cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Прилепско-битолски дијалект
Надворешни врски
=Наводи=
Електронска цевка
Електронска цевка, електронска ламба/лампа или вакуумска цевка — електронска компонента чија работа се заснова на движење на електроните низ вакуум под дејство на електростатичко поле меѓу електроди.
Постојат и електронски цевки кои се полнети со гас под притисок, или користат електромагнетно поле за управување со текот на електроните. Меѓутоа, работата скоро на сите електронски цевки се заснова на принципот на термоелектронски ефект (излегување на електрони од загреан метал) и нивно понатамошно движење под дејство на електрично поле.
Во денешно време, електронските цевки скоро сосема се потисната од широка употреба со воведување на транзисторот. Сепак, останале посебни подрачја каде замената била потешка: екрани за телевизори и монитор (катодна цевка), предајни цевки, магнетрони за микробранови печки и радари.
Историја
Во XIX век почнале експерименти со цевки од кои е отстранет воздухот, како што биле Гајслеровите и Круксовите цевки. Научниците кои вршеле експерименти биле и Никола Тесла, Ојген Голдштајн, Јохан Вилхелм Хиторф, Томас Едисон и многу други. Овие експерименти довеле до жарулката и неонската цевка, и подоцна до вакуумски цевки и цевки полнети со гас. Првите извештаи за „термојонска емисија“ (всушност термоелектронска емисија), доаѓаат од Фредерик Гутри во 1873 година и Томас Едисон во 1884 година (Едисонов ефект). Меѓутоа Едисон не го сфатил принципот на работа нити ја предвидел можната примена, па патентот останал неискористен.
Англискиот физичар Џон Амброз Флеминг, вршејќи експерименти и подобрувања на цевки увезени од САД, во 1904 година ја пронашол осцилирачката цевка или кенотрон (вакуумска диода). Во 1906 година, Роберт фон Либен ја пронашол цевката со трета диода и електромагнет, која ги засилува сигналите. Идната година Американецот Ли де Форест ставил свиткана жица меѓу катодата и анодата во кенотронот и постигнал груба контрола на струјата во вакуумска цевка, и на тој начин го добил првиот аудион (вакуумска триода). Аудионот е прва практична направа за засилување на слабите електрични сигнали. Вакуумот во цевката бил непотполн, па доаѓало до јонизација при судир на електроните со молекулите на преостанатиот гас. Заради тоа работата на аудионот често била непредвидлива.
Понатамошен чекор во развојот направил Ирвинг Лангмјур од Џенерал електрик во 1915 година. Неговите цевки (плиотрон) се првите прави вакуумски триоди со висок вакуум и стабилна работа. Произведувани се во текот на Првата светска војна за сојузничките армии. Претставник на таа технолошка генерација е француската цевка R, која била во употреба од 1916 година. Притисокот од преостанатиот воздух во тие и идните цевки се движи од 10 nPA до 10 μPa. После Првата светска војна, дошло до многу понатамошни подобрувања. Воведени се цевки катоди покриени со бариум, индиректно загревани, со оксидна катода, тетроди, пентоди, хексоди, хептоди, катодни цевки итн. Втората светска војна ги донела микробрановите цевки (магнетрони, клистрони, цевки со патувачки бранови итн.), минијатурни цевки за сметачи и др. Со откривањето на транзисторот во Беловите лаборатории во 1948 година, епохата на електронските цевки полека почнала да завршува. И денес се користат за специјални намени (катодна цевка, магнетрон), но скоро од сите други подрачја на употреба се потиснати од транзисторот и интегрираните кола.
Вакуумска диода
Во поголем дел од цевките се наоѓа вакуум за да се овозможи текот на електроните меѓу електродите. За да се уфрлат електроните во вакуумот, една електрода (катодата) се загрева на висока температура, со проток на струја низ истата (или со одделен грејач). Под дејство на топлината, електроните излегуваат од катодата во слободниот простор (термоелектронска емисија) и формираат електронски облак (англ. space charge) околу катодата. Ако во просторот се наоѓа уште една електрода (анода), која е позитивно наелектризирана, негативно наелектризираните електрони ќе почнат за забрзуваат кон анодата под влијание на електричното поле додека не удрат во неа.
На тој начин, постигнат е струен тек во вакуум и тоа е принципот на работа на вакуумската електронска цевка наречена диода. На прв поглед, ова изгледа бесмислено, бидејќи истиот тек на електрони може да се постигне и со обична жица. Меѓутоа, работата е во следново: електроните можат да одат само една насока, од катодата кон анодата, но не и обратно, затоа што анодата е ладна и нема емисија на електрони од неа.
Значи имаме еден вид на вентил за електрони кој пропушта струја само во една насока, што се користи во електрониката за разни намени. Честа намена е претворање на наизменичната струја (со променлива насока) во еднонасочна (само една насока на текот). Заради ова вентилско делување, симболот на диодата и потсетува на вентил.
Триода
Триодата во основната конструкција е многу слична на вакуумската диода, со додаток на уште една електрода во просторот меѓу катодата и анодата. Таа електрода се нарекува решетка (прва решетка, контролна решетка, мрежа, капија) и се означува со G (од англиските зборови gate, control gate, grid).
Улогата на решетката е да го контролира протокот на електрони меѓу катодата и анодата, слично на вентил на цевка низ која протекува вода. За да биде што поефикасна во таа улога, решетката е значително поблиска до катода отколку до анодата. Со тоа се постигнува да веќе мали промени на напонот на решетката предизвикуваат големи промени во бројот на електрони кои стигнуваат до анодата (анодна струја).
На пример, понекогаш е можно потполно да се елиминира анодната струја веќе при напон на решетката од – 10 V, иако анодниот напон е +100 V (ова значително зависи од видот на триодата).
