cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Список на државни водачи во 890 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Горна Црква (Вардино)
Горна Црква — археолошко наоѓалиште во демирхисарското село Вардино. Претставува населба, црква и некропола од средниот век. Се наоѓа на 500 м источно од селото, на падините на селскиот рид. Видливи се остатоци од срушена црква околу која има гробови градени од камени плочи со насоченост исток-запад. Црквата има димензии од 15 × 8 м и е ѕидана од кршен камен и варов малтер. Во апсидата, на местото на чесната трпеза има дел од вертикално поставен мермерен столб. Наоѓалиштето зафаќа површина од околу 1 хектар.
Еуџенио Канфари
Еуџенио Канфари (16 април 1878 – Торино, 23 март 1962) — италијански фудбалер од Џенова.
Канфари бил еден од првите италијански фудбалери, а исто така бил и еден од 13-те луѓе кој го основале фудбалскиот клуб Јувентус во 1897 година. Тој бил и првиот избран претседател на клубот, а потоа бил наследен од неговиот брат Енрико Канфари.
Барско кокиче
Барското кокиче (на лат. Leucojum) е род на многугодишни растенија. Овој род има 12 вида. Се среќава по влажни и засенчени места и покрај реки, како и во влажни гори.
Leucojum aestivum L.
Тоа е многугодишно луковичесто растение, високо 65 cm. Листовите се линејни и се издигаат од основата, 2-6 на број, широки 5-13 mm. Цветовите се 3-7 на број и се сместени на врвот на стеблото со нееднакво долги дршки. Цветот е составен од шест еднакви, бели со зелени врвови, околуцветни ливчиња (долги и до 10-15 cm). Цвета во април и мај. Цветовите лачат силен и пријатен мирис. Сепак, ова растение е отровно. Се среќава по влажни ливади и мочуришта и во крајречните гори. Растението се користи во лековити цели, како и во украсни. Го содржи алкалоидот галантамин, од кој се добиваат различни лекови.
Класификација
Родот Leucojum (Барско кокиче) ги вклучува само следните два вида:
Аријана Харвикс
Аријана Харвикс родена во Буенос Аирес, 1977 ), аргентински писател, сценарист, драматург и документарен режисер.
Биографија
Студирала сценарио и драма во Аргентина, изведувачки уметности во Париз и компаративна литература на Сорбона.
Таа предавала сценарио и напишала две драми кои биле поставени во Буенос Аирес. Ги објавила романите Цркни, љубови ( 2012 ), La débil mental ( 2014 ), Precoz ( 2015 ), Degenerado ( 2019 ).
Од 2007 г живее и работи во Франција.
Награди
Романот Цркни, љубови ја добила наградата за книга на годината во 2012 година доделена од аргентинскиот весник La Nación. Англиското издание на истата книга било номинирано за наградите „Republic of Consciousness“ и „Man Booker International“ во 2018 година, а германското издание било номинирано за „Internationaler Literaturpreis“ 2019 година.
Космос-751
Космос-751 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 23 јули 1975 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 4000 килограми. Космос-751 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,6 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 62,8°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 314 км, а најмалото на 196.
Пирогалол
Пирогалол е органско соединение со формула C6H3(OH)3. Претставува бела цврста супстанца, но поради чувствителноста кон кислородот примероците се кафенкасти. Претставува еден од трите изомерни бензентриоли.
Список на државни водачи во 1109 година
Ова е список на државни водачи во 109 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Мемлебен
Мемлебен (Memleben) — село и поранешна општрина во округот Бургенланд, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 1 јули 2009 е дел од општината Кајзерпфалц. Се наоѓа на реката Унштрут.
Во 10. век Пфалц или villa regia на Мемлебен, вид на сезонски кралски суд, бил еден од омилените места на германскиот крај Хајнрих и неговиот син Отон I Велики.
Во владеењето на Отон II, син на Отон I, бенедиктански манастир, Опатија Мемлебен, бил изграден тука во 973 во чест на споменот на неговиот татко. Станал еден од најважните манастир во германското кралство за кратко време.
Остатоците на црквата и манастирот сè уште може да се видат.
Денес, селото има околу 800 жители.
Џејмс Кларк Максвел
Џејмс Кларк Максвел (James Clerk Maxwell)(Единбург, 13 јуни1831 - Кембриџ, 5 ноември1879) — шкотски физичар и математичар, воедно и најголемиот теоретски физичар на XIX век. Ги дал теоретските основи на радиобрановите. Прочуен е по своите Максвелови равенки кои наоѓаат значајна примена во разни научни области. Со објавувањето на неговото дело „Теорија наелектромагнетно поле“во 1865 година, Максвел покажал дека електромагнетните полиња се движат низ вселената во вид на бранови со брзината на светлината. Максвел тврдел дека светлината е тресење кое е причина за електромагнетни појави. Тој исто така ја претставил првата трајна фотографија во боја во 1861г. Неговите откритија ја навестуваат новата ера на современата физика. Неговиот придонес во науката се смета за исто толку значаен како и придонесите на Исак Њутн и Алберт Ајнштајн.
Ран Живот
Максвел е роден на 13 јуни 1831 година, ул. Индија 14, Единбург, во благородничко семејството. Неговиот татко Џон Кларк бил познат адвокат, додека неговиот чичко Сер Џорџ Кларк бил, на времето, шестиот баронет. Неговите родители претходно имале една ќерка, Елизабета, но не го преживеала детството. Кога Максвел бил млад неговото семејство се преселило близу селото Корсок, Шкотска, во куќа која била дизајнирана за неговиот татко.
