cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Список на државни водачи во 1817 година
Ова е список на државни водачи во 817 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Чествување на ликот и делото на Пере Тошев
Веднаш по ослободувањето и создавањето на современата македонска држава, македонскиот народ му одал видно признание на својот голем син. Перевата личност и дело, редовно се одбележува на свечените академии и други собири, во печатот, радиото и телевизијата. Голем број на училишта, улици, културно-уметнички друштва го носат неговото име. Во Македонија тој се слави како еден големите чинители во создавањето на македонската национална држава. Ѓорче Петров истакнува:
По повод дваесет години од прогласувањето на независноста на Република Македонија бил официјално отворен Музејот на македонската борба, во кој меѓу останатото се наоѓа и една восочна фигура на Пере Тошев. Во Бугарија, се оценува како за еден од најсимпатичните дејци на бугарското национално - ослободително движење по Берлинскиот конгрес. Во периодот помеѓу 1944-1957 година од страна на бугарската држава бил почитуван како македонски национален херој.
На неговиот гроб во дворот на црквата Свето Благовештение во Прилеп се организираат комеморативни настани по повод годишнината од неговата смрт. Во научната историографија се објавени поголем број на документи и друг пишан материјал за животот и револуционерната дејност на Јане, придружени со по некоја фотографија како историско-илустративен изворен материјал. По повод 100-годишнината од неговото загинување во Прилеп бил откриен негов споменик, висок 2,40 метри и лиен во бронза од авторот Емил Солески. Советот на општината Центар најавил дека Пере Тошев ќе добие спомен-обележје. Споменикот на Пере Тошев ќе биде сместен во близина на Македонскиот народен театар. Спомен-обележјето е донација на Здружението на Егејци од Лерин. Пере е опеан во одреден број на македонски народни песни, една од нив е Песна за Пере Тошев:
IC 13
IC 13 — галаксија во соѕвездието Водна Змија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 13 се споменува и како NGC 3312, ESO 501-43, MCG -4-25-39, AM 1034-271, IRAS 10346-2718.
Откривање
Објектот е откриен на 26 февруари 1887 година од страна на Гијом Бигурдан.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 13 е од видот Sb. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,9 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,7 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. IC 13 има привидни димензии од 3,3' х 1,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 10 ч 37 м 2,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -27° 33' 56". Положбениот агол на објектот е во износ од 175°.
Други поделби
Проучување на IC 13 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 31513.
Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Стење
Успение на Пресвета Богородица — гробјанска црква во селото Стење, Општина Ресен, Македонија. Се наоѓа на селските гробишта, надвор од селото.
Мухамед Али-паша
Мухамед Али-паша (, —, ) — отомански албански командант во османлиската армија кој успеал да стигне до позицијата валија и да се прогласи за управител на Египет и Судан во првата половина на XIX век. Иако не бил голем националист се смета за основач на модерен Египет бидејќи вовел големи реформи во војската, образованието и културата. Неговата династија владеела со земјата до 1952 година.
Рани години
Во 1801 година заминал за Османлиски Египет, каде се водела борба за превласт меѓу Мамелуците и Османлиите. Во таа анархија, тој се држел на двете страни. Локалниот верски водач (улема) побарал на местото на валија да биде поставен Мухамед Али во 1805 година. Али по стапувањето на должност одлучил да ги убие мамелучките водачи па во 1811 година ги повикал на свеченост во Каиро по повод испраќање на неговиот син во поход во Арабија. Оние кои дошле веднаш биле уапсени и погубени. По убивањето на поголемиот дел од мамелучките водачи, тој им наредил на своите сили да бидат уништени и преостанатите сили на Мамелуците во Египет. По овој чекор, Египет бил претворен во регионален центар. Иако продолжил како вазалство на Османлиите, тој во суштина бил независен владетел.
Реформи
Мухамед Али сакал да го модернизира Египет според европските земји, исто како што сакал османлискиот султан Селим III, кој поради големите реформи бил убиен. Али не сакал да го повтори неговите грешки, па како прва цел сакал да си осигури постојани државни приходи. За да го постигне тоа, тој ја национализирал целата земја во Египет. Тоа го сторил на начин што ги зголемил даноците и кога имателите на земја не можеле да го плаќаат данокот, тој им ги конфискувал земјите и имотот. По ова, тој започнал со модернизација на својата армија, била изградена фабрика за производство на топови, а во Александрија било изградено бродоградилиште.
Воени походи
Првиот негов поход бил во Арабија каде против османлиската власт се побуниле членовите на племето Сауд (идната саудиска династија Сауд), заземајќи ги светите градови Мека и Медина. Задачата за задушување на востанието му била доделена од султанот Махмуд II. Најпрвин во поход го испратил својот син Тусун Паша во 1811 година, но овој поход не успеал па во 1812 година на чело на армијата застанал самиот тој и го освоил Хиџаз, но племето Сауд продолжило со побуната. По ова во поход бил испратен неговиот син Ибрахим Паша каде бил заробен водачот Абдулах ибн Сауд, испратен во Истанбул и погубен.
Во 1820 година самостојно, без поткрепа од Османлиите го нападнал Судан со војска од 5.000 луѓе на чело со неговиот трет син Исмаил. Овој поход бил успешен по кое била воспоставена египетска управа во Судан и која била запомнета по големата бруталност кон месното население.
