cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Жирондинци
Историја
Освен по прашањето за војната жирондинците се разликувале од јакобинците и за голем број други прашања, а после септемвриските масакри од 1792 година, разидувањето станало конечно. Во октомври 1792 година, нивната фракција била исклучена од Јакобинскиот клуб. Наскоро, монтањарите ги обвиниле жирондистите за монархиска симпатија. Народното востание од 31 мај до 2 јуни 1793 година, ги соборило од власт жирондинците и ја воспоставило јакобинската диктатура. Жирондинците се обиделе да го прекинат развивањето на диктатурата и дури го инспирирале убиството на Жан Пол Мара, но бунтот во Нормандија и јужна Франција во јуни 1793 година бил изгаснат многу брзо. Голем број пратеници жирондисти, меѓу кои Брисо, биле уапсени и по судски процес биле осудени на смрт и гилотинирани на 31 октомври 1793 година.
По контрареволуционерниот „Термидорски преврат“ од 9 термидор (27 - 29 јули 1794 година) жирондинците уапсени заедно со јакобинците, биле ослободени во најголем дел, а преживеаните пратеници биле вратени во Конвентот. Оттогаш па натаму, жирондинците се чини дека биле една од најконтрареволуционерните сили во француското општество.
NGC 2908
NGC 2908 — спирална галаксија во соѕвездието Змеј, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2908 се споменува и како UGC 5152, MCG 13-7-34, CGCG 350-29, IRAS 09375+7955.
Откривање
Објектот е откриен на 26 септември 1802 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 9 ч 43 м 31,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 79° 42' 5".
Други поделби
Проучување на NGC 2908 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 27831. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 8; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4544. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 693.
Ванти-Груп Гобер
Ванти-Груп Гоберт (Wanty-Groupe Gobert; кратенка според UCI: WGG) — професионална континентална велосипедска екипа, основана во 2008 година. Била основан во Белгија и учествува во трките на континентално ниво.
2015
Велосипедисти во рамки на екипата се следниве:
Еба фон Екерман
Еба Јохана Сесилија фон Екерман моминско фон Халвил ( - ) — шведска активистка за женски права.
Еба фон Екерман била ќерка на Валтер и Вилхелмина фон Халвил и сестра на Елен Роусвал фон Халвил. Таа била студентка на Валинската школа во 1882-84 година и имала желба да продолжи да студира архитектура на универзитет; нејзините родители, сепак, не се согласиле и сакале таа да го следи обичајот, и наместо тоа, таа била воведена во високото општество да најде маж. Во 1886 година се омажила за {{благородништво|благородникот]] офицер и дворјанин Вилхелм фон Екерман.
Валсторф (Мекленбург)
Валсторф (Wahlstorf) — село и поранешна општина во округот Лудвигслуст-Пархим, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија. Од 1 јануари 2014 е дел од општината Гелсбах.
Среѓеница (Младо Нагоричане)
Среѓеница — археолошко наоѓалиште во кумановското село Младо Нагоричане. Наоѓалиштето претставува средновековна населба и некропола. На 3 км јужно од селото, северно од патот Куманово-Крива Паланка, во реонот на Вујовска Карпа има остатоци од објекти. На површината се гледаат грамади од градежен материјал, како и големи камени плочи од гробни конструкции. Биле откопани повеќе питоси од кои еден се чува во Народниот музеј во Куманово.
Рајхенбах во Фогтланд
Рајхенбах во Фогтланд (Reichenbach im Vogtland) — град во округот Фогтланд, во сојузната покраина Саксонија, Германија. Со околу 20.000 жители е вториот најголем град по Плауен. Се наоѓа на автопатот А72 помеѓу Плауен (на околу 18 км) и Цвикау (на околу 19 километри).
Местоположба
Градот се наоѓа во југозападниот дел на Саксонија, околу 18 километри од градот Плауен и 19 километри од градот Цвикау.
Соседни општини
Општини со кои се граничи во округот Фогтланд се Хајнсдорфергрунд, Ленгенфелд, Лимбах, Нечкау и Нојмарк. На север се граничи со тириншкиот округ Грајц и општините Молсдорф-Тајхволфрамсдорф и градот Грајц.
Градски единици
Кон Рајхенбах припаѓаат местата Брун, Кунсдорф, Фризен, Милау, Оберајхенбах, Рочау и Шајденбах. Од 2000 година постои општинска заедница Рајхенбах во Фогтланд, на која припаѓаат Рајхенбах и Хајнсдорфергрунд.
Историја
Рајхенбах во Фогтланд бил основан како населба на Франките и благодарение на неговиот почетен развој и неговата удобна местоположба во долината близу замокот Милау. Во 1212 година официјално бил именуван Рихенбах, најверојатно поради многуте мочуришта (германски: Bächen) во областа, каде сега се наоѓа стариот град. Ги добил градските права околу 1240 година, а во 1271 година со декрет му биле доделени „civitatis richenbach“, права да може да се брани самиот и да има одредена автономија во одржување на трговија на избори. Голем дел од историјата на Рајхенбах била изгубена во градските пожари во 1720, 1773, и 1833. Основањето на парохиската црква Свети Петар и Павле потекнува од век.
Подемот на индустријализацијата му дозволила на градот да расте уште повеќе, повторно промовирајќи ја својата пристапност. Главните дејности во Рајхенбах биле шиењето и ткаењето, но во 19 век започнала да се развива металската индустрија и на почетокот на век отпочнала индустријата за хартија и печатење. Некои и најпознатите градби на Рајхенбах од оваа ера, вклучувајќи го и Ратхаусот (1837–1839), железничката станица (1846) и најголемиот мост од тули во светот, Вијадуктот Гелч (1846–1851).
