cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rowla
„Rowla“ е песна од Underworld од албумот Second Toughest in the Infants (1996). Британското издание е промо снимка којашто содржи ремикс од „Born Slippy“ наречен „Deep Pan“. Американското издание ја содржи албумската верзија заедно со албумската верзија на „Juanita : Kiteless : To Dream of Love“. Ова е едно од нивните најретки промоа со само 75 примероци.
Јасна Злокиќ
Јасна Злокиќ (родена на 15 март 1955) — хрватски женски поп-пејач.
Злокиќ е родена во Вела Лука. Нејзиниот прв голем хит беше песната "Скитница", напишана од Рајко Дујмиќ, изведена на фестивалот во Сплит во 1984 година.
Од 1980-тите, таа издаде 12 албуми под големи југословенски и хрватски издавачки куќи.
Нафтена индустрија во Азербејџан
Нафтената индустрија во Азербејџан произведува околу 873,260 барели нафта на ден и 29 милијарди кубни метри гас годишно, според податоци од 2013 година. Азербејџан е едно од родните места на нафтената индустрија.
Црква „Св. Петка“ - Малино
Света Петка (позната и како Света Петка Римјанката) — нова селска црква во светиниколското село Малино, Македонија.
Нафтена индустрија во Азербејџан
Прв бум на нафта
Во 1871 година, Иван Мирзоев, етнички Ерменец, кој тогаш бил монополист, го изградил првиот дрвен нафтовод проследен со друг следната година. Дупчењето се спроведувало примитивно и рачно.
Црква „Св. Петка“ - Малино
Црквата се наоѓа источно од селото, во насока на соседното село Алакинци.
Местоположба
Црквата се наоѓа источно од селото Малино. До нејзе се пристапува по земјен пат од источниот крај на селото. Во дворот на црквата има мал извор.
Историја
Најпрвин била подигната како параклис во век.
Нафтена индустрија во Азербејџан
Рана историја
Постојат докази дека се користила нафта во трговијата уште во III и IV век. Информации за производство на нафта на полуостровот Апшерон може да се најдат во ракописите на повеќето арапски и персиски автори.
Следниот став од извештаите на познатиот патник Марко Поло „Ил Милионе“ се верува дека е упатување на нафтата од Баку: „''Во близина на грузиската граница има извор од кој избувнува поток нафта, во толкаво изобилство што сто бродови може да се сместаат таму одеднаш. Ова масло не е добро за јадење; но добро е за горење и како мирис за мажите или за камилите погодени од чешање или краста. Мажите доаѓаат од голема далечина да го земат ова масло и во целото соседство не е изгорено друго масло освен ова''“. ''
Црква „Св. Петка“ - Малино
Историја
На 16 јули 2016 година бил поставен камен-темелник за нов храм од страна на митрополитот Брегалнички г. Иларион
Галерија
Стариот параклис
Нафтена индустрија во Азербејџан
Рана историја
Натписот од 1593 година во Балаксани наведува дека бил рачно ископан и бил длабок 35 метри. Турскиот научник и патник од вториот дел на XVII век, Евлија Челебија, известува дека „тврдината Баку била опкружена со 500 бунари, од кои се произведувало рафинирано масло од бела и црна киселина“.
Во 1636 година, Адам Олеари Елшлегер (1603-1671), германски дипломат и патник, дал опис на 30 нафтени извори во Баку.
Првиот детален опис на нафтената индустрија во Баку е направен од Енгелберт Кампфер, секретар на Шведската амбасада во Персија ( Иран ) во 1683 година.
Во своите белешки тој го потврдува постоењето на места каде природниот гас се испушта на површината. Кампфер ја опишува „пламената степа“ на следниов начин: таа „... претставува чудна и прекрасна глетка, бидејќи некои од пукнатините пламнаа од големината, други со доста пламен и им дозволуваа на сите да излезат; трети испуштаа чад или во секој случај минимално забележливо испарување што испраќаше тежок и смрдлив вкус на масло. Ја зафаќаше територијата со 88 чекори во должина и 26 во ширина “.
Голем број европски извештаи од XVII и XIX век за Кавказ се однесуваат на Огнениот храм во Баку во Сураханскиот регион, каде пожарот се напојувал со природен гас од пештера под местото.
Предреволуционен период
Хаџи Касимбеј Мансурбеков, во 1803 година за прв пат во светот, започнува со вадење на морско масло во заливот Биби-Хејбат од два бунара на 18м и 30м оддалеченост од крајбрежната линија. Првата оф-шор екстракција на нафта била напуштена кога силното невреме во 1825 година ги уништило бунарите.
Во 1806 година, Руското Царство го окупирал Баку и презел монополска контрола врз производството на нафта. Подоцна, ексклузивните права за производство на нафта им биле дадени на физички лица, со што се создал персискиот систем за закуп. Во тој период, сите извори на нафта на Апшерон, Губа и Салјан кои припаѓаат на Баку биле реквизирани и прогласени за државни средства на Русија; а исто така, до времето на приклучување на Баку кон Русија, околу 120 бунари биле поставени во областа; годишното вадење од овие бунари сочинувало околу 200 илјади пуди нафта.
Во 1837 година, Русите изградиле фабрика за дестилација на нафта во Балахани.
Методите за вадење нафта во тие времиња биле многу примитивни - главно рачно ископани бунари, со многу плитки длабочини. За обемот на производството од тие години може да се процени од податоците дадени во 1842 година од Касписката комора на Одделот за Министерство за државен имот. Се однесува на 136 бунари околу Апшерон, кои произведувале 3,760 кубни метри годишно, и ова масло се извезувало во Персија, каде што се користело за осветлување, како и за масти и други традиционални лекови.
