cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Австроунгарска Босна и Херцеговина
Муслимани
Со смртта на Калај во 1903 година, ситуацијата во Босна и Херцеговина била либерализирана. Националните движења во Босна и Херцеговина биле трансформирани во политички партии. Муслиманите ја основале Муслиманската национална организација (МНО) во 1906 година, Србите ја формирале Српската национална организација (СНО) во 1907 година, а Хрватите ја формирале Хрватската национална унија (ХНЗ) во 1908 година. Друга значајна хрватска партија, иако помалку застапена, била Хрватската католичка асоцијација (HKU).
МНО ја сметала Босна и Херцеговина за дел од Отоманското Царство до падот на Австроунгарија во 1918 година. Тие сметале дека Австроунгарија е европска земја која е распоредена за контрола на Босна и Херцеговина. Нивната главна цел била да се постигне муслиманска верска автономија и да се одржат аграрните односи што биле во сила во тоа време. Во 1909 година ја постигнале својата религиозна автономија.
Хрвати
Со цел да се потиснат националните аспирации, австриско-унгарските власти се обиделе да ја ограничат активноста на Францисканците во Босна и Херцеговина. Царот и Светата Столица преговарале за повторно воспоставување на Католичката црква во Босна и Херцеговина. Целта на царот била да ја има Црквата во Босна подредена на неговата секуларна моќ во рамките на црквата. На крајот, во 1881 година, Светата столица даде, под услов царот не експлицитно да го спомнува својот авторитет во була која, сепак, ја направила. По воспоставувањето на секуларна власт над Католичката црква во Босна и Херцеговина, царот ја основал катедралната црква во Сараево и како главен епископ го назначил д-р Јосип Штадлер. Непосредно пред окупацијата на Босна и Херцеговина, Хрватскиот Сабор побарал од царот да ја измени ситуацијата во Босна и Херцеговина за да може да биде обединета со Кралство Хрватска и Славонија и Кралство Далмација. Царот одбил да го прифати ова барање. Ова било сторено бидејќи австриско-унгарските власти имале план да ја изолираат Босна и Херцеговина од соседните словенски земји, Хрватска и Србија и да ги сопрат националните аспирации на луѓето во Босна и Херцеговина. Властите не само што ги потиснале хрватските и српските имиња, туку и сите знамиња, грбови и народни песни. Секоја активност која би нагласила заеднички интерес на Хрватите во Босна и Херцеговина и оние во Триунското Кралство, била задушена од самиот почеток. Бидејќи не можеле да формираат политичка партија, особено под управа на Калај, Хрватите формирале различни музички општества, читални, училишта, економски институции и весници. Властите им забраниле на овие општества да го употребуваат зборот „хрватски“, иако дозволиле употреба на зборот „српски“ за српските општества. Дури подоцна било дозволено користење на зборот „хрватски“. Оваа официјална политика била поттикната од унгарските кругови, особено под Калај и неговиот наследник Стефан Буријан фон Рајец. Целта на нивната политика била да ја ослабат позицијата на Хрватска во Босна и Херцеговина со зајакнување на позицијата на Србија, со цел да се направи помала веројатност за обединување на Босна и Херцеговина со Хрватска. Иако властите се обиделе да ја изолираат Босна и Херцеговина од влијанието на соседните словенски земји, сепак, хрватскиот народ во Босна сепак бил под влијание на сите три главни политички движења од Хрватска, прво илирското движење, подоцна Југословенството и хрватскиот национализам.
Анексија
Иако Босна и Херцеговина сè уште била дел од Отоманското Царство, барем формално, австроунгарските власти имале фактичка контрола врз земјата. Австроунгарија чекала можност формално да ја вклучи Босна и Херцеговина кон сопствената територија. Секоја акција во врска со Босна и Херцеговина зависела од меѓународно мислење, за кое австриско-унгарските власти биле свесни. Тие ја икористеле Младотурската револуција за конечно да ја анектираат Босна и Херцеговина. Младотурското движење се здобило со поддршка по кое следувало масовни протести низ Отоманското Царство во текот на 1908 година, со намера да го обнови суспендираниот отомански устав. Австриско-унгарските власти се плашеле дека револуцијата може да се прошири и во Босна и Херцеговина, со поддршка од босанските муслимани и Србите, кои ја поддржувале автономијата на Босна и Херцеговина во рамките на Отоманското Царство. На 7 септември 1908 година, СНО и МНO побарале Босна и Херцеговина да го прифати Уставот како дел од Отоманското Царство.
На 5 октомври царот Франц Јосиф ја објавил анексијата на Босна и Херцеговина и му наредил на министерот за финансии да состави устав за Босна и Херцеговина. Анексијата била објавена во Сараево два дена подоцна, на 7 октомври. Оваа анексија довела до меѓународна криза, која била решена на 26 февруари 1909 година кога Отоманското Царство ја признало анексијата, добивајќи материјална компензација, а според договорот австриско-унгарските гарнизони требало да го напуштат Новопазарскиот санџак. Со ова, Босна и Херцеговина формално била ставена под австриско-унгарскиот суверенитет. На 21 март 1909 година, Германското Царство испратило ултиматум на Руското Царство да ја признае анексијата, која Русија веднаш ја направила. Наскоро, Кралство Србија ја признала анексијата на 31 март, Кралство Црна Гора го сторила тоа на 5 април.
