cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ദന്തപ്പാല
വിവരണം
5-10 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന ഇലകൊഴിയും മരം. ഇലയിലും തണ്ടിലും വെള്ള കറയുണ്ട്. തടിക്ക് വെണ്ണ നിറം. ഇലകൾ വിവിധ വലിപ്പത്തിൽ ആണു്. ഇവ സമ്മുഖമായി വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നു. അനുപർണ്ണങ്ങളില്ല. ഇലക്ക് 8-15 സെ.മീ. നീളവും 3-6 സെ.മീ. വീതിയും ഉണ്ട്. 12 ജോഡി പ്രധാന ഞരമ്പുകൾ ഉണ്ടു്. വെള്ള നിറത്തിലുള്ള പൂക്കൾ പൂങ്കുലയിൽ ഉണ്ടു്. പൂക്കൾക്ക് മണമുണ്ട്. ബാഹ്യദളപുടം ദീർഘസ്ഥായി, ബാഹ്യ ദളപുടത്തിനും ദളപുടത്തിനും 5 കർണ്ണങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഒരു പൂവിൽ നിന്നും 2 കായ് ഉണ്ടാകും. അവയുടെ അഗ്രം ഒട്ടിച്ചേർന്നിരിക്കും.
ഔഷധയോഗ്യ ഭാഗം
ഇല, പട്ട, വിത്ത്
രാസഘടകങ്ങൾ
ഇലകളിൽ അമിനോ ആസിഡുകളും ഫ്ലാവനോയ്ഡുകളും ലൂപിയോൾ എന്ന ട്രൈടെർപ്പനോയ്ഡും ബീറ്റ സൈറ്റോസ്റ്റീറൊൾ എന്ന സ്റ്റീറോയ്ഡും  അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ട്രിപ്റ്റോഫാൻ, ഒക്റ്റാഡെകെനോയിക് അമ്‌ളം, ആസ്പർടിക് അമ്‌ളം, ഗ്ലൈസീൻ, ല്യൂസീൻ, ഗ്ലൂടാമിക് അമ്‌ളം, എന്നിവയാണ് അമീനോ അമ്‌ളങ്ങൾ. റൈറ്റിൻ, ഹെസ്പെറിഡിൻ, ബീറ്റാ ആമൈറിൻ എന്നീ ഫ്‌ളാവനോയ്ഡുകൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. [വിത്ത്|വിത്തിൽ]] ലിനോലിക് അമ്‌ളം, ഒലേയിക് അമ്‌ളം, മൈരിസ്റ്റിക് അമ്‌ളം, പാമിറ്റിക് അമ്‌ളം സ്റ്റീയറിക് അമ്‌ളം എന്നിവ ഉണ്ട്.
ഔഷധപ്രയോഗങ്ങൾ
ഈ ഔഷധം തമിഴ്നാട്ടിൽ മുഖ്യമായും പ്രചാരത്തിലുള്ള സിദ്ധവൈദ്യത്തിൽ ഉള്ളതാണ്. അഷ്ടാംഗഹൃദയാദി ആയുർവേദഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഒന്നിലും ഈ ദന്തപ്പാലയെക്കുറിച്ച് പ്രസ്താവങ്ങൾ ഇല്ല. ബൃഹദ് ദന്തപ്പായ തൈലവും അയ്യപ്പാല തൈലവും ദന്തപ്പാല ചേർന്ന വെളിച്ചെണ്ണ തൈലമാണ്. സോറിയാസിസ് എന്ന ത്വക് രോഗത്തിന് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഔഷധമാണ് ദന്തപ്പാല. ഇതിന്റെ ഇല കൊണ്ടുവന്ന ഇരുമ്പ് തൊടാതെ നുള്ളി നുള്ളി ചെറുതാക്കി ഒരു മൺചട്ടിയിൽ ഇട്ട്, മൂടത്തക്കവണ്ണം വെളിച്ചെണ്ണ ഒഴിച്ച് (ഒരു കിലോ ഇലയ്ക്ക് ഒരു കിലോ വെളിച്ചെണ്ണ എന്ന തോതിൽ) വെയിലത്ത് വയ്ക്കുക. ഏഴ് ദിവസം മുഴുവനും വെയിൽ കൊള്ളിച്ചതിനുശേഷം എട്ടാം ദിവസം പിഴിഞ്ഞ് അരിച്ച് എടുത്ത് ഒരു കുപ്പിയിൽ ആക്കുക. (പ്ലാസ്റ്റിക് കുപ്പി ഒഴിവാക്കുക) ഈ എണ്ണ വൈദ്യ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. പുറമേ പുരട്ടി രണ്ട് മണിക്കൂർ ഇരുന്നതിനുശേഷം സോപ്പ് തേയ്ക്കാതെ കുളിക്കണം. ഇത് മൂന്നു് മാസം തുടർന്നാൽ സോറിയാസിസ് എന്ന ത്വക് രോഗം മാറുന്നതാണ്.
പല്ലുവേദനക്ക് വായിൽ 2,3 ഇല ഇട്ട് ചവയ്ക്കുക.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പാലകൾ വർഗ്ഗം:റൈഗ്റ്റിയ ജനുസ്സിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന സസ്യങ്ങൾ
അലങ്കാരപ്പുല്ല്
ഉഷ്ണമേഖലാപ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടുവരുന്ന ഒരു പുല്ലിനമാണ് അലങ്കാരപ്പുല്ല്. സൂചിപോലെയുള്ള നീളമേറിയ ഇലകൾ ഉള്ള ഈ പുല്ലിന്റെ ഇലകൾ വളരുന്തോറും വ്യത്യസ്തനിറങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നതിനാൽ ഇവയെ ഉദ്യാനങ്ങളിൽ അലങ്കാരസസ്യമായും വളർത്തുന്നു.
ഭുവൻ ഷോം
മൃണാൾ സെൻ സംവിധാനം ചെയ്ത 1969-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഇന്ത്യൻ ഹിന്ദി ഭാഷാ ചലച്ചിത്രമാണ് ഭുവൻ ഷോം. ഉത്പൽ ദത്ത് (മിസ്റ്റർ ഭുവൻ ഷോം), സുഹാസിനി മുലായ് (ഗൗരി) എന്നിവരാണ് പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ. ബാലായ് ചന്ദ് മുഖോപാധ്യായയുടെ ബംഗാളി കഥയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് സെൻ തന്റെ ചിത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കിയത്. ആധുനിക ഇന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ഒരു നാഴികക്കല്ലായി ഈ ചിത്രം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സുഹാസിനി മുലായ് എന്ന അഭിനേത്രിയുടെ ആദ്യ ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. അമിതാഭ് ബച്ചൻ ഈ ചിത്രത്തിൽ ആഖ്യാതാവായി ശബ്ദം നൽകി.
ഇന്ത്യൻ നവതരംഗസിനിമാപ്രസ്ഥാനത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ച പ്രമുഖചിത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഭുവൻ ഷോം.
കഥാസാരം
ഭുവൻ ഷോം ഗുജറാത്തിലേക്ക് ഒരു വേട്ടയ്ക്ക് പോകുവാനായി അവധി എടുക്കുന്നു. ഈ മേഖലയിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിചയക്കുറവ് വ്യക്തമാണ്. തന്റെ പ്രവൃത്തിമേഖലയ്ക്ക് പുറത്ത് താൻ എത്ര നിസ്സഹായനാണ് എന്ന തിരിച്ചറിവ് ഈ അനുഭവത്തിലൂടെ അദ്ദേഹത്തിന് ഉണ്ടാകുന്നുണ്ട്. ഒരു മോശം വേട്ടക്കാരനായി ഭുവൻ ഷോം ചിത്രീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ഭാഗ്യവശാൽ ഭുവൻ ഷോം ഗൗരി എന്ന സുന്ദരിയായ ഗ്രാമീണയുവതിയെ കണ്ടുമുട്ടുന്നു. ഗൗരി അദ്ദേഹത്തെ പരിപാലിക്കുകയും പക്ഷികളെ വേട്ടയാടാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒരു മരുപ്രദേശം കടന്ന് തന്റെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു. ഷോമിന്റെ വസ്ത്രങ്ങൾ മാറ്റാൻ ഗൗരി അദ്ദേഹത്തെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. ഈ വേഷത്തിൽ അയാളെ “പക്ഷികൾ അറിയുകയും, അവ പറന്നുപോകുകയും ചെയ്യും” എന്ന കാരണമാണ് ഗൗരി പറയുന്നത്. (കർക്കശക്കാരനായ ഒരു മനുഷ്യനിൽ നിന്ന് കൂടുതൽ തുറന്ന ഒരു വ്യക്തിയിലേക്കുള്ള ഷോമിന്റെ പരിവർത്തനത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണിത്.)
ഗൗരിയുടെയും ഭുവൻ ഷോമിന്റെയും വേട്ടയാടൽ ഭുവൻ ഷോമിന്റെ പരിവർത്തനമാണ്. ഗൗരിയുടെ ലളിതമായ സൗന്ദര്യവും ചുറ്റുപാടുമുള്ള പ്രകൃതിമനോഹാരിതയും അദ്ദേഹത്തെ ആകർഷിക്കുന്നു.
ഒരു മനുഷ്യനെന്ന നിലയിൽ ഭുവൻ ഷോമിന്റെ പരിമിതികളെ മനസ്സിലാക്കൻ സഹായിക്കുന്നതിനാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വേട്ട വിജയകരമായിത്തീരുന്നു. തിരികെ തന്റെ ഓഫീസിലേക്ക് മടങ്ങിയ ഭുവൻ ഷോം പുറത്താക്കിയ ഒരു റെയിൽവേ ജീവനക്കാരനെ തിരിച്ചെടുക്കുന്ന രംഗത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിണാമം വ്യക്തമാകുന്നു.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:മികച്ച ചലച്ചിത്രത്തിനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരം നേടിയ ചിത്രങ്ങൾ വർഗ്ഗം:മൃണാൾ സെൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
വില്യം ജെയിംസ്
മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റേയും തത്ത്വചിന്തയുടേയും മേഖലകളിൽ നൽകിയ വിലപ്പെട്ട സംഭാവനകളുടെ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ബഹുമുഖപ്രതിഭയായ ഒരു അമേരിക്കൻ ചിന്തകനാണ് വില്യം ജെയിംസ് (ജീവിതകാലം: ജനുവരി 11, 1842 – ആഗസ്റ്റ് 26, 1910). സാമാന്യ മനഃശാസ്ത്രം, വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ മനഃശാസ്ത്രം, മതാനുഭവത്തിന്റെ മനഃശാസ്ത്രം, മിസ്റ്റിസിസം എന്നീ വിഷയങ്ങളിലും, പ്രായോഗികവാദത്തിന്റെ തത്ത്വചിന്തയിലും (Philosophy of Pragmatism) അദ്ദേഹം എണ്ണപ്പെട്ട ഗ്രന്ഥങ്ങൾ രചിച്ചു. 1200-ഓളം പുറങ്ങളുള്ള "പ്രിൻസിപ്പിൾസ് ഓഫ് സൈക്കോളജി" വില്യം ജെയിംസിന്റെ മുഖ്യരചനകളിൽ ഒന്നാണ്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സാഹിത്യത്തിലും നിരൂപണത്തിലും ഏറെ കൈകാര്യം ചെയ്യപ്പെട്ട "പ്രജ്ഞാപ്രവാഹം" (Stream of Consciousness) എന്ന ആശയം ആദ്യം അവതരിപ്പിച്ചത് ജെയിംസാണ്. "മതാനുഭവത്തിന്റെ തരഭേദങ്ങൾ" (Varieties of Religious Experience) എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രഖ്യാതരചന, മതത്തെ സംബന്ധിച്ച മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റെ(Psychology of Religion) ദിശനിർണ്ണയിച്ച കൃതിയാണ്. മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റേയും മതത്തിന്റേയും മേഖലകൾക്കപ്പുറത്ത് സാഹിത്യത്തേയും ആ കൃതി ഗണ്യമായി സ്വാധീനിച്ചു.
തന്റെ തലതൊട്ടപ്പനായ റാൽഫ് വാൽഡൊ എമേഴ്സൺ, തലതൊട്ടമകനായ വില്യം ജെയിംസ് സിദിസ്, ചാൾസ് സാൻഡേഴ്സ് പിയേഴ്സ്, ബെർട്രാൻഡ് റസ്സൽ, ജോഷിയാ റോയ്സ്, ഏണസ്റ്റ് മാക്ക്, ജോൺ ഡൂവി, വാൾട്ടർ ലിപ്മാൻ, മാർക് ട്വയിൻ, ഹെൻറി ബേർഗ്‌സൺ, സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡ് എന്നിവരുൾപ്പെട സമകാലീനരായ ഒട്ടേറെ പ്രതിഭകളുമായി വില്യം ജെയിംസ് അടുത്തിടപഴകി. പ്രഖ്യാത അമേരിക്കൻ നോവലിസ്റ്റ് ഹെൻറി ജെയിംസ്, ഡയറി എഴുത്തുകാരി ആലീസ് ജെയിംസ് എന്നിവർ വില്യം ജെയിംസിന്റെ സഹോദരങ്ങളാണ്. ജെയിംസ് കുടുംബത്തിന്റെ ബൗദ്ധിക നേട്ടങ്ങളും, അതിലെ മിക്കവാറും അംഗങ്ങളേയും അനുഗ്രഹിച്ചിരുന്ന സർഗ്ഗവൈഭവവും അവരെ ഇന്നും ചരിത്രകാരന്മാരുടേയും, ജീവചരിത്രകാരന്മാരുടേയും, നിരൂപകന്മാരുടേയും ഇഷ്ടവിഷയങ്ങളായി നിലനിർത്തുന്നു.
