cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
കുയി ബൂരി ദേശീയോദ്യാനം
ജന്തുജാലങ്ങൾ
ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്ന് സാധാരണ പക്ഷികൾ ക്രെസ്റ്റഡ് ഫയർബാക്ക്, ഇന്ത്യൻ റോളർ, ഏഷ്യൻ ഓപ്പൺഹിൽ എന്നിവയാണ്.
കാട്ടുപോത്തുകളുടെ നൂറോളം വരുന്ന വലിയ കൂട്ടത്തെ ഇവിടെ എല്ലായ്പ്പോഴും കാണാം. തായ്‍ലാൻറിൽ ആകെയുള്ള ആനകളുടെ എണ്ണം 2,500 മുതൽ 3,200 വരെയാണ്. അതിൽ ഏകദേശം 320 ആനകൾ ഇവിടെയുള്ളതായി കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നു. 2013 ഡിസംബറിൽ 24 കാട്ടുപോത്തുകളെ കൊല്ലപ്പെട്ട നിലയിൽ ഈ ദേശീയോദ്യാനത്തിൽ കണ്ടെത്തിയതിൻറ ഫലമായി 8 മാസത്തോളം ഈ ഉദ്യാനം പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നില്ല. ക്ലിനിക്കൽ പരിശോധനകളിൽ ഇതിന് കാരണം ചില ബാക്ടീരിയകളാണെന്നു കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. ഇതിനു ശേഷം 2014 ആഗസ്റ്റില‍്‍‍ ദേശീയോദ്യാനം വീണ്ടും സന്ദർശകർക്ക് തുറന്നു കൊടുത്തു. ഈ ഉദ്യാനത്തിൽ ക്യാമ്പിംഗ് സൈറ്റുകളും രാത്രികാല താമസത്തിനുള്ള സൌകര്യങ്ങളും ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. എല്ലാ ദിവസങ്ങളിലും പകൽ 8 മണി മുതൽ വൈകിട്ട് 6 മണിവരെയാണ് സന്ദർശകരെ അനുവദിക്കാറുള്ളത്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ദേശീയോദ്യാനങ്ങൾ
ദെദേ കോർകുട്ടിന്റെ പുസ്തകം
ഒഗുസ് തുർക്കികളുടെ ഇതിഹാസ കഥകളിൽ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമാണ് ദെദേ കോർകുട്ടിന്റെ പുസ്തകം അല്ലെങ്കിൽ കോർകുട്ട് ആറ്റയുടെ പുസ്തകം (അസർബൈജാനി: കിതാബി-ഡാഡേ ഖോർഖുദ്, کتاب دده قورقود; തുർക്ക്മെൻ: കിറ്റാബി ഡെഡെം ഗോർകുട്ട്; ടർക്കിഷ്: ദേദേ കോർകുട്ട് കിതാബി). നാടോടികളായ തുർക്കിക് ജനതയുടെ സാമൂഹിക ജീവിതശൈലിയിലേക്കും അവരുടെ ഇസ്ലാമിന് മുമ്പുള്ള വിശ്വാസങ്ങളിലേക്കും കഥകൾ ധാർമ്മികതയും മൂല്യങ്ങളും വഹിക്കുന്നു. പ്രധാനമായും തുർക്കി, അസർബൈജാൻ, തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒഗൂസ് തുർക്കിക് വംശജരുടെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകത്തിന്റെ ഭാഗമാണ് പുസ്തകത്തിന്റെ പുരാണ ആഖ്യാനം.
ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ രണ്ട് കൈയെഴുത്തുപ്രതികൾ, വത്തിക്കാൻ, ഡ്രെസ്ഡൻ എന്നിവിടങ്ങളിൽ മാത്രമേ 2018 വരെ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നുള്ളൂ. എന്നിരുന്നാലും, ഗോൺബാദ് കൈയെഴുത്തുപ്രതിയുടെ കണ്ടെത്തലോടെ ഈ പുസ്തകത്തിലേക്ക് ഒരു പുതിയ ഇപ്പോസ് ചേർത്തു. ഗോൺബാദ് കൈയെഴുത്തുപ്രതിയുടെ ഭാഷ സമ്മിശ്ര സ്വഭാവമുള്ളതാണ്. പിന്നീട് പഴയ ഓഗൂസ് തുർക്കിക്കിൽ നിന്ന് ഇറാനിയൻ അസർബൈജാനിലെ ആദ്യകാല ആധുനിക തുർക്കിക്കിലേക്കുള്ള പരിവർത്തന കാലഘട്ടത്തിന്റെ വ്യക്തമായ സവിശേഷതകൾ ചിത്രീകരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, കിഴക്കൻ തുർക്കിക്ക് സവിശേഷമായ അക്ഷരശാസ്ത്ര, നിഘണ്ടു, വ്യാകരണ ഘടനകളും ഉണ്ട്. ഇത് യഥാർത്ഥ കൃതി സിർദാര്യയ്ക്കും അനറ്റോലിയയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള പ്രദേശത്താണ് എഴുതിയതെന്നും പിന്നീട് പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ സഫാവിഡ് ഇറാനിൽ വീണ്ടും എഴുതപ്പെട്ടുവെന്നും കാണിക്കുന്നു. പിന്നീട് 18-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ ഖജർ കാലഘട്ടത്തിൽ അതേ പ്രദേശത്ത് വീണ്ടും പകർത്തി. ഗോൺബാദ് കൈയെഴുത്തുപ്രതിയുടെ ആദ്യ താളുകൾ കാണുന്നില്ല. ഇക്കാരണത്താൽ, കൈയെഴുത്തുപ്രതിയുടെ പേര് എങ്ങനെയാണ് രേഖാമൂലം രേഖപ്പെടുത്തിയതെന്ന് അറിയില്ല.
മംഗോളിയൻ, തുർക്കി ഭാഷാ കുടുംബങ്ങൾക്കിടയിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള 1,000-ത്തിലധികം ഇതിഹാസങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ തുർക്കിക് ദാസ്താനുകളിൽ ചിലതാണ് ദെദേ കോർകുട്ടിന്റെ ഇതിഹാസ കഥകൾ.
ഇതിഹാസത്തിന്റെ ഉത്ഭവവും സംഗ്രഹവും
ഒഗൂസ് തുർക്കിക് ജനതയിൽ ഒഗുസ്-നാമേ എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു വീരനായ ദാസ്താൻ (ഇതിഹാസം) ആണ് ദെദേ കോർകുട്ട് ഇവർ മധ്യേഷ്യയിൽ തുടങ്ങി, അനറ്റോലിയയിൽ തുടരുകയും അസർബൈജാനി കോക്കസസിൽ ഭൂരിഭാഗം പ്രവർത്തനങ്ങളും കേന്ദ്രീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ബാർത്തോൾഡിന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ, "ഈ ദസ്താൻ കോക്കസസിൽ അല്ലാതെ മറ്റെവിടെയെങ്കിലും എഴുതപ്പെട്ടിരിക്കുമെന്ന് ഊഹിക്കാൻ കഴിയില്ല".
തുർക്കിക് ജനതയ്ക്ക്, പ്രത്യേകിച്ച് ഒഗൂസ് എന്ന് സ്വയം തിരിച്ചറിയുന്ന ആളുകൾക്ക്, ചരിത്രത്തിലുടനീളം തുർക്കിക് ജനതയുടെ വംശീയ സ്വത്വം, ചരിത്രം, ആചാരങ്ങൾ, മൂല്യ വ്യവസ്ഥകൾ എന്നിവയുടെ പ്രധാന ശേഖരമാണിത്. ഒഗൂസ് തുർക്കികൾ ഒരു ആട്ടിടയ ജനതയായിരുന്ന കാലത്തെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായുള്ള പോരാട്ടങ്ങളെ ഇത് അനുസ്മരിക്കുന്നു, എന്നിരുന്നാലും "ഓഗൂസ് വംശജരായ തുർക്കികൾ തങ്ങളെ ഓഗൂസ് ആയി കണക്കാക്കാത്ത സമയത്താണ് കഥകൾ അവയുടെ ഇന്നത്തെ രൂപത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നതെന്ന് വ്യക്തമാണ്." പത്താം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യം മുതൽ, ഒഗുസ് എന്ന പദം തുർക്കികൾക്കിടയിൽ തന്നെ തുർക്കോമാൻ ക്രമേണ മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചു, ഈ പ്രക്രിയ പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭത്തോടെ പൂർത്തിയായി. ഇസ്ലാം മതം സ്വീകരിക്കുകയും തങ്ങളുടെ പൂർവ്വികരെക്കാൾ കൂടുതൽ ഉദാസീനമായ ജീവിതം നയിക്കാൻ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തിരുന്ന തുർക്കികൾ ആയിരുന്നു ടർക്കോമൻമാർ. 14-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ, ഓഗൂസിന്റെ ഒരു ഫെഡറേഷൻ, അല്ലെങ്കിൽ, അക്-കൊയൂൻലു എന്ന് സ്വയം വിശേഷിപ്പിച്ച ടർക്കോമൻ ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ, കിഴക്കൻ തുർക്കി, അസർബൈജാൻ, ഇറാഖ്, പടിഞ്ഞാറൻ ഇറാൻ എന്നിവ ഭരിച്ച ഒരു രാജവംശം സ്ഥാപിച്ചു.
External links
വർഗ്ഗം:അസർബൈജാനി സാഹിത്യം
ദി ബാൽക്കണി (മാനെ)
1868-69 നും ഇടയിൽ ഫ്രഞ്ച് ചിത്രകാരനായ എദ്വാർ മാനെ വരച്ച ഓയിൽ പെയിന്റിംഗാണ് ദി ബാൽക്കണി (ഫ്രഞ്ച്: ലെ ബാൽക്കൺ) ഒരു ബാൽക്കണിയിൽ നാല് രൂപങ്ങൾ അതിൽ ചിത്രീകരിക്കുന്നു, അവരിൽ ഒരാൾ 1874-ൽ മാനെയുടെ സഹോദരൻ യൂജിനെ വിവാഹം കഴിച്ച ചിത്രകാരി ബെർത്ത് മോറിസോട്ട് ഇരിക്കുന്നു. മധ്യത്തിൽ ചിത്രകാരൻ ജീൻ ബാപ്റ്റിസ്റ്റ് അന്റോയിൻ ഗില്ലെമെറ്റ് ആണ്. വലതുവശത്ത് വയലിനിസ്റ്റ് ഫാനി ക്ലോസ്. ഇന്റീരിയറിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഭാഗികമായി അവ്യക്തമായ നാലാമത്തെ ചിത്രം, മാനെറ്റിന്റെ മകൻ ലിയോൺ ലീൻഹോഫ് ആയിരിക്കാം. 1869 ലെ പാരീസ് സലൂണിൽ ഈ ചിത്രം പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നു. തുടർന്ന് 1883-ൽ മാനെ മരിക്കുന്നതുവരെ സൂക്ഷിച്ചു. 1884-ൽ ചിത്രകാരനായ ഗുസ്താവ് കെയ്‌ൽബോട്ടെക്ക് ഈ ചിത്രം വിറ്റു. അദ്ദേഹം 1894-ൽ ഇത് ഫ്രഞ്ച് സംസ്ഥാനത്തിന് വേണ്ടി ഉപേക്ഷിച്ചു. നിലവിൽ ഈ ചിത്രം പാരീസിലെ മ്യൂസി ഡി ഓർസയിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.
പ്രചോദനവും വിവരണവും
ഫ്രാൻസിസ്കോ ഗോയയുടെ മജാസ് ഓൺ ദി ബാൽക്കണി എന്ന ചിത്രത്തിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട ഈ പെയിന്റിംഗ് ഒരേ സമയത്തും അതേ ഉദ്ദേശ്യത്തോടെയുമാണ് ലൻചൻ ഇൻ ദി സ്റ്റുഡിയോ സൃഷ്ടിച്ചത്. മാനെയുടെ എല്ലാ സുഹൃത്തുക്കളായ മൂന്ന് കഥാപാത്രങ്ങളും പരസ്പരം ബന്ധമില്ലാത്തതായി തോന്നുന്നു: ഇടതുവശത്ത് ബെർത്ത് മോറിസോട്ട് ഭാവനാപരമായ നായികയായി കാണപ്പെടുന്നു. യുവ വയലിനിസ്റ്റ് ഫാനി ക്ലോസും ചിത്രകാരൻ ആന്റോയിൻ ഗില്ലെമെറ്റും നിസ്സംഗത പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതായി തോന്നുന്നു. പശ്ചാത്തലത്തിലുള്ള ആൺകുട്ടി മിക്കവാറും മാനെയുടെ മകൻ ലിയോൺ ആയിരിക്കും. ഇരുമ്പഴിക്കു തൊട്ടുപിന്നിൽ, ഒരു സെറാമിക് കലത്തിൽ ഹൈഡ്രാഞ്ചിയയും മോറിസോട്ടിന്റെ കസേരയ്ക്ക് താഴെ പന്തിനോടൊപ്പം ഒരു നായയുമുണ്ട്.
മാനെ ചിത്രീകരിച്ച മോറിസോട്ടിന്റെ ആദ്യ ഛായാചിത്രമാണിത്. മാനെ നീല (ഗില്ലെമെറ്റിന്റെ ടൈ), ചുവപ്പ് (മോറിസോട്ടിന്റെ ഫാൻ) എന്നിവയോടൊപ്പം വെള്ള, പച്ച, കറുപ്പ് നിറങ്ങളിൽ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്ന ഒരു നിയന്ത്രിത വർണ്ണ പാലറ്റ് തിരഞ്ഞെടുത്തിരിക്കുന്നു.
