cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 1038
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1038 се споменува и како UGC 2158, MCG 0-7-76, CGCG 388-90.
Откривање
Објектот е откриен на 17 октомври 1885 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1038 е од видот S0-a. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,4 m/лм2. NGC 1038 има привидни димензии од 1,2' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 2 ч 40 м 6,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 1° 30' 34". Положбениот агол на објектот е во износ од 61°.
Други поделби
Проучување на NGC 1038 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 10096. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 220; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 47. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1283.
Наташа Поплавска
Наташа Поплавска (Скопје, 1971) — македонска режисерка.
Животопис
Наташа Поплавска е родена во 1971 година во Скопје, во семејство со богата балетска историја. Дипломирала на Факултетот за драмски уметности во Скопје. Во 2010 година магистрирала на Универзитетот во Шефилд, во областа на маркетинг во современиот театар.
Творештво
Режисерската кариера на Поплавска започнала уште во студентските денови, кога во 1995 година, заедно со колегата Синиша Евтимов, ја поставила драмата „Едмонд“ на Дејвид Мемет во МНТ. Тоа била првата театарска претстава во Македонија, режирана од студенти. Во 2000 година ја режирала претставата „Сината соба“ на Дејвид Хер, во продукција на Асоцијацијата за развој на културата „Артемида“. Во 2014 година, во Театарот комедија, ја режирала драмата „Лисистрата“ на Аристофан. Истата година, во Македонската опера и балет, заедно со кореографот Игор Киров, го создала современиот балет „14 часа“, додека во 2015 година, во МНТ, го поставила бродвејскиот мјузикл „Чикаго“.
Фудбалска репрезентација на САД
Фудбалска репрезентација на Соединетите Американски Држави (USMNT) (англиски: United States men's national soccer team) ― ги претставува Соединетите Држави на меѓународните фудбалски натпреварувања. Тимот е контролиран од Фудбалската федерација на Соединетите Американски Држави и е член на ФИФА и КОНКАКАФ.
Тимот на САД се појавил на единаесет Светски првенства на ФИФА, вклучувајќи го и првото во 1930 година, каде што стигна до полуфиналето. Тие се вратија на првенствата во 1934 и 1950 година, победувајќи ја Англија со 1-0 во второто, но не се квалификуваа повторно до 1990 година. Како домаќин во 1994 година, САД добија автоматско место и загубија од Бразил во осминафиналето. Тие се квалификуваа за следните пет Светски купови (седум последователни настапи (1990–2014), подвиг споделен само со седум други нации), станувајќи еден од редовните натпреварувачи на турнирот и често напредувајќи во нокаут фазата. САД стигнаа до четвртфиналето во 2002 година и контроверзно загубија од Германија. Во Купот на Конфедерации во 2009 година, Американците ја елиминираа најдобро рангираната Шпанија во полуфиналето пред да загубат од Бразил во финалето, единствениот настап на тимот во финалето на еден голем интерконтинентален турнир.
Дрес и грб
Од нивниот прв неофицијален натпревар против Канада, најчестата униформа на САД се бели маици со сини шорцеви. Во 1950 година, САД усвоија дијагонална лента или „појас“ во стилот на Перу преку маицата. Повремено се користела дополнителна шема на бои заснована на знамето на САД (најзначајно во квалификациите за Светското првенство 1994 и 2012-13, како и франшизата Тим Америка од 1983 година на Северноамериканската фудбалска лига) која се состоела од маица со црвени и бели риги и со сини шорцеви.
Германскиот бренд Адидас ја обезбедувала униформата за САД од 1984 до 1994 година. Од 1995 година, американската компанија Најк е снабдувач на униформите.
Канада
САД имаат втор, помалку лут ривал во Канада. Двата тима често се соочувале еден со друг во Голд купот, но САД историски биле посилната страна. Америка моментално води во серијата со 16-10-12 (Поб.-Пор.-Н). Соединетите Американски Држави се квалификувале на 11 Светски првенства, додека Канада на две. До неодамна, Канада не се сметала за конкурентен ривал од страна на голем број американски навивачи бидејќи тие ги немаа победено Соединетите Држави во 34 години. Таа серија беше прекината на 15 октомври 2019 година, кога Канада ги победи Соединетите Држави со 2-0 на БМО Филд во Торонто. Следниот месец, на 15 ноември, Соединетите Американски Држави ја победија Канада со 4-1 во Орландо. Оттогаш, натпреварите меѓу двете репрезентации се многу конкурентни. САД ја совладаа Канада со 1–0 во натпревар од Голд купот 2021 година во Канзас Сити. Во квалификациите за Светското првенство 2022 година, Канада одигра нерешено 1-1 во Нешвил и ги победи САД со 2-0 во Хамилтон.
Костарика
Во последните неколку години, САД почнаа да развиваат ривалство со Костарика. Најзабележителниот натпревар, и поттикот на самото ривалство, се случил на 22 март 2013 година, во квалификацискиот натпревар за Светското првенство 2014 година одигран во ДСГ Парк во Комерс Сити под услови на снежна бура. Костарика поднела протест до ФИФА поради условите на теренот кога Соединетите Американски Држави го добија натпреварот со 1-0, но протестот бил одбиен. Натпреварот е веќе наречен во фудбалската наука како „Снежно Класико“ поради условите. Соединетите Држави никогаш не ја поразиле Костарика во Костарика, губејќи 10 средби и ремизирајќи двапати.
