cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ран нов век
Важни личности
Клод од Лорена, била војвода на Гиз од 1528 година па сè до неговата смрт и се истакнал во Битката кај Марињано (1515) и долго се опоравувал од дваестет и двете рани што ги здобил во битката. Во 1521 година, се борел кај Фуентерабија и Луиза Савојска му го препишала нему заземањето на местото. Во 1523 станал гувернер на Шампања и Бургундија, откако ги победил царските војници кои биле испратени да ги заземат тие региони кај Нефшато. Во 1525 година, ја уништил анабаптистичката селанска војска, којашто ја имало во голем број во Лорена, кај Лупстен, во близина на Саверн. Откако Франсоа I се вратил од заробеништво во 1528 година, Клод бил прогласен за војвода на Гиз во француското перство, иако дотогаш само принцевите од кралското семејство ја имале титулата војвода и француски пер. Династијата од Гиз, биле кадети во благородничкото семејство на Лорена и наследници на Анжујската династија, барале предност пред бурбонските принцеви од Конде и Конти.
Третиот војвода од Алба бил благородник важен за раниот нов век, наречен ”Железниот војвода” од протестантите од Ниските Земји поради строгото владеење и суровост. Приказни за злосторствата направени за време на неговите походи во Фландрија станале дел од холандскиот и англискиот фолклор, формирајќи го централниот дел од Црната Легенда.
Во Англија, Хенри VIII бил крал на Англија и важна фигура во историјата на англиската монархија. Иако во поголемиот дел од своето владеење тој брутално ја потиснувал протестантската реформација во Англија, движење со корени од 14 век за времето на Џон Виклиф, попопуларен е по неговите политички судири со Рим. Овие судири на крајот довеле до одвојувањто на Англиската црква од папската власт, распуштањето на манастирите и се назначил себеси за Поглавар на Црквата на Англија. Тој се вели дека на својата смртна постела станал протестант, а целиот живот тој барал католички церемонии и доктрини. Кралска поддршка за Англиската реформација започнала со неговите наследници, побожниот Едвард VI и познатата Елизабета I, а додека неговата друга ќерка Мери I привремено ја вратила папската власт над Англија. Хенри исто така ја надгледувал унијата меѓу Англија и Велс со Законите во велшките акти 1535-1542 година. Тој исто така е познат по тоа што имал шест жени, од кои две биле обезглавени.
Христијаните и христијанството
Христијанството на почетокот на новиот век го гледало падот на Цариград во 1453 година, крајот на Стогодишната војна, откривањето на Новиот Свет во 1492 година и потоа и различни движења за реформи во Црквата (Лутеранци, Цвинглисти, Калвинисти и др.), по кои следувала контрареформацијата.
Крајот на крстоносните војни и обединетост
Во Хуситските војни имало воени дејствија против и помеѓу следбениците на Јан Хус во Чешка што на крајот завршиле со Битката кај Гротники. Исто така што е познато во Хуситските војни е дека тие биле првите европски војни во кој рачните огнени оружја како мускетите направиле голема разлика. Таборитската фракција од Хуситските војници биле пешадија и нивните порази над поголеми војски со тешко оклопени витези помогнале во ефектот на пешадиската револуција. Сè на сè, Хуситските војни немале јасен победник.
Последната крстоносна војна, крстоносната војна од 1456 година, се организирала против сè поголемото Османлиско Царство и да се прекине Опсадата на Белград предводена од Јанош Хуњади и Џовани да Капистрано. Опсадата избувнала во голема битка, во која Хуњади го предводел ненадејниот противнапад кој го зазел турскиот камп, со што самиот султан Мехмед II бил ранет и морал да ја подигне опсадата и да се повлече. Опсадата на Белград се одликува како решавачка за судбината на христијанството. Ѕвонењето на пладневното ѕвоно било започнато по наредба на папата Каликст III, е посветено на оваа победа низ целиот христијански свет до ден денес.
По речиси сто години, мирот од Аугсбург ставил крај на идејата дека сите христијани можат да бидат обединети под една црква. Принципот на cuius regio, eius religio (чијшто е регионот, ќе си има таква вера) ги основал верските, политичките и географските поделби во hристијанството, и ова се прогласило за меѓународен закон со Договорот од Вестфалија во 1648 година, која законски го завршила концептот на единствена христијанска хегемонија т.е. ”Една, Света, Католичка и Апостолска црква” од Никејскиот собор. Секоја власт си ја одредувала верата на својата држава. Христијаните кои живееле во региони каде нивната деноминација не била одредената Црква им се гарантирало правото да ја практикуваат својата вера во јавност во одредени часови и приватно по нивен избор. Со Договорот од Вестфалија, Верските војни завршиле, а од Договорот од Утрехт од 1713 година се родил концептот за суверена национална држава. Оттогаш постоел Corpus Christianum кој бил со модерната идеја за толерантно и разновидно општество сочинето од повеќе заедници.
