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഇതായിരുന്നു മൂന്നാം ആംഗ്ലോ-മൈസൂർ യുദ്ധത്തിൻ്റെ തുടക്കം. ഈ വിവരം അ റിഞ്ഞതോടെ മൈസൂർ സൈന്യം തങ്ങളുടെ സൈനിക മുന്നേറ്റം ഒഴിവാക്കി കേരളം വിട്ട് ശ്രീരംഗപട്ടണത്തേക്ക് പിൻവാങ്ങി
ഭൂമിശാസ്ത്രം
കോട്ടപ്പുറത്തിന്റെ രണ്ട് അതിർത്തികളും വെള്ളത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. തെ ക്ക് പെരിയാറാണ്. ആലുവയിൽ വച്ച് രണ്ട് ശാഖകൾ ആകുന്ന പെരിയാർ മാഞ്ഞാലി വഴി ഒഴുകി മാളവനയിൽ വന്ന് ചാലകുടി പുഴയുമായ് ചേർന്ന് കൃഷ്ണൻകോട്ടയിലൂടെ ഗോതുരുത്തിൽ എത്തുന്നു. അവിടെ നിന്ന് പടിഞ്ഞാറേക്ക് തിരിയുന്നു. അപ്പോൾ അവിടെ നിന്ന് ഒരു ശാഖ കോട്ടപുറം കോട്ടയുടെ കിഴക്ക് ഭാഗത്ത് കൂടി കനോലി കനാൽ ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു. പടിഞ്ഞാറേക്ക് തിരിയുന്ന പെരിയാർ കോട്ടപ്പുറത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തുടെ ഒഴുകി മുനമ്പം അഴീക്കോട് അഴിമുഖത്ത് വച്ച് അറബി കടലിൽ ചേരുന്നു.തെക്ക് കിഴക്കായി ഗോതുരുത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. നേരെ തെക്ക് മൂത്തകുന്നമാണ്. ഇവിടെ പുരാതനകാലം മുതൽ നിലനിന്നിരുന്ന കോട്ടപ്പുറം മൂത്തകുന്നം ഫെറി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ നിന്ന് എറണാകുളം വരെയും ബോട്ടിന് പോകാമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ ഫെറി നിലവിൽ ഇല്ല. ഇപ്പോൾ എറണാകുളം തൃശൂർ ജില്ലയെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന NH 66 (NH-17 ) ലെ കോട്ടപുറം - മൂത്തകുന്നം പാലമുണ്ട്. ഇതിനിടയിൽ വലിയ പണിക്കൻ തുരുത്ത് ഉണ്ട്. ഈ ചെറിയതുരുത്ത് കോട്ട പുറത്തിന്റെ തെക്ക് പടിഞ്ഞാറാണ്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ വർഗ്ഗം:കൊടുങ്ങല്ലൂർ
ഉഷ്ണരക്തം
ഉഷ്ണരക്ത ജീവികൾ അവയുടെ ശരീരതാപം സ്ഥിരമായി ഒരു പ്രത്യേക അളവിൽ ക്രമീകരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് അന്തരീക്ഷത്തിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ശരീരതാപത്തിൽ വ്യത്യാസം വരുന്നില്ല. സസ്തനികളും പക്ഷികളും ഉഷ്ണരക്തജീവികൾ ആണ്. കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിന്റെ ഒരു ചെറിയ അളവുമാത്രമാണ് ശരീരവളർച്ചയ്ക്കായി ഇത്തരം ജീവികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ബാക്കി ശരീരതാപത്തിന്റെ ക്രമീകരണത്തിനായി ഇവ ചെലവഴിക്കുന്നു.
ഒരു സസ്തനിയുടെ സാധാരണ ശരീരതാപം 97° F മുതൽ 104° F വരെയാണ്. പക്ഷികളുടെ സാധാരണ ശരീരതാപം 106° F മുതൽ 109° F വരെയാണ്. തലച്ചോറിലെ ഹൈപോതലാമസ് എന്ന ഭാഗമാണ് ശരീരതാപത്തെ ക്രമീകരിക്കുന്നത്. അന്തരീക്ഷത്തിലെ താപവ്യത്യാസങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ത്വക്കിൽ നിന്ന് ഹൈപോതലാമസിലേക്ക് സന്ദേശങ്ങൾ എത്തുകയും അവ ശരീരതാപത്തിന്റെ ക്രമീകരണത്തിന് നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്യും. തണുപ്പു വർദ്ധിക്കുമ്പോൾ ശരീരം വിറയ്ക്കുന്നതും, ഉഷ്ണം കൂടുമ്പോൾ വിയർക്കുന്നതും അതുകൊണ്ടാണ്. സ്വേദഗ്രന്ഥികൾ പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന വിയർപ്പിന് ബാഷ്പീകരണം സംഭവിക്കുമ്പോൾ ശരീരം തണുക്കുന്നു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:രക്തം
Omeotermia Homeotermia Temperature regulation
രാജഗോപാൽ പി. വി.
ഗാന്ധിയൻ പീസ് ഫൗണ്ടേഷൻ മുൻ വൈസ് ചെയർമാനും ഏകതാ പരിഷത്ത് സ്ഥാപകാംഗവുമാണ് '''രാജഗോപാൽ പി. വി.'''
പുരസ്കാരങ്ങൾ
2014ൽ, അദ്ദേഹം രാഷ്ട്രീയ ഉത്ഗ്രധനത്തിനുള്ള ഇന്ദിരാഗാന്ധി നാഷണൽ അവാർഡ് ലഭിച്ചു. he received the Indira Gandhi Award for National Integration, an award granted annually by the ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പാർട്ടി എല്ലാവർഷവും ഭാരതീയ സാമൂഹ്യരംഗത്തെ മികച്ച സേവനത്തിനു നൽകുന്ന അവാർഡ് ആണിത്.
അവലംബങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:1948-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രമുഖർ വർഗ്ഗം:അഹിംസയുടെ വക്താക്കൾ
കുട്ടനാട് രാമകൃഷ്ണപിള്ള
അവലംബം
വർഗ്ഗം:മലയാളനാടകകൃത്തുക്കൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനികൾ
അഥർവൻ
അഥർവ്വവേദത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയായ മുനിമാരിൽ ഒരാളാണ് അഥർ‌വ്വനെന്ന് ഹിന്ദു ധർമ്മശാസ്ത്രം വിശ്വസിക്കുന്നു. അടുത്തമുനി അംഗിരസ് ആണ്. ഇദ്ദേഹം സപ്തർഷിമാരിൽ ഒരാളാണെന്നും വിശ്വസിക്കുന്നവരുണ്ട്.
.in
<tt><font size=+1>.in </tt> എന്നത് ഇന്ത്യയ്ക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ഇൻറർനെറ്റ് കൺട്രി കോഡ് ടോപ് ലെവൽ ഡൊമെയ്നാണ്. IN രജിസ്ട്രിയാണ് ഈ ഡൊമെയ്ൻ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്.
2005-ലെ ഭേദഗതി വരുത്തിയ നയപ്രകാരം .in ഡൊമെയ്ൻ പരിധിയില്ലാതെ സെക്കൻഡ്-ലെവൽ രജിസ്ട്രേഷൻ അനുവദിക്കുന്നു.
യോഗ്യതയുള്ള സംഘടനകൾ ആറെണ്ണം റിസർവ്വ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ഇന്ത്യൻ ഭാഷയിലെ ഡൊമൈനുകൾ
ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ ഡൊമൈനുകൾ
പുറം കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കൺട്രി കോഡ് ടോപ് ലെവൽ ഡൊമെയ്ൻ വർഗ്ഗം:ഇൻറർനെറ്റ് ഇന്ത്യയിൽ
סיומת אינטרנט Toppdomän
റോബർട്ട് ഡെലാനേ
റോബർട്ട് ഡെലാനേ എന്ന ഫ്രഞ്ചു ചിത്രകാരൻ1885 ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചു. പതിനേഴാം വയസ്സിൽ പഠനമുപേക്ഷിച്ച് പാരിസിലെ ബെല്ലി വില്ലി ക്വാർട്ടറിലെ, സ്റ്റേജ് സെറ്റ് ഡിസൈനറോടൊപ്പം ചേർന്നു. 1904-ൽ അത്തരം പണികളുപേക്ഷിക്കുകയും ഒരു മുഴുവൻ സമയ ചിത്രകാരനാവുകയും ചെയ്തു. ആദ്യകാല ചിത്രങ്ങളിൽ നിയോഇംപ്രഷനിസ്റ്റ് പ്രവണതകളാണു കാണുന്നത്. ഗോഗിന്റെ ചിത്രങ്ങളുടെ സ്വാധീനവും ആദ്യകാല രചനകളിൽ കാണാം. 1908 ആയപ്പോഴേക്കും ഇദ്ദേഹം ക്യൂബിസ്റ്റ് ശൈലിയിലേക്കു തിരിഞ്ഞു. തുടർന്നു രചിച്ച മൂന്ന് ക്യൂബിസ്റ്റ് ചിത്ര പരമ്പരകളാണ് എന്നിവ.
ഓർഫിസത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാവ്
thumb|250px|right|സൺ ആൻഡ് മൂൺ 1909-ലെ ഈഫൽ ടവർ പോലുള്ള ചിത്രങ്ങളിൽ ആദ്യകാല ക്യൂബിസ്റ്റ് ശൈലി നന്നേ പ്രകടമാണ്. 1911 ആയപ്പോഴേക്കും ക്യൂബിസ്റ്റ് ശൈലിയിൽ നിന്ന് കുറേക്കൂടി വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പരീക്ഷണത്തിന് ഇദ്ദേഹമൊരുമ്പെട്ടു. മൈക്കിൾ യൂജിൻ ചെവ്റ്യൂയേലിന്റെ നവവർണസിദ്ധാന്തങ്ങളായിരുന്നു ഈ ചുവടുമാറ്റത്തിനാധാരം. സൈമൾട്ടേനിസ്മെ എന്നു വിളിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ആ സിദ്ധാന്തമനുസരിച്ച് രണ്ടോ മൂന്നോ നിറങ്ങൾ മാറിമാറി അനുഭവവേദ്യമാക്കുക എന്നതാണ് ചിത്രങ്ങളുടെ സവിശേഷത. ഇത് ചിത്രത്തിന്റെ ചലനാത്മകതയെ വർധമാനമാക്കും എന്ന് ഡെലാനേ വിശ്വസിച്ചിരുന്നു. ഈ സിദ്ധാന്തത്തെ അധികരിച്ച് ഇദ്ദേഹം വരച്ച ചിത്രങ്ങളിൽ എന്നിവ ശ്രദ്ധേയങ്ങളായി. കവിയും വിമർശകനുമായ ഗ്യൂല്ലാമെ അപ്പോളിനിയർ ഈ ശൈലിയെ ഓർഫിസം എന്നു വിളിച്ചു. അങ്ങനെ ചിത്രകലാ ചരിത്രത്തിൽ ഡെലാനേ ഓർഫിസത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാവായി. ഓർഫിസത്തിനെ ചിലപ്പോഴൊക്കെ ഓർഫിക്-ക്യൂബിസം എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്.