Универзитет во Единбург
Во 1847, на возраст од 16 години започнал да посетува настава на Унивезитетот во Единбург. Имал можност да студира во Кембриџ, но решил да ги заврши студиите во Единбург. Академскиот кадар на унивезитетот вклучувал многу ценети професори како Сер Вилијам Хамилтон, кој предавал логика и метафизика, Филип Келанд професор по математика,и Џејмс Форбс професор по филозофија. Неговото слободно време го поминувал експериментирајќи со импровизирани хемиски, електрични и магнетни инструменти. На 18 годишна возраст придонел уште две дела во Кралското друштво од Единбург, „Рамнотежа на еластични материи“ и „Овални криви“. Тој сè уште бил сметан за премногу млад за да може сам да го презентира својот труд. Неговиот труд бил предаден на Кралското друштво од страна на неговиот тутор Келанд.
Универзитетот во Кембриџ
Во октомври 1850 година,веќе како познат математичар, Максвел заминал да студира на Универзитетот во Кембриџ. Првично го посетувал колеџот „Питерхаус“ но при крајот на првото тромесечие се префрлил на колеџот „Тринити“, бидејќи било полесно да добие стипендија. Таму тој бил избран за член на тајната елитна организација позната како „Апостолите од Кембриџ“. Максвеловото разбирање за Христијанската вера се зголемило уште повеќе за време на неговиот престој во Кембриџ. Во 1854 Максвел дипломирал по математика. Веднаш по добивањето на својата диплома, Максвел го презентирал својот труд „Трансформација на површини по пат на виткање“ пред Филозофското Друштво од Кембриџ. Охрабрен од својот успех решил да остане во „Тринити“ и по дипломирањето и решил да го доврши својот експеримент за природата и перцепцијата на бојата, кој го беше започнал уште како студент на универзитетот во Единбург. Максвел покажал дека белата светлина произлегува од мешавина од црвена, зелена и сина светлина. Неговиот труд „Експерименти со боја“ бил претставен пред Кралското Друштво од Единбург во март 1855 година. Овој пат бил во можност сам да го презентира. Во февруари 1856 година му предложил да аплицира да стане професор по Филозофија во колеџот „Маришал“, Абердин. Татко му му помогнал во подготовката, но починал на 2 април, пред Максвел да добие одговор на кандитатурата. Во ноември 1856 година заминува од Кембриџ и почнува да работи како професор во Абердин.
Колеџот „Маришал“, Абердин, 1856-1860
Максвел бил 25 години помлад од било кој друг професор во колеџот. Предавал 15 часа неделно. Во текот на учебната година живеел во Абердин, а за време на летото престојувал во куќата во која пораснал, која ја наследил од татко му. Две години одсвојот живот посветил за проучување на прстените на Сатурн; како е можно да останат стабилни, без да се распаднат, да се оддалечат или да се удрат во Сатурн. Тој заклучил дека прстените мора да се изградени од мали честички кои независно кружат околу Сатурн. За овој есеј во 1859 година му била доделена Адамовата награда со вредност од £130. Во 1857 година,Максвел се спријателил со свештеникот Даниел Девар, кој тогаш бил на директорот на унивезитетот.Малку подоцна се запознал со неговата ќерка Кетрин, со која стапил во брак на 2 јуни 1858 година. Во 1860 година се формирал унивезитетот „Абердин“, соединувајќи ги „Маришал“ и соседниот „Кралски Унивезитет “. Бидејќи не им биле потребни два професори по Филозофија, Максвел и покрај неговата научна репутација, бил отпуштен. Во 1960 година, заедно со неговата сопруга заминува да работи во „Кралскиот Колеџ“ во Лондон.
Кралскиот Колеџ,Лондон 1860-1865
Студиите во Кралскиот Колеџ биле најпродуктивните години во неговата кариера. Добитник е на Румфордскиот медал, доделен од Кралското Друштвово 1860 година, а подоцна во 1861 година бил избран и за член на Друштвото. Во овој период ќе ја претстави и првата трајна слика во боја. Максвел честопати присуствувал на предавањата во Кралската институција, каде бил во редовен контакт со Мајкл Фарадеј. Тие имале силна почит еден спрема друг, иако никогаш не станале блиски пријатели, најверојатно поради голема разлика во годините (Фарадеј бил 40 години постар од Максвел). Во 1861 и 1862 година следат уште научни трудови како „Физички линии на сила“ во кој ги објаснува магнетната индукција и магнетниот флукс, природата на електростатиката и поместувањето на струјата.
Смрт
Максвел починал на 5 ноември 1879 година во Кембриџ, од абдоминален рак, на возраст од 48 години. Неговата мајка починала на иста возраст од истиот тип на рак. Максвел е погребан во Партон Кирк, во близина на замокот Даглас во Галовеј во близина на местото каде што израснал. Неговата биографија, напишана од неговиот долгогодишен пријател професорот Луис Кемпбел, била објавена во 1882 година. Неговите собрани дела биле издадени во два тома од страна на Универзитетот Кембриџ во 1890.
Гумниште (Вирово)
Гумниште — археолошко наоѓалиште во демирхисарското село Вирово. Претставува населба и црква од средниот век. Се наоѓа на 500 м североисточно од селото во темелите на денешната црква Св. Петка, која е изградена врз темелите од постара црква. Според кажувањето на селскиот ковач, при копањето на темелите во 1935 година биле најдени фрагменти од фрескоживопис. Околу црквата има множество градежен материјал, а во нејзината непосредна околина остатоци од повеќе објекти градени од кршен камен и кал. Исто така, пронајдени биле и гробови градени од камени плочи, поставени во правец исток-запад.
