cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Светораче
Историја
Во 1903 година селото било запалено од муслиманите во Кичевско, откако еден Арбанас Рамазан од Гарани зазел некои ниви во атарот на селото и бил убиен од комита.
Стопанство
Атарот зафаќа простор од 5,3 км2. На него преовладуваат шумите на површина од 364 хектари, на обработливото земјиште отпаѓаат 86 хектари, а на пасиштата 68 хектари.
За време на отоманската власт, обработливото земјиште било во посед на селаните, односно немало чифлици.
Население
Според податоците од 1873 година, селото имало 22 домаќинства со 94 жители христијани (Македонци).
Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Светораче имало 225 жители, сите Македонци. Според егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“), во 1905 година во Светораче имало 240 жители, под врховенството на Бугарската егзархија.
Селото е мало, во фаза на наполно раселување, населено со македонско население. Тоа, во 1961 година броело 106 жители, а во 1994 година само 10 жители.
Според пописот од 2002 година, во селото Светораче живееле 6 жители, сите Македонци.
Родови
Во селото Светораче живеат Македонци од православна вероисповед. Селото има и староседелци и доселеници.
Според истражувањата на Јован Трифуноски во 1960-тите години родови во селото се:
Според истражувањата пак на Тома Смиљаниќ во периодот од 1921-1926 година родови во селото се:
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Кичево, која била проширена по новата територијална поделба на Македонија во 2013 година. Во периодот од 1996-2013 година, селото се наоѓало во некогашната Општина Вранештица.
Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Кичево. Селото припаѓало на некогашната општина Кичево во периодот од 1955 до 1965 година.
Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Орланци, во која покрај селото Светораче, се наоѓале и селата Дупјани, Козичино, Крушица, Миокази, Орланци, Патец, Рабетино, Речани и Челопеци. Светораче во периодот 1950-1952 било седиште на некогашната Општина Светораче, во која тогаш влегувале селата: Дупјани, Козичино, Крушица, Речани, Рабетино, Светораче и Патец.
Избирачко место
Во селото се наоѓа избирачкото место бр. 0811 според Државната изборна комисија, сместено во месната заедница. Во ова избирачко место е опфатено и селото Крушица.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 12 гласачи.
На парламентарните избори во 2020 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 12 гласачи.
Личности
Личности родени во Светораче:
Културни и природни знаменитости
Во минатото во селото постоел и манастирот „Св. Кузман и Дамјан“ („Св. Врачи“). Исто така, Јован Трифуноски наведува и средновековна црква „Св. Атанас“, веднаш до главната селска црква.
Иселеништво
Родот Маренкови се иселил во Кичево и во Белград, а живееле во Горно Маало. Се знае за 28 иселени домаќинства, главно во Белград.
Саразин
Саразин (Sarrasine) — новела од францускиот писател Оноре де Балзак објавена во 1830, дел од циклусот романи Човечка комедија. Иако Балзак творел од 1819, ова било едно од првите дела каде се потпишал без псевдоним. Главен лик во новелата е Раскажувачот, дел од високата класа во Париз, кој на госпоѓата Рошефид и ја раскажува приоказната за Саразин сакајќи да ја заведе. Дејството завршува со тоа што Рошефид е потресена од приказната што ја слушнала. Главни обележја на делото се стилската фигура контраст, како и темите за кастрација и хомосексуалност. Делото е пишувано според литературниот принцип „приказна во рамка“.
Стопанска банка АД Скопје
Период на СР Македонија
Стопанска банка е првата македонска банка, формирана на Второто вонредно заседание на АСНОМ, одржано на 29 декември 1944 г. Подоцна, на 18 февруари 1945 г. била донесена Уредбата за "Македонската стопанска банка", со која таа е дефинирана како јавна институција. Со банката раководел Управен одбор од седум члена, избран од Президиумот на АСНОМ, а прв управител на банката бил д-р Тодор Мировски. Македонска стопанска банка работела две години до нејзиното спојување со НБ ФНРЈ, во октомври 1946. На 7 февруари 1962 г., Народното собрание на Република Македонија го изгласал Законот за основање Стопанска банка на НР Македонија, со што била обновена работата на банката. Во 1965 г. банката го променила името во Стопанска банка - Скопје. Во овој период, банката учествувала во финансирањето на неколку крупни објекти од значење за македонското стопанство, како: Железарница "Скопје", "ОХИС", "Алумина", Рудници за олово и цинк "САСА", хидроцентралите "Тиквеш" и "Глобочица" итн. Во 1973 г., кон банката се припоиле две други големи банки: КИБ - Скопје и КИБ - Битола. Во 1977 г., сите филијали на Стопанска банка - Скопје биле трансформирани во основни банки, а подоцна, 25 основни банки се здружиле во Стопанска банка - здружена банка. Во периодот 1977-1980 г., банката била членка-основач на повеќе банки во странство, како: LHB од Франкфурт, AY Bank од Лондон итн. На 31 јануари 1990 г., банката се трансформирала во акционерско друштво, под името: Стопанска банка а.д. - Скопје и вклучувала 8 филијали и 19 експозитури.
По монетарното осамостојување
Непосредно по монетарното осамостојување на Македонија, Стопанска банка а.д. - Скопје имаше доминантна положба во банкарскиот систем на Македонија, со учество од дури 65% во вкупните средства на банкарскиот систем. Во текот на 1994 г., банката ја издаде првата парична картичка во Македонија. Во 1995 г., во рамките на санацијата на банкарскиот систем, започна преструктурирање на банката, кое вклучуваше отстранување на дел од средствата и обврските од нејзиниот биланс, а истовремено, од банката се издвоија пет филијали. Во 1998 г., Стопанска банка се вклучи во меѓународната VISA мрежа.
