cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Индонезиска кујна
Ориз
Доказот за постоење на див ориз на островот Сулавеси датира од 3000 п.н.е.. Сепак, доказите за најрано одгледување на ориз доаѓаат од осмиот век, камени натписи од централниот остров Јава, кои покажуваат дека кралевите наплатувале даноци во ориз. Поделба на трудот помеѓу мажи, жени и животни сè уште е непроменето во индонезиското одгледување на ориз, беа врежани фризови за олеснување на трудот во деветтиот век во храмот “Prambanan” во Централна Јава:  бивол спроведен на плуг, жените садеа садници и некакво жито; човек носи снопови  ориз на рамениците (pikulan). Во шеснаесеттиот век, Европејците во посета на индонезиски острови видоа на оризот како нова престижна храна која ќе и се служи на аристократијата во текот на церемониите и прославите.
Производството на ориз во индонезиската историја е поврзано со развојот на железните алатки и припитомувањето на дивите биволи во Азија, за одгледување на полиња и вештачко ѓубриво. Производството на ориз бара изложеност на сонце. Голем дел од индонезискиот пејзаж постепено се расчисти и замени со трајни полиња и населби, а одгледувањето на ориз се развивал во текот на последните илјада и петстотини години.
Други главни јадења
Друга класифицикација на храна во Индонезија вклучува:  Џем, слатки компири, компир, Таро и маниока,  сковано овошје како што се “Breadfruit” и “Jackfruit” и зрна како пченка и пченица. “Papeda” е главна храна, особено во Малуку и Папуа. Сагото често се меша со вода и се приготвува како палачинка. Освен Саго, луѓето од источна Индонезија консумираат различни видови на диви израстоци како главна храна.
Многу видови, како што се “Talaska” (вид на Таро, но поголем) и “Breadfruit” се родени во Индонезија, додека други се воведени од друго место. Пченицата, главната состојка за правење леб и тестенини, веројатно, била воведена од Индија или Кина, џемот бил донесен од Африка, додека пченката, компирот, слатки компири, маниока и пченката биле воведени од Америка поради шпанското влијание и конечно стигнале до Јава во XVII век. Маниоката најчесто се користи како ужинка и тоа варена, пржена или обработена “Kripik singkong” (крекери маниока). Сушената маниока, локално позната како “Tiwul”, е алтернативно главен оброк во сушните области на Јава, како што се Гунунг, Кадул и Воногири, додека пак другите корени се јадат во особено тешки времиња. Пченката се јаде во посуви региони како што се Мадура и острови источно од Валас, како што се островите на тектонскиот појас.
Зеленчук
''
Индонезиската храна вклучува и многу зеленчук. Зеленчукот широко се користи во индонезиската кујна, а најупотребувани се кангкунгот, спанаќот, мелињото, папајата и лисјата од маниока. Овие често се јадат со лук. Спанаќот и пченката се користат во супи зачинети со лук. Други зеленчуци како “Labu air” (кратуна), ” Labu Siam”, “Kelor”,” Kacang panjang” (грав), “Terung” (модар патлиџан), “Gambas” и “Belustru”, се сечат и се користат како додаток на пржени компирчиња, кари и супа. Попарата ” Sayur” всушност се состои од зелка, карфиол, компир, морков, макарони зачинети со црн пипер и лук помешани во пилешка или телешка супа. Исто така популарен во кинеската и индонезиската кујна е пржениот мешан зеленчук.
Зеленчукот како ”Kecipir” (крилест грав), домат, “Mentimun” (краставица) и “Peria” (горчливa диња) најчесто се јаде суров. Сортата голема горчлива диња обично се вари. “Kecombrang” и цветните пупки на папајата се често употеребуван  индонезиски зеленчук. “Urap” е месо зачинето со рендан кокос  измешано со зеленчук, а “Asinan betawi” е сочуван зеленчук. “Gado-gado” и “Pecel” се салати од варен зеленчук зачинети со сос, додека “Karedok” е неговата сирова верзија.
Месо и риба
Месото најчесто се готви со богатите зачини и кокосово млеко како на пример говедско, јарец или јагне, пилешка или овча скара исечени и варени во богата супа супа како што е Сото. Бали, со своето хинду мнозинство го негува специјалитетот “Babi guling” (свинско печено) кој е популарен меѓу месните жители како и немуслиманските посетители. “Dendeng celeng” е индонезиско свинско месо.
Како архипелашка нација, морската храна е богата и често се консумира особено од страна на индонезиското население кое живее во крајбрежните области. Меѓу другите и морската храна е доста популарна во индонезиската кујна. Се јаде скуша, туна, ваху, црвената риба, аншоа, ракчиња и школки. Морската храна најчесто се консумира во Индонезија, но особено е популарна и во кујните на островите Малуку и Минахаса. Таа обично се пече на скара, се вари или се пржи. Сепак друг метод на готвење е морската храна е да се помеша со зачини и од нив да се направи супа. “Ikan asin” (солени риби) е зачувана морска храна која, исто така, може да се најде во индонезискиот пазар. Риболов може да се прави во внатрешниот регион или во област со големи реки или езера. Меѓу другите, популарни риби во слатките води се и крапот, гоурамито, тилапијата, сомот идруги.
Спомен-куќа на Петар Поп Арсов
Спомен-куќа на Петар Поп Арсов — спомен-куќа во селото Богомила, роден дом на македонскиот револуционер Петар Поп Арсов, еден од основачите на Македонската револуционерна организација. Куќата е донорана на Република Македонија од Стамен Поп-Арсов..
