cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Адријана Лима
Приватен живот
Адријана Лима течно говори три јазика – португалски, англиски и шпански. Во слободно време сака да ги чита романите на нејзиниот омилен писател Габриел Гарсија Маркез. Има речено дека додека била млада се срамела да биде во друштво на момчиња и дека се нема бакнато сè до 17 години. Во интервју за „GQ“ во април 2006 година изјави дека е сѐ уште девица. Нејзина најдобра другарка е Алесандра Амбросио. Тогаш магазинот „GQ“ ја прогласи за „најпопуларна девица во светот“. На 12 јуни 2008 година,српскиот професионален кошаркар Марко Јариќ ја запроси Андријана на нејзиниот 27 роденден. Двојката се венча во долината Џексон, во Вајоминг, САД, за Денот на вљубените, во 2009 година. Во недела, на 15 ноември 2009 година, во градот Њујорк, Јариќ и Лима му посакаа добродојде на нивното прво дете, ќерка по име Валентина Лима Јариќ.
Пиксел
Пиксел (анг. pixel, од picture element = „сликовен елемент“ ), сликел (сликовен + елемент) или точка — физичка точка на една растерска слика, или пак најмалиот упатен елемент во состав на еден приказен уред, т.е. најмалото делче од екранот што може да се контролира. Вообичаено е и да се замислува како една од множество точки на екранот. Адресата (наоѓалиштето) на пикселот одговара на неговите физички координати. Пикселите на екраните со течни кристали (LCD) се изработуваат како дводимензионална решетка и се претставуваат со точки и квадрати, но пикселите кај катодните цевки одговараат на нивните механизми и стапки на отчитување. Бројот на пиксели на дадена површина разговорно се нарекува „пикселажа“.
Секој пиксел е мостра (примерок) на изворната слика; со повеќе примероци се добива поточна претстава на сликата. Јачината на секој пиксел се разликува од еден до друг метод. Кај системите во боја, бојата е претставена со три до четири составни јачини како црвена, зелена и сина или цијан, магента, жолта и црна.
Во некои ситуации (на пр. при опишување на сетилниците на фотоапаратите), поимот „пиксел“ се однесува на поединечен скаларен елемент од повеќеделната претстава на сликата, додека пак во други поимот се однесува на целиот комплет од јачини за дадено место во просторот. Кај системите со бојно мострирање (sampling), повеќеделното поимување на пикселот е несоодветно, бидејќи јачината на различните составни делови одговара на различни просторни подрачја.
Технички особености
смета за најмал составен дел на една дигитална слика. Меѓутоа, што подразбираме под пиксел во голема мера зависи од контекстот. На пример, може да имаме „печатени пиксели“ на една страница, пиксели претставени со цифрени вредности, пиксели претставени на некој приказен уред, или пак пиксели во дигитален фотоапарат (светлосетилни елементи). Поимот може да се користи апстрактно, или пак како единица мерка за изразување на разделната моќ (резолуцијата): 2400 пиксели на инч, 640 пиксели по ред, или растојанија од 10 пиксели. Мерките точки на инч (dpi) и пиксели на инч (ppi) напати се употребуваат како истозначни, иако впрочем имаат различно значење во дадени ситуации како кај печатачите, каде со dpi се изразува густината на поставени точки (на пр. капки мастило). На пример, висококвалитетните фотографски слики можат да се печатат со 600 ppi на мастилен печатач од 1200 dpi. Дури и поголемите изразени густини (како 4800 dpi во поново време) не се некаков показател за достижната разделеност.
Бројот на пиксели во приказот е правопропорционален на верноста на она што се прикажува. Овој број се нарекува разделна моќ или „разделеност“, иако разделеноста како таква има потесно утврдено значење. Количеството на пиксели може да се изрази како една бројка (на пр. три мегапиксели) или како пар од броевите на пиксели на секоја страна (да речеме, „екран со 640 на 480 пиксели“, што помножено дава вкупно 307.200 пиксели или 0,3 мегапиксели.)
Пикселите кај дигитализираните слики (на пр. оние во JPEG-формат) не мора да соодветствуваат на (т.е. да се пресликани од) пикселите на екранот и зависат од начинот на кој сметачот ја прикажува сликата. Сликата составена од пиксели во информатиката се нарекува „битово пресликана слика“ (bitmap) или „растерска слика“ (поим што потекнува од отчитувањата кај телевизорите).
Шеми на мострирање
За полесно работење, пикселите обично се распоредени во правилна дводимензионална решетка. Вака работата со пикселите може да се врши рамномерно и независно. Можни се и други шеми на распоредување на пикселите, вклучуваќи и шеми што го менуваат обликот на секој пиксел ширум сликата. Затоа треба да се внимава кога се прават слики на еден уред, а се прикажуваат на друг, но и при претворање од еден во друг податочен формат.
На пример:
Разделна моќ кај сметачките екрани
Кај сметачите, сликите се прикажуваат на приказна разделна моќ (резолуција) и зависат од графичката картичка. LCD-екраните исто така користат пиксели и имаат своја матична разделеност. Секој пиксел е составен од тројка (тријада) и нивниот број ја определува матичната разделна моќ на екранот. Кај некои екрани со катодна цевка, стапката на отчитување на зракот е неменлива, па така и разделеноста е исто така неменлива. Највеќето вакви екрани немаат утврдена стапка, што значи дека немаат матична разделна моќ и имаат низа разделености што се подеднакво добро поддржани. За да е добие најострата можна слика на еден LCD-екран, корисникот треба да ја намести приказната разделеноист да се совпаѓа со матичната разделна моќ на екранот.