Анексијата предизвикала немири меѓу муслиманското и српското население. Штрафуните (специјални противпожарни единици) биле повторно воспоставени во контекст на демонстрациите во Србија и Црна Гора против анексијата. Муслиманите не можеле да поверуваат дека суверенитетот на султанот би можел да биде поништен преку прогласување наанексија, и дека сега владеел христијански цар. МНО и СНО одбиле да дадат каква било официјална изјава за анексијата. Во Будимпешта тие одржале состанок на 11 октомври 1908 година, ја објавиле пораката до народот на Босна и Херцеговина, каде што изјавиле дека луѓето не можат да се помират со австриско-унгарската окупација за 30 години и побарале луѓето да останат смирени и да ја чекаат одлуката на велесилите. Двете страни објавиле дека ќе ја продолжат борбата за автономија на Босна и Херцеговина. Меѓутоа, бидејќи сите европски земји веќе ја признале анексијата, СНО и МНО, кои сакале да ја продолжат својата активност како легитимни организации, и тие ја признале; СНО тоа го направила во мај 1909 година и МНО во февруари 1910 година. За разлика од Србите и муслиманите, Хрватите со ентузијазам ја прифатиле австроунгарската анексија. На царот Франц Јосиф, претставниците на ХНЗ, Пилар, Никола Мандиќ и Антоније Санариќ ја искажале благодарноста на хрватскиот народ кон царот за анексијата кон крајот на октомври 1908 година. Сепак, хрватскиот ентузијазам не издржал, бидејќи Босна и Херцеговина не успеала да се придружи кон Хрватска како што очекувала хрватската страна.
Политика
Во Босна и Херцеговина, секоја поголема етничка група била застапувана од нејзината политичка партија. Муслиманите биле од Муслиманската народна организација, Србите од Српската народна организација, додека Хрватите од две политички партии, Хрватската народна унија и Хрватското католичко здружение.
ПАрламентот на Босна бил основан во 1910 година.
Парламентарни партии
Непарламентарни партии
Религија
Царот на Австроунгарија имал способност да назначува и разрешува верски водачи и финансиски да ги контролира верските објекти преку договори создадени со Папата, Вселенската патријаршија и Шејх-ул-Ислам.
Окупацијата на Босна и Херцеговина довела до големи реформи на Католичката црква во таа земја. Во 1881 година, Врхбосанската црква била подигната во ранг на архиепископија, а биле формирани и епархиите на Бања Лука и Мостар-Дувно. Во Сараево во 1884 година започнала да се работи на Катедралата на Исусовото срце и била завршена до 1889 година.
Администрација
Босна и Херцеговина била заеднички управувана од Цислелитанија (Австрија) и Земјите на круната на Свети Стефан (Унгарија) преку заедничкото Министерство за финансии. Во Министерството за финансии, постоела босанска канцеларија која ја контролирала Босна и Херцеговина односно влада со седиште во Сараево. Владата на Босна и Херцеговина била предводена од гувернер, кој исто така бил командант на воени сили со седиште во Босна и Херцеговина. Владата, исто така, била составена од заменик-гувернерот и шефови на одделенија. Во почетокот владата имала само три одделенија, административни, финансиски и законодавни. Подоцна биле основани и други одделенија, вклучувајќи градежни, економски, образовни, религиски и технички.
Во Уставот од 1910 година, царот ја прогласил Босна и Херцеговина за единствена административна територија под одговорно раководство на заедничкиот министер за финансии. Со спроведувањето на уставот, позицијата на Босна и Херцеговина не се променила. Таа останала администрирана од Австрија и Унгарија. Уставот спровел три нови установи, Парламент на Босна, Националниот совет и општинските совети. Парламентот на Босна имал многу ограничени законски овластувања. Главната законодавна власт била во рацете на царот, парламентите во Виена и Будимпешта и заедничкиот министер за финансии. Парламентот на Босна само предлагал предлози кои требало да бидат одобрени од двата парламента во Виена и Будимпешта. Парламентот, исто така, немал влијание врз административно-политичките институции, Националниот совет и советите на општините исто така немале право да учествуваат во секое одлучување; Парламентот можел да учествува само во одлуките што се однесуваат исклучиво за Босна и Херцеговина, додека одлуките за вооружените сили, трговските и сообраќајните врски, обичаите и слични прашања биле донесенувани од парламентите во Виена и Будимпешта.
Австриско-унгарските власти не ја напуштиле отоманската административна поделба на Босна и Херцеговина, туку ги промениле само имињата на одделенијата. Така Босанскиот вилает бил преименуван во Рајхсленд, санџаците биле преименувани во Крејсе, казасите биле преименувани во Безирке, додека нахиите биле преименувани во Експозитуриен. Постоеле шест Крејсе и 54 Безирке.
Гринов (Пренцлау)
Гринов (Grünow) — општина во округот Укермарк, во Бранденбург, Германија.
Склеродермија
Склеродермија или Системска склероза (Systemic sclerosis) е автоимуна ревматска болест која се одликува со прекумерно производство и акумулација на колаген, наречена фиброза, во кожата и внатрешните органи и со повреди на малите артерии .Таа е хронично, мултисистемско заболување (автоимуно нарушување) кое ја зафаќа кожата, зглобовите, крвните садови и внатрешните органи. Кај некои луѓе, склеродермата ја зафаќа само кожата, додека кај останатите ги зафаќа и крвните садови, внатрешните органи или дигестивниот тракт. Постојат две главни подгрупи на системска склероза засновани на степенот на вклучување на кожата: ограничен и дифузен. Ограничената форма влијае на области подолу, но не и погоре, лактите и колената со или без вклучување на лицето. Дифузната форма влијае и на кожата над лактите и колената и може да се шири и на торзото. Висцералните органи, вклучувајќи ги бубрезите, срцето, белите дробови и гастроинтестиналниот тракт, исто така, можат да бидат погодени од фиброзниот процес. Знаците и симптомите варираат во зависност од тоа која структура е засегната. Склеродермијата го менува составот и изгледот на кожата. Прогнозата се одредува според формата на болеста и степенот на вклученост на висцералот. Одликите на склеродермијата може да сепојават и во склоп на други болести или автоимуни нарушувања или како дел од мешано заболување на сврзното ткиво. Пациентите со ограничена системска склероза имаат 10-годишна стапка на преживување од 75%; помалку од 10% развиваат пулмонална артериска хипертензија од 10 до 20 години. Пациентите со дифузна кожна системска склероза имаат 10-годишна стапка на преживување од 55%. Смртта најчесто е предизвикана од белите дробови, срцето и бубрезите. Исто така, има мало зголемување на ризикот од карцином. Склеродермијата почесто ги погодува жените отколку мажите, а најчесто се јавува на возраст меѓу 30 и 50 години. Истата може да се појави на било која возраст. Иако не постои лек за склеродермија, постојат различни третмани кои можат да помогнат во олеснување на симптомите кои варираат од личност до личност и го подобруваат квалитетот на животот на пациентот. Прогнозата на оваа болест е генерално непредвидлива и неповолна. Стапките на преживување значително се зголемија со ефикасен третман за откажување на бубрезите. Терапиите вклучуваат имуносупресивни лекови и, во некои случаи, глукокортикоиди.