Индонезиска кујна
Зачини и други ароми
"Rempah" е индонезиски збор за зачин, додека "bumbu" е индонезиски збор за мешавина од зачини и  најчесто се појавува во имињата на некои мешавини од зачини, сосови и зачинети пасти. . Светски познатите  " Спајс Острови ", на индонезискиот остров Малуку  придонесоа  за воведување на своите родни зачини во светската кујна. Зачините како “Pala” (морско оревче), “Cengkeh” (каранфилче), и “Galangal” (Лаос) потекнуваат од Индонезија. Многу е веројатно дека “Lada hitam” (црн пипер), ”Kunyit” (куркума), “Sereh” (лимонова трева), “Bawang merah” (шалот), “Kayu manis” (цимет), “Kemiri” (храст од Тихиот Океан), “Ketumbar” (коријандер), и “Asam Jawa” (тамаринд) беа донесени од Индија, додека “Jahe” (ѓумбир), “Daun bawang” (младо кромитче) и “Bawang putih” (лук) беа донесени од Кина. Зачините од копнотото на Азија беа донесени уште на почетокот, во античките времиња, со што тие станаа составен состојки во индонезиската кујна.
Спомен-куќа на Петар Поп Арсов
Во 1986 година куќата била конзервирана и била поставена музејската поставка. Истата година, куќата била прогласена за културно наследство на Македонија.
Во текот на повеќе децении оваа спомен-куќа била посетена од илјадници посетители. Од куќата на Петар Поп Арсов во средината на 90-тите биле украдени Библијата, пиштол и нож, а во 2012 година била оштетена. Со средства од Министерството за култура била извршена санација.
Индонезиска кујна
Зачини и други ароми
Во антички времиња, царството на тектонскиот појас и подоцна султанство од Бантен, беа добро познати како главните производители на црн пипер во светот. Исто и поморските империи на Шривијаја и Мајапахит профитираа од трговија на профитабилен зачин  меѓу  островите со Кина и Индија. Подоцна Холандската источноиндиска компанија тргуваше зачин меѓу Индонезија и светот. Индонезиската наклонетост за топла и зачинета храна беше збогатена кога Шпанија воведе чили пиперка во регионот на Новиот Свет во 16 век. Топлата и зачинета храна стана важен дел од индонезиската кујна. “Dabu-Dabu” е севернo сулавесkи стил на самбал со сецкани свежи домати, чили, и лимонов сок. Традиционално подготвен, денес Самбалот е достапен како индустриски преработен производ во  шишиња или тегли.
Соја сосот е исто така важна арома во индонезиската кујна. “Kecap asin” (соја сос) беше усвоена од кинеска кујна, сепак Индонезиски преработен во “Kecap manis” (сладок соја сос) со додавање на дланка шеќер во соја сос. Слаткиот соја сос е важен марнир за месото и рибата, како и за рибите на скара. Слаткиот соја сос е исто така важна состојка за “Semur”- индонезиската чорба.
Сос од кикирики
Една од главните одлики на индонезиски кујна е широката примена на кикириките во многу индонезиски јадења, како “Satay”,” Gado-gado”,”Karedok”, “Ketoprak”, и “Pecel”. “Gado-gado” и “Sate” се сметаат за индонезиски национални јадења. Воведени се од Мексико од страна на португалските и шпанските трговци во XVI век. Кикириките заземаат прво место во рамките Индонезиски кујна, како клучна состојка. Тие се развиле во тропските животни средини на Југоисточна Азија и денес може да се најдат во многу рецепти печени и ситно сецкани. Цели, преполовени, или мелени кикирики се користат за гарнири на различни јадења, и се користат и во маринантен сос, како што е “Sambal kacang” (мешавина од чили пиперчиња и пржени кикирики) за “Otak-otak” или “Ketan”. Маслото од кикирики е едно од најчесто користените масла за готвење во Индонезија. “Bumbu kacang” или сос од кикирики претставува софистициран сос. Тој треба да има деликатната рамнотежа на солен, сладок, кисел и зачинет вкус, стекнат од различни состојки, како што се пржени кикирики, “Gula Jawa” (кокосов шеќер), лук, кромид, ѓумбир, тамаринд, сок од лимон, лимонов лист, сол, чили пипер, сладок соја сос, кои се мешаат со вода за да се формира прав конзистент. Тајната на добриот сос од кикирики е да не е премногу густ, ни премногу воденаст. Индонезискиот сос од кикирики има тенденција да биде помалку сладок од тајландската верзија, која е хибридно адаптиран. “Gado-gado” е особено популарен и е поврзан со специјалитетот “Bumbu kacang”, koj се јаде во Индонезија.
Кокосово млеко
Кокосот се наоѓа во изобилство во тропската Индонезија и уште од античките времиња Индонезијците развиле различни намени за ова растение. Широката употреба на кокосовото млеко во јадења во текот на архипелагот е уште една од одликите на индонезиската кујна. Се користи во рецептите за солени јадења - како што се “Rendang”, “Soto”, “Sayur lodeh”, “Gudeg” и “Opor ayam” – како и за десерти - како што се “Es cendol” и “Es doger”. “Soto” се среќава во Индонезија и се смета за еден од националните јадења на Индонезија.
Употребата на кокосово млеко не е ексклузивно само за индонезиската кујна. Тоа исто така може да се најде и во кујните на Индија, Самоа, Тајланд, Малезија, Филипините, и Бразил. Сепак, употребата на кокосово млеко е доста обемна во Индонезија, особено во кујната на народот Минангкабау, иако во Минахасанската (Северно Сулавеси) кујна, кокосовото млеко обично не е присутно, освен во минахасанските колачи и десерти како што е “Klappertart”.