Како резултат на монополот и отсуството на зголемена побарувачка, годишното производство на нафта во првата половина на XIX век останало непроменето на 250-300 пуди (4-5 илјади тони). Во 1813 година, бројот на бунари за производство бил 116, потоа 125 во 1825, 120 во 1850 и само 218 во 1860 година. Системот Откупшина значел дека производството на нафта е монополизирано од збир на поединци кои не гледаат поттик за зголемување на производството или подобрување на методите за дупчење. Во 1844 година од Василиј Семионов (1801-1863) бил презентиран на руската влада на Кавказ (регионот на Баку) извештај со детали за идеите развиени од Николај Воскобојников (1801-1860) за дупчење за нафта, наместо за копање јами. Во 1845 година, големиот војвода Михаил Воронцов (1782-1856), гувернер на Кавказ одобрил средства за дупчење нафта со оглед на идеите на Н.И. Воскобојников.
Во 1846 година, под надзор на државниот советник В.Н. Семијонов, инженер Алексеев дупчил бунар длабок 21 м, користејќи примитивен механизам за дупчење, добивајќи позитивни резултати. Повеќе од една деценија подоцна, на 27 август 1859 година, „полковникот“ Едвин Л. Дрејк за прв пат извадил масло на американско тло.
Мала петрохемиска индустрија се издигнала околу Баку, бидејќи побарувачката за керозин се зголемила на локално ниво. Василиј Кокорев, Питер Губонин и германскиот барон Н.Е. Торноу ја изградиле првата фабрика за керозин во Сурахани. Фабриката била искористена за производство на керозин од „кир“, супстанца слична на асфалт. Во 1859 година, фармацевт од Тбилиси ја изградил втората фабрика.
До 1870-тите години, Русија поседувала државен монопол за нафта околу Баку, врз основа на договори од 3-4 години. Производството било ограничено на истекување на капиталот од плитки бунари рачно ископани. Маслото потоа се пренесувало со арбос (коњски вагони со 2 буриња) на брегот на заливот Баку. Таму, керозинот се дестилирал, а потоа се пренесувал на руските пазари, особено во Санкт Петербург, преку брод преку Каспиското Море и реката Волга. Во 1873 година, новиот закон го заменил договорот-монопол со систем на долгорочен закуп и ја отстранил акцизата на керозин во 1877 година.
Роберт Нобел пристигнал во Баку во март 1873 година, каде што купил рафинерија за нафта, а во 1875 година, купил голем дел од нафтеното поле Балахани, каде што изградил нова рафинерија. Компанијата за производство на нафта „Браќа Нобел“ била основана во 1877 година, следена од Бранобел во 1879 година. Тие кон проектор додале инфраструктура, вклучувајќи го и првиот руски гасоводен систем во 1877 година, пумпни станици, складишта, магацини со железнички резервоари и првиот успешен танкер за нафта што работи на океанот, „ Зороастер“. Во 1881 година, тие вовеле континуирана мулти-мирна дестилација и го ангажирале Стен Андерс Јалмар Сјогрен како геолог на компанијата во 1885 година. Браќата ја изградиле Вила Петролеа како градско претпријатие кое опфаќало станови, куќи, училишта и библиотеки, додека на вработените им се давало профит и бесплатно образование.
Здружението на нафта од Баку било формирано во 1884 година, со цел да се спречи извозот на сурова нафта. Наместо тоа, бил изграден голем цевковод со керозин помеѓу 1897 и 1907 година, кој го поврзува Баку со Батум.
Нафтената индустрија во голема мера влијаела на архитектонскиот изглед на Баку како модерен град. Биле воспоставени административни, социјални и општински институции кои, пак, донесувале одлуки за осветлувањето на градот, патиштата, улиците, зградите, телефонските станици и количките со коњи. Биле поставени градини и паркови и биле изградени хотели, казина и прекрасни продавници.
Прво, ексклузивните права за развој на нафтените полиња во Баку биле во рацете на деловно регистрирани во Русија поединци, но во 1898 година странските компании добиле права да ги истражуваат и развиваат нафтените полиња, како и да учествуваат во годишниот процес на наддавање. Помеѓу 1898 и 1903 година британските нафтени фирми инвестирале 60 милиони рубли во нафтените полиња во Баку. Етничките Ерменци исто така придонеле за производство на нафта и дупчење околу Баку. Тие, наводно, управувале со скоро една третина од нафтената индустрија во регионот до 1900 година.
Производство на нафта
Помеѓу 1898 и 1901 година, Баку произведувал повеќе нафта отколку САД. До 1901 година, половина од светската нафта се произведувала од 1900 бунари, сместени на 6 квадратни милји.
Главните региони за производство на нафта се наоѓале во близина на Баку кај Сабунчи, Сурахани и Биби-Хејбат. До почетокот на XX век, регионот Сабунчи произведувал 35% од нафтата на Баку, а регионот Биби-Хејбат произведувал 28%, по што следувале Рамана и Балахни. Најголем дел од производството на нафта доаѓало од нафтените гасови во раните денови, иако ова било многу неекономичен и еколошки штетен процес. Во 1887 година, експлозиите достигнале 42% од наплатата на нафтата, но до 1890 година нивната распространетост се намалила на 10,5%.
Странскиот капитал доминирал во нафтената индустрија во предреволуционерната Русија. Во пресрет на Првата светска војна, три компании („Руска генерална нафтена компанија“, „Ројал Дач Шел“ и „Партнерство на браќа Нобел“) држеле 86% од целиот основен капитал и контролирале 60% од производството на нафта. Во 1903 година, 12 англиски компании со капитал од 60 милиони рубли функционирале во регионот на Баку. Во 1912 година, англо-холандската Шел добила 80% од акциите на касписко-црноморското друштво „Мазут“, кое му припаѓало на Де Ротшилд Фререс. Други британски фирми купиле операции со нафта од Хаџи Зејналабдин Тагијев.
