cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Еколошки протести во Србија (2021-2022)
22-24 ноември
На 21 ноември 2021 година, „Еколошко востание“ најавил дека ќе организира протест во Макиш на денот кога ќе започне изградбата на белградското метро. Ќута ги поканил опозициските лидери да учествуваат на протестот. ССП го прифатил неговото барање. Демонстрантите еден час го блокирале патот на градилиштето, а на местото на протестот не биле забележани никакви инциденти. Ден подоцна, „Собрание на слободна Србија“ повикало на протест пред Домот на народното собрание по усвојувањето на законот за експропријација и законот за референдум и народна иницијатива. На протестот присуствувале 200 демонстранти, и тие побарале владата да ги укине двата закони. На протестот учествувале и актерката Бојана Новаковиќ. Саво Манојловиќ, директорот на кампањата на „Крени-Промени“, објавил дека испратил петиција со 68.000 потписници кои се спротивставиле на законот за референдум и над 200.000 потписници кои биле против Рио Тинто. Истиот ден се одржале протести пред Новиот двор, на кои учествувале илјадници демонстранти. Тие побарале Владата да го укине законот за референдум.
27-29 ноември
На протестите учествувале две илјади демонстранти; тие еден час блокирале неколку патишта низ Србија. Неколку демонстранти биле приведени, а дошло и до тепачки меѓу демонстрантите и групи маскирани лица. Насилниот инцидент што се случил во Шабац го привлекло вниманието на државата; демонстрант запрел булдожер кој се обидел да помине низ група демонстранти. Демонстрантот бил накратко приведен и пуштен на слобода два дена по протестот. Во текот на денот биле пријавени голем број насилни инциденти; вооружени хулигани нападнале демонстранти. Во тепачка со демонстрантите учествувал и пратеник во Народното собрание, поврзан со Српската напредна партија (СНС). „Собранието на слободна Србија“ побарало ослободување на приведените, додека ССП, ДС, Народна партија и НДБ ги осудиле инцидентите. Брнабиќ ги споредила протестите со „фашизам“, додека Александар Вулин, министерот за внатрешни работи, повикал полицијата да употреби насилство. Градоначалникот на Нови Сад Милош Вучевиќ изјавил дека вооружените хулигани не биле испратени од СНС.
Еден ден подоцна, во Белград се одржале уште два протести. Демонстрантите побарале ослободување на приведените. СНС организирала контрапротест во Шабац на 29 ноември во знак на поддршка на провладиниот активист кој се возел на булдожерот. На контрапротестот биле нападнати двајца набљудувачи, а опремата на еден фотограф била украдена. Истиот ден во Лозница се одржал протест организиран од локални еколошки здруженија.
4 декември
Здружението на еколошки организации на Србија (СЕОС) повикало на продолжување на протестите додека не се исполнат барањата. Манојловиќ повикал на ненасилство и изјавил дека доколку пристигнат провокатори, демонстрантите да се повлечат од протестот. Непосредно пред протестот на 4 декември, било најавено дека патиштата во над педесет градови ќе бидат блокирани. Еден ден пред протестот, медиумите поврзани со владата ја пренеле пораката на „Лила револуција“ иницијатива во која се наведува дека луѓето треба да фрлаат кофи со виолетова боја на автомобилите што се обидуваат да го блокираат сообраќајот. Група адвокати ја изразиле својата поддршка за протестот, додека невладините организации изјавиле дека полицијата треба да ги заштити новинарите за време на протестите.
Илјадници демонстранти се одржале на протестите низ Србија. Мостот Газела бил блокиран од неколку илјади демонстранти. Во Нови Сад се случиле повеќе инциденти; група провладини активисти нападнале група демонстранти, а новинар бил испрскан со бибер. Во Белград, група мажи држеле факели пред демонстрантите. Дополнително, протести за поддршка на еколошките протести се одржале во Њујорк, Берлин, Париз и Лондон. Некои демонстранти потоа биле обвинети за прекршоци.
За време на протестите, Вучиќ бил во Горње Недељице, каде одржал прес-конференција на која најавил дека ќе предложи измени на законот за експропријација. Манојловиќ и „Еколошко востание“ ги прогласиле протестите за „успех“ и „голема победа на граѓаните“; Манојловиќ подоцна ја повлекол својата изјава. Ден по протестите, Манојловиќ и Зеленовиќ имале полемика за време на неделното шоу „Утисак“. Зеленовиќ изразил поддршка за проширување на барањата, но Манојловиќ се спротивставил на потегот бидејќи „приказната ќе се разводни“; тој го споредил овој потег со 1 од 5 милиони протестанти, кои пропаднале поради овој потег. Два дена подоцна, Манојловиќ изјавил дека протестите нема да завршат додека не се исполнат барањата.
11-14 декември
„Еколошко востание“ најавило дека на 11 декември ќе има блокади на педесетина локации. На протестот учествувале 40 граѓански иницијативи; Манојловиќ и неговата организација „Крени-промени“ не учествувале. Откако владата усвоила две главни барања, демонстрантите продолжиле да бараат Рио Тинто да ја напушти Србија. Спорадични инциденти се случиле во Белград и Ниш. Во Белград, група десничарски и анти-вакцински активисти учествувале на протестот, и група провладини активисти вееле про-Рио Тинто транспаренти. Протести за поддршка на демонстрантите се одржале во Брисел, Прага, Вашингтон, Берлин, Њујорк и Лондон. По протестот, Михајловиќ изјавил дека Ќута ја поддржува „насилната промена на власта“. Еден ден подоцна, се случил протест во Зрењанин, додека на 14 декември, неколку стотини средношколци протестирале против Рио Тинто во Чачак.
24-25 декември
Група средношколци организирале уште еден протест против Рио Тинто на 24 декември. Во соработка со неколку еколошки организации, ЗЗС соопштил дека следниот протест ќе се одржи на 25 декември. На протестот учествувале околу 200 демонстранти. Во Лазница, село во близина на Жагубица, истиот ден се одржал уште еден протест во организација на „Еколошко востание“.
