cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ഇനിറ്റാവോ, മിസാമിസ് ഒറിയെന്റാൽ
ഭാഗികമായി നഗരവത്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഈ നഗരത്തിലെ ജനങ്ങളുടെ തൊഴിൽ മത്സ്യബന്ധനവും കൃഷിയുമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, അനേകം വ്യവസായസ്ഥാപനങ്ങൾ ഈ പട്ടണത്തെ പല രീതിയിലും സ്വയംപര്യാപ്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു. എല്ലാ സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങളും നഗരമദ്ധ്യത്തിലുള്ള പൊബ്ലാസിയോൺ എന്ന പ്രത്യേക സ്ഥലത്ത് കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഇലിഗാൻ ഉൾക്കടൽ, അതിന്റെ ബീച്ച് എന്നിവ ഇവിടത്തെ ആകർഷണമാണ്. കൊടുങ്കാറ്റും അതുപോലുള്ള പ്രകൃതിപ്രതിഭാസങ്ങളും ഇവിടെ വളരെ അപൂർവ്വമാണ്. വർഗ്ഗം:അവലംബം ചേർക്കേണ്ട വാചകങ്ങളുള്ള ലേഖനങ്ങൾ
ഇവിടത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാന ആഘോഷം പുണ്യവാളനായ ഫ്രാൻസിസ് സേവിയറിന്റെ പേരിലുള്ള ഫിയസ്റ്റ ആണ്. എല്ലാ ഡിസംബർ2നും 3നും പ്രധാന ആഘോഷങ്ങളോടെ നടക്കുന്ന ഈ പരിപാടി ഒരാഴ്ച നീണ്ടുനിൽക്കുന്നു.
ബറൻഗേയ്‌കൾ
ലഘുചിത്രം|Rural area ഇനിറ്റാവോ രാഷ്ട്രീയമായി 16 ബറൻഗേയ്‌കൾ ആയി വിഭജിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗ്രാമത്തിനു ഫിലിപ്പിനോ ഭാഷയിൽ പറയുന്ന പേരാണ് ബറൻഗേയ്‌.
ചരിത്രം
L.M. Neri, A.M.M. Ragrario, E.C.R. Robles, and A.J. Carlos, എന്നിവർ നടത്തിയ ഗവേഷണഫലമായിക്കിട്ടിയ വിവരങ്ങളനുസരിച്ച്, ഇനിറ്റാവോയിലെ യഥാർത്ഥ നാട്ടുകാർ ബുക്കിദ്‌നോണുകൾ ആണ്. അവർ വലിയ രണശൂരരും തങ്ങളുടെ പ്രദേശം സംരക്ഷിക്കാനായി ജീവൻ വരെ ത്യജിക്കാൻ തയാറുള്ളവരായിരുന്നു. ആദ്യ കുലം ഭരിച്ചിരുന്നത്, ദത്തു ഹുക്കോം, ദത്തു തമ്പറോങ്, ദത്തു പുലഗോയാൻ എന്നീ 3 സഹോദരങ്ങൾ ആയിരുന്നുവത്രെ. ഇവർക്ക് പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇനിറ്റാവോയെ ആക്രമിക്കാൻ വന്ന മോറോ അക്രമണകാരികളെ പ്രതിരോധിക്കണമായിരുന്നു.
മോറോ കടൽക്കൊള്ളക്കാരുടെ നിരന്തരമായ ആക്രമണങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കേണ്ടിവന്നതുകൊണ്ടായിരിക്കാം ഇനിറ്റാവോയിലെ ജനങ്ങൾ എപ്പോഴും യുദ്ധസന്നദ്ധരായി നലകൊണ്ടത്. അവരെ പെട്ടെന്ന് ദെഷ്യം വരുന്നവരും ചൂടന്മാരും ഭയമില്ലാത്തവരുമായി കരുതിയിരുന്നു. ഇനിറ്റ് എന്ന വാക്കിനർത്ഥം ചൂട് എന്നാണ്. താവോ എന്നാൽ ജനങ്ങൾ. ഈ രണ്ടു വാക്കുകളും ചേർന്നാണ് ഇനിറ്റാവോ എന്ന പദം ഉണ്ടായത്. കഥകളനുസരിച്ച് ഈ ജനത മോറോ ജനതയെ തോല്പിച്ചു. ഇതിന്റെ പ്രതീകമായി ഇനിറ്റാവോ നദിയുടെ തീരങ്ങളിൽമുഴുവൻ മുളകൾ നട്ടത്രെ. മുളകൾ സമാധാനത്തെ കാണിക്കുന്നു.
ജനസംഖ്യ
In the 2015 census, the population of Initao, Misamis Oriental, was 32,370 people,[./Initao,_Misamis_Oriental#cite_note-PSA15-10-3 [3] ] with a density of undefined PD/km2.
പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ
വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|Lasang വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|Initao Beach
ഫോസ്സ
ഫോസ്സ എന്നത് മഡഗാസ്കറിൽ കാണപ്പെടുന്ന പൂച്ചയോടു സാമ്യമുള്ള ഒരു സസ്തന വർഗ്ഗമാണ്. Eupleridae കുടുംബത്തിലെ ഒരു അംഗമായ ഈ ജീവി കീരികളുടെ (Herpestidae) കുടുംബവുമായി വളരെ അടുത്തു ബന്ധമുള്ളവയാണ്. ഇവയുടെ ശാരീരിക പ്രത്യേകതകൾ പൂച്ചകളെ പോലെയും എന്നാൽ മറ്റ് സ്വഭാവവിശേഷങ്ങൾ കീരികളുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലർത്തുന്നതുമായതിനാൽ ഇവയുടെ വർഗ്ഗീകരണത്തിന് വിവാദമുണ്ട്.
കൊച്ചുപിലാമൂട്
കേരളത്തിൽ കൊല്ലം ജില്ലയിലുള്ള ഒരു പ്രദേശമാണ് കൊച്ചുപിലാമൂട്. കൊല്ലം നഗരത്തിലെ ഒരു പ്രധാന വ്യവസായ കേന്ദ്രം കൂടിയായ ഈ പ്രദേശം ചിന്നക്കടയിൽ നിന്ന് ഒരു കിലോമീറ്റർ അകലെ ഡൗൺടൗൺ ഭാഗത്തോടു ചേർന്ന് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. കൊല്ലം എസ്.എൻ. കോളേജ് ജംഗ്ഷനിൽ നിന്നും റെയിൽവേ മേൽപ്പാലം വഴി കൊല്ലം ബീച്ചിലേക്കു പോകുന്ന പാതയിലെ ഒരു പ്രധാനപ്പെട്ട പ്രദേശമാണ് കൊച്ചുപിലാമൂട്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:കൊല്ലം ജില്ലയിലെ പട്ടണങ്ങൾ
ബില്ലിംഗ്സ്, മൊണ്ടാന
അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ സംസ്ഥാനമായ മൊണ്ടാനയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമാണ് ബില്ലിംഗ്സ്. 166,855 ആണ് ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യ. ഏകദേശം അരമില്യൺ ജനങ്ങളടങ്ങിയ ഒരു വ്യവസായ കേന്ദ്രം ഈ നഗരത്തിലുൾപ്പെടുന്നു. സംസ്ഥാനത്തിൻറെ തെക്കൻ-മദ്ധ്യമേഖലയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ബില്ലിംഗ്സ്, 2015 ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം 157,048 ജനങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന യെല്ലോസ്റ്റോൺ കൗണ്ടിയുടെ ആസ്ഥാനം കൂടിയാണ്.
വടക്കന്തറ രാമപുരം മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം
കേരളത്തിൽ, പാലക്കാട് ജില്ലയിൽ പാലക്കാട് നഗരത്തിനടുത്തുള്ള വടക്കന്തറയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് ശ്രീ രാമപുരം മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം. ചതുർബാഹുവും ശംഖചക്രഗദാപദ്മധാരിയുമായ മഹാവിഷ്ണുഭഗവാൻ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠയായുള്ള ക്ഷേത്രം വടക്കന്തറ തിരുപുരായ്‌ക്കൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിന്റെ തൊട്ടടുത്താണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തെക്കാൾ പഴക്കം ഈ ക്ഷേത്രത്തിനുണ്ട്. രണ്ടും ഒറ്റ ക്ഷേത്രമായാണ് ഇപ്പോൾ ഗണിയ്ക്കപ്പെടുന്നത്. ഉപദേവതകളായി ഗണപതി, രോഗനിവാരണ ദൈവമായ  ധന്വന്തരി എന്നിവരും ക്ഷേത്രത്തിലുണ്ട്. മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ കീഴിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.
ഐതിഹ്യം
ഏകദേശം അറുന്നൂറുവർഷത്തെ പഴക്കം ഈ ക്ഷേത്രത്തിനുണ്ടെന്നാണ് സൂചന. അതനുസരിച്ച് ഇവിടെയടുത്ത് കഴിഞ്ഞിരുന്ന ഒരു വാര്യർ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് കഥ പോകുന്നത്. രാമപുരത്ത് വാരിയം എന്ന് അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഈ കുടുംബം വഴിയാണ് ക്ഷേത്രത്തിന് 'രാമപുരം' എന്ന പേരുവന്നത്. വാരിയത്തെ കാരണവർക്ക് ഒരുദിവസം പെട്ടെന്ന് വിഷ്ണുസാന്നിദ്ധ്യം അനുഭവപ്പെടുകയും തുടർന്ന് അദ്ദേഹം വാരിയത്തിനടുത്ത് ക്ഷേത്രം പണികഴിപ്പിയ്ക്കുകയുമായിരുന്നത്രേ.
പിന്നീട് കുറേക്കാലം കഴിഞ്ഞാണ് തിരുപുരായ്ക്കൽ ഭഗവതി വടക്കന്തറയിലെത്തിയത്. അതിനുമുമ്പ് സമീപസ്ഥലമായ മേലാമുറിയിലെ നടുപ്പതിമന്ദം ക്ഷേത്രത്തിലായിരുന്നു ഭഗവതിപ്രതിഷ്ഠ. ടിപ്പു സുൽത്താന്റെ പടയോട്ടക്കാലത്ത് നടുപ്പതിമന്ദം ക്ഷേത്രം തകർക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ അവിടത്തെ ഭഗവതിയെ വടക്കന്തറയിലെ പ്രസിദ്ധ നായർ കുടുംബമായ തരവത്ത് തറവാട്ടിൽ കൊണ്ടുവരികയും കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞ് രാമപുരം ക്ഷേത്രത്തിലെ അത്തിമരച്ചുവട്ടിൽ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയുമായിരുന്നു. പിന്നീട് അത്തിമരം നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ ശ്രീകോവിലും പണിതു. അങ്ങനെയാണ് ഭഗവതിക്ഷേത്രമുണ്ടായത്. ഇന്ന് രണ്ടും ഒരുമിച്ചാണ് നടന്നുപോരുന്നത്.
ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും
വടക്കന്തറ ദേശത്തിന്റെ ഒത്തനടുക്കാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ടാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ദർശനം. കിഴക്കുഭാഗത്ത് അതിവിശാലമായ ക്ഷേത്രമൈതാനം പരന്നുകിടക്കുന്നു. വാഹനപാർക്കിങ് സൗകര്യവും അവിടെത്തന്നെയാണ്. വിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കുഭാഗത്താണ് ഭഗവതിക്ഷേത്രമുള്ളത്. വിഷ്ണുനടയ്ക്കുനേരെ കൊടിമരവും ബലിക്കൽപ്പുരയും ആനക്കൊട്ടിലും ഗോപുരവുമെല്ലാം പണിതിട്ടുണ്ട്. ഇവയെല്ലാം താരതമ്യേന പുതിയതാണ്. ഏറെക്കാലം ജീർണ്ണാവസ്ഥയിലായിരുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം 2006-ൽ പുനരുദ്ധരിച്ചിരുന്നു. അതിനുശേഷമാണ് ഇവ പണിതിട്ടുള്ളത്. ക്ഷേത്രക്കുളവും ദേവസ്വം ഓഫീസും ക്ഷേത്രമതിലകത്ത് വടക്കുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. 'തിരുപുരായ്ക്കൽ ഭഗവതി-രാമപുരം വിഷ്ണു ദേവസ്വം' എന്ന ഒറ്റപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഇവിടത്തെ ദേവസ്വം മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന് കീഴിലുള്ള 'എ' ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ്. രണ്ടുനിലകളോടെ പണിത ക്ഷേത്രഗോപുരം പുതുമ മാറാതെ നിൽക്കുന്നു. ആനക്കൊട്ടിലിനകത്തുതന്നെയാണ് ഭഗവദ്വാഹനമായ ഗരുഡനെ ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഉത്തുംഗമായ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരമുള്ളത്. തെക്കുഭാഗത്ത് ദേവസ്വം വക വഴിപാട് കൗണ്ടറുകൾ കാണാം.
വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ
ഹൈദർ കൺസൾട്ടിംഗ്
ഗതാഗതം, സ്വത്ത്, യൂട്ടിലിറ്റികൾ, പരിസ്ഥിതി മേഖലകൾ എന്നിവയിൽ പ്രത്യേക വൈദഗ്ദ്ധ്യമുള്ള ഒരു മൾട്ടി-നാഷണൽ അഡ്വൈസറി, ഡിസൈൻ കൺസൾട്ടൻസിയായിരുന്നു ഹൈദർ കൺസൾട്ടിംഗ്. യുകെ, യൂറോപ്പ്, ജർമ്മനി, മിഡിൽ ഈസ്റ്റ്, ഏഷ്യ, ഓസ്‌ട്രേലിയ എന്നിവിടങ്ങളിലായി ഏകദേശം 4,200 പേർക്ക് ജോലി നൽകിയിട്ടുണ്ട്. 2002 ഒക്ടോബർ മുതൽ ലണ്ടൻ സ്റ്റോക്ക് എക്‌സ്‌ചേഞ്ചിൽ ലിസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടു. ആത്മവിശ്വാസം എന്നതിന്റെ വെൽഷ് പദമാണ് ഹൈദർ.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കമ്പനികൾ
മുളങ്കാടകം
കേരളത്തിൽ കൊല്ലം ജില്ലയിലുള്ള ഒരു പട്ടണമാണ് മുളങ്കാടകം. കൊല്ലം നഗരത്തിന്റെ വടക്കുഭാഗത്തായാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കൊല്ലം കോർപ്പറേഷനു കീഴിലുള്ള ശക്തികുളങ്ങര സോണിലെ ഏഴാമത്തെ വാർഡാണിത്. മുളങ്കാടകം ദേവീക്ഷേത്രം, കേരള സർവകലാശാലയുടെ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി (യു.ഐ.ടി.) സെന്റർ എന്നിവയാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന കാഴ്ചകൾ.
പ്രാധാന്യം
ദേശീയപാത 66 കടന്നുപോകുന്ന പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നാണ് മുളംകാടകം. തിരുമുല്ലവാരം പോസ്റ്റോഫീസിന്റെ പരിധിയിലാണ് ഈ പ്രദേശം ഉൾപ്പെടുന്നത്. കൊല്ലം നഗരത്തിലെ ഒരു പ്രധാന ജനവാസമേഖലയാണിത് നഗരത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട പൊതുശ്മശാനങ്ങളിലൊന്ന് മുളങ്കാടകത്തു പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.
കൊല്ലം നഗരത്തിലെ ഒരേയൊരു കേന്ദ്രീയ വിദ്യാലയം , മുളങ്കാടകം ഹയർ സെക്കന്ററി സ്കൂൾ എന്നിവയാണ് ഇവിടുത്തെ മറ്റ് വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ. മുളങ്കാടകത്തിനു ചുറ്റും ധാരാളം ക്ഷേത്രങ്ങളും പള്ളികളുമുണ്ട്. കൊല്ലം കളക്ടറേറ്റ്, ആനന്ദവല്ലീശ്വരം ക്ഷേത്രം, തിരുമുല്ലവാരം കടൽത്തീരം, തോപ്പിൽ കടവ് ബോട്ട് യാർഡ് എന്നിവയാണ് സമീപത്തെ പ്രധാന സ്ഥലങ്ങൾ.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:കൊല്ലം ജില്ലയിലെ പട്ടണങ്ങൾ വർഗ്ഗം:കൊല്ലം കോർപ്പറേഷൻ-വാർഡുകൾ
അംഗുരുഗു, നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറി
ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ ഗ്രൂട്ട് ഐലാന്റിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ചെറുപട്ടണമാണ് അംഗുരുഗു. ഓസ്‌ട്രേലിയൻ ആദിവാസി ഭാഷയായ അനിന്ദില്യക്വ, ഇംഗ്ലീഷ് എന്നിവയാണ് ഇവിടെ സംസാരിക്കുന്ന പ്രധാന ഭാഷകൾ. അംഗുരുഗിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാൻ പ്രത്യേക അനുവാദം ആവശ്യമാണ്.
ചരിത്രം
ചർച്ച് മിഷനറി സൊസൈറ്റി നടത്തുന്ന ഒരു ക്രിസ്ത്യൻ മിഷന്റെ സ്ഥലമായിരുന്നു അങ്കുരുഗു. എമറാൾഡ് നദിയിലായിരുന്നു ഈ മിഷൻ നടന്നത്. 1921-നും 1924-നും ഇടയിൽ വ്യത്യസ്ത വിഭാഗങ്ങളിലുള്ള കുട്ടികളെ പരിശീലിപ്പിക്കുന്നതിനുമുള്ള ഒരു സ്ഥലമായി ഇത് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. 1934-ൽ ഇതൊരു 'ഹാഫ്-കാസ്റ്റ്' ദൗത്യമായി അവസാനിക്കുകയും 1943-ൽ അംഗുരുഗിലേക്ക് മാറ്റുകയും ചെയ്തു.
അലിയാങ്കുല, നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറി
ഓസ്ട്രേലിയയിലെ നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ ഗ്രൂട്ട് ഐലന്റിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ചെറുപട്ടണമാണ് അലിയാങ്കുല.
ജനസംഖ്യയും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും
2016-ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് പ്രകാരം ഇവിടെ 873 പേരുടെ ജനസംഖ്യ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. കൂടുതലും തദ്ദേശീയരല്ലാത്തവരാണ് ഇതിലുള്ളത്. ആദിവാസികൾ ടോറസ് സ്ട്രെയിറ്റ് ദ്വീപുവാസികളും ജനസംഖ്യയുടെ 8.3% മാത്രമാണുള്ളത്. നഗരത്തിൽ ഒരു ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ് റിസോർട്ടും രണ്ട് ക്ലബ്ബുകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഒരു ആർട്സ് സെന്റർ, ഒരു കോഫി ഷോപ്പ്, ഒരു ഗോൾഫ് കോഴ്സും മറ്റ് കായിക സൗകര്യങ്ങളും, ഒരു നീന്തൽക്കുളം, ഒരു പള്ളി, അര ഡസനോളം കടകൾ, ഒരു ബാങ്ക്, ഒരു പോസ്റ്റോഫീസ്, ഒരു ട്രാവൽ ഏജൻസി തുടങ്ങിയവയാണ് ഇവിടുത്തെ മറ്റ് അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ. കൂടാതെ ഒരു വിദ്യാലയം, ശിശു സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം, ഒരു പരിശീലന കേന്ദ്രം, ഒരു പ്രാദേശിക ആരോഗ്യ കേന്ദ്രം, ഒരു കോടതി, ഒരു പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ എന്നിവയും ഇവിടെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഖനി സബ്‌സിഡി നൽകുന്ന ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ ഏറ്റവും വിലകുറഞ്ഞ ഇന്ധനവും ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ നഗരങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ഗ്രൂട്ട് ഐലാന്റ്
പുര കെഹെൻ
ബാലിയിലെ ബാഗ്ലി റീജൻസിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ബാലിനീസ് ഹിന്ദു അമ്പലമാണ് പുര കെഹെൻ. ഒരു മരകുന്നിന്റെ താഴ്‍വാരത്താണ് പുര കെഹെൻ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. നഗരമദ്ധ്യത്തിൽനിന്നും 2 കിലോമീറ്റർ വടക്കായാണ് ഈ അമ്പലം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 13-ാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ഈ അമ്പലം നിർമ്മിച്ചതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ബാംഗ്ലി രാജവംശത്തിന്റെ രാജകീയ ക്ഷേത്രമായിരുന്നു പുര കെഹെൻ, ഇപ്പോൾ റീജൻസി ഓഫ് ബാംഗ്ലി.
ചരിത്രം
ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|പുര കെഹെനിന്റെ ഭിത്തിയിൽ കാണപ്പെടുന്ന ചൈനീസ് പാത്രങ്ങൾ ബാംഗ്ലി റീജൻസിയുടെ പ്രധാന ക്ഷേത്രമായിരുന്നു പുര കെഹെൻ. ബാംഗ്ലി സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിലായിരുന്നു ബാംഗ്ലി റീജൻസി സ്ഥിതിചെയ്തിരുന്നത്. ബാലിയിലെ ഒൻപത് സാമ്രാജ്യങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ബാംഗ്ലി സാമ്രാജ്യം. ബാംഗ്ലി എന്ന പേര് ബാങ്ങ് ഗിരി എന്നതിൽനിന്നാണുണ്ടായത്. ഇതിന്റെ അർത്ഥം ചുവന്ന വനം അല്ലെങ്കിൽ ചുവന്ന പർവ്വതം എന്നൊക്കെയാണ്. മജപഹി രാജവംശത്തിലെ ജെൽജെൽ രാജ്യമാണ് ബാംഗ്ലി റീജൻസി സ്ഥാപിച്ചത്.
9-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനം, 11-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യം, 13-ാം നൂറ്റാണ്ട് എന്നീ കാലങ്ങളിൽ രചിക്കപ്പെട്ട മൂന്ന് ചെമ്പ് ലിഖിതങ്ങളിൽ പുര കെഹെൻ അമ്പലത്തെപ്പറ്റി പരാമർശമുണ്ട്. ചെമ്പ് ലിഖിതങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തെ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്നത് വ്യത്യസ്ത പേരുകളിലാണ്. 9-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ എഴുതപ്പെട്ട ചെമ്പ് ലിഖിതത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പേര് ഹ്യാങ് അപി (അഗ്നിയുടെ ദേവൻ) എന്നാണ് ക്ഷേത്രം നടത്തിയിരുന്ന ബ്രാഹ്മണർ പരാമർശിച്ചിട്ടുള്ളത്. 11-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ എഴുതപ്പെട്ട രണ്ടാമത്തെ ചെമ്പ് ലിഖിതത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രം ഹ്യാങ്ങ് കെഹെൻ എന്നാണ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. കെഹെൻ എന്ന വാക്ക് ബാലിയിലെ കെരെൻ എന്ന വാക്കിൽനിന്നും ഉരിത്തിരിഞ്ഞു വന്നതാണ്. കെരെൻ എന്ന വാക്കിനർത്ഥം തീ എന്നാണ്. രാജകീയ പ്രമാണിമാരുടെ പ്രതിജ്ഞ ചടങ്ങുകൾ നടന്നിരുന്ന ഔദ്യോഗിക ക്ഷേത്രമായിരുന്നു ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ പുര ഹ്യാൻ കെഹെൻ. ഈ ചടങ്ങുകളിൽ വിശ്വാസികളല്ല എന്ന് തെളിയിക്കപ്പെടുന്നവർക്കും അവരുടെ കുടുംബാംഗങ്ങൾക്കും പിൻ തലമുറക്കാർക്കും ഭീകരമായ ശിക്ഷ (സപ്ത) നേരിടേണ്ടിവന്നിരുന്നു. ഈ പ്രതിജ്ഞാ ചടങ്ങുകൾ ഹ്യാൻ അപി അഥവാ ഹ്യാൻ കെഹെൻ (അഗ്നിദേവൻ) ന്റെ മുന്നിൽ വച്ചാണ് നടത്തപ്പെട്ടിരുന്നത്. ബേജാന സർപ്പൻടക എന്ന ഒരു പ്രത്യേകതരം പാത്രം ഈ ചടങ്ങുകൾക്ക് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഈ പാത്രം നാല് സർപ്പങ്ങളാൽ ചുറ്റിവരിയപ്പെട്ടിരുന്നു. ഈ പാത്രം പുര കെഹെനിലെ പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കുള്ള ഒരു അറയിൽ സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.
13-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ലിഖിതത്തിൽ ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പേര് പുര കെഹെൻ എന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ബാംഗ്ലി ഗ്രാമവുമായി ചേർത്താണ് പുര കെഹെനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ ലിഖിതങ്ങളും കാണപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്.
Temple layout
ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|The innermost sanctum (jero) of Pura Kehen featuring the 11-tiers meru tower dedicated to the main god and patron of the temple. ഒരു കുന്നുപ്രദേശത്താണ് പുര കെഹെൻ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അങ്കണം. അമ്പലം തെക്ക് വടക്കായാണ് നിർമ്മിച്ചിട്ടുള്ളത്. വടക്കുഭാഗമാണ് അമ്പലത്തിന്റെ ഉയരം കൂടിയ ഭാഗം. ഇത് മൂന്ന് ഭാഗമായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും പുറം ഭാഗം (ജബ പിസൻ അഥവാ നിസ്ത മണ്ഡല), ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മദ്ധ്യഭാഗം (ജബ ടെന്ഗ അഥവാ മദ്ധ്യ മണ്ഡല), ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉൾഭാഗം (ജെറോ അഥവാ ഉത്തമാനിങ് മണ്ഡല).
പുറത്തെ തെരുവിൽ നിന്ന് മൂന്ന് സെറ്റ് പടികൾ സന്ദർശകരെ ഈ അമ്പലത്തിന്റെ പുറം ഭാഗത്ത് എത്തിക്കുന്നു. ചുറ്റുപാടും തട്ടുകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. വിവിധ കൽപ്രതിമകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഈ പ്രതിമകൾ ഇന്ത്യൻ ഇതിഹാസമായ രാമായണത്തിലെ വിവിധ കഥാപാത്രങ്ങളാണ്. മൂന്ന് പടിവാതിലുകൾ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രവേശന കവാടം അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. ഈ കവാടങ്ങൾ ജപ പിസനിലേക്ക് തുറക്കുന്നു. പ്രധാന പ്രവേശന കവാടം പഡുരക്സയുടെ മാതൃകയിലുള്ളതാണ് ഇത് അസാധാരണമാണ്. സാധാരണ പഡുരക്സ കാണപ്പെടുന്നത് ഏറ്റവും ഉള്ളിലെ ഭാഗത്തിലേക്കുള്ള പ്രവേശനത്തിലാണ്.