Овде значи постигнуваме промена на анодната струја со промена на напонот на решетката. Овој ефект може понатаму да се употреби за засилување на слаби сигнали, што е предуслов за работа на повеќето електронски уреди. Друга употреба на триодата е за прекинување на сигналот во прекинувачката, импулсната и дигиталната електроника.
Тетрода
Триодата имала задоволителни одлики за некои намени, но постоеле и недостатоци: релативно мал фактор на засилување и слаба работа на високи честоти (заради релативно големиот капацитет анода-решетка). За да се отстранат овие слабости, произведени се тетроди кај кои е додадена и втора решетка (заштитна решетка, англ. screen grid, ознака G2) во просторот меѓу анодата и првата решетка.
Бидејќи втората решетка била под позитивен напон (но обично заземјена за наизменичен сигнал преку кондензатор), капацитетот анода-прва решетка паднал скоро на нула и овозможено е засилување на сигналот на многу повисоки честоти отколку кај триодата, без влез во самоосцилации. Друга предност на тетродате е многу поголем фактор на засилување заради значително намаленото влијание на анодниот напон на првата решетка.
За засилување на моќност често е користена варијација на тетродата наречена млазна тетрода (англ. beam tetrode).
Пентода
За да се отстранат проблемите со тетродите, воведени се пентоди. Овие цевки имале уште една решетка (трета решетка, англ. suppressor grid, ознака G3).
Третата решетка се наоѓа меѓу втората решетка и анодата. Оваа решетка најчесто е споена со катодата во самата стаклена цевка (балон), така што имала ист потенцијал како и катодата.
Со тоа се постигнува следново: брзите електрони кои удираат во анодата предизвикуваат секундарни електрони (како и кај тетродата), но тие не можат да паднат на втората решетка заради негативниот потенцијал на третата решетка која ги одбива назад до анодата. Електроните кои патуваат од катодата имаат доволна кинетичка енергија да го совладаат негативниот потенцијал на третата решетка, но секундарните електрони од анодата немаат и се враќаат на анодата.
Пентодата конечно била електронска цевка која потполно задоволувала, со висок фактор на засилување и можност за работа на високи честоти. До крајот на епохата на електронските цевки користена е за разни намени во електрониката. Пример на оваа цевка се EF-86 и EL-84.
Посебна верзија на пентода за високофреквенциско засилување е експоненцијалната пентода (на пример AF-3), кај која и големи промени на преднапонот на првата решетка не предизвикуваат големо изобличување на сигналот.
Хексода
Со оглед дека на експоненцијалните пентоди им бил потребен голем регулационен напон, за потребите на регулација на високофреквенциско засилување и мешање во локалниот осцилатор во меѓуфреквенцискиот степен на радиоприемникот воведена е хексодата.
Оваа електронска цевка има две контролни решетки, G1 и G3. На G1 се доведува наизменичен напон кој врши прво управување на анодната струја. Другата контролна решетка G3 исто така врши управување на анодната струја.
Заедно ти го модулираат протокот на електрони низ цевката и така е постигнато едноставно мултипликативно мешање на сигналите. Ова мешање го смалува бројот на хармоници во излезниот сигнал во однос на диодното или транзисторското мешање, бидејќи се генерираат само честоти суми и разлики, а не нивните хармоници.
Пример на ваква цевка е АН-1.
Хептода
Хептодата е цевка со уште една дополнителна решетка во однос на хексодата (вкупно пет решетки), која најмногу е користена за мешање на високофреквенциски сигнали во меѓуфреквенцискиот степен на радиоприемникот.
Пример за ваква цевка е ЕСН-81 (комбинација од триода и хептода).
Октода
Октодата настанала како обид во една цевка да се интегрира и посебен триоден осцилатор, па така се добива цевка со шест решетки. Може да се разгледува и како спој на триода и хексода, каде триодата ја врши улогата на осцилатор, а хексодата има улога на мешалка на меѓуфреквенцискиот сигнал со високофреквенцискиот сигнал од антената или високофреквенцискиот засилувач.
Пример на ваква цевка е октодата АК-2.
Симболи
Симболите на некои видови електронски цевки се прикажани на сликите. Сите симболи се прикажани со индиректно греење на катодите, електрично одвоени од влакното на грејачот.
Вакуумски и електронски цевки полнети со гас
Поголемиот број на електронски цевки биле од вакуумски вид, што значи дека од нив е извлечен целиот воздух за да го попречува текот на електроните.
Цевките со посебна намена понекогаш биле полнети со гас. Регулаторите на напон биле полни со хелиум, аргон или неон. Кај ни дури и се тежело да постои јонизација на гасот со судири на атомите на гасот и електроните, бидејќи можело да се постигне остро колено на струјно-напонската одлика, корисно за регулација на напонот.
Цевките полнети со неон биле користени за оптичка индикација и во рекламни цели.
Тиратронот е исполнет со жива под низок притисок, а игнитронот има катода која всушност е резервоар на жива. Тиратронот и игнитронот се користени за контрола на јаки струи во индустријата како и денешните тиристори.
Напојување
За работа на електронските цевки потребен е еднонасочен напон кој може да се добие од исправувачи или од батерии. Обично се користат два посебни напона: аноден напон (обично неколку стотини волти) и напон на загревање, кој обично изнесува неколку волти.
Напон и струја на загревање
Поголемиот број поранешни уреди користеле батерии чии напони најчесто биле 2,4 и 6 V. Батериите биле слични на денешните акумулатори, со оловни плочи и сулфурна киселина, а поретко се користеле и суви батерии.