Стадион
Соединетите Американски Држави немаат посветен национален стадион како повеќето други репрезентации; наместо тоа, тимот ги одиграл своите домашни натпревари на 116 стадиони во 29 сојузни држави и во Вашингтон. Меморијалниот стадион Роберт Ф. Кенеди, кој се наоѓа во националниот главен град Вашингтон, има одржано 24 натпревари, најмногу од сите стадиони. Државата Калифорнија била домаќин на 114 натпревари, најмногу од која било држава, а метрополитенската област Лос Анџелес била домаќин на 77 натпревари на неколку стадиони во и околу градот Лос Анџелес. Меморијалниот Колосеум во Лос Анџелес бил домаќин на 20 натпревари од 1965 до 2000 година, но отпаднал од употреба поради неговата старост. Роуз Боул, стадион со 92.000 седишта во Пасадена, бил домаќин на 17 репрезентативни натпревари, како и Финалето на Светското првенство на ФИФА во 1994 година, Финалето на Светското првенство на ФИФА за жени во 1999 година и натпреварот за златен медал на Олимпијадата во 1984 година.
Моментален состав
Следниве 26 играчи биле именувани во тимот за Светското првенство во фудбал 2022.
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Настапи на турнирите
САД редовно се натпреваруваат на Светското првенство во фудбал на ФИФА, Златниот куп на КОНКАКАФ, Лигата на нации на КОНКАКАФ и Летните олимписки игри. Соединетите држави исто така играле на Купот на конфедерации на ФИФА, Копа Америка по покана, како и на неколку помали турнири.
Најдобриот резултат за Соединетите Американски Држави на Светското првенство бил во 1930 година кога тимот стигнал до полуфиналето. Тимот вклучувал шест натурализирани интернационалци, пет од нив од Шкотска и еден од Англија. Најдобар резултат во модерната ера е Светското првенство во 2002 година, кога САД стигнале до четвртфиналето. Најлошите резултати на светските првенства во модерната ера биле елиминациите во групната фаза во 1990, 1998 и 2006 година, а земјата не успеала ниту да се квалификува за завршниот турнир во 2018 година.
Во Купот на Конфедерации, Соединетите Американски Држави завршиле на третото место во 1992 и 1999 година, а биле вицешампиони во 2009 година. Во полуфиналето, Соединетите Американски Држави ја победиле првопласираната Шпанија со 2–0, за да се пласираат во финалето. Во финалето, Соединетите Американски Држави загубиле со 3-2 од Бразил, откако воделе со 2-0 на полувремето.
Машкиот фудбалски тим на САД играл на Летните олимписки игри од 1924 година. Од тој турнир до 1980 година, само аматерски играчи од Источна Европа биле дозволени во олимписките тимови. Олимпијадата станала целосен меѓународен турнир во 1984 година, откако МОК дозволил целосни државни репрезентации надвор од конфедерациите на ФИФА КОНМЕБОЛ и УЕФА. Од 1992 година, машкиот олимписки настан е ограничен според возраста, под 23 години плус тројца постари играчи, а учеството го има машката фудбалска репрезентација на САД до 23 години.
Во регионалните натпреварувања, Соединетите Американски Држави го освоиле златниот куп на КОНКАКАФ седум пати, со последната титула во 2021 година. Тие ја освоиле инаугуративната Лига на нации на КОНКАКАФ во 2021 година. Нивната најдобра завршница досега на Копа Америка е четвртото место во изданијата во 1995 и 2016 година.
Историја на македонскиот фудбал
Историјата на македонскиот фудбал почнува од 1909 година. На 9 април турски офицери на школување во западноевропските земји на импровизираното игралиште на полјанката зад некогашната Учителска школа во скопската населба Ислахане (Идадија) го одиграле првиот натпревар меѓу себе. Овој датум е прогласен за Ден на македонскиот фудбал. Тогаш топката првпат тргнала од центарот и почнало испишувањето на историјата на македонскиот фудбал.
Зачетоци
Првиот фудбалски клуб во Македонија, подоцна Вардарска Бановина, го формирале Турците во 1911 година под името Ускип (Скопје), како претходница на СК Вардар во 1912 година, Пелистер од Битола во 1914 и ФК Воиновиќ една година подоцна. Во првите денови на април 1919 година во старата зграда на кафеаната "Кермес" во Градскиот парк се одржало Основачко собрание на СК Напредак, кој набргу потпаднал под патронат на англиската хуманитарна организација "Христијанска заедница на младите луѓе". Овој клуб на 20 април го одиграл првиот официјален плакатиран, а наедно и меѓународен натпревар во Македонија, забележувајќи ја првата победа над репрезентацијата на англиската војска од 2:0.
По овој успех во сите поголеми градови, на маалска основа и со голема помош на чаршијата, се формирале нови спортски клубови, кои биле самоорганизирани, препуштени сами на себе, бидејќи дури во 1924 година биле примени за членови на Белградскиот фудбалски потсојуз, кој за нив формирал посебна управа под името Скопска фудбалска жупа. Во 1927 година таа прераснала во Скопски фудбалски потсојуз (СЛП) во кој членувале не само клубовите од територијата на Вардарска Бановина, туку и од Врање, Лесковац, Косово и Метохија, па дури и од Горица, Црна Гора.
За време на ВСВ
За време на германско-бугарска окупација им била подобрена работата на многу фудбалски клубови. Десетина биле примени за членови на Бугарската фудбалска федерација.
Повоен фудбал
Вистинска преродба и омасовување на македонскиот фудбал почна со формирање на Одборот за фудбал при Фискултурниот сојуз на Македонија што, со одлука на Владата на Македонија, бил формиран во 1945 година. Тој на 16 август 1948 година прераснал во Фудбалски сојуз на Македонија со прв претседател, писателот Коле Чашуле, а генерален секретар - легендата на македонскиот фудбал, Драган Геров-Гагуш. Во Сојузот набргу се формирале и стручни организации. Почнал со работа Сојузот на фудбалските судии, како продолжение на Судискиот одбор што во Скопскиот фудбалски потсојуз во 1927 година го формирал првиот македонски испитан судија Душко Поповски. Во 1952 година скопскиот судија Борче Неделковски стана прв македонски меѓународен судија.
