cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мотовило
Мотовило или мотавило  — старинска дрвена направа што се користела за намотување на преденото и за негово подготвување како основа за понатамошно ткаење. Тоа е дрвен стап со чатал на едниот крај, направено од гранка, а на другиот крај поставена е дрвена штичка зацврстена нормално. Предивото се намотува надолжно по должината на мотовилото, поминува помеѓу двата рога на чаталот и над нормалната штичка долу.
Материјална точка
Материјална точка e поим кој се користи во механиката. Со него се означува некој објект чии димензии и облик се занемарливо мали во однос на димензиите на просторот кој се испитува или во кој тоа тело се набљудува или се движи. На пример, со материјални точки се означуваат елементарните честички, но и планетите и Сонцето кога се испитуваат нивните движења и взаемни дејства. При ваквите претставувања се смета дека вкупната маса на телото е концентрирана во материјалната точка. Материјална точка во природата не постои, т.е. таа е апстракција која служи за теоретски испитувања.
Положбата на материјалната точка се одредува во однос на некое референтно тело, кое се поставува во координатниот почеток на некој координатен систем. При тоа, најчесто се користи Декартовиот правоаголен координатен систем. Положбата на материјалната точка M е определена со полупречник-вектор \vec {r}, кој го поврзува координатниот почеток со материјалната точка. Комплетно опишување за движењето се добива ако во секој момент е позната положбата на материјалната точка. Со векторската равенка е претставена временската зависност на положбата на точката M. Интензитетот и правецот на еден полупречник-вектор може да биде даден со трите проекции на овој вектор врз координатните оски, означени со x, y и z. Во таков случај, положбата на материјалната точка во зависност од времето е опишана со трите координатни функции: ,, Со овие параметарски равенки, како и со претходната векторска равенка е определен обликот на траекторијата по која се движи материјалната точка.
Брзина на материјална точка
Ако во моментот t_1 материјалната точка се наоѓа во положба, определена со полупречник-векторот \vec {r}_1, а во моментот t_2 во положба , определена со полупречник-векторот \vec {r}_2, тогаш во временскиот интервал , точката го поминува патот по кривата линија помеѓу положбите M_1 и M_2.
Векторот кој ги спојува почетната и крајната точка на траекторијата се вика вектор на поместување. Кога должината на овој вектор се намалува, (т.е. се доближува кон нултиот вектор), промената на векторот на поместување во текот на времето ќе ја дефинира моментната брзина на материјалната точка:
Десната страна на овој израз е гранична вредност - лимес кога временскиот интервал во кој се случила промената е многу мал и тежнее кон нула. Ваквата математичка презентација претставува диференцијал од полупречник-векторот во однос на времето: Векторот со кој е опишана моменталната брзина на материјалната точка има ист правец со тангентата на траекторијата повлечена во разгледуваните точки.
Единица за брзина според формулата е м/с ( - метри во секунда).Од претходната равенка може да се определи патот како функција од времето во определен временски интервал. За тоа треба да се спроведе обратната постапка на диференцирањето - интегрирање на функцијата со која е изразена моменталната брзина во секој момент од некој временски интервал [t_1,t_2] како функција од времето:
Забрзување на материјална точка
Величината што ја карактеризира промената на интензитетот (или модулот) на брзината е наречена забрзување. Ако материјална точка во моментот на времето t_1, во положба M_1 има брзина v_1, а во временскиот момент t_2 таа е во положба M_2 и има брзина v_2, тогаш промената на брзината во временскиот интервал, кога тој е многу мал и тежнее кон нула, ќе го дефинира моменталното забрзување на материјалната точка: Имајќи ја предвид равенката, интензитетот на моменталното забрзување ќе биде: Од равенката следува дека моменталното забрзување во точка е прв извод на брзината по времето или втор извод на патот по времето. Ако брзината во текот на времето се зголемува, тоа е позитивно забрзување, додека обратно - негативно.
Ако количникот во сите временски интервали има константна вредност, тогаш и забрзувањето е константно и може да се изрази како:
Единица за забрзување според претходната равенка е. Во вакви околности после извесно време t, брзината ќе биде v=at. При тоа се претпоставува дека пред започнувањето на движењето на материјалната точка била во мирување, односно нејзината почетна брзина била 0.
Тришен
Тришен (Trischen) — ненаселен остров во Мелдорфскиот Залив, околу 14 километри од брегот на Дитмаршен во Северното Море во северна Германија. Островот припаѓа на општината Фридрихског и е единствено посетуван од луѓе од март до октомври од чуварите на птици од.
NGC 194
NGC 194 — елиптична галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 194 се споменува и како UGC 407, MCG 0-2-105, CGCG 383-54.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 194 е од видот E1. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,2 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 13 m/лм2. NGC 194 има привидни димензии од 1,6' х 1,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 39 м 18,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 3° 2' 15". Положбениот агол на објектот е во износ од 30°.
Други поделби
Проучување на NGC 194 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 2362. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 216; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 13. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 591.
Херес де ла Фронтера
Херес де ла Фронтера или само Херес (Jerez de la Frontera) — град и општина во покраината Кадис, во автономната заедница Андалузија, во југозападна Шпанија, сместена на средина помеѓу морето и планините. Градот е најголем во покраината со близу 215.000 жители, петти по големина во Андалузија. Станал сообраќаен и комуникациски јазол на покраината, надминувајќи го дури и Кадис, покраинскиот главен град, во економска смисла. Херес де ла Фронтера е исто така, во поглед на површина, најголема општина во покраината и нејзината голема површина содржи голем дел плодна почва за земјоделство. Исто така, постојат и многу фарми и ергели, а воедно е развиено и винарството.