മാനെ നിരവധി പ്രിപ്പറേറ്ററി പഠനങ്ങൾ നടത്തി. നാല് വിഷയങ്ങൾ വ്യക്തിഗതമായി പലതവണ വരച്ചു. ഗില്ലെമെറ്റിനെ പതിനഞ്ച് തവണയും. 1868-ൽ ബൗലോഗനിൽ ദി ബാൽക്കണിക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ഒരു തയ്യാറെടുപ്പ് പഠനം നടത്തി. ഇത് മാനെയുടെ ഭാര്യ സുസെയ്ൻ ലീൻഹോഫിന്റെ ഏറ്റവും അടുത്ത സുഹൃത്തായ ഫാനി ക്ലോസിന്റെ പൂർത്തിയാകാത്ത ചിത്രം ആണ്. ക്ലോസ് 1869-ൽ മാനെറ്റിന്റെ സുഹൃത്ത് പിയറി പ്രിൻസിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ജോൺ സിംഗർ സാർജന്റ് സ്റ്റുഡിയോ വിൽപ്പനയിൽ മാനെയുടെ മരണശേഷം ഈ ചിത്രം വാങ്ങി. ഛായാചിത്രം 1868-ൽ ആദ്യമായി വരച്ചതുമുതൽ ഒരു തവണ മാത്രമേ പൊതുവായി കണ്ടിട്ടുള്ളൂ. എന്നാൽ 2012-ൽ ഓക്സ്ഫോർഡിലെ അഷ്മോളിയൻ മ്യൂസിയം അത് സ്വായത്തമാക്കുന്നതിനും യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിലെ ഒരു പൊതു ശേഖരത്തിൽ ശാശ്വതമായി സൂക്ഷിക്കുന്നതിനുമായി ഫണ്ട് സ്വരൂപിക്കുന്നതിൽ വിജയിച്ചു.
ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ
വർഗ്ഗം:സ്ത്രീകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ
അന്താരാഷ്ട്ര ട്വന്റി20 ക്രിക്കറ്റ് റെക്കോഡുകളുടെ പട്ടിക
അന്താരാഷ്ട്ര ട്വന്റി20 ക്രിക്കറ്റിലെ റെക്കോഡുകളാണ് ഈ ലേഖനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ടീം റെക്കോഡുകളും, വ്യക്തിഗത റെക്കോഡുകളും ഈ ലേഖനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
അധിക വിവരങ്ങൾ
വ്യക്തിഗത, ടീം വിഭാഗങ്ങളിൽ ഓരോ വിഭാഗത്തിലും മികച്ച 5 പ്രകടനങ്ങളാണ് ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിരിക്കുന്നത്. ചില വിഭാഗങ്ങളിൽ ചില റെക്കോഡുകൾ തുല്യത പാലിക്കുമ്പോൾ അവയും ലേഖനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോൾ സജീവമായ കളിക്കാരുടെ പേരുകൾ കടുപ്പിച്ച അക്ഷരങ്ങളിലാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
പട്ടിക സൂചകങ്ങൾ
ബാറ്റിങ് സൂചകങ്ങൾ
ബൗളിങ് സൂചകങ്ങൾ
ഇതും കാണുക
വർഗ്ഗം:ക്രിക്കറ്റിലെ പട്ടികകൾ
കല്പന ദേവി
ഇന്ത്യക്കാരിയായ ജൂഡോ അഭ്യാസിയാണ് കല്പന ദേവി തോഡം ഇംഗ്ലീഷ്: Kalpana Devi Thoudam (ജനനം 24 ഡിസംബർ1989). ഗ്ലാസ്ഗോയിൽ വച്ചു നടന്ന 2014 ലെ കോമാൺവെൽത് ഗെയിംസിൽ 52 കിലോ വിഭാഗത്തിൽ വെങ്കലമെഡൽ നേടി.
ജീവിതരേഖ
1998 ലെ ഗുവഹാത്തി ദേശീയ ചാമ്പ്യൻഷിപ്പിൽ വെള്ളി മെഡൽ നേടി. പിന്നീടു നടന്ന ജൂനിയർ ചാമ്പ്യൻഷിപ്പുകളിൽ നാലു സ്വർണ്ണമെഡലുകൾ നേടി. ഏഷ്യൻ ജൂനിയർ ചാമ്പ്യൻ ഷിപ്പിൽ സ്വർണ്ണം നേടി. 2010 ലെ കോമൺ വെൽത്ത് ഗെയിംസിലും സ്വർണ്ണം കല്പനക്കായിരുന്നു. 2013 ൽ കല്പന ഐ.ജെ.എഫ്. ഗ്രാൻഡ് പ്രിയിൽ മെഡൽ നേടുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യൻ താരമായി. 2014 ലെ കോമൺവെൽത്ത് ഗെയിംസിൽ വെങ്കലമെഡൽ നേടാനായി.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ജൂഡോ കളിക്കാർ വർഗ്ഗം:ജൂഡോ
നീചബിന്ദു
ഒരു പ്രത്യേക സ്ഥാനത്തിനു താഴെയുളള ബിന്ദുവിനെ സൂചിപ്പിക്കാനാണ് ജ്യോതിശാസ്‌ത്രത്തിൽ നിചബിന്ദു (Nadir) എന്നുപറയുന്നത്. ഇത് അധോബിന്ദു എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ശീർഷബിന്ദു(Zenith)വിന്റെ എതിർഭാഗത്താണ് ഇതു സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. നീചബിന്ദു ഒരു സാങ്കല്പിക ബിന്ദുവാണ്. മറ്റു വസ്തുക്കളുടെ സ്ഥാനം പരാമർശിക്കുന്നതിനാണ് ഇതുപയോഗിക്കുന്നത്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ജ്യോതിശാസ്ത്രം
ബി.പി.പാൽ
ഭാരതത്തിലെ പ്രസിദ്ധ കൃഷിശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്ന ബെഞ്ചമിൻ പിയറി പാൽ 1906 മെയ് 26 ന് പഞ്ചാബിലെ മുകന്ദ്പൂറിൽ ജനിച്ചു. ബി പി പാൽ എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. ബർമ്മയിൽ ആയിരുന്നു പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം. നല്ലൊരു ചിത്രകാരൻ കൂടിയായ അദ്ദേഹം 1929-ൽ സസ്യശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും നേടി. റംഗൂൺ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് മാത്യൂ ഹണ്ടർ പുരസ്കാരത്തോടെ ആയിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ വിജയം. 1933 ൽ കേംബ്രിജ് സർവകലാശാലാ പ്ളാൻറ് ബ്രീഡിങ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലെ സർ റോളാൻഡ് ബിഫൻ, സർ ഫ്രാങ്ക് എങ്കിൾഡോ എന്നിവരുടെ കീഴിൽ തയ്യാറാക്കിയ ഗവേഷണ പ്രബന്ധം ഈ മേഖലയിലെ ക്ളാസിക്കാണ്.
ഔദ്യോഗിക ജീവിതം
1933 ൽ ബിഹാറിലെ പൂസയിലുള്ള ഭാരതീയ കാർഷിക കൗൺസിൽ അംഗമായി. 1950 മുതൽ 1965 വരെ ഇവിടെ ഡയറക്ടറായും 1965 മുതൽ 1972 വരെ ഡയറക്ടർ ജനറലായും സേവനമനുഷ്ടിച്ചു. ഈ പദവിയിലെത്തുന്ന ആദ്യ ഇന്ത്യക്കാരനാണ് അദ്ദേഹം. ഗോതമ്പ്‌, നെല്ല്, ചോളം, മക്കചോളം എന്നിവയുടെ അത്യുത്പാതനശേഷിയു ഇനങ്ങൾ  ഉൽപാദിപ്പിച്ച്‌ വിതരണം ചെയ്തു. ഇന്ത്യയിലെ ഹരിത വിപ്ലവത്തിന്റെ ശിൽപ്പി എന്ന് അദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. വിരമിച്ചശേഷം നാഷനൽ കമ്മറ്റി ഓൺ എന്വിരൊന്മെന്റൽ പ്രൊട്ടെക്ഷൻ ആൻഡ്‌ കോ ഓർടിനേഷന്റെ ആദ്യ ചെയർമാനായി. 1989 സെപ്തംബർ 14 ന് അന്തരിച്ചു.
വിദ്യാഭ്യാസം
ബിരുദാനന്തര ബിരുദം റംഗൂൺ സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നു കരസ്ഥമാക്കിയ പാൽ കേംബ്രിഡ്ജിൽ നിന്നാണ് ഡോക്ടറേറ്റ് നേടിയത്.
ബഹുമതികൾ
റോയൽ സൊസൈറ്റിയിൽ 1972 ൽ അദ്ദേഹത്തിനു അംഗത്വം നൽകപ്പെട്ടിരുന്നു.1987 രാഷ്ട്രം പാലിനു പത്മവിഭൂഷൺ  നൽകിയുംആദരിയ്ക്കുകയുണ്ടായി..
അവലംബം
വർഗ്ഗം:കൃഷിശാസ്ത്രജ്ഞർ വർഗ്ഗം:പത്മവിഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ വർഗ്ഗം:1906-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:മേയ് 26-ന് ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:1989-ൽ മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 14-ന് മരിച്ചവർ വർഗ്ഗം:അഗ്രോണമിസ്റ്റുകൾ
ഡെന്നിസ് മുക്വെഗെ
ഒരു കോങ്കോളീസ് ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റാണ് ഡെന്നിസ്  മുക്കെൻഗെരെ മുക്വെഗെ (/mʊkˈweɪɡi/; 1955  മാർച്ച് 1 -ന് ജനനം). വിമത സൈന്യരാൽ പീഡിപ്പിക്കപ്പെട്ട സ്ത്രീകളെ ചികിത്സിക്കുന്നതിനായി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ബുക്കാവു യിലെ പാൻസി ഹോസ്പിറ്റൽ സ്ഥാപിച്ചത് മുക്വെഗെ, അദ്ദേഹം അവിടെത്തന്നെയാണ് ജോലി ചെയ്യുന്നതും. രണ്ടാം കോങ്കോ യുദ്ധത്തിനോടനുബന്ധിച്ച് പീഡിപ്പിക്കപ്പെട്ട ആയിരത്തോളം സ്ത്രീകളെ അദ്ദേം ചികിത്സിച്ചിട്ടുണ്ട്, അവരിൽ പലരും ഒന്നിലധികം പ്രാവശ്യം പീഡനത്തിരയായവരാണ്. തന്റെ ഒരു ദിവസത്തെ 18 മണിക്കൂർ പ്രവർത്തനവേളയിൽ ദിനംപ്രതി ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് പത്തോളം ഓപ്പറേഷനുകൾ നടത്തുന്നു. ദി ഗ്ലോബ് ആന്റ് മെയിൽ അനുസരിച്ച്  പീഡനത്തിനിരയായവരെ ശുശ്രൂഷിക്കുന്നതിൽ  ലോകത്തെ ഏറ്റവും മികച്ച  ഡോക്ടറാണ് മുക്വെഗെ.
ആദ്യകാല ജീവിതം
പെന്തകോസ്ത് മിനിസ്റ്ററിനും ഭാര്യക്കും ഉണ്ടായ ഒമ്പത് മക്കളിൽ മൂന്നാമനാണ് മുക്വെഗെ. ആവശ്യമായ ആശുപത്രി സൗകര്യമില്ലാത്ത കോങ്കോയിൽ കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകുന്നത് എത്ര ഭയാനകമാണെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ മുക്വെഗെ  അച്ഛന്റെയടുത്ത് പ്രാർത്ഥിക്കുന്ന രോഗികളെ ശുശ്രൂഷിക്കാനായി മെഡിസിന് പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി.
1983 യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ബുറുന്തിയിൽ  നിന്ന് മെഡിസിൻ പഠനം അദ്ദേഹം പൂർത്തിയാക്കുകയും, ബുകാവുയിലെ ലെമെറ ഹോസ്പിറ്റലിൽ പീഡിയാട്രീഷനായി എത്തുകയും ചെയ്തു. വേണ്ട പരിചരണമില്ലാതെ ഒരുപാട് വേദനയോടെ പ്രസവിക്കുന്ന സ്ത്രീകൾക്കുവേണ്ടി       1989 -ന് ഫ്രാൻസിലെ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ആങ്കേഴ്സിൽ നിന്ന് ഗൈനക്കോളജിയിലും, ഒബ്സ്റ്റെറിക്സിലും ബിരുദം നേടി.
ഔദ്യോഗികജീവിതം
ഫ്രാൻസിലെ പഠനത്തിനുശേഷം ലെമെറ ഹോസ്പിറ്റലിൽ തന്നെ അദ്ദേഹം തുടർന്നു, പക്ഷെ ഒന്നാം കോങ്കോ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചതോടെ തിരിച്ച് ബുക്കാവു യിലേക്കുതന്നെ തിരിച്ചെത്തി, 1999 -ലാണ് അദ്ദേഹം പാൻസി ഹോസ്പിറ്റൽ സ്ഥാപിക്കുന്നത്.