Иако македонските тимови во сите конкуренции во коишто се натпреваруваа беа меѓу водечките, а најголем успех постигнаа: скопски Граѓански како прв македонски прволигаш во првенството на Кралска Југославија во 1938/39 година. По ослободувањето Победа стана прволигаш во нова Југославија, на која подоцна и се придружија скопските тимови: Вардар и Работнички, а потоа и Тетекс од Тетово. Меѓу прволигашите - Вардар е најуспешен тим, бидејќи во 1961 година го освои југословенскиот Куп, а во натпреварувачката 1986/87 година ја понесе шампионската титула на југословенскиот фудбал.
45. источен меридијан
45. источен меридијан — меридијан кој се протега од Северниот Пол преку Северноледениот Океан, Европа, Азија, Африка, Индискиот Океан, Јужниот Океан и Антарктикот до Јужниот Пол.
45. источен меридијан и претставува голема кружница со 135. западен меридијан.
Места
Почнувајќи на Северниот Пол и тргнувајќи на југ до Јужниот Пол, 45. источен меридијан поминува преку:
! scope="col" width="115" | Координати ! scope="col" | Држава, територија или море ! scope="col" | Белешки ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Северноледен Океан ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Баренцово Море ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Баренцово Море ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" | ! scope="row" | 🇦🇲 ! scope="row" | 🇦🇿 ! scope="row" | 🇦🇲 ! scope="row" | 🇦🇿 ! scope="row" | 🇮🇷 ! scope="row" | 🇮🇶 ! scope="row" | 🇸🇦 ! scope="row" | 🇾🇪 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Индиски Океан ! scope="row" | 🇸🇴 ! scope="row" | 🇪🇹 ! scope="row" | 🇸🇴 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Индиски Океан ! scope="row" | 🇲🇬 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Индиски Океан ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Јужен Океан ! scope="row" | Антарктик
Игнатиј II (охридски архиепископ)
Игнатиј II бил православен свештеник и охридски архиепископ во период во 1675 година.
Во 1676 година, јеромонахот Теофан го ракоположил за митрополит на Гревена. Во септември истата година од архиепископскиот престол бил симнат истиот тој Теофан, кој неканонски се качил на престолот. Во истиот акт за детронизација, Игнатиј II бил окаректизиран како прост и без црковно искуство.
Маргарета Екстрем
Маргарета Екстрем (родена 1930 година) е шведска поетеса, романописец, писателка за деца, книжевен критичар и филмски критичар. Своето книжевно деби го имала во 1960 година со збирката раскази „ Aftnar i S:t Petersburg.“. Таа била наградена со Доблуг награда во 1977 година.
Харско Езеро
Харското Езеро (Хар нуур, во превод Црно Езеро) е монголско езеро сместено во западниот дел на земјата во котлината на големите езета. Езерото е дел од групата на езера кои некогаш биле дел од големото предисториско езеро кое исчезнало пред 5.000 години и регионот станал полупустина.
Општина Илинден
Илинден — општина во источниот дел на Скопската Котлина, во северниот дел на Македонија. Основана е во септември 1996 година. На исток се граничи со Општина Куманово, на северозапад со Општина Арачиново, на запад со Град Скопје, а на југ со Општина Петровец. Главна приградска населба е Илинден (поранешно Белимбегово).
Стопанство
Околу 70% од земјиштето е земјоделски обработливо (претежно со житни култури), а на територијата на општината се наоѓаат и некои важни индустриско-стопански објекти како Рафинеријата за нафта ОКТА и Слободната економска зона Бунарџик. Градоначалник на општината е Александар Георгиевски.
Демографија
Седиште на општината е населба Илинден (поранешно Белимбегово).
Општина Илинден брои 15.894 жители од кои:
Општина Илинден зафаќа површина од 97,02 км2 и има густина на населеност од 163,82 жители на км2.
Во состав на општината покрај населбата Илинден (Белимбегово) влегуваат уште 11 села: Ајватовци, Бујковци, Бунарџик, Бучинци, Дељадровци, Кадино, Марино, Миладиновци, Мралино, Мршевци и Текија.
Самоуправа и политика
Градоначалник на општина Илинден е Александар Георгиевски од редовите на ВМРО-ДПМНЕ. . Советот на општина Илинден е составен од 15 члена. Според последните локални избори од 2021 година, членовите на советот според политичката припадност за мандатот се:
Керстин Екман
Керстин Екман (родена 27 август 1933 година во Risinge, Finspång, Östergötland County ) е шведски писател.
Живот и кариера
Керстин Екман напишала низа успешни романи за детективи (меѓу другите De tre små mästarna и Dödsklockan), но подоцна продолжила со психолошки и социјални теми. Меѓу нејзините подоцнежни дела се Mörker och blåbårsris (1972) (сместен во северна Шведска ) и Händelser vid vatten (1993), во кои таа се врати на формата на детективски роман.
Екман била избран за член на Шведската академија во 1978 година, но ја напуштила Академијата во 1989 година, заедно со Ларс Гиленстен и Вернер Аспенстром, поради дебатата по смртните закани упатени кон Салман Ружди. Во 2018 година, Академијата ја одобрила нејзината оставка, бидејчи правилата за членство се промениле овозможувајќи на членовите да си дадат оставка.
Во 1998 година и бил доделен медалот Литерис и Артибус.
Тарвос (месечина)
Тарвос (месечина) , или Сатурн XXI, е програда неправилен сателит на Сатурн.
Откриен е од Џон Ј. Кавеларс и сор. на 23 септември 2000 година и со оглед на привремената ознака S/2000 S 4.
Името, дадено во август 2003 година, е по Tarvos, божество прикажан како бик бог кој носи три кранови покрај грбот од галски митологија.