Рајхенбах во Фогтланд имал прилично незначајна улога во Втората светска војна. На 21 март 1945, американските бомби убиле 161 граѓанин и уништиле или оштетиле многу згради. Против наредбите на национал-социјалистите, градоначалникот Ото Шрајбер донел одлука за капитулација на градот на 17 април без борба. Градот бил окупиран од американските трупи, кои ја предале контролата на Црвената армија на 1 јули. Околу 120 невини младинци на возраст од 15 и 16 години биле земени во притвор и преместени во тајната служба на Советскиот Сојуз (претходник на КГБ).
Откако Германија била поделана, Рајхенбах во Фогтланд станал дел од Источна Германија. Населението значително се намалило од околу 35.000 на денешните малку под 20.000. Како случај на многу други поранешни индустриски градови во Источна Германија, повторното обединување на Германија во 1991 предизвикало многу работници да ги изгубат своите работни места. Биле покренати многу иницијативи за развивање на локалната економија.
Среднословенечки статистички регион
Среднословенечкиот статистички регион (Словенечки: Osrednjeslovenska Slovenija) — еден од 12-те статистички региони на Словенија. Најголемо културно и економско средиште на овој статички регион е главниот град на Словенија, Љубљана.
Рајхенбах во Фогтланд
Историја
Во самиот град Рајхенбах влегуваат квартови и села: Оберајхенбах, Фризен, Кунсдорф, Брун, Рочау и Шнајденбах и влегува во одреден сојуз со Хајнсдорфергрунд од 2000 година.
Среднословенечки статистички регион
Според податоците од 2011 година во овој регион живееле 518.350 жители.
Список на општини
Во Среднословенечкиот статички регион има 24 обични и една градска општина:
Космос-1870
Космос-1870 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Тјуратам, Бајконур, СССР на 25 јули 1987 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,4 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 71,9°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 254 км, а најмалото на 242.
Супстанција
Супстанција или супстанца — облик на материјата од којашто се изградени најголем број од телата на Земјата и вселената. Во природата, супстанциите може да се сретнат во три агрегатни состојби: цврста (цврсти супстанци), течна (течни супстанци) и гасовита (гасовити супстанции).
Од аспект на хемискиот состав, супстанците во природата може да се сретнат како чисти супстанци и смеси.
Чисти супстанци
Чистите супстанции се такви супстанции кои имаат дефиниран и постојан состав и, при определени услови-определени својства. Кај нив со никакви постапки не може да се докаже присуство на други супастанции. Тие имаат еднороден состав, односно се изградени од еден вид единки. Супстанцијата ја има насекаде околу нас.
Од своја страна, чистата супстанција може да биде елементарна (проста) и во вид на хемиско соединение.
Смеси
Смесите се физички мешавини од чисти супстанци. Пооделните состојки на смесата се викаат фази. За разлика од чистите супстанци, смесите имаат променлив состав и својства. Својствата на смесата зависат од својствата и количествата на компонентите во смесата. При образување на смеса, пооделните состојки не го менуваат својот идентитет.
Смесите можат да бидат хомогени и хетерогени.
Својства и промени на супстанците
Секоја супстанција поседува определени својства според кои се разликува од останатите. Својствата на супстанциите може да се поделат на физички и хемиски.
Физички се оние својства кои можеме да ги забележиме со нашите сетила или да ги регистрираме или измериме со инструменти. Карактеристични физички својства се:
Физичките својства не зависат од големината на примерокот. На пример, готварската сол може да биде во облик на фин прав или во вид на крупни кристали од камена сол, а сепак секој примерок има иста густина од 2,163 g/cm3, температура на топење Тt = 803 °C итн.
Физички промени, пак, се такви промени на една супстанција при кои не доаѓа до промена на нејзиниот состав, туку се менуваат физичките својства или нивните вредности.
Хемиски се оние својства кои ја карактеризираат способноста на една супстанција да претрпи определен вид хемиска промена. Хемиските промени (хемиска реакција или хемиски процес) се таков вид на промени при кои доаѓа до промена на составот на супстанцијата, при заемодејство со други супстанци или под надворешни влијанија. При тоа, таа го губи својот идентитет и се претвора во сосема друга супстанција. Сè на сè постојат околу 100 атоми,но затоа има милион различни соединија.Повеќето соединија прават одредени комбинации на меѓусебно поврзани атоми наречени молекули.
Губејќи ја Земјата
Губејќи ја Земјата: Неодамнешна историја (изворно: Losing Earth: A Recent History; објавена како „Губејќи ја Земјата: Декадата што можевме да ги запреме климатските промени“ на пазарите во Обединетото Кралство и Комонвелтот) ― книга напишана од Натејниел Рич од 2019 година. Книгата зборува за постоењето на научни докази за глобалното затоплување со децении, додека било политички негирано, и евентуалната штета што ќе настане како резултат.
Приказната прво била објавена во списанието „The New York Times Magazine“, а подоцна била проширена. По објавувањето на статијата, било објавено дека приказната е во фаза на развој, за да се претвори во докусерии што ќе бидат дистрибуирани на Apple TV+.
Валсторф
Валсторф може да се однесува на следниве места во Германија:
Издавачка куќа
Издавачка куќа е повеќе функционален поим. Може да се однесува на некоја фирма која издава музички албуми (иако за ова постои попрецизен поим „дискографска куќа“), потоа онаа која печати книги, списанија, слики, прави компјутерски програми и друго. Секоја музичка издавачка куќа има свои клиенти, за кои издава албуми, а секоја печатарска издавачка куќа по неколку списанија кои ги издава. Така, на пример, издавачката куќа "Color Press Group" од Србија ги издава магазините како што се „Браво“, „Свет“, „Хелоу“ и многу други. Познати музички издавачки куќи во светот се "EMI Entertainment", "BMG", "Warner Bros.", " Virgin Records" и многу други.
Бабјачка Река
Бабјачка Река (Бабяшка река) — река во Разлошко (Општина Белица), Пиринска Македонија која тече низ пределите на Велиичко-виденичкиот Дел на Западните Родопи. Во горното течение се нарекува Грбница, а главното име го добива откако ќе стаса во с. Бабјак. Извира од југозападната страна на Орцев Врв (Кавунтепе, 1.703,3 м).