‍മദ്ധ്യഭാഗം ഒരു കാന്റി ബെന്റാർ ഉപയോഗിച്ചാണ് അടച്ചിരിക്കുന്നത്.
ആരാധനകൾ
ൻഗുസഭ എന്ന പ്രധാന ഉത്സവം മൂന്നുവർഷത്തിലൊരിക്കൽ നവംബർ മാസത്തിലെ പൗർണമിയിൽ (രബു ക്ലിവോൺ ഷിന്റ ദിവസം) നടക്കുന്നു.
മൗലീദ്
മൗലീദ് എന്ന വാക്കിൻറെ ഭാഷാർത്ഥം  ജനന സമയം, ജനിച്ച സ്ഥലം എന്നൊക്കെയാണ്. പ്രവാചകന്മാരുടെയോ പുണ്യ ആത്മാക്കളുടെയോ പ്രകീർത്തനങ്ങളാണ് മൗലീദ് എന്നത് കൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. സാധാരണ ഗതിയിൽ നബി മുഹമ്മദിന്റെ ജന്മ ദിനത്തേയും, പ്രകീർത്തനങ്ങളെയും മൗലീദ് എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. പള്ളികളിലോ വീടുകളിലോ സദസ്സുകളിലോ കൂട്ടം ചേർന്ന് ദൈവത്തെ വാഴ്ത്തുക, ഖുറാനിൽ നിന്നുള്ള വചനങ്ങൾ പാരായണം ചെയ്യുക, പുണ്യ ആത്മാക്കളുടെ ചരിത്ര വിവരണം, ജീവിതാനുഭവങ്ങൾ, അത്ഭുത പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവ വിവരിക്കുക, അവരെ പുകഴ്ത്തുക, അപധാനങ്ങൾ വാഴ്ത്തിപ്പാടുക, ദൈവത്തോട്  പ്രാർത്ഥന നടത്തുക എന്നിവയെല്ലാം ചെയ്ത്  അന്നദാന വിതരണത്തിലാവസാനിക്കുന്നതാണ് സാങ്കേതികമായി മൗലീദുകൾ എന്ന് പറയാം.
ഖുറാൻ വചനങ്ങൾ, ദൈവ സ്തുതികൾ, പ്രവാചകന്മാരുടെ നാമങ്ങൾ, സ്വലാത്തുകൾ, പുണ്യപുരുഷ പ്രകീർത്തനങ്ങൾ, പ്രാർത്ഥനകൾ എന്നിവയെല്ലാം  ഉൾകൊള്ളിച്ച് ഗദ്യത്തോടൊപ്പം പദ്യവും കോർത്ത  നിലയിലാണ് ഒട്ടു മിക്ക മൗലൂദ് ഗ്രന്ഥങ്ങളും ഉണ്ടാകുക. മൗലീദുകളുടെ മലയാള പതിപ്പുകൾ  മാലകൾ എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. അറബി-മലയാളം രചനാ രീതിയിലാണ് മാലകൾ രചിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം :ഇസ്ലാമികം വർഗ്ഗം:സൂഫിമാർഗ്ഗം
മാലപ്രഭ നദി
കൃഷ്ണ നദിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് 304 കിലോമീറ്റർ അകലെ ഒഴുകുന്നു. ഖാനാപൂർ, മുഗാത ഖാൻ ഹുബ്ലി, സൗണ്ടാട്ടി, മുനോളി, രാംദുർഗ് ടൗൺ പഞ്ചായത്ത്, ടൗൺ മുനിസിപ്പൽ കൗൺസിൽ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് നഗര തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾ മലിനജലം പുറന്തള്ളുന്നതിലൂടെയാണ് നദി ആരംഭിക്കുന്നത്. മൺസൂൺ അല്ലാത്ത കാലഘട്ടത്തിൽ ഖാനാപൂരിന്റെ താഴ്‌വരയിൽ നിന്ന് നദി വറ്റിപ്പോകുന്നു, മഴക്കാലം അല്ലാത്ത കാലഘട്ടത്തിൽ ഇത് മലിനജലത്താൽ സ്തംഭിക്കുന്നു. മാർച്ച് മാസം മുതൽ മെയ് വരെ. ഖനാപൂർ മുതൽ രാംദുർഗ് വരെ 80 കിലോമീറ്റർ വരെ ദൂരത്ത് മലപ്രഭ നദിയ്ക്ക് കൈവഴികളില്ല. പ്രാദേശിക നഗര സ്ഥാപനങ്ങളിൽ നിന്ന് ചെറിയ ഗ്രാമങ്ങളും കാർഷിക ഭൂമികളും നദീതീരത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കാർഷിക ഭൂമികളിൽ നിന്നുള്ള ചില ചെറിയ അഴുക്കുചാലുകൾ മാലപ്രഭ നദിയിലെ മലിനീകരണ ഭാരം വഹിക്കുന്നു. സൗന്ദാട്ടിയിൽ മാലപ്രഭ നദിയിലേക്ക് ഒരു ഡാം കാണപ്പെടുന്നു. സൗണ്ടാട്ടിക്കടുത്തുള്ള മീൻപിടിത്തത്തിൽ NWMP സ്റ്റേഷനെ (1164) സി‌പി‌സി‌ബി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഡാമിന്റെ താഴേയ്‌ക്ക് ടൗൺ പഞ്ചായത്ത് മുനോളി, ടൗൺ മുനിസിപ്പൽ കൗൺസിൽ രാംദുർഗ് എന്നിവ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഇവിടേയ്ക്കായി നദിയിൽ നിന്ന് വെള്ളവും എടുക്കുന്നു.
ഭൂമിശാസ്ത്രം
കർണാടകയിൽ ബെൽഗാം ജില്ലയിലെ ഖനാപൂർ താലൂക്കിൽ പടിഞ്ഞാറ് ജംബോട്ടി ഗ്രാമത്തിൽ കനകുമ്പി ഗ്രാമത്തിൽ നിന്ന് 16 കിലോമീറ്റർ (9.9 മൈൽ) അകലെ 792.4 മീറ്റർ (2,600 അടി) ഉയരത്തിൽ സഹ്യാദ്രി പർവ്വതത്തിൽ നിന്നു ഉത്ഭവിക്കുന്നു. ശ്രീ മൗലി ദേവിക്കായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു പുരാതന ക്ഷേത്രമാണ് മാലപ്രഭയുടെ ഉത്ഭവസ്ഥാനം. ക്ഷേത്രം R.S. കങ്കുമ്പിയുടെ നമ്പർ 127. പുരാണ ഉറവിടങ്ങളുള്ള ഒരു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ് മാലപ്രഭയുടെ ജന്മസ്ഥലം. മാലപ്രഭ നദിയുടെ ഉറവിടത്തിനടുത്ത് പാറയിൽ കൈകൊണ്ട് കൊത്തിയെടുത്ത ഒരു ചിഹ്നം മനുഷ്യരാശിയുടെ ക്ഷേമത്തിനായി സുരക്ഷയെ കാണിയ്ക്കായി നദിയുടെ ഉത്ഭവം ചിത്രീകരിക്കുന്നു. വളരെ സ്ഥിരതയുള്ള മിനറൽ വാട്ടറിന്റെ ഉറവിടമാണിത്. നദിയുടെ ഉറവിടത്തിലെ അതിർത്തികളുടെ സാന്നിധ്യം വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തുന്നു. പ്രദേശത്തിന്റെ ക്രമീകരണത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും പ്രവേശനക്ഷമത.
പോഷകനദികൾ
ധാർവാഡ് ജില്ലയിലെ മാലപ്രഭയുടെ പ്രധാന കൈവഴികളാണ് ബെന്നിഹല്ല, ഹിരേഹല്ല, തുപരിഹല്ല.
റിസർവോയർ
ബെൽഗാം ജില്ലയിലെ സൗണ്ടാട്ടിക്കും മുനവള്ളിക്കും ഇടയിലാണ് നാവിലതീർത്ഥ അണക്കെട്ട് (കന്നഡയിലെ നവിലു എന്നാൽ മയിൽ). രേണുകസാഗര ജലസംഭരണിയിലാണ് അണക്കെട്ട് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇതിന്റെ നീരൊഴുക്ക് പ്രദേശം 11,549 കിലോമീറ്റർ 3 (2,771 ക്യു മൈൽ). ഈ ജലസംഭരണി 2,000 കിലോമീറ്റർ 2 (770 ചതുരശ്ര മൈൽ) കാർഷിക ഭൂമിക്ക് ജലസേചനം നൽകുന്നു.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കർണാടകത്തിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രം വർഗ്ഗം:കർണ്ണാടകത്തിലെ നദികൾ
കേരള കത്തോലിക്ക യുവജന പ്രസ്ഥാനം
കേരളത്തിലെ ക്രിസ്ത്യൻ കത്തോലിക്കാ സമുദായത്തിലെ മൂന്ന് റീത്തുകൾ (ലത്തീൻ, സീറോ മലബാർ, സീറോ മലങ്കര) സംയുക്തമായി മേൽനോട്ടം വഹിക്കുന്ന കത്തോലിക്കാ യുവജന പ്രസ്ഥാനം ആണ് കേരള കത്തോലിക്ക യുവജന പ്രസ്ഥാനം (കെ.സി.വൈ.എം.). കേരള കത്തോലിക്ക യുവജന പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ രക്ഷാധികാരി വിശുദ്ധ തോമസ് മൂറാണ്.
പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:യുവജന_സംഘടനകൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ യുവജന സംഘടനകൾ
പ്ലാസ്റ്റിക് പണം
പണത്തിന് തുല്യമായി ഉപയോഗിക്കാവുന്ന ക്രെഡിറ്റ്, ഡെബിറ്റ് തുടങ്ങിയ കാർഡുകൾ പ്ലാസ്റ്റിക് പണംഎന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു ,
ക്രെഡിറ്റ് കാർഡ്
ബാങ്കുകളും ക്രെഡിറ്റ് കാർഡ് കമ്പനികളുമാണ് ക്രെഡിറ്റ് കാർഡ് നൽകുന്നത്. അപേക്ഷയും ആവശ്യമായ രേഖകളും സമർപ്പിച്ചാൽ അപേക്ഷകന്റെ സാമ്പത്തികശേഷി അനുസരിച്ച് കാർഡും അതിന്റെ സാമ്പത്തിക പരിധിയും അനുവദിച്ച് നൽകും. വിവിധതരം കാർഡുകൾ നിലവിലുണ്ട്. മാസ്റ്റർ കാർഡും വിസ കാർഡുമെല്ലാം ഇതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. കൂടാതെ കാർഡുടമയുടെ അടുത്ത ബന്ധുക്കൾക്ക് ആദ്യത്തെ കാർഡിന്റെ പരിധിയിൽ പുതിയ കാർഡ് അനുവദിക്കാൻ സംവിധാനമുണ്ട്. ഇത്, 'ആഡ് - ഓൺ കാർഡ്' അഥവാ 'സപ്ലിമെന്ററി കാർഡ്' എന്നറിയപ്പെടും.
ഡെബിറ്റ് കാർഡ്
അക്കൗണ്ടിൽ പണമുണ്ടെങ്കിൽ അതിന്റെ പരിധിയിൽ സാധനങ്ങളും സേവനങ്ങളും ഇടപാട് നടത്താൻ ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് 'ഡെബിറ്റ് കാർഡ്'. വാങ്ങുന്ന സാധനത്തിന്റെ വില അക്കൗണ്ടിൽനിന്നും കുറവ് (ഡെബിറ്റ്) ചെയ്യും. അക്കൗണ്ടിൽ പണം വേണമെന്ന് മാത്രം.
