cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Фирдуси
Фирдуси — персиски поет.
Фирдуси како тема во уметноста и во популарната култура
Фирдуси се јавува како вдахновение во уметноста и во популарната култура, како:
Нов Мароф
Нов Мароф или Нови Мароф (хрватски: Novi Marof) — гратче во Хрватска. Гратчето се наоѓа во Вараждинската жупанија, источно од Иванец и јужно од Вараждин. Според пописот од 2011 година гратчето имало население од 1.956 жители.
Население
Според пописот од 2011 година, Општина Нов Мароф имала население од 13,246 жители во следниве места:
Пела (музичка група)
Пела е вокален квартет од Љубљана, Словенија.
Вокалниот квартет „Пела“ е основан во Љубљана, во 2004 година. Составот негува стари народни македонски и словенечки песни. Во групата членуваат: Љубен Димкароски, по чија иницијатива е основан квартетот, Мајда Кушар-Педирец, Метода Потолски-Кошир и Весна Младенова. Групата одржала повеќе од 300 концерти во Словенија, Хрватска, Србија, Италија, Австрија, Шпанија, Англија, Грција, Албанија и Македонија. Објавила неколку албуми со македонски и словенечки народи песни.
Дучо Кранго
Стерјо Кранго познат под псевонимот Дучо (, -, ) — македонски правник, учесник во НОБ и функционер во социјалистичка Македонија.
Животопис
Фашистичката окупација на Македонија го затекнала како член на Месниот комитет на СКОЈ за Скопје, каде што останал до првата половина на јули 1941 година. За тоа време активно учествувал во организирањето на младината за отпор и борба против окупаторот. Потоа од партиската организација добил задача да работи на т.н. Воен сектор. На почетокот учествувал во разни диверзантски акции за собирање и складирање на оружје и друга воена опрема, а на 22 август 1941 година кога бил формиран Првиот скопски партизански одред, станал борец на оваа прва партизанска единица во Македонија. Есента 1941 година во партиската организација во Скопје настанала голема провала. Со неа биле засегнати и затворени некои припадници на Скопскиот партизански одред, меѓу кои и Кранго. Во судскиот процес против поголем членови на КПЈ и припадници на партизанскиот одред што се одржал од 7 април до 9 мај 1942 година, тој бил осуден на смрт со бесење. Меѓутоа подоцна смртната казна му била заменета со доживотна робија. Оваа казна ја издржувал во скопскиот централен затвор и во затворот „Идризово“ крај Скопје. Од затворот Идризово успеал да побегне во познатото големо бегство на политичките затвореници на 29 август 1944 година. Веднаш потоа бил распореден во штабот на Третата македонска ударна бригада за работа во Агит-проп, а подоцна и во штабот на 42. дивизија.
По ослободувањето подолго време работел во ОЗНА, односно УДБА за Македонија и во други органи и организации. Истовремено вонредно го продолжил образованието. Дипломирал на Правниот факултет во Скопје и како дипломиран правник се посветил на правосудната област.
Автор е на делата „550 дни во ќелијата на смртта“ (1961), „Металците во НОД: сеќавања“ (1980) и „Бугарскиот терор и отпор во скопскиот затвор: сеќавања“ (1986).
Тој е носител на Партизанска споменица од 1941 година и на други воени и мирнодобни одликувања како што се Орден за храброст, Орден за заслуги на народ, Орден на братство и единство и др.
Стерлитамак
Стерлитамак (Стәрлетамаҡ, Стерлитамак – град во Башкортостан, република на Руската Федерација. Со население од 277.048 жители во 2014 година, тој е вториот по големина град во Башкортостан.
Географија
Стерлитамак е сместен на левиот брег на реката Белаја, притока на Кама. Градот се наоѓа 128 км јужно од Уфа и на 1.200 км на исток од Москва.
Историја
Градот е основан во 1766 година на брегот на Белаја, како пристаниште наменето за транспорт на товари сол. Статусот на град го добил во 1781 година.
Денес Стерлитамак е важен хемиски индустриски центар кој ги обработува локалните ресурси на гас и нафта.
Население
Попис или процена на населението.
Црква „Св. Атанасиј“ - Кадиново (стара)
Свети Атанасиј (Άγιος Αθανάσιος) — преродбеничка црква во селото Кадиново, Ениџевардарско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Воденско-постолско-мегленската епархија на Цариградската патријаршија.
Црквата е гробишен грам сместен северно од селото. Изграден е на почетокот на XIX век, судејќи по фреската „Благовештение“, датирана 1806 г. Според кукушкиот околиски училиштен инспектор Никола Хрлев во 1909 г. црквата, заедно со целото село била врховенството на Бугарската егзархија, но немала никаков имот.
Во центарот на селото се наоѓа истоимената црква „Св. Атанасиј“, која е поголема и изградена многу подоцна.
Дисциплина кичме
Дисциплина кичме (Disciplin A Kischme) е југословенска и српска рок група, основана од Душан Којиќ - Која.
Дискографија
Во април 2014 година, групата го објавила видеото за песната „Зависник од моќта“ (Ovisnik o moći).
Концерти во Македонија
Во текот на својата долга кариера, Дисциплина кичме повеќепати настапиле во Македонија: Во мај 2014 година, групата свирела во Скопје, на фестивалот „Здраво млади“. На 29 август 2014 година, групата настапила во Радовиш, на фестивалот „Аква-парк фест“.
Трајко Велковски
Трајко Велков Велковски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Завршил четврто одделение, а потоа изучил занает ѝ работел како златар. По ослободувањето на Скопје стапил во Шеснаесеттата македонска ударна бригада. По акциите за чистење од балистички банди во Македонија и Косово со бригадата заминал за Срем. Откако ја завршил обуката учествувал во пробивот на Сремскиот фронт. Во жестоките борби против Германците и усташите, на 8 мај 1945 година, храбро загинал кај Дуго Село. Бил закопан на местото каде што загинал.
БНТ 2
БНТ 2 — втора програма на Бугарската национална телевизија.
Маја Гроздановска-Панчева
Маја Гроздановска Панчева (родена на ) - македонска поп пејачка.
