cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Державин (награда)
2017
Жирито оценува дека новата поетска книга на Василе Димески се одликува со кохерентност и постапност во развивањето на епската слика, со што во својата интегралност таа се прима како поема со тревожни акценти на соочувањето со драмата на постоењето и подвигот да се остане над таквата ситуација.
„Стихозбирката ’Ноќва душава си ја изедов‘ од Василе Димески освојува со својата енергија и импулсивност, со свежината на кажувањето и со својата оригиналност како поетски проект. Станува збор за книга мудра, длабока и едноставна“, стои во одлуката за доделување на наградата „Державин“.
Свеченото врачување на наградата „Державин“ на Василе Димески се одржи во Битола на 13 октомври, во 19:00 часот, во организација на ДПМ и на Меѓународниот Славјански универзитет „Гаврило Романович Державин“, кој е дарител на паричниот износ за ова признание.
Лазар Дојамов
Лазар Дојамов, исто наречен Баровишки (Μπαροβίτσαλης), Дујама (Δουγιάμα) или познат како Лазос Доjaмас (Λάζος Δογιάμας, или Λάζος Δογιάμα), бил од македонско потекло кој застанал на страната на грчката кауза и учествувал во борбата за Македонија како андартски капетан. Борбата за Македонија.
Во ВМОРО
Лазар е роден во семејството на Христо и Гилја Ангелики Дојамови во гуменџиското село Баровица, денес во Кастанаери, Грција. Знаел да пишува на бугарски и грчки јазик. Лазо имал тројца браќа - Гоно (Гонос), Димитар (Митрос) и Трајан (Трајанос), како и една сестра Марија.
Трајан станал нелегален и се вклучил во чета на Македонската револуционерна организација, а подоцна му се придружил и Лазар.
Турците ги уапсиле Гоно и Димитар, меѓутоа тие успеале да изабегаат и да се приклучат на своите браќа.
Грчки војвода
Со засилувањето на грчката вооружена пропаганда, Лазар со своите браќа Димитар и Гоно и влегле во андартската чета на Михаил Мораитис (капетан Кодрос).
На 19 мај 1905 година четата на капетан Мораитис дошла во судир со аскерот меѓу Црна река и Баровица. Во бворбата загинале Мораитас и неговиот заменик Спирос Франгопулос, а повеќето од андартите биле заробени.
По уништувањето на оваа чета, Кодрос Лазар Дојамов станал самостоен капетан и заедно со четата на Христо Карапанос ја обиколувал Пајак планина.
Во околината на Ениџевардарското Езеро, Лазар со својата чета од 7 души првпат се појавил на 3 ноември 1905 година и започнала борбата со Апостол Петков. Во летото 1906 година Лазар го убил турскиот бег Ќосе Емин кој имал врски со Македонската револуционерна организација.
Власта го уапсила неговиот брат Трајан кој сѐ уште ја држел страната на Македонската револуционерна организација, а подоцна бил интерниран во Софија и таму Трајан бил убиен поради неговата коресподенција со својот брат Лазар.
Лазар заминал во Софија да му помогне на својот брат но по убиството се вратил во Баровица и формирал нова андартска чета составена од родини и пријатели. На 8 јануари 1907 година Горгопик и почнал да агитира меѓу селаните да се откажат од Бугарската егзархија и да преминат кон Цариградската патријаршија.
Во почетокот Лазар имал потешкотии да го убеди Елиномакедонскиот комитет дека не е на страната на македонското револуционерно движење и во Кулакаија имал средба со Гоно Јотов и грчкиот конзул од Солун Александрос Мазаракис. Оваа средба била во мај 1907 година и за малку турските власти ќе ги фатела Лазар, Гоно Јотов и грчкиот конзул.
На 13 јули 1907 година четата на Лазар имала судир со аскерот во Баровица. Андартската чета на Лазар била предадена од јатакот на Апостол Петков-Христо Танче Кахајата.
Лазар и неговата андартска чета имала неколку борби со четите на Македонската револуционерна организација. На 15 март 1907 година имал борба со војводата Боре Саракинов, во ноември 1907 година имал сборба со Апостол Петков во селото Крива, во борбата бил ранет Димитар Дојамов, на 15 мај 1907 Лазар имал судир со војводата Тодор Георгиев, на 15 јуни 1908 со Ичко Василевски, а на 22 јуни 1908 година со Иван Гелев.
Во пролета 1908 година имал борба со четата на Тодор Груев. Заедно со четата на Лазар дејствувала и четата на брат му Димитар со псевдоним Бика.
По Младотурската револуција
По Младотурската револуција Лазар и Гоно Јотов се одвлечени од Елиномакедонскиот комитет во Атина.
Во септември 1910 година тие успеале да избегаат и да се вратат во Македонија, а таму веќе дошло до обнова на дејствувањата од страна на грчката вооружена пропаганда и Македонската револуционерна организација.
Дојмов со чета од 8 души се установил во околината на Гуменџе. Истовремено во периодот меѓу 2 и 9 мај четите на Македонската револуционерна организација имале два неуспешни обида за ликвидација на Гоно Дојамов, при вториот обид Гоно се спасил благодарение на грчката милиција од Гуменџе и четата на братму Димитар.
По смрта на Гоно Јотов во февруари 1911 година, Солунското конзулартство го испратило Лазар во Атина, меѓутоа тој во мај повторно избегал и се вратил во Македонија.
На 24 август 1912 година Лазар со двајца свои четници, се сретнал меѓу селата Баровица и Црна река со Ичко Димитров - војвода на Македонската револуционерна организација и неговиот четник Данко (Видов), целта на оваа средба било да се постигне договор за примирје, меѓутоа Лазар наишол на заседа во која загинал зедно со Атанасиос Бецос от Гуменџе.
Телче
Телче (словенечки: Telče) — населба во Општина Севница во централна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Долењска. Населбата сега е вклучена во Посавскиот статистички регион.
