cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Екваторска Гвинеја
Екваторска Гвинеја или официјално Република Екваторска Гвинеја (República de Guinea Ecuatorial,République de Guinée Équatoriale, República da Guiné Equatorial) е држава во Централна Африка. Со површина од 28.000 км2, Екваторска Гвинеја е една од најмалите држави во Африка. Екваторска Гвинеја е една од најпросперитетните држави на африканскиот континент, но сепак богатството е во рацете на владата и елитата, а населението нема големи придобивки истото. Екваторска Гвинеја има население од 1.014.999. Државата е составена од два дела: континентален регион и островски регион. Главен град на Екваторска Гвинеја е Малабо, кој се наоѓа на островскиот дел од државата, додека службени јазици се шпанскиот, францускиот и португалскиот јазик. Во 2011 година владата објавила дека планира да изгради нов главен град кој ќе го замени Малабо и истиот ќе биде наречен Џиблохо.
Прон
Прон (Prohn) — општина во округот Западна Померанија-Риген, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија.
Екваторска Гвинеја
Потекло на поимот
Името на државата потекнува од берберскиот збор „aginaw“, кој го употребувале Португалците (Guiné) и значи „црно“ или во овој случај „земја на црните“. Името се користело за Гвинеја. Додавката „екваторска“ доаѓа од местоположбата на државата која е во близина на екваторот.
Историја
Португалскиот истражувач Фернао до По, кој го истражувал морскиот пат до Индија, се смета за прв Европеец кој пристигнал на островот Бјоко во 1472. Тој го нарекол островот Формоза (Formosa, „убав“), но набрзо островот бил именуван по него. Островите Фернандо По и Анобон биле колонизирани од Португалија во 1474 година.
Во 1778 година, островите и копното меѓу реките Нигер и Огуе биле предадени на Шпанија, а територии во Америка биле предадени на Португалија. Во периодот 1778 и 1810 година, територијата на Екваторска Гвинеја биле под управа на Вицекралството Рио де ла Плата со содиште во Буенос Аирес.
Од 1827 до 1843 година на островот Обединетото Кралство отворило база за трговија со луѓе, која подоцна била префрлена во Сиера Леоне во 1843. Во 1844 година територијата била преименувана во „Шпански територии во Екватогвинејскиот Залив“. Копнениот дел на Екваторска Гвинеја станал протекторат во 1885 година, а колонија во 1900 година. Шпаската колонија во овој дел од Африка била позната како Шпанска Гвинеја.
Независност (1968)
Во септември 1968 година Франсиско Масијас Нгуема бил избран за прв претседател на Екваторска Гвинеја, чија независност била призната на 12 октомври 1968 година. Нгуема создал еднопартиска држава и владеел со терор. Владеењето на Нгуема резултирало со смрт и егзил на една третина од населението на државата. Од околу 300.000 жители, околу 80.000 жители биле убиени. Економијата на државата колабирала и обучените граѓани побегнале од Екваторска Гвинеја. На 3 август 1979 година со државен удар на челото на државата дошол Теодоро Објанг и го сменил диктаторот.
Географија и клима
Екваторска Гвинеја се наоѓа во Централна Африка. Државата се состои од островски и континентален дел. Континенталниот дел, Рио Муни, се граничи со Камерун на север и со Габон на исток и југ. Островскиот дел е составен од пет острови: Бјоко, Кориско, Анобон, Елобеј Чико и Елобеј Гранде.
На островот Бјоко се наоѓа главниот град Малабо и се наоѓа на 40 км од брегот на Камерун. Анобон се наоѓа на 350 км од брегот на Габон. Кориско и островите Елобеј се наоѓаат во близина на Габон. Иако името на државата е добиено од екваторот, сепак екваторот не поминува низ државата. Вкупната површина на државата е 28,050 км2.
Екваторска Гвинеја има тропска клима со влажни и суви сезони. Рио Муни од јуни до август е сув, додека од декември до февруари е влажната сезона. На Анобон има секојдневно дожд и нема забележано ден без облаци.
Политички систем
Екваторска Гвинеја е унитарна претседателска република. Моментален претседател на државата е Теодоро Објанг Нгуема Мбасого. Уставот на Екваторска Гвинеја од 1982 година, кој бил усвоен по падот на диктаторот Франсиско Масијас Нгуема, му дава на претседателот повеќе права. Меѓу другото, претседателот има право да назначи и смени министри, да го распушти собранието, да разговара и ратификува договори и исто така е шеф на воените сили. Премиер на Екваторска Гвинеја е Игнасио Милам Танг, кој бил назначен од претседателот и во надлежност на претседателот на државата. Постојат голем број критики за режимот на претседателот, што од светот, што од самата Екваторска Гвинеја.
Административна поделба
Екваторска Гвинеја е поделена на 7 покраини во состав на два региона. Тие потоа се делат на окрузи. Покраините и главните градови на истите се:
Стопанство
На 1 јануари 1985 година Екваторска Гвинеја станала првата не-франкофонска држава која го прифатила ЦФА франкот. Претходно Екваторска Гвинеја го користела својот еквеле, кој бил врзан со шпанската пезета.
Откривањето на големите количини на нафтени резерви во 1996 година и нејзината експлоатација довеле до големи приходи на владина сметка. Според податоците од 2004 Екваторска Гвинеја е трет најголем производител на нафта во суп-сахарска Африка.
Покрај нафтата, останати главни стопански гранки во државата се шумарството, земјоделството и риболовството. Истражувањето направено од Американскиот Сенат во Riggs Bank, банка која врши трансфер на профитот од нафтата на Екваторска Гвинеја, покажало дека 35 милиони американски долари легнале на сметките на претседателот на државата и неговите луѓе.