Градот се наоѓа 12 километри од Атлантскиот Океан, во комарката Кампиња де Херес, регион погоден за обработка на винова лоза, кој го создава познатиот Херес. Влегува во рамките на Мунисипиос де ла Баија де Кадис со метрополитенска област од над 650.000 жители. Некои познати места во градот се Алказар де Херес (маварска тврдина), црквата Сан Мигел, манастирот Херес и катедралата Сан Салвадор.
Од 1987 година, во градот со својата патека за мотоциклизам е дел од Гран при првенството за наградата на Шпанија на почетокот на мај.
Клима
Херес де ла Фронтера како и остатокот на покраината Кадис има суптропска–средоземна клима со океански влијанија, со многу свежи и влажни зими и долги топли до жешки и суви лета. Просечната годишна температура е 24 °C во текот на денот и 12° ноќе. Просечните годишни врнежи изнесуваат 598 mm, најмногу во периодот октомври-ароил. Декември е највлажен месец со 109 mm. Годишно има 54 врнежливи денови, 137 ведри и 2.966 часа сонце.
Збратимени градови
Херес де ла Фронтера е збратимен со следниве градови:
Тур де Франс 2013 - етапа 12 до етапа 21
Тур де Франс 2013 било 100. издание на Тур де Франс. Започнала на 29 јуни 2013 и траела до 21 јули 2013 година, започнувајќи во градот Порто-Векио на Корзика.
Брзина
Брзина — стапката на промена на положбата во однос на појдовниот систем, и претставува функција од времето. Брзината е всушност утврдување на средната брзина и правецот на движење (на пример  на север). Брзина е важен концепт во кинематиката, дел од класичната механика кој го опишува движењето движење на телата.
Брзина е физичка вектор количина; и големината и насоката се потребни да ја дефинираат. скаларна апсолутна вредност (големина) на брзина се нарекува "брзина", добиена количина како една кохерентна единица која се мери во SI (метрички) систем метри во секунда (м/с) или SI база на (m⋅s−1). На пример, "5 метри во секунда" е скаларна, додека "5 метри во секунда истична" е вектор.
Ако постои промена во брзината, насоката или и двете, тогаш објектот ја менува брзина и се вели дека е во процес на забрзување забрзување.
Постојана брзина спрема забрзување
За да имаат постојана брзина, објектите мора да има постојана брзина во постојана насока. Постојаната насока го ограничува објектот на движење по вистинскиот пат, на тој начин, постојана брзина значи движење во права линија со константна брзина. На пример, автомобил кој се движи со константна брзина од 20 километри на час на кружна патека има постојана брзина, но нема постојана брзина, бидејќи неговата насока трпи промени. Оттука, автомобилот се смета дека е во процес на забрзување.
Просечната брзина
Брзина се дефинира како стапка на промена на својот став во однос на времето, која исто така може да биде наведена како моментална брзина за да се нагласи разликата од просечната брзина. Во некои апликации "просечната брзина" на објектот можеби ќе биде потребна, така да се каже, да ги обезбеди добиените поместување на постојаната брзина како променлива брзина во ист временски интервал, v (t), во текот на одреден временски период Δt. Просечната брзина може да се пресмета како:
Просечната брзина е секогаш помала или еднаква на просечната брзина на објектот. Ова може да се види при реализирање, додека растојанието секогаш строго се зголемува, поместувањето може да се зголеми или намали, сè додека ја менува својата насока.
Во смисла на зафатнина работно време (x vs. t) Графика, моментална брзина (или, едноставно, брзина) може да се смета за наклонот на тангентата на кривата на која било точка, а просечната брзина како патека на секанс линија помеѓу две точки, т координира еднаква на границите на рокот за просечната брзина.
каде што може да се идентификуваат
и
Mоментална брзина
Од овој производ на равенка, во едно-димензионален случај може да се види дека на тоа подрачје во рамките на брзината во однос на времето (v vs. t график) е поместување, х. Во смисла на анализата, интеграл на функцијата брзина В (t) е поместувањето функција x (T). Во бројка, тоа одговара на жолтата површината под кривата означена со s (s е алтернативна нотација за поместување).
Од производот на позицијата во однос на времето која дава промена во позицијата (во метри) поделено со промена на време (во секунди), брзината се мери во метри во секунда (м/с). Иако концептот на моментална брзина може се на прв поглед да изгледа контра-интуитивно, може да се смета за брзината, дека објектот ќе продолжи да се движи и ако престанува забрзување во тој момент.
Односи на забрзувањето
Од таму, може да се добие израз за брзина како област на забрзување во однос на времето графиконот. Како и погоре, ова е направено со помош на концептот на интеграли:
Постојано забрзување
За посебен случај на постојана забрзување, брзина може да се изучува со користење на равенки на движење. Со оглед на  'на'  за еднакви со некои произволни постојана вектор, лесно е да се покаже дека со
v
и
u
t = 0
. Со комбинирање на оваа раенка со равенката
x = ut + at2/2
Исто така е можно да се изведе израз за независна брзината на време, познат како торикели равенка, како што следува:
и др.
