cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ഥാപ്പാഥലി ദർബാർ
കാൽ മോചൻ ക്ഷേത്രം
ഥാപാഥലി ദർബാറിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് കാൽ മോചൻ ക്ഷേത്രം. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നേപ്പാൾ ഭരിച്ചിരുന്ന ജങ് ബഹാദുർ റാണയാണ് ഈ ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിച്ചത്. ഹിന്ദു ദേവനായ മഹാവിഷ്ണുവാണ് ഇവിടുത്തെ ആരാധനാമൂർത്തി. 'ജങ് ഹിരണ്യ ഹേമ നാരായൺ മന്ദിർ' എന്നും ഈ ക്ഷേത്രം അറിയപ്പെടുന്നു. നേപ്പാളി ശൈലിയിലാണ് ക്ഷേത്രം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ജങ് ബഹാദൂർ റാണയുടെ പത്നിമാരായ ഹിരണ്യ ഗർഭയുടെയും ഹേമയുടെയും പേരാണ് ക്ഷേത്രത്തിനു നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 'നാരായൺ' എന്നത് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ മറ്റൊരു നാമമാണ്. ബഹാദുർ റാണ അനേകം കൊലപാതകങ്ങൾ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹം വധിച്ച പല സൈനികരുടെയും മൃതദേഹങ്ങൾ ഇവിടെ അടക്കം ചെയ്തിരുന്നതായി കരുതപ്പെടുന്നു. അവർക്ക് ഇവിടെ 'മോചനം' ലഭിക്കുന്നുവെന്നാണ് വിശ്വാസം. 2011-ൽ സിക്കിമിലുണ്ടായ ഭൂകമ്പത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഭിത്തികൾക്കും മേൽക്കൂരയ്ക്കും കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചിരുന്നു. 2015 ഏപ്രിലിലെ നേപ്പാൾ ഭൂകമ്പത്തിൽ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളും തകർന്നു.
മരുതത്തൂർ മഹാലക്ഷ്മീ ക്ഷേത്രം
നെയ്യാറ്റിൻകര പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് 2 .5 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിൽ കിഴക്ക് ദിശയിൽ വരുന്ന പ്രദേശമാണ് മരുതത്തൂർ. കേരളത്തിൽ നിന്നും തമിഴ്നാട്ടിൽ നിന്നും നിരവധി ഭക്തജനങ്ങൾ എത്തുന്ന മഹാലക്ഷ്മി ക്ഷേത്രം ഇവിടെയാണ്. അഗസ്ത്യാർകൂടം കഴിഞ്ഞാൽ കൂടുതൽ ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ വളരുന്ന മണ്ണ് കൂടിയാണ് ഇവിടം.ശ്രീ നാരായണ ഗുരു ആദ്യ ശിവ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയ അരുവിപ്പുറം മുതൽ നെയ്യാറിന് സമീപത്തെ രാമേശ്വരം വരെ നീണ്ട ഏലാ ഭാഗമാണ് മരുതത്തൂർ.നെയ്യാറ്റിൻകരയിൽ നിന്ന് അറക്കുന്ന്- തവരവിള വഴിയും നെയ്യാറ്റിൻകരയിൽ നിന്ന് പാലക്കടവ് -തേവിയൽ നടവഴിയും മരുതത്തൂർ മഹാലക്ഷ്മി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം.
വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ
ചിന്ന കൊലയാളിത്തിമിംഗലം
തലയൻ തിമിംഗിലത്തോട് വളരെ സാമ്യമുള്ള ഇനമാണ് ചിന്ന കൊലയാളിത്തിമിംഗിലം (ശാസ്ത്രീയനാമം:Feresa attenuata). ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശത്തെ ആഴക്കടലുകളിൽ കഴിയുന്നതും അധികമാരും അറിയാത്തതുമായ സംഘമായാണ് ഇവ സഞ്ചരിക്കുക. 1827ലും1874ലും ലഭിച്ച തലയോട്ടികളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ,1874ൽ John Gray ആണു ഇതിനെ വിശദീകരിച്ചത്.
രൂപവിവരണം
പാർശ്വ ഭാഗങ്ങളിൽ ഇളം ചാരനിറവും തല ഇരുണ്ട കറുപ്പുനിറത്തിലുമാണ് ഉള്ളത്. മൂക്കിന്റെ അറ്റവും ചുണ്ടും വെള്ളനിറത്തിലാണ്. 2 മീ. നീളമെത്തുമ്പോൾ ആൺ തിമിംഗിലങ്ങൾ പ്രത്യുല്പാദനശേഷി കൈവരിക്കുന്നു. താഴ് നിരയിൽ 26ഉം മുകൾ നിരയിൽ 22ഉം പല്ലുകൾ കാണപ്പെടുന്നു.
വലിപ്പം
ശരീരത്തിന്റെ മൊത്തം നീളം: 2.1 -2.6  മീറ്റർ, തൂക്കം: 110 -275 കിലോഗ്രാം.
ആവാസം,കാണപ്പെടുന്നത്
ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ താഴ്ചയുള്ള ഊഷ്മളമായ ഉൾക്കടൽ മേഖലകൾ. ശ്രീലങ്കയുടെയും മാലിദ്വീപിലേയും  തീരങ്ങളിൽ നിന്ന് മാറി കാണപ്പെടുന്നു.
നിലനിൽപ്പിനുള്ള ഭീക്ഷണി
മത്സ്യ ബന്ധന വലകൾ
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ഡോൾഫിനുകൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ജന്തുജാലം വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്തനികൾ
ടാൻസാനിയ
ഭൂപ്രകൃതി
ടാൻസാനിയയിലെ പ്രധാന ഭൂപ്രദേശമായ തങ്കനീക്കയെ ഭൂപ്രകൃതിയനുസരിച്ച് മൂന്നായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു. (i) തീരസമതലം, (ii) ഉയരം കുറഞ്ഞ കിഴക്കൻ പീഠഭൂമി (iii) ഉയരം കൂടിയ മധ്യപീഠഭൂമി. കിഴക്കൻ പീഠഭൂമിയുടെ വീതി കൂടിയ ഭാഗം തങ്കനീക്കാ തടാകവും കടന്ന് ന്യാസാ (Nyasa) തടാകം വരെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ആഫ്രിക്കൻ വിള്ളൽ താഴ്വരയുടെ കി.-ഉം പ.-ഉം ശാഖകളുടെ മധ്യത്തിലാണ് മധ്യപീഠഭൂമിയുടെ സ്ഥാനം. പീഠഭൂമികളിൽ നിന്നു വ്യത്യസ്തമായി വിള്ളൽ താഴ്വരയുടെ അതിർത്തിയിൽ കുത്തനെ ഉയർന്നു നില്ക്കുന്ന ഉന്നത തടങ്ങൾ താൻസാനിയൻ ഭൂപ്രകൃതിയെ വ്യതിരിക്തമാക്കുന്നു. 900 മീ. ആണ് പ്രധാന ഭൂവിഭാഗത്തിന്റെ ശ.ശ. ഉയരം. വ.കിഴക്കൻ മേഖലയുടെ അതിർത്തിപ്രദേശങ്ങളിൽ പരീ, ഉസാമ്പ തുടങ്ങിയ ഒറ്റപ്പെട്ട ചില പർവതങ്ങൾ കാണാം. ലിവിങ്സ്റ്റൺ മലനിരകൾ എന്ന പേരിലറിയപ്പെടുന്ന കിപെൻജെറ (Kipengera) മലനിരകൾ ഇതിനടുത്താണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവതമായ കിലിമഞ്ജാരോ (പരമാവധി ഉയരം 5,895 മീ.) താൻസാനിയയുടെ വ. ഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
സാംബസി നദീമുഖത്തു നിന്ന് ആരംഭിച്ച് ചെങ്കടലിലേക്കു വ്യാപിക്കുന്ന ആഫ്രിക്കൻ വിള്ളൽ താഴ്വരയുടെ രണ്ട് ശാഖകൾ താൻസാനിയയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നുണ്ട്. ഇടുങ്ങിയതും ആഴമേറിയതും ചെങ്കുത്തായ പാർശ്വങ്ങളോടു കൂടിയതുമായ ഈ താഴ്വരയുടെ ഒരു ശാഖ പടിഞ്ഞാറൻ അതിർത്തിയിലൂടെയും മറ്റൊരു ശാഖ മധ്യ താൻസാനിയയിലൂടെയുമാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖയിലാണ് തങ്കനീക്കാ തടാകത്തിന്റെ സ്ഥാനം. തങ്കനീക്കയുടെ തീരപ്രദേശം കണ്ടൽസസ്യങ്ങൾ വളരുന്ന ചതുപ്പുപ്രദേശങ്ങളാലും തെങ്ങിൻതോപ്പുകളാലും സമൃദ്ധമാണ്. സു. 800 കി.മീ. ആണ് തീരദേശ ദൈർഘ്യം. സാൻസിബാർ, പെംബ ദ്വീപുകൾ തീരക്കടലിലായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. സു. 1660 ച.കി.മീ. വിസ്തീർണം സാൻസിബാറിനുണ്ട്; പെംബയ്ക്ക് സു. 985 ച.കി.മീ.-ഉം.
കാലാവസ്ഥ
സമുദ്രസാമീപ്യം, ഉയരം എന്നിവ താൻസാനിയയുടെ കാലാവസ്ഥയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്കു വഹിക്കുന്നു. മറ്റു ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നു വിഭിന്നമായി താൻസാനിയയുടെ കാലാവസ്ഥയെ വ്യതിരിക്തമാക്കുന്നതിലും ഇവ മുഖ്യ പങ്കു വഹിക്കുന്നു. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനങ്ങൾക്കനുസൃതമായി രാജ്യത്തെ മൂന്നു മേഖലകളായി വിഭജിക്കാം. (i) ചൂടു കൂടിയതും ഈർപ്പമുള്ളതുമായ തീരപ്രദേശം (ii) ഋതുക്കൾക്കനുസൃതമായി താപനിലയിൽ വ്യതിയാനമനുഭവപ്പെടുന്ന വരണ്ട മധ്യ പീഠഭൂമി പ്രദേശം (iii) അർധ-ശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥ രേഖപ്പെടുത്തുന്ന പർവത പ്രദേശം.
ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിന് അഭിമുഖമായി കിടക്കുന്ന തീരപ്രദേശത്താണ് പൊതുവേ പ്രസന്നമായ ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുന്നത്. രാജ്യത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ മഴ ലഭിക്കുന്നതും ഇവിടെത്തന്നെ. 1016 മി.മീ. മുതൽ 1930 മി.മീ. വരെയാണ് ഇവിടത്തെ വാർഷിക വർഷപാതത്തിന്റെ ശ.ശ.; ദിന-രാത്ര താപനിലയുടെ ശ.ശ. 26.7ºC-ഉം. വരണ്ട മധ്യ പീഠഭൂമി പ്രദേശത്ത് വർഷത്തിൽ 508-762 മി.മീ. മഴ ലഭിക്കുന്നു. അർധ-ശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുന്ന ഉന്നത തടങ്ങൾ പൊതുവേ ജലസമ്പന്നമാണ്.
സാൻസിബാർ, പെംബ എന്നീ ദ്വീപുകളിൽ പൊതുവേ ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. കടലിൽ നിന്ന് തുടർച്ചയായി വീശുന്ന കാറ്റ് ഈ ദ്വീപുകളിലെ താപനില ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കുന്നു. പെംബയിലും വടക്കൻ തീരപ്രദേശങ്ങളിലും പ്രതിവർഷം 1500 മി.മീ. വരെ മഴ ലഭിക്കാറുണ്ട്.
തലസ്ഥാന നഗരമായ ഡൊഡോമയിൽ ജനു.-യിൽ 23.9ºC-ഉം ജൂലായിൽ 19.4ºC-ഉം താപനില അനുഭവപ്പെടുന്നു. 572 മി.മീ. ആണ് ഇവിടത്തെ വാർഷികവർഷപാതത്തിന്റെ ശ.ശ. പ്രധാന നഗരമായ ദാർ-എസ്-സലാമിൽ ജനു.-യിൽ 27.80ºC-ഉം ജൂലായിൽ 23.3ºC-ഉം താപനില രേഖപ്പെടുത്താറുണ്ട്. 1064 മി.മീ. ആണ് വാർഷിക വർഷപാതത്തിന്റെ ശരാശരി.
ജലസമ്പത്ത്
ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയിലെ വൻ തടാകങ്ങളായ വിക്റ്റോറിയ, ടാംഗനിക്ക തടാകം ന്യാസ എന്നിവ ഭാഗികമായി താൻസാനിയയിലാണ് ഉൾപ്പെടുന്നത്. വിക്റ്റോറിയ തടാകമൊഴികെയുള്ള താൻസാനിയയിലെ മറ്റെല്ലാ തടാകങ്ങളും വിള്ളൽ താഴ്വരയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ അതിർത്തിയിലുള്ള തങ്കനീക്ക, ന്യാസ എന്നീ തടാകങ്ങൾ വിസ്തൃതിയും ആഴവുമേറിയ ശുദ്ധജല തടാകങ്ങളാണ്. എന്നാൽ താഴ്വരയുടെ കിഴക്കൻ മേഖലയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന നാട്രൺ (Natron), ഇയാസി (Eyasi) തുടങ്ങിയ ചെറുതടാകങ്ങൾ ശുദ്ധജലതടാകങ്ങളല്ല.
