cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Голема крастава жаба
Опис
Големата крастава жаба може да достигне околу 15 cm во должина. Женките се нормално поситни од мажите и јужните примероци имаат тенденција да бидат поголеми од северните. Главата е широка со широка уста под терминалната муцка која има две мали ноздри. Немаат заби. Имаат испакнати очи, ириса во жолта или бакарна боја и зеници во хоризонтална форма на процеп. Веднаш зад очите се наоѓаат два испакнати региони, паратоидните жлезди, кои се поставени косо. Тие содржат штетна супстанција, буфотоксин, која се користи за да ги одврати потенцијалните грабливци. Главата се приклучува на телото без забележителен врат и нема надворешна гласовна вреќичка. Телото е широко и позиционирано близу до земјата. Предните екстремитети се кратки со прстите на предните нозе свртени навнатре. Во времето на размножување, мажот развива брачни влошки на првите три прста. Тој ги користи за да ја дофати женката при парење. Задните нозе се кратки во однос на нозете на другите жаби, а задните нозе имаат долги, неповрзани прсти. Немаат опашка. Кожата е сува и покриена со мали грутки како брадавици. Бојата е нијанса на кафеава, маслиново-кафеава или сиво-кафеава, понекогаш делумно размачкана или затегната со потемна нијанса. Заедничката крастава жаба има тенденција да биде сексуално диморфна, а женките се порумени, а мажите посиви. Долната страна е валкана бела попрскана со сиви и црни дамки.
Други видови со кои може да се помеша заедничката крастава жаба вклучуваат Epidalea calamita ( Bufo calamita ) и зелена европска жаба ( Bufo viridis ). Првиот е обично помал и има жолт појас што поминува по грбот, додека вториот има карактеристично шарена. Паратоидните жлезди на обете се паралелни отколку коси како кај големата крастава жаба. Обичната жаба ( Rana temporaria ) е исто така слична по изглед, но има помалку заоблена муцка, влажна мазна кожа и обично се движи со скок.
Големата красатава жаби може да живее многу години и преживеале педесет години во заробеништво. Во дивината, се смета дека обичните жаби живеат околу десет до дванаесет години. Нивната возраст може да се одреди со броење на бројот на годишни прстени за раст во коските на нивните фаланги.
Дистрибуција и живеалиште
По обичната жаба ( Rana temporaria ), јадливата жаба ( Pelophylax esculentus ) и мазниот тритон ( Lissotriton vulgaris ), големата крастава жаба е четври најчеста водоземци во Европа. Го има низ целиот континент со исклучок на Исланд, студените северни делови на Скандинавија, Ирска и голем број средоземни острови. Тука спаѓаат Малта, Крит, Корзика, Сардинија и Балеарските острови. Неговиот источен опсег се протега до Иркутск во Сибир, а јужниот опсег вклучува делови од северозападна Африка во северните планински масиви на Мароко, Алжир и Тунис. Тесна поврзана варијанта живее во источна Азија, вклучително и Јапонија. Заедничката крастава жаба се наоѓа на надморска височина до 2 500 m во јужниот дел од неговиот опсег. Во голема мера се наоѓа во пошумени области со иглолисни, листопадни и мешани шуми, особено на влажни локации. Исто така, населува отворено село, полиња, полицајци, паркови и градини, и често се случува во суви области, далеку од стоечка вода.
Дистрибутивниот ареал на подвидот “spinosus” е ограничен на Средоземниот регион (Gasc et al., 1997). По однос на хабитатните типови и вертикалната дистрибуција, оваа крастава жаба е еден од најкарактеристичните убиквисти од европските водоземци. Најчесто видот се среќава во рамките на шумскиот појас.
Однесување и животен циклус
Големата крастава жаба обично се движи одејќи прилично бавно или во кратки скокови со вклучување на сите четири нозе. Денот го поминува скриен во дувло,издлабен под зеленило или под корен или камен, каде што поради неговата надворешност останува незабележителен. Излегува ноќе и може да помине одредено растојание во темница додека лови. Најактивно е во влажно време. До утрото се враќа во својот дом и може да го окупира истото место неколку месеци. Таа е незаситна и јаде дрворези, полжави, тврдокрилци, гасеници, муви, дождовни црви, па дури и мали глувци. Мал плен, кој брзо се движи, може да биде фатен со еден удар на јазикот, додека поголемите пленови се грабнуваат со вилиците. Немаат заби, па ја голта храната цела во низа голтки. Не може да го препознаае својот плен, па конзумира каков било мал, темно обоен, подвижен предмет што ќе го сретне ноќе. Истражувачка студија покажала дека се приближила на 1 cm големо парче црна хартија како да е плен, но не и на поголемо парче што се движи. Се чини дека краставите жаби користат визуелни знаци за хранење и можат да го видат својот плен при слаб интензитет на светлина, каде што луѓето не можат да препознаат ништо. Периодично, обичната жаба ја исфрла кожата. Ова се прави на парчиња и потоа се консумира.
Кога е нападнат, големата крастава жаба зазема карактеристичен став, го надува своето тело ,стои со подигнати задни делови и спуштена глава. Нејзиното главно средство за одбрана лежи во нечистата секреција, произведена од нејзините паратоидни жлезди и други жлезди на нејзината кожа. Ова содржи токсин наречен буфагин кој е доволен за да спречи многу грабливци, иако нема ефект вр белоушките. Други грабливци на возрасни жаби вклучуваат ежови, стаорци и нерц, па дури и домашни мачки. Птиците кои се хранат со жаби вклучуваат чапји, врани и грабливки. Забележано е дека враните можат да ја дупнат кожата со клунот, а и да стигнат до црниот дроб на животното, со што ќе го избегнат токсинот. Полноглавците исто така испуштаат штетни материи што ги спречуваат рибите да ги јадат, но не и северниот гребенест тритон. Водни безрбетници кои се хранат со полноглавци од жаба вклучуваат ларви на вилински коњчиња, нуркачки бубачки и corixidae. Овие обично ја избегнуваат штетната секреција со дупчење на кожата на полноглавчето и цицање на нејзините сокови. Паразитната мува, Lucilia bufonivora, напаѓа возрасни крастави жаби. Ги положува своите јајца на кожата на крастава жаба и кога овие се изведуваат, ларвите лазат во ноздрите на краставата жаба и го јадат нејзиното месо внатрешно со смртоносни последици. Sphaerium corneum е невообичаена по тоа што може да се искачи по водните растенија и да се движи наоколу на мускулното стапало. Понекогаш се држи до прстот на краставата жаба и се верува дека ова е едно од начините со кои се пренесува на нови локации.