തുടക്കം മുതൽ തൊട്ട് ഏകദേശം 85,000 -ൽകൂടുതൽ രോഗികളെ പാൻസി ഹോസ്പിറ്റൽ‍ ശുശ്രൂഷിച്ചിട്ടുണ്ട്. മിക്കതും സങ്കീർണ്ണമായ ഗൈനക്കോളജിക്കൽ ഡാമേജ്, ട്രോമ ഉള്ളവരായിരുന്നു, അവയിൽ 60 ശതമാനത്തോളം ലൈംഗിക പീഡനകാരണങ്ങളാൽ രോഗികളായവരാണ്. അന്ന് അവയിൽ പലരും യുദ്ധമുഖങ്ങളിൽ നിന്ന് വരുന്നവരായിരുന്നു. നഗ്നരായോ, അല്ലെങ്കിൽ അതിലും ഭയാനകമായ അവസ്ഥയിലായിരിക്കും തന്റെ രോഗികളെത്തിയിരുന്നത് എന്ന് മുക്വെഗെ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 1990 -കളിൽ ഇത്തരം ലൈഗികാതിക്രമങ്ങളെ ഒരു ആയാധമായി പ്രയോഗിക്കുകയാണെന്ന് അദ്ദേഹം മനസ്സിലാക്കുകയുംഅത്തരം രീതികളാൽ ബാധിക്കപ്പെട്ട സ്ത്രീകളെ ശുശ്രൂഷിക്കുന്നതിന് തന്റെ ജീവിതം ഉഴിഞ്ഞുവക്കുകയും ചെയ്തു. ജെർമൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഫോർ മെഡിക്കൽ മിഷൻ ആണ് മുക്വെഗെ യുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ഫണ്ടും, മരുന്നും നൽകുന്നത്.
വത്തിക്കാൻ മ്യൂസിയം
ചരിത്രം
1506 ജനുവരി 14നു റോമിലെ സാന്താ മരിയ മാഗിയോറിലെ ബസിലിക്കയ്ക്കടുത്തുള്ള ഒരു മുന്തിരിത്തോട്ടത്തിൽ ട്രോജൻ പുരോഹിതനായ ലാവോകോനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ രണ്ടു പുത്രന്മാരും ഭീമൻ പാമ്പുകൾ ആക്രമിക്കപ്പെടുന്നതായി ചിത്രീകരിക്കുന്ന ഒരു മാർബിൾ ശില്പം  കണ്ടെത്തുകയുണ്ടായി. ജൂലിയസ് രണ്ടാമൻ മാർപ്പാപ്പ ഗിയൂലിയാനോ ഡ സംഗല്ലോയെയും, വത്തിക്കാനിൽ ജോലി ചെയ്തിരുന്ന മൈക്കലാഞ്ചലോയെയും ഈ കണ്ടുപിടിത്തം പരിശോധിക്കാൻ അയച്ചു. ഇവരുടെ നിര്ദേശപ്രകാരം മാര് പാപ്പ ഉടന് തന്നെ മുന്തിരിത്തോപ്പുടമയില് നിന്നും ശില്പവാങ്ങി. കണ്ടുപിടിത്തത്തിന് കൃത്യം ഒരു മാസം കഴിഞ്ഞ്, വത്തിക്കാനിൽ ഈ ശില്പം പൊതുപ്രദർശനത്തിന് വെച്ചു. പിന്നീട് വന്ന പല മാർപ്പാപ്പാമാരും മ്യൂസിയം കൂടുതൽ വിപുലപ്പെടുത്തി. വത്തിക്കാൻ രേഖകളും മറ്റും ഉൾപ്പെടുത്തി ലാറ്റെറൻ മ്യൂസിയം സ്ഥാപിച്ചു. 2006ൽ മ്യൂസിയത്തിന്റെ 500ആം വാർഷിക വേളയിൽ വത്തിക്കാൻ കുന്നിലെ നെക്രോപോളിസ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഖനന കേന്ദ്രവും മ്യൂസിയത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കി പെതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നു കൊടുത്തു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ദേശീയ മ്യൂസിയങ്ങൾ വർഗ്ഗം:വത്തിക്കാൻ
ഡെന്നിസ് മുക്വെഗെ
വധശ്രമവും തിരിച്ചുപോക്കും
ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|പാൻസിയിലെ തന്റെ ഓഫീസിൽ മുക്വെഗെ 2012 ഒക്ടോബർ 25-ന് ആയുധമേന്തിയ നാല് ആൾക്കാർ മുക്വെഗെ യുടെ വീടാക്രമിക്കുകയും, അദ്ദേഹംത്തിന്റെ പെൺമക്കളെ പിടിച്ചുവയ്ക്കുയും മുക്വെഗെയെ വധിക്കാനായി കാത്തിരിക്കുകയും ചെയ്തു. മുക്വെഗെ തിരിച്ചെത്തുമ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗാർഡ് അപകടവശാൽ വധിക്കപ്പെട്ടു.
2013 ജനുവരി 14 -ന് ബുക്കാവുയിലെ ജനങ്ങൾ മുക്വെഗെയ്ക്ക് വലിയ സ്വീകരണം നൽകി,പൈനാപ്പിളും, സബോളയും, വിറ്റുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന് തിരിച്ചുവരാനുള്ള ടിക്കറ്റ് തുക അവിടത്തെ അദ്ദേഹത്താൽ ശുശ്രൂഷിക്കപ്പെട്ട രോഗികളും, ജനങ്ങളുമാണ് മുടക്കിയത്.
ബഹുമതികൾ
ലഘുചിത്രം|ഫ്രെഞ്ച് റിപബ്ലിക്കിന്റെ ഏറ്റവും പരമോന്നത ബഹുമതിയായ ലീജിയൻ ഓഫ് ഓണറുമായി ഡെന്നിസ് മുക്വെഗെ
പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:1955-ൽ ജനിച്ചവർ വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രമുഖർ വർഗ്ഗം:പുരുഷ ഫെമിനിസ്റ്റുകൾ വർഗ്ഗം:സമാധാനത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം ലഭിച്ചവർ വർഗ്ഗം:സഖാറോവ് പുരസ്കാരം നേടിയവർ
സൺഡാൻസ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ
സൺഡാൻസ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ, യുട്ടായിലെ പാർക്ക് സിറ്റിയിൽ വർഷംതോറും നടത്തപ്പെടുന്ന സൺഡാൻസ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ ഒരു പൊതു പരിപാടിയാണ്. 2016-ൽ 46,660 ൽപ്പരം പേർ പങ്കെടുത്ത ഈ പരിപാടി അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ ഏറ്റവും വലിയ സ്വതന്ത്ര ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ ആണ്. യുട്ടായിൽ സാൾട്ട് ലേക് സിറ്റിലെ പാർക്ക് സിറ്റിയിലും ഒപ്പം സൺഡാൻസ് റിസോർട്ടിലുമായി ജനുവരി മാസത്തിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന ഈ മേള അമേരിക്കയിൽനിന്നുള്ള പുതുസൃഷ്ടികളുടേയും അന്തർദേശീയ തലത്തിലുള്ള സ്വതന്ത്ര സിനിമാ നിർമ്മാതാക്കളുടെ പുതിയ സൃഷ്ടികൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു വേദിയാണ്. മത്സരവിഭാഗത്തിൽ അമേരിക്കയിൽനിന്നും അന്താരാഷ്ടതലത്തിൽനിന്നുമുള്ള നാടകീയ സിനിമകളും ഡോക്യുമെന്ററി സിനിമകൾ, മുഴുനീള ചിത്രങ്ങളും ഹ്രസ്വ ചിത്രങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നതു കൂടാതെ ഒരു കൂട്ടം മത്സരവിഭാഗത്തിനു പുറത്തുള്ള വിഭാഗത്തിലുള്ളവയും ഫെസ്റ്റിവലിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. 2019 സൺഡാൻസ് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ ജനുവരി 24 മുതൽ ഫെബ്രുവരി 3 വരെ ആയിരുന്നു.
ഉട്ടാ/യു.എസ്. ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ
കൂടുതൽ സിനിമാ നിർമ്മാതാക്കളെ യുട്ടായിലേയ്ക്കു ആകർക്കുവാനുള്ള ലക്ഷ്യം മുൻനിറുത്തി യുട്ടാ/യു.എസ്. ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലായാണ് 1978 ആഗസ്റ്റിൽ സാൾട്ട് ലേക്ക് സിറ്റിയിൽ സൺഡാൻസ് തുടക്കമിട്ടത്. സ്റ്റെർലിങ് വാൻ വാഗെൻ (അക്കാലത്ത് റോബർട്ട് റെഡ്ഫോർഡ്സിന്റെ  വൈൽഡ്വുഡ് കമ്പനിയുടെ തലവൻ) റോബർട്ട് റെഡ്ഫോർഡ് കമ്പനിയുടെ തലവൻ), ജോൺ ഏൾ (അക്കാലത്ത് യൂട്ടാ ഫിലിം കമ്മീഷനിൽ സേവനം ചെയ്തിരുന്നു) എന്നിവരാണ് ഇതു സ്ഥാപിച്ചത്.  1978 ൽ നടന്ന മേളയിൽ ഡെലിവറൻസ്, എ സ്ട്രീറ്റ് കാർ നെയിംഡ് ഡിസയർ, മിഡ്നൈറ്റ് കൗബോയ്, മീൻ സ്ട്രീറ്റ്സ്, ദ സ്വീറ്റ് സ്മൾ ഓഫ് സക്സസ് എന്നീ ചിത്രങ്ങളാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നത്. ചെയർമാൻ റോബർട്ട് റെഡ്ഫോർഡ്, യുട്ടാ ഗവർണർ സ്കോട്ട് എം. മാത്തെസണിന്റെ സഹായത്തോടെ സംഘടിപ്പിച്ച മേളയുടെ കർശനമായ ലക്ഷ്യം അമേരിക്കൻ നിർമ്മിത സിനിമകളെ പ്രദർശിപ്പിക്കുക, സ്വതന്ത്രചിത്രങ്ങളുടെ സാധ്യതകളെ എടുത്തുകാട്ടുക, യുട്ടയിലെ ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണത്തെ ദൃഷ്ടിഗോചരമാക്കുക എന്നിവയായിരുന്നു. സ്വതന്ത്ര അമേരിക്കൻ ചിത്രങ്ങൾക്കായി ഒരു മത്സരം സംഘടിപ്പിക്കുക, മുൻകാല പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു കൂട്ടം സിനിമകളെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകളും സിനിമാ നിർമാതാക്കളുടെ പാനൽ ചർച്ചകളും അവതരിപ്പിക്കുക, ഫ്രാങ്ക്  കാപ്ര പുരസ്കാരം ആഘോഷിക്കുക എന്നിവയായിരുന്നു മേളയുടെ അക്കാലത്തെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ. ഹോളിവുഡ് സംവിധാനത്തിനു പുറത്ത് പ്രവർത്തിച്ച പ്രാദേശിക സിനിമാ നിർമ്മാതാക്കളുടെ സംഭാവനകളെയും ഈ മേള ഉയർത്തിക്കാട്ടുകയുണ്ടായി.
1979-ൽ സ്റ്റെർലിങ് വാൻ വാഗെനൻ സൺഡാൻസ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ആയിത്തീർന്ന സംഘടനയുടെ ആദ്യ വർഷ പൈലറ്റ് പ്രോഗ്രാമിന്റെ ചുമതല വഹിക്കുവാനായി മേളയുടെ സംഘാടക സമിതിയിൽനിന്നു ഒഴിയുകയും ജെയിംസ് ഡബ്ല്യൂ. (ജിം) യുറെ ചുരുങ്ങിയ കാലം എക്സിക്യുട്ടീവ് ഡയറക്ടറായി ചുമതലയേറ്റെടുക്കുകയും തുടർന്ന് സിറീന ഹാംപ്ടൺ കറ്റാനിയ എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടറായിത്തീരുകയും ചെയ്തു. ആ വർഷത്തെ 60 ൽ അധികം ചിത്രങ്ങളും മേളയിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നതു കൂടാതെ പാനലിൽ നിരവധി പ്രമുഖ ഹോളിവുഡ് ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കൾ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. അതേ വർഷംതന്നെ, ആദ്യത്തെ ഫ്രാങ്ക് ക്യാപ്ര പുരസ്കാരത്തിന് ജിമ്മി സ്റ്റെവർട്ട് അർഹനാകുകയും ചെയ്തു. മേള ഇപ്രാവശ്യം ആദ്യമായി ലാഭം സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. 1980 ൽ ഹോളിവുഡിൽ ഒരു നിർമ്മാണപരമായ ജോലി ഏറ്റെടുക്കുവാനാഗ്രഹിച്ച കാറ്റാനിയ മേളയുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽന്നു പുറത്തുപോയി.
യുട്ടാ / യു.എസ്. ഫിലിം മേലയുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് നിരവധി ഘടകങ്ങൾ സഹായകമായി. ആദ്യത്തേത് അഭിനേതാവും ഉട്ടായിലെ താമസക്കാരനുമായിരുന്ന റോബർട്ട് റെഡ്ഫോർഡിന്റെ ഉദ്ഘാടനച്ചടങ്ങിലെ ചെയർമാനായുള്ള സാന്നിദ്ധ്യമായിരുന്നു. റെഡ്ഫോർഡിൻറെ പേര് മേളയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതോടെ ഇതിനു വലിയ ബഹുജനശ്രദ്ധ ലഭിച്ചു. രണ്ടാമതായി അമേരിക്കൻ നിർമ്മിത സിനിമകളുടെ  കൂടുതൽ ആഘോഷവേദികൾക്കായി രാജ്യം കാത്തിരിക്കുകയായിരുന്നു. അക്കാലത്ത് യു.എസ്. സിനിമകളുടെ മേള സംഘടിപ്പച്ചിരുന്നത്  ഡള്ളാസിലെ യു.എസ്.എ. ഫിലി ഫെസ്റ്റിവൽ (1971 ൽ ആരംഭിച്ചത്) മാത്രമായിരുന്നു. അഭൂതപൂർവ്വമായ പ്രതികരണമായിരുന്നു ഹോളിവുഡിൽനിന്നു ലഭിച്ചത്. പ്രമുഖ സ്റ്റുഡിയോകൾ തങ്ങൾക്കു ചെയ്യാൻ കഴിയുന്നത്ര സംഭാവനകൾ മേളയുടെ വിജയത്തിനായി ചെയ്തു.
