cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Светска метеоролошка организација
Светска метеоролошка организација или СМО (анг. World Meteorological Organization, WMO) — меѓувладина организација во која членуваат 188 држави членки и територии. Организацијата произлегува од поранешната Меѓународна организација за метеорологија, основана во 1873. Светската организација за метеорологија, основана во 1950 година, е специјализирана агенција на ООН за метеорологија (време и клима), оперативна хидрологија и поврзани геофизички науки. Седиштето на организацијата се наоѓа во Женева, Швајцарија. Сегашен претседател е Александар Бедрицки, а Генерален секретар Мишел Жаро. Во јуни 1976г. СМО предупреди дека постои можност од значајно глобално затоплување, како резултат на шпекулациите од страна на репортерите за појавување на Мало ледено доба.
Улога
Светската организација за метеорологија е специјализирана агенција на Обединетите нации. СМО игра главна улога во известување за состојбата и однесувањето на Земјината атмосфера, нејзината интеракција со океаните, климатските промени и дистрибуција на ресурси на вода. Од 24 јануари 2007г. во СМО членуваат 188 држави членки и територии. Основана во 1950г. СМО стана специјализирана агенција на Обединетите нации, а во 1951г. за метеорологија ( време и клима ), оперативна хидрологија и поврзани геофизички науки. Произлегува од поранешната Меѓународна организација за метеорологија ( на англиски:(International Meteorological Organization (IMO)), којашто била основана во 1873г.
Бидејќи времето, климата и водениот циклус не познаваат национални граници, меѓународната соработка во светски рамки е суштествена за развојот и успешната примена на метеорологијата и оперативната хидрологија. СМО ја обезбедува рамката за таква меѓународна соработка. Од нејзиното основање, СМО играше единствена и моќна улога во придонесувањето за безбедноста и благосостојбата на човештвото. Под водство на СМО и во рамките на нејзините програми, Националните Метеоролошки и Хидролошки служби, значително придонесуваат за заштита на животот и материјалните добра од природни катастрофи, за заштита на животната средина и унапредување на економскиот и социјален развој на сите делови од општеството во области како обезбедување на храна, водни ресурси и транспорт. СМО ја промовира соработката за воспоставување на мрежи за метеоролошки, климатски, хидролошки и геофизички опсервации, непречена размена, обработка и стандардизација на податоци како и за технолошки трансфер, обука и истражување. СМО ја поттикнува соработката меѓу Националните Метеоролошки и Хидрометеоролошки служби на своите членки како и примената на метеорологијата во јавните временски служби, земјоделието, воздухопловството, патниот сообраќај, заштита на животната средина прашања поврзани со водата и ублажување на последиците од природните катастрофи. СМО ја олеснува слободната и непречена размена на податоци и информации, производи и услуги во реално или приближно реално време во однос на прашањата поврзани со бебедноста на општеството, економски развој и заштита на животната средина. Придонесува и за создавањето на политикта во овие области на национално и меѓународно ниво. Во одредени случаи на временски или климатски непогоди, коишто сочинуваат приближно 90% од сите природни катастрофи, програмите на СМО обезбедуваат значајни информации за предвремено предупредување со што се намалуваат човечки жртви, материјални штети и се заштитува животната средина. СМО исто така придонесува и за ублажување на последиците од катастрофи предизвикани од страна на човекот, како што се хемиските и јадрени несреќи, палење на шуми и вулкански пепел. СМО игра главна улога во надгледување и заштита на животната средина преку своите програми, во светски рамки. Во соработка со агенциите на Обединетите нации и Националните Метеоролошки и Хидролошки служби, СМО ја поддржува имплементацијата на бројни конвенции за заштита на животната средина и е надлежна за давање совети и мислења на владите за одредени прашања. Овие активности придонесуваат за обезбедување на одржлив развој и благосостојба за нациите. СМО и Програмата за заштита на животната средина на ООН ( на англиски: United Nations Environment Programme -UNEP) го создадоа Меѓувладиниот панел за климатски промени ( на англиски: Intergovernmental Panel on Climate Change -IPCC). Исто така СМО е директно одговорен за создавање на Глобален надзор на атмосферата ( на англиски: Global Atmosphere Watch -GAW).
Метеоролошки кодови
Со цел извршување на задачите за промовирање на стандардизацијата на метеоролошките опсервации, СМО располага со многубројни видови на кодови за репрезентација и размена на метеоролошки, океанографски и хидролошки податоци.
Светскиот ден на метеорологијата
• Светскиот ден на метеорологијата се одбележува секоја година на 23 март.
Светска конференција за климата
Светската конференција за климата- ( на англиски: World Climate Conference- WCC ) ќе се одржи во периодот од 31 август до 4 септември 2009г. во Женева, Швајцарија под покровителство на СМО. Нејзината цел е да го следи напредокот во сезонските и годишните климатски прогнозирања и да ја поттикне нивната примена при донесување на одлуки во социо-економските сектори, како ште се: храната, водата, енергијата, здравството, туризмот и др. сектори за развој. Конференцијата се стреми да даде свој придонес во достигнувањата на Милениумските развојни целина ООН, а и во пошироките климатски цели преку давање поддршка за климатска адаптација.
Џорџ Лукас
Џорџ Лукас (англиски:George Lucas; роден на 14 мај 1944, Модесто, Калифорнија, САД) — американски филмски режисер, сценарист и продуцент. Се прославил преку своите филмови „Војна на ѕвездите“ и преку создавањето на ликот Индијана Џонс. Тој е еден од најнезависните и финансиски најуспешниот режисер на американската филмска индустрија. Има добиено 4 Оскар-награди, а има добиено и други 23 награди и 21 номинации.
Пајсиј I Цариградски
Пајсиј I (? - 1688) — грчки духовник и вселенски патријарх во 1652-1653 и 1654-1655 г.
Роден е на островот Лезбос. Служел како лариски митрополит, а во јули 1652 г. е избран за вселенски патријарх, наследувајќи го Атанасиј III. Во април 1653 г. службата му е прекината и прогонет е на островот Халки (Хејбелиада) кај Цариград. Во март 1654 г. повторно е устоличен, овојпат со поддршка од синодот на Руската црква, по проверката на свештеничките книги.