തുടക്കം
ന്യൂയോർക്ക് നഗരത്തിലെ ആസ്റ്റർ ഹൗസിലാണ് വില്യം ജെയിംസ് ജനിച്ചത്. സ്വീഡൻബർഗ് സഭയിലെ ദൈവശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് മുതിർന്ന ഹെൻറി ജെയിംസ്, അരക്കിറുക്കൻ എന്നു കുപ്രസിദ്ധി നേടിയിരുന്നെങ്കിലും അക്കാലത്തെ സാഹിത്യ-ബൗദ്ധിക മണ്ഡലങ്ങളിലെ പ്രതിഭകളുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലർത്തിയിരുന്നു. സഹോദരൻ ഹെൻറി, സഹോദരി ആലീസ് എന്നിവർക്കെന്ന പോലെ വില്യം ജെയിംസിനും യൂറോപ്പിലും അമേരിക്കയിലും നിന്നുമായി സന്തുലിതമായ വിദ്യാഭ്യാസം ലഭിച്ചു. ഇംഗ്ലീഷിനൊപ്പം, ജർമ്മൻ, ഫ്രെഞ്ച് ഭാഷകളും നന്നായി കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള കഴിവ് ഇതിൽ നിന്ന് അവർക്കു കിട്ടി. ജെയിംസുമാരുടെ കുടുംബത്തിലെ പശ്ചാത്തലം തുറന്ന മനോഭാവത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ളതായിരുന്നു. വില്യം ജെയിംസിന്റെ ബാല്യത്തിൽ തന്നെ കുടുംബം യൂറോപ്പിലേയ്ക്കു രണ്ടു യാത്രകൾ നടത്തി. പിൽക്കാലജീവിതത്തിൽ പതിമൂന്നു യൂറോപ്യൻ പര്യടനങ്ങൾ കൂടി നടത്തിയ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദേശാടനങ്ങളുടെ തുടക്കം അങ്ങനെയായിരുന്നു. കലാപരമായ വാസന കാട്ടിയ അദ്ദേഹത്തെ ആദ്യം റോഡ് ഐലന്റ് സംസ്ഥാനത്തെ, ന്യൂപോർട്ട് എന്ന സ്ഥലത്ത് വില്യം മോറി ഹണ്ടിന്റെ സ്റ്റുഡിയോയിൽ പരിശീലനത്തിനു ചേർത്തു. എങ്കിലും അതുപേക്ഷിച്ച്1861-ൽ അദ്ദേഹം ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലയിലെ ലോറൻസ് ശാസ്ത്രവിദ്യാലയത്തിൽ ചേർന്നു.
യൗവനാരംഭത്തിൽ വില്യം ജെയിംസിനെ നേത്രവ്യാധികളും, പുറം വേദനയും, ഉദരരോഗങ്ങളും, ത്വക്‌രോഗങ്ങളും അലട്ടി. സ്വരഭേദങ്ങളെ വേർതിരിച്ചറിയുന്നതിൽ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കിയ കേൾവി സംബന്ധമായ പ്രശ്നങ്ങളും അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു. നീണ്ടു നിൽക്കുന്ന വിഷാദാവസ്ഥ സമ്മാനിച്ച മാനസികപ്രശ്നങ്ങളും അദ്ദേഹത്തെ അലട്ടി. 'ന്യൂറാസ്തെനിയ' എന്നു തിരിച്ചറിയപ്പെട്ട ഈ അവസ്തയിൽ അദ്ദേഹം മാസങ്ങളോളം ആത്മഹത്യയെപ്പറ്റി ചിന്തിച്ചു നടക്കുകപോലും ചെയ്തു. വിൽക്കിൻസൺ, റോബർട്ട്സൺ എന്നീ പേരുകളുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ രണ്ടു സഹോദരന്മാർ അമേരിക്കൻ ആഭ്യന്തരയുദ്ധത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. എന്നാൽ വില്യമിനും, ഹെൻറിയ്ക്കും ആലീസിനും പല കാലയിളവുകളിൽ ശയ്യാവലംബികളായി കഴിയേണ്ടിവന്നു.
1864-ൽ ജെയിംസ്, ഹാർവാർഡിലെ മെഡിക്കൽ സ്കൂളിൽ വൈദ്യപഠനം തുടങ്ങി. പഠനം ഇടയ്ക്കു മുറിച്ച് 1865-ലെ വസന്തകാലത്ത് അദ്ദേഹം, പ്രകൃതിശാസ്ത്രജ്ഞൻ ലൂയി അഗാസി ആമസോൺ തടത്തിൽ നടത്തിയിരുന്ന ശാസ്ത്രപര്യവേഷണത്തിൽ പങ്കാളിയായി. എന്നാൽ കഠിനമായ കടൽച്ചൊരുക്കും, നേരിയ വസൂരിരോഗവും പിടിപെട്ടതിനെ തുടർന്ന് 8 മാസത്തിനുള്ളിൽ അതുപേക്ഷിച്ച അദ്ദേഹം, താമസിയാതെ വൈദ്യപഠനത്തിലേക്കു മടങ്ങി. 1867 ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ ഒരിക്കൽ കൂടി പഠനം മുടങ്ങി. ചികിത്സതേടി ജർമ്മനിയിലേയ്ക്കു പോയ വില്യം, 1868 നവംബർ വരെ അവിടെ തങ്ങി. ഇക്കാലത്താണ് വില്യം ജെയിംസ് എഴുതാൻ തുടങ്ങിയത്. "ഉത്തര അമേരിക്കൻ സമീക്ഷ" (നോർത്ത് അമേരിക്കൻ റെവ്യു) തുടങ്ങിയ ആനുകാലികങ്ങളിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിമർശനപഠനങ്ങൾ ഇക്കാലത്തു പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ഒടുവിൽ 1869 ജൂൺ മാസത്തിൽ ജെയിംസ് വൈദ്യശാസ്ത്രബിരുദമായ "എം.ഡി." നേടി. എങ്കിലും അദ്ദേഹം ഒരിക്കലും വൈദ്യം തൊഴിലാക്കിയില്ല. "ആത്മാവിന്റെ രോഗം" എന്ന് സ്വയം വിശേഷിപ്പിച്ച ഒരവസ്ഥയിലായിരുന്നു 1872 വരെ അദ്ദേഹം. ദാർശനികമായ അന്വേഷണത്തിന്റെ വഴിപിന്തുടർന്ന് ആ വർഷമാണ് അദ്ദേഹം ആ അവസ്ഥയിൽ നിന്നു മുക്തനായത്. 1878-ൽ ജെയിംസ് ആലീസ് ഗിബ്ബെൺസിനെ വിവാഹം ചെയ്തു.
പഠനത്തിനിടെ ജർമ്മനിയിൽ ചെലവഴിച്ച സമയം ജെയിംസിന്റെ ഭാവിയെ നിർണ്ണയിക്കുന്നതിൽ പ്രധാനമായി. ബുദ്ധിപരമായ നേട്ടങ്ങളുടെ സമ്പന്നത നിറഞ്ഞ അക്കാലത്താണ്, തന്റെ യഥാർത്ഥ അഭിരുചി വൈദ്യത്തിലെന്നതിനു പകരം തത്ത്വചിന്തയിലും മനഃശാസ്ത്രത്തിലുമാണെന്ന് വില്യം ജെയിംസ് തിരിച്ചറിഞ്ഞത്. പിന്നീട്, 1902-ൽ അദ്ദേഹം ഇതേക്കുറിച്ച് ഇങ്ങനെ എഴുതി: "ശരീരചികിത്സകനാകാൻ വേണ്ടി വൈദ്യപഠനം തുടങ്ങിയ ഞാൻ ഏതോ വിധിനിശ്ചയത്താലെന്ന വണ്ണം ദിശമാറി മനഃശാസ്ത്രത്തിലും തത്ത്വചിന്തയിലും എത്തി. എനിക്കു തത്ത്വചിന്തയിൽ ഒരു പരിശീലനവും ലഭിച്ചിരുന്നില്ല.  ഞാൻ ആദ്യം കേട്ട മനഃശാസ്ത്ര പ്രഭാഷണം എന്റെ തന്നെ ആദ്യപ്രഭാഷണമായിരുന്നു."
പിൽക്കാലം
250px|thumb|left|വില്യം ജെയിംസ്, സുഹൃത്തായിരുന്ന തത്ത്വചിന്തകൻ ജോഷിയാ റോയ്സിനോടൊപ്പം 1910-നടുത്ത് ദീർഘകാലം അദ്ധ്യാപകനായിരുന്ന വില്യം ജെയിംസിന്റെ കർമ്മവേദി ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലയായിരുന്നു. 1873-ലെ വസന്തകാലത്ത് ശരീരശാസ്ത്രാദ്ധ്യാപകനായുള്ള നിയമനത്തോടു കൂടിയായിരുന്നു ഹാർവാർഡിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ തുടക്കം. താമസിയാതെ അദ്ദേഹം അനാട്ടമിയും പഠിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി. 1876-ൽ അദ്ദേഹത്തെ മനഃശാസ്ത്രത്തിൽ സഹായകാദ്ധ്യാപകനായി നിയമിച്ചു. 1881-ൽ തത്ത്വചിന്തയിൽ കൂടി സഹായകാദ്ധ്യാപകനായി നിയമിക്കപ്പെട്ട അദ്ദേഹം 1885-ൽ ആ വിഷയത്തിന്റെ പ്രൊഫസറായി. 1889-ൽ മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റെ പ്രൊഫസറായ അദ്ദേഹം 1897-ൽ തത്ത്വചിന്തയിലേക്കു മടങ്ങി. 1907-ൽ അദ്ദേഹം തത്ത്വചിന്തയിലെ എമിരറ്റസ് പ്രൊഫസറായി.
വൈദ്യം, ശരീരശാസ്ത്രം, ജീവശാസ്ത്രം എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ അവഗാഹമുണ്ടായിരുന്ന അദ്ദേഹം ആ വിഷയങ്ങളൊക്കെ പഠിപ്പിച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും മനഃശാസ്ത്രം ശൈശവാവസ്ഥയിലായിരുന്ന അക്കാലത്ത് അദ്ദേഹം മനുഷ്യമനസ്സിനെക്കുറിച്ചുള്ള ശാസ്ത്രീയപഠനത്തിൽ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധചെലുത്തി. ജർമ്മനിയിൽ ഹെർമൻ ഹെംഹോൾട്ട്സും ഫ്രാൻസിൽ പിയേഴ്സ് ജാനറ്റും നടത്തിയിരുന്ന മനഃശാസ്ത്ര പഠനങ്ങളുമായുണ്ടായിരുന്ന പരിചയം 1875-76-ലെ അദ്ധ്യയനവർഷത്തിൽ ഹാർവാർഡിൽ മനഃശാസ്ത്രത്തിന്റെ പഠനപദ്ധതിൽ ഏർപ്പെടുത്തുന്നതിൽ വില്യം ജെയിംസിനെ സഹായിച്ചു.
ഹാർവാർഡിൽ ചെലവഴിച്ച കാലത്ത് അദ്ദേഹം ചാൾസ് പിയേഴ്സ്, ഒലിവർ വെൻഡൽ ഹോംസ്, ചാൻസി റൈറ്റ് എന്നിവരുമായി നിരന്തരം ആശയസംവാദങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു. അവരുടെ കൂട്ടായ്മ, "തത്ത്വമീമാംസാസംഘം" (The Metaphysical Club) എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടു. തുടർന്നു വന്ന ദശകങ്ങളിൽ അമേരിക്കൻ ബൗദ്ധികജീവിതത്തിന്റെ അടിത്തറയായിരുന്നത് ഈ സംഘമായിരുന്നെന്ന് ആ സംഘത്തിന്റെ കഥ പറയുന്ന "മെറ്റഫിസിക്കൽ ക്ലബ്" എന്ന കൃതി എഴുതിയ ലൂയി മെനാൻഡ് നിരീക്ഷിക്കുന്നു. ഹാർവാർഡിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിദ്യാർത്ഥികളിൽ, റഷ്യൻ ചിന്തകനായ ബോറിസ് സിഡിസ്, പിന്നീട് അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളുടെ രാഷ്ട്രപതിയായ തിയോഡോർ റൂസെവെൽറ്റ്, പ്രഖ്യാതദാർശനിക ജോർജ്ജ് സന്തായന, ചിന്തകനും എഴുത്തുകാരനുമായ വാൾട്ടർ ലിപ്മാൻ എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.
1907-ൽ ഹാർവാർഡിൽ നിന്നു സേവനനിവൃത്തി നേടിയ ശേഷവും അദ്ദേഹം പ്രഭാഷണങ്ങളും എഴുത്തും തുടർന്നു. "പ്രായോഗികതാവാദം" (Pragmatism), "ബഹുതയുടെ പ്രപഞ്ചം" (A Pluralistic Universe), സത്യസാരസ്യം (The Meaning of Truth) തുടങ്ങിയ കൃതികൾ അദ്ദേഹം എഴുതിയത് ഇക്കാലത്താണ്.
മരണം
അവസാനവർഷങ്ങളിൽ വില്യം ജെയിംസിനെ ഹൃദ്രോഗം അലട്ടി. അന്തിമരചനയുടെ പണിപ്പുരയിലായിരിക്കെ, 1909-ൽ അതു വഷളായി. 1909-10-ലെ വസന്തകാലത്ത് അദ്ദേഹം ചികിത്സയ്ക്കായി യൂറോപ്പിലേയ്ക്കു കപ്പൽ കയറിയെങ്കിലും ചികിത്സ ഫലിക്കാതിരുന്നതിനെ തുടർന്ന് ആഗസ്ത് 18-ന് അമേരിക്കയിൽ മടങ്ങിയെത്തി. ആഗസ്ത് 26-ന് അദ്ദേഹം ന്യൂ ഹാമ്പ്ഷയർ സംസ്ഥാനത്തെ സ്വവസതിയിൽ ഹൃദയസ്തംഭനം വന്നു മരിച്ചു. മാസ്സച്യൂസെറ്റ്സ് സംസ്ഥാനത്തെ കേംബ്രിഡ്ജിലുള്ള ശ്മശാനത്തിലെ കുടുംബമൂലയിൽ അദ്ദേഹത്തെ സംസ്കരിച്ചു. മരണശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മേശമേൽ നിന്നു ലഭിച്ച കടലാസു തുണ്ടിൽ എഴുതിയിരുന്ന വിടവാങ്ങൽ സന്ദേശം ഈവിധമായിരുന്നു:-
ഉപസംഹാരമായി ഒന്നുമില്ല. നമുക്ക് ഉപസംഹാരം പറയാനായി എന്താണ് സമാപിച്ചിരിക്കുന്നത്?
