cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
1454
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6962 и 6963 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6204 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5214 и 5215 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2207.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1454 година се протега во 4090 и 4091, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4150 и 4151 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1997. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 857 и 859 исламска година.
Аварска азбука
Аварската азбука (аварски: Авар мацIалъул алфавит) е официјална азбука на територијата на руската република Дагестан. Азбуката ја користи аварски јазик и е заснована на кирилицата со голем број на додадени букви и гласови што се неопходни за аварскиот фонолошки и фонетски систем.
Радио-телевизија Србија
Радио-телевизија Србија (српски: Радио-телевизијa Србије, латиница: Radio-televizija Srbije) — државна телевизија на Република Србија. Емитува и продуцира вести, драма и спортска програма преку радио, телевизија и интернет. Од јули 2001 заедно со РТЦГ е дел од Европска Радиодифузна Унија. РТС е најголемиот радиодифузер во поранешна Југославија и Балканот. Формирана е во 1992 кога РТВ Белград го сменила своето име во Радио Телевизија Србије. Од 2004 директор на РТС е Александар Тијаниќ.
Протести во Србија (2018-20)
Протестите во Србија —- претставуваат бран протести, започнати во 2018 година кои сè уште траат, познати под слоганите Стоп за крвавите кошули. Повод за протестите бил порастот на политичкото насилство од страна на власта. Првиот директен повод за протестите е физичкиот напад над опозициониот политичар Борко Стефанович. По првите протести во Белград, истите се рашириле низ повеќе градови низ Србија, како и во градови населени со српската дијаспора. Говорниците и организаторите на протестите најжестоко ја критикуваат ситуацијата во медиумите и функционирањето на институциите во државата.
Учество на студентите
Во медиумите во повеќе наврати било најавувано организирано учество на студенти од различни факултети во Белград, вклучувајќи ги Правниот факултет, Факултетот за политички науки, Фармацевтскиот факултет, Факултетот за драмски уметности, електротехничкиот факултет и други. Исто така, најавувано е и организирано учество на студенти од Универзитетот во Ниш на протестите. По повод денот на студентите (4 април), на 6 април била организирана посебна протестна прошетка од Студентскиот град во Нов Белград до зградата на Владата на Србија каде студентите им се придружиле на останатите учесници на протестот.
Учество на средношколците
На 18 март, група ученици од Филолошката гимназија се упатиле во правец на една од полициските станици, затоа што нивниот школски другар Павле Цвејич бил уапсен во инцидентите претходните денови. Тие на властите им дале рок од 48 часа да го пуштат на слобода, најавувајќи дека ќе ги повикаат сите ?? на заеднички собир после тоа. Веќе од наредниот ден, учениците од Економското училиште во Ковин организирале самостоен предупредувачки протест.
Медиумско известување
Една од поголемите контроверзии поврзани со овие протести бил начинот на известување од страна на телевизијата „Студио Б“ од протестот одржан на 8 декември. Во вечерната програма, која ја води главната уредничка на оваа телевизија, Ивана Вучичевич, се вклучила младата репортерка Барбара Животич и за протестот известила:
Ова предизвикало бура од коментари на друштвените мрежи и во медиумите, репортерката наишла на критики од бројни јавни личности како Сергеј Трифуновиќ, додека поддршка и изразил Александар Вучиќ. Во меѓувреме, музичарот Милан Станович, познат под прекарот SevdahBABY направил електронски музички ремикс на нејзината репортажа, од што настанала популарна песна.
Медиумски реакции
Одговор на претседателот на Србија, Александар Вучиќ по повод протестите против него, ги одбил барањата на опозицијата и изјавил:
Hippopotamus laloumena
Hippopotamus laloumena, познат и под името Лесерски нилски коњ, е третиот вид на изумрени нилски коњи кои живееле на островот Мадагаскар. Останатите два се Hippopotamus lemerlei и Choeropsis madagascariensis (кој спаѓа во пигмејски нилски коњи). Во 1990, Фауре и Герин го опишале овој посебен вид и го нарекле Hippopotamus laloumena, по зборот laloumena што значи нилски коњ. За овој вид се знае многу малку, идентифициран е само со споредба на долна вилица и коски од екстремитетите, кои се пронајдени во источниот дел на Мадагаскар. Фосилите со сигурност припаѓаат на нилски коњ кој бил доста поголем од претходно опишаните видови од Мадагаскар. Од податоците што ги имаме денес, се претпоставува дека овој вид многу наликувал на денешните обични нилски коњи, но сепак бил малку помал.
Наводи
Malagasy Hippopotamus
Норвешки јазичен конфликт
За време на Обединетите Кралства Данска и Норвешка (1536–1814), службен јазик бил данскиот јазик. Градската норвешка елита почнала да зборува на дијалект наречен данско-норвешки, кој всушност е една форма на данскиот јазик со норвешки изговор и останати мали јазични разлики. По распадот на оваа унија во 1814 година, данско-норвешкиот дијалект станал службен јазик во Норвешка и почнал да прима матични норвешки елементи. Во раните години на 20 век, во Норвешка се прифатил нов начин на пишување на јазикот, кој водел кон реформи на норвешкиот јазик за да се осврнат норвешкиот урбан и рурален говор. Норвешкиот дијалект кој потекнува од данско-норвешкиот бил познат како риксмол, но од 1929 година истиот бил наречен „книжевен јазик“ (букмол) и истиот бил назначен како стандарден правопис на норвешкиот јазик. Покрај книжевниот јазик, во државата се појавил уште еден правописен систем кој се нарекол новонорвешки (нинорск). Новонорвешкиот се засновал на матичните норвешки дијалекти, а се стреми да не користи странски дански елементи, но овој правопис не успеал да се наметне на пошироката норвешка јавност.