Симнат е во март 1655 г. и доделена му е прво кизилската, а потоа и ефеската митрополија. Починал на Халки околу 1688 г.
Жофре Суп
Жофре Суп (Geoffrey Soupe; р. ) — француски професионален друмски велосипедист, кој вози за професионалната континентална екипа. Суп бил национален друмски првак во конкуренцијата под 23 години во 2010, и завршил втор зад Британецот Алекс Даусет на Европското хронометарско првенство под 23 години.
Кариера
Роден во Вирја, Ен, Суп настапувал за ВК Бресан и ВК Вол ан Велен како јуниор и во составот на Етупе ле Дуа како аматер, пред да му се приклучи на професионалниот состав на за сезоната 2011. На првата трка за екипата, Суп ја освоил воведната етапа на Ла Тропикал Амиса Бонго во Габон - победувајќи го возачот на Антони Шарто во меѓусебниот спринт – пред да заврши на трката на осмото место во генералниот пласман. Подоцна Суп додал уште една етапна победа на Тур Алзас, пред да се откаже од трката следниот ден.
Суп го направил своето деби на Гранд Тур трка на Џиро д’Италија 2012, заземајќи го третото место во текот на првата масовна етапа во Хернинг, Данска; резултат за кој Суп изјавил дека „жали“, бидејќи претпоставил дека треба да го води главниот спринтер на екипата Арно Демар, кога тој бил зафатен во падот во последната кривина.
Во август 2014 година, објавил дека потпишале со Суп, заедно со неговиот колега од ФДЖ Насер Буани, за сезоната 2015. Бил вклучен во почетниот состав на екипата за Тур де Франс 2015.
Aкустика
Акустиката е гранка на физиката која се занимава со проучување на сите механички бранови на гасови, течности и цврсти материи вклучувајќи теми како што се вибрации, звук, ултразвук и инфразвук. Научник кој работи во областа на акустиката е акустичар, додека некој што работи во областа на акустичната технологија може да се нарече акустичен инженер. Примената на акустиката е присутна во речиси сите аспекти на современото општество, а најочигледна е индустријата за контрола на звукот и бучавата.
Слушањето е едно од најважните средства за преживување во животинскиот свет, а говорот е една од најрелигиозните одлики на човековиот развој и култура. Според тоа, науката за акустика се шири низ многу аспекти на човечкото општество - музика, медицина, архитектура, индустриско производство, војна и многу повеќе. Исто така, животинските видови, како што се птиците и жабите, го користат звукот и слухот како клучен елемент на ритуалите на парење или означување на териториите. Уметноста, занаетот, науката и технологијата се провоцираа меѓусебно да напредуваат како целина, како и во многу други области на знаење. Тркалото на акустиката на Роберт Брус Линдзи е добро прифатен преглед на различните полиња во акустиката. Акустичната музика е жанр на музика која користи инструменти кои произведуваат звук исклучиво преку акустични средства, без електронско засилување.
Потекло на поимот
Зборот „акустичен“ е изведен од грчкиот збор ἀκουστικός (akoustikos), што значи „за или за слух, подготвен да слушне“ и од ἀκουστός (akoustos), „слушнав, звучен“, кој пак произлегува од глаголот ἀκούω (акуо), „слушам“.
Латинскиот синоним е „звучен“, по што терминот sonics беше синоним за акустика, а подоцна и за гранка на акустиката. Честотите над и под звучниот опсег се нарекуваат „ултразвучни“ и „инфразонски“, соодветно.
Рано истражување на акустика
Во 6 век п.н.е., античкиот грчки филозоф Питагора сакал да знае зошто некои комбинации на музички звуци изгледале поубаво од другите, и тој ги нашол одговорите во однос на бројчените коефициенти претставувајќихармонична обертон серија на конец. Тој забележал дека кога должините на вибрирачките жици се изразуваат како стапки на цели броеви (на пр. Од 2 до 3, 3 до 4), тоновите произведени ќе бидат хармонични, а помалите од целите ќе бидат похармонични звуците. Ако, на пример, низа од одредена должина звучеше особено хармонично со низа од двојно поголема должина (други фактори се еднакви). Во модерен јазик, ако стрингот звучи со белешка C кога извалка, стринг двапати подолго ќе звучи C октава пониска. Во еден систем на музичко подесување, тоновите помеѓу нив потоа се дадени со 16: 9 за D, 8: 5 за E, 3: 2 за F, 4: 3 за G, 6: 5 за A и 16:15 за Б, во растечки редослед.
Аристотел (384-322 п.н.е.) сфатил дека звукот се состоел од компресии и рефракции на воздух кој "паѓа и го погодува воздухот кој е до него...", многу добар израз на природата на движењето на брановите.
Околу 20 век п.н.е., римскиот архитект и инженер Витрувиус напишал расправа за акустичните својства на театрите, вклучително и дискусија за мешање, ехо и реверберација - почетоците на архитектонската акустика. Во Книгата V од неговата De architectura (Десет книги за архитектурата) Витрувиј опишува звук како бран спореден со воден бран продолжен до три димензии, кои, кога ќе прекинат со опструкции, ќе се вратат назад и да ги разбие следните бранови. Тој ги опиша северните места во античките театри како што е направено за да се спречи ова влошување на звукот, а исто така и препорачаните бронзени садови со соодветни големини да бидат поставени во театрите за да резонираат со четвртата, петтата и така натаму, до двојната октава, со цел да резонираат со попосакуваните, хармонични белешки.
За време на исламското златно доба, се верува дека Абу Рајан ал-Бируни (973-1048) претпоставува дека брзината на звукот е многу побавна од брзината на светлината.