Надворешни врски
Профил на Маја Гроздановска-Панчева на Музички Регистар
Мајмунот од островот Саругашима
„Мајмунот од островот Саругашима“ е Советски анимиран рачно цртан филм од 1970 година.
Заплет
Врз основа на јапонските бајки на Хироши Саругашима, чии приказни се враќаат на една од јатаките - приказни за минатите животи на Буда.
Змејот, господар на морето, сериозно се разболел. Дворскиот лекар - медуза, му препишала како лек, црн дроб од мајмун. Змејот морал да најде некој, што може да излезе од морето на копно. Избрал желка. Желката го убедила мајмунот да го однесе кај змејот со лага дека таму растат излупени банани. Сепак, мајмунот, откако ги сфатил плановите на желката од делфинот, ја измамил и ја принудил да се вратат на островот. Змејот, дознавајќи дека отпловиле, испраќа ајкули во потера по нив. Сепак, сипата на која мајмунот и се допаднал им помага на него и на желката да стигнат до островот. Ова е местото каде желката ќе биде разочарана.Таа несмеела да се врати назад. Змејот, во случај на неуспех во извршувањето на задачата која и ја поставил и ветил дека ќе ја уништи целата фамилија со желки. Но, мајмунот се сожалил на желката и ја поканил да се размножува на островот. Овој цртан филм објаснува зошто желките се раѓаат на копно, во крајбрежениот песок.
Разлики помеѓу бајка и јатака
Јапонската бајка, врз основа на која е создаден овој цртан филм, била наречена „Црниот дроб на живиот мајмун“. Таму за мајмунот од островот не испратиле желка, туку медуза. Приказната вели дека во тоа време медузата воопшто не била иста како сега. Имала 4 нозе, и можела да ползи на копно. Медузата не била многу паметна и била многу разговорлива, таа постојано му зборувала на мајмунот за црниот дроб по патот. Мајмунот ја надмудрил медузата, велејќи и дека го оставил црниот дроб на островот. Кога медузата се вратила без црниот дроб и без мајмунот, лутиот змеј им наредил на сите да ја тепаат медузата сè додека не и ги искршат сите коски. На крајот од приказната пишува: „Тие ја тепаа, ја тепаа и ги скршија сите коски и оттогаш медузата изгледа како што ја гледаме денес“. Во цртаниот филм, крајот е многу похуман.
Во Јатака, која служела како основа на приказната, мајмунот бодисатва пливал преку реката Ганг на грбот на крокодил (реинкарнација на Девадата).
Видео изданија
Во СССР, а подоцна и во Русија, во 90-тите години на минатиот век, цртаниот филм бил објавен на видео касетите од VHS филмската асоцијација во кругот на цртаните филмови „Златна антилопа“, „Фока - на сите раце занаети“ и „Гори оган во Јаранга“. Од средината на 90-тите години, цртаниот филм бил објавен на VHS од публикацијата Сојуз Видео. Сите лиценцирани VHS се произведени со Hi-Fi стерео звук и во PAL систем. Цртаниот филм бил објавен и во истата компилација на Видео ЦД-а од Лизард. Во 2002 година било објавено на VHS и DVD од изданието Сојуз Видео во колекцијата анимирани филмови „Чудесна џунгла“. Возобновената верзија била објавена во колекцијата анимирани филмови „Приказни за народите на светот“ од компанијата „Крупен План“ на ДВД со звук на Долби дигитал.
Панта Марина
Панта Марина (роден на година во  - починал на  година во ) — југословенски и македонски правник, универзитетски професор и судија.
Животопис
Основно училиште завршил во родното место, а гимназија во Скопје (1929). Дипломирал на Правниот факултет во Белград во 1934 година, каде докторската теза „Редовните правни лекови во кривичната постапка во ФНРЈ“ (1958). од септември 1944 до 1945 година бил судија - истражител на Воениот суд при Командата на Град Скопје, вршејќи во исто време и функција на обвинител при истиот суд, a од јули 1945 до крајот на 1946 година бил претседател на Околискиот суд во Скопје. Следната 1947 година, бил претседател на Окружниот суд во Скопје, на која функција останал до 1949 година, кога бил избран за претседател на Врховниот суд на Македонија.
Љубен Димкароски
Љубен Димкароски (, - Прилеп, ),  — македонско-словенечки академски музичар, поет и сликар.
Животопис
Љубен Димкароски е роден во Прилеп.
Музичко творештво
Димкароски е член е на Операта и балетот при „Словенско народно гледалишче“ од Љубљана. Како трубач, настапувал со повеќе симфониски и камерни оркестри и камерни групи, во придружба на пијано и оргули. Исто така, тој свири и на неандерталско свирче (копија на експонат направен од бутна коска на пештерска мечка со две-три дупчиња). Веќе 20 години се занимава и со хорско диригирање. Во областа на народната музика, тој најпрвин го оновал оркестарот „Струна“, кој постоел седум години и издал два албума: „Ритамот и звуците на Македонија“ и „Јасно сонце“. Во 2004 година, во Љубљана го формирал вокалниот квартет „Пела“, кој негува стари народни македонски и словенечки песни. Тој е иницијатор на прилепскиот фестивал „Маркукуле“.
Поетско творештво
Димкароски е автор на збирките поезија: „Македониум“, „Чекор поблиску“ и „Пела и Македонија“. Исто така, тој е и автор на стихозбирка со 150 македонски бисери.
Сликарско творештво
Димкароски се занимавали со сликарство. Тој собирал камчиња од разни места и ги обработувал во различни форми при што изработил над 200 такви уметнички минијатури. Димкароски имал одржано над 40 самостојни изложби со своите слики и минијатури.
Награди и признанија
Димкароски е добитник на повеќе награди, меѓу кои и втората награда како трубач-солист на меѓународниот натпревар во Анкона, одржан во 1979 година, како и Југословенската награда за млади музичари, во Загреб, во 1979 година. Во 2006 година, градот Прилеп го наградил за животен придонес во културата.
