cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Честички во македонскиот јазик
Честички во македонскиот јазик — една од зборовните групи во јазикот. Честичките се познати и под името „партикули“ или „честички“. Оваа зборовна група е класифицирана како дел од неменливите зборови. Основната употреба на честичките е истакнување на други зборови или значењето на реченицата и тие служат да се образуваат некои граматички форми.
Употреба
Според Конески, честичките се користат за истакнување на зборови или значења на речениците, но и за определување на различни видови, како што се посочување, негирање, прашување и слично. Во поголемиот дел тие се јавуваат и како прилози и како сврзници, но нивната функција е подруга. Бојковска наведува дека за тврдење се користи честичката „да“, за одрекување честичките „не“, „ниту“ или „ни“, за прашување честичките „дали“, „ли“, „зар“, „нели“ и за заповед честичките „да“, „нека“ и така натаму.
Поделба
Во поглед на функцијата на честичките за истакнување некои зборови и значења на реченици во исказот, честичките можат да се поделат во следните подгрупи:
Примери
Конески и Бојковска ги даваат следните пример за некои од честичките во македонскиот јазик:
Гугл
Google Inc. или гугл — американска корпорација специјализирана за интернет-пребарувања. Помеѓу корисниците е најпозната по својот пребарувач, но покрај него нуди и многу други услуги. Главно своите приходи ги остварува преку својот систем на рекламирање. Главното седиште на компанијата, познато под името Googleplex, се наоѓа во Калифорнија.
Историјат
Основачи на компанијата се тогашните студенти Лери Пејџ и Сергеј Брин. Целата приказна ја започнувале неофицијално во јануари 1997 година, на Универзитетот Стенфорд, а официјално започнувале со работа на 7 септември 1998 година, започнувајќи со својот интернет пребарувач. Потоа, тие успеале својата основна дејност, пребарување и рекламирање, да ја прошират на други подрачја, како што се: електронска пошта, онлајн мапи, прикажување на видео-формати и слично.
Името на фирмата
Името Google претставува игра на зборови, т.е. тоа е изведено од зборот „гугол“ (googol) - математички термин за број, претставен со единица и 100 нули. Поради популарноста на пребарувачката машина, во англискиот јазик се појавил неологизмот to google или to Google, што значи „пребарување на Google за наоѓање на информации на Интернет“. Овој збор е додадена во Оксфордскиот англиски речник и во Merriam-Webster.
Gmail
Gmail е веб-заснован поштенски клиент. Корисниците имат возможност да добиваат електронски писма од други локални клиенти. Како и други дополнителни функционалности, која ја прави услугата на Google популарна и лесна за користење.
Операции и финансиски резултати
Во 2018 година, регулаторните тела на Европската комисија за заштита на конкуренцијата ѝ изрекле казна на „Алфабет“ (Alphabet), фирмата-мајка на „Гугл“, во висина од 4,6 милијарди евра. Казната била изречена поради злоупотреба на оперативниот систем „Андроид“ во наметнувањето на интернет-пребарувачот „Гугл Хром“ (Google Chrome) и на системот за апликации „Гугл плеј“ (Google Play). Претходно, во 2017 година, „Гугл“ бил принуден да плати казна од 2,5 милијарди евра.
Космос-1008
Космос-1008 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 17 мај 1978 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 1080 килограми. Космос-1008 бил сателит наменет за електронско извидување, јавување и наведување.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 95,0 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 74,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 546 км, а најмалото на 495.
Дуњска Река
Дуњска Река (позната и како Лисичка Река) — река во Македонија која тече низ областа Мариово и претставува лева притока во Црна Река во која се влева недалеку од познатиот Расимбегов Мост во Скочивирската Клисура. Устието во Црна Река е во месноста Градок на височина од 345 метри.
Течение
Изворот на Дуњската Река се наоѓа на апсолутна височина од 1440 метри во највисоките делови на Дрен Планина. Всушност, неа ја сочинуваат повеќе водотеци кои се формираат под највисоките делови на Дрен Планина, имено Кокренска Река, Дуњска Река, Вепрчанска Река и други со поголем број свои помали притоки. Под селото Дуње тие се спојуваат во еден водотек кој при вливот во Црна Река кај месноста Градок, го носи името Дуњска или Лисичка Река. Речиси целиот слив на овој водотек е формиран на оголен терен, додека и ова речно корито нема изразити клисурски делници, какви што се среќаваат кај десните притоки на Црна Река. Дуњска Река е првата лева (само една од двете леви притоки на Црна во Мариово) и воопшто петтата притока која ја прима Црна во Мариово.
Именување
Оваа река е позната под две имиња. Имено од својот извор по течението сè до под селото Дуње е позната само под името Дуњска Река, а имено по влевањето на Вепрчанска Река овој водотек се именува и како Лисичка Река. Името Дуњска Река доаѓа поради фактот што таа протекува низ селото Дуње, додека потеклото на името Лисичка Река не е целосно познато и можно е да доаѓа од име на месност или некогашно раселено село Лисиче, Лисец или Лисичани или пак од фактот што во овој предел сè до денес има големо и често присуство на лисици.
Хидрографски и водостопански одлики
Изворот на Дуњска Река се наоѓа на апсолутна височина од 1440 метри, а вливот во Црна Река кој се наоѓа во месноста Градок, е на кота од 345 метри. Должината на водотекот е 19 километри, а дренира односно ги собира водите од сливна поршина од 137 км2 со средна височина од 880 метри. Падот во надолжниот профил кај Дуњска Река е неизедначен, односно сè уште го следи првичниот релјеф. Така, во најгорниот дел (1440-900 м) тој изнесува 186,2 % и се намалува до делницата со висинска разлика од 760 до 660 метри височина, каде изнесува 33,3%. Меѓутоа, наследната делница тој се сголемува на 47,7%, за веднаш по неа (570-500 м) на должина од 3,1 км тој да има најмала вредност од само 22,6%. Интересно е дека кај овој водотек на последната делница (400-345 м) падот во надолжниот профил е меѓу најмалите притоките на Црна во Мариово (25,0%) и наедно е помал од патот на претходната делница, што е единствен случај меѓу реките во целата мариовска област. Вкупниот пад на водотекот изнесувам 1085 метри, а релативниот 57,6%. Водостојот на реката особено се зголемува во врнежливите периоди на пролетта и есента и топењето на снеговите, додека кон крајот на пролетта и летото таа значително многу го намалува своето ниво. Како и повеќето реки во Мариово, поради слабата населеност на пределот, Дуњска Река се одликува со чиста и бистра вода, која што најчесто се користи за напојување на стоката и наводнување на посевите по нивите и градините во селото Дуње.
