cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
അഗ്നിപർവ്വതം
ബാഷ്പമുഖങ്ങൾ
ശിലകളിലുള്ള വിദരങ്ങളിലൂടെ നീരാവിയും മറ്റു വാതകങ്ങളും ശക്തിയായി പുറത്തേക്കു വരുന്നതിനെ ബാഷ്പമുഖം അഥവാ ഫ്യുമറോൾ (Fumaroles) എന്നു പറയുന്നു. ഈ വാതകങ്ങളിൽ 99 ശ.മാ.വും നീരാവിയായിരിക്കും. കാർബൺഡൈഓക്സൈഡ്, ഹൈഡ്രോക്ളോറിക് അമ്ളം, ഹൈഡ്രജൻസൾഫൈഡ്, മീഥെയിൻ തുടങ്ങിയവയാണ് മറ്റു വാതകങ്ങൾ.
ഗന്ധക വാതകങ്ങൾ പുറത്തേക്കു വിടുന്ന ഫ്യൂമറോളുകളാണ് സോൾഫറ്റാറകൾ (Solfataras). ഹൈഡ്രജൻസൾഫൈഡ് വാതകത്തിനു വായുസമ്പർക്കത്താൽ ജാരണം സംഭവിച്ചു ഗന്ധകം ഉണ്ടാകുന്നു. ഇവ സോൾഫറ്റാറയുടെ അരികിൽതന്നെ നിക്ഷേപിക്കപ്പെടുന്നു. പല സ്ഥലങ്ങളിലും ഇങ്ങനെയുള്ള നിക്ഷേപങ്ങളിൽനിന്നു ഗന്ധകം ഖനനം ചെയ്തെടുക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടത് നേപ്പിൾസിലെ ലാ സോൾഫറ്റാറ (La Solfatara) ആണ്.
thumb|right|[[Damavand, the highest volcano in Asia, is a potentially active volcano with fumaroles and solfatara near its summit.]]
ഉഷ്ണനീരുറവകൾ
പല അഗ്നിപർവ്വതപ്രദേശങ്ങളിലും ചൂടുറവകളും(Hot Springs) ഫ്യൂമറോളുകളും ധാരാളമായി കണ്ടുവരാറുണ്ട്. ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ബന്ധമാണുള്ളത്. ചില ചൂടുറവകൾ വരണ്ട കാലാവസ്ഥയിൽ ഫ്യൂമറോളുകളായും ആർദ്രകാലാവസ്ഥയാകുമ്പോൾ വീണ്ടും ചൂടുറവകളായും മാറുന്നു. ചൂടുറവകൾക്കു നിദാനം പ്രധാനമായും ഭൂഗതജലം ആണെന്നും അവ മാഗ്മയിൽനിന്നുണ്ടാകുന്ന നീരാവികൊണ്ടു ചൂടുപിടിക്കുകയാണെന്നുമുള്ള വാദത്തെ ഇതു ന്യായീകരിക്കുന്നു.
പലതരത്തിലുള്ള ചൂടുറവകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ തിളയ്ക്കുന്ന ഉറവകളും ഉഷ്ണോൽസ(Geyser)ങ്ങളുമാണ്. പല അഗ്നിപർവ്വതപ്രദേശങ്ങളിലും കണ്ടുവരുന്ന ഒരു പ്രത്യേകതയാണ് തിളയ്ക്കുന്ന നീരുറവകൾ; യു.എസ്സിലെ 'യെല്ലോസ്റ്റോൺ നാഷണൽ പാർക്കി'ൽ ഇവ ധാരാളമുണ്ട്. ഇവ ചൂടുവെള്ളമുള്ള കുളങ്ങൾ മുതൽ ശക്തിയായി തിളയ്ക്കുന്ന ഉറവകൾവരെ ആകാം.
ഇടവിട്ടിടവിട്ടു കുറെയധികം ചൂടുവെള്ളവും നീരാവിയും കൂടി പൊട്ടിത്തെറിയോടെ പുറത്തേക്കുതള്ളുന്ന ചൂടുറവകളെയാണ് 'ഉഷ്ണോൽസം' എന്നു പറയുന്നത്. ചില അവസരങ്ങളിൽ ഇവ നൂറുകണക്കിന് അടി ഉയരത്തിൽ ചീറ്റാറുണ്ട്. ചിലതിന്റെ ഉദ്ഗാരം ഏതാനും നിമിഷത്തേക്കായിരിക്കും; എന്നാൽ മിനിട്ടുകളോളമോ മണിക്കൂറുകളോളമോ നീണ്ടുനില്ക്കുന്നവയുമുണ്ട്. ബഹിർഗമിക്കുന്ന ജലത്തിന്റെ അളവ് വളരെ കുറച്ചുമുതൽ അനേകായിരം ഘ.മീ. വരെ ആകാം. ചില ഉഷ്ണോൽസങ്ങൾ ഒരു നിശ്ചിതസമയക്രമം പാലിച്ച് ആവർത്തിക്കുന്നു; എന്നാൽ ഭൂരിഭാഗവും യാതൊരു ക്രമവും പാലിക്കാത്തവയാണ്.
ചെളി അഗ്നിപർവതങ്ങൾ
thumb|right|Mud volcano on [[Taman Peninsula, Russia]] ചെളി അഗ്നിപർവതങ്ങളിൽ (Mud Volcanoes) ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലം ഭേദിച്ചു പുറത്തേക്കുവരുന്ന വാതകങ്ങൾ വഹിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന മണലും കളിമണ്ണും നാളിയുടെ ചുറ്റുമായി നിക്ഷേപിക്കപ്പെടുന്നു. തുടർച്ചയായുള്ള ഇത്തരം പ്രവൃത്തിമൂലം ഒരു കോൺ (cone) രൂപംകൊള്ളുന്നു. ജലത്തിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ മണലും കളിമണ്ണും കൂടിച്ചേർന്ന് ചെളിയായിത്തീരും. ഇതു കോണിന്റെ മുകളിൽ ഉണങ്ങി കട്ടപിടിക്കുന്നു. കോണിന്റെ മുകൾഭാഗം പൊട്ടിത്തെറിക്കുന്ന ഘട്ടംവരെ കട്ടപിടിച്ച ഉപരിതലത്തിനുതാഴെ വാതകങ്ങൾ സഞ്ചയിക്കുകയും തൻമൂലം മർദം കൂടിവരികയും ചെയ്യുന്നു. മർദത്തിന്റെ ആധിക്യംമൂലം കോണിന്റെ മുകൾഭാഗം പൊട്ടിത്തെറിക്കും. ഇതു ചെറിയതോതിലെങ്കിലും ഒരു അഗ്നിപർവതത്തിന്റെ പ്രതീതി ജനിപ്പിക്കുന്നു. പല ചെളി അഗ്നിപർവതങ്ങളും എണ്ണപ്പാടങ്ങളിലാണ് കണ്ടുവരുന്നത്. ഇവയിൽ മിക്കതും അഗ്നിപർവതപ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നകന്നു സ്ഥിതിചെയ്യുന്നവയുമാണ്. ചെളിയിൽക്കൂടി നീരാവി - മിക്കവാറും അഗ്നിപർവത വിസർജിതമായത് - രക്ഷപെടുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്നതാണ് മറ്റു ചെളിഅഗ്നി പർവതങ്ങൾ. മഴക്കാലത്താണ് ചെളിഅഗ്നിപർവതങ്ങൾ സജീവമായി കണ്ടുവരുന്നത്. പുറത്തേക്കുവരുന്ന ചെളി അന്തരീക്ഷ-ഊഷ്മാവിൽനിന്ന് അല്പം ഉയർന്ന താപനില കാണിക്കാറുണ്ട്.
വിതരണം
ഇപ്പോൾ ഭൂമുഖത്ത് 500-ൽപരം അഗ്നിപർവതങ്ങൾ സജീവങ്ങളായി ഉണ്ടെന്നാണ് കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. ഇവയിൽ വടക്കേ അമേരിക്കയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരത്തുള്ള കട്മൈ, മൌണ്ട് ഹൂഡ്, ലാസ്സെൻപീക്, ഹവായിയിലെ മാണാലോവാ, മെക്സിക്കോയിലെ പാരീകൂട്ടിൻ, പോപോകാറ്റെപെറ്റി, ഇക്വഡോറിലെ കോട്ടപക്സി, മാർട്ടനിക് ദ്വീപിലെ, സിസിലിയിലെ എറ്റ്ന, ഇറ്റലിയിലെ വെസൂവിയസ്, ജപ്പാനിലെ ഫ്യൂജിയാമ, ഫിലിപ്പീൻസിലെ മായാൺ എന്നിവ ഏറ്റവും അപകടകാരികളായി ഗണിക്കപ്പെടുന്നു.
ഭൂമുഖത്തൊട്ടാകെയുള്ള അഗ്നിപർവതങ്ങളെ വ്യത്യസ്ത മേഖലകളാക്കിത്തിരിക്കാം. പസിഫിക് സമുദ്രത്തെ ചുറ്റി അഗ്നിപർവതങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖല കാണാം. തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആൻഡീസ് പർവതനിരകളിൽ തുടങ്ങി മധ്യ അമേരിക്ക, മെക്സിക്കോ, പശ്ചിമ യു.എസ്സിലെ കാസ്കേഡ് നിരകൾ, അലൂഷ്യൻ ദ്വീപുകൾ, കംചാത്ക, കുറൈൽദ്വീപുകൾ, ജപ്പാൻ, ഫിലിപ്പീൻസ്, സെലിബിസ്, ന്യൂഗിനി, സോളമൻ ദ്വീപുകൾ, ന്യൂകാലിഡോണിയ, ന്യൂസിലൻഡ് എന്നീ പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ നീളുന്ന ഈ മേഖലയിൽ ഉടനീളം സജീവമോ (active) നിർവാണമോ (dormant) ലുപ്തമോ (extinct) ആയ ധാരാളം അഗ്നിപർവതങ്ങളുണ്ട്. മറ്റു മേഖലകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്. (1) ഹവായ് ഗലാപഗോസ്, ജോൺ ഫർണാണ്ടസ് എന്നീ ദ്വീപസമൂഹങ്ങൾ; (2) ടിമോർ, ജാവ, സുമാത്ര, ബാലി എന്നീ ദ്വീപുകൾ; (3) അറേബ്യൻ ഉപദ്വീപിൽ തുടങ്ങി ആഫ്രിക്കയുടെ കിഴക്കെ അരികിലുള്ള ഭ്രംശ-താഴ്വര(rift valley)യിലൂടെ മലഗസി റിപ്പബ്ളിക്കോളം നീളുന്ന മേഖല; (4) ഏഷ്യയിലെ അരാറത്ത് പർവതത്തിൽ തുടങ്ങി മെഡിറ്ററേനിയൻ തീരത്തു കൂടെ അസോർസ്, കാനറിദ്വീപസമൂഹം എന്നിവിടങ്ങളോളമെത്തുന്ന ശൃംഖല; (5) വെസ്റ്റ്ഇൻഡീസ് ഇവ കൂടാതെ ഐസ്‌ലാൻഡ് തുടങ്ങി ഒറ്റപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്; നിഷ്ക്രിയ അഗ്നിപർവതങ്ങളുടേതായ നിരവധി മേഖലകൾ മേല്പറഞ്ഞതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നില്ല. ഇന്ത്യയിലെ ഏകസജീവ അഗ്നിപർവതം ആന്തമാൻ-നിക്കോബാർ ദ്വീപസമൂഹത്തിലെ ബാരൺ ദ്വീപിലേതാണ്.
അഗ്നിപർവതസ്ഫോടനം അളവറ്റ നാശനഷ്ടങ്ങൾക്കു കാരണമാകുന്നുവെന്നു മുൻപു സൂചിപ്പിച്ചു. 1883-ലെ ക്രാകതോവാ വിസ്ഫോടനഫലമായി 36,000 പേർക്കു ജീവാപായം നേരിട്ടു. ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ജാവയ്ക്കും സുമാത്രയ്ക്കും ഇടയ്ക്കുള്ള ക്രാകതോവാദ്വീപ് അതിലുള്ള അഗ്നിപർവതത്തിന്റെ സ്ഫോടനത്തെതുടർന്ന് ഒന്നാകെ കടലിൽ ആണ്ടുപോകുകയുണ്ടായി. മൌണ്ട്പിലേയിൽ നിന്നുള്ള (1902) വിഷലിപ്തമായ ധൂളീപ്രസരം 12,000 ആളുകളെ വകവരുത്തുകയും സമീപത്തുള്ള സെയിന്റ്പിയറെ പട്ടണം അഗ്നിക്കിരയാക്കുകയും ചെയ്തു. 1951-ൽ ന്യൂഗിനിയിലെ മൌണ്ട്ലാമിങ്ടൺ പെട്ടെന്നു പൊട്ടിത്തെറിച്ചപ്പോൾ 3,000 ആളുകൾ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
ഒരു അഗ്നിപർവതം സജീവമോ നിർജീവമോ എന്നു സ്ഥിരപ്പെടുത്തി പറയുക എളുപ്പമല്ല; അവയുടെ നിഷ്ക്രിയത്വം താത്കാലികമായിരിക്കും. ഫിലിപ്പീൻസിലെ താൽ അഗ്നിപർവതം 1572-നുശേഷം 26 തവണ പൊട്ടിത്തെറിച്ചു. ഏറ്റവുമൊടുവിലത്തെ സ്ഫോടനം (1865) മൂലം പർവതശിഖരത്തിൽ 1,500 മീ. നീളവും 400 മീ. വീതിയുമുള്ള അഗാധമായ ഒരു കിടങ്ങുണ്ടായി. കോസ്റ്ററിക്കയിലെ ഇറാസു 45 വർഷം തണുത്തുകിടന്നശേഷം പെട്ടെന്നു സജീവമായി (1963); ഈ ഉദ്ഗാരം 20 മാസം നീണ്ടുനിന്നു. ഇറ്റലിയിലെ വെസൂവിയസ് എ.ഡി. 79-നുശേഷം വളരെക്കാലം നിഷ്ക്രിയമായി കിടന്നെങ്കിലും 1944-ൽ വീണ്ടും സജീവമായി. പ്ളീസ്റ്റോസീൻ യുഗത്തിനിപ്പുറം എരിഞ്ഞടങ്ങിയ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ എല്ലാം തന്നെ വീണ്ടും സജീവമാകാനിടയുള്ളതായി കരുതപ്പെടുന്നു.