മഴക്കാലത്തു മാത്രമേ മിക്ക താൻസാനിയൻ നദികളിലും നീരൊഴുക്ക് ഉണ്ടാകാറുള്ളൂ. മുഖ്യ നദിയായ റുഫിജിക്കു പുറമേ പാങ്ഗാനി, വാമി, റുവുമ എന്നിവ ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിലാണ് നിപതിക്കുന്നത്. മലഗരാസി (Malagarasi), കഗേര (Kagera) എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തുള്ള ചെറുനദികൾ എല്ലാം നൈൽ, കോങ്ഗോ, സാംബസി എന്നീ നദീവ്യൂഹങ്ങളുടെ ഭാഗമാണ്. റിപ്പബ്ളിക്കിലെ നദികൾ എല്ലാംതന്നെ ജലസേചനത്തിനും ഗതാഗതത്തിനും വൈദ്യുതി ഉത്പാദനത്തിനും ചെറിയ തോതിൽ മാത്രമേ ഉപയോഗപ്രദമാകുന്നുള്ളൂ. thumb|200px|right|Fishermen on Lake Tanganyika
ജൈവസമ്പത്ത്
താൻസാനിയയിലെ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യജാലവും മണ്ണിനങ്ങളും ഇവിടത്തെ കൃഷിയേയും ജനസാന്ദ്രതയേയും നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്കുവഹിക്കുന്നു. ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയുടെ കിഴക്കൻ പ്രദേശങ്ങളെപ്പോലെ ജൈവസമ്പത്തിനാൽ സമ്പന്നമാണ് താൻസാനിയ. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന് അനുസൃതമായിട്ടുള്ള സസ്യജാല വിതരണമാണ് താൻസാനിയയുടേത്. ഉന്നതതടങ്ങളിലും തീരപ്രദേശങ്ങളിലുമായാണ് വനങ്ങൾ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇതര പ്രദേശങ്ങളിൽ മുഖ്യമായും സ്റ്റെപ്പി-സാവന്ന മാതൃകയിൽപ്പെട്ട പുൽപ്രദേശങ്ങളാണുള്ളത്. ചിലയിടങ്ങളിൽ അർധ മരുപ്രദേശസസ്യങ്ങളും കാണാം. കണ്ടൽക്കാടുകളും പനകളും തീരദേശത്തെ സസ്യപ്രകൃതിയെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നു. മുൾച്ചെടികളും ബാവോ ബാബും ഉൾപ്പെടുന്നതാണ് മധ്യപീഠഭൂമിയിലെ സസ്യജാലം. കിലിമഞ്ജാരോയിൽ പ്രധാനമായും ആൽപൈൻ സസ്യങ്ങൾക്കാണ് മുൻതൂക്കം. വ.കിഴക്കുള്ള ഉസംബരാ പർവതപ്രദേശത്താണ് 'ആഫ്രിക്കൻ വയലറ്റ്' പ്രധാനമായും കാണപ്പെടുന്നത്. thumb|താൻസാനിയയിലെ നാഷണൽ പാർക്കുകൾ - ഭൂപടം
താൻസാനിയയിലെ ഉയരം കുറഞ്ഞ കിഴക്കൻ പീഠഭൂമിയിലെ കുറ്റിച്ചെടികളും വൃക്ഷങ്ങളും വളരുന്ന പ്രദേശം മിയോംബോ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. മനുഷ്യരിലും മൃഗങ്ങളിലും മാരകമായ നിദ്രാരോഗം പരത്തുന്ന സെസി ഈച്ചകളുടെ പ്രജനനകേന്ദ്രമാണിവിടം. ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയിൽ സാധാരണ കാണപ്പെടുന്ന സിംഹം, പുലി, കാണ്ടാമൃഗം, ജിറാഫ്, വരയൻകുതിര തുടങ്ങിയ വന്യമൃഗങ്ങളെയെല്ലാം താൻസാനിയയിലും കാണാം. വ.ഭാഗത്തെ സെറെങേതി സമതലത്തിൽ 14,500 ച.കി.മീ. വിസ്തൃതിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന 'സെറെങേതി നാഷണൽ പാർക്ക്' ആഫ്രിക്കയിലെ ഒരു പ്രധാന വന്യമൃഗ കേന്ദ്രമാണ്. സിംഹം, മാൻ, വരയൻ കുതിര തുടങ്ങിയ വന്യമൃഗങ്ങളുടെ ഒരു പ്രധാന വാസകേന്ദ്രമാണിവിടം. ഗാസെല്ലാ (Gazellas), വരയൻകുതിര, കാട്ടുപോത്ത് തുടങ്ങിയ വന്യമൃഗങ്ങൾ ഈ വിശാല സമതലം വഴി ദേശാന്തരഗമനം നടത്താറുണ്ട്. റിപ്പബ്ളിക്കിന്റെ തെ. ഭാഗത്തായി ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വന്യജീവിസംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായ സിലൂസ് ഗെയിം റിസർവ് (Selous Game Reserve) സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. 54,000 ച.കി.മീ. വിസ്തൃതിയിൽ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഇവിടെ ഏകദേശം 50,000 ആനകൾ ഉണ്ടെന്നാണ് കണക്ക്. ബബൂൺ, നീർക്കുതിര, ജിറാഫ്, കാണ്ടാമൃഗം, വിവിധയിനം കുരങ്ങുകൾ എന്നിവയെയും ഇവിടെ കാണാം. നോറംഗോറ ക്രേറ്ററാണ് താൻസാനിയയിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന വന്യജീവി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം.
വന്യജീവി സംരക്ഷണത്തിനും പരിപാലനത്തിനും മുന്തിയ പരിഗണന നല്കുന്ന താൻസാനിയയിൽ ഈ രംഗത്ത് വിദഗ്ദ്ധ പരിശീലനം നല്കുന്നതിനു വേണ്ടി ഒരു കോളജും പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ജനങ്ങളുടെ ആരോഗ്യ പരിപാലനത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് സർക്കാർ വന്യജീവി സംരക്ഷണത്തിനും നിയന്ത്രണത്തിനും പ്രത്യേക പ്രാധാന്യം നല്കുന്നത്. വന്യജീവികൾ മിക്കപ്പോഴും നിദ്രാരോഗത്തിന്റെ അണുവാഹികളായിത്തീരുന്നതിനാൽ ഇവയെ ജനങ്ങൾ തിങ്ങിപ്പാർക്കുന്ന മേഖലകളിൽ നിന്ന് അകറ്റി നിർത്തേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമായി തീരുന്നു. വന്യജീവികളുടെ ആക്രമണത്തിൽ നിന്ന് കൃഷിയിടങ്ങളേയും വിളകളേയും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും സർക്കാർ നടപടികൾ സ്വീകരിച്ചുവരുന്നു.
ജനങ്ങളും ജീവിതരീതിയും
താൻസാനിയയിലെ ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും ആഫ്രിക്കൻ വംശജരാണ്. ഇതിൽ ബന്തു (Bantu) വിഭാഗത്തിനാണ് മുൻതൂക്കം. അനേകം ആഫ്രിക്കൻ ഉപവർഗങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്ന നരവംശ-ഭാഷാ വിഭാഗമാണിത്. കൃഷിയാണ് ഇവരുടെ മുഖ്യ ഉപജീവനമാർഗം. ബന്തുവംശജർക്കു പുറമേ അറബികൾ, ഏഷ്യക്കാർ, യൂറോപ്യന്മാർ തുടങ്ങിയ വിഭാഗങ്ങളും താൻസാനിയയിലുണ്ട്. ശിലായുഗത്തിൽ ഇവിടെ അധിവാസമുറപ്പിച്ച ബുഷ്മെൻ, നിലോട്ടിക് വിഭാഗങ്ങളിൽപ്പെടുന്ന മസായ് (Masai), ലൂവോ (Luo) എന്നീ വിഭാഗങ്ങളാണ് താൻസാനിയയിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷം. നിലോട്ടിക് ഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന ഈ വിഭാഗങ്ങളുടെ മുഖ്യ ഉപജീവനമാർഗ്ഗം കന്നുകാലി വളർത്തലാണ്. താൻസാനിയയുടെ വടക്കൻ പ്രദേശങ്ങളാണ് ഇക്കൂട്ടരുടെ പ്രധാന ആവാസകേന്ദ്രം. thumb|right|Maasai people and huts with enkang barrier in foreground - eastern [[Serengeti, 2006]] ബുഷ്മെൻ (Bushmen) വംശജരാണ് താൻസാനിയയിൽ ആദ്യം അധിവാസമുറപ്പിച്ച ഗോത്രവിഭാഗം എന്നു കരുതുന്നു. ശിലായുഗത്തിൽ ഇവിടെ കുടിയേറിയ ഇവരുടെ പിൻഗാമികളിൽ ചെറിയൊരു ശ.മാ. ഇപ്പോഴും താൻസാനിയയിൽ നിവസിക്കുന്നുണ്ട്. താൻസാനിയയുടെ തെ.-ഉം തെ.പ.-ഉം നിന്നാണ് ബന്തു വിഭാഗക്കാർ ഇവിടെ കുടിയേറിയത്. ഖോയ്സാൻ ഉപഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നവരും താൻസാനിയയിലുണ്ട്. സ്വാഹിലിയാണ് ജനവിഭാഗങ്ങളിൽ ബഹുഭൂരിപക്ഷത്തിന്റേയും മുഖ്യ വ്യവഹാര ഭാഷ. വിദ്യാസമ്പന്നർക്കിടയിൽ ഇംഗ്ളീഷും വ്യാപകമായി പ്രചാരത്തിലുണ്ട്.
താൻസാനിയൻ ജനസംഖ്യയുടെ നാലിൽ മൂന്നു ഭാഗത്തിലധി കവും ഗ്രാമീണരാണ്. സ്വാതന്ത്യലബ്ധിക്കു ശേഷം പട്ടണങ്ങളി ലേക്കുള്ള കുടിയേറ്റം ഗണ്യമായി വർധിച്ചു. ദാർ-എസ്-സലാം, ഡൊഡോമ, സാൻസിബാർ, വിക്റ്റോറിയ തടാകക്കരയിലെ മ്വാൺസ, വടക്കൻ ഉന്നത തടങ്ങളിലെ അറുഷ, മോഷി  എന്നിവയാണ് താൻസാനിയയിലെ പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ.
താൻസാനിയയിലെ ജനസംഖ്യാ വിതരണം അസന്തുലിതമാണ്. ഫലഭൂയിഷ്ഠതയും ജലലഭ്യതയുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളാണ് ജനസാന്ദ്രതയിൽ മുന്നിൽ. പ്രധാന കരയുടെ പത്തിലൊരു ഭാഗത്തായി റിപ്പബ്ളിക്കിലെ മൊത്തം ജനസംഖ്യയുടെ മൂന്നിലൊന്നു കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉഗാളി (Ugali) (ചോളം, തിന എന്നിവ ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്ന ഒരിനം കഞ്ഞി), കസാവ, മധുരക്കിഴങ്ങ്, വാഴപ്പഴം എന്നിവയാണ് ജനങ്ങളുടെ മുഖ്യ ആഹാര ഇനങ്ങൾ. പലതരത്തിലുള്ള വീടുകൾ ഇവിടെയുണ്ടെങ്കിലും പ്രധാന ഭവനനിർമ്മാണോപാധികൾ ചെടിയും വൃക്ഷശിഖരങ്ങളുമാണ്.
താൻസാനിയയിലെ പ്രധാന ഭൂഭാഗത്തും സാൻസിബാറിലും മുമ്പ് ആദിവാസി സമൂഹങ്ങൾ തിങ്ങിപ്പാർത്തിരുന്നു. സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യം പുലർത്തിയിരുന്ന ഈ ആദിവാസി വിഭാഗങ്ങളിൽ ബന്തു വിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിൽ മാത്രമാണ് സമാനമായ ഭാഷകൾ നിലനിന്നിരുന്നത്. വിക്റ്റോറിയ തടാകതീരത്ത് വാസമുറപ്പിച്ചിരുന്ന താൻസാനിയയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആദിവാസി വിഭാഗമായ സുക്കുമ (Sukuma)വിഭാഗത്തിന്റെ പ്രധാന ഉപജീവനമാർഗങ്ങൾ കൃഷിയും കന്നുകാലി വളർത്തലുമായിരുന്നു. ഒന്നിലധികം ഗോത്രത്തലവന്മാർ ഇവരുടെ പ്രത്യേകതയായിരുന്നു. എന്നാൽ തെക്കൻ ഉന്നത തടങ്ങളിൽ നിവസിച്ചിരുന്ന ഹെഹീ (Hehe) വിഭാഗക്കാർക്ക് ഒരു ഗോത്രത്തലവൻ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. നിലോട്ടിക് വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട മസായികളായിരുന്നു മറ്റൊരു പ്രബല ഗോത്ര വിഭാഗം. ഋതുക്കൾക്കനുസൃതമായി ജലലഭ്യതയും മേച്ചിൽപ്പുറങ്ങളും തേടി തങ്ങളുടെ കന്നുകാലികളുമായി സഞ്ചരിച്ചിരുന്ന ഇക്കൂട്ടർക്ക് ഒരു പ്രത്യേക നേതൃസ്ഥാനം ഇല്ലായിരുന്നു.
കൊളോണിയൽ - ദേശീയ ഭരണകാലഘട്ടങ്ങളിൽ താൻസാനിയയിലെ ഗോത്രവർഗക്കാർ നിരവധി മാറ്റങ്ങൾക്കു വിധേയരായതിനാൽ നാമമാത്രമായ പാരമ്പര്യ രാഷ്ട്രീയ അധികാരങ്ങൾ മാത്രമേ ഇവർക്ക് നിലനിറുത്താൻ കഴിഞ്ഞുള്ളൂ. 19-ാം ശ..-ത്തിന്റെ ആരംഭത്തോടെ തുടക്കം കുറിച്ച പാശ്ചാത്യ വിദ്യാഭ്യാസം, ആധുനിക സമ്പദ് വ്യവസ്ഥിതി, ഗതാഗത-വാർത്താവിനിമയ മാർഗങ്ങൾ, ഇസ്ളാം-ക്രൈസ്തവ മതങ്ങളുടെ വ്യാപനം എന്നിവ ആദിവാസി സമൂഹങ്ങളുടെ ഐക്യത്തെ ബാധിച്ചിട്ടുണ്ട്.