Подоцно дошло до премин на (поевтини и посоодветни) системи каде струјата на загревање се обезбедувала од електричната мрежа, најчесто преку трансформатор. Најраспространетиот систем користел наизменичен напон од 6,3 V добиен од мрежен трансформатор.
Кога почнало производството на телевизори со поголем број на цевки, често бил користен систем во кој влакната на грејачот биле сериски споени и нагодени за иста струја на загревање. На тој начин се штедело на трансформатор за загревање, но бил потребен предотпор, кој го снижувал напонот на потребното ниво. Маана на овој систем е што прегорување на кој било грејач на катода значи дека сите цевки ја губат струјата на загревање заради сериската врска.
Аноден напон
Кога електричната мрежа се раширила, се поминало на исправувачи кои мрежниот напон го претворале во еднонасочен напон од неколку стотина волти. Најпрво овие исправувачи користеле електронски цевки, а подоцна полуспроводнички диоди.
Некои исправувачи (особено во подоцните уреди и во телевизорите) немале трансформатор, па постоела опасност од струен удар ако фазниот вод дојдел во контакт со масата (шасијата) на уредот. Опасноста исто така доаѓала од високонапонските кондензатори во исправувачите, бидејќи во некои случаи напонот од неколку стотини волти се задржувал во нив долго време и после исклучувањето на уредот.
Непосредно (директно) и посредно (индиректно) загревање на катодата
Катодите на старите цевки обично биле директно загревани, што значи дека струјата проаѓа директно низ нива за да ги загрее (како кај жарулките). Температурата на влакното е висока, обично околу 2700°С, и потрошувачката на енергија е висока.
Друг проблем бил што овие влакна не биле погодни за напојување со наизменична струја, бидејќи тоа внесувало пречки од 50–60 Hz (варирање на напонот на катодата). Ова можело да се ублажи со паралелни отпорници со среден извод.
Посредното загревање ги отстранило овие проблеми. Користено е посебно грејно влакно (електрички изолирано од катодата) за загревање на катодата. Со напредокот на технологијата на изработка (катода прекриена со слој на бариум оксид), било можно да се намали температурата на грејачот на 700°С, што овозможило подолг век на цевките и помала потрошувачка на струја.
Доверливост
Проблеми:
Ова особено се случувало при вклучувањето на уредите заради големината на почетната струја на влакното во ладна состојба. Овој дефект лесно можел да се утврди со омметар, каде бесконечниот отпор индицира неисправно влакно на грејачот. За да се ублажи овој проблем на струен удар при вклучување, поскапите уреди имале термистори во колото на загревање кои главно го неутрализирале проблемот бидејќи имале голем отпор во ладна состојба.
Примена
Електронските цевки се користени во сите гранки на електрониката и електротехниката. Примената била разнолика:
Ладење
Електронските цевки произведуваат големи количини топлина бидејќи работат со високи анодни напони, од ред на неколку стотини волти. Дополнителен извор на топлина е грејачот на катодата.
Нормалното ладење е отежнато заради стаклениот балон на цевката. За да се подобри ладењето, анодата е во црна боја и често со крилца. Некои серии цевки имале и метално куќиште, понекогаш директно споено на анодата.
Освен овие мерки кај поголемиот број цевки користено е воздушно ладење, а кога ни тоа не било доволно, применувано е ладење со дестилирана и дејонизирана вода (изолатор) која била во директен контакт со металната анода.
Конструкција
Електронските цевки имаат најмалку 2 електроди, катода и анода.
Катода
Катодата обично има индиректно загревање со помош на грејно влакно (грејач) и се нарекува индиректно (посредно) загревана катода. Ако катодата е директно загревана со струја која проаѓа низ неа се нарекува директно (непосредно) загревана катода.
Катодите на првите цевки, исто како и влакната на жарулките, биле направени од волфрам (W) и работеле на температура од околу 2700 °C. Наскоро биле пронајдено дека со додаток од 1% ториум (Т) температурата на катодата може да се снижи до 1900 °C, што значително ја намалило потрошувачката на енергија.
Уште подоцна пронајдено е дека површинскиот додаток на бариум оксид или мешавина од бариум оксид и стронциум оксид дава уште подобри резултати. На овој начин температурата на катодата се снижила на само 700 °C и овој систем за цевките за општа употреба се задржал сè до замената на електронските цевки со транзистори во шеесеттите година на XX век.
Маана на оксидот е што е механички осетлив, осетливост на оксидација во присуство на воздух во цевката и постепено таложење на оксид на другите електроди во цевката. Заради овие проблеми, цевките за посебни намени не користеле катода со оксид.
Решетки
Меѓу катодата и анодата се наоѓаат решетки кои служат за управување со токот на електроните во електронската цевка. Обично се направени од многу тенка жица намотана во спирала околу држач. За да се добие еднообразно електрично поле, растојанието меѓу соседни намотки не смее да биде поголемо од растојанието од решетката то другата електрода.
При конструкцијата на триоди за напонско засилување се тежело растојанието катода-решетка да биде значително помало од растојанието решетка-анода за да се постигне што поголемо засилување. Заради потребата од густо намотана решетка и малите димензии на типичните цевки со цилиндрични електроди, ова не било лесна задача.
Покрај тоа цевките морале да бидат отпорни на мали механички вибрации и да имаат приближно еднакви електрични вредности за еден вид цевки, па тогашната технологија практично ги ограничувала минималните растојанија меѓу електродите.
Анода
Анодата служи за примање на електроните чиј ток е модулиран со напоните на решетките. Заради ладење истата се изработува во црна боја, често со крилца. Кај поголемите цевки често е директно споена со метално куќиште за да се олесни ладењето. Анодите начесто се изработувале од никел, а за големи моќности од графит.
