cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Цијанобактерии
Рана историја
Онколитите се седиментни структури составени од онкоиди, кои се слоевити структури формирани од цијанобактериски раст. Онколитите се слични на строматолитите, но наместо да формираат столбови, тие формираат приближно сферични структури кои не се прицврстени за подлога. Онкоидите често се формираат околу централно јадро, како што е фрагмент од школка, и структурата се формира со депонирање на калциум карбонат кои микроорганизмите го инкорпорираат. Онколитите се индикатори за топла вода во фотичната зона, а се наоѓаат и во слатководните средини. Овие структури ретко надминуваат 10 сантиметри во пречник.
Значење во индустријата и биотехнологијата
Неодамнешните истражувања укажуваат на потенцијална примена на цијанобактериите за производство на обновлива енергија со претворање на сончевата светлина во електрична енергија. Во тек се и напорите за комерцијализирање на горива на основа на алги како дизел, бензин и авионско гориво.
Цијанобактериите имаат способност да произведуваат супстанци кои еден ден би можеле да служат како антивоспалителни и антибактериски агенси.
Екстрахираната сина боја од цијанобактеријата Spirulina се користи како природна боја за боење на храна и кондиторски производи.
Јон Антонеску
Јон Виктор Антонеску (Ion Victor Antonescu) (15 јуни 1882, Питешт - 1 јуни 1946, близу Жилава) бил премиер и водач на Романија за време на Втората светска војна од 4 септември 1940 до 23 август 1944.
Детство, младост и воена кариера
Антонеску е роден во високосреднокласно семејство со воена традиција. Посетувал воени училишта во Крајова и Јаш и матурирал на Коњичката школа како првенец во 1904 и во 1911 на воената академија.
Како поручник, Антонеску земал учество во загушувањето на селанската буна во 1907 во и околу градот Галат. Заради неговата суровост се здобил со името „Црвеното куче (Câinele roşu)“. Во 1913, се борел во Втората балканска војна против Бугарија. Бугарската армија веќе била спремена за борба против Србија и Грција, а влегувањето на Романија во војната ја натерала Бугарија да бара преговори за мир. По војната (во која Романија ја добила Јужна Добруџа), Антонеску ги добил највисоките воени почести на Романија.
За време на Првата светска војна (1916-1918), Антонеску бил шеф на армијата на Генерал Константин Презан. Во август 1916, романски војски ги преминале Карпатите, во обид да ја преземат Трансилванија (тогаш територија на Австроунгарија, но главно населена со Романци), но нивната офанзива била запрена од австроунгарските војски со германска помош. Катастрофата кај Тутракан (24 август) покажала дека романската армија не е спремна за војната. Германски и бугарски војски притискале кај Добруџа, руски војски се повлекувале (нивната задача била да ја бранат линијата кај Дунав), а романската армија морала да се повлече од Трансилванија и да ја брани карпатската граница.
По преминот на непријателски трупи преку планините во Старото Кралство, Антонеску добил задача да направи одбранбен план за главниот град Букурешт. Битката за Букурешт била загубена, заради тоа што непријателот го пресретнал офицерот што го носел планот. Романскиот кралски суд, армијата и администрацијата морале да се повлечат во Молдавија. Антонеску учествувал во одбраната на Молдавија во 1917, кога романската армија, помагана од Француската мисија, а водена од Генерал Анександру Авареску, успеала да ја запре германската војска водена од Маршал Макенсен. Тој бил и надгледувач и координатор во Битката за Марасешт.
Во доцната 1917 започнала Руската револуција. Советска Русија склучила мир со Германија, оставајќи ја Романија како единствен непријател на Централните сили на Источниот фронт. Во овие услови, во 1918 година, романската влада и парламентот го потпишале Букурешкиот мировен договор со Германија и нејзините сојузници. Истата година, Романија го прекршила договорот со објаснување дека кралот Фердинанд I Романски не го потпишал договорот. Со тоа што повторно влегла во војна со реорганизирана армија, Романија успеала да ги оствари одлуките на Националниот Романски Совет што на крај довело до враќање на Трансилванија во Романија. По стигнувањето до реката Тиса, кралот Фердинанд го земал својот медал и го дал на потполковникот Антонеску велејќи му: „Антонеску, никој во оваа земја не знае подобро од кралот колку многу ти должиме“.
Меѓу 1922 и 1926, бил дипломатски претставник на Романија во Франција и во Велика Британија. По враќањето во Романија, бил управник на „Високата Воена Школа (Şcoala Superioară de Război)“ од 1927 до 1930, шеф на армијата во 1933 и 1934 и министер за одбрана во 1937 и 1938.
Издигнување
Генерал Антонеску бил назначен за Премиер од кралот Карол II на 4 септември 1940, по предавањето на Бесарабија и северна Буковина на СССР (28 јуни 1940) и северната половина од Трансилванија на Унгарија (30 август 1940) и три дена пред Јужна Добруџа да биде дадена на Бугарија (7 септември 1940). На 5 септември, по барање на Антонеску, кралот го укинал уставот од 1938, го распуштил Парламентот и му дал на Антонеску целосна моќ. Таа вечер, го натерал кралот да абдицира и да ја напушти земјата, што било сторено на 6 септември. Принцот Михаил бил назначен за нов крал, но неговата моќ била ограничена само на церемонијални должности, како што е главен заповедник на армијата. Антонеску се себепрогласил за водач на Романија (Conducător) и вовел диктатура.
По одбивањето на традиционалните, демократски партии на Романија да пратат компетентни членови во владата, Антонеску се свртел кон националистичката Железна гарда и им понудил места во владата (15 септември 1940). Антонеску сакал да ја доведе Железната гарда под негова директна контрола, затоа што нивните паравоени активности ги газеле властите во државата. На крајот, откако Антонеску неколкупати ги одбил барањата на Железната гарда за поголеми моќи, тие бунтувале (21 јуни 1941). Антонеску брзо го задушил бунтот (со дозвола од Германија, чии економски и воени интереси барале стабилност во Романија), а нејзините водачи ги затворил или избркал од земјата.