സാൻസിബാർ ഒഴികെയുള്ള പട്ടണങ്ങളെല്ലാം കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിൽ രൂപമെടുത്തവയാണ്. വിദ്യാഭ്യാസത്തിനും ഉപജീവനത്തിനും വേണ്ടി നഗരങ്ങളിലേക്കു കുടിയേറുന്ന ആഫ്രിക്കക്കാർ മിക്കപ്പോഴും തങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യ സംസ്കാരം ഉപേക്ഷിക്കുകയാണു പതിവ്. എങ്കിലും മിക്ക ആഫ്രിക്കൻ വംശജരും കുടുംബവും ഭൂമിയുമായുള്ള തങ്ങളുടെ ബന്ധം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നതിൽ ശ്രദ്ധിക്കുന്നുണ്ട്.
മതവും വിദ്യാഭ്യാസവും പരമ്പരാഗത മതാചാരക്രമങ്ങൾക്ക് മുൻഗണന നല്കിയിരുന്ന ജനതയായിരുന്നു താൻസാനിയയിലേത്. പൂർവികർ, ഭൂമി, ബിംബങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയെ ഇവർ ആരാധിച്ചിരുന്നു. ഗോത്രത്തലവന്മാർ പുരോഹിതന്മാർ കൂടിയായിരുന്നു. എന്നാൽ 1840-കൾക്കു ശേഷം ഉണ്ടായ ക്രിസ്തുമതത്തിന്റെ വ്യാപനം ആദിവാസികളുടെ പരമ്പരാഗത മതവിശ്വാസങ്ങളിൽ സാരമായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തി. താൻസാനിയയിലെ മിക്ക ക്രിസ്ത്യൻ ദേവാലയങ്ങൾക്കും സ്വയംഭരണാധികാരമുണ്ട്. യൂറോപ്യൻ വംശജരാണ് ക്രിസ്തുമത വിശ്വാസികളിൽ ഭൂരിഭാഗം. ആഫ്രിക്കൻ വംശജർക്കിടയിൽ ചെറിയൊരു ശ.മാ. ക്രിസ്തുമതത്തിലേക്കു പരിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഗോത്ര വർഗക്കാർക്കിടയിൽ പരമ്പരാഗത മതവിശ്വാസങ്ങൾക്കുതന്നെയാണ് ഇപ്പോഴും മുൻതൂക്കം. ഇസ്ളാംമതത്തിനും താൻസാനിയൻ ജനജീവിതത്തിൽ ശ്രദ്ധേയമായ സ്വാധീനമുണ്ട്. തങ്കനീക്കാ തീരത്തും സാൻസിബാറിലും നൂറ്റാണ്ടുകൾക്കു മുമ്പുതന്നെ ഇസ്ളാംമതം പ്രചരിച്ചിരുന്നതായി കരുതുന്നു. 19-ാം ശ.-ത്തോടെ താൻസാനിയയുടെ ഉൾനാടൻ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കും ഇസ്ളാംമതം വ്യാപിച്ചു.
ആഫ്രിക്കയിൽ സാക്ഷരതയിൽ മുന്നിൽ നില്ക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് താൻസാനിയ. പ്രായപൂർത്തിയായവരിൽ 71.6 ശ.മാ. (1997) സാക്ഷരരാണ്. സ്കൂളുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും സർക്കാരിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. താൻസാനിയൻ ഭരണഘടന 7 വർഷത്തെ നിർബന്ധിത പ്രൈമറി വിദ്യാഭ്യാസം നിഷ്കർഷിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും വിദ്യാർഥികളിൽ പകുതി മാത്രമേ സ്കൂളുകളിൽ ഹാജരാകാറുള്ളൂ. ദാർ-എസ്-സലാം സർവകലാശാല (1961), സൊകോയിൻ കാർഷിക സർവകലാശാല (1984), ഓപ്പൺ സർവകലാശാല എന്നിവയ്ക്കു പുറമേ, നിരവധി ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ താൻസാനിയയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.
കൃഷി
thumb|left|A market near [[Arusha]] പരമ്പരാഗതമായി ഒരു കാർഷിക രാജ്യമാണ് താൻസാനിയ. ഉപജീവനാധിഷ്ഠിത കൃഷിക്ക് മുൻതൂക്കമുള്ള താൻസാനിയയിൽ ജനസംഖ്യയുടെ നല്ലൊരു പങ്ക് കൃഷിയെ ആശ്രയിച്ച് ജീവിക്കുന്നു. ജനസംഖ്യയിൽ 85-90 ശ.മാ.-ത്തിന്റേയും പ്രധാന ഉപജീവനമാർഗ്ഗം കൃഷിയാണെങ്കിലും ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും തങ്ങളുടെ നിത്യവൃത്തിക്കുവേണ്ടിടത്തോളം മാത്രമേ കൃഷി ചെയ്യുന്നുള്ളൂ. തിന, കസാവ, യാം, ചോളം എന്നിവയാണ് പ്രാദേശിക വിളകൾ. ഈർപ്പഭരിത പ്രദേശങ്ങളിൽ വാഴക്കൃഷിക്കാണ് മുൻതൂക്കം. സാൻസിബാറും താൻസാനിയയുടെ തീരപ്രദേശങ്ങളുമാണ് നെല്ല് ഉത്പാദനത്തിൽ മുന്നിൽ നില്ക്കുന്നത്. കസാവ, ചോളം, നെല്ല്, സോർഗം, തിന, മധുരക്കിഴങ്ങ്, വാഴപ്പഴം എന്നിവയാണ് മുഖ്യ ഭക്ഷ്യവിളകൾ; കാപ്പി, ഗ്രാമ്പൂ, പരുത്തി, പുകയില, സിസാൽ, തേയില, കശുവണ്ടി, കുരുമുളക് എന്നിവ മുഖ്യ നാണ്യവിളകളും. പ്രധാന കയറ്റുമതി ഉത്പന്നങ്ങളും ഇവ തന്നെ. ലോകത്തിലെ പ്രധാന കരയാമ്പു ഉത്പാദന പ്രദേശങ്ങളാണ് സാൻസിബാറും പെംബ ദ്വീപുകളും. മാറ്റക്കൃഷിക്കാണ് താൻസാനിയയിൽ ഏറെ പ്രാധാന്യം. കൃഷിയോടൊപ്പം കന്നുകാലി വളർത്തലും വളരെയധികം അഭിവൃദ്ധിപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
പരുത്തിയും കാപ്പിയും ഒഴികെയുള്ള വാണിജ്യവിളകൾ എല്ലാം കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലാണ് താൻസാനിയയിൽ എത്തുന്നത്. കാപ്പിയാണ് മുഖ്യ കയറ്റുമതി ഉത്പന്നം. താൻസാനിയയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളും കിളിമഞ്ചാരോ മലഞ്ചരിവുകളുമാണ് പ്രധാന കാപ്പി ഉത്പാദന മേഖലകൾ. സിസാൽ ആണ് മറ്റൊരു പ്രധാന നാണ്യവിള. ലോകത്തിലെ സിസാൽ ഉത്പാദനത്തിന്റെ 1/3 -ഉം താൻസാനിയയിൽ നിന്നാണ്. യൂറോപ്യന്മാരാണ് ഇവിടെ പ്രധാനമായും സിസാൽ കൃഷി ചെയ്യുന്നത്. താൻസാനിയയിലെ പ്രധാന കരിമ്പ് ഉത്പാദകരും യൂറോപ്യന്മാർ തന്നെ. ഗ്രാമ്പൂവിന് പുറമേ നാളികേരവും സാൻസിബാർ മേഖലയിൽ നിന്ന് വൻതോതിൽ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു.
ഖനനവും വ്യവസായവും
ധാതു സമ്പന്നമാണ് താൻസാനിയ. മുഖ്യ ഖനിജമായ വജ്രത്തിനു പുറമേ സ്വർണം, അഭ്രം, ഉപ്പ്, കൽക്കരി, ലെഡ്, ഇരുമ്പയിര്, ടിൻ, ടങ്സ്റ്റൺ, കയോലിൻ, ഫോസ്ഫേറ്റ്, മാഗ്നൈറ്റ് തുടങ്ങി ഖനിജങ്ങളുടെ നിക്ഷേപങ്ങളും താൻസാനിയയിലുണ്ട്. ഇവയിൽ സ്വർണവും അഭ്രവും മാത്രമേ വ്യാവസായികാടിസ്ഥാനത്തിൽ ഖനനം ചെയ്യുന്നുള്ളൂ.
തങ്കനീക്കൻ ഭൂപ്രദേശത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സ്വർണനിക്ഷേപം കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. മ്വാഡ്വിയിലെ വജ്രഖനി 1950-കളിൽ പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ചെങ്കിലും പിന്നീട് അടച്ചിട്ടു. 1968-ൽ കിലിമഞ്ജാരോയ്ക്കടുത്തു നിന്ന് ടാൻസനൈറ്റ് എന്ന രത്നക്കല്ല് കണ്ടെത്തി. മാണിക്യം, ഇന്ദ്രനീലം തുടങ്ങിയ രത്നങ്ങളും ഇവിടെ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. താൻസാനിയയുടെ ഉൾപ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നും പുറംകടലിൽ നിന്നും പ്രകൃതിവാതകം ലഭിക്കുന്നു. മാലാവി തടാകത്തിനടുത്തുള്ള കൽക്കരി നിക്ഷേപം വിസ്തൃതമാണെങ്കിലും ഗുണനിലവാരം കുറഞ്ഞതാണ്.
താൻസാനിയൻ വ്യവസായ മേഖല അവികസിതമാണ്. വ്യവസായങ്ങളിൽ ഭൂരിപക്ഷവും വജ്രഖനനത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. സ്വാതന്ത്യനന്തരമാണ് രാജ്യത്തിന്റെ വ്യാവസായിക മേഖല വികാസം നേടാനാരംഭിച്ചത്. ധാരാളം ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളും താൻസാനിയയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ഭക്ഷ്യസാധനങ്ങൾ, തുണി, ബിയർ, സിഗരറ്റ്, സിമന്റ്, ഇരുമ്പുരുക്ക്, പെട്രോളിയം ഉത്പന്നങ്ങൾ, വളം തുടങ്ങിയവയാണ് പ്രധാന വ്യാവസായിക ഉത്പന്നങ്ങൾ. താപ-ജലവൈദ്യുതോർജ പദ്ധതികളാണ് നിർമ്മാണത്തിനാവശ്യമായ ഊർജ്ജം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നത്.
വനസമ്പത്ത്
മൊത്തം ഭൂപ്രദേശത്തിന്റെ 36.8 ശ.മാ. വനമാണ് (1995). വനങ്ങളിൽ കർപ്പൂരവൃക്ഷം, ആഫ്രിക്കൻ മഹാഗണി തുടങ്ങിയ വൃക്ഷങ്ങൾ സമൃദ്ധമായി വളരുന്നു. മൊത്തം തടിയുത്പാദനത്തിന്റെ 90 ശ.മാ.-ഉം ഇന്ധനമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.
മത്സ്യബന്ധനം
താൻസാനിയൻ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിൽ മത്സ്യബന്ധനത്തിന് അപ്രധാന സ്ഥാനമേയുള്ളൂ. താൻസാനിയയുടെ തടാകങ്ങളേയും തീരപ്രദേശങ്ങളേയും കേന്ദ്രീകരിച്ചാണ് മത്സ്യബന്ധനം വികസിച്ചിട്ടുള്ളത്. വിക്റ്റോറിയ തടാകമാണ് മുഖ്യ ഉൾനാടൻ മത്സ്യബന്ധന കേന്ദ്രം. ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് വൻതോതിൽ ചൂരയും മത്തിയും ലഭിക്കുന്നു.
ഗതാഗതവും വാർത്താവിനിമയവും
താൻസാനിയയുടെ വിസ്തൃതിയും അവികസിത സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയും രാജ്യത്തിന്റെ ഗതാഗത വാർത്താവിനിമയ മേഖലകളുടെ വികസനത്തിന് പ്രതിബന്ധം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. തെക്കൻ പ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് വടക്കൻ മേഖലകളിലാണ് ഗതാഗത സൗകര്യങ്ങൾ പുരോഗമിച്ചിട്ടുള്ളത്. വിക്റ്റോറിയയേയും മറ്റു ചില തടാകങ്ങളേയും കേന്ദ്രീകരിച്ച് ജലഗതാഗതവും വികസിച്ചിട്ടുണ്ട്. കപ്പൽ ഗതാഗതം സാൻസിബാറിനെ പ്രധാന കരയുമായും മറ്റു കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ പ്രദേശങ്ങളുമായും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. കടൽമാർഗ്ഗം എത്തുന്ന ആവിക്കപ്പലുകൾക്കും അറേബ്യൻ പത്തേമാരികൾക്കു മാണ് താൻസാനിയയുടെ നാവിക ഗതാഗതത്തിൽ പ്രമുഖ സ്ഥാനം.
thumb|350px| Tanzania Roads and rails Red: Tarmac Roads Blue:Railway
ദാർ-എസ്-സലാമിൽ നിന്നാരംഭിച്ച് സാംബിയയിലേക്കു പോ കുന്ന ടസാറ (Tazara) റെയിൽപാതയാണ് താൻസാനിയയിലെ പ്രധാന റെയിൽ ശൃംഖല. 1975-ൽ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ച ഈ റെയിൽപ്പാത ദാർ-എസ്-സലാമിനേയും സാംബിയയേയും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ടസാറ ഒഴികെ താൻസാനിയൻ റെയിൽപ്പാതയ്ക്ക് മൊത്തം 2600 കി.മീ. ദൈർഘ്യമുണ്ട്. 969 കി.മീ. ആണ് താൻസാനിയൻ-ടസാറ റെയിൽപാതയുടെ നീളം. 1977-ൽ സ്വതന്ത്ര താൻസാനിയൻ റെയിൽവേ കോർപ്പറേഷൻ സ്ഥാപിതമായി.
