cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Аугусто Пиноче
Чилеанско економско чудо
Неговата влада спроведува економски политики кој имале три главни цели: економска либерализација, приватизација на државните компании и стабилизирање на инфлацијата. Во 1985 година, владата започнала со втор круг на приватизацијата, зголемување на тарифите и поголема надзор улога на Централната банка. Економската либералзиација продолжила и по смрта на Пиноче.
Дипломатија
Изразениот антикумунизам на Пиночевиот режим бил основа за сојуз со останатите воени диктатури во Боливија, Бразил, Парагвај, Уругвај, а подоцна и Аргентина. Овие држави создале план кој станал познат како операција Кондор, кој имал за цел ликвидација на левичарските политички бегалци и герилци од страна на безбедносните служби во државите каде тие нашле прибежиште. Владата Пиноче доби премолчено одобрение и материјална поддршка од САД.
Пиноче ги прекинал дипломатските односи со Куба, кои биле воспоставени од Аљенде. Накратко по државниот удар, неколку комунистички земји, вклучувајќи ги Советскиот Сојуз, Северна Кореја, Северен Виетнам, Источна Германија, Полска, Чехословачка, Унгарија, Бугарија, и Југославија, ги прекинале дипломатски односи со Чиле (меѓутоа, Романија и Кина ги продолжиле своите дипломатски односи со Чиле). Пиноче ги прекинал дипломатски односи со Камбоџа во јануари 1974 година, а ги обновил врските со Јужна Кореја во октомври 1973 година и Јужен Виетнам во март 1974 година. Пиноче присуствувал на погребот на генералот Франциско Франко, кон крајот на 1975 година.
Пиноче се нашол во ситуација да биде нападнат од Аргентина (исто така управуван од страна на воената власт) поради територијален спор, Аргентинската хунта ја започнала операцијата Соберанија на 22 декември 1978 година, меѓутоа до отворена војна не дошло. Односите повторно станале напнати по Аргентинската инвазија врз Фолкландските Острови. Чиле, заедно со Колумбија, биле единствените земји од Јужна Америка кој ја осудиле Аргентина. Во текот на војната, Пиноче ја помогнал Велика Британија. Односите помеѓу Чиле и Аргентина се подобриле со договорот за мир и пријателство од 1984 година.
Во 1980 година, дипломатските односите помеѓу Чиле и Филипини (тогаш под диктатура на Фердинанд Маркос) биле прекинати. Маркос го поканил Пиноче во официјална посета на Филипините, меѓутоа под притисок на Соединетите Американски Држави - кои сакале да го изолираат Пиночевиот режим, не дозволил да слета авионот на Пиноче. Односите меѓу двете земји биле обновени во 1986 година, по соборувањето на Маркос.
Соединетите Американски Држави дале материјална поддршка за воениот режим по државниот удар, иако во јавноста го критикувале. САД во 1976 година, по убиството на Орландо Летериер во Вашингтон, вовеле ембарго на оружје за Чиле, кое останало во сила сè до враќањето на демократијата во 1989 година. Францускиот новинар Мари-Моник Робин истакнала дека француската влада на Валери Жискар Естатинг тајно соработувала со Аргентинската хунта и Пиночевиот режим.
Референдумот од 1988 година
Според преодните одредби на Уставот од 1980 година, бил закажан референдум за 5 октомври 1988 година, за изгласување на нов осумгодишен претседателски мандат за Пиноче. Соочен со засилувањето на опозицијата и критиките од меѓународно ниво, Пиноче ги легализирал политички партии во 1987 година и повикал на референдум за да се утврди дали тој ќе остане на власт до 1997 година. Ако референдумот бил позитивен, Пиноче ќе останел на власт како претседател, во спротивно требло да ја напушти претседателската функција и за една година требало да бидат закажани претседателски и парламентарни избори.
Друга причина која влијаела врз Пиноче за одржување на референдумот е посетата на папата Јован Павле II во април 1987 година на Чиле. Според авторот Џорџ Вајгел, папата Јован Павле II во текот на средбата со Пиноче побарал режимот да се отвори за демократските процеси и дури побарал негово повлекување од функцијата претседател.
Политичко рекламирање било легализирано на 5 септември 1987 година, како неопходен елемент за кампања "НЕ" на референдумот, која се спротивставила на официјалната кампања на Пиночевите приврзаници. Опозицијата се обединила во коалицијата Concertación de Partidos por el NO, формирана од Демохристијанската, Социјалистичката и Радикалната партија. На 5 октомври 1988 година, опцијата "НЕ" победила со 55,99% од вкупните гласовите, наспроти 44,1% од гласовите за опцијата "ДА" гласови. Пиноче го прифатил референдумот и организирањето на политичките избори.
Демократски промени
По референдумот, опозициската коалиција го променила своето име во Concertación де Partidos por la Democracia (Коалиција на партии за демократија) и го предложила Патрицијо Ајлвин за свој претседателски кандидат, а исто така, била предложена и список на кандидати за парламентарните избори. Опозцијата и Пиноче воделе преговори за измени на Уставот и било договорено тој да претрпи 54 измени. Во јули 1989 година се одржал референдум за предложените промени на Уставот, бил поддржан од сите партии, освен десничарската Аванзада Национал. Уставните измени биле одобрени од страна 91,25% од вкупниот број на избирачите. Во декември 1989 година, Патрицијо Ајлвин на претседателските избори освоил 55% од гласовите, наспроти 30% за десничарскиот кандидат, Хернан Бучи, министер за финансии во владата на Пиноче од 1985 година.