Инквизициите и реформациите
Реформацијата и засилувањето на модерноста во раниот 16 век го подразбираше почетокот на серија промени во Corpus Christianum. Мартин Лутер ја предизвикал Католичката црква за да ја започне реформацијата. протестантската реформација била христијанско реформаторско движење во Европа кое се смета дека почнало со деведесет и петте тези на Мартин Лутер иако голем број претходници како Јан Хус дејствувале пред овој настан. Протестантското движење во 16 век било под закрилата на изборните кнезови на Саксонија. Изборното кнежевство Саксонија било независно, наследно кнежевство во рамките на Светото Римско Царство. Изборниот кнез Фридрих III го основал универзитетот во Витенберг во 1502, каде августинскиот монах Мартин Лутер бил професор по филозофија во 1508 година; во исто време станал еден од проповедниците во црквата во замокот во Витенберг. На 31 октомври 1517 година, тој ги закачил деведесет и петте тези против продавањето индулгенции на вратата на Црквата на Сите Светци, која служела како огласна табла за известувањата од универзитетот. Овие биле точки за дебата кои ги критикувале Црквата и папата. Најконтроверзните точки се центрирани на практиката на продавање индулгенции и политиката на Црквата за чистилиштето. Реформистичкото движење набрзо се поделило на одредени доктрински патеки. Духовните несогласувања помеѓу различните водечки фигури довеле до произлегувањето на на спротивставени протестантски цркви. Најважните деноминации произлегле директно од реформацијата биле лутеранците и реформистите/калвинистите/презвитеријанците. Процесот на реформи имал одлучувачко различни каузи и ефекти во другите земји. Во Англија, каде што се појавило англиканството, овој период е познат како англиска реформација. Следните протестантски деноминации своето потекло го имаат од почетните реформаторски движења.
Од подоцнежните инквизиции цо новиот век, постоеле две манифестации: Португалската инквизиција била локален аналог на попознатата шпанска инквизиција. Римската инквизиција била на поголемиот дел од Апенинскиот Полуостров како и Малта и исто така постоеле делови на папска власт во други делови од Европа, вклучувајќи го и Авињон.
Католичката реформација започнала во 1545 на Соборот во Тренто се побарало реакција против ”Протестантскиот бунт”. Идејата била да се реформира состојбата на световност и неред во која западнало дел од свештенството во Црквата, реафирмирајќи го духовниот авторитет и позиција на Католичката црква како единствена Црква на Христа на Земјата, како и да се спречи поголема штета на Црквата и нејзините верници од страна на новоформираните протестантски деноминации.
Руско царство
Во развојот на идеите за Трет Рим, Великиот кнез Иван IV Грозни, официјално бил крунисан за првиот цар (”Цезар”) на Русија во 1547 година. Царот прогласил нов кодекс на закони (Судебник од 1550 година), го основал првото руско феудално претставничко тело (Земскиот Собор) и вовел локална самоуправа во руралните региони. За време на неговото долго владеење, Иван IV речиси ја удвоил веќе големата руска територија со припојувањето на трите татарски ханати (делови од распаднатата Златна Орда): Казан и Астрахан по текот на реката Волга и Сибирскиот ханат во југозападен Сибир. Со тоа до крајот на 16 век Русија се претворила во мултиетничка, мултиконфесионална и трансконтинентална држава.
Трговски капитализам
Меркантилизмот бил доминантната школа за економска мисла низ раниот нов век (од 16 до 18 век). Ова довело до првите случаи на значителна владина интервенција и контрола над економијата и во овој период поголемиот дел од модерниот капиталистички систем бил основан. Во светот, меркантилизмот ги поттикнал европските војни во периодот и го засилил европскиот империјализам. Вербата во меркантилизмот започнала да исчезнува во доцниот 18 век, бидејќи аргументите на Адам Смит и други класични економисти победил.
Комерцијалната револуција била период на економско проширување, колонијализам и меркантилизам кој траел од 16 до раниот 18 век. Започнувајќи со Крстоносните војни, Европејците повторно ги откриле зачините, свилата и други стоки кои биле ретки во Европа. Овој развој на настани довел до желба за трговија и трговијата се проширила во втората половина на средниот век. Европските држави, преку Големите географски откритија, барале нови трговски линии во 15 и 16 век, што им овозможило на европските сили да изградат големи, нови меѓународни трговски мрежи. Државите исто така барале нови извори на богатство. За да се справат со ова новопронајдено богатство, се создале нови економски теории и практики. Поради натпреварувачкиот национален интерес, државите сакале поголема светска моќ преку нивните колонијални империи. Комерцијалната револуција е означена со зголемување на трговијата и порастот на непроизводствените работи, како банкарство, осигурување и инвестиции.
Трговијата и економијата на Новиот Свет
Во Стариот Свет, најпосакуваните трговски добра биле злато, сребро и зачини. Западните Европејци го користеле компасот, нови технологии за морепловство, нови мапи и напредокот во астрономијата при барањето на пат до трговските линии со Азија за вредните зачини кои би биле неспорни за средоземните сили. Во врска со напредокот во бродоградбата, најважни биле создавањето на дизајните за караката и каравелата во Португалија. Овие бродови еволуирале од средновековните европски дизајни од Северното Море и од христијанскиот и муслиманскиот Медитеран. Тие биле првите бродови кои ги напуштиле релативно мирните води на Средоземното, Балтичкото и Северното море и испловиле безбедно на отворениот Атлантски Океан.
Кога караката и каравелата биле развиени во Иберија, мислите на Европејците се вратиле на легендарниот Исток. Овие истражувања биле од повеќе причини. Монетаристите веруваат дека главната причина за Големите географски отркитија била поради недостатокот на скапоцени метали во Европа. Европската економија зависела на златните и сребрени валути, но ниските домашни залихи ја турнале Европа во рецесија. Друг фактор бил повеќевековниот конфликт помеѓу Иберијците и муслиманите на југот.