Третиот негов поход бил во Европа, на Пелопонез, каде бил повикан да помогне на Османлиите во Грчката војна за независност. На тој поход бил испратен Ибрахим Паша со 17.000 војници. Ибрахим во Мореја останал три години сè до капитулацијата на Османлиското Царство во 1828 година кога во регионот интервенирале европските сили.
Како компензација за поразот, Али од султанот побарал да управува со Сирија, но Високата порта ова го одбила. Поради тоа во 1831 година Али го испратил својот син Ибрахим Паша со сила да ја освои Сирија, во кое и успеал во 1832 година. По овој успех, Ибрахим започнал поход кон Анадолија и го натерал големиот везир Мехмед Паша да се повлече во Битката кај Конија на 21 декември 1832 година.
Абемама
Абемама (Abemama), познат и како Абамама, Апамама, Дундас, Хопер, Роџер Симпсон или Симпсон, е атол во Кирибатите и е дел од стровската група Гилбертски Острови. Атолот се наоѓа на околу 152 километри југоисточно од Тарава. Во 1889 година, Роберт Луис Стивенсон, неговата жена и дете, провеле 2 месеца на атолот.
Географија
Атолот има вкупна површина од 16 км2 и се проценува дека има население од 3.608 жители. Во атолот има длабока лагуна. На атолот има патен систем кој го поврзува целиот атол. Селото Каријатебике е центар на окружната власт, каде има болница, владини згради и полиција.
Населени места
На атолот се наоѓаат следните населени места:
Сообраќај
На островот се наѓа Аеродром Атол Абемама. Малиот аеродром се наоѓа на северниот дел од атолот, во близина на селото Табијанг.
NGC 6610
NGC 6610 — спирална галаксија во соѕвездието Херкул, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 1876 година од страна на Едуар Жан Мари Стефан, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 31,5 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6610 е од видот SBbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 12 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,8 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,3 m/лм2. NGC 6610 има привидни димензии од 1,5' х 1,1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 18 ч 11 м 51,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +14° 58' 54"". Положбениот агол на објектот е во износ од 160°.
Други поделби
Проучување на NGC 6610 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 61536. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 204; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1021. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 123.
Надворешни врски
NGC 6610
Требиње
Потекло на поимот
Името на градот потекнува или од латинскиот збор tribunus (tribinus militum е заповедник на една поголема или повеќе мали единици на римската војска), или од словенскиот збор треб што значи жртва (жртвува).
Географија
Требиње се наоѓа на самиот југ на Херцеговина во најјужниот дел на Република Српска и Босна и Херцеговина. Сместено е под планината Леотар, на крајот на Требинското Поле, во долината на некогаш најголемата европска понорница Требишница која тече низ градот. Од морето е оддалечено околу 27 км, до Дубровник, или 38 км до Херцег Нови. За Требиње се вели дека е „град на сонцето и платаните“. Тој е економски и културен центар на регионот Источна Херцеговина. Требиње се наоѓа на 42° 42‘ 32“ северна географска ширина, на 18° 19‘ 18“ источна географска должина и на 275 м надморска висина.
Релјеф
Во пејзажот на Требиње се сменуваат карстни полиња и планински венци. Во релјефот на општината доминираат планината Леотар, реката Требишница како и карстните полиња Требинско и Попово.
Западно од градот се простира Требинското Поле, кое се протега од исток кон запад, во правец на Требишница и зафаќа површина од 18 км2. Полето е покриено со многу плодно алувијално земјиште и има бујна вегетација заради се нарекува Градина на Херцеговина. Прочуен е требинскиот тутун од ова поле.
Веднаш до Требинското е сместено Поповото Поле. Има посеви кои на ова поле даваат и два рода годишно, па истото се нарекува и Херцеговски Мисир, во споредба со долината на Нил, односно Египет или Мисир.
Клима
Климата во Требиње е средоземна (средоземна) со кратки благи зими и долги жешки лета. Есента е многу потопла од пролетта, а снегот е многу ретка појава. Требиње е најтоплиот град во Република Српска, односно во Босна и Херцеговина (со Мостар и Неум). Просечната годишна температура на воздухот во градот е 16,6 °C (1981-2012), а просечната јануарска температура е 8,3 °C, додека јулската е 26,5 °C. Во лето температурата често се качува над 40 °C, а во зима понекогаш се спушта под 0 °C. Градот има околу 260 сончеви денови во годината и спаѓа во најсончевите градови на Балканот. Снегот во Требиње е права реткост, а и кога ќе падне се задржува само неколку часови.
Карактеристични ветрови во Требиње се бурата и југото. Бурата дува од североисток, носи ладникаво и ведро време, додека југото дува од југоисток и носи топло и дождливо време. Југото обично дува во зимскиот период.
Хидрографија
Со оглед дека Требиње е сместено во скоро чист карстен терен, бројот на природни површински води е незначителен. Нема природни езера, а единствен поголем речен тек е реката Требишница.
Преку подземните води Требишница е во директна врска со реката Мушница, односно таа е нејзин извор. Најпрво под горскиот превалец Чемерна се јавува поточето Врба кое понира и повторно се јавува во Гатачкото Поле како Мушница. Таа се губи во Гатачко Поле и повторно се јавува кај Билеќа.