Во 1898 година, руската нафтена индустрија произвела повеќе од нивото на производство на нафта во САД. Во тоа време се произведувале приближно 8 милиони тони. До 1901 година, Баку произведувал повеќе од половина од светската нафта (11 милиони тони и 55% од целото руско масло. Приближно 1,2 милиони тони керозин од Баку се продавале и во странство.
Подповршина и дупчење
Кон крајот на 1890-тите, големите компании започнале да вработуваат геолози за да ги опишат и мапираат потенцијалните структури. Геологот и специјалист за нафта Дмитриј Голубјатников започнал систематско испитување на Апшерон и ја предвидел достапноста на нафтените депозити во областа Сурахани. Во 1901 година било откриено и пуштено во производство нафтеното поле Пиралахи. Научници како Иван Гувкин, Голубјатников и Ускин ги опишале продуктивните сериски депозити на Азербејџан и процесот на генерирање за прв пат во 1916 година.
До почетокот на XX век, иновациите започнале да ги подобруваат досега заостанатите практики на дупчење.
Квалификувани инженери (од кои Фатула Рустамбејов е прв азербејџански државјанин) придонеселе за подобрување на проектирањето на бунарите. До почетокот на 1913 година следните промени се случиле кај некои од најголемите производители како што е Бранобел.
Складирање и транспорт
Во 1858 година, била основана една од најголемите бродски компании на Каспиското Море - „Кавказ и Меркјуриј“ и служел како прв излез за испорака на нафта.
Големи промени биле воведени во областа на складирање на нафта од Нобел. За да се спротивстави на отпадот од земјата, пловни објекти и езера каде што испарувале големи количини на нафта или едноставно продирале назад во земјата, компанијата започнала да користи резервоари за железо за складирање на масло. Првиот успешен танкер со нафта во светот - обновен метален брод наречен Зороастр - бил изграден во 1877 година во Шведска од страна на Нобел. До 1890 година, на Каспиското Море пловеле 345 цистерни, вклучително и 133 парни и 212 едрилици. На пример, Mazut Trading Co, создаден од Ротшилд Фререс во 1898 година, поседувал 13 цистерни само во Каспиското Море. За време на овие години, се појавиле азербејџански сопственици на бродови, од кои најголемата флота му припаѓала на Шамси Асадулајев.
Во 1877 година, завршила изградбата на првиот нафтовод што ги поврзува нафтеното поле Сурахани и рафинеријата во Баку. До 1890 година имало повеќе од 25 цевководи, вкупно 286 км.
Браќата Нобел први вовеле железнички цистерни за транспорт на нафта, кога била изградена железничката врска помеѓу Баку и Тифлис во 1883 година. Ситуацијата со ограничени опции за извоз била решена со изградбата на гасоводот Баку-Батум. По 1936 година, Батум се преименувал во Батуми. Изградбата започнала во 1897 година и завршила 10 години подоцна под надзор на професорот Н.Л. Шукин.
Револуција и Советска Република
Неколку нафтени кризи ја потресиле Русија околу 1903 година, кога постојаните штрајкови, насилства и етнички судири за време на Руската револуција од 1905 година довеле до пад на производството на нафта од 212.000 барели на ден. Релативната смиреност на раните 1910-ти била нарушена од Првата светска војна, кога производството на нафта стабилно се намалувало за да достигне најниско ниво од само 65.000 барели на ден до 1918 година, а потоа паднало уште покатастрофално до 1920 година. Како резултат на граѓанските немири, не бил можен извоз на нафта, објектите за складирање нафта биле оштетени, а бунарите останале во мирување. Владата на Демократска Република Азербејџан не била во можност да ја врати штетата направена на нафтената индустрија за време на нејзиното постоење меѓу 1918 и 1920 година.
Од 1918 година, повеќе од 5 милиони тони нафта се акумулирале во Азербејџан. По окупацијата на Азербејџан од страна на болшевиците, сите набавки на нафта биле насочени кон Русија. Сите нафтени средства во земјата биле национализирани и била формирана државна компанија Азнефт. Во 1920 година, Александар П. Серебровски, наскоро познат како „Советски Рокфелер“, бил именуван за шеф на Азнефт.
До крајот на 1920-тите, производството се стабилизирало. Во 1928–29 година, производството на нафта во СССР изнесувало 13,5 милиони тони, вклучувајќи го и Азербејџан од 8,7 милиони тони. До 1940 година, вкупното производство на Азербејџан - 23,5 милиони тони (475.000 барели на ден) - бил историски рекорд кој не бил соборен до 2005 година.
Напредок во практиките за дупчење
За прв пат во Русија во 1925 година, инженерот од Баку, М.М. Скворцов, направил уред за автоматско движење, што станало познато како „автоматски дупчалка“. До 1930 година, електричните алатки за сечење биле користени во бунарот од Шлумбергер во нафтеното поле Сурахани.
Во Баку била воведена нова технологија при дупчење: електричните агрегати со точна контрола на бројот на вртења влегле во широка употреба. До раните 30-ти години на минатиот век, околу третина од резервите на бунари работеле со пумпи користејќи лифт за гас.
Втора светска војна
Помеѓу 1939 и 1940 година, кога Советскиот Сојуз ја снабдувал со нафта Нацистичка Германија, Велика Британија и Франција планирале голема офанзива за стратешко бомбардирање, наречена Операција „Пике“ за уништување на капацитетите за производство на нафта во Баку.
Во текот на таа прва година од војната, Азербејџан произвел 25,4 милиони тони нафта - рекорд. Со декрет на Врховниот совет на СССР во февруари 1942 година, обврската на повеќе од 500 работници и вработени во нафтената индустрија на Азербејџан била признаена со давање наредби и медали на СССР.