Санде Бошковски
Санде Илиев Бошковски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Завршил основно училиште во родното село. Уште како младинец ја чувствувал капиталистичката експлоатаuија и тешкиот живот на селанецот во бивша Југославија. На 21 ноември 1944 година стапил во Треттата македонска ударна бригада и во составот на 41 Македонска ударна дивизија, заминал во Срем. На 12 април 1945 година, при силниот пробив на единиците на НОВ против германските изолирани групи загинал, во близина на Шид, каде бил и закопан.
Ангел Велковски
Ангел Димитриев Велковски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
ФК Милан сезона 2003–2004
Сезоната 2003–2004 — 70-та сезона за Милан во Серија А во врвната лига на италијанскиот фудбал.
Премиер на Чешка
Премиерот не се бира на избори, туку него го назначува Претседателот на Чешка. Владата што ќе ја состави премиерот мора да добие доверба во Претставничкиот дом за да може да работи.
Овластувања
Бидејќи Чешка е парламентарна република, премиерот и владата одговараат пред Претставничкиот дом. Според уставот, премиерот мора да ја има довербата на парламентот. Доколку ја изгуби, дава оставка и претседателот бира нов премиер.
Премиерската функција е најмоќната во државата бидејќи тој ги назначува министрите и заседава со владата.
Седиште
Седиштето на премиерот се наоѓа во Крамаржовата вила на ул. Гоголова бр. 212/1, Храдчани, Прага. Изградена е меѓу 1911 и 1914 г. и е дело на виенскиот архитект Гридрих Оман.
Револушн фестивал
Револушн фестивал е музички фестивал што се одржува во Куманово.
Атанас Велковски
Атанас Стојанов Велковски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Потекнувал од сиромашно селско семејство. Завршил основно училиште, а подоцна се занимавал со земјоделство. Бил мобилизиран од бугарските фашистички окупатори. Во септември 1944 година избегал од фашистичката единица и стапил во Осмата прешевска бригада, со која се упатил кон Скопска Црна Гора. Потоа веднаш учествувал во битките што ги водела бригадата со балистите. До ослободувањето на Скопје, учествувал во тешките борби против балистите и Германците. Потоа заминал за Косово, каде исто така учествувал во чистењето и конечното ликвидирање на балистичките банди. По овие борби заминал за Срем. Бил водник во втората чета од вториот баталјон на Шеснаесеттата македонска ударна бригада. Во составот на бригадата учествувал во пробивот на фронтот и во борбите кај Товарник, Винковци, Врпоље и многу други места. Во борбата за ослободување на Будровци, во Хрватска, во април 1945 година храбро загинал. Бил закопан на борбената позиција.
Евгениј Поп Ацев
Евгениј Поп Ацев (роден на ) e македонски маратонски пливач. Поп Ацев е трикратен светски првак во маратонско пливање за 2015, 2017 и 2019 година.
Животопис
Евгениј Поп Ацев е роден на 14 мај 1988 година и по професија е доктор по стоматологија.
Спортска кариера
Во сезоната 2014, повторно е второпласиран во гран при серијата најдолги светски маратони на ФИНА, овој пат второто место го делел со другиот македонски маратонец, Томи Стефановски.
Во февруари 2015 година, на првата трка од гран-при серијата на пливачки маратони на ФИНА, која се одржала на реката Парана (25 км) во Аргентина, Поп Ацев го освоил четвртото место, со време од 2:11:50, заостанувајќи зад третопласираниот за само една секунда.
На 29 Охридски маратон (2015 година), Евгениј станува првиот Македонец победник на Охридскиот маратон.
Оваа сезона Поп Ацев ја заокружува со својот најголем и најголемиот успех на македонското маратонско пливање со освојување на првото место во гран-при серијата на пливачки маратони на ФИНА.
Во 2019 година на Охридскиот пливачки маратон, Поп Ацев го освоил второто место.
Награди
Наведените успеси го доведуваат Поп Ацев да биде прогласен за спортист на годината на Македонија за 2015 година.
Добитник е на наградата „Личност на годината“ за 2015 година на дневниот весник Нова Македонија.
Благоја Вујов
Благоја Димов Вујов ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Потекнувал од сиромашно семејство. Се занимавал со земјоделство и чување на добиток. При формирањето на двата скопски одреди, неговото село им пружило сестрана поткрепа, особено во храна и материјали. Еден ден во 1943 година Благоја вршејќи една таква задача не се вратил дома од Скопска Црна Гора. Бил убиен веројатно од контрачетите (бугаромани). Гробот не му е пронајден.
Боре Велковски
Боре Тодев Велковски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
Потекнувал од сиромашно селско семејство. Завршил основно училиште. Се занимавал со земјоделство и сточарство. По ослободувањето на Македонија, на 12 ноември 1944 година, стапил во Треттата македонска ударна бригада, со која учествувал во ликвидирањето на заостанатите балистички банди. Бил распореден во првиот баталјон. Во Земун завршил тримесечен курс за запознавање со новото оружје. Учествувал во големиот пробив на Сремскиот фронт и во многу други борби против силните германски, усташки и слични квислиншки непријателски единици. На 16 април 1945 година при нападот на Врпоље, храбро загинал заедно со неколкумина соселани. Бил закопан кај Врпоље со своите загинати другари. Подоцна останките му биле пренесени во неговото родно село, Миладиновци.
Сашо Панов
Сашо Панов (, -, Попова Шапка, )  — македонски режисер, сликар и спортист. Тој бил југословенски и светски првак за инвалиди во алпско скијање, а бил и меѓу најдобрите македонски пингпонгари. Играл и фудбал, ракомет, кошарка и тенис.
Животопис
Панов е роден во Скопје во 1943 година. Тој прво се запишал и дипломира сликарство на белградската академија, а подоцна продолжил и дипломира сценографија со режија на Академијата во Софија. Тој има полно ателје со слики и со икони во својот дом во Скопје и на Попова Шапка. Иконостасот од „Тајната вечера“, кој е огромен и зазема еден цел ѕид, според него, е неговото ремек-дело. Негово дело се и иконите во црквата на Попова Шапка. Спортувал во клубовите СК Младост, СК Лисец, ТК Југ, пингпонгарски клуб Еврејско Маало Успеси, како и тениските клубови ТК Југ и СК Лисец. Бил светски скијачки првак за лица со инвалидитет во 1973 година во Куршевел, а учествувал и на Олимпијадата за инвалиди во Шведска. Бил повеќекратен првак на Македонија во алпско скијање и во тенис, вицешампион во пинг-понг и полуфиналист на младинските тениски првенства на Југославија. Панов својот работен век го поминал во ТВ Скопје, подоцна МТВ, како режисер, најчесто на спортските преноси. Тој бил и во тимот на МТВ на Зимските олимписки игри во Сараево во 1984 година. Заедно со Скендер Кули тие ги реализирале хокеарските преноси од салата „Скендерија“, за што добиле највисоки оценки од хокеарските стручњаци.
Панов бил реализатор и на СП во кајак на диви води во 1975 година, како и на СП во борење во Скопје во 1981 година. По заминувањето во пензија, постојано живеел на Попова Шапка во неговата викендичка поради што и ја добил почесната титула „Градоначалник на Попова Шапка“. Во пензионерските денови доста слика и викендичка ја претворил во ликовно ателје. Сликал пејзажи, актови, астракции, икони, кучето шарпланинец му била омилена сликарска тема како и убавините на Шара. На 26 ноември 2017 година, полицијата го пронашла неговото безживотно тело во викендичката. Почива во Скопје.
БНТ 4
БНТ 4 — четврата програма на Бугарската национална телевизија.
Манастирче (Алгуња)
Манастирче — археолошко наоѓалиште во кумановското село Алгуња. Наоѓалиштето претставува света градба од средниот век. На 500 м северно од селото има грамади од градежен камен и аморфни тегули, веројатно од света градба, на што оди во прилог и самиот топоним.
Жан Барден
Жан Барден (1732–1809) бил француски историски сликар.
Животот
Бардин е роден во Монбард во 1732 година. Тој бил ученик на Луј-Жан-Франсоа Лагрене, а подоцна студирал и во Рим. Тој станал популарен уметник во Франција и бил примен на Академијата во 1779 година, а во 1788 година постанал директор на уметничкото училиште во Орлеанс. Тој бил инструктор, во делот на уметноста, на Дејвид и Регнаулт. Неговите теми се делумно историски, делумно поетски, а понекогаш и религиозни. Починал во Орлеанс во 1809 година Негова ќерка, и ученичка, била сликарката Амброаз-Маргерит Барден.
Меѓународен суд
За списокот на денес постоечките и историски меѓународни судови види Категорија:Меѓународни судови
Дефиниција
Меѓународен суд е меѓународна организација или тело на меѓународна организација што разгледува случаи во кои едната страна може да биде држава или меѓународна организација (или нивно тело) и е составен од независни судии кои следат однапред утврдени деловнички процедури за издаваат обврзувачки одлуки врз основа на меѓународното право.
Гајдарка
На предниот дрвен дел од слагарката се издупчени седум мелодиски отвори и еден од задната страна за палецот. Првиот мелодиски отвор, наречен [[мрморец, и задниот, кои се помали од другите, се издупчени на иста вертикала. Во мрморецот е вовлечено кратко цевче што завршува на половината од вертикалниот отвор на слагарката. Овие два отвора произведуваат попискав и попродорен тон. На горниот дел од слагарката е прицврстена писка од трска, која се навлекува во внатрешноста на кожата од гајдата, со намена да произведува звук за слагарката.
Селиште (Алгуња)
Селиште — археолошко наоѓалиште во кумановското село Алгуња. Наоѓалиштето претставува населба, односно викус, од римското време. На 500 м северно од селото има остатоци од тули, тегули и имбрекси.
Бојана Атанасовска
Бојана Атанасовска-Скендеровски, позната само како Бојана (родена на, ) - македонска поп пејачка и текстописец.
Животопис
Бојана издала еден албум наречен "Целосно ти припаѓам". Во 2006, таа настапила на изборот за Евровизија со три песни, што предизвикало шпекулации дека натпреварот е наместен. Во финалето победила Елена Ристеска со песната "Нинанајна". Бојана издала и неколку дуети, вклучувајќи соработка со Ѓоко Танески и со црногорската група "No name" и песната "Моја мала".
Таа студирала на Универзитетот Американ Колеџ во Скопје.
Во моментов е водителка во емисијата "Улица Македонија".
Синглови
=== Спотови ===
Димитри Мариновски
Димитри Мариновски (роден на година во ) — македонски оперски певец, баритон, првенец на Операта на МНТ.
Животопис
Дипломирал на Вишата педагошка школа (оддел за музика) во Скопје во 1957 година. Од 1952 до 1961 година бил ангажиран во Скопската опера, а од 1 септември 1961 до 15 август 1974 година бил солист во Операта СНП. Како темпераментен глумец, тој најимпресивно толкувал динамични и жестоки ликови, иако бил успешен и да ги претставува ликовите надворешно статички, но богат со внатрешен емотивен живот. Во Операта на МНТ бил во постојан работен однос од 1952 до 1983 г., но и понатаму, до 1994, учествувал во реализацијата на нејзиниот репертоар. Во периодот од 1961 до 1975 година бил ангажиран како солист во Новосадската опера.
Остварил повеќе од 15 главни улоги, од кои позначајни се: Риголето, Набуко, Магбет, Холанѓанинот скитник (во истоимените опери), Јаго (Отело), Скарпија (Тоска), Родриго-Поза (Дон Карлос), Амонасро (Аида). Со ансамблот или самостојно има остварено свои проекти низ Југославија, Франција, САД, Канада, Грција, Бугарија, Романија и Унгарија. Снимил за радио станиците Скопје, Белград и Нови Сад.
Двоен бета-распад
Двоен бета-распад — вид на радиоактивен распад, во која два протони истовремено се трансформираат во два неутрони во внатрешноста на атомското јадро. Како и при бета-распадот, овој процес му овозможува на атомот да се доближи блиску до оптималниот сооднос на протони и неутрони. Како резултат на овој распад, јадрото оддава две забележливи бета-честички, кои се електрони или позитрони.
Постојат два вида на двоен бета-распад: обичен двоен бета-распад и безнеутрински двоен бета-распад. При обичниот двоен бета-распад, кој е забележан кај неколку изотопи, оддадени се два електрони и две електронски антинеутрина од јадрото кое е во фаза распаѓање. При безнеутринскиот двоен бета-распад, хипотетички процес кој никогаш не бил забележан, би требало да се оддадат само електрони.
Историја
Идејата за двојно бета распаѓање за првпат беше предложена од страна на Марија Геперт Мајер во 1935 година. Во 1937 Еторе Мајорана теоретски покажа дека сите резултати на теоријата за бета распаѓање остануваат непроменети ако неутрино честичката е својата анти-честичка, односно честичката Мајорана. Во 1939 година Вендел Х. Фури предложи ако неутрино е честичката Мајорана, тогаш двојното бета распаѓање може да продолжи без испуштање на некое неутрино, преку процес кој сега се нарекува двоен бета-распад без неутринo честички Сè уште не се знае дали неутриното е Мајоранска честичка, и тоа дали, безнеутринскиот двоен бета-распад постои во природата.
Во 1930-40, прекршоците во слабите интеракции не беа познати, и како последица пресметките покажаа дека двојниот бета-распад без неутринo честички има поголема веројатност да се појави, за разлика од обичниот двоен бета-распад (ако неутрината се Мајорна честички). Предвидените полураспади беа од редот на 1015-16години. Напорите да се набљудува процесот во лабораторија датираат од 1948 година, кога Едвард Фајрмен го направи првиот обид директно да се измери полураспадот на изотопот 124Sn со помош на гајгеров бројач. Радиометричките експерименти во периодот на 1960 година, покажаа негативните резултати или лажно позитивни резултати, кои не беа потврдени од страна на подоцните експерименти. Во 1950 година за првпат двојниот бета-распад на полураспадот на 130Те се измери со помош на геохемиски методи, кој изнесува 1.4 × 1021 години, блиску до современата вредност.
Во 1956 година, откако В-А природата на слаби интеракции беше основана, стана јасно дека полураспадот на двојниот бета-распад без неутринo честички значително ќе го надмине оној на обичниот двоен бета-распад. И покрај значителниот напредок во експериментални техники во 1960-70, експериментите за двојното бета распаѓање не беа забележани во лабораторија, до 1980-тите. Експериментите биле во можност само да воспостават долна граница за полураспадот, околу 1021 години. Од друга страна, геохемиските експерименти открија двоен бета-распад на 82Se и 128Te.
Двојното бета распаѓање за првпат е забележано во лабораторија во 1987 година од страна на групата на Мајкл Moe во УЗ Ирвин на 82Se. Оттогаш многу експерименти го разгледуваат обичниот двоен бета-распад во други изотопи. Ниту еден од тие експерименти не произведе позитивни резултати за процесот двоен бета-распад без неутринo честички, зголемувајќи ја долната граница на полураспадот за околу1025 години. Геохемиските експерименти продолжија во текот на 1990-тите години, кои давале позитивни резултати и за уште неколку изотопи. Двојниот бета-распад е најредок познат вид на радиоактивниот распад, заклучно со 2012 година, разгледуван е само во 12 изотопи, и сите имаат живот над 1018 год.
Обичен двоен бета-распад
Во овој двоен бета-распад, два неутрони во јадрото се претвораат во протони, и два електрони и два електрони антинеутрони се емитуваат. Процесот може да се смета како збир од две бета минус распада. За двојното бета распаѓање да биде можно, конечното јадро мора да има поголема поврзувачка енергија од оригиналото јадро. За некои јадра, како што се германиум-76, јадрото кое има за еден повисок атомски број, има помала поврзувачка енергија, спречувајќи го бета распаѓањето. Сепак, јадрото кое има за два повисок атомски број, селен-76, има поголема поврзувачка енергија, па двојното бета распаѓање е дозволено.
За некои јадра, процесот се јавува како замена на два протона во два неутрона, емитувајќи два електрона неутрина и апсорбирајќи два орбитални електрони. Ако разликата во масата помеѓу родителот и ќерката атоми е повеќе од 1.022 MeV / с2 (две електронски маси), друг распад е достапен. Кога масната разлика е повеќе од 2,044 MeV / с2 (четири електрони маси), испуштањето на два позитрона е можно.
Познати двојно бета-распадни изотопи
Постојат 35 природни изотопи способни за двојно бета распаѓање. Распаѓањето може да се забележи во пракса, ако распадот е забранет поради зачувување на енергијата. Ова се случува дури и кај -Z, дури и -N изотопите, кои се повеќе стабилни поради спин-спојката.
Многу изотопи се очекуваат да се удвојат со бета распаѓање. Во повеќето случаи, двојната бета распаѓање е толку ретко што тоа е речиси невозможно да се забележи во однос на позадината.
Сепак, двојното бета распаѓање на 238U (исто така алфа емитер) е измерено радиохемиски. Двата од нуклидите (48Ca и 96Zr), исто така теоретски можат единечно да се удвојат со бета распаѓање, но ова е исклучително потиснато и никогаш не е забележано.
Единаесет изотопи биле експериментално забележани и подложени на два неутрино двојно бета распаѓања. Во табелата подолу се содржат нуклиди со најновите експериментално измерени полураспади, заклучно со декември 2012 година.
Забелешка:Во табелата погоре каде две грешки се запишани прватѕа е статистичка грешка а втората систематска.
Безнеутрински двоен распад
Процесите опишани во претходниот дел се исто така познати како две-неутрино двојно бета распаѓање, така што две неутрина (или антинеутрина) се испуштаат. Ако неутриното е Мајорана честичка (што значи дека антинеутриното и неутриното се всушност исти честички), а најмалку еден тип на неутрино има не-нулта маса (која е основана од страна на експерименти на неутрино осцилација), тогаш можно е безнеутринскиот двоен распад да се случи. Во наједноставниот теоретски пристап, за слаба размена на неутрина, двете неутрина се уништуваат едни со други, или еквивалентно, нуклеонот апсорбира неутрино, кој е емитиран од страна на друг нуклеон.
