cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пијанист (филм)
Содржина
По ослободувањето на околниот логор, заробен е капетанот Хозенфелд со другите Германци. Хозенфелд го замолува еден од еврејските затвореници, музичар, да контактира со Шпиљман да го ослободи. Шпиљман, кој повторно почнал да свири за варшавското радио, стигнува на местото на настанот прекасно; сите заробеници се одведени. Во последната сцена од филмот, Шпиљман триумфално го изведува Шопеновиот Grand Polonaise Brillante во Е-дур пред голема публика во Варшава. Пред одјавната шпица се открива дека Шпиљман после се преселил во Америка и починал 2000., а Хозенфелд починал 1952. во советскиот логор за воени заробеници.
Продукција
Приказната ја делеа многу други со режисерот Роман Полански, затоа што тој побегнал од Краковското гето како дете откако починала мајка му. До крајот на војната живеел на фармата од селанец. Неговиот татко скоро би умрел во логорите, но сепак повторно се сретнале по завршувањето на војната.
Снимањето на „Пијанистот“ започнало на 9 февруари 2001. во студиите на Бабелсберг во Потсдама, Германија. Варшавското гето и градот направени се во студиите по моделот на вистинските во текот на војната. Старите советски воени бараки послужиле за создавање на уништениот град, со оглед на тоа што и онака требало да се уништат.
Прифаќање
Филмот прими исклучително позитивни прегледи од критиките и изведбата на Броди беше дочекана со светски воодушевувања. Од 14 Јули 2012, „Пијанистот“поседува резултат од 96% од прегледите на мрежното место Rotten Tomatoes. Metacritic го оценува филмот со 85% засновано на 40 прегледи.
Роџер Еберт истакна „веројатно рамнодушниот квалитет одразува што Полански сака да пренесе... Со прикажувањето на Шпиљман како преживувач, а не борец или херој-како човек кој прави сè за да се спаси, би умрел без огромната среќа и добрина на неколкуте не-Еврејци. Полански ги одразува... неговите најдлабоки чувства: дека преживеал, дека неговата мајка починала и оставила рана што никогаш не би заздравила.“
Италијанска легенда
Италијанска легенда — основа на ова дело претставува писмото на Анастасиј Библиотекарот до епископ от Гаудерик Велетриски  за откривањето на моштите на Св. Климент Римски  во Херсон  од Константин – Св. Кирил  на пат за Хазарска мисија, а 868 г. донесени од Браќата во Рим. Напишана е веројатно меѓу 870-882 г., кога Гаудерик можел да му го предаде ракописот на папата [[Јован Ⅷ.
UTC+07:30
UTC+07:30 - ознака за временско отстапување од UTC од +07:30.
Историја
UTC+07:30 било користено како летно сметање на времето, и како за стандардно време подоцна во Полуостровот Малезија и Сингапур. Помеѓу 1941 и 1942 година пред јапонската окупација и од 1945 до 1965 година по окупацијата, Полуостровот Малезија и Сингапур користеле UTC+07:30 како летно сметање на времето. Дури подоцна, во 1965 година, било кога Сингапур одлучил да го прогласи UTC+07:30 за свое стандардно време.
Малезиската влада објавила во декември 1981 година дека ќе го прилагоди полуостровското-малезиско време за 30 минути на 1 јануари 1982 година со цел да се одржи заедничкото време со Источна Малезија. Со оглед на блиските односи на Сингапур со Малезија и, исто така, за да се спречи забуна за патниците и стопанствениците, Владата на Сингапур донела многу брза одлука да го следи примерот.
UTC+08:00 е тековниот часовен појас за Малезија и Сингапур и ова стандардно време се користи од 1982 година.
Обернберг на Ин
Обернберг на Ин — (Obernberg am Inn) — гратче и општина во округот Рид во Инкрајс, Горна Австрија.
Географија
Гратчето е сместено во областа Инфиртел. Околу 9 % од земјиштето отпаѓа на шуми, а 48 % на обработливи површини.
Малајска азбука
Букви и изговор
Покрај ова, гласовниот систем опфаѓа и диграфи, но овие немаат посебни букви во азбуката:
Иван Хаџи Николов
Иван Хаџи Николов (, Кукуш –, Софија) — македонски револуционер, општественик, книжар, трговец и еден од основачите на Македонската револуционерна организација.
Потекло и школување
Хаџи Николов е роден на 24 декември 1861 г. во Кукуш, Егејска Македонија.
Во Кукуш завршил егзархиско класно училиште, а во 1888 г. — трговска академија во Линц, Австрија.
Првите револуционерни копнежи
Под влијание на политичките настани, од втората половина на 1870-тите, на Балканскиот Полуостров, кај Хаџи Николов се јавило едно револуционерно настроение и тој со неколки свој другари намислил да формира една револуционерна организација со цел да се орагнизира едно востание во Македонија и да се отфрли османлиската власт.
Меѓутоа откако ги рабрале одлуките од Берлинскиот конгрес решиле да се откажат од револуционерната идеја и да почекаат подобри времиња. Самиот Хаџи Николов истакнува:
Меѓутоа Хаџи Николов не се откажал од своите идеалии. Во почетокот на 90 години на 19 век се нашол во Софија и зел учество во формирањето и дејствувањето на Младата македонска книжевна дружина и списанието Лоза, но поради македонските национални идеали, ММКД била растурена од страна на бугарските власти, а Лоза била забранета. Но набргу Хаџи Николов се нашол во Солун.
Учител
Меѓу 1879-1892 г. бил учител во Костенец, а по поканата на Кузман Шапкарев, се вратил во Македонија и учителствувал во Воден, Кукуш, Лерин и Солун. ОД 1888 до 1892 г. предавал аритметика и сметководство во Солунската машка гимназија „Св. Кирил и Методиј“
Во 1893 г. бил принуден да се откаже од професијата. Во Солун отворил своја книжарница.
Книжар
На 11 септември 1893 отворил книжарница во Солун. Неговата книжарницата издавала различни учебници, уметничка литература и друго, делата биле печатени главно во Бугарија, но и во Солун, во грчката печатница на Ираклидис, но и со бугарско т.е словенско одделение. Самиот Хаџи Николов за својата книжара вели:
Книжарницата на Хаџи Николов станала една од првите револуционерни жаришта во Солун и преку неа агитирал меѓу учителите и учениците и придонесувал да се шири револуционерната идеја.