Сојузништво со Германија
Антонеску склучил сојуз со нацистичка Германија, со што ја зајакнал стабилноста и стратегискиот материјал, како што се романските нафтени резерви. Понатаму, Антонеску бил задоволен од изгледите за победа во војна против СССР заради неговата омраза спрема Болшевизмот, и се надевал дека тоа ќе му го загарантира повторното освојување на Бесарабија и северна Буковина. Исто така, со учеството во војната на источниот фронт, Антонеску се надевал дека ќе го убеди Хитлер да му ја врати северната половина на Трансилванија откако непријателството ќе заврши. Тој бил информиран за операцијата Барбароса лично од Хитлер 10 дена пред да започне.
Романски војски се приклучиле на германската војска во нејзиниот напад против Советскиот Сојуз (22 јуни 1941) и повторно ги заземале изгубените територии Бесарабија и северна Буковина. Провинцијата Приднестровие исто така паднала под романска власт. Наскоро, по освојувањето на градот Одеса, романската база била разнесена, веројатно од комунисти што се преправиле во цивили. Антонеску наредил одмазда, што довело до масакар во Одеса.
По освојувањето на Бесарабија и северна Буковина, Антонеску ја повел романската војска подлабоко во советската територија, одлучен да ги следи германските трупи до целосната победа против советската армија (како што рекол за време на неговото судење: „Кога една земја е во војна, нејзината армија мора да оди до крајот на светот за да ја добие војната. Тоа е еден од основните принципи на војната, што важи од времето на Римјаните до ден денес. Пребарајте во историјата на војните, за било која нација, во било кој век, и ќе видите дека никој не ја запрел армијата на границата, туку оди понатаму, целејќи да ја уништи непријателската армија. Така направил Наполеон, кој стигнал до средината на Русија, така направил Александар Руски, кој стигнал дури до Париз“).
Оваа одлука не ја оправдале ни романските политичари (од традиционалните партии) ни сојузничките сили. Иако Антонеску посветил најголем дел од своето време на воени работи, не успеал да ја припреми романската армија за долготрајната кампања. За да го задоволи Хитлер, Антонеску праќал на фронтот цели дивизии со ограничено вооружување. Германците ги вооружувале само пред битка. По губењето на Битката за Сталинград, големите претрпени загуби и губењето на советските територии, популарноста на Антонеску нагло паднала.
Падот
Во 1943, претставници на Антонеску (членови на традиционалните партии) двапати се сретнале со претставници на САД и Велика Британија (во Каиро и Истанбул) барајќи мир, но Сојузниците барале Антонеску прво да склучи мир со Русите. Антонеску одбил безусловно предавање на Русите, но продолжил да преговара со нив преку претставниците во Стокхолм. Во август 1944, кога Русите веќе влегле во романска територија, Антонеску примил предлог за мир од Александра Колонтаи (агент на Сталин во Стокхолм). Овој предлог барал повлекување на германската војска во рок од 15 дена, дозвола за преминување на Русите преку северниот дел од земјата (југот и главниот град би останале без Руси) и признавање на романските територијални претензии врз Северна Трансилванија од страна на СССР. Имајќи ја на ум огромната супериорност на советските сили, оваа навидум добронамерна понуда била разбрана или како дозволување на советските трупи да извршат притискање врз германската армија или само како блеф.
На 22 август 1944, советски војски ја нападнале Романија, одлучени да го окупираат главниот град пред предлогот за мир да биде потпишан. Антонеску припремил 9 елитни дивизии за кои се надевал дека ќе ги држат советите неколку недели, додека договорот да биде потпишан од двете страни. Телеграмата од Стокхолм пристигнала на 22 август, но била пресретната од опозицискиот водач Јулиу Маниу, кој ковал завера заедно со кралот Михаил, други членови на опозицијата и дури со Комунистичката партија на Романија, против режимот на Антонеску.
На 23 август 1944, Михаил го поканил Антонеску во својата кралска палата. Откако Антонеску ја објаснил ситуацијата на воениот фронт, кралот го прашал дали би потпишал безусловно предавање на Русите. Антонеску му кажал на младиот крал за договорот што требало да го потпише, иако немал доказ (како што би била телеграмата). Исто така му кажал и дека „потпишувањето на безусловно предавање на Русите е како скокање од авион без падобран“. Кралот го распуштил Антонеску и неговиот кабинет. Во истото време, војници влегле и го уапсиле Јон Антонеску и министерот за надворешни работи, Михаи Антонеску, и ги затвориле во палатата.
Во истото време, кралот Михаил прогласил прекин на огнот на романската страна. Меѓутоа, советската армија немала намера да престане да се бори. Русите земале преку 600 000 романски војници што не се бореле, како заробеници. Германците не ја признавале новата романска влада и го нападнале главниот град. Романската армија сепак успеала да ги запре. Неколку дена подоцна, Советите го окупирале Букурешт. Договорот за мир, т.е. безусловно предавање, бил потпишан само со Советите, на 12 септември 1944.
Судење и смрт
По враќањето од Советскиот Сојуз на 9 април 1946, следниот месец почнало судењето на Антонеску од страна на Букурешкиот Народен Трибунал, од влада контролирана од комунистите и осуден е за предавство на романскиот народ и за бенефиции на нацистичка Германија, економско и политичко предавство на Романија на Германија, соработка со Железната гарда, убиство на неговите политички противници, масовни убиства на цивили и злосторства против мирот, и за учество во германската инвазија на СССР. Бил осуден на смрт и стрелан на 1 јуни во затворот Жилава.
