cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Миранда Вуоласранта
Биографија
Во текот на 1990-тите, активизмот на Вуоласранта продолжил. Во 1995 година работела на составување наставни материјали за ромски јазик за училиштата. Таа отворено зборувала за потребата медиумите и училиштата во Финска да ја извршат нивната законска обврска да обезбедат преводи за заедниците што зборуваат ромски. Во 1997 година станала офицер за планирање на Националниот советодавен одбор за ромски прашања и во 1998 година станала генерален секретар на ромскиот советодавен одбор во Министерството за социјални работи и здравство; таа била првиот Ром на оваа функција.
Од 2002 до 2006 година Вуоласранта работела на прашања поврзани со Ромите во Советот на Европа во Стразбур. Од 2008 до 2012 година била извршен директор на Националниот ромски форум на Финска. Потоа работела во Министерството за надворешни работи на Финска и од 2013 до 2015 година како офицер за политика во Европската комисија. Таа работела на голем број други позиции, вклучително и како претседател на Европскиот ромски форум. Од 2020 година таа била претседател на Европскиот форум за Роми и патници.
Во 2020 година, во нејзината улога како претседател на ЕРТФ Вуоласранта дала изјава со која ја охрабрила „ромската нација да се здружи за да се бори против пандемијата “, притоа признавајќи дека многу ромски заедници биле изложени на висок ризик да се заразат со СОВИД-19.
Критика
Неколку истакнати членови на финската ромска заедница, вклучително и уметникот Киба Лумберг, перкусионистот Рајнер Фриман ( fi ) и авторот Веијо Балцар, ја критикувале Вуоласранта велејќи дека таа да ги води конзервативните Роми кои се обидувале да ги минимизираат проблемите и да ги исклучат критичките гласови. Во 2008 година таа била принудена да плати парична казна откако Лумберг ја обвинил за клевета.
Сержипе
Сержипе (Sergipe) е една од 26-те сојузни држави во Бразил. Се наоѓа во североисточниот дел на државата, главен град е Аракажу. Државата има 2.228.489 жители и зафаќа површина од 21.910 км2.
Јаболкница (книга)
Јаболкница (англиски: The Apple Tree) е книга од англискиот писател Џон Голсворди, објавена на македонски јазик во април 1963 година од издавачката куќа „Кочо Рацин“, како дел од библиотеката „Галеб“.
Технички податоци и содржина
Книгата има 120 страници, не е каталогизирана и не ја поседува меѓународната ознака ISBN. Таа била отпечатена во април 1963 година, во печатницата „Нова Македонија“ во Скопје, во тираж од 3.000 примероци. Преводот на книгата го направил Томе Момировски, лектурата на текстот ја извршил Илија Корубин, коректурата ја направила Љупка Лазарова, а нацртот на корицата и илустрациите во книгата се дело на Димитар Кондовски.
Во книгата се застапени два подолги прозни текста: новелата „Јаболкница“ и извадок од познатото дело на Голсоворди „Сага за Форсајтите“ под насловот „Спасувањето на еден Форсајт“. На крајот на книгата се наоѓа и кратка белешка за писателот.
Оберндорф (Осте)
Оберндорф (Oberndorf; Öberndörp) — општина во округот Куксхафен, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.
Општински единици
Кон главното место Оберндорф, во општината припаѓа и местото Бентвиш, сместено на десниот брег на реката Осте.
Литванска Брајова азбука
Литванската брајова азбука е верзија на брајовата азбука за запишување на литванскиот јазик. Азбуката е заснована на латиницата и нивните брајови знаци.
Јаболкница (новела)
Јаболкница (англиски: The Apple Tree) е новела од англискиот писател Џон Голсворди. Таа била напишана во селото Манатон, каде што авторот ја поминал младоста. Расказот е објавен на македонски јазик, во превод на Томе Момировски, како дел од книгата „Јаболкница“, објавена во 1963 година од издавачката куќа „Кочо Рацин“.
Содржина
На денот на својата сребрена свадба, Френк и Стела Ешерст со автомобилот се упатуваат кон морското место Торки, каде што првпат се запознале, со намера да ја прослават годишнината. На едно место, тие застануваат за да ручаат, а Стела се оддалечува за да го наслика пејзажот. Чекајќи ја, Френк забележува еден неозначен, скромен гроб. Разгледувајќи ја околината, тој се присетува дека токму тоа е местото на кое во младоста му се случил еден значаен настан. Така, тој започнува да се сеќава...
На први мај, завршувајќи го колеџот, Френк и неговиот другар Роберт Гартон пеш заминале на прошетка. Поради повреда на коленото, Френк не можел да продолжи понатаму, па биле принудени да побараат место кадешто ќе преноќат. Тогаш, низ ливадата поминала убава девојка, која им кажала дека живее на блиската фарма. Тројцата пристигнале на фармата, која била сопственост на тетката на девојката, која се викала Меган Девид. Таму, Френк останал подолго време, лекувајќи го коленото и меѓу него и Меган се родила љубов. Една ноќ, тие се договориле да се најдат крај старата јаболкница и таму Френк ѝ ветил на Меган дека ќе ја одведе во Лондон, кадешто ќе се ожени за неа.
Утредента, тој заминал во блискиот град Торки со намера да купи нова облека за Меган, планирајќи изутрината да избегаат во Лондон. Меѓутоа, таму го сретнал својот стар познаник Фил Хелидеј, кој бил дојден на одмор со своите три сестри. Френк останал со нив во хотелот, а во меѓувреме бил привлечен од неговата сестра Стела. Истовремено, тој бил обземен од мислите за Меган, прашувајќи се како би било најдобро да постапи: од една страна, знаел дека тоа е само моментна страст и дека неговиот брак со Меган и животот во Лондон не би имале смисла, зашто таа била млада, селска девојка, која не би се снашла во градот; од друга страна, тој ја сакал и чувствувал обврска кон неа, бидејќи знаел дека таа го чека.