Во индонезиската кујна, се наоѓаат два типа на кокосово млеко, ретко кокосово млеко и густо кокосово млеко. Разликата е во зависност од водата и содржината на масло. Реткото кокосово млеко обично се користи за супи, како што се “Sayur lodeh” и “Soto”, додека погустата сорта се користи за десерти. Тоа може да се направи од свежо рендано месо од кокос и да се набави од традиционалните пазари или може да се најде во супермаркет обработено во картонски кутии. Со рендање на кокосовото месо се добива кокосово млеко, кое зачинето може да се измеша заедно со зеленчук. Пастата “Kerisik”, се додава за згустување на кокосовото млеко. Да се здобијат со богат вкус, некои домаќинства инсистираат на користење на свежо рендан кокос, наместо рецидив кокос. “Serundeng” може да се смеша со месо во јадења како што се “Serundeng daging”(говедскo) или посеан на врвот на други јадења како што се “Soto” или “Ketan” (леплив ориз). Еден пример на прекумерна употреба на кокос е “Buras” од Макасар, ориз завиткани во лист од банана, зготвен со кокосово млеко и посеан со кокосов прав сличен на “Serundeng”.
Регионални јадења
“Karedok” е специјалитет на тектонскиот појас (Западна Јава), свежа салата направена од грав и краставица зачинети со сос. Други сундански јадења се “Mie kocok” -супа од говедско месо и јајца, и “Soto Bandung”, што е супа од говедско месо и зеленчук со лисја од лимон. Омилена храна им е “Kupat tahu” (ориз, грав, и тофу со соја сос и сос од кикирики). “Colenak” (печени маниока со сладок кокосов сос) и “Ulen” (печени тули со ориз и сос од кикирики) се јадења кои обично се јадат топли.
Храната во Централна Јава е позната по својата сладост. Градот Јогјакарта е познат по своите “Ayam goring” (пржено пилешко) и “Kelepon” (зелени топки оризово брашно пополнето со дланка шеќер). Специјалитетот “Surakarta” вклучува “Nasi liwet” (ориз во кокосово млеко, папаја, лук и кромид, се служи со пилешко месо или јајце) и “Serabi” (палачинки од кокосово млеко украсени на врвот со чоколадо или банана). Другите земји од Централна Јава ги прават специјалитетите “Pecel” (сос од кикирики со спанаќ и грав), “Lotek” (сос од кикирики со зеленчук и ориз) и “Opor ayam” (пилешко месо  во кокосов сос).
Храна на Источна Јава е слична на онаа на Централна Јава. Жителите на источна Јава имаат тенденција храната да биде помалку слатка и позачинета. Рибата и рибните производи/морската храна се јадат во обемни количини како “Terasi” (паста од сушени ракчиња) и “Petis udang” (паста од ракчиња). Некои специјалитети од популарната храна се “Lontong Kupang” (супа од шпрт школки со колачи од ориз),” Lontong Balap” (грав и тофу со ориз), “Sate Klopo”  (кокос со говедско месо), “Semanggi Surabaja” (марсилеа  зачинета со сос од  слатки компири), "Pecel Lele” (пржен сом кој се служи со ориз), “Rawon” (темна говедска супа). Храната од Маланг вклучува “Bakwan Malang” (супа со тестенини) и “Arem aream” (ориз, темпе, зелје, соја сос, кокос и кикирики).
Мадура е остров на североисточниот брег на Јава и администрира како дел покраината на Источна Јава. Сличен на специјалитетот “Petis udang” што се јаде во Источна Јава е специјалитетот на Мадура “Petis ikan” кој е направен од риба наместо ракчиња. Стилот на готвење на Мадура е веројатно најпопуларниот во Индонезија. Некои од нејзините популарни јадења се ”Sate Ayam Madura”  (Пилешко месо со сос од со кикирики) и  “Soto Madura” (говедска супа).
Биволите се симбол на Западна Суматра, а се користат и како богат специјалитет-зачинето биволско месо. Храната од Паданг доаѓа од Западна Суматра. Храната на синџирот ресторани Паданг може да се најде во  Индонезија и во соседните земји, место каде  ги прават веројатно најпопуларните регионални јадења во Индонезија. Другите јадења од регионот вклучуваат “Nasi kapau” која е слична на храната во Паданг, но вклучува повеќе зеленчук. “Ampiang dadiah” (бивол со јогурт и дланка шеќерен сируп, кокосово месо и ориз) и “Bubur kampiun” (грав со банана и оризов јогурт) и други западно суматранскиот специјалитети.
Минахасанската кујна од Северен Сулавеси не користи свинско месо, живина и морска храна. "Woku" е еден вид на сад со морска храна со многу зачини, која се сервира во половина чинија. “Woku” се прави од лимонови лисја, варосани лисја, чили пиперки, млад кромид, стар кромид со месо или обвиткана во лисја од банана околу риба и скара. Други состојки кои често се додаваат во “Woku” се куркума и ѓумбир. Во обликувањето на стилот на минахасанската кујна, одиграло голема улога странското колонијално влијание. “Brenebon” (од холандското "Bruin" (кафена) и "Boon" (грав)) е чорба грав со свинско месо зачинет со морско оревче и каранфилче. Во Хаваи, печеното свинско се сервира само во посебни прилики, како на пример свадби. Други необични и егзотични видови месо, како што се кучето, лилјакот, и шумскиот стаорец исто така редовно се служат во регионот на Северен Сулавеси.
Макасар е еден од кулинарските центри во Индонезија. Нивни специјалитети се: “Coto”, “Konro”, “Pallubasa” и “Mie Kering”. Како голем рибен пазарен центар, Макасар е исто така познат по својата морска храна. “Popara Sodara” од Пангкеп и “Kapurung” од Палопо се исто така познати јадења од Јужна Сулавеси.
