cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ്
2011 ൽ ഇന്ത്യയിൽ നടന്ന ചാമ്പ്യൻസ് ലീഗ് ട്വന്റി -20 യിൽ മുംബൈ യോഗ്യത നേടി. ടൂർണമെന്റ് ആരംഭിക്കുന്നതിനുമുമ്പ് സച്ചിൻ, ശർമ്മ, പട്ടേൽ എന്നിവരുൾപ്പെടെ ആറ് ഫസ്റ്റ് ചോയ്‌സ് ഇന്ത്യൻ കളിക്കാരെ പരിക്കുകൾ കാരണം ടൂർണമെന്റിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കി. രണ്ട് ഇന്ത്യൻ കളിക്കാരെ കൂടി മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ടുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പുറത്താക്കി. ആറ് ഇന്ത്യൻ കളിക്കാർ മാത്രമുള്ള അവരുടെ 14 അംഗ ടീമിൽ ടൂർണമെന്റിൽ നിന്ന് നാല് വിദേശ കളിക്കാരെയും കുറഞ്ഞത് പതിനൊന്ന് പ്രാദേശിക കളിക്കാരെയും അനുവദിച്ചു. ടൂർണമെന്റിൽ അഞ്ച് വിദേശ കളിക്കാരെ കളിക്കാൻ അനുവദിച്ച മുംബൈ ഇന്ത്യക്കാർക്ക് ഒരു അപവാദം. സച്ചിന്റെ അഭാവത്തിൽ ഹർഭജനെ സ്റ്റാൻഡ്-ഇൻ ക്യാപ്റ്റനായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. ഗ്രൂപ്പ് എയിൽ മുംബൈയെ ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സ്, ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസ് ബ്ലൂസ് ,കേപ് കോബ്രാസ്, ട്രിനിഡാഡ് & ടൊബാഗോ. ഗ്രൂപ്പ് ഘട്ടത്തിൽ മുംബൈക്ക് രണ്ട് വിജയങ്ങൾ, ഒരു തോൽവി, ഒരു ഫലവുമില്ല. ഗ്രൂപ്പ് പോയിന്റിൽ അഞ്ച് പോയിന്റുമായി രണ്ടാം സ്ഥാനം അവർക്ക് ലഭിച്ചു. സെമി ഫൈനലിലേക്ക് അവർ യോഗ്യത നേടി. പരിക്കിൽ നിന്ന് കരകയറിയ ശേഷം മുംബൈ ബാറ്റ്സ്മാൻ സൂര്യകുമാർ യാദവ് ടീമിലേക്ക് മടങ്ങി. അഞ്ച് വിദേശ കളിക്കാരെ കളിക്കാൻ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിന് ചാമ്പ്യൻസ് ലീഗ് നൽകിയ ഇളവ് പിൻവലിക്കാൻ ഇത് കാരണമായി. ചെന്നൈയിൽ നടന്ന സെമി ഫൈനലിൽ മുംബൈ സോമർസെറ്റ് കൗണ്ടി ക്രിക്കറ്റ് ക്ലബിനെ നേരിട്ടു. ആദ്യം ബാറ്റ് ചെയ്ത മുംബൈ 20 ഓവറിൽ 160/5 റൺസ് നേടി. 20 റൺസിന് നാല് വിക്കറ്റ് വീഴ്ത്തിയ മലിംഗയാണ് സോമർസെറ്റിന്റെ പിന്തുടരൽ) മുംബൈയെ സോമർസെറ്റിനെ 150 ആയി പരിമിതപ്പെടുത്താനും മത്സരം 10 റൺസിന് വിജയിപ്പിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. മുംബൈ റോയൽ ചലഞ്ചേഴ്‌സ് ബാംഗ്ലൂരിനെ നേരിട്ട ചെന്നൈയിലും ഫൈനൽ കളിച്ചു. ആദ്യം ബാറ്റ് ചെയ്ത മുംബൈ 20 ഓവറിൽ 139 റൺസ് മാത്രമാണ് നേടിയത്. ആദ്യ വിക്കറ്റിന് 38 റൺസ് വഴങ്ങി ബാംഗ്ലൂർ ശക്തമായി ആരംഭിച്ചു. ഹർഭജൻ തുടർന്ന് പ്രധാന വിക്കറ്റുകൾ വീഴ്ത്തി ക്രിസ് ഗെയ്ൽ ആൻഡ് വിരാട് കോഹ്ലി ഒരു ഇംഗ്ലന്റിണ്ടിന്റെ ട്രിഗർ ഒടുവിൽ ബാംഗ്ലൂർ മുംബൈ ഒരു 31 റൺസ് വിജയം അവരുടെ ആദ്യത്തെ കിരീടം നൽകുന്ന 108 റൺസിന് ചെയ്തു. ഹർബഹാജനെ കളിക്കാരനായി തിരഞ്ഞെടുത്തു, മാലിംഗ മാൻ ഓഫ് ദി ടൂർണമെന്റ് അവാർഡ് നേടി. ആൻഡ്രൂ സൈമണ്ട്സ് 2012 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ എല്ലാത്തരം ക്രിക്കറ്റുകളിൽ നിന്നും വിരമിച്ചു.
ആരംഭത്തിൽ മുമ്പ് 2012 സീസണിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വ്യാപാരം ദിനേശ് കാർത്തിക് കിംഗ്സ് ഇലവൻ പഞ്ചാബ് നിന്നും പ്രഗ്യാൻ ഓജ നിന്ന് ഡെക്കാൻ ചാർജേഴ്സ് വെളിപ്പെടുത്താത്ത തുകകളും വേണ്ടി. ന് ലേലം, ഫ്രാഞ്ചൈസി ഉൾപ്പെടെ അഞ്ച് താരങ്ങൾ വാങ്ങി പി സിംഗ് , തിസാര പെരേര (രണ്ട് $ 600,000) പറഞ്ഞു മിച്ചൽ ജോൺസൺ. സീസണിലെ ആദ്യ മത്സരത്തിന് മണിക്കൂറുകൾക്ക് മുമ്പാണ് സച്ചിൻ ക്യാപ്റ്റൻ സ്ഥാനത്ത് നിന്ന് ഇറങ്ങിയത്, തുടർന്ന് ഹർഭജനെ ക്യാപ്റ്റനായി നിയമിച്ചു. ലീഗ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ പകുതിയിൽ മുംബൈയിൽ നാല് വിജയങ്ങളും നാല് തോൽവികളും ഉണ്ടായിരുന്നു. പരുക്കിനെത്തുടർന്ന് സച്ചിന് നാല് മത്സരങ്ങൾ നഷ്ടമായി. മറ്റ് ഓപ്പണിംഗ് ബാറ്റ്സ്മാൻമാർ സ്ഥിരത കാണിക്കുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ടു. ഏപ്രിൽ അവസാനത്തിൽ പരിക്കേറ്റ ഡ്വെയ്ൻ സ്മിത്തിനൊപ്പം ജോൺസണെ ബാക്കി സീസണിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിടീമിൽ പകരക്കാരനായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ലീഗ് ഘട്ടത്തിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ മുംബൈ മികച്ച പ്രകടനം പുറത്തെടുത്തു, അവരുടെ എട്ട് മത്സരങ്ങളിൽ ആറെണ്ണത്തിലും വിജയിച്ചു. 16 മൽസരങ്ങളിൽ നിന്ന് 20 പോയിന്റുമായി അവർ പോയിന്റ് പട്ടികയിൽ മൂന്നാം സ്ഥാനത്തെത്തി, ബാംഗ്ലൂരിൽ നാലാം സ്ഥാനത്തുള്ള ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സിനെതിരെ എലിമിനേറ്ററിന് യോഗ്യത നേടി. ടോസ് നേടിയ മുംബൈ ചെന്നൈയെ ആദ്യം ബാറ്റ് ചെയ്തു. ആദ്യ രണ്ട് ഓവറുകൾക്കുള്ളിൽ രണ്ട് വിക്കറ്റ് നഷ്ടമായ ചെന്നൈക്ക് 20 ഓവറിൽ 187/5 റൺസ് നേടാൻ കഴിഞ്ഞു. ക്യാപ്റ്റൻ എം‌എസ് ധോണിയുടെ 20 പന്തിൽ 51 റൺസ് നേടി. കാരണം മുംബൈയുടെ ചേസ് 47/0 എന്ന സ്കോറിൽ വായിച്ചു. അഞ്ചാം ഓവർ, കൃത്യമായ ഇടവേളകളിൽ വിക്കറ്റ് നഷ്ടപ്പെടാൻ തുടങ്ങുന്നതിനുമുമ്പ് 149/9 ന് അവസാനിക്കുകയും മത്സരം 38 റൺസിന് പരാജയപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 2012 ചാമ്പ്യൻസ് ലീഗ് ട്വന്റി -20 യിലേക്ക് അവർ നേരിട്ട് യോഗ്യത നേടിദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ, ആ സീസണിൽ ഒന്നാമതെത്തിയ മൂന്ന് ഐ‌പി‌എൽ ടീമുകൾക്കൊപ്പം. ഗ്രൂപ്പ് ബിയിൽ സ്ഥാനം നേടിയ മുംബൈ ടൂർണമെന്റിൽ മൂന്ന് തോൽവികളും ഒരു ഫലവുമില്ലാതെ വിജയിച്ചു.
2013: ഐ‌പി‌എല്ലും സി‌എൽ‌ടി 20 ഇരട്ടയും
2013 ൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ക്യാപ്റ്റനായ രോഹിത് ശർമ അഞ്ച് ഐപി‌എൽ കിരീടങ്ങളിലേക്ക് നയിച്ചു. 2013 ഐപിഎൽ കണ്ടു അനിൽ കുംബ്ലെ അവൻ ഒരു സമാനമായ സ്ഥാനം ഉപേക്ഷിക്കാൻ ശേഷം, ചീഫ് ഉപദേശകനായി ആയി നിയമിച്ചു റോയൽ ചലഞ്ചേഴ്സ് ബാംഗ്ലൂർ. റിക്കി പോണ്ടിംഗിന്റെ ബാറ്റിംഗ് ഫോമിൽ മാന്ദ്യം നേരിട്ട അദ്ദേഹത്തെ ഒടുവിൽ പ്ലേയിംഗ് പതിനൊന്നിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കുകയും രോഹിത് ശർമ ടീമിനെ നയിക്കുകയും ചെയ്തു. അനിൽ കുംബ്ലെ, ജോണ്ടി റോഡ്‌സ്, സച്ചിൻ ടെണ്ടുൽക്കർ എന്നിവരുടെ പരിചയസമ്പന്നരായ ഉപദേശങ്ങൾ ലഭിച്ച ഐ‌പി‌എൽ 2013 ൽ ടീം വിജയിച്ചു.
ക്രിസ് ഗെയ്‌ലിന്റെയും പേസ് ബ ler ളർ വിനയ് കുമാറിന്റെയും ശ്രമഫലമായി 2013 ൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് റോയൽ ചലഞ്ചേഴ്‌സ് ബാംഗ്ലൂരിനെതിരെ പരാജയപ്പെട്ടു, പക്ഷേ അവർക്ക് ആ മത്സരത്തിൽ ഒരു തിരിച്ചുവരവ് നടത്താൻ കഴിഞ്ഞത് ദിനേശ് കാർത്തിക് കാരണം മുംബൈ പരാജയപ്പെട്ടു ഒരു റൺ മാത്രം. ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സിനെതിരായ രണ്ടാം മത്സരത്തിൽ ഓപ്പണർമാർ വിലകുറഞ്ഞ പ്രകടനം പുറത്തെടുത്തെങ്കിലും ദിനേശ് കാർത്തിക്കിന്റെയും കീറോൺ പൊള്ളാർഡിന്റെയും ശ്രമം മൂലം മുംബൈ പ്രതിരോധ സ്കോർ ബോർഡിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. മുരളി വിജയ്‌യെ പുറത്താക്കി മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ബ lers ളർമാർ മികച്ച പ്രകടനം പുറത്തെടുത്തു, അവസാന ഓവർ വരെ മത്സരം അവസാനിച്ചു, സൂപ്പർ കിംഗ്സിന് അവസാന ഓവറിൽ 16 റൺസ് വേണ്ടി. എം‌എസ് ധോണിയും മുനഫ് പട്ടേലുംപന്തെറിയാൻ; ആദ്യ പന്തിൽ തന്നെ ധോണിയെ പുറത്താക്കിയ പട്ടേൽ, മുംബൈ 9 റൺസിന് ജയിച്ചു. ദില്ലി ഡെയർ‌ഡെവിൾസിനെതിരായ മൂന്നാം മത്സരത്തിൽ മുംബൈയ്ക്ക് അവരുടെ ഓപ്പണർമാരായ റിക്കി പോണ്ടിംഗിനെയും സച്ചിൻ തെണ്ടുൽക്കറിനെയും വിലകുറഞ്ഞ രീതിയിൽ നഷ്ടപ്പെട്ടു, ഇത്തവണ മുംബൈയുടെ പിടിയിൽ മത്സരം കൊണ്ടുവന്നത് ദിനേശ് കാർത്തിക്കാണ്, എന്നാൽ ഇത്തവണ അത് കീറോൺ പൊള്ളാർഡല്ല, രോഹിത് ശർമയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം മുംബൈ ഇന്ത്യക്കാരെ 209/5 എന്ന സ്കോറിലെത്തിക്കാൻ സഹായിച്ചു. ഒരു ഘട്ടത്തിൽ ഡേവിഡ് വാർണർ മുംബൈയിൽ നിന്ന് കളി തട്ടിയെടുക്കുമെന്ന് തോന്നിയെങ്കിലും മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ബ lers ളർമാർ ഡേവിഡ് വാർണറെ പുറത്താക്കി പുറത്താക്കി, തുടർന്ന് ദില്ലി ഡെയർ‌ഡെവിൾസ് തകർന്നു, അതിനാൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് 44 റൺസിന് ജയിച്ചു. പൂനെ വാരിയേഴ്സ് ഇന്ത്യയ്‌ക്കെതിരായ അടുത്ത മത്സരത്തിൽപോൺ-ദുൽക്കർ (റിക്കി പോണ്ടിംഗും സച്ചിൻ തെണ്ടുൽക്കറും) തമ്മിലുള്ള 54 റൺസ് ഓപ്പണിംഗ് സ്റ്റാൻഡുമായി മുംബൈ പറന്നുയർന്നു, തുടർന്ന് രോഹിത് ശർമ 183/3 റൺസ് നേടി മത്സരത്തിൽ വിജയിച്ചു 41 റൺസിന് സുഖമായി. രാജസ്ഥാൻ റോയൽസിനെതിരായ അടുത്ത മത്സരത്തിൽ മുംബൈ വെറും 92 റൺസിന് പുറത്തായി. രാജസ്ഥാൻ റോയൽസിന് 83 റൺസ് ജയം. റിക്കി പോണ്ടിംഗ് ക്യാപ്റ്റനായി സ്ഥാനമൊഴിയുകയും എല്ലാത്തരം ക്രിക്കറ്റുകളിൽ നിന്നും വിരമിക്കുകയും ചെയ്തു. രോഹിത് ശർമ മികച്ച ബാറ്റിംഗ് ഫോമിൽ ക്യാപ്റ്റനായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻസിയിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വളരെയധികം മെച്ചപ്പെടുകയും അവരുടെ ആദ്യ ഐ‌പി‌എൽ കിരീടം നേടുകയും ചെയ്തു.
ചാമ്പ്യൻസ് ലീഗിൽ അവർ വിജയക്കൊടി പാറിച്ചു. പക്ഷേ, ചാമ്പ്യൻസ് ലീഗിലും അവർക്ക് വളരെ മന്ദഗതിയിലായിരുന്നു, ഇത് ലീഗ് ഘട്ടത്തിലെ അവസാന മത്സരത്തിൽ പെർത്ത് സ്കോർച്ചേഴ്സിനെതിരായ മത്സരത്തിൽ വിജയിക്കാൻ അവർക്ക് കഴിഞ്ഞു ; നഥാൻ കോൾട്ടർ-നൈൽ, ഡ്വെയ്ൻ സ്മിത്ത്, ക്യാപ്റ്റൻ രോഹിത് ശർമ എന്നിവരുടെ സംയുക്ത പരിശ്രമത്തിലൂടെയാണ് അവർ ഇത് ചെയ്തത്. ഫൈനലിൽ ഗ്ലെൻ മാക്സ്വെൽ 14 പന്തിൽ 37 റൺസ് നേടി. മുംബൈ 202/6 പോസ്റ്റുചെയ്ത് മത്സരം 33 റൺസിന് വിജയിച്ചു. [16]
മത്സരത്തിൽ കിംഗ്സ് ഇലവൻ പഞ്ചാബ്, ലെൻഡൽ സിമ്മൺസ് നൂറു അവർ ഏഴു വിക്കറ്റിന് ഹൃദ്യമായി നേടിയ കാരണം നേടി.
കളിക്കാൻ ഒരു ഗെയിം ശേഷിക്കെ, 12 പോയിന്റുമായി അവർ പട്ടികയിൽ അഞ്ചാം സ്ഥാനത്താണ്. 14 പോയിന്റുമായി നാലാം സ്ഥാനത്തുള്ള രാജസ്ഥാൻ റോയൽ‌സിനെതിരായ സീസണിലെ അവസാന ലീഗ് ഘട്ട മത്സരത്തിൽ, എതിരാളിയെ നാലാം സ്ഥാനത്തേക്ക് കുതിക്കാനും പ്ലേ-ഓഫ് സ്‌പോട്ട് അവകാശപ്പെടാനും അവർക്ക് വലിയ വ്യത്യാസത്തിൽ വിജയിക്കേണ്ടതുണ്ട്. . രാജസ്ഥാൻ റോയൽ‌സ് 190 റൺസ് ലക്ഷ്യമിട്ടെങ്കിലും നെറ്റ് റൺ നിരക്ക് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും പട്ടികയിൽ നാലാം സ്ഥാനം നേടുന്നതിനും മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിന് 14.3 ഓവറിൽ ലക്ഷ്യത്തിലെത്തേണ്ടിവന്നു, പക്ഷേ രാജസ്ഥാൻ റോയൽ‌സുമായി 14.3 ഓവറിൽ സമനില പിടിച്ചു. അതിനാൽ, മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിന് അടുത്ത പന്തിൽ ഒരു ബൗണ്ടറി ആവശ്യമാണ് രാജസ്ഥാൻ റോയൽസിനെ താഴേക്ക് തള്ളി നാലാം സ്ഥാനത്തെത്തി, ആദിത്യ താരെ ഒരു സിക്‌സർ പറത്തി ടോസ് എറിഞ്ഞ ജെയിംസ് ഫോക്ക്നർ. ആ ആറ് കാരണം അവർ ഐ‌പി‌എല്ലിന്റെ പ്ലേ ഓഫുകളിൽ എത്തിയെങ്കിലും അവരുടെ ഐ‌പി‌എൽ 2014 കാമ്പെയ്ൻ അവസാനിപ്പിച്ച എലിമിനേറ്ററിൽ ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സിനെതിരെ പരാജയപ്പെട്ടു.
സി‌എൽ‌ടി 20 2014 ന്റെ ക്വാളിഫയർ റ round ണ്ടിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് യോഗ്യത നേടി. അവരുടെ ക്യാപ്റ്റൻ രോഹിത് ശർമയ്ക്ക് പരിക്കേറ്റതിനാൽ കീറോൺ പൊള്ളാർഡിനെ ക്യാപ്റ്റനായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.
ആദ്യ മത്സരത്തിൽ അവർ എഫ്ബിടി 20 2014 ചാമ്പ്യൻമാരായ ലാഹോർ ലയൺസിനെ നേരിട്ടെങ്കിലും ലാഹോർ ലയൺസ് 18.4 ഓവറിൽ 6 വിക്കറ്റിന് ജയിച്ചു. രണ്ടാം മത്സരത്തിൽ സതേൺ എക്സ്പ്രസിനെ നേരിട്ടു, സാവധാനത്തിൽ തുടക്കം കുറിക്കുകയും പതിവായി വിക്കറ്റ് നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്തെങ്കിലും 20 ഓവറിൽ 161/6 റൺസ് നേടാൻ അവർക്ക് കഴിഞ്ഞു. വെറും 14 ഓവറിൽ 139 റൺസിന്റെ മികച്ച ഓപ്പണിംഗ് പങ്കാളിത്തത്തോടെയാണ് മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് തുടങ്ങിയത്, എന്നാൽ 15 ആം ഓവറിന്റെ നാലാം പന്തിൽ ആദ്യ വിക്കറ്റ് നഷ്ടമായി, എന്നാൽ ക്യാപ്റ്റൻ കീറോൺ പൊള്ളാർഡ് ഒരു തിളക്കമാർന്ന രീതിയിൽ കാര്യങ്ങൾ അവസാനിപ്പിച്ചു, വെറും 7 പന്തിൽ നിന്ന് 20 റൺസ് നേടി. നോർത്തേൺ നൈറ്റ്‌സിനെതിരായ അവസാന മത്സരത്തിൽ അവർക്ക് 132 റൺസ് മാത്രമേ നേടാനായുള്ളൂ. നോർത്തേൺ നൈറ്റ്സ് 16 പന്തുകൾ ബാക്കി 6 വിക്കറ്റിന് വിജയിച്ചു. ഈ രീതിയിൽ മുംബൈയുടെ സി‌എൽ‌ടി 20 2014 കാമ്പെയ്‌ൻ അവസാനിച്ചു.
ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സിനെ 41 റൺസിന് പരാജയപ്പെടുത്തി 2015 ൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് രണ്ടാം ഐപിഎൽ കിരീടം നേടി. പ്രധാനമായും ഐ‌പി‌എൽ തോൽവികളോടെയാണ് അവർ സീസൺ ആരംഭിച്ചത്. സീസണിലെ മറ്റ് പരിക്കുകൾ കാരണം അവർക്ക് ആരോൺ ഫിഞ്ച്, കോറി ആൻഡേഴ്സൺ എന്നിവരെ നഷ്ടമായി, അതായത് ലെൻഡൽ സിമ്മൺസിന് ടീമിലേക്ക് തിരിച്ചുവരാൻ അവസരം ലഭിച്ചു, 6 അർദ്ധസെഞ്ച്വറികളുടെ സഹായത്തോടെ സീസണിലുടനീളം ടീമിന് മികച്ച തുടക്കം നൽകി. ഈ സീസണിൽ ഡേവിഡ് വാർണറിനു പിന്നിൽ 540 റൺസും സംയുക്ത സെക്കൻഡും ( അജിങ്ക്യ രഹാനെയുമായി ) മുംബൈയിൽ ടോപ് സ്കോറർ ആയിരുന്നു. മറ്റൊരു സ്ട്രൈക്ക് ബ ler ളർ മിച്ചൽ മക്ലെനഗന്റെ ആമുഖംടീമിൽ ലസിത് മലിംഗയ്ക്ക് മികച്ച പിന്തുണ നൽകി. കിരീടം നേടുന്നതിനായി മുംബൈ അവസാന 10 മത്സരങ്ങളിൽ 9 ലും വിജയിച്ചു. സിമ്മൺസ്, രോഹിത് ശർമ, അംബതി റായുഡു, കീറോൺ പൊള്ളാർഡ് എന്നിവരുടെ മികച്ച ബാറ്റിംഗ് പ്രകടനത്തിനും മലിംഗ, മക്ലീനഗൻ, ഹർഭജൻ സിംഗ് എന്നിവരുടെ മികച്ച ബ ling ളിംഗിനും നന്ദി.
ൽ വിവോ ഐപിഎൽ 2016 ലേലം, അവർ വാങ്ങി ടിം സൗത്തി, നഥു സിംഗ് , ജോസ് ബട്ലർ , ജിതെശ് ശർമ , കെ.പി. കാമത്ത്, ക്രുനല് പാണ്ഡ്യ ആൻഡ് ദീപക് പുനിഅ. പോയിന്റ് പട്ടികയിൽ അഞ്ചാം സ്ഥാനത്താണ് അവർ സീസൺ പൂർത്തിയാക്കിയത്.
ൽ ഐപിഎൽ 2017, മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് 14 മത്സരങ്ങളിൽ 10 നിന്നു നേടിയ, പോയിന്റ് മുകളിൽ പൂർത്തിയാക്കി. നഖം കടിക്കുന്ന ഫിനിഷിൽ റൈസിംഗ് പൂനെ സൂപ്പർജിയന്റിനെ തോൽപ്പിച്ചാണ് അവർ ട്രോഫി നേടിയത്, ഇത് ഇന്നുവരെയുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച ഐ‌പി‌എൽ മത്സരവും ഐ‌പി‌എൽ ഫൈനലുമായി പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു. [17] ഇത് അവരുടെ മൂന്നാമത്തെ ഐ‌പി‌എൽ കിരീടമായിരുന്നു, അതോടെ ഐ‌പി‌എല്ലിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വിജയകരമായ ടീമായി അവർ മാറി.
ൽ ഐപിഎൽ 2018, മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് നേടിയ 6 8 മത്സരങ്ങളിൽ നഷ്ടപ്പെട്ട് അഞ്ചാം സ്ഥാനത്ത് പൂർത്തിയാക്കി. [18] [ വൃത്താകൃതിയിലുള്ള പരാമർശം ]
2019 - നിലവിലുള്ളത് 2019 ൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസും ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സും കളിച്ച വിവോ ഐപിഎൽ 2019 ന്റെ ഫൈനലിൽ കളിച്ചു, അവിടെ മുംബൈ ചെന്നൈയെ 1 റൺസിന് പരാജയപ്പെടുത്തി റെക്കോർഡ് നാലാം തവണ ചാമ്പ്യന്മാരായി. 2019 ന്റെ അവസാന ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സ് കഴിഞ്ഞ പന്തിൽ 2 റൺസ് കണ്ട ഒരു ത്രില്ലർ അവസാനം ഉണ്ടായിരുന്നു മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ലസിത് മലിംഗ ബൗളർ അവസാന പന്തിൽ ഒരു വിക്കറ്റ് എടുത്തു മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് നേടി അവിടെ. മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സിനെ 1 റൺസിന് പരാജയപ്പെടുത്തി ഐപിഎൽ ട്രോഫി നാലാം തവണയും ഉയർത്തി. [19] നാല് ഐ‌പി‌എൽ ട്രോഫികൾ നേടിയ ഏക ടീമായി മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് മാറി, എക്കാലത്തെയും മികച്ച ടീം.
അഭിപ്രായങ്ങൾ Hardik പാണ്ഡ്യ ആൻഡ് കീറോൺ പൊള്ളാർഡ് യഥാക്രമം 2, 3 തവണ ശീർഷകം കളി ഹര്രിഎര് സൂപ്പർ സ്ട്രൈക്കർ 'നേടി. കൊൽക്കത്ത നൈറ്റ് റൈഡേഴ്സിനെതിരെ വെറും 34 പന്തിൽ നിന്ന് 91 റൺസ് നേടിയ ഹാർദിക് പാണ്ഡ്യ ആ മത്സരത്തിൽ വെറും 17 പന്തിൽ നിന്ന് 50 റൺസ് നേടി.
സൺ‌റൈസേഴ്‌സ് ഹൈദരാബാദിനെതിരായ മത്സരത്തിൽ ഐ‌പി‌എൽ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ബ bow ളിംഗ് കണക്കുകൾ അൽസാരി ജോസഫ് 6/12 രേഖപ്പെടുത്തി.
ൽ ഐപിഎൽ ലേലം 2020, മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് എന്ന് ടീമിൽ 6 പുതിയ പേരുകൾ ചേർത്തു ക്രിസ് ലിൻ (₹ 20 ദശലക്ഷം), നഥാൻ കൗൾട്ടർ നൈൽ (₹ 80 ദശലക്ഷം), സൗരഭ് തിവാരി (₹ 5 ദശലക്ഷം), മൊഹ്സിൻ ഖാൻ (₹ 2 ദശലക്ഷം), ദിഗ്‌വിജയ് ദേശ്മുഖ് (2 മില്യൺ ഡോളർ), ബൽവന്ത് റായ് സിംഗ് (2 മില്യൺ ഡോളർ). [20]
ഹോം ഗ്രൗണ്ട്
2011 ഏപ്രിലിൽ ലോകകപ്പ് ഫൈനലിൽ വാങ്കഡെ സ്റ്റേഡിയം മുംബൈ ഇന്ത്യന്സ് വീട്ടിൽ കളികളിലും ഡിവൈ പാട്ടീൽ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ ൽ നവി മുംബൈ ആദ്യ രണ്ട് ഐ സീസണുകളിലായി. മൂന്നാം സീസണിൽ, 2010 ൽ, അവർ ഏഴ് ഹോം ഗെയിമുകളും ബ്രാബോർൺ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ കളിച്ചു, വാങ്കഡെ സ്റ്റേഡിയം ഗ്രൂപ്പ് മത്സരങ്ങൾക്ക് ആതിഥേയത്വം വഹിക്കുകയും 2011 ഐസിസി ക്രിക്കറ്റ് ലോകകപ്പിന്റെ ഫൈനൽ മത്സരങ്ങൾ നടത്തുകയും ചെയ്തു. ആ സീസണിൽ ബ്രബോർൺ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ നടന്ന ഏഴ് മത്സരങ്ങളിൽ ആറെണ്ണത്തിലും മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വിജയിച്ചു.