Повлекување
Пиноче ја напуштил претседателската функција на 11 март 1990 година и ја префрлил власта во рацете на новиот демократски избран претседател, меѓутоа останал главен началник на Генералштабот сè до март 1998 година. По напуштањето на оваа должност, Пиноче бил инаугуриран во доживотен сенатор, според Уставот од 1980 година. Како сенатор, Пиноче имал имунитет и заштита од правно дејство. Меѓутоа оваа привилегија имала правна важност само на територијата на Чиле, отука во 1998 година, Пиноче бил уапсен во Велика Британија поради побараната екстрадиција издадена од шпански судија Балтазар Гарсон.
Апсење и судење на Аугусто Пиноче
На 10 октомври 1998 година, шпанскиот судија Балтазар Гарсон го обвинил Пиноче за кршење на човековите права извршени во неговото родно Чиле. Шест дена подоцна бил уапсен во Лондон и бил ослободен од страна на британската влада во март 2000 година. Пиноче можел слободно да се врати во Чиле, меѓутоа таму бил обвинет од страна на судија Хуан Гузман Тапија, за голем број на кривични дела. Пиноче бил исто така обвинет за злоупотреба на својата позиција за лично збогатување преку проневера на државни пари, нелегалната трговија со дрога и оружје.
Адвокатите на Пиноче, предводени од Пабло Родригес Грез (поранешен водач на екстремно десничарската група Татковина и слобода), тврдел дека Пиноче има право да имунитет од гонење, како поранешен водач на држава и според Законот за амнестија донесен од страна на воената хунта во 1978 година. Одбраната тврдела дека поради лошата здравствена состојба, Пиноче не е способен за судење. Пресудите од страна на Апелациониот суд, Врховниот суд, медицински експерти, довеле до апсењето и ослободувањето на Пиноче, пред тој конечно умре на 10 декември 2006 година, откако повторно бил ставен во домашен притвор на 28 ноември 2006 година во врска со случајот Карва на смрта.
Против Пиноче биле покренати од 300 кривични пријави за бројни прекршувања на човековите права, вклучувајќи ги: случајот Карван на смрта (затворен во јули 2002 година од страна на Врховниот суд на Чиле, но повторно отворена во 2007 година), атентатот врз Карлос Пратс (случајот е затворен на 1 април 2005), Операцијата Кондор (случајот е затворен на 17 јуни 2005), Операцијата Коломбо, Вила Грималди, Кармело Сорија, Антонио Лилидо, Еугенио Бериос случај, даночно затајување и фалсификување на пасош.
Враќање во Чиле
На 3 март 2000 година, Пиноче се вратил во Чиле. Неговиот прв чин, по слетувањето на аеродромот во Сантјаго, било триумфалното станување од својата инвалидска количка проследено со водушевување на неговите приврзаници. Тој најпрво бил поздравен од својот наследник генералот Рикардо Изуриета,. Новоизбраниот претседател Рикардо Лагос, истакнал дека пристигнувањето на пензионираниот генерал создал лоша слика за Чиле. Во март 2000 година, Конгресот одобрил уставен амандман со кој бил создаден статусот "екс-претседател", кој со себе носел имунитет од судски прогон и паричен надоместок, овој статус го заменил Пиночевото доживотно сенаторство, а 111 законодавци гласаа за, а 29 биле против.
Демонстрации
По проширувањето на веста за неговата смрт, започнале спонтани улични демонстрации. Во Сантјаго, противници на Пиноче ја прославувале неговата смрт на авенијата Аламеда, а неговите поддржувачи тагувале надвор пред Воената болница. Остатоците на Пиноче биле јавно изложени на 11 декември 2006 година во Воената академија. Во текот на оваа церемонија, Франциско Куадрадо Пратс, внук на Карлос Пратс, поранешен главен командант на армијата во владата на Аљенде убиен од страна на тајната полиција на Пиноче, го испклукал ковчегот, но брзо бил опкружен од страна на симпатизерите на Пиноче. Погребот на Пиноче се одржал следниот ден на исто место пред околу 60.000 негови приврзаници.
Погреб
Владата на Чиле, одлучила Пиноче да нема државен погрб, чест дарувана на уставно избранте претседатели, но му бил овозможен воен погреб како на поранешен командант на армијата назначен од страна на претседателот Салвадор Аљенде. Владата исто така не објавила официјален национален ден на жалост, но ја овластила армијата, националните знамиња во касарната да бидат спуштени на половина копје. Исто така било дозволено, ковчегот на Пиноче да биде обвиткан со националното знаме на Чиле. Претседателот на Чиле, Мишел Бачелет, чиј татко Алберто бил привремено затворен и мачен под државниот удар, изјавила дека ако присуствува на државен погребот на Пиноче, тоа би било "повреда на (за неа б.н) совеста". Единствен претставник од владата, бил министерот за одбрана - Вивиен Бланлот.
Кремирање
На 12 декември 2006 година, телото на Пиноче било кремирано по негова желба. Според неговиот син Марко Антонио, тоа било направено за да се "избегне вандализам на неговиот гроб". Истиот ден, неговата пепел била испорачана на неговото семејство и била депонираа во едена од неговите лични резиденции. Вооружените сили одбиле да дозволат неговата пепел да се депонираат на каква било воена основа.
Пиночевото наследство
По реставрацијата на демократијата во Чиле што следеше по Пиноче, чилеанската економија била стабилна, денес земјата се смета за успешна економска приказна во Латинска Америка. Невработеноста во во 2007 година изнесувала 7%, а сиромаштијата се проценува на околу 18,2% за истата година, двете се релативно ниски за регионот. Неговите симпатизери тврдат дека Пиноче го спасил Чиле од комунизмот и го нарекуваат вториот ослободител на земјата. Тие, исто така тврдат дека трите последователни влади, по него, придонеле за економскиот успех на Чиле со одржување и продолжување на Пиночевите реформите. Неговите противници го критикуваат за неолиберална политика и кршење на човечките права. Чилеанското економско чудо е потенцијален модел за постигнување на значителен економски раст.