Раздена моќ кај телескопите
Пикселската скала во астрономијата е аголното растојание помеѓу две тела што се одразуваат во зафатникот на оддалеченост од еден пиксел. Скалата s изразена во радијани е соодносот на пикселското растојание p, а жаришно растојание f на оптичкиот строј низ кој доаѓа сликата, s=p/f. (жаришното растојание е производ од жаришниот сооднос по пречникот на дадената леќа или огледало.) Бидејќи p обично се изразува во лачни секунди по пиксел, бидејќи 1 радијан е еднаков на 180/3,14159•3600=206.264 лачни секунди и бидејќи пречниците се изразени во милиметри, а големината на пикселите во микрометри (што дава дополнителен фактор 1.000), формулата честопати е дадена како s=206p/f.
Битови по пиксел
Бројот на поединечни бои што може да ги прикаже еден пиксел зависи од бројот на битови по пиксел (bpp). Сликата од 1 bpp користи 1 бит за претставување на еден пиксел, па така секој пиксел едноставно ќе биде или вклучен или исклучен. Секој додатен бит го удвојува бројот на расположливи бои, така што сликата од 2 bpp ќе може да има 4 бои, а сликата од 3 bpp е способна за приказ на 8 бои:
Кај обоеноста со длабочина од 15 или повеќе битови по пиксел, длабочината ќе биде е збир од битовите зададени на црвениот, зелениот и синиот дел. Повеќебојниот приказ (Highcolor, 16 bpp) обично има по 5 бита на црвениот и синиот дел, а шест бита за зелениот, бидејќи човечкото око е почувствително на грешките кај зелената отколку кај другите две бои. Кога се работи со проѕирност, 16-те бита можат да се поделат како пет за секој дел и еден за проѕитност. Длабочината од 24 бита дава 8 бита за секој составен дел. Некои системи нудат 32-битна длабочина, што значи дека секој 24-битен пиксел има уште по 8 дополнителни битови за да ја опише својата непроѕирност (кога треба да се здружи со некоја друга слика).
Потпиксели
Многу системи за правење или приказ на слики, од различни причини не се во можност да ги прикажат или доловат различните бојни канали на едно исто место. Затоа, пикселската решетка се дели на еднобојни подрачја што придонесуваат кон прикажаната/доловената боја кога се гледа од извесно растојание. Кај екраните како LCD, LED и плазмениот, овие еднобојни подрачја се засебно упатни елементи што се нарекуваат „потпиксели“ (subpixels). На пример, на LCD-екранот, секој пиксел е поделен хоризонтално на три потпиксели кои се правоаголни (бидејќи пикселот во целина е квадратен)
Највеќето сликозафатници (сензори) кај дигиталните фотоапарати користат еднобојни сетилни подрачја, на пример со примена на Бајерова филтерска шема, но кај фотоапаратите овие се нарекуваат пиксели (како кај екраните), а не „потпиксели“.
Системите со потпиксели имаат два можни приода:
Мегапиксел
Мегапикселот (MP или Mpx) се состои од милион пиксели, но не е само поим за изразување на бројот на пиксели во сликата, туку и за елементите во сликозафатник или дигитален фотоапарат (или пак бројот на приказни елементи кај дигиталните приказни уреди. На пример, еден апарат што прави слики од 2048 × 1536 пиксели користи уште неколку редови и колони од сетилничките елементи, и се вели дека има „3,2 мегапиксели“ или „3,4 мегапиксели“, во зависност од тоа дали се наведува „делотворниот“ или „севкупниот“ број на пиксели (наспроти 2048 × 1536 = 3.145.728 пиксели на конечната слика).
Дигиталните фотоапарати имаат светлочувствителна електроника како уред со напојна врска (CCD) или комплементарен металооксиден полупроводник (CMOS) со голем број на едносетилни елементи што поединечно примаат извесна зададена јачина. Сетилниот строј е покриен со шарен мозаичен филтер со црвени, зелени и сини подрачја според Бајеровиот распоред, така што секој елемент ја отсликува јачината на една основна боја од светлината. Апаратот потоа ја создава конечната слика здружувајќи го отсликаното од соседните сетилнички елементи по постапка наречена „демозаицирање“. Овие елементи често се нарекуваат „пиксели“, иако отсликуваат само по еден канал (црвена, зелена или сина) од конечната слика. Така, кај секој зафатнк се здружуваат два од трите бојни канали, што значи дека апаратот дава само една третина од информациите за сликата што би се добиле од оптички читач. Затоа, контрастите на некои бои може да изгледаат понејасни од другите, во зависност од тоа каде се распоредиле основните бои (според Бајеровиот распоред, зелената има двојно повеќе елементи од црвената или сината).
Австралија на Евровизија
Австралија првпат дебитира на Евровизија во 2015 година, со посебна покана од ЕРД како долгогодишни обожаватели на самиот фестивал.
1962 во книжевноста
1962 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Ленинска област, Волгоградска област
Ленинска област е област во Волгоградската област, Русија.
NGC 1296
NGC 1296 — спирална галаксија во соѕвездието Еридан, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1296 се споменува и како MCG -2-9-25, IRAS 03164-1314.
Откривање
Објектот е откриен во 1886 година од страна на Френсис Ливенворт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 26 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1296 е од видот Sab. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,2 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15 m, додека површинскиот сјај изнесува 14 m/лм2. NGC 1296 има привидни димензии од 1,1' х 0,9'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 3 ч 18 м 49,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 13° 3' 44". Положбениот агол на објектот е во износ од 0°.
