cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Англичани
Англичаните како тема во уметноста и во популарната култура
Во делото „Богатството на царот Радован“, српскиот поет Јован Дучиќ вели дека Англичаните не се љубоморни затоа што ги почитуваат жените, гледајќи во нив и сестра и мајка, а не само љубовница. Од друга страна, за Англичанките вели дека им се даваат на џентлмените кои се дискретни и перверзни и кои многу се смеат. Во романот „Сликата на Доријан Греј“, Оскар Вајлд вели дека од сите луѓе на светот, Англичаните имаат најмалку смисла за убавината на книжевноста.
2010–11 УЕФА Европа Лига групна фаза
Група Ф
<div id="Палермо v Лаузане-Спорт">
<div id="Палермо v ЦСКА Москва">
<div id="Спарта Прага v Лаузане-Спорт">
<div id="Лаузане-Спорт v Спарта Прага">
<div id="Палермо v Спарта Прага">
<div id="ЦСКА Москва v Лаузане-Спорт">
<div id="Спарта Прага v ЦСКА Москва">
<div id="Лаузане-Спорт v Палермо">
Група Г
Тајбрејк меѓу 3 тима
Во следното коло (4 ноември):
<div id="Андерлехт v Зенит Санкт Петерзбург">
<div id="АЕК Атина v Хајдук Сплит">
<div id="Хајдук Сплит v Андерлехт">
<div id="Зенит Санкт Петерзбург v АЕК Атина">
<div id="Андерлехт v АЕК Атина">
<div id="Хајдук Сплит v Зенит Санкт Петерзбург">
<div id="АЕК Атина v Андерлехт">
<div id="Зенит Санкт Петерзбург v Андерлехт">
<div id="Хајдук Сплит v АЕК Атина">
<div id="Андерлехт v Хајдук Сплит">
<div id="АЕК Атина v Зенит Санкт Петерзбург">
Група Х
Во следното коло (4 ноември):
<div id="Штутгарт v Јанг Бојс">
<div id="Хетафе v Оденсе">
<div id="Оденсе v Штутгарт">
<div id="Јанг Бојс v Хетафе">
<div id="Јанг Бојс v Оденсе">
<div id="Штутгарт v Хетафе">
<div id="Оденсе v Јанг Бојс">
<div id="Хетафе v Штутгарт">
<div id="Јанг Бојс v Штутгарт">
<div id="Оденсе v Хетафе">
<div id="Штутгарт v Оденсе">
<div id="Хетафе v Јанг Бојс">
Група И
Во следното коло (4 November):
<div id="Дебрецен v Металист Харкив">
<div id="ПСВ Ајндховен v Сампдорија">
<div id="Сампдорија v Дебрецен">
<div id="Металист Харкив v ПСВ Ајндховен">
<div id="Металист Харкив v Сампдорија">
<div id="Дебрецен v ПСВ Ајндховен">
<div id="Сампдорија v Металист Харкив">
<div id="ПСВ Ајндховен v Дебрецен">
<div id="Металист Харкив v Дебрецен">
<div id="Дебрецен v Сампдорија">
<div id="ПСВ Ајндховен v Металист Харкив">
Група Ј
Во следното коло (4 ноември):
<div id="Карпати Лиев v Борусија Дортмунд">
<div id="Севиља v Париз Сент-Жермен">
<div id="Париз Сент-Жермен v Карпати Лиев">
<div id="Борусија Дортмунд v Севиља">
<div id="Борусија Дортмунд v Париз Сент-Жермен">
<div id="Карпати Лиев v Севиља">
<div id="Париз Сент-Жермен v Борусија Дортмунд">
<div id="Севиља v Карпати Лиев">
<div id="Борусија Дортмунд v Карпати Лиев">
<div id="Париз Сент-Жермен v Севиља">
<div id="Карпати Лиев v Париз Сент-Жермен">
<div id="Севиља v Борусија Дортмунд">
Група К
<div id="Наполи v Утрихт">
<div id="Ливерпул v Стеауа Букурешт">
<div id="Стеауа Букурешт v Наполи">
<div id="Утрихт v Ливерпул">
<div id="Утрихт v Стеауа Букурешт">
<div id="Наполи v Ливерпул">
<div id="Стеауа Букурешт v Утрихт">
<div id="Утрихт v Наполи">
<div id="Стеауа Букурешт v Ливерпул">
<div id="Наполи v Стеауа Букурешт">
<div id="Ливерпул v Утрихт">
Група Л
Во следното коло (4 ноември):
<div id="Бешикташ v ЦСКА Софија">
<div id="Рапид Виена v Бешикташ">
<div id="ЦСКА Софија v Порто">
<div id="ЦСКА Софија v Рапид Виена">
<div id="Бешикташ v Порто">
<div id="Порто v Бешикташ">
<div id="ЦСКА Софија v Бешикташ">
<div id="Рапид Виена v Порто">
<div id="Бешикташ v Рапид Виена">
Неоготика
Неоготиката (позната и како готска преродба) е архитектонско движење кое започнало во Англија во 1740-тите години. Нејзината популарност започнала брзо да расте во почетокот на деветнаесеттиот век кога група на познати следбеници на неоготските стилови настојувале да ги обноват средновековните форми во споредба со класичните стилови кои преовладувале.Во Англија, центарот на ова обновување, бил испреплетен со многубројни филозофски движења поврзани со повторното будење на „Високата црква“, или Англо-католичкото верување (и од католиците преобразено во Огастес Велби Пјуџин)кое се залагало за развојот на религиозниот нонконформизам. На крајот,во третата четвртина од деветнаесеттиот век, овој стил станал широко пространет поради неговиот природен изглед. Паралелно со доминацијата на неоготските стилови во деветнаесеттиот век во Англија, интересот се проширил многу брзо и во Европа, Австралија и Америка; всушност, можеби бројот на обновувачките и бондрук неоготските градби изградени во деветнаесеттиот и дваесеттиот век го надминуваат бројот на готски градби кои биле претходно изградени. Обновувачката готика била паралелна и поддржувана од средновековието, кое своите корени ги има во антикварските интереси во врска со преживувања и куриозитети. Ова исто така примило и политичка конотација; при што „рационалниот“ и „радикалниот“ неокласичен стил се поврзувал со републиканизмот и либерализмот (како што е докажано со неговата употреба во Соединетите Американски Држави и во Републиканска Франција), повеќе „спиритуалната“ и „традиционалната“ обновувачка готика била поврзувана со монархизмот и конзервативизмот, а ова се рефлектирало преку изборот на стилови за реновирање на Вестминстерската палата во Лондон и “Parliament Hill” во Отава. Во англиската литература, архитектонската обновувачка готика и класичниот романтизам направиле подем во жанрот на готскиот роман, започнувајќи со „Отрантскиот замок“ (1764) од Хорас Волпол и Четвртиот Ерлд од Орфорд, а исто така инспирирале и нов поетски жанр кој потекнува од псевдобардската поезија од Осијан. Поемите како “Idylls of the King” од Алфред Тенисон, обработуваат особено современи теми од средновековните окружувања на артурската романса. Во германската литература, преродбеничката готика исто така има корени во литературната мода.