താൻസാനിയൻ സെൻട്രൽ റെയിൽപ്പാതയുടെ ഒരു ശാഖ ദാർ-എസ്-സലാമിൽ നിന്നാരംഭിച്ച് വ.പ. ദിശയിൽ തങ്കനീക്കാ തടാകക്കരയിലെ കിഗോമ (Kigoma) വരെ എത്തുന്നു. മറ്റൊരു ശാഖ വിക്റ്റോറിയ തടാകത്തിലെ മ്വാൺസ(Mwanza)യിൽ അവസാനിക്കുന്നു. താങ്ക (Tanga) തുറമുഖത്തു നിന്നാരംഭിക്കുന്ന മറ്റൊരു റെയിൽപ്പാത വ.ദിശയിൽ അറൂഷ(Arusha)യിലെത്തിച്ചേരുന്നു. തങ്കനീക്കൻ സെൻട്രൽ റെയിൽപ്പാതയുമായും കെനിയയിലെ സെൻട്രൽ റെയിൽപ്പാതയുമായും ഇതിനെ ബന്ധിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. താൻസാനിയയിലെ മിക്ക റെയിൽപ്പാതകളും താൻസാനിയ, കെനിയ, ഉഗാണ്ട എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ അംഗങ്ങളായിട്ടുള്ള ഈസ്റ്റ് ആഫ്രിക്കൻ ഓർഗനൈസേഷന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്.
താൻസാനിയയിലെ റോഡ് ശൃംഖല വിസ്തൃതമാണെങ്കിലും വികസിതമല്ല. ദേശീയ വികസനത്തിന് റോഡ് ഗതാഗതം മെച്ചപ്പെ ടുത്തേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണെങ്കിലും കടൽമാർഗ്ഗമുള്ള വാണിജ്യത്തേയും തുറമുഖങ്ങളേയുമാണ് താൻസാനിയ പ്രധാനമായും ആശ്രയിക്കുന്നത്. റോഡു നിർമ്മാണത്തിനും വികസനത്തിനും വേണ്ടി ഭരണകൂടം ആസൂത്രണം ചെയ്ത പദ്ധതിയിൽ പോഷക റോഡുകളുടെ നിർമ്മാണത്തിനാണ് മുൻഗണന നല്കിയിട്ടുള്ളത്. ഒറ്റപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലെ കാർഷികവികസനമാണ് ഈ പദ്ധതിയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. റോഡുകളുടെ മൊത്തം ദൈർഘ്യം: 88,200 കി.മീ. (1996). ഇതിൽ 3,700 കി.മീ. റോഡുകൾ ടാർ ചെയ്തവയാണ്. റോഡുകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും മഴക്കാലത്ത് ഗതാഗതയോഗ്യമല്ലാതാകുന്നു. 1930 കി.മീ. ദൈർഘ്യമുള്ള ഒരു റോഡ് താൻസാനിയയെ സാംബിയയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. 619 കി.മീ. ആണ് സാൻസിബാർ ദ്വീപിലെ റോഡുകളുടെ മൊത്തം ദൈർഘ്യം; പെംബയിൽ 363 കി.മീ. ഉം.
താൻസാനിയൻ പ്രദേശങ്ങളിലെ പ്രധാന ഗതാഗത ശൃംഖലക ളിൽ വ്യോമഗതാഗതത്തിനു മുഖ്യമായ സ്ഥാനമാണുള്ളത്. വ്യോമഗതാഗതം രാജ്യത്തെ മിക്ക പ്രദേശങ്ങളേയും നഗരങ്ങളേയും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. മൂന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളങ്ങൾ ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്: ദാർ-എസ്-സലാം, കിലിമഞ്ജാരോ, സാൻസിബാർ. എയർ താൻസാനിയയും അനവധി വിദേശ കമ്പനികളും ദേശീയ അന്തർദേശീയ സർവീസുകൾ നടത്തുന്നു. 1991-ൽ താൻസാനിയ, ഉഗാണ്ട, സാംബിയ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്ന് ഒരു സംയുക്ത വ്യോമഗതാഗത പദ്ധതിക്കു രൂപം നല്കി.
വാണിജ്യവും വിനോദസഞ്ചാരവും
അടിസ്ഥാന വസ്തുക്കളുടെ കയറ്റുമതിയും തത്തുല്യ അളവിലുള്ള ഉത്പന്നങ്ങളുടെ ഇറക്കുമതിയും ആണ് താൻസാനിയൻ വാണിജ്യത്തിന്റെ മുഖ്യ സവിശേഷത. ബ്രിട്ടനും കെനിയയുമാണ് താൻസാനിയയുടെ പ്രധാന വാണിജ്യ പങ്കാളികൾ. മുമ്പ് കയറ്റുമതിയിൽ മുന്നിലായിരുന്ന സിസാലിന്റെ സ്ഥാനം 1960-കൾക്കു ശേഷം കാപ്പി കൈയടക്കി. 1960-കളുടെ തുടക്കത്തിൽ കൃത്രിമ റബ്ബറിന്റെ ഉപയോഗത്തിലുണ്ടായ വർധനവാണ് സിസാലിന്റെ വിലയും ഉത്പാദനവും ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കുന്നതിനു കാരണമാക്കിയത്. പ്രധാന ഇറക്കുമതി ഉത്പന്നമായ പെട്രോളിയത്തിനു പുറമേ യന്ത്രസാമഗ്രികൾ, ഗതാഗതോപകരണങ്ങൾ, ഉപഭോക്തൃ ഉത്പന്നങ്ങൾ എന്നിവയും വൻതോതിൽ ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. പശ്ചിമയൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലേക്കാണ് താൻസാനിയ പ്രധാനമായും ഉത്പന്നങ്ങൾ കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നത്. മധ്യ-പൂർവ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് എണ്ണയും പശ്ചിമ യൂറോപ്പ്, ജപ്പാൻ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് മറ്റു വിഭവങ്ങളും ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്നു. താൻസാനിയയുടെ മനോഹരമായ ഭൂപ്രകൃതിയും വന്യമൃഗ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളും രാജ്യത്തെ ലോകത്തിലെ ഒരു പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുന്നു.
ഭരണകൂടം
പ്രസിഡന്റ് തലവനായുള്ള ഭരണസമ്പ്രദാ യമാണ് താൻസാനിയയിലുള്ളത്. ഭരണനടത്തിപ്പിനായി പ്രധാനമന്ത്രിയും മന്ത്രിസഭയുമുണ്ട്. പ്രസിഡന്റിനെ അഞ്ചുവർഷ കാലാവധിയിലേക്ക് തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. താൻസാനിയയുടെ പാർലമെന്റിന് നാഷണൽ അസംബ്ളി എന്ന ഒരു മണ്ഡലം മാത്രമേയുള്ളൂ. പാർലമെന്റംഗങ്ങളിൽ നിന്നുമാണ് പ്രധാനമന്ത്രിയെ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്. പാർലമെന്റിന്റെ കാലാവധി അഞ്ചുവർഷമാണ്. തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്ന അംഗങ്ങളും നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെടുന്നവരും പാർലമെന്റിലുണ്ട്. ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് തലവനായുള്ള പരമോന്നത കോടതിക്കു പുറമേ, ഹൈക്കോടതിയും ജില്ലാ കോടതിയും കീഴ്കോടതികളും താൻസാനിയയിലുണ്ട്.
സാൻസിബാറിനായി പ്രത്യേക ഗവൺമെന്റുണ്ട്. ആഭ്യന്തര കാര്യങ്ങളിൽ സാൻസിബാർ ഗവൺമെന്റിന് ഭരണസ്വാതന്ത്യ്രം അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രത്യേക പ്രസിഡന്റും മുഖ്യമന്ത്രിയും ഹൌസ് ഒഫ് റെപ്രസെന്റേറ്റീവ്സ് എന്ന നിയമസഭയും സാൻസിബാറിനുണ്ട്.
1965-ലെ ഭരണഘടനയനുസരിച്ച് ഏകകക്ഷി സമ്പ്രദായമാ യിരുന്നു താൻസാനിയയിൽ നിലവിലിരുന്നത്. 1992-ലെ ഭരണഘ ടനാ ഭേദഗതിയോടെ ബഹുകക്ഷി സമ്പ്രദായത്തിന് അംഗീകാരം ലഭിച്ചു. അതനുസരിച്ച് പല രാഷ്ട്രീയകക്ഷികൾക്കും പ്രവർത്തന സ്വാതന്ത്യ്രമുണ്ടായി. ഭരണസൌകര്യത്തിനായി രാജ്യത്തെ 26 മേഖലകളായി വിഭജിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ചരിത്രം
മനുഷ്യരുടെ പൂർവികരായ ഹോമോ ഇറക്ടസുകളുടെ ജീവാശ്മങ്ങളും ശിലാ ഉപകരണങ്ങളും വ.കിഴക്കൻ താൻസാനിയയിൽ നിന്നു കണ്ടെടുക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും താൻസാനിയയുടെ ചരിത്രാതീതകാലത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് പരിമിതമാണ്. പുരാതന ഗ്രീക്കുകാർക്കിടയിൽ തങ്കനീക്കാതീരം അസേനിയ എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെട്ടത്. ക്രിസ്ത്വബ്ദാരംഭത്തിൽ അറേബ്യ, പേർഷ്യ, ഇന്ത്യ, ഗ്രീസ്, ചൈന എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ തീരവുമായി വാണിജ്യ ബന്ധത്തിലേർപ്പെട്ടിരുന്നു. 1-ാം ശ.-ത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ ബന്തു ജനവർഗം തങ്കനീക്കയുടെ തീരദേശത്ത് എത്തി. 8-ാം ശ.-ത്തിൽ ഇവിടെ എത്തിയ അറബികൾ തീരദേശത്ത് നിരവധി നഗര രാഷ്ട്രങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചതായി അറബി ചരിത്രകാരന്മാർ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. കിൽവ, പാൻഗാനി, മാഫിയ എന്നിവയായിരുന്നു അവയിൽ പ്രധാനം. ഇതിൽ കിൽവയ്ക്ക് അറേബ്യ, ചൈന, പേർഷ്യ എന്നീ രാജ്യങ്ങളുമായി വാണിജ്യബന്ധം ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇബ്നുബത്തൂത്തയുടെ ലിഖിതങ്ങളിൽ കിൽവയിലെ പള്ളികളെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ട്. അറബ് സംസ്കാരം ബന്തു വിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിൽ ഉണ്ടാക്കിയ സ്വാധീനത്തിന്റെ തെളിവാണ് സ്വാഹിലി ഭാഷയും സംസ്കാരവും.
സാൻസിബാറിൽ ആദ്യമായി എത്തിയ യൂറോപ്യൻ വാസ്കോഡഗാമയായിരുന്നു. 16-ാം ശ.-ത്തിൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ സാൻസിബാർ പിടിച്ചെടുത്തെങ്കിലും 1699-ൽ ഒമാൻ സുൽത്താന്റെ സഹായത്തോടെ അറബികൾ അവരെ സാൻസിബാറിൽ നിന്നു പുറത്താക്കി. 18-ാം ശ.-ത്തിൽ കിൽവ, പെംബ എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ കീഴടക്കിയ ഒമാൻ സുൽത്താൻ തന്റെ തലസ്ഥാനം ഒമാനിൽ നിന്നു സാൻസിബാറിലേക്കു മാറ്റി.
19-ാം ശ.-ത്തിലാണ് യൂറോപ്യൻ മിഷണറിമാരുടേയും സഞ്ചാരികളുടേയും വരവിന് തങ്കനീക്ക സാക്ഷ്യം വഹിച്ചത്. ജർമൻ മിഷണറിയായ ജെ. റബ്മാൻ 1840-ൽ മൌണ്ട് കിലിമഞ്ജാരോ കണ്ടെത്തി. 1858-ൽ തങ്കനീക്കാ തടാകം കണ്ടെത്തിയത് ഇംഗ്ളിഷ് പര്യവേക്ഷകരായ റിച്ചാർഡ് ഫ്രാൻസിസ് ബർട്ടനും ജോൺ ഹാനിങ് സ്പീക്കുമായിരുന്നു. ഡേവിഡ് ലിവിങ്സ്റ്റൺ ആണ് തങ്കനീക്കയിൽ എത്തിയ മറ്റൊരു പ്രമുഖ യൂറോപ്യൻ.
19-ാം ശ.-ത്തിൽ കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിൽ സ്വാധീനമുറപ്പിക്കാൻ ഇംഗ്ളണ്ടും ജർമനിയും താത്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. തങ്കനീക്കയെ ഒരു ജർമൻ കോളനിയും സാൻസിബാറിനെ ഒരു ബ്രിട്ടിഷ് സംരക്ഷിത രാജ്യവുമാക്കിക്കൊണ്ടുള്ള കരാർ 1886-ൽ ജർമനിയും ഇംഗ്ളണ്ടും ചേർന്നുണ്ടാക്കി. ജർമൻ ഈസ്റ്റ് ആഫ്രിക്ക എന്ന പേരിലറിയപ്പെട്ട തങ്കനീക്കൻ കോളനിയുടെ ഭരണം ജർമൻ ഈസ്റ്റ് ആഫ്രിക്ക കമ്പനിയായിരുന്നു നിർവഹിച്ചത്. 1890-ലെ രണ്ടാം ആംഗ്ളോ-ജർമൻ കരാർ പ്രകാരം റുവാണ്ട, ബുറൂണ്ടി എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾകൂടി ജർമൻ ഈസ്റ്റ് ആഫ്രിക്കയുടെ ഭാഗമാക്കപ്പെട്ടു.
