cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Иницијативен одбор за свикување на АСНОМ
Формирање
Одлуката за формирање на посебно тело што ќе има задача свикување на АСНОМ е донесена на Преспанското советување одржано во август 1943 година. Активностите за негово формирање течат до ноември, кога е формиран Иницијативниот одбор (ИО). Во негов состав влегуваат: Методија Андонов - Ченто (претседател), Страхил Гигов (секретар), Цветко Узуновски, Венко Марковски и Михаило Апостолски. Во својата работа ИО тесно соработува со Главниот штаб на НОВ и ПОМ, кој постапно ги префрла политичките ингеренции на ИО.
Активности
На 14 март 1944 година ИО заедно со Главниот штаб го објавува одговорот на приговарачите на Манифестот на Главниот штаб од октомври 1943 година. Покрај тоа, ИО на 14 март 1944 година испраќа и писмо до сите народно-ослободителни одбори за избор на делегати за Првото заседание на АСНОМ.
На состанокот на ИО одржан на 30 април во кумановското село Стајовце, меѓу другото, е одлучено ИО да се прошири со нови членови. Во проширениот состав на ИО влегуваат и членови од групата приговарачи на Манифестот на Главниот штаб. По проширувањето неговиот состав брои 22 члена: Методија Андонов - Ченто (претседател), Емануел Чучков и Бане Андреев (потпретседатели), Киро Миљовски и Киро Глигоров (секретари), Михаило Апостолски, Цветко Узуновски, Кирил Петрушев, Епоминонда поп Андонов, Страхил Гигов, Никола Минчев, Петре Пирузе, Мара Нацева, Благој Хаџи Панзов, Владимир Полежиновски, Ристо Бајалски, Борко Темелковски, Тодор Циповски, Панко Брашнаров, Тодор Ѕвездин, Генадие Лешков и Милан Стефанов.
На почетокот од мај 1944 година Методија Андонов - Ченто, Емануел Чучков и Кирил Петрушев заминуваат за Вис на средба со Народниот комитет за ослободување на Југославија на чело со Јосип Броз Тито. Средбата се одржува на 24 јуни при што македонската делегација го поставува прашањето за обединување на Македонија по ослободувањето од окупацијата. Тито начелно се согласува, но не смета дека тоа треба да биде непосредна задача.
Во периодот јуни-јули ИО ги интензивира своите активности во подготовка на Првото заседание на АСНОМ. При тоа го подготвува текот на заседанието, го изготвува политичкиот реферат „Борба против окупаторот“, рефератот „Народно-демократската власт во Македонија – нејната саштина, организација и задачи“, како и извештајот за дотогашната работа на ИО.
Со успешното одржување на Првото заседание на АСНОМ, Иницијативниот одбор престанува со работа, а неговите членови главно преминуваат во состав на Президиумот на АСНОМ.
Салцбург
Салцбург (правилно: Залцбург, (Salzburg) — четврти град по големина во Австрија, сместен во средишниот дел на државата. Претставува административен, економски и културен центар на истоимената покраина Салцбург. Салцбург е познат по барокниот стил, еден од најзачуваните во Средна Европа. Поради тоа, градското јадро претставува културно наследство заштитено од УНЕСКО. Исто така, познат е и како "град на класичната музика", благодарение на Волфганг Амадеус Моцарт, кој се родил токму овде. Салцбург е познат и по блискоста на Алпите и познатите алпски зимски центри, па затоа го викаат „Врата на Алпите“.
Географија
Салцбург се наоѓа во средниот дел на Австрија, на околу 15 километри од границата со Германија, така што тој е најблизок поголем град на германскиот Минхен, оддалечен 150 километри. Според релјефот, сместен е во подножјето на Алпите. Климата е умереноконтинентална со благо влијание на планинска клима поради близината на планините. Водите ги застапува реката Залцах која тече низ градот.
Население
Со 150.000 жители Салцбург е четврт град по големина во државата. Околината на градот има повеќе од 210.000 жители. Треба да се напомене дека тука живеат и работат многу студенти и работници од разни места на светот и секојдневно градот е посетен од илјадници туристи.
Салцбург како тема во уметноста и во популарната култура
Салцбург се јавува како тема во бројни дела од уметноста и популарната култура, како:
Радиовце
Радиовце — село во Општина Брвеница, во околината на градот Тетово. Ова е едно од помладите села на општината, но доста важно за општествениот живот на околните села.
Географија и местоположба
Радиовце е едно од ретките села во општина Брвеница кое целосно се простира во Полошката Котлина. Селото лежи на две реки: Вардар и Боговињска Река. Овие две реки имаат голема важност за населението на село Радиовце како за земјоделските потреби така и за риболовот кој е застапен во не многу големи размери. Поради двете реки кои го опфаќаат село Радиовце, почвата е доста плодна и погодна за поголем број култури како што се: пченка, пченица, познатиот тетовски грав, репка, ’рж и сите градинарски култури кои успешно се одгледуваат на тоа тло со векови. Исто така од голема важност има и планината Горица што се простира веднаш до ова село. Таа игра важна улога, не само за ова село, туку и за сите села во дрвната индустрија и е важен извор на огревен материјал и извор за дрвен материјал користен во месните фабрики. Спојот на реката Вардар и планината Горица му даваат на селото Радиовце одлична местоположба што дава и големи придобивки. Исто така важно е да се напомене дека еден од главните регионални патишта што ги поврзуваат Тетово и Гостивар поминува низ Радиовце. Согледувајќи го тој факт, Радиовце е исто така важна транзитна точка на регионалните патишта на Полошката Котлина.