വിൻഡോസ് പരമ്പര
1912 മുതൽ ഡെലാനേ രചിച്ചു തുടങ്ങിയ വിഖ്യാതമായ പരമ്പരയാണ് വിൻഡോസ്. ഇതിൽ പ്രകാശത്തിന്റെ ലോകം, അതിന്റെ സമസ്തഭാവവൈവിധ്യങ്ങളോടെയും ആവിഷ്കരിക്കുകയായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. പദാർഥങ്ങളേയും അവയുടെ വ്യാപ്തത്തേയും അവതരിപ്പിക്കാൻ ഇദ്ദേഹം പ്രകാശ ഭാവങ്ങളെ മാത്രമാണ് ഇതിലുപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളത്. ലോകത്തെ പ്രകാശമായി ചുരുക്കുകയായിരുന്നു ഡെലാനേ എന്നാണ് വിമർശകമതം.
ക്യൂബിസത്തിലെ 'ക്യൂബു'കളെ നിരാകരിച്ചുകൊണ്ട് വർത്തുള രേഖകളിലൂടെയും അനേകശതം വൃത്തങ്ങളിലൂടെയും ചിത്രങ്ങൾ സാക്ഷാത്കരിക്കുന്നതിലും ഇദ്ദേഹം വിജയം വരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. പിൽക്കാല ചിത്രങ്ങളിൽ എന്നിവ ഇതേ സ്വഭാവം തന്നെയാണ് നിലനിർത്തുന്നത്.
വിവാഹം
1910-ൽ ഡെലാനേ റഷ്യൻ ചിത്രകാരിയായ സോണിയ ടെർക്കിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. അവർ ഓർഫിസത്തെ അലങ്കാര കലയിലേക്കു കൂടി വ്യാപിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി. 1914 മുതൽ 21 വരെ ഇദ്ദേഹം സ്പെയിനിലും പോർട്ടുഗലിലുമായിട്ടായിരുന്നു കഴിഞ്ഞിരുന്നത്. പാരിസിൽ മടങ്ങിയെത്തിയശേഷം കാര്യമായ രചനകളൊന്നുമുണ്ടായില്ല. എങ്കിലും ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ വർണപരീക്ഷണങ്ങൾ 1960-കളിൽപ്പോലും സ്വാധീനം ചെലുത്തുകയുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. മോറിസ് ലൂയിസ് കെന്നത്ത് നോലാൻഡ്, ഫ്രാങ്ക് സ്റ്റെല്ല എന്നിവരുടെ ചിത്രകലാജീവിതം ഇക്കാര്യം വെളിപ്പെടുത്തുന്നുണ്ട്. 1941 ഒക്ടോബർ 25-ന് ഇദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:1885-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം: 1941-ൽ മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 12-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 25-ന് മരിച്ചവർ
ബോയിൽ നിയമം
thumb|സ്ഥിര പിണ്ഡത്തിലും ഊഷ്മാവിലും വ്യാപ്തവും മർദ്ദവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം കാണിക്കുന്ന അനിമേഷൻ
വാതക നിയമങ്ങളിൽ ഒന്നും ആദർശ വാതക സമവാക്യത്തിന്റെ രൂപവത്കരണത്തിന് അടിസ്ഥാനമിട്ടതുമായ നിയമങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ബോയിൽ നിയമം. ഇതിൽ വാതകത്തിന്റെ വ്യാപ്തവും മർദ്ദവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ വിവരിക്കുന്നു. 1662-ൽ രസതന്ത്രജ്ഞനും ഊർജ്ജതന്ത്രജ്ഞനുമായ റോബർട്ട് ബോയിലാണ് ഈ നിയമം ആദ്യമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബഹുമാനാർത്ഥമാണ് ഈ നിയമം ബോയിൽ നിയമം എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നത്. ഇങ്ങനെയാണ് നിയമത്തിന്റെ നിർവചനം:
വിനോദ് ധാം
thumb വിനോദ് ധാം (ജനനം:1950) പെൻറിയം പ്രൊസസ്സറുകളുടെ പിതാവായാണ് ഇന്ത്യൻ വംശജനായ അമേരിക്കക്കാരൻ വിനോദ് ധാം അറിയപ്പെടുന്നത്. പ്രശസ്തമായ 486 മൈക്രോപ്രൊസസ്സറിന്റെ ഗവേഷണത്തിൽ ധാം പങ്കെടുത്തു. തുടർന്നാണ് ധാമിന് പെൻറിയത്തിന്റെ ചുമതല ലഭിക്കുന്നത്. പെൻറിയം പ്രൊസസ്സറിന്റെ വികസനത്തിൽ മുഖ്യ പങ്കാണ് ധാം വഹിച്ചത്. എ.എം.ഡി (AMD)യുടെ കെ6(K6) എന്ന പ്രൊസസ്സറിനു രൂപം കൊടുത്തു. ഇപ്പോൾ ധാം കമ്മ്യൂണിക്കേഷൻ പ്രൊസസ്സറുകളിലാണ് ശ്രദ്ധ വെക്കുന്നത്. അദ്ദേഹം ഒരു ഉപദേഷ്ടാവും, കൂടാതെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇന്ത്യ ആസ്ഥാനമായുള്ള ഫണ്ട് ഇൻഡോ-യുഎസ് വെഞ്ച്വർ പാർട്‌ണേഴ്‌സ് വഴി ധനസഹായം നൽകുന്ന സ്റ്റാർട്ടപ്പുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള കമ്പനികളുടെ ബോർഡുകളിൽ അംഗമാണ്, അവിടെ അദ്ദേഹം സ്ഥാപക മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടറാണ്.
'പെന്റിയം എഞ്ചിനീയർ' എന്ന നിലയിലും സിലിക്കൺ വാലിയിൽ നിന്നുള്ള ഇന്ത്യൻ-അമേരിക്കൻ ടെക്നോളജി പയനിയർ എന്ന നിലയിലും വിനോദ് ധാമിന്റെ നേട്ടം വാഷിംഗ്ടൺ ഡി.സി.യിലെ സ്‌റ്റോറിഡ് സ്‌മിത്‌സോണിയനിൽ നടന്ന നാഷണൽ മ്യൂസിയം ഓഫ് നാച്ചുറൽ ഹിസ്റ്ററിയിലെ സൗത്ത് ഏഷ്യൻ പ്രദർശനത്തിൽ അത് കാണിച്ചു.
മുൻകാല ജീവിതം
1950-കളിൽ ഇന്ത്യയിലെ പൂനെയിലാണ് വിനോദ് ധാം ജനിച്ചത്.[9] ഇന്ത്യയുടെ വിഭജന സമയത്ത് പാകിസ്ഥാനിലെ പഞ്ചാബിലെ റാവൽപിണ്ടിയിൽ നിന്ന് ഇന്ത്യയിലേക്ക് മാറിയ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് ആർമി സിവിലിയൻ ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റിലെ അംഗമായിരുന്നു. ധാം 1971-ൽ 21-ാം വയസ്സിൽ ഡൽഹി കോളേജ് ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ നിന്ന് ഇലക്ട്രിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ ബിഇ ബിരുദം നേടി. 25-ാം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം തന്റെ കുടുംബത്തെ ഡൽഹിയിൽ ഉപേക്ഷിച്ച് യുഎസിൽ ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിൽ (സോളിഡ് സ്റ്റേറ്റ്) എംഎസ് ബിരുദം പഠിക്കാൻ പോയി. പോക്കറ്റിൽ വെറും 8 ഡോളറുമായി എത്തി. സാധനയെ വിവാഹം കഴിച്ച അദ്ദേഹത്തിന് രണ്ട് ആൺമക്കളുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന് മൂന്ന് സഹോദരന്മാരും ഒരു സഹോദരിയുമുണ്ട്.
അവലംബം
<References/>
വർഗ്ഗം:വിവരസാങ്കേതികവിദ്യാവിദഗ്ദ്ധർ വർഗ്ഗം:1950-ൽ ജനിച്ചവർ
അന്ധകൻ
പുരാണത്തിൽ പരാമർശിക്കുന്ന ഒരു അസുരനാണ് അന്ധകൻ.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ഹിന്ദു പുരാണകഥാപാത്രങ്ങൾ‎ വർഗ്ഗം:അസുരന്മാർ
നോർത്തേൺ കാർഡിനൽ
വടക്കേ അമേരിക്കൻ വൻ‌കരയിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു പക്ഷിയാണ് നോർത്തേൺ കാർഡിനൽ. റോമൻ കത്തോലിക്കാ സഭ യിലെ കർദ്ദിനാൾമാരുടെ ചുവന്ന മേൽക്കുപ്പായത്തിന്റെ നിറമുള്ളതിനാലാണ് ഈ പേരു ലഭിച്ചത്. "റെഡ് ബേർഡ്" "വിർജീനിയ നൈറ്റിംഗേൽ" എന്നിങ്ങനെയും അറിയപ്പെടുന്നു. അഴകാർന്ന ചുവപ്പു നിറത്തിലുള്ള ഈ കിളികൾ ഒരു കാലത്ത് അമേരിക്കയിൽ വ്യാപകമായി കൂട്ടിലടച്ച് വളർത്തപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും 1918ലെ പ്രത്യേക നിയമപ്രകാരം ഇതു നിരോധിച്ചു.
രൂപം
ഏകദേശം 9 ഇഞ്ച് നീളമുള്ള നോർത്തേൺ കാർഡിനൽ ഒരു പാടുംകിളിയാണ്. ആൺകിളികൾക്ക് ആകർഷകമായ ചുവപ്പു നിറമുണ്ട്. രൂപത്തിൽ സമാനമാണെങ്കിലും അത്ര മനോഹരമല്ലാത്ത ഇളം തവിട്ടു നിറമാണ് പെൺകിളികളുടേത്. ആൺകിളികളുടെ ചുവന്ന കൊക്കിനു ചുറ്റും കറുപ്പുനിറമാണുള്ളതെങ്കിൽ പെൺകിളികൾക്ക് ഈ ഭാഗം ചാരനിറമായിരിക്കും. രണ്ടു കിളികൾക്കും തലയിൽ നീണ്ടതൊപ്പിപോലെ ഏതാനും രോമങ്ങൾ നീണ്ടുനിൽക്കും. കിളിക്കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് പെൺ‌ കാർഡിനലിന്റെ നിറമാണ്.
ആവാസം
അമേരിക്കയുടെ കിഴക്ക്, തെക്ക് ഭാഗങ്ങളിലാണ് കാർഡിനലുകൾ ധാരാളമായി കാണപ്പെടുന്നത്. കാനഡയുടെ തെക്കുകിഴക്ക് പ്രദേശങ്ങളിലും മെക്സിക്കോ, ഗോട്ടിമാല, ബെലീസ് എന്നീ രാജ്യങ്ങളിലും ഈ പക്ഷികളുണ്ട്. ചെറുകാടുകളും, ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലെ കുറ്റിക്കാടുകളുമാണ് ഈ പക്ഷികളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രങ്ങൾ. സാധാരണ നിലയിൽ ഇവ ദേശാടനം ചെയ്യാറില്ല. പ്രതികൂലമായ കാലാവസ്ഥയോ ഭക്ഷ്യ ക്ഷാമമോ ഉണ്ടെങ്കിൽ മാത്രം വാസസ്ഥലം മാറ്റാറുണ്ട്. പതിനഞ്ചു വർഷം വരെ ആയുസുണ്ട് ഈ കിളികൾക്ക്.
