cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Александар III Македонски
Детство
Во малото место Миеза, во внатрешноста на Македонија, во Миескиот нимфеј (денешна месност Извор кај Копаново, Негушко), идниот крал и неговите другари врсници биле воспитувани во хеленски дух. Аристотел не сметал дека на идниот владетел му е потребна посебна настава која практично би го подготвувала за должноста која го чекала. Часовите по гимнастички вежби, јавање, лов и игри се замениле со читање песни и разговори за поезијата, со учење геометрија, астрономија, реторика и еристика. Аристотел на својот млад воспитаник му влел огромна љубов кон песната. Тој за него ги рецитирал песните на Хомер и Александар никогаш не се одделувал од овие дела. Негови омилени јунаци биле Херакле и Ахил, кои ги сметал за свои предци. На влијанието на Аристотел врз учењето на Александар, може да се препише и неговото големо интересирање за природните науки, по што и неговите освојувачки војни често добивале карактер на истражувачки експедиции кои ги збогатиле географијата, етнологијата, биологијата, ботаниката, метеорологијата и многу други науки. Меѓутоа, во политички поглед, вистинско разбирање меѓу Александар и неговиот учител немало никогаш. Во својот став кон Варварите, Александар повеќе бил следбеник на Антистеновата школа која била долга традиција на македонскиот двор, а не на Аристотеловата. Аристотел останал на македонскиот двор до стапувањето на Александар на престолот на Македонија, но неговата наставничка мисија траела најмногу уште три години.
Младиот владетел и покрај подучувањата од Аристотел останал варварин, се научил да ја почитува културата на Хелада и сонувал за распространување на таа култура на Исток. Меѓутоа, Александар ја потценувал тромоста и отпорната сила на источниот дух, а и големината и длабочината на источната култура. Квантитетот на Азија излегол премногу крупен спрема квалитетот на Хелада. Во моментот на најголемата слава, во Александар победил духот на Истокот. Тој покрај повеќето жени се оженил и со ќерката на Дариј III, ја зел персиската круна и се облекувал како персиските кралеви, го вовел во Европа источниот поим „крал по милост Божја“ и најпосле ја запрепастил Хелада кога во величествен стил изјавил дека тој е бог. Хелада на тоа се смеела, а Александар се опивал до бесвест, која подоцна го довела и до смрт.
Доаѓање на власт
Александар станал крал на Македонија во 336 п.н.е., на дваесетгодишна возраст, по убиството на неговиот татко Филип II. Грчките градови како Атина и Теба, кои морале да му се покоруваат на Филип, виделе можност да си ја повратат целосната независност во доаѓањето на младиот крал. Александар на тоа брзо се спротивставил и Теба, која била најактивна против него, веднаш се предала кога тој со својата војска се појавил пред нејзините порти. По ова, грчките градови, на собирот кај Коринтскиот Провлак, со исклучок на Спартанците, го избрале за командант против Персија, како што претходно бил и татко му Филип.
Следната година (335 г. п.н.е.) Александар ги нападнал Тракијците и Илирите за да ја обезбеди северната граница на Македонија до Дунав. Додека тој победнички војувал на север, Тебанците и Атињаните повторно се побуниле. Александар реагирал веднаш и сурово: Теба, која давала најсилен отпор, била освоена со големо крвопролевање, градот бил разурнат, а неговата територија разделена меѓу останатите беотијски градови. Тебанците биле продадени во ропство, а само свештениците, потомците на поетот Пиндар, и приврзаниците на Македонија биле поштедени.
Падот на Персија
Армијата на Александар ги минала Дарданелите со околу 42.000 војници од Македонија, разни грчки градови-држави, како и платеници и пратеници од Тракија, Пајонија и Илирија. По почетната победа против персиските сили во Битката кај Граник, Александар го прифатил предавањето на провинциската престолнина и богатствата на градот Сардис, и продолжил по јонското крајбрежје. Кај Халикарнас (денес Бодрум во Турција) Александар успешно ја спровел првата од многуте опсади, принудувајќи ги своите противници — платеничкиот капетан Мемнон од Родос и Оронтобатес, персискиот сатрап од Карија, да се повлечат преку морето. Александар ја препуштил Карија на Ада, која била владетел на Карија пред да биде сменета од нејзиниот брат Пиксодарус. Од Халикарнас Александар продолжил во планинската Ликија и Памфилијската рамнина (близу денешна Анталија, Турција), преземајќи контрола над сите крајбрежни градови. Од Памфилија натаму, брегот немал позначајни пристаништа и затоа Александар продолжил кон копното. Кај Термес Александар го покорил, но не го нападнал Писидијскиот град. Во античкиот град Гордиум, Александар го одврзал дотогаш нерешливиот Гордиев јазол, загатка која според легендите била решлива само од идниот „крал на Азија“. Според една од приказните, тој едноставно го пресекол јазолот со сабјата. Според друга, го одврзал така што го извадил делот од двоколката околу кој бил врзан.
Армијата на Александар ги минала Цилицијските порти, ја сретнала и поразила главната персиска војска под команда на Дариј III во Битката кај Ис (денес во Турција, на границата со Сирија) во ноември 333 година п.н.е. Дариј бил принуден да побегне од битката откако неговата армија се распаднала, и бегајќи ги напуштил сопругата, двете ќерки, мајка му Сисигамбa и непроценлива количина на богатство. Подоцна, тој му понудил мир на Александар, предавање на сите земји кои овој веќе ги освоил и откуп од 10.000 таленти за своето семејство. Александар му одговорил дека бидејќи сега е тој крал на Азија, тој ќе решава за поделбата на земјата. Продолжувајќи по брегот на Средоземното Море ги освоил градовите Тир (во денешен Либан) и Газа по познатите опсади.