Орбита
Тарвос кружи околу Сатурн на просечно растојание од 18 милиони km за 926 дена и е со пречник од околу 15 km (претпоставувајќи албедо од 0,04). Има големо орбитално занесување од 0,53.
Тој е член на Галска група неправилни сателити.
Потекло
Со слична орбита и прикажување на слична светло-црвена боја, се смета дека Тарвос потекнува од распаѓањето на заедничкиот прогенитор или да биде фрагмент од Албиорикс.
Благоја Ангелковски
Благоја Мицев Ангелковски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Шредингерова мачка
Во квантната механика, мачката на Шредингер е мисловен експеримент што го илустрира очигледниот парадокс на квантната суперпозиција. Во мисловниот експеримент, хипотетичка мачка може истовремено да се разгледува како и жива и мртва како резултат на поврзаност со случаен субатомски настан што може да се случи или не.
Овој мисловен експеримент бил измислен од австриско-ирскиот физичар Ервин Шредингер во 1935 година, во дискусија со Алберт Ајнштајн, да го прикаже она што Шредингер го гледал како проблеми при копенхашката интерпретација на квантната механика. Сценариото често е прикажано во теоретските дискусии за толкувањата на квантната механика, особено во ситуации што вклучуваат проблем со мерењето.
Потекло и мотивација
Шредингер го наменил својот мисловен експеримент како дискусија во АПР статијата - именувана по неговите автори Ајнштајн, Подолски и Росен - во 1935 година. АПР статијата ја истакна контраинтуитивната природа на квантните суперпозиции, во кои квантен систем како атом или фотон може да постои како комбинација на повеќе состојби што одговараат на различни можни исходи.
Преовладувачката теорија, наречена копенхашка интерпретација, вели дека квантниот систем останува во суперпозиција сè додека не е во интеракција, или е набљудуван од надворешниот свет. Кога тоа ќе се случи, суперпозицијата се распаѓа во една или во друга од можните определени состојби. АПР експериментот покажува дека систем со повеќе честички одделени со големи растојанија може да биде во таква суперпозиција. Шредингер и Ајнштајн си размениле писма за Ајнштајновата АПР статија, во правец на којшто Ајнштајн посочил дека состојбата на нестабилно буре со барут, по некое време ќе содржи суперпозиција на двете состојби - експлодирана и неексплодирана состојба.
За понатамошно илустрирање, Шредингер опишал како може, во принцип, да се создаде суперпозиција во систем од големи размери, правејќи ја зависна од квантна честичка што била во суперпозиција. Тој предложил сценарио со мачка во заклучена челична комора, при што животот или смртта на мачката зависеле од состојбата на радиоактивниот атом, без разлика дали се распаднал или емитувал зрачење. Според Шредингер, копенхашката интерпретација подразбира дека мачката останува и жива и мртва сè додека состојбата не ѝ се разгледа. Шредингер не сакал да ја промовира идејата за живи и мртви мачки како сериозна можност, напротив, тој имал за цел примерот да ја илустрира апсурдноста на постоечкиот поглед на квантната механика.
Сепак, од времето на Шредингер, други интерпретации на математиката на квантната механика биле напреднати од физичарите, од кои некои сметаат дека суперпозицијата на „живата и мртвата“ мачка е сосема реална. Наменет како критика на Копенхашката интерпретација (преовладувачка ортодоксност во 1935), мисловниот експеримент на Шрединговата мачка останува камен-темелник за модерните толкувања на квантната механика и може да биде искористен да ги илустрира и спореди нејзините предности и слабости.
Мисловен експеримент
Шредингер напишал:
Можно е да се постават и смешни случаи. Мачка заклучена во челична комора, заедно со следните уреди (кои мораат да бидат осигурани од директен контакт со мачката): во Гајгеров бројач, има малку радиоактивна супстанца, толку мала, што веројатно во рок од еден час атомот може да се распадне, но исто така, со еднаква можност, веројатно и тоа да не се случи; ако тоа се случи контра цевката се испушта и низ рели (електричен конектор) ослободува чекан што разбива мала кобла со цијановодна киселина. Ако некој го остави овој систем сам на себе еден час, би рекол дека мачката сè уште живее ако во меѓувреме ниеден атом не се распаднал. Првото атомско распаѓање би ја отрула мачката. Пси-функцијата на целиот систем би го изразило ова имајќи ја и живата и мртва мачка (извинете на изразот) распарчена и размачкана на еднакви парчиња.
Типично за овие случаи е тоа дека неопределеноста првично ограничена на атомски домен се претвора во макроскопска неопределеност, којашто може да се реши со директна опсервација. Тоа не штити толку наивно да го прифатиме како валиден „матниот модел“ за претставување на реалноста. Само по себе, тоа не би отелотворило ништо нејасно или контрадикторно. Постои разлика помеѓу разнишана или нефокусирана фотографија и слика од облаци и густа магла.
Славниот мисловен експеримент на Шредингер го поставува прашањето: „кога квантниот систем престанува да постои како суперпозиција на состојби и станува едно или друго?“ (Потехнички кажано, кога вистинската квантна состојба престанува да биде нетривијална линеарна комбинација на состојби, од кои секоја наликува на различни класични состојби, и наместо тоа, почнува да има единствен класичен опис?) Ако мачката преживее, „памти само дека била жива“. Но, објаснувањата за експериментите од АПР кои се конзистентни со стандардната микроскопска квантна механика бараат да макроскопските објекти, како што се мачки и нотеси, не секогаш имаат уникатни класични описи. Мисловниот експеримент го илустрира овој очигледен парадокс. Нашата интуиција вели дека ниеден набљудувач не може да биде во различна состојба истовремено - сепак мачката, се чини од мисловниот експеримент, може да биде во таква состојба. Дали од мачката се бара да биде набљудувач или нејзиното постоење во единствена добро дефинирана класична состојба има потреба од друг надворешен набљудувач? Секоја алтернатива му изгледала апсурдна на Ајнштајн, кој сепак бил импресиониран од можноста на мисловниот експеримент да ги потенцира овие прашања. Во едно писмо до Шредингер од 1950 година, тој напишал:
Битно е да се напомене дека полнењето барут не е спомнато во Шредингеровата поставка, кој што го користи Гајгеровиот бројач како засилувач, а цијановодна киселина како отров наместо барутот. Барутот бил спомнат во оригиналната сугестија кон Шредингер пред 15 години, и Ајнштајн го донел тој израз до сегашната дискусија.
