cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Театар „Бошко Буха” Белград
Сцена за деца
Од почетокот на работата на Театарот до денес, преку работата на режисерите Гита Предиќ Нушиќ, Ѓурѓинка Марковиќ и Михаило Фаркиќ, воспоставена е основната репертоарска насока, која продолжува во последно време под раководство на Љубивоје Ршумовиќ, Ненад Ненадовиќ ., Милорад Мандиќ Манда (Београд, 3ти мај 1961г. — Београд, 15ти јуни 2016г.) и Бошко Ѓорѓевиќ и денес првото здружение на театарот Бошко Буха - бајка. Адаптациите на бајките и класиците за деца се основниот репертоар на овој театар. Нивните сценски адаптации се движат од класиците ( Малата сирена, Петар Пан, Василиса Убавата, Затвореникот на царот ) до тематски, содржински и естетски модернизирани ( Пипи Долгиот Чорап, Мајсторот за мува). Театарот во последно време прикажува и наслови кои се помалку се потпираат на класичниот драмски текст ( Чудо, Игра, Син зајак ). . . главно поставени во копродукции со професионални трупи и театри за деца и млади од странство ( Данска, Турција, Франција ). . . ).
Вечерна сцена
Вечерната сцена на Буха им се обраќа пред сè на средношколците и адолесцентите, кои како целна група се прилично запоставени во театарскиот живот на Белград. По сезоната на Шекспир и ренесансната комедија ( Скроти Горопад, слуга на двајца господари ), Вечерната сцена сега прикажува современи проблематични дела кои се занимаваат со горливи општествени и генерациски прашања, прилагодени на помладата генерација - Инстант сексуално образование, игра во мракот, Ветливо момче „ Внимавај “. . . Исто така, една од репертоарските тенденции е и современата комедија ( Зад сцената, Својта, госпоѓа министерка ), чија намера е да ја врати публиката во театарот со голем ансамбл претстави.
ТИБА фестивал
Театарот Бошко Буха е и организатор на фестивалот ТИБА (Театарска меѓународна белградска авантура), најголемиот меѓународен театарски фестивал за деца и млади. Благодарение на овој фестивал низ белградските театри поминаа трупи од цела Европа и светот. Покрај можноста за увид во нивната работа, фестивалот започнува иницијативи за копродукции и меѓународна соработка, а посебни активности вклучуваат работилници и предавања посветени на училишните педагози чија цел е воспоставување поблиска соработка меѓу училиштата и театрите како двете нај важни институции кај младите генерации.
Ансамбл и соработници
Ансамблот на театарот „Бошко Буха“ отсекогаш го сочинувале најреномираните драмски уметници кои значаен дел од својата кариера фокусирале на работата за деца и млади. Ансамблот на театарот „Бошко Буха“ денес вработува дваесет и еден глумец ( Александар Радојиќиќ, Александра Симиќ, Андрија Милошевиќ, Андријана Оливериќ, Боба Латиновиќ, Бојана Ординачев, Борка Томовиќ, Горандањиќ, Бранислав Планислав, Драга Чириќ, Драгољуб Денда, Ивала Локнер, Јелена Тркуља, Катарина Марковиќ, Немања Оливериќ, Ненад Ненадовиќ и Урош Јовчиќ ), а првите глумечки чекори во овој театар ги направија Предраг Мики Манојловиќ, Олда Арнериќ, Неда Божиќ, Горан Шушљик и други. Соработуваме и со најзначајните режисери ( Мирослав Беловиќ, Миња Дедиќ, Дејан Мијач, Милан Караџиќ, Јагош Марковиќ, Југ Радивојевиќ, Никита Миливојевиќ . . . ) и писатели ( Милован Витезовиќ, Миодраг Станисављевиќ, Љубивоје Ршумовиќ, Стеван Копривица . . . ) од сите генерации. Наши постојани соработници се и сценографите како Герослав Зариќ и Александар Дениќ, костимографите Анџелина Атлагиќ, Зора Мојсиловиќ, Јелена Стокуќа и композиторите Александар Локнер и Момчило Бајагиќ, Корнелије Ковач, Зоран Симјановиќ и други.
Театарска продукција
Театарска продукција е секое дело на театарот, како што е изведена претстава, мјузикл, комедија или драма произведена од напишана книга или сценарио. Театарските продукции се прошируваат и на други ознаки за изведба како што се драмскиот и недраматичен театар, како и Танцовиот театар. Овие дела се заштитени со обично право или статутарно авторски права, освен ако се во јавна сопственост.
Овие продукции генерално прикажуваат глумци, костими и сценографии. Историјата на театарската продукција датира од Стара Грција.
Во целосни театарски продукции има голем број луѓе кои работат на многу видови претстави. Продуцентот добива финансии, вработува персонал и надгледува сè од почетокот до крајот на секоја емисија. Театарскиот персонал е разделен по оддел, што варира од театар до театар и продукција до продукција во зависност од потребите.
Продукцијата може да вработува и персонал на предниот дел и на задниот дел од театарот. Покрај изведувачи, сценски раце, сценски менаџери, техничари за осветлување и звук, многу театри ќе ангажираат воспитувачи, работници за концесии, чувари и обезбедување за монтирање на театарска продукција.
Дреновца
Дреновца — село во Петричко, Пиринска Македонија, денес во општината Петрич на Благоевградската област, југозападна Бугарија.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа на 13 километри западно од градот Петрич, во планински регион. Селото се наоѓа на надморска висина од 398 метри.
Османлиско Царство
Селото се споменува во османлиски дефтер од 1570 година со името Дреновци. Во истата година, во селото живееле 4 муслимански семејства и 17 христијански семејства.
