cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Апатосаурус
Откритие и видови
Во 1903 година Елмер Ригс објавил студија која опишува добро сочуван скелет на диплодоцид од долината Гранд Ривер близу Фруита, Колорадо, примерок кој се наоѓа во Музејот за природна историја под името P25112. Ригс сметал дека депозитите се слични на староста со депозитите на Комо Блаф во Вајоминг, од кои Марш го опишал Бронтосаурусот. Пронајден бил и поголем дел од скелетот, а по споредбата и со Бронтосаурусот и со Apatosaurus ajax, Ригс сфатил дека холотипот на Apatosaurus ajax бил незрел (во млади години) и затоа одликите што ги разликуваа родовите не биле валидни. Бронтосаурусот треба да се смета за помлад синоним за Апатосаурус. Поради ова, Ригс го комбинирал Brontosaurus excelsus како Apatosaurus excelsus. Врз основа на споредби со други видови предложени да припаѓаат на Апатосаурус, Ригс исто така утврдил дека примерокот од Музејот во Колумбија бил најсличен на А.excelsus
И покрај објавувањето на Ригс, Хенри Ферфилд Озборн, кој бил силен противник на Марш, ја означил планината Апатосаурус на американскиот музеј за природна историја Бронтосаурус. Поради оваа одлука, името Бронтосаурус најчесто се користел надвор од научната литература за она што Ригс го сметал за Апатосаурус, а популарноста на музејот значело дека Бронтосаурусот станал еден од најпознатите диносауруси, иако бил неважечки скоро во целиот 20 и раниот 21 век.
Додека повеќето други музеи користеле леани или извајани черепи од Камарасаурус на монтирањата на Апатосаурус, музејот Јеил решил да изваја череп заснован на долната вилица на Камарасаурус, со череп заснован на илустрацијата на черепот на Марш од 1891 година.
Ниту еден череп од Апатосаурус не се споменувал во литературата сè до 70-тите години на минатиот век кога Џонсон Стентон Мекинтош и Дејвид Берман ги препишале черепите на Диплоодокус и Апатосаурус. Откриле дека иако никогаш не го објавил своето мислење, Холанд е скоро сигурно точен, дека Апатосаурус има череп налик на Диплоодокус. Според нив, многу черепи што долго време се мислеле дека се однесуваат на Дилодокус, може да бидат оние на Апатосаурус. Тие му доделиле повеќе черепи на Апатосаурус врз основа на поврзани и тесно поврзани пршлени. Исто така било забележано дека Апатосаурусот може да поседува череп сличен на Камарасаурус. На 20 октомври, 1979 година, по објавувањето на Мекинтош и Берман, првиот вистински череп на Апатосаурус бил поставен во музејот на Карнеги. Во 1998 година било сугерирано дека черепот на каменоломот Фелч, кој Марш го вметнал во неговата реставрација на скелетот во 1896 година, му припаѓа на Брахиосаурус. Во 2011 година бил опишан првиот примерок од Апатосаурус, каде што бил пронајден череп, артикулиран со вратни пршлени. За овој примерок, CMC VP 7180, било откриено дека се разликува и во черепот и во одликите на вратот од А.louisae, но споделува многу одлики на вратните пршлени со А.ajax Друг добро сочуван череп е примерокот на Универзитетот Бригам Јанг, 17096, добро сочуван череп и скелет. Примерокот е пронајден во каменоломот „Кактус Парк“ во западен Колорадо.
Скоро сите современи палеонтолози се согласуваат со Ригс дека двата диносауруси треба да се класифицираат заедно во еден род. Според правилата на Меѓународниот кодекс за зоолошка номенклатура (кој управува со научните имиња на животни), името Апатосаурус, прво објавено, има приоритет како официјално име; Бронтосаурусот се сметал за помлад синоним и затоа бил отфрлен од формална употреба. И покрај ова, барем еден палеонтолог – Роберт Т. Бакер – во 90-тите години тврдел дека А.ajax и А.excelsus всушност биле доволно различни за вторите да заслужат посебен род.
Во 2015 година, Емануел Цоп, Октавио Матеус и Роџер Бенсон објавиле труд за диплоодоидна систематика и предложиле родовите да бидат дијагностицирани со тринаесет различни карактери, а видовите да се одделат врз основа на шест. Минималниот број за генеричко одвојување е избран врз основа на фактот дека А.ajax и А.louisae се разликуваат во дванаесет карактери, а Diplodocus carnegiei и D.hallorum се разликуваат во единаесет карактери. Така, биле избрани тринаесет карактери за да се потврди поделбата на родовите. Шесте различни одлики за специфично одделување биле избрани со броење на бројот на различни одлики во одделни примероци, генерално, се согласиле да претставуваат еден вид, со само еден различен карактер во D.carnegiei и А.louisae, но пет различни одлики во Б.excelsus Затоа, Емануел Цоп, Октавио Матеус и Роџер Бенсон тврдиле дека Apatosaurus excelsus, првично класифициран како Brontosaurus excelsus, имал доволно морфолошки разлики од другите видови на Apatosaurus што гарантира дека повторно се класифицира како посебен род. Заклучокот се заснова на споредба на 477 морфолошки одлики кај 81 различна личност со диносауруси. Меѓу многуте забележителни разлики се пошироките – и се претпоставува посилни вратови на видовите Апатосаурус во споредба со B.excelsus Другите видови кои претходно му биле доделени на Апатосаурус, како што се Elosaurus parvus и Eobrontosaurus yahnahpin, исто така биле прекласифицирани во Brontosaurus. Некои одлики предложени за одделување на Бронтосаурус од Апатосаурус вклучуваат: задни градни пршлени со центарот повеќе од широк; плешка назад до акромиалниот раб и дисталното сечило што се ископува; акромиалниот раб на крајниот нож на плешката со заоблено ширење; и односот на проксимодисталната должина до попречната ширина на скочната коска 0,55 или поголем. Експертот за сауроподи Мајкл Даниел Д'Емик истакнал дека избраните критериуми се до одреден степен произволни и дека ќе биде потребно повторно напуштање на името Бронтосаурус доколку поновите анализи добијат различни резултати. Палеонтологот на цицачи, Доналд Протеро, ја критикувал реакцијата на масовните медиуми на оваа студија како површна и предвремена, заклучувајќи дека ќе го задржи „Бронтосаурус“ во наводници и нема да го третира името како валиден род.