Марсел Сердан
Марселин „Марсел“ Сердан (фр. Marcel Cerdan) ( - ) бил француски светски шампион во бокс кој од страна на многумина боксерски експерти и навивачи е сметан за еден од најголемите боксери на Франција но и на  Европа кој својата боксерска вештина ја учел и ја стекнувал во Африка. Неговиот живот е одбележан со неговите спортски постигнувања, општенствениот животен стил и со трагедијата.
Марсел Сердан се родил на 22 јули 1916 во Сиди Бел Абес во тогашен Француски Алжир. Почнал професионално да боксува на 4 ноември 1934 во Мекнес, Мароко, победувајќи го Марсел Бучианери во меч со 6 рунди. Оттогаш извојувал 47 последователни победи сè до 4 јануари 1939, кога за првпат изгубил, од Хари Крастер со дисквалификација во 5-тата рунда во Лондон.
Билјана Станковска
Билјана Станковска — македонска поетеса, раскажувач, писател за деца.
Книжевно творештво
Билјана Станковска е автор на поетските книги : Како и следните раскази, драми и романи :
NGC 4762
NGC 4762 — спирална галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 15 март 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4762 е од видот SB0. Видливиот сјај со голо око изнесува 10,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 11,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 13 m/лм2. NGC 4762 има привидни димензии од 8,7' х 1,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 52 м 55,9 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +11° 13' 50"". Положбениот агол на објектот е во износ од 29°.
Други поделби
Проучување на NGC 4762 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 43733. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 194; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 885. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 41.
Русинска азбука
Русинска азбука или карпатскорусинска и панонскорусинска азбука, е кирилична азбука која се користи за запишување на русинскиот јазик и панонскорусински јазик.
Азбука
Во следната табела е наведена русинската азбука со белешки за буквите кои не се користат за панонскиот русински јазик. Тие што немаат белешки се користат во двата јазика.
NGC 7077
NGC 7077 — елиптична галаксија во соѕвездието Водолија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7077 се споменува и како UGC 11755, MCG 0-54-28, MK 900, CGCG 375-47, ARAK 549, NPM1G +02.0497.
Откривање
Објектот е откриен на 11 август 1863 година од страна на Алберт Март, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 48 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 7077 е од видот E1. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,4 m/лм2. NGC 7077 има привидни димензии од 0,8' х 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 21 ч 29 м 59,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +2° 24' 53"". Положбениот агол на објектот е во износ од 37°.
Други поделби
Проучување на NGC 7077 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 66860. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 255; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 533. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 575.
Латвијци
Латвијците или Летонците (latvieši) се балтички народ кој воглавно ја населува европската држава Латвија. Мајчин јазик на Латвијците е латвијскиот јазик.
Историја
Латвијците самите себеси понекогаш се нарекуваат со старото име Latvji, кое најверојатно потекнува од зборот latve кое е име на река за која се претпоставува течела во источна Латвија. Подоцна, на територијата на Латвијците се доселило финското племе Ливонци и тогаш зборот за нацијата се модифицирал во Latvis, што значи „чистачи на шума“. Германските колонизатори се доселиле во регионот и започнале да го именуваат народот како Lette, а нивната територија ја нарекле Ливленд. Латинското име Ливонија, постепено почнало да се користи за целиот регион на денешна Латвија. Денес, Латвијците и Литванците се единствените живи балтички народи.
Пештер (Јегуновце)
Пештер — археолошко наоѓалиште т.е. некропола од доцниот среден век во тетовското село Јегуновце. Таа се наоѓа на околу 2 км источно од селото, во подножјето на Жеден кај истоимената месност, на мала височина каде се гледаат гробови градени од камени плочи, со насоченост исток-запад.
Во месната култура
Денес месноста Пештер е доста посетувано место, особено во педвечерието на празникот Свети великомаченик Георгиј Победоносец или во народот познат како Ѓурѓовден, кога православните верници од Јегуновце традиционално го одбележуваат на Пештер. Месноста се нарекува така поради огромната вдлабнатина во карпестиот дел од планината Жеден која личи на пештера, долга и широка околу триесетина метри. Јегуновчани за Ѓурѓовден во Пештер доаѓаат од дамнина. Според традицијата, во предвечерието или ден пред празникот, на 5 мај се доаѓа во месноста бидејќи постои верување дека има чудотворна моќ. Обичајот и верувањето вели дека човек ако има мака или желба која сака да му се исполни, треба на ден пред Ѓурѓовден да дојде тука во Пештер. Во Пештер одозгора капе вода. Доколку на денот успее трипати по ред да голтне од капките, се верува дека желбата што ја замислил порано ќе му се оствари. Близу Пештер пред неколку стотини години се наоѓале заеднички гробишта на Јегуновце и Подбреѓе. Луѓето одејќи на погреби понекогаш морале да се засолнат во пештерата поради поплави од реката Вардар, која поминува во близина. Чекајќи да престанат дождовите и поплавите, тие зборувале за своите маки. Честопати се случувало следниот пат кога ќе се засолнеле да си кажат дека проблемот бил решен. Оттаму и верувањето дека местото има чудотворна моќ. Од 2004 година кога почнала возобновувањето на црквата „Свети великомаченик Георгиј Победоносец“, обележувањето на предвечерието на празникот се врши со мал водосвет и режење на славскиот колач.
Космос-1217
Космос-1217 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 24 октомври 1980 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 1800 килограми. Космос-1217 бил сателит за рано предупредување од појава на меѓуконтинентални балистички ракети.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 717,7 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 63,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 9582 км, а најмалото на 769.
Мајкл Портилио
Мајкл Дензил Ксавиер Портилио (роден на 26 мај 1953) е британски новинар, радиодифузер, и поранешен  политичар во Конзервативната партија  и министер. Портилио првпат беше избран за член на Долниот дом во дополнителните избори во 1984 година; голем  обожавател на Маргарет Тачер и евроскептичен.Портилио  служеше како помлад министер на  Тачер и Џон Мејџор, пред да влезе  во кабинетот во 1992 година. Како секретар за одбрана, извршил притисок да се следи Тачеретевиот пат ,"јасна  сина  вода", одвојувајќи ја политиката на Конзервативците од  Лабуристичката партијата.