Толкувања на експериментот
Од времето на Шредингер, други интерпретации на квантната механика биле предложувани кои давале различни одговори на прашањата поставени од Шредингеровата мачка за тоа колку долго суперпозициите траат и кога (и дали) се распаѓаат.
Копенхашка интерпретација
Вообичаена интерпретација на квантната механика е Копенхашката интерпретација. Во оваа интерпретација, системот престанува да биде суперпозиција на состојби и станува или една или друга кога ќе започне набљудувањето. Овој мисловен експеримент го прави очигледен фактот дека природата на мерењето, или набљудувањето не е добро дефинирана во оваа интерпретација. Експериментот може да биде толкуван дека додека кутијата е затворена, системот истовремено постои во суперпозиција на состојбите „распаднато јадро/мртва мачка“ и „нераспаднато јадро/жива мачка“, и дека единствено кога кутијата е отворена и е изведено набљудување брановата функција ќе се сруши во една од двете состојби.
Еден од главните научници поврзани со копенхашката интерпретација, Нилс Бор, понудил толкување кое е независно од субјективниот набљудувачки резултат на рушење на брановата функција во една од двете состојби, или од мерењето; наместо тоа „неповратен“ или делотворно неповратен процес предизвикува распад на квантната кохерентност што дава класично однесување на „набљудување“ или „мерење“. Така, Шредингеровата мачка би била или мртва или жива долго пред кутијата да биде отворена од свесен набљудувач. Анализа на еден вистински експеримент откри дека самото мерење (пример Гајгеровиот бројач) е доволно да се сруши функцијата на квантен бран пред да има некакво свесно набљудување на мерeњето, иако валидноста на нивниот дизајн е оспорена.
Повеќе светска интерпретација и постојани истории
Во 1957 година, Хју Еверет ја формулирал повеќе светската интерпретација на квантната механика, која не го издвојува набљудувањето како единствен посебен процес. Во повеќе светската интерпретација, и двете состојби (мртва/жива мачка) постојат по отворањето на кутијата, но се декохерентни една од друга. Во други зборови, кога кутијата е отворена, набљудувачот и евентуално мртвата мачка се разделуваат во набљудувач кој гледа во кутија со мртва мачка, и набљудувач кој гледа во кутија со жива мачка. Но, бидејќи мртвата и живата состојба на мачката се декохерентни една од друга, нема делотворна комуникација или интеракција меѓу нив.
Додека ја отвора кутијата, набљудувачот е „заплеткан“ со мачката, па така се формираат „состојбите од набљудувачот“ што одговараат на живата или мртвата мачка; секоја состојба на набљудувачот е заплеткана или поврзана со мачката така што „набљудувањето на состојбата од мачката“ и „мачкината состојба“ си одговараат една со друга. Квантната декохерентност осигура дека различните исходи немаат интеракција една од друга. Истиот механизам на квантна декохерентност е исто така важен за интерпретацијата во смисла на постојаните истории. Само „мртвата мачка“ или „живата мачка“ можат да бидат дел од постојаната историја на ова толкување. Декохерентноста обично е земена предвид за да спречи истовремено набљудување на повеќе состојби.
Варијанта на експериментот со мачки од Шридингер, позната како машина на квантно самоубиство, е предложена од космологот Макс Тегмарк. Експериментот го испитува експериментот со мачки од Шредингер од гледна точка на мачката, и тврди дека со користење на овој пристап, може да се направи разлика помеѓу Копенхашката интерпретација и повеќе световната.
Склопна интерпретација
Склопната интерпретација наведува дека суперпозициите се ништо освен потсклопови од поголем статистички склоп. Состојбата на векторот не се однесува на поединечни експерименти со мачка, туку само на статистиката од послично подготвени експерименти со мачки. Застапниците на ова толкување наведуваат дека токму ова го прави Шредингеровиот мачкин парадокс тривијална материја, или непотребен проблем.
Оваа интерпретација послужила да се отфрли идејата дека еден физички систем во квантната механика има математички опис која му одговара во која било смисла.
Релациска интерпретација
Релациската интерпретација не прави темелна разлика помеѓу човечки експериментатор, мачка, и апарати или помеѓу живи и неживи системи; сите се квантни системи кои подлегнуваат на исти правила на еволуцијата на брановата функција, и сите можат да бидат земени предвид како „набљудувачи“. Но, релационата интерпретација дозволува различни набљудувачи да дадат различни профили од иста серија на настани, зависно од информацијата кои тие ја имаат за системот. Мачката може да биде набљудувач на апаратурата; во меѓувреме, експериментаторот да биде земен како друг набљудувач на системот во кутијата (мачката плус апаратурата). Пред кутијата да се отвори, мачката, од природата на нејзината состојба мртва или жива, има информации за состојбата на апаратурата (атомот или се распаднал или не); но експериментаторот нема информација за состојбата на содржината од кутијата. На овој начин, двајцата набљудувачи истовремено имаат различни профили за состојбата. За мачката, брановата функција на апаратурата се чини дека се „срушила“; за експериментаторот, содржината од кутијата се чини дека се во суперпозиција. Сè додека кутијата не се отвори, и двајцата набљудувачи не добијат иста информација за тоа што се случило, двете системски состојби се чини дека се „срушиле“ во истиот краен резултат, а мачката е или жива или мртва.