42
42 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 42 година од новата ера, 42. од првиот милениум, 42. од I век и трета од 40-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 42 година се протега во 2678 и 2679, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2738 и 2739 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 585. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 598 и 597 година пред хиџра.
Надворешни врски
40er
NGC 2663
NGC 2663 — елиптична галаксија во соѕвездието Компас, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2663 се споменува и како ESO 371-14, MCG -6-20-1.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2663 е од видот E3. Видливиот сјај со голо око изнесува 10,6 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 11,6 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,9 m/лм2. NGC 2663 има привидни димензии од 3,5' х 2,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 8 ч 45 м 8,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 33° 47' 42". Положбениот агол на објектот е во износ од 110°.
Други поделби
Проучување на NGC 2663 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 24590. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 363; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7145.
Премиер лига на Англија 2003-2004
Екипата на Манчестер Јунајтед влегла како бранител на титулата од претходната сезона. Портсмут, Лестер Сити и Вулверхемптон Вондерерс биле трите нови екипи, откако обезбедиле промоција во Првата дивизија 2003-2004. Тие ги замениле, и , кои како трите најслабопласирани екипи во претходната сезона испаднале во понизок ранг.
На 25 април 2004, Арсенал станале шампиони по тринаесетти пат во клупската историја, после ремито на гостувањето кај Тотенхем. Успехот на топџиите останал запаметен и по фантастичната сезона во која до титулата тие стигнале без ниту еден пораз со што го добиле епитетот Непобедливите. Најблиските конкуренти на Арсенал во оваа сезона биле Челси и Манчестер Јунајтед кои останале на -11 и -15 бодови од шампионите. Првата четворка, која го дала списокот на учесници во Лигата на шампионите за следната сезона, ја заокружила екипата на Ливерпул.
, и  биле трите екипи кои испаднале од лигата во оваа сезона.
Најдобaр стрелец во оваа сезона бил Тјери Анри од шампионот Арсенал со 30 постигнати гола.
Формула
Трета последователна сезона, четирите највисоко пласирани екипи од Премиер лигата на крајот од сезоната стекнуваат право да играат во Лигата на шампионите; две (шампионот и вицешампионот) директно во групната фаза на натпреварувањето, а две (третиот и четвртиот) во квалификациите. Петто рангираната екипа и победниците на ФА Купот и Лига купот ќе играат следната година во Купот на УЕФА. Трите последни екипи на крајот од сезоната испаѓаат во Чемпионшип.
Новини
Пред почетокот на сезоната, Манчестер Сити го напуштиле нивниот дотогашен домашен терен Мејн Роуд по повеќе од 80 години за да се преселат на модерниот Градски стадион во Манчестер.
Промена на екипи
Вкупно 20 клубови учествувале во Премиер лигата на Англија за сезоната 2003-2004, вклучувајќи ги 17-те екипи од претходната сезона 2002-2003, двата прво пласирани клуба од Првата дивизија 2002-2003, и победникот на плејофот од истата лига. Новите екипи во оваа сезона биле Портсмут, кои се вратиле во највисокото фудбалско ниво во Англија по цели петтнаесет години отсуство по нивното испаѓање во сезоната 1987-1988, потоа Лестер Сити, кои се вратиле по една година отсуство и испаѓањето во сезоната 2001-2002, и Вулверхемптон Вондерерс, кој како победник на плејофот се вратил во "елитното друштво" за првпат од раните 1980-ти години, поточно по цели 20 години. Тие ги замениле трите екипи кои испаднале во претходната сезона, и.
Настани
Откако се квалификувале за Лигата на шампионите во претходната сезона, Челси добил буџет од 100 милиони фунти за трошење на играчи од светска класа, финансирани од нивниот нов сопственик русинот Роман Абрамович. Тие заедно со бранителот на титулата, Манчестер Јунајтед важеле за најголеми фаворити за освојување на титулата. Но наместо тоа, титулата отишла во рацете на Арсенал, кои го завршиле првенството непоразени (26 победи, 12 нерешени и 0 порази), со што го израмниле рекордот поставен од Престон Норт Енд во сезоната 1888-1889. Благодарение на ова престижно достигнување, играчите на „топчиите“ го добиле прекарот Invincibles (на македонски Непобедливите).
Уште од самиот почеток Арсенал се нашол на врвот на табелата, но после шесттото коло таму биле изедначени со градскиот ривал Челси. Откако три кола по ред двете екипи го делеле првото место со еднаков број на бодови, „топчиите“ стекнале предност во однос на „сините“ со победата во директниот дуел одигран на Хајбери со 2-1. Така, Арсенал останал осамен лидер на табелата сè до 14-тото коло, кога по ремито без голови на домашен терен против Фулам биле престигнати од Челси. Во 16-тото коло Арсенал се вратиле на врвот на табелата, но веќе во следното коло дошло до нова промена на врвот на табелата каде сега се нашла екипата на Манчестер Јунајтед. "Црвените ѓаволи" се задржале на првото место до 21-вото коло.