Потекло на името Радиовце
Приказната за добивање на името Радиовце е доста позната на сите жители на Радиовце, па и околината. Имено додека не било населено местото, на самото место имало големи пасишта и најчесто доаѓале овчари од околните места. Меѓу нив дошол еден овчар кој си направил скромен дом на пасиштето и тука престојувал и во зима и лето. Тоа било малку чудно за жителите на околните места па често го прашувале зошто седи тука кога нема никој друг. Овчарот едноставно одговарал: `Ради овце` (Поради овците- на тетовски дијалект. Така останало името за неселеното место кое малку подоцна се развило.
Според некоја друга легенда која е помалку веројатна, се смета дека луѓето се населиле од планините поради „рад и овце“, односно работа и овци. Инаку името понекогаш се споменува и како Радиовци.
Население
Во османските даночни регистри на немуслиманското население од вилаетот Калканделен од 1626-1627 година селото е одбележано под името Радиовче со 46 џизие ханиња (домаќинства).
Кон крајот на XIX век Радиовце — село во Тетовската каза на Османлиското Царство.
Според статистиката на Васил К’нчов (“Македонија. Етнографија и статистика.”) од 1900 година Радиовци е село, населено од 150 жители Македонци христијани.
Целото христијанско население во селото било под влијание на Бугарската егзархија во одреден период. Според податоци на секретарот на егзархијата Димитар Мишев (“La Macédoine et sa Population Chrétienne”) во 1905 година во Радиовце има 200 Македонци под врховенството на Бугарската егзархија.
По избувнувањето на Балканската војна Цветко Илиев Серов од Радиовци е доброволец во Македонско-одринското ополчение. После Втората балканска војна селото останува во склоп Србија, а потоа на Кралство СХС.
Според Афанасиј Селишчев (“Полог и его болгарское население”) во 1929 година Радковце — село во Брвеничката општина (со центар во Жеровјане) во Долнополошкиот срез и има 47 куќи со 345 жители Албанци, но на приложената етничка карта Радиовце е одбележано како мешано село.
Според пописот од 2002 година селото има 1.049 жители и претставува голема населба.
Шкотски јазик
Шкотски јазик — јазик од групата на гојделски јазици во состав на келтското јазично семејство, што го прави различен од британските јазици каде се наоѓаат велшкиот, корнскиот и бретонскиот. Шкотскиот, манскиот и гелскиот се сите потомци на средноирскиот јазик, кој пак потекнува од староирскиот јазик и примитивниот ирски јазик.
Во англискиот јазик овој јазик е именуван како шкотски гелски, за да се разликува од нецелосно признатиот германски шкотски јазик кој потекнува од староанглискиот.
Според пописот во 2001 година, овој јазик во Шкотска го зборувале околу 58.652 жители или 1,2 % од населението над три години. Споредено со пописот од 1991 година, се забележува пад на јазикот за 7.300 жители. Поради тоа се имплементираат мерки за зачувување на јазикот, кои се покажале со одреден успех и има млади говорници на јазикот.
Историја
Шкотскиот јазик (гелски) се развил во посебен јазик во XII век заедно со останатите гојделски јазици. Овој јазик станал доминантен јазик и ги заменил претходните јазици како камбрискиот, пиктскиот и во одредени делови, староанглискиот. Денес не постојат историски записи кои би потврдиле точно колку долго се зборувал шкотскиот јазик во Шкотска, но се тврди дека се зборувал во старата јазична форма уште пред подемот на Римското Царство. . Не се постигнала согласност по ова прашање во научната јавност, но се поврзуваат фактите за постоењето на кралството Далријада во IV век и со негово проширување кон Алстер и западна Шкотска и со тоа се проширил јазикот. Понатаму, јазикот опстоил преку Господарот на Островите, географски и културен наследник на кралството Далријада кој контролирал делови од Алстер сè до 1500 г.
Среден век до класично гелско учење
Името „ирски“ се користело бидејќи сите образовани лица во Ирска и Шкотска го користеле литературниот класичен гелски јазик и немало остри разлики помеѓу овој јазик и зборуваниот јазик во Шкотска. Кога класичниот гелски јазик престанал да се користи во образованието во двете земји, се развиле и почнале да се користат локалните јазици кои се развиле во посебни јазика.
Современ период
Шкотскиот јазик има голема орална и пишана традиција која на шкотски јазик се нарекува „beul-aithris“. Јазикот зачувува знаење за предфеудалниот период и племенските закони и обичаи на Шкотска.
Што се однесува за книгоиздавателството, ирскиот превод на Библијата се користел во Шкотска сè додека не била преведена на шкотски јазик. Авторот Дејвид Рос во својата книга „2002 историја на Шкотска“ забележува дека шкотска верзија на Библијата била испечатена уште во 1690 година од Роберт Кирк во Лондон, но истата не била распространета меѓу шкотското население. Првата добропозната Библија на шкотски јазик е издадена во 1767 година од страна на Џејмс Стјуарт од Килин и Дугалд Баханан од Ранох.
Поранешни дијалекти
Денешниот шкотски јазик најдобро и најточно може да се именува како „планински гелски“ за да се разликува од поранешните дијалекти на „низински гелски“. Од овие, галовејскиот гелски дијалект можеби е последниот дијалект на гелскиот јазик кој се зборувал во Низинска Шкотска. До крајот на средниот век, низинскиот шкотски бил заменет во средниот англиски јазик или со шкотскиот германски јазик и британскиот јазик исчезнал. Според Џејмс Крихтон, последното место во Низинска Шкотска каде се зборувал шкотскиот јазик било селото Бар во Карик. Како и да е, нема топографска граница на северните и јужните јазични разлики.