1891-ൽ കോളനിയുടെ ഭരണം നേരിട്ട് ഏറ്റെടുത്ത ജർമൻ സർക്കാർ വികസനത്തിന് ഊന്നൽ നല്കിക്കൊണ്ടുള്ള ഭരണ പരിപാടി നടപ്പിലാക്കി. എന്നാൽ പട്ടാള ഭരണരീതി ക്രമേണ ജനങ്ങളിൽ എതിർപ്പുളവാക്കുകയും ഇത് 1905-ൽ ജർമൻ അധിനിവേശത്തിനെതിരായുള്ള കലാപമായി മാറുകയും ചെയ്തു. മാജി മാജി എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ട ഈ കലാപത്തെ ജർമൻ സർക്കാർ അടിച്ചമർത്തി (1907).
രണ്ടാം ലോകയുദ്ധത്തെത്തുടർന്ന് തങ്കനീക്ക യു.എൻ.ട്രസ്റ്റ് ടെറിട്ടറി ആയി. ട്രസ്റ്റിഷിപ്പ് കരാർ പ്രകാരം സ്വയംഭരണത്തിലേ ക്കും സ്വാതന്ത്യത്തിലേക്കുമുള്ള തങ്കനീക്കയുടെ ചുവടുവയ്പ് സുഗമമാക്കാനുള്ള ചുമതല ബ്രിട്ടനിലാണ് നിക്ഷിപ്തമായിരുന്നത്. തങ്കനീക്കയിൽ യൂറോപ്പുകാർക്കും ആഫ്രിക്കക്കാർക്കും തുല്യ പ്രാതിനിധ്യമുള്ള ഒരു രാഷ്ട്രീയക്രമത്തിനു വേണ്ടി ബ്രിട്ടൻ നിലകൊണ്ടു. എന്നാൽ ബഹുഭൂരിപക്ഷം ആഫ്രിക്കക്കാർക്കും ഈ നയം സ്വീകാര്യമായിരുന്നില്ല. 1958-ലെ ആദ്യ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ 'തങ്കനീക്ക ആഫ്രിക്കൻ നാഷണൽ യൂണിയൻ' എന്ന ദേശീയ രാഷ്ട്രീയപ്പാർട്ടി ഭൂരിപക്ഷം നേടുകയും പുതിയ സർക്കാർ രൂപവത്കരിക്കുകയും ചെയ്തു. 1961 ഡി. 9-ന് തങ്കനീക്കയ്ക്കു സ്വാതന്ത്യം നല്കാൻ ലണ്ടനിൽ കൂടിയ ഭരണഘടന സമ്മേളനം തീരുമാനിച്ചു. സ്വാതന്ത്യലബ്ധിക്കുശേഷം ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞ് 1962-ൽ തങ്കനീക്ക റിപ്പബ്ളിക്കായി. തങ്കനീക്ക ആഫ്രിക്കൻ നാഷണൽ യൂണിയൻ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനു നേതൃത്വം നല്കിയ ജൂലിയസ് നെയ്റേര ആയിരുന്നു ആദ്യത്തെ പ്രസിഡന്റ്.
1963 ഡി. 10-ന് സാൻസിബാർ ബ്രിട്ടനിൽ നിന്നും സ്വാതന്ത്യം നേടി. ആഫ്രോ-ഷിറാസി (Afro-Shirazi) പാർട്ടിയിലെ ജോൺ ഒകെല്ലോയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന വിപ്ളവം സുൽത്താനെ പുറത്താക്കിയതിനെത്തുടർന്ന് അബൈദ് കറുമെയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഭരണകൂടം നിലവിൽ വന്നു. സാൻസിബാറിൽ സമാധാനം നിലനിറുത്തുന്നതിനായി ഈ സർക്കാർ തങ്കനീക്കയുടെ സഹായമഭ്യർഥിക്കുകയും ചെയ്തു. കറുമെയുടെ അഭ്യർഥനയനുസരിച്ച് 1964 ഏ. 26-ന് സാൻസിബാറും തങ്കനീക്കയും സംയോജിച്ച് താൻസാനിയ ആയി.
1977-ൽ തങ്കനീക്ക ആഫ്രിക്കൻ നാഷണൽ യൂണിയൻ താനു (Tanu), ആഫ്രോ-ഷിറാസി എന്നീ പാർട്ടികൾ ചേർന്നുണ്ടാക്കിയ ചാമാ ചാ മാപിൻധൂസി പാർട്ടി (Chama Cha Mapinduzi:CCM) താൻസാനിയയിലെ ഏക രാഷ്ട്രീയപ്പാർട്ടിയായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു. 1992 മുതൽ ബഹുകക്ഷി സമ്പ്രദായമാണ് തുടർന്നു വരുന്നത്.
1995-ലേയും 2000-ലേയും പൊതു തെരഞ്ഞടുപ്പുകളിൽ ബെഞ്ചമിൻ മ്കപ നയിച്ച ചാമാ ചാ മാപിൻഡൂസി പാർട്ടിയാണ് വിജയിച്ചത്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:റിപ്പബ്ലിക്കുകൾ വർഗ്ഗം:ടാൻസാനിയ വർഗ്ഗം:ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗത്വമുള്ള രാജ്യങ്ങൾ
മൾബറി
“മൊറേസി” (Moraceae) കുടുംബത്തിലെ ഒരംഗമായ മൾബറിയുടെ (മലയാളത്തിൽ മുശുക്കൊട്ട) ഉത്ഭവം ചൈനയിലാണ്. പട്ടുനൂൽ പുഴുവിൻറെ പ്രധാന ആഹാരം മൾബറിച്ചെടിയുടെ ഇലയാകയാൽ ഇന്ത്യയിലൂടനീളം ഇത് കൃഷിചെയ്യുന്നു. പ്രധാനമായും പട്ടുനൂൽ പുഴു വളർത്തുന്നതിനു വേണ്ടി മൈസൂരിലാണ് കൂടുതൽ സ്ഥലത്ത് മൾബറിയുടെ കൃഷി വ്യാപിച്ചിട്ടുള്ളത്. സെൻട്രൽ സിൽക്ക്‌ ബോർഡ്‌ കീഴിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന കേന്ദ്ര സിൽക്ക്‌ സാങ്കേതിക ഗവേഷണ സ്ഥാപനം മൈസൂരിലാണ് മൾബറിച്ചെടിയുടെ ഗവേഷണങ്ങൾ നടത്തുന്നു ഇതിൻറെ പഴങ്ങൾ അധികം വാണിജ്യ പ്രാധാന്യമില്ലാത്തതിനാൽ കേരളത്തിൽ അന്യമായിത്തന്നെ കഴിയുന്നു.
വിവിധ ഇനങ്ങൾ
നൂറ്റൻപതോളം ഇനങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും പത്തോ പന്ത്രണ്ടോ ഇനങ്ങൾ മൾബറി മാത്രമേ കൃഷി ചെയ്യുന്നുള്ളു.
രസാദി ഗുണങ്ങൾ
രസം			:മധുരം
ഗുണം		:സ്നിഗ്ദം, ഗുരു, സരം
വീര്യം			:ശീതം
വിപാകം		:മധുരം
ഔഷധയോഗ്യ ഭാഗം
പക്വഫലം, ഇല, തൊലി
ഉപയോഗങ്ങൾ
മൾബെറി ഉപയോഗിച്ച് ജാം,ജ്യൂസ്, ഐസ്ക്രീം,കേക്ക്,പുഡ്ഡിംഗ്,വൈൻ തുടങ്ങിയവ ഉണ്ടാക്കാം.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
http://www.botanical.com/botanical/mgmh/m/mulcom62.html
വർഗ്ഗം:സസ്യങ്ങൾ
ആമി
അവലംബം
വർഗ്ഗം:2018-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ വർഗ്ഗം:കമൽ സം‌വിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ വർഗ്ഗം:എം. ജയചന്ദ്രൻ ഈണം പകർന്ന ഗാനങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ടൊവിനോ തോമസ് അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
സാമുവൽ അലക്സാണ്ടർ
ബ്രിട്ടീഷ് നവയഥാതഥവാദി (Neo-realist) ആയിരുന്നു സാമുവൽ അലക്സാണ്ടർ. ആസ്ട്രേലിയയിലെ ന്യൂസൗത്ത്‌വെൽസിലെ സിഡ്നിയിൽ 1859 ജനുവരി 6-ന് ജനിച്ചു. മെൽബൺ, ഓക്സ്ഫർഡ് എന്നീ സർവകലാശാലകളിൽ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയായതോടെ 1882-ൽ ഓക്സ്ഫഡിലെ ലിങ്കൺ കോളജിൽ ഫെലോ ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ഈ ഫെലോഷിപ്പു നേടിയ ആദ്യത്തെ യഹൂദൻ ഇദ്ദേഹമായിരുന്നു. 1893 മുതൽ 1934-വരെ മാഞ്ചസ്റ്ററിൽ വിക്ടോറിയാ സർവകലാശാലയിലെ തത്ത്വശാസ്ത്രവിഭാഗത്തിന്റെ അധ്യക്ഷനായി സേവനം അനുഷ്ഠിച്ച ഇദ്ദേഹത്തിന് ഓർഡർ ഒഫ് മെരിറ്റ് എന്ന ബഹുമതി ലഭിച്ചു (1930). അരിസ്റ്റോട്ടലിയൻ സൊസൈറ്റിയുടെ അധ്യക്ഷപദവും ഇദ്ദേഹം പലപ്രാവശ്യം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.
സാമുവൽ അലക്സാണ്ടരുടെ സിദ്ധാന്തം
ആസന്നപരിണാമസിദ്ധാന്ത(emergent evolution)ത്തിന്റെ ഉപജ്ഞാതാവാണ് അലക്സാണ്ടർ സാമുവൽ. പഴയ വസ്തുക്കളുടെ സംയോഗത്തിൽനിന്നു തികച്ചും പുതിയ വസ്തുക്കൾ ഉണ്ടാകുന്നു എന്നും മൂലപദാർഥമായി പരിഗണിക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലകാലങ്ങൾ വിവിധതരത്തിലുള്ള പദാർഥങ്ങൾക്കു രൂപം നൽകുന്നു എന്നും ഈ പദാർഥങ്ങളിൽ നിന്നു മനസ്സും മനസ്സിൽ നിന്ന് ഈശ്വരനും ഉദ്ഭവിക്കുന്നു എന്നും ഉള്ള സിദ്ധാന്തം ആണ് അലക്സാണ്ടറുടെ മുഖ്യ സംഭാവന. ധാർമികക്രമവും പുരോഗതിയും (Moral Order and Progress) എന്ന പ്രബന്ധത്തിന് 1889-ൽ ഇദ്ദേഹം സമ്മാനം നേടുകയുണ്ടായി.
പ്രധാന കൃതികൾ
അലക്സാണ്ടറുടെ പ്രധാന കൃതികൾ എന്നിവയാണ്.
ദാർശനികവും സാഹിത്യപരവുമായ ഉപന്യാസങ്ങൾ (Philosophical and Literary Pieces) എന്ന സമാഹാരം ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റു കൃതികൾ സഞ്ചയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഒരു മരണാനന്തര പ്രസിദ്ധീകരണമാണ് (1939). 1938 സെപ്റ്റംബർ 13-ന് ഇദ്ദേഹം ഇംഗ്ലണ്ടിലെ മാഞ്ചെസ്റ്ററിൽ നിര്യാതനായി.
ശ്യാമശാസ്ത്രികൾ
കർണ്ണാടകസംഗീതത്തിലെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ ഒരാളാണ് ശ്യാമശാസ്ത്രികൾ (சியாமா சாஸ்திரிகள் 1762-1827 ). തഞ്ചാവൂരിൽ ആണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്. 18-19 നൂറ്റാണ്ടിലായാണ് ഇദ്ദേഹം ജീവിച്ചിരുന്നതെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഭക്തിയാണ് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികളിലെ മുഖ്യഭാവം. "ജനനീ നതജനപരിപാലിനീ' എന്നതാണ് ആദ്യകൃതി. വളരെ വിഷമമെന്ന് കരുതുന്ന ശരഭനന്ദനതാളത്തിൽ, അതായത് 79 അക്ഷരകാലമുള്ള താളത്തിൽ ഇദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്. ശ്യാമാശാസ്ത്രി രചിച്ച നവരത്നമാലിക പ്രശസ്തമാണ്. ആഹരി, ലളിത, ശങ്കരാഭരണം, ധന്യാസി തുടങ്ങിയ രാഗങ്ങളിലാണ് ഇത് ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിരിയ്ക്കുന്നത്.
അവലംബം
വിഭാഗം:വാഗ്ഗേയകാരന്മാർ വർഗ്ഗം:ശ്യാമശാസ്ത്രികൾ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ കൃതികൾ വർഗ്ഗം:കർണ്ണാടകസംഗീതജ്ഞർ
ബിബി-ഖാനിം പള്ളി
T
ബിബി ഖാനീം പള്ളി, സമർഖണ്ഡിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട സ്മാരകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇത് ഇസ്ലാമിക ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും മഹത്തരമായതുമായ പള്ളികളിലൊന്നായി നിലകൊണ്ടിരുന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തോടെ ഏറെക്കുറെ നാശോന്മുഖമായിരുന്നു. പിന്നീട് പള്ളിയുടെ പ്രധാന ഭാഗങ്ങൾ മാത്രം പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു.
ചരിത്രം
1399 ൽ തന്റെ ഇന്ത്യയിലെ സൈനികപ്രവർത്തനങ്ങൾക്കു ശേഷം  തിമൂർ തന്റെ പുതിയ തലസ്ഥാനമായിരുന്ന സമർഖണ്ഡിൽ ഒരു വലിയ പള്ളി നിർമ്മിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഇന്ത്യയെ കീഴടക്കിയപ്പോൾ കവർച്ചചെയ്ത അതിഭീമമായ സമ്പത്തുപയോഗിച്ചു പണികഴിപ്പിച്ചതാണ് ഈ പള്ളി. 1404 ൽ തിമൂർ (ടാമർലെയ്ൻ) തൻറെ സൈനിക പര്യടനം കഴിഞ്ഞ തിരിച്ചുവന്നപ്പോൾ ഈ പള്ളിയുടെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായിരുന്നു. നിർമ്മാണത്തിന്റെ പുരോഗതിയിൽ തിമൂർ സന്തോഷവാനല്ലാതിരുന്നതിനാൽ, അദ്ദേഹം നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഉടൻതന്നെ പല മാറ്റങ്ങളും വരുത്തി, പ്രത്യേകിച്ചും പ്രധാന താഴികക്കുടത്തിനായിരുന്നു ഈ മാറ്റം വരുത്തിയത്. നിർമ്മാണത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ കെട്ടിടത്തിലെ ഘടനയിലെ പാകപ്പിഴകൾ കാരണമായി വിവിധ പുനർനിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങളും ബലപ്പെടുത്തലുകളും നടന്നിരുന്നു. എന്നാൽ ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽത്തന്നെ മിഹ്‍റാബിനു മുകളിലെ ഭീമൻ താഴികക്കുടത്തിൽനിന്ന് ആദ്യ ഇഷ്ടികകൾ വീഴാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പള്ളി നിലനിർത്തുന്നതിനായി ഘടനാപരമായ നിർമ്മാണ നിയമങ്ങൾക്കപ്പുറമുള്ള പ്രതിക്രിയകൾ ചെയ്യാൻ തിമൂർ പലപ്പോഴും നിർബന്ധിതനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിർമ്മാതാക്കൾ ഈ നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ചു ബോധവാനായിരുന്നെങ്കിലും അവരുടെ അഭിപ്രായവും സ്വീകരിക്കുവാനോ യാഥാർത്ഥ്യത്തെ ഉൾക്കൊള്ളുവാനോ അദ്ദേഹം തയ്യാറായില്ല.
പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ഒടുവിൽ ബുഖാറയിലെ അവസാനത്തെ ഷെയ്ബാനിദ് രാജവംശത്തിലെ ഖാനായിരുന്ന അബ്ദുള്ള ഖാൻ രണ്ടാമൻ (അബ്ദുല്ല ഖാൻ ഒസ്ബെഗ് 1533 /4-1598) ബിബി ഖാമിൻ പള്ളിയിൽ നടന്നിരുന്ന എല്ലാ പുനരുദ്ധാരണ പ്രവർത്തനങ്ങളും റദ്ദാക്കി. അതിനുശേഷമുള്ള കാലത്ത്, പള്ളി, കാറ്റ്, കാലാവസ്ഥാവ്യതിയാനങ്ങൾ, ഭൂകമ്പം എന്നിവയാൽ തകർന്ന് മുൻകാലപ്രൌഢിയുടെ ഒരു അവശിഷ്ടം മാത്രമായിത്തീർന്നു. 1897 ൽ പ്രവേശനകവാടത്തിന്റെ ആന്തരിക കമാനം തകർന്നുവീണു. നൂറ്റാണ്ടുകളായി സമർഖണ്ഡ് നിവാസികൾ നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി തകർന്നുവീണ പള്ളിയിലെ കൊത്തുപണികളുള്ള ഇഷ്ടികകളും മാർബിൾ സ്തംഭങ്ങളുടേയും  അവശിഷ്ടങ്ങൾ കൊള്ളയടിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ആദ്യത്തെ അടിസ്ഥാന അന്വേഷണവും സുരക്ഷണപ്രവർത്തനങ്ങളും തുടങ്ങിയത് സോവിയറ്റ് കാലഘട്ടത്തിലായിരുന്നു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാന കാലത്ത് ഉസ്ബക് സർക്കാർ മൂന്ന് താഴികക്കുടങ്ങളും, പ്രധാന പ്രവേശനദ്വാരവും പുന: സ്ഥാപിച്ചു. 1974 ൽ അന്നത്തെ ഉസ്ബക് SSR ഗവൺമെന്റ് പള്ളിയുടെ സങ്കീർണ്ണമായ പുനർനിർമ്മാണം ആരംഭിച്ചു. ഗോപുരങ്ങളുടെയും പൂമുഖങ്ങളുടെയും അലങ്കാരം വിപുലമായി പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും കൂട്ടിച്ചേർക്കലുകൾ നടത്തുകയും ചെയ്തു.
വാസ്തുവിദ്യ
നടുമുറ്റത്തോടുകൂടിയ പള്ളികളുടെ അടസ്ഥാന മാതൃക ഈ പളളിയും പിന്തുടരുന്നു. അതിന്റെ പുറം മതിലുകളിൽ 167 മീറ്റർ (182.63 ഗജം) നീളവും 109 മീറ്റർ (119.20 ഗജം) വീതിയുമുള്ളതും വടക്കുകിഴക്ക് മുതൽ തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് വരെയുമായി ഒരു സമകോണമായ പ്രദേശം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. അതനുസരിച്ച് ഖിബിലയും നിലനിൽക്കുന്നു. വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗത്തുനിന്ന് പള്ളിയിലെ നടുമുറ്റത്തേയ്ക്കു പ്രവേശിക്കുന്നത് ആഡംബരപൂർവ്വമായി നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്ന 35 മീറ്റർ)   ഉയരത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നതുമായ കവാടത്തിലൂടെയാണ്. 40 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ ഒരു ചതുരാകൃതിയിലുള്ള അടിസ്ഥാനത്തിനു മുകളിലായി ഒരു സ്മാരക താഴികക്കുടം നടുമുറ്റത്തിന് എതിർവശത്ത് ഉയർന്നു നിൽക്കുന്നു. ഈ കുംഭഗോപുരം പള്ളിയിലെ ഏറ്റവും വലിയ താഴികക്കുടമാണ്. എന്നിരുന്നാലും നടുമുറ്റത്തുനിന്ന് ഇതു കാണാൻ കഴിയുകയില്ല.
ഇവാനുകളുമായി (ചതുരാകൃതിയിലുള്ള കമാനത്തോടുകൂടിയ ഒരു ഹാൾ, സാധാരണയായി വീതികുറഞ്ഞതും, മൂന്നു വശങ്ങളും ഭിത്തികെട്ടി അടച്ചതും ഒരു ഭാഗം പൂർണ്ണമായും തുറന്നതുമാണ്) ചേർന്നുള്ള മറ്റ് രണ്ട് താഴികക്കുടങ്ങൾ, അവയുടെ വലിപ്പത്തിൽ കൂടുതൽ എളിമയുള്ളതും മുറ്റത്തിന്റെ നീണ്ട വശങ്ങളുടെ മധ്യഭാഗത്തുമായാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതു.
അരണാടർ
മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഏറനാട് താലൂക്കിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു ആദിവാസിവർഗമാണ് അരണാടർ. ഏറനാടൻ എന്നത് അരണാടനായി മാറിയതാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഏറനാട്ടിലെ ആദിമനിവാസികൾ ഇവരാണെന്നാണ് ചില ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അഭിപ്രായം. തമിഴും മലയാളവും കലർന്നതാണ് ഭാഷ.
കെ.പി.പി. നമ്പ്യാർ
കെൽട്രോണിന്റെ ആദ്യത്തെ ചെയർമാൻ, ടെക്നോപാർക്കിന്റെ പ്രഥമ പദ്ധതി നിർവഹണ സമിതി ചെയർമാൻ, കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ ഇലക്ട്രോണിക്സ് വകുപ്പിന്റെ സെക്രട്ടറി എന്ന നിലകളിൽ ഇലക്ട്രോണിക്സ് വ്യവസായ രംഗത്ത് മികച്ച സംഭാവനകൾ നൽകിയ ഇലക്ട്രോണിക്സ് വിദഗ്ദ്ധനായിരുന്നു '''കെ.പി.പി. നമ്പ്യാർ എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന കുന്നത്ത് പുതിയവീട്ടിൽ പത്മനാഭൻ നമ്പ്യാർ'''.
അരണാടർ
കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രാകൃതരായ ഗിരിവർഗക്കാരിൽ ഒന്നാണ് അരണാടർ. നാമമാത്രമാണ് ഇവരുടെ വസ്ത്രധാരണം. കൃഷി, കന്നുകാലിവളർത്തൽ എന്നിവ ചെയ്യാറില്ല. നായട്ടും വനവിഭവങ്ങൾ ശേഖരിക്കലുമാണ് പ്രധാന തൊഴിൽ. പാമ്പുപിടിത്തം ഇവരുടെ ഇഷ്ട വിനോദമാണ്. മലമ്പാമ്പിന്റെ ഇറച്ചി ഇഷ്ട ഭക്ഷണവും. പാമ്പിന്റെ തോൽ വിൽക്കുകയും ചെയ്യും. പുല്ല് മേഞ്ഞ കുടിലുകളിലാണ് താമസം.
മൂപ്പനില്ലാത്ത വർഗമാണ് അരണാടർ. മറ്റ് ആദിവാസി വർഗങ്ങളേപ്പോലെ മൃഗങ്ങളേയും വൃക്ഷങ്ങളേയും ആരാധിക്കുന്ന പതിവും ഇവർക്കില്ല.
കെ.പി.പി. നമ്പ്യാർ
ജീവിതരേഖ
1929 ഏപ്രിൽ 15-ന് കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ കല്ല്യാശ്ശേരിയിൽ ജനിച്ചു. അച്ഛൻ പി.പി. ചിണ്ടൻ നമ്പ്യാർ, അമ്മ കുന്നത്ത് പുതിയവീട്ടിൽ മാധവിയമ്മ. തളിപ്പറമ്പ് ഹൈസ്കൂൾ പഠനത്തിനുശേഷം മദ്രാസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്നും ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദം നേടി. ലണ്ടനിലെ ഇംപീരിയൽ കോളജ് ഒഫ് സയൻസ് ആൻഡ് ടെക്നോളജിയിൽ നിന്നുമാണ് എം.എസ്.സി ബിരുദം കരസ്ഥമാക്കിയത്. ഇദ്ദേഹത്തിന് ട്രാൻസിസ്റ്റർ, സെമികണ്ടക്ടർ എന്നിവയിലായിരുന്നു ഗവേഷണ താത്പര്യം. 2015 ജൂൺ 30-ന് ബെംഗളൂരുവിലെ സ്വവസതിയിൽ വച്ച് അന്തരിച്ചു.
പ്രവർത്തന മേഖലകൾ
ഭാരത് ഇലക്ട്രോണിക്സിൽ ക്രിസ്റ്റൽ ഡിവിഷന്റെ മേധാവിയായി 1958-ൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ച ഇദ്ദേഹം ഒരു വർഷത്തിനുശേഷം ബ്രിട്ടനിലെ ട്രാൻസിസ്റ്റർ ഇക്ട്രോണിക്സ് കമ്പനിയുടെ ആപ്ലിക്കേഷൻ എൻജിനീയറിങ് വിഭാഗത്തിന്റെ മേധാവിയായി. 1963-ൽ ഡൽഹി ഐ.ഐ.ടി.യിൽ ഇലക്ട്രിക്കൽ വിഭാഗത്തിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. പിന്നീട് ഫിലിപ്സ് ഇന്ത്യയിൽ പ്രൊഫഷണൽ ഇലക്ട്രോണിക്സ് കംപോണന്റ്സ് മാനേജർ (1964-67), ടാറ്റ ഇലക്ട്രോണിക്സിൽ റിസർച്ച് ആൻഡ് ഡെവലപ്മെന്റ് മാനേജർ (1967-73), മുംബൈ നാഷണൽ റേഡിയോ ആൻഡ് ഇലക്ട്രോണിക്സ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡിന്റെ (BNREC) ജനറൽ മാനേജർ (1967-73) എന്നീ പദവികൾ വഹിച്ചു.BNREC -ൽ വച്ച് ഇന്ത്യയിലാദ്യമായി എസി/ഡിസി മോട്ടോറുകൾ, സ്റ്റാറ്റിക് ഇൻവെർട്ടറുകൾ സ്റ്റാറ്റിക് കൺവെർട്ടറുകൾ, കാൽക്കുലേറ്ററുകൾ, ഇലക്ട്രോണിക് ക്ളോക്ക് എന്നിവയുടെ ആധുനിക രൂപങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വ്യാവസായികാടിസ്ഥാനത്തിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു.
1973-ൽ കെൽട്രോണിന്റെ ആദ്യത്തെ ചെയർമാനും മാനേജിങ് ഡയറക്ടറും ആയി നിയമിതനായ ഇദ്ദേഹം 1983 വരെ ഈ സ്ഥാനത്തു തുടർന്നു. 1983 മുതൽ 85 വരെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് ചെയർമാനായിരുന്നു. ഇലക്ട്രോണിക്സ് ഉപകരണങ്ങളുടെ നിർമ്മാണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കെൽട്രോണിന്റെ ജോലികളിൽ ഗ്രാമീണ വനിതാ സംഘങ്ങളെയും, സൊസൈറ്റികളെയും പങ്കെടുപ്പിച്ചുകൊണ്ട് പുതിയ പദ്ധതികൾ ഇദ്ദേഹം നടപ്പിലാക്കി. ഇന്ത്യയിലെതന്നെ ആദ്യത്തെ ഒരു സംരംഭമായിരുന്നു ഇത്.