Хитлер бил решен да ги заземе нафтените полиња на Кавказ, особено Баку, бидејќи ќе обезбедил многу потребни набавки на нафта за германската војска, која страдала од блокади. Германската офанзива со кодно име „Кејз Блу“ од 1942 година, доживеала решителен обид за запленување на нафтените полиња во голем обем во областа. Планот бил да се нападне Баку на 25 септември 1942 година. Предвидувајќи ја претстојната победа, генералите на Хитлер му подариле торта од регионот, каде што парчето што го покажува Баку било подарено на Хитлер. Но, силите на Оската биле опколени и на крајот поразени кај Сталинград принудувајќи ги да се повлечат од регионот. За време на Втората светска војна (1939-1945) - контролата врз снабдувањето со нафта од Баку и Блискиот Исток одиграла голема улога во настаните од војната и крајната победа на Сојузниците. Прекинувањето на снабдувањето со нафта значително ја ослабнала Јапонија во последниот дел од Тихоокеанското поприште.
Почеток на странско истражување
Производството на нафта од постојните полиња започнало да опаѓа по Втората светска војна, како резултат на катастрофалното прекумерно производство и недоволни инвестиции. Сепак, се чувствувал вистински потенцијал за нови откритија преку странска помош.
Уште во 1864 година, германскиот минералог и геолог Ото фон Абих ги испитал и пријавил структурите присутни на морското дно на Каспиското Море.
Во раните 30-ти години на минатиот век, инженерите предложиле изградба на крајбрежни бунари од купови од дрво, поврзани со автопат. Првиот ваков бунар бил поставен на отворено море на длабочина од 6 м на исток од исполнетиот залив Биби-Хејбет.
Во 1945 година, инженерите за нафта С.А. Орујев и Ј. Сафаров предложиле метод на тубуларни склопувачки конструкции за крајбрежни бази. Оваа конструкција овозможила брза инсталација под платформа за масло. Во 1947 година, група нафтени компании развиле метод на треска за поврзување на развојни платформи и капацитети за обработка. Просечната висина на подот над морското ниво бил 5-7 м, а ширината на патеката околу 3,5 м Во 1948 година започнала изградбата на други патишта на Пиралахи и Нефт Дашлари.
Сага со масни карпи
Еден од највпечатливите примери за развој на нафтени депозити во странство е „Нефт Дашлари“. Сместено е југоисточно од архипелагот Апшерон. Во „Нефт Дашлари“ длабочината на морето се движи од 10 до 25 м, иако дел од базенот за масло достигнува 60 метри длабочина. Истражувањето на нафтата со геолошко истражување, дупчење на структури, сеизмичко истражување и прелиминарно дупчење започнало во 1945 година.
На 24 август 1949 година, првиот бунар за истражување во морето кај Нефт Дашлари бил отворен по изградбата на автопатот. Во ноември, на длабочина од 1.000 метри, бунарот Н-1 тестирал масло со стапка од 700 барели на ден. Нефт Дашлари се нарекува „Остров од седум бродови“ затоа што за време на изградбата на мостот, биле потонати неискористени бродови за да се обезбеди цврста основа за патиштата.
Интензивниот развој започнал во 1950 година. Развојот од повеќе места бил поврзан со мостови, кои користеле отстапни дупки. Во 1953 година, за да се одржи притисокот на резервоарот, била нанесена поплава од вода. Теренот сè уште доставува околу 15.000 барели на ден, по 50 години експлоатација.
Истражување во странство во 60-тите и 70-тите години на минатиот век
Како резултат на интензивно геолошко и геофизичко мапирање во периодот 1950–1960 година, биле утврдени структурите што носат нафта и гас. Откритијата вклучувале полиња како што се Дарвин банка, Гум Дениз „Кануб“, „Гургани-есе“, „Остров Чилов“, „Хази Асланов“, „Сангачали-море“, „Дувани-море“, „Остров Була“ и Пешани.
Едно од најголемите офшор полиња, „Сангачал-дениз“, со дупчење започнал неколку пати од 1959 година, но успехот дошол дури во 1965 година. Бунарот за откривање на „Полето Дувани-Дениз“ бил тестиран во мај 1963 година со излез од 700 барели на ден. Ова поле има 700 милиони барели како резерви на нафта.
Неколку големи полиња на нафта и гас биле откриени и пуштени во производство помеѓу 1968 и 1975 година: Бахар (1968), Сангачали-Дувани (1969), Була Дениз (1975).
Производството го достигнал својот врв во 1967 година со 414.000 барели на ден по кое следел пад во производството. Производството на гас се зголемувало стабилно сè до 90-тите години на минатиот век, сè додека не се случил падот на полињата на гас Бахар и Була.
Како резултат на користењето на современи методи на истражување, биле отворени четири нови полиња со повеќе резервоари во Каспискиот простор на длабочина од 200 метри: Гунашли (1979), Чирак (1985), Азери (1988) и Капаз (1989). Каспиското подрачје било опфатено со обемна 2Д сеизмичка мрежа и се обидувало да биде воведн 3D сеизмички, но безуспешно. Откривањето на теренскиот комплекс Азери-Чираг-Гунешли било последното, но значајно достигнување на азербејџанските советски истражувачи. Плиткиот дел од Гунешли, каде длабочината на водата дозволува развој на нафта, бил пуштен во производство до 1989 година и сега испорачува 120.000 барели на ден.
Во Чираг дупчењето се одвивало преку полупотопна опрема за дупчење на длабочина од 200 метри - офшор рекорд за СССР. Комплексот Азери-Чираг-Гунешли содржи повеќе од 16 милиони масло.
„Договор на векот“ и следните години
По стекнувањето на независност, Азербејџан започнал да привлекува многу потребни странски инвестиции во земјата.