Гетер
Мали количини гетер, кој се гледа како сребренест премаз во цевката (обично при дното), е специјален материјал кој ги врзува молекулите на воздухот кои продираат во цевката, продолжувајќи го така нејзиниот животен век. Ако гетерот стане бел, тоа значи дека цевката ја изгубила херметичноста и обично е неупотреблива.
Изводи и стаклен балон (куќиште)
Металните изводи за електродите кои обично се наоѓаат на дното на цевката мораат да имаат коефициент на топлинско ширење еднаков на коефициентот на ширење на стаклото од кое е направен балонот на цевката за да не доаѓа до пукање на стаклото при загревање. Тоа се постигнува со додавање платина, молибден и други материјали. Освен стаклениот балон, некои серии цевки (таканаречени челични цевки) се изработувани со метално куќиште што го олеснувало ладењето и го смалувало влијанието на надворешните електрични полиња на цевката.
Означување
Означувањето е многу разнолико, европски систем, американски, советски, британски итн. Во Југославија користен е европскиот систем за означување.
Европски систем на означување
Првата буква означува напон или струја на грејачот на катодата:
Втората и третата буква (ако постои) го означуваат видот на електронска цевка:
Американски систем на означување
Првиот американски систем бил целосно несреден, разни компании користеле различни ознаки. Подоцнежниот систем им доделувал броеви на одредени конструкции, а заедничко било тоа што првиот број го означувал приближниот напон на напојувањето на грејачот на катодата (или на катодата кај директно загреваните катоди).
На пример 6L6 е пентода со напон на грејачот од 6,3 V.
Цевките изработени од 1942 до 1944 година имаат броеви кои имаат потполно друго значење, и првиот број ја дава приближната моќност на грејачот на цевката.
Страст (ТВ серија)
Страст (Pasion), е една од продукции на телевизиската куќа Телевиса. Серијата се снима во Мексико и јужните делови на Карибите како и во Картагена, Колумбија. Оваа теленовела е историска теленовела, приказна за пиратите, страста, љубовта и омразата. Серијата во Мексико со прикажување започнала на 17 септември 2007 година.
Примати
Примат е секој плацентален цицач кој му припаѓа на редот Primates (од латински: primus, првичен, од прв ред). Во овој ред се наоѓаат еволутивно најусовршените животни, како лемури, раконожните примати, лорисите, галагоите, аветите, мајмуните, човеколиките мајмуни и луѓето. Со исклучок на луѓето, кои денес го населуваат секој континент на Земјата, повеќето други примати живеат во тропските или суптропските региони од Америка, Африка и Азија.
Најмалиот примат е пигмејскиот глувчешки лемур (кој тежи само 30 g), додека најголемиот е планинската горила (тешка и до 200 kg). Според фосилните податоци, примитивните предци на приматите најверојатно постоеле во доцна Креда (пред околу 65 милиони години), а најстар познат примат е доцнопалеоценскиот Plesiadapis, кој постоел пред околу 55-58 милиони години. Меѓутоа, молекуларните анализи покажуваат дека еволутивната линија на приматите може да е многу постара и да датира од средна Креда (пред околу 85 милиони години).
Редот Primates традиционално се дели на две главни групи: просимии и симии. Просимиите имаат одлики слични на оние од најраните примати. Во оваа група припаѓаат: лемурите од Мадагаскар, лорисиформите, раконожните и аветите. Симиите се состојат од мајмуните и човеколиките мајмуни. Од неодамна, систематичарите го создадоа подредот Strepsirrhini (влажноносни примати) во кој ги вклучуваат неаветските просимии, како и подредот Haplorrhini (сувоносни примати) во кој ги сместуваат аветите и симиите. Симиите се поделени на две групи: Platyrrhines (рамноносни), каде припаѓаат сувоносните мајмуни (од Јужна и Средна Америка) и Catarrhini (тесноносни), каде се наоѓаат мајмуните од Африка и југоисточна Азија. Во сувооносните мајмуни од Новиот Свет се вбројуваат капучинот, дрекавецот и сајмирите, додека како тесноносни симии се сметаат мајмуните од Стариот Свет, како бабуните, макаките и човеколиките мајмуни. Луѓето се единствените тесноносни симии кои се прошириле надвор од Африка и југоисточна Азија, иако постојат некои фосилни докази кои укажуваат на тоа дека тие некогаш постоеле и во Европа.
Индиски технолошки институти
Индиските технолошки институти (ИИТ од Indian Institutes of Technology (IIT)) се автономни јавни технички и истражувачки универзитети во Индија. Тие се едни од најпочитуваните технолошки институти во светот. ИИТ беа основани и се водат според Законот за технолошки институти од 1961 година, кој ги прогласил за институти од национално значење и им ги дал правата, обврските и рамките на делување. Законот за технолошки институти од 1961 година набројува 23 институти. Секој ИИТ е автономен, но поврзан со останатите преку заеднички совет. Советот на ИИТ ја раководи администрацијата на институтите. Индискиот министер за развој на човечкиот капитал е ex officio претседавач со Советот на ИИТ. Во 2018 година, вкупниот број на отворени места за додипломските програми беше 11.279. Единствен услов за упис е положен Заеднички уписен испит напредено ниво.
Рами Анис
Неговиот вујко Мајад, кој бил сириски репрезентативен пливач, го инспирирал да стане пливач.
Димитар Гешоски
Димитар Гешоски (роден на во  - починал на  во ) — театарски, филмски и телевизиски артист. Во својата богата уметничка дејност остварил над стотина театарски, телевизиски и филмски ликови.