പുതിയ ഭൂരൂപങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിൽ അഗ്നിപർവതങ്ങൾക്കു വലിയ പങ്കുണ്ട്. മെക്സിക്കോയിലെ പാരീകൂട്ടിൻ 1943-ൽ ഉദ്ഗമിച്ച്, 1952 വരെ ലാവ ഒഴുകിയതിന്റെ ഫലമായി 410 മീ. കനത്തിലുള്ള ലാവാനിക്ഷേപങ്ങളുണ്ടായി. ഐസ്ലൻഡിന്റെ തീരത്തുള്ള സർട്ട്സിദ്വീപിന്റെ പ്രോത്ഥാനം (1963) മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ്. ഏറെ താമസിയാതെ ലിറ്റിൽ സർട്ട്സി എന്ന ദ്വീപും സമീപത്തായി പൊന്തിവന്നു (1965). ഭൌമായുസ്സിലെ ആദ്യഘട്ടങ്ങൾ മുതൽ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ പ്രതലസംരചനയിൽ പ്രമുഖമായ പങ്കു വഹിച്ചിരുന്നു. ഭൂമുഖത്ത് ഇന്നു കാണുന്ന ജലസഞ്ചയത്തിനും പ്രാണവായു നിറഞ്ഞ അന്തരീക്ഷത്തിനും രൂപം നല്കിയതു യുഗങ്ങളോളം നീണ്ടുനിന്ന അഗ്നിപർവതപ്രക്രിയയായിരുന്നു. അഗ്നിപർവതജന്യമായ ലാവയും ചാരവും കലർന്ന മണ്ണ് ഏറ്റവുമധികം ഫലഭൂയിഷ്ഠമാണ്.
thumb|right|Active volcano [[Mount St. Helens shortly after the eruption of 18 May 1980]] thumb|right|[[Damavand, the highest volcano in Asia, is a potentially active volcano with fumaroles and solfatara near its summit.]] thumb|right|[[Fresco of Bacchus and Agathodaemon with Mount Vesuvius, as seen in Pompeii's House of the Centenary.]]
സജീവ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ
അഗ്നിപർവതങ്ങളുടെ ജീവിതകാലം ഏതാനും മാസങ്ങൾ മുതൽ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ വരെയാവാം, അതിനാൽ സജീവ അഗ്നിപർവതങ്ങളുടെ നിർവചനം വളരെ കൃത്യമായി ചെയ്യാൻ സാധ്യമല്ല - ചിലർ രേഖപ്പെടുത്തിയ ചരിത്രത്തിൽ സ്ഫോടനം സംഭവിച്ചവയെ സജീവം എന്ന് വിളിക്കുന്നു  ചൈനയിലേയും മെഡിറ്ററേനിയൽ പ്രദേശത്തേയും രേഖപ്പെടുത്തിയ ചരിത്രം 3000 വർഷത്തോളമാണ്, എന്നാൽ ന്യൂസിലാന്റ്, ഹവായി എന്നീ പ്രദേശങ്ങളുടെ 200 വർഷത്തെ ചരിത്രമേ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. . ഹോളോസീൻ കാലഘട്ടത്തിൽ സ്ഫോടനം സംഭവിച്ചവയാണ് സജീവ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ എന്നൊരു നിർവചനമാണ് കൂടിയുണ്ട്. . ഇപ്പോൾ ഭൂമുഖത്ത് 500-ഓളം സജീവ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ ഉള്ളതിൽ മിക്കതും  പസഫിക്ക് അഗ്നിവളയ പ്രദേശത്താണ് – ഏകദേശം അൻപതോളം അഗ്നിപർവതങ്ങൾ എല്ലാ വർഷവും പൊട്ടിത്തെറിക്കാറുണ്ട്.
ലുപ്ത അഗ്നിപർവതങ്ങൾ
ലാവയുടെ ഒഴുക്ക് നിലച്ചതിനാൽ ഇനിയും സജീവമാവാൻ സാധ്യതയില്ലാത്തവയാണെന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞൻമാർ കരുതുന്ന അഗ്നിപർവതങ്ങളാണ് ലുപ്ത അഗ്നിപർവതങ്ങൾ (extinct volcanoes). ശാന്ത സമുദ്രത്തിലെ ഹവായിയൻ - എമ്പറർ സീമൗണ്ട് ശൃംഖല, നെതർ‌ലാന്റ്സിലെ ഹോഹെന്റ്വെയ്‌ൽ, ഷിപ്റോക്, സൂയിഡ്‌വാൾ, സ്കോട്ലന്റിലെ എഡിനബറൊ കാസിൽ തുടങ്ങിയവ ലുപ്ത അഗ്നിപർവതങ്ങൾക്കുദാഹരണങ്ങളാണ്.
നിർവാണ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ
നിർവാണ അഗ്നിപർവതങ്ങളും (dormant volcano ) ലുപ്ത അഗ്നിപർവതങ്ങളും തമ്മിൽ വേർതിരിക്കാൻ അത്ര എളുപ്പമല്ല - ചില അഗ്നിപർവതങ്ങൾ പൊട്ടിത്തെറിക്കുന്നതിനിടയിലുള്ള സമയദൈർഘ്യം വളരെയേറെയായതിനാലാണിത്, ഉദാഹരണമായി യെല്ലോസ്റ്റോൺ അഗ്നിപർവതത്തിന്റെ സ്ഫോടനങ്ങൾക്കിടയിലെ സമയം ഏഴ് ലക്ഷം വർഷവും ഇന്തോനേഷ്യയിലെ സുമാത്ര ദ്വീപിലെ ലേക്ക് തോബയുടെത് മൂന്നര ലക്ഷത്തിലധികം വർഷവുമാണ്. ഹെർകുലേനിയം ,പോംപേയ് എന്നീ നഗരങ്ങളെ നാമാവശേഷമാക്കിയ എ. ഡി 79-ലെ സ്ഫോടനത്തിനു മുൻപേ വെസൂവിയസ് പൂന്തോട്ടങ്ങളും മുന്തിരിത്തോപ്പുകളും നിറഞ്ഞതായിരുന്നുവെന്ന് റോമൻ എഴുത്തുകാർ വർണ്ണിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1991-ലെ സ്ഫോടനത്തിനു മുൻപേ  ഫിലിപ്പൈൻസിലെ  മൗണ്ട് പിനാറ്റുബൊ അഗ്നിപർവതത്തിനെപ്പറ്റി സമീപവാസികൾക്ക് അറിവുണ്ടായിരുന്നില്ല. വളരെക്കാലം സുഷുപ്തിയിലാണ്ടിരുന്ന അഗ്നിപർവതങ്ങൾക്ക് ഉദാഹരണങ്ങളാണ് 1995-ൽ സജീവമായ കരീബിയൻ ദ്വീപായ മോണ്ട്‌സെറാറ്റിലെ സൗഫിയെറെ ഹിൽസ്, 8000 ബി. സിക്കുശേഷം 2006 സെപ്റ്റംബറിൽ സജീവമായതും ലുപ്തമാണെന്ന് കരുതിയിരുന്നതുമായ അലാസ്കയിലെ ഫോർപീക്ഡ് മൗണ്ടൻ എന്നിവ.
ചില പ്രധാന അഗ്നി‌പർവതങ്ങൾ
thumb|[[Koryaksky volcano towering over Petropavlovsk-Kamchatsky on Kamchatka Peninsula, Far Eastern Russia.]] thumb|Mount [[Teide on the island of Tenerife (Spain).]]
സൗരയൂഥത്തിലെ ഇതര ഗ്രഹങ്ങളിലെ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ
thumb|upright|[[Olympus Mons (Latin, "Mount Olympus") is the tallest known mountain in our solar system, located on the planet Mars.]]
ചൊവ്വയിൽ ധാരാളം ലുപ്ത അഗ്നിപർവതങ്ങൾ ഉള്ളതിൽ നാലെണ്ണം ഭൂമിയിലെ ഏത് അഗ്നിപർവതത്തെക്കാളും വലുതാണ്. ഇവ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി ലുപ്തമായതായി കരുതപ്പെടുന്നു, എന്നാൽ യൂറോപ്യൻ ബഹിരാകാശപേടകമായ മാർസ് എക്സ്പ്രസ്സ് ചൊവ്വയിലും സമീപകാലത്ത് അഗ്നിപർവതപ്രക്രിയ സജീവമായിരുന്നുവെന്നതിന് സൂചനകൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഉപഗ്രഹങ്ങളിലെ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ
വ്യാഴത്തിന്റെ ഗലീലിയൻ ഉപഗ്രഹങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ചെറുതായ യൂറോപ്പയിൽ ജലം വമിക്കുന്ന അഗ്നിപർവതപ്രവർത്തനം നടക്കുന്നു, ജലം ഉപരിതലത്തിലെത്തുമ്പോൾ താപനില കുറവായതിനാൽ ഘനീഭവിക്കുന്ന പ്രക്രിയയെ ക്രയോവോൾക്കാനിസം എന്ന് വിളിക്കുന്നു, സൗരയൂഥത്തിലെ ബാഹ്യഗ്രഹങ്ങളിലെ ഉപഗ്രഹങ്ങളിൽ ഈ പ്രക്രിയ സാധാരണമാണ്. 1989 -ൽ വോയേജർ 2 നെപ്ട്യൂണിന്റെ ഉപഗ്രഹമായ ട്രൈറ്റണിൽ ഇത്തരം അഗ്നിപർവതപ്രവർത്തനങ്ങൾ കണ്ടെത്തി, 2005-ൽ കാസ്സിനി പേടകം, ശനിയുടെ ഉപഗ്രഹമായ എൻകിലാഡസിൽ നടന്ന ക്രയോവോൾക്കാനിസത്തിന്റെ പടങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. കാസ്സിനി ശനിയുടെ ഉപഗ്രഹമായ ടൈറ്റാനിലും മീതൻ വമിക്കുന്ന അഗ്നിപർവതപ്രവർത്തനങ്ങൾ കണ്ടെത്തി, ഇതിന്റെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ മീതൈന്റെ പ്രധാനഹേതു അഗ്നിപർവതപ്രവർത്തനമാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. കൈപ്പർ ബെൽറ്റിലെ ക്വാറോറിലും ക്രയോവോൾക്കാനിസം നടക്കുന്നുവെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
സൗരയൂഥേതരഗ്രഹമായ കോറോത്തിലും ഇയോവിലെപ്പോലെയുള്ള ശക്തമായ അഗ്നിപർവതപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്നുവെന്ന് 2010-ൽ നടന്ന പഠനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ഭൗമ പ്രതിഭാസങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പ്രകൃതിക്ഷോഭങ്ങൾ
തടാകം
thumb|250px|right|തടാകം thumb|250px|right|ബ്ലോഡൗൺ തടാകം thumb|250px|right|[[ആംബർ കോട്ട|ആംബർ കോട്ടയുടെ തൊട്ടുകിഴക്കുവശത്തുള്ള മഹോത തടാകം]] നാലുപാടും കരയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട വലിയ വ്യാപ്തിയുള്ള ജലാശയത്തിനാണ് തടാകം എന്നു പറയുക. ഭൂമിയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ തടാകങ്ങളും ശുദ്ധജല തടാകങ്ങളാണ്. മിക്ക തടാകങ്ങളും ഉത്തരാർദ്ധത്തിൽ ഉയർന്ന അക്ഷാംശത്തിലാണ് കിടക്കുന്നത്. വലിയ തടാകങ്ങളെ ചിലപ്പോൾ ഉൾക്കടലുകൾ എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്.
പ്രകൃതിദത്തമായ തടാകങ്ങൾക്കു പുറമേ മനുഷ്യനിർമ്മിത തടാകങ്ങളും ഉണ്ട്. ഇവ ജലവൈദ്യുതപദ്ധതികൾക്കും വിനോദത്തിനും വാണിജ്യ, കാർഷിക ആവശ്യങ്ങൾക്കും ജലസേചനത്തിനും ഉപയോഗിക്കുന്നു.
അപവാഹ ശ്രേണിയിലെ ഒഴിച്ചുകൂടാനാകാത്ത കണ്ണികളാണ് തടാകങ്ങൾ. തടാകത്തിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് പരിഭാഷയായ ലേക്എന്ന പദം ഗർത്തം, പൊയ്കഎന്നിങ്ങനെ അർഥങ്ങളുള്ള ലാകോസ് (Lakkos)എന്ന ഗ്രീക്കുപദത്തിൽ നിന്ന് നിഷ്പന്നമായിട്ടുള്ളതാണ്. ഭൌമോപരിതലത്തിലെ മിക്ക പ്രദേശങ്ങളിലും ഉച്ചാ വചങ്ങളിലും തടാകങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നുണ്ട്.
തടാകങ്ങളെ സംബന്ധിക്കുന്ന ശാസ്ത്രീയ പഠനം തടാക വിജ്ഞാനീയം (limnology) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. തടാകങ്ങളിലെ, പ്രത്യേകിച്ചും ശുദ്ധജലതടാകങ്ങളിലേയും ചെറു ജലാശയങ്ങളി ലേയും രാസ-ഭൗതിക-ജൈവ-കാലാവസ്ഥാ സവിശേഷതകളാണ് പ്രധാനമായും തടാകവിജ്ഞാനീയം പഠനവിധേയമാക്കുന്നത്.
ഉദ്ഭവം
ഉദ്ഭവത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി തടാകങ്ങളെ മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു;
അപരദന പ്രക്രിയ
thumb|150px|right|ഓസ്ചിൻ തടാകം ഹിമാനികളുടെ അപരദനപ്രക്രിയയാണ് മിക്കവാറും വൻതടാകങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തിനു നിദാനം. ഭൂമുഖത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ തടാകങ്ങൾ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത് മുമ്പ് ഹിമാനികളാൽ ആവൃതമായ പ്രദേശങ്ങളിലാണ്. വടക്കേ ഏഷ്യ, വടക്കു പടിഞ്ഞാറൻ യൂറോപ്പ്, വടക്കേ അമേരിക്ക എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒട്ടുമിക്ക തടാകങ്ങളും ഹിമാനീയ പ്രക്രിയമൂലം രൂപംകൊണ്ടവയാണ്. പഞ്ച മഹാതടാകങ്ങൾ (സുപീരിയർ, മിഷിഗൺ, ഹൂറൺ, ഈറി, ഒൺടറീയോ), കാനഡയിലെ ഗ്രേറ്റ് ബെയർ എന്നിവ ഇക്കൂട്ടത്തിൽപ്പെടുന്നു. ഹിമാനീയ അപരദനത്തിലൂടെ രൂപംകൊള്ളുന്ന ഇടുങ്ങിയതും ചെങ്കുത്തായതുമായ കൊല്ലികളിൽ മഞ്ഞുരുകിയുണ്ടാകുന്ന ജലം നിറയുന്നതിന്റെ ഫലമായാണ് ഇത്തരം തടാകങ്ങൾ രൂപംകൊള്ളുന്നത്. ഇവയെ കെറ്റിൽ തടാകങ്ങൾ (Kettle lakes) എന്നു വിളിക്കുന്നു. പൊതുവേ ആഴമേറിയ ജലാശയങ്ങളാണ് ഇവ.