Делумна рехабилитација
На 5 декември 2006, Букурешкиот апелационен суд ја отфрлил осудата на Антонеску за злосторствата против мирот, на основа дека условите во 1940 биле такви што имало потреба од одбранбена војна против Советскиот Сојуз, така што третиот член од конвенцијата од 1933 за насилство, не важи за неговиот случај. Судот прогласил неколку делови од осудата на Народниот трибунал од 17 мај 1946 на Антонеску, за безначајни. Како резултат од ова, Антонеску и 20 други луѓе биле прогласени за невини за злосторствата против мирот, против народите на Советска Русија и за некои воени злосторства што се јавиле како резултат на воената соработка помеѓу Романија и Германија. Судот не ги променил осудите од 1946 во врска со учеството во Холокаустот.
Судот одлучил дека војната против СССР за ослободување на Бесарабија и северна Буковина била неопходна за отстранување на возможната воена закана од СССР и дека воената соработка со Германија за овие цели била исто така неопходна. Меѓутоа, судот одлучил и дека Романија преку режимот на Антонеску воено соработувала со Оската на злото без воен договор, со што Романија е сама одговорна за своите постапки, покрај оние на Оската. Со учеството во планот Барбароса, Романија учествувала во освојувачката војната против СССР и Обединетите Нации, со што одлуката на судот од 1946 била потврдена во овој поглед.
Антонеску и Холокаустот
Антонеску и неговата влада биле директно одговорни за убиството на меѓу 280 000 и 380 000 Евреи и преку 10 000 Цигани во Романија и Советските територии што ги окупирала. Делот на Романија во Холокаустот, т.е. нејзиниот придонес како независна, неокупирана земја е втор по големина по оној на нацистичка Германија. Покрај повеќе од доволните докази, долго време овие истребувачки злосторства и одговорноста на Антонеску се одбивани од страна на ревизионистички историчари, но и на официјално ниво. Сепак, во 2004 романската влада со Јон Илиеску официјално ја признала романската одговорност и онаа на Антонеску. Воведен е ден за спомен на Холокаустот.
Веднаш по доаѓањето на власт на Антонеску, тој ги проширил антиеврејските закони. Во 1941 и 1942, биле донесени 80 антиеврејски закони. Со почеток на крајот на октомври 1940, Железната гарда започнала огромна антисемитистичка кампања, мачејќи и претепувајќи Евреи и крадејќи ги нивните продавници. Во 1941 насилството против Евреите на Антонеску требало да земе посистематски карактер, стигнувајќи го својот врв кога Романија влегла во „светата војна“ против Советскиот Сојуз, војна којашто тој ја сметал, како Хитлер, за војна со метафизички и апокалиптичен карактер. Евреите биле сметани за движечка сила зад најголемиот непријател на Романија - Болшевизмот. Оваа идеологија ги објаснува последователните ѕверства заповедани од Антонеску. По прогресот на романската армија и јавувањата за напади од Еврејски „групи на отпорот“, Антонеску наредил депортација на Евреи од Бесарабија и Буковина во Приднестровие (помеѓу 80 000 и 150 000), кои биле сметани, лажно, за „комунистички агенти“ од романската администрација. Овие депортации се извршувале со таканаречени „возови на смртта“, коишто биле специфично дизајнирани да допуштаат само неколку преживеани да ја достигнат целта - работнички кампови во Приднестровие каде што многу повеќе Евреи требало да умрат во ужасни услови.
И покрај германскиот притисок, во 1943 Антонеску ја запрел депортацијата и ги откажал плановите за депортација на целата еврејска популација од останатите делови од земјата во логори на смртта во окупирана Полска. Ова не е доказ дека тој се откажал од својот антисемитизам, но само дека почнал да сфаќа дека војната е загубена и дека треба да почне да бара начини да се усогласи со Сојузниците. Во исто време, ги зголемил даноците и принудната работа во останатите еврејски заедници.
Околу 24 000 Цигани (приблжно 11 500 номадски и 13 000 неномадски Цигани) биле депортирани во Приднестровие каде што се проценети 11 000 погубени. Овие депортации вклучувале и многу луѓе осудени за злосторства, што претставувало решение за задржување на сигурноста во земјата, додека повеќето мажи биле на воениот фронт.
Маќеата на Антонеску, Фрида Куперман, била Еврејка, како и неговата прва жена, Рашела Мендел, со која се оженил додека бил аташе во Лондон во триесеттите години од 20 век.
Освојувачи на медали на Зимските олимписки игри 1988
Во списокот на освојувачи на медали по земји на Зимските олимписки игри 1988 се наведени сите земји-учеснички на игрите кои освоиле медали. Најуспешна нација на игрите била репрезентацијата на Советскиот Сојуз, која освоила 11 златни од вкупно 29 медали.
Скорпија (хороскопски знак)
Хороскопскиот знак Скорпија (латински: Scorpius, грчки: Σκορπιός) го носат оние коишто се родени помеѓу 23 октомври и 21 ноември. Со овој знак владее планетата Плутон. Симболот го претставува убодот на опашката на скорпијата, или машки полов орган.
Освојувачи на медали на Зимските олимписки игри 1988
Список по земји
Списокот е направен според информациите добиени од Меѓународниот олимписки комитет (МОК) и е во склад со прописите утврдени од страна на МОК за составување на ваквите списоци. Според прописите, земјите во списокот се претставени со нивните национални олимписки комитети, а се подредени по бројот на освоени златни медали. Доколку се случи две или повеќе земји да имаат еднаков број на освоени златни медали, подредувањето продолжува по освоените сребрени, па по освоените бронзени медали. Доколку се случи две или повеќе земји да имаат освоено ист број на златни, сребрени и бронзени медали, тогаш тие заземаат исто место во списокот и се прикажани според редоследот на првата буква во абецедата.