Рами Анис
Биографија
Бидејќи бомбардирањата и киднапирањата во Алепо зачестиле во 2011 година, Анис морал да го напушти градот. Неговото семејство го испратило да остане кај неговиот постар брат во Истанбул, Турција. Во Истанбул тренирал во спортскиот клуб Галатасарај. Во потрага по шанса да се докаже, Анис ја напуштил Турција со гумен гумен чамец и се упати кон грчкиот остров Самос. На крајот стигнал во Белгија каде што добил азил во декември 2015 година. Денес тој тренира во пливачкиот клуб Кралскиот Гент, а тренер е Карин Вербаувен.
Димитар Гешоски
Животопис
Димитар Гешоски учествувал во формирањето на првиот професионален драмски ансамбл во Прилеп во 1950 година. Професионалната кариера ја продолжил во Скопје како член на Драмата при Македонскиот народен театар од 1958 до 1964 година кога станал член на Драмски театар - Скопје.
Димитар Гешоски бил член на првиот изведувачки состав на Градскиот народен театар во Прилеп и бил еден од неговите најангажирани, најамбициозни и најталентирани глумци. На сцената на професионалната театарска куќа во родниот град играл скоро една деценија, по кое својата кариера ја продолжил во Скопје (Македонски Народен театар, Драмски театар и Естрада-59).
Гешоски учествувал во поголем број на театарски претстави, како:  “Кралот на Бретањова’’ од Иван Цанкар,  “Без вина виновник’’ од Островски,  “Ружа на ветровите’’ од Шпак,  “Вујко Вања’’ од Чехов,  “Вејка на ветрот’’ од Коле Чашуле,  “Како Џими’’,  “Случајот форестер’’ од Брикли,  “Заеднички стан’’ од Добричанин и многу други.
Како еден од водечките глумци на Народниот театар во Прилеп во првата негова деценија, Гешовски повремено се занимал и со режија. Ја постави комедијата  „Роднини од Америка“, реализира и една куклена претстава. Освен тоа, тој бил активно вклучен и во некои други медиуми (филмот, радиото, телевизијата).
Димитар Гешоски е добитник на неколку признанија, меѓу кои и на наградата „13 Ноември“.
Народен театар - Штип
Народниот театар од Штип е културна установа којашто работи во рамките на Центарот за култура „Ацо Шопов“ од Штип.
Претстави
Во сезоната 2010/2011 година, Народниот театар од Штип одиграл 99 претстави, додека во сезоната 2011/2012 година, тој број изнесувал 76. Трендот на опаѓање на претставите продолжил и во следните години: во сезоната 2012/2013 година, театарот одиграл 68 претстави, додека во сезоната 2013/2014 биле поставени 63 претстави. Од друга страна, наспроти намалувањето на бројот на претставите, бројот на продадените билети за претставите пораснал за 43% во периодот 2011-2015 година.
Во текот на 2014 година, театарот од Штип ги поставил слендиве премиери: „Лулка“, во режија на Андреј Цветановски; „Мрачна комедија“ на Спасое Миловановиќ; и куклената претстава „Јан бибијан“ на Дарко Ковачовски, а сите три премиери биле финансирани од Министерството за култура. Во 2015 година, Министерството за култура финансирало две премиери во театарот од Штип, и тоа: „Хотел ни за небо ни на земја“ во режија на Љупчо Ѓоргиевски и „Приказни по телефон„ од Џани Родари, во режија на Деан Дамјановски.
NGC 1826
NGC 1826 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Златна Рипка, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1826 се споменува и како ESO 85-SC43, in LMC.
Откривање
Објектот е откриен на 24 септември 1826 година од страна на Џејмс Данлоп, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 9 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1826 е од видот OCL. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,8 m. NGC 1826 има само една позната привидна димензија, која изнесува 0,9'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 5 ч 5 м 34 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 66° 13' 52".
Други поделби
Проучување на NGC 1826 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 444; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 8889.
Браш Парк
Браш Парк Хисторик Дистрикт (Brush Park) е дистрикт во Детроит, Мичиген. Се наоѓа во Мидтаун. Населбата има стари куќи од Гилдед годините, во 1877 - 1890. Едмунд Бруш го основал дистриктот во 1850 година за богатата класа. Архитектот, Алберт Кан, живеел тука од 1906 до 1942.
Бург-Санкт Михаелисдон
Бург-Санкт Михаелисдон (Burg-Sankt Michaelisdonn) — општинска заедница во округот Дитмаршен, во Шлезвиг-Холштајн, Германија. Неговото седиште е во Бург. Била создадена на 1 јануари 2008 година од поранешните општински заедници Црковна парохиска општина Бург-Зидерштет и Црковна парохиска општина Еделак-Санкт Михаелисдон. Општинската заедница Бург-Санкт Михаелисдон се состои од следниве општини:
Коџа Синан-паша
Коџа Синан-паша (или „Синан Велики“; во Топољане -  во ) — висок османлиски државник, Голем везир на Османлиското Царство.
Потеклото на Синан-паша не е целосно разјаснето, бидејќи уште како многу млад бил регрутиран во јаничарскиот корпус. Сепак, познато е дека е роден во селото Топољане од областа Љума, денес во Општина Кукуш, Алчбанија. Некои сознанија пренесуваат дека останувајќи сирак тој бил одгледан од неговиот дедо Силјан. Постојат преданија меѓу Горанците дека Синан, кој бил потомок на Богомилите од овој крај, ги изгорел моштите на Растко Немањиќ за да се одмазди за проклетството против Горанците, Торбешите и Бабуните кое било изговорено од Стефан Немања и неговиот син Растко на црковниот собор против богомилскиот ерес кој се одржал во 1186 година.
