cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Хокеј на мраз
Опрема
Бидејќи хокејот на мраз е динамична игра и напаѓање на противникот е дозволено, повредите се честа појава. Заштитна опрема е задолжителна и мора да се носи во сите натпревари. Опремата вклучува кацига ( со кафез на предната страна до одредена возраст), штитници за рамењата, колениците, лактовите и градниот кош, заштитни ракавици, а исто така и лизгалки за да се движат по мразот и палка да ја удираат плочката.
Најважен дел од опремата се лизгалките. Хокеј лизгалките се оптимизирани за повеќе функции, од кои голем дел му овозможуваат на играчот да ја постигне најголемата лизгачка брзина (види Тркачки лизгалки). Хокеј лизгалките се оптимизирани за физичко забрзување (маневрирање) што му овозможува на играчот брз почеток и застанување, да свртува и да ја промени насоката на лизгање. Дополнителна функција им е дека треба да бидат цврсти и тешки за да ја заштитат ногата на лизгачот од допир со други лизгачи, хокеј палки и плочки, од теренот и од мразот. Цврстината на лизгалките исто така го подобрува движењето на играчот. Должината на лизгалките, дебелината (ширината), заобленоста (рокер / полупречник (попомага на предниот дел) и полупречникот на вдлабнатината (низ ширината на острицата од лизгалката), се сосема различни од одликите на лизгалките за уметничко лизгање. Хокеарите обично ги приспособуваат овие критериуми според нивната вештина, позиција и изглед на телото.
Повреди
Хокеј на мраз е многу динамичен спорт и носи голем ризик за повреди на играчите. Не само што играчите се движат со околу 30 – 45 км на час, туку и поголемиот дел од играта наложува физички контакт помеѓу играчите. Да се зголеми можноста за повреда придонесуваат и остриците на лизгалките, хокеј палките, рамената, колковите и хокеј плочките. Бројот на повреди е доста висок и вклучува рани, потрес на мозок, збрканост, повреда на лигаментите, скршени коски, хипертензии (висок крвен притисок), и истегнат мускул.
Повреди на глава
Според брошурата за мускулно-скелетни здравствени информации на Хугстон (Hughston Health Alert) „ Рани на главата, скалпот и лицето се најчести повреди (во хокеј)." Дури и плитка гребаница на главата може да резултира со губење на голема количина крв. Најголема можност за потрес на мозок се јавува кога играчите се во директен контакт (49%), отколку кога играчите се на растојание (35%). Не се вообичаени само раните, се смета дека директна траума изнесува 80% од сите (хокеј) повреди. Повеќето од овие повреди се предизвикани од допир со соиграчите, паѓање и допир со хокеј плочката, високата палка и повремено, острицата од лизгалката. Една од причините за повреди на главата е напад од позади. Поради опасност за напад од позади, многу лиги, вклучувајќи ја и НХЛ, вовеле голема и строга казна за недолично однесување. Друг вид на напад кој се случува за време на директен контакт помеѓу соиграчите е потрес на мозок и се смета за напад на главата. Напад на главата може да се дефинира како задавање удар додека удрениот играч е на земја и неговата половина е свиткана, а при тоа напаѓачот се насочува кон неговата глава. Напад на главата предизвикало речиси 50% од потресите на мозок што ги претрпеле играчите во НХЛ. Потресите на мозок што ги претрпуваат играчите можат да останат и непријавени, бидејќи нема видливи физички знаци дека играчот е паднат во несвест. Ова може да биде опасно ако играчот одлучи да се врати во игра  без да прими соодветна медицинска помош. Во последните неколку години се дебатира околу тоа дали напад на главата  треба да се смета за прифатлив удар  во хокејот.
Игра
Општите одлики на хокеј на мраз се исти каде и да се игра, но точните правила зависат од тоа кој код на правила се употребува. Двата најважни кодови се оние на Меѓународна хокеарска федерација (МХФ) и на Национална хокеарска лига (НХЛ).
Хокеј на мраз се игра на хокеј терен. Во играта постојано учествуваат по шест играчи од два тима, по еден од нив е голманот, а останатите лизгаат по мразот. Целта на играта е да се постигнат голови, со удирање на плочка од цврста вулканизирана гума, во противничкиот гол кој се наоѓа на спротивниот крај на теренот. Играчите ја контролираат плочката со долг стап кој на едниот крај има закривена острица.
Исто така, играчите можат да ја пренасочат плочката со било кој дел од телото, ограничувајќи ја брзината. Играчите не смеат да ја држат плочката во рацете и им се забранува да ги користат рацете за да им ја предадат плочката на своите соиграчи, освен ако тие не се во одбранбена зона. Исто така, на играчите им се забранува да ја шутираат плочката во противничкиот гол, иако ненамерни пренасочувања на лизгалките се дозволени.
Хокеј на мраз е "офсајд" игра, што значи дека е дозволено да го нападнеш играчот од напред, за разлика од рагби. Пред 1930 година хокејот беше "онсајд" игра, што значи дека е дозволено да го нападнеш играчот само од назад. Со воведување на правилата за офсајд, да нападнеш играч од напред, хокејот на мраз стана вистински тимски спорт, каде тимското играње стана поважно во однос на поединечното. Со тоа сега играчите можат да бидат координирани низ целиот хокеј терен, а не само играчите на задниот дел од теренот.
Теренот за игра е опкружен со ограда која ја спречува хокеј плочката да излезе надвор од границите на игралиштето. На играчот му е дозволено да го „подбутне" противникот (англ. bodycheck) во оградата, за да го спречи да напредува во играта.
Гидеон Сундбак
Гидеон Сундбак (Gideon Sundback; или Сундбек) (24 април, 1880 – 21 јуни, 1954) бил шведско-американски електроинженер. Најпознат е како изумител на патентот.
Голхен
Голхен (Golchen) — општина во округот Мекленбуршка Езерска Област, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија.