Други поделби
Проучување на NGC 1296 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 12341. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 266; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 5301. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 917.
Крило (појаснување)
Крило е термин со кој обично се опишува орган за летање.
Исто така може да се однесува на:
Според граматичките правила на македонскиот јазик множинската форма од овој термин означува:
NGC 5643
NGC 5643 — спирална галаксија во соѕвездието Волк, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5643 се споменува и како ESO 272-16, MCG -7-30-3, AM 1429-435, IRAS 14294-4357.
Откривање
Објектот е откриен на 1 јуни 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5643 е од видот SBc. Видливиот сјај со голо око изнесува 10 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 10,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13 m/лм2. NGC 5643 има привидни димензии од 4,7' х 4,2'.
1961 во книжевноста
1961 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
NGC 5643
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 14 ч 32 м 40,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -44° 10' 28"". Положбениот агол на објектот е во износ од 153°.
Други поделби
Проучување на NGC 5643 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 51969. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 404; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7818. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број N/A.
Андре Дамјаноски
Андре Марков Дамјаноски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Се занимавал со земјоделство. Како симпатизер на народно-ослободителното движење, во текот на 1942 година, а особено во летото 1943 година активно работел како партиски работник. Бил претседател на Селскиот комитет. Поради неговата активност, во 1943 година бил уапсен од италијанските власти и однесен во Тирана од каде бил пуштен по шест месеци. Активноста ја продолжил ѝ по враќањето поради што бил повторно фатен и стрелан во селото на 8 мај во 1944 година.
NGC 3245A
NGC 3245A — спирална галаксија во соѕвездието Мал Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Објектот не претставува Дрееров објект.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3245A се споменува и како UGC 5662, MCG 5-25-12, CGCG 154-16, FGC 1069.
Откривање
Објектот е откриен на 11 април 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3245A е од видот SBb. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 14,2 m/лм2. NGC 3245A има привидни димензии од 3,5' х 0,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 10 ч 27 м 1,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 28° 38' 21". Положбениот агол на објектот е во износ од 150°.
Други поделби
Проучување на NGC 3245A е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 30714. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 105; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1976. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1387.
Европско првенство во ракомет за мажи 1998
Европското првенство во ракомет за мажи 1998 (3 натпревар од овој вид) беше одржано во Италија од 29 мај до 7 јуни, во градовите Меран и Болзањо. Ракометната репрезентација на Шведска го освои првенството заедно со Шпанија на второто и Германија на третото место.
Мануеле Боаро
Мануеле Боаро (Manuele Boaro; р. ) — италијански професионален друмски велосипедист, кој вози за UCI World Tour екипата.
Роден во Басано дел Грапа, Боаро се натпреварувал за Џорџоне Алисео како јуниор и Залф Дезире Фиор и Унионе Сиклисти Тревиџани како аматер. Боаро се придружил на професионалната екипа Кармиоро-НГЦ во втората половина на 2010 како практикант. По завршувањето на стажирањето, Боаро се придружил на за сезоната 2011, со едногодишен договор. Неговиот договор бил продолжен за дополнителни две на крајот на 2011. Бил именуван во почетниот состав за Вуелта а Еспања 2016. По распадот на, Боаро се приклучил на. Во август 2018 година било објавено дека Боаро ќе се приклучи на од 2019 година на двегодишен договор, со улога како помошник.
Распоред на резултатите на големите трки
СО = се откажал; — = не учествувал
Космос-2337
Космос-2337 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
1960 во книжевноста
1960 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Адријана Поп Арсова
Адријана Поп Арсова (родена на 18 јануари 1990 г.) — македонска атлетичарка кој се натпреварува на трки на средни и долги патеки.
Таа победила на Скопскиот маратон 2021 со време 2:40:36, поставувајќи нов национален рекорд на Македонија.
Сара Рамирез
Сара Рамирез (Sara Ramírez) (родена ) е мексиканско-американска глумица и пејачка. Таа е добитник на Тони награда од 2005 за Најдобра изведба на глумица во мјузикл за нејзината улога како Дамата од езерото во Монти Пајтоновиот Спемалот и е член на глумечката екипа на Вовед во анатомија.
1959 во книжевноста
1959 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Михајловска област, Волгоградска област
Михајловска област е област во Волгоградската област, Русија.
Николаевска област, Волгоградска област
Николаевска област е област во Волгоградската област, Русија.
1958 во книжевноста
1958 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Универзитетот во Приштина (Северна Митровица)
Универзитетот во Приштина е јавен универзитет во Косово со привремено седиште во Северна Митровица.
Тоа е пост-средна институција која се појави по распуштањето на Универзитетот на српски јазик во Приштина како резултат на војната во Косово. И покрај неговото официјално име, се нарекувал и Универзитетот во Косовска Митровица по неговото привремено преселување во Северна Митровица во 2001 година.
Историја
Оригиналниот универзитет (Универзитет во Приштина) бил основан во градот Приштина, САП Косово, Социјалистичка Република Србија, СФР Југославија, за учебната 1969–70 година и функционирал до 1999 година. Во 1999 година, се состоел од 14 факултети со околу 18.000 студенти и над 1.300 членови на факултет и персонал. Како и да е, поради политичките пресврти, војната, последователните меѓусебни протерувања на факултетите од едната или другата етничка припадност, и резултирачката сеприсутна поларизација заснована на етничка основа, во моментов, постојат две посебни, неповрзани институции, и двете користат исто име, иако секоја е означена идиосинкратски, да го рефлектираат нивниот поларизиран етнички идентитет и различните физички локации, одвоени албански и српски ентитети.
