cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ото Кунце
Карл Ернст Ото Кунце (23 јуни 1843 - 27 јануари 1907) бил германски ботаничар.
Биографија
Ото Кунце е роден во Лајпциг.
Како аптекар во својата рана кариера, тој објавил есеј со наслов Џебната фауна на Лајпциг. Помеѓу 1863 и 1866 година работел како трговец во Берлин и патувал низ Средна Европа и Италија. Од 1868 до 1873 година имал своја фабрика за етерични масла и постигнал удобен животен стандард. Помеѓу 1874 и 1876 година, тој патувал низ светот: Карибите, САД, Јапонија, Кина, Југоисточна Азија, Арапскиот полуостров и Египет. Дневникот на овие патувања бил објавен како „Околу светот“ (1881). Од 1876 до 1878 година студирал природни науки во Берлин и Лајпциг и докторирал во Фрајбург со монографија од родот Cinchona.
Во 1886 година, Кунце го посетил рускиот Близок Исток и го поминал периодот 1887–88 на Канарските Острови. Резултатите од двете патувања станале дел од неговата главна работа, Revisio. На почетокот на 1890-тите заминал за Јужна Америка, од која успеал да ги види речиси сите земји. Во 1894 година, тој ги посетил јужноафриканските земји, како и германските колонии. Во последните години од животот, Кунце трајно се преселил во Санремо (Италија).
Иако изјавил дека само ревносно применува стандардна практика, неговите револуционерни идеи за ботаничката номенклатура создале раскол помеѓу конкурентните групи Правила на ботаничката номенклатура, претходниците на современиот Меѓународен кодекс за номенклатура за алги, габи, и растенијата. Конфликтот дошол до почеток на Вториот Меѓународен ботанички конгрес во 1905 година, две години пред смртта на Кунце. Неговите бескомпромисни одговори на различните ставови значеле дека вратите на голем дел од академскиот свет, особено во Европа, биле затворени за него.
Работата на Кунце фрлила силна светлина врз несоодветноста на претходните пристапи кон ботаничката номенклатура. Група американски ботаничари развиле алтернативен сет на правила, Рочестерски законик, кој го предложиле во 1892 година како алтернатива на меѓународните правила. Овој раскол не бил решен дури до 1930 година.
Луиз Маунтбатен
Луиза Александра Мари Ајрин Маунтбатен (13 јули 1889 - 7 март 1965 година) била кралица на Шведска како сопруга на кралот Густаф VI Адолф. Родена како принцеза од германската куќа Батенберг, Луиз била тесно поврзана со владејачките семејства на Британија и Русија. За време на Првата светска војна, Луиз служела како медицинска сестра во Црвениот крст. Таа се омажила за вдовецот Густаф Адолф во 1923 година и ја презела улогата на прва дама на Шведска, но не станала кралица до неговиот прием во 1950 година. Кралицата Луиз била забележана по нејзината ексцентричност и прогресивни ставови.
Ран живот
Луиз е родена како принцеза од Батенберг во Шлос Хајлигенберг, Зехејм-Југенхајм, во Големото Војводство Хесен. Нејзиниот татко, принцот Луј од Батенберг, кој бил адмирал во британската кралска морнарица, се откажал од својата германска титула за време на Првата светска војна и го прекрстил своето семејство во „Маунтбатен“ по налог на Џорџ V. Потоа бил создаден како првиот маркиз од Милфорд Хевен во врсниците на Обединетото Кралство. Според тоа, од 1917 година, неговата ќерка била позната како „Лејди Луиз Маунтбатен“. Нејзината мајка била принцезата Викторија од Хесен и Рајна, внука на кралицата Викторија. Луиз била сестра на Луис Маунтбатен, 1. Ерл Маунтбатен од Бурма и на принцезата Алиса од Батенберг, која била мајка на принцот Филип, војводата од Единбург. Таа била внука и на царицата Александра Федоровна од Русија. Поради работата на нејзиниот татко, семејството се движело меѓу различни територии во Британската империја, како што е Малта, но тие често се враќале во Хајлигенберг надвор од Дармштат, кој го сметале за нивна викендичка, секогаш задржувајќи престој во Англија. Луиз често ја посетувала нејзината прабаба, кралицата Викторија на островот Вајт со нејзината мајка за време на нејзиното детство. Семејството е опишано како хармонично; родителите на Луиз живееле во среќна љубовна врска, а не во договорен брак, а Луиз била особено блиска со нејзиниот брат, со кого се допишувала до нејзината смрт. Луиз и нејзината сестра биле школувани од гувернанти, освен за краток период во училиштето за девојки Текстер во Дармштат.
Во 1914 година, Луиз и нејзината мајка ја посетиле Руската империја и биле поканети на патување по Волга со нивните царски роднини. За време на нејзината посета, Луиз со загриженост го забележа влијанието на Распутин. Патувањето било прекинато поради ненадејното избувнување на Првата светска војна, а таткото на Луиз телеграфирал веднаш да се вратат. Мајката на Луиза ѝ го дала накитот на царицата на безбедно чување, а тие ја напуштиле Русија со брод од Хапсал во Естонија и отпатувале во неутрална Шведска, плаќајќи го патувањето со злато, бидејќи нивните пари одеднаш биле неприфатлива валута во Русија. Тие останале во Шведска како гости на престолонаследникот Густаф Адолф и на престолонаследничката принцезата Маргарет, нејзината прва братучедка еднаш отстранета, во палатата Дротнингхолм, само една вечер пред да се вратат во Велика Британија.