Валидни видови
Многу видови на Апатосаурус се назначени од оскуден материјал. Марш именувал што повеќе видови што можело, што резултирало да многу од нив да се темелат на фрагментарни и неразлични остатоци. Во 2005 година Пол Апчрч и неговите колеги објавиле студија која ги анализирала врските на видовите и примероците на Апатосаурус. Откриле дека А.louisae бил најбазалниот вид, проследена со FMNH P25112, а потоа и политомија на А.ajax, А.parvus, и А.excelsus. Нивната анализа била ревидирана и проширена со многу дополнителни примероци на диплодоцид и во 2015 година, кои ги решиле односите на Апатосаурусот малку поинаку, а исто така поддржале одвојување на Бронтосаурус од Апатосаурус.
Кладограмот подолу е резултат на анализата на Цоп, Матеус и Бенсон (2015). Авторите ги анализирале повеќето примероци од типот диплодоцид и одделно за да заклучат кој примерок на кој вид и род припаѓал.
Класификација
Апатосаурусот е член на семејството диплодоциди, гребен на огромни диносауруси од сауроподите. Семејството, вклучува и некои од најдолгите суштества кои некогаш живееле на Земјата, вклучувајќи ги Дилодокусот, Суперсаурусот и Баросаурусот. Апатосаурусите понекогаш се класифицирани во потсемејството апатосауриди, кои исто така може да вклучуваат wassea, Supersaurus и Brontosaurus.   Отниел Чарлс Марш го опишал Апатосаурусот како сојузник со Атлантиосарус во рамките на сега веќе непостоечката група Атлатоносауриди. Во 1878 година Марш го зголемил своето семејство во ранг на подред, вклучувајќи Apatosaurus, Atlantosaurus, Morosaurus (= Camarasaurus) и Diplodocus. Тој ја класифицирал оваа група во рамките на Сауропода, група што ја подигнал во истата студија. Во 1903 година, Елмер С. Ригс изјавил дека името Сауропода ќе биде помлад синоним за претходните имиња; тој го групирал Апатосаурусот во рамките на Опистокоелија. Сауропода сè уште се користи како име на групата. Во 2011 година, Џон Витлок објавил студија според која Апатосаурусот е поставен базален диплодоцид, понекогаш помалку базален од Суперсаурус. Cladogram of the Diplodocidae after Tschopp, Mateus, and Benson (2015).
Палеобиологија
Една студија од 2015 година на вратот на Апатосаурус и Бронтосаурус открила многу разлики помеѓу нив и другите диплодоцид и и дека овие варијации може да покажат дека вратовите на Апатосаурус и Бронтосаурус биле користени за интраспецифична борба. Предложени се разни употреби на единствената канџи на предниот дел на сауроподите. Еден предлог е дека тие биле користени за одбрана, но нивната форма и големина го прават тоа малку веројатно. Исто така, било можно тие да помагаат во исхраната, но најверојатна употреба за ноктот е фаќање предмети како стеблата на дрвјата.
Патеките на сауроподи како Апатосаурусот покажуваат дека тие можеби имале опсег од околу 25-40 километри на ден, и дека потенцијално може да достигнат максимална брзина од 20-30 километри на час. Бавното движење на сауроподите може да се должи на нивната минимална мускултура. Патека на малолетничка довела да некои да веруваат дека биле способни за бипедализам, иако тоа е спорно.
Држење на вратот
Диплоодоцидите како Апатосаурус честопати се прикажани со кренат врат високо во воздухот, дозволувајќи им да разгледуваат високи дрвја. Според некои студии, диплодоцидни вратови биле помалку флексибилни отколку што се верувало порано, бидејќи структурата на пршлените на вратот не дзволувале вратот да се свитка далеку нагоре, а сауроподите како Апатосаурусот биле прилагодени на мало прелистување или хранење на земја.
Други студии на Тејлор откриваат дека сите тетраподи се чини дека го држиле вратот на максимално можно вертикално продолжение кога се во нормално, будно држење на телото; тие тврдат дека истото би важело и за сауроподите кои забрануваат какви било непознати, уникатни одлики што ја издвојуваат анатомијата на мекото ткиво на нивните вратови од онаа на другите животни. Апатосаурусот, како Диплодокус, би го држел вратот под агол нагоре со главата насочена надолу во поза на мирување. Кент Стивенс и Мајкл Париш (1999 и 2005 година) истакнале дека Апатосаурусот имал одличен опсег на хранење; неговиот врат можел да се наведнува странично во форма на латинската буква U. Опсегот на движење на вратот исто така би дозволувал на главата да се храни на ниво на стапалата.
Метју Кобли. (2013) го оспорува ова, откривајќи дека големите мускули и 'рскавицата би имале ограничено движење на вратот. Тој и неговите колеги наведуваат дека опсегот на хранење за сауроподи како „ Диплодокус“ е помал отколку што се верувало претходно, а животните можеби требало да ги преместат целите тела за да имаат подобар пристап до областите каде што можат да прелистуваат вегетација. Како такви, тие можеби поминувале повеќе време во потрага по храна за да ги исполнат своите минимални енергетски потреби. Заклучоците на Коблеи. се оспорува од Тејлор, кој ја анализирал количината и позиционирањето на 'рбетнината' рскавица за да се утврди флексибилноста на вратот на Апатосаурус и Диплодокус. Открил дека вратот на Апатосаурус е многу флексибилен.