Во 332 година п.н.е. Александар се обидел да ја освои Нубија, но наишол на силна воена формација предводена од кралицата Кандас, па решил да ги упати своите сили кон Египет. Во таа 332 и следнатa 331 година, Александар бил добредојден како ослободител на Египет, кој до тогаш бил окупиран од Персија. Бил прогласен за син на Амон (египетски бог на сонцето, грчки: Зевс) од египетските свештеници во пророчиштето во оазата Шива во Либијската пустина. Оттогаш, Александар често се повикувал на Амон—Зевс како на свој татко, а неговата слика на кованите пари била со биковски рогови како симбол на божественоста. Ја основал Александрија во Египет, која подоцна, по неговата смрт, станала напреден главен град на Птолoмејската династија.
Напуштајќи го Египет, Александар продолжил кон Асирија и на 1 октомври 331 година п.н.е. го победил Дариј уште еднаш во Битката кај Гавгамела (веројатно близу до Мосул, денешен Ирак). Повторно Дариј бил принуден да побегне од бојното поле, но овојпат Александар го следел до Арбела, откаде овој пребегнал во Екбатана (денешен Иран).
Потоа Александар тргнал кон Вавилон. Од Вавилон, Александар се упатил во Суса, еден од главните градови на Персија, и го освоил неговото легендарно богатство. Испраќајќи ја главнината од својата војска кон главниот град на Персија Персеполис, Александар ги нападнал и освоил Портите на Персија (денес планината Загрос), а потоа побрзал кон Персеполис пред неговата војска да го опљачка богатството на градот. За време на нивниот претстој во градот, избил пожар во палатата на Ксеркс и се проширил низ остатокот од градот.
По освојувањето на Персеполис, Александар ја продолжил потерата по Дариј. Дотогаш, персискиот крал веќе бил заробен од Бес, неговиот бактријски сатрап и сонародник. Додека Александар наближувал, Бес наредил да го убијат Дариј, а потоа, прогласувајќи се за негов наследник под името Артаксеркс V, се повлекол во Средна Азија од каде организирал герилски напади против Александар. Со смртта на Дариј, Александар ја прогласил одмаздничката војна за завршена, и ги ослободил своите грчки и други сојузници од својата војска, но им дозволил на доброволците да останат како платеници.
Неговиот понатамошен тригодишен воен поход, прво против Бес, а потоа и против Спитамен, сатрап од Согдијана, го одвел Александар низ повеќе делови на денешен Авганистан и Таџикистан. Притоа, формирал повеќе градови со името Александрија, од кои некои постојат и денес, на пример Кандахар во Авганистан и Хуџанат во Таџикистан. Во тие походи, неговите противници биле поразени: Бес во 329, а Спитамен во 328 г. п.н.е.
Походот на Индија
После смрта на Спитамена и бракот со Роксана (Рошанак на бактриски), Александар ги зацврстува своите нови позиции во Средна Азија. Во 326 година п.н.е. Александар конечно е подготвен да се посвети на освојувањето на Индија. Александар ги повикува сите водачи на племињата од Гандара, територија на север од денешен Пакистан, да му се покорат и да тргнат со него. Амби, владетелот на Таџила, чие кралство се простирало од Инд до Џелам, така и направил. Но водачите на некои кланови, како на пример Асапсиос и Асакеноис, познати во индиските текстови како Ашвајани и Ашвакајани (имињата асоцираат на природата на нивните заедници, на санскритски јазик Ашва значи коњ), одбиле да се покорат.
Александар лично ја преземал командата над штитоносците, пешадијата, стрелците, Агријанците и коњаниците, и со нив тргнал во напад на кланот Аспасиос во долините Алишанг и Гуреа, како и на кланот Асакеноис во долините Сват и Бунер. Според современите историчари, било доста тешко за Александар да ги покори овие племиња, меѓу кои племињата Масага и Аорну дале силен отпор. Посебно драматични биле борбите со кланот Аспасиос, во кои Александар бил ранет во рамото со копје, но сепак кланот ја загубил битката. 40.000 воини биле заробени.
Асакеноисите му се спротивставиле на Александар со армија од 30.000 борбени кочии, 38.000 пешадија и 30 слонови. Тие се бореле храбро и пружиле силен отпор во многу утврдени места како што биле градовите Ора, Базира и Масага. За да се скрши жестокиот отпор кај утврдувањето Масага биле потребни неколку дена жестока и крвава битка во која Александар бил сериозно ранет во потколеницата. Кога поглаварот на Масага загинал во битката, командата над неговата војска ја презела неговата мајка Клеофис, која исто така била цврсто решена да ја брани својата татковина до последниот здив. Примерот со Клеофис кажува дека во битката исто така била вклучена и женската популација на утврдувањето. Александар за да ја совлада Масага морал постојано да врши дотур на свежа војска со цел да го одржи моралот на својата војска. Според Куртис, Александар не само што ја уништил војската и останатите жители на Масага тој исто така го разрушил до темел, го пеплосал градот. На сличен начин својот бес подоцна Александар го искажал и на Ора, следното упориште на Асакеносите.
При крајот на битките кои ги водел Александар во Масага и Ора, голем број на Акакеносите се префрлиле во утврдувањето високо во планините наречено Аорнос. Александар постојано бил зад петици на овие трупи. Само после четири дневна крвава битка Александар го заземал и ова утврдување кое се сметало за неосвоиво. Пустошења како во Масага се повториле и во Аорнос.
Пишувајќи за битките на Александар против Асакеносите, Виктор Хансон вели: „Иако им ветил на опколените Асакеноси дека ќе им ги поштеди животите ако се предадат, тој ги погубил сите војници кои биле заробени. Нивните упоришта во Ора и Аорнус исто така биле разрушени.“
Сисикотос, кој му помогнал на Александар во овие битки, подоцна бил назначен за владетел на Аорнус.
Откако го совладал Аорнус, Александар ја преминал реката Инд и влетал во битка против Пор, владател на територијата Пенџаб во Битката кај Хидасп во 326 г. п.н.е.