20. источен меридијан
20. источен меридијан — меридијан кој се протега од Северниот Пол преку Северноледениот Океан, Европа, Африка, Атлантски и Индискиот океан, Јужниот Океан и Антарктикот до Јужниот Пол.
20. источен меридијан образува голема кружница со 160. западен меридијан.
Дел од границите на Намибија со Боцвана и Јужна Африка се дефинирани од страна на меридијанот. Границата помеѓу Атлантскиот Океан и Индискиот Океан е дефинирана од страна на меридијанот. На меридијанот се дефинира источна граница на областа Нова Швабија со Земјата на Кралицата Мод, на Антарктикот.
Места
! scope="col" width="125" | Координати ! scope="col" | Држава, територија или море ! scope="col" | Белешки ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Северноледен Океан ! scope="row" | 🇳🇴 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Баренцово Море ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Атлантски Океан ! scope="row" | 🇳🇴 ! scope="row" | 🇸🇪 ! scope="row" | 🇳🇴 ! scope="row" | 🇸🇪 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Балтичко Море ! scope="row" | 🇦🇽 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Балтичко Море ! scope="row" | 🇷🇺 ! scope="row" | 🇵🇱 ! scope="row" | 🇸🇰 ! scope="row" | 🇭🇺 ! scope="row" | 🇷🇸 ! scope="row" | 🇲🇪 ! scope="row" | 🇦🇱 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Средоземно Море ! scope="row" | 🇬🇷 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Средоземно Море ! scope="row" | 🇱🇾 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Средоземно Море ! scope="row" | 🇱🇾 ! scope="row" | 🇹🇩 ! scope="row" | 🇨🇫 ! scope="row" | 🇨🇩 ! scope="row" | ! scope="row" | 🇳🇦 ! scope="row" | Граница 🇳🇦 / 🇧🇼 ! scope="row" | Граница 🇳🇦 / 🇿🇦 (Северен Кејп) ! scope="row" | 🇿🇦 ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Граница Атлантски Океан / Индиски Океан ! scope="row" style="background:#b0e0e6;" | Јужен Океан ! scope="row" | Антарктик
ЖС „Криволак“
Железничката станица „Криволак“ — железничка станица на железничкиот коридор 10 во селото Криволак, во јужниот дел на Македонија. Железничката станица се наоѓа на железничката линија Скопје — Гевгелија и на неа поминуваат регионалните домашни возови од Скопје кон Гевгелија, како и меѓународните возови Белград — Солун и Скопје — Солун.
Местоположба
Железничката станица се наоѓа на влезот на селото Криволак, во непосредна близина на реката Вардар, односно во самото нејзино течение, како што поминува и самата железничка линија.
Историја
Во последната деценија на век, грозјето од Тиквешијата започнало да се извезува во Србија, главно преку железничката станица сместена во Криволак.
Родопски конгрес
Родопскиот конгрес е конгрес на V-ти Ахчелебиско-Скечански реон на Одринскиот револуционерен округ на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација, што се одржал на 5 и 6 јули 1903 година во месноста Свети Дух над село Карлуково кај денешниот град Смољан.
Спроведување на конгресот
Конгресот на Петрова Нива бил одлучил за отцепување на самостоен V-ти реон. Родопскиот конгрес ги дискутираал одлуките донесени на Петрова Нива и пријавени од Христо Караманџуков - единствениот претставник од Родопите, кој учествувал на конгресот на Петрова Нива. Разговарано било и за подготовката и тактиката на претстојното востание, потврдила се структурата на регионот, и се формиарле вкупно пет борбени простора. Конгресот избрал и Боево тело со претседател Пејо Шишманов, секретар Никола Данаилов и член Христо Караманџуков. Во склад со етничката структура на месното население, воената подготовка и недостатокот на оружје конгресот одлучил востанието во V-ти револуционерен реон да се ограничи главно со спроведување на саботажа акции.
Трајанка Мизрахи
Трајанка Мизрахи (Праведник, Кавадаречко, 24 мај 1921 — 24 јануари 1991) — македонска комунистка и првоборец. Носителка е на Партизанска споменица од 1941.
Животопис
Родена е во село Праведник, Кавадаречко на 24 мај 1921 година. Во 1941 година станала член на КПЈ како припадничка на македонското младинско движење. Од 7 мај 1943 година била борец во Тиквешките НОПО „Добри Даскалов“ и заменик политички комесар на Првиот баталјон на Деветтата македонска ударна бригада. По ослободувањето извршувала државни и општествени функции.
Ерменци во Македонија
Ерменците во Македонија (Հայերը Հյուսիսային Մակեդոնիայում) претставуваат помала етничка заедница која брои околу 300 луѓе. Но, само уште мал број од нив го зборуваат ерменскиот јазик. Се работи воглавно за западната варијанта на ерменскиот јазик, која ја зборувале Ерменците од територијата на денешна Турција или пак уште нарекуван „ерменски јазик на дијаспората„.
Историја
Ерменските заедници на територијата на денешна Македонија, се следat уште од средниот век, преку бројни документи, патеписни записи од странски патници кои престојувале или минувале низ градовите каде покрај другото население живееле и Ерменци. Економската моќ создала и услови за оформување на поголема ерменска заедница кон крајот на XVIII, а особено во текот на XIX век, кога одреден број на Ерменци се школувале на Универзитетите во Венеција, Виена, Лајпциг па се вратиле во Македонија како познати лекари, аптекари, професори. Тие всушност биле на некој начин дел од јадрото на интелектуалците во градовите во Македонија каде живееле. Поголем бран на доселување на Ерменците е забележан кон крајот на 19 и почетокот на XX век по егзодусот на Ерменците, особено по 1915 година, кога во Скопје се зголемува Ерменската заедница, додека се забележани помали во Тетово, Штип, Прилеп, Кочани и др. Според пописот во 1929 година само во Скопје имало 438 Ерменци. , додека во 1935 имало 443.