Знаци и симптоми
Синдром CREST ( <b id="mwIA">c</b> alcinosis, појава <b id="mwIg">R</b> aynaud е, e sophageal дисфункција, <b id="mwJw">е</b> clerodactyly, и <b id="mwKQ">t</b> elangiectasia ) е поврзана со ограничена склеродерма. Другите симптоми вклучуваат:
Симптоми на кожа
Во кожата, системската склероза предизвикува стврднување и лузни. Кожата може да стане тесна, црвеникава или лушпеста. Крвните садови исто така може да бидат повидливи. Кога се зафатени големи области, трошењето на маснотиите и мускулите може да ги ослабат екстремитетите и да влијаат на изгледот. Пациентите пријавуваат сериозно и повторливо чешање на големи области на кожата. Тежината на овие симптоми варира во голема мерка кај пациентите: Некои имаат склеродермија на само ограничено подрачје на кожата (како прстите) и мало вклучување на основното ткиво, додека други имаат прогресивно вклучување на кожата. Дигиталните чиреви - отворените рани особено на прстите и поретко на колена - не се невообичаени.
Други органи
Дифузна склеродермија може да предизвика мускулно-скелетни, пулмонални, гастроинтестинални, бубрежни и други компликации. Пациентите со поголема кожна вклученост веројатно ќе имаат вклучување на внатрешните ткива и органи. Повеќето пациенти (над 80%) имаат васкуларни симптоми и Рејна феномен, што доведува до напади на губење на бојата на рацете и нозете како реакција на студот. Рејноуд нормално влијае на прстите и на прстите. Системската склеродермија и Рејно може да предизвикаат болни чирови на прстите или на прстите, познати како дигитални чирови. Калцинозата (таложење на калциум во грутки под кожата) е исто така честа појава кај системска склеродермија и често се забележува во близина на лактите, колената или другите зглобови.
Првите симптоми на зглобовите кои ги имаат пациентите со склеродермија обично се неспецифични болки во зглобовите, што може да доведат до артритис или да предизвикаат непријатност во тетивите или мускулите. Подвижноста на зглобовите, особено на малите зглобови на раката, може да биде ограничена со калциноза или задебелување на кожата. Пациентите може да развијат мускулна слабост или миопатија, било од заболување или од нејзини третмани.
Некои нарушувања во функцијата на белите дробови се забележуваат скоро универзално кај пациенти со дифузна склеродермија на тестирање на белодробна функција ; меѓутоа, не мора да предизвикува симптоми, како што е останување без здив. Некои пациенти можат да развијат пулмонална хипертензија или покачување на притисокот на пулмоналните артерии. Ова може да биде прогресивно и може да доведе до срцева слабост  на десна страна. Најраната манифестација на ова може да биде намален капацитет на дифузија при тестирање на белодробна функција.
Другите белодробни компликации кај понапредната болест вклучуваат аспирациона пневмонија, пулмонално крварење и пневмоторакс.
Дифузна склеродермија може да влијае на кој било дел од гастроинтестиналниот тракт. Најчеста манифестација кај хранопроводот е рефлуксен езофагитис, кој може да биде комплициран со строгирање на хранопроводот или доброќудна стеснување на хранопроводот. Ова најдобро се третира првенствено со инхибитори на протонска пумпа за сузбивање на киселина, но може да бара дилатација на буги во случај на строгост.
Склеродермата може да ја намали подвижноста насекаде во гастроинтестиналниот тракт. Најчестиот извор на намалена подвижност е хранопроводот и долниот сзофистален сфинктер, што доведува до дисфагија и болка во градите. Како што напредува склеродермијата, вклученоста на хранопроводот од абнормалности во намалена подвижност може да се влоши како резултат на прогресивна фиброза (лузни). Киселината од желудникот може да се врати во хранопроводот, ако ова не се лекува,  предизвикувајќи езофагитис и ГЕРД. Понатамошни лузни од оштетување на киселина на долниот хранопроводник многупати доведува до развој на стеснување на фиброзни, исто така познати како стриктури кои можат да се третираат со дилатација и хранопроводот на Барет.
Дванаесетпалечно црево : Кај пациенти со невромускулни нарушувања, особено прогресивна системска склероза и висцерална миопатија, дванаесетпалечното црево е често вклучен. Може да има дилатација, која е често поизразена во вториот, третиот и четвртиот дел. Разреденото дванаесетпалечно црево може да биде бавен за празен и грубо проширениот, атонски орган може да даде ефект на голтка.
Тенкото црево исто така може да биде вклучено, што доведува до бактериски пренагласеност и малапсорпција на соли на жолчката, масти, јаглехидрати, белковини и витамини. Исто така дебелото црево може да биде вклучено и може да предизвика псевдо-опструкција или исхемичен колитис.