Во 2007 година, истражувачите користеле подводно возило од далечина за да го испитаат Лох Нес, Шкотска, забележале голема крастава жаба како се движи по дното на езерото на длабочина од 99m, Тие биле изненадени кога откриле дека животно што дише воздух може да преживее на такво место.
Годишниот животен циклус на обичната жаба е поделен на три периоди: зимски сон, време на парење и период на хранење.
Репродукција
Големата крастава жаба излегува од хибернација во пролет и има масовна миграција кон местата за размножување. Жабите се среќаваат на опрелени езерца што ги фаворизираат додека избегнуваат други водни површини кои им изгледаат не соодветни. Возрасните ја користат истата локација од година во година и откриено е дека над 80% од мажите обележани како малолетници се враќаат во езерцето во кое се мрестеле. Тие го наоѓаат патот до тука со употреба на неколку ориентирани сигнали, вклучително мирисни и магнетни сигнали но исто така и визуелни сигнали им помагаат да стигнат до нвната локација. Краставите жаби експериментално биле поставени на друго место и биле опремени со уреди за следење за да се разгледува нивното однесување, па се отркило дека жабите можат да го лоцираат своето избрано езерце за размножување дури и по надминаати три километри.
Миграциите кон локвите за парење секогаш почнуваат на есен, но финалните патувања се прават на пролет (од март до мај), кога голем број единки од овие жаби може да се видат како се движат преку ноќ. Тукушто метаморфозираните млади жабчиња се многу мали (од 7–12 mm) и во првите месеци се исклучиво активни преку ден. Мажјаците пристигнуваат први и остануваат на локацијата неколку недели, додека женките остануваат доволно долго само за да се парат и мрестат. Наместо да се борат за право да се парат со женка, машките жаби можат да ги решат споровите со засилен глас. Крекањето дава сигурен знак за големината на телото и моќта на мажјакот. Како и да е, борбите се случуваат во некои случаи. Во студија спроведена во едно езерце каде што мажите биле побројни од женките со четири или пет на една, откриено е дека 38% од мажите го освоиле правото на парење со пораз на соперниците во борба или со остранување на другите мажјаци веќе поставени на женките. Машките жаби генерално се побројни од женските жаби кај езерцата за размножување. Шведска студија покажала дека смртноста кај жените е поголема од машката и дека 41% од жените не дошле во езерцето за размножување во пролетта и пропуштиле една година пред повторно да се репродуцираат. Мажјаците се качуваат на грбот на жените, фаќајќи ги со предните екстремитети под пазувите во зафат што е познат како амплекс. Мажјаците се ентузијастични, кога се обидуваат да фатат риби или неживи предмети и често ги поставуваат грбот на другите мажи. Понекогаш неколку жаби се поставуваат една врз друга, секој маж се обидува да ја фати женката во основата. Тоа е стресен период, а смртноста е голема кај краставите жаби. Успешен маж останува во амплекс неколку дена и, како што женката поставува долга, двојна низа мали црни јајца, тој ги оплодува со својата сперма. Додека парот се шета во плитките рабови на езерцето, жилатинските јајца, кои можат да содржат 3000 до 6000 јајца и да бидат 3 до 4.5 м во должина, се заплеткани во стебленца на растенија.
Јајцата апсорбираат вода и набабруваат, а малите полноглавци се изведуваат по две до три недели. Отпрвин тие се држат до остатоците од јајцата и се хранат со желе. Подоцна се закачуваат на долната страна од лисјата на вода како пред да почнат да пливаат. Полноглавците на почетокот изгледаат слични на оние од обичната жаба ( Rana temporaria ), но тие се со потемна боја, одозгора се црномурести и подолу темносиви. Тие можат да се разликуваат од полноглавците на другите видови со тоа што устата е со иста ширина како и просторот помеѓу очите, и ова е двојно поголемо од растојанието помеѓу ноздрите. За време на неколку недели, нивните нозе се развиваат, а опашката постепено исчезнува. До дванаесет недели возраст тие се минијатурни жаби со големина од околу 1.5 cm долги и подготвен да го напушти езерцето.