Декоративни уметности
Преродбениот готски стил не бил застапен само во архитектурата. Ексцентричните готски детали во англискиот мебел се застапени и во куќата на Лејди Помфрет на улицата Арлингтон во Лондон (во 1740-тите), а дрворезот на потпирачите на столовите и стаклените видови на библиотеки се позната особина на “Chippendale’s Director”, каде троделната библиотека содржи готски детали симетрични со изобилие на рококо стилот. Во Аботсфорд на Сер Волтер Скот, има примери на „регенска готика“ во мебелот. Од средината на деветнаесеттиот век, готските орнаменти и фалти може евтино да се постават на позадини, а готското аркадирање може да краси керамички бокал. Илустрираниот каталог за „Големата изложба“ во 1851 година е полн со готски детали, од изработка на тантели и дизајни за деписи, до тешка машинерија.
Романтизам и национализам
Францускиот неоготски стил во помал дел потекнува од „Англоманијата“, со почеток во доцните 1780-ти. Во 1816 година, кога францускиот научник Александре де Лаборде рекол „готската архитектура си има свои убавини“, таа идеја станала новела за многу француски читатели. Во 1828 година, Александре Брогниарт, директор на фирмата “Sèvres” за рачна изработка на порцелан, произвел рамни стаклени површини со емајлирани цртежи за кралската капела на Луис Филип во Дреукс.
Обновувањето на француската готика подложено на длабоки научни истражувања од страна на пронаоѓачот Аркис де Каумонт кој во времето кога зборот антикварница сѐ уште значел експерт за антиквитети го основал „Societé des Antiquaires de Normandy“ и го издал своето познато дело во врска со норманската архитектура во 1830 година (“Summerson 1948”). Наредната година се појавил романот „Ѕвонарот од Богородичната црква“ од Виктор Иго, во кој големата готска катедрала во Париз во исто време била главно опкружување и протагонист во многу популарна приказна. Намерата на Иго, повеќе била да разбуди грижа за преживувањето на готската архитектура, отколку да предизвика манија за неоготиката современиот живот. Во истата година кога се појавила Богородичната црква во Париз, новата француска монархија основала место за поставување на Генерален инспектор за античките споменици, место кое се пополнило во 1833 година од Проспер Мериме кој станал секретар на новата Комисија за историски споменици во 1837 година. Оваа комисија побарала Eugène Viollet-le-Duc, да ја провери состојбата на манастирот „ Vézelay“ во 1840 година. По ова барање, Eugène Viollet-le-Duc почнал да реновира повеќе симболични градби во Франција – „Notre Dame de Paris“, „Vézelay“, „Carcassone“,„ Roquetaillade castle“,„ Mont Saint-Michel“,„ Pierrefonds“, „Palais des Papes à Avignon“... Изградбата на првата позната неоготска црква во Франција, „Basilica of Sainte-Clothilde“ во Париз, започнала во 1846 година, а завршила на 30 ноември 1857 година, додека пак, архитектот кој работел на оваа градба бил од исклучиво германско потекло, Франц- Кристијан Гау (1790-1853); дизајнот во последните фази бил значително изменет од страна на асистентот на Гау, Теодор Балу, за да изгради две куполи кои го крунисале западниот дел.
Поради романтистичкиот национализам во почетокот на XIX век, Германците, французите и англичаните, сите тврделе дека оригиналната готска архитектура од XII век, потекнувала од нивната земја. Англичаните смело го сковале поимот "Early English" за готиката, поим кој подразбира дека готската архитектура била англиска творба. Во неговото издание од 1832 година на „Богородичната црква во Париз“, Виктор Иго рекол „Ако е можно, да бидеме инспирирани од нацијата, љубов за националната архитектура“, што подразбира дека готиката била француско национално наследство. Во Германија, со завршувањето на „Келнската катедрала“ во 1880-тите, највисоката градба во тоа време, катедралата била симбол за важноста на готската архитектура. Други поголеми завршувања на готски катедрали биле оние на „Регенсбуршката катедрала“ (со дупли куполи во 1869-1872), „Улмската катедрала“ (со кула висока 161 метар во 1890 година) и катедралата „Св. Витус“ (1844-1929). Во Фиренца, сегашната фасада на катедралата која била подигната за свадбите на благородните семејства „Медичи“ и „Лорејн“ во 1588-1589 година, била разрушена и западниот дел на катедралата повторно останал празен до 1864 година, кога бил одржан натпревар за дизајнирање на нова фасада која што одговара на структурата на Арнолфо ди Камбио и на камбанаријата до неа. На натпреварот победил Емилио Де Фабрис и работата на неговиот многубоен дизајн и мозаик со дрвени плочи, започнала во 1876 година, а завршила во 1887 година со создавање на фасада во Неоготски стил. Во Индонезија, во 1891 година, започнала изградбата на двете кули близначки на катедралата „Џакарта“ која била завршена во 1901 година од страна на холандскиот архитект Антониус Диџкманс.