Поради големата суша, во споредба со централна и западна Индонезија, има се помалку ориз од саго, пченка, маниока, и Таро. Специјалитетот од риба “Sepat” е популарен, а всушност тоа се  рендани риби во сос од кокос и младо-манго. “Lombok е sasak” е за луѓе кои уживаат зачинета храна, како и “Ayam taliwang” кое е печено пилешко и се служи со кикирики, домат, чили и натпи од вар. “Pelecing” е зачинет сос кој се користи во многу јадења со чили, паста од ракчиња и домати. “Lengkare” е еден локален специјалитет-паста од ракчиња  и се користи на островот Ломбок. “Sares” е направен од чили, сок од кокос и банана, а  понекогаш се меша и со месо. Јадења без месо се “Kelor” (топла супа со зеленчук), “Serebuk” (зеленчук измешан со кокос), и “Timun urap” (краставица со кокос, кромид и лук).
Кујна на островите Малуку е богата со морска храна, а мајчината храна папуанец се состои од свинско со таканаречените слатки компири. “Papeda” е храна на Малуку и Папуа, која всушност е  жолта супа направена од туна и други риби зачинети со куркума, вар и други зачини.
Надворешни влијанија
Индиското влијание во Индонезија може да се забележи уште во IV век. По ширењето на исламот во Индонезија, муслиманските Индијци како и арапското влијание ги заземаа своите места во индонезиската кујна. Примерите вклучуваат индиски мартабак и кари, а тоа влијаело и врз суматранските кујни на Ачех, Минангкабау, малајската кујна во Бетави и крајбрежната јаванска кујна. За некои јадења од Ачех и Минангкабау како што се “Roti cane”, “Nasi biryani”, “Nasi kebuli”, и “Gulai kambing” се трага нивното потекло од индиските влијанија.
Кинеската имиграција во Индонезија започнала во VII век, можеби дури и порано. Оваа забрзана миграција за време на колонијалните времиња, довела до создавање спој од кинеската кујна со домородниот индонезиски стил. Сличен кинески, мајчин, фузиски, кујнски феномен исто така се забележува во соседните Малезија и Сингапур кој бил наречен “Peranakan” кујна. Некои популарни индонезиски јадења трагаат по своето потекло од кинеското влијание. Такви се: “Bakmi”, “Bakso”, “Bakpau”, “MI goreng”, “Tahu goreng”, “Siomay”, “Lumpia”, “Nasi Tim”, “Cap Cai”, “Fu Yung hai” и “Swikee”.
Преку колонијализамот, Европејците вовеле леб, сирење, стек на скара и палачинки. Леб, путер и маргарин, сендвичи со шунка, сирење или овошен џем и холандско сирење најчесто се консумира од страна на холандските колонијалии за време на колонијалната ера. Ова кујна се одржа со висока почит како кујна на високата класа на холандското влијание врз источно-индиското општество. Ова доведе до усвојување и придодавање на европската кујна во индонезиската кујна. Некои јадења создадени за време на колонијалната ера биле под влијание на холандски кујна, вклучувајќи “Roti Bakar” (леб на скара), “Roti buaya”, “Selat solo” (соло салата), “Bistik Jawa” (јавански телешки стек), “Semur”, “Sayur kacang merah” и “Popara buntut”. Многу колачи и торти, како што “Kue Bolu”, “Lapis legit”, “Spiku” и “Kaastangel” доаѓаат од Холандија. Некои рецепти биле измислени како холандско-инди кујна, со користење на мајчини состојки, но употреба на техники со европско пециво. Такви се тортата Пандан и “Klappertaart” (торта со кокос). Специјалитетот “Кue Cubit”,  најчесто се продава како закуска во училиштата и на пазарите.
Странско влијание
Врз индонезиската кујна влијаела холандската колонија која ги однела индонезиските јадења назад во Холандија поради репатријацијата по добивање на независност на Индонезија. Контеса ван Лимбург Штирум, во својата книга "Уметноста на холандското готвење" (1962) пишува: Постојат безброј индонезиски јадења, од кои некои за некои се потребни неколку часа да се подготват, а некои  лесни станаа толку популарни што може да се сметаат за "национални јадења". Таа во својата книга додава и рецепти за “Nasi goreng” (пржен ориз),”Pisang goreng” (печени банани), “Lumpia goreng” (пржени ролни), “Bami” (пржени тестенини),”Satay (месо на скара), “Satay sauce” (сос од кикирики), и “Sambal oelek” (чили паста). Холандско-индонезискскиот спој за јадења постои, од кои повеќе познат е “Rijsttafel” (Ориз на маса), кој е елаборат/оброк кој се состои од многу (до неколку десетици) мали чинии ( оттука дополнувањето "Маса (на целата маса)"). Додека “Rijsttafel” е доста популарен во Холандија, во Индонезија неговата употреба е многу ретка.
Оброци
Во западна и централна Индонезија, главниот оброк обично го  готват во доцните утрински часови, и се консумира околу пладне. Во многу семејства поставуваат оброк на маса, но не почнуваат со јадење сè додека не се соберат сите членови на семејството. Поради тоа, повеќето од садовите се изработени така што во нив може да остане јадење дури и ако се остави на масата на собна температура на подолго време. Истите јадења потоа повторно се загреваат како оброк во вечерните часови. Оброкот вклучува супа, салата (најчесто зеленчук со лук) и  главно јадење. Во источна Индонезија, на островите Папуа и Тимор, каде што климата е често многу посува,  оброците се сведуваат на други извори на јаглехидрати, како што саго и / или корен од зеленчук. Источно од линијата Валас, на Екозона, флората и фауната е сосема поразлична од онаа на островите на запад, па оттука и прехранбените производи.