Требишница понира на северозападниот крај на Попово Поле, од каде низ подземни канали истекува кон Неретва и Јадранското Море. Коритото на реката низ Попово Поле е бетонирано така што нема понирања, како и чести поплави. Додека не било бетонирано коритото, Требишница била најголемата понорница во Европа со вкупна должина на текот од 97,8 км.
Во средината на шеесеттите години на дваесеттиот век изграден е хидроенергетски систем со кој Требишница е преградена на две места, Гранчарево и Горица.
Историја
Најстари жители на Требиње биле Илирите, а во 7 век п.н.е. се доселуваат и Грци. Споменот за нивното присуство останал во топонимите. Римјаните доаѓаат во требинскиот крај на крајот на 3 век п.н.е. Од нивното доаѓање овој крај е познат под името Травунија. Словените дошле во 6 век. Во раниот словенски период познати се повеќе владетели на ова подрачје. Откога бугарскиот цар Симеон Велики го симнал од власт Захарие Прибиславлевиќ, владетелот на Травунија Михајло Вишевиќ се свртел кон сојуз со кралот на Хрватска Томислав. После неговата смрт, Травунија повторно била дел од Чаславова Србија.
Во 1168 година, Травунија ја презел Стефан Немања. Под власта на Немањиќи ќе остане сè до крајот на династијата. После тоа Требиње било во состав на босанската држава на Твртко I, па се менуваат многу обласни владетели до доаѓањето на Турците.
Турското владеење траело од 1466 година па сè до 1878 година кога доаѓаат Австроунгарците. Српската војска влегла во Требиње на 11 ноември 1918 година.
Култура
Најзначаен културен настан во текот на годината се Дучиќеви вечери на поезијата, кој ги собира најзначајните личности од светот на поезијата од регионот. На авторот на најдоброто дело од претходната година му се доделува Дучиќевата награда.
Народната библиотека на Требиње поседува голем книжен фонд како и легатот на Јован Дучиќ. Многу значајна установа за градот е Музејот на Херцеговина каде можат да се видат разни поставки, но и музички програми и промоции.
Спорт
Во Требиње спортот постојат клубови за скоро сите популарни екипни спортови. Најзначајни се ФК Леотар и КК Леотар. Значајни резултати постигнуваат и џудистите и каратистите.
Во Требиње се родени или се по потекло од него кошаркарите на Србија и Црна Гора: Предраг Даниловиќ, Милан Гуровиќ, Владимир Радмановиќ како и Дејан Бодирога кој основал кошаркарски камп во Требиње. Познатиот одбојкар Милош Грбовиќ и неговите синови Владимир и Никола Грбиќ, како и покојниот Жарко Петровиќ исто така по потекло се од Требиње.
Стопанство
До 1992 година Требиње било стопански многу развиен град. За време на војната доаѓа до економска изолација и нагол пад на стопанското производство и вработеноста. После војната се бележи значително закрепнување на стопанството.
Туризам
Туристичките потенцијали на Требиње се големи. Градот има големи можности за развој на верски туризам. Како последица на бурната историја на градот во Требиње се наоѓа голем број на храмови. Постојат 15 храмови на православната црква, две католички цркви и една џамија. Многу православни храмови се изградени на темели на цркви од ранохристијанскиот период. Градот го опкружуваат манастирите: Добриќево, Дужи, Тврдош, Завала, Петро-Павловиот манастир и Херцеговската Грачаница.
Во текот на летото се одржуваат бројни манифестации, а туристите ги привлекуваат и излетничките места Ластва, Јазина, Оровац и Убла. Туристичка атракција претставува и пештерата Ветреница. Близината на Дубровник и Херцег Нови дополнително ги зголемува туристичките потенцијали на градот.
Културно-историски споменици
Во денешниот изглед на градот јасно се издвојуваат старото урбано јадро од турско време, градбите од австроунгарско време и новите градби. За разлика од останатите херцеговски гратчиња, во градбите на старите објекти, во Требиње најмногу е изразена мешавината на приморски и ориентални влијанија.
Херцеговска Грачаница е верна копија на манастирот Грачаница на Косово. Изградена е во 2000 година на ридот Црквина над Требиње, со цел да се исполни тестаментот на прочуениот требински поет Јован Дучиќ. Неговите посмртни остатоци се пренесени од Соединетите Американски Држави и погребени во криптата на овој храм. Истиот може да се види од секоја точка на Требиње и е најубавата сакрална градба во Источна Херцеговина.
Манастирот Тврдош е посветен на успението на Пресвета Богородица. Тој се наоѓа до самата река на околу 4 км низводно од Требиње во селото Тврдош. Спрема народното предание, манастирот го основале светиот цар Константин и неговата мајка Елена.
Како и поголемиот број верски објекти на овие простори, манастирот бил повеќепати разрушен и обновен. Најпрво настрадал во големиот земјотрес кој го погодил Дубровник во втората половина на 17 век, а во 1694 година до темели го разурнале Венецијците плашејќи се да не стане турска тврдина. Манастирот е обновен во 1924 година.
Соборната црква Преображение Господово — градена во периодот од 1888 до 1908 година. Се наоѓа во центарот на градот. Покрај црквата изграден е епархиски дом со библиотека.