Трансакциско толкување
Во трансакциската интерпретација, апаратот испушта напреден бран назад во времето, што во комбинација со бранот што изворот го испушта напред со текот на времето, формира бран што стои. На брановите се гледа како на физички реален, а апаратот се смета за „набљудувач“. Во трансакциската интерпретација, падот на брановата функција е „атемпорален“ и се јавува по целата трансакција помеѓу изворот и апаратот. Мачката никогаш не е во суперпозиција. Наместо тоа, мачката е само во една состојба во одредено време, без оглед кога човечкиот експериментатор гледа во кутијата. Трансакциското толкување го решава овој квантен парадокс.
Ефекти на Зенон
Познато е дека ефектот Зенон предизвикува одложувања на какви било промени од почетната состојба.
Од друга страна, антизеновиот ефект ги забрзува промените. На пример, ако често ѕиркате во кутијата за мачки, може или да предизвикате одложувања на судбоносниот избор или, обратно, да го забрзате. И Зеновиот ефект и антизеновиот ефект се вистински и се знае дека им се случуваат на вистинските атоми. Квантниот систем што се мери мора да биде силно поврзан со околното опкружување (во овој случај со апаратот, просторијата за експерименти... итн.) За да се добијат попрецизни информации. Но, сè додека нема информации пренесени на надворешниот свет, се смета дека е квази мерење, но штом информациите за благосостојбата на мачката се пренесат на надворешниот свет (ѕиркајќи во кутијата) квазимерењето се претвора во мерење. Квазимерењата, како и мерењата, ги предизвикуваат Зено-ефектите. Ефектите од Зенон нè учат дека дури и без да ѕирнеме во кутијата, смртта на мачката би била одложена или забрзана во секој случај, поради нејзината околина.
Теории на објективен колапс
Според теориите на објективен колапс, суперпозициите се уништени спонтано (без оглед на надворешното набљудување), кога ќе се достигне некаков објективен физички праг (време, маса, температура, неповратност, итн.). Така, од мачката се очекува да се смести во одредена состојба долго пред да се отвори кутијата. Ова може слободно да се формулира како „мачката се набљудува себеси“ или „околината ја набљудува мачката“.
Теориите на објективен колапс бараат модификација на стандардната квантна механика за да се овозможи суперпозициите да бидат уништени со процесот на временската еволуција. Овој процес познат под името декохерентност се наоѓа меѓу најбрзите процеси досега познати на физиката.
Апликации и тестови
Онака како што е опишан експериментот е чисто теоретски, а предложената машина е непознато дали некогаш е конструирана. Како и да е, успешни експерименти вклучувајќи исти принципи, пример: суперпозиции на релативно големи (по стандарди на квантна физика) објекти биле изведени. Овие експерименти не покажуваат дека објект во големина од мачка може да биде суперпозициониран, но познатиот горен лимит на „мачкини состојби“ бил турнат нагоре од нив. Во многу случаи состојбата е кратко-животна, дури и оладена приближно до апсолутна нула.
Во квантното сметање, реченицата „мачкина состојба“ понекогаш се однесува на GHZ состојба (Greenberger-Horne-Zeilinger state), при што неколку кубити се во еднаква суперпозиција, сите постанувајќи 0 и сите 1. на пр.
Според барем еден предлог, може да биде можно да се одреди состојбата на мачката пред да се набљудува.
Екстензии
Вигнеровиот пријател е варијанта на експериментот со двајца човечки набљудувачи: првиот прави опсервација дали се гледа блесок на светлина и потоа му го соопштува неговото набљудување на другиот набљудувач. Проблемот овде е, дали брановата функција „пропаѓа“ кога првиот набљудувач гледа во експериментот, или само кога вториот набљудувач е информиран за набљудувањата од првиот набљудувач?
За уште едно прошираување, истакнати физичари отишле дотаму што предложиле дека астрономите набљудувајќи ја темната енергија во универзумот во 1998 можеби го „намалиле неговиот животен век“ преку псевдошредингеровото сценарио со мачка, иако ова е контроверзно гледиште.
Во август 2020, физичарите презентирале студии кои вклучуваат толкувања од квантната механика што се поврзани со парадоксите на Шредингеровата мачка и парадоксите на Вигнеровиот пријател, што резултирало со заклучоци кои ги оспоруваат навидум утврдените претпоставки за реалноста.
Садина
Садина или Садена (Καράβι, Карави; книжевно: Καράβιον, Каравион, до 1926 година: Σάδενα, Садена ) — поранешно село во Берско, Егејска Македонија, дел од денешната Општина Бер, во Централна Македонија, Грција.
Селото постоело до Втората светска војна.
Географија и местоположба
Селото е оддалечено околу десет километри источно од градот Бер и западно од Мелик, во непосредна близина на реката Бистрица, од нејзината десна страна.
Сместено е во областа Урумлак, на неколку километри јужно од селото Колура, од кое го дели старото корито на реката Бистрица. Со изместувањето на коритото на реката, Садина останало на левиот брег.
Историја
Уште од постаро време било населено со грчко населени.
Селото било преименувано во текот на 1926 година кога му било доделено името Карави (Καράβι).
Население
Во 1900 година според Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во Садена живееле 75 Грци христијани.
Во пописот од 1913 година селото е забележано со 216 жители, а во 1920 година со 124 жители. По 1923 година тука биле населени 23 бегалски семејства со вкупно 121 бегалец. Така селото во 1928 година имало 170 жители. По извршените мелиорации и регулирање на коритото на реката Бистрица, во 1933 година, селото се распаднало, а неговите жители се преселиле главно во селото Мелик, поради што во подоцнежните пописи не се спомнува.