Денес, најблизок ирски дијалект со шкотскиот јазик е алстерски ирски дијалект. Овој дијалект содржи голем број на архаични зборови и јазична конструкција што ги поврзува двата јазика. За разлика од тој дијалект, стандардните јазици се малку поразлични, односно ирскиот јазик се заснова на дијалекти од југоистокот на земјата. Од друга страна пак, шкотскиот јазик се развил на островите Надворешни Хебриди и се проширил кон остатаокот од Шкотска, иако денес во источните делови послабо се зборува јазикот.
Говорници
Следува приказ на бројот на говорници на шкотскиот јазик и споредба со говорниците на шкотскиот и англискиот според бројот на населението на Шкотска.
! година!! шкотско население !! говорници само на шкотскиот !! говорници на шкотскиот и англискиот !! говорници на шкотскиот и англискиот во %
Распространетост
Според пописот од 2001 година во Шкотска има 58.652 говорници на шкотскиот јазик, односно 1,2% од населението на државата со над тригодишна возраст. Споредено со пописот од 1991 година, се гледа пад на активните говорници за околу 7.300 жители, што дава впечаток дека јазикот е во постојана опасност од исчезнување.
Според податоците на граѓанските парохии во државата, кои пак дозволуваат учење на шкотскиот јазик уште од XIX век, две нови околности се случиле во рамките на шкотското општество кои се поврзани со овој пад на бројот:900.
Најголемо упориште каде се зборува јазикот се островите Надворешни Хебриди или на шкотски Na h-Eileanan Siar, каде целокупната пропорција на населението изнесува 61,1% и сите парохии забележале пропорција од 50% во однос на зборуваните јазици т.е. шкотски и англиски. Исто така парохијата во Килмуир забележала таков сооднос, односно 50%.
Надвор од овие острови, најголем број на шкотски говорници можат да се пронајдат на островот Тире со вкупно 47,8% од населението, Скај со 36,8 % од населението, Расај со 36,1% и Лисмор со 28,8% од населението. Така, целокупната слика на 900 парохии во Шкотска во споредба со бројот на говорници на шкотски јазик изгледа вака:
Надвор од овие средини, говорниците на шкотскиот јазик се речиси изолирани од употреба на јазикот и скоро и да нема монолингвизам во државата кога станува збор за шкотскиот.
Историја на правописот
Прастариот или огамскиот ирски јазик, претходник на староисркиот јазик, користел линиски огамско писмо. Огамското писмо се состоело од знаци запишано под и над хоризонтална линија. Со продорот на христијанството во V век се вовела латиницата на просторите на Британските Острови и на Ирска. Историски, гојделските јазици порани биле дијасистем кој се протегал од јужна Ирска, преку островот Ман па сè до северна Шкотска.
Класичниот гелски јазик се користел како книжевен јазик во Шкотска сè до XVIII век. Разликата помеѓу правописот на шкотскиот и ирскиот јазик е како резултат на скорешни правописни реформи кои ги стандардизирале јазиците.
Со преводот на Новиот завет на шкотски јазик во 1767 година го стандардизирал јазикот. За времето на Втората светска војна, правописот на ирскиот јазик претрпел нова реформа и се вовел официјалниот правопис наречен Caighdeán Oifigiúil. Понатамошните реформи во 1957 година резултирале со елиминирање на некои тивки букви од јазикот, но кои денес се користат во шкотскиот јазик. Шкотската катедра за оценување во 1981 година препорачала шкотска конвенција за правопис, која била прифатена од поголем број на издавачи и агенции, но сепак од некои академици се смета за контроверзна.
Азбука
Современата шкотска азбука се состои од 18 букви засновани на латиницата. Тие се:
Радиовце
Население
На табелата е прикажан националниот состав на населението низ сите пописни години:
Родови
Македонски родови во Радиовце се: Стојковци или Шукаловци (3 куќи) најстар род во селото, доселени се од некое село во Охридско. Се доселил предокот Богоја. Од овој род во првата половина на XIX век живеел некој Стојко, кој се занимавал со обработка на живопис; Џукљевци (4 куќи) доселени се од Крушевско. Го знаат следното родословие: Славе (жив на 40 г. во 1946 година) Спиро-Стојче-Стојан-Нестор, кој се доселил во селото; Бибовци или Тумановци (3 куќи) и они се доселени од Крушевско; Аврамовци или Кукушовци (4 куќи) потекнуваат од предокот Ристо, кој се доселил од сега албанското село Лисец. Го знаат следното родословие: Ѓуре (жив на 43 г. во 1946 година) Никола-Аврам-Ристо, кој се доселил; Гушав-Ѓоргијовци (4 куќи) доселени се од селото Тумчевиште; Митревци (2 куќи) доселени се однекаде; Тагајовци (3 куќи) доселени се од селото Туденце; Кастревци (3 куќи) доселени се од некое село во Прилепско; Шекериловци (5 куќи) доселени се од селото Лисец; Танушовци (4 куќи) доселени се од селото Горно Фалише; Кумановци (1 куќа) доселени се од селото Жеровјане, а таму се доселени од околината на Куманово; Николовци (1 куќа) доселени се во 1916 година од селото Стеблево, Голо Брдо; Тантевци (4 куќи) најпрво живееле во селото Тумчевиште, од каде се иселиле во Милетино, па од таму во Радиовце; Шаневци (1 куќа) доселени се од селото Жеровјане; Ќировци (1 куќа) и они се доселени од селото Жеровјане; Бошковци или Добревци (1 куќа) потекнуваат од предокот Добре, кој се доселил со синот Душан. И они се доселени од селото Жеровјане; Мефтаровци (2 куќи) доселени се од селото Милетино; Грнчаровци (1 куќа) доселени се од селото Челопек, во Челопек се доселени од селото Блаце; Галичани (1 куќа) доселени се 1943 година од Галичник.