നിക്ഷേപണ പ്രക്രിയ
ചുണ്ണാമ്പുകൽ പ്രദേശങ്ങളിൽ മഴവെള്ളത്തിന്റെ പ്രവർത്തന ഫലമായി രൂപംകൊള്ളുന്ന നതമധ്യതടങ്ങളുടെ (Depressions/Sink) അടിത്തട്ടിൽ കളിമണ്ണടിയുകയും കാലക്രമേണ ഇവയിൽ ജലം കെട്ടിനില്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിന്റെ ഫലമായി തടാകങ്ങൾ രൂപംകൊള്ളാം. യുഗോസ്ലോവിയയിലെ കാർസ്റ്റ് (Karst) ഭൂപ്രദേശത്തെ പല തടാകങ്ങളും ഇങ്ങനെ രൂപം കൊണ്ടവയാണ്. കാറ്റിന്റെ അപരദനം മൂലവും ചിലപ്പോൾ തടാകങ്ങൾ രൂപം കൊള്ളാറുണ്ട്. മരുപ്രദേശങ്ങളിൽ ആഞ്ഞടിക്കുന്ന കാറ്റ് ഉപരിതല മണ്ണ് ചൂഴ്ന്നെടുക്കുന്നതിലൂടെ രൂപം പ്രാപിക്കുന്ന ഗർത്തങ്ങൾ ആ പ്രദേശത്തെ ജലപീഠിക(Water table)യുമായി സന്ധിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം തടാകങ്ങൾ രൂപംകൊള്ളുന്നത്. ഇവ മിക്കപ്പോഴും ആഴം കുറഞ്ഞ ലവണ തടാകങ്ങളോ ചതുപ്പു നിലങ്ങളോ ആയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ഈജിപ്തിലെ ഖ്വത്തറ (Quattara) നതമധ്യതടത്തിൽ ഇത്തരം തടാകങ്ങൾ ധാരാളമുണ്ട്.
കാറ്റ്, ഒഴുകുന്ന ജലം, ഹിമാനി തുടങ്ങിയവയുടെ നിക്ഷേപണ പ്രവർത്തന ഫലമായി ജന്മം കൊള്ളുന്ന തടാകങ്ങൾ പൊതുവേ രോധികാ തടാകങ്ങൾ (Barrier lakes) എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. നദികളുടെ അപരദന-നിക്ഷേപണ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ പ്രത്യേക ഘട്ടങ്ങളിൽ വീതിയേറിയ നദീഭാഗങ്ങൾ തടാകങ്ങളായി രൂപാന്തരപ്പെടാം; അയർലണ്ടിലെ ഷാനൽ നദിയിലെ ഡെർഗ് തടാകം ഉദാഹരണം. നദികൾക്ക് ദിശമാറ്റം സംഭവിക്കുന്നതുമൂലം സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്ന വിസർപ്പ(meander)ങ്ങൾ പില്ക്കാലത്ത് വേർ പിരിയുന്നതിലൂടെ രൂപംകൊള്ളുന്നവയാണ് ഓക്സ്ബോ തടാകങ്ങൾ (ox-bow lakes). ഇവയിൽ മിക്കവയും കാലാന്തരത്തിൽ അവസാദ നിക്ഷേപത്താൽ മൂടപ്പെടുന്നു. തിരമാലകളുടേയും സമുദ്ര ജലപ്രവാഹങ്ങളുടേയും പ്രവർത്തനംമൂലം തീരപ്രദേശത്ത് മണലും ചരലും കലർന്ന അവസാദത്തിട്ടുകൾ നിക്ഷേപിക്കപ്പെടു ന്നതിന്റെ ഫലമായി തീരപ്രദേശത്തോടു ചേർന്ന് രൂപംകൊള്ളുന്ന തടാകങ്ങൾ പൊതുവേ ലഗൂണുകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഉരുൾ പൊട്ടൽ, ഹിമാനീ നിപാതം (avalanche) എന്നിവ നദീ താഴ്വരകളിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്ന തടസ്സങ്ങളും ചിലപ്പോൾ താത്കാലിക തടാകങ്ങൾക്കു ജന്മം നൽകിയേക്കാം. കാലിഫോർണിയയിലെ മിറർ തടാകം ഇതിനുദാഹരണമാണ്. നിക്ഷേപിക്കപ്പെടുന്ന പദാർഥങ്ങളുടെ ഉറപ്പ്, ഭൂപ്രകൃതി തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങളാണ് ഇത്തരത്തിൽ രൂപംകൊള്ളുന്ന തടാകങ്ങളുടെ ആയുസ്സ് നിർണയിക്കുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്കുവഹിക്കുന്നത്. പലപ്പോഴും തടാകത്തിൽ ജലനിരപ്പുയരുമ്പോൾ ഈ പ്രതിരോധം തകർന്ന് തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ വെള്ളപ്പൊക്കം സൃഷ്ടിക്കാറുണ്ട്. സമീപകാലത്ത് തിബത്തിലെ പരീചു (Pareechu) നദിയിൽ ഹിമാലയൻ മലനിരകളിലെ ഉരുൾപൊട്ടൽമൂലം രൂപംകൊണ്ട താത്കാലിക തടാകം ഹിമാചൽപ്രദേശ് സംസ്ഥാനത്തെ സത്ലജ് നദീ തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ വെള്ളപ്പൊക്ക ഭീഷണി ഉയർത്തിയ സംഭവം ഉദാഹരണമാണ്. ഹിമാനീകൃത അവസാദങ്ങളടിഞ്ഞു കൂടിയതിന്റെ പരിണതഫലമാണ് ജർമനിയിലെ മക്ലീൻ ബർഗ് പ്രദേശത്തെ തടാകങ്ങൾ. ഗ്രീൻലൻഡിലെ ഹിമപാളികളുടെ അരികുകളിൽ ഉപസ്ഥിതമായിട്ടുള്ള ജലാശയങ്ങൾ ഹിമാനികളാൽ രോധിക്കപ്പെട്ട് രൂപംകൊള്ളുന്ന റിബൺ (ribbon) ഗണത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു; തെ.അലാസ്കയിലെ തീരപ്രദേശത്തു കാണുന്ന തടാകങ്ങളും റിബൺ തടാകങ്ങൾക്ക് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. മന്ദഗതിയിലൊഴുകുന്ന നദികളുടെ അഴിമുഖത്ത് കണ്ടലുകൾ വളർന്ന് തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കുന്നതുമൂലവും ചിലപ്പോൾ തടാകങ്ങൾ രൂപംകൊള്ളാം. തെക്കൻനെതർലൻഡ്സിലും വടക്കുകിഴക്കൻ ബെൽജിയത്തിലും ഇത്തരം തടാകങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു. യൂഗോസ്ലോവിയയിലെ കാർസ്റ്റ് പ്രദേശത്ത് കാൽസിയമയ നിക്ഷേപങ്ങളടിഞ്ഞും ചില ജലാശയങ്ങൾ രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഉദാ. പ്ലീറ്റ് വീസ് (Plitvice) തടാകം. ഭൂവിജ്ഞാനീയ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ആരംഭത്തിലെ ആഴംകുറഞ്ഞ സമുദ്രങ്ങളുടെ ഭാഗങ്ങൾ പില്ക്കാലത്ത് തടാകങ്ങളായി അവശേഷിച്ചിട്ടുള്ളതായി ഭൂവിജ്ഞാനികൾ അനുമാനിക്കുന്നു. കാസ്പിയൻ കടൽ ടെഥിസ് സമുദ്രത്തിന്റെ ശേഷിപ്പാണെന്നാണ് അനുമാനം.
ഭൂചലന-അഗ്നിപർവത പ്രക്രിയ
thumb|150px|right|സാൾട്ട് ലേക്ക് ഭൂചലനങ്ങൾ‍, അഗ്നിപർവതനം എന്നിവയും ചിലപ്പോൾ തടാകങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തിനു നിദാനമാകാറുണ്ട്. ഭ്രംശതാഴ്വര കളിലാണ് ഇവയിൽ ഭൂരിഭാഗവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ആഴം കൂടിയ ബേക്കൽ തടാകം, പൂർവ-ആഫ്രിക്കൻ ഭ്രംശ താഴ്വരയിലെ തങ്കനീക്കാ, ന്യാസ, ഈ ഭ്രംശരേഖയുടെ തുടർച്ചയിലുള്ള ചാവുകടൽ തുടങ്ങിയവ ഭൂചലനങ്ങളുടെ ഫല മായി രൂപംകൊണ്ട തടാകങ്ങളാണ്. നിർജീവമോ ദീർഘസുഷുപ്തിയിലാണ്ടതോ ആയ അഗ്നിപർവതമുഖങ്ങളും (crater) ചില പ്പോൾ തടാകങ്ങളായി രൂപാന്തരപ്പെടാം. ഓറിഗോണിലെ ക്രേറ്റർ തടാകം ഇത്തരത്തിൽ രൂപംകൊണ്ടവയ്ക്ക് ഉദാഹരണമാണ്. ഭൗമോപരിതലത്തിൽ ഉല്ക്കാ നിപാതത്തിലൂടെ രൂപംകൊള്ളുന്ന ഗർത്തങ്ങളും തടാകങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തിന് നിദാനമായിട്ടുണ്ട്. ഉദാ. ഘാനയിലെ ബോസുംത്വി (Bosumtuvi). വരണ്ട പ്രദേശങ്ങളിലെ താത്കാലിക തടാകങ്ങൾ പ്ലാ‌യ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. പൊതുവേ വരണ്ടുകിടക്കുന്ന ഇവയിൽ അപൂർവമായി മാത്രമേ വെള്ളം നിറയാറുള്ളൂ. ആസ്ടേലിയയിലെ ഐർ (Eyre), ഫ്രോം (Frome), ടോറൻസ് എന്നിവ പ്ളായ തടാകങ്ങളാണ്.
നദീഗതിക്ക് പ്രതിബന്ധം സൃഷ്ടിച്ചാണ് പൊതുവേ കൃത്രിമ തടാകങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നത്. ജലസേചനം, കുടിവെള്ളസംഭരണം, ഊർജ്ജോത്പാദനം തുടങ്ങിയവയാണ് ഇത്തരം തടാകങ്ങളുടെ മുഖ്യലക്ഷ്യങ്ങൾ. ഭൂമുഖത്തെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രധാന നദികളിലും കൃത്രിമ ജലസംഭരണികൾ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
വർഗീകരണം
തടാകങ്ങളെ പൊതുവേ രണ്ടായി വിഭജിക്കാം:
ശുദ്ധജല തടാകങ്ങൾ
thumb|150px|right|അരിസോണ കൃത്രിമതടാകം thumb|150px|right|ക്രേറ്റർ തടാകം ഏകദേശം 8,25,000 ച.കി.മീ. വിസ്തൃതിയിലുള്ള ശുദ്ധജലതടാകങ്ങളുടെ മൊത്തം വ്യാപ്തം 1,25,000 ഘന കി.മീ. ആയി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഭൗമോപരിതലത്തിലെ മൊത്തം ശുദ്ധജലത്തിന്റെ 70 ശ.മാ.ഉം ഈ തടാകങ്ങളാണ് ഉൾക്കൊള്ളുന്നത്. മഴ വെള്ളം, നീർച്ചാലുകൾ, തോടുകൾ, നദികൾ എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ പ്രധാന ജലസ്രോതസ്സുകൾ. ബാഷ്പീകരണം, പുറത്തേ ക്കുള്ള നീരൊഴുക്ക് എന്നിവയിലൂടെ നഷ്ടമാകുന്ന ജലപരിമാണത്തിന് തുല്യമോ അതിൽ കൂടുതലോ അളവിൽ ശുദ്ധജലം ഈ ജലസ്രോതസ്സുകൾ മുഖേന തടാകത്തിലെത്തുന്നു. നന്നേ കുറഞ്ഞ ലവണാംശമാണ് ശുദ്ധജല തടാകങ്ങളുടെ മുഖ്യ സവിശേഷത.
ലവണ ജലതടാകങ്ങൾ
ലവണജലതടാകങ്ങൾക്ക് മൊത്തം 7,00,000 ച.കി.മീ. വിസ്തൃ തിയും 1,05,000 ഘന കി.മീ. വ്യാപ്തവും ഉള്ളതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ലവണ തടാകങ്ങളിലെ ജലത്തിന്റെ 75 ശ.മാ.-ഉം ഏറ്റവും വലിയ തടാകമായ കാസ്പിയൻ കടലാണ് ഉൾക്കൊള്ളുന്നത്. ലവണ തടാകങ്ങൾ പൊതുവേ വരണ്ട കാലാവസ്ഥാ പ്രദേശങ്ങളിൽ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നു. ബാഷ്പീകരണംമൂലം ജലത്തിന്റെ നല്ലൊരു ശ.മാ. നഷ്ടപ്പെടുന്നതിനാൽ മിക്കവാറും എല്ലാ ലവണ ജലതടാകങ്ങളുടേയും വലിപ്പം കാലക്രമേണ കുറയുന്നതായാണ് കാണുന്നത്. കടലിൽനിന്നു വേറിട്ട് തടാകങ്ങളായി രൂപാന്തരപ്പെട്ടതോ മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന ശുദ്ധജല തടാകങ്ങളുടെ ഭാഗമോ ആയിരിക്കും ഇന്നത്തെ ലവണജല തടാകങ്ങൾ എന്നാണ് ഒരു വിഭാഗം ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ അഭിപ്രായം.