Златниот век на пиратството
Златниот век на пиратството е ознака која им била ставена на едно или повеќе испади на пиратството во раниот нов век. Во најшироко прифатената дефиниција, Векот на пиратството се протегал од средината на 17 до средината на 18 век. Периодот на пиратите е само во доцниот 17 век. Овој период е окарактеризиран со нападите на Англо-француските морнари со бази на Јамајка и Тортуга врз шпанските колонии и трговски линии на Карибите и источниот Пацифик. Во 18 век започнал Пиратскиот круг. Тие се занимавале со долги патувања од Бермуда и Америка за ограбување на нивните муслимански цели и оние на Источно Индиската Компанија во Индискиот Океан и Црвеното Море. Периодот по Војните за шпанското наследство кој се протегал од раниот 18 век, кога Англо-американските морнари и гусари останале невработени од крајот на Војните за шпанското наследство се свртиле кон пиратство во Карибите, американското источно крајбрежје, западниот африкански брег и Индискиот Океан.
Европските држави и политика
Периодот од 15 до18 век е означен со првите европски колонии, појавата на силна централизирана власт, почетокот на препознатливите европски држави кои се директни претходници на денешните држави. Иако во ренесансата имало многу револуции на повеќе интелектуални нивоа, како и социјален и политички пресврт, сепак е најпозната по европските уметнички настани и придонесите на полимати (многу учени луѓе) како Леонардо да Винчи и Микеланџело, кои биле инспирација за терминот ”Ренесансен човек”.
Во барокот, Триесетгодишната војна се одвивала во Средна Европа, која го намалила населението за 20%. Договорите од 1648 година прекинале неколку војни во Европа и го започнале создавањето на суверените држави. Мирот од Вестфалија се однесува на два мировни договори од Оснабрик и Минстер, потпишани на 15 мај и 24 октомври 1648 година и биле напишани на француски јазик и ги завршиле Триесетгодишната војна во Светото Римско Царство (денес најголем дел од Германија) и Осумдесетгодишната војна меѓу Шпанија и Холандската Република. Договорите ги вклучувале Светиот Римски цар Фердинанд III (Хабсбуршка династија), кралствата Шпанија, Франција и Шведска, Холандската Република и нивните сојузници помеѓу принцевите и слободните царски градови во Светото Римско Царство.
Мирот од Вестфалија бил резултат на првиот модерен дипломатски конгрес. До 1806 година, регулативите станале дел уставните закони на Светото Римско Царство. Пиринејскиот договор, потпишан во 1659 година, ја завршил војната меѓу Франција и Шпанија и често се смета за дел од вкупниот договор.
Апсолутизам
Ерата на Апсолутизмот ја опишува моќта на владетелот како непопречена од останатите институции, како црквите, законодавството или социјалните елити на Европските владетели при транзицијата од феудализам на капитализам. Владетелите опишани како апсолутен можат да се најдат од 17 па сè до 19 век. Апсолутизмот се одликува како со крајот на феудалното делење, консолидација на моќта на владетелот, произлегувањето на политичката моќ, обединувањето на државните закони и намалувањето на влијанието на благородништвото.
Француската моќ
За време на поголемиот дел од владеењето на Луј XIV, кој бил познат и како ”кралот-сонце” (француски: le Roi Soleil), Франција била водечката сила во Европа и се борела во три војни – Француско-холандската, Деветгодишната војна (Војните на Лигата од Аугсбург) и војната за шпанското наследство – и два мали конфликти – Деволуционата војна и Војната за повторно обединување. Луј верувал во Божјото право на кралевите да владеат, теорија според која кралот бил крунисан од Бог и Му одговарал само Нему. Како последица на тоа, тој се смета за архетип на апсолутен владетел. Луј XIV ја продолжил работата на неговиот претходник за да создаде централизирана држава со која се владеело од главниот град за да се збришат остатоците од феудализмот кој постоел во делови од Франција. Тој успеал да ја скрши моќта на провинцијалното благородништво, повеќето од кое се кренало на бунт за време на неговото малцинство наречено Фронда (Fronde) и ги принудил водечките благородници да живеат со него во раскошната Версајска палата.
Личности кои зеле активно учество во политичкиот и воениот живот во Франција во овој период се кардиналот Жил Мазарен, Жан-Батист Колбер, Анри де Турен, Себастиен де Вобан. Француската култура исто така цветала во овој период, каде излегле голем број познати личности, вклучувајќи ги Жан-Батист Поклен – Молиер, Жан Расин, Никола Боало, Жан де Лафонтен, Жан-Батист Лули, Шарл Лебрен, Ијасент Риго, Луј Ле Во, Жил Ардуен Мансар, Клод Перо и Андре Ле Нотр.
Раноанглиските револуции
Пред Ерата на Револуции, Англиската граѓанска војна била серија на вооружени конфликти и политички сплетки помеѓу Парламентарците и Ројалистите. Во првата и втората граѓанска војна спротивставени страни биле поддржувачите на Чарлс I против поддржувачите на Долгиот Парламент, а во третата војна имало борби помеѓу поддржувачите на Чарлс II и оние на Задниот Парламент. Граѓанската војна завршила со победа на Парламентарците во Битката кај Вустер. Монополот на Англиската црква за христијанство во Англија завршила консолидирањето на постоечкиот протестантска доминација во Ирска. Во војните со тоа произлегол Уставот, според кој англискиот владетел не можел да владее без согласноста на Парламентот. Англиската Реставрација, или само Реставрацијата, започнала во 1660 година кога англиската, шкотската и ирската монархија се вратиле под власта на Чарлс II по крајот на Комонвелтот што следувал по Англиската граѓанска војна. Славната Револуција од 1688 година била основа за парламентарната демократија во Англија.