Физиологија
Џејмс Скотила (1991) заклучува дека големата телесна големина на сауроподот би ги натерала да не можат да одржат високи метаболички стапки, бидејќи тие не би биле во можност да ослободат доволно топлина. Тој и неговите колеги претпоставуваат дека сауроподите имаат респираторен систем како влекачите. Ведел вели дека птичјиот систем би му дозволил да фрли повеќе топлина. Некои научници наведуваат дека срцето би имало проблеми со одржување на доволен крвен притисок за оксигенирање на мозокот. Други сугерираат дека скоро хоризонталното држење на главата и вратот би го елиминирало проблемот со снабдување со крв во мозокот затоа што немало да биде покачен.
Раст
Микроскопска студија од 1999 година на коските на Апатосаурус и Бронтосаурус заклучила дека животните растеле брзо кога биле млади и достигнувале максимална големина како за возрасен за околу 10 години. Во 2008 година, студија за стапките на раст на сауроподи била објавена од Томас Леман и Холи Вудвард. Тие рекле дека со употреба на линии на раст и соодноси од должина до маса, Апатосаурусот би пораснал до 25 тони за 15 години од својот живот со раст што достигнува максимум од 5.000 килограми во една година. Алтернативен метод, користејќи ја должината на екстремитетот и масата на телото, открила дека Апатосаурусот растел 520 килограми годишно, и ја достигнувал својата целосна маса пред да биде околу 70 години стар. Овие проценки се наречени несигурни; старите линии на раст би биле уништени со ремоделирање на коските. Еден од првите идентификувани фактори на раст на Апатосаурусот бил бројот на крстни пршлени, кој се зголемил на пет до времето на зрелоста на суштеството. Ова за прв пат било забележано во 1903 година и повторно во 1936 година.
Хистологијата со долги коски им овозможува на истражувачите да ја проценат возраста што ја достигннувала одредена единка. Студија на Ева Грибелер (2013) ги испитала хистолошките податоци со долги коски и заклучила дека Apatosaurus СМА0014 тежел 20.206 килограми, достигнал полова зрелост на 21 години, и починал на 28-годишна возраст. Истиот модел на раст укажува на Apatosaurus BYU 601–17328 тежел 18.178 килограми, достигнал полова зрелост на 19 години, и починал на возраст од 31 години.
Малолетници
Во споредба со повеќето сауроподи, релативно голема количина на малолетен материјал е познат за овој диносаурус. Повеќе примероци во OMNH се од малолетници на неопределен вид Апатосаурус ; овој материјал вклучува делумни појаси на рамото и карлицата, некои пршлени и коски на екстремитетите. Малолетниот материјал на OMNH е од најмалку две различни возрасни групи и врз основа на преклопување на коските, најверојатно, потекнува од повеќе од три лица. Примероците покажуваат одлики што го разликуваат Апатосаурусот од неговите роднини, а со тоа најверојатно припаѓаат на родот. Малолетните сауроподи имаат тенденција да имаат пропорционално пократок врат и опашка и поизразен диспаритет на екстремитетот и задниот екстремитет отколку кај возрасните сауроподи.
Опашка
Една статија објавена во 1997 година објавила извештај за истражување на механиката на опашките од Апатосаурусот од страна на Нејтан Мирхволд и палеонтологот Филип Кари. Мирхволд извршил компјутерска симулација на опашката, што кај диплодоцид, како Апатосаурусот, била многу долга, заострена структура. Ова компјутерско моделирање сугерирало дека диплодоцид ите биле способни да произведат звук на пукање сличен на камшик од над 200 децибели, споредлив со волуменот на истреланиот топ.
Идентификувана е патологија на опашката на Апатосаурус, предизвикана од дефект на раст. Две каудални пршлени се беспрекорно споени по целата артикуларна површина на коската, вклучувајќи ги и лаковите на нервните 'рбети. Овој дефект можеби е предизвикан од недостаток или инхибиција на супстанцијата што формира интервертебрални дискови или зглобови. Предложено е дека камшиците можеле да се користат во борба и одбрана, но опашките биле прилично лесни и тесни во споредба со Шуносаурусот и маменсисауридите, и со тоа да се повреди друго животно со опашката сериозно ќе ја повреди самата опашка.
Палеоекологија
Формацијата Морисон е низа од плитки морски и алувијални седименти, кои според радиометричкото датирање, датираат помеѓу 156,3 mya во нејзината база, и 146,8 mya на врвот,  ставајќи го во доцната фаза на оксфордска, кимеридијанска и рана титонска фаза од доцната јура. Оваа формација се толкува како потекло од локално полусуво опкружување со изразени влажни и суви сезони. Морисонскиот басен, каде што живееле диносаурусите, се протегал од Ново Мексико до Алберта и Саскачеван; се формирал кога претходниците на Предниот опсег на Карпестите Планини започнале да се туркаат на запад. Депозитите од нивните дренажни сливови свртени кон исток биле пренесени од потоци и реки и депонирани во мочурливи низини, езера, речни канали и поплавни редови. Оваа формација е слична по возраст со формацијата Лурињо во Португалија и формацијата Тендагуру во Танзанија. Апатосаурусот бил втор најчест сауропод во екосистемот на формацијата Морисон, по Камарасаурус. Апатосаурусот можеби бил повеќе осамен од другите диносауруси од формацијата Морисон. Фосилите од родот се пронајдени само во горните нивоа на формацијата. Оние од Apatosaurus ajax се познати исклучиво од горниот дел на формацијата, а фосили од louisae се ретки, познати само од една локација во горниот дел на формацијата кои датираат во доцната фаза на кимерџ, околу 151 година мја Дополнителни остатоци од Апатосаурус се познати од слично стареење или малку помлади карпи, но тие не се идентификувани како некој посебен вид, и затоа може да му припаѓаат на Бронтосаурус.