Млад отворен театар
Млад отворен театар (МОТ) - меѓународен театарски фестивал што се одржува во Скопје.
Историја
Млад отворен театар бил основан во 1976 година, а негов основач и долгогодишен уметнички директор и почесен претседател бил Љубиша Никодиновски-Биш.
МОТ 2013
Од 19 до 26 септември 2013 година се одржало 38. издание на МОТ, со мотото „Тетар на црвена линија“. На фестивалот биле следниве претстави: Исто така, во рамките на фестивалот биле одржани и две работилници (работилницата за драмско пишување под водство на проф. Жанина Мирчевска и работилницата „Јас... тело... простор... паѓање“), како и презентации на книгите „7 драми од БиХ“ и „Моќта на театарот“.
МОТ 2015
Во септември 2015 година се одржало 40. издание на МОТ, кое било отворено со претставата на театарот „Алијас“ од Женева. На фестивалот биле изведени 15 претстави, меѓу кои и „Другата страна“ по текст на Дејан Дуковски а во изведба на танцовиот театар „Лидија Литос“ од Атина, претставата „Солун, град на духови“ од Русомир Богдановски, во режија на Слободан Унковски и во изведба на „Театарот на навигаторот Цветко“ итн.
МОТ 2016
Кон крајот на септември 2016 година се одржало 41. издание на МОТ, на кое биле прикажани повеќе претстави, како: „ОФФ - Надминување на границите“ на театарот „Увидјеки синхаз“ од Нови Сад, а во режија на Золтан Пушкаш; соло-танц перформансот на Маура Моралес од Куба; „Без наслов - (Симбол)“ на Скопје танцов-театар (кореографија: Андријана Данческа и Александра Петрушевска); претставата „Коските што доаѓаат доцна“ на Теки Дервиши, а во изведба на Националниот театар од Косово, во режија на Мартин Кочовски; „Да го поздравиш и да ми го бациш“ во режија на Билјана Радиноска; „Галеб“ во режија на Томас Остермаер; „Ние, европски лешеви“ на Симона Семенич, во режија на Себастијан Хорват, а во продукција на Словенско народно гледалишче од Љубљана; „Мртовецот доаѓа по љубената“, во режија на Јернеј Лоренци, во изведба на театарот „Прешерн“ од Крањ; „Случајот Хармс“, во режија на Дино Мустафиќ итн. итн. Фестивалот завршил на 27 септември, со претставата „Мртва точка“ во режија на Раду Африм, а во изведба на театарот „Тома Карагиу“ од Романија.
Варгас
Варгас е една од 23-те сојузни држави на Венецуела. Наречена е по првиот венецуелски невоен претседател Хосе Марија Варгас. Се граничи со Арагва на запад, Миранда на исток, Карипското Море на север и и со Престолнинскиот округ на југ. Во неа се наоѓаат најголемото пристаниште и аеродром. Главен град е Ла Гвајра.
Големата депресија
Големата криза завршила во различни земји во различно време: дното на кризата било во раните 1930-ти, а опоравувањето почнало да се чувствува после 1935, а некаде и подоцна. Во многу земји биле развиени државни програми за помош, а речиси во сите земји настанале политички пресврти како резултат на општото незадоволство. Очајните граѓани често се свртувале кон радикалните политички опции - леви или десни, и национални демагози како што биле Адолф Хитлер во Германија и Бенито Мусолини во Италија, што било и вовед во Втората светска војна во 1939.
Надолна спирала
Големата криза не била ненадеен целосен колапс. Берзата почнала да расте во почетокот на 1930, враќајќи се на нивоа од 1929 веќе во април. Збирно, владата и бизнисот потрошиле повеќе отколку во претходната 1929 година. Но потрошувачите, од кои многумина доживеале големи загуби на берзата претходната година, ја намалиле потрошувачката вкупно за 10%, а дополнително и суровата суша ги уништила земјоделските области во САД во летото 1930.
Во раните 1930-ти кредитите биле достапни по ниски каматни стапки, но луѓето се воздржувале од дополнително задолжување. До мај 1930 продажбата на автомобили опаднала под нивото од 1928. Цените општо почнале да паѓаат, но платите останале исти до крајот на 1930, а потоа и тие почнале да паѓаат во 1931. Условите биле најлоши во земјоделството, рударството и шумарството, бидејќи цените на суровините паднале, а немало друга работа за вработените во овие индустрии и региони.
Падот на економијата на САД бил моторот кој ги повлекол и повеќето други земји, за потоа внатрешните предности или слабости на секоја национална економија да ги направат условите подобри или полоши. Несмасните обиди преку царини и даноци да се ограничи увозот за да се стимулира домашната економија, и реципрочните мерки од спротивните страни, довеле до загушување на глобалната трговија. До доцната 1930-та започнал континуиран пад кој го достигнал дното во март 1933.
Причини за кризата
Постојните теории главно можат да се поделат на три гледишта:
1. Класичното гледиште на монетаризмот, австриските и неокласичните економисти кои ги гледаат причините во снабдувањето со пари и со злато кое било покритие за парите во тоа време.
2. Постојат структурни теории, најпозната е кејнзијанската, но и од некои институционални економисти, кои укажуваат на премалата потрошувачка и прекумерните инвестиции, како и недостигот на доверба во системот кој би довел до балансирање на потрошувачката со инестициите (понудата).
3. Марксистичката критика на политичката економија ги потенцира контрадикциите во самиот капитал, кои се манифестираат преку небалансирана динамика на акумулација, која мора да кулминира со прекумерна акумулација, и следствено, со периодични кризи на девалуација.
Генерално, може да се каже дека постоеле повеќе причини за кризата, како структурни слабости така и конкретни настани кои ја претвориле во голема криза.