Во текот на 19 век, селото било чисто македонско. Во „Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. Дреновца (Drenovtza) е село со 20 семејства и 55 Македонци.
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 година селото имало 200 жители, сите Македонци.
Бугарија
По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Бугарија.
Љумница
Љумница (Лумница или Љубница; Σκρα, Скра; до 1927 година Λούμνιτσα, Лумница) — село во областа Бојмија, Гевгелиско, а денес во општината Пајонија на Кукушкиот округ во Егејска Македонија, Грција.
Географија и местоположба
Селото Љумница се наоѓа на 12 километри југозападно од Гевгелија, сместено на надморска височина од 560 метри, во северозападните истурени ридови на планината Пајак. Тоа претставувало самостојна општина во Гуменџиската околија со вкупна површина на општинскиот атар од. Недалеку од селото тече истоимената река Љубница (или Љумница) која завршува како притока на Конска Река кај градот Гевгелија.
Историја
Од своето основање па сè до денес селото Љумница е населено исклучително со влашко население од групата позната како Пајакашки Власи. Како такво К’нчов го споменува со 2600, егзархиската статистика го бележи со 2630 жители, додека Милоевиќ го регистрира со 200 влашки куќи. Како погранично село Љумница, настрадала во Првата светска војна кога во 1916 година од бугарските воени власти населението било принудно интернирано во внатрешноста на Бугарија, главно во Стара и Нова Загора. По војната се вратил само дел од жителите коишто го обновиле селото. Под влијание на романската пропаганда и поради тешките услови за живеење во 1925 година се иселиле 90 семејства кои според Младенов биле сместени во добруџанските села Сребрино, Аснаќој, Кадиќој, Кочина и Валјушница.
Љумница исто така многу настрадала и во Втората светска војна и за време на Граѓанската војна, кога покрај големиот број дадени жртви повеќе семејства биле принудени да го напуштат селото и да се иселат во Македонија при што пребегнатите жители главно се сместени во Скопје и во Велес.
Бугарските фашистички окупатори стрелале пет лица поради учество во НОБ од селото на 18 јануари 1944 година во селото Моин, каде што денес е подигнат споменик во нивна чест.
Стопанство
Бидејќи е планинско селото е многу пасивно. Покрај сточарството, селаните се занимаваат и со земјоделство, при што главни производи се компири, костење и малку пченица. Поради скудноста на земјиштето, уште од порано постои традицијата помладите да одат во внатрешноста на земјата на печалба за да можат да ги прехранат своите семејства.
Иселеништво
Под влијание на романската пропаганда и поради тешките услови за живеење во 1925 година се иселиле 90 семејства (во нив се вклучени и семејствата кои подоцна се вратиле во селото) кои биле сместени во областа Добруџа. За време на Граѓанската војна, повеќе семејства биле принудени да го напуштат селото и да се иселат во Македонија при што пребегнатите жители главно се сместени во Скопје и во Велес. Поголемиот дел од иселените се сместени во Солун и Бојмица.
Општествени установи
Во селото е сместена жандармериска станица и погранична воена чета.
Нагоја
Нагоја (јапонски:名古屋) — најголемиот град во регионот на Чубу во Јапонија. Тоа е третиот по големина град на Јапонија и четвртата најнаселена урбана област. Таа се наоѓа на брегот на Тихиот Океан на централниот дел на најголемиот јапонски остров Хоншу. Таа е главен град на префектурата Аичи и е една од главните пристаништа во Јапонија заедно со оние на Токио, Осака, Кобе, Јокохама, Чиба и Китакјушу. Исто така, Нагоја е центар на третиот по големина метрополитен регион во Јапонија, познат како Метрополитенска област Чуки. Почнувајќи од 2015 година, во градот живееле 2,28 милиони луѓе, дел од 9,10 милиони луѓе од областа на Митрополитот Чуки.
Ден на Густав Адолф
Ден на Густавус Адолф се слави во Шведска, Финска и Естонија на 6 ноември во спомен на шведскиот крал Густавус Адолф. Одбележувањето на денот станало популарно по 200-та годишнината од смртта на кралот во 1632 година. Тоа е општ ден на веење на знамето во Шведска и Финска. Денес тоа главно е поврзано со конзумирањето на печивата Густав Адолф.
Датум
Според Грегоријанскиот календар, кралот умрел на 16 ноември, но Јулијанскиот календар („стар стил“) сè уште се користел во протестантска Шведска во тоа време и тој датум - 6 ноември - сè уште се користи.
Историја
Денот на Густавус Адолф се слави во Шведска, Финска и Естонија на 6 ноември во спомен на шведскиот крал Густавус Адолф, кој беше убиен на тој датум (стар стил) во 1632 година во битката кај Лицен во Триесетгодишната војна. Nationalencyklopedin, Gustav Adolfsdagen. Nationalencyklopedin, Gustav II Adolf. Денот е именуван по кралот и е општ ден на веење на знамето во Шведска
Денот се слави од почетокот на 19 век и стана особено популарен по прославата на 200-годишнината во 1832 година, од смртта на кралот. Денот порано се славеше со факели и патриотски говори. Денес преостанува главно конзумирањето на пецивото Густав Адолфна овој ден, со чоколаден или марципан релјеф на тој крал на врвот. Во Шведска, денот е особено забележан во Гетеборг, кој бил основан од кралот, но исто така и во градовите со стари образовни традиции, како што е Упсала, каде што донирал значителни средства на универзитетот и во градовите каде што традиционално била сместена војската.