Света Сара
Света Сара, е позната и како Сара ла Кали (Црната Сара“), е светец-заштитник на ромскиот народ. Центарот на нејзиното почитување бил Saintes-Maries-de-la-Mer, место за аџилак на Ромите во Камарг, во Јужна Франција. Легендата ја идентификувала како слугинка на една од Трите Марии, со која се претпоставува дека пристигнала во Камарг.
Сметки
Според различни легенди, за време на прогонството на раните христијани, најчесто сместено во 42 година, Лазар, неговите сестри Марија и Марта, Марија Салома (мајката на апостолите Јован и Јаков), Марија Јаков и Максимин биле испратени на море со брод. Тие пристигнале безбедно на јужниот брег на Галија на местото подоцна наречено Сент-Марис-де-ла-Мер. Сара, родум од Береника Троглодитика, се појавила како црна индо-египетска слугинка на една од Трите Марии, обично Мери Џејкоб. (Домородците на Береника Троглодитика имале предци кои некогаш дошле од Малабарскиот Брег, преку индо-римските трговски односи, и се населиле во Египет (римска провинција) и се венчале со Египќани).
Иако традицијата на пристигнувањето на трите Марии во Франција потекнувала од високиот среден век, појавувајќи се на пример во Златната легенда од 13 век, Света Сара првпат се појавила во книгата на Винсент Филипон, Легендата за Свети Марии, каде што е претставена како „добротворна жена која им помагала на луѓето собирајќи милостиња, што довело до популарното верување дека е Циганка“. Потоа, Сара била посвоена од Ромите како нивна светица.
Друга легенда вели дека Сара ги пречекува Трите Марии во Галија. Франц де Вил (1956) пишува:"Една од нашите луѓе што го добила првото Откровение била Сара Кали. Таа била од благородничко потекло и била поглавар на нејзиното племе на бреговите на Рона . Таа ги знаела тајните што и биле пренесени..Ромите во тој период практикувале политеистичка религија и еднаш годишно на рамениците ја ваделе статуата на Иштари ( Астарта ) и оделе во морето за да добијат благослов таму. Еден ден Сара имала визии кои ја информирале дека светците кои биле присутни на смртта на Исус ќе дошле и дека таа морала да им помогне. Сара ги видела како пристигнуваат со чамец. Морето било немирно, а на чамецот му се заканувала бура. Марија Саломе ја фрлила својата наметка на брановите и ја користела како сплав. Сара пловела кон светилиштето и им помогнала со молитва да стигнат до земјата."
Аџилак
Денот на аџилакот во чест на Сара е 24 мај; нејзината статуа била однесена до морето на овој ден за повторно да го прикаже нејзиното пристигнување во Франција.
Некои автори повлекле паралела помеѓу церемониите на аџилак и обожавањето на хинду божицата Кали (форма на Дурга), последователно идентификувајќи ги двете. Роналд Ли (2001) велел:"Ако ги споредиме церемониите со оние што се изведуваат во Франција кај светилиштето Света Сара (на ромски наречена Сара е Кали ), стануваме свесни дека обожавањето на Кали/ Дурга /Сара е пренесено на христијанска личност во Франција, на непостоечката „светица“ наречена Сара, која всушност е дел од обожавањето на Кали/Дурга/Сара меѓу одредени групи во Индија."Самото име „Сара“ се гледа во називот Дурга како Кали во познатиот текст Дургасапташати.
Венера-4
Венера-4 — советска автоматска научно-истражувачка станица (вештачки сателит) наменета за истражување на планетата Венера. Лансирана е на 12 јуни 1967 година.
Текот на мисијата
Главна намена на Венера-4 било атмосферското истражување на планетата Венера. На 18 октомври 1967 година, леталото влегло во атмосферата на Венера и почнало да собира податоци со два топломери, барометар, радиовисиномер, мерач на густината на атмосферата, и со 11 анализатори на гас. Имала два радиопредаватели Главната намена на Венера-4 била атмосферско истражување на планетата Венере. На 18 октомври 1967 г. леталото влегло во атмосферата на планетата и почнала да собира податоци со два топломера, барометри, радиовисиномер, мерач на густината на атмосферата, и со 11 анализатори на гас. Имала два радиопредаватела.
Сигналите биле примени од леталото додека се спуштало низ атмосферата со падобран, до висина од околу 25 километри. Тогаш високиот атмосферски притисок го уништил апаратот. Ова довело до јакнење на издржливоста на притисокот кај идните апарати предвидени за спуштање на површината на Венера. Исто така е намалена површината на падобранот затоа што била утврдена висока густина во атмосферата, па затоа падот со падобран со поголема површина како кај Венера-4 би бил бавен.
Василко Андоновски
Василко Стојанов Андоновски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Произлегува од сиромашно селско семејство. Меѓутоа, бидејки немале земја, бил принуден да работи како општ работник. Од семејството на овој борец излегле повеќемина партизани. Со нетрпение очекувал да стапи во редовите на НОВ. Таа желба му се исполнила на 12 март 1944 година, кога стапил во борбените редови на Третата македонска ударна бригада. Во состав на истата учествувал во славните борби кај Табановце, Лојане, Пробиштип, на Велешкиот терен и на многу други места. Во сите борби се пројавувал како примерен борец. Загинал на 20 октомври 1944 година во крвавата борба против балистите и Германците на реката Треска. Посмртните останки на овој храбар борец, биле погребани во родното село Војник.
When Dream and Day Unite
When Dream and Day Unite (1989) е првиот студиски албум издаден од Dream Theater, прогресивна метал група, на 6 март 1989. Бил снимен во летото 1988 во студијата Kajem/Victory во Гледвин, Пенсилванија, и е едниствениот албум на Dream Theater со Чарли Доминичи како вокали.