Поретки компликации вклучуваат пневматоза цистоиди цревни, или гасни џебови на ѕидот на дебелото црево, широко запалена дивертикула во дебелото црево и хранопроводот и фиброза на црниот дроб. Пациентите со сериозно вклучување на гастроинтестиналниот систем може да станат неисхранети.
Склеродермијата исто така може да биде поврзана со гастрична антрална васкуларна ектазија (ГАВ), позната и како стомак од лубеница. Ова е состојба кога атипичните крвни садови се размножуваат обично во радијално симетрична шема околу пилорот на желудникот. GAVE може да биде причина за горното гастроинтестинално крварење или анемија со недостаток на железо кај пациенти со склеродермија.
Вклучувањето на бубрезите, во склеродермата, се смета за лош прогностички фактор и честопати причина за смрт.
Најважната клиничка компликација на склеродермата која вклучува бубрези е бубрежна криза склеродермија. Симптоми на бубрежна криза на склеродермија се злоќудна хипертензија (висок крвен притисок со доказ за акутно оштетување на органите), хиперренанимија (високо ниво на ренин), азотемија (откажување на бубрезите со акумулација на отпадни производи во крвта) и микроангиопатска хемолитичка анемија (уништување на црвени крвни клетки ) Покрај високиот крвен притисок, индикатор може да биде и хематурија (крв во урината) и протеинурија (губење на белковини во урината).
Во минатото, склеродермата бубрежна криза беше скоро униформно фатална. Додека резултатите се подобрија значително со употреба на АКЕ инхибитори, прогнозата често се заштитува, бидејќи значителен број пациенти се огноотпорни на третман и развиваат откажување на бубрезите. Приближно 7–9% од сите пациенти со дифузна кожна склеродермија развиваат бубрежна криза во одреден момент во текот на нивната болест. Пациентите кои имаат брза вклученост на кожата имаат најголем ризик од бубрежни компликации. Најчест е кај дифузната кожна склеродермија и честопати е поврзан со антитела против РНК-полимераза (кај 59% од случаите). Многумина продолжуваат кон дијализа, иако ова може да се запре во рок од три години во околу една третина од случаите. Поверојатно е дека е потребна дијализа кај пациентите со помал крвен притисок при презентација и повозрасни (парадоксално).
Третмани за ренална криза на склеродермија вклучуваат АКЕ инхибитори. Во моментов не се препорачува профилактичка употреба на АКЕ инхибитори, бидејќи неодамнешните податоци укажуваат на посиромашна прогноза кај пациенти третирани со овие лекови пред развојот на бубрежна криза. <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">] Познато е дека трансплантираните бубрези се повеќе погодени од склеродермија и пациенти со бубрежна болест со ран почеток (во рок од една година од дијагнозата на склеродермија) се смета дека имаат најголем ризик за повторна појава. <sup class="noprint Inline-Template" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ '' <span title="Material near this tag may rely on an unreliable or less reliable medical source. (November 2014)">несигурен медицински извор? ''
Други симптоми
Други симптоми што може да укажуваат на склеродермија се:
Во раните фази на болеста, се забележуваат црвени или розови дамки кои може да се забележат во зафатената област од кожата. Истите, потоа можат да преминат во кафеава боја. Локализираната склеродермија може да го зафати ткивото под кожата што гивклучува мускулите и коските, а исто така може да ја зафати и кожата на лицето. За да се постави правилна дијагноза, неопходно е да се направи биопсија на кожата. Локализираната склеродермија обично трае неколку години. Кожата ќе престане да се зацврстува неколку години по почетокот на болеста, но сепак, болеста може да биде активна многу години.По некое време, кожата може да стане нормална и да омекне. Промените во бојата на кожата за жал ќе останат видливи дури и кога воспалението ќе се повлече. Понекогаш се потребни години пред кожата да се врати во состојба слична на онаа пред болеста.
Причини
Нема јасна причина за склеродермија и системска склероза. Генетската склоност е ограничена: генетската согласност е мала; сепак, често постои семејна склоност за автоимуна болест. Полиморфизмите во COL1A2 и TGF-β1 може да влијаат на сериозноста и развојот на болеста. Постојат ограничени докази кои го цитираат цитомегаловирусот (ЦМВ) како оригинален епитоп на имунолошката реакција, како и парвовирус Б19. Органските растворувачи и други хемиски агенси се поврзани со склеродермијата.
Еден од сомнителните механизми зад автоимуниот феномен е постоењето на микрохимеризам, т.е. фетални клетки кои циркулираат во крвта на мајката, предизвикувајќи имунолошка реакција на она што се смета за странски материјал.
Винарска визба
Винарска визба ― складиште за вино во шишиња или буриња, или поретко во јаглерод, амфори или пластични садови. Во активна винарска визба, важни фактори како што се температурата и влажноста се одржувани со систем за контрола на климата. Спротивно на тоа, пасивните винарски визби не се контролирани од климата, и обично се градени под земја за да се намалат температурните промени. Надземната винарска визба често се нарекува винска соба, додека малата винарска визба (помалку од 500 шишиња) понекогаш се нарекува вински шпајз. Одделот за домаќинство одговорен за складирање, грижа и служење на виното во голема средновековна куќа бил наречен шишевница. Големите винарски визби датираат од пред 3.700 години.
Цел
Винарските визби ги штитат алкохолните пијалоци од потенцијално штетни надворешни влијанија, обезбедувајќи темнина, постојана температура и постојана влажност. Виното е природен, расиплив прехранбен производ кој се добива од ферментација на овошје. Оставени изложени на топлина, светлина, вибрации или промени на температурата и влажноста, сите видови вино може да се расипат. Кога се правилно складирани, вината не само што го задржуваат својот квалитет, туку многумина всушност се подобруваат во аромата, вкусот и сложеноста како што созреваат. Во зависност од нивното ниво на шеќер и алкохол, вината се повеќе или помалку чувствителни на температурни варијанси; виното со поголема содржина на алкохол и/или шеќер ќе биде помалку чувствително на температурна варијанса.