Денот се слави во Финска од 1908 година од шведските говорници како Шведски ден, Ден на финскиот шведско наследство. Во Естонија, која како и Финска била дел од Шведска за време на владеењето на Густавус Адолф, денот е познат како Густав Адолфи пее. Во сите три земји, 6 ноември е именден за Густав Адолф, име Густав II Адолф "во Шведска, или Kustaa Aadolf,(името на Фински).
„Патот на шести ноември“, дел од стариот автопат Гота во стокхолмската населба Алвсјо, е именуван за овој ден. Според комитетот за именување на улиците од 1924 година, патот бил влезната точка во Стокхолм за погребната поворка на кралот.
Ивон Фарел
Ивон Фарел (Yvonne Farrell; р. 1951) — ирски архитект и академик. Таа е соосновач на Grafton Architects, која ја освоила наградата Светска зграда на годината (World Building of the Year) во 2008 година за нивната зграда на универзитетот Bocconi (Bocconi University) во Милано. Оваа практика ја освоила инаугуративната меѓународна награда RIBA International Prize in 2016 за нивната зграда на Universidad de Ingeniería y Tecnología building во Лима, Перу, и била наградена со Кралски златен медал (Royal Gold Medal) во 2020 година. Кралскиот златен медал (англ. Royal Gold Medal) е награда за архитектура што секоја година ја доделува Кралскиот институт на британските архитекти во име на британскиот монарх за значајни придонеси во архитектурата на меѓународната сцена. Фарел во 2017 година била назначена, заедно со Shelley McNamara, како curator на 16th Venice Biennale of Architecture in 2018. Таа ја освоила Прицкерова награда за архитектура во 2020 година, исто така со McNamara.
Кариера
Фарел студирала архитектура на Универзитетскиот колеџ во Даблин (University College Dublin), дипломирајќи во 1974 година. Во 1977 година, заедно со Shelley McNamara, таа основала Grafton Architects во Даблин. Таа е основач на Group 91, која стоела зад ревитализацијата на областа Temple Bar во Даблин во 90-тите години на минатиот век.
Grafton Architects ја претставувала Ирска на Venice Biennale во Венеција во 2002 година и била exhibited во 2008 година. Проектот на Bocconi University во Милано, со кој била освоена наградата Светска зграда на годината во 2008 година (World Building of the Year Award), бил широко признат и exhibited. Во 2009 година, зградата на Одделот за финансии во центарот на градот Даблин (Department of Finance building in Dublin's city centre) ја освоил наградата Civic Trust Award, како и специјалната награда за Architectural Association of Ireland Special Award.
Фарел предавала на Универзитетскит колеџ во Даблик од 1976 година и била гостувачки професор на Академијата за архитектура Мендризио, Швајцарија, од 2008 година. Таа ја држела катедрата „Кензо Танге“ на Факултетот за дизајн на Харвард во 2010 година (Harvard Graduate School of Design) и во моментов предава во Лозана на Сојузната политехничка школа во Лозана. Таа предавала широко во европските и американските архитектонски училишта, вклучувајќи ги и Осло, Стокхолм, Берлаж, Јејл, Бафало, Сент Луис, Канзас Сити и Тампа.
NGC 4309
NGC 4309 — спирална галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4309 се споменува и како UGC 7435, MCG 1-32-25, CGCG 42-51, IRAS 12196+0725, VCC 534, NPM1G +07.0289.
Откривање
Објектот е откриен на 1883 година од страна на Кристијан Петерс, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 13,5 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4309 е од видот SB0-a. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,8 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. NGC 4309 има привидни димензии од 1,8' х 1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 85°.
IC 411
IC 411 — галаксија во соѕвездието Стрела, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 411 се споменува и како ESO 339-23, MCG -6-44-8.
Откривање
Објектот е откриен на 6 јули 1897 година од страна на Луис Свифт.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 411 е од видот E2. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,8 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. IC 411 има привидни димензии од 2,4' х 2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 0 м 50,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -38° 34' 30". Положбениот агол на објектот е во износ од 127°.
Други поделби
Проучување на IC 411 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 63976.
Користена литература
Parts I-V. Moscow: Moscow State University, 1962-74. (9,679)
Шенберг (Лауенбург)
Шенберг (Schönberg) — општина во округот Војводство Лауенбург, во Шлезвиг-Холштајн, Германија.
Методи Поповски
Методи Поповски - Мајка (4 мај 1909 - 2 јануари 1987) — командант од Народноослободителната војска на Македонија (НОАВМ). Во 1941 година се приклучил на НОД и НОБ, поради што е уапсен и интерниран (1942-1943). По враќането заминал во партизани и станал заменик командант на чета, командант на Прилепскиот баталјон „Мирче Ацев“, а потоа и командант на Петта македонска народно-ослободителна бригада (август-октомври 1944), како и командант на Кумановската дивизија на НОВЈ. Делегат на Првото заседание на АСНОМ. По ослободувањето бил офицер во ЈНА и началник на Народната милиција на НРМ.
Стадион Никола Мантов
Стадионот Никола Мантов е фудбалски стадион во Кочани со сместивост од околу 4.000 гледачи. На него играат екипите на ФК “Осогово“ и ФК “Кочани“.
Општи податоци
Стадионот е сместен во јужниот дел на Кочани, има две иградени трибини: источна со 2.750 места за седење (во употреба од 1980 г.) и западна со околу 1.250 места за седење. Од 1994 година, околу една третина од западната трибина е покриена.