Основање на Македонската револуционерна организација
На 21.10/2.11. 1893 г. покрај солунскиот брег се сретнале Даме Груев, Иван Хаџи Николов и Андон Димитров, притоа тие разговарале за ослободување на Македонија. Паднал предлогот тие тројца да формираат револуционерна организација. И. Х. Николов понудил во основањето да учествуваат и Петар Поп Арсов, Христо Татарчев и Христо Батанџиев. Се договорил за два дена да имаат нова средба. Била договорена средбата на која била формирана: МРО (Македонска револуционерна организација). Состанокот се одржал во сабота навечер на 23.10/4.11.1893 г., во станот на Христо Батанџиев.
Со тоа биле поставено темелите на револуционерната организација. Во текот на Јануарската средба за претседател бил избран Христо Татарчев и Даме Груев за секретар, а било одлучено Хаџи Николов во отсутсво на Татарчев да го зазема неговото место.
Меѓу другото на оваа средба му била доверена задача на Петар Поп Арсов да напише една брошура под името Стамболовштината во Македонија и нејзините претставници, а од самата брошурата се дознава ставот на Организацијата кон бугарската пропаганда, а воедно и борбата која Организацијата ја започнала против таквата дејност.
Хаџи Николов брошурата ја испечатил во Софија по што таа била растурена низ Македонија и меѓу Македонската емиграција во Бугарија. Во понатамошната дејност Хаџи Николов продолжил да агитира преку својата книжара, но наишол на пречки за овие случувања самиот тој вели дека:
Солунска афера
На 23 јануари 1901 г. (стар стил) започнала Солунската афера. Таа ноќ турските власти ги уапсила Милан Михајлов, Александар Ников и Кочо Георгиев - Карловалијата поради нарушување на јавниот ред околу Вардарската капија.
По нивното апсење турските власти започнале со претреси и апсења кој се прошириле во поголемиот дел на Солунскиот вилает во текот на аферата биле уапсени голем број на лица, a последен на слобода од Централниот комитет останал Иван Хаџи Николов. Тој очекувајќи го своето апсење и опседнат со мислата дека се пропаѓа ги повикал Иван Гарванов и Спас Мартин и им го соопштил начинот на комуникација со внатрешноста и Врховниот комитет.
На втората средба тие решиле да издадаат 5 бланко потврди за офицерите во случај на евентуално кревање на востание, а овие потврди во Софија ги однел Софрониј Стојанов.
Подоцна Хаџи Николов пред Татарчев се правдал дека на Иван Гарванов, Спас Мартин и Димитар Мирчев им ги предал само печатот на ЦК, шифрите и списоците и дека Спас Мартин го задолжил да им пише на задграничните претставници во смисла: Држете ја вие од таму здраво ситуацијата.
Меѓутоа Хаџи Николов веројатно ја разбрал својата грешка и поради грижа на совест посегнал по својот живот односно си ја пресекол радијалната артерија и поради тоа подолго време се нашол во болница.
На 7 мај 1901 г. Хаџи Николов бил осуден на доживотен затвор. Поради пренатрупаност во солунскот затвор на 6 јули 1901 г., Хаџи Николов зедно со 38 затвореници, меѓу кој биле Христо Матов, Христо Татарчев, Пере Тошев и др., во придружба на 20 џандари под придружба на еден поручник, бил спроведен до паробродот Марија во сопственост на претпријатието  Хаџи Даут и испратен за Подрум Кале каде требало да ја издржува својата казна зедно со своите другари.
Подоцнежна дејност
Во Подрум кале останал до август 1902 г. Во почетокот на септември пристига во Солун и учествува на состанкотот на кој биле разгледани случувањата во Македонија, на оваа средба според Татарчев било решено да му се пренесе на Врховниот комитет да не ги форсира настаните за востание во Македонија.
По оваа средба Хаџи Николов заминал за Софија, а таму учествувал во советувањата по прашањето за востание во Македонија. Меѓутоа по Солунската афера и враќањето од затвор Хаџи Николов го немал она поранешно значење во Организацијата и потиснат од младиот револуционерен кадар постепено се повлекол од учеството во македонското револуционерно дело.
Во Софија продолжил да се занимава со книжартсво и издавачка дејност. Во тој период ги напишал своите Спомени, а неговите публикации биле вметнати во алманахот „Македонија“ на Илинденската организација под псевдонимот Основач. Спомените на Хаџи Николов се објавени во периодот меѓу 1935-1937 од страна на Христо Шалдев во списанието Илустрација Илинден.
До крајот на својот живот живеел во Софија. Бил тешко заболен и душевно растроен и самоубил на 9 јули 1934 г. . Каква била неговата духовна состојба дознваме од самиот Хаџи Николов кој вели:
Историски погледи
Историчарите ја истакнуваат неговата улога за развојот на македонскиот народ и го сметат за еден од првите втемелувачи на македонската државност, односно за втемелувач на идејата за создавање на самостојна македонска држава.
Тајане
Тајане — македонски календарски обичај поврзан со празникот Раѓање на Свети Јован Крстител – Иванден (7 јули /24 јуни). Најдолго се задржал во Прилепско, Битолско и Крушевско. Од обичаите што се изведуваат на овој ден повпечатливи се оние поврзани со растението папрат. Имено вечерта спроти празникот се бере папрат, а тоа пак е поврзано со верувањето во неговата моќ да штити од неповолности. Папратот се става на постелата и на него се спие за здравје, а рано наутро на самиот ден Иванден се плетат венци што се ставаат во бавчите за да ги чуваат од разни болести, временски непогоди како и други несреќи.