Скорпија (хороскопски знак)
Мотивација
Скорпијата не го прифаќа животот лесно. Има чудесна меморија: не заборава неправда, ниту љубезност. Мислењето за другите штом еднаш ќе го формира, може да биде за цел живот. Скорпијата е критична кон другите, лесно ги наоѓа нивните слабости и ги користи за да си игра со нив. Оние што ѝ сметаат може да бидат „каснати“. Скорпијата е фасцинирана од сè што е скриено, мистериозно, окултно. Тежнее да ги истражи тајните од било кој вид (од вашите лични тајни до тајните на униврзумот), а понекогаш тоа ќе го направи и со сомнителни средства.
Во работа и интереси
Повеќето Скорпии сакаат да работат во професии каде нивниот талент за истражување може да биде корисен. Ги има во сите видови истражувачки проекти (научници, детективи, судски експерти, доктори, ветеринари, хирурзи, психолози). Ги привлекуваат подземни или подводни активности (рударство, археологија, нуркање), и секогаш им е потребно да бидат сфатени сериозно.
Во односи
Скорпијата е срамежлива и ги крие своите чувства. Одбира да остане сама, побрзо отколку да биде одбиена. Но, кога еднаш ќе биде вовлечена во врска, постојана е и како љубовник и како пријател и како непријател. Скорпиите поседуваат личен магнетизам и се привлечни за спротивниот пол, но можат да чекаат со години додека да го најдат вистинскиот партнер за себе. Екстремно се љубоморни, а скандалите ги сфаќаат како можност за раздвижување на врската.
Домашен живот
Почестени сте ако сте поканети во домот на Скорпијата, затоа што тоа е приватна територија во која смеат да влезат само одбраните. Жената Скорпија ќе се занимава со средување по дома, а машкото Скорпија ќе го начекате како се занимава со поправка на некакви апарати, и сите делови ќе бидат на подот. Се разбира дека вие како гостин ќе бидете оставени сами да се забавувате, па можете да прочитате некоја книга од нивната домашна библиотека со детективска содржина. Вашите домаќини не си легнуваат рано, но од разговор ќе слушате само за болести или за нечија смрт, или сите заедно ќе се загледате во филмот на телевизија. Скорпиите родители се многу горди на своите деца, и ги поддржуваат во сите младешки глупости.
Зборови што ги опишуваат Скорпиите
Важи и за двата пола: длабоки, страсни, продорни, моќни, со јака волја, со само-контрола, мистериозни, темелни. Понекогаш: свирепи, критични, неискрени, љубоморни, морбидни, посесивни, навредливи, осветољубиви.
Бура
Луња или бура — секоја нарушена состојба на животната средина или атмосфера на астрономско тело, особено што влијае на нејзината површина и подразбира невреме. Може да биде обележанa со значителни нарушувања на нормалните услови како што се силен ветер, град, обилни врнежи (снег, дожд), силни ветрови (тропски циклон) или ветар што носи некоја материја низ атмосферата како снежна бура, ледена бура и песочна бура.
Настанок
Невремето се создава, кога нискиот притисок владее, со висок притисок околу него. Ова е формација на непријателски природни сили, што создаваат разни ветрови, бури, тешки снегови, тешки дождови и слично.
Сонцето нерамномерно ја затоплува Земјата. Близу до екваторот, тоа силно грее и го загрева воздухот и океаните. Така, една голема воздушна маса полна со водена пареа се крева високо во небото. На Северниот и Јужниот Пол сончевите зраци се послаби. Таму се создава сува студена воздушна маса. Разликите во температурата и ротирањето на Земјата предизвикуваат постојано движење на воздушните маси. Топлиот воздух од екваторот се движи во северен и јужен правец, а студениот воздух се движи од половите кон екваторот.
Видови
Имаме повеќе вида на невремиња.
Ледените бури се едни од најпознатите облици на зимското невреме. Температурите се под 0° и е под смрзнувачко на телесната покривка на земјата.
Снежната бура се означува кога паѓа снег со така брзина од 5 цантиметри на час.
Оваа бура се означува кога на океаните дува ветер повеќе од 90 километри на час (км/ч).
Торнадото е силен ветер што едноставно од облаците се прикачува на земјата со ротација. Најчесто изгледа темно, со форма на циклон. Торнадото е најзастапено во САД (Tornado Alley)
Аивоански јазик
Аивоанскот (матичен назив: Äiwoo) е австронезиски јазик кој се зборува на Рифските Острови и Нендо во Соломоните. Јазикот исто така е познат како рифски јазик. Аивоанскот јазик е најголем од групата на рифско-сантакруски јазици со околу 8000 луѓе.
Класификација
Аивоанскиот е дел од малат група на рифско-сантакруски јазици, која пак е дел од австронезиската група на океански јазици.
Пуфер
Пуферот претставува раствор кој се спротивставува на промените во концентрацијата на хидрониум и хидроксилните јони при додавање мали количества на киселина или база, или при разблажување. Притоа треба да се нагласи, дека pH вредноста на растворот неизбежно се менува, но во значително помала мерка во споредба со непуфериран раствор. Пуферите најчесто се состојат од слаба киселина (или база) и од нејзината конјугирана сол.
Едвард Хопер
Едвард Хопер (Edward Hopper, Њујорк, 1882 година — Њујорк, 1967 година) е американски сликар и графички дизајнер.
817
817 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 817 година од новата ера, 817. од првиот милениум, 17. од IX век и осма од 810-тите.
Едвард Хопер
По студирањето во Њујорк продолжил да се усовршува во Европа. Иако во Париз се среќава со делата на импресионистите по враќањето во САД му се посветува на реализмот и станал главен претставник во правецот на Американската Сцена. Се интересирал тематски првенствено негативните страни на животот во САД (осамени во транспорт и ресторани, и меланхолија на градот предградијата). Се создаде и типична Американска идеја на пејзажот. Неговите дела се одликуваат со сценски приказ, за кој се чини дека секој момент во животот изумрел. Човечки фигури, дејствуваат како да се вкочанети. Исто така, се забележува и јасна, светлина и изрази на остри сенки. Со својот реалистичен начин на сликање, тој стана еден од фото-реализам.
817
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6325 и 6326 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5567 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4577 и 4578 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 1570.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 817 година се протега во 3453 и 3454, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3513 и 3514 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1360. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 201 и 202 исламска година.
Палата на културата (Јаш)
Палата на културата (Palatul Culturii) — објект кој се наоѓа во Јаш, Романија. Зградата служела како административна и судска палата до 1955 година, кога нејзината намена била сменета и претворена во музеј. Исто така, во зградата се сместени Центарот за конзервација и реставрација на културното наследство и се одржуваат разни изложби и други настани.
Палатата на културата е наведена во Националниот регистар на историски споменици.
Историја
Изградбата започнала во 1906-1907 година, и делумно била изградена врз старите рушевини на средновековниот Кнежевски суд во Молдавија (1434), а делумно на темелите и првите нивоа на поранешната неокласична палата, датирана во времето на принцот Александар Мурузи (1804-1806, архитект Јохан Фрајвалд), повторно изграден од принцот Михаил Стурдза (1841-1843, архитект Николај Сингров) и демонтиран во 1906-1907. Од оваа последна зграда, палатата ја наследила легендата за 365-те соби, колку што денови има во една година.
Романскиот архитект И.Д. Бериндеј бил назначен за нов изглед на зградата и тој го дизајнирал во елегантен нео-готски стил. За време на Првата светска војна, градежните работи биле прекинати поради ограничувањето на ресурсите, но недовршената зграда ги засолнила романската и руската војска и различни јавни институции и воените болници се наоѓале во неа. Објектот конечно бил завршен на 11 октомври 1925 година, а официјално бил отворен, една година подоцна, од кралот Фердинанд I.
До 1955 година во зградата се наоѓал окружниот суд и другите јавни институции. За време на Втората светска војна, во палатата биле засолнети германските трупи, а потоа и советските трупи. Помеѓу 1975 и 1977 година, дрвото од последниот кат ило заменето со цемент, фиксиран со челични мрежи. Новото обновување го одржувал објектот до земјотресот од 1977 година. Проектот за обнова на големи размери, кој се смета за еден од најкомплексните во Романија од 1990 година, започнал во 2008 година. Делумното завршување на работите требало да заврши во 2016 година.
Архитектура
И покрај архаичниот изглед, палатата била дизајнирана така што да ги интегрира современите материјали и технологии. Така, камените блокови биле заменети со светлина и многу поевтини материјали. Освен тоа, некои соби биле украсени со посебен материјал со лиценца на Анри Коанда, под името Боис-Цимент и имитирање на дабовото дрво. Декоративни елементи од железарија се исто така извонредни и и за восхит, на пример, вратите на Салата на Војводите. Зградата исто така била опремена со високотехнолошки објекти за тие времиња, како што се електрично осветлување, (пневматско) греење, вентилационен систем, термостат. Земајќи ги предвид 14-те пожари што го погодиле регионот, Бериндеј (главниот архитект) ја тргнал дрвената структура на таванот, додека за покривот користел посебен материјал, наречен етернит.
Саат кула
Влезот на палатата се одвива преку преку големата саат-кула, со огнени куполи. Кулата е централниот архитектонски дел на палатата. На секоја од трите изложени страни има лице на часовникот со пречник од 3,25 m (11 ft). Часовниците се украсени со витражи што ги претставуваат 12-те астролошки знаци. Двајца млади мажи облечени во национални носии, насликани на страните на часовникот се соочуваат со чување на часовникот. Карионот во кулата има 8 ѕвона кои на секој час ја пејат Union Hora со помош на тапан.
Молдавски национален музејски комплекс
Во националниот музејски комплекс „Молдавија“ (романски: Complexul Muzeal Naţional "Moldova") се наоѓаат четири музеи сместени во Палатата на културата: Музеј на уметноста, Музеј на историјата на Молдавија, Етнографски музеј на Молдавија и музеј за наука и техника. Музеите, исто така, содржат свои продавници и библиотеки, како и сали за привремени изложби.
Музеј на уметност
Музејот на уметноста, основан во 1860 година, е најстариот и има најголема уметничка колекција во Романија со повеќе од 8.700 дела, од кои 1.000 припаѓаат на национално и универзално наследство. Се наоѓа на првиот кат на палатата, има 24 соби за постојани изложби, наредени во три галерии (Универзална ликовна галерија, Романска галерија на модерна уметност и Галерија на современи уметности). Галериите содржат дела од уметници како што се Караваџо, Паоло Веронезе, Пјетро Либери, Карло Долчи, Салватор Роса, Франческо Солимена, Бартоломе Естебан Мурило, Ентони ван Дајк, и многу други.
Историски музеј на Молдавија
Историскиот музеј на Молдавија бил основан во 1916 година и нуди повеќе од 48.000 предмети од различни области: археологија, нумизматика, декоративна уметност, антички книги, документи итн. Еден од најстарите предмети, мамутски череп од пред 70.000 години, е од средната палеолитска ера. Меѓу другите предмети од значење се керамиката од културата Кукутени, дакиски, сарматски, готски и римски артефакти и оружје и други предмети од средниот век. Историскиот музеј се наоѓа во внатрешноста на палатата на приземјето, на запад, како продолжение на Античкиот музеј основан од Орест Тафрали во 1916 година. Тој има четири дела, праисторија и античка историја, средновековна историја, модерна историја и современа историја, презентирајќи ги главните аспекти на развојот на заедниците во областа од палеолитско време до Втората светска војна.