Долг
Современите макроекономисти сметаат дека дефлацијата на долговите е изворот на Големата криза. Во 1920-тите американските потрошувачи и фирми зависеле од евтиното кредитирање, првите за да купат автомобили и мебел, а вторите за капитални инвестиции за зголемување на производството. Ова го поттикнало краткорочниот раст, но создало долгови. Потрошувачите и фирмите кои биле многу задолжени кога цените паднале или побарувачката се намалила ризикувале банкрот. Како што паѓале нарачките и побарувачката, фирмите пропаѓале.
Настанале масовни отпуштања од работа, кои резултирале во невработеност над 25%. Банките кои финансирале многу од овие долгови, почнале да пропаѓаат бидејќи должниците банкротирале, а вложувачите масовно си ги повлекувале долговите. Државните гаранции и регулативите на централната банка биле недоволни да ги спечат овие појави на паника. Пропаста на банките довела до губење на милијарди долари имот.
Пад на светската трговија
Многу економисти се согласуваат дека остриот пад на меѓународната трговија после 1930 помогнал да се зголеми кризата, особено за земјите зависни од меѓународна размена. Еден од главните фактори во забавувањето на трговијата во САД бил Законот за тарифи на Смут-Хаули, кој ги зголемил царините на увозните производи на 50%. Во апсолутни вредности, извозот на САД паднал од 5,2 милијарди долари во 1929 на 1,7 милијарди во 1933, но цените исто така паднале, така што физичкиот обем на извозот паднал „само“ за 50%. Најсилно погодени биле земјоделските производи како пченица, памук, тутун и дрво. Падот на овој извоз предизвикал банкрот кај многу американски земјоделци, и за возврат и пропаст на малите рурални банки кои ги финансирале.
Централната банка и паричниот тек
Монетаристите, вклучувајќи го Милтон Фридман, сметаат дека Големата криза била предизвикана од недоволен паричен тек, кој бил последица на слабо раководење од страна на централната банка и од континуираната криза во банкарскиот систем. Со неинтервернирањето, централната банка дозволила паричниот тек да се намали за една третина од 1930 до 1931. Фридман сметал дека доколку централната банка им дадела итни заеми на поголемите банки пред да пропаднат, или ако пуштела повеќе пари во оптек преку купување на обврзници, ликвидноста би се подобрила и сите други банки немало да пропаднат.
Една од причините што централната банка не реагирала за да го спречи намалувањето на парите во оптек била регулативата. Во тоа време, износот на кредит што централната банка смеела да го издаде бил поврзан со делумно покривање со златни резерви. До доцните 1920-ти, централната банка речиси го имала достигнато лимитот на кредит што можела да го издаде.
Големите фирми
Франклин Рузвелт кој бил избран за претседател на САД во 1932, најмногу ги обвинувал големите фирми за предизвикување на нестабилна економија. Демократите верувале дека големиот бизнис имал преголема моќ и дека со регулирање на економијата преку зголемување на корпоративните даноци и подобрување на положбата на работниците и земјоделците кризата може да се надмине. Голем дел од овие регулативи траеле до 1970-тите и 1980-тите кога се конечно укинати.
Недостиг на јавна потрошувачка
Многу економисти се согласуваат дека во услови на криза, државата треба да ја зголеми јавната потрошувачка и да ги намали даноците, и со тоа да обезбеди повеќе работа и поголема вкупна потрошувачка што пак за возврат ќе им даде импулс на фирмите за нов инвестициски циклус.
Но, во САД во текот на кризата, дури во 1933 државата ја зголемила потрошувачката, но бавно и недоволно.
Нееднаквост помеѓу богатството и приходите
Некои економисти веруваат дека поради ниските плати, работниците не биле во можност да го трошат богатството што го создавале, особено со растот на продуктивноста. Со тоа се создале огромни акумулации на богатство кај малкумина. Но, со ограничувањето на потрошувачката моќ на масите, богатите си оневозможиле побарувачка каква што им била потребна за понатамошен раст на нивниот бизнис кој би оправдал понатамошни инвестиции. Како последица на тоа, задолженоста станувала се' поголема, се' додека не станала критична и предизвикала криза.
Последици од кризата
Австралија, Канада и Германија, кои во тоа време биле во голема мера зависни од земјоделството биле помеѓу најтешко погодените од кризата. Невработеноста надминувала 30%, а индустриското производство опаднало за 40%. Незадоволството во Германија и во Италија довело до појавата на екстремни политички опции, и конечно, до доаѓање на власт на нацистите.
Во некои земји, кои имале комплексен економски систем кој не зависел од меѓународните услови во голема мера, последиците од кризата биле помали, како на пример во Франција и Советскиот Сојуз.
Последици во политичката економија
После Големата криза, конечно е напуштена класичната економско-либерална филозофија, која Рузвелт во САД ја заменил со кејнезијански политики. Кризата била и главна причина за воведувањето на социјална демократија и планска економија во европските земји по Втората светска војна (Маршалов план). Во 1974 година Нобеловата награда за економија му е доделена на Фридрих Хајек, австрискиот економист кој ги утврдил причините и ја предвидел кризата од 1929.
Бурмански јазик
Бурманскиот јазик (မြန်မာဘာသာ, mjəmà bàðà) или, според по официјалното ново име мјанмарски јазик е најголемиот и службен јазик во Мјанмар (Бурма). Тој е мајчин јазик на Бамарите и ним сродните етнички групи, но исто така и на некои други народности како што се Монците. Како мајчин јазик, бурманскиот го говорат околу 32 милиони луѓе, додека како втор јазик го практикуваат околу 10 милиони луѓе.
Бурманскиот е тонски и изохрон јазик со тонски акцент Јазикот е исто така аналитички, додека збороредот во реченицата е од обликот подмет-предмет-глагол. Јазикот користи бурманско писмо, кое потекнува од старомонскиот јазик.
Никола Габровски
Никола Христов Габровски е бугарски политичар, член на Бугарската социјалдемократска партија.