മുംബൈ ഇന്ത്യക്കാർ ഇപ്പോൾ മുംബൈയിലെ വാങ്കഡെ സ്റ്റേഡിയത്തിൽ ഹോം ഗെയിം കളിക്കുന്നു. മുൻ ബിസിസിഐ പ്രസിഡന്റ് എസ് കെ വാങ്കഡെയുടെ പേരിലാണ് സ്റ്റേഡിയത്തിന്റെ പേര്. മുംബൈ ക്രിക്കറ്റ് അസോസിയേഷന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള സ്റ്റേഡിയത്തിൽ 33,108 പേർക്ക് ഇരിക്കാനുള്ള സൗകര്യമുണ്ട്.
ടീം ഐഡന്റിറ്റി ഐ‌പി‌എല്ലിന്റെ ഒന്നും രണ്ടും സീസണിൽ ടെലിവിഷനിൽ ഏറ്റവുമധികം ആളുകൾ കണ്ട ടീം മുംബൈ ഇന്ത്യൻസാണ്, ആകെ 239 ദശലക്ഷം ആളുകൾ. [21] ഒരു വരുമാനം പോസ്റ്റുചെയ്തശേഷം ₹ 69 കോടി ചെലവ് ₹ 85 കോടി, ആദ്യ സീസൺ ഉടമകൾ രൂപ 16 കോടി രൂപയായിരുന്നു നഷ്ടം അവശേഷിക്കുന്നു പോലും 2009 സീസണിൽ തകർക്കും കരുതുന്നു. [22]
ടീം ലോഗോ സുദർശൻ ചക്ര (അല്ലെങ്കിൽ റേസർ) ആണ്, തുടക്കത്തിൽ ടീമിന്റെ പേര് "മുംബൈ റേസേഴ്‌സ്" ആയിരിക്കണം, സച്ചിൻ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് നിലനിർത്താൻ നിർദ്ദേശിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്. [25]
ജേഴ്സി നിറങ്ങൾ ടീമിന്റെ പ്രാഥമിക നിറം ജേഴ്സിയുടെ ഇരുവശത്തും സ്വർണ്ണ വരകളുള്ള നീലയാണ്. [26] [27] ടീം നിറങ്ങൾ ഏകദേശം ഒരേ 2008 ലും 2009 ലും, കൂടെ ഉണ്ടായിരുന്നു ഐഡിയ പ്രിൻസിപ്പൽ സ്പോൺസറായി, നിറം തണലും അധിക സ്പോൺസർമാർ ഒഴികെ. 2010 ൽ സ്വർണ്ണ വരകളുള്ള ഒരു പുതിയ കിറ്റ് അനാച്ഛാദനം ചെയ്തു. 2011 ൽ, 2010 ൽ ഉപയോഗിച്ച കിറ്റ് ഹീറോ ഹോണ്ടയ്‌ക്കൊപ്പം പ്രധാന സ്‌പോൺസറായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ടീമിലെ പുതിയ കളിക്കാർക്കായി 2011 ജേഴ്സിയിൽ മൂന്ന് സ്വർണ്ണ വരകളും ജേഴ്സിയുടെ പിൻഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു. 2008 ൽ ഐ‌പി‌എല്ലിന്റെ തുടക്കം മുതൽ 2014 വരെ അഡിഡാസായിരുന്നു കിറ്റ് നിർമ്മാതാവ്. [28] 2015 ൽ റിലയൻസ് ട്രെൻഡിന്റെ ഇൻ-ഹ brand സ് ബ്രാൻഡായ പെർഫോമാക്സ് അഡിഡാസിനെ കിറ്റ് നിർമ്മാതാവാക്കി മാറ്റി.
തീം സോംഗ് മുംബൈ ഇന്ത്യക്കാരുടെ നിലവിലെ തീം സോംഗ് പ്രശസ്തമായ "ദുനിയ ഹില ഡെംഗെ" ആണ്. കൂടാതെ, ടീമിന്റെ ഓരോ ബൗണ്ടറിയ്ക്കും അല്ലെങ്കിൽ ഒരു വിക്കറ്റിനും ശേഷം, ആരാധക നിർമ്മിത ഗാനം "അക്ക മുംബൈ ഖലേഗ" എന്ന ഗാനം എല്ലായ്പ്പോഴും സ്റ്റേഡിയം ഡിസ്ക് ജോക്കി കളിക്കുന്നു.
കളിക്കാർ 2008 ലെ പ്ലെയർ ലേലത്തിനിടെ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ഏഴ് കളിക്കാർക്കായി വിജയകരമായി ലേലം വിളിച്ചിരുന്നു, ഇതിൽ ഇന്ത്യൻ ട്വന്റി -20 ലോകകപ്പ് ജേതാക്കളായ രണ്ട് അംഗങ്ങളായ ഹർഭജൻ സിംഗ്, റോബിൻ ഉത്തപ്പ എന്നിവരുൾപ്പെടുന്നു. സനത് ജയസൂര്യ, ലസിത് മലിംഗ , ലൂക്ക് റോഞ്ചി , ദിൽഹാര ഫെർണാണ്ടോ , ഷോൺ പൊള്ളോക്ക് എന്നിവരാണ് ഫ്രാഞ്ചൈസി വിജയകരമായി ലേലം വിളിച്ചത്. [29]
കളിക്കാരന്റെ ലേലത്തിന് പുറത്ത് അജിങ്ക്യ രഹാനെ, അഭിഷേക് നായർ (മുംബൈയിൽ നിന്ന്), യോഗേഷ് തകവാലെ (മഹാരാഷ്ട്രയിൽ നിന്നുള്ള ഡബ്ല്യുകെ-ബാറ്റ്സ്മാൻ), പൈനൽ ഷാ (ബറോഡയിൽ നിന്നുള്ള ഡബ്ല്യുകെ-ബാറ്റ്സ്മാൻ ) എന്നിവരും ഫ്രാഞ്ചൈസി സൈൻ അപ്പ് ചെയ്തു. [30] അണ്ടർ 19 ലോകകപ്പ് ജേതാക്കളായ ടീമിലെ അംഗങ്ങളായ സൗരഭ് തിവാരി, മനീഷ് പാണ്ഡെ എന്നിവരാണ് രണ്ടാം ലേലത്തിൽ തയ്യാറാക്കിയ ക്രമരഹിതമായ തിരഞ്ഞെടുക്കലുകൾ. ഡൊമിനിക് തോൺ‌ലിയെ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് 30,000 ഡോളറിന് ഒപ്പിട്ടു. നേരത്തെ ടൂർണമെന്റ് വിട്ട ഡ്വെയ്ൻ ബ്രാവോയുടെ സ്ഥാനത്ത് ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ഫാസ്റ്റ് ബ ler ളർ ആൻഡ്രെ നെൽ ഒപ്പുവച്ചു. [31]
2009 ലെ പ്ലെയർ ലേലത്തിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ കളിക്കാരനായ ജെ പി ഡുമിനിയെ 950,000 ഡോളറിന് സൈൻ അപ്പ് ചെയ്തു. അവൻ മൂന്നാം ചെലവേറിയ വീഴ്ത്തി കെവിൻ പീറ്റേഴ്സൺ ആൻഡ് ആൻഡ്രൂ ഫ്ലിന്റോഫ് (രണ്ടും $ 1.55 ദശലക്ഷം സൈൻ അപ്പ് റോയൽ ചലഞ്ചേഴ്സ് ബാംഗ്ലൂർ ആൻഡ് ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സ് യഥാക്രമം). കൂടാതെ കെയ്ൽ മിൽസ് ആൻഡ് മുഹമ്മദ് അഷറഫുൾ യഥാക്രമം $ 150,000 $ 75,000 വേണ്ടി MI മാനേജ്മെന്റിന്റെ വാങ്ങി. ടീം ഒപ്പുവച്ചിട്ടുണ്ട് ഗ്രഹാം നേപ്പിയർ ആൻഡ് റയാൻ മക്ലാരൻ പ്രീ-ലേലത്തിൽ സിഗ്നിന്ഗ്സ് ചെയ്തത്.
ൽ 2011, രണ്ട് പുതിയ ടീമുകൾ ഐപിഎൽ ചേർക്കുകയായിരുന്നു, ഐപിഎൽ ഗവേണിംഗ് കൗൺസിൽ ഓരോ ഫ്രാഞ്ചൈസി, ടീമിൽ നാലു കളിക്കാർ പരമാവധി നിലനിർത്താൻ കഴിഞ്ഞില്ല ആരെ മാത്രം മൂന്ന് ഇന്ത്യൻ താരങ്ങൾ കഴിയും, അന്താരാഷ്ട്ര താരങ്ങൾ ബാക്കി തന്നെ പ്രഖ്യാപിച്ചു മെഗാ ലേലത്തിൽ ഇടുക. ക്യാപ്റ്റൻ സച്ചിൻ ടെണ്ടുൽക്കർ, വൈസ് ക്യാപ്റ്റൻ ഹർഭജൻ സിംഗ്, ഓൾ‌റ round ണ്ടർ കീറോൺ പൊള്ളാർഡ്, ഫാസ്റ്റ് ബ ler ളർ ലസിത് മലിംഗ എന്നിവരെ 4.5 മില്യൺ ഡോളറിന് മുംബൈ ഫ്രാഞ്ചൈസി നിലനിർത്തി. മെഗാ ലേലത്തിൽ 4.5 മില്യൺ ഡോളർ മാത്രം ചെലവഴിക്കാനുള്ള ശേഷി ഈ നിലനിർത്തൽ അവശേഷിപ്പിച്ചു. ന് ലേലം, അവർ എന്നിവരെ ലേലത്തിൽ ഏറ്റവും ചെലവേറിയ കളിക്കാരിൽ ഒരാൾ രോഹിത് ശർമ വാങ്ങിയ മുനാഫ് പട്ടേൽ , ആൻഡ്രൂ സൈമണ്ട്സ്, ഓസ്‌ട്രേലിയൻ ബാറ്റ്‌സ്മാൻ ഐഡൻ ബ്ലിസാർഡ്, ന്യൂസിലാന്റിൽ നിന്നുള്ള ഓൾറ round ണ്ടർ ജെയിംസ് ഫ്രാങ്ക്ലിൻ.
ചെയ്തത് 2012 ഐപിഎല് താരം ലേലത്തിൽ, മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ദക്ഷിണാഫ്രിക്കക്കാർ വാങ്ങി റിച്ചാർഡ് ലെവി ആൻഡ് റോബിൻ പീറ്റേഴ്സൺ , $ 50,000 $ 100,000 യഥാക്രമം വേണ്ടി ബൗളർ ഓസ്ട്രേലിയൻ ഫാസ്റ്റ് മിച്ചൽ ജോൺസൺ $ 300,000 വേണ്ടി, ബൗളർ ഇന്ത്യൻ ഫാസ്റ്റ് ആർ.പി സിംഗ് $ 600,000 വേണ്ടി ഓൾറൗണ്ടർ ശ്രീലങ്കൻ തിസാര പെരേര $ 650.000 വേണ്ടി.
ടി 20 അന്താരാഷ്ട്ര ക്രിക്കറ്റിലെ ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ സെഞ്ച്വറി നേടുകയും റെക്കോർഡ് 13 സിക്സറുകൾ അടിക്കുകയും ചെയ്ത ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ സ്‌ഫോടക ഓപ്പണർ റിച്ചാർഡ് ലെവിയെ ലേലത്തിന് ശേഷം മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് സ്വന്തമാക്കി. പൂനെ വാരിയേഴ്‌സ് ഇന്ത്യയുമായുള്ള ലേലത്തിന് ശേഷം. കുടുംബ കാരണങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി എല്ലാത്തരം ഗെയിമുകളിൽ നിന്നും വിരമിച്ച ആൻഡ്രൂ സൈമണ്ടിന് പകരക്കാരനായി റിച്ചാർഡ് ലെവിയെ കൊണ്ടുവന്നു. മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് മുന്നിൽ ചെന്നൈ നേരെ ഐപിഎൽ 2012 സീസണിൽ-ഓപ്പണർ ക്യാപ്റ്റൻ സച്ചിൻ ടെണ്ടുൽക്കർ രാജിവെച്ചു.
ചെയ്തത് 2013 ഐപിഎല് താരം ലേലത്തിൽ, മുൻ ഓസ്ട്രേലിയൻ ക്യാപ്റ്റൻ റിക്കി പോണ്ടിങ് $ 400,000 മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വാങ്ങിയത് അദ്ദേഹം ഐപിഎൽ ആറാം സീസണിലേക്കുള്ള പുതിയ നായകൻ മാറി. കൂടാതെ ലേലത്തിൽ ഗ്ലെൻ മാക്സ്വെൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വാങ്ങി. കൂടാതെ, ഫിലിപ്പ് ഹ്യൂസ്, നഥാൻ കോൾട്ടർ-നൈൽ, ജേക്കബ് ഓറം എന്നിവരെ എംഐ മാനേജ്മെന്റ് വാങ്ങി.
2021-ൽ ലേല മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വാങ്ങി ആദം മിൽനെ വേണ്ടി ₹ 3.2 കോടി (യുഎസ് $ 450,000), പിയൂഷ് ചൗള വേണ്ടി ₹ 2.4 കോടി, (യുഎസ് $ ൩൪൦,൦൦൦) ജെയിംസ് നീഷാം ₹ 50 ലക്ഷം (യുഎസ് $ 70,000), നഥാൻ കൗൾട്ടർ നൈൽ വേണ്ടി ₹ 5 കോടി (യുഎസ് $ 700,000) അർജുൻ സച്ചിൻ, മാർക്കോ ജാൻസൻ, യുധ്‌വീർ സിംഗ് എന്നിവരെ വാങ്ങി
കൈമാറ്റങ്ങൾ 2008-2009 ട്രാൻസ്ഫർ വിൻഡോയിൽ, പണം കൈമാറ്റം ചെയ്യാതെ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് രണ്ട് നേരായ സ്വാപ്പ് ഡീലുകൾ നടത്തി. ആശിഷ് നെഹ്റ ഉപയോഗിച്ച് സ്വാപ്പ് ശിഖർ ധവാൻ എന്ന ഡൽഹി ഡെയർ [32] കൈമാറുക വിൻഡോ അവസാന ദിവസം, റോബിൻ ഉത്തപ്പ ഉപയോഗിച്ച് സ്വാപ്പ് സഹീർ ഖാൻ എന്ന റോയൽ ചലഞ്ചേഴ്സ് ബാംഗ്ലൂർ, [33] മുംബൈ വേണ്ടി കളിച്ച രഞ്ജി ട്രോഫി. ത്രിരാഷ്ട്ര വ്യാപാരത്തിൽ, രാജസ്ഥാൻ റോയൽസിന്റെ ജയദേവ് ഷാ - രഞ്ജി ട്രോഫിയിൽ സെമി ഫൈനലിൽ പ്രവേശിച്ച സൗരാഷ്ട്ര ടീമിലെ ക്യാപ്റ്റനും മുൻ ക്രിക്കറ്റ് ബോർഡ് സെക്രട്ടറി നിരഞ്ജൻ ഷായുടെ മകനും മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിലേക്ക് പോകും.