Развој и раст
Големата крастава жаба достигнува зрелост на возраст од три до седум години, но постои голема варијабилност помеѓу популациите. Малолетниците честопати се паразитираат од нематодата на белите дробови Rhabdias bufonis. Ова ја забавува стапките на раст и ја намалува издржливоста. Поголемите малолетници при метаморфоза секогаш ги надминуваат помалите кои биле одгледувани во езера со поголема популација. Дури и кога имаат повеќе црви, големите малолетници растат побрзо од помалите индивидуи со лесни црви. По неколку месеци тешка инфекција со црви, некои малолетници во една студија биле само половина потешки од научно контролираните. Нивната анорексија предизвикана од паразити предизвикала намалување на внесот на храна, а некои починале. Друга студија истражувала дали употребата на азотни ѓубрива влијае на развојот на обичните полноглавци од. Младите жаби се чувале во разредени раствори на амониум нитрат со различна јачина. Откриено е дека во одредени концентрации, кои се далеку над сите вообичаени во полето, растот е зголемен и метаморфозата се забрзува, но кај други, нема значителна разлика помеѓу експерименталните полноглавци и контролираните. Како и да е, кај експерименталните животни биле пронајдени одредени необични начини на пливање и неколку деформитети. Направена е споредба помеѓу стапката на раст на ново метаморфозирани малолетници од различна должина и ширина, а примероците се изучуваат од Норвешка, Германија, Швајцарија, Холандија и Франција. Отпрвин стапките на раст кај мажите и жените била идентична. Кога созреале, стапката на раст се забавила на околу 21% од почетната стапка и тие достигнаа 95% од нивната очекувана големина за возрасни. Некои жени кои биле на биенален циклус на размножување, продолжиле да растат подолго време. Прилагодувајќи се за разликите во температурата и должината на сезоната на растење, жабите пораснале и созреале со приближно иста стапка од четирите постудени локалитети. Овие малолетници достигнале зрелост по 1,09 години за мажи и 1,55 години за жени. Сепак, младите жаби од Франција пораснале побрзо и подолго до многу поголема големина, потребни во просек 1,77 години за мажи и 2,49 години за жени пред да достигнат зрелост.
Зимски сон
Големата крастава жаби хибернира во разни дупки во земјата, понекогаш во подруми, честопати во друштво со други водоземци. Ретко тие ја поминуваат зимата во течни води со обичните жаби и зелените жаби.
Конзервација
Црвената листа на загрозени видови на IUCN смета дека заедничката крастава жаба е „ незагрозен вид “. Тоа е затоа што има широка дистрибуција и е, во најголем дел од својот опсег, обичен вид. Особено не е загрозена од загуба на живеалиштата, бидејќи е прилагодлива и се наоѓа во листопадни и иглолисни шуми, ливади, паркови и градини. Претпочита влажни подрачја со густо зеленило. Главните закани со кои се соочуваат вклучуваат губење на живеалиштата локално, дренажа на мочуриштата каде се размножува, земјоделски активности, загадување и смртност на патиштата. Хитридиомикозата, заразна болест на водоземци, е забележана кај обичните жаби во Шпанија и Велика Британија и може да влијае на некои популации.
Постојат делови од неговиот опсег каде што се чини дека обичната крастава жаба опаѓа. Во Шпанија, зголемената сувост и загубата на живеалиштата доведоа до намалување на бројот и се смета за „ речиси загрозен вид “. Население во планинскиот масив Сиера де Гредос се соочува со грабливец на видрите и зголемена конкуренција од жабата Pelophylax perezi. И видрата и жабата очигледно ги прошируваат своите опсези на поголеми надморски височини. Големата крастава жаба не може легално да се продава или тргува во Обединетото Кралство но има бавен пад на бројот на крастави жаби и затоа е прогласен за приоритетен вид на Акционен план за биоразновидност. Во Русија, се смета дека е „редок вид“ во Република Башкортостан, Република Татарстан, автономниот округ Јамало-Ненец и Иркутска област но во текот на 90-тите години, таа стана пообилна во Московската област.
Откриено е дека урбаните популации на обична жаба кои зафаќаат мали области и се изолирани од развојот, покажуваат пониско ниво на генетска разновидност и намалена подготвеност во споредба со блиските рурални популации. Истражувачите го демонстрирале ова со генетска анализа и со забележување на поголемиот број физички абнормалности меѓу урбаните, наспроти руралните полноглавци кога се одгледуваат во контролирана средина. Се сметало дека долгорочното намалување на бројот и фрагментацијата на живеалишта може го намали присуството на населението во такви урбани средини.
Смртност по патиштата
Многу жаби се убиени од сообраќај додека мигрираат на нивните места за размножување. Во Европа тие имаат највисока стапка на смртност од патишта меѓу водоземците. Многу од смртните случаи се случуваат на делови од патот каде потоци течат под патот, а жабите го следат текот на водата за да стигнат до нивните локации. На некои места во Германија, Белгија, Велика Британија, Северна Италија и Полска, изградени се специјални тунели, така што краставите жаби можат безбедно да преминуваат под патиштата. На други места, локалните групи за диви животни прават „патроли за крастави жаби“, носејќи ги водоземците преку патиштата со кофи. Жабите почнуваат да се движат ноќе и за да патуваат далеку, температурата треба да остане над 5 C. Во топла влажна ноќ тие можат да продолжат да се движат цела ноќ, но температурите опаднат, може да застанат порано. Било направена проценка за значењето на патиштата кај популациите на големите крастави жаба во Холандија. Бројот на жени убиени во пролетната миграција на тивок селски пат (десет возила на час) беше спореден со бројот на јајца поставени во блиските води. Пронајдена е стапка на смртност од 30%, а стапката на смртност кај мажјаците веројатно е од сличен редослед.
Буфотоксин
Главната токсична супстанција која се наоѓа во паротидната жлезда и кожата на обичната жаба се нарекува буфотоксин. Првпат било изолирано од Хајнрих Виланд и неговите колеги во 1922 година и тие успеаја да ја идентификуваат нејзината структура околу 20 години подоцна. Во меѓувреме, другите работници успеале да го изолираат истото соединение и неговиот матичен стероид буфоталин од јапонската крастава жаба ( Bufo japonicus ). До 1986 година, истражувачите на Државниот универзитет во Аризона успеале да ги синтетизираат состојките на отровот на жаба, буфоталин, буфалитоксин и буфотоксин. Хемиската формула на буфотоксин е C 40 H 60 N 4 O 10. Неговите физички ефекти личат на оние на дигиталисот што во мали дози ја зголемува силата со која се контрахира срцевиот мускул и што се користи во третманот на конгестивна срцева слабост. Кожата на една жаба содржи доволно токсин за да предизвика сериозни симптоми, па дури и смрт кај животните, вклучително и кај луѓето. Клиничките ефекти вклучуваат силна иритација и болка во очите, устата, носот и грлото, кардиоваскуларни и респираторни симптоми, парализа и напади, зголемена плунка, повраќање, хиперкалемија, цијаноза и халуцинации. Не е познат анти-отров. Третманот се состои од поддршка на респираторни и кардиоваскуларни функции, спречување на апсорпција и електрокардиографија за следење на состојбата. Атропин, фенитоин, холестирамин и лидокаин може да се покажат корисни во неговото управување.
Културно значење
Долго време се сметаше дека крастава жаба е животно со лош знак или врска со духовен свет. Ова може да потекнува од фактот дека е дома и на копно и во вода. Може да предизвика отфрлање поради нејзината изматена кожа, слична на брадавица, нејзините бавни движења и начинот на кој се појавува од некоја темна дупка. Во Европа во средниот век, краставата жаба била поврзана со ѓаволот, за кого бил измислен грб украсен со три крастава жаба. Познато било дека краставата жаба може да ги отруе луѓето и, а се поврзува и со вештерства каде се сметало дека жабата волшебна моќ. Дури и обичните луѓе користеле исушени жаби, нивна жолчка, измет и крв. Во некои области, пронаоѓањето на крастава жаба во куќа се сметало за доказ дека е присутна вештерка. Во Баскија, за семејствата се верувало дека се жаби, облечени во елегантни наметки. Овие биле кажано од деца кои биле обучени за вештерки. Помеѓу 1610 и 1612 година, шпанскиот инквизитор Алонсо де Салазар Фриас истражил вештерство во регионот и извршил претрес во куќите на осомничени вештерки за облечени жаби. Тој не нашол ниту еден. Овие вештерки биле познати по употребата на жаби како состојки во нивните облоги и пијалаци.
Англиска народна приказна раскажува како една стара жена, претпоставена вештерка, го проколнала својот сопственик и целиот свој имот кога тој побарал неплатена кирија за нејзината куќа. Наскоро потоа, голема жаба паднала врз неговата сопруга и предизвика нејзин колапс. Краставата жаба била фрлена во оган, но избегала со сериозни изгореници. Во меѓувреме, куќата на старата вештерка се запалила и таа била тешко изгорена. До следниот ден, и краставата жаба и вештерката починале, и било откриено дека изгорениците на жената точно ги отсликуваат оние на краставата жаба. Плунката на крастава жаба се сметала за отровна и била позната како „отечен отров“ и се верувало дека може да плукне или повраќа отровен оган. Жабите бил поврзан со ѓаволи и демони и во изгубениот рај, Џон Милтон ја прикажал сатаната како жаба кога истури отров во увото на Ева. Првата вештерка во Шекспировиот Макбет дала упатства за употреба на крастава жаба во смислување на магии: Исто така, се верувало дека има скапоцен камен во главата на жаба, кој кога се носи како ѓердан или прстен, го предупредува носителот на обидите да ги отруе Шекспир го спомнал ова во „ Како ти се допаѓа“ : Г-дин жаба Еск. е еден од главните ликови во романот за деца „Ветерот во врбите“, од Кенет Грахам. Ова е драматизирано од неколку автори, вклучувајќи го и А. А. Милн, кој ја нарекол неговата драма „ Жаба на Жабиниот рид“. Г-дин Жаба е вообразена, антропоморфен жаба и во книгата тој состави ситница во својата пофалба што започнува вака:
На Жаба гласот на Ијан Мекелен и тој се појавува во Flushed Away.
Џорџ Орвел во својот есеј Некои мисли за заедничката крастава жаба го опишал појавувањето на обичната жаба од хибернација како еден од најтрогажните знаци на пролетта.
Џибути (град)
Џибути (جيبوتي, Ville de Djibouti, Magaalada Jabuuti, Gabuuti) —— главен и најголем град на Република Џибути. Сместен е на полуостров кој го двои Аденскиот од Таџурскиот Залив.
NGC 7137
NGC 7137 — спирална галаксија во соѕвездието Пегаз, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7137 се споменува и како UGC 11815, MCG 4-51-5, CGCG 472-8.
Откривање
Објектот е откриен на 17 ноември 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 7137 е од видот SBc. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. NGC 7137 има привидни димензии од 1,6' х 1,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 21 ч 48 м 13 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +22° 9' 35"". Положбениот агол на објектот е во износ од 36°.
Други поделби
Проучување на NGC 7137 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 67379. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 166; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1678. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 204.
Џорџе Арсов
Џорџе Арсов — македонски политичар и стопанственик, поранешен градоначалник на Општина Кисела Вода од редовите на ВМРО-ДПМНЕ. Тој е роден во Струмица во 1946 година. Основно и средно образование го завршил во родниот град, а струдиите во Скопје на универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ каде завршил како машински инженер.
.nz
.nz — семрежен највисок државен домен за Нов Зеланд. Раководен е од InternetNZ преку својата подружмница, NZ Registry Services, каде прегледите и споровите се водат и решаваат од Domain Name Commission Ltd. Регистрациите се прават преку одобрени регистратори. Во март 2011 година имало 433.183 регистириани домени со .nz.
Историја
Како и со другите долгогодишни регистрирани домени, регистарот бил одржуван неформално во одреден временски период. Првиот формално призната раководна организација бил Универзитетот Ваикато сè додека одговорноста не била префрлена на InternetNZ која била создадена во 1995 година.
Пред моменталната структура, водењето на регистарот на .nz било од страна на Domainz. Историски, Domainz било подружница на InternetNZ која исто така работела као регистратор и нудач на други сервиси како што се DNS. На ова се гледало како на монопол кој ја пригушувал конкуренцијата па InternetNZ го преместила обезбедувањето или регистрирањето на услугите во посебана организација која била под строг надзор. Конечниот дел на овој премин била продаѓбата на Domainz на Melbourne IT во август 2003 година.
Од први април 2008 година „Office of the Domain Name Commissioner“ го смени името во „Domain Name Commission Limited“, подруѓница на претпријатието InternetNZ.
Второстепени домени
Како и водругите земји во кои се користи англискиот јазик, без САД, Канада и Република Ирска, постојат одреден број на второстепени домени кои покажуваат дали корисникот е претпријатие, нетрговска организација, владино тело или некоја друга класификација.
Во октомври 2013 година, InternetNZ одлучи да дозволи да се регистрираат домени со името .nz во второстепените домени, со што се изедначиле со останатите домени од највисок ред кој дозволувале ваква регистрација.
Заразлика од другите земји во кои се говори англискиот јазик, Нов Зеланд користи 'govt' наместо 'gov' за владините тела, па оттука и второстепениот домен 'govt.nz'. Постојат и подстепени домени кои се единствени во Нов Зеланд, како што се 'iwi.nz' и 'maori.nz', за маорите и други организации, и 'geek.nz' за 'компјутерџиите'.
Следниве второстепени домени се во употреба со нивните официјални описи.
Претходно користени
Доменот archie.nz постоел какопребарувачки опслужувач кој бил користен од страна на универзитетот Ваикато сè до средината на 90-тите од минатиот век.
Бидејќи само дел од домените се следени, м ожно е да се направи регистрација надвор од наменетата област.
Софтвер за регистрација и протоколи
Новозеландскиот .nz регистер користи слободен софтвер, кој периодично се објавува на SourceForge. Протокоот кои го користи овој софтвер има неотповикливост вградена во PGP, и за разлика од „.com“ не постои концепт за „заклучени“ домени – пренесувајќи го барањето за доменот бара познавање на тајна наречена UDAI клуч, кој според трговските правила се праќа на регистрантите при регистрацијата. На овој начин се спречува кражбата на доменот. Овој протокол бил современик на ЕРР, и со своите дополнителни својства сега се води како интернет RFC.
Маорски имиња на домени
На 22 јули 2010 година,комисијата за имиња на домени на Нов Зеланд објави дека .nz имињата на домени со макронски самогласки (ā, ē, ī, ō и ū) ќе бидат достапни за да се овозможи правилно претставување на домените на маорски јазик.
Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Скумско
Успение на Пресвета Богородица (Ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου) — црква во селото Скумско, Костурско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Костурската епархија на Цариградската патријаршија.
Местоположба
Црквата се наоѓа на јужниот крај на селото и е негов гробишен и парохиски храм.
Историја
Во храмот има вредни икони од средниот век.
Вакизаши
Вакизаши — едниот од традиционално направените јапонски мечеви („нихонотоо“) кои ги носеле самураите во Феудална Јапонија.
Опис
Уакизаши обично има сечило помеѓу 30 и 60 см, со оние уакизаши мечеви кои за малку ја достигнуваат должината на катаната се нарекуваат оо-уакизаши, додека оние уакизаши мечеви кои за малку ја достигнуваат должината на тантоо мечевите се нарекуваат коо-уакизаши. Уакизашите кои се носеле заедно со катаните биле официјален знак дека носителот е самурај или мечувалец. Кога се носеле заедно, како сет, мечевите се нарекувале даишоо, што буквално се преведува како „голем-мал“. Катана бил „големиот“ или долгиот меч, а уакизаши бил „малиот“ или придружниот меч. Уакизаши не се нужно само помала верзија на катаната; тие можат да бидат стопени поинаку и да имаат различен пресек.
Историја и употреба
Производството на мечеви во Јапонија е поделено на специфични временски периоди:
Уакизаши се користеле уште во XV или XVI век. Уакизаши се користеле како резервен или помошен меч; се користеле и за борби од близу, или за обезглавување на поразен противник, а понекогаш и за извршување на сеппуку, ритуално самоубиство. Уакизаши бил еден од неколкуте кратки мечеви што биле достапни за употреба од страна на самураите, вклучувајќи ги и мечевите јорои-дооти и чиса-катана. Терминот уакизаши првично не опишувал мечеви со која било официјална должина на сечилото и бил кратенка од уакизаши но катана („меч што се носи странично“); терминот се однесувал на придружните мечеви од сите големини. Дури во Едо периодот во 1638 година, кога владетелите на Јапонија се обиделе да ги регулираат типовите мечеви и социјалните групи на кои им било дозволено да ги носат, биле официјално поставени должините на катана и уакизаши мечевите.
Канзан Сатоо, во својата книга насловена „Јапонскиот меч“, забележал дека се чини дека немало некоја посебна потреба од уакизаши мечот и сугерира дека тој можеби станал попопуларен од тантоо мечот затоа што бил посоодветен за борби во затворени простории. Тој го споменал и обичајот гостите да ја оставаат катаната пред вратата на замокот или палатата кога влегувале, но притоа продолжувале да го носат уакизаши мечот внатре. Додека носењето катана било ограничено на класата самураи, уакизаши мечеви со законска должина (коо-уакизаши) можеле да носат општествената класа чоонин, која ги вклучувала трговците. Ова било вообичаено при патувањето поради ризикот да бидат пресретнати од разбојници. Уакизаши се носеле на левата страна, прицврстени на појасот на половината (ува-оби или химо).
Молдавска кирилица
Молдавската кирилска азбука била азбука која ја користел молдавскиот јазик од 1938 до 1989 година кога е заменета со стандардната романска латинична азбука. Оваа азбука е заснована на кирилицата со одредени модификации за молдавско-романскиот фонетски систем. Поточно, оваа азбука се засновала на руската азбука и не е поврзана со романската кирилска азбука.
Пескара
Пескара (Pescara) е најголемиот град и економски центар на провинцијата Абруцо и главен град на истоимената област Пескара. Иако најзначаен градот не е административен центар на регионот, туку тоа место му припаѓа на градот Л'Аквила.
Пескара е позната како родно место на познатиот италијански поет и основач на фашизмот Габриеле Д'Анунцио.
Потекло на името
Името „Пескара“ би значело „изобилство со риба“, поим првпат применуван во средниот век.
Географија
Пескара се наоѓа во централна Италија. Градот е 210 километри источно од главниот град Рим и 100 километри источно од главниот град на провинцијата, Л'Аквила.
Релјеф
Пескара се наоѓа на источниот брег на Јадранот и е најблиското јадранско пристаниште до градот Рим. Градот се развил околу сливот на реката Пескара. Бидејќи течението на оваа река е врска со внатрешноста и игра важна улога во трговијата, градот се здобил со услови за развој на пристанишните активности.
Вода
Пескара се развила како град на сливот на реката Пескара во Јадранското Море.
Клима
Климата во Пескара е средоземна. Затоа, летата се топли и суви, а зимите се благи и врнежливи.
Историја
Пескара како место почнало да се разва уште во античко време. Бил поврзан со Рим со патиштата Виа Клаудио Велерио и Виа Тибуртино. Градот бил важно пристаниште за трговија со источните провинции на империјата.
Во средниот век, во 597 година Ломбардите ја уништиле Пескара. Тогаш епископот од Пескара Кетеј бил обвинет за збратимување со православните христијани. Ломбардите биле Аријанци, па го фрлиле од мермерниот мост со камен врзан за вратот. Епископот подоцна станал светец и заштитник на градот. Пескара во 1095 година станала богат град со голем број споменици и цркви. Роџер II од Сицилија роден во 1140 година, го освоил градот во 1910 година, а потоа имало период на битки во кои градот бил уништен. Името значи „изобилство со риби“, а првпат се споменувало во тој период. После тоа со Пескара владееле неколку благородници, имено Раиналдо Орсини, Луј Савојски и Франческо дел Борџо, викар на кралот Ладислав од Неапол, кој ги изградил тврдината и кулата. После тоа владетели биле Д'Авалуа. Џакомо Калдоре го освоил градот во 1435 година до 1439 година. Пескара била постојано напаѓана од Венецијанците. Кога подоцна станал дел од шпанското кралство Неапол, бил претворен во тешка тврдина.
Турците во 1566 година ја опколиле Пескара со 105 галии. Граѓаните давале жесток отпор, па Турците успеале само да ги ограбат околните места. Поради својата бурна историја, на почетокот на 18 век, Пескара имала само 3.000 жители. Австријците во 1707 година ја нападнале Пескара и ја освоил по двомесечна опсада. Градот бил нападнат од пробурбонскиот Џузепе Пронио. Французите во 1800 година ја освоиле Пескара, која станала важно упориште на режимот на Жозеф Бонапарта. Карбонари од Пескара во 1814 година се побунил против Жоашен Мир. Кралот бил таму на 15 мај 1815 година потпишал еден од првите устави на италијанскиот Ризорџименто. После тоа, Пескара станала симбол на суровата реставрација на бурбонците поради злогласниот затвор Бурбон. Во 1853 година градот бил зафатен од големи поплави.
Пескара била ослободена во 1860 година од страна на Клемент де Цезарис, соработник на  Гарибалди. После тоа, Пескара станала најголемиот град на Абруцо. За време на Втората светска војна, градот бил важно пристаниште кое претрпело тешки разурнувања, па потоа бил обновен и со тоа станал еден од „најновите“ градови во Италија.
Население
Денес, градот има голем број доселеници.
Економија и култура
Пескара е најголемиот град во регионот Абруцо и еден од најважните економски, трговски и туристички центри на јадранскиот брег. Пескара има брег кој се протега на 20 километри, поради што е важен туристички град. Миленик е на италијанските туристи во текот на летото.
Во градот се наоѓа универзитетот- Универзитетот Габриел Данунцио. Во Пескара се одржале и 16. Медитерански игри во 2009 година.
Спорт
Пескара била домаќин на Медитеранските игри во 2009 година, на кои учествуваа вкупно 4.180 спортисти од 23 земји во 28 спортови.
Ању Ангелов
Ању Ангелов (роден на во ) е бугарски политичар и министер за одбрана на Бугарија во периодот од 2010 до 2013 година.
Ангелов завршил воено училиште, а по ова завршил во Воената академија Г.С. Раковски, како и специјализирал во воената академија на Генералниот штаб на вооружените сили на СССР во Москва.
На должноста министер на одбраната е од 2010 година.
Шеќерна болест
Шеќерна болест или дијабетес (лат. diabetes mellitus грч. διαβήτης) е хронично системско пореметување на метаболизмот, кое се одликува со хипергликемија, т.е. трајно зголемување на нивото на глукоза во крвта. Генерално е условен од наследни фактори, а настанува како последица на намалено излачување или намалено биолошко дејство на хормонот инсулин, односно во комбинација на овие два фактори. Тој недостаток ја попречува размената на јаглехидрати, масти и белковини во организмот (што се манифестира со карактеристични тегоби), а по подолго време влијае и на структурата и функцијата на крвните садови, нервите и другите витални органи и органски системи.
Терминологија
Зборот дијабетес обично се однесува на заболените од diabetes mellitus, иако постојат и други состојби кои во своето име ја содржат претставката дијабетес. Меѓу нив е најпознато заболувањето diabetes insipidus за кое не е карактеристичен слаткиот вкус на урината, а кое најчест настанува после оштетување на бубрезите или хипофизата.
Историја
Ова заболување е познато веќе повеќе од 3.500 години. Првпат е опишано на староегипатски папирус кој е откриен во 1862 година во гробница во околината на Теба. Неговата содржина во 1878 година ја дешифрирал германскиот египетолог Георг Еберс и дијабетесот во него е опишан како болест која се одликува со силна жед и често и обилно мокрење. Записите на санскритскиот јазик (околу 500 година пр. н. е) ја опишуваат како „медена мочка“, а шеќерната болест се споменува и во голем број други записи на лекари од претхристијанскиот период. Во почетокот на 1 век римскиот лекар Целзиј ги опишал болните со симптоми на дијабетес, а еден век подоцна античкиот лекар Аретеј од Кападокија во своите записи детално го опишал ова заболување. Отприлика во исто време приказ на болеста дале кинескиот лекар Чанг-Чанг и индискиот лекар Шушрута, кој вели дека тоа е болест на луѓето кои „консумираат многу ориз, храна со скроб и шеќер“. Јапонските лекари во 3 век воочиле дака кучињата ја лижат мочката на дијабетичарите (поради големата концентрација на глукоза), па почнале да ги користат овие животни во откривањето на болеста. Сличен принцип користел и Ратсимаманга, лекар од Мадагаскар, кој од своите пациенти барал да уринираат покрај мравјалник и потоа набљудувал дали мравките се собираат на урината.
Персискиот лекар и филозоф Авицена во 11 век ја опишал дијабетската гангрена, а подоцна е воочено дека кај заболените од дијабетес често се јавуваат чирови и туберкулоза. Прочуениот лекар Парацелзус во 14 век пронашол кристали во мочката на дијабетичарите, но не ја открил и природата на тие кристали. Тој мислел дека причина за болеста е „големата топлина во бубрезите“. Англискиот лекар Томас Сиденхајм во 15 век ја изнел теоријата дека шеќерна болест настанува „како последица на нецелосно варење на хилусата во крвта, при што се излачуваат неасимилирани состојки“. Неговиот сонародник Мортон кон крајот на 17 век констатирал дека во прашање е наследно заболување. Италијанскиот анатом Џовани Батиста Моргањи во XVIII век во својата книга „За седиште и причини за болеста“ запишал дека дијабетес е заболување со непознато средиште (лат. Morbus in sede incerto locus). Дури подоцна е откриена улогата на панкреасот во настанокот на шеќерната болест благодарение на работата на швајцарецот Јохан Конрад Брунер (кој на кучињата им го одстранувал панкреасот и така предизвикувал симптоми на дијабетес), французинот Клод Бернар (кој ги поставувал темелите на ексерименталната физиологија и ги проучувал црниот дроб и панкреасот) и германецот Паул Лангерханс.
И покрај фактот дека за неа се знаело релативно долго, шеќерната болест за првпат експериментално е изучена и опишана кон крајот на XIX век. Откривачката улога и значењето на панкреасот во настанокот на дијабетесот им е препишано на научниците Јозеф фон Меринг и Оскар Минковски. Тие во 1889 година откриле дека кучињата на кои им е одстранет панкреасот набрзо ги развиваат сите знаци и симптоми на шеќерната болест и дека потоа тие брзо умираат. Сер Едвард Алберт Шарпеј во 1910 наговестил дека кај заболените од дијабетес недостасува една од супстанциите кои ги продуцира панкреасот, и тој предложил да ја наречат инсулин. Тој назив е изведен од латинскиот збор, insula кој во превод значи „остров“, што се однесува на фактот дека инсулинот ствара бета-клетки на Лангерхансови островчиња во панкреасот.
Ендокрината улога на панкреасот во метаболизмот, како и вистинското откривање на инсулинот, не биле расветлени до 1921 година, кога Сер Фредерик Грант Бантинг и Чарлс Херберт Бест докажале дека кај кучињата без панкреас дијабетесот може да се спречи со давање на екстракти од Лангерхансовите островчиња на здравите кучиња. Бантинг, Бест и соработниците (посебно хемичаотр Колип) успеле да го изолираат инсулинот од панкреасот на некое говедо на Универзитетот во Торонто, што во 1922 година овозможило негова примена во терапијата за шеќерната болест. Една година подоцна, Бантинг и директорот на лабораторијат Меклауд за ова откритие добиле Нобелова награда. Тие откритието го заштитиле со патент но овозможиле негова употреба без надомест, што придонело за брзо ширење на примената на инсулинот за терапијата на оваа болест ширум светот.
Типови дијабетес
Разликата помеѓу дијабетесот од тип 1 и тип 2 прв го открил и објавил Сер Херолд Персивал Химсворт во јануари 1936 година.
Дијабетесот се јавува и кај бремените жени и тој тип е познат како „гестациски дијабетес“. Причината за појавата на дијабетесот лежи во тоа што за време на бременоста хормоните од плацентата ја блокираат активноста на инсулинот, а со тоа се спречува влезот на гликозата во клетките и расте нивото на гликозата во крвта. Со напредокот на бременоста расте нивото на хормоните кои го блокираат инсулинот и поради тоа расте нивото на шеќерот во крвта, што може да го попречи развојот на бебето. Гестацискиот дијабетес се јавува кај 10% од трудниците, а најголем број трудници кои страдаат од овој тип дијабетес немаат никакви знаци и симптоми на болеста. По породувањето, најчесто сите симптоми на дијабетес исчезнуваат. Но, доколку во една бременост се јавил овој тип дијабетес, тогаш постои голема веројатност тој да се повтори и во следните бремености. Исто така, студиите покажуваат дека кај 20-50% од жените што имале гестациски дијабетес, во рок од 10 години може да се развие дијабетес од тип 2.
Метаболизам на глукозата
Со обзир на тоа дека инсулинот е основен хормон кој го регулира влегувањето на глукозата од крвта во повеќето клетки (освен во централниот нервен систем), неговиот недостаток или намалениот сензибилитет на рецепторот за инсулин играат главна улога во настанокот на разни облици на шеќерна болест.
Поголемиот дел од јаглехидратите од храната во процесот на варење се претвора во моносахарид (прост шеќер) глукоза и во тој облик достигнува во крвта.
Евен Хафман
Евен Лукас Хафман (Evan Lukas Huffman; р. ) — поранешен американски професионален друмски велосипедист, кој возел професионално во периодот 2013-2019 за екипите, и. Негови позначајни победи се планинскиот пласман на Трката околу Калифорнија 2016 и победите на трките, Трка околу Алберта и Трка Џила.
Рана кариера
Хафман настапувал во повеќе спортови во средното училиште во родниот град во Калифорнија, првпат настапил во велосипедизам во 2007 година и возел за Калифорнискиот политехнички државен универзитет следната година. Првпат привлекол меѓународно внимание со неколку хронометарски победи и државното првенство под 23 години во 2012 додека возел за екипата Кал-Џајант.
2013–2015
Откако го зголемил своето меѓународно искуство, Хафман се приклучил на во 2013 година. Неговото место во екипата било во голем дел благодарение на напорите на Specialized Bicycle Components. Во Астана како единствен Американец и живеејќи во Европа одвоен од неговиот дом и семејство било тешко за него. Дополнително, поради големиот состав на екипата возел нередовно, што довело до помалку резултати и се вратил во Калифорнија без договор за 2015 година. Потоа, се приклучил на кој се распаднал истата година.
2016–2017
Хафман возел за во 2016 година и имал пробив со освојување на планинскиот пласман на Трката околу Калифорнија 2016. За Хафман, 2017 била сезона со невиден успех за него и за неговата екипа. Ги освоил генералните пласмани на Трката околу Алберта и Трката Џила. Дополнително, ги освоил етапите 4 и 7 на Трката околу Калифорнија и двапати ја освоил сината маичка како најборбен возач на крајот на секоја етапа.
По победата на Трката околу Алберта, Хафман искоментирал за неговиот успех: „Не знам што е подобро, две победи во Калифорнија или генерален пласман тука. Претходно оваа година Трката Џила беше најголема пред ова, така што навистина покажав голем напредок во краток период во последните две години со оваа екипа“.
Личен живот
Хафман има тетоважи на неговата подлактица од внатрешната страна и уште една на неговите гради, сите поврзани со христијанството. Ги направил тетоважите на крајот од 2014 година кога се вратил во САД од Европа. Се оженил со неговата сопруга Хедер во октомври 2017 година.
Матија (река)
Матија или Маќа (Mati, ) — река во северна Албанија со должина од 115 км. Извира кај с. Мартанеш во Дебарската област. Тече во западен правец, низ општината Матијаија (која е наречена по реката), а потоа на северозапад, низ градовите Клос и Бурел. Околу 10 км низводно од Бурел се влева во големото вештачко Улзанско Езеро (Liqeni i Ulzës) кај Улза. Откако ќе помине низ браната, продолжува во помалото Шкопетско Езеро (Liqeni i Shkopetit) и образува тесна клисура низ планинскиот венец што го двои округот Матија од крајбрежната рамница, во кои навлегува меѓу Милот и Зејмен. Потоа се влева во Јадранското Море близу Фуша Куќа, меѓу Леска и Лач.
Паоло Булгари
Паоло Булгари (роден 1937) е италијански бизнисмен и дизајнер на накит, внук на Сотириос Булгари, основачот на луксузниот бренд Булгари.
Ран живот
Паоло Булгари е роден во 1937 година, како втор син на Џорџо (Леонидас-Георгиос) Вулгарис (1890-1966). Неговиот брат Џани е роден во 1935 година, а Никола во 1941 година.
Кариера
Во 2013 година, по наводите за даночно затајување, даночна полиција извршила рација во канцеларијата на Булгари во римската улица Виа Кондоти, како дел од заплената на имот од 46 милиони евра. Во мај 2015 година, италијанскиот судија наредил Паоло и Никола Булгари и уште 11 други да им се суди под обвинение за затајување данок. И двајцата ги негирале обвиненијата.
Во мај 2015 година, Форбс ја проценил нето вредноста на Паоло Булгари на 1,3 милијарди американски долари.
Личен живот
Булгари живее во Рим.
Наводи
<references group="" responsive="1">
Дороти Џин Бел
Дороти Џин Бел (1888-1978) била британска вајарка.
Биографија
Бел е родена и израсната во Хемпстед, во северен Лондон. Нејзиниот татко, Џон Клемент Бел (1860–1944) бил постар партнер во компанијата на изработувачи на витражи „Клејтон и Бел“, а нејзиниот брат Реџиналд Бел и нејзиниот внук Мајкл Фарар-Бел исто така биле уметници.
IC 1166
IC 1166 — галаксија во соѕвездието Орион, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 1166 се споменува и како IC 413, UGC 3299, MCG 1-14-35, KCPG 107B, VV 225, VV 630, CGCG 421-42.
Откривање
Објектот е откриен во  година од страна на Едвард Емерсон Барнард.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1166 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,8 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,8 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. IC 1166 има привидни димензии од 0,9' х 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 5 ч 21 м 58,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +3° 28' 56"". Положбениот агол на објектот е во износ од 159°.
Други поделби
Проучување на IC 1166 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 17181.
Користена литература
Vol.I. Pasadena, Calif., California Institute of Technology, 1961. Also, successive volumes through 1968. (1,380) (Catalog)
NGC 4827
NGC 4827 — елиптична галаксија во соѕвездието Береникина Коса, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4827 се споменува и како UGC 8065, MCG 5-31-16, CGCG 160-28.
Откривање
Објектот е откриен на 11 април 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4827 е од видот E-S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,9 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,9 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. NGC 4827 има привидни димензии од 1,4' х 1,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 56 м 43,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +27° 10' 43"". Положбениот агол на објектот е во износ од 48°.