Животопис
Роден е на 6 септември 1864 година во Велико Трново. Учи првично во богословија кон Петропавловскиот манастир кај градот Лјасковец. Потоа учи во Александровската гимназија во Николаев, Русија во 1884 година и право во Женева. Во 1887 година станува судија на Софискиот окружен суд. Близок соработник на Димитар Благоев, Габровски учествува во создавањето на БСДП во 1891 година. . Подоцна влегува во редовите на Бугарска работничка социјалдемократска партија, а по нејзинот расцеп оди кај тесните социјалисти. Од 1892 година до 1894 година е уредник на весникот „Работник“, учествува и во издавањето на "Бугарска социјалдемократска библиотека". Во 1894 година станува член на осмото обично Народно собрание заедно со Јанко Сакзов.
Во април 1901 година е делегат на Осмиот македонско-одрински конгрес на Врховниот Македонски Комитет. По расцепот во БРСДП во 1903 година е на страната на широките социјалисти. Во 1914 раскинува контактите со нив и влегува во БРСДП - тесни социјалисти. Во 1919-1923 година е народен претставник од листовите на тесните социјалисти.
На 11 јуни 1925 година е убиен во Велико Трново, за време на репресиите по извршениот претходно атентат во црквата Света Недела.
Вртимушка (галаксија)
Вртимушка (Месје 101, M101 или NGC 5457) — спирална галаксија во соѕвездието Голема Мечка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5457 и Месје 101 се споменува и како Messier 101, M 101, UGC 8981, MCG 9-23-28, IRAS 14013+5435, CGCG 272-21, KARA 610, Arp 26, VV 344, VV 456, Pinwheel Galaxy.
Ен Брадстрит
Ен Брадстрит е првата американска поетеса со објавени дела. Нејзината работа била позитивно прифатена во Новиот и Стариот Свет.
Вртимушка (галаксија)
Откривање
Телото е откриено на 27 март 1781 година од страна на Пјер Мешен, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 3 см.
Ен Брадстрит
Животопис
Ен Брадстрит е родена како Ен Дадли во Нортемптон, Англија во 1612 година. Таа е ќерка на Томас Дадли, управник на Грофот од Линколн и Дороти Јорк. Поради нејзината семејна позиција, таа била порасната во добра културна, материјална состојба и била добра образована жена за тоа време, поучувана во историјата, со познавање на неколку јазици и литература. На шеснаесет годишна возраст се омажила со Сајмон Брадстрит. Таткото на Ен и нејзинот сопруг, подоцна работат како управувачи на колонијата Масачусетс Беј. Ен и Сајмон заедно со родителите на Ен мигрираат во Америка со бродот Арабела како дел од флотата на Винтроп од пуритански емигранти во 1630 година.
Ен Брадстрит првпат стапнува на американска земја на 14 јуни 1630 година. Во местото што денес се вика Пионер Вилиџ (Салем Масачусетс). Таа била со Сајмон, нејзините родители и другите патници, како дел од миграцијата во Новата Англија. Тие останале само еден краток период таму поради болест и глад заедно со Џон Ендекот и другите жители во селото. Повеќето веднаш се преселиле на југ по долината на брегот на Чарлстаун. Масачусетс за уште еден краток престој пред да се преселат на југот по долината на реката Чарлс за да го најдат „градот на планина“, Бостон, Масачусетс. Семесјтвото Брадстрит наскоро се преселува во Кембриџ, Масачусетс во 1632 година. Ен го родила првото дете Самуел, во Њу Таун. Татко и’ и сопругот на Ен биле помошници во основањето на Харвард во 1636 година. Двајца од нејзините (Самуел и Симон) синови дипломирале. Во октомври 1997 година здружението на Харвард посветува порта во нејзино сеќавање како прва американска поетеса со објавени дела. Портата на Брадстрит е сместена до Канадас Хол, најновиот интернат во Харвард Јард. Иако таа имала здравствени проблеми, таа можела да обезбеди удобна и добра општествена положба на сите осум деца. Ен прво била заразена од големи сипаници,а во следните години парализираност на глуждите.
Вртимушка (галаксија)
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, Вртимушка е од видот Sc. Видливиот сјај со голо око изнесува 7,9 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 8,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 14,9 m/лм2. Вртимушка има привидни димензии од 28,8' х 26,9'.
Ен Брадстрит
Животопис
Во раните 1640 години Ен останува бремена со шестото дете, и се преселуваат по шести пат од Ипсвич во Андовер Париш. Северен Андовер е вистинскиот град пронајден во 1646 година од страна на Стивенс, Осгоод, Џонсон, Франум, Баркер и семејството Брадстрит, меѓу другите. Ен и нејзиното семејство останале во стариот центар од Северен Андовер. Тие никогаш не живееле во денешниот Андовер. Во 1650 година, пречесниот Џон Вудбриџ ја издаде "На Крај Десеттата Муза се појави во Америка" составена од  " Дамата од оние места" во Лондон, и ја направи Ен  прва американска поетеса  со објавени дела во Англија и во Новиот Свет.
Вртимушка (галаксија)
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 14 ч 3 м 12,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +54° 20' 58"". Положбениот агол на објектот е во износ од 26°.
Ен Брадстрит
Животопис
Ен Брадстрит умира во септември 1672 година во Северен Андовер, Масачусетс на 60 години. Конкретната локација на нејзиниот гроб не е точно одреден, или е закопана до нејзиниот сопруг  на старите гробишта во Салем, Масачусест  или на старите гробишта кај  академската улица во Северен Андовер.
Шах
Шах — спортска игра на квадратна табла за двајца играчи. Таблата е поделена на осум редови и осум колони, и има 64 полиња кои се наизменично темни и светли (често се вели „црни“ и „бели“). Името на играта потекнува од истоимениот персиски збор („شاه‎“) што значи „крал“.