Меѓународната рамнотежа на моќта
Војната за шпанското наследство се водела од 1701 до 1714, кога неколку европски сили се бореле да го запрат можното обединување на кралствата Шпанија и Франција под власта на еден бурбонски владетел, со што би ја нарушило рамнотежата на моќ во Европа. Се водела главно во Европа, но ја вклучувало и Војната на кралицата Ен во Северна Америка. Оваа војна била позната по одличните генерали Клод Луј Ектор де Вилар, јакобитскиот војвода од Берик, војвода од Марлборо и принцот Евгениј Савојски.
NGC 741
NGC 741 — елиптична галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 741 се споменува и како IC 1751, UGC 1413, MCG 1-6-3, CGCG 413-8, 3ZW 38, VV 175.
Ран нов век
Колонијална експанзија и поседи
Историскиот феномен на колонизација во новиот век се центрира на Британската Империја, иако терминот колонијализам се користи како референца за неповрзаните прекуморски империи отколку поврзаните империи создадени преку копнено освојување, дали тоа биле европски или не. Европската колонизација од 15 до 19 век резултирала со ширење на христијанството во Потсахарска Африка, цела Америка, Австралија и Филипините.
NGC 741
Откривање
Објектот е откриен на 13 декември 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Ран нов век
Освојување и истражување на Америка
Кристофер Колумбо ја открил Америка во 1492 година. Како последица на тоа, поголемите поморски сили и испратиле експедиции до Новиот Свет за да изградат трговски мрежи и колонии и да го покрстат месното население. Папата Александар VI ги поделил новооткриените земји надвор од Европа меѓу Шпанија и Португалија по меридијан 370 лиги (околу 1776 километри) западно од Зеленортските острови (од брегот на Африка). Оваа поделба никогаш не била прифатена од владетелите на Англија и Франција. (види ја статијата Договорот од Тордесиљас, кој следувал по папскиот декрет.)
NGC 741
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 741 е од видот E0. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. NGC 741 има привидни димензии од 3' х 2,9'.
Ран нов век
Колонијална Северна Америка
Велика Британија имала неколку колонии во Северна Америка и Западна Индија. Колониите во Северна Америка биле основани помеѓу 1603 (Вирџинија) и 1733 (Џорџија) година. Британските колонии во Северна Америка се побуниле против британската власт во 1775 година, поради наметнатиот данок врз колониите од Велика Британија. Тринаесетте Колонии биле дел од Британска Америка и ова име се користело од Велика Британија кога со Парискиот мировен договор се признала независноста на оригиналните тринаесет Соединети Американски Држави во 1783. Привремена влада се формирала за да ја прогласи независноста, која денес се слави за датумот 4 јули 1776 година и потоа станале изворните тринаесет соединети држави.
NGC 741
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 1 ч 56 м 20,9 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 5° 37' 43". Положбениот агол на објектот е во износ од 90°.
Ран нов век
Колонијална Латинска Америка
Шпанија се концентрирала на градење империја во централните и јужните делови на Америка кои и биле доделени нејзе со Договорот од Тордесиљас, поради присуството на домородни држави чии човечки и материјални ресурси можела да ги користи, и големото количество на злато и сребро. Португалците ја изградиле империјата во Бразил, кој паднал во нивната сфера на влијание со Договорот од Тордесиљас, преку развивање на земјата за производство на шеќер поради тоа што таму немало големи, сложени општества или минерални ресурси.
NGC 741
Други поделби
Проучување на NGC 741 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 7252. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 174; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 36. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1282.
Ран нов век
Османлиско Царство
Во овој период, периодот на територијално проширување на Османлиското царство следувал по подемот на Османлиското царство во кој Османлиското царство стигнало до Pax Ottomana (Отоманскиот мир). Ова време се смета за Златното доба на Османлиското царство.
Северна и Источна Африка
Во овој период, Османлиите се прошириле на југозапад кон Северна Африка и се бореле со повторното појавување на персиското шиитско Сефевидско Царство на истокот. Во сараценската сфера на моќ, Османлиското царство, кое го освоило Цариград во 1453, и го зазело Египет во 1517 година, основало регенти во Алжир, Тунис и Триполи (помеѓу 1519 и 1551), Мароко останало единствената независна, арабизирана берберска држава под контрола на Саадитската (Шарифската) династија, кој била основана кон крајот на 13 век.
Во Источна Африка, Соломоновата династија дошла на власт во 13 век и тврдело дека потекнува од кралската фамилија на Аксумското царство. Соломонците продолжиле да владеат со оваа област во источна Африка со кратки прекини сè до модерната историја. Во 16 век, Шоа и останатиот дел од Абисинија биле освоени од силите на Ахмед Грањ од Адал,и Шоа потпаднала под муслиманска власт; регионот потоа бил под притисок од народот Оромо, кои во првите децении од следиот век успеале да се населат околу Шоа.
Сефевиди
Сефевидското Царство било големо, шиитско, персиско царство по исламското освојување на Персија и утврдувањето на исламот, озачувајќи важни точки од историјата на исламот на истокот. Сефевидската династија била основана околу 1501 година. Од нивната база во Ардабил, Сефевидите успеале да ја освојат цела Персија и го наметнале иранскиот идентите во регионот, со што станале првата домашна династија после Сасанидите што успеала да основа обединета иранска држава. Проблем за Сефевидите било моќното Османлиско Царство. Османлиите, сунитска династија, се бореле во неколку кампањи со Сефевидите.