После победата, Александар бил импресиониран од храброста на Пор во битката, па затоа влегол во сојуз со него назначувајќи го за управител на неговото кралство, дури и придодавајќи му во владение и територии кои претходно Пор не ги владеел. Потоа Александар изградил два нови града, од кој едниот го именувал Букефал, во чест на неговиот коњ кој го донел него до Индија а загинал во Битката кај Хидасп. Александар продолжил со освојувања на сите утврдувања покрај реката Инд.
Источно од кралството на Пор, близу до реката Ганг, се наоѓало моќното царство на Магада под владение на династијата Нанда. Стравувајќи од судир со уште една моќна индиска војска, изморена од повеќегодишните воени походи, војската на Александар запира кај реката Биас одбивајќи да маршира понатаму кон исток. Така оваа река ја означува и границата до каде војската на Александар продрела на исток.
Александар, после состанокот со неговиот офицер Коенус, бил убеден да се откаже од понатамошни походи и да се вратат назад. Александар бил приморан да сврти на југ. На патот кон југ војската се судрила со кланот Мали, (во денешно време Мултан). Кланот Мали бил еден од највоинствените кланови во Индија во тој период. Но војската на Александар после жестоките битки го покорува кланот Мали. Во едне од налетите на утврдувањета Александар бил сериозно ранет од стрела. Неговата војска, мислејќи дека нивниот крал е мртов, ја зазема тврдината и го искалува својот бес врз заробениците. . После ова, Мали бил окупиран од војската на Александар, а главницата продолжила со движење. Поголемиот дел од својата армија Александар ја насочува кон Карманија (во денешно време јужниот дел на Иран) на чело со генералот Кратер, а еден дел гради флота за да го истражи Персискиот Залив под водство на адмиралот Неарх, додека со останатиот дел од војската се враќа назад во Персија по јужната рута низ пустината Гедрозија (во денешно време дел од јужен Иран и Макран во јужен Пакистан). Патувањето низ пустината траело околу 60 дена и во текот на нејзиното поминување умира околу 3/4 од Александровата војска.
Александар дел од своите сили оставил во Индија. На територијата на Инд, тој го именува неговиот офицер Пејтон како сатрап, позиција која тој ја задржал следните десет години сè до 316 г. п.н.е., а во Пенџаб тој го оставил генералот Еудемус како командат на војската под владение на Пор и Таџили. Еудемус станува господар на Пенџаб после смртта на овие двајца. И двајцата владетели (Пејтон и Еудемус) се враќаат на запад во 316 г. п.н.е. со нивната војска, а на нивно место Чандрагупта Мауриа го формира царството Маурија во Индија.
По походот во Индија
Патувајќи кон Суса, Александар открил дека многу од неговите сатрапи и воени управници лошо се однесувале во негово отсyство и казнил со смрт извесен број од нив за пример. Во знак на благодарност, ги платил долговите кон војниците и објавил дека ќе ги испрати постарите и осакатените ветерани назад во Македонија под водство на Кратер. И покрај тоа, војската се побунила во градот Опис, одбивајќи да биде испратена назад и критикувајќи ги неговите новоусвоени персиски обичаи, како и воведувањето на персиски офицери и војници во војската. Александар ги погубил водачите на бунтот. Во обид да воспостави трајна слога помеѓу македонските и персиските граѓани, организирал и масовна венчавка помеѓу македонските офицери и персиските и други благороднички од Суса, но изгледа мал број од тие бракови траеле повеќе од една година.
Неговите обиди да ги обедини македонската и персиската култура вклучувале и македонска воена обука за персиските момчиња. Повеќето историчари веруваат дека Александар ја усвоил и титулата Шаханшаш (што значи „Крал на кралевите“).
Се мисли и дека Александар сакал да го освои и присоедини и Арапскиот Полуостров, но оваа теорија не е потврдена. Се претпоставувало и дека Александар може да се упати на запад и да ги нападне Картагина и Италија.
По патувањето во Екбатана за да го преземе најголемиот дел од персиското богатство, неговиот најдобар пријател, и веројатно љубовник, Хефестион умрел од болест, или можеби од труење. Александар тагувал по умрениот пријател 6 месеци.
Смрт и наследство
На 10 или 11 јуни 323 г. пр. н. е, Александар починал во Вавилон. Тоа било само еден месец пред да наполни 33 години. Постојат различни теориии за причините на смртта. Некои сметаат дека Александар бил отруен од синот на Антипатер или од некој друг. Друга теорија е дека починал после пијанствата претходните денови. Други сметаат дека починал од маларија од која се има заразено во 336 г. п.н.е.
[[Податотека:Diadochen1.png|thumb|right|float|300px| Поделба на царството на Александар
Други држави
]]
По смртта на Александар Македонски, дошло до кавги за престолот на империјата по што избувнале низа војни на дијадосите, кои довеле до формирање на неколку стабилни империи:
Личен живот
Александар бил опишан од страна на Аријан како „силен, убав командант со едно око темно како ноќта и едно сино како небото“. Полулегендарната Александарска романса, исто така, укажува на тоа дека Александар имал хетерохромија: дека едното око му било темно, а другото светло. Британскиот историчар Питер Грин обезбедил опис на изгледот на Александар врз основа на својот осврт на статуите и некои древни документи: „Очите (едно сино, едно кафено) откриле росен, женски квалитет. Тој имаше светол тен и суров глас“.
Александар се оженил двапати: со Роксана, поради љубов; и со Статејра II, персиската принцеза и ќерката на Дариј III од Персија, од политички причини. Се верува дека тој имал два сина, Александар IV Македонски од Роксана и, можеби, Херакле Македонски од Барсина.