Албански родови во Радиовце се: Суљои (1 куќа) доселени се од селото Корито, таму се доселени од некое село во Горна Река; Салијини (9 куќи) исто потекло како и родот Суљои, најпрво живееле во Горна Река, па во Корито, и на крај во Радиовце; Османои (8 куќи) исто потекло како и претходните два рода. Со Суљои и Салијини биле еден род во Горна Река, Суљои се доселени на почетокот на XX век, Салијини после 1912 година, а Османови во првата половина на  XIX век; Беџетој (4 куќи) доселени се од селото Челопек.
Иселеништво
Иселеничкиот бран во Радиовце се забележува во текот на 60 и 70-те кога многумина мигрираат во Скопје и Тетово, а помал број и во соседна Србија. Мал број се иселени во САД, а околу 3 семејства во Германија.
Интересно е да се напомене дека и покрај иселувањата во 80-те имаме и масовни доселувања. Така од Поречието пристигнуваат 30 семејства кои се населуваат на црквиното место „Ваков“,а од 2000 па наваму почнуваат да се населуваат и албански семејства, кои доаѓаат претежно од сувогорските планински села Гургурница и Корита.
Општествени установи
Во селото Радиовце се наоѓа Месната заедница за селата Радиовце, Волковија, Теново, Стенче и Гургурница. Таа месна заедница функционира во рамките на општина Брвеница како подрачна единица за сите села горе споменати. Фукционирањето на месната заедница во селото Радиовце е од важен карактер за околината. Имено, тука се заверуваат сите бракови од сите села, се верификуваат сите смртни случаи, се издаваат уверенија и слични државни документи.
Во село Радиовце многу добро финционира и црквата св. Атанасиј Таа е игра важна улога во животот на православното население и центар за сите културни збиднувања на православното население на Радиовце. Од особена важност е да се напомене одбележувањето на патрониот празник на црквата Свети Атанасиј, што се одржува секоја година на 31 јануари. Исто така во дворот на црквата се одржуваат собирања на населението за време на празниците Божиќ, Велигден. Бадник и Св. Василиј — Василица. Исто така во рамките на село Радиовце важна улога игра и џамијата во село Радиовце. Таа е клучна за културниот и општествениот живот на муслиманското население на село Радиовце. Исто така во рамките на џамијата има и библиотека која располага со поголем број на верски материјали потребни за секојдневниот живот на муслимаското население во село Радиовце.
Самоуправа и политика
Во рамките на селото Радиовце успешно функционираат неколку институции како што се „Месната Заедница на општина Брвеница“, основното училиште кое е под надзор на Централното училиште „Гоце Делчев“ во село Стенче, црквата `Св. Атанасиј` и џамијата во Радиовце.
Шкотски јазик
Азбука
Буквата „h“ која денес се користи за лениција на согласките, не се користела во стариот шкотски правопис. Наместо неа се ставало точка над буквата која треба да е ленитирана. Традиционално, имињата на буквите биле според дрва, но овој начин на именување не се користи повеќе.
Радиовце
Самоуправа и политика
Месната заедница е централна за околните села Радиовце, Теново, Стенче, Волковија, и Гургурница. Во неа се извршуваат сите повитални општествени обврски како што се издавање потврди, заверување на венчавки, смртни случаи и слични работи.
Основното училиште било во склоп на централното училиште во село Жеровјане. Со новите измени тоа е сега под централното училиште „Гоце Делчев“ во с. Стенче. Ова училиште го посетуваат околу 50 или повеќе ученици, а раководени од 4 наставници, двајца од македонска настава и двајца од албанската настава. Училиштето е реновирано во 1995 година и одлично функционира.
Црквата „Св. Атанасиј“ е важен верски храм за православните жители на Радиовце. Таа финционира во склоп на Македонската православна црква и поп е отец Ненад кој е задолжен и за околните цркви што се во склоп на Милетската парохија.
Шкотски јазик
Азбука
Квалитетот на согласката е индициран со запишување на самогласката која ја опкружува согласката. Таканаречените „тенки“ согласки се палатизирани, додека „широките“ согласки се неутрални или се веларизирани. Самогласките „е“ и „и“ се класифицирани како „тенки“, додека „а“, „о“ и „у“ се класифицирани како „широки“. Правилото за пишување познато како „тенка до тенка и широка до широка“ (caol ri caol agus leathann ri leathann) побарува да среднозборна согласка или согласна група проследена од запишани „и“ или „е“ биде исто така претходена од запишани „и“ или „е“. Истото правило важи и за „широките“ самогласки. Квалитетот на согласката е индицирана со запишаните самогласки до согласката и правилото за запишување ги отстранува можностите за несигурност за квалитетот на согласката со тоа што се додаваат букви кои не се изговараат. Како илустрација на ова правило се зема буквата „t“ во зборот slàinte и буквата „t“ во зборот bàta.
Ова правило нема ефект на изговор на самогласките. Така на пример, множинската форма во шкотскиот јазик се формира со додавање на наставка „-an“ и имаме: bròg  (чевел) / brògan  (чевли). Поради правилото за запишување, пред суфиксот се додава буква „е“, но изговорот не е променет. Слични пример е taigh (куќа) / taighean  (куќи).
Радиовце
Самоуправа и политика
Џамијата во село Радиовце ито така има важен удел врз населението со муслиманска вероисповед. Таа е културен и верски центар на муслиманското население и во рамките на џамијата фунционира библиотека неопходна за секојдневните потреби на неселението.
Шкотски јазик
Азбука
Промените кои биле предложени во 1967 година исто така претрпеле модификации поврзани со правилото за пишување. Така на пример наставката за минат партицип секогаш се пишува „-te“, дури и после „широка“ согласка, како во зборот „togte“  воздигнат.