3 јануари
Откако Вучиќ изјавил дека Проектот Јадар нема да биде откажан, СЕОС објавил дека ќе организира протест на 3 јануари. На протестот учествувале и „Еколошко востание“ и „Собрание на слободна Србија“. Протестот траел три часа и се одржал во Горње Недељице и други градови низ Србија и во Лондон, пред зградата на Рио Тинто. Инцидент се случил во Прељина, село кај Чачак, во кој автомобил удрил жена. Во Белград, група активисти против вакцините го блокирале автопатот околу 15 минути. Вучиќ по протестите изјавил дека „власта ги исполнила барањата, а продолжувањето на протестите е само политичко“.
15-16 јануари
Понатамошни протести биле одржани на 15 јануари. Неколку илјади демонстранти присуствувале на протестите, кои се одржале на единаесет места. Инцидент се случил околу 14:00 часот (UTC+01:00) во Прељина кога група луѓе се обиделе да поминат низ толпата демонстранти. Во Белград, возач се обидел да помине низ толпата демонстранти, но бил принуден да се врати назад. Во Шабац возач повредил еден демонстрант. Марчело, кој учествувал во протестите 2018-2020 година, учествувал на протестот во Белград. Ден подоцна, група српски граѓани одржале протест во Брисел.
18-22 јануари
На 18 јануари се случил инцидент пред зградата на Народното собрание, кога Саво Манојловиќ и другите активисти на „Крени-промени“ сакале да побараат итна проверка на иницијативата на народот во парламентот за забраната за експлоатација на литиум. Ова го поттикнало Манојловиќ да организира протест на 20 јануари; Манојловиќ побарал од владата да го укине просторниот план на Рио Тинто и да воведе мораториум за забрана на ископувањето на литиум и бор во следните 20 години. Протестот се одржал пред Новиот двор. Брнабиќ на денот на протестот објавила дека просторниот план е укинат. Манојловиќ и Ќута тогаш изјавиле дека укинувањето на просторниот план наводно е направено на некоректен начин и тврделе дека Рио Тинто ќе се врати по општите избори во април 2022 година. СЕОС и организацијата „Еколошко востание“ најавиле дека ќе организираат протест на 22 јануари во Лозница. На протестот учествувале група активисти и еколошки организации.
27 јануари – 3 февруари
„Крени-Промени“ и неколку еколошки активисти го организирале протестот на 27 јануари. Се започнало пред зградата на претседателството, по што се одржала протестна прошетка која завршила пред зградата на владата. Иницијативата „Еко гарда“ организирала протест на 30 јануари; учествуваа неколку стотици демонстранти. На протестот присуствувале и „Крени-промени“ и НДБ. На 1 февруари во Нов Белград се одржал мал протест.
Јапонско јаболко
Јапонско јаболко или рајско јаболко (Diospyros kaki) е дрвенесто растение од семејството Ebenaceae, познато во целиот свет како каки јаболко. Јапонското јаболко може да расте како повеќе дрвја израснати од истиот корен или како само едно дрво, може да достигнат висина од 7,5 метри. Расте најдобро во области со умерено ладни зими и не премногу топли лета.
Еколошки протести во Србија (2021-2022)
27 јануари – 3 февруари
Понатамошни масовни протести биле одржани на 2 февруари во Ваљево. Еден ден подоцна, полицијата стапила во контакт со Манојловиќ, кој го организирал протестот на 2 февруари, и изјавла дека понатамошните протести ќе се сметаат за „нелегални“. Манојловиќ го игнорирал известувањето и организирал протест на 3 февруари. На протестот учествувале околу 2.000 демонстранти.
Јапонско јаболко
Потекло
Јапонското јаболко води потекло од Јапонија, каде дрвјата на ова растение можат да се најдат стари до пет века. Се појавило во Европа во средината на 19 век, и се одгледувало само во Јужна Америка од крајот на 19 век.
Еколошки протести во Србија (2021-2022)
8-15 февруари
На 8 февруари во Крагуевац се одржал протест; го организирал СЕОС и „Крени-Промени“, кои најавиле дека ќе кампуваат пред зградата на Нови двор додека владата не спроведе мораториум за ископ на литиум и бор. Манојловиќ подоцна изјавил дека демонстрантите ќе кампуваат до распуштањето на Националното собрание, што се одржало на 15 февруари. На 10 февруари се одржал протест пред Нови двор. Активистите одржале уште еден протест на 13 февруари. Ден пред распуштањето на Народното собрание, Манојловиќ изјавил дека протестот на 15 февруари ќе учествува пред Палатата Србија. На денот на протестот, полицијата распоредила кордон околу Палатата Србија за да ги спречи активистите да се приближат до зградата. Се случиле повеќе инциденти; еден демонстрант бил удрен од автомобил во движење, додека други двајца биле прегазени од друг автомобил.
Поддршка и опозиција
Одлуката на владата да ја поддржи инвестицијата на Рио Тинто и да го усвои изменетиот закон за експропријација наишла на противење од еколошки активисти, академици, геолози и невладини организации. Голем број јавни личности, како Новак Ѓоковиќ, Бојана Новаковиќ и Емир Кустурица, ја изразиле својата поддршка за протестите. Зоран Томиќ, професор на Правниот факултет во Белград, изјавил дека владата наводно извршила три прекршоци поврзани со протестите и на 11 декември деканот Ратко Ристиќ ја изразил својата поддршка за протестите.
Јапонско јаболко
Плод
Ова дрво дава плодови во секое годишно време, во зависност од видот, како и плодовите кои можат да бидат во форма на обично јаболко, срце, сплескани или долгунести. Исто така, постојат големи разлики во големината и тежината на јапонското каки јаболко - од неколку стотици грама до скоро килограм. Бојата на јапонското каки јаболко, оди од светложолто-портокалова до темнопортокалово-црвена. Целото овошје може да се јаде, освен цветот и семето. Тоа достигнува целосна форма, арома и боја само кон крајот на сезоната на растење, на средината на есента. Плодот има специфична чувствителност на температурни промени и мрзнее на температури под -15 °. Високата концентрација на танините кај незрели плодови обезбедува горчлив вкус, а кога се комбинира со доволна количина на каротеноиди во овошјето, делува како силен антиоксиданс.