Портилио неочекувано го загубил  својоето Enfield Southgate   седиште во 1997 на општите избори; политичките  коментатори верувале  дека тој би бил избран  за Конзервативнен  водач.. Останувајќи во раководството на партијата во 2001 година, Портилио  стигнал до  тесено трето место веднаш зад Ијан Данкан Смит и Кенет Кларк. Портилио се повлекол  од Долниот дом во  2005 на  општите избори, и оттогаш ги следи неговите  медиумски интереси, презентирајќи  на широк спектар на телевизиски и радио програми.
Ран живот и кариера
Портилио е роден во Бушеј ,син  на протераните шпански републиканци, Луис Габриел Портилио (1907-1993) и  од шкотска  мајка, Кора (родена Блит). Голема слава постигнал   во 1961 година кога Портилио  глумел во телевизиска реклама за Рибена, пијалак од црна рибизла. Се школувал во Станбурн основното  училиште во Станмор,Мидлсекс, и Хароу Каунти школа за момци, а потоа добива стипендија за Петерхаус, Кембриџ, каде што се состанал со  Морис Ковлинг. Портилио дипломирал во 1975 година со степен на прва класа во историјата.Тој се приклучил на Конзервативниот  истражувачки оддел во 1976 година. По Конзервативната победа во 1979 година тој станал владин советник. Портилио е во брак со Каролин Иди  од 1982 година.
Член на парламентот
Портилио се вратил  во советодавната  работа за владата, а во декември 1984 година тој застанал за и го освои Enfield Southgate на дополнителните избори по убиството на актуелниот, Сер Ентони Бери, во бомбашки напад на ИРА на Гранд хотел во Брајтон. Портилио останал на  Енфилд Southgate седиштето до 1997 година. Првично тој бил Парламентарно приватен секретар на Џон Мур, а потоа асистент. Во 1987 година тој бил прогласен подсекретар за социјална заштита, во 1988 година тој го добил својоето  прво министерско место како државен министер за транспорт.Тој тврдел  дека "спасување на  Карлајл железничка било неговато најголемо достигнување во политиката". Неговиот подем продолжи со Џон Мејџор, тој бил прогласен за министер во владата како главен секретар на Министерството за финансии (1992), и признат на Советот на Суверениот истата година. Неговиот висок профил доведе до постојано внимание од медиумите, вклучувајќи “Приватнио око”, кое му се потсмевале.
Членство
Партијата имала 193.961 членови на 31 декември 2010 година, според пресметиките поднесени до изборната комисија, што било зголемување од 156.205  членови од  претходната година. Во таа година имало приход од околу 36.000.000 £ (4.900.000 £ од членарина) и расходи од околу 34.000.000 £, поради општите избори таа година.
Многу години политиката на партијата не дозволуваше   на жителите на Северна Ирска да аплицира за членство.Во 2003 година на конференцијата на Лабуристичка партија беа  прифатени правни совети  и тоа дека партијата не може да продолжи да  забранува спојување на  жители на провинцијата  и иако  Националниот извршен штаб имал воспоставено регионална изборна единица, партијата сè уште се немаше согласено за избори на тој регион.
Зико Заки
Рана младост
Заки е роден во Александрија, Египет и на едно месечна возраст имигрирал во САД. Неговото пошироко семејство останало во Египет, а Заки го посетувал родниот град за време во летниот перод во текот на неговото детство. Тој израснал во Западен Честер, Пенсилванија. Заки има двајца помлади брат и сестра.
Страста на Заки за глума беше разгорена за време на неговата прва година во средното училиште, каде што матурирал. Тој исто така глумел во театарската група „Unionville Players“. Тој студирал но Универзитетот Temple.
Заки е муслиман. Tечно зборува англиски и арапски.
Евстатиј Палатин
Евстатиј Палатин — катепан на Италија од есента 1045 до септември 1046 година. Главен извор за неговот владеење е хрониката на Луп, кој бил исто така Луп Протоспатариј.
Тој бил испратен како замена на Аргириј откако тој бил повикан во Цариград.Тој пристигнал во Отранто и отпатувал во Бари. Тој бил поразен во Таранто од Дрого Отвилски, братот на норманскиот гроф на Апулија. Се вратил во Бари каде се сретнал со новиот катепан Јован Рафаил.
Општина Тополчани
Општина Тополчани — поранешна општина во Југозападна Македонија, создадена во 1996 година, а престанала да постои согласно законот за територијална поделба од 2004 година на 12 април 2005 година, кога била припоена со Општина Прилеп. Локалното и поширокото население не било задоволно од ова припојување. Центар на општината било селото Тополчани.
Демографија
Според пописот од 2002 година општина Тополчани имала 2.923 жители, а според пописот од 2021 општината би имала 2.489 жители:
Човекот од Сан Фернандо (филм од 1978)
Човекот од Сан Фернандо (англиски: Every Which Way But Loose) – американски филм од 1978 година, во режија на Џејмс Фарго, според сценариото на Џереми Џо Кронсберг. Главните улоги ги играат: Клинт Иствуд, Сондра Лок, Манис, Џофри Луис, Беверли Д’Анџело и Рут Гордон. Агентот на Иствуд го осветувал да ја одбие улогата во овој филм, но тој не го прифатил советот и, наспроти сите очекувања, „Човекот од Сан Фернандо“ станал голем хит, така што две години подоцна било снимено продолжението „Човекот од Сан Фернандо 2“ кое, исто така, постигнало голем комерцијален успех. Притоа, во тоа време, главната глумица во филмот, Сондра Лок, му била животна сопатничка на Иствуд, со кого била во брак до 1990 година. За потребите на филмот, тренер на Иствуд бил Ал Силвани, кој своевремено го тренирал светскиот шампион во бокс, Џејк Ламота, а две години претходно го тренирал и Силвестер Сталоне при снимањето на филмот „Роки“.
Содржина
Фило Бедо (го игра Иствуд) поправа автомобили, но всушност заработува за живот од уличните борби што му ги организира пријателот Орвил (го игра Луис). На Фило му се допаѓа кантри-музичарката Лин Хелис-Тејлор (ја игра Лок), која поминува една ноќ со него, а потоа си заминува. Заедно со Орвил и со орангутанот Клајд, Фило оди на пат по долината Сан Фернандо во потрага по Лин. Патем ја запознаваат девојката Еко (ја игра Д’Анџело) со која се зближува Орвил, а нив ги брка мотоциклистичката банда „Црни вдовици“...
Космос-1218
Космос-1218 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Тјуратам, Бајконур, СССР на 30 октомври 1980 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 6700 килограми. Космос-1218 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,6 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 64,8°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 343 км, а најмалото на 169.
Јени Кутим
Таа е најпозната по нејзината обемна работа со наводниот шведски сериски убиец Томас Квик. Квик, исто така познат како Стур Бергвол (неговото родено име), признал повеќе од триесет убиства и бил осуден за осум од нив, што го прави најозлогласениот сериски убиец во Шведска. Кутим работела со менторот и пријател, новинарот Ханес Растам и заедно откриле дека Квик направил лажни признанија, што резултирало со снимање на три наградувани документарни филмови. Документарците ја разгледувале полициската истрага и откриле како на Квик му се давале информации и се водел низ местата на злосторството, под влијание на лекарста, до кои имал слободен пристап. Во меѓувреме, тој се лекувал со терапија за таканаречените потиснати сеќавања што го навеле да ги признае осумте убиства што не ги извршил.
Кутим продолжила да работи на приказната на Квик и заедно со колегата Ден Јозефсон го продуцирала документарниот филм: Жената зад Томас Квик кој ја открил групата луѓе што го овозможиле митот за Томас Квик. Подлабоката истрага ја открила динамиката на групното размислување што ја овозможила приказната за серискиот убиец кој никогаш не бил. Во 2013 година Квик бил ослободен од сите убиства за кои бил осуден по петгодишен процес за расчистување на неговото име.
Комисијата на Бергвол потврдила дека обемната работа на новинари како Кутим помагаат да се расветлат системските грешки во шведскиот правосуден систем. Шведскиот министер за внатрешни работи, Андерс Игеман, рекол дека извештајот е почетна точка за да се направат потребните промени „за да се осигура дека тоа никогаш повеќе нема да се случи“.
Биографија
Кутим била израсната како Јеховин сведок, но го напуштила движењето во тинејџерските години. Таа завршила новинарско образование преку Меѓународната бизнис школа во Вашингтон. Таа го завршила своето стажирање во Фокс њуз за време на почетокот на војната во Ирак во 2003 година, а нејзиниот надзорник бил „ репортер на Ер Форс Уан “, кој го придружувал американскиот претседател на неговите патувања. Кога се вратила во Шведска, студирала современа историја, плус практична програма за новинарство на Универзитетот во Седерторн и по дипломирањето во 2007 година започнала да работи во високопрофилниот истражувачки магазин на Шведската јавна телевизија SVT.
На 16 мај 2010 година, бил емитуван документарниот филм McFusk & C, кој меѓу другото го открил изневерувањето на Мекдоналдс со платите на вработените, направено од Кутим и продуцентот Бо Линдквист, исто така познат по скандалот Макиарини.
Во 2012 година, Detector била лансиран во шведското Радио P1, програма за проверка на факти која Кутим ја водела заедно со Хенрик Торехамар. Програмата била емитувана пет пати во текот на март и април 2012 година. Концептот и името Детектор потекнуваат од Данска и Данска радио, каде Кутим била вклучен во развојот на оригиналниот шоу заедно со водителот на програмата Томас Бух Андерсен.
За време на изборите во 2018 година, СВТ објавил дека Кутим, заедно со новинарот Фредрик Лаурин, ќе работи за анкетата на Факти која била вклучена во faktiskt.se, која ја воделе SVT, Sveriges Radio, Dagens Nyheter и Svenska Dagbladet, и која ги разгледувала фактите за време на парламентарните избори, кои завршиле во декември 2018 г.
Во пролетта 2019 година, таа била една од репортерите на, популарна ТВ-емисија за вистински злосторства на шведската национална телевизија.
Во третиот квартал 2019 година е закажана премиера на играниот филм Quick во продукција на Микаел Хафстром. Филмот ја прикажува работата на Растам и Кутим кои ја откриваат вистината за Томас Квик. Алба Август ја игра улогата на Кутим, а Јонас Карлсон го игра Растам, додека Дејвид Денцик го игра Квик.
Јован Рафаил
Јован Рафаил — катепан на Италија од септември до декември 1046 година. Го заменил катепанот Евстатиј Палатин и пристигнал со армија од варјашки сили во Бари.
Бидејќи варјашките сили не биле добро примени од луѓето во Бари, Јован Рафаил го минал своето владеење во Отранто. За време на неговот владение Аргириј станал најголемиот византиски војсководец во Италија.
Рајна-Рур
Метрополитенската област е наречена по реките Рајна и Рур, кои ги дефинираат географските одлики на области и историски неговиот економски столб.
Поделби
Постојат многу различни поддефиниции на она што му припаѓа на областа Рајна-Рур, но метрополитенската област официјално има граници со Хам на исток, Менхенгладбах на запад и Бон на југ и малиот град Везел како своја најсеверна точка. Северната граница е слична со границата на Рурската област.
Табелата подолу го покажува неофицијалниот збир на областите. Во официјалната дефиниција метрополитенската област е многу помала.