Сексуалноста на Александар е предмет на шпекулации и контроверзии. Аелиан напишал за посетата на Александар во Троја, каде што „Александар го украси гробот на Ахил, а Хефестион на Патрокле“, имплицирајќи дека Хефестион бил сакан на Александар, на ист начин како што Патрокле бил на Ахил. Иако зборот eromenos (старогрчки за сакан) не мора да има сексуално значење, најверојатно Александар бил бисексуалец, што во неговото време не било контроверзно.
Освен жени, Александар имал многу повеќе женски придружници. Грин посочува дека, во контекст на периодот, Александар формирал доста силни пријателства со жени, вклучително и Ада од Карија, која го посвоила, па дури и мајката на Дариј, Сисигамба, која наводно починала од тага откако слушнала за смртта на Александар.
Значењето на Александар Македонски
Александар Македонски постои како митска личност во митовите на многу европски, азиски и африкански народи.
Мислењата за Александар Македонски се поделени. Од една страна, според Монтескје, Александар не е освојувач од римски тип, кој освојува за да уништи, туку напротив, тој е војсководец кој освојува за сè да сочува; и тој не одел во војните само за да покорува, туку за да ослободува. Од друга страна, за него постојат и негативни коментари од некои значајни личности: така, поетот Лукан го нарекувал Александар Македонски „среќниот пљачкаш“ (felix praedo), додека Сенека го нарекувал „лудиот Александар“ и „разбојник и пустошник на народите“ (latro gentiumgue vastator). Исто така, во својата поема „Áladerrida“, полскиот поет Тадеуш Ружевич пишува дека Александар Велики повеќе бил „parvus“ (мал) отколку „magnus“ (голем).
Александар Македонски како тема во уметноста и во популарната култура
Александар Македонски е честа тема во уметноста и во популарната култура, како:
Надворешни врски
__ИНДЕКС__
Народен музеј на Словенија
Народен музеј на Словенија (Narodni muzej Slovenije) ― музеј кој се наоѓа во Љубљана, главниот град на Словенија. Се наоѓа во средиштето на градот во близина на Градскиот парк Тиволи. Заедно со Природонаучниот музеј на Словенија, сместен во истата зграда, Народниот музеј на Словенија е најстарата научна и културна установа во земјата. Музејот располага со голема збирка на археолошки артефакти, стари монети и банкноти (во Одделот за нумизматика на приземјето) и изложби поврзани со применетата уметност. Во 2021 година го добил Златниот орден за исклучителни заслуги од претседателот на Словенија, Борут Пахор.
Историја
Музејот бил основан во 1821 година како „Музеј на недвижности на Крањска“ (Krainisch Ständisches Museum). Пет години подоцна, австрискиот император Франц I решил лично да го спонзорира музејот и наредил негово преименување во „Покраински музеј на Крањска“. Во 1882 година, музејот бил преименуван во „Покраински музеј на Крањска - Рудолфинум“ во чест на престолонаследникот Рудолф. По создавањето на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците, името било сменето во „Народен музеј“. Во 1923 година, етнографските збирки што ги поседувал музејот биле отстранети и ставени во новиот Словенечки етнографски музеј, а во 1933 година голем дел од неговите ликовни дела биле преместени во Националната галерија на Словенија. Во 1944 година, Природонаучниот музеј на Словенија (тогаш познат како Музеј на природни науки) станал самостоен и покрај тоа што се наоѓал во истата зграда. Во 1953 година, поголемиот дел од архивите биле преместени во Груберовиот дворец.
Градба
Главната зграда на Народниот музеј се наоѓа блиску до зградата на словенечкото Собрание и словенечкото Министерство за надворешни работи, додека Љубљанската оперска куќа стои веднаш спроти него на истиот плоштад. Изграден бил во неоренесансен стил од мајсторот Вилхелм Трео во соработка со Јан Владимир Храски помеѓу 1883 и 1885 година. Трео најмногу ги следел плановите на виенскиот архитект Вилхелм Рецори.
Внатрешноста била дизајнирана од Храски, а таванот на главната сала бил украсен со медалјони од сликарите Јанез и Јуриј Шубиц. Тие биле направени во 1885 година. Јанез Шубиц ја нацртал главната алегориска слика на Крањска како заштитник на уметностите и науката, додека Јуриј Шубиц нацртал четири портрети на познатите Крањци: Јохан Вајхард фон Валвасор, Валентин Водник, Зигмунд Херберштајн и Зигмунд Зојс. Сликата на Јанез била направена со масло на дрво, додека портретите биле направени со масло на свеж малтер. Сликарите ги следеле предлозите на нивниот учител Јанез Волф. Просторот меѓу медалјоните го украсил Карел Липовшек.
Зградата била свечено отворена на 2 декември 1888 година. Во Словенија, ова било првата зграда користена исклучиво за културни цели. Бронзен споменик на крањскиот полимат Јохан Вајхард фон Валвасор, дизајниран од вајарот Алојз Гангл, бил поставен пред музејот во 1903 година.
Востаник (весник)
Востаник — македонски неделен илегален весник, орган на Окружниот комитет на КПЈ за територијата на западна Македонија, која била под италијанска окупација, на македонски јазик. Бил печатен на партиската техника на Окружниот комитет на КПЈ и растуран во Западна Македонија под италијанска окупација. Се печател во Тетово, од декември 1942 до февруари 1943. Содржините се во функција на мобилизација на членството и населението во НОБ. Прв ја објавил веста за Првото заседание на АВНОЈ (бр. 2 од 24 декември 1942). Излегувал со прекини. Сочувани се само првите три броја. Првиот број излегол на 3 декември 1942 година.
343 Остара
343 Остара — вообичаен астероид од главниот појас.
Црква „Преображение Христово“ - Нивици
Преображение Христово (Ασκηταριό Μεταμόρφωσης) — средновековна пештерна црква во преспанското село Нивици, Егејска Македонија. Влегува во состав на Леринско-преспанско-еордејската епархија на Цариградската патријаршија, под управа на Грчката православна црква. Изворно ѝ припаѓала на Охридската архиепископија.