Најпрвин реката тече на југозапад, а по с. Бабјак свртува на запад. Пред с. Лутово повторно свртува во југозападен правец. Завршува како лева притока на Места, јужно од с. Краиште. Долга е 16,9 км, а најголема притока е Чирек (десна). Долината на Бабјачка Река е сочинета од гранит, а поречието ѝ е покриено претежно со иглолисни шуми. Сливот зафаќа, при средна надморска височина од 1.250 м.
Реката тече крај селата Лутово, Бабјак и Хахњово (Горно Краиште), сите во Општина Белица. Водите се користат за наводнување.
Арад (округ)
Арад (Judeţul Arad, Arad megye) е округ во Романија, сместен во западниот дел на земјата. Главен град на округот е истоимениот град Арад.
Демографија
Арад е мултиетнички огруг во Романија, во кој според пописот во Романија во 2002 година, етничкиот состав на населението го сочинуваат:
Стопанство
Заедно со округот Тимиш, округот Арад е еден од најразвиените региони во Романија. Поради неговата близина до границата на земјата, тој е привлечно место за многу странски инвестиции.
Туризам
Туризмот во округот е развиен, со посетата на следните утристички одредишта:
Административна поделба
Округот е поделен на една општина, 9 градови и 68 комуни.
Црква „Св. Климент Охридски“ - Горна Белица
Света Климент Охридски — македонска православна црква. Се наоѓа во струшкото село Горна Белица.
Општи одлики
Манастирот Св. Климент-Горна Белица, поставен по Вија Егнација, се наоѓа во близина на историската област Кутмичевица и претставува културно наследство од II век и објект кој повеќепати низ историјата бил разрушуван, ограбуван и возобновуван. Последните податоци за неговата старост датираат првата половина на XX век, обезбедени од Ватикански истражувачи, кои со помош локалната власт од тоа време успеваат приближно да ја одредат староста на манастирот како почетна точка во ширењето на христијанското учење на светиот апостол Павле, за потоа да послужи како летна резиденција во времето на живеењето и дејствувањето на Св. Климент како Охридски архиепископ. Во манастирот „Свети Климент“ во Горна Белица до 1961 година бил седиште на двајца монаси: Гаврил и Саво од семејството Ѓоргоновци. Според народната меморија, овој манастир го подигнал Свети Климент Охридски. Тој бил и е култ на жителите од блиските населби: Горна Белица, Вевчани, Октиси, Вишни, на Струга и на пошироката околина. И денес верниците од ова подрачје го посетуваат во секоја можна прилика, а особено на неговиот патронен празник (9 август и 8 декември).
Монаштво
Во манастирот имало и монашки живот се' до 1961 година. Последни двајца монаси биле Гаврил и Саво од семејството Ѓоргоновци. Постариот, Гаврил, кој е роден во 1848 година имал голема желба да го посети гробот на Исус Христос и откако собрал малку пари, тргнал пеш за Ерусалим. Поминало многу време, а него го немало, па соселаните помислиле дека некаде по пат дал душа. На нивна голема радост, се појавил еден ден исцрпен, но среќен што го посетил Божјиот гроб. Објаснувал дека на пат се задржал толку многу поради тоа што до Ерусалим патувал пеш од каде што, исто така, морал да се врати пеш, поради тоа што немал пари за превоз. Починал во 1936 година на 88-годишна возраст. Неговиот гроб е на јужната страна на манастирската црква.
Акански јазик
Аканскиот, или познат како чвијски или фантејски, е атлантско-конгоански јазик, дел од поголемото јазично семејство на нигер-конгоански јазици. Јазикот е мајчин јазик на Аканите. Аканскиот јазик го зборуваат околу 58% од населението на Гана, воглавно во јужните делови на земјата. Исто така, јазикот се зборува во Брегот на Слоновата Коска од околу 30% од населението. Јазикот може да се смета за плурицентричен, бидејќи постојат три стандардизирани дијалекти: асантејски дијалект, акуапемски дијалект и фантејски дијалект. Иако сите три стандардни форми се разбирливи меѓу себе, правописите се различни и тоа ја отежнува меѓусебната комуникација. Во 1978 година, Комитетот за акански правопис основал заеднички правопис за сите акански дијалекти кој се користи во образованието.
Согласки
Пред предни самогласки, сите согласки се палатализирани и експлозивните согласки стануваат африкативни. Алофоните на се доста сложени.
Хармонија
Јазикот има самогласна хармонија.
Тонови
Аканскиот има три тона: висок, среден и низок. Почетните слогови немаат среден тон.
Соединети Американски Држави
Соединети Американски Држави или САД (United States of America, USA) — федерална уставна република која се состои од педесет држави и еден федерален округ. Државата е сместена претежно во средишниот дел од Северна Америка, а нејзините 48 континентални држави и округот Вашингтон се наоѓаат помеѓу Тихиот и Атлантскиот Океан, граничејќи се со Канада на север и Мексико на југ. Федералната држава Алјаска се наоѓа во северозападниот дел на континентот, граничејќи со Канада на исток и Русија на запад преку Беринговиот Проток. Федералната држава Хаваи е архипелаг во Тихиот Океан. Соединетите Држави, исто така, имаат под нивна јурисдикција и неколку територии и островски подрачја во Карипското Море и во Тихиот Океан.
Потекло на поимот
„Соединети“ се однесува за федералниот систем на функционирање, „американски“ се однесува на положбата на државите на копното Америка и „држави“ се однесува на федералните единици. Името на англиски јазик гласи: United States of America. Првично, до усвојувањето на уставот на САД, името се запишувало со мала „с“ односно „соединети Американски Држави“, но со уставот и зборот „соединети“ станал дел од официјалното име. Името често се скратува на САД или Соединетите Држави.