Пуџин и „вистината“ во архитектурата
Во доцните 1820-ти, А.В.Н. Пуџин, сѐ уште тинејџер, работел за двајца високо познати работодавци кои додавале готски детали на луксузни производи. За производителите на кралски мебел, Морел и Седон, тој обезбедил дизајни за редекорирање за Џорџ IV постариот, во замокот „Виндсор“, во готски стил кој одговарал на опкружувањето. За кралските кујунџии Рундел Бриџ и соработниците, Пуџин создал дизајни за сребро од 1828 година, користејќи го Англо-францускиот готски вокабулар кој ќе продолжи да го користи подоцна во дизајните за новата Вестминстерска палата. Помеѓу 1821 и 1838 година, Пуџин и неговиот татко издале серии на книги за архитектонски цртежи, од кои првите две со наслов, „Примероци за готската архитектура“, а следните три, „Примери на готската архитектура“ кои ги имало и како печатени и како стандардни прирачници за готските обновувачи барем во наредниот век. Во „Контрасти“(1836 година), Пуџин ја изразил својата восхитеност не само од средновекобните уметности, туку и од севкупниот средновековен етос, при што тврдел дека готската архитектура е производ на почисто општество. Во „Вистинските принципи на засводната и христијанската архитектура“ (1841 година), тој сугерира дека модерните занаетчиии кои сакаат да го имитираат стилот на средновековното мајсторство, треба исто така повторно да ги создадат неговите методи. Пуџин верувал дека готиката била вистинската христијанска архитектура, па дури изјавил „Зашилениот свод бил создаден од католичката вера“. Најпознат проект на Пуџин е „Вестминстерската палата“ во Лондон. Неговиот удел во дизајнирањето се состоел од две кампањи, 1836-1837 година и повторно во 1844 година и 1852 година со класицистот Чарлс Бери, како негов номинален раководител (дали тие работеле како колегијални партнери, или Бери се однесувал како шеф на Пуџин, не е целосно разјаснето). Пуџин ги создал надворешниот изглед и ентериерот, додека пак, Бери го направил симетричниот нацрт на градбата, предизвикувајќи забелешки од страна на Пуџин, „Се` грчко, Господине; Тјудорски детали на класична основа“.
Венецијанска готска архитектура
Џон Раскин ги надополнил идеите на Пуџин во неговите две многу влијателни теоретски дела, „Седумте ламби на архитектурата“ (1849 година) и „Камењата на Венеција“ (1853 година). Пронаоѓајќи го својот архитектонски идеал во Венеција, Раскин сметал дека готските градби се истакнале над сите други архитектури поради „жртвата“ на каменорезците сложено да го декорираат секој камен. Со прогласувањето на „Дуждовата палата“ за „централна градба на светот“, Раскин се расправал за готските владини градби, како што Пуџин направил за црквите, но само во теорија. Кога неговите идеи се оствариле во пракса, Раскин ги презирал сериите на јавни градби кои биле градени по примерот на „Палацо Дукале“, вклучувајќи го и универзитетскиот музеј во Оксфорд.
Во Англија, Црквата на Англија подлежала на обновувања од Англо-католичката и ритуалистичката идеологија во форма на „Оксфордско движење“ и сакала да изгради голем број на нови цркви во служба на зголемената популација и гробишта за погребите. Претставници имало во универзитетите каде што било формирано црковното движење. Неговите поборници сметале дека, готскиот стил бил единствениот стил кој бил достоен за парохиска црква, а исто така имале и своја омилена ера од готиката-„декоративната“. „Еклисиологистот“, издание на друштвото „Кембриџ Кемден“, било толку сурово критички ориентирано кон новите црковни градби што, било под нивото на очекуваните стандарди, при што се појавил стилот „археолошка готика“, кој ги создал најуверливите средновековни градби на готското обновување. Меѓутоа, секој архитект или клиент не бил завлечен во оваа насока. Иако „Заживувањето на готиката“ успеал да стане попознат архитектонски стил, обидот да се поврзе со поимот супериорност од типот на висока црква како што се залагал Пуџин и црковното движење, бил анатема за оние со екуменски и неконформистички принципи. Тие сакале да го признаат само поради неговите естетски, романтистички квалитети за да ги комбинираат со други стилови, или да побараат во северно европскиот готски стил со тули за порамен изглед; или пак во некои случаи комбинација од сите три, како во гробиштата “Abney Park”, дизајнирани од Вилијам Хоскинг ФСА во 1840 година. Развивањето на тие огромни, метрополски гробишта се одвивало паралелно со движењето; Сер Вилијам Тајт ги направил првите гробишта во готски стил, во Западен Норвуд во 1837 година, со капели, порти, и декоративни особини на готски начин, привлекувајќи им го вниманието на архитектите како Стрит, Бери и Бурџис. Стилот веднаш станал успешен и универзално го заменил претходниот, привилигиран класичен дизајн.