Еден ден, Френк тргнал на излет со семејството Хелидеј, но патем ја видел Меган, која дошла во Торки да го бара, загледувајќи се во лицата на минувачите. Френк тргнал по неа, но наместо да ја стигне, отишол на морскиот брег, растргнат од противречни чувства. На крајот, тој решил дека е подобро ако ја остави Меган и така, заминал сам во Лондон, каде подоцна се оженил со Меган.
Завршувајќи ги спомените, Френк се упатува кон фармата и доаѓа до старата јаболкница. Враќајќи се назад, тој среќава еден стар човек, кој му кажува дека во гробот е закопана една млада девојка, која извршило самоубиство поради невозвратената љубов. Така, Френк ја дознава судбината на Меган: откако тој не се вратил на фармата, таа била потиштена и еден ден, со јаболков цвет во косата, се удавила во вирот во близината на јаболкницата. Иако нејзината желба била да биде закопана до дрвото што ја потсетувало на нејзината љубов, сепак, селскиот поп не го дозволил тоа и така ја закопале крај патот. Слушајќи ја оваа приказна, Френк паднал на земјата, облеан во солзи.
Оберндорф
Оберндорф се однесува на следниве административни единици во:
Религија во Зелен ’Рт
Религијата во Зелен ’Рт има значајна улога во секојдневниот живот на луѓето во земјата.
Христијанство
Католичката црква во островската земја била основана од страна на португалските трговци во 1533 година. Дипломатските односи меѓу Ватикан и Зелен 'Рт биле воспоставени во 1976 година. Епархија во Мандело била поделена на два дела во 2003 година со кое била основана епархија во Сантјаго. Во 2011 година бил потпишан договор меѓу владата и Ватикан за создавање на правна основа за основање на католички училишта во земјата.
Денес повеќе од 93% од населението на Зелениот ’Рт се Католици, според податоците на локалните цркви. Околу 5% од населението се протестанти. Покрај овие две, во државата има помали групи на мормони и останати христијански деноминации како Црква на Адвентистите од седмиот ден, Нова апостолска црква, Пентекости итн.
Останати
Во земјата постои мала бахајска и мала муслиманска заедница. Бројот на атеисти се проценува на помалку од 1% од населението. .
Религија во Етиопија
Според националниот попис спроведен во 2007 година, повеќе од 32 милиони лица или 43,5% се изјасниле како христијани додека 25 милиони или 33,9% како муслимани, 13,7 милиони или 12,6% протестанти, и само под два милиони или 2,6% се изјасниле дека ги почитуваат традиционалните верувања. . Ниту во пописот од 2007 година, ниту во пописот од 1994 година не биле пријавени реакции од останатите верски заедници бидејќи оние кои се изјасниле како хиндуисти, евреи или атеисти биле сместени во друга колона на пописот како „други“.
Статистика
Во принцип, пооголемиот дел од христијаните (главно членови на Етиопска Православна црква) живеат во планински предели, додека муслиманите и приврзаниците на традиционалните африкански религии имаат тенденција да живеат повеќе во низинските региони во источниот и јужниот дел на земјата. Бројните домородни африкански религии во Етиопија живеат главно во југозападните погранични зони.
Аврамски религии
Етиопија има блиски историски врски со сите три од главните Аврамски религии во светот. Христијаните се мнозинство од населението, додека исламот е втора религија со 31,9% од населението и 2,6% од населението се следбеници на традиционалните религии. До 1980 година, значителен дел од населението на етиопските евреи живееле во Етиопија. Земјата е исто така духовна татковина на верското движење Растафаријанство.
Христијанство
Според пописот од 1994 година на владата, 61,6% од населението на земјата е христијанско: 50,6% од вкупниот број се православни, 10,1% биле дел од различни протестантски деноминации и 0,9% биле католици. . Американскиот Стејт департмент проценува дека над 50% од населението на земјата е христијанско односно 40 до 45% од населението припаѓа на Етиопската православна црква, околу 10% се припадници на христијанските евангелски и пентекостни групи. Во најголем дел, православните христијани се населени односно живеат во регионот Тиргај (95,6%) и регионот Амхара (82,5%), додека поголемиот дел од протестантите живеат во јужните делови. Според последниот попис на владата од 2007 година, христијаните сочинуваат 62,8% од вкупното население, а најголемата група се Етиопската православна христијани на 43,5%, следни се протестантите и католиците со 18,6% и 0,7% .Според една студија од 2015 година, околу 400.000 христијански верници имаат муслимански корени, и поголемиот дел од нив припаѓаат на некоја форма на протестантството.
Кралството Аксум било една од првите држави кои официјално го прифатиле христијанството, кога Свети Фрументиј („Татко на мирот“) го христијанизирал населението. Многумина теолози веруваат дека христијанството на овие простори дошло уште во првите години, според Делата на светите апостоли каде во стиховите 8:26-39 Филип Евангелист зборува со еден Етиопјанин. Православното христијанство има долга историја во Етиопија кое датира од 1 век и е доминантно во северниот и централниот дел на Етиопија. Една мала група на еврејско население, позната како Бета Израел, живее во северозападниот дел на Етиопија, иако поголемиот дел од нив емигрирало во Израел во последните децении на XX век, како дел на мисиите за спасување преземени од страна на израелската влада, Операција Мојсеј и Операција Соломон. . Некои израелски и еврејски научници сметаат дека овие евреи потекнуваат од т.н. Десет изгубени племиња на Израил.
Името „Етиопија“ се споменува во Библијата многупати (триесет и седум пати во верзијата на кралот Јаков I). Абисинија, исто така, се споменува во Куранот и Хадисот.