Во 1569 Синан-паша бил назначен за управител на Отомански Египет, а во 1571 учествувал во заземањето на Јемен. Во 1574 го предводил воениот поход во војната за Тунис, кој независно од отпорот на шпанскиот гарнизон бил освоен и вклучен кон територијата на империјата. Во 1580 Синан-паша бил назначен за голем везир од Мурат III и на оваа позиција се задржал до поразот на империјата против Персија.
Погребан е во Истанбул, близу Капали чаршија
NGC 6253
NGC 6253 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Олтар, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6253 се споменува и како OCL 972, ESO 180-SC2.
Откривање
Објектот е откриен на 14 мај 1826 година од страна на Џејмс Данлоп, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 9 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6253 е од видот I3m. Видливиот сјај со голо око изнесува 10,2 m. NGC 6253 има само една позната привидна димензија, која изнесува 4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 16 ч 59 м 6,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -52° 42' 57"".
Други поделби
Проучување на NGC 6253 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 433; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 8726. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број N/A.
Руса трева
Русa трева лат (Chelidonium maius L.) (росопас, жолта трева, лишавица, змиско млеко, змиско грозје,божји дар, Маријанина трева) Во различни краишта билката различно се нарекува.
Опис на растението
Повеќегодишно тревно растение со исправено стебло обраснато со остри испакнати влакна. Коренот е добро развиен, фиброзен. Стеблото е исправено, разгрането, покриено со влакненца, високо околу половина метар. Листовите се големи, чудно непарно поделени, сиви и влакнести на задната страна. Долните листови се со дршка, а горните се (седечки). Цветовите се жолти, собрани на врвовите на стебленцата во ретки штитови соцветие. Цветниот период е од април до август, листовите од королата и чашката лесно паѓаат, а има и голем број прашници. Круната има 4 листови. Плодот е издолжен како мешунка со многу семиња. Сите делови на растението содржат отровен сок од жолто-портокалова боја.
Област на распространетост
Го има во Европа и западна Азија.
Живеалиште
ливади, шуми, покрај патишта, двор. ..
Лековит и хемиски состав
Жолтиот сок од руса трева содржи голем број на различни алкалоиди, од кои некои се поврзани со опиумот. Коренот е најбогат со алкалоиди (до 3%), додека помалку се наоѓа во стеблото - до 1%. Поради присуството на голема количина на алкалоиди, многу фитотерапевти сметаат дека ова растение е отровно и погодно само за надворешна употреба. Токсичноста главно произлегува од алкалоидот хелелитрин. Покрај алкалоидите, содржи и сапонини, органски киселини (хелидонска, лимонска, јаболкова итн. ), флавоноиди, протеолитички ензими (разградуваат белковини) итн.
Употреба
Руса трева се користи за лекување на стомачни болки, заболувања на црниот дроб ( хепатитис ), за усогласување на работата на дигестивниот систем, а делува и на бактериите, особено на грам-позитивните. Има податоци и за цитостатичното дејство на ова растение, па неговиот жолт соктрадиционално се користи за отстранување на брадавици, плускавци, лишаи, егзема и други промени на кожата. Се користи и во народната медицина за третман на тумори и промени во женските генитални органи (тумори, фиброиди, рани, воспаленија и сл.) ) како чај и средство за плакнење.
Треба да бидете многу внимателни кога користите руса трева. За внатрешна употреба се користи само сушеното растение, со паузи: се користи три недели, а една се паузира. Дневната доза на добро исушено растение е 2-4, а во овие терапевтски дози не постои можност за труење. Може да се појави повраќање, дијареа и абдоминална болка. . . Дермалната апликација може да предизвика алергиски реакции.
Длабочелен смок (род)
Длабочелен смок —  змии од семејството на смоковите (Colubridae). Некои го ставаат во семејството Lamprophiidae. Опфаќа следниве два постоечки а:
Првонаведениот вид е мошне распространет во Македонија.
Данчо Масев
Данчо Масев (р. 16 декември 1983 г. во Струмица) — македонски фудбалер. Од јуни 2018 е спортски директор на А репрезентацијата на Македонија.
Клупска кариера
Тој ја започнува својата кариера во ФК Беласица каде што играл во периодот од 2000 до 2003 година. Во 2004 година преминал во белградски ФК Рад каде што не се задржува долго и се враќа во Македонија каде што игра во ФК Вардар сè до 2005 година.
Во 2006 година се преселува во Украина каде што потпишува за ФК Металург од Запорожје. Како дел од ФК Металург во украинското првенство одиграл само 8 натпревари и два натпревари во првенство на двојки.
Во 2007 повторно се враќа во Македонија и во периодот од 2007 до 2010 играл за ФК Работнички, повторно за ФК Вардар и за струмичкиот ФК Турново. Од 2010 до 2011 година настапува за грчки ФК Анагениси од Кардица, Тесалија.
Кариера во репрезентацијата
Данчо Масев дебитира за репрезентацијата на Македонија од 20 ноември 2002 година, од пријателскиот натпревар против Израел. За време на својата кариера во репрезентацијата до 2005 година има одиграно 5 натпревари. На 19 јуни 2018 година е назначен за спортски директор на репрезентацијата.
Светска програма за храна
Светската програма за храна (WFP) — гранка на Обединетите нации за помош на храна. Тоа е најголемата хуманитарна организација во светот, најголемата фокусирана на гладот и сигурноста на храната, и најголем снабдувач на училишни оброци. Основана е во 1961 година, со седиште е во Рим и има канцеларии во 80 земји. Од 2019 година, таа служела на 97 милиони луѓе во 88 земји, со најголема активност во 2012 година, со две третини од своите активности спроведени во зоните на конфликти.