Виоле-ле-Дик и железниот готски стил
Орнаменти од ковано железо во готски стил го потпираат мостот на Калвер Во, Централ парк, Њујорк Во текот на неговата кариера, тој бил во недоумие, дали железото и ѕидањето би требало да се комбинираат во градбите. Всушност, железото било користено во готските градби уште на почетокот на „обновувањето“. Само според Раскин и барањето на вистината во структурата на археолошката готика, железото, било видливо или не, се сметало за несоодветно за готските градби. Оваа расправија прекинала во средината на XIX век со издигнувањето на големи префабрикувани структури како стаклено-железната „Кристална Палата“ и застаклениот двор на музејот на Оксфордскиот универзитет кои преку железото ги овоплотиле готските принципи. Помеѓу 1863 и 1872 година, Виоле-ле-Дик го издал „Entretiens sur l’architecture“, сет од смел дизајн на градби со комбинирање на железо и ѕидарство. Иако овие проекти никогаш не биле реализирани, имале влијание врз неколку генерации на дизајнери и архитекти, Ентони Гауди во Шпанија и во Англија, Бенџамин Букнал, најистакнатиот наследник и преведувач на Вајолет чие ремек-дело е палатата „Вудчестер“. Флексибилноста и јачината на кованото железо им дало слобода на неоготските дизајнери да создадат форми кои биле невозможни да се создадат со камен, како на мостот од ковано железо на Калверт Ваукс во Централ Парк, Њујорк. Ваукс дава список на ажурирани форми кои потекнуваат од готското темно аркадирање и орнаменти на прозорците, со цел да се изрази еластичноста и издржливоста на мостот во форма на лак, со свиткани формикои ја навестуваат рецесијата или Арт Нуво стилот.
Колеџи во готски стил
Во САД, реконструкцијата на кампусот на универзитетот „Јеил“ од Џејмс Гембл Роџерс и првите градби на „Бостон“ колеџот од Чарлс Дона Магинис, помогнале архитектурата во готски стил на колеџите, да стане популарна во американските универзитетски кампуси. Облакодерот во стил на „заживувањето на готиката“, во кампусот на „Питсбуршкиот универзитет“ од Чарлс Клаудер, „Катедралата за учење“ има голем број на готски стилови и внатре и во надворешноста, а за постигнување на висината е користена модерна технологија. Готскиот стил во колеџите е застапен и во многу други академски кампуси вклучувајќи ги Вашингоновиот универзитет во Сент Луис, Лихај (Ричмонд) Арканзаскиот универзитет, Бостонскиот колеџ, академијата „Мери Луис“, универзитетите „Вест Честер“, „Корнел“, Чикашкиот универзитет и универзитетот „Мекгил“. Во 2002 година, Деметри Порфириос бил назначен да конструира неоготски колеџ на универзитетот Принстон, познат како „Витман“.
XIX век
Готскиот стил го диктирал користењето на структурни елементи под притисок, при што се добивале градби потпрени со внатрешни столбови кои го поддржувале товарот и високи, тесни прозорци. Но, со почетокот на XX век, технолошките достигнувања како што се челичните рамки, вжарените електрични светилки и лифтовите, предизвикале многумина, овој архитектонски стил да го сметаат за старомоден. Челичните рамки ги замениле неорнаментските крстати сводови и висечки столбови, со што се ослободил поголем простор во ентериерот, со неколку солба кои попречувале видикот. Некои архитекти инсистирале да се користи неоготската орнаментика, како на пример орнаментите врз жлезен скелет, како во облакодерот „Woolworth Building“ во Њујорк, на Кес Гилберт од 1913 година и „Tribune Tower“ на Рејмонд Худ од 1922 година во Чикаго. Но после првата половина од дваесеттиот век, неоготиката била заменета со модернизмот. Некои во „модерното движење“ гледале готска традиција на архитектонската форма, во услови на „вистинска експресија“ на современата технологија, и се гледале себе, самите, како вистински наследници на оваа традиција, со нивните правоаголни рамки и истакнати железни носачи. И покрај ова, „готското заживување“ продолжило да го шири своето влијание, едноставно поради тоа што многу од неговите масивни проекти сѐ уште се граделе, особено во втората половина на XX век, како на пример „Liverpool Cathedral“ на Гејлс Гилберт Скот. Ралф Адамс Крам, станал водечка сила во американската готика, со неговите најамбициозни проекти „Cathedral of Saint John the Divine“ во Њујорк( прогласена за најголема катедрала во светот), како и готските градби на универзитетот „Принстон“. Крам рекол, „стилот склопен и усовршен од нашите предци, стана наше непроценливо наследство“. Иако во 1930-тите бројот на градби во стилот на „готското заживување“ почнал брзо да опаѓа, тие пак се граделе. Катедралата “Bury St. Edmunds”, се градела од доцните 1950-ти до 2005 година. Се планира изградба на нова црква во парохијата „St. John Vianney“ во Фишерс, Индијана.
Признание
До 1872 година „готското обновување“ во Велика Британија било доволно застапено, при што, влијателниот професор по дизајн, Чарлс Лок Истлејк, ја создал „A History of the Gothic Revival“, но првиот подолг есеј кој бил напишан за ова движење бил есејот на Кенет Кларк, „The Gothic Revival“. Есејот се појавил во 1928 година.
Шафи Голдвасер
Шафрира „Шафи“ Голдвасер (שפרירה גולדווסר) — американско-израелски компјутерски научник и добитничка на Тјуринговата награда во 2012 година. Таа е професор по електротехника и компјутерски науки во МИТ, професор по математички науки на Институтот за наука Вајцман, Израел, соосновач и главен научник на Дуалити Технолоџис и директор на Институтот Симонс за теорија на компјутери на Беркли, Калифорнија.
Животопис
Родена во Њујорк сити, Голдвасер добила диплома по математиката и науката на Универзитетот Карнеги Мелон (1979), магистратура (1981) и докторат (1984) по компјутерски науки на Универзитетот во Калифорнија, Беркли, под надзор на Мануел Блум, кој е добро познат по тоа што советувал некои од најистакнатите истражувачи во оваа област. Таа се приклучила на МИТ во 1983 година, а во 1997 година станала прв носител на професор. Таа станала професор на Институтот за наука Вајцман, истовремено додека била професор во МИТ, во 1993 година. Таа е член на групата теорија на пресметки, на лабораторијата за компјутерски науки и вештачка интелигенција на МИТ. Голдвасер заеднички со друго лице (ко-примателка) ја примила Тјуринговата награда, во 2012 година. На 1 Јануари 2018 година, Голдвасер станала директор на Институтот Симонс за теорија на компјутери на Универзитетот во Калифорнија, Беркли.
Научна кариера
Истражувачки области на Голдвасер вклучуваат теорија за компјутерска комплексност, криптографија и теорија на компјутерски броеви. Таа е заеднички пронаоѓач на веројатносната енкрипција, која го поставила и постигнала златниот стандард за безбедност во енкрипцијата на податоци. Таа е заеднички пронаоѓач на докажувањето со нула-знаење, кое веројатносно и интерактивно ја демонстрира валидноста на тврдењето, без да пренесат дополнителни знаења, и се клучна алатка во дизајнирањето на криптографски протоколи. Нејзината работа во теоријата на комплексност ја вклучува класификацијата на проблемите со приближување, покажувајќи дека некои проблеми во НП остануваат тешки, дури и кога е потребно само приближно решение, и пионерски методи за делегирање на пресметки на недоверливи опслужувачи. Нејзината работа во теоријата на броеви, го вклучува пронајдокот со Џои Килиан, за докажувањето на примитивност со користење на елиптични кривини.
Награди
Голдвасер ја добила Тјурингoвата награда во 2012 година, заедно со Силвио Микали, за нивната работа во областа на криптографијата. Голдвасер двапати ја освоила наградата Гедел за теоретска компјутерска наука: прво во 1993 година (за "Комплексноста на знаењето на интерактивните системи за докажување"), и повторно во 2001 година (за "Интерактивни докази и цврстината на приближувањето на кликовите"). Во другите награди спаѓаат наградата АЦМ Грејс Мареј Хупер (1996), за извонреден млад компјутерски професионалец на годината и РСА Наградата за Математика (1998), за извонредни математички придонеси во криптографијата. Во 2001 година била избрана во Американска Академија за Уметности и Науки, во 2004 година била избрана во Националната Академија на Науките, а во 2005 година во Националната Академија за Инженерство. Таа била избрана за ИАЦР Соработник во 2007 година. Голдвасер ја примила наградата Атена Предавач за 2008-2009 година на Асоцијацијата за Компјутерски Машини, Комитетот за Жени во Компјутерството. Таа е добитник на медалот Бенџамин Френклин во 2010 година на Институтот Френклин за Компјутери и Когнитивната Наука. Таа ја доби наградата ИЕЕЕ Емануел Р. Пиоре во 2011 година. Таа ја добила наградата Граница на Знаење во 2018 година, заедно со Микали, Ривест и Шамир. Таа била избрана за АЦМ Соработник во 2017 година. Во 2018 година, таа била наградена со почесна диплома од Алма Матер, Универзитет Карнеги Мелон.
963 п.н.е.
963 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 963. година пред новата ера, 963. од првиот милениум п.н.е., 63. од 10 век п.н.е. и четвртта од 960-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 963 година се протега во 1673 и 1674, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1733 и 1734 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 420 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1633 и 1632 исламска година пред хиџра.
Сахама
Сахама — згаснат стратовулкан и највисок врв во Боливија.
Опис
Врвот на планината претставува изолиран конус, но е геолошки комплексен, со лавини куполи од андезитски и риодацитски состав. Датата на последната ерупција на вулканот е непозната, иако се смета дека последно бил активен во времето на Холоценот. Овде расте растението Polylepis tarapacanaна висина од над 5.200 метри надморска височина, и е едно од највисоките надморски височини на кое може да се најде некаде во светот.
Искачување
Џозеф Прем го направил првиот обид да се искачи на планината во 1927 година од страна на северозападниот гребен, но овој обид останал неуспешен. По уште неколку обиди, Премм достигнал до врвот во август 1939 година преку потешкиот југоисточен гребен.
Во август 2001 година, две екипи од Сахама и боливиските планински водичи одиграле фудбалски натпревар на врвот на планината Сахама, во обид да покажат дека самата надморска височина не е ограничување на физичкиот напор. Всушност, целта била да се изрази протест против одлуката на ФИФА да ја прекине употребата на Ла Паз како место за одржување на меѓународни фудбалски натпревари, поради неговата голема височина.
962 п.н.е.
962 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 962. година пред новата ера, 962. од првиот милениум п.н.е., 62. од 10 век п.н.е. и трета од 960-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4546 и 4547 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3788 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2798 и 2799 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 209 пред основањето на Рим.
Џорџ Беркли
Џорџ Беркли ( – ) познат како Епископ Беркли — англо-ирски филозоф чие главно достигнување е развојот на филозофија која тој ја нарекол „нематеријализам” (подоцна позната како „субјективен идеализам”).