Радиовце
Избирачко место
Во селото постојст избирачките места бр. 2049 и 2049/1 според Државната изборна комисија, сместени во просториите на основното училиште.
Шкотски јазик
Азбука
Каде во пишувањето се сретнуваат парови самогласки, нема целосна сигурност за тоа која самогласка треба да се изговори и која самогласка е вметната за да се задоволи барањето на правилото за пишување.
Радиовце
Избирачко место
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 1.057 гласачи.
Шкотски јазик
Азбука
Неакцентираните самогласки кои се занемарени при зборување, можат да бидат занемарени и при формално запишување, како во примерот:
Радиовце
Одлики и културно-природни знаменитости
Традиционалната носија во селото Радиовце се разликува од останатите во поглед на нивната декорација. Таа е карактеристична со црниот вез на бела основа и има своја специфична орнаментика. Боја која претежно преовладува е темно-црвената. Постоеле повеќе видови на женска носија како невестинска, за вдовици, секојдневна и празнична. Додека пак кај мажите носијата е скоро иста.
Со самит тек на годините и заборавот на традиција, во селото исчезнува и дел од традиционалните обичаи и некои посебни културни одлики.
Шкотски јазик
Фонеми
Повеќето од дијалектите на шкотскиот јазик имаат од 8 до 9 самогласки кои можат да бидат кратки и долги. Самогласките се [i], [e],  [ɛ],  [a],  [o],  [ɔ],  [u],  [ɤ] и [ɯ]. Исто така има две редуцирани самогласки [ə] и [ ɪ] кои можат да бидат само кратки. Во шкотската фонологија има околу 9 дифтонга и неколку трифтонга.
Радиовце
Одлики и културно-природни знаменитости
Како голема благодарност од страна на тогашна СРМ, за големиот удел на населението во втората светска војна, во селото се подигнува еден споемник. Тој се наоѓа во кругот на фабриката, во самиот центар на селото т.н. Збирало.
Поради самата географска положба во селото во средишниот дел на Полог, нема апсолутно никакви археолошки наоѓалишта, како што има кај соседните села Стенче, Челопек и Блаце. Самата селска црква Св.Атанасиј е своевиден културен споменик, која не изградена на крајот на XIX век на стари црковни темели.
Шкотски јазик
Пишување
Долгите самогласки во шкотскиот јазик се бележат со надреден знак како на пример à, è, ì, ò, ù или се означени преку диграфи, како на пример ao е [ɯ]. Исто така должината може да се означи преки согласната околина, па така на пример „у“ претходи на неинтервокално „nn“ тогаш таа буква се изговара како долга „у“ или [uː]. Традиционалниот правопис користи надреден знак за акцент за да се означи квалитетот на самогласката, одошто нејзината должина. Овој начин на пишување не се користи денес по воведувањето на новите правописни реформи.
Радиовце
Одлики и културно-природни знаменитости
Своевидна атракција може да се рече дека е и планината Горица, која всушност е крак на Сува Гора. Висината е околу 400 метри и на неа се наоѓаат 4 високи предаватели на македонските телекомуникациски компании. До половината води еден прекрасен широк пат до месноста „Лединче“.
Шкотски јазик
Граматика
Шкотскиот, односно гелскиот јазик, споделува голем број на граматички одлики со останатите келтски јазици, како на пример:
Радиовце
Одлики и културно-природни знаменитости
Малечката река Богошница која минува низ центарот покрај црквата прави своевиден мини парк.Со своите 2 притоки го хранат можеби најстарото дрво во околината т.н Јасенот, кој се издига во близина на селото.
Редовни настани
Како редовни настани што се одржуваат во село Радиовце се изделуваат прославувањето на празникот на црквата „Св. Атанасиј“ на 31 јануари. Тој празник се одбележува со спремување на ручек и пристојна забава за помалдите припадници на православната религија.
Шкотски јазик
Именки
Исто така, именките во шкотскиот јазик имаат три граматички броја: еднина, множина и двоина. Двоината често се наоѓа после бројот два (dà). Именките од машки род имаат иста двоина како за еднината, додека именките од женски род прават двоина со „затеснување“ на последната согласка. Множината се прави така што се додава наставка „-an“ и со „затеснување“ на последната согласка.
Колдиц
Колдиц (Colditz) — град во округот Лајпциг, во сојузната покраина Саксонија, Германија, близу Лајпциг, сместен на бреговите на реката Мулде.
Радиовце
Редовни настани
Посебна приказна за себе е прославата на Св. Василиј на 14 јануари или попозната како Василица. Тогаш децата се облекуваат во различни маски и така одејќи од куќа во куќа и пеејќи ја василичарската „Трака трака„ собираат подароци. Исто така и девојчињата имаат т.н. свој ден .Тие пак на Лазаревата Сабота или Лазарици се облекуваат свечено (најчесто невести) и одејќи и пеејќи од куќа во куќа, накитени со цвеќиња ја наговестуваат пролетта и воскреснувањето на Исус Христос.
Колдиц
Градот е најпознат по неговиот замок, Замок Колдиц, кој бил користен како принуден камп, ментална институција и воен камп во текот на Првата светска војна и како Офлаг IV-C во Втората светска војна.
Радиовце
Редовни настани
Интересно е и да се напомене дека со самото доаѓање на доселениците од Поречието го донеле и бадник со себе, односно како ден за шетање и пеење песни. Посебни настани се исто така палењето на огнови, од кој едниот бадничарскиот во дворот на црквата, а другиот василичарскиот на планината Горица на месноста Лединче. Фрлањето на крстот за Водици се одржува во дворот на црквата во базенот, а ден пред тоа крстовите шетаат, односно одат од куќа во куќа.