Горенаведените равенки важат и за Њутновата механика и специјалната релативност. Каде Њутновата механика и специјалната релативност се разликуваат во тоа како различни набљудувачи би ја опишале иста ситуација. Конкретно, во Њутновата механика, сите експерти се согласуваат вредноста на t при правилно трансформирање на позиција да се создаде ситуација во која не-забрзувањето сите набљудувачи би го опишале забрзувањето на објектот со истите вредности. Ниту едно не е точно за специјалената релативност. Со други зборови, само релативната брзината може да се пресмета.
Количините кои се зависни од брзината
Кинетичката енергија на движење на објект зависи од неговата брзина и е дадена со равенката занемарувајќи ја специјална релативност, каде што  Ek е кинетичка енергија и  m  е масата. Кинетичка енергија е производ што зависи од квадратот на брзината, поврзани со количеството, интензитетот, е вектор и е утврдено со:
каде γ е фактор Лоренц и  C  е брзината на светлината.
Излезна брзина е минималната брзина на балистички објект кој треба да излезе од масивно тело како Земјата. Тоа претставува кинетичката енергија што, кога се додава на гравитациска потенцијална енергија на објектот, (кој е секогаш негативен) е еднаков на нула. Општата формула за излезна брзина на објект од далечина  R  од центарот на планета со маса "'M' 'е:
каде што  G  е гравитациска константа и  g  е гравитационото забрзување. Излезната брзина од површината на Земјата е околу 11 200 м/с, и без разлика на насоката на објектот.
Скаларни брзини
Во едно димензионалните случиаи, брзините се скалари и равенката е:
Поларни координати
Аголниот момент во скаларен облик претставува временската дистанца до основното време на попречната брзина, или еквивалентно, на временското растојание на аголната брзина на квадрат. Знакот за аголниот момент е ист како и за аголна брзина. каде
Изразот mr^2 познат како момент на инерција. Ако силите во радијалната насока се со обратна квадратна зависност, како и во случај на гравитациа во орбитата, аголниот момент е постојан, а попречната брзината е обратно пропорционална на далечината, додека аголната брзина е обратно пропорционална на далечина на квадрат, и вредноста чија област на поместување е постојана. Овие односи се познати како законите на Кеплер за планетарното движење.
Ана Липша-Тофовиќ
Ана Липша-Тофовиќ (хрватски: Ana Lipša - Tofović; Сисак, Хрватска, – Скопје, ) била видна хрватска и македонска оперска певица.
Животопис
Липша-Тофовиќ е родена во хрватскиот град Сисак на 23 август 1926 година. Таа на 4 август 1961 година влегла во историјата на македонската култура со концертот одржан во црквата „Света Софија“, со што било означено раѓањето на манифестацијата „Охридско лето“. Починала на 3 септември 2012 година на 86 години во Скопје. Нејзин сопруг бил професор Петар - Пјер Тофовиќ виден македонски неврохирург и маркантна личност во по­во­е­на­та македонска култура. Од многуте награди што ги има добиено, таа е двапати добитник на наградата „11 октомври“ за улогата на Орфеј во операта на Глук и за животно дело.
Список на државни водачи во 1840 година
Ова е список на државни водачи во 840 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Карл Карлсверд
Карл Карлсвард (Карл-Ленарт Карлсвард, роден на 27 октомври 1949 година, во Стокхолм) е шведски глумец.
888 Парисатида
888 Парисатида — астероид во орбита околу Сонцето.
Одбојка на Летните олимписки игри 1968 (жени)
Одбојката на Летните олимписки игри 1968 — официјален одбојкарски турнир на Олимписките игри. Турнирот се одржал во Град Мексико, Мексико. На турнирот учествувале вкупно 8 репрезентации.
Првото место го освоил СССР, второто Јапонија и третото Полска.
Љубомир Вуловиќ
Љубомир Вуловиќ (Вукосавци, 6 јануари 1876-Солун, 26 јуни 1917) бил артилериски мајор, заговорник во мајскиот пуч и член на револуционерната организација „Соединување или смрт“.
Младите и школувањето
Роден бил на 6 јануари 1876 година во село Вукосавци, округ Јасенице во Крагуевац. По завршувањето на основното училиште, гимназијата и артилериско техничкото воено училиште во Крагуева, се запишал на Воената академија во Белград, артилериски отсек, основана околу 1898 година дипломирал и бил унапреден во поручник.
Завршил и виш курс на Воената академија и Училиште за Генералштаб. Докажувајќи дека е многу решителен и педантен офицер, тој брзо станал миленик на Генералштабот и ја добил довербата на своите претпоставени.
Мајски државен удар
Некаде пред мајскиот пуч, околу 1901 година, станал добар пријател со Драгутин Димитријевиќ, тогашен капетан. Како истомисленик и човек кој не ја сакал династијата Обреновиќ и нејзината политика, тој се приклучил на групата луѓе кои го подготвиле и извршиле Мајскиот пуч во 1903 година. Тој активно учествувал во неа.
Во Дунавската дивизија, каде што Вуловиќ служел како поручник, отишол да го спречи командантот на дунавската дивизија, полковник Димитриј Николиќ, поддржувач на династијата Обреновиќ, да ја извади единицата од гарнизонот и да го задуши пучот. Вуловиќ имал задача да го разоружа и уапси полковникот. Полковникот Николиќ некако успеал да побегне, но Вуловиќ за тоа успеал да ги извести водачите на пучот. Полковникот Николиќ дал отпор при апсењето и бил убиен.