Во подтрибинскиот простор на источната трибина е сместен ресторан со сместивост од 340 места, во чиј состав работи и мотел со 22 двокреветни соби. Во склоп на западната трибина се клупски простории, соблекувални, бањи, канцеларии, сала за состаноци, прес сала, сала за стрелиште и други помошни простории. Во продолжение на главниот терен за игра, на јужната страна, се протега и помошен терен за тренинзи.
Изградба и проширување
Стадионот бил отворен во 1952 година, односно за сезоната 1952/53. Тогаш била изградена старата западна трибина со сместивост од 800 седишта. Во 1962 година, фудбалскиот терен добил свој дренажен систем. Поради застареност на западната трибина, во 1980 година била изградена источната трибина со околу 2.750 места за седење. Во 1994 година, била изградена сосема нова западна трибина со околу 1,250 места.
Име на стадионот
Во 1973 година, ФК Осогово играл во тогашната Македонска републичка лига (трето ниво на натпреварување во поранешна Југославија). Таа сезона, во рамките на 34-то коло, на 1 јули 1973 година, “осоговци“ биле домаќини на средбата со ФК “ФАС 11 Октомври“ од Скопје. Во 10-та минута од првото полувреме, при резултат 1:0 за домаќините, како последица од срцев удар, на теренот како покосен паднал 23-годишниот фудбалер на “Осогово“, Никола Мантов - Мендиз. Младиот играч, студент на втора година на Машинскиот факултет во Битола, веднаш бил префрлен во болницата во Кочани, но лекарите можеле само да ја констатираат смртта. Главниот судија Ратко Ѓорѓиоски од Прилеп веднаш го прекинал натпреварот, а присутните 2.000 гледачи по соопштувањето на жалната вест, со насолзени очи го напуштиле стадионот.
IC 410
IC 410 — галаксија во соѕвездието Паун, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Стадион Никола Мантов
Име на стадионот
Во својата кратка фудбалска кариера Мантов одиграл 59 првенствени и уште толку куп натпревари, играјќи на позициите лев бек и лево крило. Постигнал повеќе голови, а за целиот период на активно играње фудбал добил само еден жолт картон.
IC 410
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 410 се споменува и како ESO 73-22, IRAS 20011-7149.
Стадион Никола Мантов
Име на стадионот
Во знак на сеќавање на овој играч, стадионот го добил неговото име и тоа бил единствениот стадион во Македонија кој воопшто носи име на еден фудбалер, сè до промената на името Градскиот стадион Велес во Стадион Зоран Паунов во јуни 2019 година.
IC 410
Откривање
Објектот е откриен на 21 септември 1900 година од страна на Делајл Стјуарт.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 410 е од видот Sb. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,5 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,3 mag, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. IC 410 има привидни димензии од 1,4' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 6 м 42,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -71° 40' 52". Положбениот агол на објектот е во износ од 19°.
Други поделби
Проучување на IC 410 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 64108.
Надворешни врски
IC 410
Список на државни водачи во 515 година
Ова е список на државни водачи во 15 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Стивен Беиташур
Стивен Беиташур (роден 31 јули 1987) — ирански фудбалер, играч од одбраната на ФК Торонто и на Иранската репрезентација.
Технички одлики
Примарно игра на позицијата десен бек, но во текот на неговата кариера бил користен на неколку различни позиции во одбраната и во средниот ред.
Репрезентација
Роден во САД од иранскиот родители, тој бил повикана од страна во американската репрезентација за пријателскиот натпревар против Мексико на 15 август 2012 година, но останал на клупата.
На 5 октомври 2013 година, добил повик во иранската репрезентација, иако првично не било разјаснето дали тој се согласил да настапува за оваа земја. Два дена подоцна, тој го прифатил повикот за натпреварот против Тајланд на 15 октомври, и дебитирал влегувајќи од клупата на местото на Хосеин Махини во 76-тата минута.
Надворешни врски
Стивен Беиташур на soccerway
Гламоч
Гламоч — мало гратче и седиште на истоимена општина во Херцегбосански кантон, во Федерација Босна и Херцеговина во Босна и Херцеговина. Гратчето се наоѓа на подножјето на Старетина и Велика Голија. Во рамките на општината има уште и околу 50 села.
Име
Првото име на гратчето било Делмоч, потоа се сменило во Дламоч за на крај да се именува како Гламоч. За време на Отоманското Царство градот се викал Белград (Biograd), Белградчик (Belgradčik) или Биоградаз (Biogradaz).
Гангрена
Гангрената е сериозна болест која може да биде опасна по живот. Таа настанува кога ќе изумре значитилен дел од ткивото на телото (некроза). Ова може да се случи по некоја повреда или инфекција, или ако лицето боледува од некој хроничен здравствен проблем кој влијае врз циркулацијата на крвта. Најглавниот причинител на гангрената е намалениот доток на крвта до одредени делови од телото на кои таа подоцна се појавува, што на крајот доведува до изумирање на клетките. Дијабетесот и долгорочното пушење го зголемуваат ризикот за појавување на гангрената.
Постојат различни видови на гангрена со различни симптоми како што се сува гангрена, влажна гангрена, гасна гангрена, внатрешна гангрена и некроцитозен фасцитис. Лекувањето може да опфати отстранување на мртвото ткиво (или кај потешките случаи, ампутација) на заразените делови од телото, антибиотици, васкуларна операција, терапија со црви или терапија со хипербарски кислород.