എ.ടി.എം. കാർഡ്
അക്കൗണ്ടിലെ പണം ഏതുസമയത്തും 'ആട്ടോമേറ്റഡ് ടെല്ലർ മെഷീ (എ.ടി.എം) വഴി പിൻവലിക്കാനുള്ള കാർഡാണ് '''എ.ടി.എം. കാർഡ്'''. സാധാരണ 'ഡെബിറ്റ്' കാർഡുകളും എ.ടി.എം. കാർഡുകളാണ്. അതുകൊണ്ട് ഇതിനെ ഡെബിറ്റ് കം എ.ടി.എം. കാർഡ് എന്ന് പറയുന്നു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ബാങ്കിങ്ങ് വർഗ്ഗം:സാമ്പത്തികം
ഭോജ്താൽ
മദ്ധ്യപ്രദേശിന്റെ തലസ്ഥാനനഗരമായ ഭോപ്പാൽ നഗരത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന വലിയ തടാകമാണ് ഭോജ്ടാൽ. ഇത് അപ്പർ ലേക്ക് എന്നാണ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. ഭോപ്പാൽ നഗരത്തിന്റെ പ്രധാന കുടിവെള്ള സ്രോതസ്സ് ഈ തടാകമാണ്. നഗരത്തിലെ 40% പേരും ഈ തടാകത്തിലെ ജലമാണ് നിത്യോപയോഗങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
ചിത്രശാല
വർഗ്ഗം:മധ്യപ്രദേശിലെ തടാകങ്ങൾ
വെളുത്ത രാജാക്കന്മാർ (ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ഇംഗ്ലിഷ് രാജമാർ)
ഭരണകർത്താക്കൾ
ബ്രൂണൈൻ സുൽത്താൻ ഒമർ അലി സൈഫുദ്ദീൻ II ൽ നിന്ന്ബ്രൂണൈയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ പ്രദേശത്ത് 1841 ൽ ജെയിംസ് ബ്രൂക്കിനു ഭൂമിക്ക് ലഭിക്കുന്നതുവരെ സാരവാക്ക് ബ്രുണായിയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം പിന്നീട് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ രാജാ എന്ന സ്ഥാനപ്പേര് സ്ഥിരീകരിച്ചു. ബോർണിയോ ദ്വീപിലെ വടക്കുഭാഗത്തെ ഭൂരിഭാഗവും പിടിച്ചടക്കിയ ആദ്യത്തെ രണ്ട് വെള്ളരാജന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് സരാവക് രാജ്യം വികസിക്കുകയും വിപുലീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ബ്രൂക്ക് ഭരണകൂടങ്ങൾ ബ്രൂണൈയിൽ നിന്ന് കൂടുതൽ ഭൂമിയെ പാട്ടത്തിന് കൊടുക്കുകയോ അല്ലെങ്കിൽ കൂട്ടിച്ചേർക്കുകയോ ചെയ്തു.
ലഘുചിത്രം|Graves of the White Rajahs at St Leonard's Church, Sheepstor, Devon, England.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:മലേഷ്യയുടെ ചരിത്രം
തെക്കെ ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ
തെക്കേ ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ ആന്ധ്രപ്രദേശ്, കർണാടക, കേരളം, തമിഴ് നാട് എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളെ പൊതുവായി വിശേഷിപ്പിക്കുന്നതാണ്‌ തെക്കേ ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണ വിഭവങ്ങൾ അഥവ സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ കുസിൻ (South Indian Cuisine).
സമാനതകളും വ്യത്യസ്തതകളും
തെക്കേ ഇന്ത്യയിലെ നാലു സംസ്ഥാനങ്ങളിലേയും മിക്ക ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിലും, അരിയുടെയും പയറു വർഗ്ഗങ്ങളുടേയും, സുഗനന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടേയും ഉപയോഗമാണ്‌ കൂടുതൽ ദർശിക്കാനാകുക. കൂടാതെ ധാരാളം മുളകും, തേങ്ങയും, ഇവിടുങ്ങളിലെ ഭക്ഷണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
ആന്ധ്ര ഭക്ഷണം
തെക്കേ ഇന്ത്യയിലെ നാലു സംസ്ഥാനങ്ങളിലേയും ഏറ്റവും കൂടുതൽ എരിവ് കൂടുതലുള്ള ഭക്ഷണം ആന്ധ്ര ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളാണ്‌. ആന്ധ്രഭക്ഷണത്തിൽ കൂടുതൽ ചുവന്ന മുളകുപൊടി, എണ്ണ, പുളി എന്നിവ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ആന്ധ്രഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ പ്രധാനമായും പച്ചക്കറിയോ, ധാന്യമോ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയുള്ള ഭക്ഷണങ്ങളാണ്‌ കൂടുതലുള്ളത്. ഇവിടെ തന്നെ ആന്ധ്രപ്രദേശിന്റെ തലസ്ഥാനമായ ഹൈദരബാദിന്റെ തനതായ ഭക്ഷണങ്ങൾ പ്രസിദ്ധമാണ്‌. ഇത് ആന്ധ്രയിലെ മറ്റ് ഭക്ഷണങ്ങളേക്കാൾ വ്യത്യസ്തമാണ്‌. ആന്ധ്രയിലെ ആദ്യകാല ഭരണാധികാരികളായ നിസാം ഹൈദരബാദിലെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾക്ക് കാര്യമായ സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഇവരുടെ ഭക്ഷണങ്ങൾ കൂടുതൽ എരിവ്, പുളി നിറഞ്ഞതായിരുന്നു. ഇതിൽ കച്ചേ ഗോഷ്ട് കി ബിരിയാണി, ദം ക മുർഗ് ബിരിയാണി, ബാഘരെ ബൈംഗൻ, അച്ചാറി സബ്ജി എന്നിവ വളരെ നിസാമിന്റെ സംഭാവനകളായി പ്രസിദ്ധമായ വിഭവങ്ങളാണ്‌.
കർണാടക ഭക്ഷണം
തേക്കേ ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ എരിവ് പുളിയിൽ  ഏറ്റവും കാഠിന്യം കുറഞ്ഞ ഭക്ഷണമാണു് കർണാടകയിലെ ഭക്ഷണ വിഭവങ്ങൾ. കർണാടക ഭക്ഷണത്തിൽ കൂടുതലായി കണ്ടുവരുന്ന ഒരു സാധനമാണു് പനംചക്കര. (palm sugar or Jaggery). മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്കാൾ താരതമ്യേന സസ്യഭുക്കുകൾ കൂടുതലുള്ളതുകൊണ്ട് തന്നെ ഇവിടെ കൂടുതലായി കാണുന്നത് സസ്യവിഭവങ്ങളാണ്. ഉഡുപ്പി ഭക്ഷണ വിഭവങ്ങൾ കർണാടകയിലെ വിഭവങ്ങളിലെ പ്രധാന ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളാണു്.
വടക്കേ കർണാടകയിൽ തനതായ ധാന്യവിഭവങ്ങൾ ജോവർ (Jowar), ബാജ്‌റ (Bajra) എന്നിവയാണു്. റൊട്ടി സാധാരണയായി ഈ ധാന്യങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണു് ഉണ്ടാക്കുന്നതു്. കൂടാതെ ഇനിനു കറികളായി വഴുതന, പയറുവർഗ്ഗങ്ങൾ, പുഴുങ്ങിയ പയറു വർഗങ്ങൾ എന്നിവയുപയോഗിച്ചുണ്ടാക്കുന്നു. കൂടാതെ രുചിവർദ്ധക ഭക്ഷണപദാർഥങ്ങളായ ചട്ണി പൗഡർ, അച്ചാർ എന്നിവയും ധാരാളമായി ഇവിടെ ഉപയോഗിച്ചു വരുന്നു. കർണാടകയുടെ തീരദേശപ്രദേശങ്ങളിൽ ധാരാളമായി കടലിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ഭക്ഷണപദാർഥങ്ങൾ ധാരാളമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. വിവിധരീതിയിലുള്ള മത്സ്യവിഭവങ്ങളുടെ കൂടെ പ്രധാന ഭക്ഷണം ഇവിടുങ്ങളിൽ അരി ഭക്ഷണം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇവിടങ്ങളിൽ രസം പോലുള്ള ചോറിനോടൊപ്പം വിളമ്പുന്ന ഒരു വിഭവമാണു് സാരു (Saaru)/ കൂടെ പാല്യ (Palya) എന്ന പേരിൽ പച്ചക്കറിവിഭവവും ഇവിടെ സാധാരണമാണു്. കർണാടകയിലെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾക്ക് പുറമേ, ഇവിടുത്തെ കൂർഗി (Coorgi cuisine) ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ അല്പം വ്യത്യസ്തത പുലർത്തുന്നതാണു്. മറ്റ് കർണാടക സംസ്കാരങ്ങളിൽ നിന്ന് അല്പം വ്യത്യസ്തമാണു് ഇവരുടേതു്. ഇവരുടെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ പോർക്ക്, ഇറച്ചി മുതലായവ ഒഴിച്ചുകൂടാനാവത്തതാണ്. പ്രധാന ഭക്ഷണം അരി കൊണ്ട് ഉണ്ടാക്കിയത് തന്നെയാണ്. ചോറും അത് സംബന്ധമായ ഭക്ഷണങ്ങളും, വേവിച്ച അരി, അരി ഡംബ്ലീങ്ങുകൾ, റൈസ് റോട്ടി എന്നിവയാണ് പ്രധാന വിഭവങ്ങൾ.
രസം, സൂപ്പ് പോലുള്ള ഒരു വിഭവമാണ് ബാസ് സാരു. ഇതിൽ പച്ചക്കറികളുടെ സത്ത് ആണ് പ്രധാനം. കൂടാതെ ഉപ്പ് സാരു എന്ന വിഭവത്തിൽ അരി, പയർ, പച്ചക്കറി എന്നിവയുടെ സത്ത് അടങ്ങിയ സൂപ്പ് പോലുള്ള ഒരു വിഭവമാണ്. വേനൽക്കാലത്തെ ഒരു പ്രധാന വിഭവം അവരെ കൽ ആണ് (ഇന്ത്യൻ ബീൻസ്). ഇത് ഉസലി, ഉപ്പ്മാ, ഹുളി, ഹിടാകിഡ. ബേലെ സാരു എന്നീ കറികളിൽ പ്രധാന ഘടകമാണ്. പരമ്പരാഗത ഭക്ഷണരീതികളിൽ അരിഭക്ഷണം രണ്ടാമതായിട്ടാണ് വിളമ്പുന്നത്. ഇതിൽ ചില പ്രധാന അരി വിഭവങ്ങൾ ബിസി ബെലെ ബാത്, ചിത്രാന, ഹുലിയാന എന്നിവയാണ്.
കട്ടിത്തൈര് ഇവിടുത്തെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ ഒഴിച്ചുകൂടാനാവത്ത ഒരു വിഭവമാണ്. കർണാടകയിലെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും തൈര് ഭക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഉച്ചഭക്ഷണത്തിൽ സാധാരണ അവസാനഘട്ടത്തിൽ ചോറും, തൈരും കൂട്ടിക്കഴിക്കുന്ന എല്ലായിടങ്ങളിലും പതിവാണ്. ബട്ടർ മിൽക്ക് സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും, മസാലയും ചേർത്ത് കഴിക്കുന്ന പതിവാണ്. കർണാടക ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലെങ്ങും പ്രസിദ്ധിയാർജ്ജിച്ചതിനു പിന്നിൽ ഉഡുപ്പി ഹോ‍ട്ടലുകൾക്ക് വലിയ പങ്കുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെങ്ങും ഉള്ള ഉഡുപ്പി ഹോട്ടലുകളിൽ എല്ലാ തെക്കേ ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണങ്ങളും വിളമ്പുമെങ്കിലും അടിസ്ഥാനപരമായി ഇത് കർണാടക ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾക്കാണ് പ്രാധാന്യം കൊടുക്കുന്നത്. പ്രസിദ്ധമായ മസാല ദോശയുടെ ഉറവിടം ഉഡുപ്പി ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ നിന്നാണ്.
കേരളീയ ഭക്ഷണം
thumb|Spicy fish from Kerala. തെക്കേ ഇന്ത്യയിലെ പൊതുവേയുള്ള ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ അല്പം വ്യത്യസ്തതയാർന്ന ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളാണ് കേരളത്തിലേത്. കേരളത്തിലെ വിവിധതരം ജാതി,മത സമൂഹങ്ങളിൽ വിവിധതരത്തിലുള്ള ഭക്ഷണരീതികൾ നിലനിൽക്കുന്നതു കൊണ്ട് തന്നെ കേരളീയ ഭക്ഷണരീതി വളരെയധികം വൈവിധ്യം നിറഞ്ഞതാണ്. ഹിന്ദുക്കളിൽ പ്രത്യേകിച്ചും നമ്പൂതിരി, നായർ സമുദായങ്ങളിൽ പൊതുവെ സസ്യ (വെജിടേറിയൻ) ഭക്ഷണരീതിയാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്. ക്രിസ്ത്യൻ, മുസ്ലീം സമുദായങ്ങളി പൊതുവേ സസ്യേതര (നോൺ-വെജിടേറിയൻ) ഭക്ഷണരീതിയാണ്. ഇതിൽ സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യനും, മലബാറി മുസ്ലീം ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ പ്രസിദ്ധമാണ്. കേരളത്തിലെ പ്രധാന കാർഷികോൽപ്പനം നാളികേരമായതുകൊണ്ട് തന്നെ, മിക്കവാറും എല്ലാ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ നാളികേരത്തിന്റെ സ്വാധീനം കൂടുതലായി കാണാവുന്നതാണ്. ഇത് തേങ്ങ നേരിട്ടൊ, വെളിച്ചെണ്ണയായിട്ടൊ കറികളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു. കൂടാതെ ഒരു തീരദേശസംസ്ഥനമായതു കൊണ്ട് മത്സ്യോത്പന്നങ്ങളും ഇവിടുത്തെ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു.