Спомен црквичка на свети Василиј Острошки е црквичка посветена на свети Василиј Острошки покрај куќата во која се родил во селото Мркоњиќи во Попово Поле.
Католичката катедрала е изградена кон крајот на 19 век.
Осман-пашината џамија е изградена во 1729 година по наредна на Осман-паша Ресулбеговиќ, требинскиот капетан. Се наоѓа во стариот дел, во 1993 година изгорела и подоцна е изградена нова.
Музејот на Херцеговина се наоѓа во австриската касарна од крајот на 19 век.
Требиње (град), национален состав
Со нешто повеќе од 40 000 жители, Требиње денес е најголемиот град во Источна Херцеговина.
Спроти 1993 година, Требиње го напуштил најголемиот дел на муслиманско и хрватско население. После војната се населиле околу 7 000 српски бегалци, во најголем дел од Сараево и Мостар, како и од Дубровник и селата кои се наоѓаат меѓу Требиње и Дубровник.
Викторија (ТВ серија)
Синопсис
Викторија Сантиестебан навршува 50 години и е на пат да ја прослави 25та годишнина од свадбата со Енрике Мендоса, што се разбира, е нејзината најголема љубов и ја изневерувал во последните две години со 20 години помладата од неа жена по име Татјана. Оваа вест е тежок удар за Викторија, која мисли дека ќе биде оставена од сопругот, кој ќе отиде да живее со љубовницата. Викторија чувствува дека животот и е нарушен, и не смета дека е подготвена да се справи со животот сама, таа е жена која се давала со цел дух и тело на сопруга и на трите деца: Паула 22 год, Сантјаго 20 и Маријана 17 години. Досега таа живеела мирно во имот во колонијален стил, кој е стар неколку поколенија на Мендоса. Викторија не треба само да ја поднесе болката да го гледа мажот и со друга жена, но и децата ја обвинуваат дека не успеала да го задржи Енрике да остане со неа и го принидувала по некаков начин да бара во друга, она што не го пронашол во неа. Единствената поткрепа и е Сантјаго, нејзиниот син, кој секогаш бил против мислите на татко му. На средината од овие чувства без да очекувала, во животот на Викторија влегува маж од 34 години, Херонимо, кој се вљубува во неа и се бори да го докаже тоа, дека 50те години не значат ништо и дека животот не и е завршен. Напротив, во секој момент е важно барањето на среќа и успех. Без да сака Викторија постепено се вљубува во тој неверојатен маж, кој и ја разголува душата, барајќи ја нејзината. Кога за тоа разбира Енрике решава да и ја одземе паричната помош, која и ја давал, додека не ја заборави апсурдната ситуација со момчето. Но Викторија не го прави тоа за Херонимо, туку за сопственото достоинство. Така таа ги зема одговорностите за финансиите во куќата, одговорно, која до пред тоа никогаш не и била достапна. Викторија не може да прави ништо освен да готви добро и да се грижи одлично за куќата. Но и покрај тоа таа е решена да даде се од себе, за да се справи со се.
Викторија на Балканот
Бугарија: Диема Фемили Македонија: Сител Србија: Фокс Телевизија
Ралф Коупленд
Живот
Со желба да се занимава со астрономија, Коупленд изградил мала опсерваторија, се откажал од инженерството, а потоа заминал за Германија за да студира астрономија на Гетингенскиот универзитет. Кога се вратил во Англија и почнал да работи во служба на Вилијам Парсонс, Коупленд со себе донел германски методи во астрономијата. Подоцна назначил многу германски астрономи кеко негови помошници, меѓу кои и Озвалд Лозе.
Работел во опсерваторијата „Дан Ехт“ во сопственост на ерлот од Крофорд. Често патувал на светски експедиции, и во 1874 и 1882 г. ги набљудувал премините на Венера од Маврициус и Јамајка. Вршел астрономски набљудувања и од Гренланд.
Во 1889 г. Коупленд бил назначен за Кралски астроном за Шкотска. Со оваа функција, прво работел во опсерваторијата „Калтон Хил“ во Единбург. Добил задача да избере место за нова опсерваторија, и се решил за ридот Блекфорд во Единбург. Неговиот поранешен работодавач Лордор Крофорд ја подарил астрономската збирка од Дан Ехт на новата опсерваторија, отворена вво 1896 г.
Бил избран за член на Кралското друштво во Единбург во 1889 г. по предлог на Џон Мекларен, Александар Форбс Ервајн, Александар Бјукан и Питер Тејт. Бил потпретседател на друштвото од 1892 до 1896 и од 1898 до 1903 г.
Коупленд открил 35 NGC-тела, од кои највеќето со 72-инчниот рефлектор на Парсонс, Лордот Рос. Користејќи визуелна спектроскопија нашол планетарни маглини во „Дан Ехт“ и на експедиција на Андите. Седум од галаксиите во соѕвездието Лав го сочинуваат познатиот Коуплендов Септет: NGC 3745, 3746, 3748, 3750, 3751, 3753 и 3754.
Се женел двапати. Првпат во 1859 г. со Сузана Милнер, а во 1871 г. со Теодора Бенфи (1847–1937). Имал шест деца, меѓу кои Фани Сузан Коупленд, јазичарка и новинарка на југословенските простори. Живееле до опсерваторијата „Блекфорд Хил“.
Покрај англискиот, течно говорел француски, германски и персиски.