Демографија
Екваторска Гвинеја има 676,000 жители според проценките од 2009 година. Мнозинството од населението се Фанзи. Фанзите се староседелско население во регионот, но добар дел мигрирале на островот Бјоко. Околу 80% од населението се Фанзи и тие се составени од 67 кланови. Северните Фанзи зборуваат на дијалектот наречен фанг-нтуму, додека јужните зборуваат на фанг-оках. Двата дијалекти се разликуваат, но се разбирливи. Дијалекти на јазикот фанг се зборуваат и во Камерун и Габон, но се разликуваат нешто повеќе од тие во Е. Гвинеја. Народот Буби се староседелско население на островот Бјоко и тие сочинуваат 15% од населението.
Најголема религија во Е. Гвинеја е христијанството. Околу 93% од населението се Христијани, од кои 87% се католици. 5% од населението практикуваат локални религии и 2% се муслимани, бахаисти и останати религии.
Екваторска Гвинеја има 3 службени јазици: шпански, француски и португалски. Според владата, службен јазик во државата е шпанскиот, а францускиот е втор службен јазик. Скоро цело население зборува на еден на банту-јазиците.
Староседелски јазици во Екваторска Гвинеја се фаншки јазик, бубејски јазик, бенгански јазик, пичинглис, комбејски јазик, баленгејски јазик, буџебански јазик, бисионски јазик, гумуајски јазик, анобонски јазик и скоро исчезнатиот басекејски јазик. Како странски јазици во државата се изучуваат и германски и англиски. Староседелските јазици се признати како интегрален дел од „националната култура“. Мнозинското население зборува на шпански, особено тие кои живеат во главниот град. Шпанскиот е службен јазик уште од 1844 година.
Култура
Екватогвинејската култура во копнениот дел е богата со стари танци и песни. Ова особено е карактеристично за Фанзите. Културата на островот Бјоко била под големо влијание на Шпанија, шпанските традиции и обичаи. За време на колинијалниот период образованието и здравството во државата се развиле, а биле запуштени за време на режимот Нгуема.
Црква „Св. Јован“ - Црешево
Свети Јован претставува православна црква во скопското село Црешево. Се наоѓа во централниот дел на селото и се смета за најстара црква на делот на Скопска Црна Гора каде се сместени најстарите гробишта на месното население и се забележува натпис на старословенски јазик кој датира уште од 11 век.
Зигурат
Зигурат (акадски: ziqqurat, од zaqāru „изградба на возвишение“) е масивна градба во древна Местопотамија и западен Иран во облик на скалеста пирамида, каде секој нареден кат е помал од претходниот.
Најпознати се Урскиот зигурат кај Насирија (Ирак), Дур-Куригалзу во низината Акар Куф кај Багдад (Ирак) и Чога Занбил во покраината Хузестан во Иран и Сијалк кај Кашан (Иран).
Опис
Зигуратот е карактеристична сакрална градба на Сумерците, Вавилонците, Еламците, Акадците и Асирците. Секој од нив бил дел од светилиште со други придружни градби. Како градба, зигуратот потекнува од издигнатата подлога што се среќава уште во Обаидскиот период во IV милениум п.н.е. Првите вистински зигурати се јавуваат во раниот дианстички период, додека пак последните местопотамски зигурати се изградени кон VI век п.н.е.. Зигуратот е пирамидална градба со последователно помали рамни катови на правоаголна, квадратна или овална подлога. Самата градба се правела од блокови сушени на сонце, а надворешноста (фасадата) била изработена од глазирани и печени тули. Овие најчесто биле бојадисани во бои што имале некакво астролошко значење. Напати на нив се среќаваат врежани имиња на владетелите. Зигуратите имале од два до седум ката и се претполага дека на врвот стоел храм, иако за ова нема археолошки наоди. Единствениот извор за постоењето на храмовите е Херодот. До храмот на врвот се стасувало по неколку големи скалишта, или со спирална рампа околу градбата. Треба да е напомен дека тие не биле јавни места за богослужба, туку се сметале за места каде живееле боговите. Секој граад имал свој бог-заштитник, а во храмовите и просториите во долниот дел на зигуратото имале пристап само свештениците, кои биле задолжени да се грижат за боговите. Свештенството секогаш се бирало од најмоќните личности во сумерското општество.
Еден од најдобро зачуваните зигурати е оној во Чога Занбил во западен Иран. Зигуратот во Сијалк, (Кашан, Иран) е најстариот познат зигурат, кој датира од почетокот на III милениум п.н.е.. По изглед можеле да бидат од прости ѕидани подлоги врз кои стоел храм, па сè до чуда на математиката и градежништвото со повеќе скалести катови.
Пример за голем и сложен зигурат е „Етеменанки“ во Мардук, Вавилон. За жал, денес преостанува само мал дел од основата, но сепак археолошките наоди укажуваат дека градбата имала седум ката во различни бои, и дека на врвот стоел велелепен храм. Се смета дека бил бојадисан со индиго, во склад завршетоците на платформите. Познато е дека имал три скалишта, од кои двете странични воделе само до половина од висината на градбата. Не е познато точното време на изградба, но се претпоставува дека е помеѓу XIV и IX век п.н.е. (текстовите сведочат за неговото постоење во II милениум п.н.е.)
Значење
Според Херодот, на врвот на секој зигурат имало капиште или олтар, иако не е преостанат ниеден примерок. Покрај духовното значење како место на приближување до небесата, зигуратат играл и заштитна улога. Издигајќи се на висока подлога, храмот бил поштеден од редовните поплави што понекогаш знаеле да зафатат стотици километри Друга практична цел на зигуратот е што игра улога на утврдување. Бидејќи до капиштето можело да се дојде само преку скалишта, свештенството можело лесно и со малку стражари да го чува храмот и тајноста на неговите обреди. Секој зигурат имал помошни елементи околу него како дворен простор, складишта, бањи и станбени простории.
Дух куче: Патот на самурајот
Дух куче: Патот на самурајот е американски криминалистички акционен филм од 1999 година, со сценарио и режија на Џим Џармуш.
1764 во музиката
1764 година во музиката содржи некои значајни настани.