1981 ൽ യൂട്ടാ സംസ്ഥാനത്തിലെ പാർക്ക് സിറ്റിയിലേക്ക് മേളയുടെ വേദി മാറ്റുകയും തീയതികൾ സെപ്റ്റംബറിൽനിന്ന് ജനുവരിയിലേയ്ക്കു മാറ്റുകയും ചെയ്തു. വൈകിയ ഗ്രീഷ്മത്തിൽനിന്ന് മധ്യശീതകാലത്തിലേയ്ക്കുള്ള ഈ മാറ്റം ഹോളിവുഡ് സംവിധായകൻ  സിഡ്നി പൊള്ളാക്കിന്റെ സഹകരണത്തോടെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടർ സൂസൻ ബാരെൽ ആണു നടത്തിയത്. ശീതകാലത്ത് ഒരു സ്കീ റിസോർട്ടിൽ ചലച്ചിത്രമേള നടത്തുന്നത് ഹോളിവുഡിൽ നിന്ന് കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റുന്നതിനു സഹായകമാകും എന്ന് അവർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. യുഎസ് ഫിലം ആന്റ് വീഡിയോ ഫെസറ്റിവൽ എന്നു ഇതറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:അന്താരാഷ്ട്ര ചലച്ചിത്ര മേളകൾ
മിതസ്ഥായി അവസ്ഥ
ലഘുചിത്രം|250x250ബിന്ദു|ദുർബല ബന്ധനത്തിലെ ഒരു മിതസ്ഥായി അവസ്ഥ (1), ഒരു പരിവർത്തന ഇരിപ്പിടം (2), സ്ഥായിയായ ശക്തമായ ബന്ധനം (3). ഒരു ഗതികവ്യൂഹത്തിന്റെ സ്ഥായിയായ അവസ്ഥയെയാണ‌് ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിൽ മിതസ്ഥായി അവസ്ഥ (Metastability അഥവാ Meta stable state) എന്നുപറയുന്നത്. ഒരു ചരിവുപ്രതലത്തിലെ കുഴിയിൽ ഇരിക്കുന്ന പന്ത് മിതസ്ഥായി അവസ്ഥയ്ക്ക് ഉദാഹരണമാണ്. ചെറുതായി ഒന്ന് ഉന്തിവിട്ടാൽ പന്ത് തിരികെ അതേ കുഴിയിലേയ്ക്ക് തിരിയെ വന്നു പതിക്കും. പക്ഷേ ശക്തിയായി ഉന്തിവിട്ടാൽ പന്ത് ചരിവുപ്രതലത്തിലൂടെ ഉരുളാൻ തുടങ്ങും. ശാസ്ത്രത്തിൽ മിതസ്ഥായി അവസ്ഥയ്ക്കുളള ഒരു പൊതു ഉദാഹരണമാണ‌് ഐസോമറീകരണം. ഉയർന്ന ഊർജ്ജമുളള ഐസോമറുകൾക്ക് ആയുസ് കൂടുതലാണ്.
വർഗ്ഗം:ഭൗതികശാസ്ത്രം
ബുലവായോ
ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യമായ സിംബാബ്‌വെയിലെ വൻ നഗരങ്ങളിലൊന്നാണ് ബുലവായോ.രാജ്യതലസ്ഥാനമായ ഹരാരെ കഴിഞ്ഞാൽ രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും ഇതുതന്നെ.ഹരാരെയ്ക്ക് 439 കിലോമീറ്റർ തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് മാറ്റെബെലാന്റ്പ്രവിശ്യയിലാണ് ബുലവായോ നഗരം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.സിംബാബ്‌വെയുടെ വ്യാവസായിക തലസ്ഥാനമായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ബുലവായോ സിംബാബ്‌വെ റെയിൽവെയ്സ് ഉൾപ്പെടെ നിരവധി പൊതുമേഖലാസ്ഥാപനങ്ങളുടെ ആസ്ഥാനമാണ് .ആറരലക്ഷം ആളുകൾ താമസിക്കുന്ന ബുലവായോ നഗരത്തിൽ മികച്ച ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങളാണുള്ളത് .ഒരു രാജ്യാന്തര വിമാനത്താവളവും ഇവിടെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.സിംബാബ്‌വെ ക്രിക്കറ്റ് ടീമിന്റെ ഹോംഗ്രൗണ്ടുകളിലൊന്നായ ക്വീൻസ് സ്പോർട്സ് ക്ലബ് സ്റ്റേഡിയം ഇവിടെയാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. വിക്ടോറിയ വെള്ളച്ചാട്ടം ഉൾപ്പെടെ നിരവധി വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രങ്ങൾ ബുലവായോയ്ക്ക് സമീപത്തായി നിലകൊള്ളുന്നു.
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കൻ നഗരങ്ങൾ
കൊഴുപ്പിച്ച കരൾ
പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:കറികൾ
ഗുരുവായൂർ എക്സ്പ്രസ്
വഴി
ദിവസേനയുള്ള എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിൻ ചെന്നൈ എഗ്മോറിൽ നിന്ന് ട്രെയിൻ നമ്പർ .16127 എന്ന യാത്ര ആരംഭിച്ച് അടുത്ത ദിവസം ഗുരുവായൂ രിൽ അവസാനിക്കുന്നു. തെക്കൻ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളെയും പട്ടണങ്ങളെയും കേരളവുമായി ചോർഡ് ലൈൻ വഴി നാഗർകോവിൽ ജങ്ഷനിൽ ലോക്കുചെയ്യുന്നു. ചെന്നൈ, വില്ലുപുരം, തിരുച്ചിറപ്പള്ളി, മധുര, തിരുനെൽവേലി എന്നീ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളെ തിരുവനന്തപുരം, കൊല്ലം, കൊച്ചി, ത്രിസൂർ എന്നിവയുമായി കേരളവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് രേഖാംശപരമായി തമിഴ്‌നാട് മുഴുവൻ കടന്നുപോകുന്നു. കേരളത്തിലെ ആലപ്പുഴ റൂട്ട് വഴിയാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. തിരിച്ചുള്ള ദിശയിൽ എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിൻ ദിവസവും ഗുരുവായൂർ നിന്ന് ട്രെയിൻ നമ്പർ .16127 / 16128 എന്ന നമ്പറിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ട് അതേ വഴിയിലൂടെ അടുത്ത ദിവസം ചെന്നൈ എഗ്മോ രിൽ അവസാനിക്കുന്നു.
പരാമർശങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ചെന്നൈയിലെ ഗതാഗതം വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ റെയിൽ ഗതാഗതം വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ യാത്രാതീവണ്ടികൾ
അലക്സി റെറ്റിൻസ്കി
ഒരു ഓസ്ട്രിയൻ സംഗീതസംവിധായകനും റഷ്യൻ-ഉക്രേനിയൻ വംശജനായ കലാകാരനുമാണ് അലക്സി റെറ്റിൻസ്കി (യുകെ. ഒലെക്സി റെറ്റിൻസ്കി). അദ്ദേഹം 1986 നവംബർ 14 ന് ക്രിമിയയിലെ സിംഫെറോപോളിൽ ജനിച്ചു.
ജീവചരിത്രം
സിംഫെറോപോളിലെ സംഗീതജ്ഞരുടെ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച റെറ്റിൻസ്‌കിയുടെ ആദ്യകാല സംഗീതാനുഭവങ്ങൾ കാറ്റ് ഉപകരണങ്ങൾ വായിക്കുന്നതായിരുന്നു. ഓബോ, സാക്‌സോഫോൺ, കാഹളം എന്നിവയിൽ പ്രാവീണ്യം നേടിയ അദ്ദേഹം സ്‌കൂൾ ഓഫ് മ്യൂസിക്കിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടി. സമാന്തരമായി, അദ്ദേഹം രചന പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി. പിന്നീട് അദ്ദേഹം കീവിലെ മ്യൂസിക് അക്കാദമിയിലും സൂറിച്ച് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ആർട്സിലും (Zürcher Hochschule der Künste) രചനയും ഇലക്ട്രോഅക്കോസ്റ്റിക് കോമ്പോസിഷനും പഠിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിഎച്ച്‌ഡി പഠനങ്ങൾ ഗ്രാസിലെ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് മ്യൂസിക് ആൻഡ് പെർഫോമിംഗ് ആർട്‌സിൽ ബീറ്റ് ഫ്യൂറർ പൂർത്തിയാക്കി. 2014 മുതൽ അദ്ദേഹം വിയന്നയിൽ താമസിക്കുകയും ജോലി ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.
സംഗീത വികസനം
സംഗീതസംവിധായകൻ, സംഗീതജ്ഞൻ എന്നീ നിലകളിൽ തന്റെ ജോലിക്ക് പുറമേ, റെന്റിസ്കി പെയിന്റ് ചെയ്യുകയും ഫിലിം ഫോട്ടോഗ്രാഫി എടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
പുറംകണ്ണികൾ
വർഗ്ഗം:1986-ൽ ജനിച്ചവർ
അവെനൽ
അവനെൽ, അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ കാലിഫോർണിയ സംസ്ഥാനത്തെ കിങ്‍സ് കൗണ്ടി യിലുൾപ്പെട്ട ഒരു നഗരമാണ്. ഹാൻഫോർഡ് നഗരത്തിന് 35 കിലോമീറ്റർ (56 കിലോമീറ്റർ) തെക്ക് പടിഞ്ഞാറായിട്ടാണ് ഈ നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഹാൻഫോർഡ്-കൊർകൊറാൻ മെട്രോപ്പൊളിറ്റൻ സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്കൽ ഏരിയയുടെ ഭാഗമാണ്. കിങ്‍സ് കൌണ്ടി മുഴുവനായും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. പ്രദേശിക് വിസ്തൃതിയനുസരിച്ച് ഇത് കിങ്‍സ് കൗണ്ടിയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമാണ്. 2010 ലെ ഐക്യനാടുകളുടെ സെൻസസ് പ്രകാരം ജനസംഖ്യ 15,505 ആയിരുന്നു. ഇതിൽ അവനെൽ സംസ്ഥാന ജയിലിലെ അന്തേവാസികളായ തടവുകാരെയും ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. കാലിഫോർണിയ സംസ്ഥാനത്തിലെ സമൂഹത്തിൽ ആദ്യം പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ച ജയിൽ ഇതായിരുന്നു. ഇവിടുത്തെ ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും ജയിലിനെ ആശ്രയിച്ചുള്ള തൊഴിലിലോ അല്ലെങ്കിൽ കാർഷിക വൃത്തിയെ ആശ്രയിച്ചുള്ള വ്യവസായങ്ങളിലോ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ജയിൽ ഏകദേശം ആയിരത്തിനുടുത്തു ജോലികൾ പ്രദേശവാസികൾക്കു നൽകുന്നു. 2015 ജനവരി ഒന്നിന് അവനെൽ നഗരത്തിലെ ജനസംഖ്യ 13,159 ആണെന്ന് കാലിഫോർണിയ ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് ഫിനാൻസ് കണക്കാക്കിയിരിക്കുന്നു. അന്നേ ദിവസം വരെ അവനെൽ സംസ്ഥാന ജയിലിൽ 4,165 അന്തേവാസികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇത് നഗരത്തിലെ മൊത്തം ജനസംഖ്യയുടെ 32 ശതമാനമാണ്. ജയിൽ അന്തേവാസികളെ ഈ നഗരത്തിലെ പൌരന്മാരായി അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ സെൻസസ് ബ്യൂറോയും കാലിഫോർണിയ ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് ഫിനാൻസും കണക്കാക്കുന്നു.
ആദ്യകാലചരിത്രം
സ്പാനിഷ് പട്ടാളക്കാരും, പര്യവേക്ഷകരുമാണ് നഗരത്തിന് അവനെൽ എന്ന പേരു നൽകിയത്. സ്പാനിഷ് ഭാഷയിൽ "അവെന" എന്ന വാക്കിൻറെയർത്ഥം ഓട്‍സ് എന്നാണ്, അവെനാൽ എന്നു പറഞ്ഞാൽ ഓട്‍സ് പാടം. ഈ പ്രദേശത്തെ കെറ്റിൽമാൻ സമതലത്തിൽ മുഴുവൻ അക്കാലത്ത് കാട്ട് ഓട്‍സുകൾ നിറഞ്ഞുനിന്നിരുന്നു. ആദ്യകാല അമേരിക്കൻ കുടിയേറ്റക്കാർ 1850 കളിൽ കെറ്റിൽമാൻ ഹിൽസിൽ എത്തിച്ചേർന്നത് കന്നുകാലികളെ വളർത്തുകയും കൃഷിയും ചെയ്യാമെന്ന കണക്കുകൂട്ടലിലാണ്. എന്നിരുന്നാലും, എണ്ണ ഈ പ്രദേശത്ത് പ്രശസ്തിയും, ഭാഗ്യവും, ആളുകളേയും എത്തിച്ചു. കോളിങ്കയ്ക്കും ടാർ കാന്യനുമിടയിലുണ്ടായിരുന്ന പ്രദേശത്തെ എണ്ണയുടെ പ്രകൃതിദത്ത ഉറവിനെക്കുറിച്ച് തദ്ദേശീയ അമേരിക്കൻ ഇന്ത്യൻ വർഗ്ഗക്കാർക്ക് നേരത്തേ അറിവുണ്ടായിരുന്നു. ആദ്യകാലത്തെ എണ്ണമറ്റ പരിശ്രമങ്ങൾക്കുശേഷം 1900 ത്തിൽ കെറ്റിൽമാൻ ഹില്ലിലെ ആദ്യ എണ്ണക്കിണർ കുഴിക്കപ്പെട്ടു. മിൽഹം എക്സ്‍പ്ലൊറേഷൻ  കമ്പനി ഇലിയറ്റ് നമ്പർ 1 ൽ 1927 മാർച്ച് 27 ന് പ്രവർത്തിച്ചു തുടങ്ങി. ജോലിക്കാരുടെ സംഘം 19 മാസങ്ങളുടെ പരിശ്രമഫലമായി 7,000 അടി (2,100 മീറ്റർ) ഡ്രില്ല് ചെയ്തു.