Ен Брадстрит
Животопис
Во денешниот ден, местото кај долината Меримак е опишан како долината на поетите.
Вртимушка (галаксија)
Други поделби
Проучување на Вртимушка е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 50063. Во рамките на атласот на длабокото небо, „Уранометрија“ 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 49; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3852. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1409.
Шах
Историја на шахот
Не постојат сигурни податоци за времето на настанување. Најверојатно играта се појавила пред повеќе од 2000 години. При археолошките ископувања во Узбекистан биле најдени две фигури изработени од слонова коска, идентификувани како шаховски фигури, а датирани во времето на владеење на царот Хувишке (II век).
Ен Брадстрит
Животопис
Бележникот на гробиштата во Северен Андовер ја спомнува 350та годишнина (2000) од издавањето на Десеттата Муза во Лондон во 1650. Тоа место и Портата на Брадстрит во Харвард можеби е едно од двата места во Америка кои  го почитуваат нејзиното сеќавање.
После четири години од нејзината смрт во 1672, Сајмон Брадстрит се жени за втората сопруга, исто така наречена Ен. Симон во 1697  умира и  бил погребан во Салем.
Шах
Историја на шахот
Во V век во Индија настала посебна врста на воена игра на дрвена плоча која на санскрит го носи називот „чатуранга“, а што значи четвороделен. Чатуранга, далечниот предок на денешниот шах, била игра која го одразувала поредокот на тогашната индиска војска, а која ја сочинувале 4 рода: пешадија, коњица, слонови и борни коли, а во средината се наоѓа раџа (крал) и неговиот советник мантрин (денешна кралица). Движењето на фигурите се одредувало со фрлање на коцка. Во VI век играта била прифатена од Персиците („чатранг“), а од нив ја презеле во VII век Арапите и нарекувајќи ја „шатранџ“, во IX век ја пренеле во Шпанија. Според некои истражувачи, шахот води потекло од Кина или Средна Азија.
Ен Брадстрит
Дела
Образованието на Брадстрит и било од корист за да пишува со авторитет за политиката, историјата, медицината и теологијата. За нејзината лична библиотека со книги е кажано дека има повеќе од 800 книги, но повеќето од нив се уништени кога нејзината куќа се запалила. Самиот настан ја инспирира да ја напише поемата наречена. “По горњето на нашата куќа во 10 јули, 1666 г.” .Таа ја одбива лутината и болката што оваа светска трагедија предиззвикува да го гледа Господ и само уверноста на рајот како што вели утехата : "И кога веќе не можев да глдеам/Го благословив неговото високопреосвештенство што до даде и го зеде/Моите добри дела сега лежат во прашината/Да, и така беше, и само така беше/Беше неговото, не беше моето/Далеку да биде што можам да нагодувам.
Шах
Историја на шахот
Во новиот век била создадена легендата според која шаховската игра се припишува на грчкиот јунак Паламед. Според легендата тој ја измислил играта за време на тројанската војна за да ја разбие досадата во текот на десетгодишната опсада. Сигурно е дека Грците и Римјаните не го познавале шахот.
Ен Брадстрит
Дела
Како помлада поетеса Брадстрит напишала пет збирки епски поеми составени од четири дела. Поголемиот дел од поезијата на Бредстрит е заснована на набљудување на на светот околу неа, заснована на истражувањето на светот околу неа, длабоко фокусирани  на семејни и религиозни теми, и биле почитувани од Котон Матер споменик за нејзино запомнување покрај челилниот мермер.Како долго оценета во историчниот интерес,таа  добила   критичен наклоност во ЏЏ  век како писателка  од долготрајни стихови, особено за нејзината доследност за релиѓиозните поеми "Замисленост", што била  напишана за нејзиното семејство но не издадена до половината на 19  век. Делата на Бредстрит беа длабоко влијаени од страна на поетот Гијом Салуст ди Бартас ,која беше посакана од читателите на 17 век. Речиси по еден век, Марта Вадсворт Брустер, позната американска писателка  и поетеса  во 18 век ,била инспирирана од стиховите на Брадстрит во нејзиното дело  “Поеми во различни предмети”. Покрај традиционалното однесување на жената во тоа време, таа често го проценила знаењето и бистрината. Таа била слободна мислителка и некои ја сметале за феминистка. За разлика од порадикалната Ен Хачинсон, феминизамот на Бредстрит не изразува хетеродоксишни и антиномични погледи. Засновани на нејзините поеми Брадстрит исто така може да се смета комплиментарен. . Во 1647 братот на Брадстрит, Џон Вудбриџ патува за Англија носејќи ги нејзините ракописи. Иако Ен подоцна ќе каже дека не знаела дека Вудбриџ ќе ги објави нејзините ракописи, во нејзината умолителна поема“Авторот за нејзината книга”, додека Вудбриџ беше во Лондон таа напиша писмо означувајки го знаењето на издавачкиот план. Ен имала мала алтернатива-како поетеса битно и за нејзе, е да ги омаловажува  нејзините амбиции како авторка. Во спторивно таа би се сретнала со критики како неженствено битје. Првото дело на Ен е издадено во Лондон како  "На Крај Десеттата Муза се појави во Америка" составена од  " Дамата од оние места"
Шах
Воена симболика на фигурите
Шаховските фигури, освен кралот и кралицата, ги симболизираат четирите рода на војската: пешадија, коњица, слонови и бојни коли. Таа симболика во преводите на разни јазици со текот на времето се изгубила.
Ен Брадстрит
Дела
Целта на издавањето се чини дека е напад од страна на благочестиви пуритански мажи (Томас Дадли, Сајмон Брадстрит, Џон Вудбриџ) за да покаже дека побожна и образована жена би ја воздигнувала позицијата одржана од страна на сопруга и мајка, без потреба да ја поставите во конкуренција со мажи. Во тоа време многу малку луѓе се согласувале со тоа верување. Господарка Бредстрит ги издржува и игнорира многу родовни пристрасности во текот на нејзиниот живот во Новиот Свет. Во 1678 нејзините сами повторувани Неколку песни собирани со голем избор на хумор и учење биле посмртно објавени во Америка, а вклучени еден од нејзините најпознати поема е  „За мојот драг и посакан маж“. Оваа книга е во сопственост на Меморијалната библиотека Стивенс на Северен Андовер и престојува во Хоугтон библиотеката на Харвард.
Шах
Воена симболика на фигурите
Пионот или пешакот во германскиот е „der Bauer“ („селанец“), во англискиот — „pawn“, збор кој потекнува, преку англонормандскиот и францускиот, од латинскиот „pedon“, што значи „војник припадник на пешадија“.
Ен Брадстрит
Дела
Цитат од Бадстрит  може да се најде на плакетата  на портата на Брадстрит во дворот на Харвард : „дојдов во ова земја, каде што го најдов Новиот Свет и новите воспитание на које што моето срце се  возбуди.“ За жал, плакетата се чини дека е врз основа на  погрешно толкување, а следната реченица е; Но, откако се убедив дека  тоа е патот  на Бога, јас се потчинив и се приклучив на црквата во Бостон.“ Ова укажува дека нејзиното срце се издига во знак  на  жалост, наместо во радост.
Шах
Воена симболика на фигурите
Индиската фигура која го симболизира слонот, во Русија и денес се нарекува слон. Во Германија е „der Läufer“, што значи „тркач“. Во македонскиот јазик се користи терминот „ловец“ или пак „лауфер“, а во англискиот — „bishop“ („бискуп“), можеби поради сличноста на формата со бискупската капа.
Кралот, персиски „шах“, и го дал името на играта. До кралот стои фигура која на персиски се нарекува „ферз“, што значи „канцелар“ или „везир“. Овој назив се користи и во Русија. Во Европа ферз го сменил полот и се претворил во кралица или дама.
Легенда
Една легенда ја поврзува шаховската табла со т. н. геометриски ред, чии својства будат восхит.
„Некогаш одамна си живеел еден цар по име Шерам кој сакал да го награди скромниот математичар Сеса за откритието на шаховската табла, па му рекол да бара што сака. Сеса рекол: Сакам да ми дадете за првото поле на таблата 1 зрно жито, за второто поле, 2 зрна жито, за третото 4, за четвртото 8 и така за секое следно двапати повеќе зрна од претходното поле. Царот се изненадил и рекол: Зарем само толку, па веднаш после ручекот ќе ја добиеш својата вреќа со жито. Но, царските математичари сметале два дена, за да на крајот пресметаат колку зрна жито требало да му се предадат на Сеса, а тој број изнесувал: 18 446 744 073 709 551 615. Царот се замислил бидејќи математичарите му соопштиле дека толку жито нема царството во залиха. По долго размислување царот го повикал Сеса и му рекол: Драг човеку јас несакам да те излажам ни за едно зрно, па затоа ти својата награда ќе ја броиш заедно со моите слуги. Откако го слушнал тоа на Сеса му станало непријатно и почнал да се извинува дека има итна работа, дека сестра му на другиот крај од царството е пред пораѓање, а мажот и умрел, на што царот се насмевнал и му дал богата награда, за да го шири гласот по светот за милостивоста на царот Шерам“.
Правила на играта
Резултатот во шаховската игра зависи исклучиво од вештината на играчот, а воопшто не зависи од среќата. Играчите најизменично влечат потези со цел да го матираат противникот. Правилата на денешниот шах се разликуваат од арапскиот шатранџ. Таблата и фигурите се еднакви, но правилата за движење се поинакви.
Иван Василевски
Иван Василевски — македонски поет, романописец и новинар.
Шах
Правила на играта
Секој играч започнува со 16 фигури: крал (1), кралица (1), топ (2), коњ (2), ловец (2) и пион/пешак (8). Еден играч игра со светли, односно бели фигури, а другиот со црни фигури, најизменично придвижувајки ги своите фигури, при што белиот има право на прв потег. Целта на играта е да се доведе противникот во позиција на шах-мат (шах-мат значи мртов крал). Шах-мат е ситуација кога кралот е нападнат и нема начин да се заштити или да се придвижи кон поле кое не е нападнато. Кога противникот е матиран, партијата се завршува со победа над противникот. Покрај шах-мат, кога е познат победникот, партијата може да заврши и со реми или пат позиција, кога резултатот е нерешен.
Пат е ситуација кога еден од играчите кој е на потег не може да помрдне ниту една фигура.
Мит Лоуф
Мајкл Ли Адеј (роден Марвин Ли Адеј; 27 септември 1947 - 20 јануари 2022), професионално познат како Мит Лоуф (анг: Meat Loaf), бил американски рок пејач и актер. Бил познат по неговиот моќен глас со широк дијапазон и театаралните изведби во живо. Тој се наоѓа на листата на најпродавани музички уметници. Неговата трилогија — Bat Out of Hell (1977), Bat Out of Hell II: Back into Hell (1993), и Bat Out of Hell III: The Monster Is Loose (2006) — се има продадено во над 100 милиони плочи ширум светот. Првиот албум останал на топ листите повеќе од девет години, и сè уште се продаваат околу 200.000 копии годишно и е на листата на најпродавани албуми.
По комерцијалниот успех на Bat Out of Hell и Bat Out of Hell II: Back Into Hell, и добивањето на Греми награда за најдобра соло рок вокална изведба за песната „ I'd Do Anything for Love “, Мит Лоаф сепак имал одредени тешкотии во воспоставувањето на стабилна кариера во Соединетите Држави. Клучот на неговиот успех лежи во неговата популарност во Европа, претежно во Обединетото Кралство и Ирска. Во 1994 година добил награда на Британските музички награди во Обединетото Кралство за најпродаван албуми и песна. Тој се појавил во филмот „Spice World“ од 1997 година и во 2006 г. се нашол на 23-то место по бројот на недели поминати на топ листите во Велика Британија. Се наоѓа на 96-то место на листата од VH1 „100 најголеми хард рок уметници“.
Мит Лоуф се појавил во преку 50 филмови и телевизиски емисии, понекогаш како себе си или глумел ликови кои потсеќаат на неговата сценска изведба. Најпоснати негови филмски улоги се: Еди во „Изложбата на слики од Роки Хорор“ (The Rocky Horror Picture Show) (1975) и Роберт Полсен во Боречки клуб (1999). Неговите рани театарски улоги вклучуваат двојни улоги во оригиналната постава на Бродвејската претстава The Rocky Horror Show. Тој, исто така, се појавил во мјузиклот Коса, на и вон Бродвеј.
Приватен живот
Марвин Ли Адеј е роден во Далас, на 27 септември 1947 година. Уште од најмала возраст поради својата корпулентност го добил прекарот Мит Лоуф (во буквален превод „парче месо“
Во 1965 година, Адеј матурирал во средното училиште Томас Џеферсон, а потоа се запишал на Државниот универзитет во Северен Тексас.
Промена на името
Во 1984 година, Мит Лоуф законски го сменил своето име од Марвин во Мајкл бидејќи го нервирала рекламата на Levi Strauss &amp; Co. на која пишувало: „Кутриот дебел Марвин не може да носи Левис“.
Мит Лоуф починал во Нешвил, Тенеси, на 20 јануари 2022 година, на 74-годишна возраст. Не е објавена официјална причина за смртта. Тој, наводно, претходно во јануари бил болен од КОВИД-19 а било наведено дека починал од компликации од болеста.
Шах
Правила на играта
Реми е ситуација кога ниту еден играч не може да даде мат на другиот играч, најчесто поради недостаток на фигури, или кога двајцата играчи ќе проценат дека не можат да го надиграат противникот. По таквата проценка се договара реми и се запишува 1/2:1/2, односно се дели бодот.
Некогаш постоело правило во случај на пат или реми да се смета дека двајцата играчи изгубиле, но со одлука на ФИДЕ решено е бодот да се дели.
Шаховски запис
Во општа употреба за бележење на шаховските партии и позиции денес е т.н. алгебарски запис. Таа првпат се појавила во еден француски ракопис од 1173 г., но во широка употреба е од XIX век. Во 1981 г. ФИДЕ ја воспоставил како стандард. Во земјите на англофонската област сѐ уште понекогаш се користи т. н. описен запис.
Најдобро рангирани шахисти
Според рејтинг списокот на ФИДЕ, за периодот април-јуни 2007 најдобро рангирани шахисти се:
Најдобро рангирани шахистки
Според рејтинг списокот на ФИДЕ за периодот април-јуни 2007 најдобро рангирани се:
Македонски шахисти
Според рејтинг списокот на ФИДЕ најдобро рангирани македонски шахисти за периодот април-јуни 2007 се:
Список на светски шампиони во шах
„Неофицијални“ но широко признати шампиони (предшампионско доба):
„Официјални“ шампиони:
„Неофицијални“ но широко признати светски шампиони:
Иван Василевски
Животопис
Василевски е роден во с. Босилово, Струмичко на година. Завршил Филолошки факултет во Скопје. Работи како новинар во Македонското радио. Член на Друштвото на писателите на Македонија (ДПМ) од 1991 година. Во 2008 година, ја добил наградата  Ацо Шопов (награда), за Утки.
За поемата "Азбукословецот", на традиционалната манифестација "Прличеви беседи", во февруари 2014 година, Василевски ја добил наградата "Григор Прличев", која се доделува за најдобра поема. Починал на 28 март 2015 во Струмица.
Творештво
Автор е на книгите:
833
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6341 и 6342 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5583 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4593 и 4594 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 1586.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 833 година се протега во 3469 и 3470, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3529 и 3530 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1376. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 217 и 218 исламска година.
Грапцов
Грапцов (Grapzow) — општина во округот Мекленбуршка Езерска Област, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија.
Абдул Мемет Салим
Абдул Мемет Салим ( во —  во Врпоље, Хрватска). Македонски партизан, учесник во НОВ.
Животопис
Роден е 1927 година во Скопје. Основно училиште заврши во родниот град, а потем станал општ работник. Неговиот брат Абдула, загинал како партизан во борбите против окупаторските фашистички сили.
Иако по смртта на својот постар брат останал единец, се вклучил во составот на 7та бригада на 42 македонска ударна дивизија, со која учествувал во борбите за конечното ослободување на Југославија.
Загинал во јуришот при заземањето на Врпоље, на 16 април 1945 година.
Панк поткултура
Панк поткултурата, која се темели на панк-рок-музиката вклучува широк спектар на идеологии, моди и форми на израз, вклучувајќи визуелна уметност, танц, литература и филм. Гледишта против државното уредување и унапредување на идивидуалната слобода во голема мера ја карактеризираат поткултурата.
Историја
Панк поткултурата се родила во Соединетите Американски Држави, Велика Британија и Австралија во средината на 70-тите години. Во кој точно регион настанал панкот е голема полемика во рамките на ова движење. Раниот панк имал изобилие на претходници и влијанија и Џон Севиџ ја опишува поткултурата како колаж од речиси сите претходни култури на младите во западниот свет уште од Втората светска војна, споени со безопасна игла. Различни музички, филозофски, политички, книжевни и уметнички движења имале влијание врз поткултурата.
Во доцните 70-ти, почнале да се појавуваат различности, кои довеле до брз раст во бројот на факции, како што се нов бран (New Wave), два тона (2 Tone), поп панк, хардкор панк, Ноу вејв (No wave), стрит панк и Ои. Хардкор панкот, стрит панкот и Ои панкот настојувале да ја отфрлат несериозноста воведена во подоцнежните години од првенственото панк движење. Панк поткултурата влијаела на други андерграунд музички сцени како што се алтернативниот рок, инди музиката и кросовер (crossover) трешот. Во раните и средните 90-ти години, настанало ново движење во Соединетите американски држави кое настојувало повторно да го оживее панк движењето, отстранувајќи некои од орнаментите на хардкорот.
Музика
Панк поткултурата се темели на гласен, агресивен жанр на рок-музика наречена панк-рок. Панк-рокот обично го свират мали бендови кои се состојат од вокалист, една или две електрични гитари, електрична бас гитара и тапанар. Во некое панк бендови има и придружни вокали кои вообичаено се состојат од извикување слогани, рефрени или скандирања во фудбалски стил.
Додека во поголемиот дел од панк-рокот се користат гитари со дисторзија и гласни тапани кои се изведени од гаражниот рок од 60-тите и рокот од пабовите од 70-тите години, некои панк бендови вклучуваат елементи од други потжанрови, како што се хеви метал, фолк рок, павер поп (power pop), рокабили или реге. Повеќето панк-рок песни се куси, имаат едноставни и основни аранжмани со користење на релативно мал број акорди и имаат текстови кои ги изразуваат панк идеологиите и вредностите, иако некои панк текстови се во врска со поедноставни теми како разделба или драма во врските. Различни панк поткултури често се разликуваат меѓу себе преку нивниот единствен стил на панк-рок, иако не секој панк-рок стил е поврзан со своја поткултура.
Најраната форма на музика која се нарекувала панк-рок бил гаражниот рок од 60-тите години, и поимот бил ретроактивно изнесен од влијателни рок критичари во 70-тите години. Во доцните 60-ти години, музиката која денес се нарекува протопанк станала како резултати на повторното оживување на гаражниот рок во североисточните делови на Соединетите Американски Држави. Првата посебна музичка сцена која го усвоила обележјето „панк“ се појавила во Њујорк во периодот помеѓу 1974 и 1976 година. Околу тој период или пак набргу потоа, се создала панк сцена во Лондон, Англија. Последователно, Лос Анџелес станал дом на третата главна панк сцена. Овие три градови го формирале ‘рбетот на движењето во подем, но постоеле и други панк сцени во градовите како што се Брисбејн, Мелбурн и Сиднеј во Австралија и Бостон во Соединетите Американски Држави.
Панк рок сцената во Њујорк се воздигна од поткултурното подземје кое го унапредуваа уметници, новинари, музичари и широк спектар на некомерцијални ентузијасти. На грубиот и експериментален, но сепак мелодичен звук на Д Велвет Андерграунд (The Velvet Undergroud) кој се јавил во периодот од средината до крајот на 60-тите години, поврзан со трансгресивните медиумски дела на Енди Ворхол, му се оддава признание за неговото влијание врз бендовите од 70-тите како што се Њујорк долс (New York Dolls), Д Стуџес (The Stooges) и Д Рамоунс (The Ramones). Раните панк бендови од Њујорк често опстанувале мошне кратко поради широката употреба на рекреативни дроги, промискуитетен секс и длабоки – некогаш насилни- борби за моќ, но релативната популарност на музиката довела до развој на панкот во еден начин на живот и движење.
Идеологии
Иако за панкерите се смета дека застапуваат најчесто левичарски или прогресивни гледишта, панк политиката го покрива целиот политички спектар. Панк идеологиите се најчесто поврзани со поединечната слобода и анти-државните гледишта. Најчестите панк гледишта вклучуваат анти-авторитарност, етика за независење од експерти на одредена област, не-сообразеност, директна акција и непродавање на своите морални вредности за лична добивка.
Други забележителни трендови во панк политиката вклучуваат нихилизам, бунтовништво, анархизам, индивидуализам, социјализам, анти-милитаризам, анти-капитализам, анти-расизам, анти-сексизам, анти-национализам, анти-хомофобија, екологија, вегетаријанство, веганство и животински права. Меѓутоа, некои поединци во рамите на панк поткултурата застапуваат десничарски гледишта (како оние поврзани со мрежната страница Конзервативен Панк), нео-нацистички гледишта (наци-панк) или имаат аполитички гледишта (хорор-панк).
Раните британски панкери изразувале нихилистички гледишта со слоганот „Нема Иднина“, кој произлезе од песната на Секс пистолс (Sex Pistols) “Гад сејв д куин (God Save the Queen)”. Во Соединетите Американски Држави, панкерите имале поинаков пристап кон нихилизмот кој се засновал на нивната незаинтересираност за сегашноста и нивното незадоволство од стандардите на средната и работничката класа. Панк нихилизмот се изразувал преку употребата на посилни, повеќе само-деструктивни, свесто-уништувачки супстанци како што се хероин и метамфетамини. Автентичноста е мошне важна во панк поткултурата – пејоративниот поим „позер“ им се дава на оние кои ги прифаќаат стилистичките вредности на панкот, но притоа не ги разбираат суштинските вредности на филозофијата.
Мода
Панкерите сакаат да ги збеснат останатите со нивната театрална облека, фризура, козметички препарати, тетоважи, накит и модификации на телото. Раната панк мода ги адаптирала предметите од секојдневнието за естетички ефект: искинати парчиња облека биле прикачени меѓусебно со помош на безопасни игли или пак биле обложени со селотејп; обичната облека била прилагодена преку нејзино декорирање со маркери или со боја; кесата за ѓубре станувала фустан, маица или здолниште; безопасни игли и жилети се користеле како накит. Исто така, популарни биле парчињата облека од кожа, гума, винил кои јавноста ги поврзувала со трансгресивни сексуални игри како врзување и садо-мазохизам.