Арсенал додале гас во вториот дел од првенството предводени од нивниот најдобар стрелец Тјери Анри, престигнувајќи го Манчестер Јунајтед и отвориле солидна предност во однос на нивните гонители, што не им успевало во првиот дел од сезоната. Титулата била обезбедена на 25 април 2004 година, на четири кола пред крајот, благодарение на ремито 2-2 против градскиот ривал Тотенхем. Челси го затвориле првенството на 2. место со 79 бодови, 11 помалку од „топчиите“. Манчестер Јунајтед завршил на третото место и се пласирал во Лигата на шампионите заедно со Ливерпул. На дното на табелата, Лидс Јунајтед, во очигледен пад поради длабоката финансиска криза, испаднал во Чемпионшип, заедно со "новаците" Лестер Сити и Вулверхемптон.
Завршна табела
Легенда:
Нотес:
Табеларен приказ
Читањето хоризонтално ни ги покажува резултати на домашен терен на наведената екипа од првата колона, а читањето вертикално ни ги покажува резултатите во гости на наведената екипата од првиот ред.
Последно ажуриање: 22 декември 2021.
Лидери на табелата
Извор:
Листа на стрелци
Извор:
Дидје Ибрагим Н'Донг
Дидје Ибрагим Н'Донг — габонски фудбалер, играч од средниот ред на Дижон и на габонската репрезентација.
КС Сфаксен
Роден во Ламбарене, Западен Габон, Н'Донг се преселил во Тунис на многу рана возраст, каде што го ја започнал својата професионална фудбалска кариера играјќи за КС Сфаксен во туниското првенство. Своето професионално деби го направил во сезоната 2011-2012 под водство на тренерот Набил Куки, играјќи како стартер 80 минути во натпревар против Каируан на 26 септември 2012.
Совршено убиство (филм од 1998)
Совршено убиство (англиски: A Perfect Murder) е американски филм од 1998 година, во режија на Ендрју Дејвис. Улогите ги играат: Мајкл Даглас, Гвинет Палтроу и Виго Мортенсен. Филмот претставува преработка на филмот на Хичкок од 1954 година „Заврти У за убиство (Dial D for Murder)“.
Дидје Ибрагим Н'Донг
Лорјан
На 3 јануари 2015, Н'Донг потпишал 4 и пол годишен договор со францускиот прволигаш Лорјан. Своето деби го имал на 7 февруари 2015 во победата со 3-1 на гости кај Рем, влегувајќи од клупата за резерви на местото на Рафидин Абдула во 70-тата минута од натпреварот. Својата прва полусезона во Европа ја завршил со 12 настапи сите во француското првенство.
Совршено убиство (филм од 1998)
Содржина
Богатиот инвеститор на берзата, Стивен Тејлор (го игра Даглас) ја смета својата сопруга Емили (ја игра Палтроу) за својот највреден имот, но таа го изневерува со еден сликар (го игра Мортенсен). Стивен го открива неверството и започнува да планира совршено убиство. За таа цел, тој изнајмува човек кој треба да ја убие Емили при што тоа треба да изгледа како случајно убиство, извршено за време на обид за кражба во неговиот стан. Истовремено, тој си обезбедува алиби и мисли дека неговиот план ќе успее, меѓутоа работите не одат така како што замислил. Борејќи се со напаѓачот, неговата жена успева да го убие и така останува жива. За време на полициската истрага, Стивен делува вознемирен, но на прв поглед, тој нема никаква вина, зашто во времето додека се случило убиството, тој играл карти со своето друштво. Но, како што напредува истрагата, неговото алиби почнува да слабее, а сопругата се сомнева во неговата вмешаност. Истовремено, сликарот почнува да го уценува Стивен, барајќи му пари за да не ја открие неговата вмешаност во обидот за убиството, па затоа Стивен го следи и го убива во возот со кој сликарот планира да побегне. На крајот, Емили го наоѓа доказот за вмешаноста на Стивен и тој мора да ја признае вината. Притоа, во меѓусебната борба, таа во самоодбрана го убива сопругот.
Дидје Ибрагим Н'Донг
Лорјан
Следната сезона бил постојан стартер за Лорјан започнувајќи во 34 натпревари. Својот прв погодок за клубот го постигнал на 20 септември 2015 во победата со 3-2 на гостувањето кај Монако во Лига 1 со прекрасен удар од преку 25 метри далечина. На 7 ноември 2015 тој бил стрелец и во победата над Троја со 4-1 на Стад ду Мустуар.
Сандерленд
На 31 август 2016, тој потпишал перманентен петгодишен договор со Сандерленд, за сума од 13.6 милиони фунти. Со тоа станал најскапиот трансфер на црните мачки во историјата на клубот.
Репрезентативна кариера
Дебитирал за габонската репрезентација во на 14 ноември 2012 година, во пријателски натпревар против Португалија кој завршил 2-2. Играл на Африканскиот куп на нациите во 2015 и 2017.
Клупска статистика
Статистиката е ажурирана на 15 јануари 2017.
Апијан
Апијан (II век од нашата ера) ― римски историчар од Александрија. Го напишал делото „Римска историја“ во 24 книги. До денес во целост се зачувани предговорот и единаесет книги, а во фрагменти четири книги. Дава податоци за историите на поедини народи и земји до нивното паѓање под римска власт. Известува за римско-македонските војни, за освојувањето на Македонија од страна на Рим и за односите на Рим со последните македонски владетели.
Апијан, во своите дела ги наведува Македонците и Елините како два посебни ентитета, а тоа се гледа низ повеќе негови написи:
Апијан иако бил близок со аристократијата, тој важел за објективен и непристрасен историчар, кој ги прикажувал работите како навистина се.
Фудбалска репрезентација на Јамајка
Фудбалската репрезентација на Јамајка ја претставува Јамајка на меѓународните фудбалски натпреварувања и е под контрола на Фудбалската федерација на Јамајка (ЈФФ). Репрезентацијата е членка на КОНКАКАФ конфедерацијата, како и на субконфедерацијата на Карибите позната под името КФУ.
Репрезентацијата на Јамајка досега има забележано само еден настап на Светските првенства во 1998 во Франција, каде бил елиминирани уште во групната фаза. Во групата Х во која уште биле и Аргентина, Хрватска и Јапонија, забележале два порази и една победа над Јапонија што било доволно само за освојување на третото место во групата.