Физичкото разбирање на акустичните процеси напредувало брзо за време и по Научната револуција. Главно Галилео Галилеј (1564-1642), но исто така и Марин Мерсен (1588-1648), независно, ги откриле комплетните закони на вибрирачки стрингови (завршувајќи ги Питагорите и Питагорејците што започнале 2000 години порано). Галилео напишал: "Брановите се создадени од вибрациите на звучното тело кое се шири низ воздухот, доведувајќи до тимпанумот на увото стимул што умот го толкува како звук", извонредна изјава која укажува на почетоците на физиолошката и психолошката акустика. Експериментални мерења на брзината на звукот во воздухот биле извршени успешно помеѓу 1630 и 1680 година од страна на голем број истражувачи, истакнат бил Мерсен. Во меѓувреме, Њутн (1642-1727) ја добил врската за брзината на бран во цврсти тела, камен темелник на физичката акустика ( Принциа, 1687).
Период на просветителството и натаму
Во осумнаесеттиот век се забележува голем напредок во акустиката, бидејќи математичарите ги примениле новите техники на анализа за да ги елаборираат теориите за размножување на звучен бран. Во XIX век главните фигури на математичката акустика биле Хелмхолц во Германија, кој ги консолидирал областа на физиолошката акустика и лордот Рејли во Англија, кој го комбинирал претходното знаење со своите огромни придонеси на теренот во неговото монументално дело Теорија на звукот (1877). Исто така, во 19 век, Wheatstone, Ом и Хенри ја развиле аналогијата помеѓу електричната енергија и акустиката.
Во дваесеттиот век се забележува растеж на технолошките примени на големото научно знаење кое дотогаш беше на место. Првата таква примена беше префинетата работа на Сабине во архитектонската акустика, а многу други следеа. Подводната акустика беше искористена за откривање на подморници во првата светска војна. Снимањето на звукот и телефонот играа важна улога во глобалната трансформација на општеството. Мерењето и анализата на звукот достигнаа нови нивоа на точност и софистицираност преку употреба на електроника и компјутери. На ултразвуков честотен опсег овозможи целосно нови видови на примена во медицината и индустријата. Нови видови на трансформери (генератори и приемници на акустична енергија) беа измислени и ставени во употреба.
Дефиниција
Акустиката е дефинирана од ANSI / ASA S1.1-2013 како "(а) Наука за звук, вклучувајќи го и неговото производство, пренос и ефекти, вклучувајќи биолошки и психолошки ефекти. (Б) Оние квалитети на просторијата кои заедно карактер во однос на аудитивни ефекти. "
Студијата за акустика се врти околу генерациите, ширењето и примањето на механички бранови и вибрации.
Општина Центар Жупа
Општина Центар Жупа — општина во Западна Македонија. Центар на општината е селото Центар Жупа. Општината се наоѓа во дебарскиот регион и опфаќа 23 села, од кои некои се сосема раселени.
Географија
Општината се наоѓа во Западна Македонија, дел од Југозападниот Регион. Општината се наоѓа во Дебарскиот регион и има вкупна површина од 107,21 км2. На север, исток и запад општината граничи со општината Дебар, а на југ со Струга. Во општината се наоѓа планината Стогово и Дебарското Езеро.
Стопанство
Главен стопански објект во општината е ХЕЦ „Шпилје“. Населението воглавно се занимава со трговија, сточарство, земјоделство и шумарство. Сепак, добар дел од населението е иселено во странство и приходите кои се испраќаат од иселениците се значајни за економијата на населението.
Демографија
Според пописот на население од 2002 година, општината има вкупно население од 6.519 жители со густина на население од 60,81 жител на километар квадратен. Етничкиот состав на општината бил следниот:
Иселеништво
Добар дел од населението е иселено во странски држави. Најголем број од иселените се во Италија, но и во другите европски држави.
Самоуправа и политика
Градоначалник на општина Центар Жупа е Аријан Ибраим од редовите на ДПТ. Тој бил реизбран на локалните избори од 2017 година за втор мандат од четири години. Советот на општина Центар Жупа е составен од 11 члена. Според последните локални избори од 2017 година, членовите на советот според политичката припадност за мандатот 2017-2021 се:
Во склоп на општина Центар Жупа се следниве села: Бајрамовци, Баланци, Брештани, Броштица, Власиќи, Голем Папрадник, Горно Мелничани, Горенци, Долгаш, Долно Мелничани, Евла, Елевци, Житинени, Кочишта, Коџаџик, Мал Папрадник, Новак, Осолница, Оџовци, Пареши, Праленик, Центар Жупа и Црно Боци.
Атлас (анатомија)
Во анатомијата, атлас (C1) е најгорниот (прв) вратен прешлен на ‘рбетниот столб. Тој е наречен според Атлас од старогрчката митологија, бидејќи ја држи главата.
Опис
Атласот е најважниот пршлен, зашто е одговорен да ја држи главата. Се наоѓа меѓу основата на главата и вториот вратен пршлен. Од едната страна е поврзан со тилните кондили на тилната коска, а од другата страна со вториот вратен прешлен, наречен „аксис“. Тој е тенок и најлесен пршлен во целиот ’рбет, со тежина од околу 15-20 грама. Со негова помош се извршуваат сите движења на главата, а во него се наоѓаат и важни центри за живот. Така, низ него поминува нервот „вагус“ кој ги контролира сите внатрешни органи, како и дел од кранијалните нерви, артерии, вени и лимфни садови.
Заболувања
Кога атласот не е во својата физиолошка положба, тој врши притисок врз артериите, вените, лимфните садови и нервите што поминуваат низ него, а во таква состојба страда мозокот, бидејќи во него нема доволно кислород, така што целото тело се наоѓа во енергетски дефицит. Притоа, под изместување на атласот се подразбира минимално лизгање од само неколку десетини делови од милиметарот. До изместување на атласот доаѓа поради различни причини, како: генетски предизпозиции, патолошка положба на атласот во текот на ембрионалниот развој, неправилно седење, неправилни навики на вртење на вратот, спортска неактивност, неправилна положба при спиењето, повреди, како и невролошки, ревматолошки, автоимуни заболувања и нарушување на метаболизмот. Дијагнозата се поставува со анамнеза, рендгенско испитување итн. За лекување на проблемите со атласот најчесто се применува физикална терапија, а во поново време и Атлас релакс методот за репозиција на првиот вратен пршлен.