ലോകത്തിലെ പ്രധാന തടാകങ്ങൾ
thumb|150px|right|ശാസ്താംകോട്ട കയൽ തെ.കി.യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും മധ്യേ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന കാസ്പിയൻ കടലാണ് ഭൂമുഖത്തെ ഏറ്റവും വലിയ തടാകം. സുമാർ 4,38,000 ച.കി.മീ. വിസ്തൃതിയിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഈ തടാകം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് സുമാർ 26 മീ. താഴെയായാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. റഷ്യൻ ഫെഡറേഷനിൽ ഉൾപ്പെട്ട തെക്കൻ സൈബീരിയ പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ബേക്കൽ ആണ് ഏറ്റവും ആഴമേറിയ തടാകം. സു. 1,620 മീ. പരമാവധി ആഴം ഇതിനുണ്ട്. പെറുവിനും പടിഞ്ഞാറൻ ബൊളീവിയയ്ക്കും മധ്യേ സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് സുമാർ 3,800 മീ. ഉയരത്തിൽ രൂപംകൊണ്ടിട്ടുള്ള ടിറ്റിക്കാക്ക ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന തടാകമാണ്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് സു. 394 മീ. താഴെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ചാവുകടലാണ് ഭൂമുഖത്ത് ഏറ്റവും താഴെയായി രൂപംകൊണ്ടിട്ടുള്ള തടാകം. ഗലീലി കടൽ, വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ പഞ്ചമഹാതടാകങ്ങൾ, റഷ്യയിലെ ആറാൾ കടൽ, ആഫ്രിക്കയിലെ വിക്റ്റോറിയ, തങ്കനീക്കാ, മാലാവി, ഛാഡ്, ആസ്റ്റ്രേലിയയിലെ ഐർ എന്നിവ ലോകത്തിലെ ചില പ്രധാന തടാകങ്ങളിൽപ്പെടുന്നു. കാശ്മീരിലെ ദാൽ (ഡാൽ), വൂളാർ തുടങ്ങിയ തടാകങ്ങൾ, കുമായൂൺ കുന്നുകളിലെ നൈനിതാൽ, ഭീംതാൽ, സിക്കിമിലെ യാംദ്രോക്സൊ, ചാംതെദോങ് എന്നി വയാണ് ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ താരതമ്യേന വലിപ്പമേറിയ തടാകങ്ങൾ. പുരാണ പ്രാധാന്യമുള്ള മാനസസരസ് ദക്ഷിണ- പശ്ചിമ തിബത്തിൽ സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 4,500 മീ. ഉയരത്തി ലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. സത്ലജ്, ബഹ്മപുത്ര എന്നീ പ്രധാന നദികളുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനം കൂടിയായ ഈ തടാകത്തിന് സു. 520 ച.കി.മീ. വിസ്തൃതിയുണ്ട്. രാജസ്ഥാനിലെ സാംഭാർ, ഒറീസ്സയിലെ ചിൽകാ, നെല്ലൂരിലെ പുലിക്കാട്, ഡെക്കാൺ പ്രദേശത്തെ ലോണാർ എന്നിവയേയും പ്രധാന തടാകങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിൽ പ്പെടുത്താം. ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പൊതുവേ തടാകങ്ങളുടെ എണ്ണം വളരെ കുറവാണ്. കേരളത്തിന്റെ തീരമേഖലയിലെ വിസ്തൃത ജലാശയങ്ങളെ പൊതുവേ കായലുകളെന്നാണ് വിളിക്കുന്നതെങ്കിലും ചിലപ്പോൾ ഇവയെ തടാകങ്ങളെന്നും വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. ശാസ്താംകോട്ട കായൽ, വെള്ളായണി കായൽ, പൂക്കോട്ട് കായൽ എന്നിവ കേരളത്തിലെ ശുദ്ധജലതടാകങ്ങളാണ്.
തടാകങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യം
thumb|150px|right|കേറ്റിൽ തടാകം thumb|150px|right|ബാഡ്‌വാട്ടർ തടാകം thumb|150px|right|മാപുരിക തടാകം ന്യൂസിലൻഡ് പ്രധാന പ്രകൃതി സമ്പത്തുകളിലൊന്നാണ് തടാകങ്ങൾ. മനുഷ്യനും മറ്റു ജീവജാലങ്ങളും ഇവയെ പലവിധത്തിൽ ആശ്രയിക്കുന്നു. വൻ തടാകങ്ങൾ അവയ്ക്കു ചുറ്റും വസിക്കുന്ന ജനങ്ങളുടെ ജീവിതരീതിയെ നിർണായകമാംവിധം സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ട്. വൈവിധ്യമാർന്ന ജൈവസമ്പത്തിന്റെ കലവറയാണ് തടാകങ്ങൾ. വിവിധയിനം ജല സസ്യങ്ങളുടേയും മത്സ്യങ്ങളുടേയും ആവാസകേന്ദ്രമായ തടാക പരിസ്ഥിതിയിൽ താറാവ്, വാത്ത, അരയന്നം, ഫ്ളമിങ്ഗോ, കൊറ്റി തുടങ്ങിയ പക്ഷികളുടെ ബാഹുല്യം കാണാം. തടാകപ്രദേശത്തെ കാലാവസ്ഥയെ നിർണയിക്കുന്നതിലും തടാകങ്ങൾക്ക് സുപ്രധാന പങ്കുണ്ട്. കരയെ അപേക്ഷിച്ച് തടാകജലം സാവധാനം ചൂടാവുകയും തണുക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനാൽ വൻ തടാകങ്ങളുടെ സമീപ പ്രദേശങ്ങളിൽ വേനലിൽ ഉഷ്ണം കുറഞ്ഞും ശൈത്യകാലത്ത് തണപ്പു കുറഞ്ഞും അനുഭവപ്പെടുന്നു. പഞ്ചമഹാതടാകങ്ങൾ പോലുള്ള വലിയ തടാകങ്ങളുടെ തടപ്രദേശങ്ങളിലാണ് ഇത് വ്യക്തമായി അനുഭവപ്പെടുന്നത്.
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സ്ഥാനം, ആഴം എന്നിവ തടാകജലത്തിന്റെ താപനില നിർണയിക്കുന്നതിൽ സുപ്രധാന പങ്കുവഹിക്കുന്നു. ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിലെ തടാകങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥാമേഖലകളിലെ തടാകങ്ങളിലാണ് ഋതുഭേദങ്ങൾക്കനുസൃതമായ താപവ്യതിയാനം പ്രകടമാകുന്നത്.
ഏറ്റവും ചെലവു കുറഞ്ഞ ജലഗതാഗത മാർഗങ്ങൾ കൂടിയാണ് തടാകങ്ങൾ. ലോകത്തെ പ്രധാന ജലപാതകളെല്ലാംതന്നെ തടാകങ്ങളിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. മുമ്പ് യു.എസ്. പര്യവേക്ഷകർ നദികളേയും തടാകങ്ങളേയും വാണിജ്യപാതകളായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഇന്നും ജല ഗതാഗതമേഖലയിൽ വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ പഞ്ചമഹാതടാകങ്ങൾക്ക് പ്രധാന സ്ഥാനമാണുള്ളത്. ശുദ്ധജലത്തിന്റെ പ്രധാന ഉറവിടങ്ങളാണ് ശുദ്ധജല തടാകങ്ങൾ. കാർഷിക മേഖലയെ പരിപോഷിപ്പിക്കുന്നതിലും തടാകങ്ങൾക്ക് ശ്രദ്ധേയമായ സ്ഥാനമുണ്ട്. ജലസേചനാവശ്യങ്ങൾക്ക് തടാകജലം ഉപയുക്തമാക്കുന്നതിലൂടെയാണിത്. തടാകത്തിലെ മത്സ്യബന്ധനം തടാകതീരത്തും സമീപത്തും വസിക്കുന്നവരുടെ മുഖ്യ ഉപജീവനമാർഗ്ഗമാണ്. വാണിജ്യപ്രാധാന്യമുള്ള പല ധാതുക്കളുടേയും കലവറകളെന്നും തടാകങ്ങളെ വിശേഷിപ്പിക്കാം. ലോകത്തിലെ പല തടാകങ്ങളിലും വൻ ഊർജ്ജോത്പാദന പദ്ധതികൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ഒഴിവുകാല-വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളെന്ന നിലയിലും തടാകങ്ങൾ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നു. നൌകായാത്രകൾ, നീന്തൽ, വാട്ടർ സ്കീയിങ്, ഐസ് സ്കേറ്റിങ് തുടങ്ങിയ പല കായിക-വിനോദങ്ങളും തടാകങ്ങളിൽ സംഘടിപ്പിക്കാറുണ്ട്.
തടാകങ്ങളുടെ തിരോധാനം
thumb|250px|right|ടെലിട്സ്കോയ് തടാകം സൈബീരിയ ഭൂവിജ്ഞാനീയ സമയ ക്രമത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിശോധിച്ചാൽ മിക്ക തടാകങ്ങളുടെയും നിലനില്പ് കുറഞ്ഞ കാലയളവിലേക്കു മാത്രമാ ണെന്ന് അനുമാനിക്കേണ്ടിവരുന്നു. തടാകങ്ങളുടെ സംഭരണശേഷി, ജലത്തിന്റെ നിർഗമന-ബഹിർഗമന തോത് എന്നിവയാണ് ഇവയുടെ ആയുസ്സിനെ നിർണയിക്കുന്ന മുഖ്യഘടകങ്ങൾ. കാലം ചെല്ലുന്തോറും വലിപ്പം കുറയുക എന്നത് മിക്ക തടാകങ്ങളുടേ യും സവിശേഷതയാണ്. ഇപ്പോഴുള്ള പല തടാകങ്ങളും ഭാവിയിൽ ഭൂമുഖത്തുനിന്നുതന്നെ അപ്രത്യക്ഷമായെന്നുവരാം. ചില തടാകങ്ങളുടെ വലിപ്പം ഋതുഭേദങ്ങൾക്കനുസൃതമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നുണ്ട്. മരുപ്രദേശങ്ങളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന തടാകങ്ങളിലാണ് പ്രകടമായി ഈ വലിപ്പ വ്യത്യാസം കാണപ്പെടുന്നത്. ഉദാ. ഛാഡ് തടാകം.
അപരദനംമൂലം ജലാഗമനമാർഗങ്ങൾ അടഞ്ഞുണ്ടാകുന്ന തടനിമജ്ജനം, നിക്ഷേപിത അവസാദങ്ങളുടെ ആധിക്യം, വർധിച്ച തോതിലുള്ള ബാഷ്പീകരണം തുടങ്ങിയവ തടാകങ്ങൾ വറ്റിപ്പോകുന്നതിനുള്ള മുഖ്യകാരണങ്ങളായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു. ജലപീഠിക താഴ്ന്നുപോകുന്നതാണ് തടാകങ്ങൾ അപ്രത്യ ക്ഷമാകുന്നതിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന കാരണം. ബാഹ്യസ്രോതസ്സുക ളിൽ നിന്നുള്ള കളിമണ്ണ്, എക്കൽ എന്നിവയുടെ നിക്ഷേപം, തടാക ജലത്തിന്റെ അവസാദ-നിക്ഷേപണ പ്രക്രിയകൾ എന്നിവയും തടാകങ്ങളുടെ തിരോധാനത്തിനു വഴിതെളിക്കാറുണ്ട്. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, തടാകങ്ങളിലേക്കൊഴുകുന്ന നദികളുടെ ദിശയ്ക്കുണ്ടാകുന്ന വ്യതിയാനം, അഗ്നിപർവത സ്ഫോടനങ്ങൾ, ഭൂകമ്പം തുടങ്ങിയ ഭൗമപ്രക്രിയകളും തടാകങ്ങളുടെ തിരോധാനത്തിനു കാരണമാകാറുണ്ട്.
കേരളത്തിലെ തടാകങ്ങൾ
കേരളത്തിലെ വയനാട് ജില്ലയിലെ ഒരു തടാകമാണ് പൂക്കോട് തടാകം.
വീഡിയോ
വർഗ്ഗം:തടാകങ്ങൾ
മേഴ്സി രവി
മുൻ കേരള നിയമസഭ അംഗവും കോൺഗ്രസ് നേതാവും മുൻ കേന്ദ്ര പ്രവാസികാര്യമന്ത്രിയുമായ വയലാർ രവിയുടെ ഭാര്യയുമായിരുന്നു മേഴ്സി രവി (ജനനം: മാർച്ച് 18, 1945 - മരണം: സെപ്റ്റംബർ 5, 2009).
ജീവിത രേഖ
1945 മാർച്ച് 18-ന് എറണാകുളത്തെ ഒരു ക്രിസ്ത്യൻ കുടുംബത്തിലാണ് മേഴ്സിയുടെ ജനനം. സെന്റ്‌മേരീസ് സ്‌കൂൾ, മഹാരാജാസ് കോളേജ്, സെന്റ് തെരേസാസ് കോളേജ് എന്നിവിടങ്ങളിലായി വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. 1969-ൽ തന്റെ കോളേജിൽ സീനിയർ ആയിരുന്ന വയലാർ രവിയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ഇവർക്ക് ഒരു പുത്രനും രണ്ട് പുത്രിമാരും ഉണ്ട്. വിവാഹശേഷം സജീവരാഷ്ട്രീയത്തിലെത്തി. 2001 മുതൽ 2006 വരെ കേരള നിയമസഭയിൽ അംഗമായിരുന്നു. 2001-ൽ മകന്റെ കുട്ടിയുടെ ചോറൂണിന് മേഴ്സി ഗുരുവായൂരിലെത്തിയത് വൻ വിവാദമായിരുന്നു. 64-ആം വയസ്സിൽ വൃക്കസംബന്ധമായ അസുഖം മൂലം 2009 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് പുലർച്ചെ 3:30-ഓടെ ചെന്നൈയിലെ മദ്രാസ് മെഡിക്കൽ മിഷൻ ആസ്​പത്രിയിൽ വച്ച് അന്തരിച്ചു. മൃതദേഹം വിലാപയാത്രയായി ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ചേർത്തലയിൽ വയലാർ രവിയുടെ വീട്ടിൽ കൊണ്ടുവന്ന ശേഷം ഹിന്ദു-ക്രിസ്ത്യൻ ആചാരങ്ങളോടെയും പൂർണ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെയും വീട്ടുവളപ്പിൽ സംസ്കരിച്ചു.