Денес, Ерменската заедница брои околу 110 семејства, или 300 поединци, кои еднакво ја негуваат ерменската традиција и култура. Од членовите на Ерменската заедница можат да се вбројат воглавно лица што и припаѓаат на онаа генерација луѓе кои морале да ја напуштат Турција за време на геноцидот. Сепак, постои и помал број лица-членови од други земји во кои има ерменска дијаспора или пак од Република Ерменија. Во Македонија функционира здружение на Ерменците, кое има за цел да отвори т.н. саботно училиште за ерменски јазик. Секоја година на 24 април се одржува панихида во Соборниот храм во чест на геноцидот над Ерменците во 1915 година, со што им се оддава почит на загинатите Ерменци. Во 2008 постоела и иницијатива за добивање на загарантира пратеничко место во Македонскиот Парламент.
NGC 1020
NGC 1020 — леќеста галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 15 јануари 1865 година од страна на Алберт Март, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 48 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1020 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,6 m/лм2. NGC 1020 има привидни димензии од 0,8' х 0,2'.
Други поделби
Проучување на NGC 1020 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 10018. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 220; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 46. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1283.
Деванагари
Деванагари (санскрит: devanāgarī), исто така познато и како нагари (nāgarī, ) е азбучнослоговно писмо кое се пишува од лево кон десно и карактеристично е по тоа што секоја буква има хоризонтална линија и ги поврзува сите букви. Ова писмо е главно писмо за пишување на хинди, маратски и непалски јазик. Од XIX век, тоа е најчесто користено писмо за санскрит и пали. Покрај овие јазици, ова писмо се користи за повеќе азиски јазици.
Правила
Како и останатите абугиди, така и во деванагари секоја буква (знак) претставува согласка која е проследена со гласот шва (или во македонскиот се бележи како ' во некои зборови). Овој глас при транскрипција за бележи со 'a', а според МФА гласот се бележи со [ə]. Буквата क се чита ka, не само „k“.
Најгорната хоризонтална линија најчесто се пишува на крај, кога ќе се заврши зборот.
Букви
Редоследот на буквите во деванагари се заснова, односно буквите се класифицираат, на начинот и местото на изговор на гласот.
Самогласки
Самогласките во деванагари се:
Двосогласни споеви
Во прилог следуваат сите 1296 комбинации на две согласки:
Космос-1928
Космос-1928 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 11 март 1988 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 40 килограми. Космос-1928 бил комуникациски сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 114,9 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 74,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 1460 км, а најмалото на 1445.
Пираноза
Пираноза е збирен израз за јаглехидрати коишто имаат хемиска структура која вклучува шестчлен прстен составен од пет јаглеродни атоми и еден кислороден атом. Името произлегува од неговата сличност на кислородното хетероциклично соединение пиран.
ТТК банка
ТТК Банка АД Скопје — македонска универзална банка која, мерено според големината на активата, спаѓа во групата средни банки. Таа дејствува како акционерско друштво во својство на правно лице и под ова име настапува од 1 јули 2006 година, како резултат на спојување на „Тетекс-Кредитна Банка“ А.Д Скопје и „Тетовска Банка” А.Д Тетово. Вкупниот број на вработени во банката на 31 декември 2010 година изнесува 249. ТТК Банка располага со широко распространета мрежа на филијали и експозитури низ цела територија на Македонија, со вкупно 8 филијали и 21 експозитура. Адресата на нејзиното регистрирано седиштето е на ул. Народен фронт 19а, 1000 Скопје.
Мисија и визија на ТТК Банка
Мисијата на ТТК Банка е да биде најдобра банка-партнер за малите и средни претпријатија во Македонија и банка на прв избор на клиентите од население, стремејќи се кон создавање на највисоки вредности за своите клиенти и акционери.
Визијата на ТТК Банка е да создава вредности за клиентите и вработените, како и за акционерите преку ангажманот на вработените и постојано подобрување на квалитетот на работењето.
Активности на банката
ТТК Банка нуди богато портфолио на производи и услуги за правни и физички лица, преку континуирано следење на потребите и барањата на купувачите. Финансиски активности кои банката може да ги врши согласно дозволата за основање и работење издадена од Гувернерот на НБРМ се:
Кредити за правни лица кои ги одобрува банката:
Кредити за физички лица кои ги одобрува банката:
Сопственичка структура и менаџмент на ТТК Банка
Почетниот капитал запишан во Централниот регистар изнесува 907.888.000 денари, и тоа:
На почетокот на 2011 година, членови на Надзорниот одбор на ТТК Банка се:
ФК Олимпијакос
Фудбалскиот клуб Олимпијакос ( Oλυμπιακός Σύνδεσμος Φιλάθλων Πειραιώς / Olibiakos sindesmos filatlon Piraeus /) е грчки фудбалски клуб од Пиреја, дел од спортската асоцијација Олимпијакос и во моментов се натпреварува во Грчката Супер Лига.
ТТК банка
Награди и признанија
Активната поdдршка на ТТК Банка АД Скопје се препознава во разни активности на спонзорства и донации во културата, спортот и образованието, за што банката има добиено повеќе награди и признанија за општествено одговорна компанија во Македонија:
Во 2016 година, ТТК банка била избрана за национален шампион во категоријата „Награда за иновација“ во рамките на европските бизнис награди, воорганизација на „RSM International“.
ФК Олимпијакос
Грб и бои
Грбот на Олимпијакос претрпел мали промени низ историјата на клубот, додека типична опрема за тимот е маица со црвени и бели вертикални ленти и црвени или бели шорцеви и чорапи. Втората најчесто користена опрема била целата црвена, а потоа следува целата бела. Олимпијакос користел неколку други бои во текот на својата историја за утакмици во гости или трета опрема, од кои најзначајни се црните и сивите.