Светско првенство 1998
Група Х
<section begin=СП 1998 - Х2 /><section end=СП 1998 - Х2 />
<section begin=СП 1998 - Х4 /><section end=СП 1998 - Х4 />
<section begin=СП 1998 - Х6 /><section end=СП 1998 - Х6 />
Моментален состав
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Светски првенства
1 Барет, 2 Малколм, 3 Доус, 4 Диксон, 5 Гудисон, 6 Симпсон, 7 Каргил, 8 Гејл, 9 Вилијамс, 10 Бојд, 11 Витмор, 12 Сјуел, 13 Лоренс, 14 Рикетс, 15 Гарднер, 16 Ерл, 17 Лоу, 18 Бартон, 19 Синклер, 20 Пауел, 21 Браун, 22 Хол, Селектор: Симоес
Дамон Албарн
Дамон Албарн (англиски изговор: / ɔ ː deɪmən lbɑrn /, — англиски пејач, текстописец и музички продуцент кој е вклучен во многу проекти со висок профил и соработки во текот на неговата кариера. Тој е можеби најпознат по меѓународното ниво за неговата сегашна улога како фронтмен и текстописец на Горилаз, чиј прв два студиски албум беше продаден во повеќе од 20 милиони копии во комбинација до 2007 година и како текстописец фронтмен на британскиот поп бенд Блур, и има исто така тој учествуваше во помалку познатите проекти, како "Добриот, лошиот и кралицата, Мајмун: Патување на запад и Музика од Мали.
Зулу (филм од 2013)
Зулу (англиски: Zulu) — француско-јужноафрикански филм од 2013 година, во режија на Жером Сале. Улогите ги играат: Орландо Блум, Форест Витакер и Тања ван Гран. Филмот е снимен во Кејптаун, а премиерно бил прикажан на затворањето на Канскиот филмски фестивал.
Содржина
Али Сокела е шеф на одделот за истраги на убиства на полицијата во Кејптаун. Во детските денови, тој едвај им побегнал на воените единици кои го прогонувале Африканскиот национален конгрес на Нелсон Мандела. Тој и неговата мајка го избегнале масакрот, но неговите психолошки трауми останале и понатаму. Али работи заедно со проблематичниот детектив Брајан Епкин, кој по разводот тоне во алкохол.
Јожеф Велкер
Јожеф Велкер (5 декември 1912 – 29 ноември 1995) бил поранешен српски фудбалер и бил еден од најважните играчи во историјата на ФК Војводина.
Почетоците на животот
Јожеф е роден во град кој во најголем дел бил населен од германско малцинство по име Шове (денес познат како Равно Село) во Војводина. Во период кога Војводина била во состав на Австроунгарија. Јожеф растел во богато латифундијално семејство. Студиите на колеџ ги завршил во Нови Врбас и наскоро потоа започнал да ја покажува својата страст кон фудбалот. При посета на земјоделскиот саем во 1929 година во Будимпешта, тој имал можност да настапи на својот прв фудбалски натпревар одигран меѓу Унгарија и неговата земја во тоа време Кралството Југославија.
НАК Нови Сад
Во 1931 година тој се запознал со една американка по име Кети која била во посета на нејзиното семејство во Шове, и тој се оженил со неа. Истата година неговите фудбалски вештини ги забележале извидниците (скаутите) на екипата на НАК од Нови Сад. Дошол во тимот и веднаш започнал да настапува во истиот. Од ФК Војводина, градските ривали на екипата на НАК, веднаш започнале да ја следат новата ѕвезда во составот на НАК. Бркотницата околу тоа кој ќе ги добие услугите на Велкер помеѓу двата тима траеле цели 6 години. Интересен бил фактот што, Велкер секогаш имал одлични настапи против екипата на Војводина и како последица на тоа, наместо да биде омразен помеѓу навивачите, поради неговата правичност и џентлменски карактер, тие сѐ повеќе започнале да го ценат. Во есента 1937 година, растечките сили на нацизмот и фашизмот сѐ повеќе внесувале страв и вознемиреност кај луѓето во цела Европа, а во градот Нови Сад имало напнатост, но не поради економскита или меѓународната политика, туку поради долгоочекуваниот сензационален трансфер на фудбалерот Велкер кој требало да мине во екипата на ФК Војводина.
ФК Војводина
Клубот дотогаш донел многу добри играчи и бил познат како „Милионерски тим“. Оттогаш, екипата на Војводина започнала да има сериозни претензии за да ја освои југословенската прва лига. Таа цел била според клупските замисли недостижна без услугите на Јожеф Велкер, па се направил огромен напор да се донесе во клубот. По долги и тешки преговори, на огромно разочарување на составот на НАК, Велкер конечно потпишал за новиот клуб од Нови Сад. Од 1937 година, па сè до 1951 година тој бил клучен играч на клубот. Вака бил опишан на 15 мај 1940 година од весникот „Спортска ревија“:"„Велкер, напаѓачот на Војводина, секогаш е еден од најдобрите играчи. Сите други играчи, дури и најдобрите, можат да разочараат, дури и да бидат незабележани, но тоа ретко му се случува на него. Тој е моторот на тимот. Техничар „до совршеност“. На натпреварите на екипата на Војводина се издвојува по посветеност, знаење и фер стил на игра. Тоа е Велкер. Тој претставува каков треба да биде еден фудбалер, еден вистински фудбалер, еден вистински спортист. Тој никогаш не протестира против одлуките на судиите, не одговара неспорстки на провокациите од противниците и не влегува во кавга со останатите играчи. За време на натпреварот нема да му слушнете глас, но ќе сакате многу да го гледате. И покрај неговите вештини кои му дозволуваат да игра во кој било клуб во лигата, тој останува непретенциозен и скромен. А тоа е она што ретко го наоѓате кај вистинска ѕвезда. Од Велкер нема подобар, подисциплиниран и поскромен играч во Нови Сад. И тој дефинитивно заслужи да игра долго време во државната репрезентација“."Репрезентацијата била далечна за фудбалерите од Војводина, бидејќи во неа немало место за нив. Сите места биле резервирани за играчите кои доаѓале од Белград, Загреб и Сараево. Тоа било така за да биле задоволни сите националности во Кралството Југославија. Јожеф Велкер имал понуди од клубови од Загреб и Белград кои секако би му овозможиле полесен пристап во државната репрезентација, но тој останал верен на градот Нови Сад и ФК Војводина.
„Милионерскиот тим“ не успеал веднаш да се издигне на највисоко ниво, но во сезоната 1940/41 се борел за самиот врв на табелата. Завршната фаза на првенството била прекината од почетокот на Втората светска војна, а бомбардирањето на Оската (Нацистите), мобилизацијата и капитулацијата на земјата го направиле натпреварувањето да биде невозможно. За време на германската окупација, новите власти го затвориле клубот и му го конфискувале имотот. Јожеф Велкер се вратил во Равно Село. Германскиот Вермахт започнал да регрутира Германци од Војводина во единиците на СС силите, а Велкер бил регрутиран во Врбас. Набрзо избегал од единицата и извесно време бил во бегство. Поради тоа, куќата на неговото семејство била вандализирана од локални германски младинци. Но, информациите за неговото дезертирање стигнало и до Нови Сад, односно до неговиот поранешен клуб НАК и претседателот на клубот. Истовремено локалниот полициски началник се согласил да му даде амнестија во замена тој да биде нов играч на екипата на НАК. За да не заминат во концентрационите логори, на клубот се приклучиле и други поранешни играчи на екипата на Војводина како што биле: Марјановиќ, Плац, Аврамовиќ, Јовановиќ, Медариќ и Живковиќ. Јозеф настапувал за екипата на НАК, во тој момент со новото име Ујвидеки АЦ. Новиот клуб со новото име се натпреварувал во Унгарското првенство и тоа вкупно четири сезони. Тој постигнал 38 голови на 76 натпревари во периодот помеѓу 1941 и 1944 година.
По започнувањето на ослободувањето од страна на сојузниците, во есента 1944 година, започнала обновата на ФК Војводина. Во 1945 година, првенството не се играло на целата територија, туку по одделни региони на земјата, а Велкер настапувал во екипата на Војводина, составена од поранешни играчи на ФК Војводина и ФК Спартак од Суботица. Таа сезона клубот завршил на 4 место. Екипата за краток период го добила името Слога и првично настапувала во Втората југословенска лига. Многу критичари во Нови Сад верувале дека клубот испаднал од највисоката лига поради влијанието на националната репрезентација и непријателството што новите комунистички власти го имале кон поранешниот буржоаски клуб. Јожеф Велкер во тој период бил познат по своите херојски игри и настапи дури и на поединечните натпревари. Клубот претрпел одредени потешкотии во тој период, а познато било дека Велкер финансиски го поддржувал, и тоа во неколку наврати тој ги финансирал патувањата што клубот требало да ги направи за да игра против противниците на гостински терен. Сепак, екипата на Војводина (во меѓувреме Слога) набрзо закрепнала и во 1948 година се вратила да се натпреварува во Првата лига.
Репрезентација
Помеѓу 1938 и 1940 година, Јожеф Велкер одиграл вкупно три натпревари за репрезентацијата на Југославија (Кралството Југославија) постигнувајќи два гола.
Пензионирање
И денес навивачите на ФК Војводина го сметаат како дел од најдобриот клубски тим во историјата на клубот.
Реге
Реге музиката е музички жанр првпат развиен во Јамајка во доцните 1960-ти. Иако понекогаш се користи во поширока смисла на зборот и се однесува на повеќето типови на музика во Јамајка, терминот реге посоодветно означува одреден музички стил кој потекнува следејќи го развојот на Ска и Рокстеди музиката.
Реге музиката се заснова на ритмички стил карактеризиран со акценти на Оф-битот, познат како Сканк. Реге ритамот е нормално побавен од ска и рокстеди ритмите. Реге музиката обично ги акцентира вториот и четвртиот удар во секој такт, со ритам гитара, или нагласувајќи го третиот удар или држејќи го акордот на вториот удар, додека се свири четвртиот. Главно поради овој "трет удар", неговата брзина и употребата на комплексни бас линии, се диференцира реге од рокстеди музиката, иако подоцни стилови ги споија овие иновации одделно.
Потекло на поимот
Во изданието на Речникот на Јамајка од 1967 година, зборот реге е запишан како "неодамна основан Sp. за реге", како и во реге- реге, збор кој може да значи и "партали, парталава облека" или "караница, ред. Реге како музички термин првпат се појавува во печат во 1968 година со рокстеди хитот "Do the Reggay" од The Maytals, но веќе беше употребуван во Кингстон, Јамајка, како име на еден побавен танц и стил на Рокстеди. Реге артистот Дерик Морган изјави:
Нас не ни се допадна името Рокстеди, па се обидов со поинаква верзија на "Дебел Човек". Тоа повторно го смени ритамот, го користи органот да лази. На производителот, Bunny Lee, му се допаѓаше тоа. Тој го создаде звукот со органо и ритам гитара. Тоа звучеше како „реге, реге“ и името едноставно си го зема местото. Bunny Lee започна да го користи светскиот [sic], и наскоро сите музичари велеа „реге, реге, реге“.
Има еден збор што го употребувавме во Јамајка наречен „streggae ". Ако една девојка се шета и момчињата гледаат во неа и да кажуваат "човеку, таа е streggae" тоа значи дека таа не се облекува добро, изгледа парталаво. Девојките би го кажале истото и за мажите. Едно утро јас и моите двајца пријатели игравме и јас кажав, „Во ред човеку, ајде да направиме reggay. " Тоа едноставно излезе од мојата уста. Па така почнавме да си пееме "Do the reggay, Do the reggay 'и создадовме еден ритам. Луѓето подоцна ми кажаа дека ние му го дадовме името на тој звук. Пред тоа луѓето го нарекуваа плав- удар и на секаков друг начин. Сега е во Гинисовата книга на рекорди.
Боб Марли се вели дека тврдел дека зборот реге е дојден од шпанскиот поим „Кралска музика". Главните белешки на една компилација од Христијанско Госпел реге, За Кралот, укажуваат на тоа дека зборот реге е изведен од латинското REGI значење на терминот „за кралот".
Претходници
Иако под влијание на традиционалниот африкански, американски џез и старо-временски ритам и блуз, реге музиката ги должи своите директни корени од прогресивниот развој на „ска“ и „рокстеди“ музиката во 1960-тите години на Јамајка. Еден од главните лица кои го напреднаа овој жанр е Грофот Ози. Ска музиката настана во студиото на Јамајка околу 1959 година; се разви од претходниот „менто“ жанр. Ска музиката се одликува со движечка бас линија, акцентирана гитара или пијано ритми на оф-удар, а понекогаш и џез рифови со труба. Во продолжение на масовната популарност со јамајската супкултура „руд бој“, има добиено голем број обожаватели помеѓу „модс“ во Велика Британија од 1964 година.
Rude boys ненамерно почнаа да играат на нивните ска плочи на пола брзина, претпочитајќи да танцуваат побавно како дел од нивниот тврд изглед. До средината на 1960-тите, многу музичари почнаа да го свират темпото на ска музиката побавно, истакнувајќи го движечкиот бас и „оф- ударот“. Побавниот звук беше наречен рокстеди, по една трака од Алтон Елис. Оваа фаза на јамајската музика трае само до 1968 година, кога музичарите повторно почнаа да го забрзуваат темпото на музиката, додавајќи уште повеќе ефекти. Ова доведе до создавање на реге музиката.
Историја
Реге музиката е развиена од рокстеди музиката во 1960-тите години. Преминот од рокстеди до реге беше илустриран со ритамот „шафл“, пронајден од Бани Ли, и беше прикажан во преодниот сингл "Say what You’re Saying" (1967 година) од Кленси Еклс, и "People Funny Boy" (1968 година) од Ли "Скреч" Пери. Траката на „The Pioneers" од 1967 година, „Long Shot Bus Me Bet“, е идентификувана како најраниот сниман пример на новиот ритам звук кој стана познат како реге.
На почеток на 1968 година беа пуштени првите оригинални реге снимки: "Nanny Goat" од Лери Маршал и "No More Heartaches" од The Beltones. Хитот од 1968 година на музичарот Џони Неш "Hold me tight", е обележан како прва реге песна влезена на американските топ листи. Во тоа време, почнаа да се јавуваат влијанија од реге музиката во рок-музиката. Еден пример на рок песна во која се истакнува реге ритам е песната "Ob-la-Di, Ob-la-Da" од "The Beatles" од 1968 година.
The Wailers, бенд склопен од Боб Марли, Питер Тош и Бани Вејлер во 1963 година, е веројатно најпрепознатливиот бенд, кој помина низ сите три фази на транзицијата на раната јамајска популарна музика: ска, рокстеди и реге. Други значајни реге предводници се Принц Бастер, Дезмонд Декер и Џеки Мито.
Значајни јамајски артисти, исто така влијателни во развојот на ска, реге и рокстеди музиката се: Коксон Дод, Ли "Скреч" Пери, Лесли Конг, Дјук Рид, Џој Гибс и Кинг Таби. Крис Блеквел, кој ја основал Island Records во Јамајка во 1960 година, се пресели во Англија во 1962 година, каде што продолжи да ја промовира музиката од Јамајка. Тој формираше партнерство со „Trojan Records“, организација основана од страна на Ли Гоптал во 1968 година. „Trojan“ објавуваше снимки од реге музичари во Обединетото Кралство сè до 1974 година, кога Saga ја купи издавачката куќа.
Филмот од 1972 година „The harder they come“, во кој игра Џими Клиф, предизвика значителен интерес и популарност за реге музиката во САД, а за да се донесе реге музиката на главната сцена, помогна и преработката на Ерик Клептон од 1974 година на песната од Боб Марли "I shot the Sheriff". До средината на 1970-тите години, реге музиката почна да се пушта на радио во Велика Британија во радио емисијата на Џон Пил и тој продолжи да пушта реге во неговата емисија во текот на целата неговата кариера. Она што се нарекува "Златното доба на регето" се совпаѓа приближно со врвот на Roots Reggae музиката.
Во втората половина на 1970-тите, почна да се формира панк рок сцената во Велика Британија, и реге музиката беше забележливо влијание. Некои панк диџеи пуштаа реге песни за време на нивните сетови, а некои панк бендови има влијае од реге музиката и во нивната музика. Во исто време, реге музиката почна да оживува во Велика Британија, која продолжи и во 1980-тите години, со групи како Steel Pulse, Aswad, UB40, и Musical Youth. Други реге музичари кои уживаа меѓународно обраќање во раните 1980-ти се: Third World, Black Uhuru и Sugar Minott. „The Grammy Awаrds“ во 1985 година воведоа категорија „Најдобар Реге Албум“.
Музички одлики
Реге музиката најчесто се свири или во 4/4-ски ритам или во свинг ритам, бидејќи симетричниот ритмички модел не се позајмува на други ритми како ¾-ски такт. Хармонички, музиката често е многу едноставна, а понекогаш и цела песна нема повеќе од еден или два акорди. Овие едноставни повторувачки акордни структури понекогаш додаваат во регето хипнотички ефекти.
Тапани и други ударни инструменти
Реге ритамот се дели на три главни категории: One drop, Rockers и Steppers стил. Кај One drop стилот, акцентот е целосно на третиот удар на тактот (обично на барабанот, или како rim shot во комбинација со бас тапан). Првиот удар е сосема празен, што е невообичаено во популарната музика. Има некои полемики околу тоа дали реге музиката треба да се смета така што овој удар паѓа на три, односно дали треба да се смета за пола од брзината, така што да паѓа на два и четири. Лерој "Horsemouth" Валас го нарекува тој удар „комбинација 2-4". Многу луѓе го сметаат Карлтон Барет од „The Wailers“ како заслужен творец на овој стил. Еден пример изведен од Барет може да се слушне во песната "One Drop" од Боб Марли и The Wailers. Барет често користи необичен триплет крос- ритам на фус чинелите, кој може да се слушне на многу снимки од Боб Марли и The Wailers, како што е песната "Running Away" на албумот „Kaya“. Акцент на третиот удар има во сите реге ритми, но кај Rockers ритамот, акцентот е исто така на удар еден (обично на бас тапани). Овој удар произлезе од Sly and Robbie, кои подоцна помогнаа во создавање на "Rab-a-Dub" звукот што имаше влијание на денсхол музиката во голема мера. Прототипичен пример за овој стил можеме да најдеме кај удирањето на тапани на Слај Данбар на песната "Right Time" од „The Mighty Dimonds“. Ударот кај Rockers ритамот не е секогаш едноставен, и често се вклучени разни синкопи во ритамот. Еден пример за ова е песната „Sponji Reggae" на групата „Black Uhuru".
Во Steppers ритамот, бас тапанот свири четири цврсти удари во такт, давајќи му на ударот упорен тек. Пример за ова е песната "Exodus" од Боб Марли и „The Wailers“. Друго заедничко име за ударот на Steppers ритамот е "четири на под". Еден од најраните примери за ова е песната „Red, Gold and Green“ од 1975 година на групата „Burning Spear" (со Лерој Валас на тапани). Ударот на Steppers ритамот беше прифатен (со многу повисоко темпо) од страна на некои Дво-Тонски обновени ска бендови од доцните 1970-ти и раните 1980-ти години.
Една необична одлика на удирањето на тапани во реге музиката е тоа што тапанската целина најчесто не завршува со кулминациски чинел. Во реге музиката се користи широк спектар и на други ударни инструменти. Бонго тапаните често се користат за свирење на слободни, импровизирани шеми, со голема употреба на крос-ритми од афро -стил. ПРАПОРЦИТЕ, синкопите и ШЕЈКЕРИТЕ имаат тенденција за повеќе дефинирани улоги и сет шема.
Бас
Бас гитарата често има многу доминантна улога во реге музиката, а тапанот и басот често се нарекува „the riddim“ (ритам). Неколку реге музичари имаат издадено различни песни снимени во истиот ритам. Главната улога на басот се чувствува особено во Даб музиката - што им дава уште поголема улога на тапанот и бас линијата, намалувајќи ги вокалите и другите инструменти во периферна улога. Бас звукот во реге музиката е густ, тежок и изедначен, така што се отстрануваат повисоките честотите а се нагласуваат пониските. Бас линијата најчесто е едноставен дво-тактен риф кој е центриран околу својата најгуста и најтешка нота.
Труби
Во реге музиката често се користат делови со труба, притоа имајќи го воведниот дел и контра- мелодиите. Инструменти вклучени во типичниот дел за дувачки инструменти во една реге композиција се саксофон, труба или тромбон. Во поново време, во реге музиката, трубите понекогаш се заменуваат со синтисајзери или снимени мостри. Делот за труби најчесто се подготвува околу првата труба, свирејќи едноставна мелодија или контра мелодија. Првата труба обично е придружена од страна на втората, свирејќи ја истата мелодиска фраза во склад, една октава повисоко. Третата труба обично ја свири мелодијата една октава повисоко и една петтина од првата труба. Трубите главно се свират прилично меко, што обично резултира со смирувачки звуци. Сепак, понекогаш впечатливите, погласни фрази се свират за побрзо -темпо и агресивен звук.
Вокали
Вокалите во реге музиката се помалку дефинирачка одлика на овој жанр за разлика од инструментацијата и ритамот, како речиси секоја песна да може да се изведе во реге стил. Сепак, за реге музиката е општо позната појавата да се пее со јамајски жаргон, Јамајски англиски, и Луарик дијалекти. Често се користат вокални хармониски делови, или во текот на мелодијата (кај бендови како што се The Mighty Diamonds), или како контрапункт на главната вокална линија (како кај групата I-Threes). Британскиот реге бенд Steel Pulse користи особено сложени придружни вокали. Необичен аспект на реге пеењето е тоа што многу пејачи користат тремоло (волумна осцилација) наместо вибрато (звучна осцилација). Значајни репрезенти на оваа техника се Денис Браун и Хорас Енди. Вокалниот стил Toasting е уникатен за реге музиката, настанувајќи додека Диџеите импровизираа врз Даб песни, и генерално се смета за претходник на рап музиката. Се разликува од рап музика главно по тоа што е генерално мелодична, додека рапот е обично повеќе говорна форма без мелодична содржина.
Стиховни содржини
Реге музиката е позната по својата традиција на социјална критика во своите стихови, иако многу реге песни обработуваат полесни, лични нешта, како што се љубов и дружење. Многу почетни реге бендови преработувале Motown или Atlantic соул и фанк песни. Во некои реге стихови имало обиди за подигнување на политичката свест на публиката, како критикување на материјализмот, или преку информирање на слушателот во врска со контроверзните теми, како Апартхејдот. Многу реге песни ја промовираат употребата на канабис (исто така познат како тревка, ганџа, или sensimilia), сметајќи ја за света тајна во Растафаријанското движење. Има многу музичари кои користат религиозни теми во нивната музика - без разлика дали станува збор за одредена верска тема, или едноставно славење на Бога (Џа). Други вообичаени социо -политички теми во реге песните се црн национализам, анти- расизам, анти- колонијализам, анти- капитализам и критики на политичките системи и "Вавилон".
Критикување на денсхол и рага стихови
Некои денсхол и рага музичари беа критикувани за хомофобија, вклучувајќи и закани за насилство. Песната на Бују Бантон, "Boom Bye-bye" ги наведува хомосексуалците како "половично мртви". Други значајни денсхол музичари обвинети за хомофобија се Elephant Man, Bounty Killer и Beenie Man. Контроверзијата во врска со анти-геј стиховите доведе до откажување на турите на Beenie Man и Sizzla во Велика Британија. Торонто, Канада, исто така видоа откажување на концертите, поради тоа што музичари како Elephant Man и Sizzla одбија да се согласат на слични цензурни притисоци.
По лобирање од страна на коалицијата Stop Murder Music, денсхол музичката индустрија во 2005 година се согласи да се запре издавањето на песни кои промовираат омраза и насилство врз хомосексуалците. Во јуни 2007 година, Beenie Man, Sizzla и Capleton го потпишаа Reggae Compassionate Act,, во договор со посредство на најпознатите денсхол промотери и Stop Murder Music активисти. Тие се откажаа од хомофобија и се согласија да "не даваат изјави или да изведуваат песни кои поттикнуваат омраза или насилство против некој од било која заедница". Пет музичари, Elephant Man, TOK, Bounty Killa, Vybz Kartel и Buju Banton кои беа мета на кампањата за анти- хомофобија, не потпишаа договор.
Поджанрови
Главна статија: Реге жанрови
Реге на почетоците
Раното реге, понекогаш наречено и "скинхед реге" поради својата популарност меѓу работничката класна субкултура во Велика Британија, започнува во доцните 1960-ти, како што влијанието на фанк музиката од американските дискографски куќи, како Стакс, почнаа да го шират свирењето на студиските музичари. Одликата што ја дефинира раната реге музика од рокстеди музиката е "bubbling" органото, претходен стил на свирење, што ја донесе осмата нотна единица поблиску во рамките на ритамот. Гитарските "skanks" ритми на втората и четвртата нота од тактот биле многу почесто дуплирани во студио со користење на електронски ленти(уреди) со ехо ефекти, на тој начин дополнувајќи го двојното чувство на органот bubble. Генерално, беше ставен поголем акцент на ритамот на музиката; растечкиот тренд на снимање на "верзија" на Б-страната на песната, произведе безброј инструменталки, предводени од труба или органо. Меѓу најпознатите скинхед реге музичари се вбројуваат John Holt, Toots & The Maytals, The Pioneers и Symarip. Преработки на песните на Motown, Stax и Atlantic Records соул песни беа честа појава во скинхед реге музиката, одразувајќи ја популарноста на соул музиката со скинхедси и мод движењето.
Рутс реге
Главна статија: Рутс реге
Рутс реге е духовен тип на музика, чии стихови се претежно во пофалба на Џа (Бог). Овие лирски теми кои постојано се повторуваат, вклучуваат теми како сиромаштија, отпор кон власта и расно угнетување во своите стихови. Многу песни од Боб Марли и Питер Тош можат да се наречат рутс реге. Креативниот врв на рутс реге музиката беше во доцните 1970-ти, со пејачи како Burning Spear, Gregory Isaacs, Freddie McGregor, Johnny Clarke, Horace Andy, Ijahman Levi, Barrington Levy, Big Youth, и Linval Thompson, и бендови како Culture, Israel Vibration, The Meditations, и Misty in Roots, здружувајќи се со различни студио продуценти, како Ли "Скреч" Пери и Коксон Дод. Музички гледано, на песната "Roots, Rock, Reggae" Боб Марли смислува нов стил на "оф бит" музика, каде што се свири такт од шест удари, со гитарско сканкување на четвртиот и шестиот такт. Иако целосно различен од ритамот на ска, рокстеди, реге, сканк, флаерс, рокерс и сите подоцни стилови, овој уникатен ритам се чини дека е толку тесно поврзан со Боб Марли што неколку други го усвоија.
Даб музика
Главна статија: даб музика
Даб е жанр на реге музика, произлезен во раните денови на студиските продуценти Ли "Скреч" Пери и Кинг Таби. Тоа вклучува обемен ремикс на снимен материјал, а посебен акцент се става на тапанот и басот. Користените техники резултираа со уште повеќе утробно чувство, опишано од страна на Кинг Таби дека звучи баш како вулкан во главата. "Аугустус Пабло и Мајки Дред беа двајца значајни приврзаници на овој музички стил од почетокот, што продолжува и денес.
Рокерс
Рокерс стилот е основан во средината на 1970-тите години од страна на Sly & Robbie. Рокерс музиката е опишана како течен, механички, и агресивен стил на свирење на реге. Една статија ја нарекува рокерската ера "Златната доба на регето".
Рок лаверс
Главна статија: рок обожаватели
Поджанрот Рок лаверс потекнува од јужен Лондон во средината на 1970-тите години. Стиховите се обично за љубовта. Овој жанр е сличен на ритам и блуз жанрот. Значајни музичари од овој жанр се: Gregory Isaacs, Freddie McGragor, Dennis Brown, Maxi Priest и Beres Hammond.
Хип-хоп и рап
Дополнителни информации: Диџејство, Хип-Хоп музика и Рапување Toasting е стил на пеење или зборување во текот на снимката, што за првпат беше употребен во 1960-тите години од страна на јамајските диџеи како Ју-рој и Денис Алкапоне. Овој стил во голема мера имал влијание врз јамајскиот диџеј Кул Херк, кој го користи овој стил во Њујорк, во доцните 1970-ти години, како пронаоѓач на хип-хоп и рап жанровите. Мешани техники применети во Даб музиката, исто така, влијаеле на хип-хоп музиката.
Денсхол
Главна статија: денсхол
Жанрот денсхол беше развиен околу 1980 година, со примери како Yellowman, Super Cat и Shabba Ranks. Стилот се одликува со тоа што диџејот пее и рапува или реже над чисти и брзи ритми. Рага (исто така познат како рагамафин) и реге фузија, се поджанрови на Денсхол жанрот, каде што инструменталниот дел главно се состои од електронска музика и семплирање. Значајни рага основачи се Shinehead и Buju Banton. Во февруари 2009 година, денсхол со стиховна содржина "навидум експлицитно сексуална и насилна" беше забранета од програмата за радиодифузија на Комисијата на Јамајка.
Рагамафин
Главна статија: рага