Норвешкиот јазик е германски јазик кој воглавно се зборува во Норвешка, каде е и службен јазик. Според законот и владината политика, во државата постојат два официјални облика на пишаниот норвешки јазик: книжевниот и новонорвешкиот. Кога е во прашање говорниот норвешки, нема официјална стандардна форма како што е во случајот со пишаниот јазик, но источнонорвешкиот дијалект се смета за база на стандардниот зборуван јазик. Историски гледано, книжевниот е норвежирана форма на данскиот јазик, додека новонорвешкиот е јазичен облик заснован на норвешките дијалекти и е деданизирана форма.
Напуштената политика за спојување на книжевниот и новонорвешкиот во една заедничка форма наречена самнорск создала поголем број варијанти на книжевен и новонорвешки. Неофицијалната форма на норвешкиот наречена риксмол се смета за поконзервативна форма од книжевниот, додека хегнорск не бил опфатен од реформите како што било со новонорвешкиот. Данскиот и книжевниот норвешки се многу слични. Луѓето кои зборуваат дански, норвешки и шведски можат да ги читаат сите три јазика без поголеми проблеми. Главна разлика меѓу овие три јазика е во изговорот.
Употреба
Денес во Норвешка, поголем број општини во државата се одлучиле да се изјаснат неутрални по прашањето дали користат новонорвешки или книжевен норвешки. Сепак, има големи центри кои се изјасниле која форма ја користат, односно:
Цел за одржлив развој 1
ЦОР 1 има за цел да го искорени секој облик на екстремна сиромаштија. Овие облици ги вклучуваат најосновните човечки потреби како што се храна, чиста вода за пиење и санитација, но исто така и некои нови потреби предизвикани од глобалното затоплување и судирите. ЦОР 1 не се однесува само на мажите, жените и децата, туку и на основните човечки ресурси, услуги и заедници погодени од судири и природни непогоди. И покрај тековниот напредок, околу 10% од светското население живее во сиромаштија и се бори да ги задоволи основните потреби, како што се здравство, образование и пристап до вода и санитација.
Екстремната сиромаштија и натаму преовладува во нискодоходните земји, особено во оние погодени со судири и политички немири, како што се земјите во Потсахарска Африка, Латинска Америка и Карибите. , and other conflict-prone regions. Without significant shift in policies, extreme poverty will double in digits by 2030.
Кошице 1
Кошице I ( Kassai I. járás) ― округ во Кошичкиот крај кој се наоѓа во источна Словачка, во градот Кошице. Се граничи со окрузите Кошице II, Кошице III, Кошице IV и Кошичка околија. До 1918 година, округот Кошице бил дел од унгарската грофовија Абауј-Торна.
Наводи
48.73722°N, 21.26806°W
Делила Хатуел
Делила (Хаја) Хатуел (хебрејски: דלילה (חיה) חתואל; Ако, 15 ноември 1980) е израелска Олимписка флора мечувлка. Го претставувала Израел на Летната Олимпијада во 2008 година и била пласирана како деветта во светот.
Животопис
Роден е во израелскиот град Ако (Северната област). Нејзиниот брат Maoр Хатуел е исто така мечувалец, како и нејзината тетка Лидија Хатуел-Цукерман и нејзиниот чичко Исак Хатуел. Делила, Хаим (нејзиниот татко), и Лидија ги тренираат мечување децата во Еврејскиот и Арапскиот олимпискиот мечувалски центар Ако.
Mечувалска кариера
Хатуел завршила деветта во тимот на Светското првенство во мечување 1997 година во Кејптаун (Јужна Африка, односно осма во тимот на Европското Првенство во мечување 1998 година. во Пловдив (Бугарија).
Во јули 2007 година, таа завршила шеста во поединечен флоеу на Европското првенство во мечување во Гент (Белгија). и Во 2008 година, заврши во топ 10 во круг на светското Првенство во мечување и била рангиран како 16 во светот.
Повредата била сериозна; искинала  лигамент, кој барал хируршка интервенција. И бил подложен  третман во Медицинскиот центар „Асаф Харофе” во Цифрин (Израел), па така побрзо би се опоравила за Летните олимписки игри 2008.
Хатуелова, тогаш рангирана како 11 во светот, била претставник на Израел во Летните олимписки игри 2008 година — во Пекинг (Кина) - во мечување. Дошла како 19, губејќи 10 : 9 од  тодашниот носител на титулата — Викторија Никишин, од тимот на Русија, кој зел злато. Хатуелова го изедначила мечот, а поразена била во продожетокот. Подоцна рекла: "Тажна сум, но оваа загуба нема ништо со мојот повреда. Изгубив во изедначен меч." Репортерот Herec рекол, "се чини дека повредата на Хатуелина била болна" Таа рекла дека ќе направи уште една операција и дека се надева дека ќе учествува на ЛОЈ 2012 во Лондон (Англија, Велика Британија).
Во 2009 година, го освоила златниот медал на Макабиските игри во женско мечување.
Мрамор (Крајници)
Мрамор — археолошко наоѓалиште во атарот на селото Крајници, Македонија. Наоѓалиштето претставува населба од доцноантичкото време. На 1 км северозападно од селото, на десната страна од селската река, на површина од околу 2 хектара се среќаваат фрагменти од керамички садови и многу градежен материјал. Капител пронајден на овој локалитет се наоѓа кај лице во селото.
Шинџи Кагава
Шинџи Кагава ( јапонски: 香 川 真 司 | англиски: Kagawa Shinji ) (роден 17 март 1989) — Јапонски фудбалер, играч од средниот ред на Борусија Дортмунд и на јапонската репрезентација.
Тој претходно играл за Церезо Осака во својата родна Јапонија, пред да дојде во својот сегашен клуб Борусија Дортмунд, откаде преминал во англискиот Манчестер Јунајтед во 2012 година, за по две сезони во летото 2014 повторно да се врати во Борусија.
Тој е исто така активен репрезентативец на Јапонија.
Клупска кариера
Кагава почнал да игра фудбал во неговото основно училиште. Тој се приклучил на Кобе НК фудбалски клуб, а подоцна се преселил во ФК Мијаги Барселона во Сендаи. Церезо Осака брзо го забележува неговиот талент и потпишува со него на возраст од 17. Тој беше првиот играч во Јапонија што успеал да потпише професионален договор пред да дипломира во средно училиште, освен играчите промовирани од младинските состави на клубовите од Џеј-лигата. Во 2007 година, тој доби редовна позиција, но клубот пропушти да избори промоција во Џеј-лигата.
Борусија Дортмунд
Во летото на 2010 година, Кагава се префрли од Церезо во Борусија Дортмунд за 350.000 €. На релативно скромната цена на трансферот му претходеше клаузулата во договорот на Кагава со Церезо, која му дозволува да го напушти клубот поевтино ако тој има можност да заигра во Европа. На 23 август 2010 година, тој го направи својот деби настап во германската Бундеслига, почнувајќи во почетните 11 за неговиот нов клуб Борусија Дортмунд. По постигнувањето на својте прв два натпреварувачки гола за клубот во квалификациите за Лига Европа против Карабах, тој продолжи во овоаа форма постигнувајќи го својот прв гол во натпревар од Бундеслигата против Волфсбург, во кој Дортмунд победи со 2:0. Во локалното дерби против Шалке 04, во кое Дортмунд победи со 3-1, Кагава рече пред-натпревар дека тој ќе постигне два гола, тој потоа отиде за да ги реализира својте два погодока во мечот (тоа го стори во 20-тата и 58-мата минута во мечот), што го прави еден од фаворитите на навивачите.
Кагава се вратил на време за почетокот на новата сезона во Бундеслигата и брзо го најде својот пат назад во почетната линија на тимот. Кагава го постигна својот прв гол во новата Бундеслигашка сезона на 18 септември, во разочарувачкиот пораз од 2-1 од Хановер 96, кога неговиот тим прими два гола во последните три минути од мечот. На 22 октомври, Кагава го отвори резултатот во седмата минута за Дортмунд против Келн во победата од 5-0 пред 80.200 домашни навивачи на Сигнал Идуна Парк. Кагава постигна погодок повторно на 5 ноември, кога Дортмунд го прегази Волфсбург со 5-1 и се приближи на два бода до водачот во лигата, тимот на  Баерн Минхен. Тој постигна гол на крајот од мечот со Арсенал во   Лигата на шампионите во групната фаза, што Дортмунд го загуби со 2-1.
На 28 јануари 2012 година, Кагава постигна два гола во 3-1 победата на милионерите против Хофенхајм. Кагава го постигна единствениот гол на натпреварот против Вердер Бремен на 17 март, со погодок со глава по одличната асистенција на Илкај Гундоган во 8-ата минута. Кагава постигна два гола во демолирањето на Дортмунд со 6-1 над Келн на 25 март, зачувувајќи ја предноста на неговиот тим од 5 бода пред Баерн во трката за титулата. Неговиот погодок за водство на Борусија од 2-0 против Менхенгладбах значеше и одбрана на титулата во Бундеслигата на две кола пред крајот. Кагава исто така постигна погодок и забележа асистенција во финалето на Германскиот Куп против соперникот Баерн Минхен.
Манчестер Јунајтед
На 5 јуни 2012 година Манчестер Јунајтед и Борусија Дортмунд се договорија околу трансферот на Кагава на Олд Трафорд, трансфер кој го прави Кагава да биде првиот јапонец кој ќе игра за клубот. Трансферот беше официјализиран на 22 јуни 2012 година кога Кагава успешно ги мина лекарските прегледи во Манчестер Јунајтед, и доби дозвола за играње во Англиската Премиер Лига.
Враќање во Борусија Дортмунд
На 31 август 2014, Кагава се вратил во својот поранешен клуб Борусија Дортмунд, потпишувајќи договор вреден до 30 јуни 2018.
Теофил Тодоров
Теофил Захариев Тодоров ( во  — ? ) — македонски борец за човекови права, активист за обединета и независна Македонија. Жртва на комунистичкиот режим во Бугарија.
Поврзано
Герасим Тодоров
Немања Радоја
Немања Радоја (српски:Немања Радоја роден на 6 февруари 1993 година) — српски професионален фудбалер кој игра за шпанскиот клуб Селта Виго како дефанзивен играч за врска.