183 (број)
183 (сто осумдесет и три) — број и име на глифот што го претставува тој број. Тој е природен број што следи после бројот 182 а претходник на бројот 184.
Болница (Демир Капија)
Болница  — археолошко наоѓалиште во градот Демир Капија. Наоѓалиштето претставува некропола и депо на монети од рана антика и среден век. Уште во 1938 година, при изградбата на болницата бил ископан гроб со камена кострукција во кој, во керамичко сатче, биле најдени 20 монети - српски средновековни динари од XIV век. Монетите се приватна сопственост на М. Матиќ. Многу подоцна, со истражувањата во 1974/75 година, во дворот на оваа болница се откриени повеќе гробови со наоди што се чуваат во Музеј на Македонија.
Партениј II Цариградски
Партениј II Цариградски — Вселенски патријарх во два периоди од 1644 до 1646 година и од 1648 до 1651 година.
Даутлак (Иберли)
Даутлак — археолошко наоѓалиште во демиркапиското село Иберли. Наоѓалиштето претставува населба и некропола од средниот век. Околу 1,5 км југоисточно од селото, на десниот брег на Иберлиска Река се пронајдени гробни конструкции со насоченост исток-запад. Во близината на некрополата се среќаваат фрагменти од керамички садови и покривни ќерамиди.
Јужен покраински дијалект
Јужен покраински дијалект — дијалект на полскиот јазик, кој порано се користел во јужниот дел на источните покраини и Лавов.
Прашањето на границата помеѓу лехицкиот и рутенскиот етнос
Сè уште не е познато како се протегала почетната југоисточна граница меѓу лехицките и рутенските племиња. Се претпоставува дека западнословенскиот елемент (лехицкиот) ги опфаќал во своите рамки областите помеѓу горниот и средишниот тек на реката Сан, горниот и делумно средишниот тек на реката Буг, или досегал до планинскиот венец Гологорје.
На исток, западнословенските енклави досегале до реката Стир. Во југоисточниот дел, старите називи од западнословенска провениенција се наоѓаат во сливот на Днестар и нејзините бројни притоки. Овие подрачја, првично западнословенски, биле подложени на рутенизација како резултат на три процеси:
Обединувањето на териториите помеѓу Сан, Буг и Днестар со полската круна во XIV век го започнало процесот на масовно доселување од соседната Малополска и реполонизацијата или полонизацијата, кои следувале потоа.
Генезата на дијалектот
Овој дијалект настанувал постепено од втората половина на XIV век, односно од последното обединување на Црвена Рус со полската круна. Првите споменици напишани на овој дијалект потекнуваат од XV век.
Произлегол од преклопувањето на малополскиот дијалект со рутенскиот супстрат, што првично било поврзано со доселувањето на рутенско население во лехицките области, а потоа и со долготрајното (од крајот на XIV до третата четвртина на XVIII век) доселување на малополско населението во тамошните предели. По основањето на рутенското и подолското војводство во 1434 од страна на Владислав III Јагелончик и Подоле, како и по воведувањето на нивните предели на формалното полско право, започнало распространување на полската култура и јазик среде тамошното руско население, средното и високото благородништво, градските патриции и членовите на градските занаетчиски еснафи. Благодарение на овој процес, јужниот покраински дијалект ја проширил својата социјална база среде благородништвото (шлахтата) и граѓанската класа. Во втората половина на XIX век, во најголемите градови, како Лавов, среде интелигенцијата настанал, врз основата на регионалниот дијалект развиван од XIV век, говор на образованите слоеви, односно културен говор (лавовски дговор), додека среде сиромашните и работниците настанач плебејски говор ( балак ), користен од страна на пониските социјални слоеви, а понатаму прифатен од страна на образованите слоеви.
Распореденоста на јужниот покраински дијалект имала островски карактер, бидејќи овој дијалект, за разлика од северниот покраински дијалект, не создал народни говори. Селските маси се задржале на рутенскиот јазик благодарение на развиениот домашен национализам, поттикнат од австриските власти. Бројни острови на полскиот јазик расеани во источна Галиција претставувале различни селско-провинциски варијанти на јужниот покраински дијалект со многу посилни влијанија од рутенскиот јазик како мешавина од разни дијалектолошки елементи: малополски, големолски, мазовјецки и шлески.
Така, под поимот јужен покраински дијалект подразбираме неколку јазични варијанти:
Значaјноста на дијалектот
Во периодот од XVI до средината на XVIII век, како и во периодот на Втората Полска Република, јужниот покраински дијалект извршил влијание врз формирањето на полскиот литературен јазик. Во сферата на влијание на јужниот покраински дијалект се нашол значителен дел од полските писатели од периодот на ренесансансата, писателите од т.н. украинска школа на полските поети, како и Александар Фредро. Најсложеното наречје на јужниот покраински дијалект било лавовското наречје и токму тоа значително влијаело врз литературниот полски јазик за време на Галицијанската автономија и Втората Полска Република. Присилното раселување на речиси целото полско население од југоисточните креави во 1944–1946 г. довело до уништување на населените центри што го зборувале овој дијалект. Денес тој се користи во мал број полски заедници во Украина и му се заканува постепено исчезнување.
Газа
Газа (غزة) — најголемиот град во Појасот Газа, кој е дел од палестинските територии. Тој се наоѓа на брегот на Средоземното Море и има население од околу 515.000. Голем дел од населението се состои од палестинските бегалци. Градот има долга историја која датира од 2000 година п.н.е. Во градот има голем број на важни објекти од кои се издвојува џамијата „ел-Омари“ од XII век, и црквата „Св. Порфириј“ од IV век.
Тука се наоѓаат поголем број на археолошки наоѓалишта од една долга историја. Меѓу нив се остатоците од манастирот на Свети Иларион, која се простира на површина од два хектари, а беа откриени во 1999 година.