Иванден
Иванден е еден од најважните празници кај целиот словенски свет во кој се преплетуваат голем број обичаи и верувања од старата словенска митологија, со празнувањето на денот на раѓањето на Свети Јован Крстител. Во македонската народна традиција овој празник е поврзан со летниот сонцестој, односно со периодот на долгодневицата. Овој празник во годишниот круг празници е симетричен на Божиќ, денот поврзан со зимскиот сонцестој, односно со периодот на краткодневицата. Овие два празници ги поврзуваат и повеќе обичаи и верувања поврзани пред сè со сонцето. Во таа насока се и обичаите и верувањата поврзани со огновите. Ритуалите со билките, исто така претставуваат еден од најважните елементи поврзани со Иванден, а тие пак исто така се остаток од старите словенски верувања. Со Иванден се поврзани многу обичаи и верувања но најповеќе се однесуваат на билките и верувањето во нивната магиска моќ. Верувањето пак дека тој ден играло сонцето или дека се превртувало трипати е поврзано со тоа што Иванден се паѓа во најтоплиот период од годината.
Обичајот по региони
Вечерта спроти Иванден групи момчиња и девојки собирале билки, со кои закитувале едно ѓумче и го полнеле со вода од три чешми. Едно го носело ѓумчето на главата и него го викале Тајане, а другите оделе околу него и му пееле пригодни песни. Утрото групата со Тајането одела по дуќаните, каде што исто така пееле песни и собирале дарови, од кои подоцна правеле заедничка вечера. Притоа се пеело:
Во Битола спроти Иванден на ѓум нанижувале секакви цвеќиња и му клавале тељ од невеста што гувеела. Во Крушово во ѓумот момите клавале прстења и на онаа што ќе бидел пообелен, таа мома побрго ќе се мажела.
Во Преспа со многу обичаи и верувања девојките правеле кукла Иванка која ја шетале низ улиците, пееле песни и собирале дарови. Во Мала Преспа на Иванден се пеела песната:
Во Радовишко за Иванден односно Јајновден жените одат во полето или по ридиштата и берат миризлива трева (повечерница) за од молци. На самиот ден пред сонце берат нане – мирудија, која ја врзуваат во вид на букети и ја оставаат да се суши. Исушена, во секоја прилика ја употребуваат како лек против повраќање и стомачни болести. Мирудијата набрана на Иванден се употребува и како лек против детски проливи на тој начин што ја иситнуваат меѓу рацете и ја стават на препечена кора од леб напрскана со оцет. Обичај е секоја домаќинка кога ќе излезе сонцето да ја вади целата волнена постела и облека надвор, во дворот на јажиња спроти сонце. Така ги остават да стојат по неколку часа, а потоа ги тресат и повторно ги прибираат во ковчезите. Помеѓу алиштата стават од набраната трева (повечернина) за од молци. Веруваат дека алиштата што ги фанало јајновденско сонце не ги напаѓаат молците.
Во Дебрца, вечерта спроти Иванден се бере папрат, а тоа е поврзано со верувањето во апотропејската моќ на ова растение. Помал дел од папратот се откорнува од корен другиот се сече над земјата. Овој папрат се става во постелата и на него се спие за здравје, што значи тој ќе ја чува постелата (со луѓето што спијат на неа) од разни болести и други несреќи. Утрото на Иванден, рано пред изгрејсонце, од папратот откорнат заедно со коренот се плетат венци што се стават во бавчите. Тоа се мали венчиња со пречник од околу дваесетина сантиметри што на четорошни (разгранети) стапчиња се стават на пиперот, празот, компирите и другите градинарски култури. Овој папрат треба да ја чува бавчата од разни непогоди како и други несреќи. Чува да нема погано и да не ги јадат растенијата гриж (бубачки) за, како што се вели „Да го јадат папратот, да не го јадат пиперот“. Папратот на овој ден се користи и за прогнозирање здравјето и напредокот на семејството. Навечер во стреата на куќата се заденува папрат, за секој човек во семејството по еден корен. Следното утро се гледа: чиј папрат е повенат, тој не ќе има напредок во годината што следува, се вели: не е на арно. Исто така вечерта спроти Иванден или на самиот ден рано наутро жените берат растение што расте на ридските места и што се вика Иванден. Тоа растение набрано по овој повод се става во ковчегот со алиштата и тука се чува во текот на целата година со цел да ги заштитува од молци. Утрото на Иванден целата руба се распростира на чардаците на сонце и така се остава да стои цело претпладне. Освен верувањето дека тие алишта ќе бидат заштитени од молците овој обичај е добра можност да се покаже која девојка или невеста има повеќе руба. Обичајот добил и натпреварувачки карактер зашто по рубата се гледало не само богатството туку и работливоста на девојките, а тоа било решавачко при изборот на младите (бендисувањето) некаде задржано до неодамна.
За житото на нивата добро да роди, спроти Јановден ноќе, гола жена (или само по кошула) јава на вратило и оди во туѓа пченица, и на повеќе места ја жнее. Се смета дека таа тогаш го зема доброто жито од туѓата нива и го пренесува во својата.
Ролф Сингер
Ролф Сингер (роден на 23 јуни 1906 - починал 18 јануари 1994 година) бил миколог роден во Германија и еден од најважните таксономисти на жабрени печурки ( агарици ) во 20 век.
По добивањето на неговиот докторат на Универзитетот во Виена во 1931 година работи во Минхен. Меѓутоа, до 1933 година, Сингер ја напушти Германија за Виена поради политичкото влошување во Германија. Таму ја запознал својата сопруга Марта Сингер, па од Виена, Сингер и неговата сопруга заминале во Барселона, Шпанија, каде Сингер бил назначен за доцент на Автономниот универзитет во Барселона. Прогонството од страна на шпанските власти во име на германската влада го принуди Сингер да ја напушти Шпанија и да замине во Франција во 1934 година. По стипендијата во Музејот на природната историја во Париз, Сингер повторно се преселил, овој пат во Ленинград, каде што бил виш научен експерт во Ботаничката градина на Академијата на науките на СССР. За време на неговото време на Академијата, Сингер направи многу експедиции во Сибир, планините Алтај и Карелија. Во 1941 година, Сингер емигрирал во Соединетите Држави. Му беше понудена позиција во Фарлоу Хербариумот на Универзитетот Харвард како научен соработник, потоа како помошник куратор, а потоа како вршител на должноста куратор по смртта на д-р Дејвид Линдер. Тој помина вкупно седум години на Фарлоу. Во тоа време, Сингер доби и стипендија за Гугенхајм за студии во Флорида и предаваше на биолошката станица Планинско Езеро на Универзитетот во Вирџинија.
