cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Еферзе
Еферзе (Oeversee; Oversø) — општина во округот Шлезвиг-Фленсбург, во Шлезвиг-Холштајн, Германија. Се наоѓа околу 10 километри јужно од Фленсбург. Општината Еферзе била споена со Занкелмарк на 1 март 2008 година. Сепак, новата општината била именувана Еферзе.
Областа била место на многу битки помеѓу Германите и Данците. Селото Еферзе, како и Занкелмарк, биле сведоци на битка помеѓу австриските и данските сили во Втората шлезвишка војна на 6 февруари 1864 година. Сè уште се одржуваат годишни комеморативни служби за настанот.
Марио Фернандес
Марио Фигуеира Фернандес (Марио Фигейра Фернандес; роден на 19 септември 1990 година) — бразилско-руски фудбалер, десен бек на  ЦСКА Москва и на руската репрезентација.
Макс Аман
Макс Аман (германски: Max Amann) ( - ) бил нацистички функционер со висок чин во СС, (Обергрупенфирер; Obergruppenführer) политичар и новинар.
Аман е роден на 24 ноември 1891 година, во Минхен. За време на Првата светска војна му бил наредник на Адолф Хитлер. Станал член на претседателството на Нацистичката партија во 1922 и претседател на Медиумската комора (Reichspressekammer) во 1933 година. Исто така бил управник и на издавачката куќа Еер-Верлаг (Eher-Verlag), којашто, меѓу другото, ги издала Хитлеровата книга „Мојата борба“ (Mein Kampf) и списанието на СС „Дас Шварц Корпс“ (Das Schwarze Korps; Црните трупи).
За време на Третиот рајх, тој бил најголемиот стопанственик во Германија од областа на весниците и направил огромен профит од нацизмот. Со оваа позиција, воспоставил нацистичка контрола врз индустријата и постепено ги затворал тие весници што не го поддржувале Хитлеровиот режим целосно.
Како партиски функционер, Аман немал доволно талент, бил слаб говорник и дебатер. Згора на тоа, неговиот ракопис не бил читлив, па затоа неговиот заменик, Ролф Ранхарт, ги извршувал тие должности наместо него.
Многу е веројатно дека Аман бил тој што го убедил Хитлер да ја преименува неговата прва книга од „Четири и пол години (борба) против лагите, глупавоста и малодушноста“ во „Мојата борба“.
УНУ-ОП
Канцеларијата на Универзитетот на Обединетите нации при УНЕСКО служи како академски интерфејс помеѓу Универзитетот на Обединетите нации (УНУ) и неговите институти и УНЕСКО и постојаните делегации во Париз, Франција. Канцеларијата на УНУ во УНЕСКО, исто така, развива контакти меѓу УНУ и други меѓународни организации со седиште во Париз, како и со француската академија.
Целта на канцеларијата на УНУ во УНЕСКО е да го направи УНУ заинтересирана страна и полноправен партнер на системот на УНЕСКО и дипломатското опкружување во Париз. Канцеларијата се обидува да ја зацврсти постојната соработка и да истражи потенцијални заеднички проекти во области од заеднички интерес за двете организации.
За таа цел, канцеларијата на УНУ при УНЕСКО организира јавни настани кои се насочени кон презентирање на активностите на УНУ. Тој го претставува УНУ на состаноците на УНЕСКО, особено на пролетната сесија на Извршниот одбор и Генералната конференција, големите светски конференции, како и на повеќе неформални состаноци.
Занкелмарк
Занкелмарк (Sankelmark) — село и поранешна општина во округот Шлезвиг-Фленсбург, во Шлезвиг-Холштајн, Германија. Се наоѓа околу 8 километри јужно од градот Фленсбург. Во близина на селото се одржала истоимената битка за време на Втората шлезвишка војна (1864). Од 1 март 2008 година е дел од општината Еферзе.
Катеринска црква (Чернигов)
Катеринска црква — православна црква во украинскиот град Чернигов и споменик на архитектурата од национално значење. Објектот претставува важен претставник на козачкиот барок во Левобрежна Украина.
ЖРК Вердер Бремен
ЖРК Вердер Бремен е женски ракометен клуб од градот Бремен, Германија. Моментално се натпреварува во 2. Бундеслига.
Катеринска црква (Чернигов)
Црквата се наоѓа во историскиот центар на градот, на висок 'рт одделен со дол од Черниговскиот збег, и се јавува како еден од објектите со најдоминантна позиција во градот.
ЖРК Вердер Бремен
Клубот е дел од спортското друштво Вердер Бремен, кое освен ракомет содржи и фудбал (ФК Вердер Бремен), атлетика, пинг-понг и шах.
Катеринска црква (Чернигов)
Историја
Црквата била изградена врз остатоци од храм со средна големина од времето на Киевска Русија на територијата на утврденото место Чернигов, познато под името „Третјак“. Храмот бил осветен од страна на черниговкиот архиепископ Антониј Стаховски во 1715 година во чест на Света Катерина. За сметка на погодната местоположба, објектот извесно време служел како утврдување во близина на Черниговскиот збег.
Во 1837 година, црквата настрадала во пожар, по што била повторно изградена. Истовремено, на западната фасада било доградено претсобје. Во текот на 19 век, првобитниот трикатен иконостас бил разглобен заради лошата состојба во којашто се наоѓал и бил заменет со еклектички еднокатен. При неговото поставување биле искористени царските варти од стариот. Сепак, денес не е сочуван ниту овој иконостас.
Црквата претрпе гранатирање од страна на руската армија за време на опсадата на Чернигив од страна на руските окупациски сили во февруари-април 2022 година.
Архитектура
Катеринската црква е изградена во духот на барокниот стил, од тули, малтерисана и обоена во бела боја. Конструкцијата е крсто-куполна и содржи девет дела со изложени простории во внатрешните агли, при што нивната висина сочинува две третини од висината на ѕидовите на основниот дел од црквата. Секоја гранка е подигната на петоаголна основа и завршува со купола на осумаголен барабан.