ഭാവിഭാഗധേയങ്ങളുടെ പ്രവചനമായോ അന്തിമോപദേശമായോ ഒന്നും തരാനില്ല.
യാത്രചോദിക്കുന്നു."
സംഭാവനകൾ
മനഃശാസ്ത്രത്തിൽ വില്യം ജെയിംസ്, സാഹചര്യങ്ങളുമായി ക്രിയാത്മകമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നതിനുള്ള കഴിവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മാനസികജീവിതത്തേയും പെരുമാറ്റത്തേയും വിലയിരുത്തുന്ന ഫങ്ങ്ഷനലിസത്തിന്റെ (functionalism) ശക്തനായ വക്താവായിരുന്നു. തത്ത്വചിന്തയിൽ അദ്ദേഹം പ്രായോഗികതാവാദി (pragmatism) ആയിരുന്നു. വിശ്വസിക്കുന്നയാൾക്ക് ഉപകാരപ്പെടുന്ന വിശ്വാസങ്ങളെ സത്യമായി കരുതുന്ന നിലപാടാണിത്. അമേരിക്കൻ മാനോഗവേഷണ സംഘത്തിന്റെ (American Society for Psychical Research) സ്ഥാപകനായിരുന്ന വില്യം ജെയിംസ്, ചികിത്സാരംഗത്ത് പുതിയ സമീപനങ്ങളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു. അത്തരം സമീപനങ്ങളെ ഇടുങ്ങിയ നിലപാടിൽ നിന്നു വിലയിരുത്തുന്നതിനെതിരെ അദ്ദേഹം തന്റെ സമകാലീനർക്ക് മുന്നറിയിപ്പു നൽകി.
വിജ്ഞാനശാസ്ത്രം
വിശ്വസിക്കുന്നവർക്കു പ്രയോജനപ്പെടുന്ന വിശ്വാസത്തിനേ വാസ്തവികത കല്പിക്കാനൊക്കൂ എന്നു ജെയിംസ് കരുതി. സത്യത്തെ സംബന്ധിച്ച "പാരസ്പര്യസിദ്ധാന്തം"(correspondence theory), "പൊരുത്തപ്പെടൽ സിദ്ധാന്തം"(coherence theory) എന്നിവയുടെ സംശ്ലേഷണത്തോട് മറ്റൊരു മാനം കൂടി ചേർത്താണ് അദ്ദേഹം പ്രായോഗികതാവാദം(pragmatism) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ നിലപാടു രൂപപ്പെടുത്തിയത്. സത്യത്തെ തിരിച്ചറിയാനായി, ചിന്തകളും പ്രസ്താവനകളും വസ്തുതകളുമായി ചേർന്നു പോകുന്നുണ്ടോയെന്നും ഗൂഡപ്രശ്നത്തിലെ കരുക്കളെന്ന പോലെ പരസ്പരപൂരകമായിരിക്കുന്നോയെന്നും നോക്കുകയാണ് ഇവിടെ ചെയ്യുന്നത്; പ്രയോഗത്തിൽ ഒരാശയം എന്തു ഫലം ഉളവാക്കുന്നു എന്നു നോക്കുന്നതും പ്രധാനമാണ്.
"ഏറ്റവും പുരാതനമായ സത്യം പോലും.....ഒരിക്കൽ വഴക്കമുള്ളതായിരുന്നു.......മുമ്പേയുള്ള സത്യങ്ങൾക്കും പുതുനിരീക്ഷണങ്ങൾക്കുമിടയിൽ അവ മദ്ധ്യസ്ഥാനം വഹിച്ചു. പഴയ അനുഭവങ്ങളെ പുതിയവയുമായി സംയോജിപ്പിക വഴി മനുഷ്യനു നൽകുന്ന സംതൃപ്തിയെ പരിഗണനയിലെടുക്കാതെ അംഗീകരിക്കപ്പെടുക മൂലം തീർത്തും വസ്തുനിഷ്ഠമെന്നു പറയാവുന്ന സത്യം ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടില്ല.  നാം എന്തിനെങ്കിലും വാസ്തവികത കല്പിക്കുന്നതിന്റേയും എന്തെങ്കിലും വാസ്തവമായിരിക്കുന്നതിന്റേയും കാരണം ഒന്നു തന്നെയാണ്:  വാസ്തവമായിരിക്കുക എന്നാൽ ഈ സംയോജനധർമ്മം നിർവഹിക്കാനാവുകയെന്നാണ്".
ജെയിംസിന്റെ ലോകവീക്ഷണം തന്നെ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ തത്ത്വചിന്തയുടെ ആണിക്കല്ലായ പ്രായോഗിതാവാദവുമായി ചേർന്നുപോകുന്നതായിരുന്നു. ഏതു സത്യത്തേയും വിലമതിക്കേണ്ടത് വിശ്വസിക്കുന്നവന് അതു ചെയ്യുന്ന പ്രയോജനത്തെ കണക്കിലെടുത്തായിരിക്കണമെന്നു അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. "സമഗ്രാനുഭവമാർഗ്ഗം" (radical empiricism) ഉപയോഗിച്ചുമാത്രം മനസ്സിലാക്കാവുന്ന അനുഭവവൈവിദ്ധ്യങ്ങളുടെ ബഹുവർണ്ണപടമാണ് (mosaic) ലോകം എന്ന നിലപാടാണ് ജെയിംസിന്റെ പ്രായോഗികതാവാദത്തിന്റെ മറ്റൊരു വശം. "സമഗ്രാനുഭവമാർഗ്ഗം" എന്നത് ഭൗതികശാസ്ത്രങ്ങൾ പിന്തുടരുന്ന ശാസ്ത്രീയ അനുഭവമാർഗ്ഗത്തിൽ (empiricism) നിന്നു ഭിന്നമാണ്. വിശകലനത്തിനായി ലോകത്തേയും അനുഭവത്തേയും നിശ്ചലമാക്കി നിർത്തുക സാധ്യമല്ലെന്നും, മറ്റൊന്നുമല്ലെങ്കിൽ നിരീക്ഷകന്റെ മനസ്സും നിരീക്ഷണകർമ്മം തന്നെയും നിരീക്ഷണഫലത്തെ സ്വാധീനിക്കുമെന്നുമുള്ളതിനാൽ തീർത്തും വസ്തുനിഷ്ഠമായ നിരീക്ഷണം അസാദ്ധ്യമാണെന്നുമുള്ള നിലപാടാണിത്. ഹേഗലിന്റേയും മറ്റും സംവാദാത്മകദ്വന്ദ ചിന്തയിൽ നിന്നു ഭിന്നമായി മനുഷ്യാവസ്ഥയുടെ ബഹുതയിൽ ഊന്നിയ ജെയിംസിന്റെ വീക്ഷണം അമേരിക്കൻ സംസ്കാരത്തിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ഉദാരവാദികൾക്കിടയിൽ, ഏറെ സ്വാധീനം പ്രചരിച്ചു. മനസ്സും ലോകവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ വിശദീകരിക്കാൻ ജെയിംസ് അവതരിപ്പിച്ച "പ്രജ്ഞാപ്രവാഹം" (stream of consciousness) എന്ന ആശയം ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സാഹിത്യത്തേയും കലയേയും ഗണ്യമായി സ്വാധീനിച്ചു.
"പ്രായോഗികതാവാദം എന്താണ്" എന്ന കൃതിയിൽ സത്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള തന്റെ സിദ്ധന്തത്തെ വിശദീകരിക്കവേ ജെയിംസ് ഇങ്ങനെ പറയുന്നു: "വസ്തുതകളിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിയുന്ന സത്യം വീണ്ടും വസ്തുതകളിലേയ്ക്കു മുൻചായ്‌വു കാട്ടി പുതിയവയെ കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നു; ഈ വസ്തുതകൾ വീണ്ടും പുതിയ സത്യങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കുകയോ വെളിപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യുകയും ആ പ്രക്രിയ അന്തമില്ലാതെ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു.  ഇതിനിടയിൽ വസ്തകൾ സ്വയം സത്യങ്ങളാകുന്നില്ല.  അവ ആയിരിക്കുക മാത്രം ചെയ്യുന്നു.  സത്യത്തിനു വിശ്വാസങ്ങളുമായാണ് ബന്ധമുള്ളത്. വിശ്വാസങ്ങളിലാണ് അവയുടെ തുടക്കവും ഒടുക്കവും." ഈ പ്രസ്താവനയിൽ ജെയിംസ് സത്യത്തെക്കുറിച്ച് ഒരു സിദ്ധാന്തം അവതരിപ്പിക്കുന്നതായി കരുതരുതെന്ന് റിച്ചാർഡ് റോർട്രി മുന്നറിയിപ്പു തരുന്നു. എങ്കിലും സൂസൻ ഹാക്കിനേയും ഹോവാർഡ് മൗൺസിനേയും പോലുള്ള മറ്റു പ്രായോഗികതാവാദികൾ റോർട്രിയുടെ ഈ വ്യാഖ്യാനത്തോടു യോജിക്കുന്നില്ല.
"സത്യത്തിന്റെ അർത്ഥം" എന്ന രചനയിൽ ജെയിംസ് സത്യത്തെ ആപേക്ഷികതയുടെ പദാവലി ഉപയോഗിച്ചു ചിത്രീകരിക്കുന്നു: "പ്രായോഗികതാവാദത്തിന്റെ വിമർശകന്മാരുടെ പ്രശ്നം...'സത്യം' എന്ന വാക്കിനെ ആപേക്ഷികമായി സമീപിക്കുന്നതിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്നതാണെന്നു തോന്നുന്നു; പ്രായോഗികതാവാദികളുടെ സത്യം ഒരുവന്റെ അനുഭവലോകത്തെ സംബന്ധിച്ചു സത്യമായിരിക്കുന്നതെന്തോ അതാണ്." അതേസമയം ആപേക്ഷികധാർമ്മികതയുടേയും, സന്ദിഗ്ദ്ധതാവാദത്തിന്റേയും, അജ്ഞേയവാദത്തിന്റേയും സത്യത്തിന്റെ ആപേക്ഷികതയുടേയും വക്താവായി തന്നെ ചിത്രീകരിച്ചവരെ ജെയിംസ് എതിർത്തു. തന്റെ നിലപാടിനെ അദ്ദേഹം കണ്ടത്, ജ്ഞാനസിദ്ധാന്തപരമായ യാഥാർത്ഥ്യവാദം (epistemological realism) ആയാണ്.
സ്വതന്ത്രേച്ഛ
1897-ൽ "വിശ്വസിക്കാനുള്ള മനസ്സ്" (The Will to Believe) എന്ന പേരിൽ നടത്തിയ പ്രഖ്യാതമായൊരു പ്രഭാഷണത്തിൽ ജെയിംസ്, തെളിവുനിബന്ധനയെ (evidentialism) അവഗണിച്ചുള്ള വിശ്വാസത്തെ "പരികല്പനാസാഹസ"-ത്തിനുള്ള (hypothesis venturing) അവകാശത്തിന്റെ പേരിൽ പിന്തുണച്ചു. 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ ചിന്തയിൽ തെളിവുനിബന്ധനയുടെ പ്രാമാണികതയ്ക്കു സംഭവിച്ച ക്ഷയം സൂചിപ്പിച്ച ഈ പ്രഭാഷണത്തിൽ ജെയിംസ്, വിശ്വാസത്തെ പ്രായോഗികവാദത്തിൽ ഉറപ്പിച്ചു. പരികല്പനാസാഹസത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചു വേണം പരികല്പനയുടെ സത്യാവസ്ഥ അളക്കാൻ എന്നു വാദിച്ച അദ്ദേഹം, പ്രായോഗികാവാദത്തിന്റെ വഴി പിന്തുടർന്ന് മതവിശ്വാസത്തെ പിന്തുണച്ചു. തെളിവുകളുടെ പിന്തുണയില്ലാതെ ആദ്യം ദൈവത്തിൽ വിശ്വസിക്കാനും തുടർന്ന്, ആ വിശ്വാസം തനിക്കു പ്രയോജനകരമായിത്തീർന്നതിനാൽ ദൈവം ഉണ്ടെന്നു തെളിഞ്ഞതായി വാദിക്കാനും ഇത് വിശ്വാസിയെ സഹായിക്കുന്നു.
ഈ കൃതിയിൽ ജെയിംസ് തന്റെ തന്നെ ഇച്ഛ സ്വതന്ത്രമായിരുന്നെന്നു വാദിക്കുന്നു. ആ സ്വാതന്ത്ര്യം ഉപയോഗിച്ചുള്ള ആദ്യനടപടികളിലൊന്നായി തന്റെ ഇച്ഛ സ്വതന്ത്രമാണെന്നു വിശ്വസിക്കാൻ താൻ തീരുമാനിച്ചതായി അദ്ദേഹം പറയുന്നു. ഏകശക്തിവിശ്വാത്തിൽ നിന്ന് ബഹുതയിലുള്ള വിശ്വാസത്തിലേക്കു മാറാൻ ജെയിംസിനെ പ്രചോദിപ്പിച്ച ചാൾസ് റെനോവിയറുടെ കൃതിയുടെ വായനയാണ് ഇച്ഛാസ്വാതന്ത്ര്യത്തിലുള്ള വിശ്വാസം തെരഞ്ഞെടുക്കാനും അദ്ദേഹത്തെ പ്രേരിപ്പിച്ചത്. 1870 ഏപ്രിൽ 30-ന് തന്റെ ഡയറിയിൽ അദ്ദേഹം ഇങ്ങനെ എഴുതി:-
"ഇന്നലെ എന്റെ ജീവിതത്തിൽ ഒരു പ്രതിസന്ധി ആയിരുന്നെന്ന് എനിക്കു തോന്നുന്നു. റെനോവിയറുടെ രണ്ടാം പ്രബന്ധത്തിന്റെ ആദ്യഭാഗം വായിച്ചു തീർത്തപ്പോൾ സ്വതന്ത്രേച്ഛയ്ക്ക്, മറ്റു ചിന്തകൾ തെരഞ്ഞെടുക്കേണ്ടതെപ്പോഴെന്നു തീരുമാനിക്കാൻ എനിക്കാകുമെന്നതിനാൽ (തൽക്കാലം) ഒരു പ്രത്യേക ചിന്ത പിന്തുടരാനുള്ള എന്റെ തീരുമാനം എന്ന് അദ്ദേഹം നൽകിയിരുന്ന നിർവചനം, അബദ്ധമെന്നു കരുതാൻ ഒരു കാരണവുമില്ലെന്ന് എനിക്കു തോന്നി.  എന്തൊക്കെയായാലും, തൽക്കാലത്തേയ്ക്ക് — അടുത്ത വർഷം വരെ — അതു മിഥ്യയല്ലെന്നു കരുതാൻ ഞാൻ തീരുമാനിച്ചു.  അങ്ങനെ, സ്വതന്ത്രേച്ഛയിൽ വിശ്വസിക്കുകയെന്നതായി സ്വതന്ത്രേച്ഛ ഉപയോഗിച്ചുള്ള എന്റെ ആദ്യത്തെ പ്രവൃത്തി."