Етнографски музеј на Молдавија
Етнографскиот музеј на Молдавија, основан во 1943 година, поседува повеќе од 13.000 артикли кои го прикажуваат романскиот развој низ вековите. Молдавскиот музеј за етнографија се наоѓа на западната страна на палатата, на првиот и вториот кат. Овде може да се видат предметите што ги користиле жителите на Молдавија во нивните секојдневни активности: во земјоделството, лозарството, одгледувањето животни, риболовот, ловот, пчеларството. Исто така може да се видат ентериери на селските куќи, уреди кои се користиле за керамика, ткаење, преработка на дрво, колекции на маски и традиционални носии. Многу од овие експонати се постари од 100 години.
Музеј за наука и технологија
Музејот за наука и технологија, со збир од повеќе од 8.500 предмети бил основан во 1955 под името Политехнички музеј и во 1994 година бил преименуван по физичарот Штефан Прокопиу.
Карел Хошек
Карел Антон Хошек (чешки: Karel Anton Hošek), или известен како Антон Чехот — чешки авантурист и македонски револуционер, тиквешки војвода на Внатрешната македоно-одринска револуционерна организација.
Животопис
Карел Антон Хошек или познат како Антон Чехот е роден 1871 година во Прага, која тогаш се наоѓала во рамките на Австроунгарија (денес Чешка). Доаѓа во Македонија за да учествува во востание против Отоманското Царство. Се приклучува во редовите на ВМОРО и од есента 1905 година е четник при кривопаланечкиот војвода Петар Ангелов заедно со австриецот Рудолф Голијат, кој потекнува од Словењ Градец. Од април 1906 година е четник при тиквешкиот војвода Добри Даскалов, во чијшто рајон по касно е назначен за самостоен војвода. Во февруари 1907 година четите на Карел Хошек и Добри Даскалов пружат отпор на чети на српската пропаганда во Македонија во Велешко.
На 24 февруари 1907 година заедно со прилепски чети опкружуваат српска чета од 80 души крај селото Владиловци во областа Азот. Во таа битка против српските чети загинува Антон Чехот заедно со двајца негови четници.
Жарко Пешевски
Жарко Пешевски (роден на 11 април 1991 г.) — македонски ракометар кој игра за Еурофарм Пелистер и за македонската репрезентација.
Клупска кариера
Пешевски започнал да тренира ракомет на 13-годишна возраст во Металург Скопје и во клубот ги поминал сите возрасни категории. Во првиот тим на Металург, Пешевски за прв пат дебитирал во 2014 година, и истата година со клубот ја освоил титулата во македонската супер лига.
На крајот на сезоната 2017–18, Пешевски започнал интернационална кариера, потпишувајќи договор со украинскиот првак Мотор Запорожје. Тој со клубот го освоил украинскиот супер куп и украинското првенство во сезоната 2018–19, а потоа на крајот на сезоната се преселил во германската Бундеслига, потпишувајќи двегодишен договор со екипата на Штутгарт.
Во сезоната 2020–21, тој бил петти најдобар стрелец за Штутгарт во Бундеслигата, постигнувајќи 90 гола, со процент на реализација од 73%.
Официјални имиња на СССР
Официјалните имиња на СССР на јазиците на Советските Републики и други јазици на СССР (по уставен редослед).
ПУ „Јонче Смугрески“ - Бела Црква
Основно училиште „Јонче Смугрески“ (официјално: Подрачно основно училиште „Јонче Смугрески“ - Бела Црква; скратено: ПОУ „Јонче Смугрески“) — подрачно основно училиште во селото Бела Црква, составен дел на истоименото училиште во селото Обршани.
Местоположба
Училиштето се наоѓа на самиот регионален пат 2339 на источниот дел од селото, во насока кон Обршани.
Настава
Во училиштето се изведува настава од прво до петто одделение и наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик во 4 паралелки со вкупно 41 ученик.
Билсбек
Билсбек (Bilsbek) — десен поток на Пинау. Извора во Химелмор помеѓу Хемдинген и Квикборн и тече низ општините Елерхоп, Борстел-Хоенраден, Торнеш и Присдорф. Течение на Билсбек претставува важна природна област, иако Билсбек во минатото во одредени делови била регулирана. Долж Билсбек има мочуришта. Билсбек се влева во Пинау по изминати 15,4 километри. Билсбек во својот долен тек претставува граница помеѓу општината Присдорф и градот Торнеш.
Сања Лефкова
Сања Лефкова (родена на ) — македонска поп пејачка.
Животопис
Како мала Сања се занимавала со гимнастика и со кошарка, но, сепак, на крајот преовладала љубовта кон музиката, и таа се запишала на соло-пеење во Штип. Заедно со Емил Арсов, петнаесетгодишната штипјанка Сања била најмлад учесник на финалната вечер на манифестацијата Плеј - потрага по ѕвезди, одржана во Универзалната сала. Таа ја исполнила темата "Лијат години", на авторскиот двоец - Дарко Димитров (музика, аранжман и продукција) и Александар Митевски (текст).
Приватен живот
Сања е мажена со Мики Христов од Скопје и заедно имаат два сина. Тие подолго време живеат во Лондон, Англија.
Ефтим Методиев Ефтимов
Ефтим Методиев Ефтимов е роден на 21 февруари 1938 година во селото Микрево, Пиринска Македонија, Бугарија. Поради неговото јавно изјавување дека се чувствува Македонец и поради тоа што првородната ќерка ја именувал „Македонка“ е бркан од агенти на Државна безбедност (ДС) и Народна милиција, уапсен во Благоевград и осуден. 1965-1966 година одлежал затворска казна во Стара Загора. По излегувањето од затвор сè до 1978 година е под надзор на бугарската полиција. Тогаш бега во Берово, Социјалистичка Република Македонија. Разочаран дека таа федеративна република не е самостојна македонска држава преку Липица и Трст имигрира во Австралија. Автор на 5 книги со наслов „Македонија-икона на вечниот живот“.