Колдиц
Историја
Првите докази за населба, сместена на реката Мулде, наречена Cholidistcha се од 1046 година.
Радиовце
Редовни настани
Исто така Треба да се спомене и одбележувањето на празникот Курбан бајрам кој е прославуван од муслиманското население. Тој празник се одбележува со принесување на жртва- Курбан кој е поделен на 3 дела еден за семејството еден за соседите и еден дел за сиромасите. Меѓу другите настани се одбележува и прославата на Новата Година. Најчесто е прославувана на центарот на селото со приготвување на мали огномети.
Колдиц
Историја
Во 1083 година, Хајнрих Четврти предложил грофот Випрехт од Гројцш да изгради замок на ридот над реката. Во текот на век биле изградени куќите околу плоштадот, како и црквата Свети Никола. Во 1265 му биле доделени градските права. Во 1504, пекарот ненамерно предизвикал пожар во градот, со што градското собрание, црквата, замокот и голем дел од градот изгореле. Во 1506, започнала обновата и биле изградени нови згради околу руинираниот замок.
Радиовце
Редовни настани
Трака, трака Василица дај ми бабо сланиница, да наранам дечињата, да им пукнат мешињата... оооооојјјј суроооооооо догодина повесело
Колдиц
Историја
Во текот на век се развиле текстилната и ткајачката индустрија. Во век, глината од околината на Колдиц започнала да се користи во фабриката за порцелан во Мајсен, која била основана во 1710 од изборниот кнез на Саксонија. Во 1804 била основана фабрика за керамика во Колдиц од Thomsberger & Hermann.
Шкотски јазик
Придавки
Формите на придавките на шкотскиот јазик се менуваат според лицето и бројот. Придавките обично следуваат после именката, па така има:
Колдиц
Историја
Во текот на Втората светска војна градот не доживеал никаква штета. Градот станал седиште за воениот персонал, кои ги чувале воените заробеници во замокот, кој бил претворен во камп. На 14 април 1945, американската армија влегла во градот и ги ослободила затворениците. Меѓутоа, со договорите потпишани на Јалта, Американците се повлекле и биле заменети од советските окупациски силе во јуни 1945. Како последица на тоа, Колдиц и целата покраина Саксонија станале дел од Источна Германија. Во 1958 била отворена фабрика за порцелан.
Од повторното обединување на Германија во 1990, се прават напори за зголемување на бројот на туристите. Замокот бил обновен и добил музеј. Големите поплави во август 2002 предизвикале штета на стариот град, но биле поправени.
Шкотски јазик
Придавки
Мал број на придавки претходат на именката, како на пример:
Членови
Шкотскиот јазик има определен член и неопределен член.
Формите на определениот член зависат од бројот, родот и падежот на именката.
"+Л" означува дека наредниот збор е ленитиран.
Зборовен фонд
Голем дел од зборовниот фонд на шкотскиот јазик е од келтско потекло. Покрај нив има поголем број странски, позајмени зборови од латинско, грчко (за религиски потреби), старонорвешко, хебрејско и шкотскогерманско потекло. Покрај ова, доста чести се појавите на неологизмите, зборови кои се користат во повеќето од светските јазици. Така на пример во шкотскиот јазик има telebhisean за телевизија или coimpiùtar за компјутер, иако за сите неологизми има и шкотски назив. Покрај овој процес на примање странски зборови, постои и обратниот процес. Така шкотскиот влијаел врз шкотскогерманскиот и англискиот јазик. Такви зборови се: виски, слоган, клан, стронциум, но и добропознатите зборови „бен“ за планина или „лох“ за езеро.
Законски статус
Историски, шкотскиот јазик немал легално право на службен јазик во Обединетото Кралство како што бил случајот со велшкиот јазик. Но на 21 април 2005 година, шкотскиот јазик станал законски рамноправен јазик во Шкотска со донесување на актот за шкотскиот јазик. Актот вклучувал :
Првичниот план на телото за шкотскиот јазик бил тоа да биде советодавно, но со политичките интервенции телото станало сатутно.
Медиуми
Покрај тоа што јазикот се учи во училиштата, каде кај некои е и главен јазик, тој исто така се користи кај некои локални совети на Надворешните Хибриди. BBC Scotland има радио програма на шкотски јазик под името Radio nan Gàidheal, но и телевизиски емисии и филмови на шкотски кои често имаат и превод на англиски јазик. Телевизијата STV продуцира и забавни програми на шкотски јазик. Покрај локалното емитување на шкотски телевизиски и радио програми, Gaelic TV се емитува и на сателитот Астра.
Примери
Во продолжение следуваат примери на шкотскиот јазик, но и нивни еквиваленти со ирскиот и манскиот јазик.
Колдиц
Збратимени градови
Колдиц е збратимен со:
Сообраќај
Во близина на градот се наоѓаат два аеродрома: Аеродром Лајпциг-Алтенбург (26 км) и Аеродром Лајпциг/Хале (52 км).
Радиовце
Стопанство
Како што се менува економската состојба во Македонија, така истата се менува и во селото. Во почетокот на ’80 во Радиовце се изградила фабрика, популарно наречена „КОРПАРА“ во која се плетеле кошници и мебел од прачки. Подоцна таа прераснува во мини фабрика ѕа мебел, која за подоцна во доцните ’90 и целосно да се затвори. Освен неа, во селото има два супер маркети и 3 мини маркети популарно наречени „дуќани“. Функционира и претпријатие за производство на бекатон цигли, санитарно претпријатие `Река Комерц` високософистицирана фирма за градежништво, малечко претпријатие за производство на огради од ковано железо, бензинска пумпа, обложувалница, земјоделска аптека, повеќе дневни локали за чај и кафе и др.