ട്രാൻസ്ഫർ വിൻഡോയ്ക്കിടെ, അവരുടെ ടീമിൽ ഒരു പുതിയ കളിക്കാരനെ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ആദ്യ ടീമാണ് മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ്. തമിഴ്‌നാട് വിക്കറ്റ് കീപ്പർ ദിനേശ് കാർത്തിക് 2.35 മില്യൺ ഡോളറിന് (ഏകദേശം 124 മില്യൺ ഡോളർ) മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിലേക്ക് മാറ്റി. [34] കൂടാതെ ഒരു സ്വിച്ച് ആയിരുന്നു രാജഗോപാൽ സതീഷ് മാറിത്താമസിച്ച, കിങ്സ് ഇലവൻ പഞ്ചാബ് ഒരു തുക വേണ്ടി. അവരുടെ ഏറ്റവും പുതിയ വ്യാപാരത്തിൽ, ഇന്ത്യൻ ഇടംകൈയൻ സ്പിന്നർ പ്രജ്ഞാൻ ഓജ വെളിപ്പെടുത്താത്ത തുകയ്ക്ക് ഡെക്കാൻ ചാർജേഴ്സിൽ നിന്ന് മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിലേക്ക് മാറ്റി, [35] അലി മുർതാസയെ പൂനെ വാരിയേഴ്സ് ഇന്ത്യയിലേക്ക് മാറ്റാൻ അനുവദിച്ചു.
2014 നവംബർ 4 ന് മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് 2015 ഐപിഎല്ലിനായി അൺമുക്ത് ചന്ദ്, ആരോൺ ഫിഞ്ച്, വിനയ് കുമാർ എന്നിവരെ സ്വന്തമാക്കി. [36] ട്രാൻസ്ഫർ വിൻഡോ കാലയളവിൽ ഐ‌പി‌എല്ലിന്റെ എട്ടാം പതിപ്പിനായുള്ള മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ടീമിലും പാർത്ഥിവ് പട്ടേൽ ചേർന്നു. ആരോൺ ഫിഞ്ചും മിച്ചൽ മക്ലീനാഗനും ചേർന്ന് 2015 ലെ ഐപിഎൽ ലേലത്തിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിൽ ചേർന്നു.
ഓസ്‌ട്രേലിയ	ഏപ്രിൽ 2015	ജൂൺ 2016	29	16	13	0	55.17 മഹേല ജയവർധന
ശ്രീ ലങ്ക	ഏപ്രിൽ 2017	വർത്തമാന	63	40	23	0	63.49 കുറിപ്പ്: ചാമ്പ്യൻസ് ലീഗ് ട്വന്റി -20 യിൽ കളിച്ച മത്സരങ്ങളും റെക്കോർഡിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു
കിറ്റ് നിർമ്മാതാക്കളും സ്പോൺസർമാരും അമേരിക്കൻ ബഹുരാഷ്ട്ര കോർപ്പറേഷൻ - മാസ്റ്റർകാർഡ് മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ഔദ്യോഗിക സ്ഥാപകനുമാണ് സ്പോൺസർ ആയിരുന്നു, [38] അതേസമയം അഡിഡാസ് 2014 വരെ അവരുടെ ഔദ്യോഗിക അപ്പാരൽ സ്പോൺസർ ആയിരുന്നു [39] അതിനുശേഷം, യുഎഇ ന്റെ ദേശീയ കാരിയർ ഇത്തിഹാദ് എയർവെയ്സ് മൂന്നു വർഷത്തെ കരാർ ഒപ്പുവച്ചു എടുത്തു മുംബൈ ഇന്ത്യക്കാരുടെ തത്വ സ്പോൺസർമാരിൽ ഒരാളായി. 2015 ൽ റിലയൻസ് ട്രെൻഡിന്റെ ഇൻ-ഹ brand സ് ബ്രാൻഡായ പെർഫോമാക്‌സ് വസ്ത്ര സ്‌പോൺസർമാരായി ചുമതലയേറ്റു. അസോസിയേറ്റ് സ്പോൺസർമാർ ഔദ്യോഗിക പങ്കാളികൾ എന്നിവ ബ്രിദ്ഗെസ്തൊനെ, നീരജ്, ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ്, LLC , കിംഗ്ഫിഷർ , ഉച്ച ഭ്രമണപഥത്തിന്റെ , ഉച്ച ന്റെ തേഞ്ഞ്, റോയൽ നാരകംപോലെ, എയർ ഇന്ത്യ, എം‌എസ്‌എൻ , റെഡ് എഫ്എം 93.5. [40] 2011, 2012 സീസണുകളിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യക്കാരുടെ പ്രധാന സ്പോൺസർമാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു ഹീറോ മോട്ടോകോർപ്പ്. 2013 മുതൽ വീഡിയോകോൺ ഡി 2 എച്ച് ആണ് മുംബൈ ഇന്ത്യക്കാരുടെ പ്രധാന സ്പോൺസർമാർ. 2015 ൽ യു‌എസ്‌എച്ച്‌എ, ജാക്ക് & ജോൺസ് , എച്ച്ടിസി , ടൈനി ഓൾ, പേടിഎം , ഓല ക്യാബ്സ് , ഡി‌എൻ‌എ , പനി 104 എഫ്എം തുടങ്ങിയ കമ്പനികൾ കപ്പലിൽ എത്തി. 2016 മുതൽ ഡിഎച്ച്എഫ്എല്ലും സാംസങ്ങും പുതിയ അസോസിയേറ്റ് സ്പോൺസർമാരായി ചേർന്നു. സഹിതം അവരുമായി പെപ്സി, yatra.com , റേഡിയോ സിറ്റി , ല്യ്ഫ് സ്മാർട്ട്പുതിയ official ദ്യോഗിക സ്പോൺസർമാരായി ഗുവേര എത്തി. ആഗോള ഫാഷൻ ബ്രാൻഡായ ഡീസലിന്റെ ക്രിക്കറ്റുമായുള്ള ആദ്യത്തെ ബന്ധം പരിമിതമായ പതിപ്പ് ശേഖരം സൃഷ്ടിക്കും, ഇത് ജനപ്രിയ ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ലോകമെമ്പാടും ലഭ്യമാകും.
വർഷം	കിറ്റ് നിർമ്മാതാക്കൾ	ഷർട്ട് സ്പോൺസർ (ഫ്രണ്ട്)	ഷർട്ട് സ്പോൺസർ (പിന്നിലേക്ക്)	നെഞ്ച് ബ്രാൻഡിംഗ് 2008	അഡിഡാസ്	ആശയം	മാസ്റ്റർകാർഡ്	അഡിഡാസ് 2009	സാൻഡു ബാം 2010	വീഡിയോകോൺ	ധീരജ്, ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ് എൽ‌എൽ‌സി 2011	ഹീറോ ഹോണ്ട 2012	കഥാനായകന്	DHFL 2013	വീഡിയോകോൺ d2h	ബജാജ് അലയൻസ് 2014 2015	പ്രകടനം [41]	ജെറ്റ് എയർവേസ് 2016 2017	ഇത്തിഹാദ് എയർവേയ്‌സ് 2018	സാംസങ് [42]	ഗോയിബിബോ 2019	നിറങ്ങൾ 2020	മാരിയറ്റ് ബോൺവോയ് 2021	DHL ചെന്നൈ സൂപ്പർ രാജാക്കന്മാരുമായുള്ള മത്സരം പ്രധാന ലേഖനം: ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സ്-മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് മത്സരം ഐ‌പി‌എല്ലിലെ മറ്റ് രണ്ട് ടീമുകളേക്കാൾ കൂടുതൽ തവണ ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സും മുംബൈ ഇന്ത്യൻസും പരസ്പരം കളിച്ചിട്ടുണ്ട്. [43] ഏറ്റവും വിജയകരമായ രണ്ട് ഐ‌പി‌എൽ ടീമുകളാണ് ഇവയെ കളിക്കാരുടെ ലേലത്തിൽ "വലിയ ചിലവുകൾ" എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്. [44] [45] ഐ‌പി‌എല്ലിന്റെ ഫൈനലിൽ ഇരുടീമുകളും പരസ്പരം ഏറ്റുമുട്ടി, മുംബൈ മൂന്ന് തവണയും ചെന്നൈ ഒരു തവണയും വിജയിച്ചു. മുംബൈ ഒഴികെ ഐ‌പി‌എല്ലിലെ മറ്റെല്ലാ ടീമിനെതിരെയും മികച്ച പ്രകടനം പുറത്തെടുക്കാൻ സൂപ്പർ കിംഗ്സിന് കഴിയും. ഐ‌പി‌എല്ലിന്റെ എൽ ക്ലാസിക്കോ എന്നാണ് ഈ ശത്രുതയെ പലപ്പോഴും വിളിക്കുന്നത്.
മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് എൻ‌ജി‌ഒകളുടെ കുട്ടികളെ സ match ജന്യമായി മത്സരങ്ങൾ കാണാൻ ക്ഷണിച്ചു. മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ സാമൂഹിക കാരണത്തെ പിന്നോക്കക്കാർക്ക് പിന്തുണച്ചിട്ടുണ്ട്. തങ്ങളുടെ കളിക്കാർ ഒപ്പിട്ട റിസ്റ്റ്ബാൻഡുകൾ പോലുള്ള ചരക്കുകൾ വിൽക്കുന്നതിലൂടെ അവർ ഇതിനായി ഫണ്ട് സ്വരൂപിച്ചു. പ്രഥാം, ഉമ്മീദ്, അകൻക്ഷ, ടീച്ച് ഫോർ ഇന്ത്യ, നാൻഹി കാളി എന്നിവയാണ് എൻ‌ജി‌ഒകളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നത്. [46]
സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ പ്രധാന ലേഖനം: മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് റെക്കോർഡുകളുടെ പട്ടിക ഐ‌പി‌എല്ലിലെ മൊത്തത്തിലുള്ള ഫലങ്ങൾ അവസാനം അപ്ഡേറ്റ് ചെയ്തത് 19 സെപ്റ്റംബർ 2020
വർഷം	ആകെ	വിജയിച്ചു	നഷ്ടങ്ങൾ	ഫലമില്ല	% വിജയം	സ്ഥാനം	സംഗ്രഹം 2008	14	7	7	0	50.00%	5	ലീഗ് സ്റ്റേജ് 2009	14	5	8	1	35.71%	7	ലീഗ് സ്റ്റേജ് 2010	16	11	5	0	68.75%	2	ഫൈനലിസ്റ്റുകൾ 2011	16	10	6	0	62.50%	3	പ്ലേ-ഓഫുകൾ 2012	17	10	7	0	58.82%	4	പ്ലേ-ഓഫുകൾ 2013	19	13	6	0	68.42%	1	ചാമ്പ്യന്മാർ 2014	15	7	8	0	46.67%	4	പ്ലേ-ഓഫുകൾ 2015	16	10	6	0	62.50%	1	ചാമ്പ്യന്മാർ 2016	14	7	7	0	50.00%	5	ലീഗ് സ്റ്റേജ് 2017	17	12	5	0	70.59%	1	ചാമ്പ്യന്മാർ 2018	14	6	8	0	42.86%	5	ലീഗ് സ്റ്റേജ് 2019	16	11	5	0	68.75%	1	ചാമ്പ്യന്മാർ 2020	16	11	5	0	68.75%	1	ചാമ്പ്യന്മാർ ആകെ	204	120	83	1	58.82% എതിർപ്പിനാൽ പ്രതിപക്ഷം	കളിച്ചു	ജയിച്ചു	നഷ്ടപ്പെട്ടു	NR കേപ് കോബ്രാസ്	1	0	0	1 ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിംഗ്സ്	32	19	13	0 ഡെക്കാൻ ചാർജറുകൾ	10	6	4	0 ദില്ലി തലസ്ഥാനങ്ങൾ	28	16	12	0 ഗയാന	1	1	0	0 ഗുജറാത്ത് ലയൺസ്	4	2	2	0 ഹൈവെൽഡ് ലയൺസ്	2	1	1	0 കിംഗ്സ് ഇലവൻ പഞ്ചാബ്	25	13	12	0 കൊച്ചി ടസ്കേഴ്സ് കേരളം	1	0	1	0 കൊൽക്കത്ത നൈറ്റ് റൈഡേഴ്സ്	26	20	6	0 ലാഹോർ ലയൺസ്	1	0	1	0 ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസ് ബ്ലൂസ്	1	0	1	0 പെർത്ത് സ്കോർച്ചേഴ്സ്	1	1	0	0 പൂനെ വാരിയേഴ്സ് ഇന്ത്യ	6	5	1	0 രാജസ്ഥാൻ റോയൽസ്	23	11	11	1 ഒറ്റാഗോ വോൾട്ട്സ്	1	0	0	1 റൈസിംഗ് പൂനെ സൂപ്പർജയന്റ്	6	4	2	0 റോയൽ ചലഞ്ചേഴ്‌സ് ബാംഗ്ലൂർ	27	18	9	0 സോമർസെറ്റ്	1	1	0	0 സതേൺ റെഡ്ബാക്കുകൾ	1	0	1	0 സൺറൈസേഴ്‌സ് ഹൈദരാബാദ്	14	7	7	0 സിഡ്നി സിക്സേഴ്സ്	1	0	1	0 ട്രിനിഡാഡ് ആൻഡ് ടൊബാഗോ	2	2	0	0 യോർക്ക്ഷയർ കാർനെഗി	1	0	0	1 വർണ്ണ സൂചന	ടീമുകൾ ഇപ്പോൾ പ്രവർത്തനരഹിതമാണ് ഐപിഎൽ അല്ലാത്ത ടീം ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ 2019 ലെ നെറ്റ്ഫ്ലിക്സ് ഡോക്യുമെന്ററി സീരീസിൽ ക്രിക്കറ്റ് പനി: മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ്, ടീമിന്റെ യാത്രയെക്കുറിച്ചായിരുന്നു. [47]
ഇന്ത്യൻ പ്രീമിയർ ലീഗിൽ മുംബൈ നഗരത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ടീമാണ് മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ്'''. നായകനും ഐക്കൺ പ്ലെയറും സച്ചിൻ തെൻഡുൽക്കറാണ്. ഇന്ത്യൻ ക്രിക്കറ്റ് ടീം മുൻ കളിക്കാരൻ മഹേള ജയവർധന ആണ് പരിശീലകൻ. ബോളിവുഡ് നടനായ ഹൃതിക് റോഷൻ ടീമിന്റെ ബ്രാന്റ് അംബാസഡറാണ്. ടീം റിലയൻസ് ഇൻഡസ്ട്രീസ് ലിമിറ്റഡിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലാണ്. 111.9 മില്യൺ അമേരിക്കൻ ഡോളറിനാണ് റിലയൻസ് മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിനെ സ്വന്തമാക്കിയത്. ഐപിഎല്ലിലെ ഏറ്റവും വിലയേറിയ ഫ്രാഞ്ചൈസിയാണിത്.