Услови
Виното може да биде чувано задоволително помеѓу 7-18 Целзиусови степени се додека сите варијации се постепени. Температура од 13 Целзиусови степени, слично како она што се наоѓа во пештерите што се користат за складирање на вино во Франција, е идеално и за краткорочно складирање и за долгорочно стареење на виното. Виното обично созрева поинаку и побавно на пониска температура отколку на повисока температура. Кога температурните промени се значителни, 14 степени или повеќе, тоа ќе предизвика виното да дише низ плута што значително ја забрзува постапката на стареење. Помеѓу 10-14 Целзиусови степени, вината ќе стареат нормално.
Склеродермија
Причини
Блеомицин (хемотерапевтски агенс) и евентуално хемотерапија со таксан може да предизвика склеродермија, а професионалното изложување на растворувачи е поврзано со зголемен ризик од системска склероза. Склеродермијата се јавува како резултат на хиперпродукција и акумулација на колаген во ткивата. Иако лекарите не се сигурни која е причината, имунолошкиот систем се чини дека игра голема улога во ова. Поради некоја непозната причина, имунолошкиот систем се напаѓа самиот себе, произведувајќи авто-антитела против сопственото ткиво, што резултира со хиперпродукција на колаген и воспаление. Инциденцата е 3-12 случаи на милион луѓе. Знаците и симптомите на системската склероза се разликуваат во зависност од тоа коиделови од телото се зафатени. Скоро секој пациент забележува темно пигментирани дамки по кожата како прв симптом. Склеродермата обично започнув на прстите или на лицето. Еден од најраните знаци е преосетливост на ниски температури или емотивен стрес. Ова може да предизвика вкочанетост, болка или промени (синкави прсти - акроцијаноза) во прстите. Еден од симптомите на склеродермијата е тешко движење на прстите пропратено со болка и оток. Склеродермијата е болест која предизвикува естетски, како и функционални проблеми. Потешките форми на склеродермија можат да влијаат во ограничувањето на подвижноста,кога станува збор за дифузната форма на оваа болест. Оваа форма на склеродермија истовремено ги зафаќа прстите на раката и лицето. Во дифузната форма на болеста, склеродермата на крајот може да ја инволвира целата кожа, но и внатрешните органи. Кај некои луѓе, склеродермијата може да предизвика проблеми во апсорпцијата на хранливи материи. Ретко, склеродермијата го зафаќа и срцето, белите дробови или бубрезите – во тој случај може да биде опасна по живот. Создавањето на цикатрикси-лузни на белите дробови се причина за отежнато дишење при оптоварување. Инсуфициенцијата на бубрезите (откажување на бубрезите) може да резултира со висок крвен притисок.
Патофизиологија
Се смета дека хиперпродукцијата на колагенот е резултат на автоимуна дисфункција, во која имунолошкиот систем почнува да го напаѓа кинетохорот на хромозомите. Ова може да доведе до генетска дефект на гените во близина. Т-клетките се акумулираат во кожата; се смета дека овие лачат цитокини и други белковини кои го стимулираат таложењето на колагенот. Особено, стимулацијата на фибробласта се чини дека е клучна за процесот на заболување и студиите се спојуваат на потенцијалните фактори што го создаваат овој ефект. Значаен играч во процесот го трансформира факторот на раст (TGFβ). Оваа белковина се чини дека е хиперпродуктивна, а фибробластот (можеби како одговор на други стимули) исто така го надминува рецепторот за овој медијатор. Внатреклеточна патека (која се состои од SMAD2 / SMAD3, SMAD4 и инхибиторот SMAD7 ) е одговорна за секундарниот систем на месинџер кој предизвикува транскрипција на белковините и ензимите одговорни за таложење на колаген. Sp1 е фактор на транскрипција што најтесно се проучува во овој контекст. Покрај TGFβ, можна улога има факторот на раст на сврзното ткиво (CTGF). Навистина, вообичаен полиморфизам на CTGF генот е присутен со зголемена стапка на системска склероза.
Оштетувањето на ендотелиумот е рана абнормалност во развојот на склеродермија, и се чини дека тоа се должи на акумулацијата на колагенот од страна на фибробластите, иако директните измени од цитокини, адхезија на тромбоцити и реакција на хиперсензитивност од типот II исто така се вмешани. Документирано е зголемено ендотелин и намалена вазодилатација.
Хименез и Дерк опишуваат три теории за развојот на склеродермата:
Дијагноза
Американскиот колеџ за ревматологија во 1980 година се согласи за дијагностички критериуми за склеродермија.
Дијагнозата е со клиничко сомневање, присуство на автоантитела (конкретно анти-центромер и анти-scl70 / анти-топоизомераза антитела ) и повремено со биопсија. Од антителата, 90% имаат забележливо анти-јадрено антитело. Антицентромерното антитело е почеста во ограничена форма (80-90%) отколку во дифузна форма (10%), а анти-scl70 е почеста во дифузната форма (30-40%) и кај пациенти Афроамериканци ( кои се поподложни на системската форма). Повеќето пациенти ќе побараат лекарска помош откако ќе забележат промени на кожата. Високиот крвен притисок може да биде предизвикан од промени во бубрезите. Вашиотлекар, најверојатно, ќе ве упати на крвни тестови (антитела и ревматоиден фактор, стапка на седиментација на крвта). Симптомите честопати можат да се совпаднат со други болести на сврзното ткиво. Други дијагностички тестови што треба да се направат за да се дијагностицира правилно болеста се рентген испитување на градниот кош, анализа на урината, КаТе на белите дробови и биопсија на кожата. Други состојби може да имитираат системска склероза со предизвикување на стврднување на кожата. Дијагностички навестувања дека е одговорно друго нарушување вклучува отсуство на феномен на Рејна, недостаток на абнормалности на кожата на рацете, недостаток на вклученост на внатрешните органи и нормален резултат на тестот за антинуклеарни антитела.