Живот
Беркли е роден во замокот Дајсарт, близу Томастаун, во грофовијата Килкени, Ирска, како најстар син на Вилијам Беркли, питомец на благородничкото семејство Беркли. Тој се школувал на колеџот „Килкени“, а на возраст од 15 години се запишал на клерикалниот универзитет „Тринити“ („Trinity College“) во Даблин. Магистрирал во 1707 година, а по завршувањето на студиите останал во колеџот „Тринити“ како ментор и професор по грчки јазик.
Целиот свој живот, Беркли го посветил на ширењето на христијанската религија и во 1734 година бил назначен за бискуп во Клојн. На таа положба останал до 1753 година, кога преминал во Оксфорд, каде умрел во 1754 година. Тој бил погребан во катедралата на Исусовата црква (Christ Church), во Оксфорд.
Критика на апстрактните идеи
Иако во многу нешта, филозофските погледи на Беркли претставуваат директна спротивност на филозофијата на Џон Лок, сепак тој може да се нарече ученик и продолжувач на делото на Лок. Имено, основните проблеми во неговата филозофија, начинот на нивното поставување, како и некои претпоставки, тој ги презел непосредно од Лок. Меѓутоа, тој не се задоволил со одредени решенија на Лок и се обидел да ги замени со нови. Тоа во прв ред се однесува на критиката на апстрактните идеи, дадена во неговото главно дело „Расправа за принципите на човечкото знаење“.
Беркли остро го критикувал ставот на Лок дека општото постои само во разумот, кој има способност да создава општи апстрактни идеи. Според Беркли, парадоксите и противречностите во кои запаѓа човечкиот разум потекнуваат од погрешната употреба на нашите духовни способности. Основниот пример за погрешна употреба на разумот и главниот извор на сите заблуди во нашето знаење се наоѓа токму во мислењето дека духот може да создава апстрактни идеи (на пример, идејата за бојата воопшто, која не е ниту црвена, ни зелена, ниту која и да било посебна боја). Според Беркли, ние можеме да ги замислуваме издвоено само оние делови кои се обединети во некој предмет, но може да постојат и независно, самостојно, но никако не можеме да ги замислиме оние квалитети кои не може да постојат издвоено. На пример, можеме да ја замислиме раката и без телото, но не можеме да замислиме рака без никаков облик.
Како главен аргумент во прилог на своето тврдење, Беркли го наведува фактот дека „повеќето луѓе, а тоа се оние едноставни и необразовани, никогаш не тврдат дека имаат апстрактни поими“. Оваа теза, тој ја поткрепил и со друг аргумент, изнесен во делото „Алкифрон или безначајниот филозоф“, во кое тврди дека предметите кои не може да постојат во природата не може да постојат ниту во нашиот разум, т.е. во природата не постои општ триаголник или некоја општа боја, туку само конкретни триаголници и посебни бои. Во продолжение, Беркли тврди дека општите апстрактни идеи не се неопходни ни за разбирање меѓу луѓето ниту за проширување на знаењето. Притоа, Беркли истакнува дека критиката на апстрактните идеи не значи дека не постојат општи идеи или општи имиња. На пример, општото име се дава на некоја посебна идеја, која станува општа зашто се јавува како претставник на сите поединечни идеи од ист вид. Со тоа, Беркли ја застапува својата теорија на репрезентација, која се јавува како крајниот степен што го достигнал номинализмот во филозофијата. Номиналистичката критика на апстрактните идеи, Беркли ја искористил во борбата против материјализмот, т.е. во одбрана на идеалистичката теза дека не може да постои никаква материја воопшто, а оттука ниту поединечни материјални нешта.
Учењето за супстанцијата
Според тоа, постојат само две нешта: духот и идеите (и нивните множества) при што постои битна разлика во начинот на нивната егзистенција. Духот е активна супстанција чија егзистенција се состои во тоа да ги забележува идеите и да размислува за нив, додека идеите се пасивни состојби на духот чија егзистенција се состои во тоа да бидат забележани од него. Тие постојат само во духот и за нив важи начелото „esse = percipi (да се биде = да се биде забележан)“. Бидејќи основното својство на духот е активноста, а на идеите пасивноста, ниту една идеја не може да биде слична на духот. Тоа значи дека не може да постои никаква идеја за духот.
Своите идеи за духовната супстанција Беркли ги докажува со помош на неколку аргументи:
Учењето за идеите
Според Беркли, иако идеите постојат само во духот, тоа не значи дека тие постојат само во нашиот дух ниту дека самиот дух е нивниот извор. Меѓу идеите кои се наоѓаат во нашиот дух има и такви кои духот може, по својата волја, да ги менува, да ги создава и уништува, но исто така, има и идеи кои се надвор од власта на нашиот дух. На пример, човекот може да ги создава идеите на размислувањето, фантазијата или сеќавањето, но сетилните идеи не зависат од нашата волја. Покрај тоа што не зависат од волјата, сетилните идеи се многу посилни и поживи и покажуваат поголема постојаност и ред. Врз таа основа, Беркли заклучува дека причината (изворот) на сетилните идеи мора да се наоѓа надвор од нашиот дух - таа причина е Бог кој во нас ги предизвикува сетилните идеи. Тоа, пак, значи дека духот има двојна активност: од една страна, тој како разум (understanding) ги забележува идеите кои Бог ги втиснува во нашите сетила, а од друга страна, духот како волја (will) слободно создава идеи или изведува разни операции со нив.