Стадион
Стадионот Караискакис ( Γήπεδο Γεώργιος Καραϊσκάκης ) е стадион сместен во Пиреја, Грција. Тој е дом на фудбалскиот клуб Олимпијакос и грчката фудбалска репрезентација. Стадионот го добил името по Георгиос Караискакис, херојот на грчката војна за независност, кој бил смртно ранет во оваа област. Низ историјата, Олимпијакос користел и други стадиони како дом, најчесто Олимпискиот стадион во Атина во 80-тите, 90-тите и раните 2000-ти, сè додека не бил затворен поради реновирање за Летните олимписки игри во 2004 година во Атина. Тие го користеле и стадионот „ Георгиос-Камарас “ од 2002 до 2005 година.
Навивачи
Олимпијакос е грчки клуб со најголем број навивачи според повеќето истражувања спроведени во Грција. Црвените, кои доаѓале од пристаништето во Атина, Пиреја, биле тим на работничката класа. Од 50-тите години на минатиот век, кога Олимпијакос бил доминантен, освојувајќи последователни титули, нивната популарност се зголемила низ Грција и се зголемил и бројот на нивните навивачи, за подоцна да стане клуб со најголем број навивачи во Грција. Покрај тоа, Олимпијакос привлекол навивачи од сите сфери на животот. Навивачите на Олимпијакос и Црвена звезда развиле длабоко пријателство. Навивачите на двата тима се нарекуваат себеси „Православни браќа“. Многупати навивачите на Олимпијакос од различни навивачки клубови биле на натпреварите на Црвена звезда, особено против нивниот најголем соперник ФК Партизан. Неодамна, „Православните браќа“ започнале и да ги вклучуваат навивачите на Спартак Москва.
Надворешни врски
Официјална страница
Официјална страница за навивачите
Дендропарк (Трубарево)
Дендропарк „Трубарево“ — арборетум во скопското село Трубарево.
Арборетумот е оформен во 1953 година од страна на Земјоделско-шумарскиот факултет во Скопје. Сместен е во алувијалната рамнина на Скопската Котлина, во атарот на село Трубарево и зафаќа површина 3 хектари. Всушност арборетумот претставува продолжение на вегетацискиот појас што го образуваат месностите Острово од источна страна и Езерце од западна страна. Во арборетумот се засадени дрвенести и грмушести видови од нашата автохтона дендрофлора и видови од сите континенти, посебно од Европа, Азија и Северна Америка. Вкупниот број на дрвенестите и грмушестите видови во Арборетумот е околу 600 вида. Дендро-паркот служи за еколошки набљудувања, научни истражувања на Шумско опитната станица Трубарево и настава за студентите при Шумарски факултет- Скопје.
Виктор Франц Хес
Виктор Франц Хес (Victor Franz Hess, – ) — австриско-американски физичар и добитник на Нобелова награда за физика, кој ги открил космичките зраци.
Животопис
Хес е роден во семејството на Винценц и Серафина Едл фон Гросбауер-Валдштат, во замокот Валдштајн, блиску Пегау во Штаерска, Австрија. Татко му бил управител на шумите во служба на принцот Лудвиг од Етинген-Валерштајн. Средното образование го завршил во Грацката гимназија, каде учел од 1893 до 1901.г.
Од 1901. до 1905. г студирал на Грачкиот универзитет, и продолжил со постдипломските студии, па во 1910 г. станал доктор на науки по физика. Работел како помошник на Стефан Мејер во Институтот за истражување на радиум при Виенската академија на науките од 1910.до 1920 г.
Во 1920 г. се оженил со Мари Берта Варнер Брајски.
Во 1921 г. зел отсуство и патувал низ САД, работејќи во Корпорацијата за радиум на САД (United States Radium Corporation), во Њу Џерси, и како советник по физика во Бирото за рудници во Вашингтон. Во 1923 г. се вратил во Грачкиот универзитет, а во 1925 г. бил назначен за редовен професор по експериментална физика. Во 1931 г. станал професор на Инсбручкиот универзитет и директор на Институтот за радиологија.
Хес се преселил во САД во 1938 г. за да избега од нацистите кои го прогонувале бидејќи жена му била Евреинка. Истата година е назначен за професор по физика на универзитетот „Фордам“, а во 1944 г. се стекнал со американско државјанство. Жена му починала од рак во 1955 г. Истата година се оженил со Елизабет М. Хенке, жената која се грижела за Берта на крајот на нејзиниот живот.
Хес бил католик и редовно одел во црква. Во 1946 г. напишал за односот помеѓу религијата и науката во неговиот напис Мојата вера, во која објаснува зошто верува во Господ. Се пензионирал во 1958. г., а починал на 17 декември 1964. г, во Маунт Вернон, Њујорк од Паркинсонова болест.
Космички зраци
Помеѓу 1911 и 1913. г. Хес се нафатил да работи на проект за кој во 1936 г. ја добил Нобеловата награда во физика. Долго време, научниците биле збунети од силината на јонизирачко зрачење измерени во атмосферата. Во тоа време се претпоставувало дека зрачењето е помало ако оддалеченоста на изворот од земјата Земјата е поголема. електроскопите претходно го мереле зрачењето приближно, но покажувале дека зрачењето може да е посилно во погорните делови на атмосферата отколку на самата Земја Хес на оваа загатка прво и пристапил со значително зголемување на прецизноста на мерната опрема, која потоа ја зел со себе во балонот. Во текот на 1911-12 г. извршил систематски мрерња на зрачењето на разни висини, сѐ до 5,3 км над Земјиното тло. Летовите ги вршел и преку ден и преку ноќ, изложувајќи се на голем ризик.
Исходот од оваа минуциозна работа бил објавен во записникот на Виенската академија на науките, каде Хес покажал дека силината на зрачењето се намалува на висина до околу 1 км, но над тоа ниво значајно се зголемува, при што на висина од 5 км тоа е двојно поголемо отколку на морското ниво. Оттука заклучил дека постои зрачење кое продира во амосферата од вселената, и неговото откритие било потврдено од Роберт Миликан во 1925 г, кој го нарекол „космички зраци“. Откритието на Хес ги отворило вратите на многу нови откритија во честичната и јадрената физика. Позитронот и мионот за првпат се откриени во космичките зраци, со мерењата на Карл Дејвид Андерсон. Хес и Андерсон ја делеле Нобеловата награда за физика во 1936 г.