Герда Таро
Герта Похорле (1 август 1910 - 26 јули 1937 година), професионално позната како Герда Таро, била германски еврејски воен фотограф активна за време на граѓанската војна во Шпанија. Таа се смета за прва жена фоторепортер што починала додека фотографирала на фронтовската линијата во војна.. Таро била придружник и професионален партнер на фотографот Роберт Капа. Името „Роберт Капа“ првично бил прекар што го споделиле Таро и Капа (роден Ендре Фридман), изум со цел да се ублажи зголемената политичка нетрпеливост во Европа и да се привлече профитабилниот американски пазар. Значителен износ на она што се смета за рано дело на Роберт Капа, всушност го направила Таро.
Ран живот
Похорле била родена  на 1 август 1910 година во Штутгарт, Германија во Гизела Борал и Хајнрих Похорле, еврејско семејство од средна класа, кое неодамна емигрирало од Источна Галиција. Таму учела во  Средното училиште „Кралицата Шарлот“  и подоцна учела во бизнис колеџот, поминувајќи една година во интернатот во Лозана.
Во 1929 година, семејството се преселило во Лајпциг, непосредно пред подемот на нацистичка Германија. Таро се спротивставила на Националната социјалистичка германска работничка партија (името на нацистичката партија во Германија) и се заинтересирала за левичарската политика. Во 1933 година, по доаѓањето на власт нацистичката партија, таа била уапсена и приведена заради дистрибуирање на пропаганда против Национал Социјалистите. На крајот, целото домаќинство во Похорле било принудено да ја напушти Германија кон различни места. Таро, на 23-годишна возраст, се упатила кон Париз, додека нејзините родители се обиделе да стигнат до Мандатот Палестина (исто така позната како Ерец Јисраел во тоа време од Евреите кои барале да воспостават безбедна татковина). Нејзините браќа отишле во Англија. Таа повторно не го видела своето семејство.
Кариера
Кариерата на Таро била кратка, но со големо влијание врз фото-новинарството, особено во војната.
Наводи
Белешки Понатамошно читање
Кинеско зелје
Кинеско зелје (бок чој или пак чој, 上海青; науч. Brassica rapa subsp. chinensis) — сорта на репка мошне присутна во кинеската кујна. Не образува главичка и има мазни темнозелени листови набрани во сноп. Особено е застапена јужна Кина и Југоисточна Азија. Бидејќи е издржлива на студ, се одгледува и во северна Европа. Денес сочинува сортна група заедно со кинеската зелка, која порано се сметала за посебен вид под називот Brassica chinensis, даден од Карл Линеј.
Хранливост
Сировото кинеско селје се состои од 95% вода, 2% јаглехидрати, 1% белковини и помалку од 1% масти (табела). На 100 грама, дава 13 калории и е богата со (20% или повеќе од препорачаната дневната доза, ПДД) витамин А (30% ПДД), витамин Ц (54% ПДД) и витамин К (44% ПДД), а содржи и фолна киселина, витамин Б6 и калциум во умерени количини (10-17% ПДД) (табела).
Растението го зазема второто место по хранлива густина од вкупно 41 хранливи растенија.
Токсичност при прекумерна употреба
Кинеското зелје содржи глукозинолоати. Овие соединенија во помали дози спречуваат рак, но, како и многу други супстанции, во прекумерни количини можат да бидат токсични, особено кај веќе заболени лица. Во 2009 г. е забележан случај на старица со шеќерна болест која секој ден јадела 1 до 1,5 кг (сирово) кинеско зелје за да си ја лечи болеста, и добила хипотироидизам (недоволно активна штитна жлезда) поради болеста, што довело до микседематозна кома.
Сонсорол (остров)
Сонсорол (англиски и сонсоролски: Sonsorol) е мал остров во сојузната држава Сонсорол во Палау. На островот се наоѓа единственото село или населено место во сојузната држава- Донгосаро. Сонсорол денес е единствен населен остров во оваа сојузна држава.
Географија
Сонсорол е мал остров, дел од групата на Југозападни Палуански Острови. Вкупната површина на островот е 1,331 км2, но е најголем во сојузната држава. Островот Сонсорол, или познат и како Донгосаро, е главниот остров во сојузната држава и единствен населен. Островот е опкружен со корален гребен на оддалеченост од 160 до 480 метри од брегот. Сонсорол е оддалечен од Фана 1.6 км. Сонсорол е долг 2 км во правец југ-север, а широк 890 метри. На островот се наоѓа единственото населено село во сојузната држава - Донгосаро, кое воедно служи и како главен град. Селото се наоѓа на западниот брег. Островот има густа шума од кокосови палми. Се верува дека Сонсорол можеби е првиот остров во Палау на кој пристигнале Европејците. По катастрофата со тајфунот „Бофа“, владата планира изградба на островот и изградба на мало пристаниште.
Островот Сонсорол е на 2 км оддалеченост од Фана.
Историја
Европејците кога истражувале прво ги „откриле“ Фана и Сонсорол со бродот шпанскиот „Тринидад“, под команда на Гонзало Гомез де Еспиноза на 6 мај 1522 година. Двата острова биле означени на карта со заедничкото име „Острови Сан Хуан“ („Свети Јован“) бидејќи пристигнале на истоимениот празник. Подоцна, шпанска мисионерска експедиција под команда на Франсиско Падилја пристигнала на Сонсорол на 30 ноември 1710 година, која пак патувала од Манила. Во 1712 година островите биле истражени и од Шпанецот Бернардо де Егој
Во декември 2012 година државата била погодена од тајфунор „Бофа“. Луѓето биле евакуирани во Акебесанг во Корор. Имало 37 лица од Сонсорол, 19 од Пуло Ана и 2 од Мерир. По неколку месеци, поради одлука на владата, само Сонсорол бил поврорно населен. 42 се вратиле на Сонсорол.
Хадална зона
Хадалната зона, позната и како хадопелагична зона — најдлабокиот регион на океанот, кој се наоѓа во океанските ровови. Хадалската зона се наоѓа на длабочина од околу 6,000 до 11,000 метри, и постои во долги, но тесни топографски вдлабнатини во облик на латинската буква V.
Кумулативната површина окупирана од 46 индивидуални хадалски живеалишта ширум светот е помала од 0,25 отсто од светското морско дно, но сепак рововите сочинуваат над 40 отсто од опсегот на длабочина на океанот. Повеќето хадалски живеалишта се наоѓаат во Тихиот Океан.
Терминологија и дефиниција
Историски, хадалската зона не била препознаена како различна од абисалната зона, иако најдлабоките делови понекогаш биле нарекувани „ултра-амбисални“. Во текот на раните 1950-ти, данската експедиција Галатеја II и советскиот Витјаз одделно откриле посебна промена во животот на длабочините од 6,000 метри до 7,000 метри, кој не бил препознатлив со широката дефиниција за абисалната зона. Терминот „хадал“ првпат бил предложен во 1956 година од Антон Фредерик Брун за да ги опише деловите од океанот подлабоко од 6,000 метри, оставајќи ја абисалната зона на 4,000 до 6,000 метри. Името се однесува на Ад, античкиот грчки бог на подземјето.
Длабочини над 6,000 метри генерално се во океанските ровови, но има и ровови на помали длабочини. Овие поплитки ровови немаат посебна промена во животните форми и затоа не се хадалски. Иако зоната добила широко распространето признание и многумина продолжуваат да ја користат првата предложена граница од 6,000 метри, забележано е дека 6,000 до 7,000 метри претставува постепен премин помеѓу абисалната и хадалската зона, што доведува до предлог за поставување на границата во средината, на 6,500 метри. Меѓу другото, оваа средна граница е усвоена од УНЕСКО. Слично на другите длабочински опсези, фауната на хадалската зона може широко да се подели во две групи: хадобентосни видови (спореди бенталната зона) кои живеат на или на морското дно на рововите и хадопелагични видови (според пелагичната зона) кои живеат на отворени води.
Екологија
Најдлабоките океански ровови се сметаат за најмалку истражени и најекстремни морски екосистеми. Тие се одликуваат со целосен недостаток на сончева светлина, ниски температури, недостаток на хранливи материи и екстремно високи хидростатички притисоци. Главните извори на хранливи материи и јаглерод се падот од горните слоеви, наноси на фини седименти и лизгање на земјиштето. Повеќето организми се чистачи и уништувачи. Во моментов се познати преку 400 видови од хадалските екосистеми, од кои многу поседуваат физиолошки прилагодувања на екстремните услови на животната средина. Постојат високи нивоа на ендемизам и забележителни примери на гигантизам. Морскиот живот се намалува со длабочина, и во изобилство и во биомаса, но има широк спектар на метазоински организми во хадалската зона, претежно бентоси, вклучувајќи риби, морски краставици, многучетинести црви, школки, изоподи, морски анемони, амфиподи, ракови и полжави. Повеќето од овие рововски заедници веројатно потекнуваат од абисалните рамнини. Иако еволуирале адаптации на високиот притисок и ниските температури, како што се понискиот метаболизам, интраклеточните осмолити кои стабилизираат белковини и незаситените масни киселини во фосфолипидите на клеточната мембрана, не постои конзистентна врска помеѓу притисокот и стапката на метаболизам во овие заедници. Наместо тоа, зголемениот притисок може да ги ограничи онтогените или ларвните фази на организмите. Притисокот се зголемува десет пати додека организмот се движи од нивото на морето до длабочина од 90 метри, додека притисокот само се удвојува кога организмот се движи од 6,000 до 11,000 метри.
Услови
Единствените познати примарни производители во хадалската зона се одредени бактерии кои се способни да ги метаболизираат водородот и метанот ослободени од реакциите на карпите и морската вода (серпентинизација), или сулфурводород ослободен од ладни извори. Некои од овие бактерии се симбиотски, на пример живеат во обвивката на одредени тијазиридни и везикомиидни бивалви. Инаку, првата алка во хадалската мрежа за исхрана се хетеротрофните организми кои се хранат со морскиот снег, и со ситни честички и со повремен труп.
Истражување
Истражувањето на Хадалската зона бара употреба на инструменти кои можат да издржат притисоци од неколку стотици до илјада или повеќе атмосферски единици. Неколку случајни и нестандардни алатки се користени за да се соберат ограничени, но вредни информации за основната биологија на неколку хадалски организми. Меѓутоа, потопните бродови со екипаж и без екипаж може да се користат за подетално проучување на длабочините. Беспилотните роботски потопи може да се управуваат од далечина (поврзани со бродот за истражување преку кабел) или автономни (слободно движење). Камерите и манипулаторите им овозможуваат на истражувачите да набљудуваат и земаат примероци од седименти и организми. Се појавил дефект главно поради огромниот притисок на длабочините на хадалската зона. Се смета дека ХРОВ Нереус</i> се распрснал на длабочина од 9.990 метри додека го истражувал ровот Кермадец во 2014 година.
Значајни мисии
Првото истражување со екипаж што стигнал до Челинџер Дип, најдлабокиот познат дел од океанот сместен во Маријанскиот Ров, било извршено во 1960 година од Жак Пикард и Дон Волш. Тие достигнале максимална длабочина од 10,911 метри.
Џејмс Камерон, исто така, стигнал до дното на Маријана во март 2012 година користејќи го Deepsea Challenger. Спуштањето на Deepsea Challenger достигнал длабочина од 10,908 метри, нешто помалку од рекордот за најдлабоко нуркање поставен од Пикард и Волш. Камерон го држи рекордот за најдлабоко соло нуркање.
Во јуни 2012 година, кинеската потопна подводна екипа на Jiaolong успеала да достигне 7,020 метри длабочина во ровот Маријана, што го прави најдлабокиот истражувачки потопник со екипаж за нуркање. Овој опсег го надминува оној на претходниот рекордер, јапонското производство Shinkai</i>, чија максимална длабочина е 6,500 етри.
Вилинско ракче
Вилинско ракче (поточно: пелагониско вилинско ракче: ) — ракче од от вилински ракиња (Anostraca) кое живее во Пелагонија, Македонија, поточно во наоѓалиштето Локви, кај селото Големо Коњари, Прилепско. Овој вид на ракче е ендемски вид во Македонија и живее само на територијата на Македонија и никаде на друго место во светот. На списокот на загрозени животни на ЕУ се наѓа и ова животно. Во Македонија се очекува да се заштити со закон.
Космос-752
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 24 јули 1975 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 94,5 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 65,8°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 515 км, а најмалото на 478.
Волмирштет
Волмирштет (Wohlmirstedt) — село и поранешна општина во округот Бургенланд, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 1 јули 2009 е дел од општината Кајзерпфалц.
NGC 2394
NGC 2394 — астеризам во соѕвездието Мало Куче, заведен во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2394 е од видот *Grp.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 7 ч 28 м 36,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 7° 5' 14".
Други поделби
Проучување на NGC 2394 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 184; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 177. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 999.
Голем Кавказ
Голем Кавказ (Большой Кавказ; Böyük Qafqaz; დიდი კავკასიონი) — главен планински венец во состав на Кавкаските Планини.
Се протега во должина од 1.200 км од запад-северозапад до исток-југоисток, и тоа помеѓу Таманскиот Полуостров на Црното Море и Апшеронскиот Полуостров на Каспиското Езеро: од Западен Кавказ во околината на Сочи до североисточниот црноморски брег и досега речиси до Баку на каспискиот.
Венецот се дели на три дела:
Во повлажниот Западен Кавказ, планините се прекриени со шуми (листопадна до 1.500 м, иглолисна до 2.500 м и планински тундри над шумската граница). На Источен Кавказ климата е посува, па затоа планините немаат дрвја.
Европско-азиска граница
Вододелницата на Кавказ се смета и за граница помеѓу Источна Европа и Западна Азија. Европскиот дел северно од вододелницата се нарекува Северен Кавказ, а азискиот на југ е Јужен Јавказ (Закавказје).
Границата на Русија со Грузија и Азербејџан се протега долж најголемиот дел од Кавказот. Низ венецот минува Грузискиот воен пат (Даријалска Клисура) и Закавкаската магистрала, на височини преку 3.000 м.
Вододелница
Вододелницата на Кавказ, Катвказјето во состав на Руската Империја на север и Отоманско Царство и Персија на југ, сè до победата на Русија во 1813 г. и Ѓулистанскиот договор, со кој границата на Русија се поместила длабоко во Закавказјето. Границата помеѓу Русија и Грузија до денес точно ја следи вододелницата (со исклучок на мало тесно парче територија во Мцхета-Мтијанетија и северозападен Кахети, каде Грузија се протега посеверно), додека пак североисточниот агол на Азербејџан има пет округа северно од вододелницата (Шабран, Хачмаз, Кусар, Сијезен, Куба).
NGC 4619
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4619 се споменува и како UGC 7856, MCG 6-28-18, CGCG 188-14, IRAS 12393+3520.
Откривање
Објектот е откриен на 1 мај 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4619 е од видот SBb/P. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 4619 има привидни димензии од 1,3' х 1,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 41 м 44,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +35° 3' 46"".
Список на државни водачи во 891 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Бороец
Бороец (познато и како Боровец) — село во областа Дримкол, во Општина Струга, на патот помеѓу градовите Струга и Дебар.
Според пописот од 2002 година, селото имало население од 629 жители. Селото е претежно населено од Македонци, но дел од Македонците-муслимани се изјасниле како Турци или Албанци поради религиско-политички причини.
Потекло на името
Името на селото првпат е споменато како „Боровец“ во век. Името е изведено од проширената основа „боров-“ и наставката „-ец“, кое има значење „дол, поток, кладенец во борова шума“. Друго објаснување е дека потекнува од личното име „Боро“.
Географија и местоположба
Бороец е најсеверно село во областа Струшки Дримкол. Се наоѓа на карстна рамнина, која се шири од исток и падината на планината Јабланица од запад. Најблиски села се: Лабуништа, Ташмаруништа и Јабланица (Дебарски Дримкол).
На нискиот дел од атарот, источно од селото, се наоѓаат следниве месности: Паркатица, Војским, Градиште, Бигор, Виришта, Стара нива, Танасков трап, Воденички трап, Лојзиште, Белкица, Присој, Црковница, Манастириште, Лекоита вода, Лажец, Радец клаенец, Рамништа, Милоски дол, Квачица, Русквец и Станчец.
Во планинскиот дел на атарот, западно од селото, се наоѓаат следниве месности: Мартини села, Горни крај, Бошков рид, Пиштејца, Чуки, Љореши, Бели песоци, Грагор, Илин камен, Длабоки дол, Лакој лозја, Вељак, Петров камен, Грмаѓе, Кунеј ливаѓе, Чрника, Голема равен, Петрчец, Кошон Мачоски, Слива, Мислим кутел, Ќеримов гроб и Стрижак.