Јон Зограф
Јон — македонски зограф од XVII век.
Ролф Сингер
Во 1948 година, Сингер го напушти Харвард за да стане професор на Националниот универзитет де Тукуман во Аргентина. Подоцна, во 1961 година, Сингер станал професор на Универзитетот во Буенос Аирес. За време на неговиот престој во Јужна Америка, Сингер, неговата сопруга и неговата ќерка Хајди многу собирале. Последното именување на Сингер за факултет беше на Универзитетот во Илиноис во Чикаго, од 1968 до 1977 година.
Јон Зограф
Роден бил во селото Линотопи (живеел најверојатно во Костур). Ја живописал црквата „Св. Атанасиј” во Рилево, Прилепско. Во неговото сликарство преовладува изразит графицизам и отсуство на пластичност. Му се припишуваат, уште, живописот во тремот на Журче (1622) и Страшниот суд на западната фасада од главната црква на манастирот Зрзе (1624/1625). .
Всушност, низ целиот период на живеење под турско ропство, во Македонија постоеле вистински зографски и копаничарски школи, чии дела денес се непроценливо културно наследство, а кои се среќавааат по големиот број цркви низ Македонија и поширокиот простор на Балканот, овие дела ги карактеризирало префинетото чувство, кое се забележува преку силните ликовни изрази, ускладените бои и општата мистичност и свежина, како и емотивноста, која импресионира при средбата со нив, уште повеќе нè тера на подлабока размисла за нивото на вредностите кое важело за тие периоди. Еден од тие мајстори е и зографот Јон кој ја живописувал  малата еднокорабна црква „Св. Атанасиј“ во селото Рилево, сега во општина Долнени, на 30-тина километри западно од Прилеп.
Ролф Сингер
Сингер беше плоден писател, со повеќе од 400 публикации на неговото име. Тој беше познат и по неговата желба да им помага на другите миколози, без разлика дали се професионалци или аматери.
Тој напиша големи книги како „ Агарикалес во модерната таксономија “. Тој побегна во различни земји за време на нацистичкиот период, следејќи микологија на далечни места како Советскиот Сојуз, Аргентина и, конечно, САД, како миколог во Филд музејот во Чикаго.
Драги Миладинов
Драги Миладинов (роден на година во ) — македонски градежен инженер и универзитетски професор.
Животопис
Драги Миладинов е роден на година во. Работел на Градежниот факултет во Скопје до своето пензионирање во 1989 година по предмети од областа на дрвените и масивните конструкции. Како стипендист на Фордовата фондација специјализирал во САД (1964/65), а се усовршувал на студиски престои и во Холандија (1969) и Шведска (1979). Учествувал во реализацијата на повеќе објекти и бил многу активен на општествен план. Ги вршел функциите декан на Градежниот факултет (1975–77), проректор на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ и претседател на Универзитетскиот совет.
Мијат Мијатовиќ
Мијат Мијатовиќ (роден на година во  - починал на  година во ) — македонски физичар и универзитетски професор.
Животопис
Мијат Мијатовиќ е роден на 15 март 1950 година во село Вуч­ковица, Србија. Основно училиште завршил во соседното село Кот­ража, а природно-математичка гимназија во Чачак. Дипломирал во 1973 година на отсекот за физика на Природно-мате­ма­тич­киот факултет на Универзитетот во Белград. Магистрирал во 1977 година на Природно-математичкиот факултет во Белград со одбрана на темата „Утицај вибрације кристалне решетке на функције одзива Изинговог модела“, а докторирал во 1980 г. на Природно-математичкиот факултет во Скопје со одбрана на докторската дисертација „Структурни премини кај квазиеднодимензионалите магнетици (Спин-Пајерлсов премин кај Изингов модел)“. Во периодот од 1974 до 1978 г. работел во Институтот за физика во Белград како помлад асистент, а од 1978 година се вработил на Институтот за физика на Природно-матема­тич­киот факултет во Скопје. За доцент бил избран во 1981 година, за вонреден професор во 1986 година, а за редовен професор во 1992 година. Ги предавал следниве предмети: статистичка физика со термоди­намика и астрономија со астрофизикана Природно-математичкиот факултет во Скопје, а статистичка физика и физика на цврсто тело на Природно-математичкиот факултет во Подгорица, Црна Гора.
Објавил 74 научни труда од областа на: квантната и статистичката механика, те­оријата на концентратори, непотенцијалните интеракции и диференцијалните равенки, од кои 60 се публикувани во меѓународни списанија, а другите во национални списанија или во зборници на трудови од научните собири. Презентирал 68 труда на научни собири претежно со меѓународен карактер. Тој бил соавтор на две монографии од областа на теоријата на концентратори и од диференцијалните равенки. Бил член на рецензентските тимови на две меѓународни списанија. Учествувал во работата на 8 научни проекти, од кои 4 во­дел (еден од нив бил југословенско-американски). Бил надворешен соработник на Институтот за јадрени науки „Вин­ча“ и на Институтот за фундаментални истражувања во Монтеродуни (Италија). Соработувал со научни институти и универзитети во Нови Сад, Белград и Подго­рица, Институтот за физика во Земун, Институтот за јадрени науки Винча, Универзитетот во Патрас (Грци­ја), Институтот за фундаментални истражувања во Флорида (САД).
Како член на Друштвото на физичарите на Маке­донија ја пројавил својата активност со одржување на голем број популарни предавања пред учениците и професорите по физика, а исто така и со активниот придонес во работата на комисиите за натпревари по физика. Бил претседател на Републичката Комисија за натпревари, како и член на Сојузната комисија за натпревари по физика. Посебно треба да се одбележи неговата активност во Македонското астрономско друштво на кое бил прв претседател, како и прв главен уредник на списанието Астрономски алманах. Со своето активно залагање придонел за популаризација на астрономијата во Македонија и за подигнување на нејзинит статус. Бил и претседател на Школата млади физичари. На двапати бил бил шеф на Институтот за физика.
Печенези
Потекло и област
Печенезите се јавуваат во историски извори од 8 и 9 век. Тогаш се населиле во областите помеѓу долниот дел на Волга, Дон и Урал. Веќе од 9 и 10 век контролирале голем дел од југозападна Евроазија и Крим. Во тоа време, тие биле значаен фактор во областа, но како и повеќето номадски народи немале концепт на држава, а нивната организација се сведувала на случајни напади врз соседите. Покрај тоа, тие биле платеници за други сили. Според Константин Порфирогенит, Печенезите владееле со местото западно од реката Серет.
Сојуз со Византија и Бугарија
Во 9 век, Византија станала сојузник на Печенезите, користејќи ги за да се заштити од други поопасни племиња, како на пример од Унгарците или Варјазите. Византија го направила ова според римската политика, „раздели па владеј“, ги упатувала непријателите еден против друг.
Туркиското племе Узи ги протерало Печенезите од нивната татковина. Печенезите до 889 година биле туркани кон запад од Хазарите и Куманите, па Печенезите ги потиснале Унгарците западно од Днепар до 892 година.
Јордан Миладинов
Јордан Миладинов (роден на година во  - починал на  година во ) — македонски градежен инженер и универзитетски професор.
Животопис
Јордан Миладинов е роден на година во. Работел на Градежниот факултет во Скопје до своето пензионирање во 1987 година по предметите од областа на техничката механика, јакоста на материјалите и од теоријата на еластичноста и пластичноста. Завршил Градежен факултет во Белград (1949) и бил првиот кандидат што одбранил докторска дисертација на Техничкиот факултет во Скопје (1955). Предавал на сите технички факултети на Скопскиот универзитет, а гостувал и на други универзитети. Специјализирал во Минхен (1955), Цирих (1957) Хановер (1962/63). Вршел повеќе функции, од кои позначајни се: шеф на Градежниот оддел на Техничкиот факултет (1958–60), проректор на Универзитетот (1963–65), шеф на Градежниот оддел на Архитектонско-градежниот факултет (1965–67). Исклучително богатата наставна и научна дејност ја заокружил со 7 учебници, објавени во повеќе изданија.
Починал на година во.
Надежда Попова
Надежда (Надија) Васиљевна Попова (Надія Василівна Попова, Наде́жда Васи́льевна Попо́ва; 17 декември 1921 – 8 јули 2013) — командант на ескадрила во 46. Тамански Гардиски ноќен бомбашки полк за време на Втората светска војна, која се здобива со значајна домашна слава откако извршува 18 бомбашки мисии во една вечер заедно со навигаторот Екатерина Рјабова. Се појавува во списанието Огоњок и многу други големи советски публикации за време на војната. Наградена е со титулата Херој на Советскиот Сојуз на 23 февруари 1945 за извршување на 737 мисии.
Ран живот
Попова е родена во Шабановка (Орловскаја Област), Русија, на 17 декември 1921 година. Ќерка на железничар, расте покрај полињата со јаглен во Донецк, Украина. Како адолесцент, ја сака музиката, песните и танцувањето, земајќи учество во аматерски претстави и мјузикли, сонувајќи да стане глумица. Економист известува дека таа „беше див, нескротлив дух, на кој лесно му здодева; сакаше танго, фокстрот и сакаше да пее џез музика. Тоа ја правеше да се чувствува слободна.“ Кога мало летало слетува во близина на нејзиното село, таа е зашеметена од воздухопловството и се запишува во училиште за летање на возраст од 15 години без да им каже на своите родители. „Секогаш кога одеше накај авионот, во стомакот ќе почувствуваше возбуда; секогаш кога ќе полеташе, одново и одново беше воодушевена.“
Во 1937 година на 16 годишна возраст, првпат скока со падобран и првпат лета сама, без придружба. И покрај противењето на нејзините родители, Надежда ја следи својата нова страст и ја добива својата лиценца за летање.
Првично е одбиена како студент од страна на пилотско училиште, но откако Полина Осипенко, инспекторот за воздухопловство во Московската Воена Област, ја предложува Попова, дозволено ѝ е да се запише во училиштето за летање Херсон, од каде дипломира на осумнаесет години и станува инструктор по лет.
Втора светска војна
Попова волонтира за да биде воен пилот, но властите првично ја одбиваат, бидејќи не им е дозволено на жените да се борат во битка. Но, во октомври 1941 година, Јосиф Сталин попушта пред притисоците на Марина Раскова и дава дозвола за создавање на три женски воздухопловни полкови.
Попова, чиј брат Леонид е убиен на фронтот во 1941 година и чиј дом е преземан од страна на окупациските германски трупи, Надежда е испратена од Марина Раскова на Енгелс за да им се придружи на останатите жени кои се обучуваат за да станат воени пилоти. Потоа се приклучува кон ноќен бомбашки полк и се издига на позиција на командант на 2от Женски полк (1941–45), летајќи со Поликарпов По-2, авион двокрилец. Женскиот полк лета исклучиво за време на ноќта; нивните авиони, кои не се опремени со пиштоли, радија, радари или падобрани, ќе се запалат веднаш доколку се погодени дури и со минимално оружје.
На 10 март 1942 година, за време на тренинг мисија, Попова води формација кога две летала се губат во густото невреме и се уриваат, убивајќи ги нивните женски посади. Ова се нејзините први жртви од нејзината единица. По тренингот, Надежда е спремна и испратена е да лета во нејзиниот регион од детството т.е полињата со јаглен во Донецк. Полкот е наречен „Нахтхексен“ (Ноќни вештерки) од страна на Германците поради „звукот што го прават нивните авиони од иверица и платно, кој ги потсетува Германците на звукот што го прават метлите на вештерките при лет.“
Попова е соборена неколкупати во трите години кои ги минува борејќи се во војната, но никогаш не е сериозно повредена. На 2 август 1942, таа е на дневна извидничка мисија, кога е нападната од страна на Луфтвафе борци, при што мора принудно да слета близу Черкеск. Обидувајќи се да се врати кон нејзината единица, Надежда се придружува кон една колона, каде меѓу ранетите го среќава нејзиниот иден сопруг, пилотот бомбер Семјон Харламов, кој ја читал Тивкиот Дон.