Медицински аспект
Јапонското јаболко е богато со флавоноиди, особено кверцетин, што го прави пожелна состојка во третманот на кардиоваскуларни заболувања. Источната традиционална медицина го користи само јапонското јаболко за да помогне во лекувањето на цревните воспаленија, хемороиди, заболувања на желудникот и црниот дроб. Еден плод од јапонското јаболко содржи 12,6 мг витамин Ц, кое претставува 21% од препорачаната дневна доза на овој витамин.Исто така, плодот од јапонското јаболко има многу растителни влакна и со тоа го намалува нивото на холестерол во крвта и учествува во регулирање на варењето.
Еколошки протести во Србија (2021-2022)
Поддршка и опозиција
Еколошките протести биле поддржани и од Двери, чии членови учествувале на протестите во Ниш ; Српската партија заклетници (ССЗ), Ослободително движење, и Сојузот на социјалдемократите на Војводина (ЛСВ). Милош Јовановиќ, претседателот на Демократската партија на Србија (ДСС), го осудил насилството што се случило на 27 ноември. Поранешниот претседател Борис Тадиќ и поранешниот министер Горан Триван ја изразиле својата поддршка за протестите. Епископот Григорије Дуриќ, исто така, ја изразил својата поддршка за протестите, но патријархот Порфириј ги повикал демонстрантите „да ја прекинат борбата“. Поддршка за протестот изјавил и Филип Караѓорѓевиќ. Според анкетата на јавното мислење објавена на почетокот на декември 2021 година, мнозинството од испитаниците ги поддржале протестите; околу 14% од приврзаниците на Српската напредна партија (СНС) ги поддржале протестите. Братислав Југовиќ, пратеник на СНС, изјавил дека „протестите се оправдани“, но дека „ [ Драган] Ѓилас и неговата клика ги злоупотребуваат“. Хрватскиот пратеник во Европскиот парламент (ЕП) Иван Вилибор Синчиќ, лидер на партијата Човечки штит (ЖЗ), го критикувал пристапот на владата кон Рио Тинто.
Претседателката на Регулаторното тело за електронски медиуми (РЕМ) Оливера Зекиќ изјавила дека „секој што протестира треба да биде уапсен“ додека претседателот на крајнодесничарската Српска радикална партија (СРС) Воислав Шешељ го изразил своето противење на протестите велејќи „Блокадите се насочени надвор од [Србија] и дека тоа не се еколошки протести“. Небојша Крстиќ изјавил „членовите на Крени-Промени треба да вежбаат скокање од мостот“; Крстиќ повикал и на апсење на Саво Манојловиќ. Пратеникот Владимир Ѓукановиќ ги критикувал протестите и изразил поддршка за Рио Тинто.
Врештет
Врештет (Wrestedt) — општина во округот Илцен, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија. Се наоѓа околу 7 километри јужно од окружниот град Илцен.
Еколошки протести во Србија (2021-2022)
Одговор на владата
Вучиќ на 28 ноември изјавил дека „ќе чека мислење од неговиот правен тим пред да го потпише законот за експропријација“. По протестите на 4 декември, Вучиќ ги предложил измените на законот за експропријација, но четири дена подоцна, тој објавил дека законот за експропријација е повлечен. Народното собрание на 10 декември ги усвоил измените на законот за референдум и народна иницијатива. Истиот ден, Вучиќ најавил дека Градското собрание на Лозница ќе го укине просторниот план за проектот Јадар, што ќе го одложи почетокот на работата на Рио Тинто до понатамошно известување; планот бил укинат два дена подоцна. Вучиќ, кој првично го поддржувал проектот Јадар, во јануари 2022 година изјавил дека „би се надевал дека владата ќе ги раскине договорите со Рио Тинто“. Еколошките организации „Нема да го дадеме Јадар“ и „Заштити Јадар“ ги оцениле потезите како опортунистички. „Заштитете го Јадар“ изјавил „Вучиќ да престане да манипулира со празни ветувања“.
Врештет
Општината претставува административно седиште на општинската заедница Ауе.
Еколошки протести во Србија (2021-2022)
Одговор на владата
На 8 јануари Брнабиќ објавила дека владата „била блиску до поништување на сите дозволи дадени на Рио Тинто“, додека Михајловиќ изјавил дека „Проектот Јадар бил привремено запрен на барање на граѓаните“. Во декември 2021 година и јануари 2022 година, Брнабиќ дала мешани изјави; таа изјавила дека владата никогаш не склучила договор со Рио Тинто, но во исто време изјавила дека владата му дала дозволи на Рио Тинто. Брнабиќ подоцна објавила дека владата го укинала просторниот план. Брнабиќ ги обвинила западните влади дека наводно ги поддржуваат протестите, но нивните амбасади изјавиле дека тие немале вмешаност.
Врештет
Општински единици
Кон општината Врештет припаѓаат следниве места:
Еколошки протести во Србија (2021-2022)
Последици
Весна Продановиќ, генералниот директор на „Рио Сава Експлорејшн“, изјавила на 23 декември дека компанијата ќе планира да го запре Проект Јадар. Набргу по објавата, жителите на Горње Недељице рекле дека работниците од Рио Тинто оделе од куќа до куќа во Горње Недељице и дека жителите добивале СМС пораки од нив. По поништувањето на просторниот план на Рио Тинто, неговите акции пропаднале. Активистите продолжиле да велат дека Рио Тинто продолжил да работи по изјавите на Брнабиќ во јануари, иако Рио Тинто јавно ги отфрлила тврдењата. Саво Манојловиќ собрал над 32.000 потписи за народната иницијатива против експлоатација на литиумот; тој подоцна рекол дека биле поднесени и преку 290.000 онлајн потписи.
Во средината на ноември 2021 година, Ќута објавил дека „Еколошко востание“ ќе учествува на општите избори во 2022 година, и на 14 ноември потпишал договор со партијата ЗЗС на Зеленовиќ за учество на заедничка листа на општите избори. По објавувањето, нивната коалиција била анкетирана со 9 отсто на национално ниво и 13 отсто во Белград. Во јануари 2022 година, коалицијата била официјализирана под името „Ние мораме“. На општите избори, коалицијата освоила околу 5% од гласовите на народот и 13 места во Националното собрание.