Универзитетот во Приштина со седиште во Косовска Митровица е српски ентитет раселен од градот Приштина во 1999 година, спроведувајќи образование на српски јазик, поддржан од Владата на Србија, (признаена од Мисијата на привремената администрација на Обединетите нации во Косово (УНМИК) од 2002 година, но под името Универзитет во Митровица  )  со физичкиот престој во Северна Митровица, град во северниот етнички српски регион на Косово. Другиот ентитет што го носи името на оригиналниот универзитет е Универзитетот во Приштина со седиште во Приштина, управуван од Владата на Косово.
По завршувањето на Косовската војна во 1999 година, Универзитетот на косовските Срби во Приштина се пресели во Централна Србија (од 1999 до 2001 година седиштето било во Крушевац) и околу 6.000 студенти се префрлиле на други универзитети во Србија. Од 1999 до 2001 година, околу 2.000 студенти дипломирале на Универзитетот во Приштина, 50 студенти добиле магистерски дипломи, а 20 докторирале.
Во 2001 година, универзитетот се пресели на својата денешна локација во Северно Косово По враќањето во Косово, само 6.500 студенти го продолжија своето образование на универзитетот. Во 2004 година, универзитетот имаше 10 факултети со околу 8.000 студенти и уписна квота од 1.200 студенти. Во август 2007 година имаше 9.320 студенти, над 700 факултети и околу 200 членови на персоналот. Неговата квота за упис беше 2.726 студенти. Околу 45 отсто биле од Косово, 30 отсто од Србија, 25 отсто од Црна Гора. Помал број ученици имаше и од Северна Македонија и Босна и Херцеговина.
Универзитетот е член на Конференцијата на универзитетите на Србија (KONUS) и Европската универзитетска асоцијација и има воспоставено соработка со Балканската мрежа на универзитети и бројни институции ширум светот (Франција, Русија, Италија, Норвешка, Оман, Ирска).
Од 2011 година имало 10.264 студенти, 730 факултети и 320 вработени. За учебната 2018-2019 година, вкупно 1.013 студенти се запишале на прва година на студии на универзитетот.
Факултети
Академската година трае од 1 октомври до 30 септември, организирана во два семестри, со 30 недели на настава годишно. Во рамките на Универзитетот има 10 факултети, од кои шест се наоѓаат во Северна Митровица, три во Лепосавиќ и еден во Звечан.
Белешки и наводи
Белешки:
Наводи:
Замок Сефстахолм
Замокот Сефстахолм се наоѓа во предградието на шведскиот град Вингокер во провинцијата Седерманланд. Изграден е во 1666 година за царскиот советник Густаф Ларсон Спар, а архитект најверојатно бил Ерик Далберг, кој живеел во блискиот замок Скенс. Замокот, кој изгорел во 1762 година, бил обновен во 1815 година со мали промени. Тој и припаѓа на општината Винжекер од 1986 година.
Историја
Оригиналниот имот бил село наречено Севста. Во 1454 година, советникот Менс Бенгтсон донирал дел од селото на манастирот Јулита, а остатокот го наследил неговиот син Јохан Мансон.
На почетокот на 19 Во 19 век, „слепата извонредност“ Густаф Трол-Бонде, кој бил сопственик на Софстахолм од 1791 до 1855 година, ја претворил областа околу замокот во селска резиденција во англиски стил. Во исто време, тој ја чувал својата голема приватна колекција на книги и уметнички дела во зградата. Под негово раководство се обработувале нови површини, бил создаден парк и палатата била редизајнирана според плановите на Карл Кристофер Ѓорвел. Во исто време, многу уметници живееле во областа на замокот и така областа е прикажана во многу дела на познати сликари од оваа ера. Откако правнукот на Густаф го продал имотот во 1920 година, замокот почнал да се распаѓа и уметничката колекција била распуштена.
Од 1935 до 1968 година замокот бил користен како училиште за ментално хендикепирани деца од страна на Здружението за грижа за луди деца. Оттогаш, училишната работа продолжува во новоизградена зграда во центарот на селото. Во 1980-тите, општината извршила обемно реновирање во соработка со музејот Седерманландс. Сега замокот го отсликува духот на времето во кое живеел „слепата извонредност“, а се вратиле и уметничките изложби.
Грб на Катар
Грбот на Катар е официјалниот грб на државата. Грбот се состои од две прекрстени сабји во жолт круг. Помеѓу сабјите има брод кој плови во сини и бели бранови покрај остров со две палми. Кругот е опколен со друг круг поделен на два хоризонтални дела, каде на белиот дел е напишано името на државата на арапски јазик. Овој грб бил усвоен во 1976 година. Елементите на грбот се присутни и во други арапски грбови.
Лидија Кочовска
Лидија Кочовска — македонска пејачка.
Животопис
Лидија дипломирала на инструментот обоа на музичката академија во Скопје.
Доаѓа од семејство на музичари. Нејзината сестра Тања Кочовска е пејачка и глумица, и нејзините родители Невена и Панче се членови на латино-американскиот бенд Мањифико. Нејзиниот прв настап бил на 4 годишна возраст на детскиот музички фестивал Златно Славејче, каде била најмлад учесник.
Крилја
Крилја се органи кај птиците (што се развиле од предните екстремитети) или инсектите и служат за летање.