На 15-тата годишнина на албумот, моменталната постава на Dream Theater го извела албумот во неговата целост во Лос Анџелес, Калифорнија, и за време на двете дополнителни песни, како специјални гости на бината се појавиле Чарли Доминичи и Дерек Шерениан (и двајцата сега поранешни членови на Dream Theater). Целиот настап бил снимен и подоцна издадена CD и DVD насловен When Dream And Day Reunite преку независната издавачка куќа на групата YtseJam.
Казачок
Казачок (Казачок, украински: Koзaчoк) е познат народен танц од Украина и Русија. Во него, мажите играат улога на козаци кои им се додворуваат на селските моми. Изведбата може да биде од аматери, професионалци или други видови играчи.
Lj
Lј — латиничен диграф кој се користи за претставување на фонемата. Оваа буква се користи во словенските јазици, како на пример хрватски јазик, босански јазик, словенечки јазик и за транскрипција на буквата Љ|љ во македонскиот и српскиот јазик. Оваа буква за првпат ја користел Лудевит Гај во 1830.
Вардарија
Вардарија — историско-географска област во Егејска Македонија, сместена по долното течение и делтата на реката Вардар, чие име го носи.
Областа се граничи на север со областа Бојмија, а на запад преку реката Колудеј (Лудијас) со областа Урумлак. Опфаќа 33 населени места на територијата на општините Делта, Илиџиево (Халкидона) и Даутбал (Ореокастро). Сè до 1912 г. Вардаријата имала претежно македонско население.
Византиски период
Во византискиот период, Вардарија била тема во XI, XII и XIII век. Ги зафаќала териториите во долниот тек на реката Вардар. Се споменува како посебна воено-административна единица на чело со управник. Со Договорот склучен меѓу крстоносците и Венецијанците за поделба на Византија (март 1204 г.) било предвидено темата помеѓу себе да ја поделат крстоносците.
Милош Константинов
Милош Константинов (, -, ) — македонски етнолог и историограф.
Животопис
Основно училиште и гимназија завршил во Битола, потоа во Белград посетувал новинарски курс. Во 1954 година ги завршил своите додипломски студии на Филозофскиот факултет во Скопје на групата етнологија.
По завршувањето на додипломските студии бил назначен за кустос во Народниот музеј во Битола. Набрзо ја одбранил и докторската дисертација на тема: „Занаети и еснафи во Битола и околијата“ на Природно-математичкиот факултет во Скопје во 1960 година. Натамошниот тек во кариерата го насочил врз работата во сферата на архивистиката. Својот зенит во овој период, со звањето научен советник, го постигнал во 1980 година. Службено бил пензиониран во 1984 година.
Тој бил еден од главните иницијатори за повторно обновување на групата етнологија. Така во 1986 година бил назначен за редовен професор на групата етнологија на Природно-математичкиот факултет во Скопје. Изведувал настава по предметите: Етнологија на Македонците, Етнологија на европските народи и Етнологија на воневропските народи.
Краток период пред неговата смрт ги публикувал неговите дела „Европејци“ (1991), „Македонци“ (1992) и „Американци, Австралијанци и Океанци“ (1993). Остануваат необјавени „Азијци“ и „Африканци“, кои требале да бидат завршен дел од проектот „Народите на светот“.
Награди
Милош Константинов е носител на Орден за храброст; добитник на Плакетата на Сојузот на синдикатите на Југославија; добитник на две награди за наука („4 Ноември“ во Битола во 1960 година и „13 Ноември“ во Скопје во 1971 година); добитник е на поголем број благодарници и признанија.
Кошиева низа
Кошиева низа1 - низа чии последователни елементи се произволно близу еден до друг за доволно големи индекси на елементите.
Кошиева низа во множеството на реални броеви
Низата реални броеви, x1, x2, x3... се нарекува Кошиева ако за произволно мало \epsilon може да се најде индекс n0 за кој апсолутната разлика на кои било два елементи од низата со поголем индекс од него е помала од \epsilon. Симболички напишано, низата на реални броеви (xn) е Кошиева ако:
.
Кошиева низа во метрички простори
Во метричкиот простор М, со метрика d, низата од елементи од множеството М е Кошиева ако за произволно мало \epsilon може да се најде индекс n0 за кои оддалеченоста на кои било два елементи од низата со индекс поголем од него е помала од \epsilon. Симболички напишано, низата елементи (xn) од метричкиот простор е Кошиева ако:
Кошиевата низа во метричките простори би можела да се дефинира и на следниов начин: Низата x1, x2, x3... е Кошиева ако оддалеченоста на елементите xm и xn тежи кон нула кога помалиот од индексите m и n тежи кон бесконечност. Симболички напишано, низата елементи (xn) од метричкиот простор е Кошиева ако:
.
Особини
За Кошиевите низа, и во множеството на реални броеви, и во произволните метрички простори, важат следните особини:
Обратното тврдење од тврдењето 1, не мора секогаш да важи. Во множеството на реални броеви тоа навистина важи, што се докажува со посебна теорема, но не и во произволен метрички простор.
Комплетност
За оние метрички простори за кои е точно дека секоја Кошиева низа е конвергентна, се вели дека се комплетни2. Еден пример на комплетни метрички простори е токму гореспоменатото множество на реални броеви, дефинирано со стандардна метрика.
Александар Пешиќ
Александар Пешиќ (21 мај 1992) е српски професионален фудбалер кој игра како напаѓач за Фатих Караѓумрук.
Европа
Пешиќ го направил своето деби за сениорката со Раднички Ниш на 24 мај 2008 година, само три дена по неговиот 16-ти роденден. Тој влегол како замена во доцното второ полувреме во ремито без голови со ЧСК Челарево на домашен терен, со што го соборил рекордот на Дејан Петковиќ и станал најмладиот играч во историјата на клубот. Сепак, клубот претрпел испаѓање од српската прва лига на крајот на сезоната по поразот од Инџија во плеј-офот.