"നിശ്ചിതത്ത്വവാദത്തിലെ ധർമ്മസങ്കടം" (The Dilemma of Determinism) എന്ന പേരിൽ 1884-ൽ ഹാർവാർഡ് ദൈവജ്ഞാനവിദ്യാലയത്തിൽ ജെയിംസ് നടത്തിയ ഒരു പ്രഭാഷണം, സ്വതന്ത്രേച്ഛയെക്കുറിച്ചുള്ള പിൽക്കാലചർച്ചകളുടെ ഗതി നിർണ്ണയിക്കുന്നതായി. പരമ്പരാഗതമായ നിശ്ചിതത്ത്വവാദത്തെ ഇതിൽ അദ്ദേഹം, നിശ്ചിതത്ത്വവാദത്തേയും സ്വതന്ത്രേച്ഛാവാദത്തേയും സമരസപ്പെടുത്താൻ യത്നിക്കുന്ന "മൃദുനിശ്ചിതത്ത്വവാദത്തിൽ" നിന്ന് വേർതിരിച്ചു കണ്ടു. "മൃദുനിശ്ചിതത്ത്വവാദം" എന്ന പേരു നൽകി അദ്ദേഹം വിമർശിച്ച ആ നിലപാട് ഇന്ന്, ആനുരൂപ്യതാവാദം (compatibilism) എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്. പരിഹാസം നിറഞ്ഞ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിമർശനം ഈ വിധമായിരുന്നു:-
"പഴഞ്ചൻ നിശ്ചിതത്വവാദത്തെ വേണമെങ്കിൽ നമുക്ക് കഠിനനിശ്ചിതത്വവാദം എന്നു വിളിക്കാം. തലയിലെഴുത്ത്, മനസ്സിന്റെ ബന്ധനം, അനിവാര്യത തുടങ്ങിയ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കാൻ അതു മടിച്ചില്ല.  ഇന്നു നമുക്കുള്ളതാകട്ടെ മൃദുനിശ്ചിതത്ത്വവാദമാണ്.  കഠിനപദങ്ങളേയും തലയിലെഴുത്തിനേയും, അനിവാര്യതയേയും,  പൂർവവിധിയേയും (pre-determination) മറ്റും അതു ഭയപ്പെടുന്നു. സ്വതന്ത്ര്യം എന്ന പേരിലാണ് അതു സ്വയം പരിചയപ്പെടുത്തുന്നതു തന്നെ; കാരണം സ്വാതന്ത്ര്യം എന്നത് അനിവാര്യതയുടെ തിരിച്ചറിവാണ്; ഉദാത്തമായതിനോടുള്ള ബന്ധനമാകട്ടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിൽ നിന്നു വ്യത്യസ്തമല്ല."
സ്വതന്ത്രമനസ്സെന്നത് ബാഹ്യസമ്മർദ്ദത്തിൽ നിന്നുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യമാണെന്ന തോമസ് ഹോബ്സിന്റേയും ഡേവിഡ് ഹ്യൂമിന്റേയും മറ്റും വാദത്തെ "ഹീനമായ ഒഴിഞ്ഞുമാറൽ" എന്നു വിശേഷിപ്പിച്ച ഇമ്മാനുവേൽ കാന്റിനെപ്പോലെ ജെയിംസും ആനുരൂപ്യതാവാദത്തെ, "ഒഴിഞ്ഞുമാറ്റത്തിന്റെ ചെളിക്കുണ്ട്" (quagmire of evasion) എന്നു വിശേഷിപ്പിച്ചു."
പല സാധ്യതകളിൽ (chance) ഏതെങ്കിലും ഒന്ന് സംഭവിക്കാം എന്ന നിലപാടിനേയും അദ്ദേഹം എതിർത്തു. തീവ്രനിശ്ചിതത്ത്വവാദമോ, മൃദുനിശ്ചിതത്ത്വവാദമോ അല്ലാത്ത അതിനെ അദ്ദേഹം "നിശ്ചയിക്കാവാദം" (indeterminism) എന്നു വിളിച്ചു:
"നിശ്ചിതത്ത്വവാദത്തിന്റെ ശക്തികളിലൊന്ന് ആകസ്മികത എന്ന ആശയത്തോടുള്ള എതിർപ്പാണ്....പല സാധ്യതകളിൽ ഏതെങ്കിലും ഒന്നു സംഭവിക്കാം എന്ന ആശയം ആകസ്മികതാവാദത്തിന്റെ വക്രരൂപമാണ്.
പ്രഭാഷണത്തിനു ശേഷം, ലോവൽ പ്രഭാഷണവേദിയിൽ നിന്ന് വീട്ടിലേക്കു നടക്കാൻ തനിക്കുള്ള പലവഴികളേക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാൻ ജെയിംസ് തന്റെ ശ്രോതാക്കളായ വിദ്യാർത്ഥികളോടാവശ്യപ്പെട്ടു.
"പ്രഭാഷണത്തിനു ശേഷം വീട്ടിലേക്കു പോകാനുള്ള വഴി തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിൽ എനിക്കുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം അസന്ദിഗ്ദ്ധമാണെന്നോ പല സാധ്യതകളെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുമെന്നോ പറയുന്നതിന്റെ അർത്ഥമെന്താണ്?...ഡിവിനിറ്റി എവന്യൂവും ഓക്സ്ഫോർഡ് തെരുവും ഉണ്ടെങ്കിലും, തെരഞ്ഞെടുപ്പ് അവയിൽ ഒന്നിൽ, ഏതെങ്കിലും ഒന്നിൽ മാത്രം, ഒതുങ്ങും എന്നാണ് അതിനർത്ഥം."
ലളിതമായ ഈ ഉദാഹരണത്തിൽ ജെയിംസ്, ഒന്നിനു മാത്രം അനുമതി നൽകുന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ, സന്ദിഗ്ദ്ധവും അനിശ്ചിതവുമായ ഭാവി, വർത്തമാനത്തിലെ സാദ്ധ്യതകളുടെ യാദൃച്ഛികതയിൽ, മാറ്റമില്ലാത്തതും തെളിവുള്ളതുമായ ഭൂതമായി മാറുന്നതിന്റെ ചിത്രം അവതരിപ്പിക്കുന്നു. സംഭവങ്ങളുടെ പിന്തുടർച്ചയിൽ അനിശ്ചിതമായ സാധ്യതകൾ നിശ്ചിതമായ തെരഞ്ഞെടുപ്പുകൾക്കു വഴിമാറുകയാണിവിടെ. സാധ്യതകളുടെ അസന്ദിഗ്ദ്ധതയെ തെരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ നിർണായകതയിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചുകാട്ടുകയാണ് ഈ ഉദാഹരണത്തിൽ ജെയിംസ്.
മതദർശനം
മതത്തെ സംബന്ധിച്ച തത്ത്വചിന്തയിൽ ജെയിംസിന്റെ സംഭാവന ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഭൗതികവാദവും എല്ലാം മുന്നേനിശ്ചയിച്ചു നിയന്ത്രിക്കുന്ന സർവശക്തനായ ഏകദൈവത്തിലുള്ള വിശ്വാസവും ഒരുപോലെ അസ്വീകാര്യമായി അദ്ദേഹം കരുതി. ദൈവികബഹുതയുടെ ആസ്തിക്യവാദത്തെയാണ് അദ്ദേഹം പിന്തുണച്ചത്. ജെയിംസിന്റെ ദൈവം അനന്തശക്തിമാനല്ല, പരിധികളുള്ളവനാണ്. നാം ജീവിക്കുന്ന കുഴഞ്ഞുമറിഞ്ഞ ലോകം, ഏകദൈവത്തിന്റെ കേന്ദ്രീകൃതമായ ഇച്ഛയിൽ രൂപമെടുത്തതാണെന്നു വിശ്വസിക്കുക അദ്ദേഹത്തിന് അസാദ്ധ്യമായി തോന്നി. വൈരുദ്ധ്യങ്ങളും വിഭജനങ്ങളും നിറഞ്ഞ ലോകത്തിന് ഏകദൈവവിശ്വാസത്തേക്കാൾ ചേരുന്നത് ബഹുദൈവവിശ്വാസമാണെന്നു തിരിച്ചറിഞ്ഞ നമ്മുടെ പൂർവികർ ഒരു പക്ഷേ നമ്മേക്കാൾ ബുദ്ധിമാന്മാരായിരുന്നു. ഇക്കാര്യത്തിൽ തത്ത്വജ്ഞാനികൾക്ക് തെറ്റുപറ്റിയിരിക്കുന്നു. എല്ലാക്കാലത്തേയും പോലെ ഇന്നും, സാധാരണജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസം ദൈവികബഹുതയുടേതാണ്. തത്ത്വജ്ഞാനികളെ വഴിതെറ്റിച്ചത്, അവരുടെ സത്യകാംക്ഷയല്ല, ഇല്ലാത്ത ഏകതയ്ക്കു വേണ്ടിയുള്ള അന്വേഷണമാണ്. ഏകദൈവവിശ്വാസത്തിന്റെ ലോകം, മനുഷ്യനെ സംബന്ധിച്ചടുത്തോളം മൃതലോകമാണ്. ആ ലോകത്തിൽ പൂർവനിശ്ചിതമായ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തു വയ്ക്കാൻ വിധിക്കപ്പെട്ട കരുക്കൾ മാത്രമാകുന്നു മനുഷ്യർ. അവിടെ നാം എത്രയൊക്കെ കണ്ണീരൊഴുക്കിയാലും, നിത്യലിഖിതത്തിലെ ഒരു വചനം പോലും മാറാൻ പോകുന്നില്ല. ബഹുദൈവവിശ്വാസത്തിന്റെ ലോകത്തിലാകട്ടെ സ്വന്തമായി എന്തൊക്കെയോ എഴുതിച്ചേർക്കാൻ നമുക്കും കഴിയുന്നു. ദൈവികബഹുത്വത്തിനും അതുനൽകുന്ന മനുഷ്യസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും തെളിവുകളില്ല എന്നു വരാം. എന്നാൽ അവയുടെ എതിർ നിലപാടുകളുടെ സ്ഥിതിയും അതുതന്നെയാണ്. തെളിവുകൾ സന്ദിഗ്ദ്ധമാവുമ്പോൾ, നമ്മുടെ നിലനില്പിന്റേയും ധാർമ്മികതയുടേയും പരിഗണനകളാണ് തീരുമാനത്തിന് അടിസ്ഥാനമാകേണ്ടത്.
എഡിൻബറോ സർവകലാശാലയിൽ 1901-02-ൽ ചെയ്ത ഗിഫോർഡ് പ്രഭാഷണ പരമ്പരയിൽ ജെയിംസ്, മതാനുഭവത്തിന്റെ വൈവിദ്ധ്യത്തെ ഒരു കലാകാരന്റെ സംവേദനത്തോടെ വിശകലനം ചെയ്തു. ആ പ്രഭാഷണത്തെ ആശ്രയിച്ച് പിന്നീട് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച "മതാനുഭവത്തിന്റെ തരഭേദങ്ങൾ" (The Varieties of Religious Experience) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ അദ്ദേഹം, മതപരമായ അനുഭവങ്ങളെ തന്റെ പ്രായോഗികതാദർശനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിലയിരുത്തി. ഇക്കാര്യത്തിൽ അദ്ദേഹം മുന്നോട്ടു വച്ച പ്രധാന നിർദ്ദേശങ്ങളിൽ ചിലത് താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്:
സഹജവാസനകൾ
ആധുനികമനോവിജ്ഞാനത്തിന്റെ പിതാവായ സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡിനെപ്പോലെ ജെയിസും ഡാർവിന്റെ പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ പ്രഭാവത്തിൽ വന്നിരുന്നു. "പ്രിൻസിപ്പിൾസ് ഓഫ് സൈക്കോളജി" എന്ന കൃതിയിൽ ജെയിംസ് വിവരിക്കുന്ന മനഃശാസ്ത്ര വീക്ഷണത്തിന്റെ മൂലമായിരുന്നത് സഹജവാസനകളുടെ വ്യവസ്ഥയാണ്. മനുഷ്യരിൽ ഒട്ടേറെ സഹജവാസനകളുണ്ടെന്നും അവയുടെ സംഖ്യ മൃഗങ്ങളുടെ കാര്യത്തിലെന്നതിനേക്കാൾ അധികമാണെന്നും ജെയിംസ് എഴുതി. സഹജവാസനകളിൽ പലതും പരസ്പരം പോരടിക്കുന്നവയായതിനാൽ, അനുഭവങ്ങളുടെ വെളിച്ചത്തിലും ഒന്നിനെ മറ്റൊന്നു കൊണ്ടെന്ന രീതിയിലും അവയെ മറികടക്കാനാകുമെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. എന്നാൽ 1920-കളായപ്പോൾ, മനഃശാസ്ത്രം പരിണാമവാദത്തെ ആശ്രയിച്ചുള്ള ഇത്തരം സിദ്ധാന്തങ്ങളെ കൈവിട്ട്, സമഗ്രചേഷ്ടാസിദ്ധാന്തത്തെ (radical behaviorism) പുണർന്നു.