1928 ഒക്ടോബർ 5 ന് എണ്ണക്കിണറിൽനിന്ന് വലിയൊരു മുരളലോടെ എണ്ണ പുറത്തേയ്ക്കു തെറിച്ചു. ഈ ശബ്ദം 20 മൈൽ (32 കിലോമീറ്റർ) അകലെ വരെ മുഴങ്ങിക്കേട്ടിരുന്നു. പുറത്തേയ്ക്കു തള്ളിയ എണ്ണ ഗുണമേന്മയുള്ള എവെള്ളനിറമുള്ളതും ശുദ്ധീകരിക്കാതെ തന്നെ വാഹനങ്ങളിലുപയോഗിക്കാൻ പര്യാപ്തമായതുമായിരുന്നു. എണ്ണയുടെ കണ്ടുപിടിത്തം അവെനൽ നഗരത്തിൻറെ അഭിവൃദ്ധി ദൃതഗതിയിലായിത്തീർന്നു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:കാലിഫോർണിയയിലെ നഗരങ്ങൾ
സൂസൻ സൊൻടാഗ്
അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാരിയും, വിചക്ഷണയും, കലാ-രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകയുമായിരുന്ന സൂസൻ സൊൻടാഗ്.(ജനുവരി 16, 1933 – ഡിസംബർ 28, 2004) ജൂത ദമ്പതികളായ ജാക്ക് റോസൻബ്ലാറ്റിന്റേയും, മിൽഫ്രെഡിന്റേയും പുത്രിയായി ന്യൂയോർക്കിലാണ് ജനിച്ചത്. 1964ൽ സൂസൻ തന്റെ ഉപന്യാസങ്ങളുടെ സമാഹാരമായ ക്യാമ്പിലെ കുറിപ്പുകൾ("Notes on Camp") പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. സാഹിത്യരംഗത്തേയ്ക്കുള്ള സൂസന്റെ തുടക്കമായിരുന്നു ഇത്. പ്രഭാഷണരംഗത്തും സമകാലികരാഷ്ട്രീയത്തിലും സജീവമായിരുന്ന അവർ യുദ്ധബാധിതപ്രദേശങ്ങളായിരുന്ന വിയറ്റ്നാമും, സരയാവോയും സന്ദർശിയ്ക്കാനും തയ്യാറായി. സൂസന്റെ പ്രകോപനപരമായ നിരീക്ഷണങ്ങളൂം അഭിപ്രായപ്രകടനങ്ങളും ഏറെ വിമർശനം ഏറ്റുവാങ്ങിയിരുന്നു.
ഉപന്യാസസമാഹാരങ്ങൾ
Sontag also published nonfiction essays in The New Yorker, The New York Review of Books, Times Literary Supplement, The Nation, Granta, Partisan Review and the London Review of Books.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാർ വർഗ്ഗം:1933-ൽ ജനിച്ചവർ
സ്വിയാറ്റോസ്ലാവ് ഇഹോറോവിച്ച് ലുന്യോവ്
ഒരു ഉക്രേനിയൻ സംഗീതസംവിധായകനാണ് സ്വിയാറ്റോസ്ലാവ് ഇഹോറോവിച്ച് ലുന്യോവ് (ജനനം ഏപ്രിൽ 19, 1964 കൈവിൽ). സിംഫണിക്, ചേംബർ, കോറൽ, പിയാനോ, ഇലക്ട്രോഅക്കോസ്റ്റിക് സംഗീതം എന്നിവയുടെ രചയിതാവാണ് അദ്ദേഹം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതികളിൽ ഓപ്പറകളും ("മോസ്കോ - കോക്കറൽസ്", "Poorly Tempered Songs") സിനിമകൾക്കുള്ള സംഗീതവും ഉൾപ്പെടുന്നു. 2017-ൽ, അദ്ദേഹത്തിന് വെങ്കല കാൻ ലയൺ ലഭിച്ചു. അദ്ദേഹം ഉക്രെയ്‌നിലെ നാഷണൽ യൂണിയൻ ഓഫ് കമ്പോസേഴ്‌സ് അംഗമാണ്.
കിയെവ് കൺസർവേറ്ററിയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം ബിരുദം നേടി. അവിടെ അദ്ദേഹം ലെവ് കൊളോഡബിനൊപ്പം പഠിച്ചു. 2000 മുതൽ, അദ്ദേഹം കൈവ് കൺസർവേറ്ററിയിൽ ലക്ചററാണ്.
2020-ലെ ഉക്രേനിയൻ സമകാലിക സംഗീത ഫെസ്റ്റിവലിൽ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൃതി Dances of New Russians അവതരിപ്പിച്ചു.
ഹിൽസ
കടൽ വാസിയായ ഒരു മൽസ്യമാണ് ഹിൽസ  അഥവാ '''Hilsa (Hilsa Shad). ''' also known as the ilishi, hilsa, hilsa herring or hilsa shad, is a species of fish related to the herring, in the family Clupeidae. It is a very popular and sought-after food fish in the Indian Subcontinent, and is the national fish of Bangladesh[3] and the state fish of West Bengal.[4] The most famous hilsha fish comes from Chandpur, Bangladesh. The fish contributes about 12% of the total fish production and about 1.15% of GDP in Bangladesh. On 6 August 2017, Department of Patents, Designs and Trademarks under the Ministry of Industries of Bangladesh has declared the recognition of ilish as the product of Bangladesh. As of 2021, 86% of the world's total ilish supply originates in Bangladesh which applied for Geographical indication (GI) in 2004.[5] About 450,000 people are directly involved in the catching of the fish as a large part of their livelihood; around four to five million people are indirectly involved with the trade.[6]. ഐ യു സി എൻ പട്ടികപ്രകാരമുള്ള പരിപാലന സ്ഥിതി നിലനിൽപ്പ് ആശങ്കാജനകമല്ലാത്ത ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ എന്നാണ്. It is usually seen in bay of Bengal
കുടുംബം
ക്ലൂപ്പൈഡേ (Clupeidae) കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട മൽസ്യമാണ് ഇവ.
ഇതും കാണുക
കേരളത്തിലെ മൽസ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക
വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ മത്സ്യങ്ങൾ വർഗ്ഗം:കടൽ മത്സ്യങ്ങൾ
ലക്ഷ്മിഭായി നാഷണൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിക്കൽ എജ്യുക്കേഷൻ
തിരുവനന്തപുരത്തെ കാര്യവട്ടത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു കായിക വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനമാണ് ലക്ഷ്മിഭായി നാഷണൽ കോളേജ് ഓഫ് ഫിസിക്കൽ എജ്യുക്കേഷൻ(The Lakshmibai National College of Physical Education  (LNCPE)). കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ യുവജനകാര്യ സ്‌പോർട്‌സ് മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിൽ 1984ൽ രൂപീകരിച്ച ഉയർന്ന കായിക പരിശീലന സ്ഥാപനമായ സ്പോർട്സ് അഥോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ ( Sports Authority of India (SAI) ) യുടെ കീഴിലാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. കേരള സർവ്വകലാശാലയിൽ അഫിലിയേറ്റ് ചെയ്തിട്ടുള്ള സ്ഥാപനത്തിൽ ബിരുദ-ബിരുദാനന്തര, ഗവേഷണ കോഴ്‌സുകൾ നടത്തുന്നുണ്ട്. നീന്തൽ കുളം, സൈക്കിളിങ് പരിശീലനത്തിനുള്ള ട്രാക്ക്, ഹോസ്റ്റലുകൾ, സ്റ്റാഫ് കോർട്ടേഴ്‌സ്, ക്ലാസ് മുറികൾ, അഡ്മിനിസ്‌ട്രേറ്റീവ് ബ്ലോക്ക, ലാബ്, അസംബ്ലി ഹാൾ, ലൈബ്രറി, പരിശീലന ഹാളുകൾ, പ്ലേ ഗ്രൗണ്ട എന്നിവകൾ അടങ്ങിയ 50 ഏക്കർ പ്രദേശത്താണ് മനോഹരമായ ഈ കാമ്പസ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
ചരിത്രം
1985 ഓഗസ്റ്റ് 17ന് ആദ്യ ബിപിഇ കോഴ്‌സ് തിരുവനന്തപുരം മെഡിക്കൽ കോളേജിലെ പ്രിയദർശിനി ഹാളിൽ അന്നത്തെ കേരള ഗവർണറായിരുന്ന പി രാമചന്ദ്രൻ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. 1986 ഓഗസ്റ്റ് 28ന് കാര്യവട്ടത്ത് കാമ്പസിന്റെ തറക്കല്ലിടൻ കർമ്മം രാഷ്ട്രപതിയായിരുന്ന ഗ്യാനി സെയിൽ സിങ് നിർവഹിച്ചു.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ കലാലയങ്ങൾ
സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സംഭവങ്ങളുടെ പട്ടിക
2000 - 2010
പതിനഞ്ചാം പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പ്
വരാനിരിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:പട്ടികകൾ വർഗ്ഗം:സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യ
ചുടു രാജവംശം
ലഘുചിത്രം|300x300ബിന്ദു| ചുടു ഭരണാധികാരി മുളനന്ദയുടെ നാണയം സി.ഇ 125-345. എ.ഡി. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിനും മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിനുമിടയിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഡെക്കാൻ പ്രദേശത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ ഭരിച്ച രാജവംശമാണ് ചുടു രാജവംശം. അവരുടെ തലസ്ഥാനം ഇന്നത്തെ കർണാടക സംസ്ഥാനത്തിലെ ബനവാസിയിലായിരുന്നു. ചുടുരാജവംശക്കാർ ശതവാഹനസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ സാമന്തരായി അധികാരത്തിലേറുകയും ശതവാഹനന്മാരുടെ തകർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം അധികാരം ഏറ്റെടുക്കുകയും ചെയ്തു. അശോക ശിലാശാസനങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാൽ ചുടു രാജവംശത്തിന്റെ ലിഖിതങ്ങളാണ് വടക്കൻ കർണാടകത്തിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുള്ള ഏറ്റവും പഴയ ചരിത്രരേഖകൾ
പേര്
സമകാലിക ലിഖിതങ്ങളിൽ "ചുടു- കുല " ("ചുടു കുടുംബം") എന്ന പേര് കാണപ്പെടുന്നു. ചുടുകുടുംബം പുറപ്പെടുവിച്ചിട്ടുള്ള നാണയങ്ങളിൽ റാണോ ചുടുകളാനന്ദസ ("ചുടുകലാനന്ദ രാജാവിന്റെ"), റാണോ മുളാനന്ദസ, റാണോ ശിവാളാനന്ദസ എന്നിവ മുദ്രണം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. മുൻ‌കാലങ്ങളിൽ ചില പണ്ഡിതർ ചുടുകളാനന്ദസ എന്ന വാക്ക് ചുടുകഡാനന്ദസ എന്ന് തെറ്റായി വായിച്ചിരുന്നു, ഇത് രാജാക്കന്മാരുടെ പേരുകളെയും അവരുടെ രാജവംശത്തെയും കുറിച്ച് വ്യത്യസ്ത സിദ്ധാന്തങ്ങളിലേക്ക് നയിച്ചു. ഉദാഹരണത്തിന്, "ചുടു-കടാ-നന്ദ" എന്നാൽ "ചുടു നഗരത്തിന്റെ സന്തോഷം" എന്നാണ് നുമിസ്മാറ്റിസ്റ്റ് ഇ.ജെ. റാപ്സൺ (1908) സിദ്ധാന്തിച്ചത്.
കന്നഡ ഭാഷയിൽ ചുടു എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം "ചിഹ്നം" എന്നാണ്. ചുടു ലിഖിതങ്ങളിൽ പാമ്പിന്റെ പത്തിയുടെ ചിഹ്നം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു, ചുടു എന്നാൽ "മൂർഖന്റെ മകുടം" എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്. ഈ ചിഹ്നം ഇവരെ നാഗ ഗോത്രവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. നാഗഗോത്രക്കാർ പടിഞ്ഞാറൻ ഡെക്കാനിലെ ഇന്നത്തെ ബനവാസിക്കടുത്തുള്ള നാഗര ഖണ്ഡ എന്ന സ്ഥലവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരായിരുന്നു. "സുഡു (ചുടു)" എന്ന വാക്ക് ക്ലാസിക്കൽ സാഹിത്യത്തിൽ മൂർഖന്റെ മകുടം എന്ന അർത്ഥത്തിൽ പതിവായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. അതടിസ്ഥാനമാക്കി "ചുടുകുല" നാഗന്മാരുടെ കുടുംബമായ "നാഗകുല"മെന്നർത്ഥമാകുന്നനുമാനിക്കപ്പെടുന്നു.
നുമിസ്മാറ്റിസ്റ്റായ മൈക്കൽ മിച്ചിനറുടെ (1983) അഭിപ്രായത്തിൽ ഈ പേരുകൾ അമ്മതാവഴിയിലുള്ളതാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, റാണോ മുളാനന്ദസ അതായത് "മുളാനന്ദ രാജാവ്" എന്നുള്ളത്, "മുളാനന്ദ" എന്ന " മുള ഗോത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു രാജ്ഞിയുടെ മകൻ (നന്ദ )" എന്നാണർത്ഥം. അതുപോലെ, ശിവളാനന്ദസ എന്നാൽ "ശിവാല ഗോത്രത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു രാജ്ഞിയുടെ മകൻ" എന്നാണ്. മിച്ചിനറുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ "ചുടു-കുല-നന്ദ-സാ" ( IAST : Cuṭukaḷānaṃdasa, "ചുടു കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു രാജ്ഞിയുടെ മകൻ") എന്നത് രാജവംശത്തിലെ ഒന്നിലധികം രാജാക്കന്മാരുടെ പൊതുവായ പേരാണ്. സി.ഇ 345-ൽ കടംബ അധിനിവേശത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പ് ഹരിതിപുത്ര വിഷ്ണുകദ ചുടുകുലാനന്ദ സതകർണി രാജാവ് ബനവാസി ലിഖിതം പുറപ്പെടുവിച്ചതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ഈ സിദ്ധാന്തം. എന്നാൽ ചുടുകുലാനന്ദ എന്ന പേര് വഹിക്കുന്ന നാണയങ്ങൾ ഇതിനും ഇരുന്നൂറു വർഷം മുമ്പെങ്കിലും നില നിന്നിരുന്നുവെന്ന് ചന്ദ്രാവലി ഖനനങ്ങളുടെ പഠനത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി കണക്കാക്കുന്നു.
ചരിത്രകാരനായ എം. രാമറാവു ചുടുകുടുംബത്തെ വിവരിക്കാൻ "ആനന്ദ കുടുംബം" എന്ന പദം ഉപയോഗിച്ചു, കാരണം നാണയങ്ങൾ "-നന്ദ" എന്ന പേരിൽ അവസാനിക്കുന്ന രാജാക്കന്മാരെ പരാമർശിക്കുന്നു. നാണയശാസ്ത്രജ്ഞന്മാരായ പി.എൽ. ഗുപ്ത, എ.വി. നരസിംഹമൂർത്തി എന്നിവരും ഈ വ്യാഖ്യാനത്തെ പിന്തുടർന്നു.
ഉത്ഭവം
രണ്ട് ചുടു രാജാക്കന്മാരെങ്കിലും "ശതകർണി" എന്ന പേരുപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഇത് പ്രസിദ്ധമായ ശതവാഹനരാജവംശവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതും ശതവാഹനകാലഘട്ടത്തിൽ മന്ത്രിമാരും സാധാരണക്കാരും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതുമായിരുന്നു. ചുടുരാജവംശവും ശതവാഹനന്മാരും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം വ്യക്തമല്ല. ചുടു കുടുംബം ശതവാഹനന്മാരുടെ ഒരു ശാഖയായിൽനിന്നുത്ഭവിച്ചതോ അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ശതവാഹന രാജകുമാരിയുടെ പിൻഗാമികളോ അല്ലെങ്കിൽ തെക്കൻ ഡെക്കാനിൽ ശതവാഹനന്മാരെ പിൻതുടർന്ന് ഭരണത്തിലെത്തിയവരോ ആണെന്ന് ചരിത്രകാരന്മാർ കരുതുന്നു.
ചുടു രാജവംശം ഇന്തോ-സിഥിയൻ (ശാക) വംശജർ ആയിരുന്നിരിക്കാമെന്ന് നാണയശാസ്ത്രജ്ഞൻ മൈക്കൽ മിച്ചൈനർ അനുമാനിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ചില ചുടു നാണയങ്ങൾ ഇൻഡോ-സിഥിയൻ നാണയങ്ങളിൽ നിന്ന് ആശയങ്ങൾ പകർത്തിയിരിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, കൊംദാപുരിൽ നിന്ന് കണ്ടെടുത്ത ഈയത്താൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട രണ്ട് നാണയങ്ങളിൽ ഒരു വശത്ത് സ്വസ്തികയും ഒപ്പമുള്ള എഴുത്തും ക്ഷഹരത നാണയങ്ങളെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. നാണയത്തിന്റെ മറുവശത്ത് ഭൂമകന്റേയും നഹപാനയുടേയും നാണയങ്ങളിലെപ്പോലെ അമ്പടയാളവും നാണയങ്ങളിൽ നിന്നാണെന്ന് തോന്നിപ്പിക്കുന്ന ഇടിത്തീ ചിഹ്നവും കാണപ്പെടുന്നു. വി.വി.മിരാഷിയുടെ വ്യാഖ്യാനമനുസരിച്ച്, ഇത്തരം നാണയങ്ങൾ അടിച്ചിറക്കിയവർ തങ്ങളെ ശാകന്മാർ അല്ലെങ്കിൽ ചുടു കുടുംബത്തിലെ അംഗങ്ങൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മിരാഷിയും മിച്ചിനറും നാണയങ്ങളിലെ ലിഖിതങ്ങളെ ഇങ്ങനെ വായിച്ചു: "മഹാസേനപതിസ ബരദാജപുതസ സാഗ മന ചുടുകുലസ". ഇത് അർത്ഥമാക്കുന്നത് "മഹാസേനപതി ശക മന, ചുടു കുടുംബത്തിലെ ബരദാജന്റെ മകൻ എന്നാണ്. മിച്ചിനറുടെ അഭിപ്രായമനുസരിച്ച് നാസിക് ലിഖിതത്തിൽ, ശതവാഹന രാജാവായ ഗൗതമിപുത്ര ശതകർണി തന്റെ വിജയപാളയമായ വൈജയന്തിയിൽ (ബനവാസിയുടെ പഴയ പേര്) നിന്ന് ഒരു ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചിരുന്നു.  മിച്ചിനർ, ചുടു രാജവംശത്തെ 125 സി.ഇ യോടടുത്ത് ഇന്തോ-സിഥിയൻ രാജാവായ നഹപാനയെ ഗൗതമിപുത്ര ശതകർണി പരാജയപ്പെടുത്തിയപ്പോൾ ശതവാഹനസാമന്തർ ആയിത്തീർന്ന ഇന്തോ-ശാകൻ പ്രമാണിമാരാണെന്ന് സിദ്ധാന്തിക്കുന്നു.  തുടർന്ന്, അവർ ശതവാഹനരുടെ യുദ്ധങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്തു. ഒരു ചുടു സേനാനി  പുതുതായി പിടിച്ചെടുത്തു നഗരം ബനവാസി ഭരിക്കാൻ നിയമിതനായി. മറ്റൊരു ചുടു സേനാനി കൊംദാപുർ മേഖലയിൽ മഹാസേനാപതി ആയി നിയമിക്കപ്പെട്ടു.
ചരിത്രകാരനായ ഡി.സി. സിർകാർ, മിറാഷിയുടെ അഭിപ്രായത്തെ ഖണ്ഡിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായമനുസരിച്ച് സാഗ മന ചുടുകുലാസ എന്ന പ്രയോഗത്തിലെ സാഗ-മന എന്ന വാക്ക് സാഗമന(സാഗമ കുടുംബത്തിലെ) എന്നാണ് വായിക്കേണ്ടത്.
രാഷ്ട്രീയ ചരിത്രം
ഇന്നത്തെ കർണാടകയിലെ ബനവാസി നഗരത്തെ ആസ്ഥാനമാക്കി ചുടുരാജവംശം രണ്ട് നൂറ്റാണ്ടുകളോളം ഭരിച്ചു. ഏകദേശം 125 സി.ഇ മുതൽ 345 സി.ഇ. വരെ.
തുടക്കത്തിൽ ശതാവഹന്മാർക്ക് കീഴിലായിരുന്ന ചുടുവംശക്കാർ, ശതവാഹനരുടെ ശക്തി കുറഞ്ഞപ്പോൾ സ്വാതന്ത്ര്യം നേടി. പുരാണങ്ങളിൽ "ആന്ധ്ര-ഭൃത്യ" (ആന്ധ്രക്കാരുടെ ദാസർ) എന്നു വിശേഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന രാജവംശങ്ങളിലൊന്നായിരിക്കാം ചുടു എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു. നാണയശാസ്ത്രതെളിവുകളനുസരിച്ച് ചുടു രാജാക്കന്മാരെ ശതവാഹനരുടെ മറ്റ് സാമന്തന്മാർ വലയം ചെയ്തിരുന്നു. കോല്ഹാപൂരിലെ കുരന്മാരും ചന്ദ്രാവലിയിലെ സദകണ മഹാരതികളും ഇതിനുദാഹരണമാണ്. ഈ മൂന്ന് കുടുംബങ്ങളും പുറപ്പെടുവിച്ച നാണയങ്ങൾ സമാനമാണ്, ഈ നാണയങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും സി.ഇ. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലേതാണ്. ചന്ദ്രാവലിയിലും കൊണ്ടാപൂരിലും കണ്ടെത്തിയ നാണയങ്ങൾ "മഹാരതി സദകണ ചുടു കൃഷ്ണ" എന്ന പേര് ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് മറ്റ് രാജകുടുംബങ്ങളുമായുള്ള വിവാഹത്തിലൂടെ ചുടു തങ്ങളുടെ ശക്തി ഉറപ്പിച്ചു എന്നാണ്.
സി.ഇ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തോടെ, ഈ മൂന്ന് കുടുംബങ്ങളുടെയും അധികാരം ശതവാഹനന്മാർ കൈയ്യടിക്കെയെന്നും അവരുടെ പ്രദേശങ്ങളിൽ കൂടുതൽ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തതായി കാണപ്പെടുന്നുവെന്നും നാണയശാസ്ത്രപരമായ തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. യജ്ഞ ശ്രീ ശതകർണിയുടെ നാണയങ്ങൾ കൊല്ഹാപൂരിൽനിന്നും ചന്ദ്രാവലിയിൽനിന്നും കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട്. സാമന്ത രാജ്യങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ശതവാഹന നാണയങ്ങൾ കൂടുതൽ സമീപകാലത്തേതാണ്.
181സി.ഇ. യിൽ ശതവാഹന ചക്രവർത്തിയായ ഗൗതമി-പുത്ര യജ്ഞ ശതകർണിയുടെ മരണശേഷം, ശതവാഹനന്മാർക്ക് പടിഞ്ഞാറൻ പ്രവിശ്യകളുടെ നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെട്ടു. ചുടു രാജാക്കന്മാർ ആ പ്രദേശങ്ങൾ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തിലാക്കി. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യ പകുതിയിലോ രണ്ടാം പകുതിയിലോ ചുടു രാജവംശം അവസാനിച്ചു, അതായത് ഏകദേശം 250-275 സി.ഇ യിൽ. ചുടു രാജവംശത്തിലെ ബനവാസി (വൈജയന്തിപുര) ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരിച്ചിരുന്ന ഹരിതി-പുത്ര ചൂടു-കദാനന്ദ ശതകർണി, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചെറുമകൻ ഹരിതി-പുത്ര ശിവ-സ്കന്ദ-വർമൻ എന്നീ രണ്ടു രാജാക്കന്മാരുടെ ലിഖിതങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഇ.ജെ. റാപ്‌സൺ, നാസിക് ജില്ലയുടെ ചരിത്രം ചർച്ചചെയ്യുമ്പോൾ, 159 സി.ഇ യിൽ തന്റെ ഭരണത്തിന്റെ ഏഴാം വർഷത്തിലെ യജ്ഞ-ശ്രീ ശതകർണിയുടെ അവസാനത്തെ അറിയപ്പെടുന്ന ശതവാഹന ലിഖിതവും അഭിര രാജാവായ ഈശ്വരസേനന്റെ ആദ്യ നാസിക് ലിഖിതവും തമ്മിലുള്ള അന്തർഭരണകാലത്ത് നാസിക് ഒന്നുകിൽ അഭിര രാജാക്കന്മാരുടെ കയ്യിലോ അല്ലെങ്കിൽ ചുടു രാജവംശത്തിന്റെ കയ്യിലോ ആയിരിക്കാമെന്ന് അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.
കൻഹേരി ലിഖിതത്തിലെ സ്കന്ദനാഗശതക ഹരിതിപുത്ര-വിഷ്ണുകട-ചുടുകുലാനന്ദ ശതകർണിയുടെ ബനവാസി ലിഖിതത്തിലെ ശിവസ്കന്ദനാഗശ്രീക്ക് സമാനമാണെന്ന് ഇ.ജെ. റാപ്സൺ സിദ്ധാന്തിക്കുന്നു. 190 സി.ഇ യിൽ യജ്ഞശ്രീ ശതകർണിയുടെ ഭരണം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണത്തോടെ അവസാനിച്ചതിന് ശേഷം മൈസൂരിലും അപരാന്തയിലും പടിഞ്ഞാറൻ മഹാരാഷ്ട്രയിലും ശതവാഹനരുടെ പിൻഗാമിയായി ചുടു രാജാക്കന്മാർ അധികാരമേറ്റെടുത്തതായി ജി.ജെ. ഡുബ്രൂവിൽ നിഗമനം ചെയ്യുന്നു. പിന്നീട്, കന്നഡ, മലയാളം (മലബാർ) സംസാരിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങളുടെ വടക്കൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ചുടു രാജവംശം ആധിപത്യം സ്ഥാപിച്ചു.
മതം
മിച്ചിനറുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ചുടു നാണയങ്ങളിലെ മുദ്രകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് അവർ ബുദ്ധമതക്കാരായിരുന്നു എന്നാണ്. 345 സി.ഇ യോടടുത്ത് മയൂരശർമ്മൻ ബനവാസി തലസ്ഥാനമാക്കി കദംബ രാജവംശം സ്ഥാപിച്ചതോടെ ചുടു ഭരണം അവസാനിച്ചതായി കരുതപ്പെടുന്നു.
ഷംസീർ വയലിൽ
ഇന്ത്യൻ റേഡിയോളജിസ്റ്റും ബിസിനസുകാരനുമാണ് ഷംസീർ  വയലിൽ .(ജനനം: 11 ജനുവരി 1977). വിപിഎസ് ഹെൽത്ത് കെയർ ഗ്രൂപ്പിന്റെ സ്ഥാപകൻ, ചെയർമാൻ, മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടർ, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ വിദ്യാഭ്യാസ നിക്ഷേപ കമ്പനിയായ അമാനത്ത് ഹോൾഡിംഗ്സിന്റെ വൈസ് ചെയർമാനും മാനേജിംഗ് ഡയറക്ടറുമാണ്. 2019 ജൂണിലെ റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം 1.4 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറാണ് ഇദ്ദേഹത്തിൻറെ വരുമാനം.
പരാമർശങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ശതകോടീശ്വരന്മാർ വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രമുഖർ വർഗ്ഗം:1977-ൽ ജനിച്ചവർ
ചുടു രാജവംശം
പിൻഗാമികൾ
ചാലൂക്യന്മാർക്ക് ചുടു രാജവംശവുമായും കദംബരുമായും ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നതായി ചരിത്രകാരനായ ശൈലേന്ദ്ര നാഥ് സെൻ സിദ്ധാന്തിക്കുന്നു.
ബനവാസി ലിഖിതം
ബനവാസി (ഉത്തര കന്നഡ ജില്ലയിലെ വനവസി അല്ലെങ്കിൽ വൈജയന്തി, കർണാടക) ലിഖിതം ഹരിതിപുത്ര വിഷ്ണുകദ ചുടുകുലാനന്ദ ശതകർണി തന്റെ ഭരണത്തവാഴ്ചയുടെ 12-ആം കൊല്ലം ഒരു നാഗശില്പം, വിഹാരം, കുളം എന്നിവ സമ്മാനമായി കൊടുത്തതിനെ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. സമീപത്തെ മലവള്ളി ലിഖിതം തന്റെ ഭരണത്തിന്റെ ഒന്നാം വർഷത്തിൽ ഒരു ഗ്രാമം ദാനം ചെയ്ത അതേ രാജാവിനെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നു. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു കദംബ രാജാവിന്റെ അതേ സ്തംഭത്തിലെ ശിലാശാസനത്തിൽ ഈ പ്രദേശം ഭരിച്ചിരുന്ന മാനവ്യാസ ഗോത്ര ഹരിതിപുത്ര വൈജയന്തിപതി ശിവസ്കന്ദവർമൻ എന്ന മുൻ രാജാവിനെ പരാമർശിക്കുന്നു.
മലവള്ളി ലിഖിതം
പടിഞ്ഞാറൻ-മധ്യ കർണാടകയിലെ നാഗരഖണ്ഡ പ്രദേശത്തുള്ള മലവള്ളി (ബനവാസി-തലഗുണ്ടയ്ക്ക് സമീപം) പ്രദേശം രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ തന്നെ ശതവാഹന, ചുടു ഭരണാധികാരികളുടെ നിയന്ത്രണത്തിലായിരുന്നു. കല്ലേശ്വരക്ഷേത്രത്തിന് മുന്നിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഷഡ്ഭുജസ്തംഭത്തിൽ ശതവാഹന, കദംബ ഭരണാധികാരികളുടെ ലിഖിതങ്ങളുണ്ട്. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ വിങ്ങുകദ ചുടുകുലാനന്ദ ശതകാമിയുടെ ലിഖിതം ഷഡ്ഭുജാകൃതിയിലുള്ള സ്തംഭത്തിന്റെ മൂന്ന് മുഖങ്ങളിൽ കൊത്തിയെടുത്തതാണ്.
3-4-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ മലവള്ളി സ്തംഭത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ ലിഖിതം സ്തംഭത്തിന്റെ ശേഷിക്കുന്ന മൂന്ന് മുഖങ്ങളിൽ കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്.
രണ്ട് വ്യത്യസ്ത കാലഘട്ടങ്ങളിലെ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ബ്രാഹ്മിയുടെ രണ്ട് വ്യത്യസ്തശൈലികൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിനാൽ ഈ ലിഖിതങ്ങൾ എപ്പിഗ്രാഫിസ്റ്റുകൾക്ക് പ്രധാനമാണ്. ആദ്യത്തേത് സി.ഇ 2-ഉം 3-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ ത്രികോണാകൃതിയിലുള്ള തലയുള്ള ചിഹ്നങ്ങളാണെങ്കിൽ, രണ്ടാമത്തേത് സി.ഇ 3-ഉം 4-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ കദംബ ബോക്‌സ് തലയുള്ള ചിഹ്നങ്ങളാണ്.
കൻഹേരി ലിഖിതം
കൻഹേരിയിലുള്ള മറ്റൊരു ശിലാശാസനം, രാജാവിന്റെ പേര് രേഖപ്പെടുത്താതിനാൽ പുലമാവിയുടെ ഭരണകാലത്തേതെന്ന് കണക്കാക്കിയിരുന്നു. എന്നാൽ ആന്തരിക തെളിവുകൾ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഇ.ജെ. റാപ്‌സൺ ഈ നിഗമനം തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്നു. ലിഖിതത്തിൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന വ്യക്തി നാഗമൂലനികയാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. അവർ രാജാവായ ഹരിത്രപുത്ര വിഷ്ണു-കദ-ചുടു ശതകർണിയുടെ മകളായിരുന്നു എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു.
നാണയങ്ങൾ
കാർവാർ, ചന്ദ്രവല്ലി എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് ചുടു നാണയങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയത്.
ചുടു നാണയങ്ങൾ കൂടുതലും ഈയം കൊണ്ടാണ്. ഒരു നാണയം കമാനാകൃതിയിലുള്ള കുന്നും (അല്ലെങ്കിൽ സ്തൂപം) താഴെ നദിയുടെ രൂപവും ഒരു വശത്തും ജാലകത്തിനുള്ളിൽ മരം മറുവശത്തും കാണിക്കുന്നു.
അനന്തപൂർ, കടപ്പ ജില്ലകളിൽ നിന്നു കണ്ടെടുത്തിട്ടുള്ള ഈയത്തിലുള്ള വലിയ നാണയങ്ങളിൽ 'ഹരിത' എന്നു രേഖപ്പെടുത്തിയതായി ചിലർ വായിച്ചെടുക്കുന്നു. ഒരുപക്ഷേ അവ ഹരിതിപുത്ര ശിവസ്കന്ദ വർമ്മനെയും ഹരിതിപുത്ര വിഷ്ണു കദ-ചുടുകുല ശതകർണിയെയും പരാമർശിക്കുന്നു.
ചുടു രാജവംശത്തിലെ ആദ്യത്തെ അറിയപ്പെടുന്ന ഭരണാധികാരി റാണോ ചുടുകദാനന്ദയുടെ (70 ബി.സി.ഇ) നാണയങ്ങൾ, (അവയിൽ റാണോ ചുടുകദാനംദാസ എന്ന് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്), പുരാതന നാഗരഖണ്ഡ (ബണ്ടലൈകെ) പട്ടണ പ്രദേശങ്ങളിലെ കാർവാർ, ബനവാസി ചുറ്റുപാടുകളിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഗ്രന്ഥസൂചി
വർഗ്ഗം:ഹിന്ദു രാജവംശങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ രാജവംശങ്ങൾ വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ സാമ്രാജ്യങ്ങളും രാജ്യങ്ങളും
ഐൻ‌സ്റ്റൈൻ ഒബ്സർവേറ്ററി
നാസയുടെ മൂന്ന് ഹൈ എനർജി ആസ്ട്രോഫിസിക്കൽ ഒബ്സർവേറ്ററികളിൽ രണ്ടാമത്തേതും, പൂർണ്ണമായി ഇമേജിംഗ് ചെയ്യുന്ന ആദ്യത്തേതുമായ എക്സ്-റേ ദൂരദർശിനിയാണ് ഐൻ‌സ്റ്റൈൻ ഒബ്സർവേറ്ററി ( HEAO-2 ). വിക്ഷേപണത്തിന് മുമ്പ് HEAO B എന്ന് നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ നിരീക്ഷണകേന്ദ്രം വിജയകരമായി ഭ്രമണപഥത്തിലെത്തിയപ്പോൾ ആൽബർട്ട് ഐൻ‌സ്റ്റൈനെ ബഹുമാനിക്കുന്നതിനായി ഐൻസ്റ്റെൻ ഒബ്സർവേറ്ററി എന്ന് പേര് മാറ്റി.
ഇൻസ്ട്രുമെന്റേഷൻ
പോയിന്റ് ഉറവിടങ്ങളുടെയും വിപുലീകൃത വസ്തുക്കളുടെയും ആർക്ക്-സെക്കന്റ് കോണീയ മിഴിവ് നൽകുന്ന അഭൂതപൂർവമായ അളവിലുള്ള സംവേദനക്ഷമതയുള്ള (മുമ്പ് ഉള്ളതിനേക്കാൾ നൂറുകണക്കിന് മടങ്ങ് മികച്ച) ഒരൊറ്റ ഗ്രേസിങ്-ഇൻസിഡൻസ് ഫോക്കസിങ് എക്സ്-റേ ടെലസ്കോപ്പ് ഐൻസ്റ്റീൻ ഒബ്സർവേറ്ററിയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. 0.2 മുതൽ 3.5 കെ‌വി ഊർജ്ജ ശ്രേണിയിൽ സെൻ‌സിറ്റീവ് ആയ ഉപകരണങ്ങളും ഇതിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. താഴെപ്പറയുന്ന നാല് ഫോക്കൽ-പ്ലെയിൻ ഉപകരണങ്ങളുടെ ശേഖരവും ഉപഗ്രഹത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചിരുന്നു:
1-20 കെ‌വി‌വി ശ്രേണിയിൽ‌ പ്രവർ‌ത്തിക്കുന്ന കോആക്സിയൽ ഉപകരണമായ മോണിറ്റർ‌ പ്രൊപോഷണൽ കൌണ്ടർ 'എം‌പി‌സി', ‌ ഇമേജിംഗ് ഡിറ്റക്ടറുകൾ‌ക്കൊപ്പം ഉപയോഗിക്കാൻ‌ കഴിയുന്ന താഴെപ്പറയുന്ന രണ്ട് ഫിൽ‌റ്ററുകൾ‌ എന്നിവയും അതിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തൃത്താല കേശവപ്പൊതുവാൾ
മധ്യ കേരളത്തിലെ പ്രസിദ്ധരായ ചെണ്ട, തായമ്പക വിദ്വാന്മാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു തൃത്താല കേശവൻ എന്ന തൃത്താല കേശവ പൊതുവാൾ.
തായമ്പക കൂടാതെ കഥകളി മേളം, പഞ്ചവാദ്യം, ഇടയ്ക്കവായന, വില്ലിന്മേൽതായമ്പക, ക്ഷേത്ര ആചാരങ്ങളിലെ പ്രധാന ഇനമായ വലിയപാണി, കൊട്ടിപ്പാടി സേവ എന്നിവയിലും അദ്ദേഹം ശ്രദ്ധേയനായിരുന്നു. തായമ്പകയിലെ മലമക്കാവ് ശൈലിയുടെ ഉപജ്ഞാതാക്കളിൽ ഒരാളായിരുന്നു കേശവ പൊതുവാൾ. മറ്റ് ശൈലികളുടെ ശക്തിയും സൗന്ദര്യവും തന്റെ വാദനത്തിൽ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ പുതിയ പ്രയോഗങ്ങൾ സന്നിവേശിപ്പിച്ചതാണ് തൃത്താല കേശവ പ്പൊതുവാൾ തായമ്പകയിലെ അത്ഭുതമായി മാറിയത്.
1988 ഫിബ്രവരി എട്ടിന് അമ്പതാം വയസ്സിൽ ഇദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.
തൃത്താല കേശവന്റെ ജീവിതത്തെ ആസ്പദമാക്കി ജയറാം, ഷാജി എൻ. കരുൺ എന്നിവർ ചേർന്ന് ഒരു സിനിമ നിർമ്മിക്കുന്നുണ്ട്.
അവലംബം
വർഗ്ഗം:ചെണ്ട വിദ്വാന്മാർ
പാലൊളി സമിതി
കേരളത്തിലെ മുസ്‌ലിം സമുദായത്തിന്റെ സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവും വിദ്യാഭ്യാസപരവുമായ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് ഒരു വിവരണം തയ്യാറാക്കുന്നതിനായി നിയമിച്ച സമിതിയാണ് പാലൊളി സമിതി. കേരളത്തിലെ തദ്ദേശ ഭരണ മന്ത്രിയായിരുന്നു പാലൊളി മുഹമ്മദ് കുട്ടി ചെയർമാനായിരുന്ന ഈ സമിതി പാലൊളി കമ്മീഷൻ, പാലൊളി കമ്മിറ്റി എന്നീപേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ മുസ്‌ലിം സമുദായത്തിന്റെ സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവും വിദ്യാഭ്യാസപരവുമായ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാനായി മൻമോഹൻ സിങ് പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്നപ്പോൾ രജീന്ദർ സച്ചാർ സമിതി എന്നപേരിൽ ഒരു ഉന്നതാധികാര സമിതിയെ നിയോഗിച്ചിരുന്നു. ഇന്ത്യൻ മുസ്‌ലിംകളുടെ അവസ്ഥ പട്ടികജാതി പട്ടികവർഗ്ഗ വിഭാഗത്തേക്കാൾ താഴന്ന നിലവാരത്തിലുള്ളതാണെന്ന് ഈ സമിതി കണ്ടെത്തിയിരുന്നു.ഈയൊരു പശ്ചാലത്തിൽ കേരളത്തിൽ സച്ചാർ കമ്മിറ്റി നടപ്പിലാക്കുന്നതു സംബന്ധിച്ച് പഠനം നടത്താൻ നിയമിച്ച സമിതിയായിരുന്നു പാലൊളി മുഹമ്മദ് കുട്ടി സമി. മുസ്ലിങ്ങളെ വിഷമത അനുഭവിക്കുന്ന വിഭാഗത്തിൽ പ്രത്യേകമായി നോട്ട് ചെയ്യുകയും വിദ്യാഭ്യാസ രംഗത്തുള്ള പിന്നോക്കാവസ്ഥയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന കാരണമെന്നും ഈ സമിതി കണ്ടെത്തി. ഉദ്യോഗസ്ഥ സമൂഹത്തിൽ ന്യൂനപക്ഷ വിഭാഗത്തിലെ മുസ്ലിങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ് എന്നുള്ളത് കണ്ടെത്തി. അവർക്ക് കോച്ചിങ്ങ് സെന്റർ മുഖേന ആ സ്ഥാനത്ത് എത്താൻ യോഗ്യത നേടാൻ സഹായിക്കുന്ന സംവിധാനങ്ങളുണ്ടാക്കണമെന്നും സമിതിയുടെ നിർദേശങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.ഈ കണ്ടെത്തലിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലെടുത്ത മറ്റൊരു തീരുമാനമാണ് മുസ്ലിം പെൺകുട്ടികൾക്കുള്ള സ്‌കോളർഷിപ്പ്.