Бороец има збиен тип и е поделено на две маала: Горно и Долно. Во секое маало, куќите се групирани по родови. Поголеми родови се: Даговци, Крстановци, Мачовци, Алијевци и други.
Историја
Селото Бороец спаѓа во постарите села во Струшко. Најпрвин се наоѓало на пониска местоположба, во самата клисура на Црн Дрим, на селиштето Стар Бороец. Селиштето се наоѓа на десниот брег на реката. Меѓутоа, жителите оттаму одамна се иселиле поради Турците. Побогатите заминале подалеку, додека посиромашните се поместиле погоре, за да се склонат од патот. Денес, селиштето Стар Бороец, се наоѓа во атарот на селото Ташмаруништа.
Жителите на селото Бороец останале христијани до 1750 година, кога некој селанец по име Илија (веројатно од родот Шуменковци) преминал во ислам и го добил името Алија. Неговите браќа останале христијани. Од него се раширил родот најголемиот селски род Алијевци со околу 60 куќи.
Стопанство
Селото има голем потенцијал за сточарство, особено за одгледување кози, кое се практикувало до Втората светска војна, кога истото било забрането. Шумските подрачја околу селото имаат услови за лов. Условите за полјоделство се скромни, поради што во селото отсекогаш постоело печалбарството.
Население
Според податоците од 1873 година, селото имало 60 домаќинства и 172 жители мажи.
Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Бороец имало 560 жители, од кои 360 жители Македонци христијани и 200 Македонци-муслимани. По податоците на секретарот на Бугарската егзархија, Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Бороец имало 320 жители.
Според пописот од 2002 година, во селото Бороец живееле 629 жители, од кои 193 Македонци, 74 Албанци, 175 Турци и 187 останати.
Селото е претежно населено од Македонци, но дел од Македонците-муслимани се изјасниле како Турци или Албанци поради религиско-политички причини.
Во поглед на мајчинот јазик, населението се изјаснило како:
Од религиски аспект, во пописот од 2002 година, се регистрирани:
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 565 жители, од кои 47 Македонци, 103 Албанци, 153 Турци, 143 останати и 119 лица без податоци.
Родови
Во селото живее христијанско-македонско население и муслиманско-торбешко население, кои потекнуваат од староседелци и доселеници.
Христијанско-македонски родови се: Шуменковци или Шуминовци (2 к.), сместени во Долно Маало; Даговци (4 к.); Русевци (4 к.); Крстановци (4 к.); Мачовци (4 к.); Поповци (3 к.); Зафировци (3 к.); Секуловци (2 к.); Иљовци (2 к.); Наумовци (1 к.); Благојевци (1 к.) и Стевановци (1 к.). Родот Мачовци се наоѓаат половина километар надвор од селото. Друг поголем род кој не е спомнат е родот на Танасковци, чии куќи се наоѓаат до црквата „Успение на Пресвета Богородица“.
Муслиманско-торбешки родови се: Алијоски (околу 60 к.) и Медурци (околу 16 к.), староседелци; Ибраимовци (8 к.) и Рамановци (7 к.), исто така староседелци; Нуровци (6 к.), доселени од селото Стеблево, Голо Брдо; Црневци или Кленковци (2 к.) доселени од селото Клење, Голо Брдо, и Зуберовци (4 к.), гранка на родот Црневци.
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Струга, која била проширена по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото се наоѓало во некогашната Општина Лабуништа.
Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Струга. Селото припаѓало на некогашната општина Струга во периодот од 1957 до 1965 година, додека во периодот 1955-1957 селото припаѓало на тогашната општина Велешта.
Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Лабуништа, во која покрај селото Бороец, се наоѓале и селата Лабуништа и Подгорци. Во периодот 1950-1952 година, селото Бороец било седиште на некогашната општина Бороец, во која влегувале селата Бороец, Јабланица и Лакаица.
Избирачко место
Во селото постои избирачко место бр. 1904 според Државната изборна комисија, кое е сместено во основното училиште.
Редовни настани
Во селото се празнуваат следниве настани:
Иселеништво
Од Бороец се иселиле голем број христијани. Најголем дел од нив живеат во Белград и во Струга. Родот Боровичанци (3 к.) се иселиле во струшкото село Враништа. Муслиманите се иселувале во последно време и најмногу ги има во Охрид (15 к.), Струга (3 к.) и во Турција (5 к.).
AVG (програмска опрема)
AVG е збир на анти-вируси и други програми за интернет сигурност.
Космос-753
Космос-753 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 31 јули 1975 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 4000 килограми. Космос-753 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,5 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 62,8°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 329 км, а најмалото на 179.
Марија Иванов
Марија Иванов (моминско Смиљковиќ) е српски биолог и доктор на науки.
Родена е на 19 август 1989 година. во Крушевац, каде што дипломирала на Медицинскиот факултет на насоката фармацевтски техничар. Дипломирала на Катедрата за молекуларна биологија на Биолошкиот факултет на Универзитетот во Белград во 2012 година. година, а потоа магистрирала и докторирала на истиот факултет.
Од октомври 2013 г била ангажирана во проектот „Карактеризација и примена на габични метаболити и утврдување на потенцијалот на нови биофунгициди“ како истражувачки приправник, а од ноември 2016 година го продолжила својот ангажман како научен соработник во Миколошката лабораторија на Институтот за биолошки истражувања „Синиша Станковиќ“. Таа има објавено над 50 научно-истражувачки трудови од областа на микологијата, ботаниката, микробиологијата и молекуларната биологија. Нејзиното истражување е фокусирано првенствено на антимикробната активност на новите агенси од различни аспекти, вклучувајќи го и влијанието на потенцијалните нови терапевтски средства за сузбивање на вирулентноста на патогените микроорганизми.
Таа е член на Српското здружение за молекуларна биологија, Биохемиското друштво на Србија и Здружението на микробиолози на Србија. Таа е добитник на националната стипендија „За жени во науката“ за 2021 година. една година.
Гане Тодоровски
Гане Тодоровски (,  —, ) — македонски поет, преведувач, професор, есеист, книжевен критичар, историчар и публицист.
Животопис
Гане Тодоровски завршил Филозофски факултет на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје каде што и докторирал на темата „Веда Словена и нејзините мистификатори“. Работел како новинар во Танјуг, „Млад борец“ и „Студентски збор“. Бил долгогодишен професор по хрватска и македонска книжевност — XIX век на Филолошкиот факултет во Скопје.
Асперо
Асперо е добропроучен археолошко наоѓалиште од старата Чико цивилизација кој се наоѓа на реката Супе во северниот дел на Перу. Во наоѓалиштето биле откриени одлични архитектонски структури со големи платформи, кои за прва пат биле забележани од модерната наука во 1973 година иако доброорганизираното истражување започнало од 1940-те. Според истражувањата се дошло до заклучок дека главна исхрана на жителите на Асперо биле морските плодови, па според тоа се верува дека морската исхрана била најзначајна во раните цивилизациски почетоци на Перу, одошто земјоделските производи. Сепак оваа идеја е доста оспорувана.
Гане Тодоровски
Животопис
Во 1951 година станува член на Друштвото на писателите на Македонија, а во два наврати (1969-1971 и 1985-1986) е и негов претседател. Бил претседател и на Советот на Струшките вечери на поезијата (1970-1971) и одговорен уредник на списанието „Млада литература“. Член е на МАНУ од 1997 година.
Во 1990 година Тодоровски е избран за прв претседател на Движењето за семакедонска акција МААК. Подоцна е назначен за прв амбасадор на Република Македонија во Руската Федерација.
Починал на 22 мај 2010 година. Закопан е во црквата „Свети Спас“ во скопското село Кожле на 26 мај 2010 г. Со литургијата чиноначалствуваше Архиепископот на МПЦ-ОА г.г. Стефан. Негова последна желба било токму во ова село да биде погребан и неговата песна „Завет“ да биде прочитана на закопот. И желбата му била исполнета.
Творештво
Составувач е на антологиите:
Како соавтор ги приредил антологиите:
Награди
Преведувачките награди
Дентов синдром
Дентов синдром (или Дентова болест) е ретка болест, Х-поврзана рецесивна наследна состојба која ги зафаќа проксималните бубрежни тубули на бубрегот. Тој е еден од причините за синдромот Фанкони и се одликува со тубуларна протеинурија, вишок калциум во урината, оформување на калциумови камења во бубрезите, нефрокалциноза и хронична бубрежна инсуфициенција .Симптомите обично се појавуваат во детството, но некои пациенти можат да останат недијагностицирани до возрасно доба.Во некои случаи, нарушувањето прогресивно се влошува што доведува до сериозно заболување на бубрезите и бубрежна инсуфициенција. Има случаи каде што болеста останува блага до умерена се до старост.
„Дентова болест“ често се користи за да се опише цела група на фамилијарни нарушувања, вклучително и Х-поврзана рецесивна нефролитијаза со бубрежна инсуфициенција, Х-поврзан рецесивен хипофосфатемичен рахитис, јапонска и идиопатска протеинурија со ниска молекуларна тежина.
Болеста може да се подели на два типа: Тип 1 кој се одликува со веќе споменатите нарушувања на бубрежниот систем; Тип 2 кој покрај со бубрежните симптоми, се одликува и со лесна интелектуална попреченост, намален мускулен тонус (хипотонија) и визуелни нарушувања.
Околу 60% од пациентите имаат мутации во генот CLCN5 (Дент 1), кој шифрира хлорид/протонски антипортер специфичен за бубрезите, а 15% од пациентите имаат мутации во генот OCRL 1 (Дент 2). Болеста целосно се манифестира само кај мажите, додека некои жени кои го носат генот на болеста, можат да развијат благи симптоми, како што се белковини во урината, зголемен калциум во урината или, поретко, камења во бубрезите.
Знаци и симптоми
Дентовата болест често ги предизвикува следните знаци и симптоми: Специфичните симптоми на болеста можат драстично да варираат од пациент до пациент. Малиот број на идентификувани случаи и недостатокот на големи клинички студии ги спречуваат лекарите да формираат целосна слика за симптомите и знаците на болеста и придружните симптоми, кои можат да се појават кај другите нарушувања. Вообичаени симптомиповрзани со Дентовиот синдром Тип 1 вклучуваат покачени нивоа на белковини со ниска молекуларна тежина и калциум во урината (протеинуирија, хиперкалциурија). Овие можат да бидат единствените симптоми кај некои пациенти. Пациентите можат да имаат депозити на калциум, што доведува до калцификации во бубрезите (нефрокалциноза).
Дентална болест 1
Дент-овата болест е болест со рецесивно нарушување поврзано со Х. Мажјаците се склони да манифестираат симптоми во раната зрелост со симптоми на калкули, рахитис или дури и со откажување на работата на бубрезите во потешки случаи.