Ислам
Според најновите владини податоци, муслиманите во земјата се 33,9% од населението, за разлика од 32,8% во 1994 година (според податоците од пописот од таа година). . Стејт департментот проценил дека околу 45% од населението се сунитски муслимани. Поголемиот дел од етиопските муслимани се сунити, а некои припаѓаат на различни суфиски редови. Адис Абеба, главниот град на Етиопија, е дом на околу 443.821 муслимани или 16,2%. Муслиманите живеат во скоро секој дел на земјата а во најголем дел на регионот Сомали (98,4%), регионот Афар (95.3%) и регионот Оромија (47,5%).
Јудаизам
Бета Израел се одамна изолирана група африкански Евреи кои живееле во Етиопија уште од антиката. Нивното постоење не е широко познато на надворешниот свет во текот на многу години, и тие исто така не биле свесни за други еврејски групи надвор од нивната заедница. Тие станале познати на западот во текот на XIX и XX век, и биле прифатени како евреи од страна на израелската влада во 1975 година. Во текот на овој период следувале Операција Мојсеј и Операција Соломон, спроведена во 1984 година и 1991 година, кога за време на катастрофите од глад во Етиопија во 1984-1985 година, илјадници евреи побегнале од Етиопија во бегалските кампови во Судан. Операцијата за нивно спасување била спроведена од 21 ноември 1984 година до 5 јануари 1985 година под раководство на Израелските одбранбени сили и ЦИА. По воздушен пат, со авиони на израелската авиокомпанија „EL AL“ во Израел биле транспортирани тајно околу 8.000 етиопски евреи.
Една мала еврејска заедница сè уште постои во Етиопија, иако таа е составена главно од Фалашмура, евреи кои го прифатиле христијанството во минатото, и како такви не биле признаени како Евреи од страна на Израел, но се вратиле во јудаизмот. Денеска, нивниот број изнесува околу 22.000 луѓе.
Бахајство
Бахајството во Етиопија започнало во 1916 година. Веројатно првите верници кои се населиле во земјата дошле во почетокот на 1934 год Првото локално духовно собрание на Бахаите во земјата било избрано во ноември во Адис Абеба. Во 1962 година, било избрано Национално духовно собрание. . До 1963 година имало седум локации со помали групи на верници во земјата. Здружението на архивни податоци за религија проценува дека околу 27.000 верници во 2005 година живееле во земјата. Заедницата го прославила својот јубилеј во јануари 2009 година.
Космос-1890
Космос-1890 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Тјуратам, Бајконур, СССР на 10 октомври 1987 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 5000 килограми. Космос-1890 бил воен извидувачки сателит за следење на флоти.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 92,7 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 65,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 417 км, а најмалото на 404.
Седларево
Седларево — село во Општина Желино, во околината на градот Тетово.
Сместено е во сливот на реката Треска. Географски, Седларево припаѓа на областа Порече, но историски се води како дел од Полог.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во југоисточниот дел на територијата на Општина Желино, во непосредното сливно подрачје на реката Треска, а на падината на планината Сува Гора. Селото е планинско, на надморска височина од 1.240 метри. Од градот Тетово е оддалечено малку повеќе од 30 километри.
До селото се стигнува преку асфалтен пат, кој се двои од регионалниот пат 1206 пред селото Групчин.
Селото се наоѓа во горниот дел на повремен поток наречен Лока, кој е лева притока на реката Треска. Куќите во најголем дел се наоѓаат на стрмна долинска падина и се завртени кон југозапад. Водата за пиење доаѓа од чешми, извори и три бунари. Чешмите и извори се наречени Беленица, Извори Крис, Крушица, Крстец, Шелќе (Врба), Балавода (Бела Вода) и Крој Катунди (главниот извор).
За него македонскиот револуционер Ѓорче Петров, во својата книга „Материјали по изучувањето на Македонија“, запишувајќи го под погрешното име Сема забележал дека се наоѓа на 1 ½ час од Луковица и како и тоа село сместено е во Сува Гора.
Историја
Селото е доста старо населено место, бидејќи под истото име се споменува уште во век, кога една четвртина од селото била во посед на некој Исак, кој својот дел го приложил на црквата „Св. Богородица“ во Тетово, а тоа во грамота го потврдил царот Душан. Во 1348 година, царот Душан, го приложил селото Седларево на манастирот Хиландар. Кон крајот на XV век Седларево веќе се споменува како село Хума Шах Султане, жена на Мустафа-паша, но не се знае сигурно дали се однесува на ова село или можеби на Горно и Долно Свиларе кај Скопје.
Пишани докази за Седларево се наоѓаат во турските пописни дефтери од XV век, односно од опширниот пописен дефтер бр. 12 за Скопскиот вилает од 1452/53 година, каде за селото е запишано дека во него живееле со 6 христијански македонски семејства кои произведувале пченица, јачмен, овес, ’рж, бостан, чувале свињи и пчели за што се остварувал севкупен обрт од приходи и давачки од 396 акчиња. Подоцна во XIV век во пописните дефтери од 1544 година Седларево имало 28 македонски христијански семејства, а во 1568 година биле регистрирани 33 христијански семејства. Во пописните дефтери од 1544 и 1568 година има податоци дека ова село заедно со селата Шишево, Кондово, Глумово и Калуѓерица ѝ биле доделени на жена му на Мустафа-паша како мулк од султанот Бајазит, која подоцна ги увакуфила при своето завие и турбето што ги изградила кај мостот во Скопје.
Староста на селото го потврдуваат и остатоците од старини и народната традиција. Околу селото се наоѓаат црквиште, христијански гробишта и Селиште. Тие се наоѓаат во непосредна близина и тоа во северниот дел на селото. Околу 1914 година, општински службеници од Седларево ги откопале гробиштата и тогаш биле пронајдени коски, плочи и остатоци од ѕидови. Црквата се наоѓала кај Гулевски Куќи. Северно од селото некогаш се наоѓало средновековното село Крушица, кое припаѓало на манастирот „Св. Андреј“ на Треска.