Џонстонов Атол
Џонстоновиот Атол или само Џонстон — атол во Тихиот Океан, 1.150 км југозападно од Хаваите, во склоп на Малите оддалечени острови на САД. Групата острови со површина од 2,8 км2 политички му припаѓа на САД. Главниот остров Џонстон имал 317 жители до 2004. година. На островот има многу гуани. Американското воено ваздухопловство го презеде водството на тие острови.
Групата острови се состои од корален гребен. Главни острви се Џонстон и Сенд Ајланд (песочен остров) што су многу обработени од страна на американската војска. Со тоа постојат уште две вештачки острови Акеј (на север) и Хикина (на исток).
Единствени жители се припадниците на американската војска како и нивните цивилни соработници што го одржуваат таа воена област.
САД ги пргласиле островите како заштитена зона на природата затоа што на нив се множат птици и желки. До 2004. година се планирало да се повлече американската војска од островите.
Конкуренција
Конкуренцијата во биологијата, екологијата и социологијата е натпревар меѓу организми, животни или луѓе (поединци или групи) за територија, за живеалиште, за ресурси и материјални добра, за углед, за почит, за награди, за статус во групата или општеството или за моќ. Оттука, поимот „конкуренција“ означува нешто што е спротивно од соработка. Таа настанува секогаш кога најмалку две страни тежнеат кон една цел која не може да се дели или која е посакувана само поединечно, а не заеднички и со соработка. Конкуренцијата настанува по природен пат помеѓу живите организми кои имаат соживот во иста животна средина. На пример, животните се натпреваруваат меѓу себе за пристап до вода, храна, партнери или други биолошки ресурси. Луѓето најчесто се натпреваруваат меѓу себе заради храна и партнери, иако кога овие потреби се задоволени, конкуренцијата произлегува од потрагата по богатство, углед и слава. Конкуренцијата е, исто така, важно начело во пазарната економија и бизнисот често се поврзува со конкуренцијата, бидејќи повеќето компании се во натпревар со најмалку една друга компанија за истата група потрошувачи.
Последици
Конкуренцијата може да има и добри и штетни влијанија. Многу билолози од полето на еволуцијата, ја гледаат конкуренцијата меѓу исти и различни видови како водечка сила на адаптацијата, и на крај и на самата еволуција. Меѓутоа, некои биолози, од кои најпознат е Ричард Докинс (анг. Richard Dawkins), претпочитаат да ја сметаат еволуцијата како конкуренција помеѓу гени-поединки, кои мислат на благосостојбата на организмот само доколку таа благосостојба ги потпомогне нивните себични нагони за размножување. Некои приврзаници на идеологијата на социјален дарвинизам тврдат дека конкуренцијата исто така служи и како механизам за одредување на политички, економски и еколошки најсоодветната група. Со сигурност, конкуренцијата може да послужи како форма на рекреација или предизвик под услов да е на пријателска база. Од друга страна, конкуренцијата може да доведе до повреда на организмите кои се вклучени, како и искористување на важни ресурси и енергија. Кај човековиот род, конкуренцијата може да биде штетна во многу погледи, не само во изгубени животи во војна, физички повреди и оштетени психолошки состојби, туку и во последиците врз здравјето од секојдневниот општествен живот предизвикани од стрес на работно место, долго работно време, мобинг на работно место и лоши работни услови, што го намалува „животното задоволство“, дури и кога таква конкуренција ќе резултира во финансиска добивка за работодавците.
Економија и бизнис
Речникот Merriam Webster ја дефинира конкуренцијата во бизнисот како „обидот на две или повеќе страни кои дејствуваат независно, да го овозможат бизнисот на третата страна со понудување на најпогодни услови“. Адам Смит (англиски: Adam Smith) во делото „Богатството на народите“ (1776 година) ја опишал конкуренцијата како распределување продуктивни ресурси на нивните највисоко вреднувани употреби и поттикнување ефикасност. Микроекономската теорија заклучува дека ниту еден систем на распределување на ресурси не е поефикасен од совршената конкуренција. Конкуренцијата, според теоријата, придонесува претпријатијата да развијат нови производи, услуги и технологии, кои би му пружиле на потрошувачите поширок избор и подобри производи. Поширокиот избор вообичаено придонесува до пониски цени на производите, во споредба со цената во случај кога би немало конкуренција (монопол) или кога би имало ограничена конкуренција (олигопол). Покрај сето тоа, конкуренцијата може да води кон залудно вложување труд и зголемени трошоци (и цени) во некои околности. На пример, силната конкуренција за малиот број на добри работни позиции во сферата на музиката и глумата води многу амбициозни музичари и глумци значајно да вложуваат во подготвување, што е притоа ненадоместливо, затоа што само дел од нив стануваат успешни. Критичарите тврдат дека конкуренцијата може да биде и дестабилизирачка, особено конкуренцијата меѓу одредени финансиски институции. Исто така, се тврди дека целите насочени кон конкуренцијата се контрапродуктивни за зголемување на приходите и профитабилноста, бидејќи тие ги ограничуваат можностите за стратегии на претпријатијата, како и нивната способност да понудат иновативни одговори на промените на пазарот. Покрај тоа, конкуренцијата доведува до голема веројатност за појава на „војна на цените“.