അധികാരങ്ങൾ
സംസ്ഥാന മഹിളാ കോൺഗ്രസ്‌ ജനറൽ സെക്രട്ടറി, ഐഎൻടിയുസി ദേശീയ വനിതാ വിഭാഗം ജനറൽ സെക്രട്ടറി, കെപിസിസി ജനറൽ സെക്രട്ടറി, ഏഐസിസി അംഗം എന്നീ പദവികൾ വഹിച്ചു. ഐസിഎഫ്ടിയു (ഇന്റർനാഷനൽ ഫ്രീ ട്രേഡ്‌യൂണിയൻ) ഏഷ്യാ പസഫിക് റീജിയനൽ ഡയറക്ടറായും പ്രവർത്തിച്ചു.
അവലംബങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:1945-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:2009-ൽ മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 18-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 5-ന് മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകർ വർഗ്ഗം:കേരള നിയമസഭയിലെ വനിതാ പ്രതിനിധികൾ
സൈമൺ ഡ്യൂറിങ്
സാംസ്കാരിക പഠനത്തിലും (cultural studies) സാഹിത്യത്തിലും ഗവേഷണങ്ങളും പ്രഭാഷണങ്ങളും നടത്തുന്ന പ്രശസ്ത പ്രൊഫസറാണ് സൈമൺ ഡ്യൂറിങ്. 1950 ഫെബ്രുവരി 3ന് ന്യൂസിലൻഡിൽ ജനിച്ച ഇദ്ദേഹം 1983ൽ കേംബ്രിഡ്ജ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്നും പിഎച്ച്ഡി  നേടുകയും പഠനശേഷം മെൽബൺ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ അധ്യാപകനായി പ്രവേശിക്കുകയും ചെയ്തു. ഓക്ലാൻ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലും സന്ദർശക പ്രൊഫസറായും ജോലി നോക്കിയിരുന്നു. സാംസ്കാരികപഠനം, മാധ്യമപഠനം, പ്രസാധനം തുടങ്ങിയവയിലെ പഠനങ്ങൾക്കു ശേഷം റോബർട്ട് വാലസ് ചെയറിൽ സ്ഥാനമേറ്റു. 2001 മുതൽ ഒമ്പത് വർഷം ജോൺസ് ഹോപ്കിൻസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ അധ്യാപകനായിരുന്നു. 2010 മുതൽ ക്യൂൻസ് ലാൻഡ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ ഗവേഷക പ്രൊഫസറും ലോകത്തെ വിവിധ യൂണിവേഴ്സിറ്റികളിലെ വിസിറ്റിംഗ് പ്രഫസറാണിദ്ദേഹം. സാംസ്കാരികപഠനം, ബ്രിട്ടീഷ് സാഹിത്യചരിത്രം, സാഹിത്യസിദ്ധാന്തം, കോളനിയാനന്തര വാദം, മതേതരത്വം, ഓസ്ട്രേലിയ - ന്യൂസിലാൻഡ് എന്നിവിടങ്ങളിലെ സാഹിത്യം എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ഗവേഷണം നടത്തി.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ന്യൂസീലൻഡ് വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രമുഖർ
സുമാത്രൻ കാണ്ടാമൃഗം
കാണ്ടാമൃഗങ്ങളിൽ ഒരിനമാണ് സുമാത്രൻ കാണ്ടാമൃഗം അഥവാ സുമാത്രൻ റൈനോസറസ് (ശാസ്ത്രീയനാമം: Dicerorhinus sumatrensis). ഇവ ഗുരുതരമായ വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്നു എന്ന് ഐ.യു.സി.എന്റെ കണക്കുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. കച്ചവടതാത്പര്യങ്ങൾക്കായി കൊമ്പുകൾ മുറിച്ചെടുക്കാൻ നിരവധി സുമാത്രൻ കാണ്ടാമൃഗങ്ങളെ കൊന്നൊടുക്കിയതിനാൽ ഇന്ന് നിലവിലുള്ള സുമാത്രൻ കാണ്ടാമൃഗങ്ങളുടെ എണ്ണം നൂറിൽത്താഴെ മാത്രമാണ്. മൃഗശാലകളിലും മറ്റും സംരക്ഷിക്കുന്നത് പത്തെണ്ണം മാത്രം. രണ്ടു കൊമ്പുകളുള്ള ഇവ വലിപ്പം കൊണ്ട് ഏറ്റവും ചെറിയ ഇനമാണ്. കണക്കുപ്രകാരം 275 എണ്ണം മാത്രമാണ് ജീവിച്ചിരിക്കുന്നത്. പരമാവധി 1000 കിലോഗ്രാം വരെ ഭാരം വയ്ക്കുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ചുവന്ന ബ്രൗൺ നിറമാണ്. മൺ മറഞ്ഞുപോയ വൂളി റൈനോസേഴ്സ് ആണ് ഇവയുമായി ഏറ്റവും അടുത്ത ബന്ധം ഉള്ള കാണ്ടാമൃഗം.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കാണ്ടാമൃഗങ്ങൾ വർഗ്ഗം:സജീവ ഫോസിലുകൾ വർഗ്ഗം:ബോർണിയോയിലെ സസ്തനികൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ സസ്തനികൾ വർഗ്ഗം:ഇന്തോനേഷ്യയിലെ സസ്തനികൾ വർഗ്ഗം:മലേഷ്യയിലെ സസ്തനികൾ
ചന്ദ്രയാൻ-2
ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ ഏറ്റെടുത്ത് നിർമ്മിക്കാൻ തീരുമാനിച്ച രണ്ടാമത്തെ ചാന്ദ്രപര്യവേക്ഷണ ദൗത്യമാണ് ചന്ദ്രയാൻ-2 (चन्द्रयान-२, വിവ: ചന്ദ്ര-യാനം ). റോബോട്ടുകൾ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ ദൗത്യത്തിന്റെ ചെലവ്  978 കോടി രൂപയാണ്. ചാന്ദ്രപേടകവും ലാന്ററും റോവറും അടങ്ങുന്ന ചന്ദ്രയാൻ-2 ജി.എസ്.എൽ.വി. മാർക്ക് III വിക്ഷേപണ വാഹനം ഉപയോഗിച്ചാണ് വിക്ഷേപിച്ചിട്ടുള്ളത്. ചക്രങ്ങൾ ഘടിപ്പിച്ച റോവർ ചന്ദ്രോപരിതലത്തിലെ പാറകളുടെയും മണ്ണിന്റേയും തത്സമയ രസതന്ത്രപഠനത്തിന് സഹായിക്കുന്നു. ഈ വിവരങ്ങൾ ചന്ദ്രയാൻ-2 പേടകത്തിന്റെ സഹായത്തോടെ ഭൂമിയിലേയ്ക്ക് അയയ്ക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യും. ചന്ദ്രയാൻ 1-ന്റെ വിജയത്തിനു കാരണമായ ഡോ. മയിൽസ്വാമി അണ്ണാദുരൈയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ദൗത്യസംഘമാണ് ചന്ദ്രയാൻ 2-നു വേണ്ടി പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ചന്ദ്രജലത്തിന്റെ സ്ഥാനവും സമൃദ്ധിയും മാപ്പ് ചെയ്യുക എന്നതാണ് പ്രധാന ശാസ്ത്രീയ ലക്ഷ്യം.
2019 സെപ്റ്റംബർ 7 നു പുലർച്ചെ നടന്ന സേഫ്റ്റ് ലാന്റിങിന്റെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ ചന്ദ്രോപരിതലത്തിനു 2.1 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിൽ വെച്ച് വിക്രം ലാന്ററുമായുള്ള ബന്ധം ചന്ദ്രയാൻ 2 -ന്റെ പ്രധാനഭാഗമായ ഓർബിറ്ററിനു നഷ്ടപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണസംഘടനയുടെ ചെയർമാൻ''' ഡോ. കെ ശിവൻ''' 7 ആം തിയതി പുലർച്ചെ 2.18 ഇക്കാര്യം അറിയിക്കുകയായിരുന്നു. ഇതേ ദിവസം രാവിലെ 1.23 നു ചന്ദ്രോപരി തലത്തിൽ ഇറങ്ങുവാൻ ആയിരുന്നു പദ്ധതി ഉണ്ടായിരുന്നത്.
ചരിത്രം
ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി മൻമോഹൻസിംഗിന്റെ അധ്യക്ഷതയിൽ 2008 സപ്തംബർ 18 നു നടന്ന യൂണിയൻ കാബിനറ്റ് സമ്മേളനത്തിൽ ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് ചന്ദ്രയാൻ 2 ദൗത്യം അംഗീകരിച്ചത്. 12 നവംബർ 2007ൽ ഐ. എസ്. ആർ. ഓ-യുടേയും റഷ്യൻ ഫെഡറൽ സ്പേസ് ഏജൻസിയുടേയും (ROSKOSMOS) പ്രതിനിധികൾ ചന്ദ്രയാൻ 2 പദ്ധതിയിൽ ഒരുമിച്ചു പ്രവർത്തിക്കാൻ ഒരു കരാറിൽ ഒപ്പുവച്ചു. ഐ.എസ്.ആർ.ഓയ്ക്ക് പേടകത്തിന്റെയും റോസ്കോസ്മോസിന് ലാന്ററിന്റെയും റോവറിന്റെയും പ്രധാനചുമതല ലഭിച്ചു. ഇരു രാജ്യങ്ങളിലേയും ശാസ്ത്രജ്‍ഞന്മാരുടെ കൂട്ടായ പരിശ്രമത്തിന്റെ ഫലമായി പേടകത്തിന്റെ രൂപകൽപ്പന ആഗസ്റ്റ് 2009 ആയപ്പോഴേയ്ക്കും അവസാനിച്ചു. എന്നാൽ റഷ്യക്ക് നിശ്ചിത സമയത്ത് ലാൻഡർ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കാൻ സാധിച്ചില്ല. പിന്നീട് റഷ്യ ഈ ചാന്ദ്രദൗത്യത്തിൽ നിന്ന് പിന്മാറുകയും ഇന്ത്യ സ്വതന്ത്രമായി ഈ ദൗത്യം പൂർത്തിയാക്കുവാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്യ്തു.
ലക്ഷ്യങ്ങൾ
ചാന്ദ്ര ഉപരിതലത്തിൽ മൃദുവായി ഇറങ്ങാനുള്ള കഴിവ് പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ഉപരിതലത്തിൽ ഒരു റോബോട്ടിക് റോവർ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് ചന്ദ്രയാൻ -2 ന്റെ പ്രാഥമിക ലക്ഷ്യങ്ങൾ. ചാന്ദ്ര ഭൂപ്രകൃതി, ധാതുശാസ്‌ത്രം, മൂലക സമൃദ്ധി, ചന്ദ്ര എക്‌സോസ്‌ഫിയർ, ഹൈഡ്രോക്സൈൽ, വാട്ടർ ഐസ് എന്നിവയും ശാസ്ത്രീയ ലക്ഷ്യങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഓർബിറ്റർ ചാന്ദ്ര ഉപരിതലത്തെ മാപ്പ് ചെയ്യുകയും അതിന്റെ 3D മാപ്പുകൾ തയ്യാറാക്കാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യും. ഓൺ‌ബോർഡ് റഡാർ ഉപരിതലത്തെ മാപ്പ് ചെയ്യും.
രൂപകൽപ്പന
ഇന്ത്യ ഒരു ലാന്ററും റോവറും രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുകയും നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. ചന്ദ്രന് മുകളിൽ സഞ്ചാരപഥത്തിൽ പേടകം എത്തിയതിനു ശേഷം റോവർ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ലാന്റർ പേടകത്തിൽ നിന്ന് വേർപെടുകയും ചാന്ദ്രമണ്ണിൽ ഇറങ്ങുകയും ചെയ്യും. അതിനു ശേഷം റോവർ ലാന്ററിന്റെ ഉയർന്ന ഭാഗത്തു നിന്ന് വേർപെടും. ആണവോർജമുപയോഗിച്ച് ചന്ദ്രയാൻ 2 പേടകത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രായോഗിക പഠനങ്ങൾ ഐ. എസ്. ആർ. ഓ. നടത്തിയിരുന്നു. നാസയും ഇ. എസ്. എയും പേടകത്തിന് ചില സാങ്കേതിക ഉപകരണങ്ങൾ നൽകിക്കൊണ്ട് ഈ ദൌത്യത്തിൽ പങ്കാളികളാകും. ഈ തീരുമാനം അവർ ഐ. എസ്. ആർ. ഓ. യെ അറിയിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ഭാരനിയന്ത്രണമുള്ളതിനാൽ ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ദൗത്യത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ ഇസ്രോയ്ക്ക് സാധിച്ചില്ല.
പേലോഡ്
ഓർബിറ്ററിനുവേണ്ടി അഞ്ചും, ലാൻഡറിന് നാലും, റോവറിന് രണ്ടുമായി പതിനൊന്ന് ശാസ്ത്രീയ ഉപകരണങ്ങൾ   ഐ.എസ്.ആർ.ഓ തിരഞ്ഞെടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഓർബിറ്ററിനായി ചില ശാസ്ത്രീയ ഉപകരണങ്ങൾ നൽകി നാസയും ഇസയും ഈ ദൗത്യത്തിൽ പങ്കെടുക്കുമെന്ന് ആദ്യം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. പക്ഷേ ഭാരനിയന്ത്രണം കാരണം ഈ ദൗത്യത്തിൽ വിദേശ പേലോഡുകൾ വഹിക്കില്ലെന്ന് 2010-ൽ ഇസ്‌റോ വ്യക്തമാക്കി. എന്നിരുന്നാലും, ദൗത്യം ആരംഭിക്കുന്നതിന് ഒരു മാസം മുമ്പുള്ള ഒരു പുതുക്കിയ വിവരപ്രകാരം, ചന്ദ്രനിലേക്കുള്ള കൃത്യമായ ദൂരം അളക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞരെ സഹായിക്കുന്നതിന് നാസയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ചെറിയ ലേസർ റിട്രോഫ്ലെക്റ്റർ ലാൻഡറിന്റെ പേലോഡിലേക്ക് ചേർത്തിട്ടുണ്ട്.