Ешборн-Франкфурт 2021
Трката се одржала на растојание од 187,5 километри и била искачена висина од околу 3.200 метри. Започнала во Ешборн, во предградијата на Франкфурт. Потоа, се влегува во Франкфурт се вози поголемиот дел од завршниот круг, за да се продолжи северозападно низ Оберузел на ридскиот масив Таунус. Фелдберг, првиот од овие ридови, бил најдолг со должина од 11 километри и просечен наклон од 4,8%. Потоа, возачите поминале двапати од поголемиот круг и скоро четирипати од помалиот круг околу Кронберг во Таунус, искачувајќи го Рупертсхајн двапати и Мамолсхајн четирипати. Од тука, трката поминала повторно низ почетокот во Ешборн, пред да заврши со три цели круга од 5,5 километри во Франкфурт. Покрај генералниот пласман, имало и планински пласман со бодови на секој од осумте качувања и три спринта, секој со парична награда за првиот возач низ линијата на спринтот.
Екипи
Како нов настан на Светската турнеја, сите UCI World Tour екипи биле поканети на трката, но не биле обврзани да учествуваат. Со тоа, тринаесет од деветнаесетте екипи избрале да учествуваат. Дополнително биле поканети и седум професионални континентални екипи, со што на трката настапиле вкупно 20 екипи. , со шест возачи, била единствената екипа која не настапила со максималните дозволени седум возачи. Вкупно 139 возачи ја започнале трката, од кои 91 завршил.
Универзитет Коч
Универзитетот Коч (турски: Koç Üniversitesi) е приватен непрофитен универзитет, кој бил основан во 1993 година во Истанбул, Турција. Универзитетот е основан од страна на фондација Вехби Коч, чијшто основач е еден од најголлемите турски стопанственици. Во 2000 година седиштето на универзитетот било преместено во Саријер. Денеска, објектот располага со голем број на згради во кои се сместени разни лаборатории, библиотеки, администрации, спортски и општествени објекти итн.
Започнувајќи од 2009 година, универзитетот има 3.945 студенти и 451 постдипломци. Половина од студентите живеат во училишниот комплекс. Универзитетот има персонал од 364 професори, од кои скоро сите се со полно работно време. 95% од персоналот, својот факултет го имаат завршено на европските или американските универзитети. Од вкупно 80 членови на Турската академија на науките и уметностите, 10 предаваат на универзитетот Коч. голем дел од професорите се наградувани за научни и технички истржувања. Многу истражувачки проекти на Универзитетот Коч се поддржани од Европскиот истражувачки совет.
Овој универзитет е еден од водечките образовни и истражувачки институции во Турција. Во последните пет години, универзитетот е меѓу првите три во земјата по бројот на статии објавени на факултетниот совет.
Ниобиум моноксид
Ниобиум моноксид е неорганско соединение со хемиска формула NbO. Тоа е сива цврста супстанца со метална спроводливост.
Структура и електронски својства
NbO усвојува необична кубна структура, слична на структурата на камената сол, но со некои атоми што недостасуваат во споредба со неа, така што и атомите на ниобиум и кислород имаат квадратно планарни координативни геометрии. Центрите на ниобиум се распоредени во октаедри и има структурна сличност со октаедарните ниобиумски кластери во пониските халиди на ниобиумот. Во NbO должината на врската Nb-Nb е 298 pm што се споредува со 285 pm во металот. Една студија за поврзувањето заклучува дека постојат силни и речиси ковалентни врски помеѓу металните центри.
Тоа е суперпроводник со преодна температура од 1,38 К. Се користи во кондензатори каде што се формира слој од Nb2O5 iоколу зрната NbO како диелектрик.
Подготовка
NbO може да се подготви со редукција на Nb2O5 со H2. MПотипично, се подготвува со компропорција:
Хидробиолошки институт - Охрид
Хидробиолошкиот институт е образовно-научен институт во Македонија. Седиштето на институтот е во Охрид и истиот е основан во 1935 година. Главна цел на институтот е лимнологијата на езерата и реките во Македонија. Покрај научната дејност, институтот располага и со мрестилиште за пастрмски видови со капацитет од 20 милиони зрна икра, младици или подмладок на ендемските видови пастрмки од Охридското Езеро.
Научно-образовни цели
Инситутот, уште од своето основање во 1935 година, имал за цел истражување на природните и вештачките езера во Македонија, како и речните текови во државата. Посебно внимание институтот обрнува на Охридското Езеро.
Институтот е поделен на следните одделенија, односно интересни сфери:
Опременост
Покрај мрестилиштето, институтот е опремен со високософистицирана теренска и лабораториска опрема за потребите на истражување и Програмата за мониторинг на Охридското и Преспанското Езеро, како и за изведување лимнолошки истражувања на други природни и вештачки езера.
Покрај тоа, институтот поседува и брод за теренска работа на Охридското Езеро, опремен со кран и чекрк, радар и ехо-сондер со ГПС, профајлер (темепература, пХ, спроводливост, О2), ПАР (фотоактивно зрачење), опрема за семплирање седименти, опрема за семплирање проби на води, планктонски мрежи итн.
Издаваштво
Институтот имал објавено повеќе од 800 трудови кои се публицирани и презентирани.
Нема ангели
Нема Ангели — германска женска музичка група создадена во 2000 година. Групата се состоела од членовите на групата Надја Бенаиса, Луси Ѓаковска, Сенди Мелинг, Ванеса Петруо и Џесика Валс. Најголем успех на оваа група е учеството на евровизија во 2008 година.
1763 во музиката
1763 година во музиката содржи некои значајни настани.
Скочивир
Скочивир — село во Општина Новаци, во областа Мариово, во околината на градот Битола.
Од селото започнува Скочивирската Клисура на Црна Река, која е најдолга клисура во Македонија.
Потекло и значење на името
Името на селото првпат било запишано во 1468 година во турските пописни дефтери. Се претпоставува дека името е изведено од зборовите „скокни вир“ или „скочи вир“, бидејќи во минатото во близина на селото било проширено речното корито на Црна Река и вистински проблем било да се прескокне вирот за да се стигне до селото или обратно.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа на крајниот југоисточен дел на Битолското Поле, во јужниот дел на територијата на Општина Новаци. Атарот на селото се протега до државната гранична линија со Грција. Селото е рамничарско, на надморска височина од 600 метри. Низ селото поминува регионалниот пат 2338, кој води за битолско Мариово, долж долината на Црна Река. Од градот Битола е оддалечено 35 километри, додека од општинското средиште Новаци е оддалечено 24 километри.
Скочивир се наоѓа во западниот дел на Мариово, источно од градот Битола. Селото е распослано на брегот на Црна Река. Од селото Скочивир започнува живописната Скочивирска Клисура низ која во должина од 100 км Црна Река го поминува својот пат до Тиквешкото Езеро, а потоа се влева во Вардар.
Соседни села на Скочивир се: Добровени, Сливица, Полог и Зовиќ.
Од Тиквешката Котлина, по течението на Црна Река, продира топла воздушна маса која овозможува климата во село Скочивир да биде изменета средоземна клима. Така во селото Скочивир, во просек за 15 дена порано стигнуваат сите градинарски и житни култури во споредба со околните села.
Влијанието на изменетата средоземна клима се чувствува и во селата: Сливица, Брод, Добровени и Бач.
До селото води асфалтиран пат, има изградено водовод и електрично осветлување.
Историја
Името на селото Скочивир се споменува уште во 1468 година во турските документи за историјата на македонскиот народ. Тогаш броело 11 христијански семејства и еден неженет со околу 56 жители. Во споменатите документи стои забележано и името на поп Дамјан.
Како и многу други македонски села, така и Скочивир било зафатено од виорот на Првата и Втората светска војна. За време на Првата светска војна, особено во 1916 година се воделе крвави борби на овие простори. Од една страна биле Централните сили (Германија, Австроунгарија и Бугарија), а од друга страна Антантата (Англија, Русија, Франција, Србија и други). При пробивот на Македонскиот фронт на планинскиот врв Кајмакчалан во 1916 година загинале многу борци од двете завојувани страни. Според повеќе автори, на секој квадратен метар имало по еден мртов војник без разлика на која страна припаѓал. Во знак на благодарност за покажаната храброст и за спомен на загинатите борци, на врвот Кајмакчалан е изградена црквата „Св. Петар“. Во составот на црковниот комплекс се наоѓа и спомен-костурница и камбанарија со црковно ѕвоно.
За време на Народноослободителната војна во времето од 1941 до 1945 година на овие простори се воделе битки за ослободување на Македонија. Во знак на благодарност за храброста на борците и животите кои ги положиле, во непосредна близина на Воената болница, граѓаните на Битола поставиле спомен-плоча на која се запишани имињата на загинатите борци на овие простори. Во Народноослободителната војна во времето од 1941 до 1945 година од селото Скочивир учествувале повеќе борци. На бојното поле животот го положиле Велко Ниневски и Ристе Цветковски.
Стопанство
Атарот е многу голем и зафаќа простор од 90,5 км2. На него преовладуваат шумите на површина од 4.729 хектари, на пасиштата отпаѓаат 3.836 хектари, а на обработливото земјиште отпаѓаат само 313 хектари.
Селото, во основа, има мешовита земјоделска функција.
Ајант
Ајант или Ајант Големиот (старогрчки: Αἴας, Αἴαντος) — јунак од старогрчката митологија, син на саламинскиот крал Теламон.
Учеството во Тројанската војна
Ајант бил вториот најдобар јунак во грчката војска (по Ахил), кој во Тројанската војна особено се прославил во одбраната на мртвото тело на Патрокло. Оттука, по смртта на Ахил, тој се надевал дека ќе го добие Ахиловото оружје, меѓутоа Агамемнон, по желбата на Атина Палада, не му го доделил нему (како најхрабар), туку на Одисеј (како најмудар). Поради тоа, Ајант полудел и заклал стадо овци, мислејќи дека се грчките војници (според една верзија), односно направил масакр во грчката војска (според друга верзија). Кога се освестил и видел што направил, тој извршил самоубиство.
Скочивир
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Скочивир живееле 425 жители, сите Македонци. Според егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“), во 1905 година во Скочивир имало 400 Македонци, под врховенството на Бугарската егзархија.
И од ова село се иселил значителен број од населението и тоа преминало од средно во мало село, населено со македонско население. Така, во 1961 година Скочивир броел 503 жители, а во 1994 година бројот се намалил на 50 жители.
Според пописот од 2002 година, во селото Скочивир живееле 30 жители, сите Македонци.
Мариовци
Во Скочивир живеат Мариовци, кои се подгрупа на македонскиот народ. Женската мариовска носија битно се разликува од женската носија на Моштенците, што било голема пречка за да биде склучен брак меѓу Мариовец и Моштенка или обратно.
Иселеништво
Во периодот од 1961, па до 1983 година се случува големо емигрирање на жителите од селото Скочивир.
Бројот на иселеници од селото е над 300. Најголем дел е иселен во градот Битола, како и во прекуокеанските земји и во Европа.
Општествени установи
Во селото Скочивир било изградено современо училиште за основно образование на учениците од прво до четврто одделение. Наставата на македонски јазик започнала во учебната 1945-46 година. Прв учител на македонски јазик бил Борис Андоновски. По завршувањето на четврто одделение учениците своето образование го продолжувале во основното училиште во село Бач кое е оддалечено 10 километри. Тие патувале пеш, секој ден, без разлика на временските услови. Подоцна бил обезбеден превоз, но поради немање на ученици училиштето во Скочивир било затворено.
Самоуправа и политика
Во век, Скочивир било село во Битолската каза на Отоманското Царство.
Селото влегува во рамките на Општина Новаци, која била проширена при новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996 до 2004 година, селото било дел од некогашната Општина Бач.
Џулиет Луис
Џулиет Луис е американска филмска и телевизиска глумица и рок-музичарка.
Скочивир
Самоуправа и политика
Во периодот 1952-1955, селото било дел на тогашната Општина Бач, во која покрај селото Скочивир, се наоѓале и селата Бач, Брод, Велесело, Гермијан, Гнилеш, Добровени, Живојно, Полог, Сливница и Совиќ. Во периодот 1950-1952, селото се наоѓало во некогашната Општина Брод, во која влегувале селата Брод, Добровени, Полог, Скочивир и Сливица.
Џулиет Луис
Глумечко творештво
Џулиет Луис станала славна со својата улога во филмот “Рт на стравот” (Cape Fear) од 1991 година, за која била номинирана за наградите “Златен глобус” и “Оскар” за најдобра споредна улога. Потоа, таа следувале поголеми улоги во филмовите: „Другата сестра“, “Што го јаде Гилберт Гејп”, “Родени убијци” (Natural born killers), “Вечерна ѕвезда”, “Калифорнија” и “Од самрак до зори” (From dusk till dawn). Џулиет Луис има остварено запазени улоги и во неколку телевизиски серии. Така, таа ја играла улогата на Теми Хемфилд во телевизиската драма “Фирма”, која започнала да се прикажува во 2012 година на телевизиските канали NBC и AXN. За својата работа на телевизијата, таа двапати била номинирана за наградата “Еми”.
Музичко творештво
Џулиет Луис е позната и како рок-музичарка. Така, таа била пејачка во групата “Џулиет енд д ликс”, со која настапувала од 2003 до 2009 година, при што снимила три албуми, а потоа продолжила со групата „Њу романтикс“ со која го снимила албумот „Terra Incognita“.
Скочивир
Избирачко место
Во селото постои избирачкото место бр. 0174 според Државната изборна комисија, сместено во просториите на основното училиште. Во ова избирачко место се опфатени и селата Полог и Сливица.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 36 гласачи. На локалните избори во 2021 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 30 гласачи.
Културни и природни знаменитости
„Во оваа месност на 25 август 1944 година во борбата на 7 Македонска Н.О.У бригада против пограничните единици на бугарската фашистичка окупаторска војска, херојски ги дадоа своите животи за слободата на татковината:
25.08.1974 г. Вечно благодарни припадниците на војна пошта 4519 и 7488/8 Битола и граѓаните на Општина Битола“ Од оган и пепел, од крв и солзи се раѓала слободата на Македонија.
Суперкуп на Италија 2018
Суперкупот на Италија за 2018 година било 31-вото издание на Суперкупот на Италија, традиционален фудбалски натпревар во кој се среќаваат победниците од претходната сезона во Серија А и Купот на Италија. Бидејќи Јувентус ги освоил двете натпреварувања Серија А 2017-2018 и Купот на Италија 2017-2018, противник во натпреварот му бил вицешампионот на Купот на Италија, екипата на Милан.
Натпреварот се одиграл на 16 јануари 2019 година на Кинг Абдула Спортс Сити стадионот во Џеда, Саудиска Арабија. Саудиска Арабија станала шестата земја која била домаќин на Суперкупот на Италија. Јувентус победил со 1-0, а стрелец на единствениот гол бил Кристијано Роналдо во 61-вата минута; Со тоа Јувентус станал првата екипа со 8 титули во Суперкупот на Италија.
Преглед на натпреварот
Ова бил трет натпревар помеѓу Јувентус и Милан во Суперкупот на Италија. Јувентус го добил првиот двобој во 2003 во Ист Ратерофрд на пенали, а Милан, исто така на пенали, победил во 2016 во Катар. Двата тима пред натпреварот имале рекордни седум титули во Суперкупот и овде дошле да се борат за осмата.
На стартот на второто полувреме дошла најдобрата шанса за Милан кога Кутроне по еден противнапад ја погодил пречката од голот на Јувентус. И набргу потоа после нешто повеќе од еден час игра паднал и првиот гол со кој Јувентус стигнал до водство, по додавањето на Пјаниќ, Роналдо се нашол сам на пет метри од голот на Милан и со глава ја сместил топката во мрежата. До крајот на натпреварот работите за Милан станале уште полоши, кога во 73-тата минута директен црвен картон заради еден остар старт добил Франк Кесие. Резултатот до крајот не се променил и Јувентус победил со 1-0. Ова била 8-мата титула за Јувентус во Суперкупот на Италија, со што поставиле нов рекорд во ова натпреварување со една титула повеќе од нивниот противник во овој натпревар Милан кој останал на 7.
Екипа победник
Јувентус Победник на Суперкупот на Италија 2018 8. титула
Убанги
Убанги (француски: Oubangui) e крупна притока на реката Конго во Централна Африка. Се смета дека започнува со спојувањето на реките Бому и Уеле, тече западно околу 350 км, потоа се спушта југозападно, поминува низа Банги, и потоа тече околу 500 км до Конго. Реката е долга околу 1120 километри.
Заедно со реката Конго, претставува важна транспортна артерија за речни бродови помеѓу Банги и Бразавил.
Од нејзиниот почеток па сè до 100 км под Банги, Убанги ја дефинира границата помеѓу Централноафриканската Република и Демократската Република Конго. Понатаму, ја формира границата помеѓу ДР Конго и Република Конго и се влева во реката Конго.
Предложен е план за да се пренасочат водите на Убанги кон реката Шари, која се влева во езерото Чад. Според планот, водата од Убанги би го ревитализирала езерото и би овозможила подобри животни услови преку рибарство и подобро земјоделство за десетици милиони централни Африканци и Сахелијанци. Меѓубасенски водни трансферни шеми биле предложени во 80-тите и 90-тите од страна на нигерискиот инженер Џ. Умолу (ZCN Scheme) и италијанската фирма Бонифика (Transaqua Scheme). Во 1994, Комисијата за басенот на езерото Чад предложила сличен проект, и на самитот во март 2008, претседателите на земјите членки на Комисијата се сложиле за проектот за пренасочување. Во април 2008, нарачана е физибилити студија од Светската банка.
Зонгулдак (покраина)
Зонгулдак  (турски: Zonguldak) — покраина во северна Турција. Административен центар на вилаетот е истоимениот град Зонгулдак. Покраината има 558 645 жители (2006) и површина од 3 481 км2. Разделена е на 13 окрузи.
Миленград
Миленград (Milen vára) ― средновековен замок 2 км северозападно од селото Зајезда, во Општина Будиншчина, Крапинско-загорска жупанија, Хрватска.
Историја
Миленград бил изграден за време на владеењето на унгарско-хрватскиот крал Бела IV по монголската инвазија од 1241–1242 година. Околу 1303 година, кралот Карло Роберт ја дарувал тврдината на семејството Чеснеки како компензација за нивната загуба на Иполивискиот замок. На грофорите Чеснеки го продале наскоро да банот Микч, кој во 1309 година, го отстапил господарувањето на семејството Херкфи. Во 1536 година, со бракот помеѓу Каталин Херкфи и Миклош Патачиќ, Миленград станал заедничка сопственост на двете семејства. Во 17 век, семејството Херкфи изумрело, а Патачиќите продолжиле во 19 век. Поради постојаната војна со Османлиите, а веројатно и земјотресот, кон крајот на 17 век неколку ѕидови на Миленград биле урнати, а во 1683 година веќе се споменува како „arx diruta“, замок во урнатини.
Стеске
Стеске (словенечки: Steske) — населба во Градска општина Нова Горица во западна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Приморска. Населбата сега е вклучена во Горичкиот статистички регион.
NGC 1682
NGC 1682 — елиптична галаксија во соѕвездието Орион, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1682 се споменува и како MCG -1-13-28, NPM1G -03.0219.
Откривање
Објектот е откриен на 1 февруари 1786 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1682 е од видот E-S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. NGC 1682 има привидни димензии од 0,9' х 0,9'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 4 ч 52 м 19,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 3° 6' 19".
Други поделби
Проучување на NGC 1682 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 16211. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 224; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4740. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1519.
Ѓавато (превој)
Ѓавато — планински превој во југозападниот дел на Македонија, кој ги поврзува планините Бигла на север и Баба на југ, а ги раздвојува Преспанската Котлина на запад и котлината Пелагонија на исток. Во непосредна близина на превојот се наоѓа истоименото село.
Огистен-Жан Френел
Огистен-Жан Френел (Augustin-Jean Fresnel), ( – ) – француски инженер и физичар.
Животопис
Огистен Френел е роден во Брољи, во департманот Ер од татко Жак Френел, архитект, и мајка Огистина Мериме. Му бил внук на книжевникот, сликарот и хемичарот Леонор Мериме, и следствено братучед на археологот и романописецот Проспер Мериме, исто така академици. На 13 години се запишал во централното училиште во Кан, Лицеј Малерб, потоа на 16 и пол години на Политехничката школа. Во 1806 година бил примен на Националната школа за мостови и патишта.
Во 1815 година, на дваесет и седум години, ѝ се спротивставува корпускуларната теорија на светлината на Њутн која била на снага дотогаш, и со експерименти за дифракцијата на светлината, ги поставува основите на „вибраторната“ теорија на светлината, која ќе ја дополни и коригира во 1818 година.
Таа година Француската академија на науките распишува натпревар за прашањето на парадоксалните својства на светлината. Френел, поттикната од Араго, зема учество на натпреварот и поднесува студија заснована на брановата теорија на светлината. . Еден од членовите на жирито, Симеон Дени ПоасонПоасон, е голем поддржувач на корпускуларната теорија на светлината. Ја проучува студија на Френел во поединости и бара слаба точка за да ја покаже нејзината невистинитост. Поасон верува дека ја нашол во последицата на теоријата на Френел според која во центарот на сенка од кружно непроѕирно тело мора да се формира Френелова дамкасветла дамка, додека според корпускуларната теорија на светлината, сенката е униформна во целиот круг. Измамен од отсуството на Френелови дамки во сенките во секојдневниот живот, Поасон мисли дека ова е јака забелешка на Френеловата теорија.
Тој прв произвел кружно поларизирана светлина. Неговите равенки, наречени Френелови, за рефракцијата сè уште се користат.
Во 1823 година станал член на Француската академија на науките, како и на Кралското друштво во Лондон, кое му го доделило Рамфордовиот медал во 1824 година. Починал од туберкулоза во 1827 година во Вил д’Авре, близу Париз и е погребан на гробиштата Пер Лашез.
Дванаесет Апостоли
Во Евангелието пишува дека Исус ги испратил своите апостоли низ градовите во Галилеја во парови (Марко 6:7). Буквалниот превод на нивната мисија би звучел како „лечење на болните“ и „истерување на демони“; сепак, општоприфатено е мислењето дека нивната основна мисија била ширење на Евангелието, да ги залечат душевните рани и болест и да се борат против изопаченото однесување на луѓето. Со себе тие не носеле ниту храна, ниту пари, туку целосно се предавале на Божјата Волја. Им било кажано уште и дека доколку некој град им го ускрати гостопримството, сè што треба да направат е да ја истресат правта од нивните нозе (чин кој сам по себе е заканувачки).
Празникот Собор на Светите Апостоли се празнува на 13 јули секоја година. Покрај овој празник, секој од светите апостоли има по еден ден припишан за празник во негова чест, освен Јуда Искариот кој нема празник, затоа што тој го предал Христос.
Избор на Апостолите
Во Евангелието се кажува дека Исус ги избрал своите апостоли веднаш откако бил искушуван од ѓаволот во пустината 40 дена. Апостол Петар и Апостол Андреј (браќа) се првите два апостоли, кои претходно биле рибари. Кога Исус им пришол и ги повикал да појдат по него, тие веднаш ги фрлиле мрежите и му се придружиле. Веднаш по нив, и браќата Јаков и Јован (исто така рибари) му се придружиле на Исус.
Понатаму му се придружуваат и другите апостоли, за на крај меѓу нив да влезе и даночникот Матеј. Околу неговиот прием Фарисеите имале големи забелешки, затоа што во тоа време на даночниците се гледало како на насилници во еврејското општество. Одговорот кој Исус Христос го дал е многу познат: „на здравите не им треба лекар, туку на болните... Јас не дојдов за да ги повикам праведните, туку грешните“
Тринаесеттиот Апостол
Савле, подоцна Апостол Павле е тринаесеттиот апостол на Исус. Тој самиот тврдел дека е назначен директно од воскреснатиот Христос за време на неговата визија во Дамаск. Исто така, при ословувањето на некои од неговите сопатници (Варнава, Сила итн.), тој го користел изразот апостоли.
Суртсеј
63.303°N, -20.605°W
Суртсеј (од исландски, со значење "островот на Суртур") — вулкански остров на јужниот брег на Исланд. Се наоѓа на 63,303 СГШ и 20,6047 ЗГД и со оваа негова положба тој е најужната точка на Исланд .. Овој остров се оформил во текот на вулканска ерупција која започнала 130 метри (426 стапки) под морското ниво и избила на површината на 14 ноември 1963 година. Ерупцијата траела до 5 јуни 1967 година, кога на островот ја достигнала максималната висина од 2,7 км². Оттогаш ерозиите предизвикани од ветрот и брановите предизвикале островот постепено да се намалува, па така во 2002 година неговата површина изнесувала 1,4 км². Најновото мерење (2007) покажало дека максималната надморска височина на островот изнесува 155 m.
Новиот остров името го добил по јетунот Суртур, џин во нордиската митологија. Вулканот интензивно бил проучуван од вулканолози за време на ерупцијата, а потоа и од ботаничари и биолози кога форми на живот почнале постепено да се колонизираат на пустиот остров. Подморските отвори кои го создале Суртсеј се дел од подморскиот вукански систем на Вестманаејар (островите Вестман), кој пак е дел од пукнатината на морското дно наречена Средноатлантски Гребен. Вестманаејар ја предизвикал и познатата ерупција на Елдфел на островот Хејмаеј во 1973 година. Ерупцијата со која бил создаден Суртсеј создала уште неколку мали острови како што е Јолнир, како и некои други неименувани врвови по должината на овој вулкански ланец. Повеќето од нив многу бргу еродирале. Се проценува дека Суртсеј ќе остане над морското ниво уште 100 години.
Формирање
Иако ерупцијата била неочекувана пред да почне некои показатели укажувале на тоа дека некаква вулканска активност е неизбежна. Од 6 до 8 ноември, слаби потреси биле забележани на Киркјубејарклаусур со измерен епицентар на далечина од 140 километри (приближно колку што бил оддалечен Суртсеј ), додека пак на 12 ноември сеизмограф во Рејкјавик снимил слаби потреси кои траеле десет часа, но нивната локацијата не била утврдена. Два дена пред ерупцијата да почне, брод кој вршел морски истражувања истакнал дека температурата на морето во засегнатата област била малку потопла од вообичаената, а во исто време луѓето во крајбрежниот град Вик, на копното оддалечено 80 км од островот осетиле мирис на сулфурводород.
Ерупција на површината
На 15 ноември 1963 година, во 07:15 часот УТЦ, екипажот од рибарскиот брод Ислеифур II кој тргнувал на пловидба од Вестманаејар - мал арипелаг на јужниот дел на Исланд - на југозапад забележал темен чад како се крева нагоре. Бродот го упатиле накај чадот. Капетанот помислил дека е запален брод, но всушност тоа биле експлозивни ерупции што испуштале црна пепел, а тоа значело дека вулканската ерупција почнала под морето. Многу е веројатно дека ерупцијата започнала неколку дена пред 14 ноември. Морското дно е 130 метри (426 стапки) под морското ниво, и на таа длабочина какви било експлозивни ерупции би се угаснале од притисокот на водата. Кога ерупцијата создала вулкан што му се приближувал на нивото на морето, експлозиите повеќе не можеле да се запрат па избиле на површината.
Првите денови
На 14 ноември 1963 година во 11 часот чадот и пепелта од ерупцијата се кренале неколку километри нагоре. Прво ерупциите избивале од три одделни места на североисток кон југозапад на пукнатината, но од попладнето одделните избивања се споиле во еден кратер од каде избивала ерупцијата. Во текот на следната недела експлозиите биле постојани, а по само неколку дена новоформираниот остров, составен главно од вулкански камења (скорија), достигнал должина од 500 метри (1640 стапки) и висина од 45 метри (147 стапки). Новиот остров го добил името по јетунот Суртур џин од нордиската митологија (Суртс е генитив од Суртур, плус -ey, остров). Како ерупциите продолжувале така се концентрирале во еден отвор и кратер и островот почнал да добива покружна форма. До 24 ноември, островот достигнал опсег од околу 900 со 650 метри (2950 со 2130 стапки). Насилните експлозии предизвикани од спојувањето на лавата со морската вода покажувале дека островот бил составен од куп вулкански карпи (скорија), кој биле брзо уништени со бурите од Северноатлантскиот Океан во текот на зимата. Сепак, повеќе од ерупциите биле во чекор со ерозиите од брановите, па до февруари 1964 година, островот достигнал максимален пречник од над 1300 метри (4265 стапки). Тројца француски новинари, претставници на магазинот Пари Мач на 6 декември 1963 година останале 15 минути на островот пред силните експлозии да ги натераат да го напуштат. Новинарите на шега побарале француски суверенитет над островот, но од Исланд брзо реагирал и изјавиле дека новиот остров им припаѓа ним. Експлозивните фитомагнетни ерупции предизвикани од пристапот на водата до отворите на ерупција исфрлале камења на далечина од 1 км од островот и пепел на височина од 10 километри (6 милји) нагоре во атмосферата. Купот од неконсолидирна тефра која била брзо однесена довело до намален излив на магма. Исто така во оваа фаза на ерупција на островот многу често се појавувале и големи облаци од прашина.
Стабилен остров
До почетокот на 1964 година продолжиле ерупциите и го оформиле островот до таа големина што морската вода не можела веќе толку лесно да дојде до отворите а вулканска активност веќе не била толку агресивна. Наместо тоа, фонтаните од лава и изливите станале главна форма на активност. Ова резултирало со одронување на исклучително отпорните на ерозија карпи кои биле утврдени на врвот на вулканскиот куп, што спречило островот да биде уништен. Силните ерупции продолжиле до 1965 година и до тоа време островот достигнал површина од 2,5 км². На 28 декември 1963 подморска активност на 2,5 км североисточно од Суртсеј предизвикала формирање на гребен на 100 метри (328 стапки) од морското дно. Овој гребен бил именуван Суртла, но никогаш не стигнал до нивото на морето. Ерупциите кај Суртла завршиле на 6 јануари 1964 година и оттогаш е еродирана од нејзината минимална длабочина од 23 метри на 47 метри под морското ниво.
Постепеното стивнување на ерупцијата
Во 1965 година активноста на главниот остров била намалена, но на крајот на мај истата година започнала ерупција во празнина на 0.6 километри (0,37 милји) од северниот брег. До 28 мај се појавил нов остров кој го нарекле Сиртлингур (мал Суртсеј ). Новиот остров исчезнал во почетокот на јуни, но повторно се појавил на 14 јуни. Ерупциите во Сиртлингур биле со многу помал размер од оние кои го формирале Суртсеј, се исфрлала околу една десетина вулкански материјали од вулканските материјали што биле исфрлани од главниот вентил. Активноста била краткотрајна и продолжила до почетокот на октомври 1965 година, кога островчето веќе имало површина од 0,15 км². Откако престанале ерупциите, ерозијата предизвикана од брановите многу брзо го поместила островот, и на 24 октомври тој исчезнал зад брановите. Во декември 1965 година на 0.9 километри (0,56 милји) југозападно од Суртсеј се случиле повеќе подморски активности кои предизвикале формирање на уште еден остров. Овој остров бил именуван Јолнир и во текот на следните осум месеци се појавил и исчезнал неколкупати поради ерозиите од брановите и вулканските активности кои се случувале наизменично. Активноста на Јолнир била многу послаба од активноста на главниот кратер, па дури и послаба од онаа што била во Сиртлингур, но во текот на јули и почетокот на август 1966 година островот се зголемил и достигнал висина од 70 метри (230 стапки) и површина од 0,3 км². Како и во случајот со Сиртлингур и овој остров бил брзо уништен откако престанала активноста на 8 август 1966 година и пропаднал под нивото на морето во текот на октомври 1966 година. Силните ерупции на главниот остров повторно почнале на 19 август 1966 година, со свежи изливи на лава која и давала дополнителен отпор на ерозијата. Ерупцијата се намалувала постојано, и на 5 јуни 1967 година конечно завршила. Оттогаш вулканот е неактивен. Вкупниот волумен на испуштена лава во текот на три и пол години ерупција бил еден кубен километар, а највисоката точка на островот била 174 метри (570 стапки) над морското ниво. Откако завршила ерупцијата, постепената ерозија го намалила островот. Голем дел на југоисточната страна бил целосно еродиран, а песочната патека наречена Нордуртанги (Северна точка) се подигнала на северната страна на островот. Се проценува дека околу 0,024 км³ материјал е изгубен поради ерозијата, што претставува околу една четвртина од вистинскиот волумен на нивото на морето на островот.
Понов развој
Откако завршила ерупцијата научниците поставиле координатни точки со помош на кои ќе можат да ја следат промената на обликот на островот. Во следните 20 години ова мерење покажало дека островот постепено се рушел и загубил околу 0,3 метри во височина. Стапката на опаѓање првично била околу 20 см на годишно ниво, но потоа се намалила на 1-2 см во 1990-те години. За ова имало неколку причини: наталожување на тефрата што го формирало најголемиот дел од вулканот, збивање на сегментите на морското дно во основата на островот и деформација на литосферата поради тежината на вулканот. Примарната шема на островите на архипелагот Вестманаејар е за секое место на ерупција да има само една ерупција, па така би било малку веројатно во иднина на островот да се случат повеќе ерупции. Длабоките мориња околу островот го поткопуваат островот уште од времето кога се појавил и од времето кога завршила ерупцијата до денес речиси половина од оригиналната површина е изгубена. Денес островот губи околу 1,0 хектар (2,5 хектари) од неговата површина секоја година. Иднината на островот Мали се шансите островот за целосно да исчезне во блиска иднина. Еродираната област се состоела претежно од тефра, носена од ветерот и брановите. Поголемиот дел од преостанатата област е покриен со излив на цврста лава, која е многу поотпорна на ерозија. Покрај тоа во процесот на палагонизација, сложени хемиски реакции кои се одвиваат во тефрата постепено на островот формирале цврсти карпи високо отпорни на ерозија. Овој процес на Суртсеј се случил многу брзо поради високите температури не многу под површината. Процените за тоа колку долго ќе опстане Суртсеј се засновани на стапката на ерозија измерена до денес. Претпоставувајќи дека сегашната стапка не се менува, островот би требало да остане на или под нивото на морето до 2100 година. Сепак, стапката на ерозија е веројатно да се намали поради изложеноста на јадрото на островот. Проценките покажуваат дека стапката на ерозија видно ќе се намали и дека островот ќе опстои со векови. Една замисла за него во иднина е дека овој остров ќе изгледа како сите другите мали острови на архипелагот Вестманаејар кои се создале на ист начин како и Суртсеј пред неколку илјади години, и кои исто така многу често биле еродирани од нивното формирање.