ആവേഗങ്ങളുടെ സിദ്ധാന്തം
ആവേഗങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച "ജെയിംസ്-ലാങ്ങ് സിദ്ധാന്തം" (The James-Lange Theory of Emotions) 1880-കളിൽ ജെയിംസും ഡച്ചുകാരനായ കാൾ ലാങ്ങും വെവ്വേറെ കണ്ടെത്തിയതാണ്. ഉദ്ദീപനം (stimulus) ശരീരത്തിലുണ്ടാക്കുന്ന അവസ്ഥയെ മനസ്സ് തിരിച്ചറിയുന്നതാണ് ആവേഗം എന്നാണ് ഈ സിദ്ധാന്തം. ഇതിന് ജെയിംസ് നൽകിയ പ്രസിദ്ധമായ ഉദാഹരണം പിന്തുടർന്നാൽ; നാം കരടിയെ കണ്ടു ഭയപ്പെടുകയും തുടർന്ന് ഓടുകയുമല്ല ചെയ്യുന്നത്. നാം കരടിയെ കണ്ട് ഓടുകയും അതിന്റെ ഫലമായി അതിനെ ഭയപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതനുസരിച്ച്, അഡ്രിനാലിൻ നിരപ്പിന്റേയും ഹൃദയസ്പന്ദനത്തിന്റേയും മറ്റും ഉയർച്ച മനസ്സു തിരിച്ചറിയുന്നതാണ് ആവേഗം.
ആവേഗങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച ഈ സിദ്ധാന്തത്തിന് സൗന്ദര്യശാസ്ത്രദർശനത്തിൽ വലിയ പ്രസക്തിയുണ്ട്. ആ പ്രസക്തിയെ ജെയിംസ്, "പ്രിൻസിപ്പിൾസ് ഓഫ് സൈക്കോളജി" എന്ന പ്രസിദ്ധരചനയിൽ ഇങ്ങനെ വിവരിക്കുന്നു:
മനസ്സ് ചില കാര്യങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ ആവേഗാവസ്ഥയിലാവുകയും അതിന്റെ ഫലമായി അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ശാരീരിക പ്രതികരണങ്ങൾ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്യുന്നു എന്നാണ് സാധാരണ മനസ്സിലാക്കപ്പെടാറുള്ളത്. ഇതിനു വിരുദ്ധമായി, ആവേഗജനകമായി കരുതപ്പെടുന്ന കാര്യത്തിന്റെ തിരിച്ചറിവ് ശാരീരിക പ്രതികരണങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുകയും ആ പ്രതികരണങ്ങളെ മനസ്സ് തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ വ്യതിരിക്തമായ ആവേഗങ്ങൾ ജനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്നാണ് ജെയിംസ് വാദിച്ചത്. ഈ വാദമനുസരിച്ച്, ആവേഗങ്ങളുടെ മനഃശാസ്ത്രം അതിന്റെ ശരീരശാസ്ത്രത്തിനു ദാസ്യം വഹിക്കുന്നു, നേരേ മറിച്ചല്ല: നാം ഭയന്നു വിറയ്ക്കുകയല്ല, വിറച്ചു ഭയപ്പെടുകയാണ്; ദുഃഖിച്ചു കരയുകയല്ല, കരഞ്ഞു ദുഃഖിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്.
ചരിത്രദർശനം
സാമൂഹപരിവർത്തനത്തിൽ വ്യക്തിയുടെ സ്ഥാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള, ചരിത്രദർശനത്തിലെ പഴയ തർക്കത്തിൽ ജെയിംസിന്റെ ഇടപെടൽ ശ്രദ്ധേയമായി.
"രണ്ടു നഗരങ്ങളുടെ കഥ" (A Tale of Two Cities) എന്ന നോവലിൽ ചാൾഡ് ഡിക്കൻസും, "ഫ്രെഞ്ചു വിപ്ലവത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ" തോമസ് കാർലൈലും ചരിത്രഗതിയിൽ വ്യക്തികൾ വഹിക്കുന്ന പങ്കിന്റെ പ്രാധാന്യം എടുത്തുകാട്ടി. വ്യക്തികളെ അവർ ചരിത്രസംഭവങ്ങളുടെ ചാലകശക്തികളായും സമൂഹത്തെ, വ്യക്തികൾ അവരുടെ പങ്ക് എഴുതിച്ചേർക്കുന്ന താളുകൾ മാത്രമായും ചിത്രീകരിച്ചു. ചരിത്രഗതി അതിന്റേതായ അജ്ഞാതനിയമങ്ങളെ പിന്തുടരുന്നുവെന്നും വ്യക്തികൾ കേവലം കരുക്കൾ മാത്രമാണെന്നുമുള്ള നേർവിപരീതമായ നിലപാടാണ് "യുദ്ധവും സമാധാനവും" എന്ന നോവലെഴുതിയ ടോൾസ്റ്റോയിയെപ്പോലുള്ളവർ സ്വീകരിച്ചത്. 1880-ൽ അറ്റ്ലാന്റിക് മാസികയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച "വലിയ മനുഷ്യരും അവരുടെ ചുറ്റുപാടുകളും" എന്ന ലേഖനത്തിലൂടെ ഈ തർക്കത്തിൽ ഇടപെട്ട ജെയിംസ്, പൊതുവേ കാർലൈലിന്റേയും മറ്റും നിലപാടിനോടാണ് യോജിപ്പു കാട്ടിയത്. എങ്കിലും, സാമ്രാജ്യങ്ങളുടേയും രാഷ്ട്രങ്ങളുടേയും സ്ഥപകരും വിനാശകരുമെന്ന നിലയിൽ ചരിത്രപുരുഷന്മാരുടെ സ്ഥാനം അംഗീകരിച്ച അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശകലനം, രാജനീതിയുടേയും സൈന്യത്തിന്റേയും മേഖലകൾക്ക് കാർലൈൽ കൽപ്പിച്ചത്ര പ്രാധാന്യം കൊടുത്തില്ല.
ചരിത്രത്തിലെ വലിയ മനുഷ്യർ, സമൂഹത്തിന്റെ ചിന്തയെ കൗശലപൂർവം വഴക്കിയെടുക്കുന്നു എന്നു ജെയിംസ് കരുതി. "മനോഭാവം മാറ്റുന്നതു വഴി മനുഷ്യജീവികൾക്ക് അവരുടെ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങൾ മാറ്റിയെടുക്കാനാകും" എന്നു അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. "ജീവിതം കൊണ്ടു സാധിക്കാവുന്ന ഏറ്റവും വലിയ കാര്യം, ജീവിതത്തെ അതിജീവിക്കുന്ന എന്തിനെങ്കിലുമായി അതിനെ വിനിയോഗിക്കുന്നതാണ്" എന്ന് അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർക്കുകയും ചെയ്തു.
കുറിപ്പുകൾ
പൂർത്തീകരിക്കപ്പെടാതെ അവശേഷിച്ച ആ കൃതി അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണശേഷം, "തത്ത്വചിന്തയിലെ ചില സമസ്യകൾ"(Some Problems in Philosophy) എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടു.
"There is no conclusion. What has concluded that we might conclude in regard to it?  There are no fortunes to be told and there is no advice to be given.  Farewell."
അവലംബം
വർഗ്ഗം:തത്ത്വചിന്തകർ വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രജ്ഞർ വർഗ്ഗം:1842-ൽ ജനിച്ചവർ
ഹർമൻ ബവേജ
ബോളിവുഡ് ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ ഒരു നടനാണ് ഹർമാൻ ബവേജ. 2008 ൽ തന്റെ പിതാവ് നിർമ്മിച്ച ലവ് സ്റ്റോറി 2050 എന്ന ചിത്രത്തിൽ ആദ്യമായി അഭിനയിച്ചു. പ്രമുഖ നായകനടിയായ പ്രിയങ്ക ചോപ്ര ആയിരുന്നു ഇതിൽ ഹർമാന്റെ നായിക.
ജീവചരിത്രം
സിനിമ സംവിധായകനായ ഹാരി ബവേജയുടെയും നിർമാതാവായ പമ്മി ബവേജയുടെയും പുത്രനാണ് ഹർമാൻ ബവേജ. ജാട്ട് സിഖ് സമുദായത്തിൽ പ്പെടുന്നതാണ് ഇവരുടെ കുടുംബം.
അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ
</b>
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:1980-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:നവംബർ 13-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടന്മാർ
വടക്കൻ ബിർച്ച് എലി
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:എലികൾ
ദിവ്യദേശങ്ങൾ
thumb|250px|വൈകുണ്ഠപെരുമാളും ദേവിയും ഗരുഡാസന്നരായി ഇന്ത്യയൊട്ടാകെ മഹാവിഷ്ണു പ്രതിഷ്ഠയായുള്ള 108 ക്ഷേത്രങ്ങളാണ്‌ ദിവ്യദേശങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ആൾവാർമാരുടെ സംഭാവനയാണ്‌‍ പ്രസ്തുത ക്ഷേത്രങ്ങളെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു. മഹാസമുദ്രങ്ങളാലും, പുഴകളാലും തടകങ്ങളാലും ചുറ്റപ്പെട്ട ഭാരത ഭൂമി മാനവ സംസ്കാരത്തിൻറെ ഈറ്റില്ലം കൂടിയാണ്. നമ്മുടെ സംസ്കാരത്തിൻറെ ഉറവിടം ശ്രദ്ധേയമായ ഭൂതകാലത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഭവിച്ചതാണ്. അതിൽ ഏറ്റവും വലുതാണ് ഭാരതീയൻറെ ആരാധനാ മനോഭാവം. നമ്മുടെ മഹത്തായ ദർശനങ്ങളെ കണ്ടെത്തുന്നതിലും പരിപാലിയ്ക്കുന്നതിലും ഭാരതത്തിലെ ഋഷിവര്യന്മാർ വളരെയധികം ശ്രദ്ധ പതിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിലോരു പ്രത്യേക സ്ഥാനം തന്നെ ആൾവാർമാർക്കുണ്ട്. ഭക്തിയുടെ അങ്ങേക്കര കണ്ടറിഞ്ഞ മഹാ ത്യാഗികളാണവർ. അവരുടെ സംഭവനയാണ് ഭാരത്തിലോട്ടാകെ ഇന്നുനാം കാണുന്ന 108 വിഷ്ണു സ്ഥാനങ്ങളായ, ദിവ്യദേശങ്ങൾ. ഇത് ഭാരതത്തിലങ്ങോളമിങ്ങോളം വിതറി കിടക്കുന്നു. എല്ലാ ഹൃദയങ്ങളിലും മനസ്സുകളിലും നിറഞ്ഞു നിൽക്കുന്ന പരമാത്മാവായ ഭഗവാൻ സാക്ഷാൽ ആദിനാരായണൻ തെക്ക് കന്യാകുമാരി മുതൽ വടക്ക് ഹിമാലയസാനുക്കൾ വരെ വ്യത്യസ്തങ്ങളായ സ്ഥലങ്ങളിൽ വിവിധങ്ങളായ തിരുരൂപങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു.
ഈ സ്ഥലങ്ങളിൽ ഭഗവാൻ നാരായണന്റെ ഹംസങ്ങളായ ആൾവാർമാർ മംഗളശാസനം പാടി ഭഗവാനെ സ്തുതിച്ച 108 ദിവ്യധാമങ്ങളാണുള്ളത്. ഈ 108 വിഷ്ണുധാമങ്ങളാണ് ദിവ്യദേശങ്ങളെന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്. പ്രസ്തുത സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ഭഗവാൻ ഓരോ തിരുരൂപങ്ങളിലാണ് അവതരിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. അവ ഇപ്രകാരമാണ്:
പ്രദേശങ്ങൾ
വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളെ ഏഴായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. അവ ഇപ്രകാരമാണ്.
പ്രതിഷ്ഠാരീതി
ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ വിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠ കന്യാകുമാരി മുതൽ ഹിമാലയം വരെ വ്യത്യസ്തങ്ങളായ സ്ഥലങ്ങളിൽ വിവിധങ്ങളായ രൂപങ്ങളിലാണു കാണപ്പെടുന്നത്. അവ മൂന്നു രീതിയിലായി കണക്കാക്കുമ്പോൾ ഇപ്രകാരമാണ്‌
ദർശനദിശ
ദർശനദിശയുടെ അടിസ്ഥനത്തിൽ 108 തിരുപ്പതികളെ തരംതിരിക്കുമ്പോൾ അവ ഇപ്രകാരമാണ്.
ദിവ്യദേശങ്ങളുടെ പട്ടികയും, പ്രതിഷ്ഠയും
108 ദിവ്യദേശങ്ങളിൽ സിംഹഭാഗവും തമിഴ്നാട്ടിലാണ്. 86 എണ്ണമാണ് തമിഴ്നാട്ടിലുള്ളത്. ബാക്കിയുള്ളവ 22 എണ്ണത്തിൽ ഇരുപതെണ്ണം കേരളം, ആന്ധ്രാപ്രദേശ്, ഗുജറാത്ത്, ഉത്തർപ്രദേശ്, ഉത്തരാഖണ്ഡ് എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലായും നേപ്പാളിലായും ചിതറിക്കിടക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ 11 ദിവ്യദേശങ്ങളുണ്ട് (മലനാട്ട് തിരുപ്പതികൾ വാസ്തവത്തിൽ 13 ആണെങ്കിലും കന്യാകുമാരി ജില്ലയുടെ ഭാഗങ്ങളായ തിരുപ്പതിസാരവും, തിരുവട്ടാറും ഇപ്പോൾ തമിഴ്നാട്ടിലാണ്). ആന്ധ്രാപ്രദേശിൽ രണ്ടും, ഗുജറാത്തിൽ ഒന്നും, ഉത്തർപ്രദേശിൽ നാലും, ഉത്തരാഖണ്ഡിൽ മൂന്നും ദിവ്യദേശങ്ങളുണ്ട്. ഒരു ക്ഷേത്രം നേപ്പാളിലാണ്. ബാക്കിയുള്ളവ ഭഗവാന്റെ വാസസ്ഥാനങ്ങളായി അറിയപ്പെടുന്ന പാൽക്കടലും, വൈകുണ്ഠവുമാണ്.
എടുത്തുപറയേണ്ട ഒരു വസ്തുതയെന്തെന്നാൽ, ഇന്ന് രാജ്യത്ത് അറിയപ്പെടുന്ന ഒരുപാട് പ്രസിദ്ധ വൈഷ്ണവക്ഷേത്രങ്ങൾ (ഉദാ: ഗുരുവായൂർ, ഉഡുപ്പി, പുരി, പണ്ഡർപൂർ) ഈ പട്ടികയിലില്ല എന്നതാണ്. ഈ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ആഴ്വാർമാരുടെ കാലത്ത് നിലവിലുണ്ടായിരുന്നിരിയ്ക്കാനോ, നിലനിന്നിരുന്നെങ്കിൽ തന്നെയും പ്രസിദ്ധമാകാനോ സാദ്ധ്യതയില്ല എന്നതാണ് കാരണം. ഈയൊരർത്ഥത്തിൽ, ദിവ്യദേശങ്ങൾ അക്കാലത്ത് പുരാണങ്ങൾ വഴിയും മറ്റും അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ക്ഷേത്രങ്ങളാകാനാണ് സാദ്ധ്യത. ദിവ്യദേശങ്ങളിൽ പെടാത്ത പ്രസിദ്ധ വൈഷ്ണവക്ഷേത്രങ്ങൾ 'അഭിമാനസ്ഥലങ്ങൾ' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ
വിക്കിസ്പീഷിസ്
വിക്കിഇനങ്ങൾ എന്നാൽ വിക്കിമീഡിയാ ഫൗണ്ടേഷന്റെ ഒരു ഓൺലൈൻ പദ്ധതിയാണ്. ജൈവവർഗങ്ങളെ കുറിച്ചും അവയുടെ സമഗ്രമായ വിവിരശേഖരത്തിനുമുള്ള സ്വതന്ത്ര വിജ്ഞാനകോശമാണ് വിക്കിഇനങ്ങൾ. മലയാളത്തിൽ ഇതു വരെ ലഭ്യമായിത്തുടങ്ങിയിട്ടില്ല.
പുറങ്കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷൻ സംരംഭങ്ങൾ
തപിർ ഗാവോ
ഒരു ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയക്കാരനാണ് തപിർ ഗാവോ (ജനനം: 1 ഒക്ടോബർ 1964). അരുണാചൽ പ്രദേശ്, ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി പ്രസിഡന്റാണ്. അരുണാചൽ പ്രദേശിലെ അരുണാചൽ ഈസ്റ്റ് നിയോജകമണ്ഡലത്തെയും ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയെയും പ്രതിനിധീകരിച്ച് ഇന്ത്യയിലെ പതിനാലാം ലോക്സഭയിൽ അംഗമായിരുന്നു. 2011 ൽ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു ഗാവോ. ഗാവോ നിലവിൽ ബിജെപിയുടെ ദേശീയ എക്സിക്യൂട്ടീവ് അംഗമാണ്.
പരാമർശങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:1964-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രമുഖർ വർഗ്ഗം:പതിനാലാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ അരുണാചൽ പ്രദേശിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിലെ ബിജെപി അംഗങ്ങൾ
ഗ്രെഷമിന്റെ നിയമം
സർക്കാർ കൃത്രിമമായി ഒരു നാണയത്തിന്റെ മൂല്യം കൂട്ടിയും മറ്റൊന്നിന്റെ മൂല്യം കുറച്ചും നിശ്ചയിക്കുമ്പോൾ, കുറഞ്ഞ മൂല്യം നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട നാണയം പൂഴ്ത്തിവയ്ക്കപ്പെട്ട് പ്രചാരത്തിൽ നിന്ന് പിൻവാങ്ങുകയും അധികമൂല്യം നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടത് വൻതോതിൽ പ്രചരിക്കുകയും ചെയ്യും എന്ന സാമ്പത്തികശാസ്ത്ര തത്ത്വമാണ് ഗ്രെഷമിന്റെ നിയമം (Gresham's Law) എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. "മോശം പണം നല്ല പണത്തെ തുരത്തുന്നു" എന്നാണ് ഈ നിയമത്തിന്റെ ഏറെ പ്രചാരമുള്ള സാമാന്യഭാഷ്യം. എങ്കിലും "വിനിമയ നിരക്ക് നിയമം മൂലം ഉറപ്പിച്ചാൽ, മോശം പണം നല്ല പണത്തെ തുരത്തും" എന്നു പറയുന്നതിലാണ് കൂടുതൽ കൃത്യതയുള്ളത്.
രണ്ടു മൂല്യമുള്ള വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള നാണയങ്ങൾ നിലവിലിരിക്കെ, രണ്ടിനും നിയമപരമായി ഒരേ മുഖമൂല്യം കല്പിക്കപ്പെടുന്ന അവസ്ഥയിലാണ് ഗ്രെഷമിന്റെ നിയമം കൂടുതലും പ്രസക്തമാകുന്നത്. കൃത്രിമമായി അധികവില നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട നാണയം അല്പവില കല്പിക്കപ്പെട്ട നാണയത്തെ വിപണിയിൽ നിന്നു തുരത്തുന്നു. കൃത്രിമമായ വിലനിയന്ത്രണത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.
ഇംഗ്ലണ്ടിൽ ട്യൂഡർ രാജവാഴ്ചക്കാലത്തെ പണമിടപാടുകാരനായിരുന്ന തോമസ് ഗ്രെഷം (1519–1579) എന്നയാളുടെ പേരിലാണ് ഈ തത്ത്വം അറിയപ്പെടുന്നത്. എങ്കിലും ഗ്രെഷമിനും 40 വർഷം മുൻപ് പോളണ്ടിൽ നിക്കോളാസ് കോപ്പർനിക്കസ് ഇതിനെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതിനാൽ ആ രാജ്യത്ത് ഇത് "കോപ്പർനിക്കസ്-ഗ്രെഷം നിയമം' എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്. കോപ്പർനിക്കസിനും മുൻപ് 14-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ നിക്കോൾ ഓറെസ്മേയും ഈ പ്രതിഭാസം ശ്രദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്.  നല്ല നാണയത്തേക്കാളധികം മോശം നാണയം പ്രചരിക്കുന്ന പ്രതിഭാസം ക്രി.മു. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ ഗ്രീക്കു ഹാസ്യനാടകകൃത്ത് അരിസ്റ്റോഫെനിസ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ "തവളകൾ" എന്ന നാടകത്തിലും സൂചിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.  "അഥൻസിന്റെ അഭിമാനമായ തികവുറ്റ നാണയങ്ങൾ ഒരിക്കലും ഉപയോഗിക്കപ്പെടാതിരിക്കുമ്പോൾ, ക്ഷുദ്രമായ പിത്തളനാണയങ്ങൾ എല്ലാവരുടേയും കൈകളിലൂടെ കടന്നു പോകുന്നു" എന്നാണ് അദ്ദേഹം എഴുതിയത്.
നോർമൻ ബോർലോഗ്
ഒരു അമേരിക്കൻ കാർഷികശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്നു നോർമൻ ബോർലോഗ് (Norman Ernest Borlaug) (മാർച്ച് 25, 1914 – സെപ്തംബർ 12, 2009). നോർമൻ ബോർലോഗിന്റെ നേതൃത്വത്തത്തിൽ നടന്ന ഹരിതവിപ്ലവം, ലോകത്തെങ്ങും കാർഷികോൽപ്പാദനം വൻതോതിൽ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയെന്ന പ്രക്രിയക്കു കാരണമായിരുന്നു.ഇത് ഇദ്ദേഹത്തിനെ ഹരിതവിപ്ലവത്തിന്റെ പിതാവായി വിളിക്കപ്പെടാൻ കാരണമായി.
ലോകമെങ്ങും കോടിക്കണക്കിന് ആളുകളെ പട്ടിണിയിൽ നിന്നും മോചിപ്പിക്കാൻ കഴിഞ്ഞ ആളായി അദ്ദേഹത്തെ കരുതിപ്പോരുന്നു. വേൾഡ് ഫുഡ് പ്രൈസ് ഫൗണ്ടേഷന്റെ ഉദ്യോഗസ്ഥനായ ജാൻ ഡഗ്ലസിന്റെ അഭിപ്രായപ്രകാരം ഗ്രെഗ് ഈസ്റ്റർബ്രൂക്സിന്റെ 1997 -ൽ "Forgotten Benefactor of Humanity" എന്ന ലേഖനത്തിൽ ഇതെപ്പറ്റി വിശദമാക്കുന്നുണ്ട്. ഈ ലേഖനത്തിൽ പറയുന്നപ്രകാരം "ബോർലോഗിന്റെ കാർഷികരീതി അനുവർത്തിച്ചതുവഴി ഏകദേശം നൂറുകോടിയോളം മരണങ്ങൾ തടയാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്". ഭക്ഷ്യധാന്യത്തിന്റെ ലഭ്യതയിൽക്കൂടി ലോകസമാധാനത്തിനു നൽകിയ സംഭാവനകളെ മാനിച്ച് 1970-ൽ ബോർലോഗിന് സമാധാനത്തിനുള്ള നോബെൽ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു.പ്രസിഡണ്ടിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യമെഡൽ, കൊൺഗ്രേഷണൽ ഗോൾഡ് മെഡൽ, എന്നിവയടക്കം നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തെ തേടിയെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
പിൽക്കാലത്ത് ഏഷ്യയിലെയും ആഫ്രിക്കയിലെയും ഭക്ഷ്യോൽപ്പാദനവർദ്ധനയ്ക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നൂതന കൃഷി രീതികൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്തി.
ആദ്യകാലജീവിതം, വിദ്യാഭ്യാസം, കുടുംബം
ബോർലോഗിന്റെ പൂർവ്വപിതാക്കന്മാർ നോർവേയിൽ നിന്നും കുടിയേറിയവരായിരുന്നു. 1854-ൽ നോർവേയിൽ നിന്നും വിസ്കോൺസിനിൽ എത്തിയ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂർവികർ പിന്നീട് അയോവയിലെ ക്രെസ്കോയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള നോർവേക്കാരുടെ ഒരു ചെറിയ കമ്യൂണിറ്റിയിലേക്കും എത്തിച്ചേർന്നു. അവിടെ സോഡ് ലുഥെറൻ ചർച്ചിലെ അംഗമെന്ന നിലയിലാണ്ൽ നൊർമൻ ജ്ഞാനസ്നാനം ചെയ്യപ്പെട്ടത്.
കൃഷിയിടം വിട്ട് ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം നേടാനുള്ള തന്റെ തീരുമാനത്തെ സ്വാധീനിച്ചത് മുത്തച്ഛന്റെ പ്രോൽസാഹനമാണെന്ന് ബോർലോഗ് പിന്നീടു പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. നെൽസ് ഓൾസൺ ബോർലോഗ് (ജീവിതകാലം: 1859–1935) അദ്ദേഹത്തോട് ഒരിക്കൽ പറഞ്ഞു, പിന്നീട് വയർ നിറയ്ക്കാൻ ഇന്ന് തല നിറയ്ക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. 1933-ൽ മിനെസോട്ട സർവ്വകലാശാലയിലെ പ്രവേശനപരീക്ഷയിൽ തോൽവി ഏറ്റുവാങ്ങിയെങ്കിലും അദ്ദേഹത്തിന് പുതുതായി തുടങ്ങിയ രണ്ടുവർഷ ജനറൽ കോളേജിൽ പ്രവേശനം ലഭിച്ചു. അരക്കൊല്ലത്തിനുശേഷം ബോർലോഗിനെ കാർഷികകോളേജിലെ വനവിഭാഗത്തിലേക്ക് സ്ഥലം മാറ്റി. സർവ്വകലാശാലയിലെ ഗുസ്തിവിഭാഗത്തിലെ അംഗമെന്ന നിലയിൽ ബോർലോഗ് ബിഗ് റ്റെൻ സെമിഫൈനലിൽ എത്തി. തുടർന്ന് ഗുസ്തിപ്രചാരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി മിനസോട്ടയിൽ ഹൈസ്കൂളുകളിൽ ഗുസ്തിപ്രദർശനവുമായി അദ്ദേഹം സഞ്ചരിച്ചു.
"ഗുസ്തി എനിക്ക് വിലയേറിയ പല പാഠങ്ങളും നൽകി. ലോകത്തെ മികച്ചവരോടൊപ്പം എനിക്കുപിടിച്ചുനിൽക്കാനാവുമെന്ന് ഞാൻ മനസ്സിലാക്കി. അതെന്നെ ശക്തനാക്കി. പലപ്പോഴും അതെനിക്ക് ശക്തിപകർന്നു. ചിലപ്പോൾ ഈ പറയുന്നത് യുക്തിരഹിതമെന്നുതോന്നിയേക്കാമെങ്കിലും ഇങ്ങനെയാണ് ഞാൻ ഞാനായത്."