Во 1999 г. започна процесот на приватизација на банката, кој заврши на 4 април 2000 г., кога со блок трансакција на Македонската берза, Националната банка на Грција (NBG), Меѓународната финансиска корпорација (IFC) и Европската банка за обнова и развој (EBRD) откупија 85% од управувачкиот пакет акции. Подоцна, со докапитализацијата, учеството на овие стратегиски инвеститори во акционерскиот капитал на банката порасна на 91,8%. Во 2001 г. започна процесот на внатрешно организациско и функционално преструктурирање, а во 2002 г., банката воведе нов информациски систем.
Денес, Стопанска банка е една од трите водечки банки во Македонија (најголема македонска банка, мерено според капиталот), со најголема мрежа на филијали (68 филијали низ Македонија), при што, таа го држи водството во кредитирањето на населението. На крајот на 2009 г., вкупните средства на банката изнесувале 65,6 мрд. денари, а вкупниот капитал и резервите - 7,5 мрд. денари. Со состојба на 30 јуни 2010 г., банката имала 1 106 вработени. Како признание за доброто работење, Стопанска банка е добитник на неколку меѓународни награди, како што се:
Активности на банката
Согласно Законот за банките, Стопанска банка ги извршува следниве финансиски активности:
Сопственичка структура и управување со банката
Почетниот капитал на банката, запишан во Централниот регистар, изнесува 3.511.242.000 денари, и тоа: Притоа, 93,42% од капиталот е во сопственост на Националната банка на Грција.
На крајот на 2010 г., членови на Управниот одбор на банката биле:
Електронско банкарство на Стопанска банка
Стопанска банка - Скопје има развиено сопствен I-BANK пакет на алтернативни канали кои овозможуваат слобода клиентите сами да изберат кога, каде и како ќе ги користат банкарските услуги. Притоа, таа ги нуди следните алтернативи:
Услугата “E-banking” е достапна и за физички, а особено за правните лица, а се одвива преку енкриптирана комуникација меѓу клиентот и банката со посредство на интернет. Главна причина зошто електронското банкарство е популарно се предностите кои ги нуди услугата “e-banking”:
Гебштет
Гебштет (Gebstedt) — село и поранешна општина во округот Вајмар, во Тирингија, Германија. Од 31 декември 2013 е дел од градот Бад Зулца.
Марија Гаетана Ањези
Марија Гаетана Ањези (Maria Gaetana Agnesi; Милано, 16 мај 1718 — Милано, 9 јануари 1799 ) — италијански математичар, јазичар и филозоф, а позната е и по својата добротворна работа. Ја напишала првата книга која содржела и интегрални и диференцијални сметки. Била почесен член на Болоњскиот универзитет.
Роберт Фалкон Скот
Роберт Фалкон Скот 6 јуни 1868 - 29 март 1912) бил англиски истражувач.
Тој починал од студ и глад при неговото враќање од Јужниот Пол, на кој пристигнал на 17 јануари 1912, пет седмици по Норвежанецот Роалд Амундсен. Тимот за спасување ги пронашол замрзнатите тела на членовите на неговата експедиција во близина на еден од антарктичките резерви. Тој, исто така, го нашол и неговиот дневник во кој ги опишал агонијата на членовите на експедицијата.
Пред неговото назначување да ја предводи експедицијата на Дискавери, Скот ја градел кариерата на поморски офицер во Кралската морнарица. Во 1899 година, тој имал шанса да се сретне со Сер Клеменс Маркхам, претседател на Кралско географско друштво, и на тој начин дознал за планираната експедиција на Антарктикот, која наскоро доброволно се пријавил да ја води. По преземањето на овој чекор, неговото име станало неразделно поврзано со Антарктикот, полето на работа на кое тој останал посветен во последните 12 години од својот живот.
Следејќи ја веста за неговата смрт, Скот станал славен херој, статус што се рефлектира од спомениците подигнати низ Велика Британија. Меѓутоа, во последните децении на 20 век, Скот станал фигура на контроверзност, со прашања покренати за неговата компетентност и карактер. Коментаторите во 21-от век сметаат дека Скот е попозитивен по проценката на падот на температурата под -40 степени во март 1912 година и по повторното откривање на писмените наредби на Скот од октомври 1911 година, тимови да се состане и да му помогнат при враќањето.
Семејство
Скот е роден на 6 јуни 1868 година, трето од шестте деца и постар син на Џон Едвард, сопственик на пиварница и судија, и Хана (родена Куминг) Скот од Стоук Дамерел, близу Девонпорт. Исто така имало и поморски и воени традиции во семејството. Дедото на Скот и четирите чичковци служеле во армијата или морнарицата. Скот во раните детски години бил спокоен, но неколку години подоцна, кога ја основал поморската кариера, семејството ќе страда од сериозни финансиски неприлики.
Во согласност со семејната традиција, Скот и неговиот помлад брат Арчи биле предодредени за кариера во вооружените служби. Скот поминал четири години во локално училиште пред да биде испратен во Стабингтон Хаус Скул во Хемпшир, каде се подготвувале кандидати за влезните испити за поморски бродови, како што е ХМС Британија во Дартмут. Откако ги положил овие испити, Скот ја започнал својата поморска кариера во 1881 година, како 13-годишен кадет.