Конкуренцијата во бизнисот
Во бизнисот постојат три видови конкуренција: Конкуренцијата може да се сретне и во друг вид, различен на оној меѓу две или повеќе компании. На пример, писатели од областа на бизнисот понекогаш упатуваат на внатрешна конкуренција. Овој вид е конкуренција во рамките на компаниите. Поимот за првпат е претставен од Алфред Слоан (англиски: Alfred Sloan) во General Motors во 1920 година. Слоан промислено создал точки во работниот процес кои се совпаѓаат меѓу оддели на компанијата, за да секој оддел се натпреварува еден со друг. На пример, одделот на Chevrolet ќе се натпреварува со одделот на Pontiac за одредени сегменти од пазарот. Конкурентските брендови од истата компанија одобриле да некои делови бидат направени од еден оддел и да бидат користени од други оддели, на пример, делови направени од одделот на Chevrolet да се користат и од одделот на Pontiac. Во 1931 година, и Procter & Gamble започнале промислен систем на конкуренција меѓу самите брендови во рамките на компанијата. Компанијата се состоела од различни брендови, секој од нив со свои предвидени ресурси, вклучувајќи и посветена група на вработени кои се борат за брендот. Секој бренд менаџер се сметал за одговорен и бил соодветно награден за успехот или неуспехот на самиот бренд. Ова е познато како „конкуренција во рамките на брендот“. Оттука, најголем дел од компаниите придонесуваат за конкуренција меѓу вработените како поединци. Пример за овај случај е натпревар меѓу продажни агенти. Продажните агенти со највисоко остварен процент на продажба (или најдоброто подобрување во продажбата) за одреден период, се наградени од страна на работодавецот. Шалев (англиски: Shalev) и Асбџорнсен (англиски: Asbjornsen) откриле дека и крајниот резултат од обратните аукции е најтесно поврзан со конкуренцијата. Специјализираната литература во голема мера го поддржала значењето на конкуренцијата како основа за успех на обратната аукција. Нивните заклучоци го поддржуваат тоа тврдење, дека конкуренцијата е силно поврзана со успехот на обратната аукција, како и со бројот на наддавачи.
Мерење на конкуренцијата
Постојат повеќе на чини на мерење на степенот на конкуренција во економијата. Еден од нив е показателот на Panzar и Rosse (т.н. H-статистика), заснован врз односот меѓу приходите на фирмата и излезните трошоци. Во совршена конкуренција, Н-статистиката е еднаква на еден, бидејќи секое зголемување на влезните трошоци треба да доведат до соодветно зголемување на вкупните приходи. Кога вредноста на H-статистиката се движи помеѓу 0 и 1, тогаш постои конкурентски пазар со многу производители и многу потрошувачи при што ниту еден бизнис нема целосна контрола над пазарната цена. Спротивно на тоа, H-статистиката ќе биде негативна ако фирмата функционира како монопол.
Ограничување на конкуренцијата
Бизнис-конкуренцијата и економската конкуренција во најголем дел земји честопати е ограничена или забранета. Во голем број случаи конкуренцијата подлежи на законски рестрикции. На пример, конкуренцијата може да биде законски забранета, како во случајот на државен монопол или монопол со државно овластување. Државата може да воспостави тарифи, субвенции и други заштитни мерки со цел да ја спречи или намали конкуренцијата. Во зависност од односната економска политика, чистата конкуренција во поголема или помала мера е регулирана од конкурентската политика и Законот за заштита од конкуренција. Друг составен дел на овие активности е процесот на разоткривање, со случаи на високи државни регулативи кои водат кон започнување на помал број конкурентски бизниси.
Конкурентност на економиите
Светскиот економски форум изработува и објавува индекс на глобалната конкурентност, која ја оценува конкурентноста на секоја национална економија во светот. Индексот се пресметува врз основа на бодување во 12 категории, поделени во четири групи: Во рамките на секоја категорија се доделуваат бодови за повеќе одлики на економијата. На пример, столбот наречен „институции“ содржи 20 елементи, како: трошоци предизвикани од организиран криминал, број на терористички настани, независност на судството, корупција, слобода на медиумите, заштита на сопственичките права, регулативата на конфликтот на интереси, итн.
Според извештајот за 2018-2019, САД имаат најконкурентна економија, со 85,6 индексни бодови (од можните 100), а потоа следуваат: Сингапур со 83,5 бода, Германија со 82,8 бода, Швајцарија со 82,6 бода, Јапонија со 82,5 бода, Холандија со 82,4 бода, Хонгконг со 82,3 бода, Обединетото Кралство со 82 бода, Шведска со 81,7 бода и Данска со 80,6 бода. Според овој извештај, Македонија се наоѓала на 84. место во светот, со 56,6 бода.
Заштита на конкуренцијата
Законот за заштита на конкуренција, познат како закон против монопол на цени во САД, има три основни функции. Како прво, забранува договори кои имаат за цел да ја ограничат слободната трговија меѓу произведувачите и нивните потрошувачи. На пример, картел на продавници за спортска опрема кои заеднички одредуваат цени на фудбалски дресови повисоки од вообичаените е нелегално. Како второ, законот за конкуренција може да го забране работењето или неправилното однесување на фирма која доминира на пазарот. Веќе познат пример е софтверска компанија која преку својот монопол на копмјутерски оперативни системи, ги обврзува потрошувачите да го користат нејзиниот софтвер за мултимедијално репродуцирање. И како трето, за да ја задржи конкурентноста на пазарот, законот ја надгледува и корпоративната стратегија и менаџмент на припојување и преземање на големите корпорации. Надлежните власти би можеле на пример, да побараат од една голема компанија за амбалажа да даде лиценци за пластична амбалаза за флаширање на конкурентите пред преземање на голем PET производител. Во овој случај (како и во сите три), законот за заштита на конкуренција има за цел да ја зачува благосостојбата на потрошувачите осигурувајќи се да одреден бизнис се натпреварува за својот дел од пазарот на економија.
Во поново време, законот за заштита на конкуренција се користи како средство за обезбедување на подобри јавни услуги, вообичаено финансиски потпомогнато од даночни обврзаници и спроведено од демократските влади. Според тоа, законот за заштита на конкуренција е тесно поврзан со законот за либерализација на пристап кон пазарите, со обезбедување државна помош и субвенции, приватизирање на државен имот и со употребата на независни секторски регулатори, како на пример, Ofcom, телекомуникацискиот регулатор на Обединетото Кралство. Позади практиката се наоѓа и теоријата, која во последните педесет години е под влијание на неокласичната економска теорија. Пазарите се сметаат за најефикасниот начин на распределба на ресурси, и покрај тоа што повремено тоа не е случај, а регулативите стануваат потребни за да се зачува идеалниот пазарен модел. Позади теоријата се наоѓа историјата, која води потекло и пред Римската Империја. Работната практиката на трговците, здруженијата и владините гарнитури секогаш подлежела на надбљудување и строги санкции. Почнувајќи од 20 век, законот за заштита на конкуренција се раширил на глобално ниво. Двата најголеми, најорганизирани и највлијателни системи за регулирање на конкуренцијата се законот против монопол на цени на САД и законот за заштита на конкуренција на Европската заедница. Задолжените државните институции, Министерството за правда и Федералната комисија за трговија на САД и Департманот за конкурентска политика на Европската Комисија формирале бироа за меѓународна поддршка и контрола. Законот за заштита на конкуренцијата добива на значење од ден на ден, што алармира за негово внимателно проучување.
Политика
Конкуренцијата се наоѓа и во политиката. Во демократските уредувања, изборите претставуваат натпревар за функцијата што се избира. Со други зборови, двајца или повеќе кандидати се стремат кон и се натпреваруваат еден против друг за да се здобијат со влијателна функција. Оној што ќе победи го добива функционерското место на претходно определен временски период, кон чиј крај вообичаено се одржуваат други избори за да се одреди кој ќе биде наредниот што ќе го наследи тоа место. Покрај тоа, постоа неизбежна конкуренција во рамките на управната власт. Бидејќи се избираат неколку функции, потенцијалните кандидати се натпреваруваат едни со други со цел да се здобијат со одредена функција. Конкуренцијата може да постои и помеѓу министерства поради ограничени ресурси, како што се финансиски средства. На крај, таму каде постојат партиски системи, избраните водачи од различни партии ќе си ги одмеруваат силите со другите партии околу донесување на закони, финансиски средства и политичка моќ. Најпосле, постои конкуренција и меѓу управни власти на различни земји. Секоја земја или националност се бори за власт во светот, моќ или воени сили. На пример, Соодинетите Држави се натпреварувале со Советскиот Сојуз во Студената војна за власт во светот, но и за различното државно уредување (во овој случај посредна демократија и комунизам). Последиците од овој вид на конкуренција честопати водат кон тензии во светски рамки, а понекогаш можат да прераснат и во војна.
Конкурентни спортови
Додека одредени спортови (како риболов и планинарење) се сметаат пред сè како рекреативни, повеќето спортови се натпреварувачки. Најголемиот дел на спортови вклучуваат натпревар меѓу две или повеќе лица (понекогаш користејќи коњи или коли). На пример, на еден кошаркарски натпревар, две екипи се натпреваруваат една против друга за се одреди која екипа може да постигне најмногу погодоци. Многу играчи стекнуваат чувство на гордост кога не е понудена награда за победничката екипа. Сепак може да се доделат и награди од трета страна. Покрај натпреварувањето со други натпреварувачи, спортистите се натпреваруваат и со природата, во спортови како кајакарство на брзи води или планинарење, каде што целта е да стигнеш до определено место имајќи ги само природните препреки кои стојат на патот. Натпревар кој редовно се закажува ( на пример на годишно ниво) со цел да го одреди најдобриот натпреварувач за тој временски период се нарекува првенство. Професионалните спортови, вклучувајќи го и бизнисот поврзан со нив, се интензивни и крајно конкурентски, додека рекреативните спортови се често поумерени и се сметаат пријатни за гледање и за избистрување на мислите. Сепак според психолошки укажувања се смета дека поагресивните спортови доведуваат до агресивно однесување кога не се одржуваат натпревари. Кај ние што победуваат, се ослободува ендорфин кој ги поттикнува или во крајни случаии ги прави зависни во голема мера од натпреварување, посветеност и уживање во спортот. Сличен е случајот и кога станува збор за посетитетиле на натпревари кои учествуваат на индиректен начин. Најчесто кај спортските конкуренти од професионална лига, за време на натпреварите, публиката е поделена на половина навивачите на домашниот тим и половина на гостинскиот. Конкурентките спортови се раководат по кодифицирани правила во согласнот со учесниците. Прекршување на овие правила се смета за нечесно натпреварување. Според тоа, спортовите овозможуваат не природна конкуренција, на пример, натпреварување за контрола врз топката, или бранење на територија на терен не вроден биолошки фактор кај човекот. Спортистите во спортови како што се гимнастиката и скокови во вода се натпреваруваат еден против друг со цел да дојдат најблиску до замислен идеал на совршена изведба, што вклучува важни критериуми и стандарди што се преточуваат во бројчени оцени и бодови од страна на назначени судии. Спортското натпреварување е во основа поделено на три категории: поединечни спортови, како што е стрелаштво, спортови во двојки, како што е тенис во двојки, и екипни спортови, како што е крикетот или фудбалот. Додека поголем дел од спортското натпреварување е рекреативно, постојат неколку поголеми и помали професионални спортски лиги низ светот. Олимписките игри, кои се одржуваат на секои четири години, обично се сметаат за врв на меѓународното спортско натпреварување.
Образование
Конкуренцијата е битен фактор во образованието. На глобално ниво, националните образовни системи кои имаат за намера да ги откријат најдобрите во наредната генерација, поттикнуваат конкурентност помеѓу студентите преку стипендии. Земји како што се Англија и Сингапур имаат образовни програми за лица со посебни потреби кои ги згрижуваат студентите од тој тип, предизвикувајќи критики за академски елитизам. По добивање на теоретските резултати, студентите ги споредуваат нивните оцени за да видат кој е подобар. Во екстремни случаи, притисокот во некои земји е толку голем што може да резултира во стигматизација на студенти со интелектуален недостиг, или дури и во самоубиство како последица од паѓање на испитите. Јапонија е одличен пример за тоа. Ова резултира во суштинско преиспитување на тестирањата во целост од страна на експерти од областа на образованието. Критичарите на конкуренцијата како мотивирачки фактор во образовните системи, како што е Алфи Кон (анг. Alfie Kohn) тврдат дека конкуренцијата всушност има јасно негативно влијание врз успешноста на студентите, а тоа „не претвора сите нас во губитници“. Економистот Ричард Лејард (анг. Richard Layard) искоментира за штетните ефекти, изјавувајќи „луѓето чувствуваат дека се под голем притисок. Тие сметаат дека нивната главна животна цел е да се биде подобар од другите. Тоа е со сигурност она на што младите секојдневно се учат во школите. А тоа не претставува добра основа за општеството“.
Литература
Книжевни натпревари, како што се натпреварите спонзорирани од страна на книжевни списанија, издавачки куќи и театри, значително прераснаа во средство преку кое надежни писатели стекнуваат признание. Престижни награди за фикција ги вклучуваат и оние спонзорирани од страна на списанијата Missouri Review, Boston Review, Indiana Review, North American Review и Southwest Review. Наградата Алби спонзорирана од страна на годишниот меѓународен натпревар Yale Drama Series е помеѓу најпрестижните награди за драми.
Потрошувачка конкуренција
Во Австралија, Нов Зеланд и Обединетото Кралство, натпревари или лото се еквивалентот на она што е општо познато како игри со обложување на среќа Соединетите Американски Држави. Правилното техничко име за потрошувачката конкуренција во Австралија е наградна или лото. Учесниците во наградната игра или натпреварот учествуваат за да освојат една или повеќе награди, заради тоа многу учесници вложуваат се во игра или се натпреваруваат за ограничен број на награди. Наградна лотарија или натпревар е лотарија со слободен влез која се одржува за да се промовират производи или услуги кои ги набавува одреден трговец. Пример за тоа е кога некој купува одредени производи или услуги а потоа добива шанса да учествува во лотаријата и веројатно да освои некоја награда. Овој вид лотарија може да се сретне и под името томбола, натпревар, обложување на среќа или промотивно наградување. Луѓето на кои учествувањето на натпревари им претставува задоволство се познати како „компери“. Голем број „компери“ присуствуваат на национални собири кои се одржуваат секоја година. Во 2012 година, повеќе од сто луѓе од ширум Австралија се сретнаа во Голд Кост, Квинсленд за да дискутираат на оваа тема.
Биологија и екологија
Конкуренцијата во рамките на еден вид, или помеѓу два или повеќе видови живи организми претставува една од движечките сили во биологијата, особено во полето на екологијата. Конкуренција помеѓу претставници од еден вид („интравидова“) за ресурси како што се храна, вода, територија и сончева светлина можа да заврши со поголема зачестеност на варијанти од самиот вид кои се најсоодветни за опстанок и размножување сè до нивна целосна асимилација во една популација. Постои и конкуренција помеѓу различни видови („интервидова“). Кога ресурсите се ограничат, многу видови може да зависат од нив. Според тоа, секој од видовите се натпреварува со другите за да се здобие со тие ресурси. Како последица на тоа, оние видови кои се способни да се натпреваруваат за ресурсите можат да изумрат доколку не се адаптираат како на пример, со групирање по природни особености. Според теоријата на еволуцијата, оваа конкуренција за ресурси помеѓу еден ист вид или помеѓу различни видови, игра значајна улога во природната селекција. Во пократки временски размери, конкуренцијата е и еден од најважните фактори кој го контролира диверзитетот во еколошките заедници, особено кај растенијата каде што обично е присутна асиметрична конкуренција и конкурентна доминантност.
Хиперконкурентност
Тенденцијата кон екстремната, штетна конкуренција е наречена хиперконкурентност. Овој концепт произлегол од теориите за невроза на Карен Хорнеј (анг. Karen Horney), особено видот на високо агресивна личност кој е карактеризиран како „опасен по опкружувањето“. Од нејзина гледна точка, некои луѓе имаат потреба да се натпреваруваат и победат по секој цена како начин да го одржат своето достоинство. Овие поединци можно е да ја претворат секој активност во натпревар, и тие ќе се почувствуваат загрозено доколку се најдат во ситуација да губат. Истражувачите пронашле дека мажи и жени кои постигнуваат висока оценка за хиперконкурентност се повеќе нарцисоидни и помалку психолошки здрави од оние кои постигнуваат ниски оцени. Хиперконкурентни личности обично веруваат дека „победата е единствена опција“.
Марксистичката етика
Маркс настојувал на тврдењето дека „капиталистичкиот систем ја гаи конкуренцијата и егоизмот кај сите приврзаници и темелно ги поткопува сите вистински форми на заедничко живеење“. Создадена е таква „клима на конкурентски егоизам и индивидуализам“ со движење на конкуренцијата во двата правци, конкуренција за работни места и конкуренција помеѓу работници, Маркс дури велел конкуренцијата помеѓу работниците е поголема отколку онаа помеѓу сопствениците на компании. Тој исто така нагласува дека конкуренцијата ги разделува луѓето еден од друг и додека концентрацијата на работници и развивањето на подобра комуникација го ублажуваат ова, тие не претставуваат правило.
Гандиева критика
Ганди зборува и за егоистичка конкуренција. За него, кога таквите квалитети се величат и/или не се скротени, тоа би водело кон насилство, конфликт, несогласувања и деструктивност. За Ганди, конкуренцијата потекнува од егото, и поради тоа општеството мора да се заснова на заедничка љубов, соработка и жртвување за благосостојбата на човештвото. Во општеството кое Ганди го посакувал, секој поединец ќе соработува и служи за благосостојбата на другите и луѓето меѓусебно ќе ја делат својата радост, тага и успех како правило на социјален живот. За него, не постои место за конкуренцијата во едно општесво без насилство и ова треба да се сфати со што повеќе луѓе ќе донесат лична одлука за имаат помалку тенденции кон егоизам и себичност.
Томи Андерсон (актер)
Ларс Артур Томи Андерсон (роден на 19 ноември 1962 година во Норшепинг, починал на 15 октомври 2013 година) бил шведски актер.