തന്റെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായുള്ള പണമുണ്ടാക്കാൻ പലപ്പോഴും ബോർലോഗ് പഠനം ഇടയ്ക്കിടെ നിർത്തിവച്ച് ജോലിക്കു പോകുമായിരുന്നു. അത്തരത്തിലൊരിക്കൽ 1935-ൽ തൊഴിൽരഹിതരോടൊപ്പം അദ്ദേഹം സിവിലിയൻ കൺസർവേഷൻ ക്രോപ്പിൽ ജോലിചെയ്തിരുന്നു. അവരിൽപ്പലരും പട്ടിണിയിലായിരുന്നു. പിന്നീട് ബോർലോഗ് ഓർമ്മിക്കുന്നു: "ഭക്ഷണം അവരെ എങ്ങനെ മാറ്റിത്തീർത്തെന്ന് ഞാൻ അറിഞ്ഞു... ഇത് എന്നിൽ വലിയ മുറിവുകൾ ഉണ്ടാക്കി." 1935 -38 കാലത്ത് തന്റെ ബി എസ്‌സി ബിരുദം ലഭിക്കുന്നതിനു മുൻപും പിമ്പും 1937-ൽ അമേരിക്കൻ വനസർവ്വീസിനായി അദ്ദേഹം ഫോറസ്ട്രിയിൽ അവരുടെ മസാച്ചുസെറ്റീസിലെയും ഇഡാഹോയിലെയും സ്റ്റേഷനുകളിൽ ജോലിചെയ്തിരുന്നു. അക്കാലത്ത് രാജ്യത്തിലെ ഏറ്റവും ഒറ്റപ്പെട്ട വന്യതയായ സാൽമൺ നദിയുടെ തുരുത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ ഒരു വേനൽക്കാലം അദ്ദേഹം കഴിച്ചുകൂട്ടിയിരുന്നു.
തന്റെ അണ്ടർഗ്രാജുവേറ്റ് പഠനത്തിന്റെ അവസാനമാസങ്ങളിൽ ബോർലോഗ് താമസിയാതെ മിനസോട്ട സർവ്വകലാശാലയിലെ സസ്യരോഗവിഭാഗത്തിന്റെ തലവൻ ആയിത്തീരാൻ പോകുന്ന പ്രൊഫസർ എൽവിൻ ചാൾസ് സ്റ്റാക്‌മാന്റെ പ്രസംഗം കേൾക്കുകയുണ്ടായി. ബോർലോഗിന്റെ ഭാവിതന്നെ മാറ്റിമറിക്കാൻ പോകുന്നൊരു സന്ദർഭമായി അതു മാറി. ആ പ്രഭാഷണത്തിൽ ഗോതമ്പിന്റെയും ചോളത്തിന്റെയും ബാർളിയുടെയും സസ്യപോഷകങ്ങളെ വലിച്ചുകുടിക്കുന്ന പരാദ ഫംഗസുകളെപ്പറ്റി "നമ്മുടെ ഭക്ഷ്യസസ്യങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്ന ശത്രുക്കൾ" എന്ന് അദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി. ചില പ്രത്യേക സസ്യപ്രജനനരീതികൾ സസ്യങ്ങളെ നാശത്തിൽ നിന്നും രക്ഷിക്കുന്നതായി അദ്ദേഹം കണ്ടെത്തി. ഈ ഗവേഷണങ്ങൾ ബോർലോഗിൽ സവിശേഷതാല്പര്യം ജനിപ്പിച്ചു. സാമ്പത്തികനിയന്ത്രണത്താൽ വനംവകുപ്പിലെ ജോലി നിർത്തലാക്കിയപ്പോൾ സ്റ്റാക്‌മാനോട് തനിക്കും വന്യരോഗപഠനത്തിലേക്ക് മാറാനാകുമോ എന്ന് ബോർലോഗ് അന്വേഷിച്ചു. എന്നാൽ സസ്യരോഗപഠനങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധകേന്ദ്രീകരിക്കാനായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിനുലഭിച്ച ഉപദേശം. തുടർന്ന് സ്റ്റാക്‌മാന്റെ കീഴിൽ സസ്യരോഗപഠനങ്ങൾക്കായി അദ്ദേഹം സർവ്വകലാശാലയിൽ ചേർന്നു. 1940-ൽ എം എസ്‌സി ബിരുദവും 1942-ൽ സസ്യരോഗവിഷയത്തിലും ജനിതകശാസ്ത്രത്തിലും ബോർലോഗിന് ഡോക്ടറേറ്റും ലഭിച്ചു.
ബോർലോഗ് ആൽഫ ഗാമ റോ ഫ്രറ്റേർനിറ്റിയിലെ അംഗമായിരുന്നു. കോളേജിൽ പഠിക്കുന്നസമയത്ത് സർവ്വകലാശാലയിലെ ഡിങ്കിടൗണിലെ കോഫീഷോപ്പിൽ രണ്ടുപേരും സേവനമനുഷ്ഠിക്കുമ്പോൾ ബോർലോഗ് തന്റെ ഭാവിഭാര്യയായ മാർഗരെറ്റ് ഗിബ്‌സണെ കണ്ടെത്തി. 1937-ൽ വിവാഹിതരായ അവർക്ക് മൂന്നു മക്കളായിരുന്നു ഉണ്ടായിരുന്നത്, നോർമ ജീൻ ജീനീ ലോബ്, സ്കോട്ടി (സ്പൈന ബിഡ മൂലം ജനിച്ചയുടൻ തന്നെ മരണമടഞ്ഞു), വില്യം എന്നിവരായിരുന്നു അവർ. അദ്ദേഹത്തിന് അഞ്ചുപേരക്കുട്ടികളും അടുത്ത തലമുറയിൽ ആഋ പേരക്കുട്ടികളുമാണ് ഉള്ളത്. 2007 മാർച്ച് 8-ന് തൊണ്ണൂറ്റഞ്ചാം വയസ്സിൽ ഒരു വീഴ്ചയെത്തുടർന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നി മാർഗരറ്റ് മരണമടഞ്ഞു. 65 വർഷം അവർ വിവാഹിതരായി ജീവിച്ചു. തന്റെ അവസാനകാലത്ത് ഉത്തര ഡാലസിൽ ആണ് ബോർലോഗ് ജീവിച്ചതെങ്കിലും ലോകമെങ്ങും വ്യാപിച്ച തന്റെ മാനുഷികപ്രവർത്തനങ്ങളുടെ തിരക്കിൽ വർഷത്തിൽ ഏതാനും ആഴ്ചകൾ മാത്രമേ അദ്ദേഹത്തിന് അവിടെ താമസിക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നുള്ളൂ.
ഔദ്യോഗികജീവിതം
1942 മുതൽ 1944 വരെ ബോർലോഗ് ഡെലാവെയറിലെ വിൽമിംഗ്‌ടണിലുള്ള ദ്യൂപോണ്ടിൽ ഒരു മൈക്രോബയോളജിസ്റ്റ് ആയി ജോലിനോക്കി. അവിടെ അദ്ദേഹം വ്യാവസായികമായും കാർഷികമായും ഉപയോഗമുള്ള ബാക്ടീരിയനാശിനികളെപ്പറ്റിയും കുമിൾനാശിനികളെപ്പറ്റിയും ഭക്ഷണം കേടുകൂടാതെയിരിക്കാനുപയോഗിക്കുന്ന വസ്തുക്കളെപ്പറ്റിയും ഗവേഷണം നയിക്കാൻ തായ്യാറെടുക്കുകയായിരുന്നു. എന്നാൽ 1941 ഡിസംബർ 7 -ന് പേൾ ഹാർബർ സംഭവത്തെത്തുടർന്ന് അദ്ദേഹം പട്ടാളത്തിൽ ചേരാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും യുദ്ധകാലതൊഴിൽനിയന്ത്രണങ്ങളെത്തുടർന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജോലിക്കുള്ള അപേക്ഷ നിരസിക്കപ്പെടുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരീക്ഷണശാല അമേരിക്കൻ സൈന്യത്തിന്റെ ഗവേഷണങ്ങൾക്കായി മാറ്റുകയും ചെയ്തു. തെക്കേശാന്തസമുദ്രത്തിലെ ചൂടുള്ള ഉപ്പുവെള്ളത്തെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പറ്റുന്ന ഒരു പശ വികസിപ്പിക്കാനായിരുന്നു അവർക്കു ലഭിച്ച ആദ്യനിർദ്ദേശം. ഗ്വാഡൽകനാൽ ദ്വീപിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്ത ഇമ്പീരിയൽ ജപ്പാൻ നാവികസേന ദിവസേന അവിടെ നാവിക-വ്യോമനിരീക്ഷണം നടത്തുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ദ്വീപിൽ അകപ്പെട്ടുപോയ സൈനികർക്ക് സാധനങ്ങൾ എത്തിക്കാൻ അമേരിക്കൻ സൈന്യത്തിനുള്ള ഏകമാർഗ്ഗം രാത്രിയിൽ സ്പീഡ്‌ബോട്ടിൽ എത്തി ഭക്ഷണപ്പൊതികളും മറ്റുവസ്തുക്കളും തിരയോടൊപ്പം തീരത്തെത്താനായി എറിഞ്ഞുകൊടുക്കുകയായിരുന്നു. ഈ പൊതികൾ ഉപ്പുവെള്ളത്തിൽ ജീർണ്ണിച്ചുപോകുമായിരുന്നു. ആഴ്ചകൾക്കകം ബോർലോഗും കൂട്ടരും കൂടി ഉപ്പുവെള്ളത്തിൽ ജീർണ്ണിക്കാത്ത ഒരിനം പശ ഉണ്ടാക്കിയെടുത്തതോടെ അതിൽ ഭക്ഷണം സുരക്ഷിതമായിപ്പൊതിഞ്ഞ് സൈനികർക്ക് എത്തിച്ചുകൊടുക്കാനുള്ള വഴിതുറന്നു. ഇവർക്കുലഭിച്ച മറ്റു ഗവേഷണജോലികളിൽ കമൗഫ്ലാഷ്, ഭക്ഷണപാത്രങ്ങളെ അണുവിമുക്തമാക്കൽ, മലേറിയയെത്തടയാൻ ഡിഡിറ്റി ഉപയോഗിക്കൽ, ചെറിയ ഇലക്ട്രോണിക് ഘടകങ്ങൾക്ക് വേണ്ട ഇൻസ്റ്സുലേഷൻ എന്നിവയൊക്കെ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു.
1940-ൽ അവില കമാചോ മെക്സിക്കോയിൽ പ്രസിഡണ്ടായി. രാജ്യത്തിന്റെ വ്യവസായത്തിനൊപ്പം സാമ്പത്തികവളർച്ചയ്ക്കും കൃഷി പൂരകമാവണമെന്നായിരുന്നു ഭരണകൂടത്തിന്റെ പ്രാഥമിക ലക്ഷ്യം. അമേരിക്കയിലെ വൈസ് പ്രസിഡണ്ടായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഹെൻറി വാലസ് കമാചോയുടെ ഈ ആശയം അമേരിക്കയുടെ സൈനിക-സാമ്പത്തികതാൽപര്യങ്ങൾക്ക് അനുകൂലമാവുമെന്നു മനസ്സിലാക്കി റൊക്ഫെല്ലർ ഫൗണ്ടേഷനെ മെക്സിക്കൻ സർക്കാരുമായി യോജിച്ച് പ്രവർത്തിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചു. റൊക്ഫെല്ലർ ഫൗണ്ടേഷൻ ഇ. സി. സ്റ്റാക്‌മാനെയും മറ്റു രണ്ട് പ്രമുഖ കൃഷിശാസ്ത്രജ്ഞരെയും സമീപിച്ചു. മെക്സിക്കൻ സർക്കാരിന്റെ ഭാഗമായി നിൽക്കെത്തന്നെ റോക്ഫെല്ലർ ഫൗണ്ടേഷന്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ഓഫീസ് ഓഫ് സ്പെഷ്യൽ സ്റ്റഡീസ് എന്ന് പുതിയൊരു സംഘടനയാവാമെന്ന് അവർ നിർദ്ദേശം വച്ചു. ഇതിൽ മെക്സിക്കോയിലെയും അമേരിക്കയിലെയും ശാസ്ത്രകാരന്മാർ ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നും മണ്ണുവികസനം, ചോളത്തിന്റെയും ഗോതമ്പിന്റെയും ഉൽപ്പാദനം, സസ്യരോഗങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള പഠനം എന്നിവയാണ് അതിന്റെ പഠനവിഷയങ്ങളെന്നും തീരുമാനമായി.
ഡോ. ജേക്കബ് ജോർജ് "ഡച്ച്" ഹരാറിനെയാണ് സ്റ്റാക്‌മാൻ പ്രൊജക്ടിന്റെ നേതാവായി തെരഞ്ഞെടുത്തത്. പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ച മെക്സിക്കോയിലെ കോഓപറേറ്റീവ് വീറ്റ് റിസർച്ച് ആന്റ് പ്രൊഡക്ഷൻ പ്രോഗ്രാമിന്റെ തലവനായി ഹരാർ അപ്പോൾത്തന്നെ ബോർലോഗിനെ കിട്ടാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും ഡൂപോണ്ടിലെ യുദ്ധഗവേഷണങ്ങളിൽ തുടരാൻ ആയിരുന്നു ബോർലോഗിന്റെ തീരുമാനം. 1944 ജൂലൈയിൽ ശമ്പളം ഇരട്ടിപ്പിക്കാമെന്ന ഡൂപോണ്ടിന്റെ വാഗ്ദാനം നിരസിച്ച് ബോർലോഗ് ഗർഭിണിയായ ഭാര്യയെയും 14 മാസം പ്രായമായ മകളെയും താൽക്കാലത്തേക്ക് വിട്ട് മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിൽ സസ്യരോഗവിഭാഗത്തിൽ ജനിതകശാസ്ത്രവിഭാഗം തലവനായി സ്ഥാനമേറ്റു.
1964-ൽ മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്തുള്ള ടെക്സ്‌കോകോയിലെ എൽ ബാറ്റനിലെ ഇന്റർനാഷണൽ മെയ്സ് ആന്റ് വീറ്റ് ഇമ്പ്രൂവ്‌മെന്റ് സെന്ററിൽ (Centro Internacional de Mejoramiento de Maíz y Trigo, or CIMMYT) പുതുതായി രൂപീകരിച്ച കൺസൾട്ടീവ് ഗ്രൂപ് ഓൺ ഇന്റർനാഷണൽ അഗ്രികൾച്ചർ റിസേർച്ച്ന്റെ ഡിറക്ടർ ആയി ബോർലോഗ് നിയമിതനായി. സ്വയംഭരണാധികാരമുള്ള ഈ അന്താരാഷ്ട്ര ഗവേഷണ പരിശീലനപരിപാടിയുടെ സാമ്പത്തികകാര്യങ്ങളാവട്ടെ ഫോർഡ് ഫൗണ്ടേഷനും റോക്‌ഫെല്ലർ ഫൗണ്ടേഷനും മെക്സിക്കൻ സർക്കാരും സംയുക്തമായി വഹിച്ചു.
1979-ൽ ഈ സ്ഥാനത്തുനിന്ന് വിരമിച്ചെങ്കിലും ബോർലോഗ് CIMMYT യുടെ സീനിയർ കൺസൾട്ടന്റ് ആയി തുടർന്നു. ചാരിറ്റിയുടെയും വിദ്യാഭ്യാസകാര്യങ്ങളുടെയും കാര്യങ്ങൾ നോക്കിനടത്തുമ്പോഴും അദ്ദേഹം CIMMYT -യിൽ ഗോതമ്പും ട്രിട്ടിക്കേലും ബാർളിയും ചോളവും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ വിളയിക്കാവുന്ന മണിച്ചോളവും ഉപയോഗിച്ച് സസ്യഗവേഷണങ്ങളിൽ സജീവപങ്കുവഹിച്ചു.
1981-ൽ ബോലോഗ് വേൾഡ് കൾച്ചറൽ കൗൺസിലിന്റെ പ്രാരംഭ അംഗമായി.
1984-ൽ അദ്ദേഹം ടെക്സാസ് A&M സർവ്വകലാശാലയിൽ പഠിപ്പിക്കാനും ഗവേഷണം നടത്താനും തുടങ്ങി. പിന്നീട് അദ്ദേഹത്തിന് അന്താരാഷ്ട്രകാർഷികപ്രൊഫസർ എന്ന് ബഹുമാനിതപദവി നൽകപ്പെട്ടതു കൂടാതെ അവിടുത്തെ കാർഷിക ബയോടെക്നോളജി വിഭാഗത്തിലെ യൂജീൻ ബട്‌ലർ എൻഡോവ്‌ഡ് ചെയറിന്റെ സ്ഥാനവും നൽകി. 2009 സെപ്തംബറിൽ മരിക്കുന്നതുവരെ അദ്ദേഹം അവിടെ തുടർന്നു.
മെക്സിക്കോയിലെ ഗോതമ്പ് ഗവേഷണം
റോക്‌ഫെല്ലർ ഫൗണ്ടേഷന്റെയും മെക്സിക്കൻ സർക്കാരിന്റെ കാർഷികമന്ത്രാലയത്തിന്റെയും കൂട്ടുസംരംഭമായ സഹകരണ ഗോതമ്പ് ഗവേഷണ-ഉൽപ്പാദന പദ്ധതിയിൽ (The Cooperative Wheat Research Production Program) ജനിതകശാസ്ത്രത്തിലും, സസ്യപ്രജനനത്തിലും, സസ്യരോഗശത്രത്തിലും, പ്രാണിപഠനശാസ്ത്രത്തിലും, അഗ്രോണമിയിലും, മണ്ണിൻ്റെ രസതന്ത്രത്തിലും, ധാന്യസാങ്കേതികവിദ്യയിലുമെല്ലാം ഗവേഷണങ്ങൾ നടന്നു. അക്കാലത്ത് തങ്ങളുടെ ധാന്യത്തിന്റെ ആവശ്യത്തിനുവേണ്ടതിൽ വലിയൊരു ഭാഗം ഇറക്കുമതി ചെയ്തിരുന്ന മെക്സിക്കോയിൽ ഈ ഗവേഷണപദ്ധതിയുടെ ലക്ഷ്യം ഗോതമ്പ് ഉൽപ്പാദനത്തിൽ വലിയ വർദ്ധന ഉണ്ടാക്കുക എന്നതായിരുന്നു. സസ്യരോഗഗവേഷകനായ ജോർജ് ഹരാർ 1944-ന്റെ അവസാനത്തോടുകൂടി ഗോതമ്പ് ഗവേഷണത്തിനായി ഒരുകൂട്ടം ശാസ്ത്രജ്ഞന്മാരെച്ചേർത്ത് ഒരു ടീം ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നു. എല്ലാവരും അമേരിക്കക്കാരായ ഈ കൂട്ടത്തിൽ ബോർലോഗിനെക്കൂടാതെ മറ്റംഗങ്ങൾ മണ്ണുഗവേഷകനായ വില്യം കോൾവെൽ, ചോളപഠിതാവായ എഡ്‌വേഡ് വെൽഹോസൻ, ഉരുളക്കിഴങ്ങിൽ ശ്രദ്ധകേന്ദ്രീകരിച്ചിരുന്ന ജോൺ നീഡെർഹോസർ എന്നിവരായിരുന്നു. ആ പദ്ധതിയോടൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്ന പതിനാറ് വർഷക്കാലത്തിനിടയ്ക്ക് ഉയർന്ന ഉൽപ്പാദനശേഷിയുള്ളതും, രോഗപ്രതിരോധശേഷിയുള്ളതും, ഉയരം കുറഞ്ഞതുമായ നിരവധിയിനം ഗോതമ്പുകൾ ബോർലോഗ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.
മെക്സിക്കോയിലെ തന്റെ ആദ്യ കുറെ വർഷങ്ങൾ അത്യന്തം വിഷമം നിറഞ്ഞതായിരുവെന്നെന്ന് ബോർലോഗ് പറയുന്നുണ്ട്. പരിശീലനം സിദ്ധിച്ച ശാസ്ത്രജ്ഞരോ മികച്ച ഉപകരണങ്ങളോ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. 1939-41 കാലത്തെ സ്റ്റെം റസ്റ്റ് രോഗംകൊണ്ട് ഗോതമ്പുകൃഷി കാര്യമായി നശിച്ച പ്രാദേശികകർഷകർ ഈ ഗവേഷണപരിപാടിയോട് മുഖം തിരിച്ചുനിന്നു. "മെക്സിക്കോയിലേക്ക് ഗവേഷണത്തിനുപോകാമെന്ന് സമ്മതിച്ചത് വലിയ മണ്ടത്തരമായെന്ന് എനിക്കു തോന്നിത്തുടങ്ങി" തന്റെ ലോകത്തെ പട്ടിണിയെപ്പറ്റി നോർമൻ ബോർലോഗ് (Norman Borlaug on World Hunger) എന്ന തന്റെ പുസ്തകത്തിന്റെ ആമുഖത്തിൽ ബോർലോഗ് എഴുതി. ഗവേഷണത്തിന്റെ ആദ്യ പത്തുവർഷങ്ങളിൽ റസ്റ്റ് അടക്കമുള്ള രോഗങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പറ്റിയ വിവിധയിനം ഗോതമ്പുകൾ വിളയിക്കാൻ അവർ ശ്രമിച്ചു. അവരുടെ കൂട്ടായ്മ 6000 വ്യത്യസ്തയിനം ഗോതമ്പുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.
ഇരട്ട ഗോതമ്പ് സീസൺ
ആദ്യമാദ്യം റസ്റ്റിനാലും മണ്ണിന്റെ ഗുണനിലവാരമില്ലായ്മയാലും ധാരാളം പ്രശ്നങ്ങളുണ്ടായിരുന്ന മെക്സിക്കോയുടെ മധ്യഭാഗത്തെ ഉയരംകൂടിയ പ്രദേശങ്ങളായ ടെക്സ്കോകോയുടെ സമീപത്തുള്ള ചാപിംഗോയിലാണ് ബോർലോഗ് തന്റെ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്. അവിടെ രണ്ട് സീസൺ വിളവെടുപ്പുള്ളതിനാൽ ഇരട്ടിവേഗതയിൽ സസ്യപ്രജനനം നടത്താമെന്നത് ഒരു വലിയ അനുകൂലഘടകമായിരുന്നു. വേനലിൽ സാധാരണപോലെ ഉയർന്ന മധ്യമേഖലകളിൽ ഉണ്ടാക്കിയ വിത്തുകൾ ഉടൻതന്നെ വടക്ക് സൊനോറയിലെ സിയൂഡാഡ് ഒബ്രെഗോണിനടുത്തുള്ള യാക്വീ താഴ്‌വരയിലെ ഗവേഷണകേന്ദ്രത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുമായിരുന്നു. ഉയരത്തിന്റെയും താപനിലയുടെയും വ്യത്യാസം മൂലം വർഷത്തിൽ രണ്ട് വിളകൾ എടുക്കാനായതുകൊണ്ട് ഓരോ വർഷവും കൂടുതൽ വിളവുകൾ ഉണ്ടാകുമായിരുന്നു.
ഈ പരിപാടിക്ക് മേലധികാരിയായ ജോർജ് ഹരാറിന് താല്പര്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പിന്നീട് തെറ്റാണെന്ന് തെളിഞ്ഞെങ്കിലും അന്നു നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന അഗ്രോണമി സമ്പ്രദായമനുസരിച്ച് ഈ ഇരട്ടിപ്പ് ചെലവ് തെറ്റായിരുന്നു. കൂടാതെ അന്നു കരുതിയിരുന്നത് വിളവെടുപ്പിനുശേഷം മുളയ്ക്കാനാവശ്യമായ ഊർജ്ജം സംഭരിക്കുന്നതിന് വിത്തുകൾക്ക് ഒരു വിശ്രമകാലം ആവശ്യമാണെന്നാണ്. തന്റെ പദ്ധതി ഹരാർ തടഞ്ഞപ്പോൾ ബോർലോഗ് രാജിവച്ചു. പ്രൊജക്റ്റ് സന്ദർശിച്ച എൽവിൻ സ്റ്റാക്‌മാൻ രണ്ടുപേരെയും അനുനയിപ്പിച്ച് ബോർലോഗിനെകൊണ്ട് രാജി പിൻവലിപ്പിക്കുന്നതിലും ഹരാറിനെക്കൊണ്ട് പരീക്ഷണങ്ങൾ തുടരാനുള്ള അനുമതി നൽകിക്കുന്നതിലും വിജയിച്ചു. 1945 കാലത്ത് 1000 കിലോമീറ്റർ ദൂരവ്യത്യാസത്തിലും 10 ഡിഗ്രി ലാറ്റിറ്റ്യൂഡ് വ്യത്യാസത്തിലും 2600 മീറ്റർ ഉയരവ്യത്യാസത്തിലും ഗോതമ്പ് വിളയിക്കാൻ സാധിച്ചിരുന്നു. ഇതിനെ ഷട്ടിൽ ബ്രീഡിംഗ് എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്.
വിചാരിച്ചതിൽനിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, ഇരട്ടവിളവെടുപ്പു സീസണിൽ വിത്തുകൾക്ക് രാപകലിന്റെ ഏറ്റക്കുറച്ചിൽകൊണ്ടുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഒന്നുമുണ്ടായില്ല. സാധാരണ ഗോതമ്പ് ഇനങ്ങൾക്ക് സൂര്യപ്രകാശത്തിന്റെ വ്യത്യാസങ്ങൾ കാരണമുള്ള പ്രശ്നങ്ങളെ അതിജീവിക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല. ബോർലോഗ് പിന്നീട് അനുസ്മരിച്ചു: "വടക്ക് ഞങ്ങൾ ദൈർഘ്യം കുറഞ്ഞ ദിവസവും ഉയരം കുറഞ്ഞപ്രദേശവും കൂടിയ ചൂടും ഉള്ളിടത്ത് കൃഷി ചെയ്തു. അതിലെ മികച്ച ഇനങ്ങളെ ഞങ്ങൾ തെക്കൻദേശത്തേക്കു കൊണ്ടുപോയി ഉയർന്ന പ്രദേശത്ത് ദൈർഘ്യമേറിയ ദിവസങ്ങളുള്ള കാലത്ത് ധാരാളം മഴയും കിട്ടുന്ന സ്ഥലത്ത് കൃഷി ചെയ്തു. താമസിയാതെ എവിടെയും കൃഷി ചെയ്യാവുന്ന പലയിനം വിത്തുകൾ ഞങ്ങൾക്ക് ലഭ്യമായി. കാർഷികഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ലഭ്യമായിരുന്ന അറിവുകൾ പ്രകാരം ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നത് അസാദ്ധ്യമായിരുന്നു." അതായത് ലോകത്ത് ഓരോ സ്ഥലത്തും കൃഷി ചെയ്യാൻ പ്രത്യേകമായി വിത്തുകൾ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കേണ്ടി വന്നില്ല.
സങ്കരയിനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി രോഗപ്രതിരോധശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കൽ
ഒരേയിനം ശുദ്ധജീനുകളിൽ നിന്നും രൂപം കൊള്ളുന്ന സന്തതികളിൽ രോഗങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ഒന്നോ അല്ലെങ്കിൽ വളരെക്കുറച്ചോ പ്രധാനജീനുകളേ ഉണ്ടാവുകയുള്ളൂ എന്നാൽ റസ്റ്റ് പോലുള്ള പലരോഗങ്ങളും ഉണ്ടാക്കുന്ന സൂക്ഷ്മാണുക്കൾ തുടർച്ചയായി പുതിയ വർഗങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി ഈ ശുദ്ധജീനുകളുടെ രോഗപ്രതിരോധശേഷിയെ മറികടകാൻ ശേഷിയുള്ള പുതിയഇനങ്ങൾ ഉരുത്തിരിയാൻ ഇടയാക്കുന്നു. ഇവിടെ പലയിനം ഗോതമ്പിൽ നിന്നും ഉണ്ടാക്കുന്ന സങ്കരയിനങ്ങളിലാവട്ടെ, പലവഴിയിൽ നിന്നും വരുന്ന ജീനുകൾ ശുദ്ധജീനുകളിൽ നിന്നും ഉണ്ടാവുന്ന വിത്തുകളേക്കാൾ രോഗപ്രതിരോധശേഷി കൂടിയവയായിമാറി. ഒരേ ഉയരവും പുഷ്പിക്കലും പാകമാകുന്ന തീയതിയും വിത്തുകളുടെ നിറവും സ്വഭാവവുമെല്ലാം കാരണം ഒരുമിച്ച് വിതയ്ക്കാൻ കഴിഞ്ഞതിനാൽ അവയുടെ വിളവിൽ കുറവൊന്നും ഉണ്ടായില്ല.