Фенилаланин
Фенилаланин (со кратенки Phe или F) е α-аминокиселина со формула HO2CCH(NH2)CH2C6H5. Таа може да се најде во млекото од цицачите, но се продава и како додаток во исхраната поради своите аналгетски и антидепресивни својства. Фенилаланинот е структурно близок до допаминот, епинефринот (адреналинот) и тирозинот.
Фенилаланинот е есенцијална аминокиселина и е класифицирана како неполарна поради хидрофобноста на бензиловиот страничен ланец. Кодоните за L -фенилаланин се UUU и UUC. Тоа е бела, прашкаста цврста супстанца. L -фенилаланинот (LPA) е електронеутрална аминокиселина и е една од дваесетте аминокиселини кои се користат за добивање на белковини по биохемиски пат.
Биолошки улоги
L -фенилаланинот може исто така што се претвори во L -тирозин. Потоа L -тирозинот се претвори во L-DOPA, супстанца која понатаму се претвора во допамин, норадреналин (норепинефрин), како и адреналин (епинефрин). Последните три супстанци се познати како катехоламини.
Фенилаланинот го користи истиот активен транспортен канал како и триптофанот за да ја помине крвно-мозочната препрека. Во големи количини, тој интерферира во производството на серотонин.
Менахем Бегин
Менахем Бегин ( מְנַחֵם בֵּגִי‎, 16 август 1913 година - Тел Авив, 9 март 1992 година), бил шестиот премиер на Израел во мај 1977 година и добитник на Нобеловата награда за мир. Пред независноста на Израел, Бегин бил водач на ционистичката милитантна организација Иргун. На 1 февруари 1944 година, Бегин прогласил востание против британската присилна администрација. Тој бил одговорен за поставување бомба во хотелот Кинг Дејвид во Ерусалим, кој во тоа време бил британски административен и воен штаб, и тогаш биле убиени 91 лице. Бил избран за прв сојуз на Кнесет, како претседател на Херут, партија која тој самиот ја основал, спротивставувајќи се на лабуристичката влада и начинот на кој бил основан Израел, и со тоа останал на политичките маргини. Тој бил во опозиција во 8 последователни сојузи (освен за време на владата на национално единство за време на Шестдневната војна), но станал поприватен за политичкиот центар. Неговата победа на изборите во 1977 година и изборот за премиер стави крај на тридецениската доминација на Лабуристичката партија.
Неговиот најголем придонес кон државата Израел бил постигнувањето на првиот мировен договор со Египет со египетскиот претседател Анвар ел Садат, поради што тој ја добил Нобеловата награда за мир во 1978 година. Со враќањето на териториите окупирани за време на Шестдневната војна во Египет, Бегион ја неутрализирал египетската закана за Израел. Бегин подоцна за време на својот мандат промовирал инкорпорирање на еврејски населби во Јудеја и Самарија и Појасот Газа, го одобрил бомбардирањето на ирачката атомска централа Озирак и инвазијата во Либан во 1982 година. Поради политичката изолација заради инвазијата во Либан и хиперинфлацијата, поддршката за Бегин опаднала. Тој поднел оставка во октомври 1983 година. и се повлекол од политичкиот живот.
Животопис
Бегин е роден во Брест, тогаш сè уште дел од царска Русија, која била дел од Полска од 1919 година до 1939 година, а денес е дел од Белорусија и е познат како Брест. Од 1939 година бил водач на ционистичката организација Бетар. Од 1940 година до 1941 година бил затворен во Советскиот Сојуз. Во 1941 година, по ослободувањето според Договорот Сикорски-Мајски, тој се приклучил на полската армија (Андерс), но неофицијално бил ослободен од таа армија заедно со многу други еврејски војници.
Потоа, Бегин се пресели во Британска Палестина, каде наскоро станал познат како жесток критичар на главната струјна ционизма и приврзаник на порадикалниот ревизионистички ционизам. Во 1942 година влегол во Иргун (познат и како Ецел) и во 1947 година станал негов лидер. Тој бил одговорен за поставување бомба во хотелот Кинг Дејвид во Ерусалим, кој во тоа време бил британски административен и воен штаб и тогаш биле убиени 91 лице. Во 1948 година бил во центарот на аферата околу трансферот на оружје на Иргун во Израел, што завршило со потонување на бродот Алталена во напад нарачан од премиерот Давид Бен-Гурион.
Во 1977 година, Бегин стана 6-тиот премиер на Израел, и првиот што не бил од Лабуристичката партија. Во 1979 година, Бегин потпиша израелско-египетски мировен договор со Анвар ал-Садат. Според тој договор, Израел го предаде Синајскиот Полуостров на Египет. Ова значело и рушење на сите израелски населби во оваа зона (вклучувајќи го и градот Јамит). Бегин се соочил со силно внатрешно спротивставување на овој потег, што довело до поделба во неговата партија Ликуд.
Во 1981 година, Бегин наредил бомбардирање на ирачкиот јадрен реактор Озирак /Тамуз. Набргу потоа, Бегин истакна: „По никаква цена нема да му дозволиме на непријателот да развие оружје за масовно уништување против Израел“. Оваа промена во израелската јадрена политика е позната денес како Бегинов докторин.
Во 1982 година, владата на Бегин извршила инвазија на Либан, нагласувајќи ја потребата да се истурка ПЛО од ракетниот дострел на северната граница на Израел. Ова го означи почетокот на израелскиот ангажман во јужен Либан, кој траел три години (со ограничено присуство на Израел во Либан, продолжува до 2000 година). Според репортерот на Хаарец, Узиј Бензиман, тогашниот министер за одбрана, Ариел Шаро го измамил Бегин во врска со целта на оваа војна и ја продолжил без дозвола. Шарон ги тужел Хаарец и Бензиман во 1991 година, а судењето траело 11 години, при што еден од најзначајните моменти било сведочењето на Бени Бегин, синот на Менахем, како поддршка на одбраната. Шарон го загубил судскиот спор.