Подоцна лета на мисија за снабдување низ непријателски оган над Новорусијск, испуштајќи храна, вода и медицински резерви за силите заробени во Малаја Земља. Оваа мисија ќе биде за малку неуспешна. По враќањето, го наоѓа своето летало изрешетано со дупки од куршуми, точно покрај нејзината карта и шлем.
Откако силите на Оската почнуваат да се повлекуваат, единицата на Надежда го следи фронтот низ Белорусија и Полска и на крајот влегува во Германија. Во Полска, Надежда Попова го поставува својот личен рекорд - извршува 18 мисии во една ноќ. Вкупно, Попова извршува 852 мисии за време на војната.
Повоен живот
Се мажи набрзо по војната - нејзиниот сопруг продолжува со воената служба и достигнува чин на полковник во Советските воздухопловни сили, додека нејзиниот син Александар завршува на Воздухопловната Академија. Надежда околу две декади работи како инструктор на лет. Станува вдовица во 1990 година.
Попова умира на 8 јули 2013 на 91 годишна возраст.
Јамбол
Јамбол (Ямбол) — град-општина и административен центар на Јамболската област во Бугарија. Распослан е на 91 км2 на бреговите на реката Тунџа. Се наоѓа на 93 км од Црното Море и јужно од магистралата Тракија (меѓу Софија и Бургас). Градот е наследник на античкиот Диjанополис, кој за првпат се споменува 500 години пред новата ера.
Магеланов Проток
Магелановиот проток е проток кој се наоѓа помеѓу копнениот дел на Јужна Америка и островот Огнена Земја. Долг е 583км, 3-24 км, ги поврзува Атлантскиот и Тихиот Океан. Му припаѓа на Чиле. На северозападниот брег е пристаништето Пунта Аренас. Наречен е во чест на Магелан, кој го открил и поминал преку него во 1520 година. До ископувањето на Панамскиот Канал во 1914 година бил многу занчаен за морскиот сообраќај помеѓу двата океана, но неподнесуван поради подводните ѕидови и санти мраз кој се спуштаат од островот Огнена Земја.
Ѓорѓе Мано Зиси
ѓорѓе Мано Зиси  — српски археолог и историчар на уметноста.
Животопис
Роден бил во 1901 година во Будимпешта. Дипломирал на Филозофскиот факултет во Белград во 1925 година, а потоа како Хумболтов стипендист, специјализирал класична археологија во Берлин. Од 1928 година, тој започна да работи во Музејот во Белград, каде останал до неговото пензионирање во 1970 година. Бил член на Германскиот археолошки институт, Археолошкиот институт во Виена и бил добитник на Валтеровата наградата Валтеровата во 1984 година.
Научна работа
Повеќе години вршел ископувања и истражувал во Стоби. Во доменот на историјата на уметноста, познати се неговите теренски белешки од Охрид со утврдени податоци за малите цркви, како и неговиот осврт за „Св. Софија “ во Охрид.
Ол Доињо Ленгаи
Геологија
Изградбата на вулканскиот конус започнала пред околу 370.000 години и завршила пред 15.000 години. Потоа следувало периодичното испуштање на натрокарбонатни и неплатински тефри за време на холоценот. Историските ерупции се состоеле од слаби и кратки ерупции, при кои биле исфрлувани мали количества на лава, и останувале само на врвот, а понекогаш и по горниот дел на падините. Ол Доињо Ленгаи се формирал при сложена низа од настани, вклучувајќи експлозивни ерупции на вулкански туфи и агломерација и ерупции на лава. . Карактеристично за него е ерупцијата на течна лава, која образувала лавино езеро и предизвикала ефузија, како и ерупции од кои бил изграден пепелскиот конус.
На врвот на вулканот може да се видат широки бели ивици кои се исушиле по изливањето на лава од кратерот. Бледосива, светлокафеникава до бела пепел, образувана само од слаби празнења на пареа од бројните солфатари, ги покрива горните падини. Континуираното тресење на врвот ја крие лавата под неа. Постои црна лава низ многубројни мали пукнатини. Постои длабок расед, по кој земјата е жешка. Цврста вулканска лава е варовник богат со калциум, натриум и јаглерод.
Повеќето карпи содржат 10-14% фенокристали и микрофенокристали, вклучувајќи нефелин, егирин, шорломит, меланин, титаномагнетит, воластонит, апатит, малку содалит, титанит и санидин. Се среќаваат исто така и кристален вишневит.
Во 2010 година мерењата на содржината на гас биле направени со користење на рачни уреди. Тие биле спуштени во нискотемпературните пукнатини на врвот на кратерот и не бил откриен јаглерод диоксид. Нулта вредност била добиена при спуштањето во плитки јами во јужниот кратер, од каде гасовите можат да се утврдат. Овие отвори се толку плитки, со длабочина максимум 60 сантиметри, што ветрот на врвот веројатно брзо спречува таложење на каков и да е гас.
Лава
Лавата на вулканот е единствена од ваков вид во светот, бидејќи е изградена главно од натриумкарбонати со многу ниска вискозност. Тие се богати со калциум, натриум и калиум, но имаат ниска содржина на Силициум диоксид (SiO2). Лавата е изградена главно од калциум (CaCO3) и натриум карбонат ((Na2CO3)) со слабо присуство на магнезиум. Поради речиси целокупниот недостаток на Силициум диоксид, температурата на лавата е најниска во светот, доста пониска и од онаа на базалтовите видови. Овој тип лава не емитува доволно светлина за да биде видлив во текот на денот, но ноќе сјае во портокалова боја. Нејзината осветленост не е толку силна како онаа на силициумската основа, бидејќи не е толку жешка. Во текот на денот таа изгледа како многу црн мазут или темнокафеава пена, во зависност од содржината на гас во неа.
Во почетокот лавата е црна и содржи кристали кои блескаат светло на сонце. Поради хемиските реакции кои се одвиваат кога лавата апсорбира вода, за околу три часа за време на дожд оваа боја многу брзо и драматично осветлува додека да стане снежно бела. При суво време, само од влагата во воздухот, се одвива истата промена, но побавно - трае помеѓу три дена и неколку недели, во зависност од дебелината на потокот. Во некои делови на кратерот, кои биле неактивни за неколку месеци, земјата е светлокафеава до бела и доста мека. Ол Доињо Ленгаи е единствениот вулкан во светот кој има таква лава со богата содржина на натриумкарбонат. Исклучително течната лава формирала на врвот тврд слој со дебелина од 6 метри, кој произведува трипати повеќе јаглерод диоксид во споредба со други вулкани.
Карбонатитот е карактеристичен за раседниот тип магматизам, а натрокарбонатитот само и единствено за Ол Доињо Ленгаи. При ерупција температурата на лавата е релативно ниска, достигнува до 500°-600 ° С. Натрокарбонатитот се среќава многу ретко и тоа само кај вулкани од зоната на раседот, а потеклото на типот лава сè уште останува мистерија. Во оваа зона постоеле и други вулкани од овој тип, но тие одамна се изгаснати. Особено нејзиниот хемиски состав води до исклучително ниска вискозност, која е многу блиска до онаа на водата, односно - ја прави најголема течната лава во светот. Благодарение на тоа, се движи многу побрзо од онаа на останатите вулкани, поради што е исклучително деструктивна и смртоносна.
Хемискиот состав на лавата, испитуван во 2008 година е следниот : Na2O – 32,22% CO2 – 31,55% CaO – 14,2% K2O – 8,38% SO3 – 3,72 % Cl – 3,40% F – 2,50% BaO – 1,66% SrO – 1,42% P2O5 – 0,85% H2O+ – 0,56% MnO – 0,38% MgO – 0,38% Fe2O3 – 0,28% SiO2 – 0,16% TiO2 – 0,02%
Геолошки стадиуми на развој
Во 1960 година, Џон Бери Досон го одбележал вулканот и идентификувал 7 стратиграфски елементи што го карактеризират. Од третиот до седмиот, елементите се резултат на ерупции од северниот кратер. Подредени последователно од порано до подоцна, тие се :
Северен кратер
Длабочината и морфологијата на северниот кратер се сменила драстично во текот на серијата ерупции, започнувајќи од стрмните ѕидови на кратерот, и достигнувајќи до околу 200 метри длабочина во средината на XX век, и се стигнало до плитките платформи кои денес пополнуваат дел од него. Пред некое време било потребно спуштање до кратерот до 100 метри за да се достигне до неговото дно.
Во близина на големиот конусен столб се формирале прекрасни сталактити со должина од нешто над 2 метри. Тие можат да бидат формирани на два начина. Првиот е кога нивото на лава се искачува доволно високо, при нејзиното исфрлање нагоре, достигнувајќи до сводот. Вториот е доколку лавата биде исфрлена од хорнито и во пукнатините во сводот на пониско сместена пештера започне капка по капка да се впива надолу. Бидејќи вулканската лава е речиси водена густина, доволно е лесно да се пробие преку многу мали пукнатини.
Јужен кратер
Јужниот кратер, кој не е активен, е исполнет со вулканска пепел и со дополнителни мали и плитки кратерски отвори со пречник до 1,5 метри. Нивниот број е над 200. Се претпоставува дека се појавиле како последица од еруптивната активност на вулканот во 2007 година.
1917-1940
Во јуни 1917 година се случила силна ерупција, каде што вулканската пепел била фрлена на растојание од 48 километри од врвот на вулканот. Растителноста на падините била речиси уништена, а жешката пепел ги уништила и околните пасишта и предизвикала смрт на целото стадо говеда од добитокот. Слично силно ерупција била забележана и во 1926 година. Во периодот јули-декември 1940 година ерупцијата продолжила цели 6 месеци и исфрлила пепел во полупречник од 100 километри.
1960 - 1966
Во почетокот на 1960 година, за време на фазата на ерупција, кратерот на вулканот се урнал навнатре, а потоа моќната ерупција формирала нов кратер на местото на стариот со длабочина од околу 100 метри. Колапсната зона ги следела контурите на поранешниот кратер. Експлозивната ерупција од 14 август 1966 година е подробно опишана од геолозите Џон Даусън и Г. Кларк кои се искачиле до кратерот една недела откако таа завршила.
2006 година
Во март 2006 година зголемената активност на вулканот ги принудила селаните кои живеат во близина да се евакуираат. Се слушнало гласно тркалање, а Ол Доињо Ленгаи започнал да фрла пепел и лава. Во рок од неколку часа, уште 3.000 луѓе од месното население ја напуштиле областа. Меѓу 25 март и 5 април бил регистриран најголем прилив на натрокарбонатитна лава. На 4 април, на западната падина на вулканот и во клисурата се видол голем поток на лава, но нема докази дека сè уште е жешко. На 7 и 8 април активната лава се појавила во новото лавино езеро. Тоа е поврзано со падот на еден од шупливите конусни столбови од кои започнал да се прелива. Таа многу бргу ја покрил една третина од кратерот, а трикилометарска лава течела низ западните падини. Ерупцијата била проследена со проширување на самиот кратер. Имало извештаи за загадени извори на вода и уништена растителност, но немало смртни последици или повреди.
2007 - 2008 година
Последната експлозивна ерупција на вулканот се случила во 2007 година и продолжила во 2008 година, со исфрлање на илјадници тони вулканска пепел. Не е јасно зошто честите мали потоци од лава биле проследени со експлозивна активност и како тоа може да се поврзе со серијата мали земјотреси во регионот на вулканот во претходните два месеци. По главната експлозивна ерупција во јуни 2008 година, биле откриени драматични промени во активниот кратер и биле забележани значителни и интересни сличности со ерупцијата во 1966 - 1967. Во 2008 година, ерупцијата била забрзана. .
Активирањето на вулканот започнало на 19 јули 2007 година и принудило околу 1.500 жители од блиската област да ги напуштат своите домови. Имало и земјотреси, се слушал силен татнеж, а вулканот започнал да исфрла лава и пепел. Имало извештаи за оштетено училиште и двајца повредени, но немало смртни случаи. Кратерот на врвот останал недопрен, ерупциите биле ограничени само во неговиот реон и било исфрлено некое количество пепел. Но, сеизмичкиот бран предизвикан од нејзината ерупција се почувствувал во главниот град на Кенија, Најроби.
На 4 септември вулканот повторно исфрлил големо количество вулканска прашина кој се протегнала во полупречник од 18 километри и паднал врз земјата во текот на 12 часа. Преку работ на кратерот на падините имало лава што не достигнала до подножјето. На 23 октомври, во текот на два дена, вулканот еруптирал ново количество пепел, која достигнал висина од 3,2 - 4,6 километри, а излевањето на лавата продолжило до 6 ноември. Следниот ден бил изграден нов прав столб, кој овој пат достигнал до 3,2 - 3,5 км и ерупцијата продолжила до 10 ноември. Сите пилоти добиле предупредување за да се избегне близина на вулканот. На 13 декември облакот достигнал висина од 6,1 км. .
Во јануари активноста продолжила, а на 16 јануари биле исфрлени вулкански бомби на растојание од 50 метри од врвот, а протокот на лава ја променил својата насока. Помеѓу 6 и 12 февруари биле набљудувани неколку експлозивни ерупции, висината од пепел се издигнала на 11,6 км. На 21 февруари, тој веќе достигнал висина од 18,3 км. Потоа, облакот од пепел полека започнал да ја намалува својата висина, која за малку повеќе од еден месец варирала помеѓу 10 и 14 км. На 18 јуни, станало јасно дека на дното на кратерот се формирал нов вулкански конус, кој се издигнал на 30 m над неговиот раб, а во септември биле активни само два од малите хорнито. Вулканот се смирил и се вратил во нормална состојба до октомври 2008 година.
Хазарски речник
Зелена книга (Исламски извори за хазарското прашање)
Овој дел, исто така, содржи белешки за Хазарите и за учесниците во Хазарската расправа во која победил исламскиот учесник (со помош на принцезата Атех). Така, покрај принцезата Атех, овде се споменуваат и други ликови, како: Јабир Ибн Акшани, скитник и свирач од 17 век кој, всушност, бил ѓавол; Ал Бекри, арапскиот хроничар на Хазарската расправа; Фараби Ибн Кора, исламскиот претставник во расправата; Јусуф Масуди, познат музичар од 17 век, истражувач на хазарската историја и еден од писателите на речникот, кој станал ловец на сонови. Тој умеел да влегува во туѓите соништа при што почнал да слеи еден млад човек за кој дознал дека се вика Коен, а кој, исто така, ги истражувал Хазарите. По средбата со ѓаволот Јабир Ибн Акшани, кој му дал корисни совети, Масуди се откажал од пишувањето на речникот и ја започнал потрагата по двајцата луѓе (Аврам Бранковиќ и Самуел Коен) кои меѓусебно си ги сонувале животите. Така, Масуди пристигнал во Цариград каде му станал слуга на Бранковиќ, а подоцна со него заминал во Кладово каде ја видел смртта на Бранковиќ онака како што ја сонил Коен, а утредента бил погубен од турската војска; д-р Абу Кабир Муавија, универзитетски професор од Каиро, познат проучувач на хазарската историја. По Израелско-арапската војна od 1967 година, тој на напуштил работата и се повлекол во Александрија каде читал огласи од 19 век и насобрал необични предмети за кои подоцна открил дека се поврзани со Хазарите. Така, повоторно станал професор и во 1982 година заминал на конференција во Цариград каде бил убиен.
Appendix I: Отец Теоктист Николски како преработувач на новото издание на „Хазарскиот речник“
Некаде во Полска, отец Теоктист Николски ја пишувал својата претсмртна исповед, раскажувајќи го својот живот: Уште во детството се одликувал со неверојатна способност за паметење и набргу заминал во еден манастир по долината на реката Морава, каде препишувал црковни книги. Со текот на времето, тој станал вешт препишувач, па дури почнал да ја менува содржината на книгите кои ги препишувал. Во една прилика, тој му се придружил на зографот Никон Севаст, кој работел во друг манастир во близината, а потоа двајцата заминале во Белград, каде работеле како препишувачи на световни книги. Оттаму, тие заминале во Виена, каде стапиле во служба кај Аврам Бранковиќ, а подоцна, заедно со него, се преселиле во Цариград. Кога Бранковиќ ја објавил намерата да го напушти градот, меѓу Никон Севаст и Јусуф Масуди, слугата на Бранковиќ, дошло до остра кавга при што Севаст ги изгорел ракописите на Масуди (арапската верзија на Хазарскиот речник), а набргу ги запалил и ракописите на Бранковиќ кои, исто така, претставувале речник за Хазарите. Меѓутоа, Теоктист веќе ги знаел напамет двете верзии на речникот, иако не ја разбирал нивната содржина. Отец Теоктист бил присутен во моментот на смртта на Аврам Бранковиќ при што успеал да ги земе ракописите кои ги носел Самуел Коен и така дошол до трите верзии на Хазарскиот речник. Оттука, тој заминал во Полска, каде го сретнал печатарот Даубманус, кој прифатил да ги испечати трите книги.
Appendix II: Извод од судскиот записник со исказите на сведоците во случајот на убиството на д-р Абу-Кабир Муавија
Во овој дел се дадени исказите на сведоците за време на судењето на Дорота Шулц за убиството на Абу-Кабир Муавија. Притоа, Вирџинија Атех (која пред судот се изјаснила како Хазарка), келнерка во хотелот „Кингстон“, каде се извршило убиството, тврдела дека малиот син на белгиското семејство Ван дер Спак е убиецот на д-р Муавија, но судот го оценил таквото сведочење како лажно и ја казнил со парична казна. Истовремено, белгиското семејство ги негирало нејзините тврдења како бесмислени, иако господинот Ван дер Спак бил виден во собата на д-р Исајло Сук непосредно пред неговата смрт. Од друга страна, Дорота Шулц негирала дека е виновна за убиството на д-р Муавија, но признала дека таа го убила д-р Сук. За време на истрагата, во собата на д-р Сук, полицијата пронашла скршено јајце и златен клуч кој одговарал на бравата на Вирџинија Атех, додека во собата на семејството Ван дер Спак пронашла хотелска сметка на која било напишано: 1689 + 293 = 1982.
Завршна забелешка за користа од овој речник
На крајот од книгата се дадени неколку совети поврзани со читањето на речникот, особено за ползата од спојувањето на женскиот и машкиот примерок.