Со претпоставката за Бог, Беркли се обидел да ги избегне критиките насочени кон неговото учење, кое реалните предмети ги сведува на фантазија, на замислени нешта. На таа критика, Беркли одговара дека тој не одрекува дека постојат реалните предмети, но тврди дека тие не се материјални предмети, туку само идеи кои Бог ги втиснал во нашите сетила. На тој начин, Беркли се брани од уште една критика на неговото учење: Што се случува со реалните предмети, кога нашиот дух ќе престане да ги забележува? На пример, ако човекот излезе од собата, дали тоа значи дека предметите во неа престанале да постојат? Според Беркли, во тој случај, предметите престанале да постојат во нашиот дух, но тие продолжуваат да постојат во вечниот божји дух.
Практичната полза од филозофијата
Во завршниот дел на својата главна филозофска расправа, Беркли зборува за практичната полза од неговото учење. Во таа смисла, тој истакнува: „Кога материјата еднаш е исклучена од природата, таа со себе носи толку скептички и безбожни идеи, толку неверојатен број препирки и таинствени прашања, кои им биле трн во окото на теолозите како и филозофите, и му задала толку бесплодна работа на човештвото“. Всушност, самиот Беркли истакнува дека главната цел на неговото филозофско учење е одбраната на христијанската религија. Така, самиот тој вели: „Бидејќи најпосле, тоа што заслужува прво место во нашето учење е грижата за Бога и нашата должност. Нејзиното ширење беше главен поттик и намера на мојот труд и така, ќе го сметам потполно бескорисно и бесцелно ако со она што го реков не би можел да ги поттикнам своите читатели на побожното чувство на присутноста на Бога... и да ги почитуваат и прегрнат спасоносните вистини на евангелието чие познавање и извршување е највисокото совршенство на човековата природа“.
Морална филозофија
Трактатот „Пасивна послушност” (1712) е главниот придонес на Беркли за моралната и политичката филозофија. Други важни извори на моралните ставови на Беркли се „Алкифрон” (1732), особено дијалозите I-III, и „Говор до судиите” (1738).
Местото на Беркли во историјата на филозофијата
„Расправа за принципите на човековото знаење” на Беркли била објавена три години пред „Универзален клуч” на Артур Колиер, кој изнесол слични тврдења како на Беркли. Сепак, немало никакво влијание или комуникација меѓу двајцата писатели. Германскиот филозоф Артур Шопенхауер пишува: „Затоа, Беркли е првиот кој сериозно се осврнал на субјективната почетна точка и непобитно ја докажал нејзината апсолутна неопходност. Тој е таткото на идеализмот...”
Џорџ Беркли е познат во учебниците по филозофија како голем претставник на британскиот емпиризам. Тој влијаел на многу современи филозофи, особено на Дејвид Хјум. „Мислата на Беркли ја овозможила работата на Хјум, а со тоа на Кант“, забележува Алфред Норт Вајтхед. Некои автори повлекуваат паралела меѓу Беркли и Едмунд Хусерл. Филозофските идеи на Беркли не биле многу влијателни во негово време. Но, интересот за неговите доктрини се зголемувал од 1870-тите, кога Александар Кембел Фрејзер, главниот изучувач на Беркли во XIX век, го објавил „Творештвото на Џорџ Беркли”. А.А. Лус и Томас Едмунд Џесоп, двајца од најистакнатите изучувачи на Беркли на XX век, дале моќен поттик на сериозни студии на филозофијата на Беркли со што Берклиевата стипендија се издигнала на ниво на специјална област на историско-филозофската наука. Опсегот на Берклиевата стипендија за историјата на филозофијата расте. Ова може да се процени од најопсежните биографии на Беркли. Околу 300 дела за Беркли биле објавени во периодот од 1709 до 1932 година. Во периодот од 1932-1979 излегле над илјада дела, т.е. 20 дела годишно. Во 1970 година, во Ирска, започнало објавување на посебно списание („Беркли Стадис“) за животот и мислата на Беркли.
Теологија
Џорџ Беркли, како верен приврзаник на религијата, верувал дека Бог е непосредната причина на сите наши искуства. Текот на мислата на овој ирски епископ е интересен. Тој не го одбегнува прашањето за надворешен извор на разновидноста од сетилни податоци на располагање на човекот. Се трудел да покаже дека причините за осетите не се нештата, бидејќи она што ние го нарекуваме нешто и без основа се смета дека е различно од нашите осети се изградени од осети. Следствено, мора да постои надворешен извор на сите неисцрпни, разновидни сензации (таква е логиката на субјективниот идеалист)... Беркли заклучил дека изворот на нашите осети мора да биде Бог; Тие му беа дадени на човекот, а тој треба да ги види знаците и симболите во нив кои ги носат Божјиот збор во себе.
Доказот на Беркли за постоењето на Бог
Колкава сила и да имам врз моите мисли, идеите перципирани од разумот не се зависни од мојата волја. Кога сред бел ден ќе ги отворам очите, не е во моја моќ да изберам дали ќе гледам или не, или да одредам кои објекти ќе бидат во мојот видокруг. Исто како и за другите сетила, идеите втиснати во нив не се битија на мојата волја. Затоа, мора да постои некоја друга волја или дух што ги произведува.