Популарен херој
"Дискавери" се вратил во Британија во септември 1904 година. Експедицијата била во фокусот на јавноста и Скот стана популарен херој. Тој бил награден со почести и медали, вклучувајќи многу од странство и бил унапреден во ранг на капетан. БИл поканет во Замокот Балморал, каде што кралот Едвард VII му го доделил Кралскиот викторијански ред.
Следните неколку години на Скот bile преполни. Повеќе од една година тој бил окупиран со јавни приеми, предавања и пишување на записi за експедиција, "Патувањето на откритието". Во јануари 1906 година, продолжиl со својата поморска кариера, најпрво како помошник-директор на Поморска разузнавачка служба во Адмиралството, а во август, како капетан под команда на на адмиралот Џорџ Егертон. Тој тогаш се движел во уште поголеми општествени кругови.
Минимална маса
Во астрономијата, минимална маса е нижата граница на пресметаната маса на забележаните небесни тела како што се планетите, ѕвездите и двојните системи, маглините и црните дупки. Најчесто се наведува како податок за цонсончевите планети. Бидејќи највеќето вонсончеви планети денес се пронаоѓаат по Доплеровиот метод, кој го утврдува присуството на планетите според промените во движењата на ѕвездите во видното поле, вистинскиот орбитален наклон и вистинската маса на планетите е непозната.
Кај телата што кружат во орбити во ѕвездени и планетарни системи вон нашиот сончев Систем, наклонот од 0° или 180° соодветствува на орбита со лицето кон нас, додека пак наклонот од 90° соодветствува на орбита со работ кон нас.
Џудо
Џудото спаѓа во редот на боречките спортови каде натпреварувачите против своите соперници не се служат со техника на удирање. Во џудото („нежен начин“) кај натпреварувачите се оценува техниката на фрлање и зафаќање. Една борба може да трае и до 20 минути. Натпреварувачите мора да се борат во внатрешноста на пропишаниот простор и не смеат да истапат надвор од зоната на опасност.
Облеката на натпреварувачите е составена од широки панталони, кимоно и појас во боја. При почетокот на натпреварот, натпреварувачите застануваат лице во лице на оддалеченост од 4 метра и се поклонуваат. Кај натпреварувачите се вреднува техника. Директната победничка техника се вреднува со еден бод или ипон. Ипон се доделува за: подигање на противникот над висината на рамениците, силно фрлање или успешно гушење или зафат на држење.
Џудото е едно од воените искуства на древна Јапонија. Џигоро Кано — создавачот на џудото, се е обучавал во школи на џу-џуцу, во продолжение на многу години и во 1882 година го објавува својот систем, кој го нарекува џу-до.
Категоризацијата во џудото се прави според можностите на натпреварувачите. Тие носат различно обоени појаси која ја означуваат нивната категорија. Црниот појас е вообичаено највисокиот кој може да се стекне, но има и седум повисоки кои се доделуваат за долгогодишна активност.
Флурштет
Флурштет (Flurstedt) — село и поранешна општина во округот Вајмар, во Тирингија, Германија. Од 31 декември 2012 е дел од градот Бад Зулца.
Сојуз на Југословени
Сојузот на Југословени (на српскохрватски: Savez Jugoslavena) е организација која се залага за признавање на југословенската нација во сите држави настанати на просторот на поранешна Социјалистичка Федеративна Република Југославија: Словенија, Босна и Херцеговина, Македонија, Хрватска, Црна Гора и Србија.
Основана е на 21 Март 2010. година во Загреб, Република Хрватска, на иницијатива на членовите на координативното тело на Здружението „Наша Југославија“. Претседателот на Сојузот на Југословени е Фредерик Года.
Цели и ставови
Целта на организацијата е да спроведува активности со коишто ќе се овозможи националноста Југословен да се внесе во листата официјално признати нации во сите земји на југословенскиот простор и обединување на сите етнички Југословени без оглед на нивното верско, политичко, полно или било кое друго определување.
Активностите и целите на Сојузот се насочени кон негувањето на културата и јазикот/јазиците на Југословените, нивните обичаи и традиции, презентации на културното наследство, развивање на пријателски односи со сите останати народи, едукација и воспитување на младите, јакнење на врските со Југословените кои живеат по светот, заземање за меѓусебно разбирање, толеранција и почитување на основните човекови права на слобода, јавно изразување и определување.
Сојузот на Југословени ги насочува своите дејности во правец на отворање на јавна расправа за правата на Југословените и нивнита активна улога во изградба на демократско општество.
Ставот на Сојузот е дека Југословените имаат право на зачувување на културниот идентитет, историското, уметничкото, јазичното и книжевното наследство, како и право на здружување, јавно изјаснување, определување по повод попис на населението или пак организирање во разни друштвени организации како и сите останати националности. Сојузот на Југословени смета дека е неопходно активно и непосредно да се работи на надминување на националните поделби, приближување на раскараните југословенски народи и на создавање пријателски односи. Според мислење на Сојузот, говорот на националистичка омраза мора да биде заменет од страна на јазикот на љубовта и помирување, а притоа посебно внимание да се посвети на отворената размена на мислења во врска со причините за неодамнешните војни.
Сојузот на Југословени надвор од југословенскиот простор
Сојузот на Југословени е исто така активен во држави надвор од југословенскиот простор.