Изградена е во XIII век во мала пештера во живописен залив на Преспанското Езеро. Претставува мала сводеста црква, иако дел од храмот денес се наоѓа во Леринскиот археолошки музеј. Има остатоци од живопис и од стари монашки ќелии. Близу до црквата се наоѓаат живеалиштата на испосниците.
Во 1962 г. црквата е прогласена за споменик на културата.
Андреас Везалиус
Андреас Везалиус (-) — белгиски анатом.
Животопис
Везалиус е роден во Брисел, а подоцна се преселил во Италија, каде што станал професор по хирургија и анатомија на Универзитетот во Падова. Сецирал погубени злосторници и направил анатомски цртежи на кои ги исправил грешките на претходните анатоми, вклучувајќи го и Гален. Во 1544 година станал лекар во дворецот на Шарл V, владетелот на Светото Римско Царство на грчкиот остров Закинтос.
2009 во кошарката
2009 година во кошарката содржи некои значајни настани.
Брисел
Брисел (француски: Bruxelles; холандски: Brussel) е главен град на Белгија. Овој град отсекогаш претставувал раскрсница на јазици и култури по што заслужено е претворен во главен штаб на Европската Унија, НАТО и други Европски институции. Метрополата на Брисел содржи 2090000 жители.
Потекло на поимот
Името на градот доаѓа од старохоландската сложеница Bruocsella, каде зборот „bruoc“, значи мочуриште, а зборот „sella“ значи дом. Тоа значи дека преводот на името на градот би бил „дом во мочуриштето“.
Името Брисел денес најмногу се користи за да се опише град-регион чиј службен назив е Регион на главниот град Брисел. Самиот регион е поделен на 19 општини, кои не се споени. Главната општина во тој регион се вика Град Брисел кој се состои од строгиот центар на градот (Пентагон или Вајфхок) и неговото урбано проширување. Останатите 19 општини се наоѓаат околу центарот на гардот и заедно претставуаат една урбана средина од преку милион жители и стотина четврти.
Самиот град-регион е еден од три сојузни региони во Белгија. Изразот Брисел, надвор националните рамки често се користи како би се означиле европските институции, најмногу Европска комисија.
Според белгијскиот устав (член 194), град Брисел е главен град на Белгија и седиште на белгиската сојузна влада. Неслужбено името на градот се корсити и како би се означило урбаното подрачје кое се простира и надвор од службените граници на Бриселскиот регион.
Формирање на градот
Официјално датумот за основање на градот се сместува некадеоколу 979 година, кога војводата Карло Лотаргијски ја преместил реликвијата Св. Гудуле од Мерсел во капелата Св. Гаугериј која се наоѓача на брегот на реката која подоцна ќе стане остров Св. Гаугериј. Царот Отон II го дал на Карло, кој бил син на францускиот крал Луј IV, војводство на Доња Лотаргија, а тој на тоа место изградил прва постојана населба.
Околу 1000 година Брислеската грофовија е дадена на лебенскиот гроф Ламберт I, а во 1047 година, во владеењето на Ламберт II, првпат се споменува името на градот.
Список на државни водачи во 98 година
Ова е список на државни водачи во 8 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Брисел
Средновековен Брисел
Во почетокот на 12 век, трговијата станала важен фактор во развојот на Западна Европа. Поради својата положба на реката Зене, Брисел станал трговски центар. За развојот на градот во тоа време сведочи и изградбата на Катедралите Св. Миховил и Гудуле во 1225 година. Околните мочуришта тогаш биле исушени, како би се направило место за идното проширување на градот кој тогаш имал само 30.000 жители. Во 11 век градот ги добил своите први ѕидини. Во тој период левенските грофови станале брабантски војводи.
Список на државни водачи во 98 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Брисел
Средновековен Брисел
Поради забрзаното ширење на градот, помеѓу 1356 и 1383 година, подигнати се бриселските ѕидови. несе овие ѕидини се заменети со мрежна улица во цантарот на градот. Во 15 век бил именуван првиот градоначалник и градските советници.
Во 1488 година во градот избила војна, а наредната година и епидемија од чума. По Максимилијановата смрт, нговата ќерка Маргарета станала главна гувернерка на Холандија и во 1507 година го преместила главниот град во Мехелен.
Модерен Брисел
Како главен град на нова држава, Брисел привлекол голем број жители, бидејќи бил управен и индустриски центар на земјата. Тогаш во градот пристигнале голем број француски бегалци. Со оглед на тоа дека францускиот тогаш бил јазик на дворот, градот полеа станал мнозински франкофон. Слободниот белгиски универзитет е формиран во 1834 година, а подоцне преименуван во Слободен факултет во Брисел.
Во новата држава градот добил на меѓународно ниво, па така во 1927 година, ја угостил Солвејската конфедерација и светските изложби од 1935 и 1958 година.
Градот после војната повторно доживел процут, посебно во шеесеттите години на XX век. Во ова време уште повеќе пораснала меѓунораодната важност на градот, и тој практично станал главен град на Европа. Станал седиште на Европска економска заедница во 1958 година, а во 1967 година и седиште на НАТО пактот. Денес градот е седиште на повеќе илјадници меѓународни организации и во него живее најголем број на дипломати по Њујорк.
Географија
Градот Брисел се наоѓа во средишниот дел на Белгија, помеѓу Фландрајската низина и Брабантското плато, на надморска височина помеѓу 15 и 100 метри. Реката протекува низ градо од југозапад кон североисток, меѓутоа, преку неа во 19 век и во XX век се изградени многу градби, па така таа денес практично и не се гледа.