Нова теорија за вид
Во пасусите 1-51 од „Есеј за нова теорија на вид”, Беркли расправа против класичните научници на оптиката со мислењето: просторната длабочина како растојанието помеѓу перципирачот и перципираниот објект е самото по себе невидливо. Имено, растојанието е перципирано од искуство наместо преку самите сетила. Беркли продолжува да расправа дека оптичките знаци како перципираната проширеност или „конфузија” на објектот може да се користат за индиректно да се пресуди растојанието бидејќи набљудувачот учи да ги поврзува оптичките знаци со опипливите сензации. Беркли ја дава следнава аналогија во врска со индиректната перцепција на растојание: човекот индиректно го перципира растојанието исто како што индиректно перципира нечија засраменост. Кога гледаме во засрамен човек можеме индиректно да заклучиме дека е засрамен по црвената боја на неговото лице. Преку искуството знаеме дека црвеното лице дава знак на засраменост, бидејќи сме научиле да ги поврземе двете. Прашањето за видливоста на просторот било централно прашање на ренесансната традиција на перспективата и нејзината зависност од класичната оптика во развојот на сликовното претставување на просторната длабочина. Научниците дебатирале на ова прашање уште од времето на арапските математичари од XI век и математичарот Алхасен (ал-Хасан Ибн ал-Хајтам) кој ја потврдил видливоста на просторот во експериментален контекст. Ова прашање, покренато во теоријата за визија на Беркли, е темелно обработено во „Феноменологија на перцепција” на Морис Мерло-Понти во контекст на потврдување на оптичката перцепцијата на просторот (длабочината) и на начин со кој ја побива теоријата на Беркли.
Филозофија на математика
Покрај неговиот придонес во филозофијата, иако индиректно, Беркли има придонес и во областа на математиката. Беркли се занимавал со математиката и нејзиното филозофско толкување уште од најраните фази на неговиот интелектуален живот. Делото „Филозофски коментари” (1707–1708) сведочи за овој интерес:
Аксиома. Нема расудување за нештата за кои немаме идеја. Според тоа нема расудување за инфинитезималностите. (#354) Одземете ги знаците од аритметиката и алгебрата, што останува? (#767) Тоа се чисто вербални науки и потполно бескорисни освен за примена во човековите општества. Нема шпекулативни знаења, нема споредби на идеи во нив. (#768)
Беркли објавил две расправи за математиката во 1707 година. Во 1734 година го објавил „Аналитичар” со поднаслов – Говор кој се обраќа на неверен математичар, критика на калкулус. Флоријан Кајори ја нарекол оваа расправа „најспектакуларниот настан на векот во историјата на британската математика”. Неверниот математичар се верува дека бил или Едмонд Халеј или Исак Њутн – ако се работи за вториот тогаш се работи за посмртно обраќање бидејќи Исак Њутн починал во 1727 година. „Аналитичар” претставува директен напад на темелите и принципите на инфинитезималното сметање и, особено, идејата за флукс или инфинитезимална промена која Њутн и Лајбниц ја користеле за да го создадат калкулусот. Беркли ја сковал фразата духови на починатите количини позната на оние кои го изучуваат калкулусот (видете, книгата на Ијан Стјуарт „Од тука до бесконечност”, глава 6), која ја доловува суштината на критиката.
Почитување
Беркли заедно со Џозеф Батлер се почестени со празникот што се слави на 16 јуни по литургискиот календар на епископската црква во САД. Еден колеџ и епископски семинар на универзитетот Јејл го носат името на Беркли, како и библиотеката на колеџот Тринити во Даблин.
Лутичиња
Според податоците на Кралските ботанички градини од Лондон, ова семејство се состои од 51 до 88 родови со околу 2.500 видови. По бројност, најважни родови се Ranunculus (600 видови), Delphinium (365 видови), Thalictrum (330 видови), Clematis (325 видови) и Acontium (300 видови).
Лутичињата можат да се најдат насекаде низ светот, но најчести се во умерените и ладни области на северната полутопка. Семејството опфаќа многу украсни растенија кои потекнуваат од Хималаите, од кои некои се со лековита вредност.
Морфологија
Лутичињата се јавуваат како тревести растенија, грмушки или лијани. Стеблата се со концентрични спроводни снопчиња или, пак, тие се расфрлени во стеблото. Присутни се алкалоиди од типот на ранункулин или некои тритерпеноидни сапонини. Листовите се последователни и спирално поредени на стеблото, прости или сложени, а нерватурата е палматна или пинатна.
Соцветијата се со симподијален раст, а понекогаш се редуцирани до еден цвет. Цветовите се најчесто хермафродитни, со радијална или билатерална симетрија, цветните дршки се кратки или долги. Околуцветните елементи обично не се триделни. Чашкините ливчиња се најчесто 5 и се слободни, што е исто и за венечните. Базалниот дел од околуцветникот најчесто произведува нектар (веројатно од стаминодиите, односно стерилни прашници). Прашниците се многубројни, додека поленот е триколпатен. Плодните листови се обично 5 или повеќе, често редуцирани до 1, многу често слободни. Плодникот е натцветен, додека плацентацијата е странична. Плодот е во вид на збир од оревчиња, а кај некои претставници бобинка.
Цветната формула на лутичињата е: * K2-5 C5 A ∞ G∞
Систематика
Ова семејство е прифатено од сите таксономи и од APG системот. Таа е дел од редот Ranunculales во кладот на вистински дикотиледони (Eudicota).
Следниот кладограм е даден од страна на APG II системот кој се основа на скорешната молекуларна филогенија.
Петар Кропоткин
Петар Алексеевич Кропоткин (Пётр Алексеевич Кропоткин; 9 декември 1842 - 8 февруари 1921) — руски географ  , економист , активист , филолог , зоолог , еволуциски теоретичар , филозоф, писател и еден од најпознатите анархисти. Тој, исто така бил еден од најважните теоретичари на анархокомунизмот. Поради неговата титула принц, тој меѓу анархистите е познат како „Анархистичкиот принц“.
Има напишано многу книги, памфлети и други дела, но меѓу најзначајните се издвојуваат Освојувањето на лебот, Полиња, фабрики и работилници , неговото научно дело Заемна помош: фактор на еволуцијата , како и неговото последно (недовршено) научно дело Етика, за кое пред својата смрт успеал да го заврши само првиот том Етика: потекло и развој.