Спроведувањето на 20 договори за ПСА (за кои се потребни инвестиции од 60 милијарди долари) што се склучени досега е составен дел од стратегијата за нафта на Азербејџан. Азери - Чираг - Ѓунешли (АЧЃ) - Меѓународен договор број 1 го потпишале претседателот Хејдар Алиев и меѓународните компании учеснички на 20 септември 1994 година, ратификуван од Парламентот на 2 декември и стапил на сила на 12 декември. Поради своите потенцијални резерви, овој проект честопати се нарекува „Договор на векот“. Предвидената инвестиција за овој проект е 13 милијарди долари. Неколку месеци подоцна во 1995 година, бил организиран конзорциум, познат како Азербејџанска меѓународна оперативна компанија. Првично, тој бил составен од единаесет големи меѓународни компании: БП (Велика Британија), Амоко (САД), Лукоил (Русија), Пензоил, (сега Девон од САД), УНОКАЛ (САД), Статоил (сега Еквинор од Норвешка), МекДермот (САД)), Рамко (Шкотска), ТПАО (Турција), Делта Нимир (сега Амерада Хес од САД) и СОКАР (Азербејџан).
Подоцна се приклучиле и Exxon, сега ExxonMobil (САД); ITOCHU (Јапонија); и INPEX (Јапонија), а McDermott, Ramco и LUKoil ги продале своите акции. Прв претседател на бил Тери Адамс (Велика Британија) од Бритиш Петролеум (БП), компанијата што управува со оф-шор платформите за нафта и на копниот терминал Сангачал.
Сепак, постоел проблемот како да се достави нафтата на европските пазари. Овој проблем бил решен со договорот за изградба на гасоводот Баку-Тбилиси-Џејхан помеѓу Азербејџан, Грузија и Турција во 1998 година.
Повеќе од 1,9 милиони тони азербејџанска нафта од пристаништето Џејхан биле извезени на светските пазари во септември 2017 година (1 милион 204 илјади 943 тони од овој волумен биле направени од Државниот фонд за нафта на Азербејџан ). Обемот на извоз на нафта од пристаништето Џејхан изнесува 19 милиони 140 илјади 954 тони во периодот јануари – септември 2016 година.
2 милиони 268 илјади 672 тони азербејџанска нафта биле пренесени преку главниот извозен гасовод БТК во октомври 2017 година.
Целосно, 344 133 525 тони азербејџанска нафта биле транспортирани преку гасоводот БТЦ од јуни 2006 година до 1 ноември 2017 година. Гасоводот БТЦ се очекува да даде голем придонес во светското снабдување со енергија со својот капацитет од над 1 милиони барели на ден. Благодарение на овој проект, Турција исто така се очекува да заработува околу 300 милиони долари годишно. Околу 15.000 луѓе биле вработени за време на изградбата на гасоводот, што чинел 3 милијарди долари.
Гасното поле Шах Дениз, откриено во 1999 година, е едно од најголемите наоѓалишта на гас во БП во последните децении. Фабриката за гас Шах Дениз на терминалот Сангачал започнал во 2007 година и го трансформирал Азербејџан во голем производител на гас. Фазата 1 на проектот Шах Дениз сега е завршена и ги снабдува Грузија и Турција со 8 мл природен гас преку гасоводот Јужен Кавказ. Во декември 2013 година, Фазата 2 од проектот Шах Дениз е одобрена и се дизајнира. Јаглеводородите на Фазата 2 на Шах Дениз се планираат да бидат пренесени во Турција и Европа преку извозните цевководи ТАНАП и ТАП.
На 9 септември 2011 година, францускиот енергетски гигант „Тотал СА“, кој работи во Азербејџан од 1996 година, објавил големо откритие на гас во гасното поле „Апшерон“ на100 км југоисточно од главниот град Баку. Полето се проценува дека има околу 300 милијарди
Азербејџанската влада го продолжила „Договорот на векот“ до 2050 година со конзорциумот предводен од БП (Азербејџанска меѓународна оперативна компанија ) врз основа на изменетиот договор за продолжување на Договорот за споделување на производството (ПСА) за развој на блокот нафтени и гасни полиња Азербејџан-Чирак-Гунашли до 2050 година. Новиот договор бил потпишан на 14 септември 2017 година откако на 23 декември 2016 година било потпишано писмо со намери за иден развој на оваа област.
Извршниот директор на групата на БП, Боб Дадли изјавил: „Во текот на изминатите 23 години, Договорот на столетието навистина го трансформираше Азербејџан, снабдувањето со енергија во Европа и сите нас кои работевме напорно за да успееме во тоа. Денешниот договор е можеби уште поважна пресвртница во историјата на Азербејџан бидејќи гарантира дека во наредните 32 години ќе продолжиме да работиме заедно за отклучување на долгорочниот развој на потенцијалот на АЧГ преку нови инвестиции, нови технологии и нови заеднички напори. Во светло на тоа, мислам дека е фер ова да се нарече Договор на новиот век “. Меморандум за разбирање бил потпишан помеѓу СОКАР Апшерон Гас и Бангладеш Петролеум Експлор и БАПЕКС на 20 февруари 2018 година.
На 19 април 2019 година, претседателот на СОКАР, Ровнаг Абдулајев и регионалниот претседател на БП за Азербејџан, Грузија и Турција, Гери Џонс потпишале договор вреден 6 милијарди долари. Конечната одлука за инвестиции на платформата Азери Централен Исток (АЦЕ), која се планира да се гради на блокот Азери-Чираг-Гунашли (АЦГ), е усвоена на церемонијата на потпишување Изградбата била предвидена да започне во 2019 година, а завршувањето е закажано за средината на 2022 година.