Празници: “Tumpeng” и “Rijsttafel”
Многу индонезиски традиционалните обичаи и церемонии вклучуваат храна за празникот. Еден од најдобрите примери е “Tumpeng”. По потекло од Јава, “Tumpeng” е насип на ориз во сад со конусовидна форма придружен со други јадења. Традиционално вклучен во церемониите “Selamatan”, оризот-конус е направен со помош на лисја од бамбус ткаени во конусен сад. Самиот ориз може да биде обичен бел барен на пареа, “Uduk” (ориз варен со кокосово млеко), или “yellow rice” (ориз обоен со “kunyit”, односно, куркума). Оризот-конус се служи со избрани јадења, како зеленчук, пржено пилешко, “Semur” (говедско месо во сладок соја сос), “Teri kacang” ( исушени риби, пржени со кикирики), пржени ракчиња, “Telur pindang” (варени јајца), рендан омлет, “Tempее orek” ( суво пржени слатки),”Perkedel kentang” (пире од компир), “Perkedel jagung” (пченка), “Sambal goreng ATI” (црниот дроб во чили сос), и многу други јадења. “Nasi tumpeng” веројатно доаѓа од древната индонезиска традиција каде планините биле како дом на предците и боговите. Оризот-конус е наменет да ја симболизира светата планина. На празникот служи како некој вид на благодарност за богатството на жетвата или каков било друг благослов. На своите свечености и славенички вредности, дури и “Tumpeng” понекогаш се користи како индонезиска роденденска торта. Друг индонезиски празник, е “Rijsttafel” (на холандски има значење, "ориз на маса"), кој покажува на двете колонијални богатствота и разновидноста на индонезиската кујна во исто време. Класичен стил на “Rijsttafel” вклучува до 40 различни јадења служени од 40 машки келнери, облечени во формални бели униформи со “Blangkon” (традиционални јавански капи) на главите и  крпа околу нивните половини. Во современата Индонезиска кујна, тоа е адаптирано и вклучено во западен стил, што значи, работат на долга маса со широк спектар на јадења (солени и слатки). Тоа обично може да се сретне на свадбените церемонии или било кои други свечености. Распоредот за индонезиски свадбени церемонии најчесто вклучува: чинии, прибор за јадење (лажица и виљушка), и салфетки ставени на едниот крај, проследено со ориз (обичен или пржен), серија на индонезиски (а понекогаш и меѓународни) јадења, “Sambal” и “Krupuk” (ракчиња), и завршува со чаши вода на другиот крај на масата.
Безалкохолни пијалаци
Најчестите и популарни Индонезиски пијалаци и напивки се “The” (чај) и “Kopi”(кафе). Индонезиските домаќинства најчесто служат “Teh manis” (сладок чај) или “kopi tubruk” (кафе кое се меша со шеќер и топла вода и се истура директно во чашата без одделување на остатоците од кафето). Од колонијалната ера на Холандија во Источна Индија, особено во Јава, беа главните производители на кафе, чај и шеќер. Од тогаш пијалаците топло и сладко кафе и чај се уживаат од страна на Индонезијци. Чајот од Јасмин е најпопуларниот чај кој се пие во Индонезија, сепак неодамнешната здравствена промоција за подигнување на свеста  направија зелениот чај да биде најдобар избор. Обично кафето и чајот се сервираат топли, но се пие и ладениот сладок чај. “Kopi Luwak” е индонезиско егзотично и скапо кафе направено зрна кафе од бобинки со азиски цивет (Paradoxurus hermaphroditus) и други сродни состојки. “Те botol” е флаширан сладок чај од јасмин, кој сега е доста популарен и локално се натпреварува со меѓународните флаширани сода пијалаци како што се Кока Кола и Фанта. “Kopi susu” (кафе со засладено кондензирано млеко) е индонезиска верзија на кафе со млеко.
Овошните сокови (џусеви) се многу популарни. Постојат сорти на портокал (јus jeruk), гуава (јus jambu), манго (jus mangga) и авокадо (јus alpokat). Џусот од авокадо најчесто се служи со кондензирано млеко и чоколаден сируп како десерт. Од дуриан се прави сладоледот наречен “Es Durian”.
Алкохолни пијалаци
Како земја со муслиманско мнозинство, индонезиските муслимани имаат исламски закони со кои се забранува конзумирање на алкохолни пијалаци. Сепак уште од античките времиња, локалните алкохолни пијалаци биле оформени во архипелагот. Според кинески извори, народот на античка Јава пиел вино направено на дланка, наречено “Tuak” (дланка вино). Денес, “Tuak” сè уште е популарен во регионот Батак, Северна Суматра. А традиционално во баровите во Батак, служат туак и го нарекуваат “Lapo tuak”. Во Соло, Централна Јава исто така е познат “Ciu” ( локална адаптација на кинеско вино). Флашираното “Brem Bali” (балиско вино од ориз) е популарно во Бали. Во Нуса Тенгара и островите на Малуку луѓето пијат такво вино, локално познато како “Sopi”. Во регионот на Минахаса во Северно Сулавеси, луѓето пијат пијалак со висок процент на алкохол, наречен “Kap Tikus”. Индонезијците исто така развиле локални брендови на пиво, како што се пивата “Bintang” и “Anker”.
Закуски и храна на улица
Традиционалните крекери се нарекуваат “Krupuk” и обично се конзумираат како крцкава ужинка или  придружувајќи ги главните оброци. Има широки варијации на “Krupuk” достапни во Индонезија. Најпопуларните се “Krupuk udang” и “Krupuk Kampung” или “Krupuk putih” (маниока крекери). Други популарни видови вклучуваат “Krupuk kulit” (крекери од исушена кожа на бивол), “Emping melinjo” (гнетум крекери), “Kripik” (чипс)- како “Kripik pisang” (банана чипс) и “Keripik singkong” (Касава чипс).
Индонезиските улични закуски, вклучуваат и ладни  и слатки пијалаци, како што се “Es cendol” или “Ес dawet”,”Ес teler”, “Ес cincau”, “Ес doger”, “Ес campur”, “Ес potong”, и “Es puter”. Индонезиски торти и колачи често се нарекуваат  “Jajanan pasar”. Индонезија има богата колекција на закуски наречен “Kue” (торти и колачи), и солени и слатки. Улицата е заедничка, без разлика дали продавачите ги продаваат своите производи со велосипеди или коли. Овие коли се познати како “Pedagang kaki Lima” - именувани по 5 метри широката патека во Индонезија, сепак, а многу често ја викаат само"пет метри". Оваа храна патува низ улиците; приближувајќи ги потенцијалните купувачи преку станбени области и распишување на нивното присуство, или стационирање од страна на самата прометна улица; поставување едноставен мал шатор, надевајќи се да дојдат купувачи. Многу од нив имаат свои карактеристичен повик или песни за да ги објават своите производи.
Овошје
Индонезиските пазари изобилуваат со многу видови на тропско овошје. Тие се важен дел од индонезиската исхрана и се јадат свежи или исцедени-сокови (како што е “Alpukat”), десерти (како што се “Es buah” и “Es teler”), обработени во солена и зачинета храна како “Rujak”, пржени како “Pisang goreng” ( пржени банани), варени во колачи (како што се “Kue pisang” или “Bika ambon”), засладени и зачувани како што се во продажба “Pisang” и “Manisan buah”, или преработени во “Kripik” (крцкави чипови) за ужина, како  “Jackfruit” или банана чипс. Многу од овие овошја, како мангото,рамбутанот, дурианот и бананата, оригинално потекнуваат од индонезискиот архипелаг, додека другите биле увезени од други тропски земји, иако потеклото на многу од овие плодови може да се оспори. Денес, индонезиските пазари се селектирани на домашни тропски овошја и овошја кои не потекнуваат од Индонезија. Јагодата, дињата, јаболкото и овошјето Драгон се воведуваат и одгледуваат на индонезиските висорамнини Маланг и Лембанг во близина на Бандунг. Во последните неколку години, овошните чипсови се сè поразлични. Во старите времиња, чипсот од банана и џекфрут беа најчести, но сега индонезиските овошни чипови се направени од  јагоди, јаболка, драгонфрут, лубеница, диња и многу други. Маланг, град во источна Јава, е центар на производство на овошни чипови.
Здравство и хигиена
Голема доза на јаглехидрати во индонезиската кујна доаѓа од оризот. Изворот на белковини во Индонезија доаѓа од производите грав и соја, кои се обработени во Тофу и Темпех. Често се конзумираат и јајцата, живината и месото. Повеќето од мастите доаѓаат од маслото за јадење (кокосово масло) кај пржените јадења, кокосовото млеко, кикириките, како и месото. Некои индонезиски јадења со овошје и зеленчук како што се овошјето “Rujak”, “Gado-gado”, “Karedok”, “Pecel”, “Lalab”, “Capcay”, “Tofu” и “Tempeh” се познати како здрава храна со малку масти. “Tempeh” на пример, е познато дека е замена за месо за вегетаријанците. Од друга страна некои јадења, особено “Gorengan” (пржен) и оние јадења кои се карамелизирани со кокосово млеко, како што е “Rendang” и “Gulai”,  се неверојатно вкусни, но богати со масти и холестерол. Храната од козјо месо како “Gulai” и “Soto” дефинитивно се категоризираат како нездрав избор на исхрана, поради тоа што се богати со заситени масти и холестерол. Автентично традиционално индонезиско домашно готвење е свежо готвење и се консумира секојдневно со минимални или никакви преработки или конзервирана храна, што значи постои минимална количина на конзерванси и натриум. Повеќето состојки можат да се набават свежи во раните утрински часови од локалните традиционални пазари, се варат околу крајот на утрото и се консумираат главно за ручек. Остатоците од ручекот се чуваат на собна температура и пред да се конзумираат се  загреваат и се консумира одново за вечера. Традиционално, индонезиските јадења ретко се чуваат на подолг временски период, со тоа што повеќето од овие јадења се готват и се консумираат во ист ден. Некои исклучоци се однесуваат на сушената, солената, и преработената храна. На пример, сувиот ренданг е безбеден за консумирање и по неколку дена. Денес технологијата на ладење е достапна во повеќето домаќинства. Повеќето индонезиски намирници, производи и храна се служат во средина на претпријатија во кои се одржува хигиената на храната според стандардите кои се добро прифатени - регулирани и контролирани од страна на “Badan Pengawasan Obat dan Makanan” (индонезиска прехранбена и лекарска администрација) – само некои како на пример што се уличните продавачи би можеле да имаат лоша хигиена. Тропските микроби, исто така можат да придонесат за случаи со труење со храна, особено кај странците за време на нивниот престој во Индонезија. Препорачливо е да пиете флаширана или варена вода, да изберете варена топла храна, наместо  неварена, на  собна температура која може да се најде кај оние кои продаваат на улица. Конзумирање на храна која се продава од страна на уличните продавачи, конзумирањето на топол варен “Mie ayam” или “Soto” е многу побезбедно отколку да се земе “Gado-gado” или овошјето “Rujak”.
Далечен Исток
Далечниот Исток е поим што се однесува претежно на географското подрачје на источна Азија (вклучувајќи ја далекуисточна Русија) и југоисточна Азија,
Поимот се појавил во европскиот геополитички речник во XIX век, подразбирајќи го најоддалечениот дел од Азија во однос на Европа, подалечен од Блискиот итн. „Среден Исток“). Овој поим повеќе не е нашироко застапен во западните земји, бидејќи се смета дека го подразбира „ориентализмот“ од XIX век, според автори како Едвард Саид. Во 1960-тите години почнале да се користат поимите источна Азија и Ориент, додека денеска во најголема мера се користи поимот „Источна Азија“.
Покрај географската далечина, поимот уште повеќе подразбира културна оддалеченост и различност. Затоа земјите како Австралија и Нов Зеланд никогаш не се сметале за „далекуисточни“ иако географски се уште поисточни од азиските земји.
Нотенсдорф
Нотенсдорф (Nottensdorf; долногермански: Nottensdörp) — општина во округот Штаде, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.
Местоположба
Нотенсдорф се наоѓа на автопатот Б73.
Општински единици
Кон општината припаѓаат местата Шрагенберг и Хабекстал.
Жак Шарл Франсоа Штурм
Жак Шарл Франсоа Штурм (франц. Jacques Charles François Sturm; Женева, 29 септември 1803 — Париз, 18 декември 1855) — француски математичар со германско потекло.
Животопис
Семејството Шарл имала потекло од Стразбур и емигрирало околу 1760 година. Шарл почнал да слуша предавање во академијата во Женева. Во 1819 година, смртта на неговиот татко го нетарала да предава на деца од богатите семејства за да може да го одржува своето семејство. Во 1823 година тој станал тутор на синот на Мадам де Стал. Кон крајот на 1823 година на кратко останал во Париз со смејството на својот ученик. Одлучил со својот училиштен пријател Коладном да се вработи во „Bulletin universel“. Во 1829 година, тој ја открил теоремата која се однесува на одредување на реалните броеви на бројчената еднаквост помеѓу дадените граници и таа теорема го носи неговото име.
Имал корист од револуцијата од 1830 година, затоа што неговата протестантска вероисповед престанала да биде препрека во преонаѓање на работа во јавните училишта. На крајот на таа година, бил поставен за професор по предметот „Математика“ на Ролен колеџот. Избран бил за член на Француската академија на науки во 1836 година, заземајќи го местото на Андре Мари Ампер. Станал професор во Политехничката школа во 1840 година. Истата година, по смртта на Паосон, бил поставен за професор по механика на парискиот факултет за науки. Неговите дела, „Курс за анализа на политехникото училиште“ („Cours d'analyse de l'école polytechnique“, 1857 - 1863) и „Курс по механика на политехничкото училиште“ („Cours de mécanique de l'école polytechnique“, 1861), биле објавени во Париз после неговата смрт.
Заедно со Жозеф Лијувил ја формулирал Штурм-Лијувилова теорема. Шарловата теорема е основен резултат за докажување на постојани реални нула функции.
Во 1826 година, заедно со својот колега Жан Данијел Коладон, помагал во првото експериментално одредување на брзината на звукот во вода.
Велче Нацев
Велче Петков Нацев ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Завршил основно училиште. Бидејќи потекнувал од сиромашно семејство, работел како селски момок. Освен тоа чувал добиток кај побогати селани. Во декември 1944 година по ослободувањето на Македонија, стапил во Треттата македонска ударна бригада. Со неа учествувал во борбите против балистичките банди кај Бујановац. Потоа заминал за Земун каде посетувал тримесечна воено-политичка настава. Учествувал во големиот пробив на Сремскиот фронт. Во една од големите битки, на 16 април 1945 година, работејќи како болничар му укажувал прва помош на ранетите другари близу Врпоље. Тогаш бил смртоносно погоден од непријателски куршум. Бил закопан од неговите соборци на местото каде што загинал.
Кочо Петровски
Кочо Петровски — македонски музичар, водач на оркестар, композитор, аранжер и продуцент на македонски народни и новосоздадени фолклорни песни.
Творештво
Кочо Петровски напишал поголем број песни, кои биле изведувани од бројни пејачи и групи:
Список на државни водачи во 1280 година
Ова е список на државни водачи во 280 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Френсис Форд Копола
Френсис Форд Копола (англиски: Francis Ford Coppola; Детроит, ) е американски режисер, сценарист и продуцент.
Успехот на неговиот гангстерски еп, а воедно и семејната хроника, филмот „Кум“ од 1972 година, кој се најде на врвот на најкомерцијалните филмови на сите времиња и кој доби три „Оскари“, го вброил Копола мегу водечките режисери на холивудскиот филм во 1970-тите. Продолжетокот на оваа серија, филмот „Кум II“ е најголемиот успех на Копола, со освоени шест „Оскари“, што му овозможило да го реализира неговиот најамбициозен проект, спектаклот „Апокалипса денес“.
Бориславец
Бориславец (позат и како Бриставец) е планинскиот врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.675 метри. Се наоѓа во вториот дел на Шар Планина на пределот меѓу масивот Рудока и гребенот на највисокиот шарпланински врв Шар (Титов Врв). Веднаш под Бориславец минува патеката за планински велосипедизам „Шарски Води“, а се наоѓаат и селата Сенокос, Ѓурѓевиште, Ломница од кои води обележана планинарска патека за негово искачување и освојување, како и Боговиње, Ново Село и Селце Кеч со караулата Маздрача. На северното подножје на врвот се наоѓаат Белото и Боговинското Езеро, а на јужното Црното Езеро и изворишниот дел на долината на реката Маздрача. Преку обележаната планинарска патека која започнува нешто над селото Сенокос до врвот Бориславец се стигнува за 4 часа.
Отсечение
'''Отсекување на главата на Св. Јован Крстител''' — еден од големите 15 христијански празници од есенскиот циклус којшто е непроменлив празник и секогаш се паѓа на 29 август, односно на 11 септември по стариот календар. Овој празник е познат под различни имиња како:''Св. Јован Сечиглав, Св. Јован Отсечен, Св. Јован Опсечен, некаде едноставно само Отсечение или Опсечение''. Поради значењето на овој светец црквата овој ден го прогласила за строг пост.