Третман
Лек за склеродермија нема, иако постои третман на некои од симптомите, вклучувајќи лекови кои го намалуваат воспалението и ја омекнуваат кожата. Некои пациенти можат да имаат корист од изложеност на топлина. Холистичката грижа за пациентот што опфаќа едукација на пациентот прилагодена на нивото на едукација на пациентот е корисна во поглед на сложената природа на симптомите на болеста и напредокот. Не постои лек кој се користи за престанок на хиперпродукција на колаген. Сепак, голем број на лекови можат да помогнат во контролата на симптомите или спречувањето на компликации. За да се постигне ова, треба да се земат лекови за контрола на крвниот притисок за да се спречат проблеми со белите дробови и бубрезите. Склеродермијата се третира со кортикостероиди, имуносупресиви и нестероидни антиинфламаторни лекови Физиотерапевтите можат да ви помогнат да ја подобрите вашата подвижност и да добиете сила и полесно да се справите со болката предизвикана од склеродермијата. Останатите третмани вклучуваат лесна или ултравиолетова А1 терапија. Маста со нитроглицерин може да помогне во лекувањето на зафатените површини на кожата. Што се однесува до операцијата, тоа е последната опција. Но, во тешки случаи и компликаци и како рани на прстите што можат дадоведат до гангрена, единствената опција е ампутација. Прогнозата е значително полоша за пациенти кои претрпуваат претходно оштетување навнатрешните органи. За да се спречи понатамошно оштетување на кожата, неопходно е да се задржи целото тело топло и да се пијат лекови за стимулирање на циркулацијата. Одржување на хигиената на телото, избегнување на стресот и прекинување на пушењето се мерки кои во голема мерка помагаат во контролата на болеста.
Тематски / симптоматски
Тематскиот третман за промена на кожата на склеродермата не го менува текот на болеста, но може да ја подобри болката и улцерацијата. Во рангот на НСАИЛ (нестероидни антиинфламаторни лекови) може да се користи за олеснување на болни симптоми, како што е напроксен. Постои ограничена корист од стероиди како што се преднизон. епизоди на феноменот на Рејно понекогаш да одговори на нифедипин или други блокатори на калциумови канали; тешка дигитална улкус може да одговори на аналоген илопрост на простациклин, а двојниот антагонист на ендотелин-рецептор босентан може да биде корисен за феноменот на Рејна. Затегнатоста на кожата може да се третира систематски со метотрексат и циклоспорин. и дебелината на кожата третирана со пенициламин.
Заболување на белите дробови
Активниот алвеолитис често се третира со пулсира циклофосфамид, честопати заедно со мала доза на стероиди. Придобивката од оваа интервенција е скромна.
Белодробна хипертензија може да се третира со epoprostenol, treprostinil, босентан и евентуално aerolized илопрост. Nintedanib беше одобрен за употреба во Управата за храна и лекови во Соединетите држави на 6 септември 2019 година за да се забави стапката на пад на белодробната функција кај пациенти со системска склероза поврзана интерстицијална белодробна болест (SSc-ILD).
Епидемиологија
Системската склеродермија е ретка болест со годишна инциденца од 1 до 2 на 100,000 лица во САД. Интервалот на почетокот на почетокот започнува на возраст од 30 години до 35 години и завршува на возраст од 50 до 55 години.
Во Соединетите држави, распространетоста на системската склеродермија е околу 50,000, со различни студии кои даваат различни проценки, обично се движат помеѓу 40,000 и 165,000.
Болеста има одредено наследно здружение. Може да биде предизвикана и од имунолошка реакција на вирус ( молекуларна мимикрија ) или од токсини.
Групи за поддршка
The Juvenile Scleroderma Network е организација посветена на обезбедување емоционална поддршка и образовни информации на родителите и нивните деца кои живеат со малолетничка склеродермија, поддршка на детско истражување за да се идентификуваат причината и лекувањето на малолетничка склеродермија и зајакнување на јавната свест.
Во САД, Фондацијата Склеродерма е посветена да ја подигне свеста за болеста и да им помогне на оние кои се заболени.
The Scleroderma Research Foundation спонзорира истражува за состојбата. Комичарот и телевизиски презентер Боб Сагет, член на одборот на СРФ, го режираше ТВ филмот АБЦ во 1996 година за надеж, во кој глуми Дана Делани, која ја отсликува младата жена која е фатално погодена од склеродермата; филмот се базираше на искуствата на сестрата на Сагет, Геј.
Scleroderma & Raynaud's UK е британска добротворна организација формирана со спојување на две помали организации во 2016 година за да обезбеди поддршка за лицата со склеродермија и да финансира истражување за состојбата.
Истражување
Со оглед на тешкотијата во лекувањето на склеродермијата, третмани со помала доказна база честопати се обидуваат да ја контролираат болеста. Овие вклучуваат антимитоцитен глобулин и микофенолат мофетил ; некои извештаи објавија подобрувања во симптомите на кожата, како и одложување на напредокот на системско заболување, но ниту еден од нив не бил подложен на големи клинички испитувања.
Пресадување на автологна хематопоетски матични клетки (HSCT) се заснова на претпоставката дека автоимуни болести како системска склероза се јавуваат кога белите крвни клетки на имунолошкиот систем го напаѓаат организмот. Во овој третман, матичните клетки од крвта на пациентот се извлечени и се чуваат за да ги сочуваат. Белите крвни клетки на пациентот се уништуваат со циклофосфамид и зајци антитела против белите крвни клетки. Тогаш складираната крв се враќа во крвотокот на пациентот за да се реконституира здрава крв и имунолошки систем што нема да го нападне организмот. Резултатите од испитувањето во фаза 3, судењето на автологно меѓународно пресадување на матични клетки Меѓународна склеродермија (АСТИС), со 156 пациенти беа објавени во 2014 година. Самиот HSCT има смртност со висок третман, така што во првата година, опстанокот на пациентите во групата за третман беше помал од плацебо групата, но на крајот на 10 години, опстанокот во групата за третман беше значително поголем. Авторите заклучиле дека ХСКТ може да биде ефикасен, доколку е ограничен на пациенти кои биле доволно здрави за да преживеат самиот ХСКТ. Затоа, ХСЦТ треба да се даде рано во прогресијата на болеста, пред да направи оштетување. Пациентите со срцеви заболувања и пациентите кои пушеле цигари, биле со помала веројатност да преживеат. Уште едно судење, Пресадување на матични клетки наспроти. Судскиот процес за циклофосфамид (СКОТ) е во тек.
Пропиверин
Пропиверин е лек кој се користи како антихолинергик (го намалува дејството на невротрансмитерот ацетилхолин) и спазмолитик (против грчеви на мазната мускулатура на внатрешни органи).
Примена
Пропиверин спаѓа во групата на невротропни-мускулотропни спазмолитици. Поради ова својство се применува во урологијата кај уринарна инконтиненција и зголемена фреквенција на мокрење (прекумерно често празнење на мочниот меур).
Начин на дејство
Пропиверин има двоен ефект:
Фармакокинетика
Поради долгиот полуживот од 14 до 20 часа во споредба со другите невротропни-мускулотропни антиспазмодици, доволен е внес на два пати на ден.
Несакани дејства
Користењето на лекот може да доведе до замор, нарушувања на гастроинтестиналните функции, сува уста, пад на крвниот притисок со симптоми на вртоглавица и, во случај на високи дози, до намалување на секрецијата на потните жлезди (што доведува до акумулација на топлина, црвенило на кожата).
Список на државни водачи во 859 година
Ова е список на државни водачи во 59 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Христина Андоновска
Христина Андоновска — асистент-истражувач на Институтот за македонски јазик „Крсте Мисирков“.
Животопис
Христина Андоновска е родена во Скопје во 1973 година. Таа завршила на Филолошкиот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ додека постдипломски студии завршила на Универзитетот Нова Сорбона во Париз со магистерска теза Глаголите на чувства во македонскиот и во францускиот јазик. Христина Андоновска учествувала во два научноистражувачки проекти: Интенцијално-синтаксички речник на македонските глаголи и Речник на синоними во македонскиот јазик.
Младински водачи
Младински водачи ― личности кои се активни на полето на младинската работа.
Младинските водачи, воспитувачот или советникот за млади не се исти како лицата на име Дете и младински работници во Канада и Соединетите Држави, кои се терапевтски младински работници. Тие се, исто така, младински работници, или работници за поддршка на младите.
Кога дејствуваат во младинските заедници, тие се нарекуваат младински работници на заедницата.
Обука
Во неколку земји поминуваат посебни обуки за да се вработат.
На пример за непрофесионални младински водачи:
За професионални младински работници, студиските програми за професионална квалификација се нудат од универзитетите или колеџите за високо образование.
Поврзано
Младински работници, младински работници во заедницата, младинска работа д-р Мухамед Сауд исто така се смета за младински активист.
Наводи
<references group="" responsive="1">
Анри Динан
Жан Анри Динан (фр. Jean Henri Dunant; – ) — швајцарски претприемач и социјален активист. Во 1859 г., за време на деловно патување, бил сведок на последиците од Битката во Солферино, во денешна Италија. Своите сеќавање и искуство ги запишал во книгата Сеќавање на Солферино, која била инспирација за создавање на Меѓународниот комитет на Црвен крст (МКЦК) во 1863 година. Женевската конвенција од 1864 г. е заснована на идеите на Динан. Во 1901 год тој ја добил првата Нобелова награда за мир заедно со Фредерик Паси.
Рани години и образование
Динан е роден во Женева, Швајцарија, како прв син на претприемачот Жан-Жак Динан и Антоанет Динан-Коладон. Неговото семејство било посветено на калвинизмот и имало значително влијание во женевското општество. Неговите родители ѝ давале голема вредност на социјалната работа. Неговиот татко активно им помагал на сираците и на оние кои условно биле пуштени на слобода, додека пак неговата мајка работела со болните и сиромашните.
Динан растел во периодот на религиозно будење, познат како Преродба, и на 18 години тој се приклучил на Женевското општество за пружење милостина. Наредната година, заедно со свои пријатели, тој ја основал таканаречената ,,Четврточна асоцијација’’, група од млади луѓе кои се состанувале за да ја учат Библијата и да им помагаат на сиромашните, а голем дел од своето време тој поминал и во посети на затворите и социјална работа. На 30 ноември 1852 г. тој го основал женевското претставништво на Асоцијацијата на млади христијани, а по три години учествувал и на Парискиот состанок посветен на основањето на нејзина меѓународна организација.
Во 1849 г., на 21 година, Динан бил принуден да го напушти факултетот Келвин заради лошите оцени и започнал стажирање во банката Лулин е Сотер. По неговото успешно завршување на стажирањето останал да работи во банката.