Анатомија на птичјото крило
Крилото кај птиците се состои од коска на рамото која е долга, шуплива и исполнета со воздух. На неа се надоврзуваат цврстата лакотна и прилично слабата палечна коска, кои заедно ја чинат подлактицата. Потоа следуваат две или најмногу три коски на зглобот и три редуцирани прсти. Кај некои видови птици палецот има нокт кој навистина личи на канџа, но е скриена со пердуви. Веднаш до палецот се наоѓа редуциран втор прст со две членчиња, а до него е сраснатиот трет прст со еден членче.
Изглед
Крилото претставува двојна лепеза (на сликата означено со буквите "n" и "m") што се шири во лакотниот зглоб и зглобот на метакарпалната коска, чија голема површина ја сочинуваат пердуви за летање, наредени во два реда еден зад друг, а кај коренот се прекриени со неколку редови т.н. покривни пердуви (на сликата означено со буквата “о“), така што заедно сочинуваат мазна, непрекината површина.
Птиците кои не ги користат крилјата за летање немаат пердуви за летање. Таков е случајот, на пример, со пингвините кои крилјата ги користат за летање и како кормило, или кај ноевите кои со крилјата само го помагаат одењето или трчањето, а исто така ги користат во ритуални цели (за привлекување на припадници од спротивниот пол).
Напомена
Според граматичките правила во македонскиот јазик, именката крило има две изведени форми: крилја, што вообичаено се користи за живите организми, и крила, што се користи за воздухопловни објекти (авиони, ракети и сл.) или за објекти и предмети изработени од човекот (крила на шкаф, крила на зграда итн.) или пак за општествени движења (пр.: конзервативни крила во партија и сл.) и кај спортски термини (пр.: левите крила на двете екипи).
Крилјата како тема во уметноста и во популарната култура
Крилјата се јавуваат како тема во бројни дела од уметноста и популарната култура, како:
Поврзано
Распон на крилја
Ика (регион)
Ика (Ica) е регион во Перу. Регионот се граничи со Лима на север, со Уанкавелика и Ајакучо на исток, со Арекипа на југ и на запад излегува на Тихиот Океан. Главен град на регионот е Ика. Регионот е познат по Вариската култура, Насканската култура и Пакаската култура.
Административна поделба
Регионот е поделен на пет покраини и 43 окрузи. Во прилог следуват покраините со главните градови:
Борис Дамјаноски
Борис Билбилов Дамјаноски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
По занимање бил земјоделец. Преку активноста покажана во првите ослободителни одбори во селото, станал член на КПМ. Во септември 1943 година се приклучил во единиците на НОВ на Македонија во Групата баталјони, а со формирањето на Првата македонско-косовска бригада, станал нејзин борец. Со Бригадата заминал за Егејска Македонија во познатиот Февруарски поход. По борбата кај Богомила, бил фатен од бугарските војници кај селото Никодин и по долги малтретирања бил стрелан кај Плетвар-Прилепско во февруари 1944 година.
Слободен Печат
Слободен Печат — македонски дневен весник, чиј прв број излегол на 19 октомври 2013 година. Главен и одговорен уредник на весникот е Злате Лозановски. Слободен печат е најтиражен и најчитан македонски дневен весник и се дистрибуира низ целата територија на државата. Весникот е препознатлив и по неговите неделни карикатури, кои се пласираат во викенд-изданијата на печатеното издание.
Од 2019 година, Слободен печат добива свој интернет-портал slobodenpecat.mk и од 2020 година важи за еден од петте најчитани македонски информативни портали. Од 2019 година, дел од „Слободен печат“ е и видеоплатформата Слободна ТВ. Емитува онлајн-програми на Јутјуб со вести, интервјуа и дебати. Во 2020 година, порталот овозможи читање на содржините на уште пет јазици: англиски, српски, бугарски, грчки и турски. Освен на видео-платформата Јутјуб, Слободен печат е присутен на социјалните мрежи Инстаграм, Фејсбук, Твитер и Линкед-Ин.
Медиумот е член на Здружението на печатените медиуми и на Советот за етика во медиумите. Дел е и од професионалниот регистар на медиуми и членови на Асоцијацијата на печатени медиуми на Југоисточна Европа (МАСЕ), со седиште во Подгорица.
Космос-2338
Космос-2338 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, Русија на 14 февруари 1997 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 114,0 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 82,6°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 1413 км, а најмалото на 1409.
Список на народни херои на Југославија од Македонија
Од вкупно доделени 1.322 одликувања на територијата на поранешна Југославија, со орденот „Народен херој на Југославија“ се одликувани 66 лица родени во денешна Република Македонија, учесници во НОБ. Од нив 44 загинале за време на војната. Последните живи народните херои од Македонија починале во 2013 година (Атанас Забазноски и Мара Нацева).
Најмногу народни херои - 14 има од Прилеп и Прилепско, 8 од Куманово и Кумановско, 7 од Битола и Битолско, 5 од Скопје итн. Фана Кочовска - Цветковиќ (27 јули 1927 – 17 април 2004), беше најмладиот народен херој на Југославија.
Во 1945 година биле прогласени првите борци од Македонија за народни херои: Мирче Ацев, Стеван Наумов - Стив, Орце Николов, Страшо Пинџур, Христијан Тодоровски - Карпош и Кузман Јосифовски - Питу. На 29 ноември 1953 година биле доделени последнитe одликувања „народен херој“ на борци од Македонија.