Тоа што го засилило подемот на сефевидската економија било локацијата помеѓу големиот број европски цивилизации на запад и муслиманската средна Азија на исток и север. Патот на свилата, којшто поминувал од северните накај источните земји повторно заживеал во 16 век. Владетелите исто така ја поддржувале директната трговија со Европа, особено со Англија и Холандија на кои им биле потребни персиски килими, свила и текстил. Други извозни добра биле коњи, влакна од кози, бисери и хадем-талка (горчлив бадем што не се јаде), кој се користел како зачин во Индија. Главни увезувани добра биле зачин, текстил (волна од Европа, памук од Гуџарат), метали, кафе и шеќер. И покрај нивната пропаст во 1722 година, Сефевидите го оставиле свој белег сè до денешен ден со основањето и ширењето на шиитската верзија на исламот во големи делови од Кавказот и средна Азија.
Узбеци и авгански Паштуни
Во 16, па сè до раниот 18 век, областите на север биле под контрола на Узбеците, а најоддалечените источни делови биле под власт на локалните Паштуни. Помеѓу 15 и 16 век, различни номадски племиња пристигнале од степите, вклучувајќи ги Кипчаките, Најманите, Канглите, Унгиратите, Мангитите и други и овие племиња биле предводени од Мухамед Шејбани кој бил хан на Узбеците.
Авганските Паштуни потекнуваат од династијата Хотаки. По арапските и туркиските освојувања, паштунските газии (воини за верата) ја нападнале и осволе северна Индија за време на династиите Лоди и Сури. Паштунските сили исто така ќе ја нападнат Персија и ги поразиле противничките сили во Битката кај Гулнабад. Паштуните ќе го основаат Дураниското царство.
Потсахарска Африка
Сонгајското царство ја презело транс-сахарската трговија во почетокот на новиот век. Го освоило Тимбукту во 1468 и 1473 година, со што се изградил режим на трговски приход и соработката со муслиманските трговци. Царството на крајот го прогласило исламот како официјална религија, градело џамии и довело учени луѓе во Гао.
Околу почетокот на новиот век, Царството Бенин било независна трговска сила во западна Африка, со што ги блокирало другите континентални држави со контролирањето на пристаништата. Бенин, кој имал 100000 жители кога го достигнал својот врв, се проширил на 25 км2 и бил обиколен со три концентрични кругови од земјени насипи. Во доцниот 15 век, дошол до контакт со Португалија. За време на својот врв во 16 и 17 век, Бенин ги контролирал деловите од југоисточен Јорубаленд и западниот Игбо народ.
Могулско Царство
На индискиот потконтинент, династијата Лоди владеела со Делхискиот султанат во неговата последна фаза. Династијата основана од Балул Лоди владеела од 1451 до 1526 година. Последниот владетел од оваа династија Ибрахим Лоди бил поразел и убиен Бабур во првата битка кај Панипат. Виџајанагарското царство се основало на висорамнината Декан, но неговата моќ била смалена од тешкиот пораз во 1565 година од страна на деканските султанати. Царството го добило името по својот главен град Виџајанагара.
Издигнувањето на големото Могулско Царство се смета дека започнало во 1526 година, кон крајот на средниот век. Могулското Царство било муслиманско-персиска сила која се појавила во 1526 година и владеела со областа под името Хиндустан до доцниот 17 и раниот 18 век. Могулската култура покажала значително уредно владеење, опширен економски просперитет и верска толеранција, а исто така имало големи достугнувања во уметностите како архитектура, минијатурно сликање и литература. Царството доминирало во јужна и југоисточна Азија, со што му било соперник на други царства во историјата по бројот на население и по контролирана територија.
Царствата низ архипелагот
Во почетокот на новиот век, Патот на зачинот помеѓу Индија и Кина поминувал низ Царството Маџапахит. Ова било царство низ архипелагот со центар на островот Јава. Царството Маџапахит било последното хиндуистичко царство на Малајскиот архипелаг и важи за едно од најголемите во историјата на Индонезија. Неговото влијание достигнувало до државите на Суматра, Малајскиот полустров, Борнео и источна Индонезија, иако делотворноста на влијанието е предмет на дебата. Царството не можело да ја контролира сè поголемата моќ на Султанатот Малака. Султанатот Малака се протегал од муслиманските малајски населби Букит (Фукет), Сетол (Сатун), Пантаи ни (Пантани) и се граничело со Кралството Сиам (Тајланд) на север и Суматра на југозапад. Португалците го нападнале главиот град во 1511 година и во 1528 година Султанатот Џохор бил основан од принц од Малака како негова држава-наследник.
Кинески династии
Во историјата на Кина во 16 век, за време на династијата Минг, економијата била стимулирана од трговија со Португалците, Шпанците и Холанѓаните. Кина се вклучила во новата глобална трговија на добра, растенија, животни и земјоделски култури. Трговијата со Европа од тоа време и со Јапонците донела огромни количини на сребро, кое ги заменило бакарните и хартиените банкноти како средство за размена во Кина.
За време на последните децении на династијата Минг приливот на сребро значително се намалил, со што ги смалил државните приходи и целата економија на династијата Минг. Штетата врз економијата се зголемила со претстојното Мало ледено доба што му наштетило на земјоделството, како и природните катастрофи, слабите приноси и ненадејните епидемии. Потоа следувало распад на власта и начинот на живот на луѓето бил причина за бунтовниците како Ли Цичен да го предизвикаат авторитетот на династијата Минг.
Во 1644 година, династијата Минг била заменета од династијата Ќинг која била последната династија која владеела со Кина, од 1644-1912 (со кратко враќање во 1917 година). За време на нивното владеење, династијата Ќинг силно се интегрирала во кинеската култура.