По својата композиција, градбата наликува на традиционалните украински дрвени цркви, каде во една пластична целина се обединети пет осумаголници, така што секој од нив завршува со купола. Средишната купола се издигнува над бочните, додека останатите се распоредени на начин за да образуваат архитектурен крст.
Вертикалноста на композицијата на црквата е постигната со отсуство на хоризонтален разделувачки ѕид, а аглите на гранките се истакнати со пиластери. Најголемиот дел од прозорските отвори се развлечени по вертикала, истакнати се со наличници и карактеристично е тоа што образуваат крст.
Особеност на Катеринската црква е нејзината целосна фасадираност. Црквата има три влезни портали: северен, источен и јужен. На надворешниот дел од храмот главна улога имаат врамените барокни влезови и прозорските отвори (триаголни фронтони, наличници и убаво профилирани корнизи) за коишто се употребени соодветни тули (без оформен орнамент).
Внатрешноста на црквата ја открива вертикалноста и петоглавоста на градбата со помош на големи лаци, отсуство на хорови и хоризонтални структури.
Патека на солзите
Патеката на солзите се нарекува преселбата на индијанските племиња во САД од нивната земја на индијанската територија (денес Оклахома) во западниот дел на САД. Изразот потекнува од описот на преселбата на нацијата Чокто во 1831 година. Многу од нив умреле од измрзнување, болести и глад на патот до новата територија. Само од племето Чероки умреле 4.000 од 15.000 кои тргнале на присилната преселба.
Во 1831 година, племињата Чероки, Чикасо, Чокто, Мускоги-Крик и Семиноли (сите заедно наречени и Пет цивилизирани племиња) живееле како автономни народи во јужниот дел на Америка. Процесот на „културна трансформација“ (предложен од Џорџ Вашингтон и Хенри Нокс) се случил токму тогаш. Ендрју Џексон бил првиот американски претседател кој го спровел иселувањето на индијанските племиња со актот од 1830 година за иселување. Во 1831 година племето Чокто биле првите кои биле присилно преселени. После нив се преселени Семинолите во 1832 година, Крик во 1834 година, па Чикасав во 1837, и на крајот Чероките во 1838 година. До 1837 година, иселени се 46.000 американски староседелци од југоисточните територии. Племињата ѝ отстапиле на федералната влада над 100 милиони акри источна земја, а за возврат добиле околу 68 милиони долари и 32 милиони акри во далеку помалку гостопримливи земјишта западно од Мисисипи.
Преселбата на народот Чокто
Народот Чокто живеел во подрачјата кои денес ги знаеме како Алабама, Мисисипи и Луизијана. После серија на расправии започнувајќи од 1801 година, припадниците на овој народ е истуркани од својата земја. Со договор од 1831 година им е отстапена земјата на САД, а договорот вклучувал и дозвола за останување на земјата на некои семејства Чокто. Тие се иселени во три фази започнувајќи од 1831 до 1833 година. Започнувајќи на 1 ноември 1831 година, Чоктавите се селени со државни вагони, и однесени се во предели каде температурата долго време била под нулата. Имало и застој во преселбата поради ниските температури, храна снемувало, а на секој човек дневно му давале само едно канче варена пченка, парче репка и две канчиња топла вода. Кога стигнале до одредиштето што била одредена за нив, Литл Рок, поглавицата на Чокто изјавил за весникот „Арканзас Газета“ дека преселбата била „патека на солзите и смртта“. Групата Чокто од Виксбург била водена од водич кој не го познавал теренот, и сите се изгубени во мочуриштата на езерото Провиденс.
Околу 17.000 Чокто се преселени во таканаречената индијанска територија, која подоцна е наречена Оклахома. Околу 2.500–6.000 умреле за време на преселбата, а околу 5.000–6.000 Чокто останале во Мисисипи во 1831 после првите преселби. Тие кои решиле да останат во новоформираната држава Мисисипи биле предмет на постојани конфликти, вознемирувања и заплашувања.
Отпорот на Семинолите
Федералната влада на САД ја добила Флорида од Шпанците. Во 1832 година повикани се Семинолите да се преселат на запад, во резерватот на Крик, и да станат дел од племето Крик, но тие не сакале. Делегација од седум поглавици во октомври 1832 година отишле да ја извидат новата територија, и после неколкумесечни преговори со народот Крик, кои веќе биле таму, седумте поглавици потпишале изјава на 28 март 1833 година дека новата територија е прифатлива. Но, по враќањето во Флорида, повеќето од поглавиците се откажале од потпишаната изјава, тврдејќи дека не ја ни потпишале или дека биле присилени да ја потпишат, и на крајот дека немаат моќ да решаваат за целото племе. На 28 декември 1835 година, група Семиноли заедно со избегани робови ја нападнале американската армија од заседа која со сила требало да ги исели Семинолите. Од 110 трупи преживеале само 3, и со тоа е започната втората војна со Семинолите.
Војната завршила во 1842 година. Проценето е дека федералната влада на САД потрошила околу 20.000.000 долари во таа војна, што во тоа време било огромна сума. Повеќето Индијанци се насила иселени западно од Мисисипи, а некои се повлекле кон мочуриштата. На крајот, федералната влада се откажала од прогонување на останатите стотина Семиноли, и ги оставила.
Манастириште (Велмеј)
Манастириште — археолошко наоѓалиште во охридското село Велмеј, Општина Дебрца. Претставува сакрален објект од средниот век.
На околу 4 км воздушна линија источно од селото, околу 2 км североисточно од наоѓалиштето Писан Камен и на околу 50 м лево од Јаоречка Река има зарамнет простор со димензии од 100 × 30 м. На средината се забележува грамада од камења со димензии од 20 × 10 м, а западната страна обилува со купишта камења кои укажуваат на постоење на урнат ограден ѕид. Околностите зборуваат за манастирски комплекс.
1687 во уметноста
1687 година во уметноста содржи некои значајни настани.
Група за одржлив развој на Обединетите нации
Група за одржлив развој на Обединетите нации (УНСДГ), претходно Група за развој на Обединетите нации (УНДГ) — конзорциум од 36 фондови, програми, специјализирани агенции, оддели и канцеларии на Обединетите нации кои играат улога во развојот. Групата била создадена од генералниот секретар на Обединетите нации со цел да се подобри ефикасноста на развојните активности на Обединетите нации на ниво на земја.
Нејзините стратешки приоритети се да одговорат на тригодишното сеопфатно прегледување на политиките (TCPR) - кое во 2008 година станало Квадренален сеопфатен преглед на политики (QCPR) - и глобалните приоритети за развој, како и да се обезбеди системот за развој на ООН да стане внатрешно фокусиран и покохерентен. Стратешките приоритети на УНСДГ им даваат насока на напорите на членките на УНДГ на глобално, регионално и државно ниво да ги олеснат чекорите во промена во квалитетот и влијанието на поддршката на ООН на ниво на земја. Во моментов, УНСДГ е еден од главните глумци на ООН вклучен во развојот на Агендата за развој по 2015 година. УНДГ бил преименуван во УНСДГ во јануари 2018 година.
Историја
До 1997 година, постоеле повици во рамките на Обединетите нации да ги собере сите агенции на ООН кои работат на развојни теми заедно; за многуте програми за развој на ООН, фондовите и специјализираните агенции вршеле едни со други активности. Ова особено се случило со иницијативата Delivering as One. Првичен предлог бил да се спојат УНИЦЕФ, Светската програма за храна и УНФПА во УНДП. Конечно, тогаш генералниот секретар Кофи Анан работел на формирање на УНДГ и добил пофалби од тогашниот администратор на УНДП, Џеејмс Спет. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (March 2016)">потребно е цитирање  ] Во мај 2018 година, Групата за развој на Обединетите нации (УНДГ) била реорганизирана во Група за одржлив развој на Обединетите нации (УНСДГ) со цел да се забрза напредокот кон целите на одржливиот развој.
Членови
Следните организации чекаат потврда за членство во УНСДГ, заклучно со март 2019 година:
Структура
УНСДГе еден од трите столба на Главниот извршен одбор на системот на ООН (ЦЕБ), кој ја унапредува координацијата и соработката за широк спектар на суштински и управувачки прашања со кои се соочуваат организациските системи на ООН. ЦЕБ редовно ги собира извршните раководители на организациите на ООН под претседателство на генералниот секретар. Во рамките на структурата на ЦЕБ, Високиот комитет за управување работи на административни и управувачки прашања низ целиот систем, Високиот комитет за програми ги разгледува прашањата за глобалната политика, додека Група за развој на Обединетите нации се занимава со оперативни активности за развој работа на ниво на земја.
Администраторот на Програмата за развој на ООН (УНДП) претседава со УНСДГ. Претседавачот на УНСДГ ги известува генералниот секретар и ЦЕБ за напредокот во спроведувањето на работниот план на групата и за управувањето со системот на постојан координатор.
Водство
Економскиот и социјалниот совет на Обединетите нации и Генералното собрание на Обединетите нации обезбедуваат надзор и мандати за УНСДГ. УНСДГе под надзор на Економскиот и финансиски комитет (Втор комитет) на Генералното собрание. УНСДГ обезбеди генерални собранија извештаи како што е Сеопфатна статистичка анализа за финансирање на оперативни активности за развој на системот на ООН за 2006 година и Сеопфатна статистичка анализа за финансирање на оперативни активности за развој на системот на ООН за 2007 година.
Претседател на УНСДГ е администратор на УНДП. Од своето основање, претседавачи на УНДП биле:
Советничка група на Густав Спет
Под раководство на Кемал Дервиш, била формирана „Советодавна група“, која на Претседавачот на УНСДГ му дава совети и насоки за управување со оперативните димензии на УНСДГ и Резидентниот координаторски систем. Во 2009 година, не-вртежните членови на советничката група биле: ФАО, МОТ, УНДП, УНЕСКО, УНФПА, УНИЦЕФ, УНХЦР, СФП, СЗО и УНИДО. Вртежните членови (за период од една година, заклучно со 2016 година) се: УНКТАД (претставува UNEP, UN Habitat и UNODC) и Економската и социјална комисија за Западна Африка (кои ги претставуваат сите пет регионални комисии).
Канцеларија за координација на развојот
Канцеларијата за координација на операциите за развој на ООН (ДОКО) е клучна компонента во рамките на УНСДГ, промовирајќи го социјалниот и економскиот напредок преку давање поддршка. Тоа бил клучен дел од формирањето на УНСДГ во 1997 година, обединувајќи го системот на ООН и подобрување на квалитетот на неговата помош за развој. Координацијата доведува до повеќе стратешка поддршка на ООН за националните планови и приоритети, ги прави операциите поефикасни, ги намалува трансакциските трошоци за владите и на крајот им помага на луѓето да ги постигнат Милениумските развојни цели и другите меѓународно договорени развојни цели. Во моментов е Секретаријатот и единицата за техничка и советодавна поддршка на УНСДГ. Тој го обединува системот за развој на ООН за промовирање на промените и иновациите за да се обезбедат заедно за одржлив развој. ДОЦО работи под раководство на претседавачот на УНСДГ и водство на УНСДГ. Тимот обезбедува теренски докази за информирање на политиката, го олеснува постигнувањето на заеднички резултати и промовира извонредност во раководството и координацијата на ООН. Основната цел е релевантен и влијателен придонес на ООН за развој.
1688 во уметноста
1688 година во уметноста содржи некои значајни настани.