На 21 јули 2022 година во Нови Сад се одржале еколошки протести Полицијата интервенирала и група хулигани ги нападнале демонстрантите. Нападите ги осудиле СЈО, Народна партија, ДС, Двери и Заедно. Друг протест што се одржал на 28 јули добил поддршка од локалните еколошки организации. Демонстрантите фрлиле кофи со боја и упаднале во просториите на СНС, а возач се обидел да вози низ толпата демонстранти.
Ворен Андерсон (американски бизнисмен)
Ворен Мартин Андерсон (29 ноември 1921 - 29 септември 2014 година) бил американски бизнисмен кој бил претседател и извршен директор на Унион карбид корпорацијата (UCC) во времето на катастрофата во Бопал во 1984 година. Тој беше обвинет за убиство од небрежност од индиските власти.
Личен живот
Андерсон е роден во 1921 година во делот Беј Риџ во Бруклин, Њујорк, од шведски имигранти. Името го добил по американскиот претседател Ворен Хардинг. Подоцна посетувал поморско предлетно училиште во Чапел Хил, Северна Каролина. Се оженил со Лилијан Андерсон. Тие живееле во Бриџхемптон, Лонг Ајленд, Њујорк и поседувале куќи во Веро Бич, Флорида и Гринич, Конектикат. Починал во старечки дом во Веро Бич, Флорида, на 29 септември 2014 година
Катастрофа во Бопал
Тој бил прогласен за бегалец од правдата од страна на главниот судски судија, Гулаб Шарма, од Бопал на 1 февруари 1992 година, поради тоа што не се појавил на судските сослушувања во случајот за виновно убиство. Формалното барање за екстрадиција беше издадено во 2003 година Соединетите Американски Држави одбиле да го екстрадираат наведувајќи го недостатокот на докази. Главниот судски магистрат на Бопал издаде налог за апсење на Андерсон на 31 јули 2009 година
Во август 2009 година, портпаролот на UCC рече дека Union Carbide немал никаква улога во работењето на фабриката во тоа време бидејќи фабриката била во сопственост, управувана и управувана од вработени во Union Carbide India Limited. Осуммина поранешни високи вработени во подружницата бил прогласени за виновни на 7 јуни 2010 година. По овие пресуди, портпаролот на UCC рече: „Сите соодветни луѓе од UCIL - службеници и оние кои всушност ја воделе фабриката на дневна основа - се чини дека се соочуваат со обвиненија“.
Надворешни врски
https://www.nytimes.com/2014/10/31/business/w-m-anderson-92-dies-led-union-carbide-in-80s-.html
Линебуршко Поле
Линебуршко Поле (Lüneburger Heide) — голема површина на голет, гест и шумовит предел во североисточниот дел на сојузната покраина Долна Саксонија, северна Германија. Создава дел од задгрбнината на градовите Хамбург, Хановер and Бремен и е именувано по градот Линебург. Поголемиот дел од областа е природен резерват. Во областа се говори западнодолногерманскиот.
Линебуршкото Поле имал големи површини на голети, вообичаено како поголемиот дел од Северна Германија до 1800 година, но повеќето скоро целосно исчезнале во другите области. Голетите биле создадени по неолитот од преголема употреба за пасење на некогашните шумски подрачја на сувите песочни почви во гестот, како што се нарекува теренот во Северна Европа кој е малку ридест и песоклив. Поради тоа, Линебуршкото Поле е прогласен за културен пејзаж. Преостанатите области на голети се чуваат главно преку пасење, особено од северногерманската овца наречена „хајдшнуке“. Поради своите особености, Линебуршкото Поле е омилено туристичко одредиште во Северна Германија.
Туризам
Денес, областа е омилено туристичко одредиште. Кон тоа придонесуваат тематскиот парк „Хајдепарк Золтау“, птичјиот парк Валсроде и сафари-паркот Серенгети кај Ходенхаген, снежниот центар Биспинген и Центар Парк, како и многу фарми, правејќи го Линебуршкото Поле особено омилено за семејства. Друга група на туристи се повозрасни граѓани на автобуски тури.
Поранешниот концентрациски камп Берген-Белзен близу градот Берген, исто така, се наоѓа во Линебуршкото Поле.
Црква „Св. Недела“ - Плаќе
Света Недела — понова селска црква во охридското село Плаќе.
Местоположба
Црквата е изградена пред самото село, од десна страна на патот кој води до него. Таа е изградена стотина метри северно од истоименото археолошко наоѓалиште.
Историја
Камен-темелникот на црквата бил осветен и поставен на 11 јуни 2000 година. Црквата била завршена следната година и била осветена на 14 јули 2001 година од страна на митрополитот г. Тимотеј.
Црква „Св. Илија“ - Плаќе
Свети Илија — главна селска црква во охридското село Плаќе. Во црковниот двор се наоѓаат и селските гробишта на Плаќе.
Местоположба
Црквата се наоѓа на едно возвишение, во југозападниот дел на селото.
Историја
Црквата била подигната во 1871 година.
Се верува дека некогаш на истото место на кое е подигната денешната градба имало постаро култно место. На западната страна на црквата можат да се забележат остатоци од градба, а во дворното место се наоѓаат стари средновековни гробови.
Архитектура
Градбата на црквата е еднокорабна. Била градена со кршен камен и делкан бигор, а апсидата на црквата е полукружна. Во минатото била покриена со камени плочки. Материјалот за нејзината градба бил носен од месноста Сопот.
На северната страна од црквата е изградена трпезаријата.
Фрескоживопис
Црквата поседува фрескоживопис, за кој се претпоставува дека е насликан за време на изградбата на црквата.
Од овој живопис се останати само ликовите во олтарниот простор и во споредните ниши.
Иконостас
Во внатрешноста постои иконостас на кој се наоѓаат четири престолни икони, кои потекнуваат од 1872 година.
Љубовница
Љубовница — поим кој се користи за жена која одржува долгорочна љубовна врска со маж, но не е врзана за него со брак. Поимот посебно се користи за ситуации кога мажот е веќе оженет со друга жена. Врската помеѓу мажот и неговата љубовница е долготрајна и стабилна. Тие двајца, сепак, не живеат заедно, односно не основаат вонбрачна заедница и најчесто се трудат својата врска да ја чуваат во тајност.
Каспер Асгрен
Каспер Асгрен (Kasper Asgreen; р. ) — дански професионален друмски велосипедист, кој вози за UCI World Tour екипата.
Беверли Рајт
Беверли Рајт е американски научник за еколошка правда и основач на Центарот за еколошка правда на длабокиот југ приУниверзитетот Дилард. Нејзиното истражување ги разгледува еколошките и здравствените нееднаквости долж хемискиот коридор на реката Мисисипи. Нејзините награди и почести ја вклучуваат наградата за постигнување на правда на животната средина на Агенцијата за заштита на животната средина.
Ран живот и образование
Рајт била родена во Луизијана, блиску до високо загадена област која била позната како „Алејата на ракот“. Таа изјавила дека овие искуства од детството биле суштински во обликувањето на нејзината истражувачка кариера. Рајт студирала социологија на Државниот универзитет Грамблинг. Таа потоа студирала на Њујоршкјуит државен универзитет во Бафало како дипломиран студент. За време на нејзиното рано истражување, Рајт ги сфатила расните разлики во Алејата на ракот, забележувајќи дека поголемиот дел од луѓето кои живееле во загадениот коридор биле од заедници на расни малцинства. Во интервју за списанието Vice, Рајт забележа: „Сите птици исчезнаа освен враните. Екраните на нивните прозорци рѓосуваа и паѓаа за три месеци. Воздухот беше толку корозивен што бојата на нивните автомобили се топеше“. Во 1991 година, таа присуствувала на Самитот за лидерство во животната средина со лица од расни малцинства во Вашингтон, каде што го запознала Даму Смит. Смит беше основач на Националната афроамериканска мрежа за правда за животната средина (NBEJN).
Кариера
Во 1992 година Рајт станала основач и извршен директор на Центарот за еколошка правда (DSCEJ) при Универзитетот Дилард. DSCEJ е партнерство меѓу заедницата и универзитетот кое ги истражува влијанијата на нееднаквоста во животната средина и здравјето долж индустрискиот центар на реката Мисисипи, кој е толку загаден што стана познат како Алејата на ракот. Нејзиното истражување ги комбинираше податоците за населението и демографските податоци со извештаите од Инвентар за ослободување на токсици за подобро да ги разбере корелациите помеѓу расата и загадувањето. Таа покажа дека речиси 80% од Афроамериканците живеат во загадени населби. Рајт и DSCEJ развија наставна програма за еколошка правда за основните училишта во Њу Орлеанс. Таа работеше со Националниот институт за еколошки здравствени науки за обука на работниците на малцинствата и Програмата за обука на малцинствата во Браунфилдс, која им помогна на луѓето од недоволно опслужените заедници да најдат кариера во еколошките и здравствените науки. Работејќи со Роберт Д. Булард, Рајт го популаризираше латинскиот исказ „the wrong complexion for protection“.
Како последица на ураганот Катрина, Рајт се фокусираше на програмите за информирање и обука на афро-американската заедница во Њу Орлеанс. Таа работеше на поддршка на раселените жители да се вратат во своите домови, работејќи со креаторите на политиките за решавање на прашањата околу обновувањето на животната средина. Поплавите на ураганот Катрина резултираа со заситеност со олово во почвата на Њу Орлеанс. Рајт покажа дека изложеноста на олово е особено лоша во областите каде што има значителен број афроамерикански семејства. Таа работеше со американски работници на челик за да дизајнира програма позната како Безбеден пат назад кон дома, која има за цел да ги исчисти напуштените домови и населби од загадувачи. DSCEJ беа вклучени во одговорот на излевањето на нафта од Deepwater Horizon.
Рајт има работено со Мич Ландрие на неговата работна група за одржлива енергија и животна средина. Во 2017 година таа даде експертско сведочење до Советот на градот Њу Орлеанс и ги опишала ризиците поврзани со гасната централа Ентерџи. Во 2019 година, Entergy добиле казна од 5 милиони долари поради доведување платени актери за да влијаат на процесот на донесување одлуки на Советот.
Академска служба
Како што Рајт се повеќе се вклучила во прашањата за животната средина, таа почнала да сфаќа колку Афроамериканците биле недоволно застапени на меѓународните климатски настани. Како одговор, таа организираше конференција за климатски промени за студенти на историски афроамерикански колеџи и универзитети, организирана од Универзитетот Дилард и вклучувајќи турнеја низ парохијата Ист Плакемин. Рајт е член на Националната афроамериканска мрежа за правда за животната средина, која се реформираше во јуни 2020 година. Во новореформираниот NBEJN, Рајт служи како советник за климатскиот план за итни случаи на Џо Бајден заедно со Тамара Толес од 350.org.
Миленик
Во посткласична и рана модерна Европа, меѓу другите места, поимот се користел за поединци на кои владетелот им делегирал значајна политичка моќ. Оваа појава особено честа била во 16 и 17 век, кога владеењето станало премногу сложено за многу наследни владетели без многу интерес или талент за тоа, а политичките институции сè уште се развивале. Од 1600 до 1660 година години во голем дел од Европа, особено во Шпанија, Англија, Франција и Шведска, имало посебни сукцесии на семоќни министри миленици.
Овој поим понекогаш се користи и од писателите кои сакаат да ги избегнат поимите како „кралска љубовница“, „пријател“, „придружник“ или „љубовник“ (од кој било пол). Неколку миленички/миленици имале сексуални односи со монархот (или со сопругата на монархот). Чувствата на монархот кон миленикот се движеле од едноставна верба во неговите способности до различни степени на емоционална наклонетост и зависност, а понекогаш вклучувале и сексуална заљубеност.