ഐപിഎൽ 2009
ഐപിഎൽ 2009 സീസണിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ടീമിൽ വന്ന പ്രധാന മാറ്റങ്ങൾ സഹീർ ഖാന്റെയും ശിഖർ ധവാന്റെയും വരവാണ്. ആശിഷ് നെഹ്റയും റോബിൻ ഉത്തപ്പയും ഇവർക്ക് പകരം മറ്റ് ടീമുകളിലേക്ക് മാറി. ഷോൺ പൊള്ളോക്ക് ടീമിൽ കളിക്കുന്നില്ലെങ്കിലും ടീം മെന്റർ എന്ന സ്ഥാനത്ത് തുടർന്നു. പ്രവീൺ ആമ്രെയെ പുതിയ കോച്ച് ആയി നിയമിച്ചു. 6 ഫെബ്രുവരി 2009നു നടന്ന കളിക്കാരുടെ ലേലത്തിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ജെ പി ഡുമിനിയെ 950,000 ഡോളറിനും കൈൽ മില്ലറിനെ 150,000 ഡോളറിനും മുഹമ്മദ് അഷറഫുളിനെ 75,000 ഡോളറിനും സ്വന്തമാക്കി.
ഐപിഎൽ 2009 സീസണിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസിന്റെ പ്രകടനം ആദ്യ സീസണിലേക്കാളും മോശമായിരുന്നു. കളിച്ച 14 മത്സരങ്ങളിൽ 5 എണ്ണം ജയിച്ച അവർ 8 കളികളിൽ പരാജയപ്പെട്ടു 1 മത്സരം ഉപേക്ഷിച്ചു. എഴാം സ്ഥാനമാണ് 2009 ഐപിഎൽ സീസണിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് നേടിയത്.
ഐപിഎൽ 2010
2010 ഐപിഎൽ സീസണിന്റെ തുടക്കത്തിൽ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് വെസ്റ്റ് ഇൻഡീസ് കളിക്കാരൻ കീറൺ പൊള്ളാർഡിനെ വാശിയേറിയ ലേലത്തിൽ വാങ്ങി. ലേലത്തുക 750,000 ഡോളറായിരുന്നു. 2010 സീസണിൽ 13 മത്സരം കഴിഞ്ഞു നിൽക്കുമ്പോൾ മുംബൈ ഇന്ത്യൻസാണ് പോയിന്റ് നിലയിൽ മുന്നിൽ. മുംബൈ ഇന്ത്യൻസ് ക്യാപ്റ്റൻ സച്ചിൻ തെൻഡുൽക്കറാണ് ഐപിഎൽ 2010 സീസണിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ റൺ എടുത്ത കളിക്കാരൻ. ടീമിന്റെ കോച്ച് ആയി മുൻ ഇന്ത്യൻ ക്രിക്കറ്റ് താരം റോബിൻ സിങ്ങ് നിയമിതനായി.
ഐ.പി.എൽ. 2012
2012-ലെ ഐ.പി.എൽ. മത്സരങ്ങളിൽ 20 പോയന്റുകളുമായി മൂന്നാം സ്ഥാനക്കാരായി.
ഐ.പി.എൽ. 2013
2013-ലെ ഐ.പി.എൽ. മത്സരങ്ങളിൽ ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിങ്ങ്‌സിനെ 23 റൺസിനു പരാജയപ്പെടുത്തി ജേതാക്കളായി.
ഐ.പി.എൽ. 2014
2014-ലെ ഐ.പി.എൽ. മത്സരങ്ങളിൽ നാലാം സ്ഥാനക്കാരായി.
ഐ.പി.എൽ. 2015
2015-ലെ ഐ.പി.എൽ. മത്സരങ്ങളിൽ ചെന്നൈ സൂപ്പർ കിങ്ങ്‌സിനെ 41 റൺസിനു പരാജയപ്പെടുത്തി ജേതാക്കളായി. ഐപിഎൽ 2016
അവലംബം
വിഭാഗം:ഇന്ത്യൻ പ്രീമിയർ ലീഗ് ടീമുകൾ
ഗൂഗിൾ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂ
ഗൂഗിൾ മാപ്സിന്റെ ഭാഗമായ ഒരു പദ്ധതിയാണ് ഗൂഗിൾ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂ. ഈ സംവിധാനം മൂലം പാതയുടെ ചുറ്റുപാടും 360 ഡിഗ്രിയിലുള്ള ദൃശ്യങ്ങൾ കമ്പ്യൂട്ടർ സഹായത്താൽ ഗൂഗിൾ മാപ്‌സിലൂടെ കാണുവാൻ സാധിക്കുന്നതാണ്. 2007-ൽ അമേരിക്കയിലാണ് ഗൂഗിൾ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂവിന് തുടക്കമിട്ടത്. 27 രാജ്യങ്ങളിൽ ചിത്രീകരണം നടത്തിയശേഷം ഇന്ത്യയിൽ ബാംഗ്ലൂരിലാണ് ആദ്യമായി ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചത്. .
കൂട്ടിച്ചേർത്ത വിആർ(VR) ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളുടെ ഇന്ററാക്ടീവിലി പനോരമാസ് ഗൂഗിൾ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു. ഭൂരിഭാഗം ഫോട്ടോഗ്രാഫിയും ചെയ്യുന്നത് കാറിലാണ്, എന്നാൽ ചിലത് ട്രൈസൈക്കിൾ, ഒട്ടകം, ബോട്ട്, സ്നോമൊബൈൽ, വെള്ളത്തിനടിയിലുള്ള ഉപകരണം വഴി, കാൽനടയാത്ര എന്നിവയിലൂടെയാണ് ചെയ്യുന്നത്.
ചരിത്രവും സവിശേഷതകളും
ഗൂഗിൾ സ്പോൺസർ ചെയ്യുന്ന സ്റ്റാൻഫോർഡ് യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി റിസർച്ച് പ്രോജക്റ്റായ സ്റ്റാൻഫോർഡ് സിറ്റിബ്ലോക്ക് പ്രോജക്റ്റിനൊപ്പം 2001-ൽ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂ ആരംഭിച്ചു. പ്രോജക്റ്റ് 2006 ജൂണിൽ അവസാനിക്കുകയും അതിന്റെ സാങ്കേതികവിദ്യ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂവിലേക്ക് തിരികെകൊണ്ടുവരികുകയും ചെയ്തു.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ഗൂഗിൾ സേവനങ്ങൾ
ലിംഗം
ജീവശാസ്ത്രപരമായി കശേരുകികളിലും അകശേരുകികളിലുമുള്ള പുരുഷജീവികളുടെ ബാഹ്യ ലൈംഗികാവയവമാണ് ലിംഗം എന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. പുരുഷ ജനനേന്ദ്രിയം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. പ്ലാസന്റയുള്ള സസ്തനികളിൽ മൂത്രവിസർജനത്തിനുള്ള ബാഹ്യാവയവമായും ഇത് വർത്തിക്കുന്നു. സസ്തനികളിലാണ് ലിംഗം സാമാന്യമായി കാണപ്പെടുന്നത്.
പേരിനു പിന്നിൽ
ലിംഗം എന്നത് സംസ്കൃതപദമാണ്. പിന്നീട് മലയാളത്തിലേക്കും കടന്നു വന്നു. അടയാളം, പ്രതീകം എന്നാണു അർത്ഥം. ഭാരതത്തിൽ ശൈവർ പിതൃ ദൈവത്തിന്റെ പ്രതീകമായി ലിംഗത്തെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷിൽ പീനിസ് (Penis) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ലൈംഗികാവയത്തിലെ വ്യത്യസ്തതയാണ് സെക്സ് എന്ന പദം കൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. ആണിനേയും പെണ്ണിനേയും മിശ്രലിംഗത്തെയും ട്രാൻസ് ജെൻഡറിനേയും ഒക്കെ തിരിച്ചറിയാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ജെൻഡർ (Gender) എന്ന വാക്ക് ഇതിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമാണ്.
മനുഷ്യ ലിംഗം
മറ്റുള്ള സസ്തനികളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, ശരീര വലിപ്പത്തിന് ആനുപാതികമായി നോക്കിയാൽ വലുതും ഉദ്ധാരണത്തിനായി എല്ലിനു പകരം രക്തം കൊണ്ടുള്ള വീർക്കുന്നതുമാണ് മനുഷ്യരുടെ ലിംഗം.
പുരുഷലിംഗത്തിന‍് പ്രധാനമായും രണ്ട് ധർമ്മങ്ങളാണുള്ളത്. ആദ്യത്തേത് ശരീരത്തിലെ ദ്രാവകമാലിന്യങ്ങളെ മൂത്രത്തിലൂടെ പുറന്തള്ളുക എന്നതാണ‍്. സെക്സ് അഥവാ പ്രത്യുൽപാദന വേളയിൽ പുരുഷ ലിംഗത്തിൽ നിന്നും വരുന്ന പുരുഷബീജത്തെ സ്ത്രീയുടെ യോനിയിൽ യോനിയിൽ നിക്ഷേപിക്കുക, പുരുഷന്റെ രതിമൂർച്ഛ, ലൈംഗിക സംതൃപ്തി എന്നിവയിൽ പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുക എന്നതാണ് രണ്ടാമത്തേത്. പിന്നെ പുരുഷൻ സെക്സ് ചെയ്യുന്നത് ലിംഗത്തിലൂടെയാണ്. പുരുഷന് സ്വയംഭോഗം ത്തിലൂടെ തന്റെ ലിംഗത്തിൽ നിന്നും ശുക്ലം പുറത്തുവിടാൻ സാധിക്കുന്നു. കൗമാരത്തിൽ ടെസ്റ്റോസ്റ്റിറോൺ തുടങ്ങിയ പുരുഷഹോർമോണുകളുടെ പ്രവർത്തന ഫലമായി ലിംഗം, വൃഷ്ണം (മണി) എന്നിവ വളർച്ച പ്രാപിക്കുകയും ശുക്ലോൽപാദനം ഉണ്ടാവുകയും ലിംഗത്തിന് സമീപത്തായി രോമവളർച്ച ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഗുഹ്യഭാഗത്തിന്റെ സംരക്ഷണമാണ് രോമത്തിന്റെ ധർമ്മം. ഗുഹ്യരോമങ്ങൾ ലോലമായ ഗുഹ്യചർമത്തിലേക്ക് നേരിട്ടുള്ള ഉരസൽ ഉണ്ടാകാതിരിക്കുവാനും അതുവഴി രോഗാണുബാധ തടയുവാനും ഒപ്പം ഫോർമോണുകളെ ശേഖരിച്ചു വെയ്ക്കുവാനും താപനില ക്രമീകരിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. ലിംഗത്തിന്റെ പ്രത്യേക ആകൃതി പുരുഷന്മാരുടെ മൂത്ര വിസർജനത്തിനും ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്നതിനും സവിശേഷ പങ്ക് വഹിക്കാറുണ്ട്.
ഘടന
thumb|right|250px|Penile clitoral structure മൂന്ന് തരം കലകളാൽ നിർമിതമാണ് മനുഷ്യ ശിശ്നം. thumb|left|370px|Anatomical diagram of a human penis.
ഉദ്ധാരണം
ലിംഗം രക്തം നിറഞ്ഞ് ദൃഢമായി ഉയർന്നു നിൽക്കുന്നതിനെയാണ‍് ഉദ്ധാരണം (Erection) എന്ന്‌ പറയുന്നത്. ശാരീരികവും മാനസികവുമായ സങ്കീർണ്ണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇതിന്‌ പിന്നിലുണ്ട്. പുരുഷന്മാരിലെ ലൈംഗിക ഉത്തേജനത്തിന്റെ പ്രധാനലക്ഷണം കൂടിയാണിത്. പൊതുവേ ലൈംഗിക ഉത്തേജനം ഉണ്ടാകുമ്പോഴാണ‍് ഉദ്ധാരണം സംഭവിക്കുന്നതെങ്കിലും ഉറക്കത്തിലും അതിരാവിലെയും മറ്റ് സാഹചര്യങ്ങളിലും ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കാറുണ്ട്. ചെറുപ്പക്കാരിൽ ഉറക്കത്തിൽ ഉദ്ധാരണം നടക്കുകയും സ്ഖലനം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് സർവ സാധാരണമാണ്. ഇവയെല്ലാം ആരോഗ്യമുള്ള ശരീരത്തിൽ നടക്കുന്ന സ്വാഭാവിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ തന്നെയാണ്. ലിംഗത്തിലേക്ക് രക്തമെത്തിക്കുന്ന ധമനികൾക്കുണ്ടാകുന്ന വലിപ്പ വർദ്ധനമൂലം, ലിംഗത്തിലെ കലകളിലേക്ക് കൂടുതല് രക്തമൊഴുകുന്നതാണ‍് ഉദ്ധാരണത്തിന‍് ഇടയാക്കുന്നത്. ഉദ്ധരിച്ചലിംഗം, അതിനോടനുബന്ധപ്പെട്ട പേശികളുടെ വലിവ് അനുസരിച്ച് കുത്തനെ മുകളിലേയ്ക്കോ, താഴേയ്ക്കോ, നേരെയോ നിൽക്കാം. ലിംഗം ദൃഢമായി നിൽ‌ക്കുന്ന അവസ്ഥയിൽ മാത്രമേ  ലൈംഗികബന്ധം സാധ്യമാവൂവെങ്കിലും മറ്റു ലൈംഗികപ്രക്രിയകൾക്ക് ഉദ്ധാരണത്തിന്റെ ആവശ്യമില്ല. തലച്ചോറിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ലൈംഗിക ഉത്തേജനമാണ് ഉദ്ധാരണത്തിന്റെ മൂലകാരണം. നാഡീ ഞരമ്പുകൾ, ഹോർമോണുകൾ, സിരാധമനികൾ എന്നിവയും ഇക്കാര്യത്തിൽ മുഖ്യ പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.
ഉദ്ധരിക്കുന്ന സമയത്തു ലിംഗം 300% വരെ വളർച്ച പ്രാപിക്കാം. ഈ സമയത്ത് ലിംഗത്തിൽ നിന്നും ചെറിയ അളവിൽ ബീജമടങ്ങിയ വഴുവഴുപ്പുള്ള സ്നേഹദ്രവവും (pre ejaculatory fluid) ഉണ്ടാകാം. ഇത് ലിംഗനാളത്തിലെ അമ്ലത ക്രമീകരിക്കാനും അതുവഴി ബീജങ്ങൾ നശിച്ചു പോകാതിരിക്കുവാനും, ലൈംഗികബന്ധം സുഖകരമാകാൻ സ്നിഗ്ധത നൽകുന്ന ഒരു ലൂബ്രിക്കന്റായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. അവസാനം സ്‌ഖലനത്തോടെ ഉദ്ധാരണം ഇല്ലാതാകുന്നു. അതോടെ അല്പം ശക്തിയോടെ പുരുഷബീജമടങ്ങിയ ശുക്ലം പുറത്തേക്ക് പോകുന്നു. തുടർന്ന് ലിംഗം പൂർവാവസ്ഥയിലേക്ക് മടങ്ങുന്നു.
ഉദ്ധാരണക്കുറവ്
മാനസികമോ ശാരീരികമോ ആയ കാരണങ്ങൾ കൊണ്ട് ഉദ്ധാരണം നടക്കാത്ത അവസ്ഥയെ "ഉദ്ധാരണക്കുറവ് (Erectile dysfunction)" എന്നറിയപ്പെടുന്നു. പുകവലി, അതിമദ്യപാനം, പോഷകാഹാരക്കുറവ്, ശാരീരിക വ്യായാമക്കുറവ്, അമിതാധ്വാനം, മാനസിക സമ്മർദം, വിഷാദം, ഉത്കണ്ഠ തുടങ്ങിയ മാനസിക പ്രശ്നങ്ങൾ, ഉറക്കക്കുറവ്, ക്ഷീണം, പങ്കാളിയോടുള്ള താല്പര്യക്കുറവ്, പങ്കാളിയുമായുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ എന്നിവയൊക്കെ ഉദ്ധാരണക്കുറവിലേക്ക് നയിക്കാറുണ്ട്. ഇത് പല രോഗങ്ങളുടെയും ഒരു ലക്ഷണമായി വൈദ്യശാസ്ത്രം കണക്കാക്കാറുണ്ട്. ലിംഗഭാഗത്തേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം കുറയുന്നത് ഇതിന് പ്രധാന കാരണമാണ്. പ്രമേഹം, രക്താദിസമ്മർദ്ദം, ഹൃദ്രോഗം, കാൻസർ, പക്ഷാഘാതം തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങൾ, ഹോർമോൺ പ്രശ്നങ്ങൾ, നാഡീ സംബന്ധമായ രോഗങ്ങൾ എന്നിവ കൊണ്ട് ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ് ഉണ്ടാകാം. പ്രായം കൂടുംതോറും പുരുഷ ഹോർമോണിന്റെ അളവ് കുറയുന്നത് മൂലം ഇത് ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത വർധിച്ചേക്കാം. എന്നിരുന്നാലും 'വയാഗ്ര' പോലെയുള്ള മരുന്നുകളുടെ കണ്ടുപിടുത്തം ഇക്കാര്യത്തിൽ ഗുണപരമായ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അതുപോലെ തന്നെ ഇന്ന് ഉദ്ധാരണശേഷി പൂർണമായും നഷ്ടപ്പെട്ടവർക്ക് ശസ്ത്രക്രിയ മുഖേന ഇമ്പ്ലാന്റ് ഘടിപ്പിക്കാനും, അതുവഴി ആവശ്യമുള്ള സമയം ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടാനും സാധിക്കുന്നുണ്ട്‌. ആരോഗ്യകരമായ ജീവിതശൈലി നയിക്കുന്നവരിൽ ലിംഗത്തിന്റെ ഉദ്ധാരണവും ലൈംഗികശേഷിയും കൂടുതൽ കാലം നിലനിൽക്കാറുണ്ട്. പതിവായുള്ള വ്യായാമം ശരീരത്തിലെ പ്രത്യേകിച്ച് ലിംഗഭാഗത്തേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ഉദ്ധാരണശേഷി നിലനിർത്താൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ശുക്ലസ്ഖലനത്തോടെ ഉദ്ധാരണം പെട്ടെന്ന് നഷ്ടമാകുന്ന അവസ്ഥയെ ശീക്രസ്ഖലനം (Premature ejaculation) എന്നുവിളിക്കുന്നു.
സ്ഖലനം
ഉദ്ധരിച്ച ലിംഗത്തിലൂടെ ബീജം വഹിക്കുന്ന ശുക്ലം (Semen) പുറത്തുപോകുന്ന പ്രക്രിയയാണ് സ്ഖലനം (Ejaculation). ലൈംഗിക ബന്ധത്തിലേർപ്പെടുമ്പോൾ കോടിക്കണക്കിന് ബീജങ്ങൾ ആണ്‌ ശുക്ല സ്ഖലനത്തോടെ യോനിയിൽ നിക്ഷേപിക്കപ്പെടുക. ഇത് ഗർഭധാരണത്തിന് കാരണമാകുന്നു. പുരുഷന്മാരിലെ രതിമൂർച്ഛ (Orgasm) സ്ഖലനത്തോടനുബന്ധിച്ചു നടക്കുന്നു എന്ന്‌ പറയാം. ഇക്കാരണത്താൽ ഇതിന്‌ പുരുഷന്റെ ലൈംഗിക സംതൃപ്തിയിലും പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ലൈംഗികമായ ഉത്തേജനത്തിന്റെ ഫലമായാണ‍് സ്‍ഖലനം സംഭവിക്കാറെങ്കിലും പോസ്‍‍ട്രേറ്റ് ഗ്രന്ഥി ഉത്തേജിക്കപ്പെടുമ്പോഴും, രോഗാനുബന്ധമായും സ്‍ഖലനം സംഭവിക്കാറുണ്ട്. നിദ്രക്കിടെയും ചിലപ്പോൾ സ്‍ഖലനം സംഭവിക്കാം. ഇത് സ്വപ്‍നസ്‍ഖലനം (Noctural emission) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. രതിമൂര്ച്ചയനുഭവപ്പെട്ടാലും സ്‍ഖലനം സംഭവിക്കാത്ത അവസ്ഥയും സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇത് സ്‍ഖലനരാഹിത്യം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. വളരെ പെട്ടെന്നുതന്നെ സ്ഖലനം സംഭവിക്കുന്ന അവസ്ഥയാണ് ശീഘ്രസ്ഖലനം (Premature Ejaculation). സ്ഖലനത്തോടെ ഉദ്ധാരണം അവസാനിക്കുന്നു. പൊതുവേ പ്രോസ്ട്രേറ്റ് ഗ്രന്ഥി നീക്കം ചെയ്തവരിൽ ശുക്ളം പുറത്തേക്ക് സ്ഖലിക്കാറില്ല. എന്നാൽ ഇവർക്ക് രതിമൂർച്ഛ അനുഭവപ്പെടാറുണ്ട്. സ്ഖലനശേഷം പുരുഷന്മാരിൽ പ്രൊലാക്ടിൻ (Prolactin) എന്ന ഹോർമോണിന്റെ അളവ് താത്കാലികമായി വർധിക്കുന്നു. അത് പുരുഷന്മാരെ വിശ്രാന്തിയിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. ഇത് പലർക്കും ക്ഷീണം പോലെ അനുഭവപ്പെടാം. അത് തികച്ചും സ്വാഭാവികമാണ്. സ്ഖലനത്തിന് മുന്നോടിയായി കൗപ്പർ ഗ്രന്ഥികൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന കൊഴുത്ത ലൂബ്രിക്കന്റ് ദ്രാവകം (Pre ejaculatory fluid) പുരുഷൻ സ്രവിക്കാറുണ്ട്. ഇതിലും ബീജങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഗർഭം ധരിക്കാൻ ഈ ബീജങ്ങൾ മതിയാകും. അതിനാൽ ശുക്ല സ്ഖലനംത്തിന് മുൻപ് ലിംഗം തിരിച്ചെടുക്കുന്ന ഗർഭനിരോധന രീതി പരീക്ഷിക്കുന്നവർ ഇക്കാര്യം കൂടി പരിഗണിക്കണം. സ്കലനംത്തോടെ പുറത്തുവരുന്ന ശുക്ലം തുടങ്ങിയ സ്രവങ്ങൾ ഇലൂടെ സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ലൈംഗികബന്ധം വഴി പകരുന്ന രോഗാണുക്കൾ ഉം പടരാറുണ്ട്.
ലിംഗവലിപ്പം
കൗമാരത്തോടെ ലിംഗവും വൃഷണവും വളർച്ച പ്രാപിക്കുന്നു. ലിംഗത്തിന്റെ വലിപ്പം ഓരോരുത്തരിലും വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. മിക്കവരിലും പത്തു പതിനാല് വയസോടെ ലിംഗവളർച്ച ആരംഭിച്ചു ഏകദേശം പതിനെട്ടു പത്തൊൻപത് വയസോടെ പൂർത്തിയാവുകയാണ് ചെയ്യുക. വ്യത്യസ്ത വലുപ്പം ആയിരുന്നാലും എല്ലാവർക്കും ഒരേ അളവിൽ ലൈംഗിക സംതൃപ്തി അനുഭവിക്കാൻ സാധിക്കും. ആഫ്രിക്കൻ വംശജരിൽ ലിംഗവലിപ്പം മറ്റുള്ളവരെ അപേക്ഷിച്ചു കൂടുതലാണ്. ചൈനീസ് വംശജരിൽ ഇത് കുറവാണ്. ലിംഗവലിപ്പവും ലൈംഗിക സംതൃപ്തിയുമായി കാര്യമായ ബന്ധമില്ല എന്ന് പഠനങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നു. യോനിയുടെ ആദ്യത്തെ രണ്ടര ഇഞ്ച് ഭാഗത്താണ് സംവേദന ക്ഷമതയുള്ള കോശങ്ങൾ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്. അതിനാൽ രണ്ടരയിഞ്ചു വലിപ്പമുള്ള ലിംഗമായാലും ലൈംഗിക സംതൃപ്തിക്ക് ധാരാളം മതിയെന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. രണ്ടരയിഞ്ചിൽ താഴെ വലിപ്പമുള്ള ലിംഗത്തിന് 'മൈക്രോ പീനിസ്' എന്നൊരവസ്ഥയുള്ളതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ലിംഗ വലുപ്പത്തെ പുരുഷത്വത്തിന്റെ ലക്ഷണമായി കണക്കാക്കുന്നതിൽ വലിയ കഴമ്പില്ല.
ശിശ്നം
പ്രധാന ലേഖനം : ശിശ്നം
'തുളച്ചുകയറുന്നത്' എന്ന് അർത്ഥം. ഇംഗ്ലീഷിൽ പീനിസ് (Penis) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ലിംഗദണ്ഡും ലിംഗമുകുളവും ചേർന്നതാൺ ശിശ്നം. ഇതൊരു സംസ്കൃത വാക്കാണ്.
ലിംഗദണ്ഡ്
ലിംഗത്തിന്റെ ദണ്ഡ്പോലെയുള്ള ഭാഗം.
അഗ്രചർമ്മം
ലിംഗ മുകുളത്തെ മൂടുന്ന മൃദുവായ തൊലി. ഇത് പുറകിലേയ്ക്ക് മാറ്റുമ്പോൾ മാത്രമേ മുകുളം ദൃശ്യമാവൂ. മിക്കവർക്കും ഇത് വളരെ എളുപ്പം പുറകിലേക്ക് നീക്കാൻ സാധിക്കാറുണ്ട്. ലോലമായ ലിംഗമുകുളത്തെ സംരക്ഷിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ധർമ്മം. സംവേദനക്ഷമതയുള്ള ലിംഗമുകുളത്തിന് മേൽ അഗ്രചർമ്മത്തിന്റെ സ്വാഭാവികമായ ചലനം പുരുഷന്മാരുടെ ലൈംഗികാസ്വാദനത്തിൽ പ്രധാനപെട്ട പങ്ക് വഹിക്കാറുണ്ട്. സുഗമമായ ലൈംഗികബന്ധത്തിന് ആവശ്യമായ സ്നിഗ്ധത അഥവാ വഴുവഴുപ്പ് (Lubrication) നിലനിർത്തുന്നതിന് അഗ്രചർമത്തിന്റെ ചലനം സഹായിക്കുന്നു.
മൂത്രനാളി
മൂത്രവും സ്ഖലനം നടക്കുമ്പോൾ രേതസും അനുബന്ധ സ്രവങ്ങളും പുറത്തേയ്ക്ക് വരുന്ന, ലിംഗദണ്ഡിനുള്ളിലൂടെ വന്ന് മുകുളത്തിന്റെ അഗ്രത്തിൽ തുറക്കുന്ന നാളി
കൂപേഴ്സ് ഗ്രന്ഥി
ലിംഗവുമായി ബന്ധപെട്ടു കാണപ്പെടുന്ന രണ്ടു പ്രധാന ഗ്രന്ഥികളാണ് കൂപേഴ്സ് ഗ്രന്ഥിയും (Cowpers gland), ലിറ്റർ ഗ്രന്ഥിയും (Glands of littre). ഉദ്ധാരണം ഉണ്ടാകുന്ന സമയത്ത് ലിംഗത്തിൽ നിന്നും വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന നിറമില്ലാത്ത സ്നേഹദ്രവങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിക്കുക എന്നതാണ് ഇവയുടെ ലക്ഷ്യം. ഏകദേശം അഞ്ചു മില്ലിവരെ സ്നേഹദ്രവം ഇത്തരത്തിൽ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. പുരുഷന്റെ മൂത്രനാളിയിലെ അമ്ലത ഇല്ലാതാക്കി ബീജങ്ങൾക്ക് സംരക്ഷണം നൽകുക, ഘർഷണം കുറച്ചു ലൈംഗികബന്ധം സുഗമമാവാൻ ആവശ്യമായ സ്നിഗ്ദ്ധത നൽകുക തുടങ്ങിയവയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ധർമങ്ങൾ. ശുക്ലം പുറത്തു വരുന്നതിനു മുൻപാകും ഇവ പുറത്തേക്ക് വരിക. എന്നിരുന്നാലും ഇവയിൽ ബീജങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യവും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. അതിനാൽ ഇതുമൂലം ഗർഭധാരണത്തിനും സാധ്യതയുണ്ട്.
വൃഷണം
പ്രധാന ലേഖനം : വൃഷണം
ശിശ്നത്തിനു താഴെയായി ത്വക്കുകൊണ്ടുള്ള ഒരു സഞ്ചിയിൽ (വൃഷണ സഞ്ചി) കിടക്കുന്ന അവയവം. പുരുഷബീജങ്ങളും, പുരുഷ ഹോർമോണായ ടെസ്റ്റോസ്റ്റിറോൺ എന്നിവ  ഉത്പാദിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ധർമ്മം. ഇവ രണ്ടെണ്ണം ഉണ്ട്. ശരീരത്തിനേക്കാൾ (37 ഡിഗ്രി സെൻറ്റിഗ്രേഡ്) കുറഞ്ഞ ഊഷ്മാവിൽ മാത്രമേ ബീജോല്പ്പാദനം നടക്കൂ എന്നതുകൊണ്ടാണ് ശരീരത്തിനു പുറത്തുള്ള സഞ്ചിയിൽ തൂക്കിയിട്ടിരിക്കുന്നത്. ശരീരത്തിന്റെ താപനില കൂടുമ്പോൾ വൃഷണസഞ്ചി വികസിക്കുകയും താപനില കുറയുമ്പോൾ ചുരുങ്ങുകയും ചെയ്യും. എന്നാൽ അമിതമായി ചൂടേൽക്കുന്നത് വൃഷണത്തിന്റെ പ്രവർത്തനത്തെ ദോഷകരമായി ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഇത് ബീജങ്ങൾ നശിച്ചു പോകാനും അതുവഴി വന്ധ്യതക്കും കാരണമാകാം.
സാധാരണ വ്യതിയാനങ്ങൾ
ചെറിയ വളവ്
ചേലാകർമ്മം
ലിംഗാഗ്ര ചർമ്മം മുറിചു കളയുന്ന ആചാരം. ചില ഗോത്ര സമൂഹങ്ങളിലും യഹൂദ, ഇസ്ലാം മതങ്ങളിലും നിലവിലുണ്ട്. ഇതിനെ ചേലാകർമ്മം എന്നു പറയുന്നു. കുട്ടികളിൽ സുന്നത്ത് കല്യാണം എന്ന പേരിൽ നടക്കുന്ന ഇത്തരം ആചാരങ്ങൾ കേരളത്തിലും പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. അഗ്രചർമ്മം പിന്നിലേക്ക് നീക്കാൻ സാധിക്കാത്തവരും ചേലാകർമ്മം ചെയ്യാറുണ്ട്.
ലിംഗശുചിത്വവും ആരോഗ്യവും
കുളിക്കുമ്പോഴോ മറ്റോ ദിവസവും ശുദ്ധജലത്താൽ ലിംഗം കഴുകുകയോ ടിഷ്യൂ ഉപയോഗിച്ചു വൃത്തിയാക്കുകയോ ചെയ്യേണ്ടത് ആരോഗ്യത്തിന് അത്യാവശ്യമാണ്. വീര്യം കുറഞ്ഞ സോപ്പോ അല്ലെങ്കിൽ വെള്ളം മാത്രമോ ഉപയോഗിച്ച് ലിംഗം വൃത്തിയാക്കുന്നത് ഏറെ ഗുണകരമാണ്. നിത്യേന കുളിക്കുമ്പോഴോ ശുചിമുറിയിൽ പോകുമ്പോഴോ ഇത് ചെയ്യാം. വൃത്തിയാക്കുമ്പോൾ സോപ്പ് നല്ല പോലെ കഴുകിക്കളയുകയും വേണം. എന്നാൽ വീര്യം കൂടിയ സോപ്പോ മറ്റു ലായനികളോ ഈ ഭാഗങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്. കൗമാരപ്രായം മുതൽക്കേ ആൺകുട്ടികൾക്ക് ഇത്തരം വിജ്ഞാനം പകർന്നു കൊടുക്കാൻ മാതാപിതാക്കളും അധ്യാപകരും ആരോഗ്യ പ്രവർത്തകരും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതായിട്ടുണ്ട്. ഇത് വ്യക്തി ശുചിത്വത്തിന്റെ ഭാഗം കൂടിയാണ്. അല്ലാത്തപക്ഷം പുരുഷന്മാർക്കു അണുബാധ ഉണ്ടാകുവാനുള്ള സാധ്യത ഉണ്ട്. ഇതവരുടെ ലൈംഗിക പങ്കാളിയിലേക്കും പകരാം. ജനനേന്ദ്രിയ ഭാഗങ്ങൾ വൃത്തിയായി സൂക്ഷിച്ചില്ലെങ്കിൽ ദുർഗന്ധം ഉണ്ടാകുവാനും പങ്കാളിക്ക് ബുദ്ധിമുട്ടും താല്പര്യക്കുറവും ചിലപ്പോൾ അണുബാധയും ഉണ്ടാകുവാൻ കാരണമാകാറുണ്ട്. അഗ്രചർമം പിന്നോട്ടു നീക്കി വൃത്തിയാക്കുന്നത് ലിംഗത്തിന്റെ ഉൽഭാഗത്തിൽ അടിഞ്ഞു കൂടുന്ന 'സ്മെഗ്മ' എന്ന വെളുത്ത പദാർത്ഥം നീക്കാൻ സഹായിക്കും. അങ്ങനെ ചെയ്യുമ്പോൾ വളരെ മൃദുവായി ഈഭാഗം കൈകാര്യം ചെയ്യുകയും വേണം. കാരണം ഈ ഭാഗം ലോലമായത് കൊണ്ട് മുറിവേൽക്കാൻ സാധ്യതയേറെയാണ്. ഏകദേശം പതിമൂന്ന് വയസ് മുതൽ ലിംഗം വൃത്തിയാക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്. എന്നാൽ ചെറിയ കുട്ടികളിൽ ഇതിന്റെ ആവശ്യമില്ല. ലൈംഗികബന്ധത്തിന് മുൻപും ശേഷവും ലിംഗം വൃത്തിയാക്കേണ്ടത് വളരെ അത്യാവശ്യമാണ്. അല്ലെങ്കിൽ അണുബാധയ്ക്കുള്ള സാധ്യത ഇരട്ടിയാണ്. ഇത് ഭാവിയിൽ ഇരുപങ്കാളികൾക്കും ദോഷം വരുത്തും. പുരുഷന്മാരിൽ നിന്ന് ഇത്തരം അണുബാധ ലൈംഗിക പങ്കാളിയിലേക്ക് വേഗം പടരാനും സാധ്യതയുണ്ട്. സ്വയംഭോഗത്തിന് ശേഷവും ലിംഗം വൃത്തിയാക്കണം. അല്ലെങ്കിൽ ശുക്ലം ഉണങ്ങിപ്പിടിച്ച് അണുബാധയ്ക്കുള്ള സാധ്യത തള്ളിക്കളയാനാവില്ല. ലിംഗാരോഗ്യത്തിൽ അടിവസ്ത്രത്തിനും പ്രാധാന്യമേറെയാണ്. ദിവസവും ഇവ കഴുകി മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. നനവില്ലാത്ത കോട്ടൻ അഥവാ പരുത്തി കൊണ്ടുള്ള ഇറുക്കമില്ലാത്ത അടിവസ്ത്രങ്ങൾ മാത്രം ധരിയ്ക്കാൻ ശ്രദ്ധിയ്ക്കുക. ഇറുകിയ അടിവസ്ത്രം ധരിച്ചാൽ അണുബാധ മാത്രമല്ല, വന്ധ്യത പോലുള്ള പ്രശ്‌നങ്ങൾക്കു കാരണമാവുകയും ചെയ്യും. ഉറങ്ങുമ്പോൾ അടിവസ്ത്രങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുകയോ അല്ലെങ്കിൽ അയഞ്ഞവ ധരിയ്ക്കുകയോ ചെയ്യുക. അതുപോലെ തന്നെ ലിംഗഭാഗത്തു കാണപ്പെടുന്ന ഗുഹ്യരോമങ്ങൾ ക്ഷ്വരം അഥവാ ഷേവ് ചെയ്യുന്നത് ഒഴിവാക്കേണ്ടതുണ്ട്. ബന്ധപ്പെടുന്ന സമയത്ത് ഘർഷണം കുറക്കുവാനും അണുബാധ പടരുന്നത് തടയുവാനും ഗുഹ്യചർമ സംരക്ഷണവുമാണ് ഇവയുടെ ധാരാളം. ഷേവ് ചെയ്യുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന സൂക്ഷ്മമായ മുറിവുകളിലൂടെ അണുബാധ പകരാം. ഗുഹ്യരോമങ്ങൾ കൊണ്ടു ബുദ്ധിമുട്ട് ഉണ്ടാകുക ആണെങ്കിൽ ഇവ നീളം കുറച്ചു മുറിച്ചു നിർത്തുകയോ അല്ലെങ്കിൽ ട്രിമ് ചെയ്യുന്നതോ ആണ് അഭികാമ്യം. പതിവായി ശാരീരിക വ്യായാമം ചെയ്യുക, അമിതമായി കൊഴുപ്പും, മധുരവും, ഉപ്പും അടങ്ങിയ ആഹാരങ്ങൾ കുറയ്ക്കുകയും പ്രമേഹം പോലെയുള്ള ജീവിതശൈലി രോഗങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ചു നിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നത് ലിംഗ ഭാഗത്തേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം, ലിംഗത്തിന്റെ ഉദ്ധാരണക്ഷമത, ആരോഗ്യം, ലൈംഗികശേഷി എന്നിവ നിലനിർത്താൻ ആവശ്യമാണ്. ഇത് ഒരു പരിധിവരെ ലൈംഗിക പ്രത്യുത്പാദന ആരോഗ്യത്തിന് സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
അവലോകനം
വർഗ്ഗം:ലൈംഗികത വർഗ്ഗം:പ്രത്യുല്പാദനവ്യൂഹം വർഗ്ഗം:പുരുഷ ലിംഗം
കമ്പലടി
കൊല്ലം ജില്ലയിൽ പോരുവഴി പഞ്ചായത്തിലെ ഒരു പ്രദേശമാണ് കമ്പലടി. പോരുവഴി പഞ്ചായത്തിലെ ഗവണ്മെന്റ് ആയുർവ്വേദ ആശുപത്രി, ഗവണ്മെന്റ് ലോവർ പ്രൈമറി സ്കൂൾ എന്നിവ ഇവിടെയാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്. ഒരു ലൈബ്രറിയും വായനശാലയും ഇവിടെയുണ്ട്. കായംകുളം-പുതിയകാവ് വഴി അടൂർ റോഡിലേക്കുള്ള റോഡ് ഇതുവഴി കടന്നുപോകുന്നു. ശാസ്താംകോട്ട, ചക്കുവള്ളി, ഭരണിക്കാവ്, മലനട ക്ഷേത്രം എന്നിവ സമീപപ്രദേശങ്ങളാണ്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:കൊല്ലം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ
അവിട്ടം (നക്ഷത്രം)
അവലംബം
വർഗ്ഗം:മലയാളം നക്ഷത്രങ്ങൾ
തിരുവോണം (നക്ഷത്രം)
ജ്യോതിഷ സംബന്ധമായ കാര്യങ്ങൾക്കായി പരിഗണിക്കപ്പെടുന്ന ഇരുപത്തിയേഴ് നക്ഷത്രങ്ങളിൽ ഇരുപത്തിരണ്ടാമത് നക്ഷത്രമാണ്‌ തിരുവോണം. ഇതിനെ സംസ്കൃതത്തിൽ ശ്രാവണം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഗരുഡൻ നക്ഷത്രരാശിയിലെ ആൽഫ, ബീറ്റ, ഗാമ എന്നീ നക്ഷത്രങ്ങളെയാണ് ജ്യോതിഷത്തിൽ തിരുവോണം നക്ഷത്രമായി പരിഗണിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷിൽ ആൾട്ടേർ (Altair) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആൽഫ അക്വിലെ എന്ന നക്ഷത്രത്തെ മാത്രമായും തിരുവോണം എന്നറിയപ്പെടാറുണ്ട്. പത്താമത്തെ രാശിയായ മകരത്തിലാണ് (Capricorn) തിരുവോണത്തിന്റെ സ്ഥാനം. രാശിചക്രത്തിൽ 280º മുതൽ 293º 20' വരെയുള്ള മേഖലയാണിത്. ആകാശ വീഥിയിൽ മുഴക്കോലിന്റെ ആകൃതിയിൽ കാണപ്പെടുന്നു.
ജ്യോതിഷത്തിൽ
തിരുവോണ നക്ഷത്രത്തിന്റെ ദേവത വിഷ്ണുവും പക്ഷി കോഴിയും വൃക്ഷം എരുക്കും മൃഗം കരിങ്കുരങ്ങുമാണ്. മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ ജന്മനാൾ കൂടിയാണ് തിരുവോണം. ഈ നക്ഷത്രം ദേവഗണത്തിലുൾപ്പെടുന്നു. ഊർധ്വമുഖ നക്ഷത്രമാണിത്. അവിട്ടം, കാർത്തിക, മകം എന്നീ നക്ഷത്രങ്ങളുമായി ഇതിന് വേധമുണ്ട്. തിരുവോണ നക്ഷത്രത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ നാല് നാഴിക അഭിജിത് നക്ഷത്രത്തിലാണ് പണ്ട് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നത്. ഊൺനാളുകൾ എന്നു വ്യവഹരിക്കപ്പെടുന്ന ശുഭസൂചകങ്ങളായ പതിനാറ് നാളുകളിലൊന്നാണ് തിരുവോണം. പ്രതിഷ്ഠ, ശാന്തികർമം, ഉപനയനം, ഗൃഹനിർമ്മാണം എന്നിവയ്ക്ക് ഈ ദിനം നല്ലതാണെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു.
ഓണം
ചിങ്ങമാസത്തിലെ തിരുവോണനാൾ കേരളീയർ ഓണമായി ആഘോഷിക്കുന്നു. ശ്രാവണ ദ്വാദശി നാളാണ്, നർമദ നദീതീരത്ത് അശ്വമേധം നടത്തിയിരുന്ന മഹാബലിയെ കാണാൻ ഭഗവാൻ വിഷ്ണു വാമനമൂർത്തിയായി എത്തിയത് എന്ന് ശ്രിമദ് ഭാഗവതം പറയുന്നു.
ശ്രാവണപൂർണിമ
ശ്രാവണമാസത്തിലെ പൗർണമിയാണിത്, അത് മിക്കവാറും തിരുവോണം നാളിൽ (ചിലപ്പോൾ അവിട്ടം ) ആയിരിക്കും. മറ്റുപല സമൂഹങ്ങളും ശ്രാവണപൗർണമിയെ ആണു ഓണമായി ആഘോഷിക്കുന്നത്
വർഗ്ഗം:മലയാളം നക്ഷത്രങ്ങൾ
മാക് ഒ.എസ്. ടെൻ ജാഗ്വാർ
മാക് ഒ.എസ്. ടെൻ ശ്രേണിയിലെ രണ്ടാമത്തെ ഓപ്പറേറ്റിങ് സിസ്റ്റമാണ് '''മാക് ഒ.എസ്. ടെൻ ജാഗ്വാർ'''. സിംഗിൾ കമ്പ്യൂട്ടർ ഇൻസ്റ്റാളേഷനും "ഫാമിലി പായ്ക്കും" 2002 ഓഗസ്റ്റ് 23 ന് ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റം പുറത്തിറക്കി. ഇത് ഒരു വീട്ടിലെ വെവ്വേറെ കമ്പ്യൂട്ടറുകളിൽ അഞ്ച് ഇൻസ്റ്റാളേഷനുകൾ അനുവദിക്കുന്നു. മാർക്കറ്റിംഗിലും പരസ്യങ്ങളിലും പരസ്യമായി കോഡ് നാമം ഉപയോഗിച്ച ആദ്യത്തെ മാക് ഒഎസ് എക്സ് റിലീസാണ് ജാഗ്വാർ.
പുതിയതും മാറ്റമുള്ള സവിശേഷതകൾ
മാക് ഒ.എസ്. ടെന്നിലേക്ക് ജാഗ്വാർ നിരവധി പുതിയ സവിശേഷതകൾ അവതരിപ്പിച്ചു, അവ ഇന്നും പിന്തുണയ്ക്കുന്നു, ക്വിക്‌ടൈമിന് വേണ്ടിയുള്ള എംപെക്-4(MPEG-4) പിന്തുണ, അഡ്രസ്സ് ബുക്ക്, കൈയക്ഷരം തിരിച്ചറിയുന്നതിനുള്ള ഇൻക്വെൽ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആപ്പിളിന്റെ സീറോകോൺഫ്(Zeroconf) നടപ്പിലാക്കലിന്റെ ആദ്യ പതിപ്പായ റെൻഡവോസ്(പിന്നീട് Bonjour എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു) ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു, ഇത് ഒരേ നെറ്റ്‌വർക്കിലെ ഉപകരണങ്ങളെ പരസ്പരം സ്വയമേവ കണ്ടെത്താനും ഫയൽ ഷെയറിംഗ്, ഷെയർഡ് സ്കാനറുകൾ, പ്രിന്ററുകൾ എന്നിവ പോലുള്ള ലഭ്യമായ സേവനങ്ങൾ ഉപയോക്താവിന് നൽകാനും അനുവദിക്കുന്നു.
ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ
വർഗ്ഗം:മാക് ഒ.എസ്
അധിത്യകാവാതം
മലഞ്ചരിവുകളിൽ രാത്രിയുടെ ആരംഭത്തോടെ മുകളിൽനിന്നും താഴേയ്ക്കു വീശുന്ന കാറ്റാണ് അധിത്യകാവാതം. സൂര്യാസ്തമനത്തോടെ ഉന്നത പ്രദേശങ്ങൾ പെട്ടെന്നു തണുക്കുന്നതുനിമിത്തം അവിടെ അതിമർദ മേഖലകൾ രൂപം കൊള്ളുകയും താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ മർദമുള്ള താഴ്വാരങ്ങളിലേക്കു കാറ്റു വീശുകയും ചെയ്യുന്നു. കേരളത്തിലെപ്പോലെ മലകളോടടുത്ത തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ ഇവ കരക്കാറ്റുകളുടെ ശക്തി വർധിപ്പിക്കുന്നു. ഈ കാറ്റ് ഉയർന്ന സാന്ദ്രതയിലുള്ള വായുവിനെ ഉയർന്ന ഉയരത്തിൽ നിന്ന് ഗുരുത്വാകർഷണബലത്തിൽ ഒരു ചരിവിലൂടെ താഴേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു.
മാൻഡറിൻ
ചൈനീസു് ഭാഷയുടെ ഒരു വകഭേദമാണു് മാൻഡറിൻ.
Floris Rutgers
വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ ഭാഷകൾ
കൊട്ടത്തലച്ചി മല
കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ചെറുപുഴ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന മലയാണ് കൊട്ടത്തലച്ചി മല. അപൂർവയിനം സസ്യങ്ങളുടെയും പക്ഷിമൃഗാദികളുടെയും ആവാസകേന്ദ്രം കൂടിയാണ് ഈ പ്രദേശം. 2012-ൽ ഇവിടെയുണ്ടായ തീപ്പിടുത്തത്തിൽ 180 ഏക്കറോളം സ്ഥലത്തെ പുൽമേടും വനവും കത്തിനശിച്ചിരുന്നു.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പർവ്വതങ്ങൾ
അഞ്ചുമുലച്ചി
വഴുതനങ്ങ കുടുംബത്തിലെ മനോഹരമായ ഫലമുണ്ടാവുന്ന ഒരു ചെടിയാണ് അഞ്ചുമുലച്ചി അല്ലെങ്കിൽ അഞ്ചുമുലച്ചി വഴുതന. തെക്കേ അമേരിക്കൻ വംശജനായ ഇതൊരു വിഷസസ്യമാണ്. . Nipplefruit, Titty Fruit, Cow's Udder, Apple of Sodom എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്ന അഞ്ചുമുലച്ചി ഒരു ഔഷധസസ്യം കൂടിയാണ്. സംസ്കൃതനാമം ഗോമുഖ വർത്തകി. പഴത്തിന്റെ രൂപം കാരണം ഒരു ആകർഷകമായ ഉദ്യാനസസ്യമാണ്.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:സൊളാനേസീ വർഗ്ഗം:മദ്ധ്യ അമേരിക്കയിലെ സസ്യജാലം വർഗ്ഗം:കരീബിയനിലെ സസ്യജാലം വർഗ്ഗം:മെക്സിക്കോയിലെ സസ്യജാലം വർഗ്ഗം:ബ്രസീലിലെ സസ്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പനാമയിലെ സസ്യജാലങ്ങൾ വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ വർഗ്ഗം:ജമൈക്കയിലെ സസ്യജാലം
അക്കിനേനി നാഗേശ്വരറാവു
പ്രശസ്തനായ ഒരു തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടനാണ് അക്കിനേനി നാഗേശ്വരറാവു (തെലുഗു:అక్కినేని నాగేశ్వరరావు). ''എ. എൻ. ആർ.'' (A. N. R.) എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിലും ഇദ്ദേഹം അറിയപ്പെടുന്നു. പത്മവിഭൂഷൺ, പത്മഭൂഷൻ, പത്മശ്രീ, ദാദാസാഹിബ്‌ ഫാൽക്കെ പുരസ്കാരം തുടങ്ങിയ നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 69 വർഷത്തെ അഭിനയജീവിതത്തിൽ ഇദ്ദേഹം പുരാണം, സാമൂഹികം തുടങ്ങിയ വ്യത്യസ്ത വിഷയങ്ങൾ പ്രതിപാദ്യമായ ധാരാളം ചിത്രങ്ങളിൽ വേഷമിട്ടിട്ടുണ്ട്. ആരാധകർ റാവുവിനെ നടന സാമ്രാട്ട് എന്നു പുകഴ്ത്തുന്നു. ആന്ധ്രാ സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രവികസന കോർപറേഷന്റെ ഉപദേഷ്ടാവായും ഇദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആന്ധ്രാസർക്കാർ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ബഹുമാനാർത്ഥം അക്കിനേനി നാഗേശ്വരറാവു അവാർഡ് എന്ന പേരിൽ ഒരു പുരസ്കാരം ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രമുഖ തെലുഗു ചലച്ചിത്രതാരങ്ങളിലൊരാളായ നാഗാർജുന ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മകനാണ്. സാമൂഹ്യ സേവനത്തിലും ഇദ്ദേഹം തൽപ്പരനായിരുന്നു.
ജീവിതരേഖ
1924 സെപ്റ്റംബർ 20-ന് ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ കൃഷ്ണ ജില്ലയിൽ രാമപുരത്ത് കർഷക ദമ്പതികളായ വെങ്കടരത്നത്തിന്റേയും പുന്നമ്മയുടേയും അഞ്ചു മക്കളിൽ ഇളയവനായി ജനിച്ചു. സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ കാരണം പ്രൈമറി വിദ്യാഭ്യാസത്തിനു ശേഷം കർഷകനായി. പത്താമത്തെ വയസിൽ തന്നെ നാടക നടനായി അരങ്ങേറി. സ്ത്രീവേഷങ്ങളിൽ തിളങ്ങി. 1940 ൽബാലരാമയ്യ എന്ന സിനിമാനിർമ്മാതാവിൻ്റെ സഹായത്തോടെ സീതാരാമജനനത്തിൽ രാമനായി വേഷമിട്ട് ചലച്ചിത്രലോകത്തേക്ക് രംഗപ്രവേശം ചെയ്തു .ക്രമേണ ഇദ്ദേഹം വൈവിധ്യമാർന്ന നിരവധി കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ച് ശ്രദ്ധേയനായി. കാളിദാസൻ, ജയദേവൻ, ദേവദാസ്, തെനാലി രാമൻ തുടങ്ങിയ പുരാണ ഇതിഹാസ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ച ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രശസ്തി പിന്നീട് മറാഠിയിലേയ്ക്കും ബംഗാളിയിലേക്കുമെല്ലാം വ്യാപിച്ചു. അവിടെയെല്ലാം പ്രദർശന വിജയം നേടിയ ഒട്ടേറെ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു.
പല്ലെടുരി പിള്ള, പ്രാണമിത്രലു ചക്രധാരി, ആന്തമാൻ അമ്മായി, പൂലാ രാഗസു, ദേവദാസു, ആദർശകുടുംബം, ഇഡരു അമ്മായിലു, മായാബസാർ, സമീന്ദാർ,വേലുഡു നീഡലു,വാടിന, റോജുലുമാറായി ,ഭക്തജയദേവ, ശ്രീരാമരാജ്യം മഹാകവി കാളിദാസ്, മൂകമനസലു ,ഇല്ലാരികം, വാഗ്ദാനം, സുവർണ്ണ സുന്ദരി, വിപ്രനാരായണ, സുഡിഗുണ്ടലു, പ്രേമാഭിഷേകം, സീതാരാമജനന, ഭൂ കൈലാസ്, പ്രേമനഗർ, ശാന്തിനിവാസം, മാനം (അവസാന സിനിമ) തുടങ്ങിയവയാണ് ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ. ഇതിൽ 'പ്രേമാഭിഷേകം' തുടർച്ചയായി 500 ദിവസത്തോളം ഹൈദരാബാദിലെ ഒരു തിയേറ്ററിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി. സൗദാമിനി, ചാണക്യചന്ദ്രഗുപ്ത എന്നിവ ഹൊറർ സിനിമകളാണ്. ആന്ധ്രാപ്രദേശിൽ ചലച്ചിത്രത്തെ ഒരു വ്യവസായമായി വളർത്തുന്നതിൽ നാഗേശ്വരറാവു വഹിച്ച പങ്ക് നിസ്തുലമാണ്. ആദ്യകാലങ്ങളിൽ മദിരാശിയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിന്നിരുന്ന തെന്നിന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണത്തെ ഹൈദരാബാദ് നഗരത്തിലേക്കുകൂടി ഇദ്ദേഹം വ്യാപിപ്പിച്ചു. ഹൈദരാബാദിലെ പ്രശസ്തമായ അന്നപൂർണ സ്റ്റുഡിയോ നിർമിച്ചത് ഇദ്ദേഹമാണ്. തുടർന്നാണ് തെലുഗുഭാഷയിൽ കൂടുതൽ ചിത്രങ്ങൾ നിർമ്മിക്കപ്പെടുന്നത്. 1963-ൽ തെലുഗു ഭാഷാചിത്രങ്ങളുടെ നിർമ്മാണവും നിലവാരവും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി ഒരു പദ്ധതി (Fire point plan) ഇദ്ദേഹം ആന്ധ്രാസർക്കാരിന് സമർപ്പിച്ചു. അന്നപൂർണ്ണയാണ് ഭാര്യ. നടൻ നാഗാർജുനയടക്കം അഞ്ചുമക്കൾ.
നേനുനാ ജീവിതം, നേനു ചൂസിനാ അമേരിക്ക എന്നിങ്ങനെ ആത്മകഥാ സ്വഭാവമുള്ള ഗ്രന്ഥങ്ങളും ഇദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്
2014 ജനുവരി 22-ന് പുലർച്ചെ 2.12-ന് ഹൈദ്രാബാദിലെ സ്വകാര്യ ആശുപത്രിയിൽ വെച്ച് കാൻസർ മൂലം മരണമടഞ്ഞു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 20-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടന്മാർ വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ വർഗ്ഗം:പത്മഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ദാദാസാഹിബ് ഫാൽക്കെ പുരസ്കാരജേതാക്കൾ വർഗ്ഗം:പത്മവിഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ വർഗ്ഗം:2014-ൽ മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ജനുവരി 22-ന് മരിച്ചവർ
സ്മാർട്ട്ബുക്ക്
2009 നും 2010 നും ഇടയിൽ നിർമ്മിച്ച ഒരു സ്മാർട്ട്‌ഫോണിന്റെയും നെറ്റ്ബുക്ക് കമ്പ്യൂട്ടറിന്റെയും ചില സവിശേഷതകൾ സംയോജിപ്പിക്കുന്ന ഒരു തരം മൊബൈൽ ഉപകരണമാണ് സ്മാർട്ട്ബുക്ക്. 5 മുതൽ 10 ഇഞ്ച് വരെ സ്‌ക്രീൻ വലുപ്പമുള്ള ലാപ്‌ടോപ്പ് പോലയോ ടാബ്‌ലെറ്റ് ശൈലിയിലോ എല്ലായ്പ്പോഴും ഓണായിരിക്കുക, ദിവസം മുഴുവൻ ബാറ്ററി ലൈഫ്, 3 ജി, അല്ലെങ്കിൽ വൈ-ഫൈ കണക്റ്റിവിറ്റി, ജിപിഎസ് (എല്ലാം സാധാരണയായി സ്മാർട്ട്‌ഫോണുകളിൽ കാണപ്പെടുന്നു) തുടങ്ങിയ സവിശേഷതകളോടെയാണ് സ്മാർട്ട്ബുക്കുകൾ പരസ്യം ചെയ്തത്. ഫിസിക്കൽ അല്ലെങ്കിൽ സോഫ്റ്റ് ടച്ച്സ്ക്രീൻ കീബോർഡോഡുകൂടിയതോ ആകാം.
ഒരു ജർമ്മൻ കമ്പനി സ്മാർട്ട്ബുക്ക് ബ്രാൻഡിന് കീഴിൽ ലാപ്ടോപ്പുകൾ വിൽക്കുകയും പല രാജ്യങ്ങളിലും ഈ വാക്കിന്റെ വ്യാപാരമുദ്ര കൈവശം വയ്ക്കുകയും ചെയ്തു (യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, ചൈന, ജപ്പാൻ, അല്ലെങ്കിൽ ഇന്ത്യ പോലുള്ള ചില വലിയ വിപണികൾ ഉൾപ്പെടുന്നില്ല). മറ്റുള്ളവരുടെ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് സ്മാർട്ട്ബുക്ക് എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കുന്നത് തടയുകയും ചെയ്തു.