Драгор
Драгор (поранешно име: Макофро) — река која тече низ Битола. Настанува од повеќе помали реки. Изворишниот дел го чинат повеќе водотеци што извираат од падините на Пелистер и тоа: Сапунчица, Лак Поток, Црвена Река и Клисурица. Во горните планински делови Драгорот минува низ селата Дихово и Братин Дол, а во долните делови сред Пелагонија (надморска височина од 576 м), се влева во Црна Река 1 км северозападно од селото Новаци.
Вкупната должина на Драгорот изнесува 25 км, со обем на вододелницата од 67 км, слив од 188 км2 и среден пад од 17,0%. Максимални месечни водостои и протоци реката Драгор има во април и мај поради пролетните врнежи и топењето на снегот на Пелистер, додека од јули до септември се jaвyвa минимум водостоj.
Само горниот тек на Драгорот има добар квалитет и биолошка разновидност. Од Битола до утоката во Црна Река Драгорот е без никаков жив свет поради индустриско загадување на водата.
Во 1896 коритото на Дрaгорот низ центарот на градот било регулирано со кеjови во должина од 3,5 км., длабоки повеќе од 4 м, и потоа со мостови и камени каскади.
Во 1962 градот бил поплавен и се стравувало дека ќе се случи катастрофа, доколку се случеше прелевање на водата која достигнала ниво до мостовите во градот. Сосема спротивно од тоа, во октомври 1966 се случило коритото да е сосема суво. Поради ваквите случаи, од 1983 со изградбата на доводниот собирен канал на води за Стрежевското Езеро се регулира нивото на водата во речното корито на Драгорот.
Антагонизам
Антагонизам се зема како синоним за спротивност и најтешка форма на општествени противречности. Општествените науки ја познаваат поделбата на спротивностите на антагонистички (непомирливи) и неантагонистички. Поимот спротивставеност има важна улога во психолошките теоретски системи, особено во психоанализата, во која антагонизмот помеѓу свесниот и несвесниот дел на личноста има важна улога во теоретските објаснувања на однесувањата. Односот помеѓу свесното и несвесното во човекот не е паралелен или неутрален, туку непосредно антагонистички.
ФК Парма
Фудбалски клуб Парма (претходно Parma Associazione Calcio) е италијански фудбалски клуб од градот Парма. Тимот се натпреварува во Серија А, а својте домашни мечеви ги игра на стадионот Енио Тардини Стадио. Основан e како Верди Фудбал Клуб во јули 1913 година, но клубот го промени своето име во декември истата година.
Иако Парма никогаш не го освои домашното првенство и никогаш не се натпреваруваа за големите трофеи до 1990-тите, тие освоија три  италијански купови, еден Суперкуп на Италија, два  УЕФА Купа, еден  Европски супер куп и еден Куп на Победниците на Куповите. Финансирани од страна на Калисто Танци, клубот ги освои овие осум трофеи во периодот помеѓу 1992 и 2002 година, период во кој го постигна својот најдобар некогаш финиш во лигата - како второпласирани во сезоната 1996-97 во Серија А - и им се закани на доминацијата на воспоставените сили во лигата: Јувентус,  Милан и  Интер, кој беа единствени италијански клубови кој имаа повеќе успех во европската конкуренција од Парма.
Историја на Цариград
Историја на Цариград — периодот од основањето на градот во 330 година како нова престолнина на Римското Царство до заземањето на градот од страна на Османлиите во 1453 година.
Всушност градот бил повторно изграден на местото на античкиот Византион. Огромниот обем на градежните работи, брзиот пораст на населението, развојот на трговијата и занаетчиството, метрополскиот статус на градот и напорите на првите римски цареви во Цариград довеле да градот стане еден од најголемите градови во Европа и на Блискиот Исток. По падот на Рим во V век, Цариград станал главен град во следните десет векови на Источното Римско Царство или подоцна познато како Византија. Историјата на Цариград во текот на византиската ера е исполнета со бурни политички настани како востанија и интриги во палатата, убиства на царевите помеѓу благородничкитете династии, големи опсади и кампањи од страна на силните западни и источни соседи. До XIII век градот претставувал најголемиот центар на културата во средновековна Европа, далеку понапред од другите светски метрополи во однос на образованието, активноста на духовниот живот и развојот на материјалната култура.
Една од најкарактеристичните одлики на политичкиот живот на Цариград била постојаната борба за власт помеѓу различните фракции на аристократијата, војската, трговците и свештенството. Елитата на главниот град била многу нестабилна бидејќи пристапот до владејачката елита на Византија бил отворен за државјаните на сите слоеви на општеството. Голем дел од локалните владетели од главниот град не само што не се срамeле од своето провинциско потекло, туку биле и горди што имале можност да се пробијат во врвот на моќта во општеството. Покрај тоа, дури и на царскиот престол во палатата претставувал цел на чести заговори. Во градот особено се чувствувал контрастот помеѓу сиромаштијата на урбаното населениe и богатството на аристократијата, царскиот дворец и свештенството. Градот често бил нарекуван како главен центар на луксузот и сиромаштијата помеѓу Истокот и Западот.
Заземањето на Цариград од Османлиите во мај 1453 го означил конечниот колапс на Византиското Царство и преобразба на Отоманското Царство во една од најмоќните земји во светот. Падот на Цариград предизвикал шок низ христијанска Европа и голема слава на властите од Каиро, Тунис и Гренада. Покрај тоа во следниот период започнало целосно уништување на византиската култура, а Османлиите во Европа биле синоним за суровост кон христијанството.
Константинова династија
Во текот на III век, Римското Царство било опфатено од голема криза. Во тогашни услови, старата престолнина Рим немала услови да опстојува. царот Диоклецијан тоа многу добро го разбрал, и затоа во негово време тој со своето царство раководел од Никомедија во Мала Азија. Неговиот наследник, Константин I Велики бил прв цар кој барал простор за изградба на новата престолнина, која потоа по него ќе биде наречена Константинопол (прев. Константиновград). Според него, таа требало да се изгради на Босфорот, на местото каде се наоѓал древниот град Византион. Местоположбата на градот како крстопат меѓу Азија и Европа и несигурноста на Рим и постојаниот стремеж на аристократите за борба за власт биле едни од причините за пренесување на престолнината и создавање на нов административен центар на огромното царство. Изградбата на новата престолнина започнала во 324 година. Лично Константин бил оној кој го направил планот на градските ѕидини. По наредба на Константин во градот биле однесени познати архитекти, сликари и вајари, најдобрите ѕидари, молери и столари и истите биле ослободени од други државни обврски. Исто така бил донесен и закон за брза изградба на градот, според кој царот им дал можност на сите сопственици на имоти покрај Црното Море да добијат по еден дом и во Цариград.
По само шест години, на 11 мај 330 година бил официјално основан градот под името Нов Рим. Главната прослава започнала на 2 април 330 година и траела четириесет дена. Прославата се одржала во Хиподромот и биле претставени спортски и уметнички игри, вклучувајќи и трки со двоколки. Во текот на овие прослави во придружба на Константин Велики и христијанските свештеници и претставниците на старата паганска грчка религија. Според традицијата, Константин бил покрстен на смртна постела од патријархот. Во црквата Света Ирина се одржала свечена литургија, како катедрална црква на Византион. Последниот ден од церемониите на 11 мај, целото население на градот се собрало во Хиподромот, кој бил изграден во времето на Септимиј Север, додека Константин го проширил. По ова, сите тргнале кон новиот форум на Константин, додека во центарот бил поставен неговиот столб со колосална статуа прикажан како Аполон.
Иако христијанството станало доминантна религија, царот не се откажал веднаш од старите традиции и не се мешал во активностите на свештениците. Сепак во своето владеење, многу пагански храмови на антички Византион биле претворени во цркви и јавни објекти. По повод осветувањето на новата престолнина, започнале да се коват монети на кои бил насликан Константин во битка со шлем и копје во рацете. Во чест на светецот-заштитник на градот, Пресвета Богородица, бил подигнат пиедестал со бел мермер во градот. Името Нов Рим не било прифатено бидејќи градот многу бргу започнал да се нарекува градот на Константин. Во овој период биле изградени и нови ѕидини околу градот со вкупно растојание од 2.8 километри. Целата конструкција била завршена во времето на неговиот син, Констанциј II (337 -361). Така, ѕидините започнувале од Златниот Рог, во близина на денешниот мост Ататурк, а завршувале до портите на Свети Аемилианус и Псаматос. Градот на Константин бил од три до четири пати поширок од Византион по неговото повторно градење од Септимиј Север. Населението на новата престолнина може да се пресмета од фактот што Константин доставувал секојдневно слободен леб за 80.000 лица.
Најраниот опис на градот се наоѓа во книгата Нова историја од V век. Според описот, градот бил полн со градби. Како прв од овие градби бил Форумот на Константин на Вториот рид во чиј центар се наоѓала статуа. Форумот бил украсен како со пагански така и со христијански статуи. По ова следувале и Сенатот (имало уште една зграда на Сенатот кај Аја Софија), преториумот (седиште на преторот) и неколку храмови и цркви. Денеска, остатоците од овие градби се закопани околу три метри под нивото на улицата Диван Јолу во Истанбул, додека единствено може да се види столбот.
Главната улица на градот претставувала Месе која поминувала преку форумот на Константин и продолжувала преку плоштадот Августајон (приближно пред Аја Софија) до Големиот дворец односно до портата Чалке. Во близина се наоѓал хиподромот кој имал капацитет за околу 100.000 гледачи. Други градби од тоа време биле бањата Зевксипиј и споменикот Милион.
Во текот на владеењето на Константин во неговата нова престолнина, која како и Рим, имала седум ридови, биле изградени околу 30 палати и храмови, повеќе од четири илјади големи станбени згради на благородништвото, хиподром, циркус и два театри, повеќе од 150 бањи, повеќе од сто пекарници, осум аквадукти, како и илјадници домови од обичните луѓе. Константин големо внимание имал посветено кон изградба на нови пристаништа и брани. Една од првите цркви во градот била црквата Света Ирина, која најверојатно постоела во пред да го основа градот, но по неговото доаѓање истата била проширена или обновена. Црквата посветена на Светите Апостоли била започната во негово време заедно со црквата Света Софија која била завршена во времето на неговиот наследник Констанциј II. По смртта на Константин во Никомедија, неговото тело во златен ковчег било погребано во црквата Свети Апостоли која црква станала место каде биле погребувани и идните цареви и место каде се наоѓале моштите на апостолите Тимотеј, Лука и Андреј.
Денеска столбот на Константин е единствената градба од негово време која постои во Истанбул. Неговите ѕидини биле срушени во времето на Теодосиј, кој изградил нови поголеми ѕидини на градот. Една напуштена џамија, Иса Капи џамија, која била изградена врз византиска црква, се претпоставува дека била дел од една од портите на Цариградските ѕидини.
По неговата смрт во 337 година, процесот на уништување и распаѓање на Римското Царство се зголемил главно поради борбата за негов наследник. Во 335 година тој правел планови да го подели царството меѓу останатите живи синови, Константин, Констанциј и Константа. Во прилог Константин дал мали удели од царството на двајцата си внуци, Далмациј и Ханибал. Сите пет млади цезари биле надвор од градот во време кога Константин починал, но Констанциј брзо се вратил во градот за погребот на својот татко. Тројцата августи се сретнале во почетокот на летото 338 година, за да си го поделат царството, зачувувајќи всушност истите региони во кои владееле како цезари. Констанциј владеел со истокот со центар во Цариград, додека останатите со западните земји. По долготрајната војна, како единствен победник излегол Констанциј II.
Констанциј честопати се мешал во работите на црквата што довело до вековни религиозни борби во царството при што како централни фигури биле царот и цариградскиот патријарх. Во тоа време, катедрална црква во градот била Света Ирина (била нарекувана Стара црква), посветена на Божествениот мир, додека новоизградената Света Софија (била нарекувана Голема црква) била посветена на Божествената премудрост. Верските контроверзии околу аријанството повторно се појавиле во почетокот на управувањето на Констанциј. Самиот Констанциј бил умерен следбеник на аријанската доктрина и по смртта на епископот Александар тој поставил на престолот еден следбеник на Ариј, но православната црква го отфрлила и поставила свој епископ. Тоа довело до битка во која страната на царот ги нападнале оние на патријархот во црквата Света Ирина при што убиле повеќе од 3.000 лица.
Констанциј починал на 3 ноември 361 година за време на една војна против Персијците и како цар, неговото владеење претставувало триумф за аријанството. Негов наследник станал Јулијан како првиот цар роден во новата престолнина. Во текот на неговото владеење биле изградени неколку јавни згради и објекти како новиот сенат, две пристаништа и една библиотека. Сенатот се наоѓал на источниот дел од Августајон, додека двете пристаништа излегувале на Мраморно Море и се наоѓале кај Кумкапи. Библиотеката наводно имала околу 600 000 книги. Јулијан издал декрет според кој се дозволило верски обреди на сите религии, пагански, христијански и еврејски, по што им ги вратил имотите на старите грчки храмови кои биле одземани од страна на Констанциј и ги суспендирал стипендиите кои државата ѝ ги давала на градската црква и на еден начин го вратил паганството во градот и царството заради што подоцна од христијаните бил наречен Отпадник. Тој починал во 363 година во една битка со Персијците, а негов наследник станал Јовијан кој никогаш не пристигнал во престолнината бидејќи се разболел и починал во 364 година.
За време на владеењето на династијата на Константин во градот живееле и работеле лекарот Орибасиј, теолозите и црковните водачи Александар Цариградски, Павле I Цариградски, Евсевиј Никомедиски, Атанасиј Александриски, Евдоксиј Антиохиски, Василиј Велики и Ариј, основач на аријанството.
Валенсово-Теодосиева династија
По смртта на Јовијан на 26 февруари 364 година за нов август бил избран Валентинијан I кој управувал со западните земји, и неговиот помлад брат Валенс за источните земји. И двајцата браќа биле големи христијански верници, но и покрај тоа тие ги толерирале различните религиозни конфликти. Во првите години на владеењето на Валенс се случил државен удар од страна на роднина на Јулијан Отпадник, Прокопиј, кој ја зазел престолнината. Во тоа време Валенс бил на поход против Персија и кога разбрал веднаш се вратил во градот и го погубил узурпаторот. Конфликтите продолжиле кога друг роднина на Јулијан го зазел Халкедон, но и тој бил заробен и погубен. Како одмазда, Валенс наредил погубување на сите кои биле поврзани со конфликтот, како и рушење на ѕидините на Халкедон. Камењата од овие ѕидини биле искористени во изградба на аквадукт во Цариград. Голем дел од овој аквадукт постои денес во Истанбул, меѓу третиот и четвртиот рид. Во денешната населба Бакирќој (тогаш Хебдомон) била изградена резиденција на царот и во овој дел од градот од наследниците на Валенс започнале да се градат форуми, портици, палати, цркви и манастири.
Во 375 година починал Валентинијан I и на негово место застанал неговиот син Грацијан. Во 378 година започнала инвазијата на Готите, а самиот цар во Битката кај Адријанопол бил убиен. По ова Готите се упатиле кон Цариград но не успеале во походот. На негово место бил поставен Теодосиј I, кој за август бил прогласен на 19 јануари 379 година.
Теодосиј бил решен да го искорени ересот и во своето владеење издал вкупно единаесет едикти. Од друга страна, тој бил толерантен кон Евреите и по неколкупати издавал наредби за повторното градење на синагоги, уништени од христијаните. Тој бил апсолутен противник на паганството и издал неколку закони со кои го забранил пренесувањето на жртви во чест на боговите, и дозволил голем број храмови да бидат уништени или да бидат претворени во цркви. Најмногу драстични закони против паганството биле издадени во 391-392 година. Во овој период, сите храмови во целото царство биле затворени за посета, а било забрането дури и приватното поклонение пред паганските богови под заканата од жестоки казни. Во периодот од мај до 9 јуни 381 година бил одржан Вториот вселенски собор во Цариград со цел да се стави крај на аријанскиот спор кој продолжил и по Првиот вселенски собор во Никеја. На продолжување на аријанската контроверза придонело и прогонството на Свети Атанасиј Велики, како и поддршката која аријанците ја добивале од страна на наследниците на Константин Велики - Констанциј II, Констанца и Валенс.
Грацијан бил убиен во 383 година, а истата судбина го снашла и неговиот наследник на западот, Валентинијан II, во 392 година. Теодосиј се упатил кон Милано и како нови наследници ги прогласил своите синови Аркадиј на истокот и Хонориј на западот. Теодосиј ги повикал Хонориј и Аркадиј, кои биле во Цариград, да дојдат во Милано. Еден ден по нивното пристигнување Теодосиј починал, а неговото тело било погребано во црквата Свети Апостоли во Цариград. Во историјата тој е познат како Теодосиј Велики главно поради тоа што бил последниот цар пред Јустинијан, кој владеел со целото Римско Царство.
Во времето на Теодосиј во градот биле обновени ѕидините на градот. Во близина на денешниот плоштад Бајазид бил изграден Форум на Теодосиј, кој бил пронајден при ископувањата во 1958 година. Најзначаен споменик од негово време е Египетскиот обелиск кој бил поставен на хиподромот, а денеска може да се види пред плоштадот Султанахмед, како и Златната порта која подоцна била реновирана и затворена од Османлиите. До крајот на IV век во Цариград живееле повеќе од 100.000 лица. Во текот на овој период, новите жители на градот, бидејќи немало место во внатрешноста на ѕидините започнале своите куќи да ги градат надвор од ѕидините. Во втората половина на IV век, во градот работеле филозофите Темистиј и Синезиј, теолозите Григориј Богослов, Јован Златоуст и Нил Синајски.
По три месеци откако Аркадиј стапил на царскиот престол се оженил со Евдоксија која била ќерка на франкски генерал. Во тоа време Цариградски патријарх бил Јован Златоуст. Во неговите проповеди често можело да се слушне за критика кон царскиот двор. Во 400 година градот бил заземен од генералот Гаин кој имал готска армија. Но жителите бргу го потиснале и тој морал да побегне кон Тракија каде бил убиен. Во овој период голема улога во управувањето на царството имала сопругата на Аркадиј, Елија Евдоксија која влегла во конфликт со Јован Златоуст кој морал да побегне од градот. Кога населението дознало дека нивниот омилен патријарх е осуден, луѓето се кренале на бунт пред вратите на Големата палата и предизвикале пожар, уништувајќи голем дел од црквата Света Софија и дел од сенатот на плоштадот Августајон. Во 404 година починала Евдоксија, а населението на Цариград оваа прерана смрт на Евдоксија ја протолкувале како казна за лошиот однос со Јован Златоуст. Аркадиј починал на 1 мај 408 година и бил погребан со неговата сопруга во црквата на Светите Апостоли. Во негово време бил изграден форумот каде се наоѓал столб. Негов наследник станал седумгодишниот Теодосиј II.
Во првите години од неговото владеење со царството владееле регенти. Во 414 година била изградена втората црква Света Софија, позната како Теодосиева црква. Неговата сестра Пулхерија како регент управувала до 416 година. Таа издала наредба според која не се дозволувал пристап до Големата палата на никој маж, па се зборувало дека за време на нејзиното регентство дворот бил претворен во манастир. Кога Теодосиј наполнил полнолетство тој се оженил со Евдокија која ја родила Лицинија Евдоксија која се омажила за Валентинијан III, царот на Западот.
Во текот на овој период биле завршени новите ѕидини на градот, кои биле повеќе од еден километар оддалечени од старите ѕидини на Константин. Ѕидините го опфаќале просторот од палатата Влахерна до бреговите на Мраморно Море со должина од 6,5 километри. Просторот помеѓу новите ѕидини и старите бил малку населен, па овие површини се користеле за изградба на манастири и резервоари. Прва цистерна која била изградена била цистерна Еција во 421 година на шестиот рид, цистерна на Аспар на петтиот рид и цистерна на Свети Моциј на седмиот рид. На 27 февруари 425 година бил основан Цариградскиот универзитет на грчки и латински јазик. Во 438 година бил издаден „Codex Theodosianus“ кој ги содржел сите закони кои биле издадени од Константин Велики до Теодосиј II. Кодексот влегол во сила како на истокот така и на западот бидејќи врските меѓу двете страни биле многу силни. Самиот Валентијан се оженил со Лицинија Евдоксија. Со издавањето на кодексот настанале и нови религиозни контроверзии кои се однесувале на божествената и човечката природа на Христос. Овој спор се решил на Третиот вселенски собор во Ефес каде било потврдено дека Исус Христос е една Личност со две природи: со божествена природа – од вечноста, од Отецот, и со човечка природа – која ја примил во времето, од Пресвета Богородица. По соборот било осудено учењето на Несториј Цариградски (несторијанство).
Во 447 година градот бил погоден од серија силни земјотреси кои уништиле дел од ѕидините на градот. Населението помислило дека ова претставува крај на светот. Теодосиј починал во 450 година, а на негово место застанал Маркијан. Сестрата на новиот цар, Евдоксија сè уште имала голема улога во управувањето на земјата па дури му станала и сопруга. Во 451 година се одржал Четвртиот вселенски собор во Халкидон (денешен Кадиќој). Соборот бил против патријархот Диоскор Александриски и архимандритот Евтихиј, кои проповедале дека Исус Христос бил единосуштен на Отецот, но во сфаќањето на неговата човечка природа ги проповедале двете природи - божествената и човечката и признавале дека по нивното соединување станала една природа, така што и на Божеството му ги припишувале и страданијата, маките и тагите, односно монофизитската ерес која го загрозила светото предание во црквата. Така, соборот брзо го осудил монофизитството. Догматската дејност ја претставувало изнесувањето на оросот, кој сите учесници биле должни да го потпишат и да ги исповедаат правилните догмите во него. Со тоа соборот ја завршил догматската дејност, и Евтих и монофизитите биле осудени.
Во текот на V век во градот голем развој достигнало занаетчиството, каде биле вработени голем број на робови. Во главниот град, исто така имало и многу приватни, општински или црковни работилници, како и работилници кои припаѓале на аристократите. Овие работилници биле строго регулирани со посебни закони, биле задолжени да плаќаат данок на државата и да служат на неа доколку е потребно. Во градот се произведувало свила и волна ткаенини, скапа облека, кожни производи, керамика, стакло, накит и црковни декорации како и оружје и муниција. Трговците исто така формирале свои корпорации како занаетчиите и нивната активност се следела од државата. Сепак, во градот и царството доминирал царскиот монопол. Голем дел од населението на Цариград биле плебејци (обични селани-земјоделци кои се сметале за доселеници и немале никакви политички права). На овие луѓе често државните власти им давале бенефиции.
Лавова династија
Во 476 година се распаднала Западното Римско Царство. Теодосиј бил наследен од Маркијан во 450 година, кој се оженил со неговата сестра Елија Пулхерија. Маркијан престанал да му плаќа данок на Атила и ги намалил големите даноци наметнати од неговиот претходник. Пулхерија починала во 453 година како последна од Теодосиевата династија, додека Маркијан починал во 457 година. Столбот на Маркијан е единствената градба во денешен Истанбул која сè уште постои од неговото време.
Маркијан бил наследен од еден дакиски офицер по име Лав на 7 февруари 457 година. Тој бил првиот цар кој бил крунисан од цариградскиот патријарх, практика која станала вообичаена. Во третата година од неговото владеење еден млад монах изградил столб на европскиот брег на Босфорот и ја објавил својата намера да го помине остатокот од својот живот таму во покајание и молитви. Од Цариград започнале да се собираат толпи, за да го видат монахот, познат во историјата како Свети Данаил. Набргу потоа Цариград бил уништен од големи пожар, кој започнал на 2 септември 465 година и продолжил цела недела, при што уништил голем дел од градот. Голем дел од жителите на градот се собрале пред столбот на Данаил за да се молат. Друг популарен светец во Цариград за време на владеењето на Лав била Елисавета Чудотворица. Лав починал во 474 година. Единствениот преживеан споменик од управувањето на Лав I во градот е црквата Свети Јован Крстител позната како Студиски манастир, чии урнатини сè уште стојат во стариот дел на Саматија. Овој манастир претставувал еден од најважните манастири во Цариград и во текот на речиси илјада години играл водечката улога во религиозниот и интелектуалниот живот на градот.
Лав II, син на Зенон и Аријадна, бил седумгодишен кога го наследил својот дедо Лав I. Тој бил првиот цар кој бил прогласен на хиподромот, а не во Хебдомон. Девет месеци потоа Лав ненадејно починал и имало сомневања дека бил убиен од неговиот татко. Зенон своето владеење го започнал со склучување мир со вандалскиот крал Гајсерик. Во престолнината започнал заговор за негово симнување од власт од страна на неговата тешта Елија Верина. Зенон починал од епилепсија во 491 година.
Зенон бил наследен од Анастасиј кој се оженил со ќерката на Лав I и сопруга на Зенон, Елија Аријадна. Две години по доаѓањето на престолот во царството упаднале Бугарите кои пустееле по цела Тракија и му се заканувале на Цариград. Поради тоа, Анастасиј наредил изградба на ѕидини (Анастасиеви ѕидини) кои започнувале од Мраморно и завршувале на Црно Море на 65 километри од престолнината. Од друга страна склучил мир со Персија кој траел 20 години.
Во престолнината во 501 година на хиподромот започнале немири на прославата на паганскиот празник помеѓу сините и зелените аристократи во кои бил убиен еден негов вонбрачен син, по што Анастасиј забранил прослава на паганските празници. Во 513 година избило востание од страна на воениот началник Виталијан. Во битката во Босфорот за првпат бил употребен т.н. течен оган кој бил подоцна користен од Византија во војните против Арапите. Анастасиј починал во 518 година на 88 години, како најстар цар во историјата на Византија. Во негово време била изградена палатата во Влахерна.
Во овој период една од најважните знаменитости која била изградена била портата Чалке, која служела како главна порта во царската палата. До VI век, трговскиот пат низ Босфорот станал главен извор на снабдување со пари на градот. Преку новите пристаништа градот се снабдувал со темјан, слонова коска и скапоцени камења од Индија, свила и порцелан од Кина, теписи, ткаенини и бисери од Персија, пченка, памук, стакларија и папирус од Египет, крзна, мед, восок, злато и кавијар од Црното Море, робови и од Крим, Балканот и Северна Африка. Исто така бил воспоставен редовен поморскио сообраќај со Антиохија, Александрија, Ефес, Смирна, Родос, Патрас, Теба, Коринт, Солун и некои пристаништа на Италија, Галија, Шпанија и Северна Африка.
Јустинијанова династија
Во 527 година Јустин починал и за свој наследник претходно го избрал својот внук Јустинијан I со својата сопруга Теодора. Една од првите цркви кој ги изградил Јустинијан била црквата посветена на Светите Сергеј и Вах. Една од најголемите кризи во градот започнала кога на хиподромот избувнал бунт познат како бунтот Ника на 10 јануари 532 година. По три денови бунтот го опфатил целиот град кога двете партии се здружиле против царот и ја нападнале Големата палата. Бунтот бил задушен, но востанието оставило урнатини на поголемиот дел од царскиот дворец, црквите Света Софија и Света Ирина биле скоро целосно срушени. По крајот на бунтот во 532 година започнала изградба на нова катедрална црква посветена на Света Софија, врз темелите на разрушената Теодосиева црква од бунтот Ника. Црквата била завршена за шест години и на 26 декември 537 година била официјално отворена.
Во истиот период била завршена и црквата Света Ирина, изградена на местото на Старата црква. Сопругата на Јустинијан, Теодора, основала добротворна женска фондација наречена Покајание. Се смета дека Јустинијан основал четириесет цркви во градот и неговите предградија. Единствени кои денеска постојат се црквата Света Софија, Света Ирина и Мала Света Софија. Од исчезнатите највпечатлива била црквата на Светите Апостоли која била во голема мера проширена на местото на црквата од времето на Константин Велики. Друга важна црква била посветена на Свети Полиевкт чии остатоци можат да се видат меѓу третиот и четвртиот рид.
Од другите градби најпознати се огромниот подземен резервоар на Првиот рид, познат како Базилика Цистерна, реновирање на Големиот дворец кој бил уништен од бунтот Ника. Единствениот дел кој денеска сè уште постои од Големата палата е дворецот Букелеон како и мозаикот кој денеска е претворен во Музеј на Мозаикот од Големата палата. Во текот на 542 година, градот го зафатила чума. Според некои историчари од чумата починале 300.000 луѓе или повеќе од половина од населението.