Јапонски шогунати
По контактот со Португалците на островот Танегашима во 1543 година, Јапонците присвоиле дел од технологиите и културните практики на нивните посетители, дали тоа било во областа на војувањето (аркебузата, европскиот оклоп, европските бродови), религијата (христијанството), декоративна уметност, јазик (интеграција на јапонскиот јазик на западен вокабулар) и кулинарство: Португалците ги донеле темпурата и пред сè вредниот рафиниран шеќер.
Во периодот Азучи-Момојама започнало политичкото обединување кое му претходело на Шогунатот Токугава. Иако за почетен датум често се дава 1573 година, во пошироки рамки, периодот започнува со влегувањето на Ода Нобунага во Кјото во 1568 година, кога тој ја предводел својата војска до царскиот главен град за да го постави Ашикага Јошиаки за 15 и последен шогун на Шогунатот Ашикага и владеел до доаѓањето на власт на Токугава Иејасу по неговата победа во битката над приврзаниците на кланот Тојотоми во Битката кај Секигахара во 1600 година.
Едо периодот од 1600 до 1868 година ја карактеризирал Јапонија во раниот нов век. Шогунатот Токугава бил феудален режим кој бил основан во Јапонија од Токугава Иејасу и со него владееле шогуните од фамилијата Токугава. Овој период своето име го добил од главниот град, Едо, кој сега се нарекувал Токио. Шогунатот Токугава владеел од замокот Едо од 1603 до 1868 година, кога бил укинат со Меиџи реставрацијата некаде околу крајот на Едо периодот (често нарекуван доцен Шогунат Токугава).
Корејска династија
Во доцниот 16 и раниот 17 век, јапонските и кинеските инвазии речиси го преплавиле Корејскиот Полуостров.
Источни филозофии
Што се однесува до развојот на источните филозофии, поголемиот дел од источните филозофии бил во напредна состојба на развој од проучувањата во претходните векови. Во различните филозофии спаѓаат индиската филозофија, кинеската филозофија, иранската филозофија, јапонската филозофија и корејската филозофија.
протестантската реформација
Раниот нов век започнал со протестантската реформација и распадот на единството во средновековната Западна црква. Теологијата на калвинизмот се смета за клучна за подемот на капитализмот (Протестантската етика и духот на капитализмот).
Против-реформацијата и Исусовците (Језуити)
Против-реформацијата или ”Католичката реформација” бил период на католичко оживување како одговор на протестантската реформација во средината на 16 и средината на 17 век. Против-реформацијата бил разбирлив напор, што вклучувал црковни и структурни реформи како и политичка димензија и духовни движења.
Новите верски редови биле основен дел од овој тренд. Редови како Капучините, Урсулинките, Театинците, Босоногите Кармелити, Варнавитите и Исусовците ги зајакнале руралните парохии, ја подобриле побожноста на народот, помогнале да се победи корупцијата во Црквата и поставиле примери кои ќе бидат силен поттик за католичкото обновување.
Филозофијата од 17 век
Европската филозофија од 17 век го означувала напуштањето на средновековната схоластика и често окултистичкиот пристап на ренесансната филозофија. Периодот е означен во Европа големите создавачи на системи – филозофи кои биле претставници на обединетите системи на епистемологијата, метафизиката, логиката и етиката, а често и политиката и физичките науки. Имануел Кант ги класификувал своите претходници во две школи: рационалисти и емпиристи. Тројцата најважни рационалисти секако се Рене Декарт, Барух Спиноза и Готфрид Лајбниц. Во средината на 17 век го имало првиот напредок кон модерната наука, главно теоријата на гравитацијата од Исак Њутн (1643-1727). Њутн, заедно со Барух Спиноза (1632-1677), Џон Лок (1632-1704) и Пјер Бел (1647-1706) бил еден од филозофите кој го поттикнал Просветителството во следниот век.
Ерата на разумот и Научната револуција
Големата дивергенција била олицетворена со Просветителството или ”Ерата на разумот”. Просветителството (кое започнува во 1750те) цветало сè до 1790-1800, кога нагласувањето на разумот почнало да се заменува Романтизмот и нагласувањето на чувствата како сила против Просветителството.
Центар на Просветителството била Франција, каде било основано во салоните и го достигнало врвот во големата Енциклопедија (1751-72) изменета од Дени Дидро (1713-1784), со придонес од водечките филозофи (интелектуалци) како Волтер (1694-1778) и Монтескје (1689-1755). Француското Просветителство било примено во Германија и негувано од Фридрих II Велики, кралот на Прусија и со тоа зацветала германската филозофија, чиј најважен претставник секако е Имануел Кант. Францускиот и германскиот развој исто така влијаел во шкотската, руската, шпанската и полската филозофија.
NGC 7750
NGC 7750 — спирална галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Ран нов век
Крајот на раниот нов век
Во модерната историја, крајот на раниот нов век се паѓа некаде во крајот на 18 век, со почетокот на ерата на револуции, почнувајќи со оние во Северна Америка и Франција. Важните политички промени што се случиле во Европа како последица, како и пресвртот во Наполеонслоте војни, прекројувањето на картата на Европа преку вториот Париски мировен договор, појавата на нови концепти за национализам и реорганизација на воените сили. Крајот на раниот нов век често се поврзува со Индустриската револуција, која започнала во Британија во средината на 18 век.
NGC 7750
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7750 се споменува и како UGC 12777, MCG 1-60-34, CGCG 381-43, CGCG 407-56, IRAS 23440+0331.