ഓർബിറ്റർ
100 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിൽ ഓർബിറ്റർ ചന്ദ്രനെ പരിക്രമണം ചെയ്യും. അഞ്ച് ഉപകരണങ്ങൾ ഈ ദൗത്യത്തിൽ ഓർബിറ്റർ വഹിക്കും. ഓർബിറ്റിന്റെ ഘടന ഹിന്ദുസ്ഥാൻ എയറോനോട്ടിക്സ് ലിമിറ്റഡ് നിർമ്മിക്കുകയും 2015 ജൂൺ 22-ന് ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ സാറ്റലൈറ്റ് സെന്ററിൽ എത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.
മിഷൻ ലാൻഡർ അഥവാ വിക്രം ലാൻഡർ
മിഷന്റെ ലാൻഡറിനെ വിക്രം എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. (विक्रम)  ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ പദ്ധതിയുടെ പിതാവായി എലായാപ്പോഴുധ കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന വിക്രം സാരാഭായിയുടെ (1919-1971)  പേരാണ്  ലാഡറിന് കൊടുത്തിട്ടുള്ളത്. സേഫ്റ്റ് ലാന്റിങിന്റെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ സെപ്റ്റംബർ മാസം 7 ആം തിയതി പുലർച്ചെ ചന്ദ്രോപരിതലത്തിനു 2.1 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിൽ വെച്ച് വിക്രം ലാന്ററുമായുള്ള ബന്ധം ചന്ദ്രയാൻ 2 -ന്റെ പ്രധാനഭാഗമായ ഓർബിറ്ററിനു നഷ്ടപ്പെട്ടു.
മിഷൻ റോവർ അഥവാ പ്രഗ്യാൻ റോവർ
മിഷന്റെ റോവറിനെ പ്രഗ്യാൻ എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത് (प्रज्ञान) .  റോവറിന്റെ ഭാരം ഏകദേശം 27 കിലോഗ്രാമാണ്. സൗരോർജ്ജത്തിലാണ് റോവർ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. റഷ്യ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്ന അമ്പതു കി. ഗ്രാം റോവറിന് ആറ് ചക്രങ്ങൾ‌ ഉണ്ടായിരിക്കും. അത് സൌരോർജത്തിലായിരിക്കും പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.അത് തെക്ക് വടക്ക് ധ്രുവങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലുമൊന്നിൽ ഇറങ്ങുകയും ഒരു വർഷത്തേയ്ക്ക് പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യും. റോവർ പരമാവധി 360m/h വേഗതയിൽ 150 കി. മീ. വരെ സഞ്ചരിക്കും.
വിക്ഷേപണം
ഐ.എസ്.ആർ.ഒ.യുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും സങ്കീർണമായ ദൗത്യമായാണ് ചന്ദ്രയാൻ-2 വിക്ഷേപണം അറിയപ്പെടുന്നത്. 3.8 ടണ്ണാണ് പേടകത്തിന്റെ ഭാരം. ദൗത്യം വിജയിച്ചാൽ ചന്ദ്രന്റെ ദക്ഷിണധ്രുവത്തിൽ പര്യവേക്ഷണപേടകമിറക്കുന്ന ആദ്യരാജ്യമാകും ഇന്ത്യ. ശ്രീഹരിക്കോട്ടയിൽ നിന്നുള്ള വിക്ഷേപണത്തിനു ശേഷം ഓർ‌ബിറ്റർ ചന്ദ്രനു 100 കിലോമീറ്റർ മുകളിലുള്ള ഭ്രമണപഥത്തിലെത്തും. തുടർന്ന് റോവർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ലാൻഡർ മൊഡ്യൂൾ വിട്ടുമാറി ചന്ദ്രോപരിതലത്തിലേക്കു പറന്നിറങ്ങും. ചന്ദ്രനിൽ എത്തിയശേഷം ലാൻഡറിൽ നിന്നു റോവർ വേർപെട്ട് ഉപരിതലത്തിലേക്കിറങ്ങി പര്യവേക്ഷണം നടത്തും. കഴിഞ്ഞ മെയ് മാസത്തിലാണ് വിക്ഷേപണം നടത്താൻ ആദ്യം നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ ഇസ്രായേലിന്റെ പര്യവേക്ഷണമായ ഫാൽകൺ ദൗത്യം ചന്ദ്രനിൽ ഇടിച്ചിറങ്ങി പരാജയപ്പെട്ടിരുന്നു. ഈ പരാജയം വിലയിരുത്തി കൂടുതൽ പരീക്ഷണങ്ങളും പ്രതിസന്ധി നേരിടാനുള്ള മാർഗങ്ങളും പഠിച്ചതിന് ശേഷമാണ് ചന്ദ്രയാൻ-2 ദൗത്യത്തെ വിക്ഷേപിക്കാനൊരുങ്ങിയിരുന്നത്.
സംഘം
ചന്ദ്രയാൻ -2 പദ്ധതിയുടെ പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ച ശാസ്ത്രജ്ഞരെയും എഞ്ചിനീയർമാരെയും പട്ടിക ചുവടെ ചേർക്കുന്നു:
പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയുടെ ബഹിരാകാശപദ്ധതികൾ വർഗ്ഗം:ചാന്ദ്രദൗത്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ചന്ദ്രൻ
ആപ്ലിക്കേഷൻ പ്രോഗ്രാമിങ് ഇന്റർഫേസ്
ഹാർഡ്‌വെയർ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായുള്ള അന്വേഷണത്തിലാണ് എപിഐകളുടെ ഉത്ഭവം, ഇത് 1964 ൽ ആണ് ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ചത് യൂണിവാക്ക് 1108 ന് വേണ്ടി തയ്യാറാക്കിയ കോൺക്രീറ്റ് ഫോം പ്രോഗ്രാമിംഗ് കമ്മ്യൂണിറ്റിയുടെ സഹായത്തോടെയാണ്.
സോഫ്റ്റ്വെയർ സിസ്റ്റങ്ങൾ കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണമായപ്പോൾ, എപിഐ വികസിപ്പിക്കേണ്ട ആവശ്യം വന്നു.
ആദ്യകാലങ്ങളിൽ, ഹാർഡ്‌വെയർ എപിഐ ആധിപത്യം പുലർത്തി. പേഴ്സണൽ കമ്പ്യൂട്ടർ യുഗത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, 1974 ലെ എസ്-100 ബസ് സ്റ്റാൻഡേർഡിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയുള്ള സിപി/എം സോഫ്റ്റ്വെയർ പരിസ്ഥിതി ഒരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്.
പി‌സികൾ‌ കൂടുതൽ‌ വിപുലമായപ്പോൾ‌, കൂടുതൽ‌ ശക്തമായ ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റങ്ങൾ‌ സങ്കീർ‌ണ്ണമായ ആപ്ലിക്കേഷൻ‌ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ‌ പ്രവർ‌ത്തിപ്പിക്കുന്നതിന് വിൻ‌ഡോസ്ഡ് യൂസർ എൻ‌വയോൺ‌മെന്റുകൾ‌ വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. ആദ്യകാല ഉദാഹരണങ്ങൾ 1984-ൽ അവതരിപ്പിച്ച ക്ലാസിക് മാക് ഒ.എസ്, മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വിൻഡോസ് 1985-ൽ അടിസ്ഥാന രൂപത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. പരമ്പരാഗതമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന സിസ്റ്റങ്ങൾ ഉപകരണങ്ങൾ അമൂർത്തമാണ്(abstract) (ഡിസ്ക് ഡ്രൈവുകൾ, പ്രിന്ററുകൾ, മോഡമുകൾ എന്നിവ). ക്രമേണ ഉപയോക്തൃ ഉപകരണങ്ങളായ മിഡി( MIDI) ഇന്റർഫേസുകളുള്ള സംഗീത ഉപകരണങ്ങൾ, 1980-കളിലെ ഗെയിം കൺട്രോളറുകൾ, 1990-കളിലെ യുഎസ്ബി പെരിഫെറലുകൾ എന്നിവ ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റം ഉപകരണ ഡ്രൈവറുകളാൽ അമൂർത്തമാക്കി, ഇത് ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റത്തിന്റെ ആന്തരിക എപിഐ ലെയർ ആണ്.
സെർവർ ഭാഗത്ത്, 1970 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ ബെൻ ലാബിൽ കെൻ തോംസൺ ആരംഭിച്ച യുണിക്സ് അധിഷ്ഠിതമായ തത്ത്വചിന്ത ഒരു പ്രധാന സോഫ്റ്റ്വെയർ നിലവാരമായി തുടരുന്നു. 1990 കളിൽ പബ്ലിക് ഇൻറർനെറ്റ് നിലവിൽ വന്നതോടെ യുണിക്സ് നെറ്റ്‌വർക്കിംഗ് പ്രോട്ടോക്കോളുകൾ അടിസ്ഥാനമാക്കി, വെബ് എപിഐകൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള പ്രോഗ്രാമിംഗ് മാതൃക പ്രബലമായ ഒന്നായി മാറി.
ആശയം
ഒരു എ.പി.ഐ താഴെ പറയുന്നതെന്തുമാവാം :
എ.പി.ഐ എന്നു പറയുമ്പോൾ ഒരു പ്രത്യേക ഫങ്ഷനോ, സമ്പൂർണ്ണമായ ഒരു സമ്പർക്കമുഖമോ, ഒരു കൂട്ടം എ.പി.ഐകളോ ഒക്കെ ആവാം, ആയതിനാൽ അർഥത്തിന്റെ വ്യാപ്തി ഉപയോഗിക്കുന്ന സന്ദർഭം പോലെ ഇരിക്കും.
പുറമെ നിന്നുള്ള കണ്ണികൾ
ആപ്ലിക്കേഷൻ പ്രോഗ്രാമിങ് ഇന്റർഫേസ് - കമ്പ്യൂട്ടർവേൾഡ് "ആപ്ലിക്കേഷൻ പ്രോഗ്രാമിങ്ങ് ഇന്റർഫേസ്".
വർഗ്ഗം:കമ്പ്യൂട്ടർ പ്രോഗ്രാമിങ്ങ്
മികച്ച 100 കായിക നിമിഷങ്ങൾ
മികച്ച 100 കായിക നിമിഷങ്ങൾ (100 Greatest Sporting Moments) എന്നത് ബ്രിട്ടനിലെ ടിവി ചാനലായ ചാനൽ 4-ൽ സംപ്രേഷണം ചെയ്ത ഒരു പരിപാടിയാണ്‌. ഈ പരിപാടി 2002ന്റെ തുടക്കത്തിൽ യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡത്തിലുംഅയർലണ്ടിലും സംപ്രേഷണം ചെയ്തു. പ്രേക്ഷകർ തെരെഞ്ഞെടുത്ത ആദ്യ നൂറ് കായിക നിമിഷങ്ങളാണ്‌ ഇതിൽ ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിരിക്കുന്നത്. വിന്നീ ജോൺസായിരുന്നു ഇതിനെ അവതാരകൻ. കായിക ലോകത്തിലെ ധാരാളം പ്രതിഭാശാലികൾ ഈ പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുത്തു.
അപവാദം
ഈ പരിപാടിയിൽ ഉൾക്കൊള്ളിച്ച പല കായിക നേട്ടങ്ങളും യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡത്തിനേയുംഅയർലണ്ടിനേയും ബന്ധപ്പെട്ടുള്ളതായിരുന്നു.
അബ്ദുൽ ഹമീദ് II
തുർക്കിയിലെ 34-ആമത്തെ ഒട്ടോമൻ സുൽത്താനായിരുന്നു ‍അബ്ദുൽ ഹമീദ് II. ഒട്ടോമൻ സുൽത്താൻ അബ്ദുൽ മജീദ് I-ന്റെ (1823-61) അഞ്ചാമത്തെ പുത്രനായി 1842 സെപ്റ്റംബർ 21-ന് ഇസ്താംബൂളിൽ ജനിച്ചു. മിഥാത്പാഷയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ യുവതുർക്കികൾ സുൽത്താനായ മുറാദ് V-നെ പുറത്താക്കിയതിനെത്തുടർന്ന് 1876 സെപ്റ്റംബർ 1-ന് അബ്ദുൽ ഹമീദ് II സുൽത്താനായി അഭിഷിക്തനായി. ഉടനെതന്നെ ആദ്യത്തെ ഒട്ടോമൻ ഭരണഘടന 1876 ഡിസംബർ 23-ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഇതനുസരിച്ച് ദ്വിമണ്ഡല നിയമസഭ തുർക്കിക്കുണ്ടായി. ആദ്യത്തെ നിയമസഭ 1877 മാർച്ച് 17-ന് അഹമ്മദ് വെഫീക്ക് പാഷായുടെ അധ്യക്ഷതയിൽ വിളിച്ചുകൂട്ടി.
അബ്ദുൽ ഹമീദിന്റെ ഭരണകാലത്ത് തുർക്കിക്ക് രണ്ടു യുദ്ധങ്ങൾ നേരിടേണ്ടിവന്നു. ആദ്യത്തെ യുദ്ധം റഷ്യയുമായും (1877-78) രണ്ടാമത്തേത് ഗ്രീസുമായും (1897 ഏപ്രിൽ 18 മുതൽ ജൂൺ 5 വരെ) ആയിരുന്നു. ഈ യുദ്ധങ്ങൾ മൂലം തുർക്കിക്ക് വമ്പിച്ച നാശനഷ്ടങ്ങളുണ്ടായി. ഇതിനെ തുടർന്ന് നാട്ടിൽ ഉടനീളം കലാപങ്ങൾ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു. ഈ അവസരം ഉപയോഗിച്ച് യുവതുർക്കികളും വിപ്ലവം അഴിച്ചുവിട്ടു. തത്ഫലമായി 1909 ഏപ്രിൽ 24-ന് പുതിയൊരു ഭരണഘടന നിലവിൽവന്നു. നാഷനൽ അസംബ്ലി തീരുമാനപ്രകാരം അബ്ദുൽ ഹമീദ് II സ്ഥാനത്യാഗം ചെയ്തു. സുൽത്താനെ സലോണിക്കയിലേക്കു നാടുകടത്തി. 1912-ൽ ബാൾക്കൻ യുദ്ധം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടപ്പോൾ ഇദ്ദേഹം ബോസ്പറസിലെ ബെയ്ലർബേയിലേക്കു തിരിച്ചു. അവിടെവച്ച് 1918 ഫെബ്രുവരി 10-ന് 75-ആമത്തെ വയസ്സിൽ അന്തരിച്ചു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:1842-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം: 1918-ൽ മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 22-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 10-ന് മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:തുർക്കിയിലെ സുൽത്താന്മാർ
യോസെ മുയിക്ക
2010 മുതൽ 2015 വരെ തെക്കൻ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ ഉറുഗ്വേയുടെ പ്രസിഡന്റായിരുന്നു യോസെ മുയിക്ക(ജനനം : 20 മേയ് 1935). ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പാവപ്പെട്ട പ്രസിഡന്റ് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.