За народни херои се прогласени следните лица:
ИАЕСТЕ
ИАЕСТЕ Македонија е независна, невладина, неполитичка, волонтерска и студентска организација која овозможува размена на студенти од техничките факултети за извршување на стручна пракса. Таа е полноправен член на Меѓународната организација ИАЕСТЕ. ИАЕСТЕ Македонија им овозможува на студентите по наука, инженерство, технологии и применети уметности, платени технички пракси во областа на нивните студии. ИАЕСТЕ Македонија годишно има околу 120 члена.
Историја
Во 1952 година, универзитетот во Белград се приклучува во ИАЕСТЕ како 16та придружна членка. Скоро потоа, отворени се локални комитети во Загреб, Љубљана и Скопје. Од основањено на Локалниот комитет во Скопје до распадот на Југославија сите административни работи биле извршувани во Белград, а од Скопскиот Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ околу 200 студенти се здобиле со можноста да патуваат по светот и да извршуваат стручни пракси во големи и мали фирми со посредство на ИАЕСТЕ програмата.
По распадот на Југославија, во јануари 1992, тогашните студенти од локалниот комитет ИАЕСТЕ Македонија формираат здружение на граѓани со цел да продолжат да ја спроведуваат ИАЕСТЕ програмата. Здружението добива име „Македонски одбор за меѓународна размена на студенти од техничките факултети“ со седиште во Скопје на Електротехнички и Машински факултет и се приклучува во ИАЕСТЕ како придружна членка. На Генералната Конференција во Мексико, ИАЕСТЕ Македонија добива статус на полноправна земја членка на ИАЕСТЕ. Оттогаш па до денес отворени се 4 локални комитети: на универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, на универзитетот „Св. Климент Охридски“ во Битола, на универзитетот „Гоце Делчев“ во Штип и на универзитетот „Св. Апостол Павле“ во Охрид. Овие комитети од 1992 имаат испратено преку 500 студенти на пракса во странство и имаат вклучено преку 100 македонски компании во разменската програма. Бројни наши професори, научници и деловни луѓе се сеќаваат на праксите во странство преку ИАЕСТЕ.
Организациона структура
Национално Собрание: Националното Собрание е највисок орган на ИАЕСТЕ Македонија и претставува Собир на сите полноправни членови на ИАЕСТЕ Македонија. Се состанува по потреба, а најмалку еднаш годишно во третата сабота од Ноември.
Национален Одбор: Националниот Одбор е управен орган на ИАЕСТЕ Македонија, составен од 10 члена и тоа: Национален Секретар, Претседател на ЛКС, Претседател на ЛКБ, Претседател на ЛКШ, Претседател на ЛКО, Претставник на КИП, Одговорен за финансии, Одговорен за маркетинг и лице одгворно за односи со јавност, Одговорен за македонските студенти во странство и Одговорен за странските студенти во Македонија.
Национален Секретар: Националниот секретар е избран од страна на Националното Собрание. Тој претставува највисок орган на Националниот Одбор и исто така е претседател на Националното Собрание и на Националниот Одбор. Тој го застапува здружението на национално и меѓународно ниво и одговара за нејзиното правилно и законито работење.
Локален Комитет: Локалните Комитети делуваат независно, но во согласност со правилата на Националниот Одбор. Тие имаат своја структура и активности и најчесто служат како прв контакт на студентите и работодавците со ИАЕСТЕ.
Клуб на ИАЕСТЕ пријатели (КИП): КИП го сочинуваат почесните членови на ИАЕСТЕ Македонија, дипломирани студенти кои обавувале пракса преку програмата на ИАЕСТЕ Македонија или кои учествувале во работата на ИАЕСТЕ Македонија. Членовите на КИП се истовремено и членови на интернационалната мрежа на ИАЕСТЕ алумни.
Факултети во мрежата на ИАЕСТЕ Македонија
ИАЕСТЕ Македонија има 4 локални комитети на четирите државни универзитети во Скопје, Битола, Штип и Охрид и ги вклучува студентите од следниве факултети: Локален комитет Скопје: Архитектонски, Градежен, Земјоделски, Машински, Природно-Математички, Технолошко-Металуршки и Шумарски Факултет, Факултет за Електротехника и Информациски Технологии, Факултет за Информатички Науки и Компјутерско Инжинерство, Факултет за Фармација и насоката е-Бизнис од Економски Факултет и Факултет за дизајн и технологии на мебел и ентериери при Универзитетот Св „Кирил и Методиј“.
Локален комитет Битола: Факултет за информатички и комуникациски технологии, Технолошко-технички факултет – Велес, Технички Факултет, Факултет за Администрација и Менаџмент на Информациски Системи и Факултет за Биотехнички науки, насока Информатика и Техничко образование од Педагошки и Технички Факултет и насоката е-Бизнис од Економски Факултет при универзитетот „Св. Климент Охридски“.
Локален комитет Штип: Земјоделски, Електротехнички, Машински и Технолошко-технички факултет, Факултет за Информатика и Факултет за рударство, геологија и политехника при Универзитетот „Гоце Делчев“.
Локален комитет Охрид: Факултетите за Компјутерска Наука и Инженерство; Комуникациски Мрежи и Безбедност; Информациски Системи, Визуелизација, Мултимедија и Анимација; Машинска Интелигенција и Роботика; Факултет за Применети Информатички технологии (студиски програми: машинска интелигенција и роботика, еВлада, еБизнис и еКутура), Факултет за Информациски и Комуникациски Науки (студиска програма – дигитална бизнис инфоматика) при универзитетот „Свети Апостол Павле“
Велосипедизам на Летните олимписки игри 2016 - друмска трка за жени
Патека
Патеката за друмската трка за жени била долга 141 километар. Започнала од тврдината Копакбана, главната група подоцна се движела на запад низ Ипанема, Бара да Тижука и Резерва де Марапенди покрај крајбрежјето, стигнувајќи до кругот од 24,8 километри на Понтал. По два круга на Понтал, патеката се враќала на исток на истиот крајбрежен пат до кругот кај Виста Кинеза, каде имало еден круга, пред да се врати пак на тврдината Копакабана.
Резултат
{|
1957 во книжевноста
1957 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Сава Грујиќ
Сава Грујиќ (роден на година во Колари – починал на  година во ) — српски политичар, државник, генерал, армиски офицер и автор, кој бил пет пати премиер на Кралството Србија под два различни монарси од 1887 до 1906 година.
Како офицер Грујиќ учествувал во двете Српско-турски војни (1876–77; 1877–78) кои довеле до целосна независност на Србија од Отоманското Царство; како воен стратег, тој го подготвил воениот план пред да стане министер за војна, спроведувајќи реформи во војската зајакнувајќи ја националната армија на Србија пред нејзината победа против Османлиите. Храбар и снаодлив на бојното поле, тој бил и надарен дипломат, кој ги застапувал интересите на својата земја во дворовите на Европа, Русија и Турција. За време на неговата дипломатска кариера тој бил претставник на Србија во Руското Царство, српски заменик во Цариград, претставник на Србија во Бугарија и српски заменик во Атина пред да ја извршува функцијата министер за надворешни работи. За време на судирот меѓу Русија, Турција и Австрија, Грујиќ бил испратен како специјален пратеник во Цариград за да преговара со Турците во име на Руското Царство.
Како вешт политичар, Грујиќ бил еден од водачите на Народната радикална партија, неколку пати во периодот помеѓу 1876 и 1910 година, како премиер, министер за одбрана, министер за надворешни работи во владите на Караѓорѓевиќ и Обреновиќ. Како претседател на првиот радикален совет на министри, тој го надгледувал воведувањето на нов устав, редефинирање на подемократско и либерално српско општество. Тој ја предводел српската делегација на Втората мировна конференција која доведе до потпишување на Хашката конвенција 1907 година. Како почесен член на Српската академија на науките и уметностите, тој напишал многу книги за дипломатската воена организација и војната, некои од нив се во употреба и денес. Грујиќ важел за еден од градителите на Југославија и одиграл клучна улога во нејзиното создавање. Тој бил способен преговарач и дипломат и со некои од неговите современици ги споил идеите за формирање на јужнословенска држава работејќи заедно со истакнатите либерали од неговото време.
Ран живот и образование
Сава Грујиќ е роден на 25 ноември 1840 година во Колари, село во областа Смедерево, само десет години откако Србија станала полунезависно кнежевство по три и пол века турска окупација. Неговиот дедо од страна на таткото бил Груја Илиќ, брат и помошник на Вуле Илиќ, познат војвода (воен командант) кој се истакнал во битката кај Сувобор и во опсадата на Белград за време на Првото српско востание.
Детството на Сава било полно со приказни во кои најдобрите и најхрабрите луѓе немилосрдно ја носеле герилската војна против угнетувачот на нацијата, сонувајќи еднаш засекогаш да ги ослободи српските земји од турската власт. Откако го завршил основното образование во локалното училиште, православен свештеник и локален јавен функционер, препознавајќи го потенцијалот на Грујиќ, договориле тој да оди во Белград на средно образование.
Офицерски кадет и поручник
Во 1856 година Грујиќ ја посетувал Српската воена академија во Белград, Академијата позната во тоа време како Артилериско училиште била основана само 6 години пред тоа, била првата воена образовна институција во Србија, содржела воена гимназија, која нудела средно образование на ниво и училиште за национална одбрана, кое спроведувало обука на офицери, главните воени предмети во Артилериското училиште, а подоцна и на Воената академија, каде биле предавани од пруското инструкторско образование до 1861 година. По дипломирањето, тој бил назначен како втор поручник на артилерија и како врвен дипломиран влегол во Кригсакадемија (исто така познат како Пруски воен колеџ) во Берлин за да го продолжи своето воено образование и за практично изучување на артилерија; во тоа време Академијата била највисокиот воен објект на Кралство Прусија за образование, обука и развој на офицери на генералштабот. Грујиќ дипломирал во декември 1864 година, и сакајќи да добие повисока теоретска артилериска формација, Грујиќ ја напуштил Прусија за да служи во Царската руска армија, стапил во служба во 23-та артилериска бригада во Санкт Петербург. Додека служел со 23-та бригада, сакајќи да постигне специјализација на високо ниво, Грујиќ аплицирал, а потоа бил примен на Артилериската академија „Михајловски“ во 1865 година, каде академијата подготвувала офицерите да станат команданти, а во тоа време руските артилери биле први во светот што развиваат методи на пукање од затворена позиција на оган.
Во времето кога Русија минувала низ реформи во артилерија под воениот министер, генерал-адјутант Дмитриј Милиутин, една од главните задачи поставени на Главната артилериска управа била да организира производство на секаков вид артилериско вооружување, муниција, артилериски инструменти и други работи за артилериско обезбедување. Генералниот аѓутант Александар Баранцов, првиот началник на главната артилериска управа, бил одговорен за техничкото подобрување на артилерискиот материјал, уредувањето на артилериското образование и сите мерки во артилериската организација. Ова би било многу драгоцено искуство за Грујиќ кога, неколку години подоцна, започнал со реформирање на српската армија.