Населението е претежно вработено во Тетово, а остатокот по околните села.
Земјоделство
Главен извор за издршка на населението во Радиовце е земјоделството и сеење на разни култури. Поголем број од граѓаните на Радиовце поради тешката транзиција во која се најде Македонија и Балканот се одлучиле за обработка на земјата и добивање корист од истата. Најчесто сеени култури се пченката и гравот. Гравот е најпознатиот производ не само на Радиовце туку на целиот Полог. Други култури кои можат да се видат се пченицата, `ржот, сите градинарски култури, пиперката и разни овоштарски култури. Најчесто одгледувани овошја се јаболкото, крушата и вишните. Радиовце располага со поголем број обработливи површини кои се многу погодни за одгледување на сите култури. Најголеми обработливи површини кои можат да се најдат во Радиовце се малите области Караџица, Прекурека, Тапанец, Прачки, Ограда, Требаци, Касовчица, Рупа, Тумбарче, Песок, Земјоделскиот индустриски комбинат и Плавенца која за жал прерасна во повеќе урбана средина. Сите овие површини се достапни како со вода за наводнување така и со патишта за полесен пристап. Голем број на земјоделци од Радиовце се опремени со земјоделски машинерии како трактори, сеалки, копачки, косачки и други.
Од голема важност е да се напомене изградбата на хидро-мелиоративниот систем на реката Вардар во самото село изградено во `70 години. Од тука почнува со канал да се наводнува скоро цел Полог.
Според некои економски експерти, Земјоделскиот индустриски комбинат „Вардар„ би требал да се отуѓи и да се продаде на странски инвеститор кој би можел тука да подигне економска зона.Со нековите стотици хектари, блискоста со само десетина метри од железничката пруга и автопатот, тој нуди непроценливи можности ѕа иѕградба на фабрики,кои би го исфрлиле дој дел на Полог во едно од најразвиените делови не само на Македонија, туку пошироко на Балканот и Европа.
Спорт и рекреација
Во селото опстојувал фудбалски клуб „Радиовце“ сè до `90- те кога клубот згаснува. Потоа имало некои безуспешни обиди да се обнови. Самиот клуб го има еднаш освоено и првото место во тетовската регионална лига.
Самата река Вардар која поминува низ селото беше своевремено привлечен рекреативен центар, но со самото загадување на реката се загубија и луѓето кои доаѓаа на излет.Од особен интерес на посета беше местото каде што се влева Боговинската Река со своевидно место за одмор и рекреација. Радиовце е едно од ретките села кое има изградено повеќе мултифункционални спортски терени. Во средишниот дел на маалото Ваков се наоѓа големиот фудбалски терен. Кај браната на реката Вардар се наоѓа терен за street-ball и во самиот училиштен двор теренот за мал фудбал, ракомет и кошарка кои се соодветно опремени и деноноќно осветлени со рефлектори.
231
231 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 231 година од новата ера, 231. од првиот милениум, 31. од III век и втора од 230-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 231 година се протега во 2867 и 2868, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2927 и 2928 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 774. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 403 и 402 година пред хиџра.
Кредитна анализа
Кредитна анализа (англиски: Credit Analysis) е сеопфатна анализа на целокупното работење на клиентот и на конкретниот проект што треба да се финансира со кредитот, со цел да се процени кредитниот ризик, т.е. да се оцени кредитната способност на барателот на кредитот.
Поим за кредитна анализа
Кредитната анализа е дел од кредитниот процес, во кој банката треба да изврши сеопфатна анализа на работењето на претпријатието и на оправданоста на проектот што треба да се финансира со кредитот. Притоа, обработката на кредитното барање вклучува бројни квалитативни и квантитативни аспекти. Првите се однесуваат на претходното работење на кредитобарателот, неговиот правен статус, управувањето, обезбедувањето на кредитот, конкуренцијата итн. Квантитативната анализа опфаќа анализа на финансиските извештаи на претпријатието, како и анализа на одредени финансиски показатели. Крајната цел на кредитната анализа е банката да го процени кредитниот ризик, т.е. да ја оцени кредитната способност на барателот на кредитот. За спроведување на квалитативната анализа, банките имаат на располагање повеќе методи, како што се: КАМПАРИ(CAMPARI), ПЕСТ(PEST), СВОТ(SWOT) итн.
Кредитоспособноста на кредитобарателите може да се анализира од два аспекта:
Кредитна анализа според методот 5Ц или 6Ц
Одделните методи на кредитна анализа ги опфаќаат горе-долу истите прашања. Во тој поглед, квалитативната анализа на кредитното барање може да се опише со акронимот 5Ц или 6Ц (5Cs, 6Cs) изведен од првите букви од областите што се земаат предвид при анализата:
IC 1464
IC 1464 — галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Кредитна анализа
Карактер
Почетна точка во анализата на кредитниот ризик треба да претставува оцената на карактерот на кредитобарателот. Под овој поим се подразбираат сите аспекти коишто влијаат врз намерата на клиентот да го употреби кредитот според намената за која е одобрен, како и неговата подготвеност за уредна отплата на кредитот. Имено, постојат бројни примери во работењето на банките каде што во кредитните барања клиентите доставуваат лажни податоци за себе или прикриваат некои околности, а со цел да си ги зголемат изгледите за добивање кредит. Исто така, постојат случаи кога клиентите поднесуваат кредитни барања во повеќе банки, иако немаат никаква намера да ги вратат земените кредити. Затоа, на почетокот на кредитната анализа, кредитниот службеник треба да ги процени одликите на клиентот, како што се: чесност, искреност, одговорност, сериозност, деловниот углед итн. Во таа смисла, првиот впечаток може да се добие уште при почетните разговори, коишто можат да покажат дека клиентот нема јасна претстава за намената на кредитот, дека се обидува да прикрие некои важни информации, дека поднесува фалсификувани документи, дека има нечисто минато итн. Во продолжение, за да го оцени карактерот на клиентот, банката вообичаено бара информации за неговата кредитна историја, за работењето во минатото, за правниот статус, за органите на управување, за искуството на другите банки со него, за односите со добавувачите и со купувачите, за уредното плаќање на даноците итн. На пример, ако овие информации покажат дека клиентот не ги враќал претходно земените кредити или постојано доцни при плаќањето на фактурите, тогаш лесно може да се претпостави дека така ќе се однесува и при отплатата на кредитот. Врз таа основа, кредитното барање на тој клиент ќе биде веднаш одбиено, без да се врши дополнителна анализа на неговото финансиско работење.