Починал во Единбург на 27 октомври 1905 г. Погребан е на тамошните градски гробишта „Морнингсајд“.
Акционерско друштво
Акционерско друштво (крат. АД) претставува друштво кое со статут има определена и на еднакви делови (акции) поделена основна главница, во која акционерите учествуваат со по една или повеќе акции.
Органи на управување на акционерското друштво
Адкрытае акцыянэрнае таварыства
Фудбалска репрезентација на Иран
Фудбалската репрезентација на Иран го претставува Иран на меѓународните фудбалски натпреварувања и е под контрола на Фудбалската федерација на Иран. Во периодот помеѓу декември 2014 година и мај 2018 година, Иран бил највисоко рангираната екипа од Азија, што е најдолгиот континуиран временски период во кој еден тим ја имал таа чест.
Досега Иран се квалификувал на Светските првенства 6 пати (1978, 1998, 2006, 2014, 2018, 2022), првпат во 1978, а ќе играат и на претстојното во Катар 2022. Сепак, репрезентацијата никогаш не успеала да ја мине фазата по групи, забележувајќи притоа само две победи на турнирите против САД во 1998 и Мароко во 2018. Континентално, Иран освоил три Азиски купа во 1968, 1972 и 1976.
Моментален состав
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
Спектар-РГ
Спектар-РГ (Спектр-РГ) или Спектар-Рендген-Гама () — руско-германска вселенска опсерваторија за високоенергетска астрофизика пуштена на 13 јули 2019 г. надоврзувајќи се на сателитскиот радиотелескоп „Спектар-Р“ пуштен во 2011 г.
Историја
Идејата за сателитска ренгтенска опсерваторија над Земјината атмосфера (која ги филтрира ваквите зраци) се појавила во 1980-тите, по предлог на астрофизичарот Рашид Сјуњаев од Институтот за вселенски истражувања на РАН (ИКИ) во Москва. Решено е да се проектира голема опсерваторија со пет телескопи, на која работеле дваесет установи од дванаесет земји. Со распадот на Советскиот Сојуз, проектот е запрен поради недостиг на средства и бил во мирување сè до 2003 г. кога е обновен, но во намалени размери.
Преглед
Главен инструмент на мисијата е рендгенскиот телескоп eROSITA, изработен од Институтот за вонземска физика „Макс Планк“ (MPE) во Германија. Наменет е да врши рендгенски осмотрувања во текот на седум години — прв ваков апарат наменет за средниот рендгенски појас (под 10 keV, како и прв способен да ја утврди распореденоста на 100.000 галактички јата. Истиот има можност да открива нови галактички јата и активни галактички јадра. Вториот инструмент, наречен Астрономски рендгенски телескоп (ART-XC) е руски високоенергетски рендгенски телескоп предвиден да пронаоѓа супермасивни црни дупки.
Летало
Замислата за мисијата „Спектар-РГ“ е објавена во 2005 г. Изградбата завршила во 2016, а во средината на 2018 г. е извршено ускладување на составниците и испробување на апаратот. Пуштањето било предвидено за јуни 2019 г. но одложен за 12 јули, а потоа, во последен миг, презакажан за 13 јули 2019 г., кога е пуштен од космодромот „Бајконур“ (плоштатка 81/24). Опсерваторијата е поставена на сателитската подлога „Навигатор“, изработена од НПО „Лавочкин“.
Профил на мисијата и орбита
Леталото влегува орбита околу Сонцето, кружејќи околу системот Сонце-Земја со Лагранжова точка L2 во орбитата „хало“, на околу 1,5 милиони километри од Земјата. Патувањето дотаму трае околу три месеци, а во меѓувреме се вршат проверки и баждарење на телескопите. Следните четири години се вршат осум осмотрувања на целото небо. Целта на опсерваторијата во наредните три години е да се набљудуваат извесни галактички јата и активни јадра.
Список на државни водачи во 183 година
Ова е список на државни водачи во 83 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Машинско везење
Машинско везење — процес на везење со кој машина за шиење или машина за везење се користи за создавање на модели на текстил. Се користи комерцијално во брендирањето на производи, корпоративното рекламирање и еднообразното украсување. Исто така се користи во модната индустрија за декорирање на облека. Машинскиот вез се користи и за декорација на подароци, облека и домашен декор. Такви примери вклучуваат дизајни на јоргани, перници и ѕидни завеси.
Постојат неколку видови машински везови. Везачката машина за шиење со слободно движење користи основна цик-цак машина за шиење. Дизајните се прават рачно. Во врската на везовите на убод, моделите можат да се рачно или автоматски контролирани.
Денес, најголемиот дел од модерните везачки машини користат машина за вез или машина за шиење со везење која е контролирана од компјутер кој ги чува складираните обрасци. Овие машини може да имаат повеќе глави. Машината со повеќе иглi може да се состои од повеќе глави за шиење, од кои секоја може да го шие истиот дизајн на посебна облека истовремено. Таквата машина може да има 20 или повеќе глави, секоја составена од 15 или повеќе игли. Главата обично е способна за производство на многу специјални ткаенини. Индустриските машини со повеќе игли се генерално навојни пред да започнат со работа и не бараат повторно навојување. Овие машини бараат од корисникот да внесе соодветна низа за промена на бојата на конецот пред да започне да вези. Некои машини можат автоматски да ги намалат и да ги менуваат боите.
Податотеките за дизајн на дигитализирани везови можат да бидат купени или создадени со софтвер за дигитализирање на везови специфични за индустријата. Формати на податотеки за везење најчесто спаѓаат во две категории. Првите, изворни формати, се специфични за софтверот што се користи за создавање на дизајнот. За овие формати, дигитализаторот ја задржува оригиналната податотека за цели на уредувањето. Вторите, машински формати, се специфични за одредена марка на везачка машина. Во овој случај, податотеките се достапни за употреба само кај одредени машини за вез.
Wilcom го развил форматот на податотеката .EMB кој е формат за избор на податотека на дизајнерот кој обезбедува оптимален квалитет на убодот. Овој формат ги зачувува својствата на вистинскиот објект. Ова значи дека дизајнерот може лесно да ја смени големината, преобликувањето, да се прилагоди во зависност од типовите ткаенини и да направи други промени со едноставен клик за секој проект од компјутерот.
Гравитациска константа
Гравитациската константа (G) е емпириска физичка константа која го определува гравитациското привлекување помеѓу телата што имаат маса. Константата фигурира во Њутновиот закон за општата гравитација и Ајнштајновата општа теорија за релативноста. Затоа е позната како универзална гравитациска константа или Њутнова константа. Ова не е исто што и g, што ја претставува локалната Земјина тежа (истоветна со забрзувањето при слободен пад ).
Согласно Њутновиот закон за гравитација, силата на привлекување (F) помеѓу две тела е правопропорционална на производот од нивните маси (m1 и m2), и обратнопропорционална на растојанието помеѓу нив (r) дигнато на квадрат:
Константата на пропорционалност, G, е гравитациската константа.
Од сите физички константи, гравитациската константа е најтешко да се измери прецизно. Во SI единици, (со стандардната неодреденост во загради) изнесува: со релативна стандардна неодреденост од, или 1 дел од 8300.
Димензии, единици и величини
Зададените димензии на гравитациската константа во горенаведената равенка (должината на куб, поделена со масата и времето на квадрат) наоѓаат широка примена во равенките за гравитација. Меѓутоа овие димензии имаат фундаментално значење кога се изразени во Планкови единици: изразена во SI единици, гравитациската константа е димензионално и бројчено еднаква на кубот на Планковата должина поделена со Планковата маса и Планковото време на квадрат.
Кај природните единици, чиј најдобар пример се Планковите единици, G и другите физички константи како c (брзината на светлината) може да се сметаат за еднакви на 1.
Во многу учебници, димензите на G се изведени од сила за полесно сфаќање:
Во СГС, G може да се претстави како:
G може да се претстави и како: Доколку периодот P на објект во кружна орбита околу сферен објект се поведува по каде V е волуменот во полупречникот на орбитата, па затоа оттука гледаме дека Овој начин на изразување на G го покажува односот помеѓу просечната густина на една планета и орбиталниот период на сателит што кружи над површината.
Во некои полиња на астрофизиката, каде растојанијата се изразуваат во парсеци, G се изразува со брзина во километри во секунда (km/s), а масата во сончеви единици :
NGC 4011
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4011 се споменува и како CGCG 127-121.
Откривање
Објектот е откриен на 26 април 1878 година од страна на Јохан Лудвиг Емил Дреер, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 72 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4011 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 11,8 m/лм2. NGC 4011 има привидни димензии од 0,4' х 0,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 39°.
Други поделби
Проучување на NGC 4011 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 37674. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 147; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1985. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 135.
IC 14
IC 14 — галаксија во соѕвездието Водна Змија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 14 се споменува и како ESO 440-52, MCG -5-29-10.
Откривање
Објектот е откриен на 3 јануари 1889 година од страна на Ормонд Стоун.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 14 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,5 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,5 mag, додека површинскиот сјај изнесува 12,2 m/лм2. IC 14 има привидни димензии од 1,7' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 5 м 53,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -29° 17' 34". Положбениот агол на објектот е во износ од 148°.
Други поделби
Проучување на IC 14 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 38345.
Дунавска школа
Дунавска школа или Дунавски стил (Donauschule или Donaustil) — сликарски правец во првата третина на XVI век застапен во Баварија и Австрија, претежно по долината на Дунав. Воедно биле иновативни графичари, обично во бакрорез. Уметниците од оваа школа се меѓу првите што практикувале чисто пределно сликарство. Фигурите им се претставени мошне експресивно, ако не и експресионистички, под влијание на Матијас Гриневалд.
Делата практично немаат влијанија од италијанското сликарство и кај нив видливо отсуствува фината обработка на северната ренесанса, заменувајќи ја со потезен стил кој бил доста пред своето време.
Најистакнати членови на Дунавската школа биле:
Големо влијание врз нив имал и Лука Кранах Постариот, кој понекогаш се вбројува како член на оваа школа.
Антонис ван Дајк
Антонис ван Дајк Antoon van Dyck, Anthony van Dyck; 22 март 1599 - 9 декември 1641) — фламански сликар од епохата на барокот. Тој е еден од најистакнатите ученици на Рубенс коj подоцна станал дворски сликар во Англија. Развил сопствен специфичен стил кој се одликува со одредена строгост, официјалност, истовремено доловувајки елеганција и достоинство кај неговите модели.
Животопис
На единаестет години тој отишол во работилницата на Хендрик ван Бален. Подоцна, во 1617 г. оди во работилницата на Рубенс и станува нејзин водач, која тогаш била најпозната сликарска работилница во Европа. Во 1618 г. добива назив мајстор и е прифатен во како сликар во црквата Св. Лука во Антверпен. Од 1621 до 1627 работел низ европските културни центри како Лондон, Џенова, Рим, Фиренца, Марсеј и Париз. Од 1627 до 1632 престојувал во Антверпен, а потоа до крајот на животот (1641) во Лондон каде станал дворски сликар на кралот Чарлс I, големиот колекционер на уметнички дела. Со тек на време станал најпознат портретист на англиското високо општество. За сликање на приватни лица земал тогаш големи парични суми — од 40 до 60 фунти и можел да се посвети на одамна сонуваниот добар живот како голем господин. Кога во 1635 го посетил Антверпен, триумфално бил дочекан од месното население.
Грбавечки различник
Грбавечки различник (науч. Centaurea grbavacensis) — ендемит во флората на Македонија од семејството сложеноцветни растенија. Се развива на варовничка геолошка подлога и се наоѓа во околината на Кавадарци — с. Грбавец, Козјак, Плетвар, Сивец, Барбарас, Мариово, клисура на р. Треска (Порече) и др. Се наоѓа на светската црвена список на загрозени растенија (IUCN 1997 Red List of Threatened Plants). Грбавечкиот различник се наоѓа на македонска поштенска марка од 2008 година.
Ануитет
Ануитет е годишна отплата на долг заедно со каматата. Основно одбележје му е дека се плаќа годишно или полугодишно, а вкупниот износ на ануитетот се менува во однос на камата и делот за кој се смалува вкупно добиениот заем. Во првата година или првиот ануитет најголемиот дел е на каматата, затоа што каматата е најголем дел од остатокот од заемот, а износот за кој се намалува преостанатот дел од заемот е најмал. Со текот на времето тој однос се менува што доведува кон побргу исплаќање на долгот.
Филип Миркуловски
Филип Миркуловски (роден на ) e македонски ракометар.
Животопис
На 24 јуни 2012 година, Миркуловски се оженил со Благица Наумовска, со која бил во десетгодишна врска.
Кариера
Миркуловски започнал да тренира на 13 годишна возраст. Потекнува од школата на РК „Македонија“, клуб во кој се задржал седум години. Во РК „Металург“ заминал во сезоната 2003/2004. По завршувањето на Светското ракометно првенство во Катар, во февруари 2015 година, Миркуловски соопштил дека го напушта РК „Металург“ и дека се сели во РК „Хановер“. Причината за напуштањето на клубот биле големите финансиски проблеми, кои резултирале со долготрајно доцнење во исплатата на платите на ракометарите. Во 25. коло на германската лига, Миркуловски покажал одлична игра во мечот против „Магдебург“, постигнувајќи шест голови, а имал и по две асистенции и украдени топки. Во март 2015 година, Миркуловски потпишал двегодишен договор со германскиот клуб „Вецлар“, со важност до 2017 година, каде го заменил легендарниот хрватски ракометар Ивано Балиќ.
Во знак на почит кон игрите на Миркуловски, раководството на РК „Металург“ одлучило привремено да биде повлечен дресот со број 13, кој во претходните 12 години го носел Миркуловски.
Миркуловски бил член на Македонската ракометна репрезентација, со која настапил на Европските првенства во 2012, 2014и 2016 ак ко и на светските првенства во 2013 и 2015 година.
Којково
Којково — село во североисточниот дел на Македонија, во Општина Кратово, во околината на градот Кратово.
Географија и местоположба
До селото се стигнува преку земјен пат, кој се двои од регионалниот пат 2232.
Историја
Селото се споменува во османлиските даночни регистри на немуслиманското население од вилаетот Кратово во 1618-1619 година под името Којкова со 7 домаќинства.
Селото е запишано и во списокот на селата со немуслимански домаќинства во истиот вилает и во 1637 година со 6 домаќинства.
Стопанство
Атарот на селото зафаќа простор од 11,8 км2, при што преовладуваат шумите со површина од 709 хектари, на пасиштата отпаѓаат 226 хектари, а на обработливите површини 208 хектари.
Селото, во основа, може да се каже дека има полјоделско-шумарска функција.
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година Којково има 160 жители, сите Македонци христијани. Според егзархискиот секретар Димитар Мишев, („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Којково имало 124 Македонци, под врховенството на Бугарската егзархија.
Којково е мало село, коешто во 1961 година имало 202 жители, додека во 1994 година 62 жители, македонско население.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 9 жители, сите Македонци.
Самоуправа и политика
Кон крајот на век, Којково било село во Кратовската каза на Отоманското Царство.
Селото се наоѓа во Општина Кратово, која била една од ретките општини во Македонија, која не била воопшто менувана во поглед на нејзините граници со новата територијална поделба на Македонија во 2004 година.
Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Кратово. Селото припаѓало на општината Кратово и во периодот 1955-1965 година.
Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Кратовска градска општина, во која покрај градот Кратово, се наоѓале и селата Близанци, Горно Кратово, Емирица, Железница, Живалево, Кавран, Кнежево, Којково, Куново, Мушково, Нежилово, Приковци, Туралево, Филиповци и Шлегово. Во периодот 1950-1952, селото се наоѓало во некогашната општина Мушково, во која влегувале селата Емирица, Каврак, Кнежево, Којково, Куново и Мушково.
Избирачко место
Во селото се наоѓа избирачкото место бр. 0929 според Државната изборна комисија, сместено во простории на Петрева воденица.
На локалните избори во 2021 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 10 гласачи.
Еднострана декларација за независност на Родезија
Еднострана декларација за независност на Родезија — изјава усвоена од Кабинетот на Родезија на 11 ноември 1965 година во која се прогласува дека Јужна Родезија односно Родезија, британска територија во јужна Африка, самоуправна од 1923 година, сега се смета за независна суверена држава. Декларацијата била кулминација на долготраен спор меѓу британската и родезиската влада околу условите под кои Родезија може да стане целосно независна. Изјавата е прво еднострано отцепување од Обединетото Кралство на една од нејзините колонии по декларацијата за независност на Соединетите Американски Држави во 1776 година. Обединетото Кралство, Комонвелтот и Обединетите нации го сметале едностраното прогласување независност на Родезија за незаконско. Како резултат на тоа биле воведени економски санкции за колонијата. Родезија продолжила да постои како непризнаена држава во речиси целосна меѓународна изолација, помогната само од Јужна Африка и (до 1974 година) Португалија.
Родезиската влада, која била составена претежно од припадници на белото малцинство во земјата, кое броело околу 5%, била огорчена затоа што среде политиката на деколонизација на британската колонијална влада наречена Ветрови на промени, помалку развиените африкански колонии на север без споредливо искуство на самоуправување побрзо напредувале до независност во текот на раните 1960-ти, додека на Родезија ѝ бил ускратен суверенитетот според новонагласениот принцип „нема независност пред владеење на мнозинството“ (no independence before majority rule, NIBMAR), според кој Обединетото Кралство барало спроведување на мнозинско владеење во една колонија, наместо владеење на белото колонијално малцинство, пред империјата да даде независност на колонијата. Повеќето бели Родезијци сметале дека им се должи независноста по четири децении самоуправа, и дека британската влада врши предавство со одложувањето.
NGC 202
NGC 202 — леќеста галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 202 се споменува и како UGC 421, MCG 0-2-113, CGCG 383-62.
Откривање
Објектот е откриен на 17 ноември 1876 година од страна на Едуар Жан Мари Стефан, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 31,5 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 202 е од видот S0-a. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,3 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. NGC 202 има привидни димензии од 0,9' х 0,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 39 м 39,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 3° 32' 8". Положбениот агол на објектот е во износ од 153°.
Други поделби
Проучување на NGC 202 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 2394. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 216; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 13. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 591.
Биоразновидност на Албанија
Албанија се одликува со значително богатство на копнени и морски екосистеми и живеалишта со контрастни цветни и фаунски видови, дефинирани на површина од 28.748 квадратни километри. Поголемиот дел од земјата е претежно со средоземен карактер, опфаќајќи го центарот и југот на земјата, додека алпскиот афинитет е повидлив на североисток.
Покрај разновидноста на топографијата и климата, непосредната близина на Албанија до Средоземното Море и значајната местоположба во рамките на европскиот континент создале поволни услови за појава на огромна низа флора и фауна со неизмерен квалитет, што, сепак, довело до тоа да земјата биде призната како важно жариште на биоразновидноста на континентот. Бројот на глобално загрозени видови на животински свет во Албанија е голем со интегрален дел од повеќе од 181 видови, и земјата е рангирана на седмото место во Средоземниот слив.
Албанија е претежно планинска и ридска со брза промена на пределот од морска во алпска. Само една третина се состои од низини кои се протегаат низ западниот дел на земјата свртени кон Средоземното Море со должина на крајбрежјето од околу 476 километри Како резултат на тоа, планинските венци ја преминуваат должината на земјата од север кон југ, со Албанските Алпи на север, Шар Планина на североисток, Централниот планински масив во центарот, Кораб на исток, Пинд на југоисток и Каналните Планини на југозапад кои се протегаат заедно со Албанската ривиера.
Хидрографската мрежа на Албанија е составена од езера, реки, мочуришта, мориња и подземни води. Постојат околу 250 езера од различно потекло, вклучувајќи тектонски, глацијални и флувијални езера. Меѓу најважните е езерото Скадар, најголемото езеро во Јужна Европа, проследено со Охридското, кое се смета за едно од најстарите езера во светот. Реките имаат значаен ефект и врз крајбрежната биоразновидност на месното население (или живиот свет). Во земјата има 152 реки, од кои најзабележителни се Дрим, Војуша, Шкумба, Матија и Осум. На бреговите долж Средоземното Море се наоѓаат разни лагуни, вклучувајќи ги Караваста и Нарта. Заштитените области припаѓаат на најважните инструменти за зачувување на природата. 799 видови заштитени подрачја се прогласени во Албанија, со површина од 5,216,96 квадратни километри. Меѓу нив, 14 национални паркови, 1 морски парк, 4 Рамсарски места, 3 места на светско наследство, 45 важни области со растенија, 16 важни области со птици и 786 заштитени области од различни категории.