1987 മുതൽ 88 വരെ കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ ഇലക്ട്രോണിക്സ് വകുപ്പിന്റെ (പിന്നീട് വിവരസാങ്കേതിക മന്ത്രാലയമായി ഇതു മാറി) സെക്രട്ടറി സ്ഥാനത്തിരുന്ന് ഇലക്ട്രോണിക്സ് മേഖലയിലെ ഗവേഷണ/ഉത്പാദന രംഗത്ത് നിരവധി പദ്ധതികൾ ആവിഷ്കരിച്ചു നടപ്പിലാക്കി. 1989-ൽ കേന്ദ്ര സർവീസിൽ നിന്നും വിരമിച്ച ഇദ്ദേഹം സർക്കാരിന്റെ പ്രത്യേക ഉപദേഷ്ടാവായി സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചു. 1995-ൽ കണ്ണൂർ പവർ പ്രോജക്ട് ആരംഭിക്കാനുള്ള പദ്ധതി തയ്യാറാക്കിയത് കെ.പി.പി. നമ്പ്യാരുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ്. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ജന്മദേശമായ കല്ല്യാശ്ശേരി പഞ്ചായത്തിൽ ഈ പദ്ധതി സ്ഥാപിതമായി.
ബഹുമതികൾ
ദേശീയവും അന്തർദേശീയവുമായ നിരവധി ബഹുമതികളും പുരസ്കാരങ്ങളും നമ്പ്യാർക്ക് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
കുടുംബം
1953 ൽ ലണ്ടനിൽ വെച്ച് മർജോറി ആഗ്നസിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. 1980-ൽ ഉമാ ദേവി നമ്പ്യാരുമായി രണ്ടാം വിവാഹം. സരോജിനി എൽ. നമ്പ്യാർ, പദ്മൻ ജി നമ്പ്യാർ, കിരൺ പി നമ്പ്യാർ എന്നിവർ മക്കളാണ്.
മുത്തുസ്വാമി ദീക്ഷിതർ
കർണ്ണാടകസംഗീതത്തിലെ ത്രിമൂർത്തികളിൽ ഒരാളാണ് ദീക്ഷിതർ എന്നപേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മുത്തുസ്വാമി ദീക്ഷിതർ ( 1775 - 1835). ദീക്ഷിതരോടൊപ്പം ത്യാഗരാജസ്വാമികളും ശ്യാമശാസ്ത്രികളും ചേർന്നുള്ള ത്രിമൂർത്തികളിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ കാവ്യരചന നടത്തിയത് ദീക്ഷിതർ മാത്രമായിരുന്നു.
കൃതികൾ
ഹംസധ്വനി രാഗത്തിലെ പ്രശസ്തമായ വാതാപി ഗണപതിം ഭജേഹം എന്ന കീർത്തനം ഇദ്ദേഹം ചിട്ടപ്പെടുത്തിയതാണ്‌. നവഗ്രഹകീർത്തനങ്ങൾ, കമലാംബാ നവാവരണ കൃതികൾ, അഭയാംബാനവാവരണം, ഷോഡശഗണപതികൃതികൾ, വിഭക്തികൃതികൾ, പഞ്ചലിംഗസ്ഥലകൃതികൾ തുടങ്ങിയ മികച്ച സമൂഹകൃതികളും അദ്ദേഹം കർണാടകസംഗീതത്തിന് സംഭാവന ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. “തിരുത്തണി കൃതികൾ“ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തമായ പത്ത് സുബ്രഹ്മണ്യസ്തുതികൾ ദീക്ഷിതർ രചിച്ചതാണ്.
പ്രത്യേകതകൾ
ദീക്ഷിതരുടെ കൃതികളെല്ലാംതന്നെ സാഹിത്യപരമായും സംഗീതപരമായും ഉന്നതനിലവാരം പുലർത്തുന്നവയാണ്. മധ്യമകാലസാഹിത്യം, യതിപ്രയോഗങ്ങൾ, സമഷ്ടിചരണങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ദീക്ഷിതർകൃതികളുടെ പ്രത്യേകതകളാണ്.
അമൃതവർഷിണിരാഗത്തിലുള്ള ആനന്ദാമൃതകർഷിണി എന്നു തുടങ്ങുന്ന കൃതിയുടെ സമഷ്ടിചരണത്തിൽ `സലിലം വർഷയ വർഷയ വർഷയ' എന്ന് അദ്ദേഹം പാടിയപ്പോൾ ഉണങ്ങി വരണ്ടു കിടന്ന ഭൂമിയിലേക്ക് ധാരമുറിയാതെ മഴ പെയ്തുവെന്നും അത് നിർത്തുവാൻ `സലിലം സ്തംഭയ സ്തംഭയ സ്തംഭയ' എന്ന് അദ്ദേഹംതന്നെ പാടിയെന്നുമുള്ള കഥ പ്രസിദ്ധമാണ്.
രാഗഭാവം ശരിക്കും പ്രകടമാവുന്നത് വിളം‌ബിതകാലത്തിലാണെന്ന് വിശ്വസിച്ച ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മിക്ക കൃതികളും രചിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത് ഈ കാലത്തിലാണ്.
അവലംബങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:വാഗ്ഗേയകാരന്മാർ വർഗ്ഗം:1775-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:1835-ൽ മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 24-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഒക്ടോബർ 21-ന് മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:മുത്തുസ്വാമി ദീക്ഷിതർ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ കൃതികൾ വർഗ്ഗം:കർണ്ണാടകസംഗീതജ്ഞർ
ഡിവി ഡിവി
പരമാവധി 9 മീറ്റർ ഉയരം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ഇടത്തരം വൃക്ഷമാണ്‌ ഡിവി ഡിവി. അമേരിക്കൻ സ്വദേശിയാണെങ്കിലും പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇന്ത്യയിലെത്തിച്ച ഡിവി ഡിവി പലയിടത്തും ധാരാളമായി വളരുന്നുണ്ട്‌. കാപ്പിത്തോട്ടത്തിൽ തണൽ വൃക്ഷമായി ഇതു ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്‌. പലവിധ രോഗങ്ങൾക്ക്‌ മരുന്നായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ഇതൊരു ഔഷധസസ്യമാണ്‌. വ്യാവസായിക അടിസ്ഥാനത്തിൽ കൃഷി ചെയ്ത് പെയിന്റ് നിർമ്മാണത്തിനുള്ള ടാനിൻ ഉത്പാദിപ്പിച്ചെടുക്കുന്നു.
വർഗ്ഗം:വൃക്ഷങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ
സൗദി രാജവംശം
സൗദി രാജവംശം (അറബി: آل سعود ) ആണ് സൗദി അറേബ്യയിലെ ഭരണ രാജവംശം. ആദ്യത്തെ സൗദി സംസ്ഥാനം (1744–1818) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ദിരിയ എമിറേറ്റ് സ്ഥാപകനായ മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗദിന്റെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹോദരന്മാരുടെയും പിൻഗാമികൾ ചേർന്നതാണ് ഇത്. കുടുംബത്തിലെ ഭരണ വിഭാഗത്തെ പ്രധാനമായും നയിക്കുന്നത് ആധുനിക സൗദി അറേബ്യയുടെ സ്ഥാപകൻ ഇബ്നു സൗദിന്റെ പിൻഗാമികളാണ്. രാജകുടുംബത്തിന്റെ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള സ്ഥാനമാണ് സൗദി അറേബ്യയിലെ രാജാവ്. ഈ കുടുംബത്തിൽ 15,000 അംഗങ്ങളുണ്ടെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, എന്നാൽ ഭൂരിഭാഗം അധികാരവും സമ്പത്തും അവരിൽ രണ്ടായിരത്തോളം വരുന്ന സംഘത്തിനാണ്. സൗദിന് മൂന്ന് ഘട്ടങ്ങളുണ്ട്: ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം ,ഷെരീഫ് ഓഫ് മക്കയിൽ, അൽ റാഷിദ് കുടുംബം   ,  സൗദി അറേബ്യയ്ക്കകത്തും പുറത്തുമുള്ള ധാരാളം ഇസ്ലാമിക ഗ്രൂപ്പുകൾ സൗദി അറേബ്യയിലെ ഷിയ ന്യൂനപക്ഷം തുടങ്ങിയവർ സൗദി കുടുംബവുമായി ധാരാളം സംഘട്ടണങ്ങൾ നടത്തിട്ടുണ്ട്.
സൌദി അറേബ്യൻ സിംഹാസനത്തിന് തുടർച്ചയായി  രാജാവിന്റെ   ഒരു മകനിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് എന്നിങ്ങനെ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തു. നിലവിൽ രാജാവായിരിക്കുന്ന സൽമാൻ രാജാവ് അടുത്ത കിരീടാവകാശി സഹോദരൻ മുക്രിന് പകരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനന്തരവൻ മുഹമ്മദ് ബിൻ നായിഫിനെ നിയമിച്ചു. 2017 ൽ 34 വോട്ടുകളിൽ 31 എണ്ണവുമായി അലീജിയൻസ് കൗൺസിലിന്റെ അംഗീകാരത്തിന് ശേഷം മുഹമ്മദ് ബിൻ നായിഫിനെ മാറ്റി സൽമാൻ രാജാവിന്റെ മകൻ മുഹമ്മദ് ബിൻ സൽമാൻ കിരീടാവകാശിയായി നിയമിച്ചു. ഭാവിയിലെ സൗദി രാജാക്കന്മാരെ സൗദി രാജകുമാരന്മാരുടെ ഒരു കമ്മിറ്റി തിരഞ്ഞെടുക്കേണ്ടതാണ് എന്ന രാജകീയ ഉത്തരവ് വരുന്ന 2006 വരെ രാജഭരണത്തിന് അഗ്നിറ്റിക് സീനിയോറിറ്റി പാരമ്പര്യമായിരുന്നു. രാജാവ് നിയോഗിച്ച മന്ത്രിസഭയിൽ രാജകുടുംബത്തിലെ കൂടുതൽ അംഗങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ശീർഷകം
സൗദ് എന്നതിനോട് ആൽ എന്ന അറബി പദം  ചേർത്ത് രൂപം നൽകിയതാണ് ആൽ സൗദ്. ആൽ എന്നാൽ "ഹൗസ്" "കുടുംബം" എന്നർത്ഥം. സൗദ് എന്നത് പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സ്ഥാപകൻ മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗ​​ദിന്റെ പിതാവ് സൗദ് ഇബ്നു മുഹമ്മദ് ഇബ്നു മുക്രിൻ ആണ്. അപ്പോൾ സൗദ് ഇബ്നു മുഹമ്മദ് ഇബ്നു മുക്രിൻ എന്നയാളുടെ പരമ്പരയാണ് ആൽ സൗദ്.
ഇന്ന്, "ആൽ സൗദ് ​​" എന്ന വിളിപ്പേര് വഹിക്കുന്നത് മുഹമ്മദ് ബിൻ സൗ​​ദിന്റെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൂന്ന് സഹോദരന്മാരായ ഫർഹാൻ, തുനയ്യൻ, മിഷാരി എന്നിവരുടെയും പിൻഗാമികളാണ്. അൽ സൗ​ദിന്റെ മറ്റ് കുടുംബ ശാഖകളായ സൗദ് അൽ കബീർ, അൽ ജിലൂവി, അൽ തുനയൻ, അൽ മിഷാരി, അൽ ഫർഹാൻ എന്നിവരെ കേഡറ്റ് ബ്രാഞ്ചുകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കേഡറ്റ് ബ്രാഞ്ചുകളിലെ അംഗങ്ങൾ സൗദി സിംഹാസനത്തിന്റെ പിൻഗാമിയല്ലെങ്കിലും സർക്കാരിൽ ഉയർന്നതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ സ്ഥാനങ്ങൾ വഹിക്കുന്നു. നിരവധി കേഡറ്റ് അംഗങ്ങൾ അൽ സൗ​​ദിൽ വിവാഹിതരായി തങ്ങളുടെ വംശം പുന സ്ഥാപിക്കുകയും സർക്കാരിൽ സ്വാധീനം ചെലുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
രാജകുടുംബത്തിലെ എല്ലാ അംഗങ്ങൾക്കും  അമീർ ടൈറ്റിൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ രാജാവിന്റെ പുത്രന്മാർ, പുത്രിമാർ, " ഹിസ് റോയൽ ഹൈനസ്സ് " (എച്ച് ആർ എച്ച്),എന്നും കേഡറ്റ് ശാഖകളെ " ഹിസ് ഹൈനെസ് " (എച്ച്എച്ച്) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. അതേസമയം രാജാവ് ""രണ്ട് വിശുദ്ധ പള്ളികളുടെ പരിപാലകൻ" എന്നും വിളിക്കുന്നു..
ചീവക്ക
ഏഷ്യയിൽ കാണുന്ന മരത്തിൽ കയറുന്ന ഒരു വള്ളിച്ചെടിയാണ് ചീവക്ക അഥവാ ചീനിക്ക. നരിവരയൻ എന്ന പൂമ്പാറ്റയുടെ ഭക്ഷണം ഇതിന്റെ ഇലകളാണ്‌. ഇഞ്ചയോടും ചീവിക്കയോടും നല്ല സാദൃശ്യമുള്ള ചെടിയാണിത്‌.
കാലാകാലമായി തലമുടിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ഈ ചെടി ഉപയോഗിച്ചു വരുന്നു. ഇതിന്റെ പഴം ശിക്കക്കായ്‌ എന്ന്‌ പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. നാടൻ ഷാമ്പുവായി ഇതിൻറെ ഫലങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ശലഭപ്പുഴുക്കളുടെ ഭക്ഷണസസ്യങ്ങൾ
മത്തേഭവിക്രീഡിതം
ഒരു സം‍സ്കൃത‍വർണ്ണവൃത്തമാണ് മത്തേഭവിക്രീഡിതം. ശാർദ്ദൂലവിക്രീഡിതത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ ഒരു ഗുരു ചേർത്താൽ അത് മത്തേഭവിക്രീഡിതം ആകുന്നു.