Ран нов век
Наводи
Општи информации Книги
NGC 7750
Откривање
Објектот е откриен на 30 август 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Ран нов век
Наводи
Мрежни места
NGC 7750
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 7750 е од видот SBc/P. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,9 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13 m/лм2. NGC 7750 има привидни димензии од 1,6' х 0,8'.
Дупкарови Колиби (Рожден)
Дупкарови Колиби — археолошко наоѓалиште во кавадаречкото село Рожден. Наоѓалиштето претставува населба и топилница од доцноантичкото време. На 5 км западно од селото, по површините на селските ниви се среќаваат фрагменти од керамички садови, питоси и градежен материјал. На наоѓалиштето има остатоци од топена железна руда.
NGC 7750
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 23 ч 46 м 37,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +3° 47' 59"". Положбениот агол на објектот е во износ од 171°.
Други поделби
Проучување на NGC 7750 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 72367. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 215; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 589. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 431.
Австрија на Олимписките игри
Австрија за првпат учествувала на Летните олимписки игри во 1896 година кои се одржале во Атина, и оттогаш пропуштила само едни Олимписки игри, и тоа во 1920 година, поради учеството во Првата светска војна, на страната на Централните сили.
IC 1910
IC 1910 — галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Австрија на Олимписките игри
До сега, Австрија била двапати домаќин на Олимписките игри., за првпат во 1964, а по вторпат во 1976 године. И во двата случаја, тоа биле Зимски олимписки игри и на двете игри град-домаќин бил Инсбрук.
Никола Наумов
Никола Наумов — македонски револуционер, учесник во македонското револуционерно движење, деец на Македонското студенско друштво, Македонската револуционерна организација и Македонскиот комитет, новинар и политичар во Бугарија.
Животопис
Наумов е роден околу 1871 година во градот Штип, тогаш во Отоманското Царство. Студирал во бугарската гимназија во Солун, но е исклучен за учество во ученичкиот бунт во 1888 година. Образованието го продолжил во Белград. Со група на македонски студенти се префрла во Софија каде што се школува при Софискиот универзитет "Свети Климент Охридски ". Кон крајот на 1890 година е меѓу протагонистите на Македонското студенско друштво. По убиството на бугарскиот министер Христо Белчев, заедно со Даме Груев е уапсен и исклучен од софискиот унивезритет. Во април 1891 година Наумов заедно со Даме Груев ја минал границата и се вратил Македонија. Од 1891 година до летото 1894 година е учител низ разни населени места во Македонија, вклучително и во Солун.
Австрија на Олимписките игри
Националниот олимписки комитет на Австрија (германски:Österreichisches Olympisches Comité) е основан во 1908 година а од страна на МОК е признаен во 1912.
Никола Наумов
Животопис
Од 1894 до 1896 година заедно со Тома Карајовов го издава весникот Право. Во декември 1895 година е делегат на софиското македонско друштво на ІІ македонски конгрес. На ІІІ македонски конгрес во ноември 1896 година е избран за резервен член на Врховниот комитет. Следната 1897 година е назначен за секретар при Бугарското трговско агентство во Скопје. Бил делегат на IX македонски конгрес од (јули - август 1901) и Х македонски конгрес (јули - август 1902) на Врховниот комитет и при распадот го поддржувал крилото на Христо Станишев, Тома Карајовов и Гоце Делчев.
IC 1910
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1910 е од видот Scd. Видливиот сјај со голо око изнесува 15,7 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 16,4 mag, додека површинскиот сјај изнесува 14,1 m/лм2. IC 1910 има привидни димензии од 0,9' х 0,3'.
Никола Наумов
Животопис
Во почетокот на 1903 година е четник при Гоце Делчев. Во 1904 година е меѓу уредниците на Мемоарот на Внатрешната организација. Од 1905 до 1907 година го издава легалниот политички орган на Македонската револуционерна организација, списанието "Македонско-одрински преглед". По Хуриетот во 1908 година е дописник на Бугарското министерството за надворешни работи во Солун.
IC 1910
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 47 м 16,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +11° 45' 37". Положбениот агол на објектот е во износ од 54°.
Никола Наумов
Животопис
Се обидува да ги помири конзервативната и реформската струја на Македонската револуционерна организација. Го издава весникот "Право" (1910 - 1913), во кој се стреми за обединување на револуционерните фракции.
IC 1910
Други поделби
Проучување на IC 1910 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 43148.
Никола Наумов
Животопис
Во 1913 година уредува весникот "Изгрејсонце", а од 1913 до 1915 година весникот "Политика". Пратеник е во XVII бугарско народно собрание (1914-1919) од Струмичка околија.
Хаџи Бајрамли
Хаџи Бајрамли (Θεοδόσια, Теодосија, до 1927 Χατζή, Хаџи Бајрамли) — село во Општина Кукуш во Кукушкиот округ, Егејска Македонија, денес во областа Централна Македонија, Грција.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа на 26 километри источно од градот Кукуш, на неколку километри од грчко-македонската граница, во близина на североисточниот брег на Дојранското Езеро на планината Круша. Селото се наоѓа на надморска височина од 650 метри.
Хаџи Бајрамли опфаќа површина од 20 квадратни километри.
Историја
Во „Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. Хаџи Бајрамли се состоело од 300 семејства и 810 жители муслимани Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 година Хаџи Бајрамли имало 800 жители муслимани.
По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Грција. На пописот од 1913 година, во селото биле евидентирани 932 жители, додека во 1920 година 340 жители Турци. Според Лозанскиот договор, во селото било населено грчко население од Мала Азија, Источна Тракија и Понд, додека од селото се иселиле муслиманските жители. Во 1926 година, селото било преименувано во Хаџи Бајрамли.