899 Јокаста
899 Јокаста — астероид од главниот астероиден појас кој е во орбита околу Сонцето. Астероидот е откриен од Макс Волф на 3 август 1918 година. Била една од петте астероиди вклучени во трудот од 1993 година за преминливи комети, чие истражување вклучило аматерски астрономи на кои им било дозволено да го користат вселенскиот телескоп „Хабл“. Да не се поистоветува со Јокаста, месечина на Јупитер.
Фуентес дел Леон
Фуентес дел Леон — општина во покраината Бадахос, во автономната заедница Екстремадура.
Тера Маријана
Тера Маријана („Земја на Марија“) — официјалното име за Средновековна Ливонија или Стара Ливонија (Oolt-Livland, Jemā-Līvõmō, Vana-Liivimaa, Livonija). Таа била формирана како последица на Ливонската крстоносна војна и нејзините територии биле составени од денешните Естонија и Латвија. Основана била на 2 февруари 1207 година, како кнежевство на Светото Римско Царство, но, го изгубила овој статус во 1215 кога Папата Инокентиј III го прогласил за субјект на Светиот Престол.
Папскиот легат Вилијам од Модена ја поделил Тера Маријана на феудални кнежевства: Војводството Естонија (dominum directum на кралот на Данска); Ришка архиепископија; Курландска епископија; Дорпатската епископија; Епископијата Осел-Виек; и територии под воена управа на Ливонските Браќа на мечот. По битката кај Сауле во 1236 година, преживеаните членови на Браќата се споиле во 1237 година со Тевтонскиот ред на Прусија и станале познати како Ливонски ред. Во 1346 година Ливонскиот ред го купил Војводството Естонија од Данска.
Во текот на целото постоење на средновековна Ливонија се водела постојана борба за превласт, меѓу земјите со кои владеела Црквата, Редот, световното германско благородништво и граѓаните на ханзнатските градови Рига и Ревал. По поразот во битката кај Грунвалд во 1410 година, Тевтонскиот ред и состојбата на Тевтонскиот ред паднале во опаѓање, но Ливонскиот ред успеал да го одржи своето независно постоење.
Во 1561 година, за време на Ливонската војна, Тера Маријана престанала да постои. Нејзините северни делови биле отстапени на Шведска и формирани во Војводството Естонија, неговите јужни територии станале дел од Големото Војводство Литванија. - и на крајот на Полско-литванскиот Комонвелт - како Војводство Ливонија и Војводство Курланд и Семигалија. Островот Сарема станал дел од Данска. Од почетокот на 20 век Тера Маријана (Maarjamaa) се користел како поетско име или слава за Естонија. Во 1995 година бил воведен Орденот на Крстот на Тера Маријана, државно одликување, во чест на независноста на Естонија.
Ливонска крстоносна војна
Земјите на источните брегови на Балтичкото Море биле последниот дел од Европа што бил христијанизиран од Римокатоличката црква. Во 1193 година, папата Целестин III повикал на крстоносна војна против паганите во Северна Европа. Оваа крстоносна војна често се споредува со крстоносната војна на Франките и Карло Велики. Меѓутоа, оваа крстоносна војна не била официјално објавена дури во 1197 или 1198 година, но првиот извештај за оваа крстоносна војна е во писмото на папата Инокентиј III. На почетокот на 13 век, германските крстоносци од Готланд и северното Свето Римско Царство ги освоиле Ливонските и Летонските земји покрај реките Даугава и Гауја. Упориштето Рига (главен град на современа Латвија) било основано во 1201 година, а во 1202 година бил формиран редот на Ливонските Браќа на мечот. Во 1218 година, папата Хонориј III му дал одврзани раце на Валдемар II од Данска да припои онолку земја колку што можел да освои во Естонија. Дополнително, Алберт Ришки, водач на крстоносците кои се бореле против Естонците од југ, го посетил германскиот крал Филип од Швабија и побарал дозвола да ги нападне Естонците од север. Последни кои биле потчинети и христијанизирани биле Еселјаните, Куршитите и Семигалците.
Оваа крстоносна војна се разликувала од многу други крстоносни војни затоа што, во овој случај, Папата им дозволил на луѓето кои имале намера да одат на крстоносна војна во Светата Земја, наместо да одат на крстоносна војна во Ливонија. Членовите на оваа крстоносна војна биле натерани да носат и обележја на крстот, што покажувало дека тие биле законски врзани за крстоносната војна.
По успехот на крстоносната војна, територијата окупирана од Германија и Данска била поделена на феудални кнежевства од страна на Вилијам Моденски.
Воспоставување
Оваа поделба на средновековна Ливонија била создадена од папскиот легат Вилијам од Модена во 1228 година како компромис помеѓу црквата и Ливонските Браќа на мечот, двете фракции предводени од Германците, откако германските витези ги освоиле и покориле териториите на неколку домородни племиња: Естонци и Ливи кои зборуваат фински, и Латгалци, Селонци, Семигалци и Курши кои зборуваат балтички.
Средновековната Ливонија била наизменично управувана прво од Браќата на мечот, од 1237 година од полуавтономната гранка на тевтонските витези наречена Ливонски ред и Римокатоличката црква. До средината на 14 век, откако го купил Војводството Естонија од Кристофер II, Ливонскиот ред контролирал околу 67.000 квадратни километри од Стара Ливонија, а црквата околу 41 квадратни метри. Земјите на Редот биле поделени на околу 40 окрузи управувани од Фогт. Најголемата црковна држава била Ришката архиепископија (18,000 квадратни километри) проследено со епископијата Курланд ((4500 km2) ), Епископија Дорпат и Епископија Осел-Виек. Номиналниот поглавар на Тера Маријана, како и на градот Рига, бил архиепископот на Рига како врв на црковната хиерархија. Во 1240 година, Валдемар II ја создал Епископијата Ревал во Војводството Естонија, задржувајќи го (спротивно на канонското право) правото да ги назначува бискупите на Ревал за себе и за неговите наследници кралеви на Данска. Одлуката едноставно да се номинира во Престолот на Ревал била единствена во целата Католичка црква во тоа време и била оспорена од бискупите и папата. Во текот на овој период, изборот на епископи никогаш не бил воспоставен во Ревал, а кралските права на епископијата и да ги номинираат епископите биле вклучени дури и во договорот кога териториите биле продадени на Тевтонскиот ред во 1346 година
Ливонски граѓански војни
Во текот на целото постоење на средновековна Ливонија се водела постојана борба за супериорност во владеењето над земјите од страна на Црквата, редот, световните благородници од германско потекло кои владееле со феудите и граѓаните на ханзеатскиот град Рига. Две големи граѓански војни се воделе во 1296–1330, 1313–1330, а во 1343–1345 естонскиот бунт резултирал со анексија на Данското Војводство Естонија во рамките на Тевтонскиот Орденштаат.