Бегин се пензионирал во август 1983 година, длабоко разочаран и депресивен заради војната, смртта на неговата сопруга и неговата болест. Починал во Ерусалим во 1992 година.
Во февруари 2005 година Бегин бил избран за „најголем лидер на Израел“ со 32,8 % од гласовите.
Музеј на Виктор Косенко
Музејот на Виктор Косенко (украински: Меморіальний кабінет-музей Віктора Косенка) е музеј кој се наоѓа во престолнината на Украина, Киев.
Слоговно писмо
Слоговното писмо е сет на симболи за пишување кои претставуваат слогови, а кои пак тие формираат зборови. Најчесто, слоговните знаци претставуваат слог од согласка и самогласка.
Карин Оберг
Карин Ингегерд Оберг (р. ) — шведска астрохемичарка. Таа е професор по астрономија на Универзитетот Харвард и водач на групата Астрохемија во Оберг во Центарот за астрофизика Харвард-Смитсонијан. Таа е позната по својата работа што го проучувала формирањето на ѕвезди, формирањето на планети и ѕвездената еволуција во однос на органските молекули, кои се неопходни за да се утврди потеклото на животот на Земјата и на други места. Во април 2015 година, групата на Оберг ја откри првата комплексна органска молекула во протопланетарниот диск.
Ран живот
Карин Оберг е родена на 27 август 1982 година во Никопинг, Шведска. На 6 годишна возраст, нејзиното семејство се преселило во Карлскона, каде што го поминала остатокот од своето детство. Била израсната заедно со нејзините два брата и посетувала државни училишта, основно и средно. Во 2001 година, професорката по хемија во средно училиште ја пријавила Оберг на локалната олимпијада по хемија. Таа се квалификувала за меѓународниот натпревар, како претставничка на Шведска. Исто така, за време на нејзината последна година во гимназијата Чапмансколан, таа спровела проект, што резултирал со нејзината прва публикација.
Школување
Оберг се школувала на Калифорнискиот институт за технологија и дипломирала со пофалба во 2005 година со диплома по хемија. За време на школувањето, таа била член на физичко, хемиско и астрохемиско истражување, и објавила два научни труда врз основа на нејзината работа.
По нејзините додипломски студии, Оберг се запишала на докторски студии на Универзитетот Лајден во Холандија под надзор на Евин ван Дишок и Харолд Линарц. Таа поминала четири години комбинирајќи лабораториска симулација и астрономско набљудување за да ја проучува хемијата и динамиката на меѓуѕвездениот мраз. Ова истражување довело до труд, насловен како „Сложени процеси во едноставни мразови: Лабораториски и набљудувачки студии за интеракции на гас-зрнести интеракции за време на формирањето на ѕвездите“. Докторскиот труд го одбранила на 16 септември 2009 година. Дипломирала со пофалба со докторат по астрономија од Универзитетот Лајден во 2009 година.
Кариера
Откако Оберг докторирала во 2009 година, НАСА и додели постдокторска стипендија за Хабл. Таа го користела ова финансирање за истражување во Центарот за астрофизика Харвард-Смитсонијан до август 2012 година. Во тоа време, таа ги проучувала радиоастрономските набљудувања на органски молекули кај младите ѕвезди, како што се протопланетарни дискови и протоѕвезди.
Потоа, Оберг работеше на Универзитетот во Вирџинија како научник и асистент професор по хемија и астрономија до јуни 2013 година. Таа спроведувала лабораториски експерименти со мраз и проучувала просторно и спектрално определени астрономски набљудувања, и двете се фокусирале на процесите што се случуваат за време на хемиската еволуција на планета или ѕвезда.
Оберг се вратила на Харвард во јули 2013 година како доцент по астрономија. Овде, таа ја формирала Астрохемиската група Оберг. Оваа група спроведува истражување во Центарот за астрофизика Харвард-Смитсонијан.
Оберг служи во одборот на Друштвото на католички научници.
Истражувања
Истражувањето на групата се состои од лабораториски симулации на мраз и радио и инфрацрвени набљудувања на астрономски однесувања и информации.
NGC 2943
NGC 2943 — спирална галаксија во соѕвездието Мал Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2943 се споменува и како UGC 5140, MCG 6-21-65, CGCG 181-76, KUG 0936+342, IRAS 09361+3413.
Откривање
Објектот е откриен на 6 март 1828 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 48 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2943 е од видот Sc. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,6 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 14 m/лм2. NGC 2943 има привидни димензии од 1,9' х 1,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 9 ч 39 м 8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 34° 0' 22". Положбениот агол на објектот е во износ од 165°.
Други поделби
Проучување на NGC 2943 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 27527. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 103; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1410. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1509.
Милица Миркуловска
Милица Миркуловска (Скопје, 6 октомври 1965) — македонска јазичарка, полонистка и македонистка.
Животопис
Родена е во Скопје на 6 октомври 1965 година. Работи како редовен професор по полски јазик на Катедрата по полонистика при Филолошкиот факултет во Скопје. Автор е педесетина трудови од областа на полската и македонската синтакса (вклучувајќи и две книги), како и трудови за улогата на конфронтативниот метод во универзитетската настава по странски јазици. Таа исто така е и квалификуван библиограф и составувач на „Прилог на библиографијата на македонскиот јазик 2“ (2002) и „Прилог на библиографијата на македонскиот јазик 3“ (2006) во издание на МАНУ.
Ајше Хатун
Ајше Хатун (1453 – 1504) била жена на османлискиот султан Бајазит II и мајка на Селим I.
Таа е родена во 1453 година како ќерка на Бозкурт Бег и за Бајазит била омажена во 1469 година во Амасија, а починала во 1504 година, долго пред Селим I да биде избран за османлиски султан.
S/2007 S 2
C/2007 С 2  е природен сателит на Сатурн
Неговото откритие беше објавено од Скот С. Шепард, Дејвид К. Џевит, Јан Клејна и Брајан Г. Марсден на 1 мај 2007 година, од набљудувања направени помеѓу јануари 18 и 19 април 2007 г.
С/2007 С 2 е со пречник од околу 6 километри и кружи околу Сатурн на просечно растојание од 16.054.500 километри за 759,2 дена, со наклонето од 176,65° кон еклиптиката, во ретроградна насока и со занесеност од 0,237.
Месечината некогаш се сметала за изгубена во 2007 година бидејќи не беше видена од нејзиното откривање.
Албански сојуз
Албански сојуз (албански: Lidhja Shqiptare; LSH) — поранешна десничарска политичка партија во Македонија. Основана e на 28 ноември 2010 од страна на Ваљон Беља, водач на тогашната невладина Реалитети, која де факто станала и партија. Партијата го имала за цел кантонскиот модел на демократија. На промоцијата на партијата, Ваљони излегол со радикални залагања за промена на политичкиот систем и за кантонизација на Македонија. Неговите предлози биле Македонија да биде поделена на три кантони - едниот етничко чист албански, другиот македонски и третиот етнички мешан кантон. Но, според упатените, тоа било само обид партијата да привлече поголемо внимание и да се претстави како силен субјект. На 21 февруари 2011 година, партијата официлално се споила во ДПА на Мендух Тачи, со што формално и правно престанала да постои.
Урсодеоксихолна киселина
Урсодеоксихолна киселина е природно создадена жолчна киселина. Во човечката жолчка е присутна во мали количини.
Како лек се употребува за:
Механизам на дејство
После орална примена, урсодеоксихолната киселина ја инхибира апсорпцијата на холестеролот во цревата и ја намалува секрецијата на холестерол во жолчката. Веројатно, како резултат на дисперзијата на холестеролот и формирањето на течни кристали настанува постепено распаѓање на холестеролските жолчни камења.
Алба Гонзалес Вила
Алба Гонзалес Вила (родена на 27 октомври 1986 година), професионално позната како Алба Флорес, е шпанска глумица. Таа е најпозната по нејзините улоги како Сарај Варгас во Vis a Vis (Заклучена) и Најроби во La Casa de Papel (Кражба на пари).
Ран живот и образование
Алба Флорес е единствената ќерка на музичарот и композитор Антонио Флорес и Ана Вила, театарски продуцент. Нејзиното семејство е гитано изведувачи, музичари и глумци: таа е внука на Лола Флорес, позната како „Ла Фараона“ („Фараонот“), внука на пејачките Лолита Флорес и Росарио Флорес и братучетка на глумицата Елена Фуриасе. Нејзиниот дедо од страна на таткото, познат како „Ел Пескаила“ исто така бил шпански пејач и гитарист и се смета за еден од татковците на каталонската Румба. Неговта етничка припадност е Гитано.
Алба учела драматична интерпретација од тринаесетгодишна возраст и за вршила средно образование за изведба на пијано. Во нејзината кратка кариера на сцената, таа настапила во голем број улоги, особено во Luna de miel en Hiroshima (Меден месец во Хирошима) (2005) и Ромската верзија на Сонот на летната ноќ (2007).
2005–2014: Почетоци во кариерата
Во 2005 година, Алба го имала своето кинематографско деби со филмот на Чус Гутиерез, со Вероника Санчез, Рут Дијаз, Макарена Гомез, Естибализ Габилондо и Лувија Рохо меѓу другите изведувачи.
На телевизија, прв пат учествувала во една епизода од серијата El comisario во 2006 година. Во 2008 година, добила улога во телевизиската серија „ Антена 3“,. Истата година настапила во музичката театарска продукција на Enamorados anónimos (Love Anonymous: The Copla Musical во Бродвеј) управувана од танцовата кореографка Бланка Ли и музичкиот композитор Хавиер Лимон.
Во 2009 година, ја снимила песната на нејзиниот татко, „No Puedo Enamorarme de Ti (Не можам да се заљубам во тебе)“, за саундтракот на филмот на, , со протагонистите Малена Алтерио и Фернандо Техеро.
Тренирала во глумечкото студио „Кораза“ кај познатиот глумечки тренер. Била на листа која го вклучува Хавиер Бардем, глумец добитник на награди Оскар. Учествувала во театарската претстава на студиото во 2011 година, Comedia Y Sueno (Комедија и сон, најубавата лага).
2013–2014: Улоги на телевизија
Почнувајќи од 2013 година, била избрана за главната улога како Мароканската слуга на главниот лик, Џамила, во серијата Antena 3 El tiempo entre costuras (Времето помеѓу), сместено во Шпанија и Северните протекторати во Мароко, по Шпанската граѓанска војна. Таа потоа играла Индијка, во филмот снимен за ТВ, базиран на животот на шпанскиот мисионер Висенте Ферер. Снимањето се одвивало во Анантапур, Индија. Потоа следело појавување во ТВ серијата Cuéntame како важен сведок во заговор во кој е вмешана корумпирана полиција.
2015–2019: Пробив во кариерата
Од 2015 до 2019 година, таа го играла ликот по име Сарај Варгас де Жезус, Циганка која првично се соочила со 5-годишна затворска казна за Напад во Вис а Вис (Заклучен). Шоуто било спореувано со Orange is the New Black пред премиерата поради сличниот затворски амбиент, меѓутоа, по првичните епизоди се докажало дека двете серии се различни по теми во кои Vis a Vis е повеќе трилер со висок октанска драма и Темниот хумор во однос на драмата на комедијата од Портокал е новото црно. Сметано за паметен и возбудлив пробив погоден од критичарите и од обожавателите, серијата и ја дала на Флорес нејзината прва пробивна улога на телевизија. За ова, таа ја добила својата прва ТВ награда, споделена награда за најдобар женски изведувач во фикција со женската екипа преку Наградите Ондас, Награда за Најдобра споредна женска улога во телевизиска серија за Награди на Шпанската унија на глумци и неколку други глумечки цитати. Во 2017 година, Нетфликс ги купил Глобалните права за стриминг за шоуто. Со голем број следбеници, шоуто траело вкупно четири сезони и дополнителен спиноф наречен Vis a Vis: Oasis премиерно прикажан во 2020 година. Флорес, кој играла суштински лик во главната емисија имала специјално гостување во финалето за да ја затвори серијата.
2017–сега: Меѓународно признание со La Casa de Papel
Додека работела со Алекс Пина во Vis a Vis, продуцентот и се јавил и ја праша дали е заинтересирана да се приклучи на неговото ново шоу La Casa de Papel (Градање пари). Таа не отишла на аудиција. Наместо тоа, Пина напишал улога специјално за неа како еден од ограбувачите на банки во шоуто со прекар Најроби, експерт за фалсификување и менаџер за контрола на квалитетот на тимот кој е задолжен за печатење на парите во делови еден и два и надгледување на топењето на злато во третиот и четвртиот дел. Откако серијата била откажана по нејзиното прикажување во една сезона, Нетфликс ги стекнал правата за глобален стриминг на серијата кон крајот на 2017 година, глумечката екипа била повикана назад за продукција и оттогаш Money Heist се здобил со Светско критичко признание, станувајќи најгледаната неанглиска серија на Нетфликс. Поради огромната популарност на шоуто ширум светот, Нетфликс нарачал дополнителни сезони што ги поттикнало продуцентите, писателите и членовите на глумечката екипа да се вратат во шоуто. Серијата добила признание од критичарите за својот софистициран заплет и ангажираните ликови, како и за освојувањето на неколку награди, вклучувајќи ја и Најдобра драмска серија на Меѓународните награди Еми. Алба Флорес за својата улога  на  Најроби добила меѓународно признание, како и бројни глумечки цитати. Таа ја освоила наградата Ирис за најдобра женска улога, како и неколку номинации за нејзината работа како Најроби.
Други дела
Таа била шпански наратор за документарниот филм на Нетфликс со наслов Ноќ на Земјата.
Театар
Освен како телвизиска глумица, таа играла и во театарски претстави. Некои од нејзините неодамнешни значајни дела се: Шпанското претставување Ла Роса Татуада од 2016 година од Тенеси Вилијамс. Тројаните, базирани на трагедијата напишана од грчкиот драматург Еврипид за Жените од Троја по крајот на Тројанската војна. Таа ја играла Поликсена, ќерката на кралот на Троја која била жртвувана по падот на Троја. Премиерата на пиреставата била на Меѓународниот фестивал на класичен театар Мерида, а Флорес за нејзината изведба ,била номинирана за наградата за Најдобра споредна женска улога на наградите на Шпанскиот сојуз на глумци. Таа била номинирана за најдобра театарска глумица на Фотографиите на Плата за улоги во: Музичката драма „Драк Пак“ напишана од нејзината колешка и пријателка во Вис а Вис, Најва Нимри и шпанската верзија на La excepción y la regla од германскиот драмски писател Бертолт Брехт.
Личен живот
Нејзиниот татко Антонио Флорес компонирал песна посветена за неа со наслов „Алба“. Таа имала девет години кога починал нејзиниот татко, две недели по смртта на нејзината баба Лола Флорес.
Флорес е вегетаријанец и води кампања во име на Латинскиот оддел на Луѓе за етичко постапување со животните, велејќи дека „мора да ги оставите животните од чинијата“.
За време на нејзиното снимање во Индија за снимање на Телгу, таа одлета во Пакистан и таму се свршила со долгогодишната љубов Абид Шака.
Доминик Лакатош
Доминик Лакатош (роден на 8 април 1997 г.) е Чешки професионален играч на хокеј на мраз. Моментално настапува за ХК Витковица од Шешката Екстралига (ЕЛХ). Тој бил избран од Њујорк Ренџерс во шестото коло, вкупно 157-ми севкупно, на нацртот за влез во НХЛ 2017 година.
Играчка кариера
Лакатош го направил своето деби во Чешката Екстралига играјќи со HC Bílí Tygři Liberec за време на Сезоната 2014-15 во Чешката екстралига.
Во сезоната 2018-19, Лакатош не можел да го репродуцира својот претходен офанзивен резултат со Либерец пред да биде позајмен од колегата од ЕЛХ, ПСЖ Берани Злин, до крајот на кампањата на 14 ноември 2018 година Во неговиот ангажман во Злин, Лакатош го вратил својот резултатски допир и собрал 4 гола и 13 поени во 20 натпревари пред да биде отповикан од неговата позајмица од Либерец пред истекот на рокот за тргување на ЕЛХ на 31 јануари 2019 година
На 7 мај 2019 година, Лакатош го напуштил Либерец за да потпише двегодишен договор со колегата од ЕЛХ, ХЦ Витковице.
Личен живот
Тој е со Ромско (циганско) потекло.
Црква „Св. Недела“ - Брушани
Историја
Изградбата на црквата започнала во март 2013 година, а во 2017 година била осветена од страна на митрополитот Повардарски, владиката г. Агатангел.
Собор на сите македонски Светители
Собор на сите македонски Светители — голем македонски христијански празник, на кој се слави споменот на сите македонски светители. Иако тие си имаат и свои посебни празници, (по еден или повеќе), овој ден е одреден за заедничко сеќавање на сите македонски светители кои во изминатите два милениума на најразлични начини придонеле за афирмацијата на христијанството на овие простори, но и многу пошироко. Се слави првата недела во октомври, односно 18 недели по Педесетницата.