Поимот има вграден елемент на неодобрување и Оксфордскиот англиски речник го дефинира како „Оној кој стои претерано високо во корист на принцот“.
Љубица (филм)
Љубица (хрватски: Ljubica) - хрватски и југословенски филм од 1978 година, во режија на Крешо Голик. Главните улоги ги играат: Божидарка Фрајт, Миодраг Кривокапиќ, Иван Пико Станчиќ и Реља Башиќ. Ова е деветтиот филм на Голик.
Синопсис
Љубица (ја игра Фрајт) е привлечна жена во средните години која работи како педагог во центарот за глуви деца во Загреб. Нејзиниот маж (го игра Кривокапиќ) работи во странство и ретко се јавува дома. Нивното дете живее со баба му во селото. Љубица живее здодевен живот, а пресвртот настапува кога го запознава младиот, згоден студент (го игра Станчиќ)...
Даму Смит
Даму Амири Имара Смит (1951 - 5 мај 2006) бил американски активист за мир и заштита на животната средина.
Ран живот и образование
Даму Смит бил роден во 1951 година во Сент Луис, Мисури, во семејството на Силвестер и Вернис Смит. Неговиот татко бил пожарникар, а мајка му била лиценцирана медицинска сестра. Смит бил израснат со неговите двајца браќа и сестра во станбениот проект во селото Кар Сквер. Како семејство од работничка класа, тие понекогаш имале потреба од социјална помош или друга владина помош. Смит изјавил дека ова искуство во него развило голема чувствителност кон маките на заедниците со ниски приходи и одиграло централна улога во обликувањето на неговите ставови како возрасен и како активист. Како средношколец, Смит имал можност да присуствува на некои од митинзите на Денот на афроамериканската солидарност во Каиро, Илиноис, каде што ги слушал говорите на Амири Барака, Нина Симон и Џеси Џексон и ги обиколил афроамериканските населби каде што белите врховисти пукале во куќите, глетка која му го променила животот. Како бруцош на Универзитетот Сент Џон во Минесота и претседател на Организацијата на афро-американски студенти, Смит водел протест и преземање на административните канцеларии на училиштето за да побара програма за афроамерикански студии. Во тоа време тој го променил своето име во Даму Амири Имара Смит, првите три збора од кое значат „крв“, „лидерство“ и „сила“ на свахили, соодветно.
Кариера
Во 1973 година, Смит се преселил во Вашингтон, каде што го започнал следното поглавје во неговата доживотна мисија за застапување за социјална правда во САД и во странство. Тој беше еден од првите афро-американски активисти кои се бореле против еколошкиот расизам. Во текот на 1978, 1979 и 1980 година, тој претседаваше со локалното поглавје на Алијансата против расистичка и политичка репресија, чии национални претседавачи беа Ангела Дејвис и Бенџамин Дејвис, и организирал многу протести и едукативни настани против расизмот во Америка и апартхејдот во Зимбабве, Намибија и Јужна Африка. Во текот на следните 30 години, активизмот на Смит вклучуваше будност во борбата против апартхејдот во Јужна Африка како извршен директор на Канцеларијата за Африка во Вашингтон и ко-основач на Уметниците за слободна Јужна Африка. Дополнително, Смит ја насочи својата енергија и внимание на широки напори за разоткривање на оруженото насилство и полициска бруталност, а исто така беше активен во кампањите за мир и замрзнување на нуклеарното оружје, работејќи како помошник директор на Канцеларијата во Вашингтон на Комитетот за служба на американски пријатели. Тој зборуваше против американската инвазија на Ирак во 1990-тите за време на Заливската војна.
Смит беше познат по неговото пионерско лидерство во движењето за еколошка правда, работејќи како прв координатор за еколошка правда за Јужниот организационен комитет за економска и социјална правда. Откако ги обиколи градовите сериозно погодени од хемиското загадување и ги виде разорните влијанија на овие практики врз заедниците со ниски приходи и афроамериканските заедници, тој организираше Токсични тури на југ за Гринпис. Во 1999 година, тој ја координираше најголемата конференција за еколошка правда што некогаш била одржана, настан што доведе до формирање на Националната афроамериканска мрежа за еколошка правда, првата мрежа на афроамерикански активисти за еколошка правда, на која тој служел како извршен директор.
Тој бил основач и извршен директор на Black Voices for Peace.
Личен живот
Смит почина на 5 мај 2006 година од рак на дебелото црево во Универзитетската болница Џорџ Вашингтон. Го преживеале неговата партнерка Аделек Фостер, неговата ќерка, сестра и двајца браќа.
Награди и почести
Во 1986 година, Смит ја доби наградата Malcolm X Community Service Award. Тој ја доби наградата за општествено корисна работа на Националната адвокатска комора во 1989 година. Конференцијата за јужнохристијанско лидерство му додели на Смит награда во 1996 година, а во 1998 година, тој ја доби наградата Сент Џејмс Ситизен за работни места и животна средина.
Роберт Брул
Роберт Џеј Брул е американски еколошки социолог и професор по социологија и наука за животната средина на Универзитетот Дрексел. Тој е и вонреден професор по јавно здравје на Факултетот за јавно здравје на Универзитетот Дрексел. Тој се залага за агресивна политичка акција за справување со глобалното затоплување.
Истражување
Истражувањата на Брул ги вклучуваат стратегијата и моделите на финансирање на она што тој го нарекува „контрадвижење за климатските промени“, движењето кое ја критикува акцијата за справување со глобалното затоплување. Брул беше интервјуиран од Фронтлајн, јавна телевизиска програма која произведува и емитува детални документарни филмови, за нивниот документарец од 2012 година за демантирањето на климатските промени насловен како Клима на сомнеж. Тој го опишал контрадвижењето за климатските промени како „сеопфатно“ и како „додаток на веќе постоечкото конзервативно движење во САД“. Брул го проценил вкупниот годишен приход на непрофитното еколошко движење на 2,7 милијарди американски долари и истакнал дека напредокот кон почиста американска средина често доаѓа на сметка на другите нации, во интервјуто од 2009 година со корпорацијата Imaginova објавено од Fox News.