Крале Марко и брат му Андријаш
Содржина
По долготрајно заедничко јунаштво, Крале Марко и брат му Андријаш влегуваат во кавга околу поделбата на еден од трите заробени коњи и Крале Марко го убива својот брат со удар со сабјата право во срцето. Тогаш, смртно ранетиот Андријаш го замолува Крале Марко да не ѝ ја кажува вистината на нивната мајка. Наместо тоа, ако таа го праша зошто му е крвава сабјата, го советува да каже дека убил елен во шумата; а кога таа ќе праша за Андријаш, тогаш да ѝ каже дека останал во туѓа земја, каде се оженил со убава девојка. Најпосле, Андријаш го советува Крале Марко да не го загуби духот, кога во шумата ќе го нападнат разбојници, туку тогаш да го повика неговото име и така да ги исплаши разбојниците.
Осврт кон песната
Песната за Крале Марко и брат му Андријаш прв ја запишал благородникот и поетот од Хвар, Петар Хекторовиќ кој ја слушнал од локалните рибари и ја вклучил во својата книга Ribanje i ribarsko prigovaranje, објавена во Венеција, во 1568 г., а денес е познато името на човекот (кмет на имотот на Хекторовиќ) кој ја испеал оваа бугарштица: Пакоје Дебеља, рибар и веслач, „добар маж и прав“. Притоа, Хекторовиќ напишал дека бугарштицата јазапишал во изворниот облик, без нешто да додаде или измени.
Според Владан Недиќ, песната е пример за високиот уметнички квалитет на бугарштиците, зашто во неа секој детаљ открива голем уметник. Кавгата на браќата е раскажана кратко, а сето останато му е препуштено на братот додека умира. Притоа, благородната порака која ја кажува Андријаш, со сабјата во срцето, ја прави песната исклучителна, зашто благиот прекор упатен кон Крале Марко е потресен. Додека умира, Андријаш го споменува еленот убиен со сабја и го искажува својот страв Крале Марко да не падне со духот кога ќе го нападнат разбојниците во шумата. Во сето тоа, восхитува мирниот тон со кој е раскажан трагичниот настан. На крајот, поетот му се обраќа на слушателот при што наеднаш преминува од поетската слика кон стварноста, со што постигнува голем уметнички ефект.
Слично, и Новак Килибарда истакнува дека оваа песна има нагласена мисловна рамка и висока поетска вредност: таа ги открива трајните вистини за животот и поетски ги дефинира љубовта, тагата, моќта и немоќта на човечкиот карактер. Притоа, фабулата само ја допира историската позадина, т.е. основната порака во песната има универзално значење. Мачните страни на неразумната гордост и насилната смрт поетот ги надминува преку верата во човекот чии последни животни мигови преминуваат во благородни чувства. Во неа, смртта на Андријаш е исклучителна не поради неправдата што му е нанесена, туку поради исклучителната хуманост на човекот на умирање, која нема временски и просторни граници. Оваа тивка, мисловна и сталожена песна ги достигнува најсуптилните вибрации на старогрчката лирика и веројатно не постои пократок а посодржаен текст во српскохрватската народна поезија. Поединечните слики во неа го задржуваат совршенството дури и кога ќе се извлечат од контекстот, како што се: средбата на јунакот и еленот, јунакот во гората како го повикува својот мртов брат, јунакот со братската сабја во срцето, итн. Најпосле, наспроти епските песни испеани во десетерец кои го претставуваат Крале Марко само како јунак кој го брани народот од неправдата, оваа бугарштица го претставува како трагична личност кого го следи стравот поради Каиновиот грев.
Класа (биологија)
Класа е таксономска категорија во рамките на биолошката класификација на организмите во биологијата под тип и над ред.
На пример, Цицачите се класа која се користи при класификација на кучињата, чиј тип е ’Рбетници, а редот им е Месојадци.
Историја на поимот
Класата како засебна биолошка класификација со свој назив (наспроти едноставно наречениот виш род (genus summum)) за првпат била употребена од францускиот ботаничар Жозеф Питон де Турнефор во неговата класификација на растенија (во неговото дело од 1694 насловено како „Елементи на ботаниката“, фр. Eléments de botanique). Карл Линеј бил првиот кој доследно гоприменувал поимот за сите три царства на природата (минерали, растенија и животни) во неговата Систем на природата (1735, 1 изд.). Оттогаш класата зазема највисоко место во таксономската хиерархија сѐ до воведувањето на разграноците, денес наречени типови и оддели во XIX век.
Сергеј Главјук
Сергеј Главјук — руски поет и преведувач.
Животопис
Сергеј Главјук е роден на година во Дрезден, Германија. Во 1960 г. со своите родители се враќа во Русија. Средно училиште завршува во подмосковскиот град Корољов. Дипломирал на Литературниот институт „Максим Горки“ во Москва. Работел како уредник и главен уредник во повеќе издавачки куќи. Член на Сојузот на писателите на Русија. Почесен член на Друштвото на писателите на Македонија. Ги објавил книгите: Глоток (поезија, 1991), Точка возврата (поезија, 1997). Избор од неговата поезија е објавен на македонски јазик под наслов Агли (1997). Активно се занимава со преведувачње од словенските јазици. Од македонската книжевност на руски јазик превел дел од творештвото на Константин Миладинов, Константин Петкович, Григор Прличев, Коле Неделковски, Гане Тодоровски, Радован Павловски, Петар Т. Бошковски, Раде Силјан, Јован Стрезовски, Славе Ѓорѓо Димовски, Јанко Нинов и други. Составувач е на антологијата на македонската поезија на XIX и XX век (Москва 1997). Добитник е на наградите на Сојузот на преведувачите на Македонија (1997) и на наградата за најдобра песна на Струшките вечери на поезијата (1999),.
Јурговучиjа
Јурговучија (што значи „којот“) е род на диносауруси од групата на тероподи кои живееле во Северна Америка за време на раниот период на креда, во денешната планинска формација Кедар. Содржи единствен вид, Јурговучија доелинги. Остатоците биле откриени во Јута, САД.