Сува гангрена
Сувата гангрена се појавува на крајниот дел на екстремитетот како резултат на исхемија. Често може да се појави и кај прстите на нозете и стапалата кај постари пациенти како последица на атериосклероза. Сувата гангрена главно настанува поради затнување на артериите. Настанува ограничено гниење, а бактеријата не преживува. Сувата гангрена се шири полека сè додека не стигне до местото каде што протокот на крвта може да го одржи ткивото. Заразениот дел е сув, смален, со темноцрвено-црна боја и наликува на балсамирано месо. Темната боја настанува поради ослободување на хемоглобин од хемолизираните црвени крвни зрнца на кои делува сулфурводород (H2S) кој го произведува бактеријата со што се создава железо сулфид кое останува во ткивото. Во вакви случаи обично настанува целосно одделување, а може да настане и автоампутација односно можно отпаѓање на гангренозното ткиво.
Сувата гангрена всушност претставува вид коагулативна некроза. Доколку протокот на крвта е прекинат од друга причина, а не од бактериска инфекција, настанува сува гангрена. Луѓето кај кои периферниот проток на крвта е нарушен, на пример дијабетичарите, се повеќе склони кон развивање на сува гангрена.
Раните знаци на сува гангрена се тапа болка, заразеното место е студено и бледо. Доколку рано се открие, процесот понекогаш може да се поврати со васкуларна хирургија. Сепак, доколку настане некроза, заразеното ткиво мора да се отстрани како кај влажната гангрена.
Влажна гангрена
Влажната гангрена настанува кај природно влажно ткиво и органи како што се устата, цревата, белите дробови, грлото на матката и вулвата. Како влажна гангрена се сметаат и декубитусите кои се појавуваат кај сакрумот, задникот и петиците иако овие делови не се влажни. Проследена е со бројни бактерии и има слаба можност за лечење (во споредба со сувата гангрена) поради сепсата. Кај влажната гангрена, ткивото е инфицирано од сапрогенски микроорганизми (на пример, Clostridium perfringens или Bacillus fusiformis) кои предизвикуваат отекување на ткивото и шират смрдливи бактерии. Влажната гангрена обично бргу се развива поради блокада на протокот на крвта (главно) во вените и/или артериите. Заразеното ткиво е исполнето со застоена крв која го поттикнува брзото развивање на бактериите. Тие создаваат отрови кои се апсорбираат и предизвикуваат сепса и, на крајот, смрт. Заразеното место е отечено, меко, гнило, скапано и со темна боја. Темната боја кај влажната гангрена настанува поради истата причина како и кај сувата гангрена.
Гасна гангрена
Гасната гангрена е бактериска инфекција која создава гас внатре во ткивото. Ваквата гангрена е смртоносна и обично е предизвикана од бактеријата Clostridium perfringens. Инфекцијата бргу се шири додека гасовите кои ги создава бактеријата се шират и навлегуваат во здравото околно ткиво. Поради ваквата нејзина одлика, гасната гангрена треба итно медицински да се третира. Гасната гангрена е предизвикана од вид на клостридијални бактерии кои создаваат егзотоксин. Тие обично се наоѓаат во почвата и други анаероби (на пример бактероиди и анаеробични стрептококи). Овие бактерии од животната средина можат да навлезат во мускулот преку рана и со тоа да се размножат во некрозното ткиво и да лачат силни отрови. Овие отрови го уништуваат околното ткиво и истовремено создаваат гас. Во еден клинички случај беше забележано соединение на гас составено од 5,9% водород, 3,4% јаглерод диоксид, 74,5% азот и 16,1% кислород.
Гасната гангрена може да предизвика некроза, испуштање на гас и сепса. Често се случува бргу да доведе до труење на крвта и шок.
Историја
Во 1028 година, кога антибиотиците сè уште не биле откриени, се користеле ларви од муви за лечење на хронични рани, чирови или се спречувало ширењето на некрозата. Некои видови ларви јаделе само мртво месо со што живото ткиво останувало незаразено. Со откривањето на антибиотиците, ацетонитрилот и ензимите, ваквото лечење веќе не се практикувало. Сепак, терапијата со ларви неодамна пак почна да се употребува и да дава одлични резултати кај случаи на хронична некроза на ткивото.
Потекло на поимот
Етимологијата на зборот гангрена потекнува од латинскот збор gangraena и од грчкиот gangraina (γάγγραινα), што значи „гниење на ткивото“ .И покрај тоа што заразената област станува црна и/или зелена или жолтеникаво кафеава, гангрената нема никаква етимолошка поврзаност со зборот зелено. Случајност е тоа што во низинскиот дел на Шкотска, зборовите „gang green“ (станувајќи зелено) се користат како синоним за гангрена бидејќи слично се изговараат и ги опишуваат истите симпотми како кај гангрената.
Мајкл Аргајл
Мајкл Аргајл (анг. Michael Argyle) (11 август, 1925 – 6 септември, 2002) бил еден од најпознатитe англиски социјални психолози на дваесеттиот век. Најголем дел од својот работен век го поминал на универзитетот во Оксфорд кадешто проучувал теми од различни области. Во својата работа особено ги претпочитал експерименталните методи во социјалната психологија, посветувајќи им малку време на алтернативните приоди како што е дискурзивната анализа.
Живот
Мајкл Аргајл е роден на 11 август, 1925 година, во Нотингем. Започнал да студира математика, па служел во Втората светска војна по што продолжил со студиите и дипломирал експериментална психологија на универзитетот во Кембриџ во 1950 година. Две години подоцна, станал првиот предавач по социјална психологија на универзитетот во Оксфорд и на таа позиција останал долги години.
Починал на 6 септември, 2002 г. на 77 годишна возраст како последица на повредите кои ги здобил при пливање од коишто не успеал да закрепне.
Работа
Аргајл дал придонес во развојот на многу психолошки дисциплини како што се:
Литература
Robinson, P. (2003). In Memoriam: Michael Argyle. Social Psychological Review, 5 (1) 3-7.