Најважниот сојузник на Ливонскиот ред бил германското благородништво во Данското Војводство Естонија. Во почетокот на 14 век Данска повеќе не била моќна држава и локалното германско благородништво практично станало владетел на територијата. Откако Естонците од Харју започнале бунт во 1343 година (Ноќното востание на Свети Георгиј), Тевтонскиот ред ги окупирал териториите. Соборувањето на данската власт дошло два дена откако Редот го поразил естонскиот бунт. Данскиот вицекрал бил затворен во соработка со прогерманските вазали. Замоците во Ревал и Везенберг биле предадени на Редот од страна на германската благородничка партија на 16 мај 1343 година и замокот во Нарва во 1345 година. Во 1346 година, естонските територии (Харија и Виронија) биле продадени од кралот на Данска за 19.000 келнски марки на Тевтонскиот ред. Преместувањето на суверенитетот од Данска во Тевтонскиот ред се случило на 1 ноември 1346 година
Ливонска конфедерација
Тевтонскиот ред бил во опаѓање откако Полска и Литванија го поразиле во битката кај Грунвалд во 1410 година. Ливонскиот ред успеал да одржи независно постоење, бидејќи не учествувал во битката и не претрпел никакви жртви, откако постигнал примирје со големиот војвода Витаутас.
Во 1418 година, папата Мартин V го номинирал Јоханес Амбунди на позицијата надбискуп на Рига. Тој станал познат како организатор на Ливонската конфедерација.
Судирот вообичаено се случувал помеѓу Редот, бискупите и моќните ханзеатски градови низ постоењето на средновековна Ливонија. За да се решат внатрешните спорови, Ливонската диета или Ландтаг се собрала во 1419 година на иницијатива на архиепископот Амбунди. Градот Вок бил избран за место на Диетата. Диетата ја сочинувале членовите на Ливонскиот ред, Ливонските епископи, вазали и градските претставници.
На 1 септември 1435 година, поразот на Ливонскиот ред во битката кај Вилкомиерц, одземајќи ги животите на Мајсторот и неколку високи витези, го доближил редот до неговите соседи. Ливонскиот договор за конфедерација (eiine fruntliche eyntracht) бил потпишан во Вок на 4 декември 1435 година, од страна на надбискупот на Рига, бискупите на Курланд, Дорпат, Осел-Виек и Ревал; претставниците на Ливонанскиот ред и вазалите, и пратениците на општинските совети на Рига, Ревал и Дорпат.
Во 1561 година, шведската војска слетала во Ревал и добила контрола над северниот дел на Стара Ливонија. Ливонскиот ред бил распуштен со Договорот од Вилнус во 1561 година. Следната година, Ливонската диета одлучила да побара заштита од Сигизмунд II Август (кралот на Полска и великиот војвода на Литванија). Со крајот на владата од страна на последниот архиепископ од Рига, Вилијам Бранденбургски, Рига станала слободен царски град, а остатокот од територијата бил поделен помеѓу две полско-литвански вазални држави: Војводството Курланд и Семигалија (полски вазал) и Војводството Ливонија (литвански вазал).
Номенклатура
Според Хенри Ливонски, бискупот Алберт од Рига му ја нагласил на папата Инокентиј III важноста на неговото гледање како место на крстоносна војна и неговата поврзаност со Марија, Мајката на Исус кога известувал на Четвртиот Латерански собор во 1215 година: „Sicut“, inquit, „pater sancte, terram sanctam Ierosolimitanum, que est terra filii, sanctitatis tue studio fovere non desinis, sic Lyvoniam, que est terra matris, [...] derelinquere non debes“. „Свети Оче“, рече тој, „како што не престана да ја негуваш Светата земја Ерусалим, земјата на Синот, [...] така и не треба да ја напуштиш Ливонија, земјата на Мајката [. . . ]
Во популарната култура
„Тера Маријана“ се појавува како достигнување во видео играта Европа Универзалис IV.
184 (број)
184 (сто осумдесет и четири) — број и име на глифот што го претставува тој број. Тој е природен број што следи после бројот 183 а претходник на бројот 185.
Александар Витек
Александар Витек  (12 октомври 1852, Сисак – 11 мај 1894 година, Грац) бил австроунгарски архитект и шах мајстор.
Како архитект, Витек работел во Босна и Херцеговина за време на Австроунгарската империја.
Негови најпознати дела во Сараево се зградата на Градското собрание наречена „Vijećnica Градското собрание“ (1892–1894) која подоцна станала Национална библиотека и јавната чешма Себиљ (1891), и двете се изградени во псевдо-мавритански стил.
Витек исто така бил мајстор во шах. Тој го освоил 5 -тото место во Берлин 1881 година (2-ри ДСБ-Конгрес, победи Џозеф Хенри Блекбурн), и бил на 9-тото место во Виена 1882 година (Вилхелм Штајниц и Симон Винавер ). Во 1882 година тој бил рангиран на 9 -то место во светот.
Витек умрел во душевна болница во Грац во 1894 година, откако му било дијагностицирано „паралитичко ментално растројство“ претходната година.
Благоје Марјановиќ
Благоје Моша Марјановиќ (Белград, 9 септември 1907 - Белград, 1 октомври 1984) бил поранешен српски и југословенски фудбалер.