Алжир
Во 1853 г. Динан ги посетил Алжир, Тунис и Сицилија, по должност на компанијата наменета за ,,колониите на Сетиф’’. И покрај краткото искуство што го имал, тој успешно ја извршил својата должност. Инспириран од патувањето, тој ја напишал својата прва книга со наслов ,,Извештај од регенството во Тунис’’(Notice sur la Régence de Tunis), издадена во 1858 г. Во 1856 г., тој основал претпријатие и притоа соработувал со странските колонии. Откако му била доделена концесија за земја од страна на Алжир, кој бил окупиран од Франција, една компанија за одгледување и тргување со пченка ја повикала Компанијата за финансии и индустрија. Сепак, правата за земјата и водата не биле точно означени, а колонијалните власти баш и не соработувале. Како резултат на тоа, Динан одлучил да поднесе жалба директно до францускиот цар Наполеон III, кој во тоа време бил во Ломбардија со својата војска. Франција се борела на страната на Сардинија против Австрија, која имала окупирано голем дел од денешна Италија. Седиштето на Наполеон било смeстено во малиот град Солферино. Динан напишал ласкава книга, полна со величење на Наполеон III, и имал намера да му ја покаже на царот, па тргнал кон Солферино за да се запознае лично со него.
Битката во Солферино
Динан пристигнал во Солферино вечерта на 24 јуни 1859 г., на истиот ден кога во близина се случила битка помеѓу двете страни. Триесет и осум илјади биле ранети, некои умирале, а некои веќе мртви останале на бојното поле. Обидот да се обезбеди грижа за сите нив изгледал невозможен. Шокиран, Динан сам ја презел иницијативата да го организира народот, а особено жените и девојките, да им помогнат на повредените и болните војници. Имале недостаток од материјал и залихи, па Динан самиот организирал купување на потребните материјали и помогнал да се направат импровизирани болници. Тој го убедил населението да му помага на ранетите, без разлика на нивната страна во конфликтот со слоганот "Tutti fratelli" ( Сите сме браќа), измислен од некоја жена која потекнувала од град во близина, наречен Кастиљоне дел Стивере. Исто така, тој успеал и да ги ослободи австриските доктори кои биле заробени од страна на Французите.
Црвен крст
По враќањето во Женева, во почетокот на јули, Динан решил да напише книга за неговите искуства, која ја нарекол ,,Сеќавањата на Солферино”. Била објавена во 1862 г., во издание од 1600 копии и била испечатена на сопствен трошок на Динан. Во рамките на книгата тој ја опишал битката, нејзината цена, како и хаотичните услови по нејзиното завршување. Исто така, тој ја развил и идејата дека потребно е во иднина да постои неутрална организација која ќе обезбедува грижа за ранетите војници. Книгата ја дистрибуирал до многу водечки политички и воени фигури во Европа.
Динан започнал и да патува низ Европа за да ги промовира своит идеи. Пошироко, неговата книга била позитивно прифатена, а Претседателот на Женевското општество за јавно богатство, правникот Густав Мојние, овозможил книгата и неговите предлози да бидат тема на состанокот на организацијата одржан на 9 февруари 1863 г. Препораките на Динан биле разгледани и позитивно оценети од страна на членовите. Создале комитет од 5 лица за понатаму да ја продолжат можноста за нивно спроведување, а Динан бил еден од членовите. Другите биле Мојние, швајцарскиот генерал на војската Хенри Дуфор, и докторите Луј Апија и Теодор Мајноар. Нивниот прв состанок, на 17 февруари 1863 г., денес се смета за датум на основањето на Меѓународниот комитет на Црвениот крст.
Од почетокот па натаму, Мојние и Динан имале сè поголеми несогласувања и судири во однос на нивните сопствени визии и планови. Мојниер сметал дека идејата на Динан да основа неутрална заштита за оние кои ќе обезбедуваат нега за ранетите е неверојатна и го советувал Динан да не инсистира за таков концепт. Сепак, Динан продолжил да ја застапува оваа позиција во неговите патувања и разговори со високо рангирани политички и воени фигури. Тоа го засилило личниот конфликт помеѓу Мојние, кој зазел прилично прагматичен пристап кон овој проект, и Динан, кој бил визионерскиот идеалист помеѓу петте члена. Тоа го предизвикало Мојние да направи напори за напад на Динан и да се обиде да го преземе водството.
Во октомври 1863 г., 14 земји учествувале на состанокот во Женева, организиран од страна на Комитетот, за дискусија околу подобрувањето на грижата за ранетите војници. Сепак, Динан бил само водач на протоколот поради напорите на Мојние да ја потцени неговата улога. Една година подоцна, на 22 август 1864 г., дипломатска конференција организирана од страна на швајцарското Собрание, придонела за потпишување на првата Женевска конвенција од страна на 12 земји. Повторно, Динан бил задолжен само околу организирањето на сместување за присутните.
Заборавен период
Бизнисот на Динан во Алжир делумно настрадал поради неговата посветеност на хуманистичките идеи. Во април 1867 г., Динан бил скандалозно вмешан во пропаѓањето на финансиската фирма Кредит Генвоа. Тој бил принуден да објави стечај и на 17 август 1868 г. бил осуден од Судот за трговија на Женева за измамничко дејствување при стечаите. Заради нивните вложувања во фирмата, неговото семејство и многу негови пријатели, исто така, биле тешко погодени од пропаѓањето на компанијата. Социјалниот повик во Женева, град со длабоки корени во калвинистичките традиции, исто така, довел до барања за негово отстранување од Меѓународниот комитет. На 25 август 1868 г., тој ја добил позицијата Секретар, а на 8 септември бил целосно отстранет од Комитетот. Мојние, кој станал претседател на Комитетот во 1864 г., одиграл главна улога за неговото исклучување. Во февруари 1868 г., мајката на Динан умрела. Подоцна, истата година, тој бил избркан и од Асоцијацијата на млади христијани. Во март 1867 г. го напуштил својот роден град, Женева, и не се вратил до крајот на својот живот. Во годините кои следеле, Мојние соодветно го искористил своето влијание и се погрижил Динан да не добие никаква помош или поддршка од своите пријатели. На пример, наградата Златен медал за научни морали на Светскиот саем во Париз не ја добил Динан, како што првично било планирано, туку Мојние, Дуфор и Динан заедно, па парите од наградата во целост отишле кај Комитетот.