Денес, во селото живее доселено муслиманско население од Горна и Долна Река. По денешните родови, селото е старо 150-160 години. Кога дошле доселениците во селото затекнале православно македонско население, кои подоцна потполно се иселиле. Од старинците останал стариот назив на селото, местоположбата и некои топоними.
Од иселеното население се знае за родот Велјан (1 к.), кој живее во полошкото село Милетино. Тие зборуваат дека дел од нивните роднини останале во Седларево како исламизирани.
Стопанство
Атарот на селото е голем и зафаќа простор од 29,7 км2, при што преовладуваат пасиштата со површина од 948 хектари, на шумите отпаѓаат 730 хектари, а на обработливото земјиште 350 хектари.
Во основа, селото има мешовита земјоделска функција и поседува услужни објекти.
Поради малите обработливи површини и лошите услови, малкумина се занимаваат со земјоделство, садејќи планинско жито, сточна храна и компири. Меѓутоа, поради пространите пасишта, сточарството е главното занимање на населението.
Македонскиот револуционер Ѓорче Петров, во својата книга „Материјали по изучувањето на Македонија“ запишал дека неговите жители изработувале многу лажици, кои биле најдобрите во Тетовско. Во тоа време по нашите места се правеле лажици од различни дрва, но тука ги правеле од зеленика, којашто расте на неголеми дрва на многу места по Сува Гора, а зелениковите дрвени лажици се сметале за најдобри.
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Седларево живееле 438 жители, од кои 330 жители Македонци христијани и 106 Албанци муслимани.
Според рускиот издавач Афанасиј Селишчев во 1929 година, Седларево било центар на истоимената општина од три села во областа Долни Полог и имало 96 куќи со 350 жители Македонци.
Селото е големо, населено со албанско население. Тое во 1961 година имало 868 жители, а во 1994 година бројот се зголемил на 1.508 жители.
Пописот од 1991 година не бил одржан во селото Седларево, бидејќи неговото население одбило да учествува, односно го бојкотирало неговото одржување, поради што за таа пописна година, во селото нема забележани податоци.
Според последниот попис од 2002 година, во селото Седларево живееле 1.611 жители, од кои 1.605 Албанци, 2 Бошњаци и 4 останати.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 419 жители, од кои 379 Албанци и 40 лица без податоци.
Родови
Во селото Седларево денес живее албанско муслиманско население, кое започнало да се доселува од крајот на XVIII век и денес говори на албански јазик.
Според истражувањата од 1949 година, родови во селото се:
Иселеништво
Покрај иселеното македонско православно население, се знае и за иселени денешни родови: од родот Скералар има иселеници во селото Ларце (Скопско), каде се нарекуваат Гуље (5 к.), од родот Казалар има иселеници во селото Глумово (Скопски Дервен), каде ги нарекуваат Селарево (4 к.).
Самоуправа и политика
Кон крајот на век, Седларево било албанско село во Тетовската каза на Отоманското Царство.
Селото влегува во рамките на Општина Желино, една од ретките општини која не била променета со новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото исто така било дел од некогашната Општина Желино.
Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Тетово. Селото припаѓало на некогашната општина Сараќино во периодот од 1955 до 1965 година.
Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Групчин, во која покрај селото Седларево, се наоѓале и селата Групчин, Гургурница, Добарце, Копачин Дол, Ларце, Луковица, Мерово, Ново Село, Рогле, Церово и Чифлик. Во периодот 1950-1952 година селото претставувало седиште на истоимената општина, во која влегувале селата Гургурница, Луковица и Седларево.
Избирачко место
Во селото постојат избирачките места бр. 2103 и 2104 според Државната изборна комисија, сместени во просториите на основното училиште.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 1.424 гласачи.
Џон Готи
Џон Готи ( - ) — италијанско-американски гангстер кој бил шеф на моќното криминално семејство Гамбино во Њујорк. Готи и неговите браќа пораснале во сиромаштија и се вклучиле во криминалниот живот уште од најрана возраст. Готи многу брзо станал познат, станувајќи еден од најголемите заработувачи на криминалното семејство и заштитник на семејството Гамбино во времето на Аниело Делакроче.
ФБИ ги обвинил членовите на групата на Готи за продажба на наркотици, по кое Готи го искористил растечкото несогласување околу раководството на семејството Гамбино. Готи стравувал дека ќе биде убиен заедно со неговиот брат и најдобриот пријател, од гамбинскиот шеф Пол Кастелано за продажба на дрога, па затоа го организирал убиството на Кастелано во декември 1985 година и го презел семејството кратко потоа. Ова го оставил Готи како шеф на најмоќното, најбогатото и најголемото криминално здрѕжение во светот, правејќи стотици милиони долари годишно од градежништвото, управувањет со отпад, киднапирање, трговија со дрога, рекетирање, проституција, изнудување, порнографија, нелегално коцкање и други криминални активности.
На својот врв, Готи бил еден од најмоќните и најопасните криминални босови во светот. Во текот на неговата ера тој станал широко познат по неговата искрена личност и уверлив стил, кој им се допаѓал и на општата јавност. Неговите врсници избегнувале да привлечат внимание, особено од медиумите, но Готи станал познат како „The Dapper Don“ за неговата скапа облека и личност пред новинарските камери. Подоцна му бил даден прекарот „Тефлонот Дон“, откако три високопласирани судења во 1980-тите резултирале со негово ослободување, иако подоцна било откриено дека судските процеси биле нарушени од страна на поротници, несоодветно однесување на поротниците и заплашување на сведоците. Органите за спроведување на законот продолжиле да собираат докази против Готи, кои помогнале во неговото пропаѓање.
NGC 2921
NGC 2921 — спирална галаксија во соѕвездието Водна Змија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2921 се споменува и како ESO 565-17, MCG -3-25-6, IRAS 09321-2041.
Откривање
Објектот е откриен на 24 декември 1786 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 9 ч 34 м 31,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 20° 55' 11". Положбениот агол на објектот е во износ од 83°.
Никозија
Никозија, локално се употребува името Левкозија (грчки: Λευκωσία, турски: Lefkoşa) е главен град на Кипар со население од 206 220 жители (2001). Се наоѓа на реката Педиео. Никозија е разделен на два дела. Северниот дел се наоѓа во Турска Република Северен Кипар.
Потекло на поимот
Старото име на Никозија било Ледра. Денешното име на градот е добиено во времето на Лузињската власт, иако во античкото време се јавува и називот Лефктоеа. Името Никозија се појавило со доаѓањето на Лизањи. Феанцуските крстоносци не можеле или не сакале да го изговараат името Лефкозија, па затоа градот го нарекле Никозија. Ледра, денес е име на најпопуларната трговска улица во Никозија.
Географија
Левкозија е значаен град на Кипар, кој не се наоѓа на море. Од друга страна градот е сместен друи во центарот на островот. Од вториот град по големина на островот, Лимасола, Левкозија е оддалечен 75 километри. Левкозија се наоѓа во пространата рамнина во центарот на Кипар, Месаори, на надморска височина од 145-150 метри. Градот се формирал на место каде што рамницата е најкратка, т.е. на местото каде две најзначајни палнини на Кипар, Тродос и Керинејски планини, најмногу се доближуваат. Затоа градското предградие на југот и северот веќе заземаат дел од брегот.
Знаме на Антарктикот
Знамето на Антарктикот е знаме или ликовно решение на знаме што го претставува континентот Антарктик. Како кондоминиум без единствено раководно тело, нема свое официјално знаме. Сепак, создадени се неколку визуелни решенија со цел да се претставува континентот.
Амблем на Антарктичкиот договор
Консултативните членови на Антарктичкиот договорен систем официјално усвоен амблем во 2002 година кој понекогаш се користи во форма на знаме. Официјално овој амблем го претставува Антарктичкиот договор, а не самиот континент. Членовите на Антарктичкиот договор го користеле амблемот најмалку 30 години пред неговото официјално усвојување, откако го користеле на комеморативен печат од 1971 година.
Предлогот на Греам Бартрам
Во 1996 година, Греам Бартрам го предложил знамето на Обединетите нации како свој модел. Обична бела карта на континентот на сина позадина ја симболизира неутралноста. Ова знаме било развеано на антарктичкиот континент во 2002 година кога Тед Кеј (тогаш уредник на „Равен“, научното списание на Северноамериканско вексилолошко здружение довел екипа на крстарење на Антарктикот. На ова патување, летале во бразилската база Командант Фераз и британскиот музеј во Порт Локрој.
Предлогот Вистински Југ
Предлогот Вистински Југ бил дизајниран од Еван Таунсенд во 2018 година.Знамето го имало следново значење:хоризонтални ленти - морнарицата и белата боја ги претставуваат долгите денови и ноќи на екстремната географска ширина на Антарктикот. Во центарот, осамен бел врв избива од поле со снег и мраз, повторувајќи ги оние на бергите, планините и гребените под притисок што го дефинираат хоризонтот на Антарктикот. Долгата сенка што ја фрла формира непогрешлива форма на стрелка на компас насочен кон југ, почит на наследството на истражувањето на континентот. Заедно, двата централни мотиви создаваат дијамант, симболизирајќи ја надежта дека Антарктикот ќе продолжи да биде центар на мирот, откривањето и соработката за генерациите што доаѓаат.
Знамето брзо се здобило со популарност од неговото воведување. Прифатено е од некои Национални програми на Антарктикот, Антарктичките непрофитни организации и тимови за експедиција.
Сојуз 17 октомври
Сојуз 17 октомври (Союз 17 Октября), позната и како Октомвриска партија или Октомвристи (Октябристы) — поранешна либерално-реформистичка уставно-монархистичка политичка партија во доцната Руска Империја.
Историја
Статутот на партијата за умерен конституционализам се залагал за исполнување на октомврискиот манифест на царот Николај II како кулминација на Руската револуција во 1905 година. Партијата се основала при крајот на октомври 1905, а од 1906 година партијата ја водел индустријалецот Александар Гучков кој се здобил со поддршка од централно-либералното благородништво, стопанственици и некои бирократи.
За разлика од нивните соперници од левицата, Уставотворните демократи, Октомвристите биле цврсти на ставот за формирање на уставна монархија. Во исто време тие се залагале и за силен парламент како и влада која би била одговорна пред истиот. Октомвристите биле во сојуз со владите на Сергеј Вите во периодот помеѓу 1905 и 1906 година и Петар Столипин во периодот помеѓу 1906 и 1911 година, но ја критикувале владата поради дополнителните законски мерки како и бавното темпо на воведување на реформи, особено по крајот на револуцијата во 1907 и не ја гледале потребата за дополнителни мерки кои тие ги поддржувале во периодот помеѓу 1905 и 1907 година. Статутот на Октомвристите вклучувал и приватно земјоделство како и дополнителни имотни реформи, кои биле во согласност со програмата на Столипин. Тие исто така ја поддржувале владата во мерката против доделувањето на политичка автономија на етничките малцинства во царството, иако главно тие се спротивставувале на законските забрани на етничка и религиска основа.
Октомвристите како и групите кои коалицирале со нив имале слаб резултат на законодавните избори во 1906 година за првата и втората државна Дума. По распадот на државната Дума на 3 јуни 1907 (според јулијанскиот календар), изборните резултати покажале наклонетост кон сопственичкото население, со тоа партијата ја формирала најголемата фракција во третата државна Дума (1907-1912). Неуспехот на партијата да ја искористи предноста на постигнатото мнозинство во државната Дума како и неможноста да влијате врз политиките на владата довело до внатрешна поделба во партијата во 1913 поради лошиот резултат на законодавните избори во 1912 година што резултирало со мала фракција во четвртата државна Дума (1912-17)
Со започнувањето на Првата светска војна во август 1914, умерените политички партии практично згаснале. Октомвристите престанале да постојат секаде освен во главниот град, Санкт Петербург во 1915. Неколку од истакнатите членови на партијата, особено Гучков и Михаил Роѕијанко, продолжиле да играат клучна улаго во руската политика до 1917, кога учествувале во убедувањето на Николај II да абдицира за време на Февруарската револуција и формирањето на привремената руска влада. Со падот на Романови во март, партијата станала една од водечките партии во првата привремена влада.
Некои членови од партијата подоцна учествувале во Белото движење по Октомвриската револуција и за време на Руската граѓанска војна со тоа станувајќи активни во Белите емиграциски кругови по победата на Болшевиците во 1920. По овие случувања, Октомвриската револуција му дало сосема поинакво значење како и конотација во руската политика на зборот „Октобрист“.
Ориол Ромеу
Ориол Ромеу Видал (роден 24 септември 1991 г.) — шпански фудбалер, играч од средниот ред на Џирона.
Главно игра како дефанзивен играч од средниот ред, но тој исто така може да игра и во улогата на централен дефанзивец.
Баија
Баија (Bahia) — една од 26-те сојузни држави во Бразил. Се наоѓа во источниот дел на Бразил. Главен град е Салвадор. Населението брои 14.175.341 жител, а државата зафаќа површина од.
Етимологија
Етимологија е наука за потеклото на зборовите. Меѓу различните светски јазици постојат зборови што се изведени од други јазици, обично во прилагодена форма - изворните зборови во овие случаи се наречени етимони. Низ прегледување на стари текстови и споредби на различните јазици, етимолозите се обидуваат да го реконструираат минатото на зборовите - кога тие влегле во одреден јазик, кој е нивниот извор, и како нивната форма и значење се измениле.
Фринџ
Fringe, во Македонија познат како Фринџ, е американска научно-фантастична телевизиска серија создадена од Џ.Џ. Абрамс, Алекс Курцман и Роберто Орки. Серијата е фокусирана на група агенти на Федералното Биро за Истрага, поточно секција наречена Fringe или Екстремен оддел, која се занимава со истражување на паранормални и невообичаени криминални случаи. Седиштето на оваа единица е во Бостон, САД. Тимот се служи со нестандардна авангардна наука за да открие и да реши мистериозни појави. Оваа емисија се смета дека вклучува елементи на сродни по тема емисии како што се: Досиеја икс, Altered States, The Twilight Zone и Темен ангел. Во Македонија серијата се емитувала на МРТ.
Вовед
Серијата Fringe е фокусирана на Екстремниот оддел или Одделот за авангардна наука при ФБИ. Како главни ликови околу кои се одвиваат настаните се агентот Оливија Данам, научникот Волтер Бишоп и неговиот син Питер Бишоп. Покрај овие три централни лика, во серијата значајни се и Филип Бројлс, директор на Екстремниот оддел и агенот Астрид Фарнсворт, агент на ФБИ и асистент на Волтер Бишоп. Екстремниот оддел истражува случаи кои се поврзани со авангардната наука, односно почнувајќи од трансчовекови експерименти па сè до патување и судир на паралелни универзуми. Истрагите на Одделот се пресретнуваат со компанијата Massive Dynamic, компанија која се занимава со напредна биотехнологија. Како основач на компанијата се јавува Вилијам Бел, пријател и соработник на Волтер Бишоп, а како управник Нина Шарп. Стандардни ликови низ целата серија се „набљудувачите“, таинствена група ќелави луѓе кои ги набљудуваат животите и работата на некои од главните ликови.
Во првата сезона на Fringe се претставува Одделот за авангардна наука, кој истражува случаи поврзани меѓу себе и наречени „шаблонот“. Овие криминални случаи се организирани од биотерористичката организација ZFT, кратенка од германски за Zerstörung durch Fortschritte der Technologie или на македонски Уништување преку напредна технологија. Во оваа сезона, Оливија дознава дека како дете била дел од серија експерименти изведувани од Волтер Бишоп. За време на експериментите, Оливија примала дрога наречена кортексифан, со чија помош Оливија се стекнала со псионички можности. Исто така, во оваа сезона, Волтер се бори да се приспособи во нормалниот живот бидејќи излегол од ментална институција во која поминал 17 години. Покрај тоа, Волтер се обидува да го сокрие минатото за неговото семејство, особено за неговиот син.
Во втората сезона, дејствата во серијата се одвиваат во двата универзума т.е. нашиот сегашен и паралелниот. Со преминувањето на Волтер Бишоп, Питер Бишоп, Оливија Данам и уште неколку други лица во паралелниот свет, тие дознаваат дека поради поранешни поминувања меѓу универзумите се создале значителни оштетувања во паралелниот свет. Поради тој факт, главните ликови дознаваат дека паралелниот свет се припрема за војна со другиот универзум. Во меѓу време, Питер Бишоп дознава дека тој е син на Волтер Бишоп од паралелниот универзум, а неговиот Питер Бишоп умрел како дете. Волтер Бишоп, веднаш по смртта на неговиот син, измислува машина со која поминал во паралелниот свет и го зел Питер од неговото семејство. Тоа поминување меѓу унивезумите резултирале со значително оштетување во паралелниот свет.