каде G е двојно-тело фаза фактор, M е јадрен елемент на матрицата и mββ е делотворна Мајорана маса на електронот неутрино, дадена од страна на
Во овој израз, mi е масата на неутриното и Uei се елементи на лептонското мешање на Понтекорво-Маки-Накагава-Сакатовата (PMNs) матрица. Затоа, набљудувањето на безнеутринскиот двоен бета-распад, во прилог на потврдувањето на Мајорановата природа на неутриното, ќе даде информации за апсолутна масена неутринска подреденост, и Мајорановите фази во матрицата.
Експерименти
Бројни експерименти биле во потрага на безнеутрински двојни бета-распади. Скорешни и идни експерименти вклучени во потрагата се:
Хајделберг-Московски спор
Соработката меѓу Хајделберг и Москва првично успеала да добие безнеутрински двоен бета-распад кај 76Ge. Подоцна некој членови тврделе дека го забележале во 2001 одина. Ова тврдење било критикувани од други физичари како и од другите членови вклучени во соработката. Во 2006 година прочистена проценка од истите автори тврдела дека полураспадот бил 2,3 години. Почувствителни експерименти се очекува да помогнат да се разреши спорот.
Моментални резултати
Од 2014 година, GERDA постигнала малку пониски пизадини, добивајќи полураспад од 2,1 години при изложеност од 21,6 кг*yr. Податоците од IGEX и HDM ја зголемуваат границата на 3 yr и го отфрлаат забележувањети си висока сигурност. Потрагите со 136Xe, Камланд-Зен и EXO-200, добиле граница од 2,6 yr. користејќи ги најновите јадрени матрични елементи, резултатите од 136Xe ги побиваат Хајделберг-Московските тврдења.
Француски јазик
Француски јазик (самонар. le français, la langue française) — јазик од романската група на јазици. Негова матична земја е Франција, а мајчин јазик е и во Белгија, во Валонија и Брисел, Швајцарија, Луксембург, Монако,Андора, Аостинска Долина (Италија), прекуморските департмани и територии на Франција и Белгија, вклучувајќи го и Квебек во Канада, како и на северозапад на Нов Бранзвик, на североисток од Онтарио и во помали делови на Манитоба, Алберта, Саскачеван и Британска Колумбија.
Од 1970 година постои меѓународна организација за соработка на земјите во кои францускиот е службен јазик или важен јазик за комуникација и култура ова организација се вика франкофонија.
Коселица (Аљинце)
Коселица — археолошко наоѓалиште во кумановското село Аљинце. Наоѓалиштето претставува населба од римското време. На околу 1 км северно од селото, на левиот брег на реката Петрошница се наоѓаат делови од тегули, имбрекси, тули и градежен камен.
Француски јазик
Францускиот јазик, заедно со англискиот, шпанскиот, кинескиот, арапскиот и рускиот се шесте службени јазици на Обединетите нации и заедно со англискиот се единствените два светски јазици кои се зборуваат на сите пет континенти со површина поголема од 28 000 000 км2, односно 19% од површина на земјата и со повеќе од 650 милиони говорители од кои 250 милиони (6 ранг-листа) мајчин јазик, (4 јазик по бројот на говорители во светот), (после англискиот највлијателен јазик во светот) 400 милиони како втор и странски јазик т.е. 10% од светската популација според Интернационалната организација на франкофонијата 2008.
Неутрино
Неутрино (се означува со грчката буква ν) — лептон, елементарна честичка со половичен спин, која е ова интеракција само со слаби субатомски сили и гравитација. Масата на неутриното е мала во споредба со другите субатомски честички. Неутриното е единствениот идентефикуван кандидат за темна материја, поточно врела темна материја.
Француски јазик
По англискиот (со 77%), францускиот (со 32%) е најизучуваниот јазик кај децата во Европската Унија, а потоа следи германскиот (18%), шпанскиот (8%) итн.
Неутрино
Постојат три видови неутрина: електронски неутрина, мионски неутрина , и тау-неутрино. Секој вид има и сопствена античестичка, наречена „антинеутрино“, која исто така нема електричен полнеж. Неутрината се создадени на начин на кој го зачувуваат лептонскиот број, т.е.,за секое создадено електронско неутрино, се создава позитрон (антиелектрон), исто така и за секое создадено електронско неутрино, се создава електронско антинеутрино.
Неутрината, своето име го добиле според нивниот полнеж кој всушност е неутрален и затоа тие не се под влијание на силното меѓумолекулско заемодејство. Слабото заемнодејство е дејство на куси растојанија а пак гравитацијата е премногу слаба на субатомската скала.
Француски јазик
Историја
Јазикот на Римјаните бил единствен како авторитетен и престижен јазик, малку по малку бил прифатен од сите низ вековите коишто следеле до заземањето на државата во 51 година пред И. Х. и тоа без војна.
Неутрино
Неутрината можат да бидат создадени на повеќе начини, вклучувајќи и одредени видови на радиоактивни распади, при јадрените реакции како кај Сонцето. Поголемиот број на неутрина во близина на Земјата се од јадрените реакции во Сонцето. Околу 65 милијарди сончеви неутрина во секунда минуваат низ секој кубен сентиметар во правец Сонце-Земја.
Неутрината се колебаат помеѓу различните видови на Неутрина додека се во движење. Односно, електронското неутрино при бета-распад може да пристигне до детекторот како мионско или тау-неутрино. Овие колебања бараат различните неутрина да имаат различни маси, иако овие маси се многу мали. Од космолошките мерења,е пресметано дека сумата на трите неутрина заедно мора да е помала од еден милионит дел од оној на електронот.
Француски јазик
Историја
Се смета дека „Заклетвите од Стразбур“ (Les serments de Strasbourg) од 842 година е првиот текст напишан на француски (или романа лингва или уште роман).
Неутрино
Паулиев предлог
Неутриното било откриено и претставено за првпат од страна на Wolfgang Pauli во 1930 со цел да објасни како бета распаѓањето може да заштеди енергија, моментум, и аголен моментум (обрт). Во контраст на Niels Bohr,кој предложил статистичка верзија на законите за конзервација за да го објасни настанот, Pauli поставил хипотеза во врска со сè уште не одреден елемент кој тој го нарекол “неутрон”, и бил дел од конвенцијата во 1930 која ги дала имињата на протонот и  електронот, кои во 1930 биле познати производи за алфа и бета распаѓањето !—што знеле за алфа и бета распаѓањето? Производот не е протон,туку е хелиум јадро--> Toj сметал дека новата честичка била емитирана од јадрото заедно со електронот или бета-честичката во процесот на бета распаѓањето.
Француски јазик
Историја
Првата белешка на постоењето на еден романски јазик датира од 813 година за време на концилот (црковен собир) во Тур. Требало да се чека до 880-881 година за првиот литературен текст, секвенца за светата Еулали, кој може повеќе да биде сметан како пикарски отколку како француски. Францускиот бил еден од дијалектите во средниот век наречен (franceis/francois) тогаш изговаран (fratsee) потоа (fraswe). Париз и неговиот регион се историска лулка на овој дијалект кој многу брзо се меша со нормандскиот, пикардскиот, бургоњскиот и други околни дијалекти, бидејќи постепено Париз ја презема важноста на политички план на луѓето од целата земја.
Неутрино
Паулиев предлог
James Chadwick открил многу помасивна јадрена честичка во 1932 и ја нарекол неутрон, оставајќи два типа на честички со исто име.Pauli го користел терминот "неутрон" и за честичка која зачувува енергија во бета распаѓање,и за неутрален елемент во јадрото на атомот. Зборот неутрино влегол во меѓународниот вокабулат преку Енрико Ферми, кој го искористил зборот за време на конференција во Париз во јули 1932.
Француски јазик
Историја
Во 1539 година како наредба од Вилер-Котерет назначен од кралот Франсоа I, налага францускиот да биде јазик на правото и на администрацијата во Франција. Оваа промена е важна бидејќи низ целиот 17 век францускиот јазик бил јазик на науката и образованието.
Неутрино
Паулиев предлог
Во Фермијовата теорија за бета распаѓањето,Чадвиковиот голем неутрален елемент може да распадне во протон,електрон,и во помалите неутрални елементи(наречени како електрон антинеутрино):
Француски јазик
Историја
Кардиналот Ришелје во 1634 година ја основал Француската академија, која се занимавала со „Унапредување и заштита на францускиот јазик“.
Неутрино
Паулиев предлог
Фермиовите лист,напишан во 1934,го унифицирал Паулиовиот неутрино со Paul Dirac позитрон и Werner Heisenberg неутрон-протон модел и дал солдина база за понатамошната експериментална работа. Сепак,весникот,the journal Природа го одбил Фермовиот лист,кажувајќи дека теоријата е премногу далеку од реалноста.Тој го принел листот до италијански весник,кој го прифатил,но општата незаинтересиранот околу неговата теорија во почетокот резултирала со неговата промена во експерименталнта физика.
Француски јазик
Историја
Во 1637 година Рене Декарт во неговото дело le discours de la methode го искажува неговото гледиште за тоа дека ова е важна етапа бидејќи се работи за еден од првите филозофски обиди напишани на француски а не на латински. Длабоките размислувања за филозофијата прво биле пишувани на латински, всушност Рене Декарт забранил во неговите дела да се пишува латински. Тој ја напишал истата книга повторно на француски јазик, знаејќи дека елитите не ја читале неговата книга бидејќи е напишана на домашен јазик, додека писмени и образовани луѓе можеле да ја читаат без закана од цензурата.
Неутрино
Паулиев предлог
Како и да е,дури и во 1934 постоеле сомнежи за Бохрсовата идеја-дека законите за зачувување на енергија не се прикладни-не се точни.На Солвејновата конференција во 1934, првите знаци на енергија во бета распаѓањето биле забележани,и овие спектри наметнале строгиот лимит врз електроните во секој тип на бета распаѓање.Таков лимит не бив очекуван ако законот за зачувување на енергија не бил наметнат за да биде прифатен. in 1934 was that only a limited (and conserved) amount of energy was available, and a new particle was sometimes taking a varying fraction of this limited energy, leaving the rest for the beta particle. Pauli made use of the occasion to publicly emphasize that the still-undetected "neutrino" must be an actual particle.
Француски јазик
Историја
Во 17 век францускиот јазик станува lingua franca во Средна Европа, а во 18-от и 19-от век и во Источна Европа (Полска, Русија, Романија). Во тоа време Франција била колонијална сила, со што била поставена основата за ширење на францускиот јазик надвор од Европа. Белгија која се здобила со независност во 1830 година, исто така го официјализирала францускиот јазик во сите колонии.
Неутрино
Директна детекција
Во 1942, Wang Ganchang прв предложил да се користи бета факање со цел експериментално да се откријат неутрината to. Во20 July 1956 проблемот на Наука, Clyde Cowan, Frederick Reines, F. B. Harrison, H. W. Kruse, and A. D. McGuire издале потврда дека пронашле неутрино, a result that was rewarded almost forty years later with the 1995 Nobel Prize.
Француски јазик
Историја
Во XVIII век францускиот јазик бил главен јазик во областа на меѓународните односи и дипломатијата (наместо латинскиот). Подоцна со создавањето на кралството Велика Британија во XIX век, и со порастот на моќта на САД ВО XX век по Втората светска војна, ситуацијата се променила и англискиот јазик станува lingua franca во светот.
Неутрино
Директна детекција
In this experiment, now known as the Cowan–Reines neutrino experiment, antineutrinos created in a nuclear reactor by beta decay reacted with protons to produce neutrons and positrons:
Француски јазик
Говорители
Њу Хемпшир 25%, Вермонт 24%, Мејн 23%, Род Исланд 17%, Луизијана 16%, Масачусетс 13%, Конектикат 10%, Мичиген 7%, Минесота 6%, Монтана 5%, Висконсин 5%, Вашингтон 5%, Орегон 5%, Северна Дакота 5%, Алјаска 4%, Вајоминг 4%, Њујорк (држава) 200 000, Калифорнија 200 000, Тексас 100 000.
Неутрино
Директна детекција
Позитронот брзо наоѓа елекрон, и тие меѓусебно се поништуваат. Неутронот може да биде забележан ако се фати на соодветно јадро, ослободувајќи гама-зраци. Коинциденцијата на овие два евенти-позитрон анхилација и факањето на неутрон-дава уникатна значка на антинеутрино интеракција.
Француски јазик
Говорители
Главно тоа се држави каде францускиот јазик е или мајчин, службен, официјален, административен, употребуван или изучуван јазик и каде што секојдневно го употребуваат повеќе од 400 милиони говорители.
Неутрино
Неутрински вкус
Антинеутриното e откриено од страна на Кован and Рејнес и е античестичка на електронското неутрино. Во 1962, Лион Ледерман, Мелвин Шварц и Џек Стајнбергер покажале дека постојат повеќе видови на неутрина,но првично ги откриле заемнодејствата на мионските неутрина (чије хипотетичко име билонеутретто), за што ја добиле Нобеловата награда за Физика. Кога бил откриен третиот вид на лептон,тау-неутрино,откриена честичка во 1975 со Стенфордскиот линиски забрзувач на честичка,за која исто така се очекувало да биде поврзан со неутрино (тау-неутрино).Првите докази за овој трет вид на неутрино се појавиле при набљудување на исчезнатата енергија и импулс кај тау-распаѓањата кои наликуваат на бета распаѓањето,што довело до откривањето на електронското неутрино.Првите заменодејства на тау-неутриното биле јавно објавени во 2000 од страна на DONUT здружение во Фермилаб,а постоењето на оваа честичка било докажано теоретски и експериментално со податоците од Големиот електронско позитронски судирач.
Француски јазик
Европско значење
Францускиот заедно со англискиот и германскиот јазик се работни јазици кои ги користи Европската комисија.
Неутрино
Сончев неутрински проблем
При крајот на 60-тите години од минатиот век,биле изведени неколку последователни експерименти од кои се забележало дека бројот на неутрина кои пристугнуваат од Сонцето е помеѓу една третина и една половина од бројот кој бил предвиден за електронското неутрино од Стандардниот сончев модел.Овој спор,кој стана познат како сончевиот неутрински проблем,остана нерешен околу 30 години.Проблемот е разрешен со откривањето на неутринските колебања и маса
Колебања
Практичен метод за испитување на неутринските колебања првично бил предложен од Бруно Понтекорво во 1957 користејќи ѓи сличните каонски колебања,во последователен период од 10 години тој го развил математичкиот формализам и современиот запис на вакуумските колебања. Во 1985 г. Станислав Михеев и Алексеј Смирнов (надоврзувајќи се на работата на Линколн Волфенштајн) забележале дека вкусовите колебања можат да бидат изменети кога неутрината се движат низ материјат.Овој ефект е наречен Михеев-Смирнов-Волфштајнов ефект (МСВ-ефект) и е од важност да се разбере дека многу неутрина оддадени од многуте соединувања во Сонцето минуваат низ густата материја во сончевото јадро на нивниот пат кон детекторите на Земјата.
Француски јазик
Европско значење
По правило, претседателот на Европската комисија треба течно да го говори францускиот јазик. Таквото значење на францускиот јазик во ЕК произлегува од тоа што Франција е една од основачите, и затоа што седиштето на ЕУ е во Брисел, 85% франкофонски град.
Неутрино
Колебања
Кон почетокот на 1998 година,експериментите започнале да покажуваат дека сончевите и атмосферските неутрина ги менуваат своите вкусови (погледајте Суперкамиоканде и Сабдурска неутринска опсерваторија).Ова го разлешило проблемот на сончевото неутрино:електронските неутрина кои се создадени во Сонцето делумно се менуваат во друг вкус кој не може да биде забележан на инструментите на експереминтите.
Француски јазик
Европско значење
По податоците од 2006 година, францускиот јазик е мајчин за 13% од населението во ЕУ, а истиот го говорат и разбираат повеќе од 26% од населението во ЕУ. Надвор од француското говорно подрачје, францускиот најмногу се учи во Велика Британија, Холандија, Ирска, Португалија, Романија, Молдавија, Данска, Германија, Шпанија, Италија, Австрија, Кипар, Грција, Бугарија, Полска, а најмногу го говорат и разбираат во Холандија (29%), Португалија (25%), Романија (24%), Велика Британија (23%), Ирска (20%), Малта (17%), Германија (15%), Данска (15%), Италија (14%), Шпанија (12%), Кипар (12%), Шведска (11%), Австрија (10%), Бугарија (9%), Грција (8%) и во други.
Неутрино
Колебања
Иако поединечните експерименти,како што е збирот на сончево неутрински експерименти се во согласност со не колебните механизми на запазувањето на неутринскиот вкус,земајќи ги предвид сите заедно,неутринските експериментите го покажуваат постоењето на неутринските колебања. Особено важни во оваа насока се експериментите во реактарот КамЛАНД и забржувачките експерименти,како на пример МИНОС.Експериментот КамЛАНД навистина ги забележал колебањата при механизмот на промената на неутринскиот вкус кај сончевото електронско неутирно.Слично и МИНОС потврдува дека колебањето на атмосферските неутрина обезбедува подобро определување на квадратното разделување. Јапонскиот научник Такааки Каџита и Канадскиот научник Артур Мекдоналд ја доибваат Нобеловата награда за физика во 2015 година токму за ова значајно откритие како теориско и експериментално неутрината го менуваат својот вкус.
Супернова-неутрина
Рејмонд Девис и Масатоши Кошиба биле наградени со Нобеловата награда во физика.Давис за неговата работа на Космичкото неутрино и Кошиба за неговата прва вистинска обзервација на супернова неутрината.Откривањето на сончевото неутрино,и на неутрината откриени на СН 1987A супернова го дале почетокот на неутринската астрономија.
Француски јазик
Особености
Францускиот јазик е многу далеку од фонетските правила за читање и пишување. Завршната согласка во зборот никогаш не се изговара. Буквите Н и М понекогаш не се изговараат. Буквата Х никогаш не се изговара. Францускиот се чита „течно“, што значи дека завршните согласки често се спојуваат со наредниот збор. Во пишувањето се користат пет врсти на акценти. Францускиот јазик разликува десет глаголски времиња: 5 прости и 5 сложени. Францускиот јазик го разликува учтивото од пријателското.