പ്രത്യേകതകൾ
thumb|150px|left|പെൺ‌കിളി
അമേരിക്കയിലെ നോർത്ത് കരോളിന, വെസ്റ്റ് വെർജീനിയ, ഒഹായോ, ഇല്ലിനോയി, ഇന്ത്യാന, കെന്റക്കി, വിർജീനിയ എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ദേശീയ പക്ഷിയാണ് നോർത്തേൺ കാർഡിനൽ. അമേരിക്കയിൽ പ്രത്യേക നിയമപ്രകാരം ഈ കിളികളെ വേട്ടയാടുന്നതും കൂട്ടിലടയ്ക്കുന്നതും വിൽക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ആപ്പിൾ ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡ്
കൺസ്യൂമർ ഇലക്ട്രോണിക്സ് രംഗത്തും,സോഫ്റ്റ്‌വയർ നിർമ്മാണ രംഗത്തും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു അമേരിക്കൻ മൾട്ടിനാഷണൽ കമ്പനിയാണ് ആപ്പിൾ കമ്പ്യൂട്ടർ ഇൻകോർപ്പറേഷൻ എന്നു മുന്നേ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ആപ്പിൾ ഇൻകോർപ്പറേഷൻ‍. മാക്കിൻറോഷ് ശ്രേണിയിൽ പെട്ട കമ്പ്യൂട്ടറുകൾ, ഐപോഡ്, ഐപാഡ്, ഐഫോൺ, സോഫ്റ്റ്വെയറുകൾ എന്നിവയാണ് പ്രധാന ഉത്പന്നങ്ങൾ.
ചരിത്രം
ആപ്പിൾ കംപ്യൂട്ടർ കമ്പനി 1976 ഏപ്രിൽ 1 ന് സ്റ്റീവ് ജോബ്സ്, സ്റ്റീവ് വോസ്നിയാക്ക്, റൊണാൾഡ് വെയ്ൻ എന്നിവ സ്ഥാപിച്ചു. ആപ്പിൾ I, ഒരു കമ്പ്യൂട്ടർ സിംഗിൾ ഹാൻഡ്ഡ് രൂപകല്പന ചെയ്തതും വോസ്നിയാക്ക് കൈകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചതും ആയിരുന്നു ഇത്. ആദ്യം അത് ഹോംഹാം കമ്പ്യൂട്ടർ ക്ലബിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് കാണിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആപ്പിൾ മോർബോർഡായി വിറ്റത് (സി.പി.യു, റാം, അടിസ്ഥാന വാചക-വീഡിയോ ചിപ്സ് എന്നിവ), ഇപ്പോൾ ഒരു പൂർണ്ണമായ പേഴ്സണൽ കംപ്യൂട്ടറായി കരുതപ്പെടുന്നതിനേക്കാൾ കുറവാണ്. 1976 ജൂലൈയിൽ ഞാൻ ആപ്പിൾ വിൽക്കുകയും ആപ്പിളിന് 666.66 ഡോളർ (2017 ഡോളർ വിലയിൽ 2,867 ഡോളർ) വിലകുറഞ്ഞത് വിലക്കയറ്റം കാരണം ക്രമീകരിക്കുകയും
ഐപോഡ്
ആപ്പിൾ ഇൻകോർപ്പറേഷൻ നിർമ്മിക്കുന്ന പോർട്ടബിൾ മീഡിയ പ്ലെയറുകളാണ് ഐപോഡ്. 2001 ഒക്ടോബർ 23-നാണ് ആദ്യം പുറത്ത് വന്നത്. ഐപോഡ് ക്ലാസിക്, ഐപോഡ് ടച്ച്, ഐപോഡ് നാനോ, ഐപോഡ് ഷഫിൾ എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ വിവിധ തരങ്ങൾ.
ഐപാഡ്
ആപ്പിൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ഒരു ടാബ്‌ലെറ്റ് കമ്പ്യൂട്ടറാണ്‌ ഐപാഡ്. പ്രിന്റ്, ശബ്ദങ്ങൾ, ചിത്രങ്ങൾ, ചലച്ചിത്രങ്ങൾ, ഇന്റർനെറ്റ് ബ്രൗസിങ്ങ് തുടങ്ങിയ സം‌വിധാനങ്ങൾ ഇതിൽ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുവാൻ സാധിക്കും.
ഐഫോൺ
ആപ്പിൾ നിർമ്മിച്ചു പുറത്തിറക്കുന്ന ഇന്റർനെറ്റ്,മൾട്ടിമീഡിയ തുടങ്ങിയ സൗകര്യങ്ങളുള്ള ഒരു മൊബൈൽ ഫോൺ ആണ് ആപ്പിൾ ഐഫോൺ(Apple iPhone) ജൂൺ 29, 2007 ന് പുറത്തിറങ്ങി.
ആപ്പിൾ ടിവി
ആപ്പിൾ നിർമ്മിച്ച് പുറത്തിറക്കുന്ന ഡിജിറ്റൽ മീഡിയ റിസീവറാണ് ആപ്പിൾ ടിവി. ഇതൊരു നെറ്റ്വർക്ക് ഉപകരണമാണ്. മാക് ഒഎസിലോ വിൻഡോസിലോ പ്രവർത്തിക്കുന്ന കമ്പ്യുട്ടറുകളിൽ നിന്ന് ഡിജിറ്റൽ കണ്ടെൻറ് ഏതെങ്കിലും ഹൈ ഡെഫനിഷൻ ടെലിവിഷനിലിൽ പ്ലേ ചെയ്യുകയാണ് ഇത് ചെയ്യുന്നത്.
എയർപോട്സ്
ആപ്പിൾ നിർമ്മിച്ച് പുറത്തിറക്കുന്ന വയർലെസ്സ് (Bluetooth) ഹെട്ഫോണ്സ് ആണിവ. December 13 2016-ൽ പുറത്തിറക്കി.
ആപ്പിൾ വാച്ച്
ആപ്പിൾ നിർമ്മിച്ച് പുറത്തിറക്കുന്ന സ്മാർട്ട് വച്ചാണ് ആപ്പിൾ വാച്ച്. April 10 2015-ൽ പുറത്തിറക്കി.
സോഫ്റ്റ് വെയറുകൾ
ആപ്പിൾ ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡ് കമ്പനിയുടെ സ്വന്തം ഓപറേറ്റിങ്ങ് സിസ്റ്റം ആയ മാക് ഒ.എസ് ബിഗ് സർ(macOS BigSur)ആണ് മാക് സ്സോഫ്റ്റ് വെയർ വിഭാഗത്തിൽ പ്രധാനി. ഇത് ആപ്പിൾ നിർമ്മിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടറുകളിൽ ലഭ്യമാക്കുന്നു. ഈ ഓപറേറ്റിങ്ങ് സിസ്റ്റത്തിനു വേണ്ടിയുള്ള വിവിധ സോഫ്റ്റ് വെയറുകളാണ് പൊതുവെ മാക് സോഫ്റ്റ് വെയറുകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മാകോന്റോസ് കമ്പ്യൂട്ടറുകൾക്കായുള്ള ആപ്പിൾ ഇൻ‌കോർപ്പറേറ്റിന്റെ ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റമായ മാക് ഒഎസ് പതിനേഴാമത്തെയും നിലവിലുള്ള പ്രധാന പതിപ്പായ മാക് ഒഎസ് ബിഗ് സർ (പതിപ്പ് 11) മാകോസ് കാറ്റലിനയുടെ (പതിപ്പ് 10.15) പിൻഗാമിയാണ്. 2020 ജൂൺ 22 ന് ആപ്പിളിന്റെ വേൾഡ് വൈഡ് ഡവലപ്പർമാരുടെ കോൺഫറൻസിൽ (ഡബ്ല്യുഡബ്ല്യുഡിസി) ഇത് പ്രഖ്യാപിക്കുകയും 2020 നവംബർ 12 ന് പൊതുജനങ്ങൾക്കായി പുറത്തിറക്കുകയും ചെയ്തു.
ഐ ഒഎസ്
ഐഫോണുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റം ആണ് ഐ ഒഎസ്.
പുറം കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കമ്പ്യൂട്ടർ നിർമ്മാണകമ്പനികൾ വർഗ്ഗം:ആപ്പിൾ വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ കമ്പനികൾ വർഗ്ഗം:ആപ്പിൾ ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡ്
ചാൾസ് നിയമം
വാതക നിയമങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ചാൾസ് നിയമം. ഇതിനെ താഴെപ്പറയും വിധം നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു: സ്ഥിരമർദ്ദത്തിൽ ഒരു നിശ്ചിത പിണ്ഡം വാതകത്തിന്റെ വ്യാപ്തം കെൽവിൻ സ്കെയിലിലുള്ള ഊഷ്മാവിന് നേർ ആനുപാതികമാണ്. 1802-ൽ ജോസഫ് ലൂയിസ് ഗേ ലുസാക് എന്ന രസതന്ത്രജ്ഞനാണ് ഈ നിയമം ആദ്യമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. എന്നാൽ 1787-ൽ ജാക്വസ് ചാൾസ് നടത്തിയ പഠനങ്ങളെ അദ്ദേഹം പ്രമാണമായി സ്വീകരിച്ചിരുന്നു. അതിനാൽ നിയമത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാവായി ചാൾസാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ബോയിൽ നിയമം, ചാൾസ് നിയമം, ഗേ ലുസാക് നിയമം എന്നിവചേർന്നാണ് സം‌യോജിത വാതക നിയമം ഉണ്ടാകുന്നത്. ഈ മൂന്ന് നിയമങ്ങളും അവഗാഡ്രോ നിയമവും ചേർന്നതാണ് ആദർശ വാതക നിയമം.
വർഗ്ഗം:വാതക നിയമങ്ങൾ
Thermische Zustandsgleichung idealer Gase
നാഡീവ്യൂഹം
മനുഷ്യനുൾപ്പെടെ, നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികളിലെ പ്രധാന അംഗവ്യൂഹങ്ങളിൽ ഒന്നാണു് നാഡീ വ്യൂഹം (Nervous system). ഉദ്ദീപനങ്ങൾക്കനുസൃതമായാണ് ജീവൽപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്നത്, ജീവികളിൽ വിവിധ ജീവൽ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണവും ഏകോപനവും സാധ്യമാക്കുന്നതിനുള്ള സംവിധാനമാണ് നാഡീവ്യവസ്ഥയും, അന്തഃസ്രാവി വ്യവസ്ഥയും (Endocrine system).
നാഡീകോശങ്ങൾ അഥവാ ന്യൂറോണുകൾ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന സവിശേഷ കോശങ്ങളാണ് നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ഘടകം. ദശലക്ഷക്കണക്കിന് നാഡീകോശങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് നാഡീവ്യൂഹം. നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനഘടകമായ നാഡീകോശത്തിന് പ്രധാനമായും ഒരു കോശശരീരവും ആക്സോൺ, ഡെൻഡ്രൈറ്റുകൾ എന്നീ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന രണ്ടുതരം നാഡീകോശ തന്തുക്കളുമാണുള്ളത്. ആയിരക്കണക്കിന് നാഡീകോശ തന്തുക്കൾ ചേർന്നതാണ് ഒരു നാഡി (nerve). ബാഹ്യമോ, ആന്തരികമോ ആയ വിവിധതരം ചോദനകൾക്കനുസൃതമായി ശാരീരിക പ്രവർത്തനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുകയും, ഏകോപിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് നാഡീവ്യൂഹമാണ്. തീയിൽ തൊടുമ്പോൾ കൈ പിൻവലിക്കുന്നതുപോലെയുള്ള ഐച്ഛികപ്രവർത്തനങ്ങളെയും ഹൃദയസ്പന്ദനം, രക്തചംക്രമണം തുടങ്ങിയ അനൈച്ഛിക പ്രവർത്തനങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നതും നാഡീവ്യൂഹമാണ്.
ഉയർന്നതരം ജീവികളിൽ അനേകായിരം ന്യൂറോണുകൾ ഉൾപ്പെട്ട സങ്കീർണമായ നാഡീവ്യവസ്ഥയാണുള്ളത്. ഓരോ ആവേഗവും കടന്നുപോകുന്ന സംയോജക ന്യൂറോണിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയായിരിക്കും ജീവികളിൽ വ്യത്യസ്ത പ്രതികരണങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത്. മസ്തിഷ്കം മുതലായവയ ചേർന്നതാണ്
മനുഷ്യരിൽ
മസ്തിഷ്കത്തിന്റെ വിവിധഭാഗങ്ങളും, മസ്തിഷ്കത്തിൽ നിന്നുദ്ഭൂതമാകുന്ന 12 ജോഡി മസ്തിഷ്ക തന്ത്രികളും സുഷുമ്നാനാഡിയും (spinal cord) അതിൽനിന്നു ബഹിർഗമിക്കുന്ന 31 ജോഡി സുഷുമ്നാ-തന്ത്രികളും അടങ്ങിയതാണ് ഇത്. വിവിധ തരത്തിലുള്ള സംവേദനങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളുവാനും അവയെ സിരാകേന്ദ്രങ്ങളിലും അവിടെനിന്നുള്ള ആജ്ഞകളെ മോട്ടോർ ഞരമ്പുകളിലൂടെ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിലും എത്തിക്കാനും ഈ വ്യൂഹത്തിനു കഴിവുണ്ട്. ഇവയുടെ പ്രവർത്തനം കൊണ്ടാണ് മാംസപേശീപ്രവർത്തനവും പ്രതികരണ പ്രവർത്തനങ്ങളും സാധ്യമാകുന്നത്. കേന്ദ്രസിരാവ്യൂഹത്തിനു പുറമേ, ഒരു സ്വയംപ്രവർത്തക (Automatic) സിരാവ്യൂഹവും ജന്തുക്കളിൽ കാണാം.
നാഡീവ്യൂഹം അകശേരുകികളിൽ
പരിണാമ പ്രക്രിയയ്ക്കനുസൃതമായി താണതരം അകശേരുകികളെയപേക്ഷിച്ച് ഉയർന്നതരം അകശേരുകികളിൽ നാഡീവ്യൂഹം കാര്യമായ വികസനത്തിന് വിധേയമായിരിക്കുന്നു. വ്യക്തമായ നട്ടെല്ലില്ലാത്ത ആദിമകശേരുകികളിൽ (ഉദാ. ആംഫിയോക്സസ്, ലാംപ്രേ), നാഡിവ്യൂഹത്തിന് പകരം പൊള്ളയായ ഒരു കുഴൽ മാത്രമാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്. ന്യൂറൽ ട്യൂബ് (neural tube) എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഈ കുഴൽ ആധുനിക കശേരുകികളുടെ സുഷുമ്നയ്ക്ക് ഏതാണ്ട് സമാനമാണ്. ഇതിന്റെ മധ്യഭാഗത്തായി നാഡീകോശശരീരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചാരഭാഗവും (grey region) അതിനുചുറ്റുമായി ന്യൂറോണുകളുടെ ആക്സോണുകളും, ഡെൻഡ്രൈറ്റുകളും അടങ്ങിയ ശ്വേത ഭാഗവുമാണുള്ളത് (white region). ന്യൂറൽ ട്യൂബിന്റെ ഒരു ഭാഗം, അവിടെ നിന്നും ആരംഭിക്കുന്ന നാഡികൾ എത്തിച്ചേരുന്ന ഒരു പ്രത്യേക ശരീരഭാഗത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളു. എന്നാൽ, ആദിമജീവികൾ ഉൾപ്പെടുന്ന അകശേരുകികളുടെ വിഭാഗമായ ഫൈലം പോറിഫെറയിൽ യഥാർഥ നാഡികൾ കാണപ്പെടുന്നില്ല. എന്നാൽ സ്പോഞ്ചു പോലെയുള്ള ജീവികളിൽ നാഡികൾ പോലെയുള്ള ചില ഭാഗങ്ങൾ വികസിച്ചിട്ടുള്ളതായി അനുമാനിക്കുന്നു.
ഫൈലം സീലൻട്രേറ്റയിലാണ് നാഡീകോശങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യം ആദ്യമായി നിർണയിച്ചത്. ഈ ഫൈലത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഹൈഡ്രയാണ് നാഡീകോശസംബന്ധമായ പഠനങ്ങൾക്ക് ഏറ്റവും കൂടുതൽ വിധേയമായിട്ടുള്ളത്. ഹൈഡ്രയിൽ നാഡീകോശങ്ങൾ ശരീരം മുഴുവൻ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു നാഡീജാലിക (nerve net) പോലെയാണ് ഇവയുടെ നാഡീവ്യൂഹം. നാഡീകോശത്തിൽ ആക്സോണുകളും, ഡെൻഡ്രൈറ്റുകളും തമ്മിൽ വ്യത്യാസമില്ല. അവ പരസ്പരം കൂടിച്ചേർന്നിരിക്കുന്നു. തത്ഫലമായി, ഹൈഡ്രയുടെ ഉത്തേജിപ്പിക്കപ്പെട്ട ശരീരഭാഗത്തുനിന്നും ആവേഗങ്ങൾ, ശരീരത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗത്തേക്കും എത്തുന്നു. എന്നാൽ, ഈ ഫൈലത്തിലെ മറ്റൊരംഗമായ ജെല്ലി മത്സ്യത്തിൽ, രണ്ടുതരം നാഡീജാലികകൾ കാണപ്പെടുന്നു; ആവേഗങ്ങളെ വേഗത്തിൽ വഹിക്കുന്നവയും, സാവധാനത്തിൽ വഹിക്കുന്നവയും.
പരന്നവിരകൾ (flat worms) ഉൾപ്പെടുന്ന പ്ലാറ്റിഹെൽമിന്തസ് ഫൈലത്തിൽ, നാഡീകോശങ്ങൾ ഗാംഗ്ലിയ (ganglia) എന്നുപേരുള്ള സമൂഹമായാണ് വർത്തിക്കുന്നത്. നീളമുള്ളതും അനുദൈർഘ്യദിശയിലുള്ളതുമായ നിരവധി ആക്സോണുകൾ ഈ ഗാംഗ്ളിയകളെ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. തലയുടെ മുൻഭാഗത്തായി കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്ന ചില ഗാംഗ്ളിയകൾ കൂടിച്ചേർന്ന് തലച്ചോറിന്റെ ഒരു പ്രാകൃത രൂപമായി പരിണമിച്ചിരിക്കുന്നു.
സഖണ്ഡങ്ങളായ ശരീരഭാഗങ്ങളോടു കൂടിയ ഫൈലം അനലിഡയിലെ അംഗങ്ങളിൽ, പരന്ന വിരകളെയപേക്ഷിച്ച് താരതമ്യേന വികാസം പ്രാപിച്ച നാഡീവ്യൂഹമാണുള്ളത്. തലയുടെ ഭാഗത്തുള്ള വലിയ ഗാംഗ്ളിയകൾ കൂടിച്ചേർന്ന് വ്യക്തവും സാമാന്യം വികാസം പ്രാപിച്ചതുമായ തലച്ചോറായി പരിണമിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇവയുടെ തലച്ചോറിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന ഒരു ജോടി പരസ്പരം കെട്ടുപിണഞ്ഞ നാഡീതന്തുക്കൾ പൃഷ്ഠീയ ഭാഗത്തുകൂടി ശരീരത്തിൽ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇവയുടെ ഓരോ ശരീരഖണ്ഡത്തിലും പ്രത്യേകം നാഡീകോശസമൂഹം അഥവാ ഗാംഗ്ലിയോണുകളും ഉണ്ട്. ഈ ഗാംഗ്ലിയോണുകൾ, ഓരോ ശരീരഖണ്ഡത്തിലുമുള്ള മാംസപേശികളെയും വിവിധ അവയവങ്ങളെയും നാഡീകരിക്കുന്നു (innervation). ഗാംഗ്ലിയോണുകളിൽ നാഡീകോശങ്ങൾ ഇരു ദിശകളിലേക്കും ആവേഗങ്ങളെ കടത്തിവിടാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിലാണ് ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. തത്ഫലമായി, സമീപസ്ഥങ്ങളായ ശരീരഖണ്ഡങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഏകോപിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചോദനകൾക്കനുസൃതമായി എല്ലാ ശരീരഖണ്ഡങ്ങളും ചേർന്ന് ഒന്നായി പ്രതികരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ആക്സോണുകളുടെ സാന്നിധ്യം ആദ്യമായി കണ്ടെത്തിയത് ഈ ഫൈലത്തിലെ അംഗമായ മണ്ണിരയിലാണ്. നാഡീസ്രവം ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ കഴിവുള്ള പ്രത്യേകതരം ന്യൂറോസെക്രീട്ടറി കോശങ്ങളും അനലിഡുകൾ മുതലുള്ള ഉയർന്നതരം ജന്തുക്കളിലാണ് ആദ്യമായി നിർണയിക്കപ്പെട്ടത്.
ചിലന്തി, ഞണ്ട് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന ഫൈലം ആർത്രോപോഡയിൽ ഒരു പരിധിവരെ അനലിഡുകളുടേതിന് സമാനമായ നാഡീവ്യൂഹമാണുള്ളത്. ഇവയുടെ ശരീരത്തിന് പ്രധാനമായും തല, വക്ഷസ്, ഉദരം എന്നീ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളാണുള്ളത്. വളരെയധികം സങ്കീർണമായ ഇവയുടെ തലച്ചോറിൽ ഗാംഗ്ലിയകൾ വളരെയധികം സംയോജിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് സുപ്രാ ഈസോഫാഗൽ (supra oesophagal) ഗാംഗ്ലിയ എന്ന പേരിലറിയപ്പെടുന്നത്. എന്നാൽ ചിലയിനം പ്രാണികളുടെ (ഉദാ. വണ്ട്) തലച്ചോറിൽ നൂറുകണക്കിന് മൾട്ടി പോളാർ ന്യൂറോണുകൾ കാണപ്പെടുന്നു. ഒന്നോ രണ്ടോ പുരോനാഡികൾ ഇവയുടെ വക്ഷസ്സിലും ഉദരത്തിലുമായി വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ചില പ്രാണികളുടെ വക്ഷസ്സിൽ സംയോജിത ഗാംഗ്ലിയകളാണുള്ളത്. വക്ഷസ്സിലുള്ള ഗാംഗ്ലിയകൾക്ക് വിവിധതരം പ്രവർത്തനങ്ങളെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് അതിനനുസരിച്ച് ഒരു പരിധിവരെ പ്രതികരിക്കാൻ കഴിയും. എന്നാൽ അന്തിമനിയന്ത്രണം തലച്ചോറിൽ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇവയുടെ ഉദരത്തിലെ ഗാംഗ്ലിയകൾ വളരെയധികം വികാസം കൈവരിച്ചിരിക്കുന്നു. വികാസം പ്രാപിച്ച സംവേദന അവയവങ്ങളാണ് ആർത്രോപോഡ ഫൈലത്തിലെ അംഗങ്ങളുടെ മറ്റൊരു പ്രത്യേകത. ഇവയുടെ ശരീരത്തിൽ നിരവധി ചെറിയ പ്രാന്ത ഗാംഗ്ലിയകളും (peripheral ganglia) കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇവ ഹൃദയം, ശ്വസന-ദഹന അവയവങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നു. ഈ പ്രാന്ത ഗാംഗ്ളിയകൾ, കശേരുകികളിലെ സ്വതന്ത്ര നാഡീവ്യൂഹത്തിന് സമാനമാണ്. ഈ ജീവികളിൽ കണ്ടുവരുന്ന വികസിതമായ ന്യൂറോ സെക്രീട്ടറി കോശങ്ങൾ നിരവധി രാസപ്രേഷകങ്ങൾ (neurotransmitters) പുറപ്പെടുവിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ രാസപ്രേഷകങ്ങൾ ജീവികളെ വേഗത്തിൽ ചലിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. (ഉദാ. ശത്രുവിനെ കാണുമ്പോൾ ചിലന്തിയുടെ വേഗത വർധിക്കുന്നത്.) വിവിധതരം ആർത്രോപോഡുകളിൽ നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ ക്രമീകരണം വ്യത്യസ്തമാണ്. ഉദാ. ഞണ്ട്, ഈച്ച തുടങ്ങിയ ജീവികളിൽ ഗാംഗ്ലിയകൾ ശരീരം മുഴുവൻ വ്യാപിക്കാതെ, തലയുടെ മുൻഭാഗത്തുമാത്രമായി കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഒച്ച്, കക്ക, കണവ, നീരാളി തുടങ്ങിയ ജന്തുക്കൾ ഉൾപ്പെടുന്ന മൊളസ്ക ഫൈലത്തിൽ, താരതമ്യേന വികാസം പ്രാപിച്ച നാഡീവ്യൂഹമാണുള്ളത്. കക്ക, ഒച്ച് തുടങ്ങിയ ജീവികളുടെ ശരീരഘടനയ്ക്ക് അനുസൃതമായി ഗാംഗ്ളിയകളുടെ സ്ഥാനവും നാഡികളുടെ ക്രമീകരണവും വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുള്ള ഇവയുടെ തലച്ചോറിൽ, ഏറെ വികാസം പ്രാപിച്ച ഗാംഗ്ലിയകളാണുള്ളത്. ഇവിടെനിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന നിരവധി നാഡികൾ കണ്ണ്, ഗ്രാഹികൾ (tentacle) എന്നീ സംവേദന അവയവങ്ങളുമായി സംയോജിക്കുന്നു. തലച്ചോറിലെ ഗാംഗ്ളിയയിൽ നിന്ന് ഉദ്ഭവിക്കുന്ന ഒരു ജോടി നീളമുള്ള നാഡീതന്തുക്കൾ ശരീരം മുഴുവൻ വ്യാപിച്ചിരിക്കുകയും, ഈ തന്തുക്കൾ ശരീരത്തിലുള്ള മറ്റ് ഗാംഗ്ളിയകളെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇവയ്ക്കു പുറമേ ചില ഉപഗാംഗ്ളിയകളും ഉണ്ട്. ഈ ഉപഗാംഗ്ലിയകൾ, മൊളസ്കകളുടെ പാദം, വൃതി, ആന്തര അവയവപിണ്ഡം തുടങ്ങിയവയിൽ നാഡികളെത്തിക്കുന്നു. മൊളസ്കകളുടെ വർഗം, ആകൃതി, രൂപം എന്നിവയ്ക്കനുസരിച്ച് ശരീരത്തിൽ ഉപഗാംഗ്ളിയകളുടെ സ്ഥാനം വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഗാംഗ്ളിയകളിൽ യൂണിപോളാർ ന്യൂറോണുകളാണധികവും. എന്നാൽ നീരാളിയുടെ തലച്ചോറിന്റെ മുക്കാൽഭാഗത്തും ഹെറ്ററോ പോളാർ ന്യൂറോണുകളാണുള്ളത്. ഇവയ്ക്കു പുറമേ ധാരാളം ന്യൂറോസെക്രീട്ടറി കോശങ്ങളും കാണപ്പെടുന്നു.
പരിണാമപ്രക്രിയയ്ക്കനുസൃതമായി ഉയർന്ന കശേരുകികളിൽ വികസിതമായ നാഡീവ്യൂഹമാണുള്ളത്. ഇത്തരം ജന്തുക്കളിൽ ന്യൂറൽ ട്യൂബിന്റെ വീർത്തമുകൾഭാഗം മസ്തിഷ്കമായി വികസിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതാകട്ടെ, സ്വന്തം ചുറ്റുപാട് വിലയിരുത്തുന്നതിനും പ്രവർത്തനങ്ങളെ ഏകോപിപ്പിക്കുന്നതിനും ജന്തുക്കളെ സഹായിക്കുന്നു. തലച്ചോറിന്റെ വ്യത്യസ്ത ഭാഗങ്ങളാണ് വ്യത്യസ്ത പ്രവർത്തനങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുന്നതിനും പ്രതികരിക്കുന്നതിനും കശേരുകികളെ സഹായിക്കുന്നത്. ന്യൂറൽ ട്യൂബിൽ തലച്ചോർ ഒഴികെയുള്ള ഭാഗം സുഷുമ്ന എന്നറിയപ്പെടുന്നു. വിവിധതരം കശേരുകികളിൽ, തലച്ചോറിന്റെ ഭാഗങ്ങൾക്ക് പ്രകടമായ വ്യത്യാസമുണ്ടെങ്കിലും മിക്ക കശേരുകികളിലും സുഷുമ്നയുടെ ഘടന ഏറെക്കുറെ സമാനമാണ്.
നാഡീവ്യൂഹം-കശേരുകികളിൽ
കശേരുകികളുടെ നാഡീവ്യൂഹം, നാഡീകോശങ്ങൾ ചേർന്നുള്ള നാഡീകലകളാലാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. പ്രതികരണശേഷിയുള്ള ഈ നാഡീകലകൾക്ക് ആവേഗങ്ങളെ ശരീരത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലെത്തിക്കാനുള്ള കഴിവുണ്ട്. നാഡീകോശങ്ങൾക്കു പുറമേ ന്യൂറോലെമ്മ (Neurolemma), സാറ്റലൈറ്റ് കോശങ്ങൾ (satellite cells), ഗ്ലിയൽ കോശങ്ങൾ (glial cells), ഫൈബ്രോബ്ലാസ്റ്റ് (fibroblast), രക്തക്കുഴലുകൾ, കോശത്തിനു പുറത്തുള്ള ചില സ്രവങ്ങൾ എന്നിവയും ഇവയുടെ നാഡീവ്യൂഹത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ന്യൂറോലെമ്മ കോശങ്ങൾ പ്രാന്ത നാഡികളുടെ (peripheral nerves) ആക്സോണുകളെ ആവരണം ചെയ്ത അവസ്ഥയിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ന്യൂറോലെമ്മ കോശങ്ങളുടെ മറ്റൊരു രൂപമാണ് സാറ്റലൈറ്റ് കോശങ്ങൾ. ഇവ പ്രാന്ത നാഡികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഗാംഗ്ളിയകളുടെ കോശശരീരത്തെ കവചം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കേന്ദ്ര നാഡീവ്യവസ്ഥയിലെ, നാഡീകോശങ്ങളുടെ ആക്സോണുകൾ ഗ്ളിയൽ കോശങ്ങളാൽ ആവരണം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രാന്ത നാഡികളുടെ തന്തുക്കൾ, പരസ്പരം യോജിച്ച് ചെറിയ കെട്ടുകളായാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ഫൈബ്രോബ്ളാസ്റ്റ് കോശങ്ങൾ ഇവയെ യോജിപ്പിച്ച് നിലനിർത്തുന്നു.
കേന്ദ്ര നാഡീവ്യൂഹം
മസ്തിഷ്കവും സുഷുമ്നയും അവയെ ആവരണം ചെയ്തിരിക്കുന്ന സ്തരങ്ങളും ദ്രവങ്ങളും രക്തക്കുഴലുകളും ഉൾപ്പെട്ടതാണ് കേന്ദ്രനാഡീവ്യൂഹം. മനുഷ്യമസ്തിഷ്കത്തിന് ശരാശരി 1400 ഗ്രാം ഭാരമുണ്ട്.(Central Nervous system). പുരുഷനെ അപേക്ഷിച്ച്, സ്ത്രീയുടെ മസ്തിഷ്കത്തിൽ 11 ശതമാനം ന്യൂറോണുകൾ അധികമായുണ്ട്. ഘടന അനുസരിച്ച് മസ്തിഷ്കത്തിന് മൂന്നു ഭാഗങ്ങളാണുള്ളത്; അഗ്രമസ്തിഷ്കം, മധ്യമസ്തിഷ്കം, പിൻമസ്തിഷ്കം.
അഗ്രമസ്തിഷ്കം
ഇതിനെ സെറിബ്രം എന്നും പറയുന്നു. അഗ്രമസ്തിഷ്കത്തിന്റെ ബാഹ്യാവരണം കോർട്ടെക്സ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ന്യൂറോണുകളുടെ കോശശരീരങ്ങൾ, അഥവാ സോമ ഇവിടെ പാളികളായി കാണപ്പെടുന്നു. ഇവയുടെ സാന്നിധ്യം കോർട്ടെക്സിന് ഒരു നേരിയ ചാരനിറം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. അതിനാൽ ഈ ഭാഗം ചാരദ്രവ്യം (grey matter) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. മനുഷ്യന്റെ കോർട്ടെക്സിൽ ആറുപാളി ന്യൂറോണുകളാണുള്ളത്. കോർട്ടെക്സിന്റെ താഴെയുള്ള വെളുത്ത നിറമുള്ള മസ്തിഷ്കഭാഗമായ ശ്വേതദ്രവ്യം (white matter) നാഡീകോശതന്തുക്കൾകൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
പേശികളുടെ ചലനത്തെയും അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തനങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്ന നാഡീകോശങ്ങൾ പ്രാഥമിക ചാലകക്ഷേത്രത്തിലാണുള്ളത്. ഈ ഭാഗത്തെ ന്യൂറോണുകൾ, പൊതുവേ വലിപ്പം കൂടിയവയാണ്. പിരമിഡിന്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ഇവ പിരമിഡകോശങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. മസ്തിഷ്കത്തിൽ നിന്നും സുഷുമ്നയിൽ എത്തിച്ചേരുന്ന ഇവ സുഷുമ്നയിൽ നിന്നും ആരംഭിച്ച് വിവിധ പേശികളിലേക്കു പോകുന്ന ഇതര ന്യൂറോണുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ത്വക്ക്, പേശികൾ, സന്ധികൾ തുടങ്ങിയവയിൽ നിന്നുള്ള വേദനപോലെയുള്ള പൊതുവായ സംവേദനങ്ങൾ പ്രാഥമിക സൊമെതെസ്റ്റിക ക്ഷേത്രത്തിലെ നാഡീകോശങ്ങളാണ് മസ്തിഷ്കത്തിൽ എത്തിക്കുന്നത്. വിവിധതരം കാഴ്ചകൾക്കനുസൃതമായ ആവേഗങ്ങൾ വഹിക്കുന്ന നാഡീകോശങ്ങൾ പ്രാഥമിക ദർശനക്ഷേത്രത്തിലും വ്യത്യസ്ത ശബ്ദഭേദങ്ങൾക്കനുസൃതമായ ആവേഗങ്ങൾ വഹിക്കുന്ന നാഡീകോശങ്ങൾ പ്രാഥമിക ശ്രവണ ക്ഷേത്രത്തിലും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. സെറിബ്രൽ കോർട്ടെക്സിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭാഗമാണ് സംയോഗ ക്ഷേത്രങ്ങൾ. സംവേദങ്ങളുടെ അപഗ്രഥനം, ഭൂതകാല അനുഭവങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ തീരുമാനമെടുക്കൽ, ചിന്ത, ബോധം, ഓർമ തുടങ്ങിയ മാനസികവ്യാപാരങ്ങളുടെ കേന്ദ്രമാണ് സംയോഗക്ഷേത്രം. റൈനൻസെഫലൊൺ (rhinencephalon) എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന തലച്ചോറിന്റെ പ്രതലത്തിലാണ് വിവിധതരം ഗന്ധങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്ന ആവേഗങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുന്ന ന്യൂറോണുകളുള്ളത്.
സെറിബ്രൽ കോർട്ടക്സിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ ധാരാളം വിള്ളലുകൾ കാണാം. മസ്തിഷ്ക ഗോളത്തിന്റെ മധ്യത്തിലുള്ള ആഴം കൂടിയ വിള്ളൽ അഥവാ ദരം (fissure) മസ്തിഷ്കത്തെ രണ്ട് മസ്തിഷ്കാർധഗോളങ്ങളായി (cerebral hemisphere) വിഭജിക്കുന്നു. ഓരോ അർധഗോളത്തിന്റെയും ആന്തരികഭാഗത്ത് ആഴത്തിലായി ന്യൂറോൺ സമൂഹങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു. ഇവ ആധാര ഗാംഗ്ലിയ (basal ganglia) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കോർട്ടക്സിൽ നിന്നും വരുന്ന ആവേഗങ്ങളുടെ ശക്തി നിയന്ത്രിക്കലാണ് ഇവയുടെ ധർമം. തലച്ചോറിന്റെ തലാമസ്, ഹൈപ്പോതലാമസ് എന്നീ ഭാഗങ്ങളിലും ധാരാളം ആധാരഗാംഗ്ലിയകൾ കാണപ്പെടുന്നു. ഗന്ധം ഒഴികെയുള്ള വിവിധതരം സംവേദനങ്ങളുടെ ഏകീകരണം സാധ്യമാകുന്നത് തലാമസിലെ ആധാര ഗാംഗ്ലിയകളിൽ വച്ചാണ്. മസ്തിഷ്കത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളെ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന നാഡീസമൂഹങ്ങളാൽ സമൃദ്ധമാണ് തലാമസ്. തലാമസിന് താഴെയായി ഹൈപ്പോതലാമസ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. തലാമസ്, ഹിപ്പോകാംപസ്, മധ്യമസ്തിഷ്കം എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും ഈ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും ഹൈപ്പോ തലാമസിലേക്കുമുള്ള നാഡികളും ഹൈപ്പോതലാമസിൽ കാണപ്പെടുന്നു. രണ്ട് മസ്തിഷ്കാർധ ഗോളങ്ങളെയും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഭാഗമാണ് ദൃഢഗാത്രം (corpus callosum). ഏകദേശം 50 കോടി നാഡീതന്തുക്കൾ ഈ ഭാഗത്തുകൂടി രണ്ട് മസ്തിഷ്കാർധ ഗോളത്തിലേക്കും സഞ്ചരിക്കുന്നു. ഇവ സംവേദനങ്ങളെ ഇരു അർധഗോളങ്ങളിലും എത്തിച്ച് ഇവ തമ്മിലുള്ള ആശയവിനിമയം സാധ്യമാക്കുന്നു.
പിൻമസ്തിഷ്കം
സെറിബെല്ലം, മെഡുല ഒബ്ളോംഗേറ്റ എന്നീ രണ്ട് ഭാഗങ്ങളായി പിൻമസ്തിഷ്കത്തെ വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു. പിൻമസ്തിഷ്കത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഭാഗമായ സെറിബല്ലം വിവിധ പേശികളുടെ ചലനത്തെ സഹായിക്കുന്നു. സെറിബ്രത്തെപ്പോലെ, സെറിബെല്ലത്തിലും ചാരദ്രവ്യമടങ്ങിയ കോർട്ടെക്സും ശ്വേത ദ്രവ്യവുമുണ്ട്. ചാരദ്രവ്യഭാഗത്ത് വലിപ്പമേറിയ ഒരു നിര ന്യൂറോണുകൾ കാണപ്പെടുന്നു. ഇവ പർക്കിൻജെ കോശങ്ങൾ (purkinje cells) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ശ്വേതദ്രവ്യത്തിൽ 4 നാഡീ സമൂഹങ്ങളാണുള്ളത്. ഇവ ഫസ്റ്റിജിയൽ (fastigial), ഗ്ലോബോസ് (globose), എംബലിഫോം (emboliform), ഡെൻറ്റേറ്റ് (dentate) എന്നിവയാകുന്നു. ഇവ സെറിബെല്ലത്തിന്റെ കോർട്ടെക്സിൽ നിന്ന്, മസ്തിഷ്കത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലേക്കും അവിടെനിന്നു തിരിച്ചും ആവേഗങ്ങളെ കടത്തിവിടുന്നു. പർക്കിൻജെ കോശങ്ങളിൽ വച്ച് അപഗ്രഥിക്കപ്പെടുന്ന സംവേദക ആവേഗങ്ങൾ, ശ്വേതദ്രവ്യത്തിലെ നാഡീ സമൂഹങ്ങളിലൂടെ വിവിധ ശരീരപേശികളിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു. സെറിബെല്ലത്തിന് രണ്ട് അർധഗോളങ്ങളാണുള്ളത്. ഇവ നാഡീതന്തുക്കളാൽ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
മെഡുല ഒബ്ളോംഗേറ്റ
മസ്തിഷ്കത്തിന്റെ ഏറ്റവും താഴത്തെ ഭാഗമാണിത്. മെഡുലയുടെ പാർശ്വ ഉപരിതലത്തിൽ നിന്ന് ഹൈപ്പോഗ്ളോസൽ, ഗ്ളോസോഫാരിഞ്ചൽ, വാഗസ്, ആക്സെസറി എന്നീ 4 തരം കപാലനാഡികൾ പുറപ്പെടുന്നു. ആദ്യത്തെ രണ്ടുതരം നാഡികൾ, നാവിലെ പേശികളിലും, വാഗസ്നാഡി, ഹൃദയം, ശ്വാസകോശം എന്നീ അവയവങ്ങളിലും കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മുഖത്തു നിന്ന് വിവിധ സംവേദക ആവേഗങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുന്ന നാഡീസമൂഹവും മെഡുലയിൽ കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. ആംബിഗസ് (ambiguous) എന്നു പേരുള്ള നാഡീസമൂഹം, കഴുത്തിലേക്കും, സ്വനപേടകത്തിലേക്കുമുള്ള നാഡികളെ വിതരണം ചെയ്യുന്നു, മെഡുലയുടെ മധ്യഭാഗത്തായി കാണപ്പെടുന്ന നാഡീസമൂഹമാണ് റെട്ടിക്കുലാർ ഫോർമേഷൻ (reticular formation). ഹൃദയസ്പന്ദനം, രക്തസമ്മർദം, ശ്വസനം എന്നീ പ്രവർത്തനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന നാഡികളാൽ ശ്രദ്ധേയമാണ് റെട്ടിക്കുലാർ ഫോർമേഷൻ.
സുഷുമ്ന
കേന്ദ്ര നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ പ്രധാനഭാഗമാണ് സുഷുമ്ന. നട്ടെല്ലിന്റെ ഉള്ളിലായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സുഷുമ്നയ്ക്ക് സിലിണ്ടർ ആകൃതിയാണ്. നട്ടെല്ലിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന പുരോ നാഡീമൂലവും (ventral nerve root) പൃഷ്ഠ നാഡീ മൂലവും (dorsal nerve root) സംയോജിച്ചാണ് സുഷുമ്നാ നാഡി രൂപപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. സുഷുമ്നയുടെ ഉളളിൽ 'H' ആകൃതിയിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഭാഗമാണ് ചാരദ്രവ്യം. ഇത് നാഡീകോശ ശരീരങ്ങളാൽ സമ്പന്നമാണ്. സുഷുമ്നയിലേക്കു പ്രവേശിക്കുന്ന സംവേദന നാഡികളാണ് പൃഷ്ഠനാഡീമൂലം; പുരോ നാഡീമൂലം സുഷുമ്നയിൽ നിന്നും പുറത്തേക്കുപോകുന്ന ചാലക നാഡികളും. സംവേദന നാഡിയിലൂടെ ആവേഗങ്ങൾ സുഷുമ്ന വഴി മസ്തിഷ്കാർധഗോളത്തിലെ പ്രാഥമിക സംവേദന ക്ഷേത്രത്തിലെത്തുന്നു. ഇവിടെയെത്തുന്ന സംവേദനങ്ങൾക്ക് അനുസൃതമായ നിർദ്ദേശങ്ങൾ അടങ്ങിയ സിഗ്നലുകൾ അഥവാ സന്ദേശങ്ങൾ മസ്തിഷ്കത്തിലെ പ്രാഥമിക ചാലക ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിച്ച് സുഷുമ്നാ നാഡികളിലൂടെ ശരീരത്തിലെ വിവിധ പേശികളിലെത്തുന്നു. ഫസിക്കുലെ (fasciculi) എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന നാഡീതന്തുസമൂഹം സുഷുമ്നയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളെ തലച്ചോറുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.
നാഡീകോശങ്ങളോട് ഇടകലർന്ന്, കേന്ദ്രനാഡീവ്യൂഹത്തിൽ നിരവധി കോശങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇവ പ്രധാനമായും ഗ്ലിയൽ കോശങ്ങളോ ന്യൂറോഗ്ലിയൽ കോശങ്ങളോ ആകുന്നു. മുഖ്യമായും മൂന്നുതരം ഗ്ലിയൽ കോശങ്ങളാണുള്ളത്; ആസ്ട്രോസൈറ്റ്, ഒളിഗോഡെൻഡ്രോസൈറ്റ്, മൈക്രോഗ്ലിയ എന്നിവ. ആസ്ട്രോസൈറ്റുകൾ നാഡീകോശങ്ങൾക്ക് ഉറപ്പു നല്കുകയും ആവേഗങ്ങൾ തെറ്റായ ദിശയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്നതിനെ പ്രതിരോധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒളിഗോ ഡെൻഡ്രോസൈറ്റുകളാകട്ടെ, ആക്സോണുകളെ പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്ന മയലിൻ ആവരണമായാണ് വർത്തിക്കുന്നത്. നാഡീകോശങ്ങൾക്കും രക്തക്കുഴലുകൾക്കുമിടയിലാണ് മൈക്രോഗ്ലിയൽ കോശങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നത്. നാഡീകോശങ്ങൾക്ക് ക്ഷതം സംഭവിച്ചുണ്ടാകുന്ന അവശിഷ്ടങ്ങളെ വലിച്ചെടുത്ത്, രക്തത്തിലെത്തിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നത് മൈക്രോഗ്ളിയൻ കോശങ്ങളാണ്.
നവജാതശിശുവിന്റെ സുഷുമ്ന നട്ടെല്ലിന്റെ താഴെ അറ്റം വരെ എത്തുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ പ്രായമായ ഒരാളുടെ സുഷുമ്ന നട്ടെല്ലിന്റെ മദ്ധ്യഭാഗം വരെ മാത്രമെ എത്തുന്നുള്ളു. രോഗ പരിശോധനകൾക്കായി നട്ടെല്ലിന്റെ ഏറ്റവും താഴെ ഭാഗത്തുകൂടി സെറിബ്രോസ്പൈനൽ ദ്രാവകം വലിച്ചെടുക്കുമ്പോൾ സുഷു‌മ്നയ്ക്ക് കേടു പറ്റാത്തത് ഇതുകൊണ്ടാണ്.
കപാല നാഡികൾ
മസ്തിഷ്കത്തിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന കപാല നാഡികൾ (Cranial nerves). 12 ജോടികളുണ്ട്. മസ്തിഷ്കത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലുള്ള ന്യൂക്ളിയസ്സുകൾ എന്നു പേരുള്ള നാഡീകോശ സമൂഹങ്ങളിൽ നിന്നാണ് കപാല നാഡികൾ ഉദ്ഭവിക്കുന്നത്. ഉരഗങ്ങൾ, പക്ഷികൾ, സസ്തനികൾ എന്നിവയിൽ 12 ജോടി കപാലനാഡികൾ കാണപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ മത്സ്യങ്ങളിലും ഉഭയജീവികളിലും ആദ്യത്തെ 10 ജോടി കപാലനാഡികൾ മാത്രമേയുള്ളു. എന്നാൽ, കശേരുകികളിൽ ഇവയ്ക്കു പുറമേ ഘ്രാണേന്ദ്രിയത്തിലെത്തുന്ന ഒരു നാഡിയുമുണ്ട്.
ഘ്രാണനാഡിയാണ് (olfactory nerve) പ്രഥമ കപാല നാഡി. ഈ നാഡീതന്തുക്കളിലൂടെ ആവേഗങ്ങൾ മസ്തിഷ്കാർധ ഗോളത്തിലെ ഗന്ധക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തുമ്പോഴാണ് നാം ഗന്ധം അറിയുന്നത്. രണ്ടാമത്തെ കപാലനാഡിയാണ് നയനനാഡി (optic nerve). കണ്ണിലെ റെറ്റിനയിൽ നിന്നും ആരംഭിക്കുന്ന ഈ നാഡികൾ മസ്തിഷ്കത്തിലെ പ്രാഥമിക ദർശനകേന്ദ്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു. ഒന്നും, രണ്ടും കപാല നാഡികൾ ശുദ്ധ സംവേദനനാഡികളാണ്. മൂന്നാമത്തെയും (oculomotor), നാലാമത്തെയും (trochlear), ആറാമത്തെയും (abducens) കപാലനാഡികൾ നേത്രഗോളത്തിന്റെ ചലനത്തെ സഹായിക്കുന്നു. ഇവ മൂന്നും ശുദ്ധ ചാലകനാഡികളാണ്.
ഏഴാമത്തെ കപാലനാഡി (facial) മുഖപേശികളെ ചലിപ്പിക്കുന്നു. ഉമിനീർ ഗ്രന്ഥികളെ നാഡീകരിക്കുകയും, നാവിലുള്ള സംവേദനങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഇത് ഒരു മിശ്രനാഡിയാണ്.
ഒൻപതാം കപാലനാഡി (glossopharyngeal) തൊണ്ട, ടോൺസിൽ, നാവിന്റെ പിൻഭാഗം എന്നിവിടങ്ങളിലെ സംവേദനങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുന്നു. തൊണ്ടയിലെ ചില ചെറിയ പേശികളെ ചലിപ്പിക്കുന്നതും പരോട്ടിഡ് ഗ്രന്ഥിയെ ഉത്തേജിപ്പിച്ചു ഉമിനീർ സ്രവിപ്പിക്കുന്നതും ഈ നാഡിയാണ്. ഒരു മിശ്രനാഡിയായ ഇത്, ഹൃദയം, കുടൽ എന്നിവിടങ്ങളിലെ സംവേദനങ്ങളെയും സ്വീകരിക്കുന്നു.
വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു കപാലനാഡിയാണ് പത്താം കപാലനാഡി (vagus nerve). 'ചുറ്റിത്തിരിയൽ' എന്നാണ് വാഗസിന്റെ അർഥം. ഇതിന്റെ നാഡീതന്തുക്കൾ ഏറ്റവും കൂടുതൽ അവയവങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ദൂരത്തേക്ക് ആവേഗങ്ങളെ വഹിക്കാൻ കഴിയും. സ്വതന്ത്ര നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാനഭാഗവും, മിശ്രനാഡിയുമായ ഇത് കഴുത്തിലെ പേശികൾ ഹൃദയം, ശ്വാസകോശം, ആമാശയം, ചെറുകുടൽ, കരൾ, വൃക്ക തുടങ്ങിയ അവയവങ്ങളെ നാഡീകരിക്കുന്നു. പതിനൊന്നാം കപാലനാഡി (accessory nerve) തൊണ്ടയിലെയും കഴുത്തിലെയും പേശികളെ ചലിപ്പിക്കുന്നു. ഇതൊരു ചാലകനാഡിയാണ്. പന്ത്രണ്ടാമത്തെ കപാലനാഡി (hypoglossal) നാവിലെയും വായിലെയും പേശികളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നു.
സുഷുമ്നാനാഡികൾ
സുഷുമ്നയിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന സുഷുമ്നാനാഡികളുടെ (spinal nerves)എണ്ണം ഓരോ ജന്തുവിഭാഗത്തിലും വ്യത്യസ്തമാണ്. വാലില്ലാത്ത ചില ഉഭയജീവികളിൽ ഇവയുടെ എണ്ണം 10 ജോടിയാണെങ്കിൽ, പാമ്പുകളിൽ ഇവയുടെ എണ്ണം 500 ജോടിയാണ്. മനുഷ്യനിൽ 31 ജോടി സുഷുമ്നാ നാഡികളാണുള്ളത്. സുഷുമ്നയിലെ പുരോ നാഡീമൂലം (ventral nerve root), പൃഷ്ഠനാഡീമൂലം (dorsal nerve root) എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് സുഷുമ്നാ നാഡികൾ ഉദ്ഭവിക്കുന്നത്. താണതരം കശേരുകികളിൽ ഈ ഓരോ നാഡീമൂലവും പ്രത്യേകം നാഡികളായി കാണപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഉയർന്നതരം കശേരുകികളിൽ ഈ രണ്ട് നാഡീമൂലങ്ങളും സംയോജിച്ച് സുഷുമ്നാ നാഡികളായി പരിണമിച്ചിരിക്കുന്നു. സുഷുമ്നാ നാഡികൾ, നട്ടെല്ലിലെ കശേരുക്കൾക്കിടയിലൂടെ ഫോറാമെൻ (foramen) എന്ന വിടവിലൂടെയാണ് പുറത്തുകടക്കുന്നത്. സുഷുമ്നയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന ഈ നാഡികൾ ചിലപ്പോൾ പ്ലെക്സസ് (plexus) എന്നു പേരുള്ള നാഡീസമൂഹമായും കാണപ്പെടുന്നു. സുഷുമ്നയുടെ ഗ്രൈവ (cervical) ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള നാഡീസമൂഹം കഴുത്തിലെയും നെഞ്ചിലെയും പേശികളെ നാഡീകരിക്കുന്നു. ഭുജ (brachial)ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള നാഡീസമൂഹം തോൾ, കൈകാലുകൾ എന്നിവിടങ്ങളെ നാഡീകരിക്കുന്നു. വക്ഷീയ (thoracic) ഭാഗത്തുള്ള സുഷുമ്നാ നാഡികൾ ഒറ്റയായാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ഇവ മുതുക്, വാരിയെല്ല്, ഉദരം എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇടുപ്പ് (lumbar), ത്രികം (sacrum) എന്നിവിടങ്ങളിലെ നാഡീസമൂഹം പ്രധാനമായും കാലുകളെയാണ് നാഡീകരിക്കുന്നത്. പുഡെൻഡൽ, കോക്സീജിയൽ നാഡീസമൂഹങ്ങൾ യഥാക്രമം ഗുദം, പ്രത്യുത്പാദന അവയവങ്ങൾ എന്നിവയിലേക്കു നാഡികളെ എത്തിക്കുന്നു.
സ്വതന്ത്ര നാഡീവ്യൂഹം
ഹൃദയ പേശിയെയും, രക്തവാഹിനികളിലും മറ്റുമുള്ള മൃദുല പേശികളെയും ഗ്രന്ഥികളെയും നാഡീകരിക്കുന്ന ചാലക നാഡികളുടെ വ്യൂഹമാണ് സ്വതന്ത്ര നാഡീവ്യൂഹം(Autonomic nervous system). . ഇത് കേന്ദ്രനാഡീ വ്യൂഹത്തിൽ നിന്നും പൂർണമായും സ്വതന്ത്രമല്ല. ഈ വ്യൂഹത്തിൽ പ്രധാനമായും രണ്ട് ന്യൂറോണുകളെ വീതം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന നാഡീപഥങ്ങളാണുള്ളത്. കേന്ദ്രനാഡീവ്യൂഹത്തിനുള്ളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒന്നാമത്തെ ന്യൂറോൺ, പ്രീഗാംഗ്ലിയോണിക് ന്യൂറോൺ എന്നും കേന്ദ്രനാഡീവ്യൂഹത്തിനു പുറത്തുള്ള രണ്ടാമത്തെ ന്യൂറോൺ പോസ്റ്റ് ഗാംഗ്ലിയോണിക് ന്യൂറോൺ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. പ്രീഗാംഗ്ലിയോണിക് ന്യൂറോണുകളുടെ ആക്സോണുകൾ സന്ദേശങ്ങളെ പോസ്റ്റ് ഗാംഗ്ലിയോണിക് ന്യൂറോണിലെത്തിക്കുന്നു. ഇവിടെനിന്നും മറ്റു ചാലക ന്യൂറോണുകൾ വഴി സന്ദേശങ്ങൾ-നിശ്ചിത പേശികളിലെത്തുന്നു. മറ്റു നാഡീവ്യവസ്ഥയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഈ നാഡീവ്യൂഹത്തിൽ ചാലകനാഡികൾ, നേരിട്ട് അവയവങ്ങളിലെത്താതെ, പോസ്റ്റ് ഗാംഗ്ലിയോണുകൾവഴിയാണ് അവയവങ്ങളിലെത്തുന്നത്. സുഗമമായ ശാരീരിക പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് അവശ്യം വേണ്ട സ്ഥിതി സ്ഥിരത (homeostasis) നിലനിർത്താൻ ഈ വ്യൂഹം സഹായിക്കുന്നു. സ്വതന്ത്രനാഡീവ്യൂഹത്തിന് രണ്ടു പ്രധാന ഭാഗങ്ങളാണുള്ളത്. സിമ്പതിക വ്യൂഹവും (sympathetic) പാരാ സിമ്പതികവ്യൂഹവും (para sympathetic).