Во мај 2019 година, полскиот претседател Анджеј Дуда го посетил Азербејџан. Тој изјавил дека „гасот и нафтата ќе течат исто така... од Азербејџан, исто така, во Полска. Тие ќе течат преку Азербејџан, каде што се транспортните коридори што се во тек и ги сочинуваат елементите на „ Кинеската иницијатива за појаси и патишта“.
Во април 2020 година, среде пандемијата КОВИД-19, Баку го поддржал историскиот договор меѓу Организацијата на земјите извознички на нафта (ОПЕК) и другите земји што не произведуваат нафта од ОПЕК за намалување на производството во обид да се стабилизира болниот пазар на нафта. Во соопштението објавено од азербејџанското Министерство за енергетика се открива дека според новиот договор Азербејџан се очекува да го намали своето производство за 164,000 барели дневно во наредните два месеци. Во овој период, Азербејџан ќе го задржи просечното дневно производство на сурова нафта на ниво што не надминува 554.000 барели и земјата ќе мора да го одржува дневното производство на нафта на ниво од 587.000 барели за време на периодот јули-декември и 620.000 барели помеѓу јануари 2021 и април 2022 година.
Државен фонд за нафта на Азербејџан
Државниот фонд за нафта на Азербејџан е основан со декрет на поранешниот претседател Хејдар Алиев на 29 декември 1999 година и започнал со работа во 2001 година. Тоа е суверен фонд за богатство каде се заштедуваат вишок приходи на нафтената индустрија. Главните цели на Фондот се одржување на макроекономската стабилност и преку намалување на зависноста од приходите од нафта и гас и поттикнување на развојот на ненафтениот сектор, заштеда на приходи за идните генерации и финансирање на главните проекти. Приближната сума на финансиските резерви на Фондот е 34,7 милијарди долари. Средствата на Фондот можат да се користат за стратешки важни инфраструктурни проекти, но не и за задолжување на државата. Строгата алокација на целните средства на Фондот ги намалува инвестициските ризици. Средствата течат главно од Државната нафтена компанија на Азербејџан.
Ристо Соколов
Ристо Соколов - Сокол (Дреново,, - ,  ) —  истакнат македонски ликовен уметник.
Животопис
Соколов е роден на 16 април 1957 година, во кавадаречкото село Дреново. Средно уметничко училиште и Факултет за ликовни уметности завршил во Скопје, отсек графика во класата на проф. Димитар Малиданов и графички дизајн во класата на проф. Костадин Танчев Динка. Живеел и работеше во Кавадарци, како слободен уметник. Починал во кавадарци на 14 февруари 2015 година. Излагал самостојно низ цела Македонија, во повеќе Европски земји, а преку групни изложби бил присутен низ целиот свет. Познат бил и како успешен организатор на Меѓународни ликовни колонии, а последните неколку години пред смртта имал успешни соработки со други уметности (музичка, театарска, литературна, фотографска и др.) преку неформалната уметничка група “Сокол Арт“ која настанала од неговиот двегодишен ангажман во кавадаречката и македонска уметност преку Уметничкото студио “Сокол Арт“, од каде што произлегле неколку ликовни изложби, театарски претстави, поетски дела, фотографски перфоманси, мултимедијални настани и концерти. Последната негова изложба насловена како „Ретро Арт – Нови моменти“ (12 декември 2014 – 12 јануари 2015, Музеј Галерија Кавадарци) останала запаметена како една од најпосетуваните во историјата на ликовната уметност во Кавадарци.
Рајнски Сојуз
Рајнскиот Сојуз или службено ' (Конфедеративни Држави на Рајна''') —сојуз (конфедерација) на германски клиентски држави по налог на Првото Француско Царство. Формиран е во рамките на поранешни држави на Светото Римско Царство по неговото распаѓање предизвикано од Наполеон, откако ги поразил и освоил Австрија и Русија во Битката кај Аустерлиц. Братиславскиот мировен договор довел до создавање на Рајнскиот Сојуз, кој постоел од 1806 до 1813 година.
Членовите на сојузот биле германски кнезови од државите кои порано биле во рамките на Светото Римско Царство. Подоцна им се придружиле уште 19 други. Ова му дало значителна стратешка предност на Француското Царство на неговата источна граница создавајќи разграничување помеѓу Франција и двете најголеми германски држави: Прусија и Австрија.
Црква „Св. Ѓорѓи“ - Белица
Свети Ѓорѓи — главна селска црква во селото Белица.
Местоположба
Црквата е сместена во јужниот дел на селото, на една височинка која што доминира во околината.
Историја
Црквата била изградена кон крајот на век.
Црквата е изградена во 1867 година, а иконостасот и иконите потекнуваат од 1909 година. Во 2017 година биле прославени 150 години од изградбата на црквата со голема манифестација.
По повод одбележувањето на 150-годишнината од изградбата на црквата, истата била обновена, при што бил уреден самиот објект, помошните објекти во дворот, камбанаријата и самиот двор на црквата.
Иконостас
Во црквата се наоѓаат шест икони од познатиот мајстор Дичо Зограф.
Список на државни водачи во 1698 година
Ова е список на државни водачи во 698 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Самариум
Самариум (Sm, латински - samarium) — лантаноид. Името го добил споерд минералот = {(Y,Ce,U,Fe)3(Nb,Ta,Ti)5O16}-. Застапен е во Земјината кора во количини од 7,9ppm. Најважен минерал на самариум е монацит (Ce,La,Th,Nd,Y,Pr,Sm)PO4.
Бадем
Бадемот (науч. Prunus dulcis, син. Prunus amygdalus или Amygdalus communis) е малечко дрво кое припаѓа на потсемејството Prunoideae од фамилијата Рози; бадем се нарекува исто така и плодот на ова дрво. Растението е класифицирано како праска во поткласата Amygdalus од Prunus, кое се разликува од останатите подвидови по својот плод.
