cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кум (филм)
Кум (англиски: The Godfather) — американски филм од 1972 година, снимен според истоимената книга на Марио Пузо. Филмот е во режија на Фрaнсис Форд Копола, кој исто така е автор на сценариото, заедно со Марио Пузо. Главните улоги ги толкуваат: Марлон Брандо, Ал Пачино, Дајан Китон, Џејмс Кан, Роберт Дувал, Ричард Кастелано, Џон Казале итн. Филмот имал голем успех кај филмската критика и вообичаено котира високо на многу списоци со најдобрите филмови на сите времиња: трето место според Американскиот филмски институт, второ место (со оцена 9.1 од 10) на списокот на „најдобри 250 филмови“ според ИМДБ итн. Во 1973 година, филмот имал 11 номинации, а освоил три награди „Оскар“, во категориите: најдобра фотографија, најдобар глумец (Марлон Брандо) и најдобро адаптирано сценарио. Истата година, филмот освоил пет награди „Златен глобус“, една награда на БАФТА и една награда „Греми“ (Нино Рота, за најдобра музика). Вкупно, филмот освоил 26 награди.
Содржина
Шефот на едно мафијашко семејство од Њујорк, Вито Корлеоне (го игра Марлон Брандо), прави свадба за својата ќерка. По тој повод, кај него доаѓаат разни луѓе, кои му бараат одредени услуги. По некое време, него го посетува мафијашот Солоцо со понуда да започнат во трговијата со дрога, а откако дон Корлеоне ја одбива понудата, другите семејства убиваат неколку негови соработници, а се обидуваат да го убијат и него. Сепак, Дон Корлеоне го преживува нивниот напад, а неговиот најмлад син Мајкл (го игра Ал Пачино), кој е единствениот од семејството којшто нема никаква врска со криминалот, најпрвин го спасува својот татко кого непријателите сакаат да го убијат во болницата, а потоа се пријавува да ги убие Солоцо и корумпираниот полициски капетан. Веднаш потоа, поради безбедносни причини, Мајкл заминува во Сицилија, каде се оженува со убавата девојка Аполонија. Меѓутоа, неговите непријатели се обидуваат да го убијат при што погинува Аполонија.
За филмот
„Кум“ се смета за модерен еп и за брилијантна метафора за американското општество. Самиот Копола во една прилика изјавил дека секогаш сакал да ја употреби мафијата како метафора за САД, зошто двете имаат корени во Европа. Според неговите зборови, „и двете се целосно капиталистички ориентирани и основната грижа им е профитот. И мафијата во Америка се чувствува како добротворна организација, а нејзините раце се извалкани со крвта од она што мора да го прават за да ги заштитат својата моќ и интересите“.
Филмот го краси извонредна фотографија, која одлично ја прикажува приказната за семејството Корлеоне. Во филмот има многу антологиски сцени како, на пример, легендарната сцена на будењето на непослушниот холивудски моќник покрај отсечената глава на неговиот омилен коњ, итн. Исто така, филмот го краси и музиката на Нина Рота, а најпозната е „Љубовната тема“. Најпосле, филмот обилува со многу луцидни дијалози. Така, една од најефективните реченици во филмот ја изговара Дон Вито Корлеоне (го игра Марлон Брандо) кој, објаснувајќи ги своите планови да го натера Џек Волц да му ја даде главната улога од својот нов филм на кумчето Џони Фонтејн, вели: „Ќе му дадам понуда која не може да ја одбие.“
Инаку, филмот е снимен според романот „Кум“ на Марио Пузо, кој останал на списокот на најдобри бест-селери на „Њујорк тајмс“ дури 67 недели и бил продаден во над девет милиони копии во текот на две години. „Парамаунт“ првично дознал за романот на Пузо во 1967 година при што потпретседателот на „Парамаунт“, Питер Барт, што му понудил на Пузо да направи филм според романот, а Пузо прифатил бидејќи имал потреба од пари. Интересно е да се забележи дека лесно можело да се случи филмот да остане без Марлон Брандо и Ал Пачино, зашто никој освен режисерот не сакал тие да бидат ангажирани во филмот. Имено, продуцентите планирале улогата на Мајкл Корлеоне да му ја понудат на некое познато име, како Роберт Редфорд или Рајан О'Нил, но Копола инсистирал улогата да ја добие во тоа време младиот и непознат Пачино. Истовремено, продуцентите не го сакале Брандо поради неговата репутација на кавгаџија и незгоден соработник, но повторно, Копола сметал дека токму Брандо е најпогодниот избор за Дон Вито Корлеоне. Дури откако Копола направил пробно снимање со Брандо, продуцентите попуштиле и прифатиле тој да ја игра улогата на главата на мафијашкото семејство.
Властимир Трајковиќ
Властимир Трајковиќ (Белград, 17 јуни 1947 - Белград, 4 јануари 2017) бил српски композитор и музички педагог, академик на САНУ.
Биографија
Тој бил потомок на семејство кое дало три генерации музичари, дедо му бил композиторот и музиколог Милоје Милојевиќ. Трајковиќ студирал композиција на Музичката академија во Белград (кај Василије Мокрањац), каде што дипломирал (1971) и магистрирал (1977), а студиите ги продолжил кај А. Лапорта и В. Лутославски во Културниот центар на музичката младина во Грожњан (1977) и на Високиот национален конзерваториум во Париз со О. Месија (1977-78).
За дописен член на Српската академија на науките и уметностите бил избран во 2001 година, а за редовен член во 2009 година. Делата на Трајковиќ биле изведувани во многу европски земји (Франција, Италија, Холандија, Германија, Унгарија, Австрија, Ирска, Велика Британија), Јапонија и САД.
Се занимавал со музиколошка работа. Во соработка на музикологот С. Варсаковиќ го уредил наследството на неговиот дедо, композиторот и музиколог Милоје Милојевиќ и направил каталог список на ракописи, композиции и текстови.
Стил
Трајковиќ бил еден од првите српски постмодернисти. Неговата богата ерудиција го довела до постмодерна синтеза проткаена со истражување на дофатот на авангардата и духот на француската музика од 20 век во неговите први композиции („1971“; „Четири ноктурни“, 1972; „Дуо со пијано и оркестар“, 1973 и „Ѕвона“).“, Музика за пијано, 1974. „Арион, нова музика за гитара и гудачки“ (1979) се смета за едно од клучните достигнувања на раната фаза на овој стил во српската музика; овде авторот ја применил постминималистичката репетитивност на низата џез акорди и изградил едноставна форма во која наизменично се менуваат соло, квазиимпровизациски изведби на гитара и многу бавни жици од акорди во жици. Современоста, едноставноста и делотворноста на оваа музика имаа големо влијание врз српската музика во раните 1980-ти. Трајковиќ го продолжил своето истражување за историјата на музиката и хорор играта со стилови и музички дијалекти во следните децении: Сонатата за пијано и виолина на Пуланк (1982) и Концертот за обоа и оркестар (1996), Месијанскиот Епиметеј (1977) за оргули додека „Десет прелудиуми за соло гитара“ (1980), во модерен џез-неокласичен стил, се меѓу најпопуларните српска литература за овој инструмент. Дуото за пијано и оркестар и сонатата за виолина и виола (1987) се почит на експресионизмот, а Сонатата за виолончело и пијано (1984) на доцниот романтизам. Но, овие едноставни толкувања се само показатели за тоа каде патувал љубопитниот дух на композиторот, кој во истиот дел ги проникнал веќе споменатите основни еклектични идеи со забавните жанрови (Соната за пијано и виолина, Десет прелудиуми за гитара) и особено постимпресионизмот ( Соната за флејта) и пијано 1986; Соната за виолончело и пијано).
Одлична синтеза на делото на Трајковиќ бил Концертот за пијано и оркестар (1990), богатата визија на композиторот за музиката од 20 век, која тој ја поддржал со два скриени цитати-омаж (од Де Фала „Ноќите во градините на Шпанија“ и Рахмањинов четвртиот концерт за пијано) и каде што ги пишувал сопствените фасцинации со одредени стилови или опус музика, но и се одрекувал од некои парафразирајќи ги во несоодветна технологија (друга тема е преку додекафонични варијации во тонската средина, што е таен ироничен код во однос на Второто виенско училиште). Делата на Трајковиќ создадени во 21 век покажуваат депонирање и „академизација“ на стилот со врвно профилирање на стручни композициски и технички процедури. „Враќањето на Зефир“ (2001) исто така го рециклира француско-италијанскиот вкус со „постмодерна“ стилизација, вкрстувајќи ги шаблоните на Монтеверди и пост-импресионистичкиот израз. „Пет песни на Стефан Маларме“ (2003) била компонирана на превод кој, прецизно почитувајќи го ритамот и акцентите на францускиот јазик, самиот композитор го направил во обид суптилно да ги проникне стиховите и пост-импресионистичката шарена музика и да пее вокални линии на истиот музички текст или француски или српски стих.
„Дуо за пијано и оркестар“
„Се сеќавам дека, приоѓајќи на делото, почувствував дека можам да се изразам со чисто музички јазик, моите бои, мојот тонски слог (и поради тоа чувство, всушност, му пристапив на делото: работата е последица на инспирација и не обратно!), затоа, почувствував дека можам да го изразам величественото... и во суштина топло и емотивно, но на модерен начин топло-емотивно лирско чувство кое секој вистински научник, физичар, а не метафизичар, го чувствува пред немилосрдната „точност“... и исконската моќ на силите на природата. И во таа приказна - приказна која раскажува сопствена приказна, без присуство на човек - во тој објективизам лежи отстапување од старата, романтична, антропоморфна сентименталност.“
Концерт за обоа и оркестар
„Ако „Дуо“ е „анти-концерт“ - и тоа е - тогаш Е-мајор концертот за обоа и оркестар е „вистински“ концерт. Неговиот објективизам, тој субјективистички мир ненарушен од мирот, таа слика на „совршен свет“ непотресен од тој „човечко и премногу човек“, можеби е (нео) класичен, со сета препознатлива топографија на циклусот на сонати во четири движења., туку Џејмс Бонд активизам од вториот и четвртиот пасус... ако и тие се суштества на Равел и Гершвин од Првиот и Трет потег, тие го насочуваат овој концерт-дивертименто во посебен, и на поинаков начин „модерна“ насока.“
„Пет песни на Стефан Маларме“
„Пет песни од Стефан Маларме кои ја сочинуваат поетската предлошка беа преведени на српски јазик од Властимир Трајковиќ, авторот на музиката. Многу решенија и откритија на Коља Миќевиќ, авторот на најпознатиот превод на поезијата на Маларме... тие се покажаа како корисни и се автор на преводот на Петте песни... понекогаш прифатени, имајќи амбиција, сепак, не само да се постигне точен превод, веродостоен од семантичка, поетска и метричка гледна точка, туку и да се реализира адаптација што, практично без промени во структурата на гласната фраза, би следела. мелодиската линија изведена од оригиналниот француски текст. “
Важни дела
Список на важни дела според списокот на дела на авторот:
1503 во книжевноста
1503 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Марсел Вис
Марсел Вис (Marcel Wyss; р. ) — поранешен швајцарски професионален друмски велосипедист, кој професионално настапувал во периодот 2009-2016.
Распоред на резултатите на големите трки
СО = се откажал; — = не учествувал
Општина Самоков
Територијата на општина се наоѓала во регионот Горно Порече, и заземала речиси една половина од поречкиот регион. Најголема река во општината била реката Треска. Општината граничела со: Општина Македонски Брод на југ, Општина Осломеј на југозапад, Општина Србиново и Општина Чегране на запад, Општина Брвеница на северозапад, Општина Желино на север, Општина Сопиште и Општина Студеничани на североисток и Општина Богомила на исток
Демографија
Општина Самоков, според пописот од 2002, имала вкупно 1553 жители, 602 домаќинства и 1450 живеалишта. Најголемо населено место било селото Самоков со 388 жители, а најмали биле Волче и Тажево со 7 жители. Според етничката припадност, во општината живееле : 1543 Македонци, 6 Срби и 4 жители попишани во рубриката останати.
Доминантен јазик во општината бил македонскиот, каде од 1553 жители, 1541 жител се изјаснил дека македонскиот му е мајчин јазик. Покрај македонскиот, српскиот јазик го зборувале 6 лица и дополнителни 6 лица зборувале на останати јазици.
Во поглед на религијата, православието била доминантна религија во општината. Од вкупно 1553 жители, 1525 жители биле следбеници на православието (МПЦ-ОА), 2 жители се изјасниле како следбеници на католицизмот и 26 жители се изјасниле како следбеници на некои од останатите религии.
Населени места
Најголемо населено место во општина било селото Самоков. Во општината се наоѓале следните населени места: : Ковач, Бенче, Битово, Близанско, Брест, Волче, Горно Ботушје, Долно Ботушје, Зркле, Заград, Звечан, Здуње, Калуѓерец, Ковче, Косово, Лупште, Могилец, Тажево, Брезница, Белица, Рамне, Растеш, Требовље, Инче, Самоков и Сушица.
Стопанство
Општина Самоков била воглавно земјоделска општина. Главни стопански гранки во општината биле земјоделството шумарството и сточарството. Значаен индустриски објект во општината била фабриката Сувенир. Денес на територијата на некогашната општина се наоѓа хидроцентралата „Козјак“.
Историја на општината
За време на српската окупација на Македонија 1912 - 1940 година, Порече се наоѓало во рамките на Кралството Србија а подоцна во рамките на Кралството Југославија. Оваа област припаѓала на Поречкиот Срез на чие чело стоел началник на срезот. Срезот бил составен од тогашните општини: Брод, Дебреште, Растеш, Самоков и Пласничко-Рабетинска општина. Претседателите на општините биле поставувани со декрет.
После Втората светска војна, административно, територијата на општината Самоков потпаѓа под Охридската околија.
Ракомет на Летните олимписки игри 1984
Ракометните натпревари на Летните олимписки игри во 1984 година се одржаа во машка и женска конкуренција. Поради бојкотот на СССР некои од посилните репрезентации од Источниот блок не земаа учество; ова даде прилика на репрезентацијата на Југославија да ги освои двата златни медали.
Финална фаза
Сите натпревари се одиграа на 10 август.
Земји учеснички
На натпреварите во ракомет вкупно учествуваа 259 ракометни играчи (177 мажи и 82 жени) од 15 нациии (мажи од 12 нации - жени од 6 нации) коишто се натпреваруваа во Лос Анџелес:
Рапеш
Потекло и значење на името
Првпат името на селото било запишано како Храпеш во турски документи во век. Името веројатно доаѓа од старословенскиот збор храпа што имал значење на „бара или локва“. Другата претпоставка е дека доаѓа од влашкиот збор арпа што имал значење на „бездна или стрмно место“. Како трета претпоставка е дека доаѓа од албанскиот збор рап што имал значење на „платан или платанова шума“.
Сосем друго објаснување за името на селото е дека тоа потекнува од личните имиња на Харалампиј или на Рахослав.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во битолскиот дел на областа Мариово, на источната падина на Селечка Планина. Рапеш се наоѓа во северниот дел на територијата на Општина Новаци. Селото е ридско, на надморска височина од 700 метри.
Низ селото поминува регионалниот пат 1311, кој го поврзува битолскиот дел на Мариово со градот Битола, од кој е оддалечено 35 километри.
Во селото се зачувани интересни и чисто македонски градби на куќите.
Историја
Во текот на Првата светска војна, селото било зафатено од воените дејствија и мештаните го напуштиле селото. Селската црква била особено оштетена, која била обновена во 1919 година, кога рапевци се вратиле во селото.
Стопанство
Атарот зафаќа простор од 22,3 км2. На него преовладува обработливото земјиште на површина од 1.119 хектари, на пасиштата отпаѓаат 791 хектар, а на шумите 98 хектари.
Селото, во основа, има полјоделско-сточарска функција.
Поради богатството со дивеч, најмногу дива свиња, селото е често одредиште на ловџии. Исто така, бидејќи се наоѓа веднаш до Црна Река, селото е богато и со риба.
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Рапеш живееле 388 жители, сите Македонци. Според егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“), во 1905 година во Рапеш имало 448 Македонци, под врховенството на Бугарската егзархија.
Поради емиграција на населението, селото преминало од средно во мало село, населено со македонско население. Така, во 1961 година селото броело 478, а во 1994 година само 74 жители.
Според пописот од 2002 година, во селото Рапеш живееле 46 жители, сите Македонци.
Денес, според неслужбени информации од 2018 година во селото живееле само 20 жители. Во поново време, селото доживеало обнова на своето население, откако многу ергени нашле жени од Албанија и во селото биле родени повеќе деца по долг период.
Иселеништво
Бројот на иселени лица изнесува над 600 жители. Најголем дел од нив се иселени во градовите Битола и Скопје, како и во прекуокеанските земји и во Европа.
Самоуправа и политика
Во век, Рапеш било село во Мариовската нахија, во Прилепската каза на Отоманското Царство.
Селото влегува во рамките на Општина Новаци, која била проширена при новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996 до 2004 година, селото било дел од некогашната Општина Старавина.
Во периодот од 1965 до 1996 година, селото било сместено во големата општина Битола.
Во периодот од 1955 до 1965 година, селото влегувало во рамките на тогашната општина Мариово.
Во периодот 1950-1955, селото било дел на тогашната Општина Маково, во која покрај селото Рапеш, се наоѓале и селата Брник, Ивени, Маково, Мојно и Орле.
Избирачко место
Во селото постои избирачкото место бр. 0180 според Државната изборна комисија, сместено во просториите на основното училиште. Во ова избирачко место се опфатени и селата Брник и Ивени.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 62 гласачи. На локалните избори во 2021 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 58 гласачи.
1501 во книжевноста
1501 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Слатина (Заполжани)
Слатина — археолошко наоѓалиште во прилепското село Заполжани. Ноаѓалиштето поради неистраженоста е од непознат тип чиј период не е датиран. Во 1951-1957 македонскиот антрополог Јован Ф. Трифуноски при своите истражувања забележал дека недалеку од селото на истоимениот потес селаните пронаоѓале керамички и градежен матеројал.
Осек (Нова Горица)
Осек (словенечки: Osek) — населба во Градска општина Нова Горица во западна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Приморска. Населбата сега е вклучена во Горичкиот статистички регион.
Темплум
Темплум — македонска издавачка куќа, која објавува проза, поезија, монографии и есеи од македонски и странски автори и го издава списанието „Маргина“. Исто така, оваа куќа ја доделува наградата „Новите!“.
Седиште и менаџмент
Издавачката куќа „Темплум„ се наоѓа во Скопје, при што седиштето се менувало на повеќе адреси: најпрвин се наоѓало на ул. Александар Мартулков бр. 13, потоа на ул. Илинденска бр. 38, па на бул. Климент Охридски бр. 15 и потоа, повторно на ул. Александар Мартулков бр. 13. Главен и одговорен уредник на „Темплум“ е Никола Гелевски, а уредник е Иван Шопов, кој на тоа место дошол во 2013 година, заменувајќи го Владимир Јанковски. За графичкото уредување и дизајнот на изданијата на „Темплум“ биле задолжени фирмите „Точка“ и „Кома“.
Библиотека „Влијанија“
Во рамките на библиотеката „Влијанија“ се објавени следниве книги:
Белов Јурт (Владимирово)
Белов Јурт — средновековна населба. Се наоѓа на висок рид на десниот брег на Широк Дол, каде што на површината се среќава множество фрагменти од покривни ќерамиди и друг градежен материјал.
Јеменски арапски јазик
Јеменски арапски јазик — јазик кој спаѓа во групата на семитски јазици и во подгрупата на арапски јазици. Овој јазик се зборува во Јемен и во јужна Сомалија. Овој јазик може да биде разделен на неколку основни дијалекти и секој од тие дијалекти поседува сопствен посебен речник од зборови и фонологии. Најважни од овие групи се т.н. Санани, Таизи, Адани, Тихами и Хадхрами. “Независните“ јазици како Мехри и Сокотри никогаш не спаѓале во групата на арапски дијалекти, но во својот пат на развиток тие се судриле со групата од јужните арапски јазици на древниот Сабаен, кој пак од своја страна биле поврзани со етиосемитските јазици.
Претор (археолошко наоѓалиште)
Претор — археолошко наоѓалиште во преспанското село Претор. Претставува населба од доцноантичко време. Се наоѓа источно од селото, на простор што се наоѓа до атарот на селото Курбиново, особено во имоти на месни жители, каде со ископувањата во 1967, 1972 и 1974 година се откриени темели од објекти ѕидани од камен и варов малтер, наместа зачувани во височина и до 0,50 метри. Со обработувањето на земјата темелите се во голема мера оштетени така што на објектите не може да им се одредат плановите на основите. Во два објекта има остатоци од системи за затоплување - хипокаусти изведени од кружни керамички плочки. Откриен е и под со мозаик. Од ова наоѓалиште потекнуваат повеќе случајни наоди од кои посебно се издвојуваат една бронзена плочка со претстава на ориентално божество и една апликација од држалка на сад со претстава на човечка маска. Наодите се чуваат во Музејската збирка во Ресен и во Заводот и музеј во Охрид.
Света Планина
Света Планина (словенечки: Sveta Planina) — населба во Општина Трбовље во средна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Засавскиот статистички регион.
Анта Богиќевиќ
Антоније „Анта“ Богиќевиќ (Клупци кај Лозница, околу 1758 - Лозница, 1813) бил српски војвода за време на Првото српско востание. Го отпеал познатиот гуслар Филип Вишњиќ во песната „Битката за Лозница“.
Едно од основните училишта во Лозница го носи неговото име.
Раниот живот
Антоније Анта Богиќевиќ е роден во селото Клупчима кај Лозница околу 1758 година. На почетокот на Првото српско востание бил еден од најзначајните луѓе во Јадар. По ослободувањето на Ваљевската и Шабачката нахија, Јаков Ненадовиќ и Караѓорѓе Петровиќ одобриле Анте Богиќевиќ и Јевта Савиќ да склучат договор со Мехмед-капетан Видајиќ за статусот на Јадар и Раѓевина. Според договорот, во областа немало читања, таму требало да судат Србите, а турската војска од Босна не смеела да нападне преку Јадранот, од друга страна областа не било дозволено да се приклучат на востанието. Во тоа време Анта Богиќевиќ и Јефта Савиќ Чотриќ станале старешини на Јадар. Овој договор траел до 1807 година.
Војводата од Подриње
Кога бил прекршен договорот за Јадра, Подриње се вклучил во борбата за ослободување и српската војска под команда на Јаков Ненадовиќ влегла во Јадар и Раџевина. Анта Богиќевиќ тогаш бил назначен за војвода од Подриње. Оттогаш тој бил во чести судири со Турците по целата Дрина. Тој учествувачл во борбите со Турците во Крупњ, Ражањ, Полето Раѓеву и неколку пати во Лозница. Во текот на 1808 година, Али-паша Видајиќ со голема војска ја нападнал Лозница, каде Анта Богиќевиќ останал до доаѓањето на Караѓорѓе, Лука Лазаревиќ и Јаков Ненадовиќ. Битката започнала во селото Грнчар и завршила со тежок турски пораз на Тичарското поле. Во јули 1809 година, околу 15.000 Турци под команда на Али Паша Видајиќ ги опседнале Анте Богиќевиќ и Милош Потчерц во Лозница. По тридневната опсада, опколениот Богиќевиќ побарал помош од Симо Марковиќ, Лука Лазаревиќ, Стојан Чупиќ и Симо Катиќ. Кога помошта пристигнала на 28 јули 1809 година настанала решавачка битка, во која Турците биле поразени и протерани преку Дрина.
Првото српско востание
Најзначајна била битката за Лозница, водена на 5 и 6 октомври 1810 година според стариот календар. За време на Али Паша Видајиќ, 30.000 Турци се спуштиле по Дрина до полето Тичар кај Лозница. Укрепените градски ѕидини ги бранеле 1.200 Срби, на чело со војводата од Лозница, Антонија Анта Богиќевиќ. Опсадата траела дванаесет дена, оган од топови и кумбари. Оценувајќи дека не може да им одолее на турските напади, војводата Анта се обратил за помош кај Лука Лазаревиќ. Според извештајот за опсадата на Лозница и откако го отфрлил Хашид-паша од Морава, Караѓорѓ побрзал да помогне со речиси целата војска од Шумадија и 200 Козаци. Се чини дека Караѓорѓе сметал дека најрешавачката битка во 1810 година да биде токму тогаш. Колку Караѓорѓе бил приврзан се гледа во писмото испратено до Петар Добрњац во кое се барало засилување:
Лука Лазаревиќ и Јаков Ненадовиќ дошле на помош со војската на округот Шабац и Ваљево. Одлучувачката битка започнала утрото на 6 октомври 1810 година. години. За тоа Караѓорѓе го известил Милош Обреновиќ.
Оваа победа на српската војска била една од најзначајните во Првото српско востание. Кога умрел војводата Анта Богиќевиќ во 1813 година го поставил за војвода неговиот син Богосав Богичевиќ. Делфа Иваниќ пишувал дека се самоубил во 1912 година бидејќи се плашел дека нема да биде доволно храбар. Бил погребан во Лозница на Ровот, но Турците му го извадиле телото, му ја отсекле главата и го фрлиле во реката Штаерска. Меѓутоа, патриотите подоцна тајно му ги извадиле коските и го погребале до црквата во Лозница. Неговата ќерка Томанија се омажила за Јеврем Обреновиќ, а синот Милош бил убиен од Тома Вучиќ Перишиќ во 1844 година го задушил Катанскиот бунт. Внукот на Томанија и Јеврем Обреновиќ бил првиот крал на модерна Србија, Милан Обреновиќ.
Смрт
Анта се разболел на почетокот на 1813 година, а умрела на почетокот на мај 1813 година во Лозница. Веднаш потоа Караѓорѓ го назначил својот син Богосав за војвода. Анта бил погребан во Лозничкиот ров, каде многупати ја бранел Лозница. Кога Турците ја зазеле Лозница во 1813 година, го откопале неговото тело, му ја отсекле главата и го однеле во Зворник, а неговото тело го фрлиле во близина на ровот. Србите го извадиле неговото тело од барата и го закопале во претходниот гроб. Ќерката на Богичевиќ, Томанија станала сопруга на Јеврем Обреновиќ, а нејзиниот внук бил првиот крал на модерна Србија, Милан Обреновиќ. Постариот син на Антин, Богосав Богиќевиќ станал војвода, а неговиот помлад син Милош Богиќевиќ бил убиен за време на Катанската буна во 1844 година.
Драган Киќановиќ
Драган Киќановиќ (Чачак, ) е поранешен југословенски кошаркар. Тој играше на задната позиција.
Кариера
Почнал да работи со кошарка на возраст од 13 години во локалниот клуб КК Железничар, каде што тренирал од 1966 до 1971 година. Во сезоната 1971/72. тој настапи за Борац, а потоа се пресели во Партизан. Тој играше за Партизан од 1972 до 1981 година, а во тој период освоил три титули на Југославија (1976, 1979 и 1981), Југословенскиот куп во 1981 и два Куп Радивој Корац (1978 и 1979). По Партизан играше две години за италијанскиот Скаволини, со што го освои Купот во 1983 година. Ја заврши кариерата во 1984 година во францускиот Расинг.
Репрезентација
Тој играше за репрезентацијата на Југославија во 1973 година во пријателска игра со Советскиот Сојуз, кој Југославија освои 77:67. Тој освои златен медал на Европското првенство 1973, 1975, 1977 година, сребрен медал во 1981 година и бронзени медали во 1979 година. Тој освои Балкански првенства во 1973, 1974, 1975 и 1976 година.Од Светското првенство тој има златен медал од Светското првенство 1978 во Манила, сребро од Светското првенство во Порторико во 1974 година и бронзен медал од Светското првенство 1982 во Калви, Колумбија. Тој освои златен медал на Олимписките игри во 1980 година во Москва, но тој не го доби медалот лично, по завршувањето на натпреварот против Италија во болница откако беше тешко повреден од италијанскиот центар Дино Менен неколку секунди пред крајот на натпреварот. Наместо тоа, Зоран Славниќ го прими медалот. За репрезентацијата играше вкупно 211 натпревари и постигна 3290 бода.
Во 1982 година го доби златниот знак на Спорт, наградата за најдобар спортист во Југославија.
Функционер
По кошаркарската кариера тој стана директор на Партизан за време на најголемиот успех на овој клуб. Во еден момент бил министер за спорт во Владата на Србија, а потоа и претседател на ЈОК. Од септември 2013 година, ја извршува функцијата генерален конзул на српскиот конзулат во Трст.
Бабунски Водопади
Бабунски Водопади — живописен предел во со водопади во Општина Чашка, средишна Македонија.
Природни особини
Првенец на Јакупица е реката Бабуна. Почетокот и е југоисточно под врвот Солунска Глава од големиот извор Бабина Рупа (дупка) на 1450 метри. По 53 км. се влева во Вардар на 5-6 км. јужно од Велес. На Јакупица има две леднички високопланински езера. Се наоѓаат на околу 2000 метри надморска височина во циркус североиcточно под врв Убава. Разделени се од мал праг на морени. На територијата на Јакупица има неколку цркви и манастири кои можат да го привлечат вниманието на љубопитните. Можат да се споменат - Марков Манастир кај селото Маркова Сушица, на северното подножје на Китка, манастирот Зрзе над истоименото село на јужниот крај на Даутица, црквата Света Богородица над селото Согле на делницата Јакупица.
Местоположба
Водопадите се сместени во Општина Чашка. Иако долго време не била пропагирана нивната атрактивност, тие денес се достапни за вљубениците во природата и за туристите. До водопадите се изградени пешачки патеки кои ги сечат рекичките со малечки мовчиња, патокази, дрвени колиби и клупи за посетителите.
Јоце Панов
Јоце Панов (роден во ; роден на ) — македонски изведувач на поп-музика, кој моментално живее во Скопје.
Основно и средно училиште завршил во родниот град, во училиштата ОУ „Славејко Арсов“ - Штип и СМУ „Сергеј Михајлов“ - Штип. Со високо образование се стекнал на Факултетот за музичка уметност во Скопје, на отсекот музичка теорија и педагогија.
За едно од најголемите достигнувања во неговата музичка кариера се смета неговиот прв солистички концерт одржан во Домот на култура „Ацо Шопов“ - Штип, во декември 2007 година.
Музичка кариера
Јоце Панов настапил на повеќе фестивалски манифестации во земјава и странство, на кои се претставил со следниве композиции:
NGC 1674
NGC 1674 — астеризам во соѕвездието Бик, заведен во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен во 1886 година од страна на Ј. Герхард Лохсе, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 15,5 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1674 е од видот *Grp.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 4 ч 52 м 25 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 23° 51' 37".
Други поделби
Проучување на NGC 1674 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 134; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1831. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1461.
Бобан Стајиќ
Бобан Стајиќ (роден на во ) — македонски професионален кошаркар кој настапува за Пелистер.
Младинска кариера
Со МЗТ, Стајиќ станал првак со М-20 составот (генерација 1996/1997) во сезоната 2014/15.
Професионална кариера
Својата професионална кариера ја започнал во сезоната 2011/12 составот на Лирија. Следната сезона продолжил во Лирија. За сезоната 2013/14 Стајиќ потпишал за МЗТ Аеродром. Таа сезона Стајиќ со МЗТ ја освоил Првата лига и Купот на Македонија 2014. Но паралелно, истата сезона, тој бил приклучен во т.н. Младинска репрезентација на Македонија, проект-екипа која се натпреварувала надвор од конкуренција во Првата лига. Во МЗТ останал и за сезоната 2014/15 каде станал првак на Првенството. Во август 2015 година, тој и МЗТ Аеродром спогодбено го раскинале договорот. Неколку дена подоцна, Стајиќ потпишал за Фени Индустри. Таа сезона 2015/16 со Фени стигнал до полуфиналето во Првенството. Следната сезона останал во Фени, со кој станал вицепрвак во Купот на Македонија 2017. Во јули 2017 година, Стајиќ повторно потпишал за МЗТ Аеродром. Во МЗТ не останал долго и во ноември истата година се преместил во Куманово 2009. За сезоната 2018/19, Стајиќ се преселил во Работнички. Со Работнички, Стајиќ го освоил Купот 2019, додека во Првенството бил вицепрвак. Бобан ја променил средината и потпишал за Кожув за сезоната 2019/20. На крајот на мај 2020 година, Стајиќ потпишал за Пелистер.
Младинска репрезентација
Стајиќ има настапувано за кошаркарската репрезентација на Македонија под 20 години.
А репрезентација
Во јануари 2020 година, селекторот на Македонија, Александар Тодоров го објавил поширокиот состав за февруарските квалификации за Евробаскетот 2021 во кој бил вклучен Стајиќ. Но во февруари, по првиот филтер, тој отпаднал од составот.
Тузла
Тузла (босански, српски, хрватски: Tuzla/Тузла) — град во Босна и Херцеговина и главен град на Тузланскиот кантон во Федерацијата Босна и Херцеговина. Според пописот на населението од 1991 година, градот имал 131.000 жители, но како последица од војната денес се проценува дека има 174,558 жители. После Сараево и Бања Лука, Тузла е трет град по големина во државата. Името на градот потекнува од турски збор што значи солана, бидејќи градот има големи наоѓалишта на сол. Тузла е дом на единственото солено езеро, кое се наоѓа во паркот.
Население
Населението на општината Тузла по пописи изгледало вака:
1981
Вкупно: 121,717
1991
Вкупно: 131,618
Градот Тузла: Вкупно: 83,770
Букиднон
Букиднон (Probinsiya sa Bukidnon; Lalawigan ng Bukidnon) — покраина на Филипините сместена во регионот Северен Минданао. Главен град е Малајбалај Сити. Се граничи почнувајќи од север кон запад со Источен Мисамис, Јужен Агусан, Северен Давао, Котабато, Јужен Ланао, и Северен Ланао.
Географија
Букидон е покраина која не излегува на море и е емстена во северно-централниот дел на островот Минданао. Сместен е помеѓу паралелите 7°25' и 8°38' северна географска ширина и 124°03' и 125°16' источна географска должина.
Стопанство
Букиднон е претежно земјоделска земја. Најмногу се произведува ориз, пченка, шеќер, кафе, каучук, ананас, домати, цвеќиња, и сл. Голем производител е исто и на живина, свињи и говеда.
Административна поделба
Букиднон е поделена на 20 општини и 2 града.
Боро Пејчинов
Боро Пејчинов (Баница,, Егејска Македонија, - ) — македонски карикатурист, сатиричар, филмски режисер, сценарист, сценограф, аниматор, стрип цртач, илустратор и дизајнер.
Црква „Св. Атанасиј“ - Прждево
Света Атанасиј — главна селска црква во демиркапиското село Прждево, Македонија.
Местоположба
До црквата се стигнува преку земјен пат, кој започнува меѓу последните куќи во селото.
Историја
Црквата изградила во 1858 година, што е запишано во натпис на една мермерна плоча поставена на источната фасада. Била подигната на темели на постар храм, кој бил срушен од муслиманите при нивното населување во селото.
Архитектура
Според својот архитектонски облик, црквата е трикорабна, чии кораби се создадени преку два реда колони. Средишниот кораб повисоко се издига од страничните и сите три имаат рамни таваници украсени со обоени квадратни полиња. На источната страна од надвор црквата има нагласени три апсиди, од кои средишната е олтарната, а страничните две се од проскомидијата на северната и ѓаконикот на јужната страна. Главниот влез во црквата е од западната страна, а има и спореден од северната.
Фрескоживопис
Црквата добила фрескоживопис во 1878 година, што може да се потврди од зографите со написот кој гласи „од рацете на браќата сликари Вангел, Никола и Коста Анастасович зографи од село Крушево во лето 1878 декември 14“.
Фрескоживописот е распореден во три зони и изобилува со сцени од стариот и новиот завет. Иконостасот го краси големиот крст со распетието Христово изработен во копаница со две ламји лево и десно од него.
RC коло
RC коло, или отпорник-кондензатор коло, или RC филтер, претстатува електрична врска (коло) на отпорник и кондензатор.
Примена
RC колото може да биде користено како филтер на сигнали со блокирање на одредени честоти и со пропуштање на други. Два најчесто користени RC филтри се high-pass филтер односно пропуштач на високи честоти и low-pass филтер односно пропуштач на ниски честоти.
RC коло - Еднонасочна струја
Изведбата на RC колото приклучено на еднонасочен извор на напојување е изведено со дополнителен елемент прекинувач со кој, на едната позиција кондензаторот прво се полни, односно е приклучен на извор преку отпорник а на другата позиција, кондензаторот се празни преку истиот тој отпорник. На сликата десно, тоа би било, состојба 1 на Vin е приклучен напон и кондензаторот се полни и состојба 2, Vin е кратко споен со што кондензаторот почнува да се празни.
Полнење на кондензаторот
Користејќи го Кирхофовиот закон, за колото од сликата, следува:
Капацитетот на кондензаторот е даден со:
па од тука напонот на неговите краеви, според горната формула, ќе биде:
Користејќи го Омовиот закон, напонот на отпроникот е:
А за струјата може да се напише:
Од овие равенки, може да се изведе следново: Со нејзино решавање, се добива: Односно Временската константа е производ од вредностите на отпорникот и кондензаторот дадена во секунди: За време t= RC (односно временската константа) полнењето е:
Тоа значи дека за временската константа во секунди, кондензаторот ќе се наполни на 63.2% Полнењето на кондензаторот не е константно туку е експоненцијално и оваа крива зависи од капацитетот на кондензаторот и од отпорникот во серија. Изведената равенка за вредноста на струјата низ отпроникот, која е и струја на полнење на кондензаторот е дадена со:
За време t = 0, вредноста на струјата ќе биде максимална и дадена како: Како што се зголемува времето и оди кон бескрај, така и струјата е се поблиску до вредност нула. За време на времеската константа, струјата низ отпроникот ќе биде: Напонот на конденаторот, во зависност од времето, се менува според равенката:
Празнење на кондензаторот
Кога прекинувачот би се префрли од позиција А во Б, како би го кусо врзал делот ‘’Vin’’, кондензаторот почнува да се празни преку отпорникот. Напонот на кондензаторот при празнење, може да се пресмета од: Струјата на кондензаторот низ затвореното коло, ќе биде: Негативниот предзнак значи дека струјата е во обратна насока од онаа кога кондензаторот се полни.
Бела Бука
Бела Бука — врв на планината Плачковица со надморска височина од 1.424 метри. Врвот се издига во северниот дел од планината, на огранката која се испушта од врвот Чупино кон запад, каде што тој воедно и првиот поистакнат и издаден врв на оваа огранка која започнува веднаш јужно од Чупино и свртува кон запад кај Виничка Бачија.
Врвот Бела Бука се наоѓа длабоко во повнатрешниот дел на билото на Плачковица, помеѓу доловите во изворишните подрачја на Градечка и Виничка Река. На северната падина која стрмно се издигнува над изворот на Виничка Река, до самиот врв е обраснат со густа букова шума, поради чии бели стебла, можно е врвот и гребенот да го добиле името Бела Бука, додека јужната падина на овој врв и грбен која е отворена кон извориштето на Градечка Река и врвовите Лисец и Бел Камен наспроти, е повеќе соголена со доста застапени карпести облици и поразновидна растителност како: зимзелени смреки, брези, буки, лески и даб. На самиот врв и грбен Бела Бука минува обележана планинарска патека која е главната траса за настанот за планинско трчање „Чупино Треил“, a воедно е и патеката одена во рамки на Планинарски предизвик „12 Врвови“, со почетна и крајна точка во Виница и Блатец.
Богобој Атанацковиќ
Богобој Атанацковиќ (Баја, 10 јуни 1826 – Баја, 28 јули 1858) бил српски писател. Атанацковиќ кој поттикнат од идеите на романтизмот од уметнички причини на осумнаесет години го сменил името Тимотеј во Богобој.
Биографија
Атанацковиќ бил од угледно буржоаско семејство, каде што српската традиција била скрупулозно почитувана. Училиште почнал на рана возраст во своето село. Гимназијата ја посетувал во гимназијата во Карловци пред да продолжи со повисоките студии на универзитетите во унгарската и австриската престолнина.
Атанацковиќ ги продолжил студиите по право, кои ги започнал на универзитетите во Будимпешта и во Виена, каде што често го посетувал кругот на српски романтичари, следбеници на Вук Караџиќ; се дружел со Ѓуро Даничиќ и со поетот Бранко Радичевиќ. Како резултат на неговото учество во Српското движење од 1848 година и на мајското собрание во Сремски Карловци, тој бил принуден да побегне во Виена, а подоцна во Париз, од каде што патувал низ Франција, Швајцарија, Германија, Англија и Италија. Дошол во Нови Сад во 1851 година и работел како секретар на православниот епископ Платон Атанацковиќ. Ја продолжил својата литературна работа која ја започнал за време на студиите во Виена, а во 1852 година се вратил во Баја, каде отворил адвокатска канцеларија. Починал во 1858 година од туберкулоза. Тој имаше 32 години.
Позирал за портрет кога имал околу четиринаесет години, веројатно на крајот од првите години од гимназијата, дете од угледно трговско семејство во Баја; портретистот бил или со австриско или унгарско потекло, но неговиот идентитет сè уште останува непознат. Атанацковиќ бил насликан со книга во десната рака, на начин вообичаен во тоа време за портрети на постари деца кои оделе на училиште или потекнуваат од образовани семејства. Тој беше предодреден да студира право. Ниту дете, ниту возрасен, со сериозен израз на лицето, туку со големина на дете, облечен според стилот на повисоките класи, буржоазијата или благородништвото (уметникот Јован Поповиќ го насликал портретот на истакнатиот и остарениот Сава Текелија облечен во таква облека), идниот адвокат беше прикажан во типична, малку вкочанета поза, карактеристична за една слика на бидермаер. Неговото тело и рацете се нешто непропорционални со главата, но неговото лице е насликано внимателно, со извонредна топлина и директност. Деталите на неговата облека - украсните риги, копчињата, наборите на палтото, машната на кошулата - се нагласени во нивната едноставност за да се нагласи важноста на прикажаната личност.
„Два идола (1851)“ го прослави. Одеднаш се нашол баран како романописец од прв ред. Денеска сегашната критика на Атанацковиќ не гледа така, но тогаш живееле во поинакво време. Неговите приказни се делумно автобиографски или засновани на животи на луѓе што ги познавал: да се измисли за него значи да се памети. Неговите раскази вообичаено имаа основа, а, покрај тоа, неговиот избор на реалистични детали во лабаво испреплетени заплети му дадоа на неговото дело воздух на веродостојност. И покрај тоа, тој ги постигна своите ефекти со неговиот „лесен, јасен и познат јазик на обичниот народ“, што го учеа Караџиќ и Даничиќ кога студираше во Виена на диплома по право.
Наследство
На основа на книжевната рецепција на делото на Богобој Атанацковиќ, според Јован Скерлиќ, се дознало дека тој припаѓа на група писатели кои на почетокот биле премногу фалени, а подоцна и целосно презири. Атанацковиќ имал за цел да ги едуцира и забавува своите читатели, а ставовите што ги поддржува во неговата поетика покажуваат дека бил запознаен со современите педагошки учења. Пишуваше за женскиот дел од својата публика и за младите. Атанацковиќ бил под влијание на српските писатели од претходните епохи заедно со неговите современици, пред се Бранко Радичевиќ, и современите руски, француски, германски и унгарски писатели, како и усната народна и урбана лирика. Во своите дела тој ги опиша настаните од револуцијата 1848-1849 година. Неговиот придонес во развојот на српската литература се гледа во напуштањето на војводинскиот дијалект во согласност со реформата на српскиот јазик на Вук Караџиќ, комбинирајќи го сентименталниот и романтичниот стил со елементите на реализмот во српската проза, како и во свртувањето кон темите од современата животот и вклучување на социјалните аспекти во литературата, додека во прозните извештаи за неговите патувања тој користел медитативен репортерски стил и формата на посланието.
Финале на УЕФА Лигата на шампионите во 2011 година
Финалето беше изиграно помеѓу шпанскиот тим Барселона и Манчестед Јунајтед од Англија, реприза од финалето во 2009 одиграно во Рим, во кое Барселона победи со 2–0. Мечот започна во 19 и 45 БЛТ. Судија на натпреварот беше Виктор Кашаи од Унгарија. Стадионот, новиот Вембли, беше домаќин на првото финале на Европски Куп од неговото отворање во 2007. Стариот Вембли Стадион беше домаќин на финалињата во 1963, 1968, 1971, 1978 и 1992.
Двата тима влегоа во финалето, со 3 освоени титули. Манчестер Јунајтед во 1968, 1999 и 2008; Барселона во 1992, 2006 и 2009. За да стигнат до финалчето, во нокаут фазата Барселоан ги победи Арсенал, Шахтјор Донецк и последно Реал Мадрид во 212тото Ел Класико дерби, додека Манчестер Јунајтед ги победи Марсеј, Челзи и Шалке. Манчестер Јунајтед и Барселона блегоа во финалето така што беа шампиони во нивните домашни лиги (Премиер Лига и Ла Лига, соодветно), но никој не беше шампион во домашниот куп.
Барселона доминираше во натпреварот, победувајќи со 3-1 со головите на Педро Родригес, Лионел Меси и Давид Виља, со што ја обезбдија нивната четврта титула во Лигата на Шампионите. Вејн Руни поентираше за Манчестер Јунајтед за да го иедначи резултатот и да се замине на полувреме со резултат од 1-1.
Понатаму Барселона ќе игра против Порто, победниците од 2011 УЕФА Европа Лига, во 2011 УЕФА Супер Куп во Монако на 26 август 2011, и исто така ќе влезе во полуфиналето на 2011 ФИФА Светско Клупско Првенство во декември 2011.
Позадина
Оригиналниот Стадион Вембли беше домаќин на пет финалеиња од Европскиот Куп пред 2011. Финалињата во 1968 и 1978 беа освоени од англиски тимови: Манчестер Јунајтед ја победи Бенфика со 4–1 во 1968 и Ливерпул го победи Клуб Брухе со 1–0 во 1978. Бенфика исто така изгуби во 1963 final, беше победена со 2–1 од Милан, додека Ајакс ја освои својата прва од трите последователни титули во Европскиот Куп на Вембли во 1971, победувајќи го Панатинајкос со 2–0. Во финалето во 1992, шпанскиот клуб Барселона ја победи Сампдорија со 1–0 во последниот натпревар во Европскиот Куп, затоа што наредната сезона беше претставен моменталниот формат на Лигата на Шампиони.
Натпрварот беше реприза од финалето кое беше изиграно пред 2 години, кое Барселона го победи со 2-0 во Рим. Јунајтед и Барселона ја имаа освоена Лигата на Шампиони трипати, пред ова финале. Јунајтед тоа го направи пред 3 години против Челзи, Баерн Минхен во 1999, и Бенфика во 1968. Барселона ја освои нивната титула, против Сампдорија на Вембли. Тие ја освоија нивната втора титула во 2006, победувајќи го Арсенал со 2–1 во Париз. Последната титула за Барселона беше против Јунајтед во 2009, што воедно беше и последно финале за двата тима. Барселона се појавуа во финалето трипати во шест години, додека Јунајтед се појавуаат третпат во четири години.