Наводи
Брусэль
Brussel Bruselas Brysel Bruxeles Brüssel Briuselis Горад Брусель Brusel Brisel Brussel·les Бруссель crh:Brüksel Brusel Βρυξέλλες Bruselo Bruselas Brusela Brusselas Brussel Brussèles Brussel A' Bhruiseal Bruxelas Brussel (kota) Brussel kab:Bruxelles Bruxelles Bruxellae Brussel Bruxelles Briuselis Brisele Brussels Bruxelles Brüssel nov:Bruxelles Brussèlas Bruksela Brussel Brussel Brussels Brusel Брисел Brussels Брюссель Borseła Brussel Brussele (veye) בריסל
Нерв луталник
Нервот луталник претставува мешовит нерв кој излегува од продолжениот мозок. Се протега од черепот преку вратот и градната празнина доаѓа до абдоменот каде завршува. Во неговиот состав влегуваат моторни, чувствителни и парасимтапички влакна. Со моторните влакна тој ги инервира мускулите од голтникот, гркланот и мекото непце. За истите органи вагусот дава чувствителни влакна. Со прасимпатичките влакна тој ги инервира органите на градниот кош и абдоменот.
Герге Олах
Кариера за личен живот и музика
Пред да учествува во Х-Фактор, работел во јавниот сектор. Првпат дошол во третата сезона.
Дал
На крајот на 2014 година, Олах бол избрана да учествува на "Дал 2015", национална селекција на Унгарија за песна на Евровизија 2015. Песната стигнала до полуфиналето пред да биде отстранета.
Во декември 2015 година, тој бил најавен како еден од учесниците на „Дал 2016“. Тој повторно се обидел да ја претставува Унгарија на натпреварот за песна на Евровизија. Тој стигнал до финалето, а потоа и на суперфиналето, но не бил избран; таа чест ќе оди кај Фреди.
Олах, исто така, се натпреварувал во Дал 2017 како дел од групата Рома Соул. Тие биле елиминирани во полуфиналето.
Олах во моментов се натпреварува во Дал 2019.
Наводи
<references group="" responsive="">
Outlawz
Outlawz, познати и како Outlaw Immortalz, е американска рап група од Монтклер, Њу Џерси формирана од раперот Тупак Шакур во 1995 година по неговото ослободување од затвор.
Почеток
Outlaw е акроним за Operating Under Thug Laws as Warriors. Во поранешните години биле познати како Драмасајдал. Драмасајдал се појави за првпат во 1995 на албумот на Тупак Шакур, Me Against the World, на песните "Me Against the World и "Outlaw". Драмасајдал беа формирани со К-Дог (после Кастро), Јанг Холивуд (после Јаки Кадафи), Му (после Наполеон), и Биг Малком (после Е.Д.И. Мин).
Везениц
Везениц (Wesenitz) — река во сојузната покраина Саксонија, Германија, десна притока на Елба. Нејзината вкупна должина е 83 километри. Везениц ече низ туристичките области на Лужичките Гори и Саксонска Швајцарија. Нејзината име е изведено од лужичкиот јазик wjaz (брест).
Географија
Везениц извира близу Нојкирх (Лужица) и тече југозападно низ Бишофсверда, Гросдребниц, Штолпен и Дирерсдорф-Дитерсбах. Везениц се влева во Елба во близина на Пирна.
Туристички атракции
Замокот Штолпен е официјално документиран за првпат во 1222 година, кога бил во сопственост на Дрезденско-мајсенската епископија. Во 1559 преминал во сопственост на изборниот кнез на Саксонија. Славата на замокот потекнува од периодот 1716-1765, кога Августус Втори Силниот во замокот ја чувал својата љубовница Ана Констанција фон Брокдорф.
Винарија-Мал Св.Климент,Охрид
Винаријата Мал Св.Климент ја основа Будимир Соколовиќ и започнува со работа од 2010 година со локација во центарот на градот Охрид. Во 2016 г. Согласно законот за вино, извршена е регистрација како мал производител на вино со максимално дозволено годишно производство од 30.000 литри, што секако е доволно бидејќи годишното производство од 25.000 литри е во тие рамки. Во винаријата се произведува вино од локални и регионални вински сорти. Грозјето е од мали лозови насади од охридското виногорје. Насадите се мали, традиционални, за кои се грижи фамилијата Соколовиќ и локалните земјоделци од локалните села. Уникатната клима на охридскиот регион се одсликува и на карактерот на вината. Грозјето се бере рачно, со што се осигурува квалитетот на виното, а вината што се произведуваат се елегантни, направени со многу љубов и страст.
Везениц
Туристички атракции
Liebethaler Grund, „Портата на Саксонска Швајцарија“ е сликовита долина. Во близина на поранешната хидроелектрична централа може да се посети најголемиот споменик на Рихард Вагнер.
Винарија-Мал Св.Климент,Охрид
Производство и вински сорти на грозје
Ркацители - Една од најстарите живи сорти на грозје.Има повеќе од 4000 години. Потеклото е од Грузија. Во 50-те години е донесена во Македонија. Белото вино во главно се произведуваат од бели видови на грозје, иако тоа не мора да биде правило.
Раденска
Историја
Развојот на стопанското друштво за минерална вода започнал во Раденци во 1869 година, кога Карл Хен, сопственик на земјиштето, ги наполнил првите шишиња минерална вода. До крајот на векот, друштвото продало над 1 милион шишиња.
Винарија-Мал Св.Климент,Охрид
Производство и вински сорти на грозје
Амфора - уникатно розе вино од античката сорта Памид. Потекнува од 4 или 5 век П.н.е. е од Тракија, денешна Бугарија. Традиционално застапена во охридскиот регион. Амфората е произведена според најстарата позната метода од античко време, во глинени амфори од 500л вкопани во земја. Ферментацијата се одвива во самата амфора и сè додека трае ферментацијата неколкупати дневно се промешува комината. Виното одлежува уште 4 месеци заедно со комината така што зрната и лушпите паѓаат на дното на амфората на тој начин се прави и природна филтрација на виното. По 5 месеци виното се источува и флашира.