Житие
Јован постојано ги проповедал позитивните животни принципи и жестоко го критикувал неморалот, лагите и развратот, кои во тоа време во Римското Царство го достигнале својот врв. Посебно на удар на неговите критики бил управникот на Галилеја Ирод Антипа. Тоа бил синот на стариот Ирод, оној што наредил да се заколат сите деца во Витлеем во времето кога требало да се роди Исус Христос. Ирод Антипа бил оженет со ќерката на еден арапски кнез по име Арета. Но тој, ја истерал својата законита жена и се оженил со својата снаа Иродијада, жената на својот брат Филип кој бил жив. Иродијада со себе ја довела и својата ќерка од првиот брак Саломија. Тоа не го дозволувале ниту законите на Мојсеј, а Јован жестоко го критикувал: Не ти личи да ја земеш жената на брат ти
Во Македонија
Значењето на Свети Јован Крстител. неговиот голем култ воопшто во христијанскиот свет оставил значајни траги и во традицијата на македонскиот народ. Па така, како и другите празници посветени на овој светител и овој ден се празнува со многу внимание, со домашни, селски или поголеми свечености, со заеднички гозби (ортии) и сл. Народот на овој пост држи строг пост, не јаде не само мрсно, туку и риба и зејтин. Останало забележано дека на овој ден луѓето не јаделе ни лубеница, домати, црвено грозје и други производи со црвена боја што потсетувале на крвта на светителот. Според фолклористот Марко Китевски, Св. Јован Крстител е значаен во народот и поради тоа што тој се поврзува со кумството и побратимството, бидејќи според народните преданија, кога светците ги делеле функциите, на Св. Јован му се паднале кумството и побратимството.
Овој празник е познат како Св. Јуван Посни и го сметале за тежок празник кога не смеело да се шие и да се пере облеката на децата. Тој ден, свештеникот одел по куќите и светел вода. Постарите жени тој ден додека не го бакнеле крстот и леб не јаделе. Утрото, домаќинката со српот сечела трева од која одбирала три страка коприва, ги врзувала со црвен конец и ги обесувала над влезната врата. За здравје на кровот ставале црвена преѓа.
Ефтим Спространов запишал:
„Имало некој цар и сакал да се женит за снаа си. Свети Јон не го остал и многу зборвел, за да не се сторит таква страмота. Тога царот го затворил во апцаана и го држел таму. Оваа снаа му – имала една ќерка ногу лична. Цароф је викнал еднуш да му поиграт едно оро – да му се покршит како ченѓија и је рекол: Ќе ти дам што ќе сакаш- едно царство да ми посакаш и то ќе ти дам”. Момичката отишла и је казала на мајка си. Та бидеешчем била лута на Свети Јона је рекла на ќерка си: Поиграј му и ко ќе ти речит, што сакаш да ти дам, ти да му речиш: Од Свети Јона глаата.” Оваа момичкава била ногу аџамија. Ко је рекол: Шо сакаш да ти дам, та му рекла: Од Свети Јона глаата. Не знаела клетата зашчо је рекла така мајка је. Тогај царот пратил џељати и на саатот му је пресекле. Во тепчишче је клале и је занесле горе. Е ама на Свети Јон веднуш му порасла друга“. Во регионот на Велес овој празник се нарекува „Црн свети Јован“ и на него, како и низ сите денови од седмицата не се крое и шие никаква облека, бидејќи се сметало дека кој ќе ги облече ќе биде погоден од несреќи (ќе се намери).
Србија
Во Херцеговина, на овој посен ден, луѓето не работат понапорна работа, а особено внимаваат да не прават ништо во врска со семиња, па дури и се обрнува внимание на тоа на кој ден е паднат празникот, па ако тоа е понеделник, на пример, тогаш секој понеделник од годината треба да се избегнува справувањето со семе. Во некои села се договарале со орање да се почне ден по празникот, и се одредувало и кој прв треба да почне.
Во Шумадија исто строго се пости, не се работаат понапорни работа и се смета дека овој ден е добар да берење на лековити билки. На овој ден децата не трба да јадат домати, праски, јаболка и ништо со црвена боја. Само жените работаат со семе, кое го оставаат за следната година.
NGC 2222
NGC 2222 — спирална галаксија во соѕвездието Сликар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2222 се споменува и како ESO 121-25, AM 0619-573.
Откривање
Објектот е откриен на 4 декември 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2222 е од видот SBa. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 12 m/лм2. NGC 2222 има привидни димензии од 1,2' х 0,3'.
922 п.н.е.
922 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 922. година пред новата ера, 922. од првиот милениум п.н.е., 22. од 10 век п.н.е. и трета од 920-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4586 и 4587 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3828 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2838 и 2839 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 169 пред основањето на Рим.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 922 година се протега во 1714 и 1715, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1774 и 1775 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 379 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1590 и 1589 исламска година пред хиџра.
Црн Врв (Шар Планина)
Црн Врв ― планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.585 метри.
712
712 (Римски бројки) — престапна година според општоприфатениот календар. Тоа била 712 година од новата ера, 712. од првиот милениум, 12. од VIII век и трета од 710-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6220 и 6221 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5462 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4472 и 4473 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 1465.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 712 година се протега во 3348 и 3349, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3408 и 3409 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1255. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 93 и 94 исламска година.
МораБанк Андора
МораБанк Андора е андорски кошаркарски клуб од Андора ла Веља, кој се натпреварува во шпанскиот кошаркарски лигашки систем. Моментално играат во АЦБ лигата највисокото ниво на шпанската кошарка.