നട്ടെല്ലിന്റെ പുരോഭാഗത്തിന് ഇരുവശങ്ങളിലുമായി കഴുത്തുമുതൽ പൃഷ്ഠം വരെ ഒരു മാലപോലെ നീണ്ടുകിടക്കുന്ന ഗാംഗ്ലിയോണുകൾ ഉൾപ്പെട്ടതാണ് സിമ്പതിക വ്യൂഹം. ഈ നാഡീ തന്തുക്കൾ ചർമത്തിലെ സ്വേദഗ്രന്ഥികൾ, രക്തവാഹികളിലെ മൃദുല പേശികൾ എന്നിവയിൽ നാഡീകരണം സാധ്യമാക്കുന്നു. ശക്തമായ തണുപ്പ്, ഭയം തുടങ്ങിയ വികാരങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്ന അവസരങ്ങളിലാണ് സിമ്പതിക വ്യൂഹം പ്രവർത്തനസജ്ജമാകുന്നത്. ഉയർന്ന രക്തസമ്മർദം, കൊറോണറി ധമനികളുടെ സങ്കോചം, ഹൃദയമിടിപ്പിലെ വർധനവ്, പേശികൾ, ഹൃദയം, ശ്വാസകോശം, മസ്തിഷ്കം എന്നിവയിലേക്കുള്ള രക്തവിതരണത്തിലുണ്ടാകുന്ന വർധനവ്, ഉയർന്ന ശ്വാസോച്ഛ്വാസം, സ്വേദഗ്രന്ഥികളുടെ തുടർച്ചയായ പ്രവർത്തനം, ഉമിനീരിന്റെ പ്രവാഹത്തിലുണ്ടാകുന്ന കുറവ് എന്നിവ സിമ്പതിക വ്യൂഹം പ്രവർത്തനനിരതമാകുമ്പോൾ ക്രമീകരിക്കപ്പെടുന്നു.
ബാഹ്യചോദനകൾക്കു പുറമേ, നിരവധി വസ്തുക്കൾ നാഡീവ്യൂഹത്തിൽ എത്തിച്ചേരാറുണ്ട് (ഉദാ. രാസവസ്തുക്കൾ, മരുന്ന്, ഹോർമോൺ മുതലയാവ). ഈ അന്യവസ്തുക്കൾ നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനത്തെ ബാധിക്കുന്നു. മദ്യം, ബാർബിറ്റ്വുറേററ്, ഓപ്പിയം, മോർഫിൻ തുടങ്ങിയ വസ്തുക്കൾ നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ സന്തുലനാവസ്ഥയെ തകിടം മറിക്കുന്നു. മസ്തിഷ്കത്തിലേക്കുള്ള ഓക്സിജൻ വിതരണത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന കുറവ്, അയോണുകളുടെ ചലനത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന വ്യതിയാനം എന്നിവയും നാഡീവ്യൂഹത്തിന് ഹാനികരമാണ്. ജീവകം-ബി-യിൽ ഉണ്ടാകുന്ന വൻകുറവ്, മസ്തിഷ്കം, സുഷുമ്നാ എന്നിവിടങ്ങളിലെ നാഡികൾക്ക് തകരാറു സംഭവിക്കാൻ കാരണമാകുന്നു. നാഡീവ്യൂഹത്തിന്റെ ശരിയായ പ്രവർത്തനം, ശ്വസനം, രക്തചംക്രമണം, ദഹനം തുടങ്ങിയ മറ്റു വ്യവസ്ഥകളുടെ പ്രവർത്തനത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, പ്രായം കൂടുന്തോറും ശരീരത്തിൽ നാഡീകോശങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടാനുള്ള സാധ്യതയും ഏറിവരുന്നു
ചൊവ്വയിലെ അന്തരീക്ഷ മണ്ഡലം
ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ നേർത്തതും ഭൂരിഭാഗം കാർബൺ ഡയോക്സൈഡ് (95.32%) നിറഞ്ഞതുമാണ് ചൊവ്വയിലെ അന്തരീക്ഷ മണ്ഡലം.മീഥെയ്നിൻറെ അംശം കണ്ടെത്തിയത്  ചൊവ്വയിലെ അന്തരീക്ഷത്തെ കുറിച്ച് പഠിക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് പ്രോത്സാഹനം നൽകി.
ചൊവ്വയിലെ അന്തരീക്ഷമർദ്ദം 30 പാസ്കൽസ് (ഒളിമ്പസ് മോൺസിൻറെ മുകളിൽ) മുതൽ 1,155 പാസ്കൽസ് (ഹെല്ലസ് പ്ലാനിറ്റിയയുടെ അടിത്തട്ടിൽ )വരെ വ്യതിചലിക്കുന്നു. ഭൂമിയുടെ സമുദ്ര നിരപ്പിലെ ശരാശരി അന്തരീക്ഷമർദ്ദമായ 101.3 കിലോപാസ്കൽസിനെ അപേക്ഷിച്ച് നോക്കിയാൽ ചൊവ്വയിലെ ശരാശരി അന്തരീക്ഷമർദ്ദം 600 പാസ്കൽസ് മാത്രമാണ്. ചൊവ്വയുടെ മൊത്തം പിണ്ഡം വെറും 25 ടെറാ ടൺ മാത്രമാണ് (ഭൂമിയുടേത് 5148 ടെറാ ടൺ ആണ്).എന്നാൽ അന്തരീക്ഷത്തിൻറെ ഉയരം കണക്കാക്കുകയാണെങ്കിൽ ചൊവ്വയുടേത് ഏകദേശം 11 കിലോമീറ്റർ വരും, ഭൂമിയിൽ ഇത് 7 കിലോമീറ്ററേ ഉള്ളൂ.ചൊവ്വയുടെ ഉപരിതലം പൊടിപടലങ്ങൾ നിറഞ്ഞതാണ്. ഇക്കാരണത്താൽ ചൊവ്വയുടെ ആകാശം ചാരനിറത്തിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.ചൊവ്വയിൽ ഇറങ്ങിയിട്ടുള്ള പേടകങ്ങൾ നൽകുന്ന വിവരം അനുസരിച്ച്, അന്തരീക്ഷത്തിൽ വ്യാപിച്ചിട്ടുള്ള പൊടിപടലങ്ങൾക്ക് ഏകദേശം 1.5 മൈക്രോ മീറ്റർ വ്യാപ്തി ഉണ്ടാകും.
ചരിത്രം
ചൊവ്വയുടെ ജീവിത കാലത്തിനിടയിൽ അവിടുത്തെ അന്തരീക്ഷത്തിനു പല തരത്തിലുള്ള മാറ്റങ്ങളും സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. കോടിക്കണക്കിനു വർഷങ്ങൾക്കു മുൻപ് ചൊവ്വയിൽ വൻ സമുദ്രങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നതിന് തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. മാർസ് ഓഷ്യൻ ഹൈപോതസിസ്‌ അനുസരിച്ച് ചൊവ്വയിലെ ഇപ്പോഴത്തെ അന്തരീക്ഷമർദ്ദം ഏറ്റവും താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ ജലത്തിൻറെ ത്രിക ബിന്ദുവിനെക്കാൾ(6.11 ഹെക്ടോപാസ്കൽസ്) അൽപ്പം മാത്രം ഉയരെയാണുള്ളത്. ഉയരം കൂടിയ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജലം അതിൻറെ ഖര രൂപത്തിലോ വാതക രൂപത്തിലോ മാത്രമേ കാണപ്പെടൂ. വാർഷിക ശരാശരി ഉപരിതല താപനില ഇപ്പോൾ 210കെൽവിനും(−63 °C; −82 °F) താഴെയാണ്. ജലത്തിന് ദ്രാവക രൂപത്തിൽ നിലനിക്കാൻ ആവശ്യമായ താപനിലയേക്കാൾ വളരെ താഴെയാണ് ഇത്. എങ്കിലും, ചൊവ്വയുടെ ഭൂതകാലത്ത് ജലം ദ്രാവക രൂപത്തിൽ നിലനിൽക്കാൻ ആവശ്യമായ താപനില നിലനിന്നിരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.
ഘടന
ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷം ചുവടെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന പാളികൾ പോലെയാണ്:
കാർബൺ ഡയോക്സൈഡ്
ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ പ്രധാന ഘടകം കാർബൺ ഡയോക്സൈഡ് ആണ്. ശിശിരകാലത്ത് ധ്രുവങ്ങൾ പരിപൂർണ്ണ അന്ധകാരത്തിൽ ആയിരിക്കും. ഉപരിതലം വളരെയധികം തണുക്കുന്നു. ഇതിന്റെ ഫലമായി, മൊത്തം കാർബൺ ഡയോക്സൈഡിന്റെ ഏകദേശം 25% വരെ ധ്രുവ മേഖലകളിൽ ഉറഞ്ഞു കട്ടിയാകുന്നു. ഉഷ്ണകാലം എത്തുന്നതോടെ കട്ടിയായ ഈ കാർബൺ ഡയോക്സൈഡ് വീണ്ടും ഉരുകി അന്തരീക്ഷത്തിൽ ചേരുന്നു. ഈ പ്രക്രിയ മൂലം ചൊവ്വയുടെ ധ്രുവ അന്തരീക്ഷം വർഷം തോറും വളരെ വലിയ മാറ്റങ്ങൾക്കു വിധേയമാകുന്നു.
ആർഗോൺ
ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ, സൗരയൂഥത്തിലെ മറ്റു ഗ്രഹങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് അലസ വാതകമായ ആർഗോൺ ധാരാളമായി കാണപ്പെടുന്നു. കാർബൺ ഡയോക്സൈഡ് പോലെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ ആർഗോൺ കണ്ടൻസ് ചെയ്യപ്പെടുന്നില്ല. അതിനാൽ തന്നെ ചൊവ്വയിലെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന ആർഗോനിൻറെ അളവ് സ്ഥിരസംഖ്യയാണ്. എന്നാൽ ഒരു പ്രത്യേക പ്രദേശത്തെ ആർഗോനിൻറെ അളവിൽ വ്യത്യാസം വന്നേക്കാം. അടുത്തകാലങ്ങളിൽ ഉപഗ്രഹങ്ങളിൽ നിന്നും ലഭ്യമായ വിവരങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, ശരത്കാലത്ത് തെക്കേ ധ്രുവത്തിൽ ആർഗോണിൻറെ അളവ് കൂടുകയും,  വസന്തകാലത്ത് അത് കുറയുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.