Раденска
Три срца
Брендот за минерална вода Раденска три срца (Раденска три срца) е во употреба од 1936 година. Дизајниран е во 1931 година од илустраторот Милко Бамбич. Според авторот, трите срца симболизирале три поранешни народи на Кралството Југославија: Србите, Хрватите и Словенците.
Спонзорство
Друштвото е насловен спонзор на велосипедистичката екипа во УЦИ Континентал,.
Винарија-Мал Св.Климент,Охрид
Производство и вински сорти на грозје
Вранец Барик - Вино од сортата Вранец претставува засилено вино кое е зреено во дабови бочки кои се направени од македонски даб. Барикирање е процес во производство на вината во текот на кој виното одлежува во дрвени, исклучиво дабови садови, со благо спалена внатрешност, со волумен од 225 литри.Само таквите буриња, кои се дабови, благо спалени и 225 литарски се нарекуваат барик буриња.Во последните 20 години на XX век,барикирањето станува многу популарен метод низ светот. Виното одлежува во барик буриња со цел да созрее на одреден начин, а со тоа побрзо да му се стабилизира темнината и бојата и да добие одредена арома.Тоа се најчесто аромите на ванила, праска, чад, тутун, цимет и каранфилче, печен лешник, карамела итн.Најпознатите дабови барик буриња се произведуваат во Франција, Северна Америка и Славонија во Хрватска.
Милхаузен
Милхаузен (службено Милхаузен/Тирингија; Mühlhausen) или Mühlhausen/Thüringen; од 1975 до 1991 година познат како Милхаузен Томас-Минцер-Штат) — град во округот Унштрут-Хајних, во сојузната покраина Тирингија, Германија. Претставува административно седиште на округот Унштрут-Хајних и е сместен на реката Унштрут.
Винарија-Мал Св.Климент,Охрид
Производство и вински сорти на грозје
Охридско Куве - традиционална мешавина од шест вински сорти како доминатна сорта е памид, а има и 'pкaцители, смедеревка, вранец, прокупец и црн мускат.
Милхаузен
Местоположба
Милхаузен се наоѓа во географското средиште на Германија, кое се наоѓа во северозападниот дел на Тириншката Котлина. Градското подрачје се граничи на запад со Хајних и на север со Оберајхсфелд.
Соседни општини
Соседни општини се Ментерода на север, градот Нотертал-Хајлингер Хеен и Кернер на исток, Унштрут-Хајних и Фогтај на југ, Родеберг на запад, како и Анроде и Унштрутал на северозапад.
Винарија-Мал Св.Климент,Охрид
Производство и вински сорти на грозје
Мускат-Мускат е всушност една цела фамилија на бели сорти кои заедно се одликуваат со силна и лесно препознатлива зачинска и цветна арома. Најпознати се Мускат отонел, Мускадет, Бел Мускат, Жолт Мускат...
Прокупец- Автохтона сорта од Жупа во Србија, долго погрешно користена само за купажа и добивање на евтини индустриски вина. Со внимателно одгледување (ограничен род) и со винификацијата може да даде врвно вино со овошен (слива, црно овошје) и зачинско-земјен карактер. Во последно време често се купажира со каберне и мерло.
Охридско Црно - Уникатно суво црвено вино од автохтоната сорта Охридско црно, која е застапена само во Охридско - преспанскиот регион.
Милхаузен
Историја
Во текот на реформацијата, Милхаузен станал едно од главните седишта на Анабаптистите. Радикалниот реформатор Томас Минцер проповедал во Црквата Света Богородица во 1525, а подоцна бил заробен во близина на градот и погубен во градот.
Јохан Себастијан Бах бил оргулист во црквата Диви Бласи од 1707-1708. Помеѓу делата кои Бах ги компонирал додека живеел во градот е празничната кантата Gott ist mein König за изборот на новиот совет во 1708.
Внатрешните борби и оштетувањата во текот на Триесетгодишната (1618–1648) и Седумгодишната војна (1756–1763) ја намалиле важноста на Милхаузен. Во 1802 ја загубил независноста и преминал во посед на Прусија. Во 1807 бил припоен на Кралството Вестфалија, но во 1815 повторно станал дел од пруската покраина Саксонија.
Од 1944 до март 1945 се наоѓал женски камп за принудна работа надвор од градот (дел од кампот Бухенвалд). Жените биле депортирани во април 1945 во Берген Белзен.
Градски совет
Советот на градот Милхаузен се состои од 36 избрани членови и градоначалникот. На локалните избори на 26 мај 2019 година биле добиени следниве резултати:
Градоначалник
Градоначалникот Јоханес Брунс (SPD) бил избран во првиот круг на 22 април 2012 година со 53,3% од гласовите. Во април 2018 година бил повторно избран со 62,7%.
Збратимени градови
Милхаузен е збратимен со следниве градови:
Косово Дабје
Косово Дабје — село во Општина Делчево.
Историја
Селото Косово Дабје не е многу старо село. Порано името на ова село било Шопје, но подоцна е променето во Косово Дабје, од непознати причини.
Население
Во 2002 година, во селото живееле 21 жител, Македонци.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 5 жители, од кои 5 лица без податоци.
Родови
Според истражувањата на Бранислав Русиќ во 1953 година, родови во селото:
Самоуправа и политика
Во селото постои избирачкото место бр. 0597 според Државната изборна комисија, сместени во просториите на основното училиште.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 15 гласачи.
Голема кула (Лерин)
Голема кула (Μεγάλος Κουλές) — поранешна станбено-одбранбена кула во градот Лерин, Егејска Македонија.
Местоположба
Кулата се наоѓала на денешната улица „Траки“ во историското Арнаутско Маало.
NGC 130
NGC 130 — елиптична галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 130 се споменува и како MCG 0-2-52, CGCG 383-29.