На 23. Октомври 2011. година во градот Улм, на иницијатива на членовите на Здружението „Наша Југославија“ од Сојузна Република Германија, се одржа основачко собрание на Сојузот на Југословени на Германија.
По основањето на Сојузот на Југословени на 21 март 2010. година во Загреб, како и на Клубот на Југословени кратко време потоа во Сплит, Сојузот на Југословени на Германија е третата по ред организација која своите дејности конкретно ги насочува кон прибирање Југословени и спроведување активности со цел остварување на нивното право на националност.
Мелитон Сардиски
Мелитон Сардиски е христијански светец од 2 век и епископ на Сард.
Владеејќи со голема ученост, тој се трудел да ги собере сите книги на Светото писмо во еден кодекс. Освен тоа, го бранел христијанството пред незнабожците. Така, околу 170 година патувал во Рим и му поднесол на царот Марко Аурелиј една писмена апологија (одбрана) на верата и христијанската црква.
Православната црква нејзиниот ден го чествува на 1 април.
1441
1441 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1441 година од новата ера, 441. од вториот милениум, 41. од XV век и втора од 1440-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6949 и 6950 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6191 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5201 и 5202 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2194.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1441 година се протега во 4077 и 4078, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4137 и 4138 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1984. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 844 и 845 исламска година.
Елаб
Елаб (Челаб) ― село во сојузната држава Нгарард, северно од селата Нгебукед и Улиманг. Тоа е дом на единственото приватно христијанско (Протестантско) средно училиште во Нгарард, Женско Средно Училиште „Бетанија“ во Нгесанг, мал дел од селото Елаб. Во Нгесанг, се наоѓа католичка црква и прекрасна, бела и засенчена плажа, со карпести израстоци.
Од другата страна на карпестите израстоци, постои долга плажа која се протега долж границата на Чол и Елаб. Во Елаб, најдолгата непрекината античка камена патека се наоѓа во Нгарард. Го поврзува источниот брег на Елаб со западниот брег на Нгебукед.
Еберштет
Еберштет (Eberstedt) — општина во округот Вајмар, во Тирингија, Германија.
IC 1549
IC 1549 — галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 27 март 1906 година од страна на Макс Волф.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1549 е од видот S. Видливиот сјај со голо око изнесува 15,2 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 16 mag, додека површинскиот сјај изнесува 11,8 m/лм2. IC 1549 има привидни димензии од 0,5' х 0,1'.
Други поделби
Проучување на IC 1549 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 1397617.
Електронски нумерички интегратор и компјутер
Електронски бројчен интегратор и сметач (анг: Electronic Numerical Integrator And Computer - ENIAC) бил првиот општонаменски компјутер конструиран во 1946 година на универзитетот во Пенсилванија, дело на конструкторите Џон Мокли и Преспер Екерт. Во него биле вградени 18000 електронски ламби.
Овој компјутер претставувал огрмона машина која зафаќала околу 150 квадратни метри површина и тежел околу 30 тони.
Аудиовизуелни извори
Аудиовизуелни историски извори се оние извори кои се најкористени во денешницата. Меѓу нив спаѓаат најразлични видови касети, плочи и дискови, како и најкористениот досега ЦД-ромот кој ги здружува сите особини на аудиовизуелните записи.
Мајоров Бунар (Долно Коњаре)
Мајоров Бунар — вила рустика од римското време во атарот на селото Долно Коњаре, Македонија. Се наоѓа на околу 4 километри јужно од селото и 200 метри јужно од патот Куманово-Крива Паланка. Во нивата на Б. Стефановски се констатирани остатоци од темели и градежен материјал од поголем објект.
Еколошко право
Еколошко право е колективен поим кој опфаќа аспекти на законот кои обезбедуваат заштита на животната средина. Поврзан, но посебен сет на регулаторни режими, сега под силно влијание на еколошките правни принципи, се фокусираат на управување со специфични природни ресурси, како што се шумите, минералите или риболовот. Другите области, како што е проценката на влијанието врз животната средина, можеби не се вклопуваат во двете категории, но сепак се важни компоненти на законот за животна средина.
Петар Џундев
Петар Џундев — македонски партизан, револуционер, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Стојан Ристевски
Животопис
Роден е на 14 мај 1914 година во битолското село Долно Егри. Живеел како земјоделец. Во НОВ стапил на 25 август 1944 година како дел од Деветтата македонска ударна бригада. На 7 септември 1944 година бил убиен од бугарските фашисти кај селото Горно Егри.
Тит Чудотворец
Тит Чудотворец е христијански светец од 9 век.
Според христијаните од млади години отишол во манастир и се замонашил. Низ голема трпеливост ги стекнал дветe основни добродетели: смирението и послушноста, и во овиe добродетели ги надминл “не само браќата, туку и сите луѓe”. Во времето на иконоборската ерес застанал на страната на црквата.
Православната црква нејзиниот ден го чествува на 2 април.
Ауерштет
Ауерштет (Auerstedt) — село и поранешна општина во округот Вајмар, во Тирингија, Германија. Се наоѓа 25 километри североисточно од Вајмар. Од 31 декември 2012 е дел од градот Бад Зулца. Се наоѓа на 23 километри североисточно од Вајмар. На 14 октомври 1806 се случила Битката кај Јена-Ауерштет, одлучувачка победа на Наполеон.
35
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 35 година се протега во 2671 и 2672, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2731 и 2732 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 578. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 605 и 604 година пред хиџра.
Надворешни врски
30er
Острачот на ножеви (Гоја)
„Острачот на ножеви“ (шпански: El afilador) - слика на триножник од 1808-1812 година, од Франциско Гоја, која сега се наоѓа во Будимпешта.
Историја
Историчарот на уметност Џулиет Вилсон-Баро предложува дека ова дело и „ Носачот на вода“ се насликани за куќата на сликарот во Мадрид. Сликата сè уште била во сопственост на уметникот во 1812 година. По смртта на неговата сопруга Хозефа Бајеу, тој направи попис на неговите слики во Фуендетодос. „Острачот на Ножеви“ бил проценета на 300 реали и бил каталогизирана под бројот 13, ист број како „Носачот на вода“ и „Слугата со стомна“.
Според историчарот на уметност, Мануела Мена, сликата му била продадена на принцот Алоис Вензел Кауниц (амбасадор во Шпанија од Австриската Империја) од сликарот по Полуостровската војна. Наскоро потоа му била продадена на Миклош Естерхази - естерхазиевата збирка ја купила унгарската држава во 1870 година, создавајќи го јадрото на Музејот на ликовни уметности.
Момир Рниќ
Клупска кариера
Откако започнал во Херцеговина Сечањ, Рниќ накратко играл за Пролетер Зрењанин, пред да се пресели во Црвенка. Подоцна се вратил кај Пролетер Зрењанин. Во 1986 година, Рниќ се преселил во странство во ТВ Нидервурцбах.
Репрезентативна кариера
На меѓународно ниво, Рниќ ја претставувал Југославија и се натпреварувал на три Олимписки игри, освојувајќи го златниот медал во 1984 година и бронзениот медал во 1988 година. Тој, исто така, учествувал на две светски првенства, освојувајќи го изданието во 1986 година.
Тренерска кариера
Во 1990 година, Рниќ станал главен тренер на неговиот поранешен клуб Пролетер Зрењанин, носејќи го во финалето на Европскиот куп во 1991 година и освојувајќи го Југословенското првенство во 1992 година.
Помеѓу 2001 и 2003 година, Рниќ бил главен тренер на ТВА Сарбрикен во 2. Ракомет-Бундеслига. Во јануари 2004 година ја презеде Војводина
Приватен живот
Рниќ е татко на сегашниот ракометар Момир Рниќ.
Албер Коен
Абрахам Албер Коен ( – ) — швајцарски писател со грчко потекло кој творел на француски јазик. Коен е роден 1895 на Крф, Грција во еврејско семејство. Родителите биле сопственици на фабрика за сапун, но се преселиле во Марсеј кога Коен бил дете. Завршил католичко училиште во Франција, а во 1914 се преселил во Женева каде завршил правен факултет. Со швајцарско државјанство се стекнал во 1919. За време на нацистичката окупација, тој пребегал за Бордо, а подоцна во Лондон. Во Женева се вратил во 1948, а починал таму во 1981.
Тамара Драгичевиќ
Тамара Драгичевиќ (Белград, 30 март 1989) е српска филмска, телевизиска и театарска глумица.
Животопис
Тамара Драгичевиќ дипломирала глума на Факултетот за драмски уметности во Белград, во класата на проф. Драган Петровиќ Пелета. Стана позната по филмот на Драган Белогрлиќ Монтевидео, Бог те видео!, а забележителна улога има постигнато во телевизиската серија Воена Академија. Беше учесник на реалното шоу Твоето лице звучи познато и е победник на првата епизода. На фестивалот "Денови на Комедијата", во Јагодина за улогата на Саша во претставата „Добар вујко" во 2012 госина ја доби наградата „Статуета ќуран". Нејзиниот брат Миодраг Драгичевиќ е глумец.
Во брак е со Петар Бечина од јуни 2016 година, а со него има ќерка Сташа.
Дејан Велкоски
Првите чекори во пишувањето ги прави во електронска форма, најчесто на блогови. Подоцна, од електронските записи ќе произлезат и текстовите што ќе го промовираат како поет и писател.
Првите објави, авторот ги прави во поетскиот алманах „Мугри“ кој го издава Сојузот на Студенти на Филолошкиот Факултет „Блаже Конески“ Скопје. Прво објавено дело е еротската песна „Одисеја“, а прва песна со поголем успех е постмодернистичката "Cannabis Sativa". Сè до објавувањето на дебитантската збирка, авторот активно објавува во алманахот.
Во 2007 година, ракописот „Б. (или поезија за луѓето кои презираат поезија)“ победува на анонимниот конкурс за необјавена поетска книга, објавен од Сојузот на студенти на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ Скопје, по што од печат излегува првата книжевна творба на младиот автор.
На почетокот од 2008 година, како дел од едицијата „Блог-записи“, излегува второто печатено дело на Велкоски, збирката раскази „Последниот македонски хакер“. Се работи за збирка куси раскази со ироничен тон, една своевидна критика на модерното општество и лично, речиси лирично гледање на стварноста од страна на авторот. За успехот на оваа збирка говори речиси распродадениот тираж од првото издание, како и изборот за лектирно дело во неколку училишта низ државата.
Истата година, во електронско издание, како е-книга, излегува и првиот роман, со наслов „Грабежот“ Објавен е под капата на Криејтив Комонс Македонија. Се работи за трилер роман со примеси од многу други жанрови. Приказна што постојано се движи по некоја тенка линија и за која читателот во ниту еден момент не е сигурен на што е. Првобитно, романот беше фељтонски објавуван на блог, како серија куси, циклично сврзани приказни.
Сињска алка
Сињска алка — хрватска витешка игра која секоја година се одржува во далматинскиот град Сињ на годишнина од победата над турските освојувачи на 14 август 1715 година кога војниците од Сињ успеале да го одбијат нападот на војската на турскиот заповедник Мехмед-паша Челиќ.
Правила на играта
Алката е витешко натпреварување каде што јавач на коњ во полн трк мора да ја помине патеката во должина од 160 m, (дозволено е време до 12 секунди) и со копје да ја погоди средината на малиот железен круг којшто се вика алка, а кој се наоѓа на висина од 3,22 m над тлото. Алката се состои од два концентрични круга, каде што помалиот круг e со пречник од 3,51 cm, а поголемиот со пречник од 13,1 -{cm}-. Круговите се меѓусебно сбодови преку три крака кои ја делат надворешната кружница на три еднакви полиња. Целта на играта е да се соберат што е моѓно повеќе бодови во три обиди.
Вредноста на поединечните полиња е различна, па горното поле над малиот круг вреди два бода, додека долните полиња лево и десно вредат по еден бод. Доколку играчот го погоди малиот круг тој ќе освои три бода. Бидејќи полињата се со различна вредност, од локалниот дијалект произлегле и различни називи за нив. Бодувањето во долните две полиња од големиот круг се вика „у један“ (што значи „во еден“, односно дека е освоен еден бод), бодувањето во горното поле од големиот круг се вика „удва“ (што значи „во два“, односно дека се освоени два бода), додека бодувањето во малиот круг се вика „у сриду“ (што значи „во средина“ или во „центар“, односно дека се освоени три бода). Меѓутоа дури и ако не се погоди алката, односно доколку алкарот ја допре со копјето, месното население вели „уништа“ (што значи „во ништо“, односно дека не е освоен бод но е допрена алката), додека ако алката остане недопрена, се вели „промашио“ (што значи дека алкарот не ја ни допрел алката, односно ја промашил целта).
За секое бодување „у сриду“ покрај алкарот, слави и целокупната публика, бидејќи смислата на самото натпреварување не е само да се победат останатите натпреварувачи, туку и да се погоди што поголем број „у сриду“, што предизвикува голема вештина и умешност на алкарот во ракување со копје, јавање на коњ и остро око. Секое бодување „у сриду“ се слави со огласување на лимените инструменти и пукање од „мачкула“ - старинскиот топ.
Идун Ловен
Сири Ингрид Идун Ловен била шведски уметник, ликовен едукатор и едукатор. Била директорка на приватното училиште Констсколан Идун Ловен во Стокхолм.
Биографија
Идун Ловен е родена на 12 април 1916 година во Векјо, Шведска. Таа била најмладата од седумте деца на Самуел Ловен и неговата сопруга Зидонија. Таа имаше 6 сестри, од кои едната била атлетичарката. Нејзиниот татко бил професор на колеџ. Кога имала четири години, семејството се преселило во Линшепинг. Студирала на Норвешката Национална академија за занаетчиска и уметничка индустрија од 1938 до 1939 година, а на сликарската школа во Пернби од 1939 до 1940 година. Таа насликала пејзажи на неколку места, вклучувајќи Лапонија, Kinda во јужниот дел на Östergötland и архипелагот Tjust е во северниот дел на Småland. Сликала и мртва природа и портрети. Таа ги имала своите први изложби на уметнички дела во текот на 1945 и 1948 година во Естерсунд и Линшепинг. Во 1957 година, таа станала на чело на Едвард Бергренс елевателје на во Стокхолм. Истата година таа го презела училиштето и го променила името во Констсколан Идун Ловен, и во кое била наставничка и директорка до средината на 1980-тите.
Идун Ловен се омажила четири пати во животот. Прво била во брак со уметникот Ерик Андор Јоханес Норберг (1910-1975) од 1940-1947 година, второ со поранешниот странски легионер (1915–1992) од 1950 – 1953 година и имала ќерка со него, трета на градежниот работник Еро Армас Јарвинен (1923–1985) од 1959 – 1962 година и по четврти пат со дипломираниот економист Кјел Љунггрен (Кјел Љунггрен роден 1921) од 1962–1966 година.
Идун Ловен починала на 20 февруари 1988 година во Солна. Таа е погребана во грифтегарденот Västra во Линшепинг.
IC 1550
IC 1550 — галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 27 март 1906 година од страна на Макс Волф.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 11 ч 32 м 15,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +14° 29' 2"".
Други поделби
Проучување на IC 1550 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката.
Користена литература
Parts I-V. Moscow: Moscow State University, 1962-74. (9,679)
Наташа Јоноска
Наташа Јоноска (родена година) — македонски математичар и професор на Универзитетот во Јужна Флорида, позната по нејзината работа во пресметка на ДНК. Нејзиното истражување е во врска со тоа како биологијата врши пресметка, "особено користејќи формални модели како што се ќелиски или други конечни типови на Аутомата, формална јазична теорија на симболичката динамика и тополошката графичка теорија за опишување на молекуларната пресметка."
Дипломирала математика и информатика на универзитетот Св. Кирил и Методиј во Скопје, во Југославија (сега Македонија) во 1984 година. Докторирала по математика на Државниот универзитет во Њујорк, во Бингемтон во 1993 година со дисертацијата "Синхронизирано Претставување на Софик системите ". Нејзин советник за дисертација бил Том Хед.
Киевска зоолошка градина
Киевската зоолошка градина (украински: Київський Зоопарк) е една од најголемите зоолошки градини во поранешниот Советски Сојуз и најголемата зоолошката градина во Киев, Украина.
Наташа Јоноска
Во 2007 година, таа ја добила наградата Розенберг Тулип за пресметување на ДНК, за нејзината работа во примената на теоријата Аутомата и теоријата на графиците во ДНК нанотехнологијата. Таа била избрана за соработник на АААЦ во 2014 година, за достигнувања во разбирањето на обработката на информациите во молекуларното само-склопување. Таа е член на одборот за многу списанија, вклучувајќи Теоретски Компјутерски Науки, Меѓународниот Весник на Фондации за Компјутерски Науки, Пресметливост и Природно Пресметување.
Киевска зоолошка градина
Зоолошката градина се простира на територија од 34 хектари, и има вработено персонал од 378 членови со околу 280.000 посетители годишно.
Историја
Зоолошката градина била основана во 1908 година, а изградбата била финансирана од разни донации. Во текот на првите години, зоопаркот поседувал само 17 различни водови на животни. Во тие први години, персоналот на зоолошката се соочил со проблем од студеното време кое го загрозувало здравјето на животните. Така, било договорено во текот на зимата, животните да бидат пренесени во Киевската ботаничка градина.
Во текот на историјата, градината постепено започнала да се проширува, а во исто време се зголемувал и бројот на животните. Во 1913 година, во домовите на животните било инсталирано греење. Во 1914 година и започнувањето на Првата светска војна, зоолошката градина била ставена во мирување, за да по крајот на Руската револуција повторно биде пуштена во употреба. Во времето на Втората светска војна, градот бил окупиран од страна на Нацистичка Германија, а зоопаркот бил искористен од страна на германскиот гарнизон. Животните биле евакуирани од Киев пред војната, а по нејзиниот крај биле повторно вратени.
Во 1970-тите години во зоолошката биле донесени лавови и тигри. Во 1996 година зоолошката била примена во Европската асоцијација на зоолошки градини и аквариуми. Сепак, во 2007 година била исклучена од здружението поради лошите услови и малтретирање на животните.
Во 2008 година, околу 51 животно загинаа во зоолошката градина. Серијата на контроверзни смртни случаи, исто така, продолжила и во 2010 година кога 39-годишниот слон на зоолошката градина починал на 26 април, проследено со една камила на 26 мај и еден бизон на 31 мај. Градската администрација и властите на зоолошката градина обвиниле дека животните биле отруени, додека пак активистите за права на животните обвиниле дека главните причини за нивната смрт било условите за живеење и неквалификуваната администрација.
Џафер Кодра
Џафер Кодра (2 април 1923, во ― 2 мај 1995, во ) — македонски партизан, револуционер, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ со албанско потекло.
Животопис
Роден е на 2 април 1923 година во Дебар. Во НОВ влегува во 1941 година. Во првата половина на 1943 година станува член на СКМ, а во септември истата година станува секретар на Окружниот комитет на СКМ за Дебар. Од 26 август 1944 до март 1945 година бил политички комесар на Четвртата македонска албанска бригада, а потоа и нејзин заменик политички комесар. Тој е и посебен заменик политички комесар на Дебарскиот младински баталјон. По Втората светска војна минува низ различни политички и државни активности. На 6 јануари 1951 година бил именуван за министер во Социјалистичка Република Македонија. По кавгата на Тито и Сталин, тој бил сменет од функцијата и репресиран.
Земјина маса
Земјината маса (M🜨) е единица за маса еднаква на масата на Земјата. 1 M🜨 = 5,9722 × 1024 кг. Оваа мерка често се користи за изразување на масата на карпестите земјовидни планети.
Една Земјина маса може да се изрази во други сродни единици вака:
Трговија со слонова коска
Трговијата со слонова коска — комерцијална, честопати нелегална трговија со бивни на нилски коњ, морж, нарвул, мамут, и најчесто, африкански и азиски слонови.
Со слонова коска се тргувало стотици години од луѓе во Африка и Азија, што резултирало со ограничувања и забрани. Брегот на Слоновата коска порано се користел за правење пијано клучеви и други украсни предмети заради белата боја што ја дава кога се обработува, но индустријата за пијано се откажала од слонова коска како материјал за покривање клучеви во 1980-тите во корист на други материјали како што се пластика. Исто така, развиена е синтетичка слонова коска што исто така може да се користи како алтернативни материјали за правење пијано клучеви.
Слонова коска
Светските војни и последователните економски депресии предизвикале затишје во оваа луксузна стока, но зголемениот просперитет во раните 70-ти години на минатиот век доживеле повторно оживување. Јапонија, ослободена од ограничувањата на размената наметнати по Втората светска војна, започнала да купува сирова (неработена) слонова коска. Ова започнало да врши притисок врз шумските слонови на Африка и Азија, и биле искористени за снабдување на тврдиот дел на слонова коска што Јапонците ја претпочитале за производство на ханко. Пред овој период, повеќето пломби за имиња биле изработени од дрво со врв од слонова коска, врежани со потпис, но зголемениот просперитет ја видел некогаш невидената цврста слонова коска во масовно производство. Помеката слонова коска од Источна Африка и јужна Африка се тргувала за сувенири, накит и ситници.
До 1970-тите, Јапонија потрошила околу 40% од глобалната трговија; уште 40% ги трошела Европа и Северна Америка, често работелево Хонгконг, кој бил најголемиот трговски центар, а повеќето од останале во Африка. Кина, која допрва ќе стане економска сила на денешницата, потрошила мала количина на слонова коска за да ги задржи своите квалификувани резбари во бизнисот.
Ловокрадство и нелегална трговија од 1980-тите
Во 1942 година, популацијата на африканските слонови се проценува на околу 1,3 милиони во 37 држави со опсег, но до 1989 година, останале само 600.000. Иако многу трговци со слонова коска постојано тврделе дека проблемот е загуба на живеалиштата, станало очигледно јасно дека заканата е првенствено поради меѓународната трговија со слонова коска. Во текот на оваа деценија, околу 75.000 африкански слонови биле убивани годишно заради трговија со слонова коска, во вредност од околу 1 милијарда долари. Околу 80% од ова се проценува дека потекнува од нелегално убиени слонови.
Меѓународните размислувања за мерките потребни за да се спречи сериозниот пад на бројот на слоновите скоро секогаш ги игнорирале загубите на човечки животи во Африка, разгорувањето на корупцијата, „валутата“ на слонова коска при купувањето оружје и нарушувањето на редот и законот во областите каде цветала нелегалната трговија со слонова коска. Дебатата обично се одвивала на бројот на слонови, проценките на ловокрадните слонови и официјалната статистика на слонова коска. Активисти како Џим Нјаму ги опишале тековните цени на слонова коска и опасностите со кои се соочуваат таквите активисти од организираниот лов.
Решенијата за проблемот со ловокрадството и нелегалната трговија се фокусирале на обидот да се контролираат меѓународните движења на слонова коска преку CITES (Конвенција за меѓународна трговија со загрозени видови на дива фауна и флора).
Иако ловокрадството останува грижа во областите на Африка, тоа не е единствената закана за слоновите кои лутаат по нејзината пустина. Оградите во земјоделските земјишта стануваат сè почести; ова ги нарушува шемите на миграција на слоновите и може да предизвика разделување на стада.
Деба на CITES, обид за контрола и забрана за слонова коска од 1989 година
Некои партии на ЦИТЕС (земји-членки), предводени од Зимбабве, изјавиле дека животинскиот свет мора да има економска вредност за да преживее и дека треба да бидат вклучени локалните заедници. Брегот на слоновата коска бил широко прифатен во смисла на несмртоносно користење на дивиот свет, но се водело дебата за смртоносна употреба како во случајот со трговијата со слонова коска. Повеќето средби меѓу официјалните лица на CITES и локалните групи ловокрадци се претвориле во насилна борба, убивајќи мажи и жени од секоја страна. Признаено е дека аргументот за „одржлива смртоносна употреба на дивиот свет“ е загрозен доколку трговијата со слонова коска не може да се контролира. Во 1986 година, CITES вовел нов систем за контрола што вклучува дозволи, регистрација на огромни залихи на слонова коска и следење на легалното движење на слонова коска. Овие контроли биле поддржани од повеќето страни на CITES, како и трговијата со слонова коска и воспоставеното движење за зачувување претставено од Светски фонд за природа (WWF), сообраќај и Меѓународната унија за зачувување на природата (IUCN).
Во 1986 и 1987 година, CITES регистрирал 89,5 и 297 тони слонова коска во Бурунди соодветно и во Сингапур. Бурунди имал еден познат жив див слон, а Сингапур немал. Залихите биле препознаени дека во најголем дел доаѓаат од ловородни слонови. Секретаријатот на CITES подоцна бил опоменат од делегатот на САД за редефинирање на терминот „регистрација“ како „амнестија“. Резултатот од ова било реализиран во тајните истраги на Агенцијата за истражување на животната средина (ЕИА), мала нефинансирана невладина организација, кога се состанале со трговци во Хонгконг. Голем дел од залихите биле во сопственост на меѓународни криминалци кои стојат зад ловокрадството и нелегалната меѓународна трговија. Добро познати трговци со седиште во Хонгконг, како што се Ванг и Пон, биле корисници на амнестијата, а експертот за слонови, Ијан Даглас-Хамилтон, за амнестијата во Бурунди коментирал дека „направи најмалку двајца милионери“. ОВIAС со своите истраги потврдила дека не само што овие синдикати имале огромно богатство, туку тие исто така поседувале огромни количини на дозволи на CITES со кои продолжиле да шверцуваат нова слонова коска, која доколку ја запрат царината, ја правеле сами хартиената дозвола. CITES создал систем што ја зголемило вредноста на слонова коска на меѓународниот пазар, ги наградило меѓународните шверцери и им дало можност да ја контролираат трговијата и да продолжат со шверцување на нова слонова коска.
Понатамошните дефекти на овој „контролен“ систем ги открил ОВIAС кога тие добиле прикриен пристап и снимале фабрики за резба во слонова коска управувани од трговци од Хонгконг, вклучително и Пон, во Обединетите Арапски Емирати.Тие исто така собрале официјална статистика за трговија, докази за транспорт и дополнителни докази во ОАЕ, Сингапур и Хонгконг. Статистиката на ОАЕ покажала дека само оваа земја увезела над 200 тони сурова и едноставно подготвена слонова коска во 1987/88 година. Скоро половина од ова дошло од Танзанија каде имало целосна забрана за слонова коска.