ജീവിതരേഖ
ക്യൂബൻ വിപ്ലവത്തിൽ നിന്നും ആവേശം ഉൾക്കൊണ്ട് 1960-1970 കാലയളവിൽ ഇടത് സായുധ സംഘമായ 'ഉറുഗ്വൻ ഗറില്ലാ സംഘടനയായ 'തുപമാരോസ'യുടെ ധീരനായ പോരാളിയായിരുന്നു മുയിക്ക. ഇതിനിടയിൽ ആറു തവണ വെടിയേറ്റ അദ്ദേഹം 14 വർഷം ജയിൽ വാസവും അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. പരുഷമായ സാഹചര്യങ്ങളും ഏകാന്തത നിരഞ്ഞതുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജയിൽ ജീവിതം.
ഉറുഗ്വ ജനാധിപത്യ പാതയിൽ തിരിച്ചെത്തിയ 1985ൽ ജയിലിൽ നിന്നും പുറത്തുവന്ന മുയിക്ക 2009ലാണ് രാജ്യത്തിന്റെ പ്രസിഡന്റായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നത്.
അധിക വായനക്ക്
ഒരു രാജ്യത്തെ സമ്പന്നമാക്കിയ ദരിദ്രനായ രാഷ്ട്രപതി.
തൻറെ 5 വർഷഭരണം കൊണ്ട് രാജ്യത്തെ സമ്പന്ന രാഷ്ട്രങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ കൊണ്ടുവന്നു. തൊഴിലവ സരങ്ങളും,കൃഷിയും വർദ്ധിച്ചു. വ്യവസായങ്ങൾ അഭിവൃദ്ധി നേടി.അഭ്യസ്തവിദ്യരായവരുടെ എണ്ണം കൂടി.ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക രംഗത്തും വൻ മുന്നേറ്റമുണ്ടായി. തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ ഉറുഗ്വേയുടെ ഇന്നത്തെ നിലയാണിത്‌. ഉറുഗ്വയെ ഈ നിലയിലെത്തിച്ചത് 2010 മുതൽ 2015 വരെ രാഷ്ട്രപതിയായിരുന്ന ' ജോസ് മുജിക്ക ' യാണ്. ഒരു സാധാരണക്കാരൻ. രാഷ്ട്രപതിഭവനിൽ താമസിക്കാൻ കൂട്ടാക്കാതെ ഭാര്യക്കും ഒരു കാലില്ലാത്ത വളർത്തു നായക്കുമൊപ്പം തൻറെ രണ്ടുമുറികളുള്ള കൊച്ചുവീട്ടിലായിരുന്നു താമസം. പ്രസിഡണ്ട്‌ ആകുന്നതിനു മുൻപും പദം രാജിവച്ചിട്ടും ഇപ്പോഴും താമസം അവിടെത്തന്നെ. ഇതൊക്കെ മൂലമാണ് പ്രതിപക്ഷം വരെ അദ്ദേഹത്തെ ആദരവോടെ വിളിച്ചിരുന്നത് " സമ്പന്ന രാജ്യത്തെ ദരിദ്രനായ രാഷ്ട്രപതി " എന്ന്. രാഷ്ട്രപതിയുടെ ശമ്പളം കേട്ട് അദ്ദേഹം വരെ ഞെട്ടിപ്പോയി.മാസം 13300 ഡോളർ. തനിക്കു ജീവിക്കാൻ ഇത്രയും തുക ആവശ്യമില്ലെന്നു പ്രഖ്യാപിച്ച അദ്ദേഹം അതിൽ 12000 ഡോളർ നിർധനർക്ക് നേരിട്ട് വിതരണം ചെയ്തു. ബാക്കി 1300 ഡോളറിൽ 775 ഡോളർ വർഷങ്ങളായി അദ്ദേഹത്തിൻറെ മേൽനോട്ടത്തിൽ നടന്നിരുന്ന അനാഥാലയത്തിന് നൽകി.ബാക്കി തുകകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം ജീവിച്ചത്. രാഷ്ട്രപതിയായ ജോസ് മുജിക്ക തൻറെ പഴയ ഫോക്സ് വാഗൺ ബീട്ടൽ കാർ സ്വയം ഡ്രൈവ് ചെയ്താണ് ഓഫീസിൽ പോയിരുന്നത്. ഓഫീസിൽ പോകുമ്പോൾ കോട്ടും,ടൈയും ഉൾപ്പെടെ ഫുൾ സ്യൂട്ടായിരുന്നു വേഷമെങ്കിൽ വീട്ടിൽ സാധാരണ വേഷത്തിലാണ് കഴിഞ്ഞിരുന്നത്. പ്രസിഡണ്ട്‌ ആയിരുന്നപ്പോഴും വീട്ടുജോലിക്കാർ ആരുമില്ലായിരുന്നു. തുണി കഴുകുന്നതും,വെള്ളം ശേഖരിക്കുന്നതും പൂന്തോട്ടം നനക്കുന്നതും ,വീട് വൃത്തിയാക്കുന്നതും ഇരുവരും ചേർന്നാണ്.സുരക്ഷക്കായി കേവലം രണ്ടു പൊലീസുകാരെയാണ് അദ്ദേഹം സ്വീകരിച്ചത്.അവർക്കുള്ള ഭക്ഷണവും അദ്ദേഹം വീട്ടിൽത്തന്നെ നൽകി. പ്രസിഡന്റും ഭാര്യയും ചേർന്ന് നടത്തിയിരുന്ന പൂക്കളുടെ കൃഷിയും മുടങ്ങിയില്ല. ഒഴിവ് സമയത്ത് കൃഷിക്കായി ട്രാക്ടർ ഓടിച്ചതും നിലം ഒരുക്കിയതും അദ്ദേഹം തന്നെയായിരുന്നു. ട്രാക്ടർ കേടായാൽ അല്ലറ ചില്ലറ റിപ്പയർ ജോലികളും അദ്ദേഹം സ്വയം നടത്തുന്നു.ഭാര്യക്കാണ് പൂക്ക്രുഷിയുടെ മേൽനോട്ടം മുഴുവനും. ഇതിൽ നിന്നും കാര്യമായ വരുമാനമാണ് ഇവർക്ക് ലഭിക്കുന്നത്. " ജനങ്ങൾ ദാരിദ്ര്യത്തിൽ കഴിയുമ്പോൾ തനിക്കെങ്ങനെ ആഡംബരജീവിതം നയിക്കാൻ കഴിയുമെന്ന്" അദ്ദേഹം പലപ്പോഴും ചോദിക്കുമായിരുന്നു.ജോസ് മുജിക്കയുടെ ദീർഘദൃഷ്ടിയും അർപ്പണബോധവും സർവ്വോപരി രാജ്യസ്നേഹവുമാണ് ഉറുഗ്വേ എന്ന രാജ്യത്തെ വികസനപാതയിലെത്തിച്ചതും രാജ്യം ഔന്നതി പ്രാപിച്ചതും. ജനകീയനായ അദ്ദേഹത്തിനുമേൽ വീണ്ടും തുടരാനുള്ള സമ്മർദ്ദം ഏറെയുണ്ടായിട്ടും   2015 ൽ അദ്ദേഹം സ്വയം ഒഴിയുകയായിരുന്നു. വിടവാങ്ങൽ പ്രസംഗത്തിൽ അദ്ദേഹം ജനങ്ങളെ ഇങ്ങനെ അഭിസംഭോധന ചെയ്തു :-
റിച്ചാർഡ് വാഗ്നർ
ജർമൻ ഓപ്പറ സംഗീത സം‌വിധായകൻ ആയിരുന്നു റിച്ചാർഡ് വാഗ്നർ ( മേയ് 22, 1813 - ഫെബ്രുവരി 13, 1883). കാല്പനിക കാലഘട്ടത്തിൽ ജർമനിയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട സംഗീത സം‌വിധായകൻ ഇദ്ദേഹമായിരുന്നു. വിദ്യാർത്ഥി ആയിരിക്കുമ്പോൾ എഴുതിയവയെ ഒഴിവാക്കിയാൽ ഇദ്ദേഹം പത്ത് ഓപ്പറകൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവ ഇന്നും ഓപ്പറ ഹൗസുകളിൽ അവതരിക്കപ്പെടുന്നു. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ മിക്ക ഓപ്പറകളും ജർമൻ ഐതിഹ്യങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ളവയാണ്. വരികൾ ഇദ്ദേഹം സ്വയമാണെഴുതിയത്. ഓപ്പറയെക്കുറിച്ചുള്ള ജനങ്ങളുടെ ചിന്താഗതി ഇദ്ദേഹം മാറ്റിമറിച്ചു. ജർമൻ പട്ടണമായ ബെയ്റുത്തിൽ ഇദ്ദേഹം സ്വന്തം രൂപകല്പനയിൽ ഒരു ഓപ്പറ ഹൗസ് (ബൈറിയുത് ഫെസ്റ്റ്സ്പിയെൽഹൗസ്) നിർമിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ പുതിയ പല രൂപകൽപ്പനാ രീതികളും ഉൾക്കൊള്ളിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.
യോസെ മുയിക്ക
അധിക വായനക്ക്
മാനുവൽ അദ്ദേഹത്തിൻറെ ഒരു കാലില്ലാത്ത കൃത്രുമക്കാലുള്ള നായയാണ്‌. ബീട്ടൽ തൻറെ ഫോക്സ് വാഗൺ കാറും. ഉറുഗ്വേ എന്ന ഒരു സാധാരണ രാജ്യത്തെ സമ്പന്നതയിലേക്ക് നയിച്ച പ്രസിഡണ്ട്‌ ജോസ് മുജിക്ക ഇന്നും സാധാരണ ജീവിതമാണ് നയിക്കുന്നത്.. ധനിക രാഷ്ട്രത്തിലെ ദരിദ്രനായി...
റിച്ചാർഡ് വാഗ്നർ
മറ്റു ഒപ്പറ സംഗീതസംവിധാകരിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി വാഗ്നർ തന്റെ അവതരണങ്ങളുടെ ലിബ്രെറ്റോ, സംഗീതം എന്നിവ സ്വയം സൃഷ്ടിക്കുകയായിരുന്നു ചെയ്തത്.വെബർ, മേയർബീർ എന്നിവരെപ്പോലെ കാൽപ്പനിക പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ കൂടെയായിരുന്നു ആദ്യകാലത്ത് ഇദ്ദേഹം. ഗെസാംട്കുൺസ്ട്വെർക് ("പൂർണ്ണ കലാരൂപം") എന്ന തന്റെ സിദ്ധാന്തത്തിലൂടെ വാഗ്നർ ഒപറയെ മാറ്റിമറിച്ചു. കവിത, സംഗീതം, നാടകം എന്നീ കലാസാഹിത്യരൂപങ്ങളെ സമന്വയിപ്പിക്കാനാണ് വാഗ്നർ ശ്രമിച്ചത്. സംഗീതം നാടകാംശത്തിനു കീഴ്പ്പെട്ടാണിരിക്കേണ്ടത് എന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായം. ഈ സിദ്ധാന്തം 1849 മുതൽ 1852 വരെയുള്ള കാലത്ത് ചില ഉപന്യാസങ്ങളിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചത്.
യോസെ മുയിക്ക
പുറം കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ഗറില്ല യുദ്ധനേതാക്കൾ വർഗ്ഗം:ഉറുഗ്വേൻ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകർ വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ
റിച്ചാർഡ് വാഗ്നർ
ഈ ആശയങ്ങൾ ഇദ്ദേഹം ആദ്യം പ്രവൃത്തിപഥത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നത് Der Ring des Nibelungen (നിബെലുങിന്റെ റിംഗ്) എന്ന നാല് ഒപറകളിലെ ആദ്യ പകുതിയിലായിരുന്നു.
ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒപറ സങ്കൽപ്പങ്ങൾ വീണ്ടും മാറുകയുണ്ടായി. അവസാന സൃഷ്ടികളിൽ അദ്ദേഹം പരമ്പരാഗത രീതികൾ തിരികെക്കൊണ്ടുവരുകയും ചെയ്തു.
അവസാന കാലം വരെ വാഗ്നർ രാഷ്ട്രീയകാരണങ്ങളാൽ നാട്ടി‌ൽ നിന്നകന്നു താമസിക്കേണ്ട അവസ്ഥയിലായിരുന്നു. കടക്കാരിൽ നിന്ന് ഇടയ്ക്കിടെ അദ്ദേഹത്തിന് ഒളിച്ചോടേണ്ടിവന്നിരുന്നു. പ്രശ്നങ്ങൾ നിറഞ്ഞ പ്രണയജീവിതവുമായിരുന്നു ഇദ്ദേഹത്തിന്റേത്. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ആശയങ്ങൾ ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ പല കലക‌ളെയും സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. സംഗീതസംവിധാനം, ഓർക്കസ്ട്ര നടത്തിപ്പ്, തത്വശാസ്ത്രം, സാഹിത്യം, ദൃശ്യകലകൾ തിയേറ്റർ എന്നിവയെ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ആശയങ്ങൾ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ജൂതവിരുദ്ധ നിലപാടുകൾ അടുത്ത കാലത്തായി കൂടുതൽ ശ്രദ്ധയാകർഷിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ
ഓപറകൾ
സാഹിത്യകൃതികൾ
ചിത്രങ്ങൾ
സംഗീതം
മറ്റുള്ളവ
വർഗ്ഗം:1813-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഓപ്പറ സം‌വിധായകർ വർഗ്ഗം:ജീവചരിത്രം വർഗ്ഗം:ജർമ്മൻ സംഗീതസം‌വിധായകർ വർഗ്ഗം:1883-ൽ മരിച്ചവർ
യവം
വാർഷികമായി വിളവെടുക്കാവുന്ന ഒരു ധാന്യസസ്യമാണ് യവം (ആംഗലേയം: Barley, ബാർലി, ബാർളി). വളർത്ത് മൃഗങ്ങളുടെ ഭക്ഷണമായാണ് ഇത് പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്. ചെറിയ അളവിൽ മാൾട്ടിങ്ങിലും ആരോഗ്യ സം‌രക്ഷക ആഹാരങ്ങളിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു. പോവാസിയേ എന്ന് പുല്ല് കുടുംബത്തിലാണ് ഈ സസ്യം ഉൾപ്പെടുന്നത്. 2005ലെ കണക്കുകളനുസരിച്ച്, ഏറ്റവും കൂടുതൽ അളവിൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതും ഏറ്റവും കൂടുതൽ പ്രദേശത്ത് കൃഷി ചെയ്യപ്പെടുന്നതുമായ ആഹാര ധാന്യങ്ങളിൽ നാലാം സ്ഥാനത്താണ് യവം. കൃഷി ചെയ്യപ്പെടുന്ന ബാർളി (H. vulgare) കാട്ട് ബാർളിയിൽ നിന്ന് (H. spontaneum) പരിണമിച്ചുണ്ടായതാണ്. ഇവയെ രണ്ടിനേയും ഒരു വർഗ്ഗമായാണ് പരിഗണിക്കുന്നത്, Hordeum vulgare. ഇതിനെ രണ്ട് ഉപവർഗ്ഗങ്ങളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഉപവർഗ്ഗം spontaneum (കാട്ട് ബാർളി)ഉം ഉപവർഗ്ഗം vulgare (കൃഷി ചെയ്യുന്നത്)ഉം.