Откривање
Објектот е откриен на 4 ноември 1850 година од страна на Вилијам Парсонс, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 72 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 130 е од видот E-S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,4 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,4 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 130 има привидни димензии од 0,7' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 29 м 18,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 2° 52' 16". Положбениот агол на објектот е во износ од 52°.
Други поделби
Проучување на NGC 130 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 1794. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 216; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 6. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 591.
Диви суштества (филм)
Диви суштества (англиски: Fierce Creatures) е британско-американски филм од 1997 година, во режија на Фред Шеписи и Роберт Јанг. Главните улоги ги толкуваат: Џон Клиз, Мајкл Палин, Кевин Клајн, и Џејми Ли Кертис.
Содржина
Мултинационалната компанија „Октопод“ купува една пропадната британска фирма, која раководи и со една зоолошка градина. Новиот сопственик на зоолошката градина воведува нова политика, насочена за зголемување на заработувачката. За таа цел, сопственикот на „Октопод“ ги поставува својот син (експерт за маркетинг) и младата менаџерка за односи со јавноста да ја водат зоолошката градина. Новата политика на раководење не им се допаѓа на чуварите, кои со сите сили се борат против неа. Истовремено, синот на сопственикот, не само што раководи со зоолошката градина, туку и краде пари од неа, а таткото дознава за тоа...
Симпсонс на Стренд
Симпсонс на Стренд (англиски: Simpson's-in-the-Strand) — еден од најпрочуените традиционални англиски ресторани во Лондон и дом на шахот во XIX век.
Ресторанот се наоѓа на славната улица Стренд (The Strand) и е дел од зградите на Савој, во чиј состав е веројатно најпознатата гостилница на светот, хотелот Савој. Го посетиле и во него играле речиси сите врвни шахисти од XIX век, меѓу кои и Вилхелм Штајниц, Пол Морфи, Емануел Ласкер, Јоханес Цукерторт и Зигберт Тараш. Во 1851 година, во ресторанот била одиграна и познатата „Бесмртна партија“, меѓу Адолф Андерсен и Лионел Кизерицки. Во локалот биле одиграни и силните турнири во 1883 и 1899 година, а во меѓувреме и првиот меѓународен турнир во женска конкуренција, кој бил одигран во 1897 година.
Почетни години
На сегашното место најпрвин се наоѓала гостилницата Fountain Tavern, кој бил седиште на славната книжевна група Кит-кет клуб, но била заменета со локалот Grand Cigar Divan од страна на Семјуел Рајс кој започнал со работа во 1828 година. Ова набргу станала просперитетна кафеџилница, речиси клуб, каде лондонските господа плаќале членарина од една гвинеја годишно. Гостите пушеле, лежерно ги читале своите весници и играле шах додека се потпирале на дивани.
Уште од почетокот местото било популарно собиралиште за љубителите на шахот и често се играле партии против околните места со помош на изнајмени гласници. Локалот Grand Cigar Divan, набргу станал шаховски дом во Англија.
Во 1848 година, Рајс се заортачил со ресторатерот Џон Симпсон и го прошириле просторот, преименувајќи го локалот во Simpson's Grand Divan Tavern. Наскоро местото станало еден од врвните ресторани во Лондон познат по користење на исклучиво британски продукти: говедски бифтеци и овчи плешки послужени во троли со сребрени ѕвона (некои од нив се користат и ден денес), кои се режат на маса за секој засебен гостин. Местото станало добро позната атракција и привлекувала видни луѓе како Чарлс Дикенс, Вилијам Гладстон и Бенџамин Дизраели.
Кратко пред неговата смрт во 1864 година, Џон Симпсон му го продал ресторанот на Едмунд Вилијам Кети и друштвото било преобразено во друштво со ограничена одговорност. Во 1898 година, Ричард Дојл Карт, претставник на хотелот Савој се стекнал со сопственоста на ресторанот. Но, тој починал во 1901 година, па сопственоста ја наследил неговиот син, Рупер Дојл Карт.
Прва половина на XX век
На почетокот на 1939, непосредно пред избувнувањето на Втората светска војна, групацијата Савој предложила отворање на сличен ресторан, во близина на плоштадот Лестер, за чиешто остварување биле потребни повеќе години. За време на војата, Симпсонс бил погоден од недостатокот на месо, особено на говедско и овчо месо. Делумна погодност претставувала спогодбата за снабдување со срнечко месо од Шкотска, како и харинга. Како и сите луксузни ресторани, Симпсонс бил присилен од правилото коешто важело за време на војната, а според кое највисоката цена на еден оброк може да изнесува 5 шилинзи.
Повоен период
По војната, Симпсонс бил погоден од штрајк на вработените, како поддршка на отпуштен келнер од хотелот Савој. Работата станала толку сериозна, што била покрената владина истрага. Со донесувањето на пресудата за овој спор, следниот голем момент во развојот на ресторанот претставувало оживувањето на предвоениот план за отворање на сличен ресторан на плоштадот Лестер.
Во 1994 година, во ресторанот започнал да се служи и доручек.
Симпсонс само од неодамна дозволува жени да ја користат прекрасната панелирана сала на приземјето за време на ручек. Претходно, дамите ја користеле просторијата на првиот кат, која е посебно украсена со пастелни бои. На првиот кат, исто така се наоѓа и велелепната доцновикторијанската соба за банкети која удобно сместува над 100 гости. На приземјето има и уште една соба за банкети во посовремен стил од 1930-тите. Ресторанот има и два популарни коктел-бара.
Симпсонс и шахот
Како што Вимблдон се смета за седиште на тенисот и Лордс седиште на крикетот, Симпсонс е еквивалент во шахот. Речиси сите врвни играчи од XIX век имаат играно таму. Некои од нив се Вилхелм Штајниц, Пол Морфи, Емануел Ласкер, Јоханес Цукерторт и Зигберт Тараш.