cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Арсоли
Наводи
<references group="" responsive="0">
Гамбија (река)
Гамбија (порано позната како реката Гамбра) — голема река во Западна Африка што се протега на 1.120 километри (700 mi) од платото Фута Џалон во северниот дел на Гвинеја која на запад тече низ Сенегал и Гамбија и се влева во Атлантскиот Океан во градот Банџул. Пловноста на реката е овозможена на половина од нејзината должина.
Реката е силно поврзана со Гамбија, најмалата држава на копното на Африка, која се состои од малку повеќе од половина на реката низводно заедно со нејзините две притоки.
Од Фута Џалон, реката тече во северозападниот регион Тамбакунда во Сенегал, каде што тече низ пационалниот парк Ниоколо-Коба, каде што потоа се приклучуваат двете притоки и Ниери Ко и Кулунти пред да навлезе во Гамбија кај селото Фатото. Потоа реката тече генерално на запад, но со меандричен ток каде што се создаваат голем број крајречни езера, и на околу 100 километри од своето устие постепено се проширува, повеќе од 10 километри, на точката каде што се влева во океанот.
Во близина на устието на реката, во близина на селото Џуфуре, се наоѓа островот Кунта Кинте, место кое се користело за трговија на робови кое моментално е под заштита на УНЕСКО.
Водната фауна во сливот на реката Гамбија е слична со онаа на сливот на реката Сенегал, и двете реки обично се вметнуваат под еден екорегион познат како Сенегал-Гамбија. Иако богатството на видови е средно високо, само три видови жаби и еден вид риба се ендемски за овој екорегион.
Остригите се берат од реката Гамбија од страна на жените и да се користат со цел да се приготви чорба од остриги, традиционално јадење во Гамбија.
Космос-684
Космос-684 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 19 септември 1974 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 40 килограми. Космос-684 бил комуникациски сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 114,6 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 74,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 1467 км, а најмалото на 1416.
Гало Матезе
Гало Матезе — општина во покраината Казерта од регионот Кампанија, Италија.
678
678 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 678 година од новата ера, 678. од првиот милениум, 78. од VII век и деветта од 670-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6186 и 6187 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5428 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4438 и 4439 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 1431.
Еугениуш Квјатковски
Еугениуш Квјатковски (Eugeniusz Kwiatkowski; во  —  во ) — полски политичар и економист, заменик премиер на Полска, министер во владата на Втората Полска Република.
678
Други календари
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 678 година се протега во 3314 и 3315, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3374 и 3375 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1221. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 58 и 59 исламска година.
Еугениуш Квјатковски
Животопис
Учел во езуитско училиште, а подоцна завршил хемија на Лавовскиот и на Минхенскиот универзитет.
По Мајскиот преврат на Јозеф Пилсудски во 1926 година во Втората Полска Република, бил предложен од претседателот Игнаци Мошицки на местото министер за индустрија и трговија во владата на Казимјеж Бартел. Квјатковски бил министер во осум последователни влади (1926–30) и заменик премиер на Полска и министер за финансии во две влади (1935–39).
Помеѓу пославните достигнува на Квјатковски се огромните инфраструктурни проекти: изградбата на морското пристаниште Гдиња, развојот на полската трговска флота и поморската трговија и создавањето на Средишната индустриска област.
Откако Советскиот Сојуз ѝ се приклучил на Нацистичка Германија во окупацијата на Полска во 1939 година, ја напуштил Полска со остатокот на владата на 17 септември. Бил заробен во Романија до 1945 година. Се вратил во Полска и ги надгледувал проектите за обнова на полскиот морски брег, а во годините 1947-1952 бил заменик на полскиот парламент (Сејм).
Со засилувањето на комунистичките и советските влијанија на полската влада, на што се спротивставил, поради што бил присилен да се повлече во 1948 година. Од 1952 година, па до својата смрт, се насочил на студиите за хемија, физика и историја.
Починал во Краков, на 22 август 1974 година.
Жаркент
Жаркент — град во Алматинската област, југоисточен Казахстан и седиште на Панфиловскиот округ. Сместен е недалеку од реката Усек, близу вливот во Или и блиску до кинеската граница. Населението брои
Градот е основан во 1882 г. како Џаркент. Од 1942 до 1991 г. го носел името Панфилов во чест на рускиот генерал и народен херој од II светска војна Иван Панфилов, паднат во борба во 1941 г.
Максим III Цариградски
Максим III, роден како Мануел Христоним , бил Вселенски патријарх од 1476 до неговата смрт во 1482, а исто така бил и научник. Тој се слави како светец во православната црква со празник на 17 ноември.
Живот
Мануел Христоним веројатно е роден во Пелопонез во Грција.
Тој станал поглавар на патријаршијата во Цариград. Ова министерство по падот на Цариград (1453) ја земало улогата на „скуфилакс“, грижејки се за светите богатства и мошти на патријаршијата и на неговата позиција Мануел се судрил со патријархот Генадиј Схолариј на економско поле. Под покровителство на секретаријатот на отоманскиот султан, Деметриј Кириц, Мануел, заедно со хартофилаксот Џорџ Галезиот, влијаеле врз животот на цариградската црква повеќе од дваесет години.
Во 1463 тој застанал на страната на патријархот Јоасаф I против барањето на политичарот, Џорџ Амируц, грчки благородник од поранешното Трапезунтско Царство, да се ожени со втора жена, бидејќи тоа претставувало случај на бигамија под христијанското канонско право. Како казна за неговата поддршка на Јоасаф, на Мануел му бил отсечен носот по наредба на султанот Мехмед II.
Сепак, наското тие ја повратиле својата моќ. Мануел бил успешен во повраќањето на почитта на султанот Мехмед II, и пролетта 1476 тој самиот се избрал за цариградски патријарх. Тој сè уште бил мирјанска личност, па така прво станал монарх земајќи го религиозното име „Максим“, а следниот ден примил осветување како епископ и бил сместен на престолот како патријарх од страна на митрополитот на Хераклеја. Неговото владеење прекинало период на незгоди за црквата во регионот и било одбележано со мир и консензус.
Максим починал на 3 април 1482 година.
Неговото главно книжевно дело е „Монодија за заробувањето на Цариград“.
Освојувачи на медали на Зимските олимписки игри 2010
Во списокот на освојувачи на медали по земји на Зимските олимписки игри 2010 се наведени сите земји учеснички на игрите кои освоиле медал. Најуспешна нација на игрите била Канада, која освоила 14 златни од вкупно 26 медали, поставувајќи нов рекорд по бројот на освоени златни медали на едни Зимски олимписки игри. Олимписката репрезентација на САД освоила 37 медали, со што поставила рекорд по бројот на вкупно освоени медали.
Најуспешен натпреварувач била норвешката скијачка Марит Бјорген, која освоила три златни, еден сребрен и еден бронзен медал.
Список по земји
Списокот е направен според информациите добиени од Меѓународниот олимписки комитет (МОК) и е во склад со прописите утврдени од страна на МОК за составување на ваквите списоци. Според прописите, земјите во списокот се претставени со нивните национални олимписки комитети, а се подредени по бројот на освоени златни медали. Доколку се случи две или повеќе земји да имаат еднаков број на освоени златни медали, подредувањето продолжува по освоените сребрени, па по освоените бронзени медали. Доколку се случи две или повеќе земји да имаат освоено ист број на златни, сребрени и бронзени медали, тогаш тие заземаат исто место во списокот и се прикажани според редоследот на првата буква во абецедата.
UTC+08:00
UTC+08:00 е часовен појас со отстапување од +08:00 часа од координираното универзално време (UTC). Според стандардот ISO 8601, ова време се претставува како.
Се користи во сите земји кајшто е застапен кинескиот јазик.
Недоследности
Постојат разни места што географски припаѓаат на појасот, но користат други времиња.
Надворешни врски
Časové pásmo Huso horario
Македонски Хрвати
Според пописот од 1994, во Македонија таа година живееле 2.248 Хрвати. Бројот на Хрвати во Македонија порасна посебно во периодот меѓу 1946 до 1980 година, кога бројни Хрватски имигранти биле на служба во тогашната СР Македонија (во составот на СФРЈ).
Некои во Македонија останаа да живеат, а последицата е големиот број на мешовити бракови. Но, националната свест на Хрватите во Македонија е на висок степен, што сведочи и фактот дека тие многу добро го знаат хрватскиот јазик. Голем дел од Македонските Хрвати е од католичка вера
Најголемиот број на Хрвати во Македонија живеат во Скопје, вториот град по големина Битола и околу Охридското Езеро. Во 2006, Хрватскиот претседател Стјепан Месиќ и неговиот колега Никола Грујовски објавија дека Хрватите ќе бидат признати како национално етничко малцинство во Македонија.
Градска општина Крањ
Градска општина Крањ (словенечки: Mestna občina Kranj) — една од дванаесетте градски општини на Словенија, сместена во западниот дел на земјата. Седиште на општината е градот Крањ. Областа е дел од историскиот регион Горењска. Денес е дел од Горењскиот статистички регион.
Населени места
Покрај општинското седиште Крањ, општината ги опфаќа и следните населени места:
Џовани Брунеро
' Џовани Џузепе Брунеро '  —  — италијански професионален друмски велосипедист.
Животопис
Џовани Брунеро е роден во Сан Маурицио Канавазе. Тој станал професионалец во 1920 година, како петти на трката Милано-Санремо. Во истата година тој беше италијански јуниорски шампион, втор на Џиро ди Ломбардија, но исто така тој ја освоил и Џиро дел'Емилија, победувајќи го Гаетано Белони и Костанте Џирарденго.
Во 1920 година тој беше еден од најдоминантните тркачи на Џиро д’Италија, со победи во 1921, 1922 и 1926 година. Во другите негови победи се вклучени трките Милано-Санремо (1922) и двa пати на Џиро ди Ломбардија (1923-1924).
Тој починал во малата општина Чирие во 1934 година.
Мов
Мововите — зелени растенија приспособени за живот на копно.Макар што за нивното размножување е потребно присуство на вода, и затоа најдобро се развиваат на влажни биотопи. Мововите со попроста организација имаат талусна градба, а кај листостеблените мовови се разликуваат ризоиди, стебло и ливчиња. Ризоидите се специјални влакненца кои служат за прицврстување на растението и за примање на вода. Мововите со ризоидите само делумно се снабдуваат со вода бидејќи ја примаат непосредно со површината на целото тело.
Половата генерација или гаметофит е основна и доминантна генерација на растението, а бесполовата - спорофитот е послабо развиена.
Вегетативното тело со репродуктивните органи ја претставува гаметофитната генерација, додека спорофитот е претставен со дршка со спорангиум и не е самостојно растение, туку живее полупаразитски на гаметофитот.
Мововите се растенија кои се широко распространети во природата. Тие живеат на разновидни почви, меѓутоа најчесто на тресетна подлога, мочурливи ливади, шумски мочуришта, водопади, влажни камења итн.
Во врска со филогенијата на мововите, едни сметаат дека водат потекло од зелените алги, а други од псилофитите. Еволуцијата во самата група на мововите одела кон редуцирање на спорофитот.
Наводи
Limuʻuta
NGC 4584
NGC 4584 — спирална галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4584 се споменува и како UGC 7803, MCG 2-32-162, CGCG 70-199, VCC 1757, NPM1G +13.0312.
Откривање
Објектот е откриен на 21 април 1862 година од страна на Хајнрих Даре, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 11 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4584 е од видот SBa. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,9 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 4584 има привидни димензии од 1,4' х 1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 38 м 17,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +13° 6' 38"". Положбениот агол на објектот е во износ од 5°.
Други поделби
Проучување на NGC 4584 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 42223. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 194; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 881. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1563.
Архангелска катедрала
Архангелската катедрала (руски: Архангельский собор) е катедрала која се наоѓа во Московскиот Кремљ во Русија. Христијанскиот храм бил изграден во периодот од 1505 до 1508 година. Како главен архитект на проектот бил избра италијанецот Алевиз Фријазин Нови.
Катедралата била изградена на местото на друг христијански објект, кој датирал од 1333 година. Црквата содржи фрески кои датираат од 16 век и 17 век. Дел од овие икони се насликани од страна на Јаков Казански, Јосиф Владимиров во периодот од 1652-1666 година. Ѕидовите во катедралата биле под големо влијание на италијанската ренесанса.
Струпници
Струпници (науч. Scrophulariaceae) се семејство на цветни растенија. Растенијата се едногодишни и повеќегодишни билки чии цветови имаат двострана (зигоморфна) или (ретко) ѕвездеста (актиномофрна) симетрија. Имаат космополитска распределба, но претежно во умерени подрачја, вклучувајќи ги тропските планини. Го носат името на фамилијата Струпник (Scrophularia, L.).
Во минатото се сметало дека фамилијата има 275 рода со над 5.000 видови, но во поново време е направено драстично разграничување врз основа на нивната молекуларна филогенија. Многу родови се префрлени во други фамилии во рамките на усноцветовидни те (Lamiales), особено во Тегавците (Plantaginaceae) и Чумите (Orobanchaceae), но и во неколку нови фамилии. Неколку фамилии од усноцветовидните се проширени за да ги опфатат родовите преместени од Струпниците sensu lato.
Во фамилијата има и разни лековити билки. Некои од нив се:
Надворешни врски
കല്ലുരുക്കി
Тисен
Тисен — село и поранешна општина во округот Витенберг, Саксонија-Анхалт, Германија. Од 1 септември 2010, е дел од градот Косвиг.
Лиманова Корија (Орел)
Лиманова Корија — археолошко наоѓалиште кај светиниколското село Орел. Претставува некропола за која се претставува дека датира од железното време.
На 1 км од селото, на левиот брег на реката Мавровица, на зарамнето плато се среќаваат грубо обработени покривни плочи од гробни конструкции. Во нивите на Т. Нушев и Т. Вучев при обработувањето се извадени исти такви артефакти.
Ходник
Ходник ― внатрешен простор во зграда што е користен за поврзување на други простории. Ходниците се воглавно долги и тесни. Ходниците мора да бидат доволно широки за да се осигура дека зградите може да се евакуираат за време на пожар и да им се овозможи на луѓето во инвалидски колички да се движат по нив. Минималната ширина на ходникот е регулирана со градежни кодови. Минималните ширини во живеалиштата се 91 цм во Соединетите Држави. Ходниците се пошироки во места со поголем сообраќај, како што се училиштата и болниците.
Удо Латек
Удо Латек (16 јануари 1935 – 31 јануари 2015 година) бил германски професионален фудбалер и тренер.
Латек е еден од најуспешните тренери во историјата, со освоени 15 големи титули, a најпозната со Баерн Минхен. Тој исто така освоил големи трофеи со Борусија Менхенгладбах и ФК Барселона. Покрај овие клубови, тој бил тренер и на Борусија Дортмунд, Шалке 04 и 1. ФК Келн пред неговото повлекување. Покрај Италијанецот Џовани Трапатони и Португалецот Жозе Мурињо, тој е единствениот тренер кој ги има освоено сите три големи европски клупски титули, а тој е единствениот што го направил тоа со три тима.
Ран живот
Латек е роден во Босемб, Источна Прусија, Германија (сега Боже, Полска). Додека Латек се подготвувал за кариера како учител, тој играл фудбал со ССВ Мариенхајд, Бајер Леверкузен и ВфР Виперфурт. Во 1962 година, тој се приклучил на ВлФ Оснабрик. Ја поминал својата прва сезона во клубот во првата дивизија (северната дивизија на „Оберлигата“), а остатокот од своето време во втората дивизија, бидејќи клубот не се квалификувал за новата Бундес лига на нејзиниот почеток во 1963 година. Тој играл првенствено како центарфор и станал познат по неговата способност за удар со глава. Тој постигнал 34 гола на 70 првенствени натпревари помеѓу 1962 и 1965 година.
Баерн Минхен
Во март 1970 година, Латек станал тренер Баерн Минхен како наследник на Хрватот Бранко Зебец. Тој бил препорачан на клубот од Франц Бекенбауер, но неговото назначување било контроверзно бидејќи тој никогаш претходно не тренирал клупски тим. На тимот кој веќе може да се пофали со Бекенбауер, Герд Милер и Сеп Маер, Латек ги додал младите таленти на Пол Брајтнер и Ули Хоенс, воведувајќи период на речиси доминација на баварскиот клуб. Латек го предводел Баерн до три последователни титули во лигата, прва во историјата на германскиот фудбал, како и Купот на Германија. Во 1974 година тие станаа првиот германски тим кој ја освоил Европскиот Куп, победувајќи го Атлетико Мадрид во финалето, во реприза. Тоа беше првиот од трите последователни успеси во европските купови за клубот (иако Латек бил таму само за првиот од нив). Шест играчи од тимот на Баерн исто така беа дел од западногерманската екипа која го освои Светското првенство во 1974 година и Европското првенство во 1972 година. Лошиот почеток на домашната сезона 1974-1975 година доведе до крајот на мандатот на Латек, при што Баерн го замени со Детмар Крамер, кој исто така бил препорачан на клубот од Бекенбауер. Според Латек, откако му кажал на претседателот на клубот Вилхелм Нојдекер дека, со оглед на лошата домашна форма на клубот се неопходни промени, Нојдекер одговорил: „Точно. Отпуштен си“.
Борусија Менхенгладбах
На почетокот на сезоната 1975-1976, Латек го наследил Хенес Вајсвајлер во Борусија Менхенгладбах, каде што останал до 1979 година. Тој освоил уште две германски титули, во прилог на постигнување понатамошен европски успех со победата во финалето на Купот на УЕФА во 1979 година, победувајќи ја Црвена ѕвезда. Третото последователно првенство за него, што би било рекордно четврто последователно првенство во лигата за клубот, му избега на Менхенгладбах, завршувајќи втор во трката со 1. ФК Келн, предводени од претходникот на Латек, Хенес Вајсвајлер, тесна разлика од еден гол.
ФК Барселона
Во 1981 година, Латек бил назначен за наследник на Хеленио Херера во шпанскиот клуб ФК Барселона. Тој го довел клубот до Европскиот куп на победниците на куповите во 1982 година, победувајќи го Стандард Лиеж со 2–1 во финалето. Тој е единствениот тренер кој довел три клуба до три различни големи европски трофеи. На теренот Барселона ја предводеле Мигели, Алексанко, Рексах, Асенси, Кини, Германецот Бернд Шустер и Данецот Алан Симонсен. Во втората сезона, Диего Марадона, тогаш на 22-годишна возраст, потпишал за рекордна сума за трансфер. Сепак, Барселона не освои ниту една домашна титула таа година, а Латек бил заменет на крајот на сезоната 1982-1983 од аргентинскиот тренер, победникот на Светскиот куп, Цезар Луис Меноти, за кој се надевал дека ќе го извади најдоброто од Марадона.
Враќање во Баерн Минхен
Латек го добил своето следно менаџерско назначување од неговиот поранешен играч Ули Хоенес, кој дотогаш бил одговорен како комерцијален менаџер на неговиот стар тим, Баерн Минхен. Латек го наследил унгарскиот тренер Пал Чернаи. Во следните неколку години тој освоил уште еден шампионски хет-трик со клубот и уште два национални купа, „двојката“ во 1986 година била четврти во историјата на германскиот фудбал. Сепак, Баерн го загуби финалето на Купот на европските шампиони во 1987 година со 2-1 од ФК Порто. Одлични играчи за време на неговиот втор престој со Баерн ги вклучија Карл-Хајнц Румениге, Лотар Матеус, Клаус Аугенталер, Дитер Хоенес, данскиот играч Сорен Лерби и белгискиот репрезентативен голман Жан-Мари Пфаф. Како што беше со Борусија Менхенгладбах, неговиот поранешен играч Јуп Хејнкес го следел како тренер и овде.
Келн и Шалке
По напорните денови во Баерн, Латек се пензионирал на неколку години. Во 1991 година се приклучил на 1.ФК Келн како спортски директор и бил главен тренер на еден натпревар како тренер, каде што постигнал домашно реми против Баерн. Остатокот од сезоната го поминал со клубот како технички менаџер. Во 1992 година, тој се вратил уште еднаш и го предводел тимот Шалке 04 во првата половина од сезоната. Неговиот последен натпревар во Минхен бил нерешено 1-1 против Баерн.
Враќање во Борусија Дортмунд
Латек официјално се пензионирал и ја презел улогата на ТВ коментатор и колумнист во весници во националниот широк лист Die Welt и двонеделниот спортски магазин кикер. Тој бил искушуван од пензија од неговиот стар тим, Борусија Дортмунд. Клубот ја освоил титулата во Лигата на шампионите во 1997 година, но бил во паника кон крајот на сезоната 1999-2000, затоа што бил само еден бод над зоната за испаѓање со уште пет натпревари за играње. За, како што се шпекулирало дека е исклучително профитабилна сума, дури 250.000 евра, тогаш 65-годишниот Латек ја презел улогата на спасител. Неговата магија направи трик, две победи, две нерешени и само еден пораз – од Баерн Минхен – биле доволни да го задржат клубот во лигата. Неговиот последен натпревар бил триумфот на гости со 3-0 против Херта БСЦ пред публика од 75.000 луѓе. Во Дортмунд го наследнил Матијас Замер, кој две години подоцна на 34-годишна возраст станал најмладиот тренер кој раководел со германски тим во првенството.
Подоцнежен живот
Латек се пензионирал откако освоил 14 големи трофеи. Тој сè уште го држи рекордот за управување со тимови со најмногу титули во Бундеслигата, шест со Баерн Минхен и две со Борусија Менхенгладбах.
Живеел во старечки дом во Келн, каде бил познат по неговата постојана наклонетост кон пивото („сите големи тренери уживале во пијалок“). Во 2012 година, Латек доживеа мозочен удар. Латек подоцна страдал од Паркинсонова болест и деменција, и починал на 31 јануари 2015 година. По веста за неговата смрт, Франц Бекенбауер на Твитер напиша: „Тажна вест: Големиот Удо Латек е мртов. Почивај во мир пријателе.“
Тренер
Баерн Минхен
Борусија Менхенгладбах
Барселона
Марјан Ристески
Марјан Ристески (роден на 20 февруари 1972 година во Прилеп) — градоначалник на Општина Прилеп од редовите на ВМРО-ДПМНЕ во периодот од 2005 до 2017 година. Средно образование завршил во гимназијата “Мирче Ацев” во Прилеп. Завршил Економски факултет во Прилеп и се стекнал со статус дипломиран економист. Пред да биде избран за градоначалник 7 години работел како комунален инспектор во Локалната самоуправа на општина Прилеп. Оженет е со сопругата Фанка, и татко на 16-месечната ќерка Михаела.
Претходно, седум години беше вработен во Локалната самоуправа, како комунален инспоктор. Учесник е во воениот конфликт, со кој беше зафатена Република Македонија во 2001-та, и е еден преживеаните по трагичниот настан кај месноста „Карпалак”. Член е на ВМРО-ДПМНЕ од 1993 г. Од 2002 г. беше координатор на општинскиот комитет на ВМРО-ДПМНЕ во Прилеп, а потоа и член на Извршниот комитет на ВМРО-ДПМНЕ.
Од 2005 година па до денес е член на Управниот одбор на ЗЕЛС.
Исто така бил член на Управниот одбор на Регионалната Развојна Агенција – ПРЕДА и член на Заедничкиот Консултативен Комитет ЕУ – Македонија.
Знаме на Егејска Македонија
Знамето на грчка Македонија (Σημαία της Μακεδονίας) — знаме кое Грците во Егејска Македонија го користат како неофицијално знаме на три периферии: Западна Македонија, Централна Македонија и Источна Македонија и Тракија. Знамето е со сина позадина на која има приказ на златна Ѕвезда од Кутлеш и е слично со поранешното знаме на Македонија. Ова знаме го користат и организации на Грци од Егејска Македонија во дијаспората, како што се тие во Соединети Американски Држави и Австралија.
Не е јасно кога точно знамето почнало да се употребува, но најверојатно е во доцните 1980-ти. Во февруари 1993 грчкиот Парламент го изгласал знамето со Ѕвездата од Кутлеш за неофицијален национален симбол. Во јули 1995, Грција поднела барање за заштита на правото на сопственост на заштитниот знак Ѕвездата од Кутлеш како официјален државен симбол според Член 6 од Париската конвенција за заштита на индустриска сопственост со Светската организација за интелектуална споственост. Сличноста со првото знаме на Македонија, која го искористила истиот дизајн на Ѕвездата од Кутлеш на црвена основа со пропорции 1:2, предизвикала контроверзии во Грција.
Галучо
Галучо (итал. Galluccio) е општина во покраината Казерта од регионот Кампанија, Италија.
Олга Токарчук
Олга Навоја Токарчук (Olga Nawoja Tokarczuk; р. во ) — полска писателка, есеистка, текстописец, поетка, психолог; лауреат на Меѓународната Букерова награда 2018 за романот Талкачи , двократен лауреат на литературната награда „Нике“ за романите „Талкачи“ (2008) и „Јакубови книги“ (2015), како и добитничка на Нобеловата награда за 2018 година.
Животопис
Олга Токарчук израснала во Сулехув, потоа со родителите се преселила во Кетжа, каде завршила средно во гимназијата „Ц.К. Норвид“. Дипломирала психологија на Варшавскиот универзитет. За време на студиите како волонтерка се грижела за лица со психички болести. По студиите работела како психотерапевтка во диспанзер за психичко здравје во Валбжих. Кога нејзините први книжевни дела станале популарни, дала отказ на работа и по преселувањето во Нова Руда се посветила на пишувањето. Сега живее во Вроцлав, исто така и во Крајанув околу Нова Руда, во Средните Судети. Пејзажот и културата на таа околина се превиваат во неколку нејзини дела. Води прозни работилници на Литературно-уметничкиот отсек при Јагелоњскиот универзитет во Краков.
Творештво
Токарчук дебитирала во 1979 година со својата прва збирка раскази „Напреку“, објавена под псевдонимот Наташа Бородин. Како романописец дебитирала во 1993 година, со книгата „Патување на луѓето на книгата“, која добила награда од Полското друштво на издавачи на книги, а била објавена во „Мандрагора“. Во 1995 година се појавил нејзиниот втор роман, „Е.Е.“ во кој се зборува за созревањето на девојче кое наеднаш добива парапсихички вештини кои исто така наеднаш ги губи. Голем успех постигнала со романот „Правек и другите времиња“ од 1996 година. Во 1998 година ги објавила збирката раскази „Орман“ и романот „Денски дом, ноќен дом“. Во 2004 година се појавила збирката раскази „Последни приказни“ која се состои од три одделни приказни, кои се појавуваат во независни времиња и простори од себе. Таа е автор и на стихотворбата „Бардо“. „Шупа“, која содржи опис на подвижна шупа од манастирот на редемптористите во Шлески Бардо. Исто така, Токарчук е почесен граѓанин на овој град.
Во првата половина на октомври 2007 година се појавил романот „Талкачи“ на кој Токарчук работела три години. Таа споменува дека повеќето забелешки ги правела за време на патувањата, нагласувајќи дека „...тоа не е книга за патување. Во неа нема опис за споменици и места. Ова не е дневник за патување, ниту репортажа. Попрво сакав да го насочам погледот кон тоа што значи да се патува, движи, измешува. Каква смисла има тоа? Што ни дава тоа? Што значи тоа“ - пишува авторката во воведот. Како што вели самата Токарчук, „пишувањето роман за мене е преносно во зрелоста со раскажувањето на бајки на самиот себе. Така како што прават децата, додека да заспијат. При тоа се служат со јазикот на пограничната зона од сонот и јавето, опишуваат и измислуваат“. Во своите дела Токарчук пишува за „темната страна на полската историја“ и за колонизацијата на територијата на која претходно живееле малцинствата, поради што била прогласена за предавник од десничарските кругови.
Активност
На 2 декември 2019 година во Вроцлав, таа најави основање на фондација, со седиште во вилата на Тимотеуш Карпович на ул. Кжичка 29, која меѓу другите ќе ги избере како свои цели поддршка и промовирање на полската култура, вклучувајќи писатели и преведувачи; акција за човекови права, вклучително и спротивставување на дискриминацијата и ограничување на граѓанските слободи и заштита на животната средина, вклучително и борбата за правата на животните. Taa ќе ги донира приходите од Нобеловата награда, како  на основачкиот фонд, во висина од 350.000 PLN. Фондацијата треба да биде простор за меѓународен разговор за можностите на литературата во дијагностицирањето на светот, во опишувањето на реалноста во која ксенофобичните и националистичките чувства опасно брзо растат. Во совет на фондацијата учествуваат Агњешка Холанд и Ирек Грин, шефот на Вроцлавската дом на литературата.
Список на државни водачи во 857 година
Ова е список на државни водачи во 57 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Мајчинска смртност
Мајчинска смртност или смртност кај мајките е дефинирана од Светската здравствена организација (СЗО) како „смрт на жена додека е бремена или во рок од 42 дена по завршувањето на бременоста, без оглед на времетраењето и анатомската локализација на бременоста, од која било причина поврзана или влошена од страна на бременоста или нејзиното управување, но не од случајни или инцидентни причини .“
За да се забрза идентификацијата на матерналната смртност во услови во кои атрибуцијата на причината на смртта е несоодветна, воведена е нова категорија: смрт поврзана со бременост, која се дефинира како смрт на жена во текот на бременоста или до 42 дена по завршувањето на бременоста, без оглед на причината за смрт. Од епидемиолошка перспектива матерналната смртност е релативно редок настан и е тешко да се измери со голема прецизност.
УНФПА процени дека 303,000 жени починале од причини поврзани со бременост или породување во 2015 година. Овие причини се движат од тешко крварење до попречено породување, за кои има многу ефикасни интервенции. Бидејќи жените добиле пристап до планирање на семејството и квалификувано присуство при раѓање со резервна итна акушерска нега, глобалниот сооднос на смртност кај мајките паднал од 385 смртни случаи на мајки на 100.000 живородени деца во 1990 година на 216 смртни случаи на 100.000 живородени деца во 2015 година. Стапката на матернална смртност се изразува како број на починати мајки согласно со претходно наведените критериуми во однос на 100.000 живородени деца. Овој индикатор сѐ уште претставува многу важен показател, не само за здравјето на жената во репродуктивниот период туку и за адекватноста и квалитетот на антенаталната здравствена заштита.
Иако се направени обиди за намалување на смртноста кај мајките, има многу простор за подобрување, особено во сиромашните региони. Над 85% од смртните случаи на мајките се од сиромашни заедници во Африка и Азија. Ефектот од смртта на мајката резултира во ранливи семејства. Нивните доенчиња, доколку го преживеат породувањето, најверојатно ќе умрат пред да стигнат до нивниот втор роденден.
Причини
Факторите што ја зголемуваат мајчината смртност можат да бидат директни или индиректни. Во една статија за мајчиниот морбидитет од 2009 година, авторите пишуваат дека, генерално, постои разлика помеѓу директна мајчина смрт што е резултат на компликација на бременоста, породување или управување со двете, и индиректна мајчина смрт, тоа е смрт поврзана со бременост кај пациент со постоечки или ново развиен здравствен проблем, неповрзан со бременоста. Смртните случаи за време на бременоста, но кои не се поврзани со бременоста, се нарекуваат случајни, инцидентни или необлечести мајки смртни случаи.
Според студијата објавена во „Лансет“, која опфаќа период од 1990 до 2013 година, најчести причини се постпартално крварење (15%), компликации од небезбеден абортус (15%), хипертензивни нарушувања во бременоста (10%), постпартални инфекции ( 8%) и попречен труд (6%). Други причини вклучуваат згрутчување на крвта (3%) и веќе постоечки состојби (28%). Смртноста кај мајките предизвикана од силно крварење и инфекции се претежно по породувањето. Индиректни причини се маларија, анемија, ХИВ/СИДА и кардиоваскуларни заболувања, сето тоа може да ја комплицира бременоста. Ризик-факторите поврзани со зголемена смрт на мајката вклучуваат возраста на мајката, дебелината пред забременување, други веќе постоечки хронични медицински состојби и породување со царски рез.
Се покажало дека смртните случаи поврзани со бременоста помеѓу 2011 и 2014 година во САД имаат големи придонеси од незаразни болести и состојби, а следниве се некои од најчестите причини поврзани со мајчината смрт: кардиоваскуларни болести (15,2% .), не-кардиоваскуларни болести (14,7%), инфекција или сепса (12,8%), крварење (11,5%), кардиомиопатија (10,3%), тромботична белодробна емболија (9,1%), цереброваскуларни несреќи (7,4%), хипертензивни нарушувања на бременост (6,8%), емболија на амнионска течност (5,5%) и компликации со анестезија (0,3%).
Според публикацијата на СЗО од 2004 година, социоодемографските фактори како што се возраста, пристапот до ресурси и нивото на приход се значајни индикатори за резултатите од мајката. Младите мајки се соочуваат со поголем ризик од компликации и смрт за време на бременоста отколку постарите мајки особено адолесцентите на возраст од 15 години или помлади. . Адолесцентите имаат поголеми ризици за постпартално крварење, пуерперален ендометритис, оперативно вагинално породување, епизиотомија, мала родилна тежина, предвремено породување и мали доенчиња за гестациска возраст, сето тоа може да доведе до смрт на мајката. Главната причина за смртта на девојчињата на 15-годишна возраст во земјите во развој е компликација преку бременост и породување. Тие во просек имаат повеќе бремености отколку жените во развиените земји и се покажало дека 1 од 180 петнаесетгодишни девојчиња во земјите во развој кои ќе забременат ќе умрат поради компликации за време на бременост или породување. Ова се споредува со жените во развиените земји, каде што веројатноста е 1 од 4900 живородени. Сепак, во САД, бидејќи многу жени на постара возраст продолжуваат да раѓаат деца, трендовите забележаЛЕ пораст на стапката на смртност кај мајките во некои држави, особено кај жени постари од 40 години.
Структурната поддршка и семејната поддршка влијаат врз резултатите на мајките. Понатаму, социјалната неповолност и социјалната изолација негативно влијаат на мајчиното здравје што може да доведе до зголемување на мајчината смртност. Дополнително, недостатокот на пристап до квалификувана медицинска нега за време на породувањето, патното растојание до најблиската клиника за да се добие соодветна грижа, бројот на претходни породувања, бариерите за пристап до пренаталната медицинска нега и лошата инфраструктура, ја зголемуваат смртноста кај мајките.
Небезбеден абортус
Небезбедниот абортус е уште една голема причина за мајчинската смртност. Според Светската здравствена организација во 2009 година, на секои осум минути починала една жена од компликации кои произлегуваат од небезбедни абортуси. Небезбедните практики за абортус вклучуваат пиење токсични течности како терпентин или белило. Повеќе физички методи вклучуваат физичка повреда на женските гениталии. Компликациите вклучуваат крварење, инфекција, сепса и траума на гениталиите.
Абортусите се почести во развиените региони отколку во регионите во развој. Се проценува дека 26% од целата бременост што се случува во светот е прекината со индуцирани абортуси. Од нив, 41% се јавуваат во развиени региони и 23% од нив се случуваат во региони во развој.
СЗО ги дефинира небезбедните практики на абортус како постапки кои „ги спроведуваат лица или немаат потребни вештини или во средина што не одговара на минималните медицински стандарди или и двете“. Користејќи ја оваа дефиниција, СЗО проценува дека од 45 милиони абортуси што се прават секоја година на глобално ниво, 19 милиони од нив се сметаат за небезбедни. Исто така, 97% од овие небезбедни абортуси се случуваат во земјите во развој.
Мајчинска смртност предизвикана од неправилно извршени процедури се спречуваат и придонесуваат со 13% во стапката на мајчина смртност ширум светот. Овој број е зголемен на 25% во земјите каде што другите причини за смртност кај мајките се ниски, како што се во земјите од Источна Европа и Јужна Америка. Ова ги прави небезбедните практики на абортус водечка причина за смрт на мајки ширум светот.
Поврзани фактори
Социјалните фактори влијаат на одлуката на жената да побара услуги за абортус, а овие може да вклучуваат страв од напуштање од партнерот, отфрлање на семејството и недостаток на работа. Социјални фактори како што се овие, можат да доведат до последица на абортус што се смета за небезбеден.
Стапки
Еден предлог за мерење на трендовите и варијациите на ризиците по мајчинска смрт е да се измери процентот на предизвикани абортуси што се дефинирани како небезбедни (од СЗО) и според односот на смртни случаи на 100.000 процедури, што би се дефинирало како абортус сооднос на смртност.
Постојат четири примарни типови на извори на податоци кои се користат за собирање на стапки на смртност кај мајките поврзани со абортус. Овие четири извори се доверливи истражувања, податоци за регистрација, вербална обдукција и извори на податоци засновани на установа. Вербална обдукција е систематска алатка што се користи за собирање информации за причините за смртта од лаици, а не од медицински професионалци.
Доверливи истражувања за смртни случаи кај мајки не се случуваат многу често на национално ниво во повеќето земји. Системите за регистрација обично се сметаат за „златен стандарден“ метод за мерење на смртност. Сепак, се покажало дека тие пропуштаат некаде помеѓу 30-50% од сите смртни случаи кај мајките. Друга грижа за системите за регистрација е дека 75% од сите глобални раѓања се случуваат во земји каде што не постојат витални системи за регистрација, што значи дека многу случаи се случуваат за време на овие бремености и породувања не можат да бидат соодветно запишани преку овие методи. Исто така, постојат проблеми со употреба на вербална обдукција и други форми на истражување при евидентирање на стапките на смртност кај мајките. На пример, подготвеноста на семејството да учествува по загубата на некој близок, погрешно класифицирање на причината за смртта и недоволно пријавување на сите присутни пречки за правилно пријавување на причините за смртност кај мајките. Конечно, потенцијално прашање со собирање на податоци засновани на установи за смртност кај мајките е веројатноста жените кои доживуваат компликации поврзани со абортус да побараат нега во медицински установи. Ова се должи на стравот од социјални реперкусии или правна активност во земјите каде што е вообичаен небезбеден абортус, бидејќи постои поголема веројатност да биде законски ограничувачки и / или посигматизирачки. Друга грижа за прашањата поврзани со грешките во правилното известување за точно разбирање на смртноста кај мајките е фактот дека глобалните проценки поврзани со одредена причина ги претставуваат оние поврзани со абортусот како пропорција на вкупната стапка на смртност. Затоа, секоја промена, без оглед дали е позитивна или негативна, во стапката на смртност поврзана со абортусот се споредува само во однос на другите причини и ова не дозволува соодветни импликации дали абортусите стануваат побезбедни или помалку безбедни во однос на вкупната смртност на жени.
Препораки
Во скоро секоја европска земја постои потреба здравствената заштита на мајките и децата да се реафирмира и да се постави високо во приоритетите на здравствените власти, што ќе резул­тира со оптимизација на содржините и буџетирањето на сите релевантни политики за оваа група од населението. Тоа во согласност и со Цел 3 од Целите за одржлив развој до 2030 година на Обединетите нации. Воедно, обезбедувањето холистички пристап во дефинирањето на стратегиите и спроведување на јавно­здравствените интеревенции е клучно во намалување на ризиците и  обезбедување на амбиент, кој ја унапредува севкупната благосостојба на оваа вулнерабилна популациона група.
Пристап до системот
Унапредување на пристапот до системот на здравствена заштита на мајките и децата вклучуваат:
Квалитетот на здравствена заштита
Унапредување на квалитетот на здравствената заштита за мајките и децата вклучуваат:
Мајчинска смртност во Македонија
Мерењето на стапката на матерналната смртност во Република Македонија е комплексен процес и овој индикатор има осцилаторен тек со тенденција на опаѓање. Во 2013 година имало регистрирано само еден смртен случај на жена во репродуктивен период од матернални причини за смрт со стапка од 4,2 на 100.000 живородени, додека во 2014 и 2015 година нема регистрирано смртни случаи на жени во репродуктивен период од матернални причини за смрт.
При анализирањето на стапката на матернална смртност во Македонија би требало да се земе предвид дека заради природата на пресметување на овој индикатор само еден настан, односно една смрт на мајка, се рефлектира со значителна промена на вредноста на овој индикатор, односно за околу 4,4 смртни случаи на 100.000 живородени. Тоа е така бидејќи стапката се изразува на 100.000 живородени; во услови кога годишно бројот на живородени во државата изнесува околу 23.000; зголемување (или намалување) за само еден настан ќе доведе до значително зголемување (или  намалување) на вредноста на индикаторот. Меѓутоа, вредно е да се напомене дека несоодветната класификација на причините за смрт може да води кон супрегистрација на смртните случаи поради матернални причини.
Регистрација
Регистрирањето на перинаталната и доенечката смртност во Македонија сѐ уште се врши во писмена форма на застарени обрасци кои обезбедуваат помал број податоци. Голема улога при анализата на перинаталната и доенечката смртност и преземањето на мерки и активности за нивно намалување има и системот на регистрација и валидација на здравствените податоци, како и достапноста на овие податоци за посеопфатни анализи. Иако во  во  2009 година бил донесен Закон за евиденции во областа на здравството, сѐ уште се применуваат старите извештајни обрасци.
Во 2018 година започнала обука на Универзитетска клиника за гинекологија и акушерство согласно најновите протоколи и стандарди на Светската здравствена организација. Обуките се одржуваат во рамки на партнерството на Фондот за население на Обединетите нации – УНФПА со Владата за намалување на мајчината и новороденечка смртност.
Антонио Пезенти
Антонио Пезенти (Antonio Pesenti; — ) — италијански професионален друмски велосипедист. Врвот на својата кариера била победата на Џиро д’Италија 1932. Исто така, завршил трет и четврти на Тур де Франс во 1931 и 1932 година, соодветно.
Грамцов (амт)
Грамцов (Gramzow) — општинска заедница во округот Укермарк, во Бранденбург, Германија. Нејзиното седиште е во Грамцов.
Општинската заедница Грамцов се состои од следниве општини:
Поледица
Поледица — вид на ниски врнежи што се случуваат во текот на зимата. Се јавува кога мали ладни капки вода паѓаат на земја или предмети чија температура е под 0 °C. По тој повод веднаш се замрзнуваат и се формира тенка ледена кора. Мразот создава големи проблеми на патиштата ширум светот бидејќи го отежнува и честопати целосно оневозможува нормалниот сообраќај.
Пача
Пача (paça) или пивтија (pıhtı) – вид јадење сварено од нозете или од главата на свиња или говедо. Пачата е традиционално јадење на Балканскиот Полуостров и во Турција, Азербејџан, Ерменија, Авганистан, Иран, Ирак и Монголија, веројатно со многу древно потекло. Турците за подготвување на пача користат јагнешка глава и нозе.
Во Македонија, пачата е дел од традиционалната трпеза и вообичаено се служи ладна, како предјадење или мезе, додека некогаш и како главно јадење. Се спрема во зимските месеци, особено за Божик и Водици.
Космос-685
Космос-685 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Тјуратам, Бајконур, СССР на 20 септември 1974 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 4000 килограми. Космос-685 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,3 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 64,9°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 283 км, а најмалото на 202.