Во прилог на итно олеснување на храната, WFP нуди техничка помош и помош за развој, како што се градење на капацитет за подготвеност и одговор на итни случаи, управување со синџири на снабдување и логистика, промовирање на програми за социјална безбедност и зајакнување на отпорноста кон климатските промени. Агенцијата е исто така голем давател на директна парична помош и медицински материјали и обезбедува патнички услуги за хуманитарни работници.
WFP е извршна членка на Групацијата за развој на Обединетите нации, конзорциум на субјекти на ООН што има за цел да ги исполни 17-те цели за одржлив развој (СДГ), со приоритет да се постигне СДГ 2 за „нула глад“ до 2030 година.
Светската програма за храна била наградена со Нобелова награда за мир во 2020 година за нејзините напори да обезбеди помош во храна во области со конфликт и да спречи употреба на гладот како воено оружје и конфликт.
Историја
Светската програма за храна била основана во 1961 година по Конференцијата на Организацијата за храна и земјоделство (ФАО) во 1960 година, кога Џорџ Мекговерн, директор на Програмите за храна за мир на САД, предложил да се воспостави мултилатерална програма за помош на храна. WFP ги започнал своите први програми во 1963 година од страна на ФАО и Генералното собрание на Обединетите нации на тригодишна експериментална основа, поддржувајќи го населението Нубија на Вади Халфа во Судан. Во 1965 година, програмата била проширена на постојана основа.
Позадина
WFP работи низ широк спектар на цели за одржлив развој, резултат на фактот дека недостигот од храна, глад и неисхранетост предизвикуваат лошо здравје, што последователно влијае на другите области на одржлив развој, како што се образованието, вработувањето и сиромаштијата (Цели на одржлив развој четири), Осум и еден соодветно).
Пандемијата КОВИД-19 во 2020 година и заклучувањето извршила значителен притисок врз земјоделското производство, ги нарушило глобалните вредности и синџирот на снабдување. Последователно, ова ги покренува прашањата за неисхранетост и несоодветно снабдување со храна до домаќинствата со најсиромашните од сите сериозно погодени. Ова предизвикува „132 милиони повеќе луѓе да страдаат од недоволна храна во 2020 година“.
Финансирање
Операциите се финансираат од доброволни донации главно од владите во светот, а исто така и од корпорации и приватни дарители. Во 2018 година, финансирањето било 7,2 милијарди американски долари, од кои најголеми дарители биле владата на САД (2,5 американски милијарди) и Европската Унија (1,1 милијарди). Придонесите на дарителите во голема мерка биле канализирани во кризи на глад на највисоко ниво, водени од конфликти, оставајќи помалку за решавање на итни случаи од понизок профил или за стратешка работа.
Водство и персонал
Со Светска програма за храна управува извршен одбор кој се состои од претставници од 36 земји-членки. Дејвид Бисли, претходно гувернер на американската држава Јужна Каролина, бил назначен за извршен директор во март 2017 година, заедно со генералниот секретар на ООН и генералниот директор на ФАО за петгодишен мандат. Тој е на чело на секретаријатот на СПП, чие седиште е во Рим. Европската Унија е постојан набудувач во Светската програма за храна и, како голем дарител, учествува во работата на нејзиниот извршен одбор.
Во 2018 година, Светската програма за храна имала 17.000 вработени.
Список на извршни директори
Следи хронолошки список на оние кои служеле како извршни директори на Светската програма за храна:
Сијавуш-паша Кањижанин
Сијавуш-паша Кањижанин или Канијели Сијавуш-паша (? - во ) — османлиски државник и Голем везир на империјата во периодот од 24 декември 1582 до 28 јули 1584, 15 април 1586 до 2 април 1589, и во периодот од 4 април 1592 до 28 јануари 1593 година. Имал босанско или унгарско потекло.
Кредитен ризик
Кредитен ризик (англиски: Credit risk, Default risk) — веројатност дека должникот нема навреме да ги извршува своите обврски, т.е. да ги отплаќа основниот долг и каматата според договорените услови.
Поим за кредитен ризик
Кредитниот ризик ја претставува потенцијалната загуба што ќе ја претрпи банката во случај нејзиниот должник да не ги исполни своите договрни обврски, т.е. да не ги врати позајмениот износ и каматата во договорениот износ и во договорениот рок. НБРМ го дефинира ризикот како ризик од загуба за банката, поради неможноста нејзиниот клиент да ги намирува своите обврски кон неа, во договорениот износ и/или договорените рокови. Притоа, на овој ризик не се изложени само кредитите кои ги одобрува банката, тој и голем број други активности, вклучувајќи ги и вонбилансните позиции. Така, изложеноста на кредитен ризик вклучува: кредити и депозити, финансиски лизинг, извршени плаќања врз основа на дадени гаранции, акредитиви, авали и други вонбилансни позиции, камати, провизии и надомести, побарувања од Република Македонија и Народна Банка на Република Македонија, откупени побарувања (факторинг и форфетинг), вложувања во хартии од вредност и други финансиски инструменти коишто се чуваат до достасување, вложувања во хартии од вредност и други финансиски инструменти расположливи за продажба и други билансни побарувања коишто ја изложуваат банката на кредитен ризик, вонбилансни позиции врз основа на неискористени неотповикливи рамковни кредити, неискористени неотповикливи кредити врз основа на дозволени пречекорувања, кредитни картички и друг вид потенцијална кредитна изложеност, неизвршени преземени неотповикливи обврски за откуп на побарувања (факторинг и форфетинг), издадени непокриени гаранции, отворени непокриени акредитиви, дадени авали, дадени акцепти, издадени непокриени чинидбени гаранции и други вонбилансни позиции коишто претставуваат потенцијална обврска за банката. Остварувањето на кредитниот ризик честопати е проследено и со нефинансиски ризици, чии ефекти се манифестираат како: економски загуби за банката (деловен ризик) и нарушување на нејзиниот углед (репутациски ризик).