തമിഴ് ഭക്ഷണം
ലഘുചിത്രം|Lunch at Palakkad
തമിഴ് ഭക്ഷണങ്ങളിൽ വിശിഷ്ടവേളകളിലെ പ്രധാന വിഭവം ഇവിടുത്തെ സദ്യയാണ്. ഇതിൽ ഏകദേശം 20 നടുത്ത് വിഭവങ്ങൾ ഉണ്ടാകും. ഇതിൽ കറികളും, ചെറിയവിഭവങ്ങളും, അച്ചാർ മുതലായവ ഉണ്ട്. ഇതിൽ എരിവുകൂടിയതും അല്ലാത്തതുമായ വിഭവങ്ങൾ പ്രധാനമായും പച്ചക്കറിവിഭവങ്ങളാണുള്ളത്. ഇതിലെ പ്രധാന വിഭവം വേവിച്ച അരിഭക്ഷണമാന്. ഒരു തമിഴ് സദ്യയിലെ പ്രധാന വിഭവമായ ചോറിന്റെ കൂടെ കഴിക്കുന്ന കറികൾ സാധാരണ കുഴമ്പ്, സാമ്പാർ, പരുപ്പ്, രസം, തൈരു, കടയ്യൽ എന്നിവയാണ്. ഇതിന്റെ കൂടാതെ സൈഡ് വിഭവങ്ങളായ കൂട്ട്, കറി, പൊരിയൽ, അച്ചാർ, പപ്പടം എന്നിവയും ഉണ്ടാകും. മൂന്നാമത്തെ സെറ്റ് വിഭവങ്ങൾ വട, ബോണ്ട, ബജ്ജി, സൂപ്പ്, ചട്ണി, തൈരു പച്ചടി എന്നിവയാണ്. അവസാനത്തെ സെറ്റ് ഭക്ഷണം മധുരമാണ്. ഇതിൽ സാധാരണ പായസം, ഖീർ, കേസരി എന്നിവയാണ് ഉണ്ടാവുക. ഒരു സാധാരണ തമിഴ് പ്രധാന ഉച്ച ഭക്ഷണത്തിലും നാലു വിഭാഗങ്ങൾ ഉണ്ടാകും. ഇതിൽ ആദ്യം വേവിച്ച ചോറ് ആദ്യം പരുപ്പ്, നെയ്യ് എന്നിവ ചേർത്ത് കഴിക്കുന്നു. പിന്നീട് ചോറ്, കുഴമ്പ്, സാമ്പാർ, എന്നിവ ചേർത്ത് കഴിക്കുന്നു. ഇതാണ് ഭക്ഷണത്തിലെ പ്രധാ‍ന ഭാഗം. പിന്നീട് ചോറ് രസം ചേർത്ത് കഴിക്കുന്നു. ഇതിനു ശേഷം തൈര് ചേർത്തും ചോറ് കഴിക്കൂന്നു. കൂടെ അച്ചാറും പതിവുണ്ട്. അവസാനമായി മധുരവും കഴിക്കുന്നു. ഭക്ഷണത്തിനു ശേഷം പഴം, അല്ലെങ്കിൽ പാൻ കഴിക്കുന്ന പതിവും ഇവിടങ്ങളിൽ ഉണ്ട്.
തമിഴ് സസ്യേതര ഭക്ഷണത്തിന്റേയും രീതി ഏകദേശം ഒന്ന് പോലെ തന്നെയാണ്.ഇതിൽ ആദ്യത്തേതും, രണ്ടാമത്തേതും ഭാഗത്തിൽ ചോറിനു പകരം ഏതെങ്കിലും രീതിയിലുള്ള ബിരിയാണിയും മാംസഭക്ഷണവും, ഗ്രേവി നിറഞ്ഞ കറികളും ഉണ്ടാകും.
ഏതു രീതിയിയിലായാലും ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നത് വാഴയിലയിലാണ്. തമിഴ് ഭക്ഷണങ്ങൾ മധുരം, പുളി, ഉപ്പ്, ചവർപ്പ്, എരിവ്, പരുഷം എന്നീ രുചിഭേദങ്ങളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. തമിഴ് ഭക്ഷണരീതി ഈ രുചികളെല്ലാം ഉൾപ്പെടുത്തിയുള്ള ഒരു ഭക്ഷണരീതിയാണ്. ഈ രുചികൾ കിട്ടുന്ന ഭക്ഷണങ്ങൾ ഏതെങ്കിലും തന്നെ ഒരു സദ്യയിൽ, അല്ലെങ്കിൽ പ്രധാന ഭക്ഷണത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നു.
ചെട്ടിനാട് ഭക്ഷണ വിഭവങ്ങൾ
തമിഴ് നാട്ടിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ രുചിഭേദങ്ങളുള്ള ഒരു ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളാണ് ചെട്ടിനാട് ചെട്ടിനാട് പാചകവിഭവങ്ങൾ. ഇതിൽ പ്രധാനമായും സസ്യേതര വിഭവങ്ങളാണുള്ളത്. പലതരം മസാലകൾ ചേർത്ത് വ്യത്യസ്ത രീതിയിൽ മാംസാഹരമുണ്ടാകുന്നതിൽ ചെട്ടിനാട് പ്രസിദ്ധമാണ്. മത്സ്യം, ചെമ്മീൻ, കൊഞ്ച്, ഞണ്ട്, കോഴിയിറച്ചി, ആട്ടിറച്ചി എന്നിവയാണ്  ചെട്ടിനാട് വിഭവങ്ങളിലെ മാംസങ്ങൾ. പോത്ത്, പോർക്ക് എന്നിവ ചെട്ടിനാട് വിഭവങ്ങളിൽ കാണാറില്ല. മിക്ക വിഭവങ്ങളും ചോറിന്റെ കൂടെ ആണ് കഴിക്കുന്നത്. കൂടാതെ, ദോശ, ഇഡ്ഡലി, അപ്പം, അട എന്നിവയുടെ കൂടെയും മാംസാഹാരവിഭവങ്ങൾ കഴിക്കാറുണ്ട്.
വില്യം മർഡോക്ക്
സ്കോട്ടിഷ് എഞ്ചിനീയറും ശാസ്ത്രജ്ഞനുമായിരുന്നു വില്യം മർഡോക്ക്. കോൺവാൾ കൗണ്ടിയിലെ ബൗൾട്ടൺ & വാട്ട് എന്ന സ്ഥാപനത്തിലെ തൊഴിലാളി ആയിരുന്ന ഇദ്ദേഹം 10 വർഷത്തോളം സ്റ്റീം എഞ്ചിൻ ഇറെക്ടർ ആയിരുന്നു. ശിഷ്ടകാലം ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ബിർമിങ്ഗമിലാണ് അദ്ദേഹം ചിലവഴിച്ചത്. ഗ്യാസ് വെളിച്ചം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കണ്ടുപിടിത്തങ്ങളിലൊന്നാണ്. 1784 മുതൽ 1794 വരെയുള്ള നിരന്തര പരിശ്രമത്തിന്റെ ഫലമായിട്ടാണ് ഗ്യാസ് വെളിച്ചം കണ്ടുപിടിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞത്.
ചരിത്രം
സ്കോട്ട്‌ലൻഡിലെ ഈസ്റ്റ് ആയിർഷൈറിലെ കുംനോക്കിനടുത്തുള്ള ലുഗറിലാണ് വില്യം മർഡോക്ക് ജനിച്ചത്. ഹനോവേറിയരുടെ കവചിതസേനയിലെ ഗണ്ണർ ആയിരുന്ന ജോൺ മർഡോക്കിന്റെ ഏഴു മക്കളിൽ മൂന്നാമനായിരുന്നു. 10 വയസ്സുവരെ അദ്ദേഹം കുംനോക്കിിലെ കിർക്ക് സ്ക്കൂളിലായിരുന്നു വിദ്യാഭ്യാസം. ഓഹിൻലെക് സ്ക്കൂളിൽ വില്യം ഹാൽബെർട്ടിന്റെ ശിക്ഷണത്തിൽ ഗണിതശാസ്ത്രം പഠിച്ചു. ബലതന്ത്രത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനതത്വങ്ങൾ അദ്ദേഹം പഠിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം പിതാവിനോടൊത്ത് ലോഹങ്ങളിലും തടികളിലും പരീക്ഷണം നടത്തുകയും 1763-ൽ തടിയിൽ ഒരു കുതിരയെ നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു. തടി കൊണ്ടുള്ള കുതിരയ്ക്ക് ചക്രങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി കൈ ഉപയോഗിച്ച് വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകാൻ കഴിയുന്ന വിധത്തിലെ ഒരു ട്രൈസൈക്കിൾ ആക്കി അദ്ദേഹം മാറ്റി. 1774-ൽ അദ്ദേഹം പിതാവിനോടൊത്ത് ലുഗർ വാട്ടറിനുമുകളിൽ ക്രെയിക്സൻ പാലം നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു.
ലിംഗായെൻ
Lingayen, ലിംഗായെൻ ഔദ്യോഗികമായി Municipality of Lingayen, (Baley na Lingayen; IlocanoIli ti Lingayen; Bayan ng Lingayen) അറിയപ്പെടുന്നു. ഫിലിപ്പൈൻസിലെ പൻഗസിനാൻ പ്രവിശ്യയിലെ ഒരു ഒന്നാം ക്ലാസ് മുനിസിപ്പാലിറ്റിയാണ്. 2015ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം 103,278 ജനങ്ങളാണിവിടെയുള്ളത്[./Lingayen,_Pangasinan#cite_note-PSA15-01-3 [3] ]
വില്യം മർഡോക്ക്
ചരിത്രം
വിവാഹത്തെത്തുടർന്നാണ് അദ്ദേഹം ഗ്യാസ് വെളിച്ചം കണ്ടുപിടിക്കുന്നത്. സ്കോട്ട്ലണ്ടുകാരനായ വില്യം മർഡോക്ക് 1784-ൽ ഒരു കൽക്കരി മേൽനോട്ടക്കാരന്റെ മകളെ വിവാഹം കഴിച്ചു. വിവാഹത്തിനുശേഷം അദ്ദേഹം ഭാര്യവീടിനടുത്തുതന്നെയായിരുന്നു താമസിച്ചിരുന്നത്. കാലം കഴിയവെ കൽക്കരി ഖനിയിൽ നിന്ന് പുറത്തേയ്ക്ക് പോകുന്ന ഗ്യാസ് എങ്ങനെ ഉപയോഗപ്പെടുത്താമെന്ന ചിന്ത മർഡോക്കിനെ അലട്ടികൊണ്ടിരുന്നു. ഖനിയിൽ നിന്നുയരുന്ന ഗ്യാസ് കൊണ്ട് വെളിച്ചം ഉല്പാദിപ്പിച്ചു കൂടേ എന്നായിരുന്നു മർഡോക്കിന്റെ ചിന്ത. വെളിച്ചം ലഭിക്കാൻ തീ മാത്രമായിരുന്നു അന്ന് പ്രധാന ആശ്രയം. ഖനിയിൽ നിന്നു വരുന്ന വാതകത്തെ ഒരു ലോഹക്കുഴൽ വഴി അദ്ദേഹം തന്റെ പരീക്ഷണശാലയിലെ മുറിയിലേയ്ക്ക് എത്തിച്ചു. വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം 1792 ജൂലായ് 29ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരീക്ഷണങ്ങൾ വിജയിച്ചു. ഖനിയിൽ നിന്നും ലോഹക്കുഴൽ വഴി മുറിയിലെത്തിയ ഗ്യാസ് ഉപയോഗിച്ച് അദ്ദേഹം കൃത്രിമവെളിച്ചം വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു. പരീക്ഷണങ്ങൾ തുടർന്ന മർഡോക്ക് ഗ്യാസ് വെളിച്ചം ഉപയോഗിച്ച് തന്റെ വീട് മുഴുവൻ പ്രകാശപൂരിതമാക്കി. തന്റെ കണ്ടുപിടിത്തം വാണിജ്യപരമായി ഉപയോഗിക്കാൻ വേണ്ടി 1799-ൽ അദ്ദേഹം ബിർമിംഗാംമിലേയ്ക്ക് താമസം മാറി.
ലിംഗായെൻ
പൻഗസിനാന്റെ തലസ്ഥാനവും ആ പ്രവിശ്യയുടെ സർക്കാരിന്റെ ആസ്ഥാനവുമാണ്. ലിംഗായെൻ രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ ഒരു തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥലമായിരുന്നു. മുൻ പ്രസിഡന്റായ ഫിഡൽ വി. റാമോസിന്റെ ജന്മസ്ഥലവുമാണിത്.
വില്യം മർഡോക്ക്
പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:1754-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 21-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:1839-ൽ മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:നവംബർ 15-ന് മരിച്ചവർ
ലിംഗായെൻ
ചരിത്രം
അഗസ്തീനിയൻ മിഷണറിമാരും സ്പാനിഷ് കോൺക്വിസ്റ്റാഡോറീസ`കളും ഈ പട്ടണത്തിന്റെ രൂപരേഖ 1614ൽതയ്യാറാക്കി. ഈ പട്ടണം സ്ഥാപിച്ചു. തടിച്ച ചില പുളിമരങ്ങൾ നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്ത് തദ്ദേശീയരുടെ അഭിപ്രായപ്രകാരമാണ് ഈ നഗരം സ്ഥാപിച്ചത്. ഈ മരങ്ങൾ അതിഭീമമായിരുന്നുവത്രെ. അടുത്തുള്ള മറ്റു മരങ്ങൾ ഇവയെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ കുള്ളന്മാരെപ്പോലെ കാണപ്പെട്ടു. കാൽനടയാത്രക്കാർ ഈ മരങ്ങളെ നടന്നുപൊകുന്ന വഴിക്ക് തിരിഞ്ഞുനോക്കിക്കൊണ്ടുതന്നെ തങ്ങളുടെ കണ്ണിൽനിന്നും മറയുന്നതുവരെ കണ്ണെടുക്കാതെ പോകുമായിരുന്നു. അത്രയ്ക്കും ഈ മരങ്ങൾ ആളുകളുടെ ശ്രദ്ധ ആകർഷിച്ചിരുന്നുവത്രെ. ഏതു ദിക്കിലേയ്ക്കാണവർ നോക്കിയത് എന്ന വീട്ടുകാരുടെ ചോദ്യത്തിനു തങ്ങൾ ലിംഗായെൻ (പംഗസിനാൻ ഭാഷയിൽ)അല്ലെങ്കിൽ പിന്നോട്ട് നോക്കി എന്ന ഉത്തരം നൽകി. ഇങ്ങനെയാണ് ഈ സ്ഥലത്തിനു ഈ പേർ വന്നതെന്നു ഐതിഹ്യം.