ഇലകരിച്ച ഭസ്മം (ചവർക്കാരം)
കഫസംബന്ധമായ രോഗങ്ങൾ ( ചുമ ,കഫക്കെട്ട്, ശ്വാസ വിമ്മിഷ്ടം ) തുടങ്ങിയവക്കുള്ള പല ഔഷധ നിർമ്മാണത്തിനും ഉപയോഗിക്കുന്നു
ഔഷധയോഗ്യ ഭാഗം
വിത്ത്
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ധാന്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പുല്ലുകൾ വർഗ്ഗം:ബാർലി വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം വർഗ്ഗം:പൊവേസീ
ഇരാവാൻ
മഹാഭാരതത്തിലെ ഒരു കഥാപാത്രമാണ് ഇരാവാൻ. അർജ്ജുനന്റെ നാലു പുത്രന്മാരിൽ ഒരുവൻ. അർജുനന്ന്, ഒരു നാഗസ്ത്രീയായ ഉലൂപിയിൽ പിറന്ന മകനാണ് ഇരാവാൻ. ധനുശാസ്ത്രത്തിൽ വളരെയധികം പ്രാവീണ്യം നേടിയിരുന്ന ഇരാവാൻ. എങ്കിലും മഹാഭാരതത്തിൽ അത്രയൊന്നും തന്നെ പ്രാധാന്യം ഇരാവാനു കൊടുത്തിട്ടില്ല. കുരുക്ഷേത്രയുദ്ധത്തിൽ എട്ടാം നാൾ യുദ്ധം ചെയ്യുകയും പിറ്റേന്ന് സൂര്യോദയത്തിനു മുൻപായി ഇരാവാൻ മരിച്ചു വീഴുകയും ചെയ്തു.
മാതാവായ ഉലൂപി ധനുശാസ്ത്രത്തിൽ വളരെയധികം പ്രാവീണ്യം നേടിയിരുന്ന ഇരാവാൻ, ഒരിക്കൽ തന്റെ അസ്ത്രങ്ങൾ തിരക്കിട്ടു മൂർച്ച കൂട്ടുന്നതു ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ കാണുവാനിടയായി. എന്തിനാണ് അസ്ത്രങ്ങളെല്ലാം തിരക്കിട്ടു മൂർച്ചകൂട്ടുന്നതെന്ന് കൃഷ്ണൻ ചോദിക്കുകയും, വരാൻ പോകുന്ന മഹാഭാരതയുദ്ധം മുൻകൂട്ടി കണ്ട് യുദ്ധത്തിൽ അച്ഛനെ സഹായിക്കാൻ എനിക്കും പോവേണ്ട്തുണ്ട്" എന്നു ഇരാവാൻ പറഞ്ഞു. ഏല്ലാമറിയാവുന്ന കൃഷ്ണൻ, ഇരാവാൻ യുദ്ധത്തിൽ വന്നാലുണ്ടാവുന്ന ഭവിഷ്യത്ത് തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, അതിൽ നിന്നും ഇരാവാനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിലായി. കാരണം മഹാഭാരത യുദ്ധം ഇത്ര ദിവസങ്ങൾ നീണ്ട് നില്ക്കണം, ഏതൊക്കെ, എന്തൊക്കെ കാര്യങ്ങൾ എപ്പോൾ നടക്കണം എന്ന വിധി തന്നെ. എന്നാൽ വില്ലാളിയായ ഇരാവാൻ യുദ്ധത്തിനു വന്നാൽ ആ യുദ്ധം എത്ര പെട്ടെന്നു തന്നെ അവസാനിക്കും എന്നതിൽ മാത്രമെ ഭഗവാനു സന്ദേഹം ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അതിനാൽ അദ്ദേഹം വീണ്ടും ഇരാവാനെ പിന്തിരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയും, എന്നാൽ ഇരാവാനൊരിക്കലും തന്റെ തീരുമാനത്തിൽ നിന്നും പിന്തിരിയുകയില്ല എന്നു മനസ്സിലാക്കി, ഭഗവാൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. നിനക്കു യുദ്ധക്കളത്തിലേക്ക് വരാം, യുദ്ധം കാണുകയുമാവാം, പക്ഷെ, നീ ആയുധമെടുക്കുകയൊ, യുദ്ധതന്ത്രങ്ങൾ പറഞ്ഞ് കൊടുക്കുവാൻ വായ് തുറക്കുകയൊ അരുത്. അങ്ങനെ സംഭവിക്കുകയണെങ്കിൽ, നിന്റെ തല ചിന്നി ചിതറി പോകുന്നതാണ്. ഇരാവാനതു മനസ്സില്ലാ മനസാലെ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു.
അങ്ങനെ മഹാഭാരത യുദ്ധമായി. യുദ്ധകളത്തിൽ വെറും കാഴ്ചക്കാരനെ പോലെയിരിക്കേണ്ടി വന്നു ഇരാവാൻ. കുരുക്ഷേത്രയുദ്ധം എട്ടാംനാൾ; അലംബുസൻ എന്ന മായാവിദ്യകൾ കരസ്ഥമാക്കിയ ദുര്യോധന സുഹൃത്തിനുമുൻപിൽ പാണ്ഡവസൈന്യം ക്ഷീണിതരായി. അർജ്ജുനൻ പോലും അലംബുസന്റെ മുൻപിൽ പലപ്പോഴും പരാജിതനായി ക്ഷീണിച്ച് തേർത്തട്ടിൽ ഇരുന്നു. ഇതുകണ്ട്., അങ്ങനെയല്ല അച്ഛാ ഇങ്ങനെവേണം അവനെ എതിർക്കാൻ എന്ന് തന്റെ ശാപം മറന്നു പാവം വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. ഒരു നിമിഷം അവൻ തന്നെതന്നെ മറന്നു യുദ്ധത്തിൽ ലയിച്ചുപോയി.
ഇരാവാൻ തല തകർന്നു തൽക്ഷണം മരണപ്പെട്ടു. പിന്നെയും വളരെ നാളുകൾ കഴിഞ്ഞാണ് മഹാഭാരത യുദ്ധം അവസാനിച്ചത്.
വർഗ്ഗം:മഹാഭാരതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ
ബി.ടി. വഴുതന
വഴുതനയുടെ ജീനോമിൽ മണ്ണിൽ കാണപ്പെടുന്ന ബാസില്ലസ് തുറിൻജിയെൻസിസ് എന്ന ബാക്ടീരിയയുടെ ക്രിസ്റ്റൽ ജീൻ യോജിപ്പിച്ചാണ് ബി ടി വഴുതന അഥവാ ബാസില്ലസ് തുറിൻജിയെൻസിസ് വഴുതന ഉണ്ടാക്കിയത്. മറ്റ് ജനിതക ഘടകങ്ങളായ പ്രമോട്ടറുൿ(Promoters) ടെർമിനേറ്ററുകൾ(Terminators) രോഗപ്രതിരോധ ജീനുകൾ തുടങ്ങിയവയ്ക്കൊപ്പം വഴുതനയുടെ ജീൻ യോജിപ്പിച്ചത് അഗ്രോബാക്ടീരിയം മീഡിയേറ്റഡ് റീകോമ്പിനേഷൻ ഉപയോഗിച്ചാണ്.ലെപ്പിഡോപ്റ്ററോൺ കീടങ്ങളേയും ഷൂട്ട് ബോറർ കീടങ്ങളെയും പ്രതിരോധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ബി ടി വഴുതന നിർമ്മിച്ചത്.അമേരിക്കയിലെ മൊൺസാന്റോ എന്ന കമ്പനിയും ഇന്ത്യയിലെ മഹാരാഷ്ട്ര ഹൈബ്രിഡ് സീഡ്സ് എന്ന കമ്പനിയും ചേർന്ന് ഇത് വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത് 2009ൽ ഇന്ത്യയിൽ വാണിജ്യവത്കരിച്ചെങ്കിലും പിന്നീട് ഗവൺമെന്റ് ഇത് റദ്ദാക്കുകയാണ് ഉണ്ടായത്.
വികസനം
മൊൺസാന്റോയിൽനിന്നും ലഭിച്ച ക്രിസ്റ്റൽ ജീനുകളും മറ്റ് രണ്ട് സഹായകജീനുകളും യോജിപ്പിച്ച് മഹൈകോ ഇതിന്റെ ഡി എൻ എ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.കോളിഫ്ലവർ മൊസൈക് വൈറസ് 35s എന്ന പ്രമോട്ടർ ജീനിന്റെ സഹായത്തോടെ ക്രിസ്റ്റൽ ജിൻ എല്ലാ കലകളിലും ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുന്നു.മേൽപ്പറഞ്ഞ ക്രിസ്റ്റൽ ജീനുകൾ ട്രാൻസ്ജെനുക് ജീനുകളും നോൺ ട്രാൻസ്ജെനിക് ജീനുകളും വേർതിരിച്ചറിയാനും മറ്റ് രണ്ടുജീനുകൾ ബാക്ടീരിയൽ പ്രമോട്ടർ ആയും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.ഇങ്ങനെ പൂർത്തീകരിച്ച ശേഷം ഇവ പുതിയ ബീജപത്രത്തിലേക്ക് കയറ്റുന്നു.ഇങ്ങനെ ജനിതകമാറ്റം വരുത്തിയ ചെടികൾ സതേൺ ബ്ലോട്ടിങ്ങിലൂടെ നിരീക്ഷിക്കുകയും വേണ്ട മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇവ മനുഷ്യനിൽ സൃഷ്ടിച്ചേക്കാവുന്ന പരിണതഫലങ്ങൾ ഇതുവരെ ഉറപ്പാക്കിയിട്ടില്ലാത്തതിനാൽ ഇവയുടെ ഉപഭോഗം നിയന്ത്രണവിധേയമാക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യയിലെ വാണിജ്യവത്കരണം
മഹൈകോ പുറത്തുവിട്ട ബയോസേഫ്റ്റി ഡാറ്റ പരിശോധിക്കാൻ 2006ൽ ഒരു വിദഗ്ദ്ധ കമ്മിറ്റി നിയോഗിക്കപ്പെട്ടു. ബി ടി വഴുതന ഭദ്രമാണെന്നും അതിന്റെ ബി ടിഅല്ലാത്ത കൌണ്ടർ പാർട്ടിനോട് തുല്യമാണെന്നും അവർ കണ്ടെത്തി.പിന്നീട് 2009ൽ രണ്ടാമത്തെ വിദഗ്ദ്ധ കമ്മിറ്റി ബി ടി വഴുതനയെപറ്റി കൂടുതൽ പഠിക്കുകയും മുൻ കമ്മിറ്റിയുടെ അഭിപ്രായത്തോട് യോജിക്കുകയും ചെയ്തു.ഈ കമ്മിറ്റി ജനിതക എൻജിനിയറിങ്ങ് അപ്രൈസൽ കമ്മിറ്റി(GEAC)യോട് ബി ടി വഴുതനയുടെ വാണിജ്യവത്കരണത്തിനായി നിർദ്ദേശിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ പൊതുസമൂഹം ആപൽക്കരമായ ഒരു ഉപഭോഗവസ്തുവെന്ന നിലയിലാണ് ബി.ടി.വഴുതനയെ കാണുന്നത്. അങ്ങനെ ജി ഇ എ സി ബി ടി വഴുതനയുടെ വാണിജ്യവത്കരണം 14 ഒക്ടോബർ 2009ൽ തുടങ്ങിവച്ചു.
ഉത്പാദനവും ഉപഭോഗവും
ചില ഗവേഷകരുടേയും കർഷകരുടേയും എതിർപ്പ് പരിഗണിച്ച് 9 ഫെബ്രുവരി 2010ൽ ബി ടി വഴുതനയുടെ ഉത്പാദനം നിർത്തിവച്ചു.17ഫെബ്രുവരി 2010ൽ കേന്ദ്രപരിസ്ഥിതിമന്ത്രി ജയറാം രമേശ് പറഞ്ഞു "ബി ടി വഴുതനയുടെ ഉത്പാദനം താത്ക്കാലികമായി നിർത്തിവച്ചിട്ടേയുള്ളൂ അല്ലാതെ നിരോധിച്ചിട്ടില്ല.”ബി ടി വഴുതനയുടെ വിത്ത് കൈവശം വച്ചിരിക്കുന്ന സ്ഥാപനങ്ങൾ ഗവൺമെന്റിൽനിന്നും അത് സൂക്ഷിക്കാനായി പ്രത്യേക അനുമതി വാങ്ങണമെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചു.ഇതിനെപറ്റി കൂടുതൽ ഗവേഷണങ്ങൾ നടത്താൻ സ്വതന്ത്ര പരീക്ഷണശാലകൾ ഇപ്പോൾ നിർമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്.