По државниот удар Вуловиќ бил унапреден во капетан втора класа.
Четничка акција
Како човек со немирен дух, во душата револуционер и патриот, станал познат народски работник и како четнички војвода Љубодраг „муабет“ во Македонија и во Стара Србија во 1904 и 1905 година заедно со офицерите Воислав Танкосиќ и Војин Поповиќ. Во текот на 1906 година станал член на четничката акциска команда со седиште во Врање.
Работа на границата 1909-1912 година.
Околу 1907 година станал командант на одредот на полициската жандармерија во Врање, кој бил под командна одговорност на Моравската дивизиска област. Во 1909 година станал аѓутант на командантот на граничната војска, потполковник Антонио Милошевиќ, со седиште во Прокупље. Во 1911 година станал командант на втората чета на Граничната војска со седиште во Куршумлија.
Таму се спријателил со Вељко Рамадановиќ, кој тогаш бил началник на околијата Косаница и познат народен работник, кој и помагал на четничката акција и го задушувал шверцот, грабежите и убиствата на српско- турската граница. Вуловиќ се сретнал со Рамадановиќ во Врање додека Вељко бил началник на тамошната област Пчиња.
Поради конфликт со друг, капетанот Павле Блажариќ, околу методите за сузбивање на шверцот на границата, Вуловиќ преминал на почетокот на 1912 година за командант на првата чета на граничната војска со седиште во Луковска бања. Капетан Павле Блажариќ станал командант на втората чета во Куршумлија, со која дотогаш командувал капетанот Вуловиќ. Тие двајца, во соработка со окружниот началник Рамадановиќ, значително ќе го задушат шверцот и убиствата на границата и ќе соберат многу важни разузнавачки податоци кои значително ќе придонесат за успехот на српската војска во балканските војни.
Балкански војни
Вуловиќ активно учествувал во балканските војни.
Вуловиќ соработувал со Павле Блажариќ, на крајот на октомври 1912 година со својата единица значително придонел за заземање на Призрен без поголеми загуби и обезбедување на нова српско-албанска граница. По ослободувањето на Призрен, Вуловиќ бил назначен за командант на градот. На почетокот на 1913 година по наредба на Врховната команда, Вуловиќ бил назначен за началник на округот на областа Пастрица во Призрен.
По завршувањето на балканските војни, Љубомир Вуловиќ бил унапреден во мајор. Во летото 1913 година бил префрлен на работа во Генералштабот на Министерството за војна. Во предвечерието на атентатот во Сараево, тој бил командант на целиот пограничен сектор кон Австроунгарија, поради што е поврзан со работата на револуционерната организација „Млада Босна“ заедно со неговиот пријател, потполковник Драгутин Димитријевиќ Апис.
Првата светска војна
На почетокот на Првата светска војна учествувал во сите важни битки на Србија против Австроунгарија, било како разузнавач или како борец. Во 1915 година ја преминал Албанија и стигнал до Македонски фронт преку Крф во почетокот на 1916 година. Таа година, поради се што преживеал во претходните војни, станал сериозен срцев пациент.
Апсење, судење во Солун и смрт
На Македонскиот фронт организирал разузнавачка служба во позадината на фронтот со цел да ја разбие бугарската и германската шпионска мрежа. На крајот на 1916 година тој бил повлечен од Македонскиот фронт и уапсен по наредба на регентот Александар Караѓорѓевиќ како пријател на Апис во врска со „солунската афера“.
Бил интерниран во Бизерте во командата на резервните трупи, каде и бил ставен на располагање на таа команда. Поради истата афера, таму бил интерниран неговиот пријател Вељко Рамадановиќ, кој подоцна ќе ја основа првата српска школа за слепи и глуви српски воини.
По наредба на командантот на Врховниот штаб на српската војска, мајор Љубомир Вуловиќ, на 21 јануари 1917 година, повторно бил уапсен и придружуван со чамец од Бизерте до Солун.
На познатото „Солунско судење“ како еден од водачите на револуционерната организација „Црна рака“, која наводно го подготвила и извршила атентатот на регентот Александар, бил осуден на смрт заедно со неговите пријатели, полковникот Драгутин Димитријевиќ Апис и поручникот Раде Малобабиќ. И покрај неговата невиност, на монтираниот судски процес и жалбите од највисоките позиции на владата и војската на Кралството Србија, регентот Александар Караѓорѓевиќ не сакал да ги помилува.
Мајорот Љубомир Вуловиќ, полковникот Драгутин Димитријевиќ Апис и Раде Малобабиќ биле застрелани во Солунско поле на 13/26. јуни 1917 година.
Епилог
Во се останато финансиски и помагал на сопругата на покојниот мајор Љубомир Вуловиќ, по Првата светска војна до неговата смрт во 1943 година. Вељко Рамадановиќ, српски и југословенски филантроп, педагог, национален и социјален работник. Така тој чесно и поштено го исполни заветот кон пријателот Рамадановиќ.
Мајорот Љубомир Вуловиќ еден ден пред извршувањето на пресудата напишал писмо во кое изјавил дека за атентатот првпат слушнал на судењето, дека сведоците биле лажни, наведувајќи ги сите негови сомнежи и претпоставки, како и барање за утврдување на вистинската вистина во ослободената татковина. Писмото му го напишал на својот пријател Тодор Михаиловиќ, а му го оставил на воениот свештеник Здравко Пауновиќ. Ова писмо било во рацете на Александар Ранковиќ, министерот за внатрешни работи на ФНРЈ, кој потоа му наредил на Одделот за истраги при Министерството да превземе претрес за да се утврди вистината.