Евростат Urban Audit го дели Рајна-Рур областа во шест Поголеми урбани зони (ПУЗ). Овие шест урбани зони не ги покриваат градовите Ремшајд и Золинген, ниту округот Рајна-Нојс.
Рурска област (Вестфалски дел)
Бохум, Ботроп, Гелзенкирхен, Хаген, Хам, Херне, Изерлон, Реклингхаузен, Витен
Рурска област (Рајнски дел)
Дујсбург, Мерс, Милхајм во Рур, Оберхаузен
Бершки крај
Бершки Гладбах, Ремшајд, Золинген, Вупертал
Рајнска долина
Бон, Крефелд, Леверкузен, Менхенгладбах, Мерс, Нојс
Економија
Историски гледано, поголемиот дел од Рур бил во најголем дел се одликува со тешката индустрија од времето на доцниот 19-ти и раниот 20 век. Од средниот век, Келн, Дортмунд и другите градови биле важни регионални трговски центри, но во текот на 19-от век градот Диселдорф постигнал голем пораст и станал администативен центар на областа, а од 1945 година и политички главен град.
Сидерална астрологија
Сидерална астрологија е астролошки систем кој се користи од некои астролози (на пример во индиската астрологија), при што интерпретациите се засноваат врз користење на ѕвездениот зодијак. При сидералниот зодијак, знаците се соодветни со небесните соѕвездија. Според тоа, знаците се движат поинаку од тропскиот зодијак кој се користи во западната астрологија. На пример, знакот Овен започнува од 21 март до 20 април во тропскиот зодијак, но во сидералниот е од 14 април до 14 мај.
Рајна-Рур
Економија
Денес, метрополитенската област Рајна-Рур изнесува околу 15% од БДП-то на германската економија и може да се постави како трет најголем БРП на метрополитенските области во Европската Унија и 16-ти најголем БДП во светот. И покрај оваа големина, областа Рајна-Рур често нема меѓународна конкурентност од недостатокот на единствена презентација, во која градовите и урбаните области во рамките на областа, често се занимаваат со посебна инвестициона политика едни против други.
Сообраќај
Метрополитенската област може да се пофали со два меѓународни аеродрома Келн/Бон и Диселдорф и неколку регионални/домашни аеродроми како Дортмунд, Диселдорф/Менхенгладбах и Веце. Градот Келн, исто така, е поврзан со аеродромот Франкфурт со едночасовна железничка брза линија Келн-Франкфурт.
Зеленика
Зеленика или зеленица (науч. Buxus) — род од околу 70 видови во семејството зеленики (Buxaceae).
Рајна-Рур
Комерцијални аеродроми
Пристаниште Дујсбург (Дуиспорт) и пристаниште Дортмунд се големите индустриски пристаништа во внатрешноста и служат како центри по Рајна и германскиот континентален воден транспортен систем.
Зеленика
Зелениката води потекло од западна и јужна Европа, југозападна, јужна и источна Азија, Африка, Мадагаскар, најсеверна Јужна Америка, Средна Америка, Мексико и Карибите, со тоа што најголемиот број видови се тропски или суптропски; само европските и некои азиски видови се отпорни на мраз. Центри на диверзитет наоѓаме во Куба (околу 30 вида), Кина (17 вида) и Мадагаскар (9 вида).
Ова се бавнорастечки зимзелени грмушки и мали дрва, кои растат до висина од 2-12 м (ретко до 15 м). Листовите се спротивставени, заоблени, ланцеолатни и кожести; кај највеќето видови се мали, со должина од 1,5-5 см и широчина од 0,3-2,5 см, но долги и до 11 см и 5 см во ширина кај B. macrocarpa. Цветовите се мали и жолтозелени, со обата пола на едно растение. Плодовите се мали капсули долги по 0,5-1,5 см (до 3 см кај B. macrocarpa) и содржат по неколку мали семиња.
Рајна-Рур
Настани
Областа е домаќин на осум фудбалски клубови, најуспешните меѓу нив се ФК Борусија Дортмунд, ФК Борусија Менхенгладбах, ФК Келн, ФК Шалке 04 и ФК Бајер Леверкузен.
Зеленика
Родот се дели на три генетски посебни отека, секој од различен регион - еден од Евроазија, друг од Африка (соврен северозападна Африка) и Мадагаскар, и трет од Америка. Африканските и американските отсеци се генетски посродни од евроазискиот отсек (Балтазар и др., 2000).
Рајна-Рур
Знаменитости
Неколкуте туристички одредишта во областа привлекуваат над 12 милиони туристи годишно; Келнската катедрала, самата над 6 милиони туристи. Други поважни атракции се палатите Августусбург и Фалкенлуст близу Бон и Замок Бенрат близу Диселдорф, како и рудникот за јаглен и индустриски комплекс Цолферајн и други знаменитости на европскиот пат на индустриското наследство.
Зеленика
Симболика и употреба
Зелениките често се користат како жива ограда и во украсно поткастрување, а цврстото дрво (наречено „шимшир“) е особено вреднувано за дрворез и дрвени печати за печатење. Фактот што цветовите се незабележителни значи дека растението се одгледува за листовите. Зелениката особена примена наоѓа кај живата ограда, украсното поткастрување, и лавиринти во формални градини. Ако ѝ се даде време, живата ограда може да порасне огромна. Меѓутоа често се кастри во мал формат, како кај познатите градини на Виландрискиот дворец во Франција.
Рајна-Рур
Музеи
НРВ Форум, Уметничка галерија Северна Рајна-Вестфалија, Кунстхале Диселдорф, Музеј Кених, Музеј Лудвиг, Римско-германски музеј, Музеј Валраф-Рихарц, Неандерталски музеј и Германски музеј Бон се некои од најпознатите примери.
Образование
Метрополитенската област Рајна-Рур е дом на девет универзитети и преку 30 високи школи, со вкупно над 300.000 студенти. Најголемиот е најстариот универзитет е Келнскиот (Universität zu Köln), првично основан во 1388. Други универзитети се:
Зеленика
Симболика и употреба
Зелениката традиционално се користела за израборка на белите шаховски фигури.
Рајна-Рур
Општини
Следниве регистри ги покажуваат сите општини кои официјално припаѓаат на областа Рајна-Рур. Демографски, овие општини вклучуваат 20 градови (слободни градови (German: „Kreisfreie Städte“)), секој со повеќе од 100.000 жители и 11 окрузи (German: „Kreis“), секој со население со повеќе од 250.000 жители. Некои окрузи припаѓаат само делумно на областа Рајна-Рур. Во таков случај единствено општините кои припаѓаат на метрополитенската област се прикажани.
Цементарница Усје
Цементарница УСЈЕ АД е производител на цемент и други градежни материјали. Како членка на Групацијата ТИТАН, која е мултирегионален производител на цемент, Цементарница УСЈЕ АД е современа компанија и активен член на заедницата. Компанијата е сместена во Скопје, главниот град на Република Македонија. Цементарница УСЈЕ АД започна да произведува цемент во 1955 година, а денес вработува повеќе од 300 луѓе. Цементарница УСЈЕ АД е една од најголемите компании во земјата и се вбројува меѓу врвните 20 компании според профитот и резултатите.
Историјат
Изобилието на суровина (лапорец) во околината на Скопје во 50-тите години била главната причина за изградба на фабрика за цемент во близина на каменоломот, па така фабриката почнала да се гради во 1952 година во областа означена за индустриски развој. Изградбата завршила и првата ротирна печка на УСЈЕ започнала со пробна работа во април 1955 година. Втората ротирна печка била пуштена во употреба во 60-тите години.
По катастрофалниот земјотрес во Скопје, потребата за цемент значително пораснала, што довело до инсталирање на трета и четврта ротирна печка според сувиот метод, со употреба на предгревател од германската фирма Polysius во 1967 и 1973 година. Паралелно со зголемувањето на производството на клинкер, биле инсталирани нови млинови за цемент.
Копот за варовник Говрлево бил отворен во 1977 година.
Паралелно со зголемувањето на производните капацитети, имало постојани подобрувања во квалитетот на цементот. Во 70-тите години, УСЈЕ произведувал цемент ПЦ 450 и хидрауличното врзивно средство Усјемал, кое било лансирано во 1978 година.
Борна
Борна (Borna) — град во сојузната покраина Саксонија, Германија, административно седиште на округот Лајпциг. Се наоѓа околу 30 километри југоисточно од Лајпциг. Има околу 21.000 жители.
Цементарница Усје
Историјат
УСЈЕ растел многу брзо, преку инвестирање и опремување со најсовремена технологија, што овозможувало пониски трошоци на производство, безбедни услови за работа и заштита на Животната Средина.
Борна
Историја
Борна како град е стар повеќе од 750 години.
Цементарница Усје
Историјат
Во 1980-1982 година, печките 3 и 4 се унапредиле и работата на старите печки 1 и 2 престанале во 1983 и 1984 година.
Борна
Историја
Од раниот век, пејзажот околу Борна бил обликуван со отворени јагленокопи, чиј врв достигна во 1980-тите. Во последниве 20 години биле вложени огромни напори да се ревитализира пејзажот; со поплавување на отворените копови и создавање нови езер, како и засадување илјадници дрвја.
Цементарница Усје
Историјат
Во 1998 година, трансформацијата на сопственичкиот капитал донело нови сопственици во УСЈЕ, Титан Групација и Holcim.
Борна
Историја
Современата историја на Борна била обогатена со префрлањето на црквата од соседниот Хојерсдорф во Борна. На крајот на октомври во 2007, романескната градба на Црквата Емаус во Хојерсдорф од век (12 километри од Борна) била отсечена од земјата и преместена на плоштадот Мартин Лутер во Борна.
Цементарница Усје
Заштита на животна средина
Заштитата на Животната Средина е од посебно значење за Цементарница УСЈЕ АД, која направила значителни вложувања во материјални и човечки ресурси, кои вклучуваат:
- Отстранување на електростатичките и поставување вреќести филтри на линијата 3 и реконструкција на ладилниот систем за клинкер на ротирна печка 3 во 2000 година;
- Инсталирање на вертикален млин за мелење петрол кокс и реконструкција на систем за ладење на ротирна печка 4 во 2001 година;
- Отстранување на електростатичките и поставување вреќести филтри на линијата 4 во 2002 година.
- Воведување и спроведување на стандардите ISO 9001:2000 од 2004 година и ISO 14001:2004 за Заштита на Животната Средина од 2006 година.
Мито Спасевски
Мито Спасевски — македонски поет, професор на Педагошкиот факултет „Св. Климент Охридски“ во Скопје.
Животопис
Мито Спасевски е роден 1952 година во с. Мраморец, Дебарца, Охридско. Доктор е по филолошки науки од областа на книжевноста. Редовен професор e на Педагошкиот факултет „Св. Климент Охридски“ – Скопје и предава предмети од областа на книжевноста, јазикот и говорот. Автор е на дваесетина научни и стручни дела од областа на книжевноста, јазикот и литературата („Фолклорни и книжевни огледи за литературата за деца“, „Аналитички студии и опсервации на литературата за деца“, „Литература за деца“, „Воспитно-образовни аспекти по култура на говор“, „Методика на воспитно-образовната работа по култура на говор“, „Книжевни проследби и студии“ и др.). Автор е на повеќе од стотина научни трудови и проекти од областа на  книжевноста, говорот и јазикот, презентирани на меѓународни и домашни научни собири. Тој е еден од основачите, а бил и потпретседател на Балканската асоцијација на педагошки факултети. Бил меѓународен рецензент од областа на книжевноста и културата на говорот. Член е на Друштвото на писателите на Македонија од 1990 година.
Книжевно творештво
Мито Спасевски е автор на поетските книги :
Горан Стефановски
Горан Стефановски (, –, ) — македонски драмски писател. Тој зазема значајно место во современата македонска книжевност и се смета за најистакнат македонски драматург во периодот по Војдан Чернодрински.
Венецијанска Република
Венецијанската Република (венециски: (Serenìsima) Repùblica Vèneta или Repùblica de Venesia, италијански: Serenissima Repubblica di Venezia) — град-држава и приморска република со центар во градот Венеција во Североисточна Италија. Републиката постоела во текот на еден милениум, од крајот на 7 век до 1797 година.
Горан Стефановски
Животопис
Горан Стефановски е роден на 27 април 1952 година во Битола каде неговите родители работеле во Народниот театар – Битола. Неговиот татко, Мирко, бил театарски режисер, а неговата мајка, Нада, глумица. Голем дел од детството на Горан го поминал во театрите. Негов помлад брат е Влатко Стефановски, добро познат виртуоз гитарист.
Венецијанска Република
Име
Службено беше позната како Најспокоена Република Венеција и често се нарекувашe "La Serenissima", во однос на називoт како една од „Најспокојните републики“, во овој контекст, „Најспокојна“ впрочем значи суверена.
Влада
Со републиката владееше Дужд (Војвода), кој беше избран од членовите на Големиот совет на Венеција и парламентот на град-држава и владееше доживотно. Владејачката класа била олигархија на трговци и аристократи. Венеција и другите италијански приморски републики одиграа клучна улога во негувањето на капитализмот. Венецијанските граѓани генерално го поддржуваа системот на управување. Градската држава спроведуваше строги закони и користеше безмилосни тактики во своите затвори.
Горан Стефановски
Животопис
Во октомври 1974 година се запознал со Пат Марш, англиски јазичар која дошла да предава англиски јазик на скопскиот универзитет. Тие се венчале во 14 март 1976 година. Кога се запознале, тој пишувал претстава заснована на македонскиот фолклор за Слободан Унковски, еден од режисерите на театарската група на која ѝ се приклучил како студент. Унковски останал негов доживотен соработник и пријател. Јане Задрогаз постигнал голем успех и продолжил да се прикажува на престижниот меѓународен театарски фестивал во Белград (БИТЕФ), потоа во Париз и конечно на Театарскиот фестивал Каракас во Венецуела.
Венецијанска Република
Симболи на републиката
Знамето на Република Венеција, попознато како Знаме на Апостол Марко (stendardo di San Marco), беше симбол на Република Венеција, до нејзиното распуштање во 1797 година. Главен симбол бил Лавот на Свети Марко, симболизирајќи го Марко Евангелистот, светецот-заштитник на Венеција. Карактеристична одлика на знамето се неговите шест реси, кои беа додадени за да ги претставуваат оригиналните шест сестиери на Венеција. Ресите служат и за да се спречи оштетувањето на централниот дел на знамето од ветерот. За време на мирот, Лавот на Свети Марко бил прикажан покрај отворена книга. Меѓутоа, кога Републиката беше во војна, Библијата беше заменета со лавот кој фаќа исправен меч.
Горан Стефановски
Животопис
Две години подоцна, „Лет во место“ ја имал својата прва изведба, претстава што се занимава со проблемот на македонското прашање во доцниот XIX век и идентитетот на нацијата. Со тоа Стефановски пораснал во очите на неговите сонародници ширум светот.
Венецијанска Република
Историја
Хуните, предводени од страна на Атила во 452 година го разрушиле градот Аквилеја. Жителите на тој град започнале да бараат засолниште во разните блата и острови по крајбрежјето на морето, притоа основајќи неколку села како Градо, Хераклеја, Маламоко и други. По падот на Западното Римско Царство, нејзината територија била поделена помеѓу Остроготите, Византија и др. При избувнувањето на војните со Лангобардите, се појавил проблем околу неопходноста од општо управување. Така, во 697 година жителите го избрале Паоло Лучио Анафесто за врховен политички водач. Во почетокот, седиштето на раководството се наоѓало во Хераклеја. Во 742 година тоа било преместено во Маламоко, а веќе од 810 година во тогашниот остров Ријалато. На овој остров во текот на времето бил изграден градот Венеција.
Горан Стефановски
Животопис
Скоро секоја година во следните триесет и три години се претставувала нова и успешна претстава на Горан Стефановски, од кои многубројни биле наградувани. Во осумдесеттите, тој постојано ги туркал границите на југословенскиот театар, како во уметничка така и во политичка смисла. „Дупло дно“ (1983) била особено смела во предизвикот на државните цензори. Во 1988 година, „Црна дупка“ била првпат изведена на сцената. Со својата единствена структура и зачудувачка театралност, генерално се смета дека е најголемиот придонес на европскиот театар.
Венецијанска Република
Историја
За време на владеењето на Деусдедит, Венеција станала област на крстопат на заемни интереси помеѓу Царството на Франките и Византија. Ова резултирало и до создавање на различни политички фракции, каде едната фракција била про-византиска, друга била онаа која посакувала поголема поврзаност со империјата на север. Постоела и фракција која верувала во создавање на независност на Венеција и нејзината управа.
Горан Стефановски
Животопис
1985 година го одбележа преминувањето на драматургот во ТВ-серии за деца. „Бушава азбука“, детска ТВ-серија во која секоја епизода поучува за една од 31 буква од македонската азбука преку комбинација на анимација и скици. Синот на Стефановски, Игор, е роден во 1980 година, а неговата ќерка Јана е родена во 1986 година. Таа година, Горан го основал отсекот за драматургија на Факултетот за драмски уметности во Скопје, каде бил редовен професор до 1998 година.