Во третата сезона се прикажуваат сцени од двата универзума. Волтернет, прекар на Волтер Бишоп од паралелниот свет, е во потрага по елементи на една машина со која може да го нападне другиот универзум, но машината е дизајнирана да работи само со Питер Бишоп. Во меѓувреме, сите главни ликови се враќаат дома, освен Оливија која е заробена во паралелниот свет. Нејзината двојничка од паралелниот свет ја заменува Оливија во реалниот свет, претставувајќи се како Оливија и таа ископува информации кои ги пренесува на Волтернет. Набрзо Оливија се враќа дома, а нејзината двојничка се враќа кај Волтернет и дејствието започнува да се развива.
Сарса-Капиља
Сарса-Капиља (Zarza-Capilla) — општина во покраината Бадахос, Екстремадура, Шпанија. Според пописот од 2014 г. населението брои 363 жители.
Кладје над Бланца
Кладје над Бланца (словенечки: Kladje nad Blanco) — населба во Општина Севница во централна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Долна Штаерска. Населбата сега е вклучена во Посавскиот статистички регион.
Лука Антонини
Лука Антонини (роден на ) — поранешен италијански фудбалер кој играл како одбранбен играч. Најпознат е по петте сезони во ФК Милан, за кој настапувал од 2008 до 2013 година. За тоа време, тој настапил на 111 настапи за клубот во сите натпреварувања, постигнал еден гол и ја освоил титулата во Серија А 2010-11 како почетен лев бек на тимот.
Чембало
Чембало или клавичембало — општ поим кој се однесува на неколку видови на инструменти со клавијатура како големиот инструмент кој денеска се нарекува чембало, но и помалите слични инструменти како вигринал, музеларски виргинал и спинета. Сите овие инструменти произведуваат звуци со тргање на жиците наместо со удирање како кај пијаното и клавикордот. Се верува дека инструментите од семејството на клавичембала потекнуваат од цитрата на која некој некогаш ѝ ставил клавијатура.
Историја
Потеклото на чембалото е прилично нејасно, но познато е дека за првпат се користело во доцниот среден век. Најраниот текст во кој се зборува за ваков инструмент датира од XIV век и затоа е можно чембалото да било измислено тогаш. Ова било време на развој на часовничарството и други облици на пред-модерната машинерија и така е најверојатно дека пронаоѓањето на механички инструменти како додаток на цитрата се случило во ова доба. Во латинскиот ракопис на авторот Хенри Арно де Цвол, цирка 1440 во кој се зборува за музички инструменти, се наоѓа и детален опис на мало чембало со дијаграми и три типа на функционирање на дигалката.
Најраните целосно зачувани чембала доаѓаат од Италија (најстариот примерок датира од 1521). Кралската Музичка Академија во Лондон поседува интересен исправен инструмент кој може да е и постар; за жал на тој инструмент му недостасува механизмот. Но како и да е овие рани италијански инструменти не укажуваат на првобитниот почеток на чембалото, бидејќи тие претставуваат веќе префинети инструменти, а не рани прототипи. Италијанските изработувачи правеле чембала со еден мануел (клавијатура) со многу лесна конструкција и релативно мала напнатост на жиците. Овој дизајн се одржал во Италија во следните векови скоро без воопшто какви било промени. Италијанските чембала се сметаат за инструменти со задоволителен, но не спектакуларен музички тон и се користат како добра придружба за пејачи или други инструменти.
Револуција во изработката на чембалата се случила во Фландрија околу 1580 год. со делата на Ханс Рукерс и неговите потомци вклучувајќи го и Јоанес Куше. Чембалата на Рукерс биле посолидно изработени од италијанските. Бидејќи користеле подолги жици (секогаш во парови; или една со должина од 8 стапки и една со 4, или двете со 8), поголема напнатост на жиците, потешко куќиште и многу тенка и респонсивна смрекина резонантна штица, нивниот тон бил помоќен од оној на италијанските чембала, тие станале основа за изработка на сите наредни чембала ширум Европа. Фламанските изработувачи, исто така биле првите кои го измислиле чембалото со два мануела, кои првобитно се користеле за лесна транспозиција (на интервалот на една четвртина), а не за зголемување на експресивноста на инструментот. Во доцниот 17 век додатниот мануел почнал да се користи за констраст на тонови со можноста за спарување на регистрите на двата манеула за уште пополн звук. Фламанските чембала се исто така детално насаликани, резбани и украсени.
Фламанскиот инструмент се развивал понатаму и во XVIII век во Франција, со делата на семејството Бланше и нивниот наследник Паскал Таскин. Овие француски инструменти го имитираат фламанскиот дизајн, но имале опсег поголем за четири или пет октави. Исто така француските инструменти со два мануела промотивно ги користеле мануелите за комбинирање на стопери како метода на свирење, а не на транспозиција. Француското чембало од XVIII век се смета за една од кулминациите на дизајнот на чембалото и е општоприфатено како модел за изработка на чембала денес.
Особено забележлив аспект на француската традиција на изработка од XVIII век е нејзината скоро-опсесија со Рукерс чембала. Во процесот наречен grande ravalement, многу од преживеаните Рукерс интрументи биле демонтирани и повторно монтирани со резонантни штици од нови материјали или конструкции на куќишта со тоа што им се додавала една октава. Се смета за веројатно дека многу од чембалата што во тоа време биле сметани како реставрации на Рукерс инструменти се всушност измами, но сепак врвни инструменти сами по себе.
Во Англија двајца имигранти по име Јакоб Киркман (од Алзас) и Буркат Шуди (од Швајцарија), достигнале еминенција со чембала кои биле познати по нивната тонална моќ и прекрасни фурнирани куќишта. Звукот на чембалата на Киркман и Шуди имресионирале многу слушатели, но денес ретко кој ги копира заради чувството на надвласт над музиката кои го оддаваат. Фимрата на Шуди подоцна припаднала на неговиот зет Џон Бродвуд, кој ја адаптирал за производство на пијана и станал водечки творец и иноватор на ова поле.
Германските изработувачи генерално го следеле фламанскиот модел, но со осебен интерес за постигнување на разновидни полни и богати звуци, веројатно заради фактот што најеминентните германски изработувачи на чембала биле и изработувачи на органи. Некои германски чембала имале хор од жици долги 2 стапки (т.е. жици штимувани две октави над примарниот сет). Неколку дури користеле и стопер од 16 стапки, штимуван една октава под главните хорови од 8 стапки. Едно сѐ уште зачувано германско чембало има дури три мануела за контролирање на безбројните комбинации на жици кои можат да се употребат. Стоперите од 2 и 16 стапки на германското чембало не се особено омилени кај чембалистите денес, кои го претпочитаат францускиот тип на инструменти.
Токму во кулминацијата на развојот на чембалото, пијаното станало главниот инструмент со клавијатура. Пијаното бргу еволуирало од неговите 'чембалски' и акко резултат на тоа вештините и знаењето потребно за изработка на добро чембало изумреле и биле заборавени повеќе од еден век. Во раниот XX век зголемениот интерес за автентична музичка изведба придонел за возобновувањето на чембалото. Ова подразбирало и груби „модернизации” на антиквитети како и изработка на чембала слични на современите концертни пијана. Овие инструменти свучеле изненадувачки немоќно за нивната големина, бидејќи нивните рамки и резонантни штици биле премасивни за да соодветствуваат со тенките и лесни жици на чембалото. Изработувачите обично поставувале стопери од 16 стапки во овие инструменти за да го потркепат звукот, иако оригинално инструментите со стопери од 16 стапки биле прилично незначајни и ретко употребувани.
Конечно, по одреден временски период било решено дека за изработка на квалитетни чембала мора да се следат техниките на старите мајстори. Двајца важни пионери во ваквата изработка биле истражувачите-мајстори Френк Хабард и Вилијам Доуд кои консултирале стара литература и прегледувале оригинални инструменти за да ја воспостават вистинската техника на изработка. Денес чембалата се изработуваат по тие возобновени принципи насекаде во светот. Работилниците истоа така изработуваат китови кои подоцна ги склопуваат купувачите заинтересирани за изработка на аматерско ниво.
Механизам
Механизмот е прилично сличен кај сите чембала:
Варијанти
Поимот се употребува за означување на различни членови од семејството на чембалото и таа поделба е прилично стандардизирана денес што историски не било случај.
Чембало
Во современата употреба зборот чембало или го означува генералното семејство на иснтрументи или поконкретно членот во форма на концертно пијано со одприлика триаголно куќиште, долги бас жици од левата страна и кратки сопран жици од десната; карактеристично за овој инструмент е тоа што профилот му е попродолжен отколку кај пијаното со поостра кривина на свитканата страна. Чембалото може да има од една до три, а понекогаш дури и повеќе жици по нота. Често една е е со висина од 4 стапки, една октава повисоко од нормалната висина од 8 стапки. Најчесто се среќаваат инструменти со еден мануел (особено ако се италијански), но други земји повремено прозведувале и чембала со по два или многу ретко со по три мануела (кај германски инструменти)
Виргинал
Виргиналот е мала и поедноставна форма на чембалото (по изглед слично на клавикордот), со една жица по нота паралелна со клавијатурата од долгата страна на куќиштето. Генезата на изразот е нејасна; веројатно доаѓа од латинскиот збор virga (?). Треба да се знае дека изразот „виргинал” во Елизабетанско време се употребувала за било кој вид на чембало; така, ремек-делата на композиторот Вилијам Берд и неговите современици биле најчесто изведувани на чембала со полна големина во италијански стил, а не само на виргинали во денешна смисла. Виргиналите можат да бидат од типот на спинетовиргинали (најчестиот тип) или музеларски виргинали.
Спинетовиргинали
Кај спинетвиргиналите клавијатурата е налево, а жиците се тргаат на едниот крај како кај другите чембала. Ова е најчестиот аранжман и кога се зборува за „виргинал” најчесто се мисли на ваков инструмент.
Музеларски виргинал
Кај музеларските виргинали, (muselaar), клавијатурата е надесно или во средината така што жиците се тргаат по средината. Ова дава топол и богат звук, но по цена на фактот што работата на механизмот за левата рака е сместен по средината на резонантната кутија и како резултат на тоа секој звук од механизмот се слуша засилено. Еден коментатор во XVIII век има забележано дека кај ваквиот инструмент басот ”грофта како гуде” (музелар со арпикорд). Во XVI и XVII музеларите биле бездруго популарни, но престанале да се користат во XVIII век.
Покрај механичките звуци, централното тргање во басот прави проблем за повторување (на една или сет од ноти) заради тоа што жицата која веќе вибрира не може да се повтори пред да се исчека заради неможноста на плектрумот да проработи дотогаш. Така, музеларот е посоодветен за музика без сложени делови за левата рака.
Спинета
Чембалото со жици кои се поставени под агол во однос на клавијатурата (обично околу 30 степени) се вика спинета. Кај ваквиот инструмент жиците се премногу блиску една до друга за да може дигалката да проаѓа на нормалниот начин; затоа овде жиците се сместени во парови, а дигалките проаѓаат низ големите празнини помеѓу секој пар и истите се свртени во обратни насоки, тргајќи ги жиците од секоја страна на празнините.
Клависитериум
Клависитериумот е вертикално чембало. Многу малку биле произведени. Истиот принцип на штедење на простор подоца почнал се употребува кај пијаното. Овој инструмент има модофициран механизам кој може да работи вертикално - дигалките се во облик на четврт круг.
Варијации
Не е чудо што постојат големи варијации на чембалото ако се земе предвид дека се произведувалo во големи броеви през долг временски период.
Обично раните чембала имаат помал опсег, а подоцните поголем, иако постојат чести исклучоци. Најголемите чембала имаат опсег од близу над пет октави а најмалите под четири. Обично на најкратките клавијатури им се додавал продолжеток по методот на „кратка октава”.