Палермо
Палермо (итал. Palermo) — град во Италија. Се наоѓа на Сицилија и е нејзин главен град. Со своите 675 000 жители, Палермо е петтиот најнаселен град во Италија (по Рим, Милано, Неапол, Торино).
Соасон
Соасон (Soissons) — општина во департманот Ена во областа Пикардија на регионот Горна Франција северна Франција, сместена на реката Ена, околу североисточно од Париз. Тоа е еден од најстарите градови од Франција, и веројатно најстарата престолнина на Суесионите.
Историја
Соасон влегува во пишаната историја под неговото келтско име (подоцна позајмено и во латинското име), Новиодунум, што значи "нова тврдина". Во Стариот Рим тоа бил град на Суесионите, споменат од Јулиј Цезар (B. G. ii. 12). Цезар (B.C. 57), откако заминал од Аксона (денешна Ена), навлегол во територијата на Суесионите, и после еден долг ден марширање со војската стигнал во Новиодунум кој бил опкружен со високи ѕидини и широк канал. Градот му се покорил на Цезар.
Од 457 до 486, под Аегидиј и неговиот син Сиагриј, Новиодунум бил престолнина на "Кралството Соасон", сè дури истото не паднало во рацете на франкискиот крал Хлодовик I во Битката кај Соасон.
Дел од франкиската територија на Неустрија, регионот на Соасон, и Опатијата на Св. Медар, изградена во 8 век, изиграле значајна улога во текот на владеењето на меровиншките кралеви (447-751). По смртта на Хлодовик I во 511, Соасон станал престолнина на едно од четирите кралства на неговата поделена држава. Со тек на времето, кралството Соасон исчезнало во 613 кога франкиските територии биле споени во едно под власта на Хлотар II.
Во текот на Стогодишната војна, француските сили извршиле голем масакр на англискиот стрелачки вод кој се наоѓал во гарнизонот сместен во овој град, во кој загинале или биле силувани многумина француски жители на градот. Масакрот на француските граѓани од страна на француските војници ја шокирал Европа; Хенри V од Англија, бидејќи градот Соасон бил посветен на светците Криспин и Криспијан, тврдел дека ќе ја одмазди честа на светците кога се судрил со француските сили во Битката кај Азенкур на денот на Св. Криспин во 1415.
Знаменитости
Денес, Соасон е комерцијален и занаетчиски центар со Соасонската катедрала која датира од 12 век и урнатините на Опатијата Сен-Жан де Виње како две од неговите најзначајни историски знаменитости. Еспас Пјер Фол содржи исто така и музеи и ботаничка градина.
Катедралата
Катедралата Св.Гервез и Св.протеј од Соасон е изградена во стилот на готската архитектура. Зградата била започната некаде околу 1177.
Водна зрнеста змија
Големина
Должината на водната зрнеста змија достигнува до 1.2 м, што ја прави да биде најдолгата водна змија.
Каде може да се најде?
Таа може да се најде во Островите на Тихиот Океан, Филипините, Јапонија, Нова Гвинеја и во Југоисточна Азија.
Препознавање
Таа е препознатлива по нејзината светлосина боја на која се наоѓаат црно вертикално обоени траки, има мазна лушпа која е распространета по целото тело и карактеристичната смачкана опашка.
Список на државни водачи во 1082 година
Ова е список на државни водачи во 082 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Сојузници во Втората светска војна
Сојузниците во Втората светска војна биле земјите кои се бореле против Силите на оската во текот на Втората светска војна. Од многуте земји кои учествувале во борбата против Силите на оската, и тоа Австралија, Белгија, Бразил, Грција, Југославија, Јужна Африка, Канада, Кина, Луксембург, Мексико, Нов Зеланд и Норвешка, предводници на овој сојуз биле САД, СССР и Велика Британија.
На овој сојуз подоцна им се приклучиле и други земји, како што биле ослободувани од окупацијата на Германија, па дури и некои нејзини претходни сојузнички, како што е случајот со Бугарија која се приклучила на 8 ноември 1944, иако претходно била во сојуз со Силите на оската.
Покрај тоа, и владите во прогонство на Франција и Полска биле сметани за сојузнички, иако овие земји биле окупирани од Германија и во нив не се воделе ослободителни војни.
Наводи
Обединени нации през Втората световна война Alliierte fa:نیروهای متفقین
NGC 4644B
NGC 4644B — спирална галаксија во соѕвездието Голема Мечка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Објектот не претставува Дрееров објект.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4644B се споменува и како MCG 9-21-32, KCPG 352B.
Откривање
Објектот е откриен на 15 април 1790 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4644B е од видот Sc. Видливиот сјај со голо око изнесува 15,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,8 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 4644B има привидни димензии од 0,9' х 0,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 42 м 52,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +55° 8' 44". Положбениот агол на објектот е во износ од 135°.
Антон Лазко
Антон Лазко (роден ) — руски слалом-кајакар којшто се натпреваруваше во доцните 1990-ти. На ЛОИ 1996 го освои 35 место во дисциплината К-1.
Максим Војвода
Максим Ненов или познат како Максим-војвода — македонски револуционер, учесник во македонското револуционерно движење, член и војвода на Македонската револуционерна организација.
Животопис
Максим Нинев - Војводата е роден во Тресонче во 1870 година. Кај народот е познат како Максим Војвода, а академиците и уметниците го познаваат како Максим Зографот. Роден е неколку години пред формирањето на ТМОРО (Тајната македонско-одринска револуционерна организација) на која и се приклучил откако наполнил дваесетина години. Во селото го завршил основното образование, но се истакнувал како момче кое ја сака книгата и црквата, па набрзо станал ученик на зографот Дичо Крстевич (кој е од истото село). До својата дваесетта година веќе станал сосема солиден живописец и калиграф, па како и поголемиот број тресончани заминал на печалба во некоја од соседните држави. Негова станица била Бугарија, односно градот Стара Загора, каде станал доста баран зограф и ѕидар.