ലിംഗായെൻ പംഗസിനാന്റെ തലസ്ഥാനമായി പിന്നീടു മാറി.
ഫിലിപ്പൈൻസിലെ ബുദ്ധമതം (കോളണിഭരണത്തിനു മുമ്പ്)
കോളണിഭരണത്തിനു മുമ്പുള്ള മതത്തിന്റെ അവസ്ഥയെപ്പറ്റി കൃത്യമായി പറയാനാവില്ല. ആ സമയത്ത് അനിമിസം, ബുദ്ധമതം, ഹിന്ദുമതം എന്നിവ ഫിലിപ്പൈൻ ജനതയെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നതായി തെളിവുണ്ട്. ഖനനഗവേഷണപ്രവർത്തനങ്ങളിൽനിന്നും കണ്ടെടുത്ത ഹിന്ദു-ബുദ്ധ പ്രതിമകൾ ഇക്കാര്യത്തിൽ വെളിച്ചം വീശുന്ന തെളിവുകളാണ്. ആദ്യത്തെ എഴുത്തുതെളിവ് ലഗുണ താമ്രപത്രികയുടെ കണ്ടെത്തലാണ്. ഇത്, സി ഇ 900ൽ എഴുതപ്പെട്ടതാണ് എന്നു കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ കാലഗണനയ്ക്കായി ബുദ്ധിസ്റ്റ്-ഹിന്ദു ചാന്ദ്രകലണ്ടർ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇസ്ലാം മതം ഇവിടെയെത്തിയപ്പോൾ, പഴയ മതങ്ങളെല്ലാം അപ്രത്യക്ഷമായിപ്പോയി. 1521ൽ ഫെർഡിനാന്റ് മഗല്ലൻ ഫിലിപ്പൈൻസിലെത്തിയപ്പോൾ അവിടെ ക്രിസ്തുമതവുമെത്തി. ക്രിസ്തുമതത്തിലെ റോമൻ കാത്തലിക് ധാരയാണിവിടെത്തിയത്. ആ മതം തന്നെ ഭൂരിപക്ഷ മതവുമായി. എന്നിരുന്നാലും, ചില തദ്ദേശീയരായ ജനതകൾ പഴയ അനിമിസമതം തന്നെ തുടർന്നുപോരുന്നുണ്ട്. കാത്തലിക് മതം പിന്തുടരുന്നവർ തന്നെ അവരുടെ പഴയ വിശ്വാസപ്രമാണങ്ങൾ പലതും ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടുമില്ല.
ലിംഗായെൻ
ചരിത്രം
രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധസമയത്ത് ലിംഗായെൻ ഉൾക്കടൽ സഖ്യകക്ഷികളെത്തി.അവർ ലിംഗായെനിൽ ഇറങ്ങി. അന്ന് ആക്രമണത്തിനു പുറപ്പെട്ട വിമാനങ്ങളുടെ റൺവേ ആയത് ഈ കടൽത്തീരമായിരുന്നു.
ഫിലിപ്പൈൻസിലെ ബുദ്ധമതം (കോളണിഭരണത്തിനു മുമ്പ്)
അനിമിസവും നാടോടിമതവും
Animism ആനിമിസം ആണ് കൊളോണിയൽ കാലത്തിനുമുമ്പ് ഫിലിപ്പൈൻസിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന മതം. ഇപ്പോൾ, വിരലിലെണ്ണാവുന്ന തദ്ദേശീയ ജനതമാത്രമാണ് അനിമിസം ആചരിച്ചുവരുന്നത്. ലോകം നല്ലതും ചീത്തതുമായ ദേവതകളെക്കൊണ്ടു നിറഞ്ഞതാണ്. അവരെ വാരാധിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ ആദരിക്കണം. ഈ പ്രകൃതിദൈവങ്ങളെ ദേവതകൾ എന്നു പറയുന്നു. ഹിന്ദു ദേവതകളുമായി ഇവയ്ക്കു ബന്ധമുണ്ട്.
ലിംഗായെൻ
ഭൂമിശാസ്ത്രം
ലിംഗായെൻ ഉൾക്കടലിൻ തീരത്താണു ലിംഗായെൻ കിടക്കുന്നത്. ആഗ്നോ നദി, ലിമാഹോങ് ചാനൽ എന്നിവയും ഇവിടെയാണ്. 62.76 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ ആണ് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ വിസ്തീർണ്ണം. 32 ബരങ്‌ഗേകൾ ഉണ്ട്. ഇതിന്റെ ഉപരിതലം പരന്നതും കൃഷിക്കും മത്സ്യബന്ധനത്തിനു യോജിച്ചതുമാണ്. ലിംഗായെൻ കാലാവസ്ഥ ഡിസംബർ മുതൽ ഫെബ്രുവരി വരെ തണുപ്പുള്ളതും, മാർച്ച് മുതൽ ഏപ്രിൽ വരെ അത്യുഷ്ണമുള്ളതും മേയ് മുതൽ ഒക്ടോബർ വരെ മഴ നിറഞ്ഞതുമാണ്.
ബരൻഗെയ്സ്
ലിംഗായെൻ രാഷ്ട്രീയമായി 32 ബരൻഗെയ്കൾ ആയി തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ത‌ൻജുങ്പുര രാജ്യം
പുറം കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ചരിത്രം
ലിംഗായെൻ
സാമൂഹ്യ-സാംസ്കാരിക വികസനം
Lingayen poblacion has two portions, architecturally and culturally different from each other : Spanish and American because of the large influence of both two major colonizers.
The older portion influenced by Spanish is located in the southern part. The infrastructure that the Spanish planned was all town buildings face each other around a town plaza. The buildings include the Three Kings Parish Church and the Municipal Hall.
The American one built near the Lingayen Gulf consists of many provincial government buildings including the Provincial Capitol and Urduja House, all located in the Capitol Grounds.
സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ
കൃഷി, കാലിവളർത്തൽ, മത്സ്യബന്ധനം എന്നിവയാണ് പ്രധാന തൊഴിലുകൾ
നെല്ല്, ചോളം, തക്കാളി, മാങ്ങ, തണ്ണിമത്തൻ, പച്ചക്കറികൾ എന്നിവയാണ് പ്രധാന വിളകൾ.
ലിംഗായെൻ ഉൾക്കടലിലാണ് മത്യബന്ധനകേന്ദ്രം.
മറ്റു പ്രധാന വ്യവസായങ്ങൾ: മധുരം നിറച്ച തേങ്ങ, വിനാഗിരി, മരസാമാനങ്ങൾ, മുളയുപയോഗിച്ചുള്ള വിവിധ ഉത്പന്നങ്ങൾ, നിപ, ബഗൂങ് എന്നിവ.
കൃഷി
3,180 hectares or 47.5% സ്ഥലത്ത് കൃഷിയാണു ചെയ്യുന്നത്.
ഹൈമെനോകാലിസ്
അമരില്ലിഡേസി കുടുംബത്തിലെ അമേരിക്കൻ സസ്യങ്ങളുടെ ഒരു ജനുസ്സാണ് ഹൈമെനോകാലിസ് (US) or
കേരള കത്തോലിക്ക മെത്രാൻ സമിതി
കേരള കത്തോലിക്ക മെത്രാൻ സമിതി  കേരളത്തിലെ മെത്രന്മാരെ ബന്ധിപ്പിക്കുക സ്ഥിര കൂട്ടായ്‌മയാണ്. ഇത് ക്രിസ്ത്യൻ കത്തോലിക്ക സമുദായത്തിലെ മൂന്ന് റീത്തുകൾ (ലത്തീൻ,സീറോ മലബാർ, സീറോ മലങ്കര) ചേർന്ന കൂട്ടായ്‌മ ആണ്. ക്രിസ്ത്യൻ ദേവാലയങ്ങളിൽ ഉയരുന്ന ചോദ്യങ്ങൾക് കൂട്ടായ പഠനങ്ങൾ വഴിയും, കൂട്ടായ ചർച്ചകൾ വഴിയും പരിഹാരം നിർദ്ദേശങ്ങൾ വഴി എല്ലാ ക്രിസ്ത്യൻ സമൂഹത്തിനെ എത്തിക്കുക എന്നതാണ് കെ.സി.ബി.സി യുടെ ലക്ഷ്യം.
ഹൈമെനോകാലിസ്
തെക്കുകിഴക്കൻ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, മെക്സിക്കോ, മധ്യ അമേരിക്ക, കരീബിയൻ, വടക്കൻ തെക്കേ അമേരിക്ക എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള 60 ലധികം ഇനം സസ്യങ്ങൾ ഹൈമനോകാലിസിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ചില ഇനം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഊഷ്മള രാജ്യങ്ങളിൽ അലങ്കാരസസ്യങ്ങളായി വളർത്തുന്നു. ചിലത് ആഫ്രിക്കയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും വിവിധ ഉഷ്ണമേഖലാ ദ്വീപുകളിലും പ്രകൃതിവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കരീബിയൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പല ഇനങ്ങളും ചതുപ്പുകൾ, സ്ട്രീംബാങ്കുകൾ, കടൽത്തീരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ നനവുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ വസിക്കുന്നു. ചില ഇനങ്ങളിൽ വെള്ളത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്ന വിത്തുകൾ കാണപ്പെടുന്നു. ചില മെക്സിക്കൻ ഇനങ്ങൾ ഇതിനു വിപരീതമായി കുന്നുകളിലും പർവതങ്ങളിലും പുൽമേടുകളിൽ വളരുന്നു.
