cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Јосиф Илковски
Убиство
И покрај желбата на Илковски за која што знаеле повеќе планинари, по смртта да биде погребан токму на Китка, сепак од безбедносни причини неговото тело било погребано на градските гробишта во Бутел. Шест месеци после неговата смрт, на врвот наречен Красна во чест на Јосиф Илковски планинарите откриле и спомен-плоча, на која пишува: „Злото, човек - нечовеку: тоа се меѓите, делбите твои, твојата алчност и злобата мрачна“. Овој текст е завештание што Јосиф го оставил непосредно пред смртта, а кое било најдено во документите на неговата работна маса. Планинарското друштво Трансверзалец од Скопје, во негова чест организира секоја година меморијален марш.
Ораче (Габар)
Ораче  — археолошко наоѓалиште во кривопаланечкото село Габар. Наоѓалиштето претставува градиште од среден век. Јужно од Габарски Чуки и 100 м северно од патот Крива Паланка - Огут, на една зарамнета височинка се среќаваат фрагменти од керамички садови, питоси и градеженматеријал.
Дигитална електроника
Дигитална електроника — научно поле кое се занимава со електронски системи чии состојби поминуваат низ конечно множество на можности. Определеноста во промените на состојбите (транзиции) овозможува да има системи кои се однесуваат на стабилен и сигурен начин. Тоа овозможува особено да се надминат паразитите и другите деформации.
Двоичен систем
За да се избегнат забуните при читањето што паразитите можат да ги создадат, еден од можните методи е да се минимизираат нејаснотиите со минимизирање на бројот на различни состојби во кои може да биде сигналот. Овој можен минимум е 2.
Дигиталниот систем кој дозволува 2 различни состојби по број се нарекува „двоичен или бинарен“. Состојбите може да се забележат НЕТОЧНО / ТОЧНО или 0/1 на пример. Тие можат да одговараат на напони на пример 0V / +Vcc или -Vcc / +Vcc.
Премините помеѓу состојбите произлегуваат од логичките порти кои вршат операции или логички функции како што се И, ИЛИ, итн. (види Булова алгебра).
Во зависност од нивниот опсег на толеранција и, сè додека некој продолжува да може да разликува состојба 0 од состојба 1, честотата на такт-сигналот може да се зголемува.
Историја и тековни примени
Веројатно главната примена на дигиталната електроника е во создавањето на компјутери, а историјата на сметачите дава добра идеја за историјата на дигиталната електроника.
Денес, огромниот напредок во технологија на интегрални кола овозможува да се создадат компоненти со извонредна сложеност.
Но, трошоците поврзани со производството на такви компоненти (во милиони евра) се неприфатливи за мал обем на производство.
Програмабилните логички кола (CPLD, FPGA) сега овозможуваат создавање на доста сложени логички кола за многу помала почетна цена (илјадници евра). FPGA, исто така, често се користат за прототип на интегрални кола пред нивното конечно производство.
Техниките за дигитален дизајн исто така значително еволуирале. Порано дијаграмите се цртале рачно, а потоа со компјутер. Сега се користат јазиците за опис на хардверот, како што се Verilog или VHDL, кои се обработуваат од компајлери наречени синтисајзери, кои генерираат нет-листи, т.е. податотеки што ја опишуваат поврзаноста помеѓу логичките порти.
Орден „Свети Наум Охридски“
Орден Свети Наум Охридски — високо одличије на Дебарско-кичевска епархија. Кое се доделува за исклучителни заслуги кон црквата.
Втора фудбалска лига на Македонија 2011/2012
Втората фудбалска лига на Македонија 2011/2012 - 20. издание на Втората фудбалска лига на Македонија. Сезоната започнала на 7 август 2011, а завршила на 22 мај 2012. Во оваа сезона првак бил Пелистер.
Горни Лозја (Преод)
Горни Лозја - Пударница — археолошко наоѓалиште во светиниколското село Преод. Наоѓалиштето претставува населба од доцноантичкото време.
На 300 м северозападно од селото, при обработувањето на нивите се откриени фрагменти од керамички садови и повеќе железни предмети – алати. Во нивата на П. Велков е откриен и питос.
Петелиње (Пивка)
Петелиње (словенечки: Petelinje) — населба во Општина Пивка во западна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Нотрањска. Населбата сега е вклучена во Приморско-нотрањскиот статистички регион.
Ограѓе (Челопеци)
Ограѓе — археолошко наоѓалиште во кичевското село Челопеци. Претставува некропола од доцноантичко време. Се наоѓа на излезот од селото, каде во 1974 година, при расчистувањето на патот за селото Светораче, во приватна нива биле откриени и уништени неколку гробови градени од камени плочи. Во гробовите биле најдени керамички садови кои не се зачувани.
Црвеници (Преод)
Црвеници — археолошко наоѓалиште во светиниколското село Преод. Наоѓалиштето претставува населба од среден век.
На 1,5 км северно од селото се забележуваат темели од објект – фурна, а по површината се среќаваат фрагменти од керамички садови и градежен материјал.
NGC 3995
NGC 3995 — спирална галаксија во соѕвездието Голема Мечка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3995 се споменува и како UGC 6944, MCG 6-26-61, CGCG 186-75, IRAS 11550+3234, Arp 313, VV 249, KUG 1155+325B.
Откривање
Објектот е откриен на 5 февруари 1864 година од страна на Хајнрих Даре, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 11 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3995 е од видот SBm. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. NGC 3995 има привидни димензии од 2,6' х 0,9'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 33°.
Други поделби
Проучување на NGC 3995 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 37624. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 107; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2524. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1559.
Црква „Св. Петка“ - Грешница
Света Петка — главна селска црква, во поречкото село Грешница.
Црквата е сместена на самиот влез во селото. Во дворот на црквата се наоѓаат и самите селски гробишта
Селиште (Габар)
Селиште  — археолошко наоѓалиште во кривопаланечкото село Габар. Наоѓалиштето претставува населба од среден век. Во непосредната близина на маалото Чиниклавица, според кажувањето на Т. Лековски, се откриени темели од ѕидови на објекти, а по површината се среќаваат фрагменти од керамички садови.
Список на земјите по БДП (ПКМ)
Во статијава се наведени три списоци на земјите во светот подредени по нивниот бруто-домашен производ (БДП) (вредноста на крајните стоки и услуги во земјата во текот на една година). Доларските проценки на БДП на страницава се добиени од пресметките на паритетот на куповна моќ (ПКМ).
Вовед
Употребата на ПКМ како основа е покорисна отколку воопштената разлика во вкупниот стопански извод на земјите, бидејќи ПКМ ги зема предвид релативните трошоци и стапките на инфлација во земјите, наместо на да користи само дивизен курс, што може да ги искриви вистинските разлики во приходите. Стопанствата со текот на времето се самоприлагодуваат на курсните промени, а цените на технолошки-интензивните и луксузните стоки, суровините и енергетиката остануваат претежно незасегнати од курсните промени (второспоменатите поради субвенции). Меѓутоа, ова се зема предвид во испитувањата за споредба на цените, како Меѓународата програма за споредба, кои се користат како основа за пресметките на ПКМ. Во испитувањата се опфатени трговски и нетрговски стоки, во обид да се добие претставителна кошница за сите стоки.
Надворешни врски
Lista de países por PIB قائمة الدول حسب الناتج المحلي الإجمالي (تعادل القوة الشرائية) Llista de países por PIB Страни по БВП (по паритета на покупателната способност) Liste der Länder nach Bruttoinlandsprodukt (Kaufkraftparität) List of countries by GDP (PPP) es:Anexo:Países por PIB (PPA) fa:فهرست کشورها بر پایه تولید ناخالص داخلی (برابری قدرت خرید) Liste des pays par PIB (PPA) מדינות (לפי תמ"ג) Országok GDP szerinti listája (PPP) Daftar negara menurut PDB (PPP) Listaan dagiti pagilian babaen ti GDP (PPP) Listo di landi e teritorii rangizita segun KLP Elenco di nazioni per PIL (PPA) 国の国内総生産順リスト (購買力平価) ქვეყანათა სია მშპ-ის (PPP) მიხედვით 구매력평가 기준 국내총생산순 나라 목록 Šalys pagal BVP Senarai negara mengikut KDNK (PPP) Lijst van landen naar bnp Kraje według PKB (PPP) Lista de países por PIB (Paridade do Poder de Compra) Список стран по ВВП (ППС) Zoznam štátov podľa HDP Lista över länder efter BNP மொத்த தேசிய உற்பத்தி அடிப்படையில் நாடுகள் பட்டியல் దేశాల జాబితా – జిడిపి(పిపిపి) క్రమంలో Tala ng mga bansa ayon sa GDP (PPP)‎ GSYİH (SGP) göre ülkeler listesi Список країн за ВВП 各国国内生产总值列表 (购买力平价)
Парје
Парје (словенечки: Parje) — населба во Општина Пивка во западна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Нотрањска. Населбата сега е вклучена во Приморско-нотрањскиот статистички регион.
Периодонциум
Периодонциум е сврзливо ткиво, сместено меѓу коренот на забот и ѕидот на коскената чашка во кој се сместени коренот или корените на забот, наречен забна алвеола. Периодонциумот влегува во состав на Парадонциумот кој претставува потпорен апарат на забот составен од повеќе структури.
Функции на периодонциумот
Периодонциумот се одликува со повеќе функции значајни за стоматогнатниот систем.
Нутритивна функција
Се остварува преку крвните садови присутни во периодонциумот.
Структурна организација на периодонциумот
Овие влакна се густо испреплетени во снопови кои се протегаат во различни правци, па врз основа на тоа тие се поделени на две групи: 1.Гингивална група (која се протега од цементот до гингивите) и 2.Алвеоларна група (која се протега од цементот до алвеоларната коска). Секоја група има свои подгрупи.
Конак на Милош во Горна Црнуќа
Конакот на Милош во Горна Црнуќа e населено место во општина Горен Милановац, но и културен споменик од исклучително значење. Станува збор за познатиот конак што принцот Милош Обреновиќ го изградил на имотот на својот очув Радован Маринковиќ. Овој објект е од големо значење и затоа што во него е донесена одлуката за подигање на Второто српско востание. Конакот на Милош е една од зградите со кои управува Музејот на Рудничко-таковскиот регион во Горен Милановац.
Доселување во Горња Црнуќа
По неуспехот на Првото српско востание во 1813 година, принцот Милош одлучил да остане во земјата. Поточно, тој се повлекол од селото Бруснице. Во потрага по безбеден дом, прво го однел своето семејство во манастирот Никола кај кумот на игуменот Хаџи- Атанасиј. По неуспешниот обид за освојување на Ужице, кнезот Милош со семејството од манастирот отишол во една пештера кај селото Шаран во Таково, каде ги поминал есента и раната зима 1813 година. Потоа се преселиле во куќата на Ѓорѓи Љубичиќ под Каблар. Во текот на пролетта следната година, Обреновиќ живееле кратко во Шаран, а во март таму се родила Јелисавета-Савка, четвртото дете во семејството. Тие биле сместени во домот на Ѓорѓи Матковиќ (според некои извори не е сосема сигурно дали е Ѓорѓи-некои хроничари тврдат дека можеби е Сретен или Марко). Стравот, напнатоста и несигурноста биле причините поради кои Милош го одвел семејството југоисточно од Рудник, поточно во селото Горно Црнуќа.
Избувнувањето на Второто српско востание
Од овој конак, кнезот Милош бил во Цвети во 1815 година. Излегол во војводско одело и на насобраниот народ со српско знаме ги изговорил познатите зборови: „Еве ме, еве ја вашата војна со Турците“. По ослободувањето, конакот неколку години служел како дворски и административен центар на слободна Србија, но одреден период со конакот и со имотот на кнезот сè уште управувале дворски кнезови кои биле од ова место.
Горна Црнуќа може да се смета за прва, но привремена престолнина на Србија. Принцот Милош живеел таму со своето семејство од 1814 година до 1818 година, додека Крагуевац не го зазел местото на главниот град.
Во близина на Горна Црнуќа се наоѓа оставината на големиот водач Радич Поступовиќ, средновековниот манастир Врачевшница, кој одиграл значајна духовна и политичка улога за време на востанијата.
Опис
Конакот на Милош е типична дрвена куќичка „осаќанка“ изградена на стрмен предел. Не се знае кој бил градител. Тоа е дводелна трупна колиба која се состои од „куќа“, т.е. огништа, соби со шпорет од тули, подрум под собата и трем до неа. Во дворот до куќата имало помошни објекти: просторија без прозор, чардак, димница за месо и штала.
Стрмниот покрив со четири косини бил од дрво, со висок оџак и голема стреа, покриен со дрвени штици-цепени.
Постојана поставка
Внатре во конакот има постојана поставка наречена „Српска куќа во првата половина на 19 век“. Оваа реконструкција на мебелот се состои од експонати од периодот на Второто српско востание-автентични предмети користени во тоа време, копии од документи, фотографски репродукции, дела од применетата уметност и слично.
Авлии (Преод)
Авлии — археолошко наоѓалиште во светиниколското село Преод. Наоѓалиштето претставува населба од римско време.
На 500 м северно од селото, во нивите на браќата Златеви се наоѓаат фрагменти од керамички садови, питоси и многу градежен материјал. Откриени се и остатоци од водоводни цевки – тубули. Наодите се чуваат во Народниот музеј во Св. Николе.
Градиште (Герман)
Градиште  — археолошко наоѓалиште во кривопаланечкото село Герман. Наоѓалиштето претставува градиште од доцната антика. На 1 км североисточно од наоѓалиштето Црквиште, југоисточно од Станишков Дол, на зарамнето плато од 50 × 50 м има многу градежен материјал и фрагменти од керамички садови, питоси и тегули.
1531 во архитектурата
1531 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Пабло МекКандлес
Пабло МекКандлес Елтон (роден во Вашингтон) е американско-чилеански слалом кајакар којшто се натпреваруваше во доцните 2000-ти. Тој беше елиминиран во квалификациската рунда во дисциплината К-1 на Летните олимписки игри во Пекинг, 2008.
Лисец
Лисец — село во Општина Тетово, во околината на градот Тетово.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во источните падини на Шар Планина, во областа Долни Полог, оддалечено 11,5 километри западно од Тетово.
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Лисец живееле 300 жители, сите Албанци.
Според Афанасиј Селишчев во 1929 година селото било дел од Селечка општина со центар во Шипковица и имало 100 куќи со 540 жители, сите Албанци.
На пописот од 2002 година, селото имало 692 жители, сите Албанци.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 384 жители, од кои 5 Македонци, 340 Албанци, 1 останат и 38 лица без податоци.
Родови
Лисец е албанско село.
Како најстар албански род во селото се споменува родот Шаља (37 куќи). Потекнува од родот Шаља во северна Албанија (во околината на Скадар), а тука се доселил во втората половина на 18-от век.
Според истражувањата од 1948 година, родови во селото се
Избирачко место
Во селото постои избирачкото место бр. 2083 според Државната изборна комисија, сместени во просториите на основното училиште.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 761 гласач.
Галактички групации и јата
Галактички групации и јата — најголеми познати гравитационо сврзани тела кои настанале при создавањето на структурата на космосот. Тие го образуваат најгустиот дел од видливата вселена. Во моделите за гравитационот создавање на структурата од ладната темна материја, првично ќе колабираат најмалите структури и притоа како краен производ се добиваат најголемите структури, галактичките јата. Јатата се создадени во периодот пред 10 билиони години и тој процес продолжува и до денес. Групациите и јатата можат да содржат од десетици до илјадници галаксии. Самите јата честопати се групираат со поголеми, негравитиционо сврзани групи наречени суперјата.
Групи на галаксии
Групации на галаксии се најмалите единки на јатата. Тие обично не содржат повеќе од 50 галаксии и имаат пречник од 1 до 2 мегапарсеци (мпс). Нивната маса е околу 1013 сончеви маси. Брзината со која се шират поединечно галаксиите е околу 150 км/с. Сепак оваа дефиниција треба да се користи како водич, бидејќи поголемите галактички системи понекогаш се класифицирани како галактички групи. Групациите се најчестите структури на галаксиите во универзумот, сочинувајќи 50% од галаксиите во месниот универзум. Нивната маса може да се движи во рамките на онаа на многу големите елиптични галксии и јата на галаксии.
Во јули 2017 г. С. Пол Р.С. Џон и останатите, јасно ги определиле обележјата за сортирање на ‘галактичките групации’ и ‘јата’ врз основа на законите на сразмерноста следени од нивна страна. Според овој труд, овие големосразмерни структури во универзумот со маса помала од 8 × 1013 сончеви маси се означува како Галактичка групација.
Јата на галаксии
Целокупната маса на гасот е двапати поголема од масата на галаксиите. Сепак нема доволно маса за да ги задржи галаксиите во јатото. Бидејќи гасот е во хидростатска рамнотежа со целокупното гравитационо поле на јатото, може да се определи вкупното распределување на масата. Произлегува дека крајната маса изведена од ова мерење е приближно шест пати поголема од масата на галаксиите или жешкиот гас. Делот кој недостастува е познат како црна материја и нејзината природа е непозната. Во најпросечно јато само 5% од вкупната маса е во облик на галаксии, можеби 10% во облик на жежок рендгенскооддавен гас, а остатокот припаѓа на темната материја. Браунштајн и Мофат со употреба на теоријата за употребиле теорија на прилагодена гравитација за да ги објаснат рендгенските маси во јатото без темна материја. Набљудувањата на галактичкото Куршум се најсилен доказза постоењето на темната материја  сепак, Браунштајн и Мофат покажале дека нивната теорија за прилагодена гравитација може исто така да ги даде својствата на јатото.
Температура и густина
Јатата на галаксии се најновите и најмасивните објекти кои настанале во хиерархиското структурно создавање на универзумот и проучувањето на јатата ни објаснува како галаксиите се создаваат и развиваат. Јатата имаат две важни својства: нивните маси се доволно големи за да го задржат кој било енергетски гас исфрлен од соседните галаксии и топлинката енергија во рамките на јатото е забележлива во ренденгскиот дел на спектарот. Набљудуваната состојба на гасот во рамките на јатото е утврдена со помош на комбинирање на нагло загревање за време на прирастот, зрачното ладење и топлинската повратна реакција предизивикана од тоа ладење. Густината, температурата и подструктурата на внатрејатовниот рендгенски гас ја претставува целата топлинска историја на создавањето на јатоот. За подобро да се разбере оваа топлинска историја треба да се проучи ентропијата на гасот, од причина што ентропијата е величината која најдиректно се менува од зголемувањето или намалувањето на топлинската енергија на внатрејатовниот гас.
Север-Северозапад (филм од 1959)
Север-Северозапад (англиски: North by Northwest) - американски филм од 1959 година, во режија на Алфред Хичкок, а според сценариото на Ернест Леман. Главните улоги ги играат: Кери Грант, Ева Мари Сеинт, Џејмс Мејсон, Лео Керол и Мартин Ландау. Во 1960 година, филмот бил номиниран за наградата „Оскар“ во три категории, но не успеал да добие ниту една. Сепак, поради големото значење за развојот на филмската уметност, во 1995 година, филмот бил зачуван во Националниот филмски регистер на САД.
Содржина
Роџер Торнхил (го игра Грант), кој работи како маркетинг-агент, треба да се најде со деловни партнери во еден ресторан, но на сред состанок го грабнуваат двајца непознати вооружени луѓе. Тие го носат во голема, богата куќа каде го пречекува непознат човек (го игра Мејсон), кој се претставува како г-н Таунзенд. Таму го опиваат и го седнуваат во автомобил, со намера да го убијат, но тој успева да избега, по што е уапсен од полицијата. На судењето, Торнхил ја раскажува својата чудна случка, но никој не му верува. Торнхил оди во зградата на Обединетите Нации и таму го среќава вистинскиот г-н Таунзенд, кого го убива еден од неговите грабнувачи, а за убиството е обвинет Торнхил, така што тој мора да бега и од полицијата и од непознатите луѓе кои сакаат да го убијат.
Торнхил се качува во првиот слободен воз и ја среќава убавата девојка Ева Кендал (ја игра Мари Сеинт), која му помага да избега од полициската потера. Истовремено, во возот, тие имаат кратка љубовна афера. По наговор на девојката, тој патува со автобус на север, застанувајќи во едно поле, каде треба да се сретне со Џорџ Каплан, човекот со кого го заменуваат неговите грабнувачи. Меѓутоа, наместо средбата со Каплан, него го брка земјоделски авион, со намера да го убие. Сепак, Торнхил повторно успева да избега и оди во еден хотел во Чикаго, каде повторно ја среќава г-ца Кендал, за која открива дека му е љубовница на човекот што лажно му се претстави како г-н Таунзенд. Тука, неговите луѓе повторно сакаат да го убијат Торнхил, но тој успева да се спаси. Притоа, полицијата го пренесува до аеродромот, каде се запознава со „Професорот“ (го игра Лео Керол), кој му кажува дека тој и г-ца Кендал работат за ЦИА, дека Џорџ Каплан е измислен лик, а дека лажниот г-н Таунзенд, всушност, е Филип Вандам, кој се обидува на странските тајни служби да им даде важни информации.
„Професорот“ и Торнхил одат во познатото туристичко место на планината Рашмор, каде Вандам поседува вила. Таму, Торнхил му закажува средба на Вандам, но г-ца Кендал пука во него. Сепак, таа користи лажни куршуми, а Торнхил е затворен во една болница за да не прави повеќе проблеми во акцијата против Вандам. Сепак, тој успева да побегне од болницата и оди во вилата на Вандам, каде што открива дека тој сака да ја убие г-ца Кендал. Сепак, Торнхил ја спасува г-ца Кендал, а во последната сцена на филмот, како брачен пар, тие заминуваат на патување со воз.
Vespidae
Vespidae се големо (скоро 5000 видови), разновидно, космополитско семејство оси, вклучувајќи ги скоро сите познати еусоцијални оси (како што се Polistes fuscatus, Vespa orientalis и Vespula germanica) и голем број солитарни оси. Секоја колонија на социјални оси вклучува матица и голем број жени работници со различен степен на стерилитет во однос на матицата. Кај умерените социјални видови, колонии обично траат само една година, умираат на почетокот на зимата. Нови матици и мажјаци се произведуваат кон крајот на летото, а по парењето, матиците хибернираат во текот на зимата во пукнатини или на други засолништа. Гнездата на повеќето видови се градени од кал, но polistines и vespines користат растителни влакна, џвакани за да формираат еден вид хартија. Многу видови се носачи на полен кои придонесуваат за опрашување на повеќе растенија, што ги прави потенцијални опрашувачи, додека други се значајни грабливци на разни видови штетни инсекти.
Иако во моментот се признати осум потсемејства, Raphiglossinae веројатно е исто валидно под-семејство. Потсемејствата Polistinae и Vespinae се составени само од еусоцијални видови, додека Eumeninae, Euparagiinae, Gayellinae, Masarinae и Zethinae се сите солитарни, со исклучок на неколку комунални и неколку подсоцијални видови. Stenogastrinae се еусоцијални одвреме навреме, со оглед на тоа што гнездата може да имаат една или неколку возрасни женки; во случаи кога гнездото го делат повеќе женки (типично, мајка и нејзините ќерки), постои репродуктивна поделба на трудот и соработка за згрижување на деца.
Во Polistinae и Vespinae, наместо да консумираат плен директно, пленот се го хранат на ларвите преку уста, кои за возврат произведуваат течност (со висока содржина на аминокиселини) за возрасните да консумираат; точниот состав на аминокиселини значително варира кај видовите, но се смета дека значително придонесува за исхраната на возрасните.
Фосилите се познати уште од рана креда, добата аптиј, со неколку опишани видови во килибар.
1530 во архитектурата
1530 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Амзабегово
Амзабегово (поретко како Амзибегово) — село во областа Овче Поле, во Општина Свети Николе, во близина на градот Свети Николе.
Потекло и значење на името
Денешното име потекнува од турско лично име, а турското население селото го нарекувало Амзи-бејло. По Првата светска војна, селото било наречено Ковачевац (по презимето на убиен српски генерал во околината на Штип). Во текот на Втората светска војна, бугарските окупаторски власти го промениле името на селото во Балабаново.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во областа Овче Поле, во јужниот дел на територијата на Општина Свети Николе. Селото е рамничарско, на надморска височина од 225 метри. Од градот Свети Николе е оддалечено 9 километри.
Селото се наоѓа покрај Светиниколска Река, сместено на десниот брег. Покрај патна раскрсница, во негова непосредна близина се наоѓа и пругата Велес-Кочани, на која се наоѓа железничката станица „Овче Поле“. Околни села се: Пеширово на север и Долно Црнилиште на северозапад. Во минатото селото поседувало една чешма, која била поврзана со изворот Домуз-бунар. Пред тоа, селаните користеле вода од еден бунар, сместен покрај реката.
Месностите во атарот на селото ги носат следниве имиња: Гладна, Кукуљ, Сивирџе, Алчак, Барутница, Ѓерен, Шамак, Стари Лозја и Боузлар.
Во неговиот атар се наоѓа раскрсницата на патиштата помеѓу Штип и Велес, како и оној на Штип и Свети Николе, како и новиот автопат А4.
Историја
Во атарот на селото Амзабегово, на наоѓалиштето „Барутница“ е пронајдена населба од времето на неолитот. Месноста се наоѓа 1000 метри јужно од селото. Во денешните ниви селаните ископувале ќерамиди, варовни камења и песок.
На местото на денешното село живеело старо словенско христијанско население, но никој не знае во кој период. Доказ за ова се гробиштата на денешните селани, кои се наоѓаат западно од селото, каде селаните наоѓале остатоци на стари христијански гробови, односно камени плочи и крстови.
Традицијата наведува дека денешното село било основано од турско население. Селото Амзабегово од страна на Турците било викано Амзи-бејли. Тоа доаѓало од турско лично име. Турците до 1923 година имале 70 куќи.
Во век, Амзабегово било село во Штипската каза на Отоманското Царство.
Стопанство
Атарот зафаќа простор од 13,9 км2. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 907,2 хектари, на пасиштата отпаѓаат 301,4 хектари, а на шумите само 16,3 хектари.
Селото, во основа, има полјоделско-сточарска функција. Во селото има земјоделска задруга, продавници и угостителски објекти.
Население
Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Амзабегово имало 360 жители, од кои 340 Турци и 20 Македонци.
Според Димитар Гаџанов, во 1916 година селото Амза Бегово имало 220 Турци.
Амзабегово е средно по големина село со незначително намалување на бројот на населението. Така, во 1961 година селото броело 609 жители, од кои 565 биле Македонци, 10 Срби и 34 останати. Во 1994 година, бројот се намалил на 557 жители, од кои 543 Македонци, 10 Власи и 3 Срби.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 428 жители, од кои 364 Македонци, 4 Роми, 2 Власи, 1 останат и 57 лица без податоци.
Родови
Амзабегово е мешано православно село, во кое македонското население е мнозинство.
Според истражувањата на Јован Трифуноски во 1957/58 година родови во селото се:
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Свети Николе, која била една од ретките општини кои не биле променети по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото исто така се наоѓало во Општина Свети Николе.
Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Свети Николе. Селото припаѓало на некогашната општина Свети Николе во периодот од 1955 до 1965 година.
Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Ерџелија, во која покрај селото Амзабегово, се наоѓале и селата Аџибегово, Богословец, Буриловци, Горно Црнилиште, Делисинци, Долно Црнилиште, Ерџелија, Кадрифаково, Мустафино и Пеширово. Селото било седиште на истоимената општина во периодот 1950-1952, во која влегувале селата Амзабегово, Аџибегово, Богословец, Горно Црнилиште, Делисинци, Долно Црнилиште и Пеширово.
Избирачко место
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 395 гласачи.
На парламентарните избори во 2020 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 392 гласачи.
Културни и природни знаменитости
Во минатото во селото постоела џамија на сретсело, од која денес не е ништо останато.
Култура и спорт
Во селото работи фудбалскиот клуб „Овче Поле“.
Иселеништво
Од селото се иселил значителен дел од старото христијанско население. Забележан е македонскиот род Тутунковци и други, кои се иселиле од селото во текот на век. Од денешните родови иселеници има од Стоилови во Кочани (едно семејство) и од Балабанови во Скопје (едно семејство).
Од 1923 до 1928 година од селото се иселило турското население во Турција.
После времето на истражувањето вршено во селото (после 1956 година) иселувањето водело кон Скопје, Штип, Велес, Свети Николе. А во поново време и кон Германија и Италија.
NGC 3996
NGC 3996 — спирална галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3996 се споменува и како UGC 6941, MCG 3-31-4, CGCG 98-11, IRAS 11551+1434.
Откривање
Објектот е откриен на 23 април 1832 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3996 е од видот Sc. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,8 m/лм2. NGC 3996 има привидни димензии од 0,9' х 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 50°.
Други поделби
Проучување на NGC 3996 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 37628. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 192; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 871. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 89.
NGC 6346
NGC 6346 — елиптична галаксија во соѕвездието Змеј, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6346 се споменува и како MCG 10-24-114, CGCG 299-64.
Откривање
Објектот е откриен на 13 мај 1887 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6346 е од видот E2. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,6 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,6 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,9 m/лм2. NGC 6346 има привидни димензии од 0,5' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 15 м 24,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +57° 19' 23"". Положбениот агол на објектот е во износ од 95°.
Други поделби
Проучување на NGC 6346 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 59946. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 52; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3895. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 765.
Аланија
Аланија — град и одморалиште и составен дел на покраината Анталија на јужниот брег на Турција, во средоземниот регион на земјата, 138 километри  источно од градот Анталија. Според пописот на Турција во 2010 година, градот имал население од 98.627 жители, додека областа која го вклучува градот и неговиот населен регион имала површина од 1588,51 км 2 и 248.286 жители.
1529 во архитектурата
1529 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Гегиско наречје
Гегиско наречје — едно од двете наречја или облици на албанскиот јазик. Другото е тоскисккото, врз кое се темели стандардниот албански. Гегиското наречје се зборува во северна Албанија, северозападна Македонија, источна Црна Гора, јужна Србија и во албанската дијаспора. Понекогаш се користи и во медиумите во Косово. Традиционално се смета дека се зборува северно од реката Шкумба.
Гринхајн-Бајерфелд
Гринхајн-Бајерфелд (Grünhain-Beierfeld) — град во округот Рудни Планини, во сојузната покраина Саксонија, Германија, кој се наоѓа 8 километри источно од Ауе. Настанал на 1 јануари 2005 година со спојување на градот Гринхајн и општината Бајерфелд.
Соседни заедници
На север, градот се граничи со Цвениц, на исток со Елтерлајн, на југ со Рашау, на југозапад со Шварценберг на запад со Бернсбах и Лесниц.
Составни делови
Гринхајн-Бајерфелд има три составни дела:
Бајерфелд
Областа околу Бајерфелд била населена во век. Како многу други места во Рудните Планини, Бајерфелд бил само едно шумско село (Waldhufendorf). Името на градот потекнува од баварските доселеници (првите два слога, „Beier“ се изговараат на ист начин како германскиот збор Bayer, што означува „баварски“). Во 1233 година, Бајерфелд станал манастирско место со Мајнхард II од Вирбене на гринхајнската опатија. Така, игуменот на Гринхајн ја одржил јурисдикцијата над заедницата до реформацијата.
Меѓутоа, кога дошло рударството, започнал и преминот од чисто земјоделска заедница на индустриска. Зголемувањето на добивките на производителите на прибори за јадење во и  век, како и на индустријата за плочки во  век, го направиле градот главна точка на бизнисот. Од почетоците на рачно изработени куќни и кујнски машини, пораснало фабричкото производство во големи претпријатија на почетокот на век.
Гринхајн
Гринхајн првпат бил споменат во 1150 година. Локацијата на солениот пат од Хале до преминот Пресниц и понатаму до Бохемија ги натерала Систерците да дојдат тука и да основаат манастир. Во 1276 година, Гринхајн ги добил градските права. До 15 век, манастирот го проширил своето поле на влијание, главно преку донации. На почетокот на реформацијата, манастирот зел под своја закрила 56 села и три градови. реформацијата и Триесетгодишната војна биле крајот на манастирот.
Вашлајте
Вашлајте бил првпат документиран во 1531. Веќе од век, рударството започнало во долината Освалд, каде се наоѓа Вашлајте. Покрај среброто, калајот и железото, подоцна почнал да се ископува и мермер. Рударството продолжило до 1920. Рударството има свое влијание и во името на местото, кое се однесува на операцијата миење на рудата на гребен.
Припојувања
На 1 јануари 1999 година, Вашлајте се споил со Бајерфелд.
На 1 јануари 2005 година, Гринхајн и Бајерфелд се споиле, така што дошло и до промена на името во Гринхајн-Бајерфелд.
Редовни настани
Трите фестивали се одржуваат по ред, секоја година.
Сообраќај
Гринхајн-Бајерфелд не е поврзан со ниедна друга општина со сојузен автопат; меѓутоа, најважните патни врски се со Шварценберг, близу кого поминува сојузниот автопат Б101 и патот до Цвениц.
1528 во архитектурата
1528 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Палчје
Палчје (словенечки: Palčje) — населба во Општина Пивка во западна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Нотрањска. Населбата сега е вклучена во Приморско-нотрањскиот статистички регион.
Виљуј
Виљуј (Вилюй; Бүлүү) — река на Средносибирската Висорамнина, најдолга притока на Лена. Долга е 2.650 км и тече претежно низ Јакутија, со помал дел во Краснојарскиот крај. Сливот се протега на површина од. Просечниот истек во устието изнесува.
Течение
Извира во Евенкија и протекува на исток, набргу навлегувајќи во Јакутија. Потоа свртува на југ и југоисток, а потоа на исток, па се влева во Лена кај Сангар, околу 350 км низводно од градот Јакутск. На запад од Виљуј и Чона се простира сливот на Долна Тунгуска Река.
Притоки
Поважни притоки на реката Виљуј се следниве:
Населени места
Сливното подрачје на Виљуј е мошне слабо населено. Во поречието се среќаваат малите населени места Виљујск, Верхневиљујск, Сунтар и Њурба.
Историја
Реката за првпат се споменува во XVII век во врска со освојувањето на Сибир. Во 1634 г. Козаците под водство на Шахов изградиле зимска населба во спојот на реките Виљуј и Ткукјан. Оваа населба служела како управно седиште на подрачјето неколку децении, по што е преместена 45 км низводно по Виљуј, каде во 1773 г. е основана утврдената населба Оленск (денешен Виљујск).
Во 1950-тите во околината на реката се откриени лежишта на дијаманти, на далечина од 700 км од устието. Ова довело до создавањето на рударскиот коп „Мир“, заедно со пристапни патишта и аеродром, како и редица брани за напојување на рудничките погони.
Џонатан Тафра
Џонатан Тафра Куитрал (роден ) е чилеански спринт-кануист кој се натпреваруваше во средината на 2000-те. Тој беше елиминиран во полуфиналето во дисциплината Ц-1 1000 метри мажи на Летните олимписки игри во Атина.
NGC 1920
NGC 1920 — расеано ѕвездено јато со оддавна маглина во соѕвездието Златна Рипка, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Преод (археолошко наоѓалиште)
Преод — археолошко наоѓалиште во светиниколското село Преод. Наоѓалиштето претставува осамени наоди од римското време.
Н. Вулиќ регистрирал три споменици што се наоѓале пред и околу селската црква, и тоа: стебло од столб од варовник, високо 1,70 м, со грчки натпис; горен дел од надгробна плоча од бел мермер на кој има три бисти претставени во длабок релјеф; оштетена надгробна плоча од бел мермер, со две релјефно претставени полумесечини на левиот раб.
NGC 1920
Откривање
Објектот е откриен на 2 ноември 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1920 е од видот EN+OCL.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 5 ч 20 м 33 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 66° 46' 43".
Други поделби
Проучување на NGC 1920 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 444; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 8890.
Гашербрум I
Гашербрум I (گاشر برم -1; ), познат и како Скриениот врв или К5 — 11-ти највисок врв на Земјата, сместен на границата помеѓу Пакистан и Кина. Во Пакистан се наоѓа во регионот Гилгит-Балтистан и во регионот Ксинјанг во Кина. Гашербрум I е дел од планинскиот масив Гашербрум, сместен во регионот Каракорам на Хималаите]]. За името Гашербрум често се вели дека значи „Сјаен Ѕид“, поради големата сличност со соседниот врв Гашербрум IV; но всушност името доаѓа од зборот „rgasha“ (прекрасно) и „brum“ (планина) на јазикот Балти, што би значело „прекрасна планина“.
Искачувања
Првото успешно искачување било остварено на 5 јули 1958 година од страна на Пит Шунинг и Енди Куфман, членови на осумчлената американска група под водстсво на Николас Б. Клинч. Останатите членови биле Ричард К. Ирвин, Том Невисон, Том Мекормак, Боб Свифт и Џил Робертс.
Кантербериски приказни
Кантербериски приказни (англиски: The Canterbury Tales) — збирка раскази од писателот Џефри Чосер напишана во XIV век (две се во проза, а останатите во стихови). Приказните, од кои некои се оригинални, а некои не, се здружени во една рамковна приказна и се раскажувани од група патници на поклонение од Савак до Кантербери за да го посетат олтарот на Св. Томас Бекет во Кантербериската катедрала. Кантербериските приказни се напишани на средноанглиски јазик.
Прологот и приказните
Ликовите, претставени во Генереалниот пролог на книгата, раскажуваат приказни од големо културно значење. Првиот дел на прологот започнува со зборовите: „Whan that Aprill with his shoures soote“ („Кога априлот со неговите миризливи дождови“) означувајќи го почетокот на пролетта и крајот на една сурова зима. Тематиката на приказните прилично варира, со теми како куртоазна љубов, предавство и алчност. Жанровите исто така варираат: романса, бретонски лаи, проповед, басни, и фаблио. Иако постои воопштена рамка, делото нема единствена поетска структура; Чосер користи разни римски и метрички шеми, а има и две приказни во проза.
Приказните се:
Некои приказни се сериозни, а пак други се комични; меѓутоа сите од нив ги опишуваат одликите и маните на човечката природа со голема точност. Тука главна тема е верската злоупотреба како и фокус на поделбата на трите сталежи. Речиси сите приказни се поврзани со слични теми кои врват низ нив, додека пак други се кажуваат како одговор на друга приказна во облик на расправија. Делото е нецелосно, бидејќи првобитно бил замислено секој лик да каже по четири приказни, две по пат накај Кантербери и две на враќање. Ова би значело 120 наместо досегашните 26 приказни.
Освен самиот Чосер, Хари Бејли од Табардската крчма бил постоечка личност, а се смета за прилично веројатно дека готвачот всушнност бил лондонскиот готвач Роџер Најт де Вер, современик на Чосер.
Треба да се спомене дека во приказните се вбројува и Приказната на визионерот, која впрочем е пронајдена и реконструирана само како фрагмент и затоа не се става како дел од Кантербериските приказни. Во некои изданија ја наоѓаме како прилог на Приказната на економот.
Важност
Се смета дека најголемиот придонес на ова дело кон англиската книжевност е популаризација на книжевната употреба на народниот англиски јазик (наместо францускиот или латинскиот). Меѓутоа неколку Чосерови современици—Џон Говер, Вилијам Лангланд и Бисерниот Поет—исто така пишувале капитални дела на англиски. Вака не се знае дали Чосер бил заслужен за започнување на овој тренд или пак бил само дел од него.
Во 2004, Проф. Лин Муни октрила дека писарот на Чосер бил Адам Пинкхaрст.
Кантербериските приказни нѝ кажуваат многу за „окултот“ во Чосерово време, особено што се однесува на астрологијата и астролошкото знаење во тоа доба. Во делото има стотици, ако не и илјадници алузии; некои се од поочебијна, додека други од поприкриена природа.
Маршрутата на поклониците и вистинското место
Поклониците веројатно патувале по Ватлинг Стрит, пат древен дури и во Чосерово време. Овој пат бил користен од Келтите, поплочен од Римјаните и именуван од страна на Англосаксонците. Денес истиов пат (со продолженија) се протега од Лондон до Кантербери, па сѐ до Довер и е наречен А2.
Градот Кантербери има музеј посветен на Катерберските приказни.
506 п.н.е.
506 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 506. година пред новата ера, 506. од првиот милениум п.н.е., 6. од 6 век п.н.е. и седма од 500-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5002 и 5003 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4244 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3254 и 3255 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 247.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 506 година се протега во 2130 и 2131, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2190 и 2191 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 37. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1162 и 1161 исламска година пред хиџра.
Острово (населба во Скопје)
Острово ― населба во северозападниот дел на Општина Аеродром.
Географија
На север и североисток граничи со реката Вардар (преку реката е населбата Ќерамидница), на исток со 13 Ноември, на југоисток граничи со населбата Аеродром, додека на југ и југозапад граничи со Мичурин. Северозападна граница му претставува ГЖС „Скопје“ (преку пругата е Маџир Маало).
Историја
Населбата започнала да постои по Втората светска војна.