Лично
Тој бил пријател на полковникот Драгутин Димитријевиќ Апис, водач на организацијата „Обединување или смрт“ и Вељко Рамадановиќ, познат педагог, филантроп и социјален работник во областа на образованието и заштитата на децата со посебни потреби од сите категории во Кралството на Србија и Југославија.
NGC 6584
NGC 6584 — збиено ѕвездено јато во соѕвездието Телескоп, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6584 се споменува и како GCL 92, ESO 229-SC14.
Откривање
Објектот е откриен на 5 јуни 1826 година од страна на Џејмс Данлоп, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 9 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6584 е од видот VIII. Видливиот сјај со голо око изнесува 7,9 m. NGC 6584 има само една позната привидна димензија, која изнесува 6,6'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 18 ч 18 м 37,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -52° 12' 52"".
Оке Клесон
Оке Клесон (2 јули 1889 – 29 мај 1967) — шведски филмски глумец. Глумел во 64 филмови помеѓу 1925 и 1962 година.
Бабин Камен
Бабин Камен — планински врв на Кораб, во западниот дел на Македонија. Се наоѓа во јужниот дел на планината Кораб, на нејзината источна падина одвоен во источен правец од главниот планински срт, а во западен правец се издигнува на гребенот Осој над селото Тануше. Неговата надморска височина изнесува 1936 метри, и има многу забележителен зашилен (шпицест) изглед, а поради својата голема стрмнина има доста величествен изглед погледнат од сите страни од околу. На северната падина под врвот има густа шума, додека на јужната падина има голем број на карпести облици. Непосредно на запад преку планинското седло на циркот Долни Чардак во кое се наоѓаат ледничките езера Бачилско Езеро, Бабино Езеро, Средно Езеро и Долно Езеро е поврзан со врвот Бачилски Камен.
Холенштет (општинска заедница)
Холенштет (Hollenstedt) — општинска заедница во округот Харбург, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија. Нејзино седиште е селото Холенштет.
Општинската заедница Холенштет се состои од следниве општини:
Лунга
Лунга – ненаселено островче во хрватскиот дел на Јадранското Море кое е дел од Врсарскиот Архипелаг. Неговата површина изнесува 0,03 км2. Dužina obalne crte iznosi 0,83 km, односно површината му е 29.923 m2, а крајбрежната линија 826 м.
Според Законот за острови на Хрватска, а во однос на демографската состојба и стопанскиот развој, Куврсада е сместена во „мали, повремено населени и ненаселени острови и островчиња“ за кои се донесуваат програми за одржлив развој.
Островчето има српест облик. На јужната страна е каменито, а на северната е омилено наутичарско сидриште. Северната страна и средишниот дел на островчето имаат борова шума. Тоа е популарно нуркачко одредиште.
Спортското риболовно друштво „Барај“, Здружението на пензионери од Врсар, Доброволното противпожарно друштво, професионалци од Хрватски шуми и врсарското комунално претпријатие традиционално одат на Лунга во еколошка акција за чистење на островчето од разни остатоци што ги носат брановите и срушени стебла од ветриштата.
Во државната програма за заштита и користење на малите, повремено населени и ненаселени острови и околното море Министерството за регионален развој и фондовите на Европската Унија, е сместена во гребени. Му припаѓа на општината Врсар.
Гутација
Гутација е процес кај растенијата преку кој водата се испушта од растението во облик на капки вода.
Количеството вода што се одделува со гутација е многу помало во однос на таа со транспирацијата. Гутацијата се одвива само при одредени услови, кога транспирацијата е мала, воздухот заситен со водена пара и во почвата има достапна вода.
Гутацијата се одвива само кај оние растенија кои имаат водни жлезди-хидатоди кои се наоѓаат по рабовите на листовите каде завршуваат спроводните садови. Гутациската вода излегува преку отворите на хидатодите кои немаат механизми за активно отворање и затворање. Водата што доаѓа низ спроводните елементи, пред сè со трахеидите, бидејќи тие последни завршуваат, се испушта во епитемското ткиво, низ чии меѓуклеточни простори брзо се движи и преку отворот на водената стома се излачува надвор од листот во облик на водени капки.
Гутацијата има своевидно значење за оние растенија со слаба транспирација. Кај нив по пат на гутација се овозможува подобрување на пренесувањето на хранливите материи, посебно минералните соли.
Шкртец
Шкртец — високопланински превој на планината Кораб во западна Македонија. Превојот Шкртец е висок 2.020 метри надморска височина и ги поврзува средишниот и јужниот дел на планината Кораб. Се наоѓа на главниот срт на протегање на планината Кораб, а по него води и македонско-албанската државна граница. Ги поврзува врвот Шупла Стена на север и Плоча на југ.
Список на државни водачи во 160 година
Ова е список на државни водачи во 60 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
889 Еринија
889 Еринија — астероид во орбита на Сонцето.