Слатката надворешна маса која е карактеристична кај другите членови од Prunus фамилијата, како што е сливата и вишната, кај бадемот е заменета со обвивка, во која се наоѓа тврда маса во која е сместена семката. Бадемот потекнува од југозападна Азија.
Перде (заболување)
Перде или наметка (медиц. катаракта, од καταρράκτης - „водопад, слап“) — поматнувањето на природната леќа на човекот. Леќата е расположена зад зеницата и нејзината функција е сврзана со фокусирањето на различни далечини и добивање на јасна слика. Поматнувањето на леќата води до разсејување на светлината, замаглување на видот и постепено намалување на видот.
Кога леќата на окото, која живее ткиво кое помага да се фокусира светлината на ретината, станува заматена. Ова веројатно се должи на промени во белковини кои се спакувани во објективот. Катаракта се многу чести, повеќе од половина од Американците возраст од 65 години и постари имаат катаракта (често во двете очи), и се смета дека скоро сите ќе се развие една, ако тие живеат доволно долго. Катаракта трае долго време да се развие до тој степен што тие се сериозен проблем за вашата визија. Постојат неколку видови на катаракта; најчестите се нарекува јадрена катаракта, бидејќи тоа влијае на внатрешноста на објективот. Во форма наречена кортикални катаракта, надвор од објективот станува заматена. Во индустриските земји како САД, катаракта рутински се отстранат со едноставна операција. Сепак, катаракта продолжува да биде водечка причина за слепило во светот.
Типови
Типот на катаракта се определува според делот на леќата којшто е замаглен и според времето кога дошло до замаглување. Постојат неколку типови на катаракта:
Причинители
Пердето во најчест случај е промена на структурата на леќата од возрастта. Со текот на времето стареат структурите на леќата се променуваат, се променува составот на истата и таа ја губи прозрачността. Во овој случај видот намалува постепенно во времето. Ова е најчестит вид на катаракта – сврзан со возрастта. Осевн возрастта како фактор за појавата на катаракта, таа може да биде и вродена( вродена), како и да се појави врз основа на удар (травматична) , пост воспаление на окото (компликата) или поради присуство на друго основно заболување (патолошка).
Ризикот од изложеност на катаракта
Постарите добивате, толку е поголема вашите шанси да има катаракта, и на нивните напредува доволно да се меша со вашата визија. Понекогаш бебињата се раѓаат со катаракта (вродена катаракта). Продолжена употреба на стероиди може да предизвика катаракта. И некои млади луѓе кои имаат системски болести, како дијабетичари, развиваат катаракта поради нивната болест (средно катаракта). Сепак, поголемиот дел од забележлива катаракта формираат кај луѓе постари од 60 години. Затоа, катаракта обично се смета за возраст поврзани со болеста.
Шабан Салиу
Шабан Салиу (ромски: Šaban Saliu;, ) — македонски политичар, активист на Ромите во Македонија и претседател на Демократски сили на Ромите.
Перде (заболување)
Симптоми
Главните симптоми на пердето се замаглен, облачен, или затапен вид во заболеното око што не може да се коригира со носење посилни очила или контактни леќи. Бои може да изгледа избледени. Покрај тоа, посветла светлината може да бидат потребни за читање. Зголемена осетливост на сјајот, исто така, може да биде знак на катаракта; ореол може да се види околу светла во текот на ноќта, а тоа може да предизвика проблем во возењето. Како и сите од овие симптоми веројатно може да биде предизвикана од страна на други, посериозни болести на очите, треба да посетите око нега професионална ако забележите било кој од нив.
Шабан Салиу
Животопис
Салиу е роден во Скопје на 6 јануари 1961 година. Дипломира на Универзитетот Св. Кирил и Методиј - Скопје, на Правниот факултет и положува правосуден испит. Од 1990 до 1995 бил Генерален секретар на ПЦЕР, а од 1995 и Претседател на огранокот на ПЦЕР во Гостивар. Салиу е Потпретседател на Сојузот на Ромите на Македонија. Од 2006 до 2008 година е член на македонското собрание како пратеник на Демократските сили на Ромите. Од мај 2008  е назначен за  директор на Дирекцијата за заштита и спасување. Освен со македонскиот и ромскиот, Салиу се служи и со српскиот и англискиот јазик. Женет е и е татко на едно дете.
Перде (заболување)
Лекување
Единственото лекување на пердето е оперативно. Пердето не се лекува со лекови, единствена метода е хирушка интервенција. Катаракта не може да се излечи со медицински лекови, очни капки, вежби или со користење на очила. Единствена метода е да се отстрани потемнетата леќа и да се замени со имплант (интраокуларна леќа) која ќе ја врши нејзината функција и која останува засекогаш во окото. Операција на катаракта во Европската Очна Болница е хирушка интервенција со висок степен на успешност. Во нашата болница операциите на катаракта се изведуваат со ФАКО техника (Факоемулцификација). Ова е најновата метода која е развиена во светот. При примена на оваа метода нема потреба од чекање за созревање на пердето и пациентот не мора долго време да живее со ослабен вид. Периодот на закрепнување е мошне краток. Кај методите со широк рез закрепнувањето може да потрае. Малиот рез кој се прави со примена на Фако методата ја забрзува рехабилитацијата на видот.
Превентивни мерки
Пушењето во голема мера ги зголемува шансите за добивање на јадрено катаракта, најчестиот вид во САД Значи, на најефикасен начин да се намали ризикот од катаракта е да не пушат. (Забележете дека тоа е истата совети дадени за спречување на возраст поврзани макуларна дегенерација, или AMD, потенцијално заслепувачки болеста.) Луѓето со дијабетес, па дури и младите, често се развие катаракта. Формирање на дијабетична катаракта може да биде забавено од страна на водење на шеќер во крвта под строга контрола. Дури и подобро, се разбира, е да се одржи нормална тежина; тогаш веројатно нема да добие тип 2 дијабетес (од далеку најчеста форма на дијабетес во Америка) на прво место.
Научни докази за други превентивни мерки е слаба, но сугестивна. Сончева светлина изложеност може да има граница ефект врз забрзување на формирање на кортикалните катаракта. Антиоксидансите (посебно со витамин Ц) и каротеноиди во исхраната може да го забави прогресијата на некои типови на катаракта, но доказите се спротивставени. На прудентна нешто што треба да направите е да се јадат неколку порции дневно на овошје и зеленчук, како и да носат очила за сонце и обод капи во светли сончева светлина. Дури и ако тоа не се намали ризикот од катаракта, ова однесување ќе те заштити од болести на срцето, рак на кожата, а веројатно и AMD.
Иако се 'уште не знаат многу за тоа како да се заштитат од катаракта, луѓето на возраст над 60 се изложени на зголемен ризик за многу проблеми со видот покрај катаракта. Ако сте 60 години или постари, треба да имаат око испитување преку проширени зеници најмалку на секои две години. Овој вид на испит им овозможува на вашиот око нега професионални (optometrist или офталмолог) да се провери за знаци на возраст поврзани макуларна дегенерација и глауком, како и катаракта. Навремено лекување на AMD, а особено глауком, обично може да се спречи непотребното слепило.
Просењаковци
Просењаковци (словенечки: Prosenjakovci) — населба во Општина Моравске Топлице во источна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Прекмурје. Населбата сега е вклучена во Помурскиот статистички регион.
Европиум
Европиум (Eu, латински - europium) — лантаноид. Името го добил според конетинетот Европа. Европиумот во земијанта кора е застапен во количини од 2,1ppm. Најважни минерали на европиум се:
Адам Ѓурчо
Адам Ѓурчо (р. ) — унгарски фудбалски играч кој во моментов игра за хрватската Прва фудбалска лига во ХНК Хајдук Сплит.
Видеотон
Во следната сезона, тој бил позајмен во Кечкемети ТЕ. По шест месеци заем, постигнувајќи четири гола и 4 асистенции, Видеотон ФК го вратил во клубот. Тој ја завршил сезоната со шест гола и десет асистенции.
Во сезоната 2014-15, Ѓурчо постигнал 6 гола и направил 18 асистенции, додека Видеотон ја освоил Унгарската лига.
Погоњ Шчеќин
На 5 јануари 2016 година, Ѓурчо бил потпишан од клубот Погоњ Шчеќин. Тој дебитирал во победата од 3-2 против Корона Кјељце на стадионот Флоријан Кригер на 15 февруари 2016 година во сезоната 2015-16, постигнувајќи го победничкиот гол во 78. минута.
Хајдук Сплит
Во јануари 2018 година, Ѓурчо се приклучил на ННЛ од Хајдук Сплит на договор за заем од шест месеци со можност за договор. Тој го постигнал својот прв Хајдук гол во победата од 1-0 проти НК Рудеш на 3 март 2018 година. Во мај 2018 година, Адам склучил тригодишен договор со Хајдук Сплит.
Меѓународна кариера
На 1 јуни 2012 година, го направил своето меѓународно деби за Унгарија, кога тој дошол како замена против Чешка во 65-тата минута, каде што го постигнал победничкиот гол. Три дена подоцна тој играл натпревар против Ирска.
На 10 октомври 2016 година Ѓурчо го постигнал својот прв гол во квалификациите за Светското првенство во 2018 година - УЕФА Група Б натпревар против Латвија на стадионот Сконто, Рига, Латвија.
Ева Ферлинг
Студирала на Шведската театарска академија во Малме и од 1977-88 година била глумица на шведската национална сцена Драматен, каде Фрилинг се појавила во претстави како Стифтелсен во режија на Алф Шеберг, како Јохана во Хелига на Бертолт Брехт, Јохана фрактен и во класичната сцена на Ингмар Бергман од 1984 година на Шекспировиот крал Лир (како Реган). Во 1990-тите работела главно во Градски театар во Стокхолм. Ева Ферлинг се вратила на сцената во Драматен; во насловната улога како Вера во успешната игра на популарната шведска драматург Кристина Лугн, 2005 година.
Фрилинг е во брак со глумецот Ирјан Рамберг со кого има ќерка Тилде. Учествувала на Ајде да танцуваме 2016 година што се емитувала на ТВ4.
Капачки (Реноар)
Постојат две групи голи жени: два модели лежат во преден план, плус три капачи во позадина, десно. Еден од моделите на оваа слика е Андрее Хеслинг, која станала првата сопруга на синот на Реноар, Жан. Природниот амбиент прикажан на сликата била големата градина на куќата сопственост на сликарот во Кање-сур-Мер.
На сликата, Реноар отстранил какво било повикување на современиот свет и покажал „безвременска природа“. Капачката темата е доминантна во последната сезона на сликите на Реноар: жените портретирани од сликарот се слободни и неограничени. Овие капачки се „стопени во природата и облините се спојуваат со дрвјата, цвеќињата и со црвената вода“.
Сликата добила критики поради „огромноста на нозете и рацете, слабоста на кожата и розовката боја на моделите“.
Америциум
Америциум (Am, латински - americium) — актиноид кој своето име го добил според континентот Америка.
Вечер (дневен весник)
Напомена
При последната промена на сопствениците на весникот, адресата www.vecer.mk останала во сопственост на Драган Павловиќ Латас, последниот уредник на весникот пред промената на сопственичката структура. Поради тоа, на таа адреса сега постои портал со име „Вечер“ кој не е поврзан со дневниот весник.
NGC 315
NGC 315 — елиптична галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 315 се споменува и како UGC 597, MCG 5-3-31, CGCG 501-52.
Откривање
Објектот е откриен на 11 септември 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.