Грујиќ последните две години од тренинзите ги поминал во Русија во арсеналот на Санкт Петербург. Грујиќ се вратил во Србија во 1870 година по дипломирањето. Крагуевац бил главниот центар на Србија за производство на оружје и модернизација на вооружувањето, а фабриката за оружје во Крагуевац била најголемата индустриска единица во кнежевството.
Либерален национализам и словенско единство
Во 1861 година Грујиќ бил во Прусија каде студирал на Воената академија кога избувнало востание во рускиот сектор на поделената Полска, Полското востание ги спротивставило младите полски востаници на руските окупатори, инспирирани од романтичниот и револуционерен национализам кој во тоа време ја зафатил Европа. Сава Грујиќ отпатувал во Полска и се приклучил на бунтот. Грујиќ се борел заедно со српскиот колега доброволец Јеврем Марковиќ, уште еден дипломиран на Воената академија во Белград, кој исто така бил испратен во Прусија да студира (обука како коњанички офицер). По неуспехот на востанието, Грујиќ се вратил во Санкт Петербург и му било дозволено да се врати на студиите додека Јеврем Марковиќ се вратил во Белград
Во Русија, Грујиќ учествувал активно во основањето на организацијата наречена Српска општина. Претседател бил Димитрије Дуриќ, друг артилериски офицер, потпретседател Сава Грујиќ, а секретар бил постариот брат Јеврем Марковиќ и озлогласениот радикал-социјалист Светозар Марковиќ. Целта на организацијата била „воспоставување братски односи меѓу сите Срби во Русија“, со цел соработка за „општ напредок“ на српскиот народ и нација. Тие биле инспирирани и од Омладина (српска младинска организација чии членови повикувале на формирање на пан-српско младинско движење, уставна монархија за Србија, па дури и на балканска република).
По 7 години во Русија, Сава се вратил во Србија во 1871 година за да управува со фабриката за оружје во Крагуевац; тој се приклучил на тајното револуционерно друштво наречено „Главен одбор за српско ослободување“ со седиште во Крагуевац и основано од членовите на Омладина и од други патриоти од сите краишта на Југославија, групата барала ослободување и обединување на територијата населена со Срби низ целото Отоманско Царство. Грујиќ и неговата група ја основале печатницата на Крагуевац.
Од социјализам до радикализам
Под претседателство на капетанот Сава Грујиќ и уредништвото на Светозар Марковиќ кој им се придружил, групата основала весник наречен Јавност, а Марковиќ станал главен уредник. За многу кратко време, весникот пораснал во втор српски социјалистички весник, каде биле објавувани актуелни политички прашања, а голема кампања на Јавност претставувала борбата за слобода на печатот.
Првиот број на весникот се појавил на 8 ноември 1873 година во кој се дискутирало за мноштвото политички и економски проблеми со кои се соочувала Србија: задолженоста на селаните, лихварството, бирократската корупција, полицискиот режим и.т.н. „Јавност “ ветувал дека ќе работи на отстранување на ваквите зла преку „образување на јавното мислење, давајќи му научна насока и создавајќи надвор од јавното мислење сила која ќе има силно влијание врз решавањето на сите проблеми од нашиот национален живот“.
Фрустриран од состојбата на српската политика, Јавност објавил текст во кој отворено ја критикувал владата и навел дека српскиот народ „има право да собори принц од кој бил незадоволен“. Како резултат на тоа, во декември 1873 година министерот за војна Коста Протиќ наредил отпуштање на капетанот Грујиќ од службата, наведувајќи го неговото „предавничко“ дружење со Јавност и печатарската преса на Крагуевац, а Светозар Марковиќ бил уапсен иобвинет за клевета на принцот и осуден на девет месеци затвор. Грујиќ бил привремено пензиониран од службата.
Српски војни за независност
Во јули 1875 година, селаните во Херцеговина се побуниле против нивните турски земјопоседници и владетели. Востанието брзо се проширило во Босна и предизвикало воинствени чувства во Србија, сè уште автономно кнежевство во рамките на Отоманското Царство. Принцот Милан не можејќи да одолее на притисокот, на крајот решил да објави војна. На 28 јуни 1876 година, денот на битката за Косово, Србија и објавила војна на Отоманското Царство, во тоа време вооружените сили на Србија биле војска од милитантен тип со застарено оружје и без соодветна воена служба, но тоа било сепак, редовна воена сила, соочена со Отоманското Царство со над 50 милиони жители ке поседувало искусна војска опремена со современо оружје и опрема.
Воениот план на мајор Грујиќ
Воениот совет собран во раната фаза морало да одлучи за стратегијата и каде прво да го нападне непријателот. Биле предложени два правци на дејствување, еден од мајорот Димитрије Ѓуриќ и еден од мајорот Сава Грујиќ, и двајцата офицери претходно заедно ја вршеле обуката во Русија. Мајорот Димитрије Ѓуриќ предложил мнозинството од војската да биде ангажирано кон Босна и Рашка, додека Грујиќ предложил кон југоисток и Ниш, каде што се очекувало Турците да го концентрираат најголемиот дел од своите сили. Состанокот на Советот се одржал на 15 мај 1876 година, и двата предлози биле разгледани. Предлогот на Грујиќ бил избран, врз основа на стратешкиот принцип дека со брзо преместување на позиција Србија може да го концентрира најголемиот дел од своите сили и да се движи офанзивно против главниот турски контингент пред тој да има шанса да ги организира своите трупи и на овој начин да добие решавачка битка. Примарната цел на овој план било целосно уништување на непријателската војска.