Димитар Стефанов (појаснување)
Димитар Стефанов може да се однесува на следниве личности :
Аеродром Хајде-Бизум
Аеродром Хајде-Бизум (Flugplatz Heide-Büsum) — аеродром кој го опслужува градот Хајде во округот Дитмаршен, во сојузната покраина Шлезвиг-Холштајн, Германија. Аеродромот е сместен на 1,6 километри североисточно од Бизум, град сместен на околу 18 километри југозападно од Хајде.
Објекти
Аеродромот се наоѓа на 7 метри надморска височина. Има една писта означена како 11/29 со асфалтна подлога која е долга 720 метри и широка 23 метри.
Азотна база
Азотни бази (често само бази) — хетероциклични соединенија кои градат нуклеозиди, кои, пак, се компоненти на нуклеотидите - основните градбени единици (мономери) на нуклеинските киселини. Способноста на азотните бази да се врзуваат меѓусебно со водородни врски, формирајќи на тој начин базни парови, и да стапуваат во напластувачки заемодејства, директно резултира со формирање на долги, верижни, спирални структури, карактеристични за рибонуклеинските киселини (РНК) и деоксирибонуклеинските киселини (ДНК).
Петте азотни бази — аденин (A), цитозин (C), гванин (G), тимин (T) и урацил (U)—се нарекуваат основни (или канонски) бази. Тие се основните единици на генетскиот код, со тоа што базите A, G, C и Т се наоѓаат во ДНК, а базите А, G, C и U се наоѓаат во РНК. Базите тимин (T) и урацил (U) се идентични меѓусебе, освен што Т поседува една метил група која недостасува во U.
Азотните бази аденин и гванин имаат хемиска структура изведена од хетероцикличното соединение пурин, па оттука тие се нарекуваат пурински бази. Базите цитозин, тимин и урацил имаат хемиска структура изведена од хетероцикличното соединение пиримидин, па затоа се нарекуваат пиримидински бази. Секој од базните парови во еден типична двојна завојница на ДНК или РНК молекула се состои од една пуринска и една пиримидинска база, со тоа што А секогаш се спарува со Т, додека G секогаш се спарува со C. Овие пуринско-пиримидински парови, кои се нарекуваат комплементарни базни парови, ги поврзуваат двете полинуклеотидни вериги на еден ДНК или РНК-двојна завојнциа. Правилото на спарување на пурини исклучиво со пиримидини и обратно, веројатно се јавува како резултат на просторни ограничувања во рамките на двојната завојница, бидејќи ваквата комбинација дава геометрија на константна ширина на завојницата. Базниот пар A-T се формира со помош на две водородни врски, додека базниот пар C-G со помош на три водородни врски, помеѓу амино и карбонилните групи на комплементарните бази.
Според една студија на НАСА од 2011 година, биолошките азотни бази аденин, гванин и хипоксантин (база која се среќава во состав на некои РНК молекули) и уште неколку хемиски сродни, но небиолошки, азотни бази како пурин, ксантин, 2,6-диаминопурин и 6,8-диаминопурин биле откриени во составот на метеорити.
Терминот база во името на овие соединенија ги одразува нивните хемиски својства во киселинско-базните реакции, но тие својства не се од особено значење за разбирање на нивните биолошки функции.
Структура
Во структурата на нуклеинските киселини, фосфатните остатоци последователно ги врзуваат двата пентозни шеќери на двата соседни нуклеотидни мономери, градејќи така долга полимерна нишка (верига). Наизменично врзаните фосфати и пентози (рибоза или деоксирибоза) го градат '’рбетот'' на полинуклеотидот. Во двојната завојница на ДНК-молекулата, двете вериги хемиски се ориентирани во спротивни насоки, што овозможува базно спарување преку обезбедување на комплементарност помеѓу базите и што е од суштинско значење за репликацијата и транскрипцијата на кодираните информации во ДНК.
Изменети азотни бази
ДНК и РНК, исто така, содржат и други бази освен основните, кои настануваат со хемиска модификација на основните бази по формирањето на веригата на нуклеинската киселина. Во структурата на ДНК најчестата изменета база е 5-метилцитозин (m5C), а во структурата на РНК постојат многу повеќе изменети бази, меѓу кои се оние содржани во составот на нуклеозидите псевдоуридин (Ψ), дихидроуридин (D), инозин (I) и 7-метилгванозин (m7G).
Хипоксантин и ксантин се две од многуте бази создадени со дејство на мутагени агенси, при што подлегнуваат на деаминација (замена на аминогрупата со карбонилна група). Хипоксантин се добива со деаминација на аденин; ксантин се добива со деаминација на гванин;  а урацил се добива со деаминација на цитозин.
Изменети пурински бази
Примери за изменети пурински бази:
Изменети пиримидински бази
Примери за изменети пиримидински бази:
Вештачки азотни бази
Постојат голем број на аналогни бази на биолошките азотни бази. Најчесто се употребуваат како флуоресцентни проби во ДНК микрочиповите за обележување на кДНК (комплементарна ДНК) или кРНК (комплементарна РНК), било директно или индиректно, како што е аминоалил нуклеотидот. Некои научници работат на алтернативни "екстра" базни парови за проширување на генетскиот код, како што се изогванин и изоцитозин или флуоресцентниот 2-амино-6-(2-тиенил)пурин и пирол-2-карбалдехид.
Во медицината, неколку нуклеозидни аналози се користат како лекови за рак и антивирусни лекови. Овие соединенија се администрираат во форма на нуклеозиди, бидејќи наелектризираните нуклеотиди тешко ги преминуваат клеточните мембрани. Најмалку еден сет на нови базни парови е објавен до мај 2014 година.
Алшарски различник
Алшарски различник (науч. Centaurea leucomalla) — локален ендемит во флората на Македонија, од семејството Asteraceae (Compositae),(сложеноцветни растенија). Се наоѓа само околу наоѓалиштето Алшар и бил опишан од познатиот германски ботаничар Јозеф Борнмилер во 1926 година.
Торд Карлсон
Ернест Торд Емануел Карлсон, (10 јули 1931 година во Питеш - 7 ноември 2005) бил шведски радио водител и глумец. Карлсон дипломирал во Луле и се преселил во Упсала за да студира. Карлсон полагал испит по филозофија во историја на литературата и станал наставник во училиште во Фагерста. За време на студиите, тој станал член на Јувеналорден. Во 1962 година, тој заменувал во радио Сверигес. Тој станал продуцент на „Сверигес билрадио“ и ја започнал работата за да започне радио шоу „Сомар и П1“. Станал вработен во радиото во 1964 година.
Првото шоу на Карлсон било „Кое е значењето на имињата на местата?“. Тој исто така глумел во Војната на јаболкото (1971 година), Авантурата на Пикасо во длабок сон (1978 и 1981 година).
NGC 195
NGC 195 — спирална галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 195 се споменува и како MCG -2-2-79, NPM1G -09.0025, IRAS 00370-0928.
Откривање
Објектот е откриен во 1877 година од страна на Ернст Вилхелм Либерехт Темпел, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 11 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 195 е од видот SBa. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,7 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,6 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,6 m/лм2. NGC 195 има привидни димензии од 1,2' х 0,9'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 39 м 35,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 9° 11' 39". Положбениот агол на објектот е во износ од 45°.
Други поделби
Проучување на NGC 195 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 2391. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 261; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 5269. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1203.
Ченгду
Ченгду (成都, ) е главен град на покраината Сечуан, НР Кина. Ченгду е познат како градот на хибискусот и се наоѓа во областа наречена земјата на рајот или земјата на изобилието поради плодната почва (кинески tianfuzhiguo 天府之国). Се вбројува и во еден од десетте најдобри градови за живеење во Кина.
Географија и клима
Ченгду се наоѓа во Југозападна Кина блиску Тибетската Висорамнина. Тој е еден од поголемите градови во Кина со површина од 12390 км². Во должина од исток кон запад е 192 километри, ширина југ-север 166 километри. Со брзиот развој на градот тој ги припојува и околните мали градчиња од 2000 година.
Има суптропска монсунска клима карактеристична по рана пролет, топло лето, свежа есен и не многу студени зими. Монсунскиот влажен период започнува во април и завршува во октомври. Карактеристична е слабата циркулација на ветер, згора на тоа и блискоста до Тибетското Плато од каде доаѓа слив на густи облаци носи на Ченгду најмалку 1412 сончеви часови годишно што го прави Ченгду познат по сребреното (облачно) небо.
Култура
Ченгду е динамичен град во кој секој ден се одвиваат од локални до светски збиднувања. Ченгду е град со традиција долга 3000 години, која влијаела на Кина и други азијски држави. Ченгдуанското секојдневие го одбележуваат неколку работи: локалната кујна, традицијата на пиење чај, резерватот на пандите, Таоизмот и трите кралства.
Сечуански чај и сечуанска кујна
Сечуанската кујна користи крајно лут вкус. Се смета за една од најдобрите во Кина, но и Азија, впрочем од страна на УНЕСКО Ченгду беше прогласен за град на гастрономијата во 2010. Тоа е првиот азиски град кој го добива ова признание. Во готвењето се користат до 15 видови на лути пиперчиња и во некои јадења и кинески црвен бибер откој се вцепенува јазикот. Најпознатите деликатеси се мапо тофу (кинески 麻婆豆腐) и врелото тенџерче (кинески 涮羊肉).
Стопанство
Ченгду е еден од поразвиените градови во Кина. Ченгду се вбројува во југозападнокинескиот економски триаголник, другите два града се Чонгчинг и Ши`ан. Од општината на град Ченгду известуваат дека минатата година БДП на градот надраснал 15 %. Потребата за работна рака може да се задоволува со планираното зголемување на населението кое до 2020 година треба да изнесува барем 20 милиони луѓе. Ченгду е еден од најбрзо растечките градови во светот. Во подем е изградбата на објекти, инфраструктура во градот и надворешна врска со други држави во светот како и секако приморскиот дел на Кина. Впечатлив е напливот на страски фирми за висока технологија како DELL, CISCO и други. Директните странски инвестиции достигнуваат 2 милијарди евра, и се во континуиран пораст од 28,5% годишно.
Ченгду, домот на пандите
Во центарот за истражување на репродукцијата на пандите живеат над 83 панди, ист ваков центар постои и во Ја`ан блиску Ченгду каде има поголем број на панди. Првично нивното седалиште било во Уолонг, но по катастрофалниот земјотрес преместени се во центрите во Ченгду и Ја`ан.
Во чест на Каталонија
Во чест на Каталонија (Homage to Catalonia) е политички роман на Џорџ Орвел. Романот е личен запис за неговото лично искуство и видувања за Шпанската граѓанска војна и Орвеловото активно учество во милицијата на Работничката партија на марксистичко обединување (POUM), која пак била дел од републиканската армија. Оваа војна е еден од клучните настани кои го дефинираат неговиот политички поглед и имала големо влијание врз неговите дела.
Првото издание било објавено во Велика Британија во 1938 година. Оваа книга не била издадена во САД сè до февруари 1952, кога била објавенаа со влијателниот предговор на Лајонел Трилинг. За време на животот на Орвел, книгата била преведена само на италијански, во декември 1948. Денес, книгата е преведена на голем број светски јазици, меѓу кои и на македонски.
Список на државни водачи во 1839 година
Ова е список на државни водачи во 839 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Антонио Пједра
Антонио Пједра Перес (Antonio Piedra Pérez; р. ) — поранешен шпански професионален друмски велосипедист, кој возел професионално во периодот 2007-2017 година.
Роден во, Пједра настапува како професионалец од 2007, натпреварувајќи се за екипите Фуертевентура-Канаријас и , пред да се приклучи на екипата за сезоната 2012. Пједра однел престижна победа на Рогаланд ГП во мај 2012, победувајќи сам со предност од 35 секунди од најблискиот соперник. Учествувал на Вуелта а Еспања 2012, неговата екипа добила специјална покана и освоил голема победа на етапата 15, планинска етапа со завршница на нагорнина над Езерото Ковадонга. Пједра го следел потегот на неколку возачи, кои се одвоиле на првото искачување на етапата и се одвоил од нив на последното искачување на трката, првото искачување од „екстра“ категорија на Вуелта. Имал 2 минути и 2 секунди предност пред најблискиот соперник, возачот на Рубен Перез.
Виолета Томовска
Виолета Томовска (родена во 1945 година во Битола) — македонска пејачка на забавна и народна музика.
Животопис
Виолета Томовска потекнува од музичко семејство. Основното образование го завршила во Битола, каде учествувала во сите музички секции во училиштето и свирела на мандолина, а подоцна станала и член на КУД „Илинден“ - Битола. Во 1959 година се запишала на Учителската школа во Скопје и се зачленила во КУД „Орце Николов“.
Од 1959 до 1963 година. секојдневно вежбала клавир со нејзиниот вујко Благој Петров - Караѓуле и со нејзината тетка Блага Петрова - Видец. Уште од млади години, таа имала можност да работи со доајените на македонската музика. Во текот на својата кариеа, ги посетила сите земји каде што има македонски иселеници.
Во 1960 година настапила во радиоемисијата „Микрофонот е ваш“ и добила прва награда, што за неа претставувал поттик за понатамошна работа, а со тоа ѝ се остварила желбата да работи во Радио Скопје. Веднаш потоа, Александар Џамбазов за неа ја напишал песната „Пелистерски очи“ со која станала многу популарна.
Во 1961 година Виолета Томовска започнала да настапува со оркестарот на Радио Скопје, а во 1963 година, за првпат снимила песна во Холивуд, во филмско студио, песната „Судбо, судбино“. Наредната 1964 година, снимила плоча со ансамблот „Танец“ како дует Крнчева - Манчевски во РТВ Белград. За кратко време плочата станала хит (златна плоча), а тие двајца станале ексклузивци на куќата. Снимила 15 сингл плочи и многу ЦД-а. Нејзини снимки од забавни и народни песни се наоѓаат во архивите на поранешното Радио Скопје, денес Македонско радио. Била омажена за познатиот македонски снимател Јордан Томовски - Франц (1941 - 2011).
Музичко творештво
Томовска има богата музичка кариера во која испеала многу хитови и бисери на македонската староградска песна. Меѓу попознатите се хитовите: „Македонско девојче“, „Ој Вардаре македонски“, "Заиграј со мене ти", Камен да беше срцето", За многу години Македонци", „Ми товарил Дончо“, „Песна ви пеам, Македонци“, "Ах вие луди млади години", "Битола мој роден крај", „Молитва“, „Песната е дар од Господа“ и стотина други. Многу песни отпеала и во дует со Кирил Манчевски, Никола Бадев, Наум Петрески и др.
Виолета Томовска е автор или соавтор на повеќе песни:
Дискографија
Во текот на својата долга кариера, Виолета Томовска ги снимила следниве плочи:
Награди и признанија
Досега настапувала на многу фестивали на кои добила безброј награди од публиката и жири комисиите. Меѓу нив е наградата „Послание за хуманост на Мајка Тереза“, добиена од Граѓанската асоцијацијата „Скопјанката Мајка Тереза“, за нејзината хуманост, како и наградата „Ајри Демировски“, доделена од Битолски весник, по повод манифестацијата „Избираме најуспешни битолчани за 2009 година“.
Во 2013 година, награда за животно дело "Златна бубамара"
Во 2016 година, на првата ревијална вечер на „Фолк-фест Валандово“, на Томовска ѝ била доделена специјална награда за нејзиниот придонес во афирмацијата на фестивалот и за нејзиното 55-годишно творештво.
Во 2018 година доделена ѝ е наградата „4 ноември“ за животно дело.
Во 2019 година доделена ѝ е наградата „Св. Климент Охридски“ за култура и уметност
Во 2021 година, Награда "13-ноември" на град Скопје
Во 2022 година, Медал за заслуги по повод 11-октомври на Република Македонија
Во 2022 година, ја доби Наградата "Жена со трајни вредности"
Во 2023 година, добива награда за животно дело на фестивалот "Гоце Фест"