Историја_на_П’пли
Појава на првите партизански групи и одреди
Населението веќе било организирано и зачленето во антифашистичките организации како КПГ, ЕАМ и резервната војска на ЕЛАС. Во месец октомври, 1943, одредот „Гоце Делчев“ престојувал во селата П’пли, Р’би, Рудари и Герман. Од страна на населението одредот бил пречекан со големо воодушевување. До декември, 1943 година, веќе целото население било вклучено во СНОФ и АФЖ поради што и Мала Преспа одиграла голема улога за развојот на отпорот против окупаторот. Во сите овие случувања од селото П’пли активно зеле учество 8 борци како и голем број на селани кои изведувале интендантски активности. Во движењето на отпорот, Македонците дале голем придонес заедно со напредното грчко население во борбата против фашизмот. За жал, поради погрешната политика на КГП и ЕЛАС, населението било изиграно со спогодбата во Варкиза со што по ослободувањето од фашизмот, во Грција, бил вратен реакционерниот режим и сите придобивки од борбата биле уништени. Голем е бројот на Македонци кои во знак на револт ги напуштиле редовите на ЕЛАС и преминале во Вардарска Македонија борејќи се под знамето на КПЈ. На 18 ноември, 1944, во слободна Битола била формирана првата ударна бригада на Македонците од Грција. Во нејзините редови се бореле и следниве П’плени: Михаил Доневски - Дупенски, Атанас Доневски - Дупенски, Илија Доневски - Дупенски, Цветко Трајковски, Вангел Миовски, Трајко Димановски, Јане Миовски, Ристо Арнаутовски, Гоче Миовски и Гоче Геровски Божаровски. Во текот на 1945 година во составот на правата ударна бригада се приклучиле и други П’плени и тоа: Коста Доневски - Дупенски, Трајко Доневски - Дупенски, Доне Доневски - Дупенски, Ристо Марковски, Алексо Петровски, Ристо Каранфиловски, Крсте Кичи Стерјовски и Јанкула Петровски. Во првата половина на 1945 година дошло до расформирање на оваа бригада на Македонците од Грција. Летото, истата година, во селото П’пли се враќаат реакцинерните власти кои повторно им нанеле големи неправди на селаните. Властите тоа го правеле заедно со просфигите. Грчките монархофашистички власти во селото поставиле и своја полициска станица, а како шеф на станицата бил назначен озогласениот Сарандопулос. Тогаш тој го забранил одењето од село во село и за посебни случаи восјката издавала пропусници. Истиот ден, тој наредил полските работи да се извршуваат од изгрејсонце до зајдисонце, а во спротивно кој ќе се најдел после ова време на нива, ќе го стрелале. Накратко кажано - во селото П’пли и во останатие села во Преспа завладеал полициски час. на 18 јуни, на пладне, жителите од селото биле собрани на сре село и биле заобиколени од вооружени војници кои ги командувал Сарандопулос. Ги претресувале сите куќи и плевни, зеле 10 мажи и жени (со врзани раце), ги натовариле во камиони и ги однеле во затворот во Лерин. Помеѓу затворениците биле: Фоте Доневски - Дупенски, Ристо Кочовски, Ламро Иљовски (Миовски) кои биле осудени на 6 години затвот по логорите во Крит, Солун, Касандра, Лерин и Ѓура со образложение дека соработувале со движењето на отпорот (последниот останува сè до 1952 година кога пребегнува во ФНРЈ, односно Македонија). Помеѓу притворените биле и Коле Кочовски (осуден на 2 години во споменатите логори), Алексо Миовски (на 1 година затвор во Солун и во Лерин). Во истиот настан биле приведени и Васил Ангеловски, Ристо Миовски, Методи Филиповски, Стојо Стефовски и Стојан Дамјановски кои останале еден месец во затворот во Лерин. Гореспоменатите п’плени (Ристо Миовски и Стојан Димановски) во мај, 1947 година, биле убиени во Лерин што предизвикало многу селани да излезат од своите села и во планините да формираат вооружени групи.