തുരുമ്പൻ പൂച്ച
വളർത്തുപൂച്ചയുടെ പകുതിയോ മൂന്നിലൊന്നോ മാത്രം വലിപ്പമുള്ളതും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ചെറിയതുമായ പൂച്ചയാണ് തുരുമ്പൻ പൂച്ച (ശാസ്ത്രീയനാമം:Prionailurus rubiginosus). ഇത് നിബിഡവനങ്ങളിൽ കഴിയുന്ന ജീവിയല്ല, എങ്കിലും നാട്ടിപുറങ്ങളിൽ അപൂർവമായേ ഇവയെ കാണാറുള്ളു.
പെരുമാറ്റം
നീണ്ട മഴക്കു ശേഷം ഇര തേടി പുറത്തുവരുന്ന സമയത്ത് ഇവയെ കാണാം. മനുഷ്യരോട് അകൽച്ചയില്ലാത്ത ഇവ, പുരപ്പുറത്ത് കുഞ്ഞുങ്ങളെ പ്രസവിച്ചതുപോലുള്ള ധാരാളം സംഭവങ്ങളുണ്ട്.
ശാരീരിക പ്രത്യേകതകൾ
ശരീരത്തിന്റെ മൊത്തം നീളം 35 സെ.മീ. മുതൽ 48 സെ.മീ. വരെ മാത്രമുള്ള ഇവയ്ക്ക് ഒന്നുമുതൽ 1.16 കിലോഗ്രാം തൂക്കമേ ഉണ്ടാകാറുള്ളു. മഞ്ഞകലർന്ന തവിട്ടു നിറമുള്ള തവിട്ടു രോമക്കുപ്പായവും അതിന്റെ പുറത്ത്‌ നേർവരകളിലായി തുരുമ്പിന്റെ നിറമുള്ള തവിട്ടുപുള്ളികളുമുണ്ട്. നെറ്റിയുടെ നെടുകെ കറുപ്പ് അതിരുകളുള്ള വെളുത്തവരകളുള്ള ഇവയുടെ കണ്ണിനു ചുറ്റുമായും, ചുണ്ടുകളിലും, താടിയിലും,ശരീരത്തിന്റെ അടിവശത്തും വെളുത്ത രോമങ്ങളുണ്ട്. നാട്ടുപൂച്ചകളുമായി വളരെ സാമ്യം ഉണ്ടായിരിക്കും.
ആവാസം
പാറക്കെട്ടുള്ള പ്രദേശം, കുറ്റിക്കാട്, വരണ്ട തുറസ്സായ കാടുകൾ, മനുഷ്യവാസകേന്ദ്രങ്ങൾ തുടങ്ങിയ ആവാസവ്യവസ്ഥകളിൽ പൊതുവേ കാണപ്പെടുന്നു. കന്യാകുമാരിക്ക് സമീപമുള്ള മുണ്ടൻതുറൈ കടുവാസംരക്ഷിത പ്രദേശത്ത് ധാരാളമായി കാണാവുന്നതാണ്. ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം, ശ്രീലങ്ക എന്നിവിടങ്ങളിലെ തദ്ദേശീയ ജീവിയാണ്.
നിലനില്പിനുള്ള ഭീഷണി
അടുത്ത് തന്നെ വംശനാശഭീഷണി നേരിട്ടേക്കാവുന്ന, എണ്ണം കുറഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ജീവികളിലാണ് തുരുമ്പൻ പൂച്ചകളെ ഐ.യു.സി.എൻ. ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. വർഗ്ഗസങ്കരണം (Hybridization), റോഡപകടങ്ങൾ, ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നാശം തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾ ഈ കുഞ്ഞൻ പൂച്ചകൾക്ക് ഭീഷണിയാകുന്നു.
പുല്ലാനിക്കാട്, വടക്കാഞ്ചേരി
വടക്കാഞ്ചേരി നഗരസഭയിലെ ഒരു പ്രദേശമാണ് പുല്ലാനിക്കാട്‌. വടക്കാഞ്ചേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഈ പ്രദേശത്തോട് വളരെ അടുത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. വടക്കാഞ്ചേരി ടൌണിനോട് ഏറ്റവും അടുത്ത് കിടക്കുന്ന സ്ഥലമാണ് പുല്ലാനിക്കാട്‌. വടക്കാഞ്ചേരിക്കാരുടെ ചിരകാലഭിലഷമായിരുന്ന മേൽപാലം ഈ പ്രദേശത്ത് കൂടിയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്.
ജലസ്രോതസ്സുകൾ
ഇവിടത്തെ ഒരു പ്രധാന കുളം ആണ് ചെലകുളം. ഇതിനടുത്താണ് പുല്ലാനിക്കാടുൾപെടുന്ന വടക്കാഞ്ചേരി പഞ്ചായത്തിലെ പന്ത്രണ്ടാം വാർഡിലേക്കുള്ള കുടിവെള്ള പദ്ധതിക്കായുള്ള ഒരു വലിയ കിണർ കുഴിച്ചീട്ടുള്ളത്.
വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ
ജോർജ് ടൌൺ, ചെന്നൈ
തമിഴ്നാട്ടിലെ ചെന്നൈ നഗരത്തിലെ ഒരു ചെറിയ പട്ടണമാണ് ജോർജ് ടൗൺ. ചെന്നൈയിലെ ഫോർട്ട് സെയിന്റ് ജോർജിനടുത്തുതന്നെയാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. മുത്തലപ്പേട്ട്, പാരീസ് കോർണർ എന്നും ഇവിടം അറിയപ്പെടുന്നു. ചെന്നൈ നഗരത്തിന്റെ ചരിത്രപ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു സ്ഥലമാണ് ഇത്. 1640- ൽ ഇതിന്റെ വിപുലീകരണം ആരംഭിച്ചു. കിഴക്ക് ബംഗാൾ ഉൾക്കടലിൽ നിന്നും പടിഞ്ഞാറ് പർവ്വത പട്ടണത്തിലേയ്ക്ക് ഇത് വ്യാപിച്ചു കിടക്കുന്നു. വടക്ക് റോയപുരവും തെക്ക് സെന്റ് ജോർജ്ജ് കോട്ടയും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. തമിഴ്നാട് നിയമസഭയും സെക്രട്ടറിയേറ്റും സെന്റ് ജോർജ് കോട്ടയിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. തമിഴ്നാട്ടിലെ ചെന്നൈ ഹൈക്കോടതി, ഡോ. അംബേദ്കർ ലോ കോളേജ്,  സ്റ്റാൻലി മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആശുപത്രി എന്നിവയും ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നുണ്ട്.
കരോളിൻ പോർകോ
അമേരിക്കൻ പ്ലാനെറ്ററി സയന്റിസ്റ്റ് ആയ കരോളിൻ പോർകോ സൗരയൂഥത്തെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ് നടത്തിവരുന്നത്. യുറാനസ്, ശനി, നെപ്റ്റ്യൂൺ, വ്യാഴം എന്നീ ഗ്രഹങ്ങളിലേയ്ക്കുള്ള സഞ്ചാര ലക്ഷ്യത്തിന് വേണ്ടി1980 മുതൽ തുടക്കം കുറിച്ചതിൽ പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നു. 2017 സെപ്തംബർ 15 ന് ശനി ഗ്രഹത്തിലേയ്ക്ക് വിക്ഷേപണം ചെയ്ത കാസ്സിനി എന്ന ബഹിരാകാശപേടകത്തിന്റെ അണിയറയിൽ ഇമേജിങ് സയന്റിസ്റ്റുകളുടെ ടീമിനെ കരോളിൻ പോർകോ നയിച്ചിരുന്നു. ശനി ഗ്രഹത്തിന്റെ മുകളിലെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ വച്ച് കാസ്സിനി കത്തിനശിക്കുകയുണ്ടായി. ശനിയുടെ ആറാമത്തെ വലിയ ഉപഗ്രഹമായ എൻസിലാഡസ്, പ്ലാനെറ്ററി റിങ്സ് എന്നിവയിൽ കരോളിൻ പ്രഗല്ഭയാണ്.
വോയേജർ
1983 അവസാനത്തോടെ ഡോ. പോർകോ അരിസോണ സർവകലാശാലയിലെ പ്ലാനറ്ററി സയൻസസ് വിഭാഗത്തിൽ ചേർന്നു; അതേ വർഷം തന്നെ വോയേജർ ഇമേജിംഗ് ടീമിൽ അംഗമായി. 1986-ൽ യുറാനസുമായും 1989-ൽ നെപ്റ്റ്യൂണുമായും നടത്തിയ വോയേജർ 2 കൂടിക്കാഴ്‌ചകളിൽ സജീവ പങ്കാളിയായിരുന്നു അവർ. നെപ്റ്റ്യൂൺ സമാഗമം വോയേജർ ഇമേജിംഗ് ടീമിനുള്ളിൽ റിംഗ്സ് വർക്കിംഗ് ഗ്രൂപ്പിനെ നയിച്ചു.
ഒരു യുവ വോയേജർ ശാസ്ത്രജ്ഞയെന്ന നിലയിൽ, വിചിത്രമായ റിംഗ്‌ലെറ്റുകളുടെ സ്വഭാവവും ശനിയുടെ വലയങ്ങളിൽ വോയേജർ കണ്ടെത്തിയ "സ്‌പോക്കുകളും" ആദ്യമായി വിവരിച്ച വ്യക്തിയാണ് അവർ. വോയേജർ കണ്ടെത്തിയ ഉപഗ്രഹങ്ങളായ കോർഡെലിയയും ഒഫെലിയയും പുറത്തുനിന്നുള്ള യുറേനിയൻ വലയങ്ങൾ മേയിക്കുന്ന സംവിധാനം വ്യക്തമാക്കുന്നതിനും കൂടാതെ വോയേജർ കണ്ടെത്തിയ ഗലാറ്റിയ ചന്ദ്രൻ നെപ്റ്റ്യൂണിന്റെ വലയങ്ങൾ വളയുന്നതിന് ഒരു വിശദീകരണം നൽകുന്നു. വോയേജർ 1 ബഹിരാകാശ പേടകത്തിനൊപ്പം 'ഗ്രഹങ്ങളുടെ ഛായാചിത്രം' എടുക്കാനുള്ള ആശയത്തിന്റെ സഹസ്ഥാപകയായിരുന്നു അവർ. 1990-ൽ ഭൂമിയുടെ പ്രസിദ്ധമായ ഇളം നീല ഡോട്ട് ചിത്രം ഉൾപ്പെടെ ആ ചിത്രങ്ങളുടെ ആസൂത്രണം, രൂപകൽപ്പന, നിർവ്വഹണം എന്നിവയിൽ പങ്കെടുത്തു.
കാസ്സിനി-ഹ്യൂജെൻസ്
1990 നവംബറിൽ, പോർസിനോ ഇമേജിംഗ് ടീമിന്റെ നേതാവായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. കാസിനി-ഹ്യൂഗൻസ് മിഷൻ, ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര ദൗത്യം ശനിയെ ചുറ്റുന്ന ഭ്രമണപഥത്തിൽ വിജയകരമായി സ്ഥാപിക്കുകയും അന്തരീക്ഷത്തിലെ ഹ്യൂജൻസ് അന്വേഷണം ശനിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ഉപഗ്രഹമായ ടൈറ്റാനിലേക്ക് വിന്യസിക്കുകയും ചെയ്ത ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര ദൗത്യം ആയിരുന്നു. അവർ കാസ്സിനി ഇമേജിംഗ് സയൻസ് പരീക്ഷണത്തിനായുള്ള അപ്‌‌ലിങ്ക്, ഡൗൺ‌ലിങ്ക് പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ കേന്ദ്രവും കാസിനി ഇമേജുകൾ‌ പൊതുജനങ്ങൾ‌ക്ക് റിലീസ് ചെയ്യുന്നതിനായി പ്രോസസ്സ് ചെയ്യുന്ന സ്ഥലവും കൂടിയായ കാസിനി ഇമേജിംഗ് സെൻട്രൽ ലബോറട്ടറി ഫോർ ഓപ്പറേഷൻസ് (സിക്ലോപ്സ്) ഡയറക്ടർ കൂടിയാണ്. കൊളറാഡോയിലെ ബൗൾഡറിലെ സ്പേസ് സയൻസ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ ഭാഗമാണ് സിക്ലോപ്സ്.