Додворувања
Во 1909 година, Луиз добила предлог од Мануел II од Португалија. Нејзиниот вујко, Едвард VII, британскиот монарх, бил за спарувањето, но Луиз одбила, бидејќи сакала да се омажи за љубов. На дваесетгодишна возраст, Луиз тајно се свршила со принцот Кристофер од Грција, но тие биле принудени да се откажат од врската поради финансиски причини. Непосредно пред избувнувањето на Првата светска војна, Луиз се заљубила во човек на кој нејзините родители одобрувале, но тој бил убиен во раните денови на војната. Подоцна за време на војната, додека волонтирала како медицинска сестра во Неверс, започнала врска со Александар Стјуарт-Хил, шкотски уметник кој живеел во Париз. Очекувајќи дека нејзините родители ќе бидат разочарани од нејзиниот избор, Луиз ја чувала нивната свршувачка во тајност. На крајот, таа им се доверила на нејзините родители, кои првично биле со разбирање, и двапати го покани Стјуарт-Хил на посети во Кент Хаус. Всушност, нејзиното семејство, нарекувајќи го „Шекспир“ поради неговиот чуден изглед, го нашло „екцентричен“ и „ погоден “. Поради недостиг на ресурси, свршената двојка се согласила да го одложи бракот за по војната. Но, во 1918 година таткото на Луиз и објаснил дека Стјуарт-Хил најверојатно е хомосексуалец и дека бракот со него е невозможен. Во 1923 година, шведскиот престолонаследник Густаф Адолф, кој три години бил вдовец на братучетката на мајката на Луиз, принцезата Маргарет од Конат, го посетил Лондон и, на изненадување на Луиз, почнал да ѝ се додворува. Иако како млада Луиз рекла дека никогаш нема да се омажи за крал или вдовец, таа го прифатила предлогот на мажот кој е предодреден да биде и двајцата. Меѓутоа, според §5 од шведскиот закон за наследување од 1810 година (Закон 1810:0926), принцот од шведската кралска куќа го изгубил правото на наследство на престолот доколку „со или без знаење и согласност на кралот, се оженил со приватен Швеѓанец или ќерка на странец“ ( med eller utan Konungens vetskap och samtycke, tager till gemål enskild svensk eller utländsk mans dotter ). Откако била објавена свршувачката на парот, имало живи дискусии во медиумите за тоа дали идната невеста има уставно право да стане идната кралица на Шведска. Како одговор, шведското Министерство за надворешни работи, цитирајќи го предметниот закон, го појасни терминот „ќерка на приватен Швеѓанец или странец“ да значи „оној кој не припаѓал на суверено семејство или на семејство кое, според меѓународната практика, не би биде еднаков на тоа“ ( som icke vore medlem av suverän familj eller familj som enligt internationell praxis vore därmed likställd ), и објави дека шведската влада „побарала од британската влада објаснување за позицијата на Лејди Луиз Маунтбатен во овој поглед“. Министерството дополнително објавило дека по одговорот на британската влада на нејзината истрага и последователната истрага за ова прашање, било утврдено дека изборот на идна сопруга на престолонаследникот е во согласност со законот за наследување, со што се заклучува дебатата за претстојната венчавка.
На 27 октомври 1923 година, соодветните ополномоштеници на Шведска и Велика Британија го потпишале „Договорот меѓу Велика Британија и Шведска за брак на Лејди Луиз Маунтбатен со неговото кралско височество принцот Густаф Адолф, престолонаследник на Шведска“. Договорот, делумно, навеле дека кралевите на Обединетото Кралство и Шведска „кога процениле правилно дека сојузот меѓу нивните соодветни кралски куќи треба повторно да се склучи со брак...се договориле и ги склучиле следните членови“, кои членовите објавиле дека бракот ќе се слави во Лондон и ќе биде соодветно потврден, дека финансиските спогодби на двојката ќе бидат изразени во посебен брачен договор кој бил прогласен за „интегрален дел од сегашниот Договор“, и дека двете нации ратификувале договорот кој ќе биде разменет во Стокхолм, што формално се случило на 12 ноември 1923 година.
Престолонаследничка
Бракот меѓу Луиз и Густав Адолф бил според сите сметки љубовно спарување и бил опишан како многу среќен. Таа и се допаднала и на нејзината свекрва поради нејзината пријателска природа, иако ретко се гледале, бидејќи кралицата Викторија поголемиот дел од времето го поминувала во Италија. Фактот дека кралицата го поминувала поголемиот дел од своето време во странство значело дека Луиз од самиот почеток презела многу кралски должности, што на почетокот и било тешко бидејќи во овој момент била опишана како прилично срамежлива.
По смртта на кралицата во 1930 година, Луиза била официјално првата дама на нацијата, од која се очекувало да ги извршува сите должности на кралица, дваесет години пред да стане кралица. Тоа значело дека Луиз требало да ја преземе заштитата на сите организации и здруженија кои традиционално и се доделуваат на кралицата. Таа била направена заштитник на шведскиот Црвен крст, детска болница на принцезата Луиз, Евгенија Насловна, ( "Комисија за помош на кралицата за итни случаи") Drottningens centralkommitté, Arbetsflitens Befrämjande работа ( "Промовирање на внимание), Sophiahemmet и Македонски Hemslöjdsföreningarns Riksförbund ( ' Шведско занаетчиско друштво“). Во врска со оваа работа, Луиз забележа: „Тешко ми е да бидам заштитник на различни институции, бидејќи сум навикнат на практична работа, како обичен човек, пред мојот брак“.  Како поранешна медицинска сестра, факт што со гордост го истакнувала, Луиз била заинтересирана за подобрување на условите за работа на медицинските сестри.
Единственото дете на Луиз, ќерката, било мртво родено на 30 мај 1925 година.
Во 1926-1927 година, принцот на престолонаследникот направил меѓународно патување низ светот во корист на шведските интереси, што било опишано како голем успех, особено патувањето во Соединетите држави, за време на кое тие патувале низ целата земја од Њујорк до Сан. Франциско. Јавниот интерес бил голем, а парот се здобил со репутација на „демократски“, откако одбиле такви формалности како што е поздравување на гостите на прием седнати на тронови, што тие биле поканети да го направат на приемот на американски милионер. За време на интервјуто во Солт Лејк Сити, Луиз изјавила дека верува во родовата еднаквост и дека жените се целосно способни да бидат активни во сите професии и во деловниот свет, како и во политиката: „Жените се целосно интелектуално еднакви со мажите и. под услов да им се даде доволно образование, се способни да заслужат почит и восхит како и мажите на ова поле“. Во 1934–35 година, таа направила слично патување со Густав Адолф во Грција и околу Блискиот Исток и Африка, наречено Ориент турнеја. Во 1936 година, Луиз присуствувала на погребот на Џорџ V од Велика Британија. За време на Втората светска војна, Луиз била активна во хуманитарната работа во рамките на Црвениот крст. Таа собирала свеќи и други неелектрични извори на светлина за сиромашните за време на кампањата „Винтерљус“ (англиски: Winter Lights). Друг придонес бил Kronprinsessans Gåvokommitté för Neutralitetsvakten (англиски: „The Crown Princess Gift Association for the Neutral Defence Forces“), кој им обезбедил на војниците мобилизирани да ги чуваат границите на неутрална Шведска со подароци: обично чорапи, шалови и капи плетени од сите соработници. над земјата. Како граѓанин на неутрална земја, Луиз можела да делува и како гласник меѓу роднините и пријателите преку воените граници. Таа, исто така, обезбедувала залихи на многу приватни граѓани на овој начин, како што се „две стари дами во Минхен“, поранешната наставничка по германски јазик на покојната сопруга на нејзиниот сопруг и протераната принцеза Татјана од Русија во Палестина. Се вели дека многумина би умреле, да не била помошта на Луиз. На пример, во 1940 година, таа му испратила намирници на британскиот мајор Мајкл Смајли од Пушкачката бригада, кој бил заробен и сместен во логор за воени заробеници, откако неговата свекрва Алиша Пирсон побарала од неа помош. За време на Финската зимска војна, Луиз основала дом за фински воени сираци во палатата Улриксдал.
Кралица
Во 1950 година, Луиз станала кралица по доаѓањето на нејзиниот сопруг на тронот. Луиз е опишана како вистински демократ во душата, и затоа била малку вознемирена што ја слават само во својство на кралица. Во врска со вниманието, таа забележала: „Луѓето ме гледаат како да сум нешто посебно. Сигурно не изгледам поинаку денес од она што изгледав вчера!“
На Луиз не и се допаднал строгиот протокол пред Првата светска војна на дворот, задржан во ерата на нејзината свекрва и го реформирала кога станала кралица, воведувајќи нови упатства во 1954 година со кои се демократизирале многу стари обичаи. Во 1962 година, таа ги укинала презентациите на судот, ги заменила со „демократски дамски ручеци“, на кои поканила професионални жени од кариера, обичај што требало да продолжи и под принцезата Сибила по нејзината смрт. Луиз исто така ја реновирала и украсила внатрешноста на Кралската палата во Стокхолм. Луиз била опишана како ексцентрична за кралското семејство и темпераментна; можела многу да се налути, но било кажано дека поседува добро срце, одлична смисла за хумор, чувство за самоиронија и дека можела да направи разлика помеѓу себе и нејзината кралска улога. Таа можела отворено да ги покаже своите симпатии, а тоа било сфатено како знак на нејзината искреност. Еден дворјанин коментирал: „Би ја опишал кралицата како „господин“. Таа никогаш не би избегнала да ги признае сопствените грешки.“ Луиз е опишана како голем љубовник и патриот на нејзината нова родна земја и често била шокирана од шведските непатриотски обичаи. Таа била поддржувач на политичкиот систем и демократијата во формата што се развил во Шведска и го кажала своето мислење на нејзините роднини дека ниту еден друг политички систем освен шведскиот не создал таков среќен развој за ниедна нација. Кралицата Луиз, исто така, се восхитувала на шведската природа и особено на Швеѓанките, поради она што го сметала за нивното природно достоинство без разлика на класата, и забележала дека никогаш не видела земја со помала вулгарност од Шведска.
Кралицата Луиза имала неколку кучиња од померанец кои ги криела за нејзината личност при посетата во странство, што предизвикувало проблеми при патувањето низ царината (што обично го правела под псевдонимот „Грофица од Грипхолм“ или „Госпоѓа Олсон“). Откако секоја година земала летни одмори со нејзиниот сопруг во Италија, таа секогаш заминувала пред него за да ја посети Англија пред да се врати во Шведска. Популарната приказна раскажана за нејзините тврдења дека Луиз, откако за малку ќе ја удрил автобус во Лондон (затоа што често пешачела ), зела мала картичка со зборовите: „Јас сум шведската кралица“ испечатени на неа., за луѓето да знаат која е таа во случај да ја удри возило. Во Лондон, таа често престојувала во хотелот Хајд Парк, често поминувајќи ја улицата каде што имала голема трговска дејностза да купува, што ја поттикна лонејзината белешка.
Во 1963 година, Луиз го придружувала својот сопружник во државна посета на Франција, каде што оставила голем впечаток кај претседателот Шарл де Гол. На вечерата, таа му рекла: „Морам да те замолам да го извиниш мојот грд француски јазик. Мојот француски е тој што се зборувал во рововите во 1914 година.“ Де Гол подоцна присуствувал на нејзината комеморација во Париз, што била прва прилика францускиот претседател да ја посети тамошната шведска црква, како и една од само двете прилики кога Де Гол посетил комеморација од тој вид. Последниот официјален ангажман на кралицата Луиз била вечерата за Нобеловата награда во 1964 година, за време на која никој не забележал дека таа всушност е веќе болна.
Смрт и погреб
Кралицата Луиза починала на 7 март 1965 година во болницата Свети Горан, во Стокхолм, Шведска, по итна операција по период на тешка болест. Таа го имала своето последно појавување во јавноста на церемонијата на доделување на Нобеловата награда во декември 1964 година. Кралицата Луиз е погребана покрај нејзиниот сопруг и неговата прва сопруга, престолонаследничката принцезата Маргарет, на Кралските гробишта во Солна северно од Стокхолм.
Предци
Кралицата Луиз била второто од четирите деца на принцот Луј од Батенберг, од неговата сопруга принцезата Викторија од Хесен и од Рајна и правнука на британската кралица Викторија. И кралицата Луиз и нејзините посиноци биле правнуци на кралицата Викторија.
Алонсо де Санта Крус
Алонсо де Санта Крус (или Алфонсо) (1505 – 1567) бил шпански картограф, изработувач на карти и инструменти, истроричар и предавач. Бил роден околу 1505 година, а умрел во ноември 1567 година. Картите ги составил во 1572 година.
Калиум метабисулфит
Калиум метабисулфит, K2S2O5, познат и како калиум пиросулфит — бел кристален прав со лут мирис. Главно се користи како антиоксиданс или хемиски стерилант. Како дисулфит, хемиски е многу сличен со натриум метабисулфит, со кој понекогаш се користи наизменично. Метабисулфитот на калиум има моноклиничка кристална структура.
Алонсо де Санта Крус
Алонсо де Санта Крус бил познат картограф во Советот на Индиите, и космограф во Домот на трговијата. Таму работел на Падрон Реал, шпанската карта во која биле впишани откритијата на Новиот Свет.
Калиум метабисулфит
Preparation and reactions
Метабисулфитот на калиум може да се подготви со третирање на раствор од калиум хидроксид со сулфур диоксид.
Алонсо де Санта Крус
Алонсо де Санта Крус ја опишувал космографијата како начин на цртање на земјата „бидејќи (гра)фија е исто што и цртање, а космос е светот“
Калиум метабисулфит
Preparation and reactions
Се распаѓа на 190 °C, при што се добива калиум сулфит и сулфур диоксид:
Алонсо де Санта Крус
Во 1530 година, Алонсо де Санта Крус ја составил првата карта на магнетните варијации од вистинскиот север. Верувал дека ова ќе е корисно при наоѓање на точните лонгитуди. Тој дизајнирал нови наутички инструменти, го интересирале методите за навигација, и пишувал за методот на Џон Кабот за наоѓање на лонгитуда преку деклинација на Сонцето, набљудувано со квадрант.
Калиум метабисулфит
Примена
Се користи како додаток на храна, познат и како Е224. Употребата е ограничена и може да предизвика алергиски реакции кај некои чувствителни лица.
Алонсо де Санта Крус
Алонсо предавал астрономија и космографија на дворот на Карло V. Потоа напишал биографија за Карло V во пет тома, во која се опишуваат некои од шпанските злосторства во Новиот Свет. Ова го вознемирило синот на Карло V, Филип II, кој отстранил три поглавја од биографијата.
Калиум метабисулфит
Вино
Калиум метабисулфитот е вообичаен додаток за вино или шира, во кој формира сулфур диоксид (SO2). Сулфур диоксидот е средство за дезинфекција. Исто така, делува како силен антиоксиданс, заштитувајќи ја бојата и деликатните вкусови на виното.
Алонсо де Санта Крус
Алонсо исто така го создал документот наречен Карта на сите острови од светот („Islario general de todas las islas del mundo“), на барање на кралот Филип II, во 1542 година. Работел на делото на Хернандо дел Пулгар насловено како Историја на католичките монарси. Неговиот син Антонио Понсе де Санта Крус (1561-1632) ја објавил книгата на својот татко Дијагностика и третман на меланхолијата (Dignotio et cura affectuum melancholicorum) по неговата смрт, во 1622 година.
Калиум метабисулфит
Вино
Опремата за производство на вино се санира со прскање со 1% SO2 (2 лажички калиум метабисулфит на L) раствор.
Пиво
Метабисулфитот на калиум понекогаш се користи во индустријата за пиво за да го инхибира растот на дивите бактерии и габи. Овој чекор се нарекува „стабилизирање“. Се користи и за неутрализирање на монохлорамин од водата од чешма. Се користи и од домашни и од комерцијални пивари. Не се користи толку многу за подготовка на пиво, бидејќи кантарионот речиси секогаш се вари, што ги убива повеќето микроорганизми.
Безбедност
Метабисулфитот на калиум може да ја иритира кожата, очите и респираторниот тракт.
Фела Кути
Раниот живот и кариера
Фела Олуфела Олусегун Олудотун Рансоме-Кути ) е роден на 15 октомври 1938 г. во Абеокута, државата Огун, Нигерија во фамилија од повисока средна класа. Неговата мајка, Фанмилајо Рансом Кути била феминистичка активистка во анти колонијалните движења; неговиот татко Пречесниот Израел Олудотун Рансом-Кути, бил протестантски свештеник и училиштен директор како и прв претседател на Нигеријското друштво на учители. Неговите браќа, Беко Рансом-Кутии Оликоје Рансом Кути, биле лекари, добро познати во Нигерија. Фела му бил прв братучед на истакнатиот нигериски писател Воле Шојинка, првиот африкански добитник на Нобелова награда за литература.
Во 1967 г., тој отишол во Гана за да осмисли нов музички правец. Тоа било кога Кути за првпат ја нарекол својата музика Афро бит (Afrobeat). Во 1969г., Фела заедно со својот бенд отишле во Соединетите Американски Држави каде поминале 10 месеци во Лос Ангелес. Додека биле таму, Фела го открил движењето “Black Power“ (црна моќ), преку Сандра Смит (сега Сандра Исадоре), член на партијата Црни пантери (Black Panther Party). Искуство кое ќе има големо влијание врз неговата музика и политички гледишта. Тој го променил името на бендот во „Нигерија 70-ти“. Набргу, некој промотер ги известил властите дека Фела и неговиот група се без работни дозволи во САД Бендот веднаш снимил брза сесија во Лос Ангелес, која била издадена подоцна како “The '69 Los Angeles Sessions“.
70-ти
По враќањето на Фела и неговиот бенд во Нигерија, како што темите на текстовите од песните ги смениле од љубовни во социјални теми, така и името на бендот го промениле во “The Afrika '70“ (Африка 70-ти). Тој тогаш ја оформил Република Калакута, комуна, студио за снимање и дом за луѓето кои биле поврзани со бендот и која подоцна тој ги прогласил за независни од државата Нигерија. Фела создал ноќен клуб во хотелот “Empire“, првично наречен “Afro-Spot“ а потоа “Afrika Shrine“ (африкански храм),каде тој настапувал регуларно и одржувал персонализирани Јоруба (Yoruba religion) традиционални церемонии во чест на античките верувања на неговото племе. Тој исто така го променил средното име во Аникулапо (што значи “тој што си ја носи смртта во торбичка“), објаснувајќи дека неговото оригинално средно име Рансом значело име на роб.
Музиката на Фела станала многу популарна меѓу нигериската публика и Африканците во глобала. Всушност, тој одлучил да пее на поедноставен англиски јазик за да може во музиката да уживаат луѓето низ цела Африка, каде што локалните јазици се различни и многубројни. Како што музиката на Фела станувала сè попопуларна во Нигерија и пошироко, така станувала непопуларна кај власта, и затоа зачестиле  нападите врз Република Калакута. Во текот на 1972, Џинџер Бејкер го снимил албумот “Stratavarious“ заедно со Фела а покрај него се појавува и Боби Гас. Во овој период, Кути уште повеќе се вмешал во религијата Јоруба.
Фела и “Африка 70-ти“ во 1977 го издале албумот „Зомби“, кој бил остар напад врз Нигериските војници,во кој ја користеле метафората “зомби“ за да ги опишат методите на Нигериската војска. Албумот станал огромен хит и ја разбеснил владата која извршила брутални напади врз Република Калакута, меѓу кои и нападот во кој илјадници војници ја нападнале комуната. Фела бил претепан, а неговата постара мајка била фрлена од прозор, што предизвикало смртоносни повреди. Републиката Калакута била запалена, како и студиото на Фела и неговите инструменти, а оригиналните ленти биле уништени. Фела тврдел дека ќе бил убиен доколку не интервенирал одговорниот командант за време на тепањето. Реакцијата на Фела по нападот, била да го пренел ковчегот на мајка му во воените бараки во Лагос (Dodan Barracks), каде била резиденцијата на Генерал Олусегун Обасањо, и ги напишал двете песни "Coffin for Head of State“ (ковчег за државниот врв) и "Unknown Soldier" (непознат војник), што се однесува на официјалната истрага која тврди дека комуната била уништена од страна на непознат војник.
Фела и неговиот бенд се сместиле во хотелот “Crossroads“, поради тоа што “Shrine“ и комуната биле уништени. Во 1978, Фела, во знак на одбележување на годишнината од нападот на Република Калакута, во 1978, се оженил со 27 жени, од кои повеќето биле негови танчерки, пејачки и композиторки. Подоцна, тој користел ротациски систем и живеел истовремено со 12 жени. Годината била исто така обележана и со два познати концерти, од кои првиот се одржал во Акра и за време на песната “Зомби“ се кренал бунт кој му довел на Фела забранет влез во Гана. Вториот концерт се одржал на берлински џез фестивал, по кој повеќето од неговите колеги го напуштиле поради гласините дека Фела планирал да го искористи целиот приход за да ја финансира својата претседателска кампања.
И покрај големите пречки, Фела одлучил да се врати назад. Тој оформил политичка партија која ја нарекол “Movement of the People“ (Движење на народот). Во 1979, тој се кандидирал на првите избори после 10 години за претседател во Нигерија, но неговата кандидатура била одбиена. Во ова време, Фела формирал друг бенд наречен „Египет 80’“ и продолжил да снима албуми и да прави турнеи низ државата. Фела и понатаму ја разбеснувал политичката власт, користејќи го името на корпорацијата “I.T.T” на потпретседателот Мошуд Абиола и на тогашниот генерал Олесугун Обасанџо на крај од добро продаваната 25 минутна политичка тирада со наслов “International Thief-Thief” (меѓународен крадец-крадец).
80-ти и натаму
Во 1984, владата на Мухамаду Бухари, кон која Фела бил критички поставен, го уапсила со обвинение дека шверцувал девизи, при што “Amnesty International” и останати организации за човекови права го прогласиле за полититички затвореник. По 20 месеци, од затвор го ослободил генералот Ибрахим Бабангида. При неговото ослободување тој се развел од останатите 12 жени, велејќи дека бракот носи љубомора и себичност.
Покрај се, Фела продолжил да снима албуми со “Египет 80’“, имал многубројни успешни турнеи низ С.А.Д и Европа, продолжувајќи да биде политички активен. Во 1986г., Фела настапувал на стадион во Њу Џерси, како дел од концертот на “Amnesty International A Conspiracy of Hope”, делејќи ја сцената со Боно, Карлос Сантана и др. Во 1986, Фела и “Египет 80’“ го издале албумот кој бил за анти-расистичка поделеност “Beasts of No Nation “ (ѕверови без нација), на насловната имало слики од претседателот на С.А.Д Роналд Реган, премиерката Велика Британија Маргарет Тачер и  премиеротот на Јужна Африка Питер Вилем Бота.
Интересот за правење албуми се намалил во 90-тите, па најпосле Фела престанал воопшто да издава албуми. Во 1993, тој со уште 4 членови организацијата „Африка ‘70“ биле уапсени за убиство. Борбата против воената корупција во Нигерија го земала својот данок, посебно за време на диктаторот Сани Абача. Исто така се ширеле гласини дека Фела страдал од болест за која одбивал да се лекува.
Неговата смрт
На 3 август 1997, Оликоје Рансоме-Кути, веќе познат ХИВ активист и бивш министер за здравство, ја стаписал јавноста со веста за смртта на неговиот брат кој починал од тумор предизвикан од сида. Повеќе од милион луѓе присуствувале на погребот на Фела на местото каде порано бил „африканскиот храм“. Нов африкански храм бил отворен по смртта на Фела во друг оддел на Лагос, под надзор на неговиот син Феми Кути.
Музика
Музичкиот стил на Фела се нарекува Афробит, стил кој во голема мера тој го создал, што претставува комплексна мешавина од џез, фанк, нигериски хајлајф, психоделичен рок и традиционални западно африкански рефрени и ритми. Афробитот многу презема и од домородниот “"tinker pan“- африкански стил со ударни инструменти, кој Фела го стекнал додека студирал во Гана со Хју Масекела. Од голема важноста бил и придонесот на Тони Ален (тапанарот на Фела во период од 20 год) при создавање на афробитот. Фела еднаш славно изјавил дека без Тони Ален, не би постоел афробитот.
Одлика на афробитот се голем бенд составен од многу инструменти, вокали и музичка структура составена од џезерски, фанки трубачки делови. Користење на рифовски засновано “бескрајно возење“, каде основниот ритам составен од тапани, пригушена западноафриканска гитара и мелодични рифови на бас гитарата се повторуваат цело време додека трае песната.
Елементи кои се често присутни во музиката на Фела се „прашање и одговор“ во една строфа и фигуративни но едноставни стихови. Исто така, песните на Фела биле многу долги, најмалку по 10-15 минути, некои достигнувале и по 20 до 30 минути траење, а пак некои песни траеле и по 45 минути кога ги изведувале во живо. Тоа било една од причините поради што неговата музика никогаш не достигнала значајна популарноста надвор од Африка. Неговите плочи често имале по една песна од 30 минути на едната страна. Обично, песната има инструментален вовед, околу 10-15 минути долг, пред Фела да почне да го пее „главниот“ дел од песната, вклучувајќи ги неговите текстови со што песната продолжува уште 10-15мин. Поради тоа на некои снимки, многумина ги делат неговите песни на два дела, прв дел (инструменталниот), проследен со остатокот од песната како втор дел.
Фела бил познат по шоуменството и неговите концерти често биле ексцентрични и диви. Својот сценски настап го претставувал како духовна „андерграунд“ игра. Фела се обидел да направи филм, но ги изгубил сите материјали во пожарот кој бил подметнат во неговата куќа од страна на воената влада која била на власт. Замислата на Кути била дека уметноста, а со тоа и неговата музика, би требало да имаат политичко значење.
Филмографија
Femi Kuti—Live at the Shrine, 2005, recorded Live At Lagos, Nigeria (Palm Pictures)
NGC 1054
NGC 1054 — спирална галаксија во соѕвездието Овен, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1054 се споменува и како MCG 3-7-46, CGCG 462-45, IRAS 02394+1800.
Откривање
Објектот е откриен на 8 октомври 1864 година од страна на Хајнрих Даре, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 11 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1054 е од видот Sbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. NGC 1054 има привидни димензии од 0,9' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 2 ч 42 м 15,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 18° 13' 3". Положбениот агол на објектот е во износ од 33°.
Други поделби
Проучување на NGC 1054 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 10242. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 130; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1226. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 443.
Велешта
Велешта — село во областа Дримкол, во Општина Струга, на патот помеѓу градовите Струга и Дебар.
До 2004 година, селото претставувало административно седиште на поранешната истоимена општина.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во областа Дримкол, во средишниот дел на територијата на Општина Струга, од левата страна на реката Црн Дрим. Селото е рамнинско, на надморска височина од 716 метри, но има некои куќи кои се наоѓаат и повисоко. Дел од селото се наоѓа на самиот регионален пат Струга-Дебар, а од самиот град Струга е оддалечено 8 километри.
Селото се наоѓа во северозападните делови на Струшкото Поле, во подножјето на планината Јабланица.
Ова големо село се наоѓа во областа Струшки Дримкол. Најблиски села се: Враништа, Добовјане, Вевчани и Долна Белица.
Месностите во атарот на селото ги носат следниве имиња: Пашина, Четрица, Калдрма, Дренки, Сополе, Каменица, Леска, Локвиште, Црвени брегои, Бодо нива, Зелинца, Вјере (Папрат), Краста, Огради и Лаѓа.
Велешта има збиен тип и е поделено на следниве маала: Пиљавец, Шеовци, Ортокол (сретсело), Насуфи и Каба. Најстаро е првото маало во горниот дел на селото.
Историја
Македонците од соседното село Вевчани го кажуваат преданието дека на денешната местоположба на селото Велешта постоел чифлик на некој дебарски Албанец, кој од средината на век околу чифликот населувал одредени свои сонародници. Така, за брзо време станало албанско село.
Од албанските родови најстар бил Ајка, меѓутоа во родот немало машки деца и поради тоа тој род денес не постои во селото. Денешните албански родови се населени во селото во периодот 1840-1860 година.
Во век, Велешта било село во рамките на Струшката нахија во Охридската каза на Отоманското Царство.
Во 1893 година бугарскиот дипломат Атанас Шопов го посетува Велешта и пишува:
''Арнаутското село Велешча е едно [во регионот], но е прочуено; го знае и мало и големо, бидејќи жителите не му се занимаваат речиси со ништо, но сепак располагаат со големи богатства. Таму храбрите Арнаути си распослале замоци и живеат како средновековни феудали. Пред стотина години тоа село се преселило од околината на Дебар. Се состои од едно арнаутско племе, кое било гонето од другите племиња, кои ги местеле за убиства. Има 100 души население.''
Стопанство
Атарот зафаќа простор од 9,3 км2. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 829,3 хектари, на пасиштата отпаѓаат 19 хектари, а на шумите само 1,7 хектари.
Селото, во основа, има полјоделска функција.
Селото има услови за полјоделство и сточарство. Најмногу се одгледувале пченица, пченка, јачмен, тутун, винова лоза и детелина. Во минатото во селото имало до 1.000 овци. Во последно време, голем дел од машкото население е на печалба.
Население
Според податоците од 1873 година, селото имало 185 домаќинства и 500 жители мажи.
Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Велешта имало 1.100 жители Албанци муслимани.
Според пописот од 2002 година, во селото Велешта живееле 5.834 жители, од кои 1 Македонец, 5.758 Албанци, 1 Ром и 74 останати.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 3.378 жители, од кои 7 Македонци, 3.254 Албанци, 1 Влав, 1 останат и 115 лица без податоци.
Родови
Во селото живее муслиманско-албанско население. Во маалото Пиљевац има три рода со околу 60 домаќинства. Во маалото Шеовци се наоѓаат припадници на еден род со околу 40 домаќинства. Во маалото Ортокол има пет родови (Ортокол, Шутовци, и др.) со околу 130 домаќинства. Во маалото Насуфи има три рода (Кица, Љуфи и Рочи) со околу 120 домаќинства. Родот Рочи има истоимени роднини во соседното село Долна Белица (34 к.), кои подалечно потекло имаат од Пешкопеја. Во маалото Каба има четири рода (Каба, Хана, Истрефи и Винца) со околу 130 домаќинства.
Сите албански родови потекнуваат од доселеници. Скоро сите потекнуваат од околината на Пешкопеја и Дебар.
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Струга, која била проширена по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото се наоѓало во некогашната Општина Велешта.
Во периодот 1952-1955, селото било седиште на тогашната Општина Велешта, во која покрај селото Велешта, се наоѓале и селата Враништа, Горно Татеши, Добовјани, Долна Белица, Долно Татеши, Ташмаруништа и Тоска. Во периодот 1950-1952 година, исто така, постоела Општина Велешта.
Избирачко место
Во селото постојат избирачките места место бр. 1913, 1914, 1915, 1916, 1916/1, 1917 и 1917/1 според Државната изборна комисија, сите сместени во основното училиште.
На локалните избори во 2017 година, на овие избирачки места биле запишани вкупно 5.331 гласач. На референдумот во 2018 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 5.277 гласачи.
Иселеништво
Жителите на Велешта не се иселувало до крајот на Втората светска војна. Меѓутоа, оттогаш се појавило иселувањето и денес има иселеници од сите родови од селото. Воглавно живеат во Струга (20 к.), Охрид (7-8 к.), како и во околните села: Долна Белица (околу 20 к.), Добовјани (6 к.), Ливада (1 к.), Ново Село (2 к.) и Биџево (5 к.).
Марта од Данска
Марта од Данска (1277 – 2 март или 3 октомври 1341) била кралица на Шведска по брак со кралот Биргер. Таа го добила името Маргарет ( Margrete Eriksdatter  при раѓањето, но во Шведска се викала Марта ( Märta   ), и во историјата е позната по тоа име. Таа се сметала за политички влијателна кралица и важна фигура во игрите во Хатуна и банкетот во Никопинг.
Ран живот
Марта е родена како ќерка на кралот Ерик V од Данска и Агнес од Бранденбург и сестра на кралот Ерик VI. Во 1282 година биле обновени мирните односи меѓу кралевите на Данска и Шведска и било договорено принцезата Марта да се омажи за принцот Биргер, наследникот на шведскиот престол. Во 1284 година, од папата била добиена потребната папска диспензација за брак меѓу односите. Во 1288 година во Хелсинборг, дополнително, династичкиот брачен сојуз меѓу Данска и Шведска бил зацврстен со брачен договор помеѓу нејзиниот брат, кралот Ерик VI од Данска и нејзината идна снаа Ингеборг Магнусдотер од Шведска ; тој брак бил прославен во 1296 година
Според Erikskrönikan, Марта ја напуштила Данска веќе по објавувањето на нејзината свршувачка, а остатокот од своето детство го поминала израсната на шведскиот кралски двор до нејзината венчавка. Не се знае точно кога ја напуштила Данска, но се смета дека тоа го сторила пред смртта на нејзиниот татко во 1286 година
Кралицата
Свадбата помеѓу Марта и Биргер била прославена во Стокхолм на 25 ноември 1298 година. Свадбените прослави се опишани како многу сложени, со поворка од витези, аматерски театар од благородници и кралот што ги именувал своите браќа војводи. Таа била пофалена кога не побарала друга должност освен слободата на Магнус Алготсон, благородник уапсен поради вмешаност во киднапирање на невеста во 1288 година. Како и да е, ѝ било дадено земјиште со овластување кое се состоело од Fjädrundaland (Западен Uppland) и Enköping како нејзин личен феуд, кој и бил доделен во 1300 година. Таа била крунисана за кралица на Шведска во Седеркепинг на 2 декември 1302 година.
Марта и Биргер пораснале заедно; нивниот брак е опишан како среќен, а таа е заслужна за големо влијание врз него и врз државните работи и е опишана како политички активна. Во 1304 година, кралицата Марта, како и нејзината снаа, кралицата Ингеборг, присуствувале на граничниот состанок помеѓу кралот Биргер и нејзиниот брат кралот Ерик во Кнеред или Фагердала. Во оваа прилика, нејзиниот најстар син Магнус бил прогласен за престолонаследник.
На 29 септември 1306 година, Марта и Биргер биле поканети на свечености, а потоа заробени од браќата на кралот, војводата Ерик и војводата Валдемар, за време на игрите во Хатуна и биле заробени во замокот Никопинг, додека војводите ја преземале власта. Заедно со нив биле затворени два од нејзините синови и една ќерка, додека нејзиниот најстар син и декларираниот син и наследник успеале да побегнат во Данска. Во договорот меѓу нејзиниот брат, кралот на Данска и војводите следната година, нејзините девери и гарантирале поседување на нејзината доверка, а во 1308 година, Марта и Биргер биле ослободени.
Кралицата Марта, наводно, одиграла значајна улога во познатиот банкет во Никопинг во 1317 година, кога кралот и кралицата им се одмаздиле на војводите и ги повикале браќата на кралот на свечености, по што тие биле затворени и умреле во занданите, а таа е всушност посочена надвор како креатор на заплетот. Според Ерикскроникан, кралицата Марта и кралскиот службеник Јохан Брунков го иницирале апсењето на војводите, додека хрониката на Либек тврди дека таа влијаела на Биргер поддржана од нејзиниот брат, кралот на Данска. Ерикскроникан опишува како кралицата ги примила своите зетови со уверување дека ги сака како да се нејзини браќа по крв. Во хрониката се споменува нејзиното учество на свеченостите: „Сите танцуваа од внатре до отворено, кралицата никогаш порано не изгледала толку среќна“. Нејзиното добро расположение се гледало како суров знак на возбуда што таа и нејзиниот сопружник требало да се одмаздат за игрите во Хатуна, бидејќи била свесна за планот да ги фати војводите среде веселбите.
Меѓутоа, убиството на војводите довело до конфликт со силите на вдовиците на двајцата војводи, кои ги поразиле силите на кралот во 1318 година, што ги навело кралот и кралицата да побегнат во Готланд, а оттаму во Зеланд во Данска со своите деца., додека синот на еден од војводите бил прогласен за крал на Шведска.
Егзил
На 4 септември 1318 година, кралот Ерик од Данска ѝ дал на Марта имотот Хјаруп на Јиланд за нејзиниот приход. Следната година, нејзиниот брат Ерик починал и бил наследен од нејзиниот помлад брат Кристофер II од Данска, со кого, наводно, не била во толку добри односи како со нејзиниот постар брат, веројатно затоа што Кристофер претходно застанал на страната на браќата на Биргер против Ерик. Кристофер II им дал на Марта и Биргер имотот Спегерборг во Скелскор на Сјаланд со две парохии.
Марта останала вдовица во 1321 година. Очигледно, Марта била принудена да го придружува кралот Кристофер кога бил протеран во Германија во 1326 година, и не можела да се врати три години. Во 1329 година и било гарантирано враќање на нејзиниот имот. Во 1332 година, Кристофер Втори умрел, а Данска била нарушена од меѓувладеење. Ништо не се знае за неа во текот на овие години, но во одреден момент во текот на нејзините подоцнежни години, таа се повлекла во Сент Педерс Клостер во Нествед во Сјаланд.
Нејзиниот втор син починал во егзил во 1319 година. Во 1320 година, нејзиниот најстар син Магнус се вратил во Шведска, каде што бил погубен. Затоа, хрониките речиси само ги спомнуваат двете ќерки на кралската двојка, Агнес и Кетрин. Ништо не е познато за нејзината најмлада ќерка Катерина, а единственото нешто што се знае за нејзината најстара ќерка Агнес е дека кралот на Данска ѝ подарил земја на опатијата Сланџеруп за нејзино одржување во 1344 година.
Таа била погребана во црквата Сент Бендт во Рингстед.
Алое вера
Лековити својства
Рецепти со алое вера се пронајдени и на месопотамските глинени плочки 2200 години пред наша ера, во градот Нипур. Напишан опис за лековитото дејство на алое вера е пронајден во стариот Египет меѓу колената на една мумија на папирус од 1550 година п.н.е. Ова растение е пренесено во Азија 400 години п.н.е. Грчкиот лекар Целзиус, алојата ја вовел во медицината 50 години п.н.е. Во записите од ова време ова растение се споменува како семоќно, чудесно растение. Како кралско и свето растение, Алојата ја почитувале и со успех ја употребувале фараони, Индијанци, Кинези, Јапонци, како и многу други народи и племиња, потоа Индира Ганди, Наполеон Бонапарт, Александар Велики, Колумбо, Хипократ и други.
Првиот подетален опис за лековитите својства на ова растение го дал Диоскорида (68-41 п.н.е). За растението пишувал дека носи мирен сон, го чисти стомакот, ги лечи изгорениците и многу други болести. Подоцна станува многу значајна во медицината на стариот Рим. Во Кина, алое вера почнува да се користи меѓу 800-700 година п.н.е, особено за лекување на болестите на кожа, синуси, грозници и грчеви кај децата. Се смета дека шпанските мисионери го донеле ова растение во Новиот Свет во 15 и 16 век. Ја саделе околу католичките мисии, а домородците ја користеле како универзално средство за лекување на Карипските Острови во Централна и Јужна Америка. До 19 век се објавени стотици трудови, каде доктори и лаици од цел свет го опишуваат лековитото дејство на алое вера. Во Америка во 1820 година, официјално е прифатено како средство за заштита на кожата. Заинтересираноста на имунолозите и онколозите во последно време е многу зголемена поради добрите резултати од истражувањето во доменот на имуномодуларното, антитуморското и антиалергиското делување на одделни компоненти кои ги содржи ова растение.
Одгледување на алое вера
На Флорида во 1912 година е основана прва комерцијална плантажа на алое вера. За човечки цели се берат само сосема зрелите листови откога ќе навршат 4,5 години старост. На ширината на листовите влијаат повеќе фактори, како ветер, временските прилики како и другите надворешни фактори. На плантажите на jужен Тексас, околу долината на реката Рио Гранде, садниците на алоја се садат во редови, на оддалеченост од 60-70 сантиметри, што овозможува модерна, моторизирана обработка, берба и навремено транспортирање.
Чикаго
Чикаго (Chicago) — голем град во сојузната држава Илиноис, САД и метрополитенска област која го вклучува градот и околните области. Градот Чикаго е најголемиот град на средниот исток на САД и третиот најнаселен град во САД, со околу 2,75 милиони жители. Метрополитенската област на Чикаго, понекогаш неформално именувана како Чикаголенд, има население од 9,4 милиони жители во Илиноис, Висконсин и Индијана, правејќи го третиот најголем во Соединетите Држави. Чикаго се наоѓа на југозападниот брег на езерото Мичиген и е транспортен, индустриски, политички, финансиски, медицински и високообразовен центар. Чикаго е неформално наречен и „Вториот Град“, „Ветровитиот Град“, „Градот на Големите Рамења“, „Чи-Сити“ и „Чи-Таун“. Се наоѓа во Среден Запад во САД.
По малку збунува ова со бројот на жителите бидејќи околу 3 милиони жители има само областа Cook County која се смета за централна област на градот, меѓутоа има уште неколку други области кои се надоврзани  и кои исто така припаѓаат кон градот давајќи една бројка над 10 милиони жители од кои негде околу 35% припаѓа на луѓе од бела раса исклучувајќи ги тие од Шпанско или Латинско потекло на кои припаѓа околу 25%(најмногу од нив се од соседно Мексико). Од преостанатите околу 35% отпаѓаат на црната раса и останатите се жители од сите краеви на светот меѓу кои има голем број на Италијанци, Полјаци, Бугари, Срби и Грци, Македонци, како и припадници на жолтата раса.
Аги Јани
Аги Јани — село во Егејска Македонија, Република Грција.
Манастириште (Тумчевиште)
Манастириште — археолошко наоѓалиште во гостиварското село Тумчевиште. Претставува мал викус од доцноантичко време и старохристијанска црква.
Зелен град (тврдина)
Зелен град  е средновековен град тврдина која се наоѓа во близина на градот Лесковац, Србија. Тврдината припаѓала на српскиот војвода Никола Скобалиќ. Денеска, од неа има останато само рушевини.