NGC 4310
NGC 4310 — спирална галаксија во соѕвездието Береникина Коса, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4310 се споменува и како NGC 4338, UGC 7440, MCG 5-29-74, CGCG 158-92, IRAS 12199+2929.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4310 е од видот SB0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,2 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 4310 има привидни димензии од 2' х 1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 161°.
Други поделби
Проучување на NGC 4310 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 40086. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 108; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1991. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 64.
Гафур Џабир Ахмети
Гафур Џабир Ахмети (албански: Gafur Xhabir Ahmeti) (Пршовце, тетовско, е македонски  писател, публицист и преведувач од албанско етничко потекло.
Животопис
Ахмети е роден на 29 октомври 1945 година во тетовското село Пршовце. Основно образование завршил во родното место, учителска школа во Тетово, а потоа дипломирал на Групата за албански јазик и книжевност на Филолошкиот факултет во Скопје. Работел како новинар во весникот Флака е велазеримит, а потоа како дописник на Рилиндја во Приштина. Вработен е во Министерството за надворешни работи на Македонија. Пишува проза, романи и драми. Преведува од албански на македонски и обратно.
Сончево време
Сончево време — претпоставка на минување на времето врз основа на позицијата на Сонцето на небото. Основна единица на сончево време е денот. Два типа на сончево време се очигледни (sundial time) и средно сончево време (часовник).
Вовед
Постави висока шипка вертикално на земјата; во одреден период на секој сончев ден во сенката ќе покаже точно север или југ (или ќе исчезне, ако Сонцето се наоѓа директно над главата). Тој момент очигледно е локално пладне: 12:00 часот по месно време. За 24 часа подоцна сенката повторно ќе покажува север/југ, Сонцето со лак од 360 степени ја покрива оската на Земјата). Кога Сонцето ќе покрие точно 15 степени (1/24 од круг, двата агли се мерат во рамнина нормална на оската на Земјата), месно време е точно 13:00; по повеќе од 15 степени ќе биде точно 14:00.
Проблемот е во тоа што во септември на Сонцето му е потребно помалку време (мерено со прецизен часовник) да се направи очигледна револуција отколку тоа да што го прави во декември; 24 "часа" сончево време може да биде 21 секунда помалку или 29 секунди повеќе од 24 часа на часовникот. Како што е објаснето во статијата равенка за време тоа се должи на ексцентрицитетот на Земјината орбита (т.е. орбитата нема совршено кружна фора, што значи дека оддалеченоста на Земјата од Сонцето варира во текот на годината), како и фактот дека оската на Земјата не е нормална на рамнината на орбитата (т.н. поставеност на еклиптиката).
Ефектот на ова е дека часовникот работи на константна стапка – на пример, по завршување на ист број на „нишања“ на нишалото во секој час – не може правилно да се следи Сонцето; наместо тоа, го следи „имагинарното Сонце“ што се движи по должината на небесниот екватор со константна стапка на Сонцето во текот на годината. Ова е „ сончево време", кое сè уште не е совршено константно од еден до друг век, но е доволно блиску за повеќето. Во моментов еден сончев ден е окулу 86,400.002 СИ-секунди.
Двата вида на сончево време (apparent solar time и mean solar time) се меѓу трите вида на време со претпоставка дека се употрбени од страна на астрономи до 1950 година. (Се претпоставува дека третиот вид на традиционалното време е ѕвездено време, кое се заснова на очигледното движење на ѕвездите освен на Сонцето.) До 1950 година стана јасно дека стапката на ротацијата на Земјата не е постојана, па астрономите резвиле ephemeris time, скала за време врз основа на позициите на телата на сончевите системи во своите орбити.
Очигледно сончево време
Должината на сончев ден варира во текот на годината, како и акумулираниот ефект кој предизвикува сезонски отстапувања до 16 минути од средната вредност. Ефектот има две главни причини. Прво, Земјината орбита е елипса, не е круг, така што Земјата се движи побрзо кога е најблиску до Сонцето (парихел) и побавно, кога е најдалеку од Сонцето афел) (види закони за планетарно движење на Кеплер). Второ, поради Земјата осно навалите (познат како obliquity на еклиптиката), годишното движење на Сонцето е голем круг (на еклиптиката) каде Земјата е навалена кон небесен екватор. Кога Сонцето го преминува екваторот на двете рамноденица, дневната смена на Сонцето (во однос на ѕвездите во позадина) е под агол на екваторот, па проекцијата на оваа промена кон екваторот е помал од просек за годината; кога Сонцето е најоддалечено од екваторот во двете  солстициуми, промената на Сонцето е во позиција од еден ден до следната паралела со екваторот, толку проекцијата кон екваторот на оваа промена е поголем од просекот на годината (види тропска година). Во јуни и декември, кога Сонцето е најоддалечено од небесниот екватор дадената промена заедно со еклиптиката одговара на голема промена на екваторот. Очигледните сончеви денови се пократки во март и септември отколку во јуни и декември.
Овие должини за некоку години ќе се променат незначително малку а значително повеќе за илјадници години.
Средно сончево време
Должината на среден сончев ден полека се зголемува како резултат на tidal acceleration на Месечината од Земјата и соодветните забавувања на ротацијата на Земјата од Месечината.
Историја
Многу методи се користат за да се стимулира средното сончево време. Најрани беа clepsydras или воден часовник, што се користат речиси четири милениуми од рано, уште на средината на 2 век п.н.е. до почетокот на 2 милениум. Пред средината на првиот милениум п.н.е., водните часовници биле прилагодени на вистинскиот сончев ден, со што не се подобри сенката од страна на gnomon (вертикален столб), освен тоа дека тие може да се користат во текот на ноќта.
Но, тоа е одамно познато дека Сонцето се движи кон исток, во однос на неподвижните ѕвезди по еклиптиката. Од средината на првиот милениум п.н.е. на дневна ротација неподвижните ѕвезди се користат за да се утврди средното сончево време, биле споредени часовници за да се утврди нивната стапка на грешки. Вавилонските астрономи знаеле за равенката на време и ја корегирале како и за различна стапка на ротација на ѕвездите, ѕвездено време, за да се добие средно сончево време многу поточно од нивните водни часовници. Ова идеално средно сончево време се користи уште од тогаш за да се опишат дижењата на планетите, Месечината и Сонцето.
Механичките часовници не постигнале точност на Земјата "ѕвезден часовник" до почетокот на 20 век. Денешниот атомски часовник има многу поголема константна стапка од Земјата, но ѕвезден часовник сè уште се користи за да се утврди средното сончево време. Од некаде кон крајот на 20 век, ротација на Земјата е дефинирана во однос на ансамблот на екстра-галактички радиоизвори, а потоа се претвора во средно сончево време од страна на донесениот сооднос. Разликата помеѓу ова пресметано средно сончево време и Координирано Универзално Време (UTC) одредува дали leap second е потребно. (Скалата за време UTC сега работи на SI секунди, а SI секунда, кога ќе се усвои, веќе беше малку пократок од сегашната вредност на секундата од средното сончево време. )
Драган Бојаџиев
Драган Бојаџиев (, - ,  е македонски музички публицист. Студирал на Одделот за историја на музиката на Музичката академија во Љубљана. Дипломирал на Теориско-наставничкиот оддел на ФМУ во Скопје. Бил соработник и долгогодишен главен музички уредник на Радио Скопје. Авторм е на прилози, коментари и критики во емисиите на Радиото и во периодичните публикации.
Нара (Јапонија)
Нара (јапонски:奈良 市, се чита и изговара: Нара-ши, [naꜜɾa]) е главен град на префектурата Нара која се наоѓа во регионот на Кансаи во Јапонија. Градот го зафаќа северниот дел од префектурата Нара, кој се граничи со префектурата Кјото. Во периодот од 710 до 794, Нара била главен град на Јапонија, и го позајми своето име на историската епоха наречена периодот на Нара. Поради своето големо историско значење како прв главен град на Јапонија во Нара има голем број на историски споменици како што се: осум храмови, светилишта и руини во Нара остануваат: посебно Тодаиџи, Саидаиџи, Кофукуџи, Касуга Светилиште, Ганг-џи, Јакуши-џи, Тошодаиџи и Палатата Хеијо, заедно со Касугајама Првомајска шума форма "Историски споменици на античка Нара", кои спаѓаат во светско наследство на УНЕСКО.
Список на државни водачи во 1484 година
Ова е список на државни водачи во 484 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Бленда
Бленда е хероина од шведската легенда од Смоланд. Бленда ги водела руралните жени од Веренд во нападот на данската војска што ограбувала и ги уништувака напаѓачите.
Легенда
Според легендата, настаните се случиле во времето на Але (староанглиски Ала), кралот на Геатс, кога овој крал ги предводел Геитс во нападот против Норвешка. Кралот Але ги водел не само Западните Гитс, туку и Јужните Гитс (или Ридинг Геатс) на Смоланд, и толку многу луѓе заминале во Норвешка што регионот бил практично беспомошен.
Жените им пришле на Данците и им кажале колку се импресионирани од данските мажи. Тие ги поканиле мажите на банкет каде што им било дадена храна и пијалак. По долгата вечер, данските воини заспале и жените ги убиле сите со секири и стапови.
Кога се вратил кралот Але, тој им доделил нови права на жените. Тие се здобиле со подеднакво наследство со своите браќа и сопрузи, право секогаш да носат појас околу половината во знак на вечна будност, право да удираат во тапан на свадбите итн. Петте стотици биле споени во земјата на Варенд, што значи дека "одбрана", бидејќи тоа било бедем за Јетланд. Селото на Бленда се викало Вернсланда, а локацијата во близина на бојното поле се викала Бландинде.
Историчност
Првиот печатен текст, каде што легендата е поврзана со правата на наследството, се појавил во „За античкиот закон на Швеѓаните и Готите“ (1672) на Јохан Штиернхоок. Тој напишал дека наследните права им ги доделил кралот Хокон Ринг (Сигурд Хринг) на жените по битката кај Бравелир, во која тие покажале храброст против Харалд Вортут. Легендата се појавува во украсена форма во различните молби упатени во 1680-тите и 1690-тите со цел да се брани еднаквото наследство и новите забрани на Црквата против црковните тапани.
Конечната форма веројатно доаѓа од локалниот историчар, Петер Рудебек (1660–1710), бидејќи и двете најстари изданија на истата потсетуваат на методологијата и јазикот на Рудебек. Петер Рудебек ги собра и ги запиша селските обичаи, практики, митови и легенди за речиси секоја провинција Смоланд. Во 1813 година, легендата беше изречена во романтичната песна Бленда во првата голема песна на Ерик Јохан Стагнелиус.
Ако настаните навистина се случеле под владеењето на кралот Але, тоа би се случило околу 500 година, што би го направило помалку изненадувачки, бидејќи на жените војници им биле дозволени во Шведска пред христијанството. Таканаречени Штит моми, триста жени-војнички биле забележани како служеле за време на големата битка кај Бравала во 750 година.
Направени се неколку обиди да се поддржи или дискредитира историчноста на легендата. Некои автори предложиле дека тоа се случило за време на битките пред средбата на тројцата кралеви Инге I од Шведска, Магнус III од Норвешка и Ерик I од Данска во Кунгахала во 1101 година, или во времето на нападот на Сигурд I од Норвешка врз Калмар во 1123 година. Свен Лагербринг (1707–1787) предложил дека тоа би се случило за време на нападот на данскиот крал Свејн III на Шведска во 1150-ти години. Олоф фон Далин (1708–1763) претпоставил дека настанот можеби се случил во 1270-тите кога кралот Ерик V од Данска го нападнал Смоланд. Карл Јохан Шлитер (1795–1888) сугерираше дека легендата е измислена за да се објасни зошто жените од Веренд имале еднаков удел во наследството со мажите.
Црква „Св. Богородица“ - Заум
'''„Св. Богородица Захумска“ или само Заум''' — средновековна црква која се наоѓа веднаш на самиот источниот брег од Охридското Езеро, во непосредна близина на селото Трпејца.
Местоположба
Црквата Света Богородица Захумска која меѓу местното население и пошироката јавност е позната само како Заум се наоѓа веднаш крај самиот источен брег на потегот помеѓу селата Трпејца и Љубаништа. Се наоѓа на оддалеченост од 20 км од Охрид, на брегот на езерото, во подножјето на планината Галичица и во непосредната близина на рибарското село Трпејца. Сместена е во многу тешко пристапно место под карпестиот гребен на Галичица наречен Голем Осој (висок 1005 м.н.в.) веднаш непосредно на самиот брег до водите на Охридското Езеро на надморска височина од 695 метри. Веднаш над самата црква од исток се издигнуваат стрмни карпи, додека пред црквата во непосредна близина на запад се наоѓа и местото со најдлабоката точка на Охридското Езеро. До црквата се стигнува само по воден пат со чамец. Во поново време за потребите на изградбата на манастирскиот конак е пробиена и пешачка патека долга околу 30ина минути која се искачува по гребенот и одејќи низ шумата се спушта до самото езеро, при што последните стотина метри мора да се пешачи во езерските води. Поради близината, црквата спаѓа во атарот на селото Трпејца, чии жители водат грижа за неа, а моментално и работат на изградба на конакот крај самиот храм.
Градба и живопис
Според изгледот на својата градба и начинот на фрескоживописот црквата Света Богородица Захумска е единствена и доста се разликува од сите останати средновековни црковни храмови во Македонија и пошироко. Манастирската црква Света Богородица - Заум претставува убаво остварување во архитектурата со педантно изведена декорација, елегантни пропорции и нагласена височина. Во живописот се среќаваме со уметник што има префинет вкус за чисти и топли тонови, за една жива колористичка палета.
Црквата е изградена е под еден рид кој вертикално се спушта до езерскиот брег, на место коешто е речиси недостапно од копното. Според зачуваниот натпис кој се наоѓа над влезната врата, црквата е подигната во 1299 година, а е насликана со фрескоживопис во 1361 година од ќесарот Гргур за време на деволскиот епископ Григориј. Според историските податоци целосната изградба и живописување на црквата била плод на заедничките залагања, при што ктитор на црквата, односно на нејзината архитектура бил кесарот Гргур, а на сликарството деволскиот епископ Григориј, кој спаѓал меѓу највлијателните големодостојници на Охридската архиепископија кон средината на XIV век.Од истиот натпис се дознава дека во истото тоа време црквата е и живописана. Нај новите исражувања покажуваат дека потекнува од XIII век, односно од 1299 година. Крј самата црква има осамени археолошки наоди од старохристијанско време и средновековна населба, од коишто е земан материјал користен при изградбата што сѐ уште стои во градбата на црквата, посебно вградена во делови од архитектонската декоративна пластика. Црквата е градена во форма на впишан крст, со купола, што се наоѓа на централниот дел, која што од внатре има осмостран тамбур. Обликот на црквата во впишан крст е мошне специфичен, со кубе кое се потпира врз четири столба кои во горниот дел завршуваат со различни капители, слично како и охридските цркви Света Богородица Перивлепта и Свети Јован - Канео. Два капители украсени со акантусови лисја кои се поставени на олтарните столбови и два-импост капители од бел мермер на западните столбови се вградени од постарите пројанени археолошки остатоци, при што и во 1960 година во дворот на црквата случајно бил откопан импост-капител од бел мермер. Црквата Св. Богородица во Заум е ѕидана од бигор, камен и тула. Во почетокот, црквата имала и припрата, која била засводена со полукружни сводови, но тремот од западната (езерската) страна е урнат. Над самата влезна врата, како и од нејзините страни и денес има видливи остатоци од живопис со кој некогаш била насликана припратата. Заум има нагласена вертикала што на црквата и дава мошне елегантен изглед. Токму вертикалата и виткоста се основните белези на архитектурата на овој споменик. Живописноста на фасадата е постигната со примената на орнаменти во најразлични комбинации (шаховски полиња-дијагонално поставени меандри, крстови и запци), сите изведени во тула. Тристраната апсида е расчленета со слепи арки. Со ваквите решенија, оваа црква се издвојува од другите споменици на своето време во охридското подрачје. При копањето на дупки за садење овошни дрвја, во северниот крај на дворот биле откриени остатоци од куќи - земјанки, речиси со кружна форма во основата. Имајќи предвид дека ваквите градби се нарекуваат хумки, можно е овие наоди да имаат некаква поврзаност со името Захумска.