മറ്റു വിവരങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:നാട്യശാസ്ത്രത്തിലെ വൃത്തങ്ങൾ
പിങ്ക് കൊന്ന
അലങ്കാര വൃക്ഷമായി നട്ടുവളർത്തുന്നു ഒരിനം വന്മരമാണ് പിങ്ക് കൊന്ന. മുപ്പതു മീറ്ററോളം വളരുന്ന ഇത് തെക്കേ അമേരിക്കയിലാണ് രൂപം കൊണ്ടത്. വേനൽക്കാലത്ത്‌ ഇല പൊഴിക്കുന്നു, തുടർന്ന് മനോഹരമായി പിങ്ക്‌ പൂക്കളുണ്ടാകുന്നു. അരമീറ്ററോളം നീളമുള്ള കായയിൽ ധാരാളം വിത്തുകളുണ്ടാകും.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:വൃക്ഷങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ബ്രസീലിലെ മരങ്ങൾ
ഇന്ത്യൻ ഭരണസംവിധാനം
ഏകാത്മക സ്വഭാവത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ സംയുക്ത (Federal) ഭരണസ്വഭാവം ആണ്‌ ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന പ്രദാനം ചെയ്യുന്നത്‌. പ്രായപൂർത്തി വോട്ടവകാശം ആധാരമാക്കിയുള്ള പാർലമെന്ററി ഭരണസംവിധാനം ആണ് രാജ്യം സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
ഭരണഘടന
ഡോ. ബി.ആർ. അംബേദ്‌കർ തലവനായുള്ള സമിതി ആണ്‌ ബ്രിട്ടീഷ്‌ ഭരണഘടനയോടു സാദൃശ്യമുള്ള ഭരണഘടന എഴുതിയിരിക്കുന്നത്‌. പീഠിക(Preamble), ഒന്നു മുതൽ മുന്നൂറ്റിതൊണ്ണൂറ്റഞ്ചാം വകുപ്പുവരെ അടങ്ങുന്ന 22 അദ്ധ്യായങ്ങൾ, ഒന്നു മുതൽ ഒമ്പതുവരെയുള്ള പട്ടികകൾ(Shedules), അനുബന്ധം എന്നിങ്ങനെ ആണ്‌ ഭരണഘടനയുടെ സംവിധാനം. ഇന്നു ലോകത്തിൽ എഴുതപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും ശക്തമായ ഭരണഘടനയാണ്‌ ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന എന്നു കരുതുന്നു.
ഭരണഘടനയുടെ പീഠിക ഇന്ത്യ പരമാധികാര സോഷ്യലിസ്റ്റ്‌ മതേതര ജനാധിപത്യ രാജ്യമാണെന്നു പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. വ്യക്തി നീതി, ചിന്തിക്കാനും തിരഞ്ഞെടുക്കുവാനുമുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം, അവസര സമത്വം എന്നിവ ഭരണഘടന ഉറപ്പാക്കുന്നതോടൊപ്പം വ്യക്തിയുടെ അന്തസും രാജ്യത്തിന്റെ ഐക്യവും കാത്തുസൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്‌ സാഹോദര്യം വളർത്തുക എന്ന ലക്ഷ്യവും ഭരണഘടനക്കുണ്ടെന്ന് പീഠിക വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.
ഭരണഘടന ഓരോ വ്യക്തിക്കും ആറിനം മൗലികാവകാശങ്ങൾ ഉറപ്പുവരുത്തുന്നു. സമത്വത്തിനുള്ള അവകാശം,സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുള്ള അവകാശം, ചൂഷണത്തിനെതിരേയുള്ള അവകാശം, മതസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുള്ള അവകാശം, സാംസ്കാരികവും വിദ്യാഭ്യാസ പരവുമായ അവകാശം, മൗലികാവകാശകങ്ങൾ കോടതിയിലൂടെ സ്ഥാപിച്ചെടുക്കാനുള്ള അവകാശം എന്നിവയാണവ.
ഭരണഘടനയുടെ നാൽപത്തിരണ്ടാം ഭേദഗതി അനുസരിച്ച്‌ മൗലികാവകാശങ്ങളോടൊപ്പം ഓരോ ഇന്ത്യൻ പൗരനും നിർബന്ധമായും പാലിച്ചിരിക്കേണ്ട മൗലിക ചുമതലകളുമുണ്ട്‌.
കേന്ദ്രതലം
രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണം എങ്ങനെ ആണ്‌ നടത്തേണ്ടത്‌ എന്നതു സംബന്ധിച്ച്‌ വ്യക്തമായ മാർഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ ഭരണഘടനയിലുണ്ട്‌.
യൂണിയൻ പരമാധികാര സമിതി
രാഷ്ട്രപതി, ഉപരാഷ്ട്രപതി, പ്രധാനമന്ത്രി തലവനായുള്ള മന്ത്രിസഭ എന്നിവയടങ്ങുന്നതാണ്‌ യൂണിയൻ പരമാധികാര സമിതി(Union Executive).
രാഷ്ട്രപതി
ഇന്ത്യൻ യൂണിയന്റെ നിർവാഹകാധികാരത്തോടൊപ്പം സായുധസേനയുടെ പരമോന്നത മേധാവിത്വവും രാഷ്ട്രപതിയാണ്‌ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്‌.
പാർലമെന്റിന്റെ ഇരുസഭകളിലേയും സംസ്ഥാന നിയമസഭകളിലേയും അംഗങ്ങളാണ്‌ രാഷ്ട്രപതിയെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്‌. അഞ്ചുവർഷമാണ്‌ ഔദ്യോഗിക കാലാവധി.
സിവിൽ, സൈനിക കോടതികൾ വിധിക്കുന്ന എന്തു ശിക്ഷയും, വധശിക്ഷ അടക്കം, ഇളവു ചെയ്തുകൊടുക്കാനുള്ള അധികാരം രാഷ്ട്രപതിക്കുണ്ട്‌. നിർണ്ണായകഘട്ടങ്ങളിൽ അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിക്കേണ്ടതും രാഷ്ട്രപതി തന്നെ.
2017 ജൂലായിൽ നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ റാം നാഥ് കോവിന്ദ് ഇന്ത്യയുടെ പതിനാലാമത്തെ രാഷ്ട്രപതിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.
ഉപരാഷ്ട്രപതി
പാർലമെന്റിന്റെ ഇരുസഭകളിലേയും അംഗങ്ങളാണ്‌ ഉപരാഷ്ട്രപതിയെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്‌. അഞ്ചുകൊല്ലമാണ്‌ ഔദ്യോഗിക കാലാവധി. രാജ്യസഭയുടെ അദ്ധ്യക്ഷൻ ഉപരാഷ്ട്രപതി ആണ്‌.
പ്രധാനമന്ത്രി
ലോകസഭയിൽ ഭൂരിപക്ഷമുള്ള പാർട്ടിയുടെ നേതാവിനെ രാഷ്ട്രപതി മന്ത്രിസഭയുണ്ടാക്കാൻ ക്ഷണിക്കുന്നു. മന്ത്രിസഭയുടെ തലവനാണ്‌ പ്രധാനമന്ത്രി. പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഉപദേശം അനുസരിച്ചു വേണം രാഷ്ട്രപതിയുടെ തീരുമാനങ്ങൾ എന്നതിനാൽ പ്രധാനമന്ത്രിയാണ്‌ ശരിക്കും ഭരണനിർവഹണം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്‌.
മന്ത്രിസഭ
പ്രധാനമന്ത്രിയും അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന മന്ത്രിമാരും ഉൾപ്പെടുന്ന സമിതിയാണ്‌ മന്ത്രിസഭ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്‌. മന്ത്രിസഭയിൽ കാബിനറ്റ്‌ മന്ത്രിമാരും, സഹമന്ത്രിമാരും, ഉപമന്ത്രിമാരും ഉണ്ടാകും. ലോകസഭയോടും അതുവഴി ജനങ്ങളോടും മന്ത്രിസഭക്ക്‌ ഉത്തരവാദിത്തം ഉണ്ട്‌.
പാർലമന്റ്‌
രാഷ്ട്രപതിയും, രാജ്യസഭയും, ലോകസഭയും അടങ്ങുന്ന പാർലമെന്റിനാണ്‌ നിയമനിർമ്മാണാധികാരം. തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നവരും, പ്രാതിനിധ്യ സമ്പ്രദായമനുസരിച്ച്‌ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നവരും, നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടവരും ആയവരാണ്‌ പാർലമെന്റിലുള്ളത്‌.
സംസ്ഥാന തലം
സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭരണ നിർവഹണം ഇന്ത്യൻ യൂണിയന്റെ ഭരണ സംവിധാനത്തിന്റെ പകർപ്പാണ്‌.
ഫെബ്രുവരി 16
ഗ്രിഗോറിയൻ കലണ്ടർ പ്രകാരം ഫെബ്രുവരി 16 വർഷത്തിലെ 47-ആം ദിനമാണ്. വർഷാവസാനത്തിലേക്ക് 318 ദിവങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട് (അധിവർഷങ്ങളിൽ 319).
ഇന്ത്യൻ ഭരണസംവിധാനം
സംസ്ഥാന പരമാധികാരസമിതി
ഗവർണർ, മുഖ്യമന്ത്രി, മുഖ്യമന്ത്രി തലവനായ സംസ്ഥാന മന്ത്രിസഭ എന്നിവയടങ്ങുന്നതാണ്‌ സംസ്ഥാന പരമാധികാര സമിതി(State Executive).
ഫെബ്രുവരി 16
മറ്റു പ്രത്യേകതകൾ
വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 16
ഇന്ത്യൻ ഭരണസംവിധാനം
ഗവർണർ
കേന്ദ്രതലത്തിൽ രാഷ്ട്രപതിക്കുള്ള സ്ഥാനമാണ്‌ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഗവർണർക്കുള്ളത്‌. മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ ഉപദേശം അനുസരിച്ച്‌ ഭരണനിർവഹണം നിർവഹിക്കാനുള്ള ചുമതല ഗവർണർക്കാണ്‌. ഉപദേശങ്ങളിൽ വിയോജിപ്പുണ്ടെങ്കിൽ വിവേചനാധികാരം പ്രയോഗിക്കാനും ഗവർണർക്കു സാധിക്കും. മുഖ്യമന്ത്രിയെ നിയമിക്കുന്നതിലും, സംസ്ഥാനഭരണത്തെക്കുറിച്ച്‌ രാഷ്ട്രപതിയെ അറിയിക്കാനും ഗവർണർ തന്റെ അധികാരം ഉപയോഗിക്കുന്നു.
മുഖ്യമന്ത്രി
നിയമസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വിജയിച്ച പാർട്ടിയുടെ നേതാവിനെ മന്ത്രിസഭയുണ്ടാക്കാൻ ഗവർണർ ക്ഷണിക്കുകയും മുഖ്യമന്ത്രിയെ തിരഞ്ഞെടുത്ത്‌ നിയമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ ഉപദേശപ്രകാരമാണ്‌ ഗവർണർ മറ്റു മന്ത്രിമാരെ നിയമിക്കുന്നത്‌.
മന്ത്രിസഭ
സംസ്ഥാനതലത്തിൽ ഭരണനിർവഹണം ചെയ്യുന്ന മന്ത്രിമാരുൾപ്പെടുന്ന സമിതിയെ മന്ത്രിസഭ എന്നു പറയുന്നു. ഗവർണർ ആവശ്യപ്പെടുന്നതനുസരിച്ച്‌ വിവരങ്ങൾ നൽകുക എന്നത്‌ മന്ത്രിസഭയുടെ കടമയാണ്‌. മന്ത്രിസഭ നിയമസഭയോടും അതുവഴി ജനങ്ങളോടും ഉത്തരവാദിത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
നിയമസഭ
പ്രായപൂർത്തി വോട്ടവകാശത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലേക്ക്‌ നിയമസഭാംഗങ്ങളെ ജനങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. സംസ്ഥാനത്തേക്കുള്ള നിയമനിർമ്മാണം നിയമസഭകളുടെ ചുമതലയാണ്‌.
കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങൾ
രാഷ്ട്രപതി താൻ നിയമിക്കുന്ന ഭരണാധിപനിലൂടെ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളെ ഭരിക്കുന്നു.
നീതിന്യായ കോടതികൾ
രാജ്യത്തെ ഭരണഘടനയുടെ ലംഘനങ്ങളെ കുറ്റവിചാരണ ചെയ്യാനാണ്‌ നീതിന്യായ കോടതികൾ ഭരണഘടന വിഭാവനം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്‌ പരമോന്നത കോടതി, ഹൈ കോടതികൾ, ജില്ലകോടതികൾ, കീഴ്‌ കോടതികൾ എന്നിങ്ങനെ ആണവയുടെ ഘടന.
സുപ്രീം കോടതി ജഡ്ജിമാരെ പെരുമാറ്റദൂഷ്യം കൊണ്ടോ മറ്റോ തത്സ്ഥാനത്തു നിന്നു നീക്കം ചെയ്യണമെങ്കിൽ രാജ്യസഭയും ലോകസഭയും പൂർണ്ണ അംഗബലത്തോടുകൂടി ഹാജരായി മൂന്നിൽ രണ്ടു ഭൂരിപക്ഷത്തോടെ പ്രമേയം പാസാക്കിയാലെ സാധിക്കുകയുള്ളു.