IC 1464
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 1464 се споменува и како NPM1G +11.0276.
Кредитна анализа
Капацитет
Под поимот капацитет се подразбира оцената на финансиската состојба на кредитобарателот и неговата способност за уредна отплата на кредитот. Овој дел на анализата првенствено се заснова врз финансиските извештаи на претпријатието. Така, анализата на билансот на успехот треба да даде претстава за трошоците, приходите и профитабилноста на клиентот, додека извештајот на паричните текови треба да покаже дали неговото работење создава доволно парични приливи за уредна отплата на кредитот. Во продолжение, капацитетот вклучува и некои други аспекти, како што се: способноста на врвното раководство за успешно водење на претпријатието, дали кредитното барање е поткрепено со одлука на органите на управување, дали лицето кое преговара за условите на кредитот има овластување итн.
IC 1464
Откривање
Објектот е откриен на 27 март 1906 година од страна на Макс Волф.
Кредитна анализа
Капитал
Капиталот претставува олицетворение на финансиската моќ на кредитобарателот, т.е. неговата способност да го поднесе финансискиот товар што го предизвикува отплатата на кредитот. За таа цел, банката треба да ја анализира големината и структурата на средствата и обврските на клиентот, а особено внимание се посветува на нето-вредноста на претпријатието. Притоа, банката треба да ја провери не само книговодствената вредност на запишаниот капитал, туку и неговата пазарна вредност, зашто тие може значително да се разликуваат. Капиталот има посебно значење во кредитната анализа зашто тој го претставува крајното обезбедување на кредитот во случај на ликвидација на претпријатието. Исто така, во рамките на овој елемент на кредитната анализа, банката треба да обрне внимание и на учеството на клиентот во финансирањето на проектот.
IC 1464
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1464 е од видот S. Видливиот сјај со голо око изнесува 16,3 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 17,1 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,8 m/лм2. IC 1464 има привидни димензии од 0,4' х 0,3'.
Кредитна анализа
Обезбедување
Вообичаено, банките настојуваат да ја обезбедат наплатата на кредитот така што бараат одредено обезбедување, како: хипотека на недвижен имот, хартии од вредност, депозит, побарувања, трговски стоки, скапоцености итн. Притоа, ако должникот не го враќа уредно кредитот, банката ќе го наплати побарувањето така, што ќе го преземе обезбедувањето со цел да го продаде. На тој начин, обезбедувањето претставува одреден поттик за уредна отплата на кредитот, зашто должникот е свесен дека ќе го загуби заложениот имот ако не го врати кредитот. Иако обезбедувањето го намалува кредитниот ризик, сепак треба да се забележи дека тоа претставува второстепен извор за наплата на побарувањето од должникот. Тоа значи дека со кредитната анализа, банката треба да ја утврди способноста на клиентот да го враќа кредитот врз основа на паричните приливи од работењето. Со други зборови, ако кредитната анализа покаже дека претпријатието не е кредитноспособно, банката треба да го одбие кредитното барање без оглед на тоа што е понудено квалитетно обезбедување.
Инаку, во рамките на кредитната анализа, банката треба да го оцени квалитетот на обезбедувањето врз основа на следните елементи: колку е старо обезбедувањето, дали е технолошки застарено, дали се одликува со стабилна пазарна вредност, каков е правниот статус, дали е уредно документирано, дали се одликува со општа употреба или е специјализирано итн. Во тој поглед, особено е важно банката да ги преземе сите чекори кои ќе и обезбедат лесно преземање на сопственоста врз обезбедувањето и неговото впаричување во случај на неуредна отплата на кредитот. Според тоа, квалитетното обезбедување ги задоволува следниве три услови:
IC 1464
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 11 ч 24 м 21 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +11° 42' 23". Положбениот агол на објектот е во износ од 140°.
Кредитна анализа
Околности
Најпосле, кредитната анализа треба да ги опфати и надворешните фактори врз кои претпријатието нема контрола, но кои можат да имаат силно влијание врз уредната отплата на кредитот. Всушност, овде станува збор за анализа на деловното окружување во кое работи кредитобарателот. Притоа, треба да се проценат следниве работи: трендовите во индустријата во која работи кредитобарателот, технолошките трендови во индустријата, положбата на кредитобарателот на пазарот, стабилноста на неговите односи со добавувачите и купувачите, фазата на деловниот циклус, идното движење на каматните стапки итн. Анализата на одликите на индустријата во која делува кредитобарателот и на неговите предности и слабости во однос на конкуренцијата има особено значење при долгорочното кредитирање.
IC 1464
Други поделби
Проучување на IC 1464 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 3091132.
1489 п.н.е.
1489 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1489. година пред новата ера, 489. од вториот милениум п.н.е., 89. од 15 век п.н.е. и последна од 1480-тите п.н.е.
Други календари
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4019 и 4020 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3261 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2271 и 2272 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 736 пред основањето на Рим.