Кај луѓето, генот CLCN5 се наоѓа на хромозомот Xp11.22 и има кодирана секвенца од 2238 bp која се состои од 11 егзони кои опфаќаат 25 до 30 kb геномска ДНК и шифрираат 746-аминокиселинска белковина. CLCN5 припаѓа на семејството на напонски затворени гени на хлоридни канали ( CLCN1-CLCN7, CLCKa и CLCKb ) кои имаат околу 12 трансмембрански домени. Овие хлоридни канали имаат важна улога во контролата на ексцитабилноста на мембраната, трансепителниот транспорт и можеби волуменот на клетките.
Останува да се разјаснат механизмите со кои дисфункција на CLC-5 резултира со хиперкалциурија и другите одлики на Дент-овата болест. Идентификацијата на дополнителни CLCN5 мутации може да биде од помош во овие студии.
Дијагноза
Дијагнозата се заснова на генетско проучување на генот CNCL5.. Дијагнозата на Дентовиот синдром се заснова на идентификација на карактеристични симптоми, детална анамнеза, клиничка проценка на пациентот и разни специјализирани тестови. За болеста може да се посомневаме кај луѓе со високи нивоа на белковини со ниска молекуларна тежина во урината, вишок калциум во урината и едно од следниве: нефрокалциноза, нефролитијаза, хематурија, хипофосфатемија, хронична бубрежна болест, докази за наследување. Хемиската анализа на примероците на урина може да открие покачени нивоа на белковини и калциум со ниска молекуларна тежина. Дијагнозата на болеста се потврдува со молекуларно генетско тестирање кое ги идентификува мутациите во гените. Ова понекогаш не е неопходно, освен ако има типични клинички наоди (протеинурија, хиперкалциурија кај мажи).
Третман
Од денеска не е познат одреден договорен третман на Дентова болест и формално не е прифатена ниту една терапија. Повеќето мерки за третман имаат поддршка по природен пат.
Третманот на Дентовиот синдром е фокусиран на специфични симптоми кои се очигледни кај секој пациент. За адекватен третман неопходни се координирани напори на тим од специјалисти (педијатри, интернисти, нефролози, уролози, нутриционисти). Генетското советување може да биде од голема корист за пациентите, како и за нивните семејства. Не постојат стандардизирани протоколи за третман. Поради ниската инциденца на оваа болест, сè уште нема спроведени студии на голема група пациенти. Лековите познати како тиазиди можат да се користат за да се спречи повторување на бубрежните калкулози и да се намалат нивоата на калциум во урината. Сепак, поради можните несакани ефекти, овие лекови мораат да се користат со претпазливост. Витаминот Д за третман на рахитис, доколку се користи, мора да се користи со претпазливост бидејќи прекумерната количина на витамин Д може да го зголеми нивото на калциум во урината.Нарушувањето на растот кај децата може да се третира со хормон за раст. Ако бубрежната функција продолжи прогресивно да опаѓа или ако болеста се дијагностицира доцна, може да биде потребен поагресивен третман, вклучувајќи хемодијализа, перитонеална дијализа и трансплантација на бубрег. Конечно, потребни се повеќе истражувања, на големи модели, за да се утврдат најефективните методи на лекување кои ќе обезбедат долгорочна безбедност и подобар исход за пациентите.
Историја
Дент-овата болест за првпат ја опишале Чарлс Енрике Дент и М. Фридман во 1964 година, кога пријавиле две неповрзани британски момчиња со рахитис поврзан со бубрежно тубуларно оштетување, карактеризирано со хиперкалциурија, хиперфосфатурија, протеинурија и аминоацидурија. Овој сет на симптоми добил име дури 30 години подоцна, кога нефрологот Оливер Вронг поцелосно ја опишал болеста. Воронг студирал со Дент одлучил да ја именува болеста по неговиот ментор. Дент-овата болест е генетско пореметување предизвикано од мутации во генот CLCN5, кој шифрира хлориден канал специфичен за бубрегот напон, белковина од 746 аминокиселини (CLC-5) со 12 до 13 трансмембрански домени. Се манифестира преку протеинурија со ниска молекуларна тежина, хиперкалциурија, аминоацидурија и хипофосфатемија. Поради неговата прилично ретка појава, Дент-овата болест често се дијагностицира како идиопатска хиперкалциурија, т.е. вишок калциум во урината од неопределени причини.
Список на државни водачи во 1108 година
Ова е список на државни водачи во 108 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Св. Богородица (Вирово)
'''Св. Богородица Пречиста''' — археолошко наоѓалиште во демирхисарското село Вирово. Претставува црква од средниот век. Се наоѓа високо во планината, на 3 км северозападно од селото, каде се наоѓа малата еднокорабна црква „Воведение на Пресвета Богородица“ околу која има траги од постар објект.
Трегје
Трегје (Tréguier, Landreger) – пристаништен град во департманот Арморски Брегови во Бретања на северозапад на Франција. Тој е главен град на провинцијата Трегор.
Географија
Трегје се наоѓа на 58 км северозападно од Сен-Брие. Пристаништето се наоѓа на околу 8,5 км од Ламанш на местото каде што Жоди и Генди ја формираат реката Трегје.
Историја
Трегје (Trecorum), кој датира од шестиот век, бил подигнат околу манастирот подигнат од свети Тидвал (починат околу 564 година). Во IX век станал бискупско седиште, кое било укинато на 12 јули 1790 година.
Морнарицата на САД на 1 ноември 1918 година воспоставиле поморска воздухопловна база, која била укината со првиот прекин на огнот во Компиењ.
Бретонски јазик
Во 2008 година, 11,78% од основошколците посетувале билингвално училиште.
Личности
Во Трегје биле родени: