cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Двоѕвезда
Историја
Мизар во соѕвездието Голема Мечка е забележана како двојна ѕвезда од страна ба Бенедето Кастели и Галилео Галилеј. Набргу се забележани и други: Роберт Хук открил еден од првите двојни системи (Гама Овен) во 1664 г., а Фонтене во 1685 г. ја увидел двојноста на сјајната јужна ѕвезда Акрукс во соѕвездието Јужен Крст. Оттогаш се спроведува темелно пребарување на двоѕвезди по целото небо сè до ограничувачката привидна величина од 9,0. Барем една 1 од 18 ѕвезди на северното небо посјајни од 9,0 величини се двоѕвезди видливи со телескоп од 910 мм во пречник.
Неврзаните категории на оптички двојки и вистински двојки се ставаат заедно од историски и практини причини. Кога е утврдено дека Мизар е двојна ѕвезда, било мошне тешко да се одреди дали двојната ѕвезда е двоен систем или просто оптичка двојка. Со подобрувањето на телескопите, спектроскопијата, и фотографијата, астрономите располагаат со подобри алатки за да ја направат разликата. Откако е заклучено дека се работи за визуелна двојка, увидено е дека самите составници на Мизар се спектроскопски двојки.
Набљудување на двоѕвездите
Набљудувањето на визуелни двоѕвезди со визуелни мерења ја дава одделеноста или аголното растојание помеѓу двете составници на небото и положбениот агол. Овој агол укажува на насоката во која ѕвездите се одделени и се дефинира како упатеноста од посјајната составница кон послабата, каде северот е 0°. Во мерењето на визуелната двојка, положбениот агол се менува постепено и одделеноста на двете ѕвезди ќе се колеба помеѓу највисоката и најниската вредност. Со исцртување на измереното на рамнина се добива елипса. Ова е привидната орбита, која е проекција на орбитата на двете ѕвезди врз небесна сфера; според неа може да се пресмета вистинската орбита. Иако се очекува дека највеќето каталогизирани визуелни двоѕвезди се визуелни двојки, пресметани се орбитите на само неколку илјади од преку 100.000 познати визуелни двоѕвезди.
Разлика помеѓу двојните ѕвезди и другите двоѕвезди
За да се заклучи дека една визуелна двоѕвезда е двојна ѕвезда, потребно е да се набљудува односното движење на нејзините составници. Ако движењето е дел од орбита, или ако ѕвездите имаат слични радијални брзини, или пак разликата во нивните поединечни сопствени движења е мала во споредба со заедничкото сопствено движење, тогаш парот веројатно е физички. Кога се набљудуваат во краток временски период, составниците на оптичките двоѕвезди и долгопериодичните визуелни двојки делуваат како да се движат во права линија; поради ова, честопати е тешко да се направи разлика помеѓу овие две можности.
Ознаки
Некои сјајни визуелни двоѕвезди имаат Бајерова ознака. Во тој случај, составниците се означуваат во горен индекс. Ваков пример е α Јужен Крст (Акрукс), чии составници се α1 Јужен Крст (α1 Cru) и α2 Јужен Крст (α2 Cru). Бидејќи α1 Јужен Крст е спектроскопска двојка, ова е всушност повеќекратна ѕвезда. Горните индекси се користат за разликување на подалечни, физички неповрзани парови ѕвезди со истата Бајерова ознака, како што се α1,2 Јарец, ξ1,2 Кентаур и ξ1,2 Стрелец. Овие оптички парови се одделиви со голо око.
Освен овие парови, составниците на една двоѕвезда начелно се означуваат со латиничните наставки A (за посјајната, главна ѕвезда) и B (за потемната, споредна ѕвезда), и овие наставки се ставаат на каква било ознака. На пример, составниците на α Големо Куче (Сириус) се α Големо Куче A и α Големо Куче B (Сириус A и Сириус B); составниците на 44 Воловар се 44 Воловар A и 44 Воловар B; составниците ADS 16402 се ADS 16402A и ADS 16402B и така натаму. За да се означи пар може да се употребат буквите AB заедно. Во случај на повеќекратни ѕвезди се користат буквите C, D итн., често по редослед на одделеност од главната составница A.
Визуелните двоѕвезди се означуваат и со кратенка од името на нивниот откривач проследена од каталошкки број единствен за тој набљудувач. На пример, парот α Кентаур AB е отткриен од Отецот Ришо (Richaud) во 1689 г. и затоа ја носи ознаката RHD 1. Other examples include Δ65, the 65th double discovered by Џејмс Данлоп, and Σ2451, discovered by Ф. Г. В. Струве.
Вашингтонскиот каталог на двоѕвезди е голема база на податоци за двојни и пвоеќекратни ѕвезди и содржи преку 100.000 единици, секоја со податок за одделеноста на составниците. Секоја двоѕвезда има по една единица во кагалогот; повеќекратните ѕвезди со n составници се претставени од единици во каталогот за n−1 парови, секоја давајќи ја одделеноста на една составница од од друга. Кодовите како AC служат за да означат кои составници се сопоставуваат, како да речеме составницата C во однос на составницата A. Ова може да се прилагоди, срочувајќи AB-D за да се означи одделеност на составницата од близок пар составници (во случајов, составница D во однос на парот AB.) Кодовите како Aa исто така означуваат составница измерена во однос на друга — во случајов A. Се наведуваат и ознаки на откривачите; но традиционалните ознаки Δ и Σ се претворени во низа големи римски букви, па така Δ65 станало DUN 65 и Σ2451 станало STF 2451. Повеќе примери се прикажани на приложената табела.
Сто дена во Палермо (филм)
Сто дена во Палермо (ит. Cento Giorni A Palermo) е италијански филм од 1984 година  (Италија, Франција, 1984, 102 мин.) Режисер на филмот е Џузепе Ферара (ит. Guiseppe Ferrara), а покрај него на сценариото работел и Џорџо Арлорио (ит. Giorgio Arlorio). Главните улоги ги толкуваат Лино Вентура (ит. Lino Ventura), Џулијана Де Сио (ит. Giuliana de Sio), Лино Троизи (ит. Lino Troisi) и Стефано Сата Флорес (ит. Stefano Satta Flores).
Заплет
Генералот Дала Киеза, кој веќе се докажал во борбата против тероризмот, е именуван за префект на Палермо со цел да ја координира борбата против мафијата со специјални овластувања кои, меѓутоа остануваат само ветувања.
Иницијативите на префектот, и покрај крволочното убиство на пратеникот Пио Ла Торе со намера да го заплаши генералот, ги охрабруваат безбедносните сили и промовираат антимафијашка свест кај населението. Дала Киеза, кој во меѓувреме се жени со млада активистка на Црвениот крст и со неа доаѓа во Палермо, прераснува во сѐ поголема опасност за мафијата која решава да го убие. Дала Киеза не ги добива ветените овластувања, а мафијата ја покажува својата моќ дури и во Парламентот. Генралот заедно со неговата сопруга насетува дека неговите активности можат да завршат во ќор сокак, па затоа го повикува новинарот Бока за да му направи интервју, бучна полемика против власта и мафијата. Дала Киеза сѐ повеќе е оставен сам на себе, но нема враќање назад за процесот на ослобудување што го започнал. Мафијата го прекинува неговиот план. Дала Киеза и сопругата се убиени на 03. 09.1982 на Виа Карини во Палермо.
Марина Цветаева
Марина Цветаева ( – ) — руски и советски поет. Нејзините дела се меѓу најдобрите од руската книжевност, а таа е една од најголемите поетеси во историјата на поезијата. Таа живеела за време на и пишувала за руската револуција од 1917 година. Како лирски поет, нејзината страст и смело јазично експериментирање ја прават впечатлив хроничар на своето време и на длабочините на човечката свест.
Нејзини најпознати дела се збирките песни „Вечерен албум“, „Волшебниот фенер“, „Разделба“, „Занает“, како и драмите „Жандарм херц“, „Виулица“, „Камениот ангел“ и „Феникс“.
Александар Николиќ
Александар Николиќ (,  –, ) бил македонски бранител, полицаец на СВР Гостивар и учесник во воениот конфликт во Македонија во 2001 година. Загинува на 26 август 2002 година при напад од колаво движење. Одговорноста за нападот ја презема терористичката организација АНА.
Живот, војната 2001 и смрт
Александар Николиќ е роден во 1963 година во Гостивар. Израснува во населбата Циглана, каде што населението е претежно македонско. Учествува во воениот конфликт во 2001 година како полициски резервист. На 26 август 2002 година, Александар е убиен заедно со неговиот колега Даил Јанкоски откако на нив беше пукано од автоматска пушка од автомобил во движење.
Настанот се случил околу 00:40 часот кога Јанкоски, Николиќ и третиот полицаец вечерта по завршувањето на работната должност се упатиле кон бараката на месната заедница Циглана. Таму тие со намера да се одморат седнале да се напијат кафе. Во тој момент на улицата со преголема брзина, а потоа и со нагло кочење се појавил бел голф и од прозорите на автомобилот четирите непозанти лица отвориле оган кон полицајците и кон блиската кафеана „Цин Чун“ која во тој момент била преполна со гости. Од ројот испукани куршуми четири завршиле во прозорците од кафеаната, но за среќа никој од гостите не бил повреден.
Веднаш по престрелката непознатите со голема брзина се оддалечиле од местото на злосторството. Додека бегале тие повторно припукале. По нив од службеното оружје што го носел со себе припукал и полицаецот кој успеал да се спаси. Напаѓачите сепак избегале во една од темните гостиварски улички. Во тој дел од градот кој претежно е населен со Македонци ни за време на војната 2001 година ниту пак после завршувањето немало поставено полициски пунктови, а ретко се случувало да биде извршена и сообраќајна контрола. Од тој дел на градот се оди кон гостиварските села Беловиште, Лакавица, Србиново, Трново и Страјане, претежно населени со албанско население.
Терористичката организација АНА ја презеде одговорноста за убиството на полицајците во Гостивар. Во нивното соопштение пишувало дека терористите на АНА биле принудени да ги нападнат Славомакедонските полициски сили. Виновниците за убиството не се откриени. Александар остана неженет. Посмртно е одликуван со медал за храброст од Претседателот на Р. Македонија.
Бурдуш
„Бурдуш“ — југословенски филм од 1970 година, во режија на Миодраг Миќа Поповиќ. Главните улоги ги играат: Јован Јаниќијевиќ Бурдуш, Милан Срдоч, Миодраг Андриќ, Драгомир Бојаниќ Гидра.РТС, Бурдуш (пристапено на 21.2.2022)
Синопсис
Три сиромашни музичари, Бурдуш, Рајко и Цане, благодарение на учеството во една телевизиска серија, стануваат познати и богати. Меѓутоа, неочекуваниот успех и парите ги раздвојуваат тројцата пријатели. Басистот Бурдуш, осамен и изгубен, решава да тргне на пат во потрага по нови другари, но на станицата му се придружуваат старите пријатели. Бидејќи повторно се здружени, тие се веселат во возот на својот, цигански начин.
499 п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5009 и 5010 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4251 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3261 и 3262 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 254.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 499 година се протега во 2137 и 2138, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2197 и 2198 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 44. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1154 и 1153 исламска година пред хиџра.
NGC 3811
NGC 3811 — спирална галаксија во соѕвездието Голема Мечка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3811 се споменува и како UGC 6650, MCG 8-21-91, MK 185, CGCG 242-74, IRAS 11386+4758.
Откривање
Објектот е откриен на 9 февруари 1788 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3811 е од видот SBc/P. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,9 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,6 m/лм2. NGC 3811 има привидни димензии од 2,2' х 1,7'.
Други поделби
Проучување на NGC 3811 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 36265. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 74; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3452. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1338.
Летачи на големото небо
„Летачи на големото небо“ (српскохрватски: Letači velikog neba) — филм од 1977 година, режиран од Маријан Арханиќ по сценариото на Милан Гргиќ. Главните улоги ги играат: Борис Дворник, Звонимир Лепетиќ, Звонимир Торјанец, Карло Булиќ, Антун Врбенски и Милан Штрљиќ. Монтажата е дело на Радојка Танхофер, автор на музиката е Алфи Кабиљо. Филмот ја овоил главната награда на фестивалот на младинскиот филм во Париз. .
Синопсис
Во едо мало село, кое се наоѓа во каменест предел, пристига германскиот окупатор. Малиот Анте е голем љубител на гулабите и него го ужаснува глетката во која еден германски војник без никаква причина ги убива неговите гулаби. Дополнителна грижа му задаваат гладните селани кои сакаат да ги уловат птиците за да дојдат до храна. Најпосле, Анте запаѓа во морална дилема кога пристига еден ранет партизан...
Манастир Св.Никола (Кабларско)
Mанастир Св.Никола се наоѓа во селото Рошци кај Овчар Бања, во Овчарско-Кабларската клисура во подножјето на планината Каблар. Mанастир Св.Никола е еден од најважните Овчарско-Кабларски манастири-кои се нарекуваат и Српска Света Гора.
Историја
Не се знае точниот основач на црквата Свети Никола, но според иконата што се чува во Народниот музеј во Белград, се гледа дека е живописана од 1489 година.
Вук Караџиќ истакнал дека во манастирот Св.Никола живееле 300 монаси.
Гаврило Марковиќ бил игумен на манастирот во периодот од 1907-1927 година.
Низ историјата манастирот страдал од Турците. Во манастирот засолниште нашле и Милош Обреновиќ со семејството, кои со народот се криеле од Турците. Милош Обреновиќ бил во пристаништето во 1817 година изградил студентски дом кој и денес го носи неговото име. Подоцна, на манастирот му подарил воденица во Приевор и малку земја.
Во тоа време игумен на манастирот бил Атанасиј Радовановиќ.
Црквата Свети Никола е мала и необично е што во неа се влегува од јужната страна на црквата. Значајна е манастирската ризница. Црквата има фрески од 1587 и 1637 година. Има и фрески од 19 век. Ризницата има рачно напишани книги и некои вредни црковни антиквитети.
Оттука, на мали листови со кирилични букви, во кожна обврзница, со „златни“ минијатурни илустрации е испишано познатото евангелие за Свети Никола. За време на Првата светска војна, ракописот исчезнал од архивата на Националната библиотека во Ниш, а подоцна се појавил во Даблин, Ирска.
Пред Втората светска војна, манастирот имал 272,66 хектари земја, од кои 130 хектари шуми, а останатите ливади и ниви во селата Приедор и Мијковци.
Денеска манастирот Св.Никола е женски манастир. Во периодот од 1954 година игуманија била Текла Миќиќ, до 1987 година Ефросинија Симиќ, а од 1987 до 2018 година Евпраксија Белиќ(1919—2018 година).
Кланец кај Габровка
Кланец кај Габровка (словенечки: Klanec pri Gabrovki) — населба во Општина Литија во средна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Засавскиот статистички регион.
Манастир Св.Никола (Кабларско)
Историја
Манастирот Свети Никола го слави пренесувањето на моштите на Свети Никола, кое се празнува на 22 мај (9. мај на православниот календар).
Светата Литургија се извршува во недела и празници со почеток во 8 часот.
Хавајско-алеутски часовен појас
Хавајско-алеутски часовен појас — часовен појас во САД, десет часа зад координираното универзално време (UTC) при стандардно сметање (UTC−10:00) и девет часа зад него при летно сметање (UTC−09:00). Часовничкото време на појасот се води по средното сонечево време на 150. западен меридијан од Гринич.
Часовниот појас е наречен по двете подрачја кои ги опфаќа: Хаваите и дел од Алеутските Острови на Алјаска западно од 169° 30′ ЗГД.
Од 1900 до 1947 г. стандардно време на Хаваите било UTC−10:30.
Француска Полинезија користи UTC−10:00 за поглемите населени места. Истото време важи и на Куковите Острови. Во овие краишта не важи летното сметање на времето. „Хавајско-алеутски часовен појас“ е американски поим и затоа полинезиските подрачја не се сметаат за дел од овој појас.
Најголемиот град во хавајско-алеутскиот часовен појас е Хонолулу.
Алан Дејвис
Алан Хауард Дејвис (Allan Howard Davis; р. ) — поранешен австралиски професионален друмски велосипедист, кој професионално настапувал од 2002 до 2013 година.
Кариера
Во 2006 година, Дејвис бил еден од петте возачи на екипата кои биле вклучени во случајот на допинг „Операција Пуерто“. Меѓутоа, на 26 јули 2006 година, бил прогласен за чист од страна на шпанските власти.
Го имал своето деби со на 3 септември 2008 година на Меморијал Рик ван Стенберген, откако постигнал договор со Патрик Лефевр за следните две сезони и бил ослободен од претходната екипа Мицубиши-Џартази.
Сезоната 2009 му започнала одлично со три етапни победи и крајна победа на Тур Даун Андер 2009.
Дејвис се преместил со неговиот брат Скот во за сезоната 2010. Останал со екипата до крајот на 2011 година, кога се преселил во новата екипа.
Дејвис го освоил златниот медал на друмската трка на Комонвелтските игри 2010.
одлучила да не го обнови договорот на Дејвис за 2014 година. Откако се обидел да пронајде нова екипа, Дејвис го објавил своето повлекување од трките во февруари 2014 година.
NGC 1727
NGC 1727 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Златна Рипка, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен во 1826 година од страна на Џејмс Данлоп, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 9 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1727 е од видот OCL+EN. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,1 m. NGC 1727 има само една позната привидна димензија, која изнесува 2,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 4 ч 52 м 20 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 69° 20' 42".
Други поделби
Проучување на NGC 1727 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 444; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 9161.
Нептунови прстени
Нептунови прстени — главно пет главни планетарни прстени кои и први биле откриени (како „лакови“) на 22 јули 1984 година од страна на Патрис Бушет, Рајнхолд Хафнер и Jeanан Манфорои во опсерваторијата Ла Сила (ЕСО) во Чиле за време на програмата за набудување предложена од Андре Брахиќ и Бруно Сикарди од опсерваторијата во Париз, и во Меѓумериканската опсерваторија Серо Тололо од опсерваторијата на Ф. Вилас и Л. Р. Елицер за програма предводена од Вилијам Хабард. Тие на крајот биле прикажани во 1989 година од вселенското летало „Војаџер 2“.
Времето на невиноста (филм)
„Времето на невиноста“ (англиски: The Age of Innocence) — американски филм од 1993 година, во режија на Мартин Скорсезе. Во главните улоги настапуваат: Даниел Деј-Луис, Мишел Фајфер и Винона Рајдер. Во 1984 година, филмот ја овоил наградата „Оскар“ за најдобра костимографија.
Синопсис
Дејствието на филмот е одвива во доцниот 19 век. Њуланд Арчер, господин од високото општество, е свршен со Меј Вејланд, но неговиот среден живот е доведен во прашање кога ја запознава необичната роднина на Меј, грофицата Оленска. Њуланд најпрвин се однесува како заштитник на грофицата. Таа е исклучена од високото општество на Њујорк зашто била принудена да побегне од мажот кој ја измачувал. Mеѓутоа, Њуланд Арчер наоѓа сродна душа во грофицата Оленска и меѓу нив се раѓа љубов, иако двајцата се свесни дека тоа ќе предизвика неповолни последици...
Коџалија
Коџалија (поретко: Коџали) — село во Општина Радовиш, во околината на градот Радовиш.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во северозападниот дел на територијата на Општина Радовиш, сместено во областа Јуруклак. Со оглед на тоа што селото е сместено на југозападната падина на Плачковица, селото е планинско, сместено на надморска височина од 870 метри. Од градот Радовиш е оддалечено 9 километри кон север.
До селото води асфалтен пат.
Историја
Според бројните археолошки наоѓалишта во близина на селото, може да се потврди дека во атарот на селото постоел живот уште во дамнина.
Стопанство
Атарот на селото зафаќа простор од 16,8 км2, при што преовладуваат шумите со површина од 1.248 хектари, на обработливото земјиште отпаѓаат 286 хектари, а на пасиштата 130 хектари.
Во основа, селото има полјоделско-шумарска функција.
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Коџали живееле 250 жители, сите Турци.
Според Димитар Гаџанов во 1916 година во Коџалија живееле 264 Турци.
Коџалија е средно село по големина, населено со турско население (Јуруци). Така, селото во 1961 година броело 361 жител, а во 1994 година 398 жители.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 569 жители, од кои 557 Турци и 12 лица без податоци.
Иселеништво
Дел од жителите на селото се имаат иселувано во Турција.
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Радовиш, која била проширена по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година со Општина Подареш. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на Општина Радовиш.
Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Радовиш.
Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Радовишка градска општина, во која покрај селото Коџалија, се наоѓале градот Радовиш и селата Али Коч, Козбунар, Коџалија, Прналија, Раклиш, Супурѓе и Шипковица. Во периодот 1950-1952, селото се наоѓало во некогашната Општина Тополница, во која влегувале селата Али Коч, Бучим, Коџалија, Прналија, Супурѓе и Тополница.
Избирачко место
Во селото постои избирачкото место бр. 1602 според Државната изборна комисија, сместено во просториите на основното училиште.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 375 гласачи. На локалните избори во 2021 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 413 гласачи.
Култура и спорт
Во селото бил снимен документарниот филм „Тутунарче“ на македонската режисерка Билјана Гарванлиева, чија приказна била околу 14-годишно девојче од селото.
Андре Ширле
Андре Хорст Ширле (роден на 6 ноември 1990) — германски фудбалер, напаѓач или крило на Борусија Дортмунд во Бундеслигата и на германската репрезентација.
Тој ја започнал својата кариера во Мајнц 05 во 2009, поминувајќи две години во клубот пред да направи трансфер од 6.5 милиони фунти во Бајер Леверкузен. По одличните настапи во Леверкузен, во 2013 година, Ширле потпишал договор со Челзи кој изнесувал 18 милиони фунти.
Ширле е постојан репрезентативец на Германија од 2010, и за репрезентацијата на Германија има одиграно преку 30 натпревари и има постигнато 16 голови. Тој бил дел од германскиот состав кој стигнал до полуфиналето на Европското првенство 2012 како и од златниот состав на германија на Светското првенство 2014. Во продолженијата на финалниот натпревар во Бразил, тој бил асистент на победничкиот гол на Марио Геце во победата против Аргентина.
Технички одлики
Ширле за Челзи вообиачаено игра како крилен напаѓач иако неговата природна позиција е втор напаѓач. Најдобар дел во играта на Ширле се неговите "долги противнапад спринтови." Ширле исто така поседува одлично ниво на фитнес, издржливост и брзина. Тој е познат како "добар завршувач на напади" и има "способност за делотворно изведување на противнапади."
Почетоци
Ширле ја започнал својата кариера во локалниот фудбалски клуб Лудвигсхафенер, а во 2006 се приклучил на младинскиот тим на Мајнц 05. Тој три години бил дел од младинскиот тим на клубот, со кој ја освоил Бундеслигата до 19 години во 2009.
Мајнц 05
Во Август 2009, Ширле го одиграл својот прв натпревар во Бундеслигата во ремито 2-2 против Баер Леверкузен во првото коло од сезоната 2009-10. Следниот месец, на 19 септември 2009, Ширле ги постигнал своите први два гола во победата од 3–2 на гостински терен против Бохум, а потоа кон крајот на неделата потпишал и професионален договор со клубот.
Во септември 2010, Мајнц 05 објавил дека Ширле потпишал петгодишен договор со Баер Леверкузен, и ќе му се приклучи на новиот клуб на крајот на престојната сезона. Договорената трансфер сума помеѓу двата клуба се верува дека изнесува околу 8 милиони евра.
Баер Леверкузен
Ширле му се приклучил на Баер Леверкузен во 2011, потпишувајќи петгодишен договор со клубот до летото 2016. Тој постигнал гол уште на првиот натпревар за клубот, во германскиот куп против Динамо Дрезден. Тој морал да почека до 15 октомври 2011 за да може да настапува во Бундеслигата за Баер Леверкузен, а својот прв гол го постигнал против Борусија Менхенгладбах, со што го израмнил резултатот на 2–2 и му обезбедил бод на своот тим. Ширле својот прв гол во европските натпреварувања го запишал во Лигата на шампионите во домашната победа над Валенсија.
Во сезоната 2012-13, Ширле својот прв лигашки гол го постигнал против Аугсбург во победата од 3–1. Во натпреварот против Баерн Минхен на 28 октомври 2012, Ширле бил асистент на голот на Штефан Кислинг во победата од 2–1 на Алијанц Арената. Овој пораз за Баерн Минхен бил прв во сезоната, додека пак Баер Леверкузен успеал да победи во Минхен првпат по октомври 1989. На 30 март 2013, Ширле бил стрелец на два гола во победата од 4–1 над Фортуна Диселдорф. На 20 април 2013, Ширле запишал два гола и асистенција во одличната домашна победа од 5–0 над Хофенхајм. Оваа сезона ширле ја завршил со 14 голови и 9 асистенции во 43 натпревари во сите конкуренции.
Челзи
На 18 август 2013, Ширле го одиграл својот прв првенствен натпревар за Челзи, влегувајќи од клупата во игра во 67. минута заменувајќи го Кевин Де Брајне во победата од 2–0 против Хал Сити на Стамфорд Бриџ. Првиот гол за клубот Ширле го постигнал во домашната победа од 2–1 против конкурентот за титулата Манчестер Сити на 27 октомври 2013, постигнувајќи гол по асистенцијата на Фернандо Торес. На 7 декември 2013, тој бил стрелец на двата гола на Челзи во поразот од 3–2 против Стоук Сити. На 1 март 2014, Ширле го постигнал својот прв хет-трик во Премиер лигата, против Фулам во победата од 3–1 на гостински терен во дербито на западен Лондон. На 22 март 2014, Ширле најпрво бил асистент на голот на Самуел Ето во 5. минута а две минути подоцна самиот го погодил голот за предност од 2-0 на сините против Арсенал, во победата од 6–0, во која Ширле бил прогласен за играч на натпреварот.
На 8 април 2014, Ширле бил стрелец на гол во вториот натпревар од четвртфиналето на Лигата на шампионите против ПСЖ со што Челзи успеал да го надомести поразот од 3–1 во првиот натпревар, добивајќи го натпреварот со 2–0 и пласирајќи се во полуфиналето поради повеќе постигнати голови на гостински терен. Тој првата сезона во Премиер лигата ја завршил со 8 голови во 30 натпревари.
Младински тим
Својот прв настап за репрезентацијата до 19 години, Ширле го остварил во европските квалификации против Луксембург, натпревар кој Германија го добила со 3–0. По одличните настапи во Мајнц 05 во Бундеслигата, тој бил повикан во германскиот состав до 21 година во 2009.
Сениорски тим
Во ноември 2010, Ширле добил повик за настап во сениорскиот тим. Својот прв натпревар во германскиот дрес, Ширле го одиграл против Шведска, влегувајќи во игра 79. минута од натпреварот. Ширле и Марио Геце, кој влегол во игра истовремено, биле првите двајца германски репрезентатици кои биле родени во обединета Германија. На 29 мај 2011, Ширле го постигнал својот прв гол за сениорскиот тим, во победата од 2–1 на пријателскиот натпревар против Уругвај.
Ширле бил избран во составот на Германија за квалификациите за Европското првенство 2012. Тој бил стрелец на гол против Азербејџан во победата од 3–1, на 7 јуни 2011. На 2 септември 2011, тој повторно дал гол во победата од 6–2 против Австрија. Во следниот квалификациски натпревар против Белгија, Ширле за првпат во квалификациите започнал од почетокот на натпреварот, и во 33. минута успеал да го совлада Симон Мињоле. Откако успеал трипати да ги затресе противничките мрежи, а Германија ги добила сите натпревари во квалификациската група, Ширле бил именуван во списокот од 23 играчи за Европското првенство 2012 и му бил доделен дресот со број девет. На 17 јуни, тој го остварил својот прв настап на првенството, заменувајќи го Лукас Подолски во 64. минута, во победата од 2–1 против Данска.
На 15 октомври 2013, Ширле постигнал хет-трик во гостинската победа од 5–3 против Шведска во квалификациите за Светското првенство 2014.
Ширле бил именуван во германскиот состав за Светското првенство 2014. Својот прв настап на светските првенства Ширле го забележал влегувајќи од клупата на натпреварот против Португалија кој завршил со убедлива победа на Германија од 4-0. Во победата од 2–1 против Алжир во осминафиналето, Ширле го заменил Геце на почетокот на второто полувреме и го постигнал првиот гол на натпреварот во втората минута од продолженијата. На 8 јули, тој ги постигнал последните два гола на Германија во неверојатната полуфинална победа над Бразил од 7-1 откако влегол во игра заменувајќи го Мирослав Клозе во 58. минута.
Конвенција за зачувување на морските живи ресурси на Антарктикот
Конвенцијата била отворена за потпишување на 1 август 1980 година и стапила во сила на 7 април 1982 година од страна на Комисијата за зачувување на морските живи ресурси на Антарктикот, со седиште во Тасманија, Австралија. Целта е да се зачува морскиот живот и еколошкиот интегритет во и во близина на Антарктикот.
Во голема мера било утврдено поради загриженоста дека зголемувањето на уловот на крил во Јужниот Океан може да има сериозно влијание врз популациите на други морски животни кои зависат од крил за храна.
Во 1989 година, КЗМЖРА ја формирал Програмата за следење на екосистемот (ПСЕС) за понатамошно следење на ефектите од риболовот и бербата на видовите во областа.
Морски заштитени подрачја (МЗП)
Во 2009 година, Комисијата со консензус се согласила да создаде репрезентативна мрежа на Морски заштитени подрачја (МЗП) до 2012 година. Тоа било првото меѓународно тело што било основано врз основа на препораките од Светскиот самит на Обединетите нации за одржлив развој. Во 2011 година, биле идентификувани девет плански домени во кои треба да се назначат овие заштитени подрачја.
Јужни Оркниски Острови
Во 2009 година, Комисијата со консензус се согласила да го воспостави првото Морско заштитено подрачје (МЗП) на отворено море во светот за заштита на океанот околу Јужните Оркниски Острови во јужниот дел на Атлантскиот Океан.
Тоа било предложено од Обединетото Кралство и опфаќа 94.000 км2. Стапило на сила во мај 2010 година.
Росово Море
Во 2010 година, предлогот за МЗП во Росовото Море бил изнесен и од САД и од Нов Зеланд. Предлогот подоцна бил комбинирани како заеднички.
Во јули 2013 година, Комисијата одржала специјален состанок во Бремерхавен за да ги разгледа предлозите за Морско заштитено подрачје и во Росовото Море и во Источен Антарктик. Консензус не бил постигнат откако Русија гласала против предлозите, наведувајќи ја неизвесноста околу тоа дали комисијата има овластување да формира заштитено подрачје.
На 28 октомври 2016 година, по неколку години научни и дипломатски дискусии, Комисијата со консензус се согласила да ја назначи морската област Росово Море на нејзиниот годишен состанок во Хобарт. Заштитеното подрачје зафаќа 1,55 милиони квадратни километри океан, од кои 72% е забранета зона. Останатите 28% вклучуваат берба на риба и крил за научно истражување.
МПА на Росово Море ќе биде во сила 35 години. На крајот од периодот на разгледување во 2052 година, членовите на КЗМЖРА мора да се согласат со консензус да го обноват или изменат по потреба.
Источен Антарктик
Во 2010 година, Австралија, Франција и Европската Унија поднеле предлог за МЗП во Источен Антарктик. Првично предлогот вклучувал седум репрезентативни области со различен степен на заштита и покривање на 1,8 милиони квадратни километри океан. До 2017 година, тие биле намалени на три области кои покриваат нешто помалку од 1 милион квадратни километри. Ова се должи на политичката загриженост и економските интереси изразени од некои земји-членки. Предлогот, исто така, бил изменет за да вклучи истекување од 30 години по назначувањето и можност за ревизија на неговото следење и управување на секои десет години. Тој е предмет на разгледување од страна на Комисијата од 2012 година.
498 п.н.е.
498 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 498. година пред новата ера, 498. од првиот милениум п.н.е., 98. од 5 век п.н.е. и деветта од 490-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5010 и 5011 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4252 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3262 и 3263 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 255.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 498 година се протега во 2138 и 2139, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2198 и 2199 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 45. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1153 и 1152 исламска година пред хиџра.
Шлинс
Шлинс (герм. Schlins) е гратче и општина во округот Фелдкирх во покраината Предарлска, Австрија.
NGC 6163
NGC 6163 — спирална галаксија во соѕвездието Херкул, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6163 се споменува и како MCG 6-36-48, CGCG 168-15, HCG 82B, KUG 1626+329D, NPM1G +32.0474.
Откривање
Објектот е откриен на 30 јуни 1870 година од страна на Едуар Жан Мари Стефан, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 31,5 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6163 е од видот SB0. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,4 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. NGC 6163 има привидни димензии од 0,6' х 0,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 16 ч 28 м 27,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +32° 50' 49"". Положбениот агол на објектот е во износ од 54°.
Други поделби
Проучување на NGC 6163 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 58250. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 114; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2584. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1093.
Колдвелов каталог
Колдвелов каталог (анг. Caldwell Catalogue) — астрономски каталог на 109 сјајни ѕвездени јата, маглини и галаксии за набљудување во аматерската астрономија. Списокот го составил англискиот астроном Патрик-Колдвел Мур, попознат какоа Патрик Мур, кој го предвидел како дополнение на Месјеовиот каталог.
Од неговото објавување до денес, овој каталог ужива голема популарност кај аматерите. Малите грешки при составувањето се подоцна исправени во подновено издание. Во необичен потег, Мур решил да го именува каталогот по неговото второ презиме, па затоа означувањето ја содржи буквата „C“ пред бројката.
Според гореневеденото, списокот е составен од објекти кои биле веќе откриени од професионалци, а често им служат на на аматерите. за разлика од објектите во Месјеовиот каталог, кои се наведени по редослед на откривање, Колдвеловиот каталог е подреден по деклинација - C1 е најсеверно, а C109 е најјужно (со исклучок на NGC 4244 и Хијадите, кои не го следат редоследот). Првичната верзија на каталогот неисправно го смета јатото S Рамнило (NGC 6087) за објект NGC 6067, а јатото Ламбда Кентаур(и) (IC 2944) е погрешно именувано „Гама Кентаур(и)“.
Се смета дека аматерот треба да почне да ги набљудува објектите од Месјеовиот каталог, да продолжи со Колдвеловиот, а потоа Хершеловиот (Herschel 400). Вака љубителот ќе види вкупно 600 објекти. Вкупниот број на објекти во овие каталози заедно впрочем изнесува 618, но некои од нив се повторуваат.
Белешки
Во изворниот запис погрешно заведено како NGC 6067 - описот се однесува на NGC 6087.
Латинска Црква (Луково)
Латинска Црква — археолошко наоѓалиште во близина на струшкото село Луково. Претставува црква и некропола од средниот век. Се наоѓа на околу 3 км северозападно од селото, на блага падина која мештаните ја викаат Орео, на која се пронајдени темели од црква околу која имало гробови.
Парче задоволство
Сиже
Филип и Естер имаат среќен брак во кој имаат една ќерка. Нивниот живот е типичен за припадниците на средната класа. Со намера да внесат малку возбудување во нивниот живот, Филип предлага да имаат полови односи со други луѓе, а потоа своите доживувања меѓусебно да си ги опишуваат. Меѓутоа, со текот на времето, Филип го обзема љубомора и бес кон својата жена, а тоа води кон трагедија која го уништува семејството...
Космоглотика
Космоглотиката ― наука која ги истражува светските јазици (или универзалните јазици); поточно за универзалните вештачки јазици, неговото изучување и изградба.
Космоглотиката го носи своето име од првиот планиран јазик волапик и есперанто. Волапик (Volapük) значи „светски говор“ и се одразува во германскиот поим „Kosmoglosse“, каде што космо се однесува на „свет“ наместо „универзум“, предизвикувајќи космоглотика.
Сергеј Н. Кузнецов прави спротивставување помеѓу космоглотиката, науката за универзалниот планиран јазик и интерлингвистиката, науката за меѓународните јазици и комуникација, основана од Ото Јесперсен во 1931 година.
Уралски јазици
[[Податотека:Uralic-Yukaghir.png|thumb|300px|Распространетост на уралските јазици
]]
Уралски јазици — јазично семејство составено од 38 јазици кои ги зборуваат околу 25 милиони луѓе во северна Европа и Азија. Повеќето од јазиците се мали и имаат мал број на говорници расшрткани низ Русија, а најголеми и најпознати јазици од ова јазично семејство се унгарскиот, финскиот и естонскиот јазик, кои воедно се и единствени кои имаат свои држави.
Јазично стебло
Општоприфатена е теоријата дека уралската јазична фамилија има три подгрупи на јазици и тоа: самоједски јазици, финопермски јазици и угрофински јазици. Според некои теоретичари, оваа јазична фамилија е макројазична фамилија што се состои од следните подгрупи:
Јазици
Самоједски јазици Угрофински јазици
Кајо Жорж
Кајо Жорж Пинто Рамос (роден на 26 декември 2000 во Олинда) или само Кајо Жорж — бразилски фудбалер, напаѓач на.
Биографија
Тој е син на Жорж Рамос, бразилски тренер и поранешен фудбалер.
Технички карактeристики
Напаѓач познат по своето движење, кој може да се користи по целиот офанзивен фронт. Агилен и елегантен во движењата, има многу прецизен удар и добра визија за играта. Тој е спореден со неговиот сонародник Нејмар.
Сантос
Израснат во младинскиот сектор на, на 30 септември 2018 го направил своето професионално деби за време на поразот со 2-1 против Атлетико Паранаенсе од бразилската Серија А; тоа појавување го направило шестиот најмлад дебитант во историјата на клубот со 16 години, 8 месеци и 6 дена. Во 2019 година одиграл уште три натпревари, сите во бразилското првенството.
Следната година тој бил промовиран во постојан член на првиот тим. На 3 март 2020 година, тој го постигнал својот прв гол во кариерата против аргентинската екипа Дефенса и Хустисија, во Копа Либертадорес. Првиот негов гол во Серија А дошол, на 30 октомври, против Коритиба. На 30 јануари 2021 година, тој го одиграл, како стартер, финалето на Копа Либертадорес, загубено со 1-0 од Палмеирас, завршувајќи ја сезоната со 9 гола во вкупно 48 настапи.
Во 2021 година тој станал редовен стартер, што му помогнало за првпат во кариерата да постигне два гола во еден натпревар против Палмеирас на 7 мај во Кампеонато Паулиста. Потоа, на 16 јули, го постигнал голот што го решил првиот натпревар од првото нокаут коло на Копа Судамерикана против аргентинскиот Индепендиенте (1-0). Тој бил прецизен и во реваншот, отворајќи го резултатот натпреварот што завршил 1-1.
Антарктичка конвергенција
Антарктичка конвергенција или Антарктички поларен фронт — морски појас што го опкружува Антарктикот, со различна сезонска ширина, каде што студените води на Антарктикот што течат кон север се среќаваат со релативно потоплите води на под-нтарктикот. Водите на Антарктикот претежно тонат под потоплите задантарктички води, додека придружните зони на мешање и издигнување создаваат зона со многу висока морска продуктивност, особено за антарктичкиот крил.
Оваа линија, како и арктичкиот дрворед, е природна граница наместо вештачка, како што се границите на нациите и часовните појаси. Тоа не само што одвојува два хидролошки региони, туку и одделува области со карактеристичен морски живот и клима.
Историја
Антарктичка конвергенција првпат ја преминал Антони де ла Роше во 1675 година, и ја опишал Едмонд Хал еј во 1700 година
СеМакедонски Национален Совет „Македониум“
СеМакедонски Национален Совет „Македониум“ — политичка организација на Македонците од Македонија и дијаспората, формирана од македонската дијаспора за одбрана на македонските национални интереси.
Историја
СеМакедонскиот Национален Совет бил формиран на 19 јануари 2018 година на Водици, кога бил објавен проглас за негово формирање. Прогласот содржел 18 точки кои денес се главни начела на организацијата. Основните начела се спроведување попис на населението во Македонија, внесување на придобивките од АСНОМ во Уставот, во делот на Преамбулата, потоа Македонија да биде една изборна единица, да се врати министерство за иселеништво, а на сите Македонци по род, по автоматизам да им се издава македонско државјанство, без оглед дали живеат во државата или надвор од неа. Потоа се барало и ревизија на приватизацијата на општествениот капитал, како и ревизија на имотите на сите македонски политичари и државни службеници од 1991 година досега и враќање на старите македонски симболи.
Совет
Советот е биде управуван од Македонци од секаде од светот. За претседател е избран Страшко Олумчев, додека четворицата заменици претседатели се Нестор Огинар, Никола Ставрески, Ристо Поповски-Лавот, Виолета Матијевиќ, Ицо Најдовски-Перин. Во раководството уште се и Ангелина Маркус, Љупчо Мирчевски-Трепет, Воислав Зафировски, Костадинка Ѓорѓевска и други.
Седум старогрчки мудреци
Седум мудреци ( од Грција ) или седум мудреци ( грчки :  hoi hepta sophoi ) е титула што им ја давала класичната грчка традиција на седум филозофи, државници и законодавци од 6 век пред нашата ера, кои биле познати по својата мудрост. Обично, списокот на седумте мудреци вклучува:
497 п.н.е.
497 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 497. година пред новата ера, 497. од првиот милениум п.н.е., 97. од 5 век п.н.е. и осма од 490-тите п.н.е.