Создавање на САД
Во почетокот на XVI век, на американскиот континент стигнале првите доселеници, со надеж дека ќе најдат злато, но многумина умреле од маларија, а некои се вратиле таму од каде што дошле. До крајот на XVIII век најмногу доселеници имало од Англија, бидејќи таа ги победила Холандија и Франција и ги истиснала нивните доселеници. Таму имала 13 колонии со околу 3,5 милиони жители. Реката Потомак ги делела овие колонии на северни и јужни. Во северните колонии преовладувало ситно селско фармерско стопанство во кое бил применуван слободниот труд. Во јужните колонии имало огромни плантажи на тутун, памук, шеќерна репка и др. каде бил во употреба бесплатниот робовски труд.
Војна за независност
Англискиот парламент за да ги заштити интересите на својата буржоазија, настојувал да го ограничи развитокот на трговијата и индустријата на американските колонии. Забранил да се гради машинска и текстилна индустрија, а производите од овие гранки наредил да се увезуваат од Англија, забранил луѓето бесплатно да се населуваат во западните краеви, што ги држеле Индијанците. Овие огромни предизвикале незадоволство во американските колонии и кај младата американска буржоазија. Револтот бил уште поголем кога бил донесен законот за такса, со кој во сите трговски операции се наплаќале такси во полза на Англија. Претставници на американските колонии во 1774 г. се собрале на конгрес во Филаделфија и го замолиле англискиот крал да ги укине сите ограничувања. Кралот ги одбил нивните барања и тоа било повод во 1775 г. колониите да започнат борба за слобода и независност, на чело со Џорџ Вашингтон (1732-1799 г.). Колонистите се чувствувале како Американци и во борбата влегувале доброволно и со голем патриотски дух. Во текот на војната американскиот конгрес на 4 јули 1776 г. ја донел Декларацијата за независност, што ја подготвил Бенџамин Франклин. Со неа американските колонии се прогласиле за самостојна, слободна и независна држава под име Соединети Американски Држави - САД. На страната на американските колонии се бореле Франција и Холандија кои сакале да го уништат својот најголем непријател - Англија. Војната завршила во 1781 г. со победа на Американските колонии, а во 1783 г. во Версај, Англија ја признала независноста на САД.
Државно уредување на САД
Уште во текот на војната, во 1781 г. бил донесен првиот Устав на новата држава со кој таа била прогласена за конфедерација. Конфедерацијата претставувала не многу цврст сојуз на држави. Во неа секоја држава имала сопствена војска, финансии и царински граници. Ваквото државно уредување се покажало несоодветно, па во 1787 г. Конгресот донел нов Устав со кој била засилена централната власт. Со новиот Устав се предвидувало на чело на извршната власт на републиката да стои претседател, избиран на 4 години. За прв претседател на САД бил избран Џорџ Вашингтон. Законодавната власт ја имал Парламентот, наречен Конгрес, составен од два дома: Горен дом или Сенат, во кој секоја држава испраќала по двајца претставници, и Долен дом или Дом на пратениците, во кој секоја држава избирала пратеници според бројот на жители. Над сите органи стоел Врховниот суд, кој можел да поништува секакви закони за кои сметал дека се противуставни. Изборното право на граѓаните било ограничено, право на глас имале само оние кои имале сопственост, жените не добиле право на глас и ропството не било укинато.
Граѓанската војна (1861-1865 г.)
Капиталистичкото стопанство во САД сè повеќе се развивало, но не подеднакво и рамномерно во сите сојузни држави. Во северните држави јакнела машинската индустрија, а растел и бројот на работничката класа. Во јужните држави индустријата скоро не била развиена. Сите земјоделски суровини биле извезувани во Англија, а оттаму робовладетелите купувале индустриски производи, така што индустриските производи на северните држави не можеле да бидат пласирани во јужните. Спротивностите во стопанскиот и општествениот развиток на САД и немање на единствен пазар во државата довело до судирање помеѓу Северот и Југот. Како повод за тоа послужило избирањето на Абрахам Линколн (1809-1865 г.) за претседател на Сад. Тој и неговата Републиканска партија биле против ропството, а за бесплатната поделба на слободната земја на Запад на сиромашните фармери. Поради тоа во знак на протест, во 1861 г., 6 јужни држави се отцепиле од САД и формирале свој сојуз, наречен Конфедерација. Истата година Јужните држави повеле војна против Северните. Индустрискиот север имал околу 20 милиони жители, а робовладетелскиот Југ околу 12 милиони, од кои 4 милиони биле робови - црнци, непријателски расположени кон своите господари. Робовладетелите се чувствувале посилни бидејќи биле подобро вооружени, а и се надевале на помош од Англија. Во почетокот војната била во корист на Југот, но претседателот на САД, Абрахам Линколн, преку Конгресот го спровел законот за бесплатно доделување на земјата на запад и законот за укинување на ропството. Голем број на фармери, работници и црнци, влегле во редовите на Северната војска, со што војната добила општонароден отпор против ропството. По 4 годишна борба граѓанската војна завршила во пролетта 1865 г. со победа на Северните држави. Во деновите на прославувањето на победата, претседателот Абрахам Линколн бил убиен. Граѓанската војна овозможила капитализмот во САД да се развива побрзо од сите други земји. САД прераснале во најмоќна индустриска и земјоделска земја во светот и започнала да се меша во меѓународните односи.
Географска положба
Соединетите Американски Држави го зафаќаат средишниот дел на Северна Америка. Се простираат помеѓу Мексико на југ и Канада на север, и меѓу Тихиот Океан на запад и Атлантскиот Океан на исток. Во состав на САД влегуваат Алјаска и Хавајските Острови. Преку двата океана САД се поврзуваат со земјите од другите континенти така што имаат поволна географска положба.
Релјеф
Територијата на САД е поделена на четири поголеми релјефни целини. Во западните делови се простираат Кордиљерите и Карпестите Планини, со височини над 4 000 м. На исток се Апалачките Планини. Помеѓу Кордиљерите и Апалачките Планини се наоѓаат Средишните Низини, кои се простираат од Големите Езера на север до Мексиканскиот Залив на југ. Тоа се плодни почви и тревни површини - прерии. Четвртиот дел е Приатлантската Низина меѓу Апалачките Планини и Атлантскиот Океан. Поради големината на територијата, во САД се среќаваат повеќе климатски типови. Поголем дел од територијата е со умерена клима. Преовладуваат континентална и умерено континентална клима. Во приморските делови на Мексиканскиот Залив владее суптропска, а на полуостровот Флорида - тропска клима. Во приморските делови на Тихиот и на Атлантскито океан е присутна приморска, а на планините - планинска клима. На Алјаска климата е супполарна и поларна, а на Хаваите е тропска. Хидрографијата на САД ја прават приморските делови на двата океана, реките и поголем број езера. Позначајни реки се Мисисипи со Мисури, Охајо, Арканзас и други, кои му припаѓаат на Атлантскиот Океан, потоа Колумбија, Колорадо и Јукон на Алјаска, кои му припаѓаат на Тихиот Океан. На границата со Канада се наоѓаат Големите Езера, од кои само езерото Мичиген целосно им припаѓа на САД. Од езерото Ири истекува реката Нијагара на која се наоѓаат Нијагарините Водопади, кои се високи 50м, а широки 500м.
Население
Насeлението на САД главно го сочинуваат народите од Европа. Помал дел се црнечко население од Африка и доселеници од Азија. Домородното населениe се Американските Индијанци и Ескимите. Населението главно е разместено во Приатлантската Низина во градовите Бостон, Њујорк, Балтимор, Филаделфија и Вашингтон; околу Големите Езера: Чикаго, Детроит, Милвоки, Кливленд и Индијанаполис; во Средишните Низини: Канзас Сити, Сент Луис, Далас и Хјустон; на брегот на Тихиот Океан: Лос Анџелес и Сан Франциско. Најретко населени се планинските територии на Кордиљерите и Алјаска.
Стопанство
САД се составени од 50 држави. Тие се водечка сила во светот со високо темпо на економски развој. Со околу 130 милиони работоспособно население создаваат 20% од меѓународната трговија. САД го заземаат првото место по производство на нафта, јаглен, природен гас, злато, уран, железо, алуминиум, олово и др. Основа на економијата е индустријата, и тоа: металургијата, машинството, електронската индустрија, електротехничката, петрохемиската, хемиската, автомобилската, авионската, авиокосмичката, прехранбената, филмската, музичката, воената индустрија и др. Во аграрниот комплекс има високоразвиено интензивно земјоделство и сточарство. Земјоделското производство се одликува со голема продукција на скоро сите земјоделски култури. САД се одликуваат со развиена транспортна мрежа: околу 6 милиони километри патишта, голем број пристаништа за воден и за воздушен сообраќај.
Административна поделба
Освен сојузните држави, Соединетите Американски Држави содржат и еден Федерален дистрикт; Федералниот округ Колумбија, каде е сместен Вашингтон. Неколку островски територии се исто така во составот на САД. Тоа се: островите Бејкер; Гуам; Хауланд; Џарвис; Џонсон; Кингмен; Мидвеј; Наваса; Палмира; Вејк; Порторико, како и островските групи Американска Самоа, Американски Девствени Острови и Северни Маријански Острови.
Политички систем
Изборниот процес за избор на претседател на САД е сложен и во одредена мера индиректен. Изборите за претседател секогаш се организираат на почетокот на ноември (секогаш во вторник) и на нив граѓаните непосредно гласаат за еден од кандидатите. Сепак, формалниот избор на претседател се спроведува во декември, кога избраните претставници на т.н. „Изборен колеџ“ (Electoral college) го претвораат својот глас за еден од кандидатите. Според тоа, на изборите во ноември граѓаните фактички избираат ги претставниците на „Изборниот колеџ“, кои подоцна го избираат претседателот на САД. Бројот на претставниците во „Изборниот колеџ“ е 538, така што за да стане некој кандидат претседател мора да освои најмалку 270 „изборни гласови“. Овие гласови се распределени различно по одделни држави. Всушност, секоја држава има по два „изборни гласа“, но исто така, секоја држава носи и дополнителен број гласови, во зависност од бројот на жителите. На пример, државата Калифорнија носи 55 „изборни гласови“, Тексас носи 38 гласови, Флорида носи 29 гласови, Охајо носи 18 гласови, Колорадо носи 9 гласа, Небраска носи три гласа итн. Притоа, во секоја држава, освојувањето на „изборните гласови“ е според принципот дека победникот ги добива сите гласови. На пример, ако во една држава, кандидатот А освоил еден глас повеќе до кандидатот Б, тогаш кандидатот А е победник и тој ги освојува сите „изборни гласови“ во таа држава, односно гласовите не се делат меѓу кандидатите во зависност од бројот на гласачите кои гласале за нив. На пример, на претседателските избори во 2000 година, разликата во гласовите меѓи кандидатите Џорџ Буш и Ал Гор била многу тесна и на крајот, во државата Флорида победил Буш со само 537 гласови повеќе, но со тоа ги освоил сите „изборни гласови“ во Флорида, кои му овозможиле да стане претседател на САД, иако Гор освоил повеќе вкупно гласови во целата земја.
Елен Хаген
Елен Хелга Луиз Хаген ( родена во Вадстром; 1873–1967) била шведска суфражетка, активистка за женски права и политичарка. Таа била член на Националното здружение за право на глас на жени, претседател на Liberala kvinnor (Либерални жени) во 1938–1946 година и на Svenska Kvinnors Medborgarförbund (Шведско здружение на граѓани-жени) во 1936–1963 година. Во текот на дваесеттите и триесеттите години од минатиот век, таа била меѓународно активна во рамките на мировната работа и била шведски делегат на меѓународната мировна конференција во Париз во 1931 година.
Давид Депетрис
Давид Алберто Депетрис (роден 11 ноември 1981 година) е аргентински фудбалер кој игра за турскиот клуб Ризеспор на позицијата напаѓач. Тој има и словачки пасош, а од 2013 година настапува за репрезентацијата на Словачка.
Сузан Таслими
Сузан Таслими (исто така се пишува и Soosan Taslimi,  , родена на 7 февруари 1950 година) е иранска глумица, филмска режисерка, театарска режисерка и сценарист. Таа емигрирала од Иран во 1987 година, сега живее и работи во Шведска.
Биографија
Родена во Рашт во 1950 година, Таслими е првиот неевропеец кој ја играл главната улога на националната театарска сцена во Шведска.
Дипломирала театар и глума на Факултетот за ликовни уметности на Универзитетот во Техеран. Таа започнала да глуми со Баладата за Тара на Бахрам Бајзаи во 1979 година.
Планинска улулајка
Планинската улулајка (Кафеав ут),  е набиена, средно голема утка која е честа низ шумите на цела Евроазија. Долните делови ѝ се светли прошарани со темни линии, а горните делови ѝ се кафеави или сиви. Неколку од единасетте подвида ги имаат двете варијанти. Гнездото типично е во дупка во дрво каде се заштитени јајцата и пилињата од потенцијалните грабливци. Оваа утка не е преселница и е многу територијална. Многу млади птици гладуваат ако не можат да најдат своја територија, откако ќе заврши родителската грижа.
Оваа ноќна граблива птица лови претежно глодачи, обично „паѓајќи“ од гранката на која седи и од каде го здогледува пленот, а во поурбаните средини исхраната опфаќа поголем процент птици. Видот, слухот и тивкиот лет се адаптирани за ноќен лов. Може да лови помали утки, но самиот е жртва на поголемите.
Иако многу луѓе веруваат дека овој ут има посебно силен ноќен вид, сепак, неговата мрежница не е почувствителна од човечката. Всушност, асиметричните уши се клучни за ловот и му даваат правец од каде нешто се движи. Неговите ноќни навики се застрашувачки, а огласувањето лесно се имитира, па затоа дошло до митската асоцијација на овој ут со несреќа и смрт.
Опис
Планинската улулајка е робусна птица, со должина од 37 до 46 см, распон на крилјата 81-105 см и тежина 385-800 грама. На големата округлеста глава нема китки од „уши“ и фацијалниот диск кој ги обиколува темните кафеави очи е светол. Номинираниот вид има две раси кои се разликуваат во бојата на перјето, едните имаат кремавокафеави горни делови, а другите сивокафеави, а има и мешани од овие две форми. Долните делови на двете раси имаат белкави долни делови со кафеави линии. Кај видот е изразен полов диморфизам; женките се многу поголеми од мажјаците, 5% подолги и повеќе од 25% потешки.
Планинската улулајка лета со долго лебдење на своите заокруглени крилја, со помалку замавнувања од другите утки, и на поголеми височини. Летот е тежок и бавен, особено при полетување. Како и кај другите утки, летот е тивок заради мекоста на пердувите.
Најчест повик за контакт е остро ки-вик, но мажјакот има вибрирачка песна хуу...ху, ху, хуу-хуу-хуу-хуу. Овој стереотипен повик е всушност дует во кој женката го произведува ки-вик звукот, а мажјакот одговара со хуу. Повикот лесно се имитира со дување во склопени раце низ мало дупче, и во една студија е посочено дека ова мимикрија предизвикува одговор од утката во рок од 30 мин. во 94% од обидите.
Таксономија и систематизација
Планинската улулајка за првпат беше опишана од Карл Лине во неговата Systema naturae во 1758 година под сегашното научно име. Овој вид е член на планинските типични утки, од родот Strix. Подвидовите се слабо издиференцирани и разликите може да се должат на температурата, бојата на перјето да биде прилагодена кон соодветната животна средина, големината да зависи од квалитетот и количеството плен, и сл. Различни автори, со текот на времето, опишале 10-15 подвида. Моменталните подвидови се дадени во следната табела:
Распространетост и живеалиште
Планинската улулајка е распространета низ умерена Евроазија, од Велика Британија, преку Пиринејски Полуостров и на исток до западен Сибир и Индија. Подвидот S. a. mauritanica е проширен низ северозападна Африка. Оваа птица не е преселница. Живеалиштето на оваа птица се листопадните и мешаните шуми или старите четинарски шуми, претпочитувајќи места со пристап до вода. Гробиштата, градините и парковите им овозможија на овие птици да пријдат и во урбаните средини. Таа живее на пониски места во посеверните делови од нејзиниот опсег, до 550 метри надморска височина, но, до 1.600 метри на Алпите, до 2.350 метри во Турција и над 2.800 метри во Бурма.
Распространет е на најмалку 10 милиони км², со популација 970.000–2.000.000 поединци само во Европа. Според статусот спаѓа во категоријата на вид со најмала загриженост.
Размножување
Планинската улулајка се спарува на едногодишна возраст и обично создава моногамна врска која трае цел живот. Својата територија парот ја брани преку цела година. Гнездото се наоѓа во дупка во дрво, но може да користат и старо гнездо од страчка, дупки од верверици или дупки во згради, а понекогаш и куќички за птици. Јајцата ги несат од февруари, или во средината на март во посеверните краишта. Несат 2-3 сјајно бели јајца кои ги квачи само женката во период од 30 дена. Пилињата се оперјуваат по 35-39 дена. Младенчињата обично го напуштаат гнездото десетина дена пред целосното оперјување, и за тоа време се кријат на некоја гранка во близина.
Овој вид е бестрашен во одбраната на гнездотот и малечките и го напаѓа натрапникот со острите канџи. Бидејќи летот му е тивок, може да не се забележи додека не е веќе предоцна. Кучињата, мачките и луѓето може да ги нападне и без провокација. Можеби најпозната жртва на напад од ваква утка е фотографот Ерик Хоскинг, кој го загуби своето лево око кога се проближил да го фотографира гнездото. Подоцна својата автобиографија ја нарекол Око за птица.
Родителите се грижат за младенчињата 2-3 месеца по оперјувањето, но од август до ноември младенчињата се растураат да си пронајдат своја сопствена територија. Ако не успеат во тоа, тие гладуваат. Не е познато колкав е процентот на преживување на младенчињата, но процентот на возрасните е 76,8%. Обично живеат околу 5 години, но забележан е ут стар повеќе од 18 години, а во заробеништво над 27 години.
Исхрана
Планинската улулајка лови речиси исклучиво ноќе, набљудувајќи од гранка пред да падне или тивко да залебди надолу кон пленот. Ретко се случува да лови дење, кога мора да ги нахрани младенчињата. Овој вид се храни со широк спектар на плен, претежно глодачи, но и цицачи поголеми и од млади зајци, птици, црви и бубачки.
Пленот го голта целиот, исфрлајќи ги несварените делови како палети.
Во културата
Планинската улулајка, како и другите утки, често во културата се сининим на несреќа; Вилијам Шекспир го употребил во драмата Јулиј Цезар (Чин 1 Сцена 3).
Св. Јован (Макреш)
'''Св. Јован''' — археолошко наоѓалиште во кумановското село Макреш, Општина Старо Нагоричане. Наоѓалиштето претставува средновековна некропола. На северно источниот раб на селото, помеѓу патот и реката се откриени камени плочи од гробни конструкции - тип циста. Камените плочи биле откриени и во 1942 година при изградбата на селскиот пат.
Скопска Блатија
Скопска Блатија (или само Блатија) — област во источниот дел на Скопското Поле од левата страна на реката Вардар во околината на Катлановското Блато по што се претпоставува дека оттаму го добила и името. Ја опфаќа територијата на Општина Петровец и дел од територијата на Општина Зелениково. На запад областа се граничи со градот Скопје, на југ со областа Торбешија, на исток и југоисток со Таорската Клисура и Велешко, а на север со Општина Илинден.
Потекло на името и села во Скопска Блатија
Името на областа Блатија потекнува од нејзината близина до Катлановското Блато, а и од самото мочурливо и блатесто земјиште во близината на реката Вардар поради честите негови излевања од коритото.
Во составот на областа Скопска Блатија влегуваат следниве села: Петровец, ’Ржаничино, Долно Коњари, Средно Коњари, Горно Коњари, Сушица (Скопско), Дивље, Летевци, Катланово, Бадар, Брезица, Кожле, Блаце, Огњанци, Градманци, Ќојлија (под Општина Петровец), Таор, Ново Село и Пакошево (под Општина Зелениково). Во крајниот северозападен дел влегувало и денес непостоечкото село Наово, кое се наоѓало помеѓу Петровец и р. Вардар.
Население
Во областа Скопска Блатија денес живеат 12.332 жители од кои 6.768 (54,88%) се Македонци, 3.093 (25,08%) се Албанци, 1.633 (13,24%) се Бошњаци итн. Во минатото етничкиот состав на областа бил составен исклучиво од Македонци и Турци, кои масовно се отселиле од областа во педесеттите и шеесеттите години на XX век, а на нивно место се доселиле Албанците и Бошњаците.
Стопанство
Со векови главна стопанска гранка на областа Скопска Блатија било полјоделството (одгледувањето на пченица) и сточарството (одгледувањето на крави). Со мелиоративните зафати за пресушување на Катлановското Блато во шеесеттите години на XX век значително се зголемени обработливите површини и тоа со голема плодност на земјата. Денес најмногу се одгледува пченицата, а од полјоделските култури се застапени и раноградинарските производи, но во помала мера. Во ридестиот предел во околината на Катланово е застапено и лозарството. На територијата на Скопска Блатија работат повеќе млекарници поради тоа што во овој крај масовно се одгледуваат крави. Скопска Блатија е аткивна и по својот бањски туризам поради Катлановската Бања. Поради својата близина до градот Скопје и со изградбата на автопатот кон Велес и Солун економијата во областа е во значителен подем.
Етнологија
Скопска Блатија е етнолошки многу богата област, со големо културно наследство. Денес областа Скопска Блатија најповеќе фигурира во етнологијата. Скопска Блатија е позната по своите народни носии особено по женската носија која се одликува со разнобојна и разиграна орнаментика и на која е застапен срмениот вез (за кои постои книга) и по своите народни ора, игри, песни, приказни, преданија и легенди.
Личности
Личности од Скопска Блатија:
Гојоцефал
Гојоцефал  двоножен, тревојадen диносаурус од Монголија, кој живеел во доцната крeдa пред околу 85-70 милиони години. Имаl околу 60 килограми. Значењето на неговото име - украсена глава Гојоцефал бил диносаурус со рамен череп (американските форми имале куполни глави, а азиските биле порамни). Карактеристично за на гојоцефал бил има раски во горната и долната вилица. Бил опишан во 1982 година од страна на полските палеонтолози Перле, Маријанска и Осмолска. Пронајден, меѓу другите нецелосен череп и долната вилица.
Милчо Ристов
Академик Милчо Ристов (, -, ) бил македонски физичар и редовен професор на Институтот за физика на Природно-математичкиот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје и академик во МАНУ.
Кариера
Основно училиште завршил во родниот град Радовиш. Среднотехничко училиште (хемиско-технолошка насока) завршил во Загреб како најдобар ученик на генерацијата.
Дипломирал на Филозофскиот факултет (Група Физика) на Универзитетот во Скопје како најдобар дипломиран студент во генерацијата, за што бил награден.
Постдипломски студии по теориска физика завршил на Универзитетот „Викторија“ во Манчестер, Велика Британија, како стипендист на УНЕСКО, со одбрана на магистерскиот труд под наслов „Feroelectrical properties of Deoxyriibonucleic Acid“, во 1962г.
За особени успеси во научната работа, во 1983г. бил избран за дописен, а во 1988г. за редовен член на МАНУ.
Една учебна година бил средношколски професор по физика, а асистент на Институтот за физика станал во јуни 1956 година. Ги предавал предметите: Електроника и апарати и инструменти во лабораторија (за физичари), електроника (за студентите по метеорологија), основи на електроника (за двопредметната настава математика-физика) и електронски инструменти (за студентите по хемија).
Голем е придонесот на академик Ристов и во осмислувањето, организирањето и работењето на постдипломските студии по физика на кондензирана материја и по сончева енергија на Институтот за физика (како наставник и како ментор на повеќе магистерски работи). Исто така, бил ангажиран и на постдипломските студии по сончева енергија на Електротехничкиот факултет во Скопје. Акад. Ристов бил ментор или консултант при изработката на голем број докторски дисертации на Институтот за физика, но и на други факултети на Универзитетот „Св.Кирил и Методиј“.
Автор е на учебник и практикум по електроника и соавтор на практикум по предметот апарати и инструменти.
Научниот опус на акад. Милчо Ристов е необично обемен и навлегува во различни области на физичките науки: физичка електроника, физика на плазма, физика на кондензирана материја (метали, легури). Особено значајно место во неговот истражувачки опус зазема физиката на полуспроводниците, а посебно фотонапонското претворање, електрохромизмот.
Академик Ристов може да се смета за основач на посебната школа за тенки филмови во која се вклучија повеќе соработници од институтите за физика и хемија на Природно-математичкиот факултет, од Електротехничкиот, Технолошко-металуршкиот факултет и од Центарот за енергетика и информатика при МАНУ. Особено е значаен неговиот придонес во побудувањето на интересот во нашата држава и пошироко за ползувањето на сончевата енергија преку фотонапонското претворање. Научната активност на академик Ристов во последните триесет гогини од неговиот животен и работен век била насочена во правење на тенкофилмови материјали и кон проучување на нивните својства од аспект на применливоста во сончевата технологија.
Учествувал (најчесто како раководител) во повеќе од 20 научноистражувачки (национални, југословенски и интернационални) проекти. Резултатите од неговата обемна научна работа се публикувани во интерни изданија (Универзитет во Манчестер), во македонски (над 70 публикации), југословенски (десетина) и во меѓународни списанија (дваесетина). Со научни соопштенија учествувал речиси на сите југословенски симпозиуми по физика на кондензираната материја и на конгреси на Друштвото на математичарите, физичарите и астрономите на Југославија, како и на неколку македонски и меѓународни собири. Соработувал со повеќе институции: Универзитетот во Воронеж, САНУ, Институто за физика на Бугарската академија на науките (Софија) итн.
Академик Ристов пројавил особена активност и во апликативната и во стручната дејност. Подолго време бил надворешен соработник на Центарот за говор, слух и глас при Медицинскиот факултет во Скопје, од кој добил благодарница, а патентирал (заедно со уште двајца соработници) и говорна протеза.
Бил носител на Орден на трудот со златен венец, пофалница од град Скопје и други, а бил добитник и на највисокото републичко признание - наградата „11 Октомври“.
Академик Ристов починал на 7 август 2005 година во Скопје. Смртта го затекла како активен раководител и истражувач во рамките на европскиот проект, под наслов: „Ниско буџетски сончеви ќелии од аморфен силициум“, кој се работел со 5 европски партнери, а бил финансиран од Шестата рамковна програма.
Кристијан Дисингер
Кристијан Дисингер (германски: Christian Dissinger, 15 ноември 1991) е германски ракометар кој моментално игра за РК Вардар и германската репрезентација.
Клупска кариера
Дисингер ја започнал својата кариера во германскиот клуб ТСГ Фризенхајм и играл таму до јуни 2011 година. По ТСГ Фризенхајм бил префрлен во швајцарски клуб Кадетен Шафхаузен. Во март 2013 година го одржал своето деби за германската ракометна репрезентација. Во летото 2013 година тој се преселил во шпанскиот клуб Атлетико Мадрид БМ. По долго опоравување од лигаметна повреда (мај 2013) тој се вратил во својот нов клуб ТУС Нетелштед-Либеке во април 2014 година. Во летото 2015 година потпишал договор за Кил. Тој го продолжил договорот во јануари 2016 година до јуни 2020 година. Во октомври 2018 година договорот на Дисингер бил прекинат по заемна согласност и подоцна потпишал договор со РК Вардар.
Шаховска олимпијада 1992
Јубилејната '''30. шаховска олимпијада''' организирана од ФИДЕ, која содржела натпреварувања во машка и женска конкуренција, како и неколку настани кои биле одржани со цел да се промовира играта се одржала од 7 до 25 јуни 1992 во Манила, Филипини.
Поврзано
I неофицијална шаховска Олимпијада (Париз 1924)
II неофицијална шаховска Олимпијада (Будимпешта 1926)
III неофицијална шаховска Олимпијада (Минхен 1936)
Масимо Амброзини
Масимо Амброзини (роден на ) — поранешен италијански фудбалер кој играл на позиција играч за врска. Поголемиот дел од својата кариера ја поминал во екипата на Милан, каде што тој поминал цели 18 години, освојувајќи многу титули и бил исто така назначен за капитен на тимот од 2009 до 2013 година по пензионирањето на Паоло Малдини. Амброзини се повлекол од професионалното играње на фудбал во 2014 година, после една сезона помината во Фиорентина.
На репрезентативно ниво тој ја претставувал Италија на Летните Олиписки игри во Сиднеј во 2000 година, и на два Европски првенства, освојувајќи го вицешампионскиот медал на УЕФА Еуро 2000.
NGC 2909
NGC 2909 — двојна ѕвезда во соѕвездието Голема Мечка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Карбов-Фитлибе
Карбов-Фитлибе (Karbow-Vietlübbe) — поранешна општина во округот Лудвигслуст-Пархим, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија. Од 1 јануари 2014 е дел од општината Гелсбах.