കേരള കത്തോലിക്ക മെത്രാൻ സമിതി
വർഗ്ഗം:ക്രിസ്തുമതം കേരളത്തിൽ
ഹൈമെനോകാലിസ്
സ്ട്രാപ്പ് ആകൃതിയിലുള്ള ഇലകളുടെ ബേസൽ റോസറ്റുകളിൽ നിന്നാണ് പൂവിന്റെ തണ്ടുകൾ ഉണ്ടാകുന്നത്. അഗ്രഭാഗത്തുള്ള സുഗന്ധമുള്ള പൂക്കളുടെ ക്ലസ്റ്ററുകൾ പച്ച, വെള്ള, മഞ്ഞ എന്നീ നിറങ്ങളിൽ വലുതും മനോഹരവുമാണ്. ഗ്രീക്ക് പദങ്ങളായ ὑμήν ഹൈമെൻ, എന്നാൽ "മെംബ്രേൻ", എന്നും αλός കലോസ് എന്നാൽ മനോഹരം എന്നുമാണ് ഇതിൽ നിന്നാണ് ജീനസ് നാമം ലഭിച്ചത്. പുഷ്പങ്ങളുടെ കൗതുകകരമായ ആകൃതിയെ ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അതിൽ ഇടുങ്ങിയതും വളഞ്ഞതുമായ ആറ് ദളങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു. ഇത് ആഴമില്ലാത്ത കപ്പ് ആകൃതിയിൽ ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു സ്പൈഡറി ഡാഫോഡിൽ അല്ലെങ്കിൽ ലില്ലി ആയ ഇത് "സ്പൈഡർ ലില്ലി" എന്ന പൊതുനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
ഫിലിപ്പൈൻസിലെ ബുദ്ധമതം (കോളണിഭരണത്തിനു മുമ്പ്)
അനിമിസവും നാടോടിമതവും
വർഗ്ഗം:ബുദ്ധമതം
ഹൈമെനോകാലിസ്
സ്പീഷീസ്
, ലോക ചെക്ക്‌ലിസ്റ്റ് തിരഞ്ഞെടുത്ത സസ്യ കുടുംബങ്ങളുടെ 65 ഇനങ്ങളെ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു:
ഒരു കാലത്ത് ഹൈമനോകാലിസിലെ അംഗങ്ങളായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഇനങ്ങൾക്ക് നിരവധി പേരുകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ മറ്റ് ജനീറയിലേക്ക് യോജിച്ചതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. തെക്കേ അമേരിക്ക സ്വദേശികളാണ് മിക്ക ഇനങ്ങളും. ക്ലിനാന്റസ്, യൂക്കാരിസ്, ഇസ്മെൻ, ലെപ്റ്റോചിറ്റൺ, പാൻക്രാറ്റിയം എന്നിവ അത്തരം ജനീറയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• Hymenocallis amancaes - Ismene amancaes
• Hymenocallis andreana - Leptochiton quitoensis
• Hymenocallis bonplandii - Eucharis bonplandii
• Hymenocallis calathina - Ismene narcissiflora
• Hymenocallis caroliniana - Pancratium maritimum
• Hymenocallis heliantha - Leptochiton helianthus
• Hymenocallis lacera - Pancratium maritimum
• Hymenocallis longipetala - Ismene longipetala
• Hymenocallis macleana - Ismene pedunculata
• Hymenocallis maritima - Pancratium maritimum
• Hymenocallis morrisonii - Ismene morrisonii
• Hymenocallis narcissiflora - Ismene narcissiflora
• Hymenocallis nutans - Ismene nutans
• Hymenocallis pedunculata - Ismene pedunculata
• Hymenocallis quitoensis - Leptochiton quitoensis
• Hymenocallis sublimis - Ismene sublimis
• Hymenocallis tenuifolia - Leptochiton quitoensis
• Hymenocallis vargasii - Ismene vargasii
• Hymenocallis velardei - Ismene longipetala
• Hymenocallis virescens - Ismene pedunculata
• Hymenocallis viridiflora - Clinanthus viridiflorus
അവലംബം
വർഗ്ഗം:അമരില്ലിഡേസി
ഷുൻടാരോ തനിക്കാവ
ജാപ്പനീസ് കവിയും വിവർത്തകനുമാണ് ഷുൻടാരോ തനിക്കാവ (谷川 俊太郎) (ജ: ഡിസം. 15, 1931 ടോക്യോ). ജപ്പാനിലും വിദേശത്തും ഏറ്റവും അധികം വായിക്കപ്പെടുന്ന എഴുത്തുകാരിലൊരാളായ തനിക്കാവയ്ക്ക് സാഹിത്യത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം ലഭിക്കുമെന്നുള്ള ഊഹാപോഹങ്ങൾ പ്രബലമാണ്. . അറുപതിലധികം കൃതികൾ രചിച്ചിട്ടുള്ള തനിക്കാവ ബാലസാഹിത്യത്തിനുള്ള ആൻഡേഴ്സൻ പുരസ്ക്കാരത്തിനു 2008ൽ ശിപാർശ ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:1931-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 15-ന് ജനിച്ചവർ
വടക്കന്തറ തിരുപുരായ്‌ക്കൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
കേരളത്തിലെ പ്രസിദ്ധ ഭഗവതിക്ഷേത്രങ്ങളിലൊന്നാണ് പാലക്കാട് ജില്ലയിൽ പാലക്കാട് നഗരത്തിനടുത്തുള്ള വടക്കന്തറയിലുള്ള പ്രസിദ്ധമായ ശ്രീ തിരുപുരായ്ക്കൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രം. പരാശക്തിയുടെ ഉഗ്രഭാവമായ ഭദ്രകാളിയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യ പ്രതിഷ്ഠ. എന്നാൽ ചിലപ്പതികാരത്തിലെ നായികയായ കണ്ണകിയായി സങ്കല്പിച്ചാണ് പൂജ നടത്തിവരുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിൽ മൂന്ന് വർഷത്തിലൊരിയ്ക്കൽ നടത്തിവരുന്ന വലിയവിളക്കുവേല പ്രസിദ്ധമാണ്. ഉപദേവതകളായി ഗണപതി, അയ്യപ്പൻ, നാഗദൈവങ്ങൾ, ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ് എന്നിവരും ക്ഷേത്രത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്നു. മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ കീഴിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.
ഐതിഹ്യം/ചരിത്രം
ചിലപ്പതികാരത്തിലെ നായകനായ കോവലനെ ചെയ്യാത്ത തെറ്റിന് വധിച്ചുകളഞ്ഞ വിവരമറിഞ്ഞ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയായ കണ്ണകി മധുരാനഗരം ചുട്ടെരിച്ച് കേരളത്തിലേയ്ക്ക് യാത്രതിരിച്ചു. പോകുന്ന വഴിയിൽ പാലക്കാട്ടെത്തിയ കണ്ണകി അടുത്തുള്ള മേലാമുറി എന്ന സ്ഥലത്ത് താമസിച്ചു. പാലക്കാട്ട് രാജാവായിരുന്ന ശേഖരിവർമ്മയ്ക്ക് ദർശനം നൽകിയ ഭഗവതി തുടർന്ന് അവിടെ സ്വയംഭൂവായി അവതരിച്ചു. ശേഖരിവർമ്മ അവിടെ ഭഗവതിയ്ക്ക് ഒരു ക്ഷേത്രം നിർമ്മിച്ചു. ഇത് 'നടുപ്പതിമന്ദം ക്ഷേത്രം' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടു. ഭഗവതിയോടൊപ്പം രണ്ട് സഹോദരിമാരും വന്നിരുന്നത്രേ. അവരിലൊരാൾ പിരായിരിയിലും മറ്റൊരാൾ തിരുനെല്ലായിയിലും കുടികൊണ്ടു. ഇവർ യഥാക്രമം 'കണ്ണുക്കോട്ട് ഭഗവതി' എന്നും 'കണ്ണാടത്ത് ഭഗവതി' എന്നും അറിയപ്പെട്ടു. ഇന്നും ഈ ക്ഷേത്രങ്ങൾ നിലവിലുണ്ട്.
മധുരയിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ടുപോന്ന ഒരു ജനവിഭാഗം ഈ യാത്രയിൽ ഭഗവതിമാരെ അനുഗമിച്ചിരുന്നു. മൂത്താൻ എന്നാണ് ഈ ജാതി അറിയപ്പെടുന്നത്. ഇന്നും ഈ ജാതിക്കാർ പാലക്കാട്ട് സ്ഥിരതാമസമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. വൈശ്യരായ അവർ ആദ്യം കുടികൊണ്ട സ്ഥലത്തിന് 'മൂത്താന്തറ' എന്നാണ് പേരിട്ടിരിയ്ക്കുന്നത്. തമിഴ് പാരമ്പര്യമുള്ള ജാതിയാണെങ്കിലും മൂത്താന്മാർ മലയാളം തന്നെയാണ് മാതൃഭാഷയാക്കിയിരിയ്ക്കുന്നത്. ഇത് തമിഴ്നാട്ടിൽ നിന്ന് കുടിയേറിവന്ന മറ്റ് ജാതിവിഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് അവരെ വ്യത്യസ്തരാക്കുന്നു.
ടിപ്പു സുൽത്താന്റെ പടയോട്ടക്കാലത്ത് നടുപ്പതിമന്ദം ക്ഷേത്രമടക്കം പാലക്കാട്ടെ മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളും തകർക്കപ്പെട്ടു. ഇതേത്തുടർന്ന് നടുപ്പതിമന്ദത്തുണ്ടായിരുന്ന ഭഗവതിവിഗ്രഹം ഭക്തർ വടക്കന്തറയിൽ കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. അവിടത്തെ പ്രശസ്ത നായർ കുടുംബമായ തരവത്ത് തറവാട്ടിലാണ് ആദ്യം ഭഗവതിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ടായിരുന്നത്. പിന്നീട്, രാമപുരം ശ്രീ മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തിനടുത്തുള്ള അത്തിമരച്ചുവട്ടിൽ ഭഗവതിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. കാലപ്രവാഹത്തിൽ മരം നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ അവിടെയൊരു ശ്രീകോവിലും പണികഴിപ്പിച്ചു. ഉപദേവതാപ്രതിഷ്ഠകളും ഇതിനോടനുബന്ധിച്ചുതന്നെ നടത്തി. അങ്ങനെയാണ് പ്രസിദ്ധമായ വടക്കന്തറ തിരുപുരായ്ക്കൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രം നിലവിൽ വന്നത്.
ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും
വടക്കന്തറ ദേശത്തിന്റെ ഒത്തനടുക്കായാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കിഴക്കോട്ടാണ് ക്ഷേത്രദർശനം. ക്ഷേത്രത്തിന് നേരെമുന്നിൽ അതിവിശാലമായ ക്ഷേത്രമൈതാനവും വാഹന പാർക്കിങ് സൗകര്യവുമുണ്ട്. ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിന്റെ തൊട്ടുതെക്കുഭാഗത്താണ് മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഇരുക്ഷേത്രങ്ങളും ഒരേ ദേവസ്വത്തിന്റെ കീഴിലാണ്. ഇരുഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും പ്രവേശനകവാടങ്ങളുണ്ട്. വിഷ്ണുക്ഷേത്രത്തിന് നാലമ്പലവും മതിൽക്കെട്ടും കൊടിമരവും ബലിക്കൽപ്പുരയുമെല്ലാമുണ്ട്. എന്നാൽ, ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിന് ശ്രീകോവിലും അത്തിമരത്തറയും മാത്രമേയുള്ളൂ. ക്ഷേത്രക്കുളവും ദേവസ്വം ഓഫീസും ക്ഷേത്രമതിലകത്ത് വടക്കുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. 'തിരുപുരായ്ക്കൽ ഭഗവതി-രാമപുരം വിഷ്ണു ദേവസ്വം' എന്ന ഒറ്റപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഇവിടത്തെ ദേവസ്വം മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന് കീഴിലുള്ള 'എ' ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ്. ഇരുനടകൾക്കുനേരെയും പ്രവേശനകവാടങ്ങളുമുണ്ട്. ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിനടുത്ത് പ്രത്യേക രീതിയിൽ നിർമ്മിച്ച കിണർ കാണാം. വട്ടത്തിൽ ഒരു പാത്രം പോലെ കിടക്കുന്ന ഈ കിണർ ക്ഷേത്രത്തിൽ വരുന്ന ഭക്തരെ ആകർഷിയ്ക്കുന്നു. സ്വർണ്ണം പൂശിയ നിലയിലാണ് ഈ കിണർ.
ഭഗവതിയുടെ ശ്രീകോവിൽ ചതുരാകൃതിയിൽ തീർത്തതും താരതമ്യേന ചെറുതുമാണ്. ഒറ്റനിലയേ ഈ ശ്രീകോവിലിനുള്ളൂ. വനദുർഗ്ഗാസങ്കല്പമുള്ളതിനാൽ മേൽക്കൂര പണിതിട്ടില്ല. ഒരടി ഉയരമുള്ള അപൂർണ്ണരൂപത്തിലുള്ള വിഗ്രഹം പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. കണ്ണകിയുടെ ഒരു ഭാഗം മൂത്താന്മാർ അടുത്തുള്ള മൂത്താന്തറയിലേയ്ക്ക് കൊണ്ടുപോയി എന്നാണ് കഥ. അതിനുശേഷമാണത്രേ ഭഗവതി ഇങ്ങനെയായത്. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് തിരുപുരായ്ക്കലമ്മ, വടക്കന്തറയിലെ ശ്രീലകത്ത് കുടികൊള്ളുന്നു. വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ വർഗ്ഗം:പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ
പട്ടത്താനം
കേരളത്തിൽ കൊല്ലം ജില്ലയിലുള്ള ഒരു ജനവാസപ്രദേശമാണ് പട്ടത്താനം. ചിന്നക്കടയിൽ നിന്ന് 4 കിലോമീറ്റർ അകലെ കൊല്ലം നഗരത്തിനു തെക്കുകിഴക്കായാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഇവിടെയുള്ള സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിലെ ഗജമേള പ്രസിദ്ധമാണ്. അമ്മൻനട അർദ്ധനാരീശ്വരൻ ക്ഷേത്രം, ഭരത രജനി ലാറ്റിൻ കത്തോലിക് ചർച്ച് എന്നിവയും പട്ടത്താനത്തുണ്ട്.
വിദ്യാലയങ്ങൾ
വിമലാ ഹൃദയ ഗേൾസ് ഹൈ സ്കൂൾ, ക്രിസ്തുരാജ് ബോയ്സ് ഹൈ സ്കൂൾ, ബാലികാ മറിയം എൽ.പി.എസ്., ഫാത്തിമ മാതാ നാഷണൽ കോളേജ്, ബിഷപ്പ് ജെറോം കോളേജ് ഓഫ് എഞ്ചിനിയറിംഗ് എന്നിവ പട്ടത്താനത്തിനു സമീപത്തെ പ്രധാന വിദ്യാലയങ്ങളാണ്. ഇവിടുത്തെ എസ്.എൻ.ഡി.പി. യു.പി. സ്കൂളിന് 2011-ലെ ബ്രിട്ടീഷ് കൗൺസിലിന്റെ ഇന്റർനാഷണൽ സ്കൂൾ അവാർഡ് ലഭിച്ചിരുന്നു.