Демографија
Во 1928 година селото било чисто бегалско со 460 жители бегалци. , додека во 1940 година селото броело 596 жители. Селото во пописот од 1951 година броело 351 жител, на пописот од 1961 година, во селото живееле 471 жител, во 1971 година имало 278 жители, во 1981 година имало 217 жители, додека во 1991 година имало 231 жител. Денеска, населението на селото е 214 жители според пописот од 2001 година.
Ано (Бигла)
Ано или Могила — археолошко наоѓалиште од римското време. Непосредно до Бумбарско маало, покрај селскиот пат е зачувана могила со пречник од 25 м и висина од 4 м. На јужниот дел има оштетувања од земјоделски работи. (А.К.)
ОУ „Орце Николов“ - Ињево
Подрачни училишта
Во рамките на општинското основно училиште „Орце Николов“ се наоѓаат и седум подрачни основни училишта, при што во пет од нив се изведува настава од прво до петто одделение, а во две од нив се изведува настава до деветто одделение. Овие училишта се:
NGC 5323
NGC 5323 — спирална галаксија во соѕвездието Мала Мечка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5323 се споменува и како UGC 8719, MCG 13-10-12, CGCG 353-25, IRAS 13451+7704.
Откривање
Објектот е откриен на 20 декември 1797 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5323 е од видот Sab. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. NGC 5323 има привидни димензии од 1,4' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 45 м 36 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +76° 49' 42"". Положбениот агол на објектот е во износ од 163°.
Други поделби
Проучување на NGC 5323 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 48785. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 10; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4558. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1374.
Црква „Св. Никола“ - Осинчани
Свети Никола — македонски православен храм во селото Осинчани. Се наоѓа на самиот влез на селото од северната страна. Околу неа постојат стари дабови дрвја. Црквата е поставена во правец север-југ во должина околу 5, а широчина 3 метри. Во минатото сè до нејзиното возобновување во поново време, таа била црквиште чии рушевини и остатоци од ѕидовите биле изградени од кршен шкрилец и гнили дрвени стеги. Според верувањата на селаните оваа црква била „римска“, како и гробовите околу нејзе, во кои биле наоѓани „римски пари“.
Калатија
Калатија (латински: Calatia) ― антички град во Кампанија, јужна Италија, околу 10 км југоисточно од Капуа, на Виа Апија, во близина на точката каде што се разгранува Виа Попилија од неа. Тој е претставен со месноста позната како Вила Галација и со црквата „Св. Јаков Галацки“ (San Giacomo alle Galazze, San Giacomo delle Galazze или San Giacomo Le Galazze), во рамките на современиот град Мадалони, многу блиску до границата со соседниот град Сан Никола ла Страда, и веднаш на Виа Апија. Виа Апија овде, како и во Капуа, го напушта својот поранешен правец југоисточно во должина од 2.000 оскански стапки (500 м), за што води кон исток и потоа го продолжува својот тек југоисточно. Урнатините вклучуваат остатоци од ѕидовите (со сектор од самнитското доба, во туф и други од периодот на Сула) и предримската некропола била делумно ископана во 1882 година. Десетте шахти обложени со плочи од туф кои можеби биле приоди до гробниците или можеби служеле како бунари.
Историјата на Калатија е слична на онаа на нејзиниот помоќен сосед Капуа, но бидејќи лежела во близина на точката каде што Виа Апија свртува кон исток и влегува во планините, имала одредена стратешка важност. Во 313 п.н.е. била заземена од Самнитите и повторно заземена од диктаторот Фабиј Максим Рулијан; Самнитите повторно го зазеле во 311 п.н.е., но мора да била повторно заземена во непознат датум. Во 3 век п.н.е. откриено е дека биле издавани монети со осканска легенда, но во 211 п.н.е. ја делела судбината на Капуа. Во 174 п.н.е. се споменува дека нејзините ѕидови биле поправани од кенсорите. Во 59 п.н.е. тука била основана колонија од Каесар.
Наводи
Наведи извор:
Некроза
Некрозата (од грчкиот збор vεκρόϛ што значи „мртво“ и vεκρωσιϛ односно „смрт, умирање, убивање“) претставува предвремено умирање на клетки кај живо ткиво. Настанува како резултат на фактори кои не се поврзани со клетките и ткивото како што се инфекција, токсини или повреда. Некрозата е спротивна на апоптозата која претставува природно умирање на клетките. Апоптозата честопати може да биде корисна за организмот, додека некрозата скоро секогаш е штетна, а може да биде и смртоносна.
Клетките кои умираат како резултат на некроза обично не испраќаат исти хемиски сигнали до имуниот систем како што прават клетките кои подлегнуваат на апоптоза. Ова ги спречува околните фагоцити да ги лоцираат и проголтаат мртвите клетки со што би настанало зголемување на мртвото ткиво и на отпадоците од клетките на местото на умирање на клетките или близу него. Поради ова, честопати е неопходно хируршки да се отстрани некрозното ткиво односно да се изврши постапка наречена дебридман.
Поделба
Постојат неколку различни видови некроза :
Арахидонска некроза
Во Соединетите Американски Држави е докажано дека само каснувањето од кафеавиот пајак самотник (од видот Loxosceles) предизвикува некроза. Во другите земји е исто така утврдено дека другите пајаци од истиот вид, како што е чилеанскиот пајак самотник во Јужна Америка, исто така предизвикува некроза. Иако постојат мислења дека жолтиот пајак и хобо пајакот поседуваат отров што предизвикува некроза, тоа сè уште не е докажано.