Кредитниот ризик се состои од: ризик пред плаќањето (pre-settlement risk) и ризик при плаќањето (settlement risk). Првиот се однесува на потенцијалната загуба поради банкрот на должникот за времето додека трае трансакцијата. Овој ризик може да постои долг период, често и повеќе години, почнувајќи од времето кога е склучен договорот до наплата исплатата на долгот. Вториот ризик се однесува на ризикот кога наплатата или размената на финансиските текови да не се прави директно од должникот на банката која врши кредитирање, туку преку банки-посредници кои, исто така, може да не ги исполнат обврските за време на моментот на извршување на наплатата на кредитот. Овој ризик постои од моментот кога должникот прави исплата соодветно на своите обврски до моментот кога банката која го врши кредитирањето не ги добие средствата.
Кредитниот ризик има три димензии: ризик од неплаќање (default risk), ризик на изложеност (exposure risk), ризик на надоместување на кредитот (recovery risk):
Една слична поделба наведува три фактори на кредитниот ризик: ризик од неплаќање (default risk), ризик на изложеност (exposure risk), ризик од загуба (loss risk).
Причини за појава на кредитниот ризик
Кредитниот ризик е тесно поврзан со информациите што банката ги поседува за клиентите. Со кредитната анализа, банката треба да ја оцени кредитната способност на барателите на кредити, врз основа на расположливите информации за нивното работење, како и за проектите за кои се бара финансирање. Меѓутоа, банката нема целосни информации за нејзините клиенти, туку при оцената на кредитната способност, банката во голема мера се потпира врз информациите што ги доставуваат самите клиенти. Притоа, банката и нејзините клиенти се наоѓаат во нерамноправна положба, т.е. тие знаат повеќе за ризиците на кои се изложени отколку што знае банката. Одовде, асиметричните информации (asymetric information) се основниот извор на кредитниот ризик.
Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 170 (Гевгелија)
'''Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 170''' — административна зграда во градот Гевгелија, прогласена за културно наследство на Македонија.
Кредитен ризик
Причини за појава на кредитниот ризик
Бидејќи банката одлучува врз основа на нецелосни информации, таа не може на секој поединечен должник да му одреди каматна стапка соодветна на неговото ниво на ризичност. Затоа, клиентите што се ангажирани во поризични проекти се заинтересирани да ја платат каматната стапка на кредитот, бидејќи таа е пониска од онаа што банката би ја пресметала кога би имала точни информации за ризичноста на проектот. Тоа значи дека асиметричните информации ги поттикнуваат поризичните клиенти да се финансираат со кредити, т.е. поради асиметричните информации, банката е наклонета да ги избира поризичните клиенти – проблем којшто е познат како погрешен избор (adverse selection).
Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 170 (Гевгелија)
Местоположба
Зградата се наоѓа во средишниот дел на градот Гевгелија, на улицата „Маршал Тито“ бр. 170.
Кредитен ризик
Причини за појава на кредитниот ризик
Во продолжение, откако е одобрен кредитот, асиметричните информации предизвикуваат уште еден дополнителен проблем, а тоа е моралниот хазард (moral hazard): должникот може да го искористи кредитот за преземање поризични активности, со надеж дека ќе оствари повисок принос. Меѓутоа, ваквото однесување на должникот ја зголемува веројатноста од невраќање на кредитот, особено во случаите кога банката не може да ги контролира неговите активности.
Текст
Во јазиците, текст е нешто што содржи зборови да искаже нешто. Поимот обично има пошироко значење.
Кредитен ризик
Причини за појава на кредитниот ризик
Голем број фактори влијаат врз можноста на корисникот на кредитот да ги намири своите обврски кон банката, а тие се групирани во две групи, и тоа:
Куќа на ул. „Маршал Тито“ бр. 170 (Гевгелија)
Историја
Објектот е во сопственост на Министерството за одбрана, во кој се сместени и службените простории на ова министерство.
Текст
Во лингвистика текстот вклучува два типа на контрасти. Еден е меѓу систем и текст, со тоа што под систем се подразбира способноста на говорниците да комуницираат користејќи вербални знаци и гестови, а под текст се подразбира производот на оваа способност. Другиот контраст е меѓу текст, разбран како пишан текст, и говор, изустен текст.
Кредитен ризик
Причини за појава на кредитниот ризик
Кредитниот ризик, всушност, претставува функција на егзогените (систематски) и ендогените (несистематски) фактори. Егзогените фактори можат да влијаат врз појавата на кредитниот ризик на поединечни пазари. Ако економската активност расте, корисниците на кредитите ќе ги враќаат земените кредити затоа што полесно ќе остваруваат профит, и тогаш кредитните загуби би биле помали, и обратно во случај на пад на економската активност. Ендогените (интерни) фактори, кои може да ги контролира банката, се изразуваат преку однесувањето на менаџментот на банката во поглед на управувањето со кредитниот ризик.
Текст
Во теорија на литература текст е предметот што се студира, без разлика на тоа дали станува збора за роман, песна, филм, реклама, или било што со лингвистичка компонента. Широкото користење на поимот потекнува од развивањето на семиотиката во текот на 1960-те и е од утврдено со подоцнежните културни студии од 1980-те.
Во контекста на комуникација меѓу мобилни телефони, текст е кратка дигитална порака меѓу две направи. Исто така познат како СМС.
Кредитен ризик
Показатели за оценување на изложеноста на банката на кредитен ризик
Најчесто употребувани показатели на изложеноста на банката на кредитен ризик се: