cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лиз Трас
Кабинетот
Трас почнала да го назначува нејзиниот кабинет и други владини позиции на 6 септември 2022 година Со назначувањето на Кваси Квартенг за канцелар на касата, Џејмс Клеверли за министер за надворешни работи и Суела Браверман за министер за внатрешни работи, за прв пат во британската политичка историја, ниту еден бел маж немаше позиции во Големите државни канцеларии.
Други клучни назначувања биле Тереза Кофи како заменик премиер и секретар за здравство, Брендон Луис како секретар за правда, Надим Захави како канцелар на Војводството Ланкастер, Крис Хитон-Харис како секретар на Северна Ирска, Џејк Бери како министер без ресор и претседател на партијата, Џејкоб. Рис-Мог како деловен секретар, Сајмон Кларк како секретар за домување, Кеми Баденох како државен секретар за меѓународна трговија, Клои Смит како секретар за работа и пензии, Кит Малтхаус како секретар за образование, Ранил Џајавардена како секретар за животна средина, Ен-Мари Тревелјан како секретар за транспорт и Мајкл Елис како јавен обвинител за Англија и Велс.
Трас го задржала Бен Валас како секретар за одбрана, Алок Шарма како претседател за COP26, Алистер Џек како секретар на Шкотска, Роберт Бакланд како секретар во Велс и Џејмс Хепи како државен министер за вооружени сили и ветерани.
Смртта на кралицата Елизабета Втора
На 9 септември, Долниот дом започнал дводневни посебни почести на кралицата и го започнала прекинувањето на Парламентот до 21 септември за време на периодот на национална жалост. На 10 септември, Трас присуствувала на церемонијата за пристапување на кралот Чарлс III и положил заклетва за верност на кралот со колегите високи пратеници. На 12 септември, Чарлс III првпат му се обратил на Парламентот како владетел. Трас присуствувала на државниот погреб на кралицата Елизабета Втора во Вестминстерската опатија на 19 септември 2022 година, каде што читала лекција за време на службата.
Домашни политики
Набргу по нејзиното назначување, и како одговор на кризата за трошоците за живот, Трас објавила двегодишно ограничување на цената по единица за домашна енергија наречена Гаранција за цената на енергијата, за која владата рекла дека ќе ги ограничува просечните сметки за енергија во домаќинството со 2.500 фунти годишно, додека државата ја чини помеѓу 70 и 140 милијарди фунти.
На 23 септември 2022 година, Квартенг објавил контроверзен мини-буџет кој го опфаќа економијата на Трас, кој предложил значително намалување на оданочувањето, укинување на највисоката стапка на данок на доход од 45%, намалување на основната стапка на данок на доход, откажување на зголемувањата на придонесите за национално осигурување и корпоративниот данок, укинување на предложените такси за здравствена и социјална заштита и намалување на таксите за марки, политики кои требаше да се финансираат со задолжување. Буџетот бил слабо примен од финансиските пазари, обвинет за брзиот пад на вредноста на фунтата и предизвика одговор од Банката на Англија. Буџетот бил критикуван од Меѓународниот монетарен фонд, американскиот претседател Џо Бајден, опозициската Лабуристичка партија и многумина во партијата на Труа, вклучувајќи ги и високите политичари Мајкл Гов и Грант Шапс. Бил многу непопуларен во јавноста и придонесе за голем пад на популарноста на Конзервативната партија и лично за Трас.
Откако првично го бранела мини-буџетот, Трас му наложи на Квартенг да го повлече укинувањето на дополнителната стапка на данокот на доход од 45 отсто на 3 октомври. Таа подоцна го сменила намалувањето на корпоративниот данок и го отпушти Квартенг, заменувајќи го со Џереми Хант на 14 октомври. Хант ги сменил преостанатите полиси објавени во мини-буџетот, со исклучок на кратењето на придонесите за национално осигурување и зголемувањето на прагот на такса за маркица. Хант ја намалил и гаранцијата за цената на енергијата од две години на шест месеци.
Надворешна политика
За време на нејзините први три недели како премиер, Трас имала „говорна улога пред стотици светски водачи“ на погребот на кралицата и одржа „рунда дипломатски состаноци на маргините“ на Генералното собрание на Обединетите нации на 21 септември, како и одржала говор во кој рече дека сака луѓето да задржат повеќе од својата заработка.
Оставка
На 20 Октомври 2022 година и нејзиниот 45-ти ден на функцијата, Трас ја објавила својата оставка како водач на Конзервативната партија и нејзината намера да поднесе оставка како премиер велејќи дека „со оглед на ситуацијата, не можам да го доставувам мандатот на кој бев избран од Конзервативната партија“. Во истото соопштение, Трас рекла дека по разговорот со претседателот на Комитетот од 1922 година, Сер Греам Брејди, двајцата се согласиле дека ќе има водачки избори „ќе бидат завршени во текот на следната недела“. Нејзината оставка како премиер била прифатена од Чарлс III на аудиенција во Бакингемската палата. Таа била наследена од Риши Сунак како водач на Конзервативната партија на 24 октомври и го советувала Чарлс III да го повика Сунак на аудиенција и да биде назначен за нов премиер на 25 октомври. Таа стана премиерка на Обединетото Кралство со најкраток стаж во историјата.
Трус рекла дека ќе остане во Долниот дом како заштитник. Кратката должина на нејзината премиерска функција била предмет на многу потсмев, вклучително и пренос во живо на главица зелена салата, споредувајќи го рокот на траење на зеленчукот со нејзиниот преостанат мандат.
Личен живот
Во 2000 година, Трас се оженила со Хју О'Лири, колега сметководител; парот има две ќерки. Од 2004 година до средината на 2005 година, таа имала вонбрачна врска со оженетиот пратеник Марк Филд, кого Конзервативната партија го назначила за нејзин политички ментор. Останува во брак со О'Лири.
Во 2022 година, Трас рекла: „Ги споделувам вредностите на христијанската вера и на Англиската црква, но не сум редовно обредна религиозна личност“.
1892
1892 (Римски бројки) — престапна година според општоприфатениот календар. Тоа била 1892 година од новата ера, 892. од вториот милениум, 92. од XIX век и трета од 1890-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7400 и 7401 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6642 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5652 и 5653 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2645.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1892 година се протега во 4528 и 4529, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4588 и 4589 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2435. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1309 и 1310 исламска година.
1889
1889 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1889 година од новата ера, 889. од вториот милениум, 89. од XIX век и последна од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7397 и 7398 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6639 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5649 и 5650 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2642.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1889 година се протега во 4525 и 4526, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4585 и 4586 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2432. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1306 и 1307 исламска година.
Златна топка на ФИФА
Златна топка на ФИФА (FIFA Ballon d‘Or) – поранешна награда која се доделувала во периодот од 2010 до 2015 година за најдобриот фудбалер на светот врз основа на гласовите на селекторите и капитените на државните репрезентации, како и спортски новинари ширум светот.
Наградата била доделувана во почетокот на јануари за успеси во претходната година во склоп на гала вечерата на ФИФА кога биле доделувани и наградите за најдобра фудбалерка, женски и машки тренер, најдобрите единаесетмина, најдобриот гол, фер-плеј трофејот, претседателската награда и наградата за развој. Воспоставена во 2010 година со спојување на наградите Златна топка и Фудбалер на годината на ФИФА.
Златната топка (Ballon d'Or) првпат била доделена во 1957 година од страна на француското фудбалско списание "Франс фудбал". Во изборот гласале новинарите, првично за играчи од Европа во европски клубови, потоа за сите играчи во европските клубови и на крајот, за сите фудбалери на светот. Во 1991 година ФИФА првпат ги доделила наградите за фудбалер и фудбалерска на годината. Гласале селекторите и капитените на репрезентациите. Од 2005 година двете награди ги добивале исти играчи и заради сличната намена дошло до идејата овие две признанија да се спојат во едно. Во текот на 2010 година, претседателот на ФИФА, Сеп Блатер, објавил дека во соработка со „Франс фудбал“ е создадена нова награда. Последен пат наградата е доделена во 2015 година, после што повторно се доделуваат две различни награди: Златна топка, која ја доделува Франс фудбал и Најдобар фудбалер на ФИФА, награда која ја покренала ФИФА како наследник на наградата Фудбалер на годината на ФИФА.
Минимална плата во Хрватска
Минималната плата во Хрватска е регулирана со Законот за минимална плата ( Zakon o minimalnoj plaći  ) и се дефинира како најниска бруто месечна плата за работник со полно работно време, врз основа на 40-часовна работна недела. За работниците кои не работат со полно работно време, минималната плата е помала, пропорционално на нивното работно време. Дополнителниот надоместок за прекувремена работа, ноќна работа и работа во недела и празници не е вклучено во минималната плата. Минималната плата се пресметува еднаш годишно и важи во текот на следната календарска година.
Од 1 јануари 2023 година, минималната бруто-месечна плата во Хрватска е 700 евра, што е еквивалентно на нето износ од 560 евра. Меѓу 21 земја-членка на ЕУ кои ја регулираат минималната плата, хрватската минимална плата е петта најниска.
Во јануари 2018 година, минималната плата добиле 45.245 работници, помалку од в. 80.000 во 2014 година
РАБОТНО ВРЕМЕ
Хрватскиот Закон за работни односи предвидува дека редовен работен однос не може да биде подолг од четириесет часа неделно (член 43). Тарифите нема да се одложат до 2017 година.
ДЕФИНИЦИИ
Хрватска има минимална плата што ја пропишува владата. Ниту еден работник во Хрватска не треба да биде платен помал од оваа минимална стапка.
Работодавците во Хрватска кои не плаќаат минимална плата може да бидат предмет на казна од владата на Хрватска.
Наводи
<references group="" responsive="0">
1886
1886 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1886 година од новата ера, 886. од вториот милениум, 86. од XIX век и седма од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7394 и 7395 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6636 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5646 и 5647 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2639.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1886 година се протега во 4522 и 4523, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4582 и 4583 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2429. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1303 и 1304 исламска година.
1890
1890 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1890 година од новата ера, 890. од вториот милениум, 90. од XIX век и прва од 1890-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7398 и 7399 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6640 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5650 и 5651 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2643.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1890 година се протега во 4526 и 4527, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4586 и 4587 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2433. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1307 и 1308 исламска година.
1887
1887 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1887 година од новата ера, 887. од вториот милениум, 87. од XIX век и осма од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7395 и 7396 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6637 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5647 и 5648 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2640.
1888
1888 (Римски бројки) — престапна година според општоприфатениот календар. Тоа била 1888 година од новата ера, 888. од вториот милениум, 88. од XIX век и деветта од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1888 година се протега во 4524 и 4525, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4584 и 4585 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2431. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1305 и 1306 исламска година.
Хадија Давлетшина
Хадија Давлетшина (Дәүләтшина Һәҙиә Лотфулла ҡыҙы, родена како Хадија Лутфуловна Илјасова, 5 март 1905 – 5 декември 1954), била башкирски поет, писател и драматург.
Животопис
Давлетшина била родена на 5 март 1905 година во селото Касаново во Пугачевската област во провинцијата Самара. Нејзиниот татко се викал Лутфула Илјасов, а нејзината мајка Гулјаохар. Нејзиниот дедо бил селски мула.
Од 1933 година Давлетшина била дел од литературниот персонал на весникот BASSR Бајмакски регион, заедно со нејзиниот сопруг, писателот Губај Давлетшин, кој последователно станал комесар за образование на Башкирска АССР. Во 1937-1942 година, како сопруга на репресираниот народен комесар за образование на Башкирската АССР, таа била уапсена. Во 1942 година, Давлетшина била ослободена поради болест, а до смртта живеела во егзил во Бирск. Таа починала во 1954 година во Бирск од туберкулоза.
Рани години
Во 1922 година, на 17-годишна возраст, таа се омажила за нејзиниот сонародник Губај Давлетшин кој тогаш работел во Провинцискиот комитет на Самара. Во 1923 година бил роден нивниот син Булат, но момчето било слабо и починало. По него парот немал други деца.
Во овој период таа започнала да учи руски и најпрво се запознала со руските класици. Нејзин омилен писател бил Максим Горки и таа била многу импресионирана од неговиот роман „Мајка", како и другите дела на писателот. Таа во ова време работела во неколку училишта и била учителка во сиропиталиште. Во 1932–33 година, Хадија студирала на Московскиот издавачки институт. Во 1935–37 година, таа била студентка на Факултетот за јазик и литература при Башкирскиот педагошки институт именуван по Климент Тимирјазев (денес познат како Башкирски државен универзитет).
Во 1933 година, со нејзиниот сопруг, Хадија заминала во Бајмачката област на југ од Башкортостан, каде што работела во канцеларијата на регионалниот весник. Во 1934 година, таа учествувала на Првиот конгрес на советските писатели, каде се сретнала со Максим Горки. Во 1935 година се приклучила на Сојузот на писатели на Башкирската Автономна Советска Социјалистичка Република. Во 1936 година, таа била делегат на третиот пленум на писатели на СССР во Минск.
Книжевна кариера
Првата приказна на Хадија Давлетшина, „Хиљукаи пионер“, била објавена во 1926 година во весникот „Младоста на Башкортостан“. Во 1931 година таа ја објавила приказната „Ајбика“, што ѝ донела голема слава, особено кога во 1936 година била преведена на руски. Во ова дело за прв пат во башкирската литература длабоко и темелно бил прикажан процесот на формирање на личноста на едноставна башкирска жена по револуцијата во 1917 година, во услови на советска моќ. Во делото, главниот лик Ајбика успеала да се ослободи од традиционалните ограничувања, преку што писателката сакала да даде пример за борбата за правата на жените.
Хадија Давлетшина пишувала често и во голем обем. Нејзините песни, есеи и раскази постојано биле објавувани. Во 1932 година била објавена нејзината приказна „Бранови на уши“, а подоцна и книга со приказни, како и нејзината приказна „Огнени години“.
Секаде каде што живееле семејството Давлетшини, нивната куќа била отворена за пријатели, роднини и други сограѓани на кои им била потребна помош. Тие на многумина им помогнале да најдат место за живеење и да се образоваат. Едно од овие лица, девојчето сираче Фатима Мустафина, подоцна станала министерка за образование во Башкирската Автономна Советска Социјалистичка Република.
За време на раните 1930-ти години, Давлетшина почнала да работи на нејзиниот епски роман Иргиз. Некои извадоци од него биле објавени во периодични списанија. За прв пат во башкирската литература, главниот лик на едно големо дело бил народот. Две децении од животот на башкирскиот народ е прикажан преку широк спектар на општествени и политички настани што се случиле на почетокот на 20-тиот век. Во овој роман, писателката вешто го користи знаењето за начинот на живот на луѓето, ги прикажува шарените ликови и менталитетот на Башкирите.
Инспирацијата од богатото усно фолклорно наследство, колоритноста и богатството на јазикот и епскиот стил го направиле романот класично дело не само за Башкирите, туку и за целата ориентална и турскојазична литература. Говорејќи на Првиот конгрес на писателите на РСФСР во 1958 година, Леонид Соболев изјавил: „Без да се знае романот Иргиз на Хадија Давлетшина, не може да се разбере реалноста на башкирскиот народ“. Казахстанскиот писател Сабит Муканов го опишал нејзиното дело како креативен подвиг. Хадија Давлетшина се смета за првата жена романсиер на Истокот.
Затвор и егзил
На писателската дејност на Хадија Давлетшина ѝ била ставен суров крај. Во 1937 година, за врме на периодот кој во историјата на Советскиот Сојуз е познат како период на Големиот терор, нејзиниот сопруг кој во тоа време служел како Народен комесар за образование на БАСР бил уапсен и подоцна застрелан. Тој помогнал многу во развојот на образованието и културата на Башкирската Република. Хадија Давлетшина, како „член на семејството на непријателот на народот“, била осудена на пет години затвор, кои ги поминала во Мордовија. Овде работела со други затвореници и ментално го продолжила својот роман Иргиз. Во овој период нејзината туберкулоза се влошила и во 1942 година, таа била ослободена поради болест. Хадија сакала да се врати во Уфа, но била испратена во егзил во Бирск без право на напуштање.
Во Бирск, Хадија Давлетшина живеела во голема сиромаштија. Не ѝ било дадена работа и строго ѝ било забрането да објавува свои дела и да се занимава со литературна дејност. Во последните години од животот таа работела како чистачка во Бирскиот државниот педагошки институт. На 20 март 1951 година, Хадија Давлетшина напишала писмо до претседателот на одборот на Сојузот на писателите на СССР, Александар Фадеев, во кое таа побарала помош при објавување на нејзиниот роман. Ова писмо било долго шест страници, а на листовите имало дамки од солзите на писателот.
Во Бирск по извесно време Хадија се омажила за Сафин, кој се грижел за неа и успеал малку да ѝ го продолжи нејзиниот живот. Хадија Давлетшина починала на 5 декември 1954 година, пред да биде објавен нејзиниот роман.
Награди и признанија
Романот „Иргиз“ бил објавен дури во 1957 година. Тој излегол во голем тираж во книгоиздателството на Башкир. Подоцна тој бил преведен на руски и објавен на јазиците на народите на СССР. Во 1985 година, во Башнигоиздат била објавена збирка романи и раскази на писателката Ајбика. Во 2005 година, издавачката куќа „Китап“ објавила том на избрани дела на Хадија Давлетшина.
Во 1967 година, за романот „Иргиз“, писателката постхумно станала првиот лауреат на Републиканската награда на Башкирската Автономна Советска Социјалистичка Република, именуван по Салават Јулајев.
И покрај тешката болест, творештвото на Хадија Давлетшина било обемно, иако не било дозволено нејзините дела да се објавуваат. По нејзината смрт, нејзината мајка Гулијаохар, која била слепа, им ги дала ракописите на Хадија на луѓе кои ветиле дека ќе ги објават. Истрагата се уште не дала никаков резултат.
1884
1884 (Римски бројки) — престапна година според општоприфатениот календар. Тоа била 1884 година од новата ера, 884. од вториот милениум, 84. од XIX век и петта од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7392 и 7393 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6634 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5644 и 5645 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2637.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1884 година се протега во 4520 и 4521, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4580 и 4581 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2427. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1301 и 1302 исламска година.
Дасарети
Дасарети ― палеобалканска популација, античко племе од Горна Македонија кое го населувало Охридско-струшкиот регион.
Територија
Територијата што ја населувале Дасаретите, била предмет на проучувања на повеќе истражувачи, таа никогаш не била јасно дефинирана. Се смета дека се простирала на југ до Епир, на запад кон Илирите до Партините, на исток до Линкестите и Орестите, а на север до Пенестите и Дарданците. Меѓутоа, централниот простор што го населувале овие прастари жители од антиката, судејќи според книжевните и епиграфските извори, е, секако, областа околу Лихнидското односно Охридското Езеро. Овие територии претходно ги населувале Бригите и Енхелеите (Енгелани). Во римско време преовладувало името Дасарети, наместо претходното име на племето Енгелани. Континуитетот во културата е потврден од наодите во некрополата во Требеништа од крајот на VII до IV/III век п.н.е.
Се смета дека Лихнид бил административно уреден уште пред доаѓањето на Римјаните. Со археолошките ископувања сè повеќе се оформила сликата за античкиот град Лихнид, кој бил приклучен кон Македонското кралство, уште од времето на Филип II, кој и натаму останал во рамките на политичките, економските и културните случувања меѓу Македонија, Илирија и Епир низ целиот антички период. Во римскиот период потврдено е дека центар на Десаретите им бил градот Лихнид, кој бил организиран како автономна градска општина - полис.
Монетоковањето на Дасаретите
Првата дасаретска монета била откриена со заштитните ископувањата на некрополата Дебој, во 1978 година, кога сосема случајно е откриена античката некропола на градот Лихнид. Ископувања биле спроведени во неколку наврати во периодот меѓу 1978-1980 година. Во тој период биле откриени трикорабна ранохристијанска црква со подни мозаици и некропола со околу 190 гробови во хронолошки распон од хеленистичкиот период до средниот век. На некрополата бил откриен богат и разновиден археолошки материјал.
Вкупно биле откриени 4 бронзени монети, од кои три биле пронајдени на Плаошник, а една во некрополата во Дебој. Поделени се во два типа
Каталог на дасаретските монети Дасаретија (234 - 168 год. пр.н.е.)
ТИП II
1883
1883 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1883 година од новата ера, 883. од вториот милениум, 83. од XIX век и четвртта од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7391 и 7392 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6633 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5643 и 5644 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2636.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1883 година се протега во 4519 и 4520, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4579 и 4580 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2426. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1300 и 1301 исламска година.
1881
1881 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1881 година од новата ера, 881. од вториот милениум, 81. од XIX век и втора од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7389 и 7390 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6631 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5641 и 5642 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2634.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1881 година се протега во 4517 и 4518, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4577 и 4578 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2424. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1298 и 1299 исламска година.
1885
1885 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1885 година од новата ера, 885. од вториот милениум, 85. од XIX век и шеста од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Атанас Бабушковски
Атанас Тошев Бабушковски (15 јуни 1923 во Цапари, Битолско — 16 април 1945 во Врпоље, Хрватска) македонски партизан, учесник во НОБ.
Животопис
Атанас Тошев Бабушковски е роден на 15 јуни 1923 година во селото Цапари. По занимање бил општ работник. Во редовите на НОБ се приклучил на 11 септември 1944 година. Учествувал со 15. корпус во борбите на Сремскиот фронт. Загинал во Врпоље на 15 април 1945 година. Бил одликуван со орден за храброст.
Бесијана Кадаре
Бесиана Кадаре е албански дипломат. Таа служела како вонреден и ополномоштен постојан претставник на Албанија во Обединетите нации, потпретседател на Генералното собрание на Обединетите нации за нејзиното 75-то заседание и амбасадор на Албанија во Куба. Албанија ќе заседава во Советот за безбедност на ОН со двегодишен мандат, во периодот 2022-2023 година. Таа во периодот од 2011 до 2016 година била вонреден и ополномоштен амбасадор и постојан делегат на Албанија во Организацијата за образование, наука и култура на Обединетите нации (УНЕСКО) во Париз. Таа е ќерка на писателите Хелена Кадаре и Исмаил Кадаре.
Ран живот и образование
Кадаре е ќерка на писателите Хелена Кадаре и Исмаил Кадаре.
Кадаре магистрирала по модерна и компаративна книжевност и има диплома за специјализирани високи студии по модерна специјализирана литература од Универзитетот Париз IV-Сорбона во Париз, Франција.
Рани години
Кадаре била прв секретар во Постојаната мисија на Албанија во Обединетите нации во Њујорк од 2002 до 2005 година. Таа се вратила во Албанија во 2005 година за да работи со Агенцијата на САД за меѓународен развој (УСАИД).
Во 2008 година, Кадаре служела во амбасадата на Албанија во Франција.
Помеѓу 2011 и 2016 година, таа била вонреден и ополномоштен амбасадор и постојан делегат на Албанија во Организацијата за образование, наука и култура на Обединетите нации (УНЕСКО) во Париз.
Постојан претставник на Албанија во Обединетите нации
Кадаре ги предала акредитивните писма на генералниот секретар на ОН Бан Ки Мун на 30 јуни 2016 година и оттогаш е вонреден и ополномоштен постојан претставник на Албанија во Обединетите нации во Њујорк. Таа е првата жена амбасадор на Албанија во ОН, во 65-годишното членство на земјата во ОН. Таа била назначена истовремено да ја извршува функцијата амбасадор на Албанија во Куба.
Во октомври 2017 година, на состанокот на Советот за безбедност на ОН, Кадаре изјавила дека значајното вклучување на жените во спречувањето конфликти и во мировните процеси останува занемарливо, при што жените биле настрана за време на мировните преговори дури и кога биле присутни, бидејќи секогаш мажите биле тие кои воделе и одлучувале кога и како да се постигне мир. Таа ги повикала земјите-членки да ја зголемат својата посветеност кон целосно интегрирање на жените во нивната агенда за мир и безбедност.
Во 2018 година, Албанија како земја со мнозинско муслиманско население била водител на настан на Обединетите нации со Италија која има мнозинско католичко население и со Израел, прославувавјќи го првиот превод на Талмудот на италијански. Амбасадорката Кадаре изјавила: „Проектите како Вавилонскиот Талмудски Превод отвораат нова патека во меѓукултурниот и меѓуверскиот дијалог, внесувајќи надеж и разбирање меѓу луѓето - вистинските алатки за борба против предрасудите, стереотипното размислување и дискриминацијата. Со тоа, ние сметаме дека ги зајакнуваме нашите социјални традиции, мирот, стабилноста - и исто така, се спротивставуваме на насилните екстремистички тенденции.“
Во јануари 2019 година Кадаре во име на Албанија била водител заедно со Светскиот еврејски конгрес и Одделот за глобални комуникации на Обединетите нации на настан на тема „Приказна за човештвото: спасување на Евреите во Албанија“. Таа дала забелешки во Обединетите нации на брифингот насловен „Сеќавање на холокаустот: барајте и бранете ги вашите човекови права“, по повод одбележувањето на Меѓународниот ден на сеќавање на холокаустот и размислување за геноцидот на шест милиони европски Евреи за време на Втората светска војна, и малку познатите записи за Албанците за време на холокаустот во Албанија, кои примиле илјадници Евреи кои инаку би завршиле во нацистичките логори на смртта.
Кадаре во декември 2019 година ја нарекла „срамна“ одлуката да му се додели на австрискиот писател Петер Хандке, кој нашироко се смета за негирач на геноцидот, Нобеловата награда за литература за 2019 година, изјавувајќи дека оваа одлука засекогаш треба да ја прогонува Нобеловата фондација.
На 11 јуни 2021 година Албанија била изгласана да стане членка на 15-члениот Совет за безбедност на ОН со двегодишен мандат траејќи од 2022 до 2023 година. Кадаре изјавила дека приоритетите на Албанија во Советот за безбедност ќе вклучуваат фокус на жените, мирот и безбедноста, промовирање на човековите права и меѓународното право, спречување конфликти, заштита на цивилите, спротивставување на насилниот екстремизам, справување со климатските промени и нивните врски со безбедноста и зајакнување на мултилатерализмот и меѓународниот поредок заснован на правила. Таа на Твитер им се заблагодарила на сите земји кои: „ни ја довериле оваа огромна одговорност“.
Потпретседател на Генералното собрание на ОН
Во јуни 2020 година, Кадаре била избрана за потпретседател на Генералното собрание на Обединетите нации на 75-тата сесија.
Наводи
<references group="" responsive="1">
1882
1882 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1882 година од новата ера, 882. од вториот милениум, 82. од XIX век и трета од 1880-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7390 и 7391 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6632 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5642 и 5643 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 2635.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1882 година се протега во 4518 и 4519, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4578 и 4579 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2425. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1299 и 1300 исламска година.
Спиро Спасевски
Спиро Ристев Спасевски (1924 во Драгош, Битолско — 1944 во Прилеп) македонски партизан, учесник во НОБ.
Животопис
Спиро Ристев Спасевски е роден во 1924 година во селото Драгош. По занимање бил земјоделец. Кон НОБ се приклучил на 1 септември 1944 година. Бил борец во составот на Петтата македонска бригада. Загинал во борбите за ослободување на Прилеп, во есента 1944 година.
Митре Балевски
Митре Стојанов Балевски (9 април 1917 во Витолиште, Прилепско — 1945 во Дабница, Прилепско) македонски партизан, учесник во НОБ.
Животопис
Митре Стојанов Балевски е роден на 9 април 1917 година во селото Витолиште. По занимање бил земјоделец. Кон НОБ се приклучил на 15 август 1944 година. Бил борец на Десеттата македонска бригада, загинал во селото Дабница, во 1945 година.
Сњежана Трибусон
Сњежана Трибусон (родена на 8 февруари 1957 година) е хрватска сценарист и филмски режисер родена е во Бјеловар. Дипломирала филмска и ТВ режија во 1981 година на Академијата за драмска уметност во Загреб, каде што предавала филмска и ТВ режија од 2004 година. Таа режирала цела серија ТВ драми и филмови, вклучувајќи ги наградените Октавијан Црна хроника или Денот на жената и Три љубовни приказни. Таа потпишала цела серија телевизиски емисии и серии. Нејзиното играно деби, Признание, било наградено со три Златни Арени во 1996 година. „Тројца мажи“ на Мелита Жганјер (1998) била наградена со седум награди, а филмот „Богот на поголемото зло“ освоила две златни арени. Со Горан Трибусон ги потпишала сценаријата за 55 епизоди од телевизискиот хит Одмори се, си дереживо, а режирала и дваесет епизоди од серијата. Во 2016 година го заврши својот последен филм All the Best, за кој го напишала и сценарио. Филмот All the Best, освоил 15 награди..
Наводи
<references group="" responsive="1">
Вангел Стевановски
Вангел Вељанов Стевановски (14 јануари 1927 во Крстоар, Битолско — 27 април 1945 во Уљаник, Хрватска) македонски партизан, учесник во НОБ.
Животопис
Вангел Вељанов Стевановски е роден на 14 јануари 1927 година во селото Крстоар. Се занимавал со земјоделство. Во НОБ влегол во составот на Четиринаесеттата македонска бригада. Учествувал во борбите што се воделе на Сремскиот фронт. Загинал во една борба против непријателот на 27 април 1945 година во Уљаник.