Биографија
Благоје е роден во Белград од татко Димитрије, трговец, и мајка Софија. Како младинец започнал да игра фудбал во третата екипа на младинците на Југославија. Најголемиот пронаоѓач на таленти од тоа време, Раденко Митровиќ го забележал „Моша“ и го однел во екипата на БСК. Снимено било сведочењето на Моша за неговата прва средба со фудбалската топка: „Во време на моето детство кое го поминав во Белград во општината Палилула, каде што сум и роден, најпрво знаевме за џамлии и за клис. Тоа беа нашите игри. И во тие игри бев најдобар. Некој нѐ однесе кај портата на Светосавската црква (денешниот храм на Свети Сава) да видиме како некои деца бркаат некоја надувана кожа. Таа играчка се нарекувала топка. Возбудени и љубопитни, мојот брат Никола, неколку момчиња од нашиот крај и јас заедно со нив, отидовме да го видиме тоа чудо. Топката не запрепасти. Жива, нескротлива, чудно потскокнуваше, леташе низ воздухот...Тоа ни причинуваше задоволство. Веднаш одлучивме да собереме средства и да купиме топка. Шетавме низ градот и во Балканската улица најдовме продавница, која во тоа време продаваше кожни топки. Не се ни сомневав дека токму таа топка ќе ја одлучи мојата судбина. Поточно, фудбалот е мојот живот! Од тие детски денови па сѐ до денес, фудбалот за мене претствува центар на светот“. Благоје „Моша“ Марјановиќ
Благоје се оженил во 1938 година со Планинка Ќулиќ и ги добил синот Зоран и ќерката Вишња. Прекарот Моша го добил поради неговата брановидна коса.
Ситарија
Ситарија (Σιταριά) — село во Република Грција, општина Пајонија во област Централна Македонија. Селото има население од 148 жители според пописот од 2001 година.
Географија
Селото се наоѓа на околу 4 километри источно од градот Ругуновец (Поликастро) во Солунско Поле.
Историја
Селото е основано во 1930-те години заедно со Нова Кавала од доселеници од Кавала, ослободено со пресушување на Аматовското Езеро. До 1940 година го носи името Неја Кавала 62.
Елпски тунел (1975)
Новиот Елпски тунел (Neuer Elbtunnel), често едноставно нарекуван и Елпски тунел (Elbtunnel) поминува под реката Елба во северна Германија.
Опис
Елпскиот тунел има должина од 3,1 километар. Како дел од Автопатот 7 во Хамбург, тунелот ја создава врската помеѓу Шлезвиг-Холштајн (и понатаму кон Данска) на север и Долна Саксонија на југ. Има 8 ленти во 4 жлебови. Најновиот, четврти жлеб е единствениот со систем за намалување и подобро справување при сообраќајни несреќи.
Историја
Тунелот бил изграден од 1968 до 1975 со три жлеба, содржејќи вкупно шест автопатски ленти, опслужувајќи го градот Хамбург. На 10 јануари 1975, канцеларот на Германија Хелмут Шмит го отворил Елпскиот тунел. Тунелот бил изграден со капацитет за 65.000 возила дневно.
Во 1989 биле изградени бетонски пречки на трите јужни влезови. Во време на војна овие бариера требало да експлодираат од нивните постојани места. Бариерите биле повлечени во 2000, во текот на изградбата на четвртиот жлеб.
Проширување
Да се исполнат барањата на зголемениот сообраќај, на 27 октомври 2002, четвртиот жлеб бил отворен со дополнително две ленти. Тој бил пробиен низ дното од најголемите машини за тунели во светот, предната плоча на машините биле 14,65 метри во пречник. Машината била именувана Труде, кратка форма од името Гертруд и акроним за Tief runter unter die Elbe (длабоко под реката Елба). Европската вселенска агенција помогнала во инженерските аспекти на проектот за тунелот при пробивањето на самиот тунел.
Тунелот има ревезибилни ленти, кои ја менуваат насоката во однос на предвидувањето на патничките текови, слично на оние во Тунелот Калдекот во Оукленд. Така, на пример, повеќе ленти се достапни за време на утрото кон центарот на градот во северниот правец Флензбург, а повеќе во јужен правец кон Хановер за време на вечерните часови.
Контролен систем
Бирото за тунелот врши контрола на сообраќајот преку 72 визуелни монитори. Семафори, пречки на автопатот и различни пораки се користат за регулирање на 150.000 возила секојдневно.
Сите жлебови се опремени со автоматска контрола на висината на секој влез. Штом возило со висина повеќе од 4 метри влегува во тунел, системот ќе го запре целиот сообраќај во таа лента и ќе го насочи сообраќајот. Ова ќе осигури дека високите камиони нема да му нанесат штета на тунелот. Противпожарната единица во тунелот и полицијата ќе го насочат камионот, така што сообраќајот ќе може слободно да тече.
Каја (држава)
Каја или Kaрени е една од седумте држави на Мјанмар. Сместена е во источниот дел на земјата и се граничи на север со Шан, на исток со Тајландската провинција Мае Хонг Сон и на југ со Карен. Лежи помеѓу 18° 30' и 19° 55' северна латитуда и помеѓу 94°40' и 97° 93' источна лонгитуда. Има површина од 11.670 км2 (4,530 m²). Главен град е Лојко. Во 1998 според УНИЦЕФ имаше 207.357 жители.
Историја
Во август 1948, водачот на Карени У Би Хту Ре беше убиен од владината милиција поради политички причини.
На 5 октомври 1951, државата Карени, според тогашниот закон беше преименувана во држава Каија.
Следуваат години со активни кампањи за независност сè до 1996 кога владата почна со непопуларната кампања за раѕмена на населението и нивно разместување по целата територија на Мјанмар. Така беа дури и цели села преместени во други региони. Со тоа следуваа и немири и масовни напуштања на домовите. Тоа резултира со отворање на големи бегалски кампови во Тајланд, каде десетици илјади го бараа своето прибежиште.
Деморгафија
Во Каија етничкиот состав е доста разновиде. Па така тука според пописот од 1983 спроведен од ООН најмногубројни се Кајаните со 56.12%, па Карените (6.45%), Бамарите (17.58%), Шаните (16.66%), и други.
Административна поделба
Главен град е Лојко. Каија е поделена на 2 дистрикта (Болак и Лојко) кои се поделени на 7 градски општини и 106 села и квартови.
Стопанство
Поради лошата политичка состојба во минатото Каија нема развиена економија. Земјоделиуето преовладува најмногу. Се произведува ориз, пченка, сусам и слично. Од минералите најмногу се ваѓа калај, алабастер, и волфрам. Поради големиот број на реки Каија обезбедува 20% од вкупната електрична енергија на Мјанмар.
185 (број)
185 (сто осумдесет и пет) — број и име на глифот што го претставува тој број. Тој е природен број што следи после бројот 184 а претходник на бројот 186.
Гарбајуела
Гарбајуела — општина во покраината Бадахос, во автономната заедница Екстремадура, Шпанија.
487 Венеција
487 Венеција — астероид од главниот астероиден појас со орбита околу Сонцето. Повеќе информации овде.
Мразокршач
Мразокршач — посебен вид на брод чија цел е да го крши мразот за да отвори пловен пат.
За да се постигне ова, мразокршачот мора да има специјално засилен труп, посебен облик на трупот и особено моќен мотор.
Мразокршачите се појавиле релативно доцна, со појавата на парната машина. Тие главно се користат во морињата во поларните и супполарни области, како и на важни реки вон овие области кои замрзнуваат во текот на зимата.
Мразокршачите се делат на поларни и супполарни, во зависност од географската област на работа. Поларните мразокршачи се опремени за независна работа на едногодишниот, двегодишниот и повеќегодишниот мраз на Арктикот и Антарктикот. Супполарните мразокршачи работат на замрзнатите води на морските брегови, реките и езерата, надвор од поларните региони.
Енрико Кастиљони
Енрико Рикино Кастиљони (1914-2000) ― италијански писател, инженер и архитект најпознат по неговите неизградени и често неизградливи концепти за згради.
Кастиљони присуствувал на Политехничкиот универзитет во Милано, дипломирајќи по градежен инженер во 1934 година.
Свеќник
Иако електричното осветлување ги исфрли свеќите во поголемиот дел од светот, свеќниците и канделабрите сè уште се користат во домовите како украсни елементи или за додавање атмосфера во посебни прилики.
Религиозна употреба
Свеќите и свеќниците исто така често се користат во религиозни ритуали и за духовни средства и како функционални и симболични светла.
Во еврејските домови, секој петок на зајдисонце се палат две свеќи за да го означат почетокот на саботата, па затоа често се изложуваат свеќници. Свеќник со седум гранки, познат како менора, е национален симбол на државата Израел, заснован на свеќниците што се користеле во Ерусалимскиот храм во античко време. Друг посебен свеќник што се наоѓа во многу еврејски домови е ханукијата, менора за Ханука која има осум свеќи плус една дополнителна за палење на другите.
Високите свеќници и олтарните светилки често се наоѓаат и во христијанските цркви.
Посебен сет од канделабри со две и три гранки наречени дирион и трикирион се користи од источните католички и источните православни епископи за да ги благословуваат луѓето на богослужбите.
Пред 1955 година во Католичката црква се користел троен свеќник.
Миланска модна недела
Миланска модна недела (Settimana della moda) — моден настан што се одржува полугодишно во Милано, Италија. Настанот за колекциите „есен/зима“ се одржува во февруари/март секоја година, а настанот за колекциите „пролет/лето“ се одржува во септември/октомври секоја година.
Историја и активности
Модната недела во Милано e основана во 1958 година и е дел од глобалната „Големата четворка на модни недели“. Останатите модни недели се Модната недела во Париз, Модната недела во Лондон и Модната недела во Њујорк. Прва започнува онаа во Њујорк, потоа следи Лондон, па Милано, и завршува со Париз.
Модната недела во Милано е делумно организирана од Националната комора за италијанска мода, непрофитна асоцијација која го координира и промовира развојот на италијанската мода и е одговорна како домаќин на модните настани и ревии на Милано. Пртходник на оваа комора е Синдикалната комора за италијанска мода, основана на 11 јуни 1958 година.
За промоцијата на овој сектор клучна улога имаа сопствениците на најважните претпријатија во Италија, вклучително и некои приватни претпријатија кои беа присутни на тогашниот "Меморандумот за асоцијација". Тука би можеле да се споменат Роберто Капучи, Емилио Шуберт, Марија Антонели, принцезата Карачиоло Џинети и Симонета Колона Ди Касерo.
Дигитална модна недела
Поради пандемијата на COVID-19, изданието на Модната недела во Милано 2020 се одржала само преку дигиталните медиуми од 14 јули до 17 јули 2020 година.
Места
Модната недела во Милано вклучува повеќе од 40 ревии секоја сезона и го претвора градот во туристичка атракција преку обезбедувајќи различни места за изложбите, избирајќи ги најелегантните и највлијателните палати за да како сцена за дизајн. Пример за локации на кои се одржуваат модните настани се се Палацо Реале, Палацо Сербелони и многу други.
Контроверзии
Во 2014 година, организацијата Greenpeace протестираше за да бара „мода без токсични материи“ со закачување знаци на Галеријата Виторио Емануеле Втори. Кјара Кампионе од Гринпис Италија притоа дава изјава дека демонстрацијата е наменета за да се побара од италијанските модни компании, особено Версаче, како компанија со највисоко ниво на опасни хемикалии во своите производи, јасно да се обврзе дека ќе ги елиминираат штетните материи од различните фази на производство.
Џо Кокер
Џон Роберт Џо Кокер (англиски: John Robert "Joe" Cocker) (20 мај 1944, Шефилд, Јоркшир, Обединето Кралство - 22 декември 2014, Крофорд, Колорадо, САД) бил британски блуз и рок пејач.
Животопис
Џо Кокер е роден на 20 мај 1944 година, во Шефилд. Во 2007 година, Кокер бил одликуван со орден (OBE) - офицер на Британската Империја за неговиот придонес во музиката. По долго боледување од рак на белите дробови, Џо Кокер починал на 22 декември 2014 година, во својот дом во Крофорд, Колорадо.