Откривање и именување
Генеричното име е изведено од зборот Уте јурговуч, што со значење којот, грабливец со слична големина на Ј''. доелинги, кој моментално живее во истиот регион.Специфичното име, доелинги, му оддава чест на геологот Хелмут Доелинг, за неговите 50+ години за геолошки истражувања и мапирање на Јута за геолошкиот институт во Јута и за предизвикување за откривање на местата на диносаурусите во Долинг Боул, во кои бил собран Ј.доелинги.''
Опис
Јурговучијата е позната само од една единка претставена со поврзан делумен посткраниален скелет. Холотипот и единствениот познат примерок, УМНХ VP 20211, вклучува цервикални, грбни и опашни пршлени, како и проксимален крај на левиот пабис. Зачуваните пршлени се споени, што укажува на тоа дека примерокот бил возрасен за време на смртта, а не малолетнички примерок од Утараптор. Наместо ова, тој претставува помал и различен вид дромеосаурид, со проценета големина од 2.5 m. Според неговите опишувачи во 2012 година, Јурговија можел да се препознае од други видови на дромеосауриди според следниве одлики: секоја страна на осниот центар имал еден пневматопор, трет цервикален пршлен со кранијален крај на центарот не бил засечен, цервикални презигапофизи се виткувале, цервикални пршлени епипофизата биле над постгигапофизеалните аспекти, пубисот немал јавна мала кружна точка на коската, кранијалните лица на центарот на каудалните пршлени биле кружни, цервикалните и грбните пршлени ги чувувале хипапофизите без пневматопори, каудалните презигапофизи биле дистално издолжени, но не надминувајќи ја должина на центарот.
Класификација
According to the phylogenetic analysis performed by its describers in 2012, Yurgovuchia represents advanced dromaeosaurines, closely related to Achillobator, Dromaeosaurus and Utahraptor. Below are the results obtained:
Палеоекологија
Други диносауруси се исто така познати од местото на Дон, вклучувајќи ги игуанодонтианите Игуанаколосус, полакантини и велоцирапторини дромеосауриди претставени со пубис (UMNH VP 21752) и тенативен полупречник (UMNH VP 21751). Претходно биле опишани многу дополнителни тероподи од членот на жолтата мачка, вклучувајќи ги и теризиносаурусот Фалкариус и малите, грабливи трудонтиди Геминираптор од долниот дел на членот, покрај тоа, големите дромеосаурини Утараптор, малите орнитомимосаури Недколбертија и неименувани евдромаосаоури претставени со скелет од опашка (UMNH VP 20209) од горниот дел на членот.
Јурговичија ја делела неговата околина и живеле заедно со други диносаурусите во Долна жолта мачка, како што се тероподите Фалкариус и Геминираптор, сауроподите Миерасауруси и големиот игуанодонтиани Игуанаколосус. Постојат и неопределени гониофолидидни крокодили и неименувани велоцирапторини познати од долната жолта мачка.
Тодорово
Тодорово (на грчки: Θεοδώρειο, Теодорио) — село во околината на градот Валовишта, Серско, Егејска Македонија, Република Грција.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа западно од Валовишта, на северното подножје на планината Круша, меѓу селата Анадолу и Соколово, на надморска височина од 130 метри.
Историја
Тодорово е едно од малкуте села во околината кое до 1924 година било чисто македонско.Според К`нчов имало 260 жители, во 1913 година 176, а во 1920 година имало 235 жители.Поради силиниот притисок и малтретирање на населението од страна на грчките власти, за до 1924 година жителите целосно да се иселат во Бугарија.На негово место биле доселени 39 семејства со 155 бегалци.Во 1928 година селото има 165 жители, а во 1940 година, поради доселување на бегалци од планинските села има 369 жители.Во 1951 има 273 жители, во 1961 има 329 жители, во 1971 има 217 жители, во 1981 има 135, во 1991 има 94, а во 2001 има 112 жители.Голем дел од населението се преселило во градските центри.
Стопанство
Главни производи на селото се тутун и жито, а жителите делумно се знаимаваат со сточарство
Демографија
До 1924 година селото било чисто македонско.Потоа сите Македонци се иселуваат во Бугарија и се доселуваат бегалци, така што селото денес е грчко.
Работничко училиште (Охрид)
Работничо училиште — управна зграда во стариот дел на Охрид, прогласена за значајно културно наследство на Македонија во 1987 г. Денес во неа е сместено седиштето на Заводот за заштита на спомениците на културата и Народен музеј.
Историја
Градбата е сместена на улицата „Боро Шаин“ бр. 10 во маалото Варош. Изградена е во 1929 г. на местото на изгорената куќа на истакнатото семејство Паунчевци од Женското друштво „Свети Климент“ како училиште за општо и домаќинско образование, на иницијатива на протиницата Драга Петровиќ. Пари за зградата дале охридските печалбари и видни охридски граѓани — адвокатот Демостен Манев, трговецот Анастас Чорбе, книжаръо Никола Герман, Јонче Паунче и други. Изградбата била под раководство на инженерот Димитар Симонче.
Прв директор на училиштето била Драга Петровиќ, а по неа долго време директорувала охриѓанката Марица Масин. За време на бугарската окупација во градот за време на Втората светска војна зградата станала бугарско училиште. Во учебната 1943/44 година во неа учеле и гимназијалци поради опасност од бомбардирање на гимназиската зграда. По војната зградата продолжила да биде домаќинско училиште сè до неговото затворање во 1959 г. од Собранието на Општина Охрид. Тогаш во неа е сместено основното училиште „Климент Охридски“. Од 1961 до 1964 г. во неа работело новоотвореното Економско училиште. По 1964 г. зградата е направена интернат, а во 1965 г. е напуштена и останала затворена сè до вселувањето на Заводот за заштита на културата и музеј во 1973 г.