Брул го анализирал финансирањето на организациите поврзани со движењето за негирање на климатските промени за време на едногодишната стипендија во Центарот за напредни студии во бихејвиоралните науки на Универзитетот Стенфорд. Брул ги објавил резултатите во декември 2013 година во Климатски промени, месечно научно списание со рецензија. Според Брул, тоа е „првата рецензирана, сеопфатна анализа некогаш спроведена за финансирањето зад негирањето на климатските промени“. Студијата на Брул проценува дека 91 организација што тој ги испитувал имале вкупен годишен приход од нешто над 900 милиони долари и дека огромното мнозинство од средствата донирани на таквите организации доаѓаат од конзервативни фондации. Во текот на осумте години опфатени со студијата (2003-2010), американскиот институт за претпријатија доби најмногу средства - 16% од вкупните средства, а средствата советувани од донаторите Donors Trust и Donors Capital Fund биле најголеми финансиери. Студијата, исто така, покажа дека сумата на пари донирани на овие организации преку Donors Trust и други фондации чии извори на финансирање не можат да се следат, драстично се зголемил во текот на претходните пет години.
Извештајот беше покриен од Washington Post, Forbes, Scientific American, The Guardian, Science Daily и International Science Times.  Истражувањето беше објавено на веб-страницата за информации од јавен карактер за климатските промени од Канцеларијата за планирање и истражување на гувернерот на Калифорнија. Виш соработник од Институтот Хартленд, една од организациите вклучени во студијата, пишувајќи во Форбс, ја критикуваше работата на Брул и нејзиното медиумско покривање поради голем број проблеми, вклучително и поради фактот што организациите вклучени во студијата имале различни агенди, и не сите нивни приходи биле посветени на образованието за климатските промени. Брул во интервјуто за ПБС призна: „Не може да се каже колку долари отидоа од оваа фондација во оваа организација специјално за климатските промени...“
Брул соработувал на истражување за факторите кои влијаат на американското јавно мислење за климатските промени и открил дека политичарите се повлијателни од научниците. Истражувањето беше објавено од National Geographic и USA Today.
Политичка активност
Брул го поддржал Берни Сандерс на претседателските избори во САД во 2016 година.
Наводи
<references group="" responsive="1">
Дина Гилио-Витакер
Дина Гилио-Витакер е американски академик, новинар и автор, која ги проучува домородните Американци во САД, деколонизацијата и еколошката правда. Таа е член на Колвилските конфедеративни племиња. Во 2019 година, таа ја објавила својата книга Се додека тревата расте.
Позадина
Дина Гилио-Витакер е член на Колвилските конфедеративни племиња и пораснала во Јужна Калифорнија, преселувајќи се на Северниот брег на Хавајските острови во 1980 година. Таа се вратила во Калифорнија, се омажила и се преселила во Сан Клементе. Таа е сурфер.
Како млад студент, Гилио-Витакер студирала на Универзитетот во Ново Мексико, првично со намера да започне правна кариера. Нејзиниот магистерски труд, Панхе на крстопат: Кон домороден дискурс за правда во животната средина, беше на тема на домородните американски протести против патарина која се градела на нивното земјиште кое исто така било значајна локација за сурфање.
Кариера
Во 2016 година, Гилио-Витакер беше соавтор на „Сите вистински Индијанци починаа“ и 20 други митови за домородните Американци со Роксан Данбар-Ортиз. Во 2017 година, таа напишала поглавје од The Critical Surfer Reader (2017) со наслов „Присвојување на сурфањето и политиката на автохтоната автентичност“.
Од 2017 година, Гилио-Витакер држи предавања по американски индиски студии на Калифорнискиот државен универзитет Сан Маркос, патувајќи од Сан Клементе, Калифорнија. Позицијата ѝ беше понудена една година порано, но таа ја одбила поради обврските поврзани со објавувањето на нејзината книга. Таа поддржува научна рамка позната како „домородна еколошка правда“, во која екологијата ја зема предвид „историјата на колонизацијата како историски процес на диспозесија на домородните народи и нивните земји со цел да се разбере начинот на кој домородните луѓе сè уште се борат во овие битки“.
Во 2019 година, Гилио-Витакер ја објавила книгата „Се додека тревата расте“. Книгата го прикажува ефектот на американските доселеници врз домородните Американци од 1492 година, модерното еколошки движење и домородните пристапи кон управувањето со животната средина.
Гилио-Витакер е исто така виш научен соработник и политички директор во Центарот за светски домородни студии. Таа ја води компанијата DGW Consulting. Таа, исто така, волонтираше за Институтот за жени сурфери Native Like Water и Фондацијата San Onofre Parks. Таа има блог, Ruminative.
Наводи
<references group="" responsive="1">
Мокреш
Мокреш (позната и како Макреш) — река во Македонија, сместена на Плакенска Планина. Поминува низ селото Речица.
Извор
Извира на Плакенска Планина.
Устие
Се влева во Коселска Река, лево од патот Охрид-Ресен.
Црква „Св. Кузман и Дамјан“ - Речица
Свети Кузман и Дамјан — понова црква во охридското село Речица.
Историја
Камен-темелникот бил осветен и поставен на 11 ноември 2000 година. Црквата била завршена во 2004 година, а осветена на 18 октомври 2004 година од страна на митрополитот г. Тимотеј.
Црква „Св. Ѓорѓи“ - Речица
Свети Ѓорѓи — главна селска и средновековна црква во охридското село Речица. Во дворот на црквата се наоѓаат и селските гробишта.
Црквата е прогласена за заштитен споменик на културата на Македонија.
Историја
Црквата потекнува од 1370 година. Се верува дека била изградена на темели од постара црква.
Фрескоживопис
Според стручните истражувања врз црквата, фрескоживописот во внатрешноста на црквата потекнува од втората половина на XIV век. Истиот бил изработен од зографи од школата на зографот Јован Теоријан од Охрид.
Трка околу Баскија 2019
Трка околу Баскија 2019 — 59. издание на велосипедската етапна Трка околу Баскија, која се одржала помеѓу 8 и 13 април како петнаесетти настан во сезоната на Светската турнеја.
Трката била освоена од шпанскиот возач Јон Изагире.
Рута
Целата рута на Трката околу Баскија 2019 била објавена на 27 февруари 2019 година.
Екипи
Бидејќи Трката околу Баскија е настан од Светската турнеја, сите осумнаесет UCI World Tour екипи биле автоматски поканети и се обврзани да учествуваат на трката. Пет професионални континентални екипи биле поканети, со што била заокружена главната група од 23 екипи. Бидејќи секоја екипа имала право на седум возачи, вкупно 161 возач ја започнале првата етапа.
Поредок
На Трка околу Баскија 2019 се доделувале четири различни маички. Генералниот пласман бил пресметуван преку додавање на завршните времиња на секој велосипедист по секоја етапа. Во 2018 година биле воведени временските бонуси на првите тројца на секоја етапа, освен на хронометрите: етапниот победник добивал десет секунди, додека второ и третопласираниот добивале шест и четири секунди, соодветно. Бонус секунди имало и за првите тројца возачи на средните спринтови: три секунди за победникот на спринтот, две секунди за вториот и една секунда за третиот возач. Предводникот на генералниот пласман ја добивал жолтата маичка. Овој пласман се сметал за најважен на Трката околу Баскија 2018 и победникот на пласманот се сметал за победник на трката.
Дополнително, постоел бодовен пласман, на кој се доделувала зелената маичка. За бодовниот пласман, велосипедистите добивале бодови доколку завршат на првите 15 места на етапата. За победа на етапа, возачот добивал 25 бода, второто место добивало 20 бода, третото место 16 бода, четвртото 12 бода, петтото 12, шестото 10 и по еден бод помалку до еден бод за 15. место. Постоел и спринтерски пласман, обележан со сината маичка. Во спринтерскиот пласман, велосипедистите добивале бодови доколку завршат на првите три места на средните спринтови во текот на етапите, три бода за победникот, два бода за вториот и еден бод за третиот возач.
Постоел и планински пласман, каде бодовите се добивале доколку велосипедистите стигнат на некое искачување пред останатите возачи. Секој од дваесет и трите искачувања биле категоризирани во прва, втора или трета категорија, а повеќе бодови имало на потешките и повисоко категоризирани искачувања. За искачувањата од првата категорија, првите шест возачи добивале бодови; на искачувањата од втора категорија, четворица добивале бодови; на искачувањата од трета категорија само тројца возачи добивале бодови. Водството во пласманот бил обележан од црвена маичка со бели точки.
Четвртата маичка го претставувала пласманот за млад возач, обележана со светлосина маичка. Само возачи родени по 1 јануари 1994 година можеле да учествуваат во пласманот; најдобриот млад возач во генералниот пласман бил предводник на овој пласман.
Лузитанија (роман)
„Лузитанија“ — роман на српскиот писател Дејан Атанацковиќ од 2017 година. Исто така, Атанацковиќ е и авторот на илустрацијата на насловната страница. Романот бил награден со НИН-овата награда за најдобар роман.
Содржина
Романот се состои од воведен текст и од 27 глави:
Осврт кон делото
Во својата рецензија на романот, Никола Драгомировиќ напишал: „Дејан Атанацковиќ стрпливо го гради дејствието и ги води читателите низ комплексните ходници на имагинацијата. Со сарамаговска нарација ги вкрстува ликовите и настаните и со секоја страница докажува дека нема крај на изненадувањата. Маестрално ракувајќи со апсурдот, го создава светот на инверзијата на нормалноста. „Лузитанија“ е роман за засолништето, каде секој може да ги најде своето место и смисла.“
Дејан Атанацковиќ
Дејан Атанацковиќ (српски: Дејан Атанацковић; Белград, 1969) - српски писател, визуелен уметник и универзитетски професор.
Животопис
Атанацковиќ е роден во Белград, во 1969 година. Предавал неколку предмети од областа на визуелните уметности и културата на универзитетите во Фиренца и во Сиена. Исто така, соработувал со Музејот на природните науки во Фиренца на предметот „Body Archives“, посветен на историјата на претставувањето на човечкото тело. Покрај тоа, водел работилници засновани на дијалог меѓу студентите и психијатриските пациенти. Со поддршка на Музејот на современата уметност, во Белград ја започнал иницијативата за нови наративни текови, „Поинаков поглед“.
Творештво
Како визуелен уметник, почнувајќи од 1990-тите, Атанацковиќ реализирал неколку самостојни изложби и кустоски поставки, а некои негови дела се вклучени во музејските и приватните колекции. Во 2017 година го објавил својот прв роман „Лузитанија“ со кој ја освоил НИН-овата награда за роман на годината.
Кошаркарски куп на Шпанија 1998
Кошаркарски куп на Шпанија 1998 било 62-рото издание на Кошаркарскиот куп на Шпанија за мажи.
Надворешни врски
Copa del Rey 1999 en MARCA.com
Гарикојц Браво
Гарикојц Браво Ојарбиде (Garikoitz Bravo Oiarbide; р. ) — шпански професионален друмски велосипедист, кој вози за професионалната континентална екипа.
Во август 2018 година бил именуван во почетниот состав за Вуелта а Еспања.
Права на природата во Еквадор
Со усвојувањето на новиот устав во 2008 година за време на претседателот Рафаел Кореа, Еквадор станала првата земја во светот која обезбедила збир на кодифицирани права на природата и дефинирала појасна содржина за тие права. Членовите 10 и 71-74 од Уставот на Еквадор ги признаваат неотуѓивите права на екосистемите да постојат и да процветаат, им даваат на луѓето овластување да поднесуваат петиција во име на природата и да бараат од владата да ги исправи прекршувањата на овие права.
Sumac kawsay, или buen vivir на шпански, што значи „добро живеење“, вкоренет во космовизијата (или светогледот) на кечуанските народи на Андите, опишува начин на живот кој е насочен кон заедницата, еколошки балансиран и културно чувствителен. Концептот е поврзан со праната и политичката традиција која се залага за правна положба за природната средина. Пристапот за права е отцепување од традиционалните регулаторни системи за животната средина, кои ја сметаат природата за сопственост.