ശ്രീകുമാർ ചേതസ് (നടൻ, കവി, കഥാ കൃത്ത്‌, അദ്യാപകൻ
പട്ടത്താനം സ്വദേശികളായ പ്രധാനപ്പെട്ടവർ,
പുറംകണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കൊല്ലം ജില്ലയിലെ പട്ടണങ്ങൾ വർഗ്ഗം:കൊല്ലം കോർപ്പറേഷൻ-വാർഡുകൾ
താമരംകുളങ്ങര ശ്രീ ധർമശാസ്താ ക്ഷേത്രം
കേരളത്തിൽ എറണാകുളം ജില്ലയിൽ തൃപ്പൂണിത്തുറയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് താമരംകുളങ്ങര ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം. ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച് ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠ മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ പ്രസിദ്ധമായ ചമ്രവട്ടം ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠ തന്നെയാണ്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ശാസ്താക്ഷേത്രങ്ങൾ വർഗ്ഗം:എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ
കൊച്ചി രാജ്യ പ്രജാമണ്ഡലം
ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്രസമരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് 1941 ൽ തൃശ്ശൂരിൽ രൂപപ്പെട്ട രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയാണ് കൊച്ചി രാജ്യ പ്രജാമണ്ഡലം. ഇക്കണ്ടവാര്യർ, വി.ആർ. കൃഷ്ണനെഴുത്തച്ഛൻ, എസ്.നീലകണ്ഠ അയ്യർ, കുറൂർ നീലകണ്ഠൻ നമ്പൂതിരിപ്പാട് എന്നിവരായിരുന്നു സംഘടന രൂപീകരിക്കുന്നതിൽ പ്രധാനികൾ. പനമ്പിള്ളി ഗോവിന്ദമേനോൻ, കെ. കരുണാകരൻ തുടങ്ങിയ പ്രഗൽഭരായ പല രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകരും കൊച്ചി രാജ്യ പ്രജാമണ്ഡലത്തിൽ പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ചരിത്രം
1941 ലെ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ ഉണ്ടായ കെടുതികളിൽ നിന്ന് കൊച്ചിരാജ്യത്തെ ജനങ്ങളെ രക്ഷിക്കുന്നതിൽ കൊച്ചി രാജ്യ പ്രജാമണ്ഡലം വലിയ പങ്കു വഹിച്ചു. ഈ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ പ്രജാമണ്ഡലത്തിന് വിശ്വാസ്യത നേടാൻ സഹായിച്ചു. 'കൊച്ചിൻ കർഷക സഭ' എന്ന പേരിൽ കർഷകരുടെ പുരോഗതിക്കായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന സംഘടനക്ക് രൂപം കൊടുത്ത് ജന്മിത്ത വ്യവസ്ഥക്കെതിരെ പ്രജാമണ്ഡലം പ്രവർത്തിച്ചു.
1942 ൽ കൊച്ചി രാജ്യ പ്രജാമണ്ഡലത്തിന്റെ ആദ്യ വാർഷിക യോഗം നടത്താൻ തിരുമാനിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും കൊച്ചി ദിവാൻ ഇത് നിരോധിക്കുകയും പല നേതാക്കളെയും ജയിലിലടക്കുകയും ചെയ്തു. ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റ് ഭാഗമായി കൊച്ചിരാജ്യത്ത് ഉണ്ടായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പ്രജാമണ്ഡലം സജീവമായിരുന്നു. ഈ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഭാഗമായി പല പ്രവർത്ത്കരും ജയിൽ ശിക്ഷക്ക് നേരിടേണ്ടിവന്നു. ദീനബന്ധു എന്ന പേരിൽ സ്വാതന്ത്ര സമരത്തെ അനുകൂലിക്കുന്നതും, സ്വാതന്ത്ര സമരപ്രവർത്തനങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി ഒരു പത്രം പ്രജാമണ്ഡലം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു.
1945 ൽ കൊച്ചി നിയമ സഭയിലേക്ക് നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഭൂരിപക്ഷത്തോടെ ജയിക്കാൻ പ്രജാമണ്ഡലത്തിന് കഴിഞ്ഞു. പ്രതിപക്ഷം തിരഞ്ഞെടുത്തുകൊണ്ട് ഉത്തരവാദിത്തഭരണം നടപ്പിലാക്കുന്നതിനുവേണ്ടി പ്രവർത്തിച്ചു. ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പൊതുപ്രവേശനം നടപ്പിലാക്കുന്നതിലുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളിലും പ്രജാമണ്ഡലം ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു.
ലക്ഷ്യം പൂർത്തിയാക്കി പിരിച്ചുവിട്ട ആദ്യസംഘടനയാണ് കൊച്ചി രാജ്യ പ്രജാമണ്ഡലം. സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് ശേഷം കൊച്ചി രാജ്യ പ്രജാമണ്ഡലം പിന്നീട് കോൺഗ്രസിൽ ലയിച്ചു.
കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയകക്ഷികൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് വർഗ്ഗം:ചരിത്രം വർഗ്ഗം:സംഘടനകൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ നിഷ്ക്രിയമായ രാഷ്ട്രീയകക്ഷികൾ
ടെമ്പിൽ ട്രീസ്
ശ്രീലങ്കൻ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ  ഔദ്യോഗിക വസതിയാണ്   ടെമ്പിൽ ട്രീസ്.കൊളംബോയിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.നിരവധി പ്രസിഡണ്ടുമാരും അവരുടെ ഔദ്യോഗിക വസതിയായി ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്.
നിലവിൽ, ശ്രീലങ്കയുടെ ഇപ്പോഴത്തെ പ്രസിഡണ്ട് റനിൽ വിക്രമ സിംഗെ യാണ് ഇവിടുത്തെ താമസക്കാരൻ.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ശ്രീലങ്കയുടെ പ്രധാനമന്ത്രിമാർ വർഗ്ഗം:പ്രധാനമന്ത്രിമാരുടെ ഔദ്യോഗിക വസതികൾ
അറിഞ്ചയ ചോഴൻ
ഗണ്ഡരാധിത്യനു ശേഷം അധികാരത്തിൽ വന്ന രാജാവാണ് അറിഞ്ചയ ചോഴൻ (തമിഴ്: அரிஞ்சய சோழன் )c. 956 CE. പരാന്തകൻ ഒന്നാമന്റെ മൂന്നാമത്തെ പുത്രനും ഗണ്ഡരാദിത്യന്റെ ഇളയ സഹോദരനുമായിരുന്നു അറിഞ്ചയൻ. വളരെ ചെറിയൊരു കാലയളവ് മാത്രമേ അറിഞ്ചയൻ രാജ്യം ഭരിച്ചിരുന്നുള്ളു.
957-ൽ ആരൂർ എന്ന സ്ഥലത്തുവെച്ചാണ് അറിഞ്ചയൻ അന്തരിച്ചത്. വടക്കൻ തമിഴ് നാടിലെ മേൽപ്പാടിയിൽനിന്നുള്ള ഒരു ലിഖിത പ്രകാരം, രാജരാജ ചോഴൻ I തന്റെ പിതാമഹനായ അറിഞ്ചയന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി അറിഞ്ചിശ്വര( Arinjisvara) എന്ന ഒരു ശിവക്ഷേത്രം സ്ഥാപിച്ചതായ് കരുതുന്നു. ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ യഥാർത്ത സ്ഥാനമേതെന്ന് അറിവില്ല. അറിഞ്ചയന്റെ മരണശേഷം തന്റെ പുത്രനായ പരാന്തക ചോഴൻ II (സുന്ദര ചോഴൻ) അധികാരത്തിലേറി.
References
വർഗ്ഗം:ചോളരാജാക്കന്മാർ
മക്കോട്ടദേവ
ഇൻഡൊനീഷ്യ, മലേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്ന നിത്യഹരിത മരമാണ് മക്കോട്ടദേവ (ശാസ്ത്രനാമം:പലേറിയ മാക്രോ കാർപ്പ). ദൈവത്തിന്റെ കിരീടം എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ പഴം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 1,200 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശമായ ന്യൂഗിനിയയിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. പരമാവധി 18-20 മീ്റ്റർവരെ ഉയരം വെക്കുന്ന ഈ മരം മാർച്ചു മുതൽ ഓഗസ്റ്റ് വരെയാണ് പൂവിടുന്നത്. മക്കോട്ടദേവ എന്ന വാക്കിനർഥം ഗോഡ്സ് ക്രൗൺ എന്നാണ്.
സസ്യശാസ്ത്രം
18 മുതൽ 20 മീ്റ്റർ വരെ ഉയരം വെക്കുന്ന മക്കോട്ടദേവയുടെ പട്ടയ്ക്ക് പച്ചനിറമാണ്. തടി വൈറ്റ് വുഡ് ആണ്. പച്ചയും അറ്റം കൂർത്തതുമായ ഇലകൾക്ക് 7 മുതൽ 10 സെ. മീ. നീളവും 3 മുതൽ 5 സെ. മീ. വീതിയും കാണപ്പെടുന്നു. പച്ചയ്ക്കും മറൂണിനും ഇടയിൽ നിറം വരുന്ന പൂക്കൾക്ക് രണ്ടു മുതൽ നാല് ഇതളുകൾ വരെ കാണപ്പെടുന്നു. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 200 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ വളരുന്ന ഇവയ്ക്ക് 10 മുതൽ 20 വർഷം വരെ വളർച്ചയുള്ളതായി കാണപ്പെടുന്നു. ചെടികൾ നട്ട് രണ്ടുവർഷത്തിനുള്ളിൽ കായ്ച്ചു തുടങ്ങും. എക്ലിപ്സ് ഷേപ്പിൽ 3 സെ. മീ. വ്യാസമുള്ള പഴങ്ങൾക്ക് പാകമാകുന്നതിനുമുമ്പ് പച്ചനിറവും വിളയുമ്പോൾ മഞ്ഞ കലർന്ന മജന്ത- ചുവപ്പുനിറവുമാണ്. ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ നവംബർ - ഡിസംബർ വരെയാണ് വിളവെടുപ്പ് കാലം. ഇത് പഴുത്തു കഴിഞ്ഞാൽ നേരിട്ട് കഴിക്കാറില്ല. ഇത് സത്തായും അരിഞ്ഞുണക്കിയുമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പഴത്തിനകത്തുള്ള വെളുത്ത് ഉരുണ്ട കുഴികൾ വിഷമുള്ളതാണ്. വളർച്ചയുടെ വിവിധഘട്ടങ്ങളിൽ 150 ഗ്രാം മുതൽ 200 ഗ്രാം വരെയുള്ള കായകൾ കിട്ടും. ഓരോ പഴങ്ങളിലും ഒന്നുമുതൽ രണ്ടുവരെ കാണപ്പെടുന്ന അനാട്രോപ്പസ് വിത്തുകൾ ബ്രൗൺ നിറമുള്ളതും ഗോളാകൃതിയിലുള്ളതുമാണ്. സസ്യത്തിൽ നിന്നെടുക്കുന്ന സത്തിന് ഔഷധഗുണമുണ്ട്. ഇതിന്റെ സത്ത് ഒരു ആന്റി ഓക്സിഡന്റായും, ആന്റിഫംഗൽ, ആന്റി ബാക്ടീരിയൽ ഏജന്റായും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. നന്നായി വിളഞ്ഞ പഴങ്ങൾ ചെറുതായി ചീന്തി വെയിലത്തുണക്കി സംസ്‌കരിച്ച് സൂക്ഷിച്ചുവെച്ചുപയോഗിക്കുന്നു.
പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:വൃക്ഷങ്ങൾ വർഗ്ഗം:വിഷസസ്യങ്ങൾ
കല്ലേക്കുളങ്ങര ഹേമാംബികാക്ഷേത്രം
കേരളത്തിൽ പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ കല്ലേക്കുളങ്ങര ദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു പരാശക്തി ക്ഷേത്രമാണ് പാലക്കാട്‌ ശ്രീ ഹേമാംബികാ ക്ഷേത്രം. പുരാതന കേരളത്തിന്റെ രക്ഷക്കായി പരശുരാമൻ പ്രതിഷ്ഠിച്ച നാല് അംബികാലയങ്ങളിലൊന്നാണിത്. ഭഗവതി ആദിപരാശക്തിയുടെ അനുഗ്രഹിക്കുന്ന ഭാവത്തിലുള്ള രണ്ട് കൈപ്പത്തികളാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രതിഷ്ഠ. മറ്റൊരു ക്ഷേത്രത്തിലും ഇത്തരം പ്രതിഷ്ഠയില്ല എന്നതുതന്നെ ഇതിനെ ശ്രദ്ധേയമാക്കുന്നു. നൃത്തം, സംഗീതം, സിനിമ തുടങ്ങിയ മേഖലയിൽ ഉള്ള കലോപാസകരുടെ ഒരു കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് ഈ പ്രസിദ്ധമായ ക്ഷേത്രം. തീരാത്ത ദുരിതങ്ങളിൽ നിന്നും, മാറാ രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് മുക്തി തേടിയും, വിദ്യാഭ്യാസ ഉയർച്ചക്കായും ഭക്തർ ഇങ്ങോട്ടേക്കു എത്തുന്നു. കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക, കോഴിക്കോട് ലോകനാർക്കാവ് ലോകാംബിക, കന്യാകുമാരി ബാലാംബിക എന്നിവയാണ് മറ്റു 3 ക്ഷേത്രങ്ങൾ. ഏമൂർ ഹേമാംബിക ക്ഷേത്രം എന്നുമറിയപ്പെടുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം സന്ദർശിക്കുവാൻ ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങളെത്തുന്നു. രാവിലെ മഹാസരസ്വതിയായും ഉച്ചയ്ക്ക് മഹാലക്ഷ്മിയായും വൈകീട്ട് മഹാകാളിയായുമാണ് ഹേമാംബികാദേവി പൂജിയ്ക്കപ്പെടുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിലെ നവരാത്രി ഉത്സവം അതി വിശേഷമാണ്.