Роман IV Диоген
Роман IV Диоген (Ρωμανός Δ΄ Διογένης, о. 1030 - 1072) — византиски цар од Династијата Дука кој владеел од 1068 до 1071 г. Роман IV Диоген бил член на византиската војска и аристократија кој по неговиот брак со царицата вдовица Евдокија (сопруга на царот Константин X Дука) бил крунисан за цар на Византија. За време на неговото владеење тој бил решен да го запре опаѓањето на моќта на византиската војска и да ги спречи нападите на Турците Селџуци. Но, во 1071 година тој бил заробен, а неговата војска била поразена во Битката кај Манцикерт. По неговото заробување тој бил симнат од престолот со државен удар. Кога набргу бил ослободен бил притворен од страна на членовите на семејството Дука. Во 1072 година тој е ослепен и пратен во манастир, каде што починал од здобиените рани.
Качување на престолот
По смртта на Константин X Дука (во мај 1067 г.) неговата жена Евдокија ја презела власта во името на своите малолетни синови Михаил, Андроник и Константин. Одлучувачка улога на дворот Михаил Псел и цезарот Јован Дука, братот на покојниот цар. Меѓутоа, растела моќта на противничката партија и со оглед на катастрофалниот тек на настаните на боиштето, не можело да се помине преку нејзиното барање да се заведе моќен војнички режим. Патријархот Јован Ксифилин (помладиот) иако бил Пселов пријател, ги поддржал овие барања, а и царицата морала да поведе сметка за нив. И покрај противењето на Псел и цезарот Јован, таа се омажила за генералот Роман Диоген и на 1 јануари 1068 г. тој стапил на престолот.
Борби со Селџуците
Роман IV Диоген бил храбар и спремен војсководец. Тој особено се истакнал во борбите против Печенезите и целосно го заслужил угледот што го уживал во воените кругови. Тој веднаш стапил во борба со Селџуците, но внатрешното опаѓање на Царството зело таков замав што од разорното дејство на странката на Псел, неговиот потфат пропаднал. Со голема мака Роман Диоген собрал војска чиј поголем дел се состоел од странски наемници: Печенези, Узи, Нормани, Франки. Неговите први походи во 1068 г. и 1069 г., сепак не биле безуспешни, но третиот поход завршил со страотен пораз за што многу придонело и предавството на Андроник Дука, синот на цезарот Јован. Кај ерменското гратче Манцикерт, близу до езерото Ван, на 19 август 1071 г., во битката, војската на Алп-Арслан ја уништила побројната, но разнородна и недисциплирана наемничка византиска армија. И самиот цар паднал во заробеништво.
Соборување и смрт
Заробениот цар склопил договор со селџучкиот султан со кој му била вратена слободата по цена на плаќање на лична откупнина и годишен данок, враќање на сите турски заробеници и испраќање помошна војска. Меѓутоа, противничката странка во Цариград, поттикната од цезарот Јован го симнала Роман Диоген од престолот. Најпрвин било воспоставено заедничко владеење на царицата Евдокија и нејзиниот најстар син Михаил Дука, но наскоро царицата-мајка била затворена во манастир а ученикот на Псел - Михаил VII на 24 октомври 1071 г. бил прогласен за самодржец. Кога царот Роман се вратил од турското заробеништво бил дочекан како непријател при што дошло до граѓанска војна. На крајот Роман Диоген ја прекинал борбата бидејќи со писмо, коешто во името на Михаил VII го потпишале тројца митрополити, му била гарантирана лична безбедност. Меѓутоа, уште пред да стигне во Цариград, нему по налог на цариградската влада, со усвитено железо му биле ископани очите. Надминувајќи се себеси во цинизмот, Псел на ослепениот цар со писмо му честитал на тоа што господ го удостоил со мачеништво. Господ му ги одзел очите, така пишувал Псел, за да му го подари видот на небесната светлост. Од здобиените ужасни рани Роман Диоген умрел во летото 1072 г.
Припор (Крајници)
Припор — археолошко наоѓалиште во атарот на селото Крајници, Македонија. Наоѓалиштето претставува населба од средниот век. На 4 км јужно од селото, по површината на нивите покрај Лешничка Река се среќаваат фрагменти од керамички садови и градежен материјал.
Дуги (археолошко наоѓалиште)
Археолошкото наоѓалиште Дуги ― праисториско наоѓалиште на лате камен на северната страна на Островот Рота во Северните Маријански Острови. Наоѓалиштето е ретко место на копно што преживеало интензивен развој на шеќерна трска доведена од Јапонците за време на Мандатот на Јужните Мориња од 1920-тите и 1930-тите. Се состои од шеснаесет влошени структури од камен лате на три високи тераси. Некои од камењата лате се срушени, а на други недостасуваат одлики што обично се наоѓаат на овие места.
Ова наоѓалиште било заведен во Националниот регистар на историски места во 1985 година.
Периша Савелиќ
Втора светска војна
По окупацијата на Југославија, иако родителите му предлагале да се врати во родното место, тој решително одговорил: "„Не! И овде е моја татковина. Ќе останам да се борам заедно со македонскиот народ...“"По Априлската војна (1941) бил секретар на МК и раководител на Воениот штаб на МК на КП во Скопје, при што успешно ги извршил подготовките и го формирал Првиот скопски партизански одред (22 август).
На 26 октомври 1941 година е уапсен при блокада на бугарската полиција. Заедно со уште 24 комунисти, на 27 април 1942 година е изведен пред суд во Скопје и на 9 мај е осуден на смрт со бесење. Откако поминува уште три месеци во скопскиот затвор, на 18 август, заедно со Васил Антевски - Дрен, Љубомир Лековиќ и Чедомир Миленковиќ, е префрлен во затворот во Софија, каде е убиен.
За домот се работи
За домот се работи — драма од македонскиот драматург Горјан Милошевски.
Содржина
Драмата се состои од шест приказни во кои се обработуваат различни теми: еволуцијата на свеста кај луѓето, револуциите, борбата за слобода, а исто така, таа претставува и критички осврт врз современото македонско општество. Драмата започнува со хуманистичките стремежи на ликовите, а потоа тие ја откриваат нивната деструктивна природа. Во неа се прикажани повеќе историски ликови и епизоди, како: Гаврило Принцип, Солунските атентатори, Кемал Ататурк, Ное, фрлањето на атомската бомбa врз Хирошима итн.
Поставки
Драмата била поставена во Битолскиот театар, а во режија на Мартин Кочовски. Во претставата глумеле: Иван Јерчиќ, Огнен Дранговски, Илина Чоревска, Катерина Аневска, Валентина Грамосли итн. Сценографијата била дело на Валентин Светозарев, костимографијата на Благој Мицевски, а музиката ја напишал Оливер Јосифовски. На 26 септември 2014 година, оваа претстава била прикажана во Скопје, на последниот ден од 39. издание на фестивалот „Млад отворен театар“.
NGC 5039
NGC 5039 — спирална галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Телото е откриено на 1886 година од страна на Френсис Ливенворт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 26 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5039 е од видот Sa. Видливиот сјај со голо око изнесува 15,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 16,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,6 m/лм2. NGC 5039 има привидни димензии од 0,7' х 0,3'.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 14 м 52 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -4° 9' 29"". Положбениот агол на објектот е во износ од 40°.
Други поделби
Проучување на NGC 5039 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 46064. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 240; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4961. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1077.
Здрал
Erodium cicutarium, исто така познат како здрал, е едногодишно растение – или во топла клима, двегодишно – член на фамилијата Geraniaceae на скриеносемените растенија. Настанато е во Макаронезија, умерена Евроазија и северна и североисточна Африка, исто така беше воведено во Северна Америка во осумнаесеттиот век, каде што оттогаш стана натурализиран, особено во пустините и сувите пасишта на југозападниот дел на Соединетите Американски Држави.
Дистрибуција и екологија
Растението е широко распространето низ Северна Америка. Расте како годишно во северната половина на континентот. Во јужните области на Северна Америка, растението има тенденција да расте како двегодишно со исправена навика и со многу поголеми лисја, цвеќиња и плодови. Цвета од мај до август. Здралот може да се најде на голи, песочни, тревни места и во внатрешноста и околу бреговите. Тоа е прехранбено растение за ларвите на кафеавата пеперутка аргус.
Опис
Тоа е влакнесто, лепливо едногодишно. Стеблата носат светло розови цветови, кои често имаат темни дамки на основите. Цветовите се наредени во лабава група и имаат десет филаменти - од кои пет се плодни - и пет стилови. Листовите се шилести со влакнести стебла. Долгата мешунка, обликувана како здрал, се отвора во спирала кога созрева, испраќајќи ги семките (кои имаат долги опашки наречени тенди) во воздухот.
Расејување на семето
Семето Erodium cicutarium користи механизми за самораспространување за да се рашири подалеку од мајчиното растение и исто така да достигне добро место на 'ртење за да ја зголеми кондицијата. Двете техники што ги користи Erodium се експлозивно распрскување, кое лансира семиња со складирање на еластична енергија, и дисперзија со самозакопување, каде што семето на Erodium се движат низ почвата со помош на промена на обликот со хигроскопско придвижување.
Експлозивно расејување
По цветањето, петте плодови на овошјето на Erodium и плевата, кои се додатоци на плодовитре слични на влакна, се спојуваат и прераснуваат во форма на 'рбет. Како што се сушат плодовите, дехидратацијата создава напнатост и се развива еластична енергија во тенките. Обликот на тенките се менува од прави во спирален, предизвикувајќи тие експлозивно да ги одвојуваат семињата подалеку од мајчините растенија. За време на распрснувањето, механичката енергија складирана во специјализирани ткива се пренесува на семињата за да се зголеми нивната кинетичка и потенцијална енергија. Капацитетот за складирање на енергија на семето се одредува според нивото на хидратација, што укажува на улогата на тургорскиот притисок во механизмот за распрснување на експлозивните.
Предности
Предностите на експлозивното расејување и самозакопувањето се да се донесат зрелите семиња на E.cicutarium брзо на земја во текот на најповолниот период за закопување со хигроскопски механизми, со што се зголемува кондицијата.
Употреба
Младите листови се јадат сурови или варени. Наводно, целото растение може да се јаде со вкус сличен на остар магдонос ако се бере младо. Според Џон Ловеловата Медени растенија на Северна Америка (1926), „розовите цветови се вреден извор на мед (нектар), а исто така обезбедуваат многу полен“. Кај народот Зуни, облога од џвакан корен се нанесува на рани и осип и се зема инфузија од коренот за болки во стомакот.
NGC 2648
NGC 2648 — спирална галаксија во соѕвездието Рак, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2648 се споменува и како UGC 4541, MCG 2-22-5, CGCG 60-35, Arp 89, KCPG 168A.
Откривање
Објектот е откриен на 19 март 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2648 е од видот Sa. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,8 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13 m/лм2. NGC 2648 има привидни димензии од 3,2' х 1,1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 8 ч 42 м 39,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 14° 17' 6". Положбениот агол на објектот е во износ од 148°.
20
20 (Римски бројки) — престапна година според општоприфатениот календар. Тоа била 20 година од новата ера, 20. од првиот милениум, 20. од I век и прва од 20-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5528 и 5529 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4770 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3780 и 3781 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 773.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 20 година се протега во 2656 и 2657, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2716 и 2717 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 563. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 621 и 619 година пред хиџра.
Надворешни врски
20er
Владе Димовски
Владо Димовски — македонски писател за деца, автор на радиодрами, сценарист на телевизиски играни серии. Роден е во село Долно Дупени, Ресенско на 1 октомври 1951 година. Работел во Македонското Радио како новинар, а бил уредник на Редакцијата за деца, уредник на Секторот за култура, образование и наука, извршен уредник на играната програма. Член е на ДПМ од 2000 година.
Вафла
Вафла или обланда (германски: Waffel) е тенок, сув кондиторски производ, сличен на бисквитите, на кој се втиснати различни отисоци (релјефи).
Своето име вафлите го добиле од среднодолногерманскиот збор „wâfel“. Данскиот облик „wafel“ во XVIII век се изменила во „waffle“, и во таков вид навлегла во рускиот јазик, а оттаму и во останатите словенски јазици.
Со затворање на одреден фил со вафли се добиваат наполитанки. За оваа намена може да се користи крем, сладолед или јагоди и други овошја.
Вафлите можат да се користат како основни производи за подготовка на торти и разни печива. За оваа цел се произведуваат вафли со плочест, цевчест, конусен (корнет) и сл. облик.
За подготовка на вафлите во домашни услови се користат посебни кујнски апарати — вафелници.
Економија на Либан
Економијата на Либан е класифицирана како економија во развој, со висок среден приход. Номиналниот БДП бил проценет на 54,1 милијарди долари во 2018 година,со БДП по глава на жител во износ од 12 000 американски долари. Владините трошоци изнесувале 15,9 милијарди американски долари во 2018 година, или 23% од БДП.
Либанската економија значително се проширила по војната во 2006 година, со раст во просек од 9,1% помеѓу 2007 и 2010 година. По 2011 година, локалната економија била погодена од Сириската граѓанска војна, растејќи годишно во просек од 1,7% во периодот 2011-2016 година и за 1,5% во 2017 година. Во 2018 година, големината на БДП била проценета на 54,1 милијарди американски долари. Либан е трета највисока задолжена земја во светот според односот долг-БДП. Како последица на тоа, за исплата на каматите биле потрошени 48% од домашните приходи во 2016 година, со што се ограничила можноста на владата да ги направи потребните инвестиции во инфраструктурата и другите јавни добра.
Либанската економија е ориентирана кон услуги. Либан има силна традиција на лесе-фер, каде во уставот на земјата е наведено дека „економскиот систем е слободен и обезбедува приватна иницијатива и право на приватна сопственост“. Главните економски сектори вклучуваат метални производи, банкарство, земјоделство, хемикалии и опрема за сообраќај. Главните сектори за раст вклучуваат банкарство и туризам. Нема ограничувања на девизи или движење на капитал.
Историја
Либанската граѓанска војна од 1975–1990 година сериозно ја оштетила економската инфраструктура во Либан, го намалила националното производство за половина, и имала големи последици врз позицијата на Либан како блискоисточен претприемач и банкарски центар. По војната, централната влада ја вратила својата способност да собира даноци и да контролира клучни пристанишни и владини објекти. Како резултат на тоа, БДП по глава на жител се искачил до 353% во 1990-тите. Економското закрепнување било помогнато од финансиски исправен банкарски систем и еластични мали и средни производители, со семејни дознаки, банкарски услуги, извоз и производство на земјоделски производи и меѓународна помош како главни извори на девизи. Економијата на Либан остварила импресивни придобивки од објавувањето на проектот „Хоризонт 2000“, владина програма за реконструкција, проект вреден 20 милијарди американски долари во 1993 година. Реалниот БДП пораснал за 8% во 1994 година и 7% во 1995 година пред Израелската операција „Гроздов Гнев“ во април 1996 година која ја запрело економската активност. Реалниот БДП пораснал со просечна годишна стапка од помалку од 3% годишно за 1997 и 1998 година и само 1% во 1999 година. Во текот на 1992–98 година, годишната инфлација паднала од повеќе од 100% на 5%, а девизните резерви скокнале на повеќе од 6 милијарди долари од 1,4 милијарди долари. Зголемениот прилив на капитал генерирал вишок на странски плаќања, а либанската фунта останала релативно стабилна. Постигнат бил и напредок во обновата на физичката и финансиската инфраструктура зафатена од војната во Либан. Солидер, фирма од две милијарди долари, управува со реконструкцијата на централниот деловен кварт во Бејрут; берзата повторно се отворила во јануари 1996 година, а меѓународните банки и осигурителните компании се враќаат. Владата сепак се соочува со сериозни предизвици во економската арена. Требало да финансира реконструкција со прислушување на девизните резерви и зајакнување на задолжувањата. Намалувањето на буџетскиот дефицит на Владата е главна цел на сегашната влада. Јазот меѓу богатите и сиромашните растел во 90-тите години, што резултирало во незадоволство кај народот околу искривената распределба на придобивките од реконструкцијата и ја навела владата да го насочи фокусот од обнова на инфраструктурата кон подобрување на условите за живот.
По крајот на граѓанската војна, Либан имал значителна стабилност, реконструкцијата на Бејрут била скоро завршена, и зголемениот број туристи се влевале во одморалиштата на нацијата. Економијата била сведок на раст, со актива на банките која достигнала над 75 милијарди американски долари, Пазарната капитализација била исто така на историско највисоко ниво, проценета на 10,9 милијарди американски долари на крајот на вториот квартал од 2006 година. Едномесечната војна во 2006 година сериозно ја оштетила економијата на Либан, особено туристичкиот сектор. Во текот на 2008 година, Либан ја обновил својата инфраструктура главно во секторите на недвижнини и туризам, што резултирало во компаративно силна повоена економија. Главните соработници во реконструкцијата на Либан ја вклучуваат Саудиска Арабија (со 1,5 милијарди американски долари), Европската Унија (со околу 1 милијарди американски долари) и уште неколку земји од Персискиот Залив со придонеси до 800 милиони американски долари
Со оглед на честите безбедносни превирања со кои се соочувала, либанскиот банкарски систем усвоил конзервативен пристап, со строги регулативи наметнати од централната банка за заштита на економијата од политичка нестабилност. Овие регулативи генерално ги оставиле либанските банки неповредени од финансиската криза од 2007-2008 година. Либанските банки остануваат, под сегашните околности, високи на ликвидност и се слават за нивната безбедност. Кон крајот на 2008 година, Мудис го променил рангот на Либан од стабилен во позитивен, признавајќи ја неговата финансиска безбедност. Покрај тоа, со пораст од 51% во акции на берзата во Бејрут, давателот на индекс MSCI ја рангирала земјата во редовите на најдобрите во светот во 2008 година Либан е една од единствените седум земји во светот во кои вредноста на берзата се зголемила во 2008 година. Либанската економија доживела континуирана отпорност, растејќи за 8,5 проценти во 2008 година, 7 проценти во 2009 година и 8,8% во 2010 година. Сепак, односот на либанскиот долг кон БДП останал еден од највисоките во светот.
Меѓународниот монетарен фонд издал втор извештај за Либан во октомври 2015 година, каде што неговите очекувања за стапката на економски раст биле намалени на 2%, во споредба со стапката на раст од 2,5% на првиот извештај, објавен во април 2015 година.
Во октомври 2019 година, Либан бил сведок на протести на национално ниво кои избиле поради влошените економски услови на земјата. Илјадници демонстрации излегле на улиците во центарот на Бејрут, повикувајќи ја владата на премиерот Саад ел-Харири да се повлече од „крајниот неуспех да го запре влошувањето на економските и животните услови во земјата“. Протестите започнале откако владата најавила да наплаќа 20 центи дневно за употреба на интернет телефонија (VOIP) преку апликациите на друштвените мрежи, вклучувајќи Whatsapp, Facebook и други апликации.
На 4 август 2020 година, експлозијата на 2.750 тони амониум нитрат во магацин во пристаништето во Бејрут предизвикала уништување на „единствениот голем силос за жито“ во земјата покрај повеќе од 150 убиени луѓе и неколку квадратни километри срушени или оштетени згради во централното градско јадро на градот. До 9 август, Емануел Макрон навел над 250 милиони евра глобални придонеси во напорите за помош. На 10 август, владата на Хасан Дијаб поднела оставка. Ден претходно, директорката на ММФ, Кристалина Георгиева, утврдила четири услови за соработка со нејзината организација:
На 14 август, Канцеларијата на Обединетите нации за координација на хуманитарни работи (UNOCHA) покренала иницијатива за 565 милиони долари за дарители на помош на жртвите од експлозиите. Напорите на ООН биле да се фокусираат на: оброци, прва помош, засолништа и поправка на училиштата. Дел од парите што Макрон ги собрал ќе ги искористи UNOCHA.
Трговија
Трговскиот биланс на Либан е структурно негативен. Во 2017 година, трговскиот дефицит достигнал 20,3 милијарди американски долари. Земјата направила увоз на стоки и услуги во вредност од 23,1 милијарди долари и извоз во вредност од 2,8 милијарди долари.
Либан има натпреварувачки и слободен пазарен режим и силна лесе-фер комерцијална традиција. Либанската економија е ориентирана кон услуги; главните сектори за раст вклучуваат банкарство и туризам. Нема ограничувања на девизи или движење на капитал.
Безбедност на храна
Храната сочинува 18% од вредноста на доларот при увозот во Либан во 2018 година, според статистиката на Светска банка. Пченицата и добитокот се две прехранбени производи за кои Либан зависи од увозот. Околу 90 проценти од увезената пченица се добива од Украина и Русија. Резервите од пченица во Либан се чуваат во силоси на пристаништето Бејрут и опфаќаат околу три месеци потрошувачка. Во 2019 година, домашното производство на пченица изнесувало 130.000 тони, додека увозот на пченица бил 570.000 тони.
Безбедноста на храната во Либан е предмет на дебата. Од една страна, администраторите на УНЕСКВА ја искористиле Светската програма за храна во мај 2016 година за да ја продадат приказната дека земјата увезува до 80% од нејзините потреби. Од друга страна, на домашната публика и е кажано дека земјата е скоро самостојна во храната:
Корупција
Според невладината организација „Транспаренси Интернешнл“, Либан е на 138-то место од вкупно 180 анкетирани земји според индексот на перцепција на корупција. Анкетата спроведена од Транспаренси Интернешнл во 2016 година покажала дека 92% од Либанците сметаат дека корупцијата се зголемила таа година. Покрај тоа, 67% од испитаниците посочиле дека веруваат дека мнозинството од политичките и економските елити се корумпирани, а 76% посочиле дека владата работи лошо кога станува збор за борба против корупцијата.
Од јули 2020 година, Ријад Саламе, гувернер на Банке ду Либан (централна банка на земјата) од 1993 година, има замрзнат имот и се соочува со сослушување во октомври обвинет за проневера на средства на централната банка и лошо управување со јавните средства.
Нееднаквост
Најбогатите луѓе од 1% добиваат приближно една четвртина од вкупниот национален доход, ставајќи го Либан меѓу најнееднаквите земји во светот. На дното од 50% од населението останува 10% од вкупниот национален доход.
Либан се одликува со двојна социјална структура, со исклучително богата група на врвот, чии нивоа на приход се споредливи со нивните колеги во земјите со високи примања и многу посиромашната маса на населението, како и во многу земји во развој. Оваа поларизирана структура го рефлектира отсуството на широка „средна класа“: Додека средните 40% добиваат повеќе од уделот што се сочинува на првите 10% во Западна Европа, а малку помалку во САД, таа останува со далеку помал приход. од првите 10% во Либан (помеѓу 20 и 30 помалку). Најбогатите опфаќаат најголем дел од растот на приходите од 2005 година: Топ 10% забележале раст на приходите од 5 до 15%, додека кај долните 50% забележале намалување за 15% и најсиромашните 10% за една четвртина.
Богатството на либанските милијардери претставува во просек, помеѓу 2005 и 2016 година, 20% од националниот доход наспроти 2% во Кина, 5% во Франција и 10% во САД.
Фискален рај
Во 2018 година, Либан се нашол на 11-то место на индексот на финансиска тајна. Либан има силна историја на банкарска тајна, но презел чекори во борбата против перењето пари и затајувањето данок во последните неколку години. Од јануари 2019 година, банкарската тајна се однесува на либански државјани кои живеат во Либан, но не е применлива за американските граѓани и за фискалните жители на САД од воведувањето на договорот FATCA. Либан е дел од Глобалниот форум за транспарентност и размена на информации за даночни цели и потпишал договор за размена на фискални податоци со други земји, но од јануари 2019 година, тој не е во согласност со одредени одредби на договорот.
Али Хасан Калил, министер за финансии, потврдил дека предлог-буџетот за 2019 година покажува дефицит помалку од 9% од БДП во споредба со 11,2% во 2018 година. Калил, исто така, тврдел дека прогнозата за економски раст од 1,5 процент може да се искачи на 2% во 2019 година.
Странски инвестиции
Постојат мали ограничувања на странските инвестиции, забранувајќи ги израелските граѓани и субјекти. Нема трговски санкции ширум земјата против Либан, иако Хезболах и поединци поврзани со него биле мета на американската влада. Странската сопственост на недвижен имот е легална под одредени услови.
Според извештајот на „Вол Стрит Журнал“, „Либан има еден од највисоките коефициенти на јавен долг во светот до бруто домашниот производ, кој се искачува на над 150%, бидејќи презема повеќе долгови за да ги покрие дупките во буџетот“ Во јануари 2019 година, со потег за зајакнување на економијата на Либан и помагање на земјата да ги надмине своите долгови, Катар ветил дека ќе купи државни обврзници во вредност од 500 милиони долари. Во јуни 2019 година, Блумберг објавил дека Катар купил дел од обврзниците и планира наскоро да ја заврши останатата инвестиција.
Дознаки
Либан има корист од својата голема, кохезивна и претприемничка дијаспора. Со текот на времето, емиграцијата ги донела либанските „комерцијални мрежи“ низ целиот свет. Како резултат на тоа, дознаките од Либан во странство до членови на семејството во земјата изнесуваат вкупно 8,2 милијарди долари и претставуваат една петтина од економијата на земјата. Насиб Гобрил, раководител на истражување и анализа на Библос банка, пресметува дека Либанците во странство го снабдуваат Либан со околу 1.400 американски долари годишно по глава на жител секоја година.
Инвестиции
Либан не била во можност да привлече значителна странска помош за да му помогне да се обнови и од долгата граѓанска војна (1975–89) и од израелската окупација на југот (1978–2000). Покрај тоа, деликатната социјална рамнотежа и скоро распаѓањето на институциите на централната власт за време на граѓанската војна ја хендикепираледржавата, бидејќи таа се обидувала да ги зафати приходите за да ги финансира напорите за закрепнување. Така, земјата акумулирала значителен долг, кој до 2001 година достигнал 28 милијарди долари или скоро 150% од БДП. Економските перформанси биле слаби во 2000 и 2001 година (нула раст во 2000 година и проценки помеѓу 1,0 и 1,4% во 2001 година, главно се припишуваат на мало зголемување на туризмот, банкарството, индустријата и градежништвото). Невработеноста се проценува на 14% за 2000 година и 29% меѓу возрасната група од 15-24 години, со прелиминарни проценки за натамошно зголемување во 2001 година. Сепак, многу либански иселеници биле во можност да се вратат во земјата поради негативните финансиски ситуации со кои се соочиле во странство, како резултат на светската економска криза. Исто така, повеќе можности за работа привлекуваат повеќе либански младинци за шанса да се вратат и да работат во Либан, а исто така придобивка за Либанците кои живеат во земјата, завршуваат универзитети.
Реформи
Тековната програма на реформите во Либан се фокусира на три главни столба: