cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Карл Маркс
Келн: 1848–1849
Привремено населувајќи се во Париз, Маркс го пренел извршниот штаб на Сојузот на комунисти во градот и исто така формирал Германски работнички клуб со разни германски социјалисти кои живееле таму. Во надеж дека ќе ја види револуцијата проширена во Германија, во 1848 година Маркс се преселил назад во Келн, каде започнал да издава леток под наслов „Барањата на Комунистичката партија во Германија“, во кој тој расправал само за четири од десетте точки на „Комунистичкиот манифест“, верувајќи дека во Германија во тоа време буржоазијата мора да ја собори феудалната монархија и аристократијата пред пролетаријатот да може да ја собори буржоазијата. На 1 јуни, Маркс започнал со објавување на дневен весник, Neue Rheinische Zeitung, кој тој го помогнал финансирањето преку неодамнешното наследство од неговиот татко. Создаден да објавува вести од цела Европа со негово марксистичко толкување на настаните, весникот го прикажал Маркс како примарен писател и доминантно уредничко влијание.
Преселба во Лондон и понатамошни дела: 1850–1860
Маркс се преселил во Лондон на почетокот на јуни 1849 година и останал со адреса на живеење во градот до крајот на својот живот. Главниот штаб на Сојузот на комунисти се преселил исто така во Лондон. Сепак, во зимата 1849-1850 година се случил расцеп во редовите на Сојузот на комунисти кога една фракција во Сојузот предводена од Август Вилих и Карл Шапер започнала да агитира за непосредно востание. Вилих и Шапер верувале дека откако Сојузот на комунисти ќе го иницира востанието, целата работничка класа од цела Европа ќе се крене „спонтано“ за да му се придружи, создавајќи револуција низ цела Европа. Маркс и Енгелс протестирале дека таквото непланирано востание од страна на Сојузот на комунисти е „авантуристичко“ и ќе биде самоубиство за Сојузот на комунисти. Таквото востание како што било пропагирано од групата на Шапер и Вилих, лесно би било уништено од полицијата и вооружените сили на реакционерните влади на Европа. Маркс тврдел дека ова ќе предизвика пропаст за самиот Сојуз на комунисти, тврдејќи дека промените во општеството не се постигнуваат преку ноќ преку напорите и волјата на неколку луѓе. Наместо тоа, промените се предизвикани со научна анализа на економските состојби во општеството и движејќи се кон револуција низ различни фази на социјален развој. Во сегашната фаза на развој (околу 1850 година), по поразот на востанијата низ цела Европа во 1848 година, Маркс сметал дека Сојузот на комунисти треба да ја охрабри работничката класа да се обедини со прогресивните елементи на растечката буржоазија за да ја победи феудалната аристократија за прашања што вклучуваат барања за владини реформи, како уставна република со слободно избрани собранија и универзално (машко) избирачко право. Со други зборови, работничката класа мора да се здружи со буржоаските и демократските сили за да се дојде до успешен завршеток на буржоаската револуција пред да се нагласи агендата на работничката класа и револуцијата на работничката класа.
По долга борба која се заканувала да го уништи Сојузот на комунисти, мислењето на Маркс преовладило и на крајот групата на Вилих и Шапер го напуштила Сојузот на комунисти. Во меѓувреме, Маркс исто така многу се ангажирал во социјалистичкото Образовно здружение на германските работници. Здружението ги одржувало своите состаноци на улицата „Голема ветерница“, Сохо, централна лондонска област за разонода. Оваа организација била исто така приклештена од внатрешна борба меѓу нејзините членови, од кои некои го следеле Маркс, додека други ја следеле фракцијата на Шапер и Вилих. Прашањата во овој внатрешен раскол биле истите прашања покренати во внатрешниот расцеп во рамките на Сојузот на комунистите, но Маркс ја загубил борбата со фракцијата на Шапер и Вилих во рамките на Образовното здружение на германските работници и на 17 септември 1850 година поднел оставка од Здружението.
Во Лондон, Вилих станал соработник на францускиот револуционерен и политички прогоненик Емануел Бартелми. Според Вилхелм Либкнехт, Вилих и Бартелми ковале заговор да го убијат Карл Маркс затоа што, според нив, бил премногу конзервативен. Вилих јавно го навредил Маркс и го предизвикал на двобој, со кој Маркс одбил да се бори. Наместо тоа, Вилих бил предизвикан од еден млад соработник на Маркс, Конрад Шрам. Двобојот со пиштол се случил во Белгија затоа што двобоите биле забранети со закон во Велика Британија. Бартелми делувал како втора рака на Вилих. Шрам бил ранет во главата, но го преживеал двобојот. Бартелми бил обесен во Лондон во 1855 година, откако пукал и го убил својот работодавец и уште еден човек.
NGC 461
NGC 461 — спирална галаксија во соѕвездието Вајар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Карл Маркс
New-York Daily Tribune и новинарство
Во раниот период во Лондон, Маркс се посветил скоро исклучиво на револуционерни активности, така што неговото семејство претрпело екстремна сиромаштија. Негов главен извор на приход бил Енгелс, чиј извор бил неговиот богат индустријалец татко. Во Прусија како уредник на сопствен весник и како придонесувач на други идеолошки наклонети весници, Маркс можел да дојде до својата публика, работничката класа. Во Лондон, без финансии да води весник, тој и Енгелс се свртиле кон меѓународното новинарство. Во една фаза тие биле објавувани од шест весници во Англија, САД, Прусија, Австрија и Јужна Африка. Главната заработка на Маркс потекнувала од неговата работа како европски дописник, од 1852 до 1862 година, за New-York Daily Tribune, како и од авторство на написи за повеќе „буржоаски“ весници. Марксовите написи биле преведени од германски јазик од Вилхелм Пипер, сè додека неговото владеење на англиски јазик не станало соодветно.
New-York Daily Tribune бил основан во април 1841 година од Хорас Гријли. Неговата редакција содржела прогресивни буржоаски новинари и издавачи, меѓу нив Џорџ Рипли и новинарот Чарлс Дана, кој бил главен уредник. Дана, фуриерист и аболиционист, бил врската на Маркс.
New-York Daily Tribune бил превозно средство за Маркс да стигне до трансатлантската јавност за да води „скриена војна“ против Хенри Чарлс Кери. Весникот имал широк повик до работничката класа од своето основање, чинејќи два центи, бил евтин и, со околу 50 000 примероци по број, неговиот тираж бил најголем во САД. Неговиот уреднички дух бил прогресивен и неговиот анти-ропски став го одразувал тој на Хорас Гријли. Првиот напис на Маркс, за британските парламентарни избори, бил објавен на 21 август 1852 година.
NGC 461
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 461 се споменува и како ESO 352-33, MCG -6-4-2, AM 0115-340, IRAS 01150-3406.
Откривање
Објектот е откриен на 25 септември 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Карл Маркс
New-York Daily Tribune и новинарство
На 21 март 1857 година Дана го известил Маркс дека, поради економската рецесија, само еден напис неделно ќе се плаќа, објавен или не. Другите ќе бидат платени само доколку бидат објавени. Маркс ги испраќал своите написи во вторник и петок, но, во октомври, New-York Daily Tribune ги отпуштил сите свои дописници во Европа, освен Маркс и Б. Тејлор, и го редуцирал Маркс на седмичен напис. Помеѓу септември и ноември 1860 година, биле објавени само пет написи. После шестмесечен интервал, Маркс продолжил со придонесите во септември 1861 до март 1862, кога Дана му напишал да го информира дека немало повеќе простор во New-York Daily Tribune за извештаи од Лондон, поради американски домашни работи. Во 1868 година, Дана формирал сопернички весник, New York Sun, чиј главен и одговорен уредник бил тој.
Во април 1857 година, Дана го поканил Маркс да придонесе статии, главно за воена историја, за Новата американска енциклопедија, идеја за Џорџ Рипли, пријател на Дана и литературен уредник на New-York Daily Tribune. Севкупно, објавени биле 67 статии на Маркс и Енгелс, од кои 51 се напишани од Енгелс, иако Маркс направил истражување за нив во Британскиот музеј.
До крајот на 1850-тите години, интересот на американскиот народ за европски прашања се намалил и написите на Маркс се свртеле кон теми како што се „кризата околу ропството“ и избувнувањето на Американската граѓанска војна во 1861 година, во написот „Војната меѓу државите“. Помеѓу декември 1851 и март 1852 година, Маркс работел на своето теоретско дело за Француската револуција од 1848 година, насловено како „Осумнаесеттиот бример на Луј Наполеон“. Во ова дело, тој ги истражувал идеите за историскиот материјализам, класната борба, диктатурата на пролетаријатот и победата на пролетаријатот над буржоаската држава.
За 1850-тите и 1860-тите може да се каже дека означуваат филозофска граница што ги разделува хегелијанскиот идеализам на младиот Маркс и научната идеологија поврзана со структурниот марксизам на позрелиот Маркс. Сепак, не сите академици ја прифатиле јоваа разлика. За Маркс и Енгелс, нивното искуство од Револуциите од 1848 до 1849 година било формативно во развојот на нивната теорија за економија и историска прогресија. По „неуспесите“ од 1848 година, револуционерниот замав изгледал потрошен и немало услови да се обнови без економска рецесија. Настанало расправија помеѓу Маркс и неговите комунистички колеги, кои ги осудил како „авантуристи“. Маркс сметал дека е имагинација да се верува дека „волјата“ може да биде доволна за создавање на револуционерни услови, кога во реалноста економската компонента е неопходниот реквизит.
NGC 461
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 461 е од видот SBc. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,3 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. NGC 461 има привидни димензии од 1,2' х 0,9'.
NGC 4276
NGC 4276 — спирална галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
NGC 461
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 1 ч 17 м 20,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 33° 50' 28". Положбениот агол на објектот е во износ од 23°.
Карл Маркс
New-York Daily Tribune и новинарство
Рецесијата во економијата на Соединетите Американски Држави во 1852 година им даде на Маркс и Енгелс основа за оптимизам за револуционерна активност. Сепак, оваа економија била премногу незрела за комунистичка револуција. Отворените територии на западниот дел на Америка ги растуриле силите на општествениот немир. Покрај тоа, секоја економска криза што се појавувала во Соединетите Американски Држави нема да доведе до револуционерна зараза на постарите економии на одделни европски нации, кои биле затворени системи ограничени од нивните национални граници. Кога таканаречената „Паника од 1857“ во САД се раширила на глобално ниво, ги разбила сите модели на економска теорија и била првата вистинска глобална економска криза.
Неопходноста од финансии го принудила Маркс да се откаже од економските студии во 1844 година и да помине тринаесет години во работа на други проекти. Маркс секогаш се обидувал да се врати на економијата.
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
Маркс продолжил да пишува статии за Њујорк Дејли Трибјун сè додека бил сигурен дека уредничката политика на Трибјун била сè уште прогресивна. Сепак, заминувањето на Чарлс Дана од весникот кон крајот на 1861 година и последователната промена во уредничкиот одбор донело нова уредничка политика. Трибјун веќе не бил силен аболиционистички весник посветен на целосна победа на Унијата. Новиот уреднички одбор поддржал непосреден мир меѓу Унијата и Конфедерацијата во граѓанската војна во Соединетите Американски Држави со ропството оставено недопрено во Конфедерацијата. Маркс остро се противел на оваа нова политичка позиција и во 1863 година бил принуден да се повлече како колумнист за Трибјун.
NGC 461
Други поделби
Проучување на NGC 461 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 4636. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 352; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7004.
NGC 4276
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4276 се споменува и како UGC 7385, MCG 1-32-10, CGCG 42-32, VCC 393, IRAS 12175+0757.
Откривање
Објектот е откриен на 1860 година од страна на Кристијан Петерс, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 13,5 см.
Карл Маркс
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
Во 1864 година, Маркс се вклучил во Меѓународното работничко здружение (познато и како Прва Интернационала), во чиј Генерален совет бил избран на основањето во 1864 година. Во таа организација, Маркс бил вклучен во борбата против анархистичкото крило предводено од Михаил Бакунин (1814–1876). Иако Маркс победил во оваа соперништво, трансферот на седиштето на Генералниот совет од Лондон во Њујорк во 1872 година, што било поддржано од Маркс, довело до пад на Интернационалата. Најважниот политички настан за време на постоењето на Интернационалата бил Париската комуна од 1871 година, кога граѓаните на Париз се побуниле против својата влада и го држеле градот два месеци. Како одговор на крвавото задушување на овој бунт, Маркс го напишал еден од неговите најпознати памфлети, „Граѓанската војна во Франција“, одбрана на Комуната.
Црвеникава желатинка
Црвеникава желатинка (Guepinia helvelloides) е вид на столпчеста габа од семејството Exidiaceae. Тоа е желатинозна и жилава печурка од портокалова розова боја, во форма на поделена инка. Таа е поврзана со четинари и се јавува во лето и есен низ целата северна полутопка. Тој е за јадење, дури и суров, но нема многу вкус. Понекогаш се подготвува во салата.
Карл Маркс
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
Маркс со најголемо воодушевување говорел за историската иницијатива на француската работничка класа, која ја разорила старата државна машина и патем створила држава од нов тип: „Каква смелост, каква историска иницијатива, каква способност за саможртвување во тие Парижани!... Историјата не знае за друг таков пример на херојство!“ – пишуваше тој во април 1871 година. „Денешното Париско востание, – пишуваше Маркс, – дури и да го угушат свињите и подлите пци на старото општетсво: ќе биде врежано во историјата на нашата партија како најславен подвиг од времето на париското јунско востание“.
Маркс ја искористувал секоја прилика за да воспостави врска со Комуната за да ја брани нејзината битијност. „Испратив неколку стотини писма ширум светов околу вашите потреби, секаде каде што постојат нашите секции“, – им соопштувал Маркс на комунарите Франкел и Варлен. Во своите директиви, кои ги упатувал до Париз и внатрешноста, во Лион, Руан и другите градови во кои биле образовани секции на Интернационалата, Маркс давал конкретни оперативни упатства. Маркс спрема француските воскликнати работници бил во однос на практичен советодавец, учесник во борбата на масата.
Црвеникава желатинка
Деноминации и таксономија
Видот првпат бил споменат во 1778 година од холандскиот ботаничар Николаус Жозеф фон Жакин под името Tremella rufa. Во 1805 година, Августин Пираме де Кандол независно го опишал Tremella helvelloides, „Tremelle helvelle“, од примерок пронајден во есен,  Елиас Магнус Фрис го пренел видот во 1828 година во родот Guepinia, создаден во чест на францускиот ботаничар Жан-Батист-Пјер Гупен.Тој ја забележал предноста на описот на фон Жакин, тој ја прогласил за нецелосна и го санкционирал името избрано од Де Кандол за новата комбинација Guepinia helvelloides.
Список на државни водачи во 1526 година
Ова е список на државни водачи во 526 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Карл Маркс
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
На 4 април, тој им препорачал на париската востаничка организација да испрати делегати во сите поголеми центри во Франција. Маркс давал детални упатства за одбраната на Париз. Во писмото кое што го упатил до членовите на Комуната, тој барал да се утврди северната страна на монмартриските височинки, која што се граничела со пруските претстражари, бидејќи овие можеле да ги препуштат Версајците. Тоа случување покажало колку биле оправдани страхувањата на Маркс. Маркс благовремено ги известил комунарите за Тјеровите преговори со Бизмарк и на тоа дека овој ветувал помош околу угушувањето на Комуната.
Црвеникава желатинка
Деноминации и таксономија
Специфичниот епитет rufa сепак продолжува да го претпочитаат некои од неговите наследници.: така, Лусиен Квелет го направил типот вид на родот Флогиотис под името Phlogiotis rufa во 1886 година, и Јулиус Оскар Брефелд оној од Gyrocephalus ( Gyrocephalus rufus ), во 1888 година. Во 1936 година, Џорџ Вилард Мартин забележува дека името Guepinia не е валидно, бидејќи се користело пред Фрајс од Тусен Бастард во 1812 година за род на Brassicaceae. Со тоа тој го потврдува создавањето на Квелет и името Phlogiotis helvelloides. Конечно, Маринус Антон Донк во 1958 година предложил трансфер во родот Tremiscus.
Карл Маркс
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
Меѓутоа Маркс, иако се радувал на историската иницијатива на париското жителство, во исто време и ги критикувал грешките на тие маси, ги критикувал како строг и непропустлив работнички револуционер, тој ја критикувал работата на Централниот комитет на Комуната, кој избрзал во аболицијата на своите овластувања, „великодушноста“ на Комуната кон класниот непријател, нејзината волја „да не започнува граѓанска војна“, итн.
Црвеникава желатинка
Опис
Габата формира еректиран базидиом, со пречник од 3 - 12 см во пречник. Има форма на уво, шпатула или инка, поделена на едната страна. Горниот раб е во форма на вентилатор, со брановидна маргина. Тој е 'рскавичен, проѕирен и малку вискозен, розово-портокалов, румено - црвено. Внатрешната површина е мазна и сува, а надворешната површина, која го сочинува химениумот, често е збрчкана или овената со возраста. Дршката е кратка и ексцентрична, белузлава кон основата. Месото е желатинозно и еластично, со нејасен вкус и мирис. Спорите се бели.
Список на државни водачи во 1526 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Црвеникава желатинка
Поврзани видови
Црвеникава желатинка е многу лесно да се препознае. Некои видови од родот Otidea се морфолошки идентични, но се разликуваат по нивната боја и одредени микроскопски одлики.
Карл Маркс
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
На 23 мај, непосредно пред падот на Комуната, Маркс се обратил пред Генералниот совет на Интернационалата: „Се плашам дека крајот се ближи, но ако Комуната биде уништена, борбата ќе биде одложена. Принципите на Се вечни и не можат да бидат избришани, тие повторно и секогаш ќе бидат на дневен ред сè додека работничката класа не извои ослободување од капиталот“. „Ма каква и да биде судбината во Париз, таа ќе го заокружи целиот свет“, – пишувал Маркс во врска со Комуната. Маркс длабоко верувал во силата на работничката класа и тој не се плашел од привремените неуспеси и порази.
Црвеникава желатинка
Дистрибуција и живеалиште
Тоа е сапрофитен вид кој расте на варовнички почви, особено во планинските области, често во врска со гнили трупци или на трупци од четинари. Се јавува во влажни и засенчени области, во хумус, мов или трева на рабовите на патеките, во грмушки и во сеча на дрва. Расте изолирано или во групи.
Карл Маркс
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
„Париз, работниците и Комуната, – речено е во Манифестот на граѓанската војна во Франција, кој го напиша Маркс, – ќе се прослават како славни стракови на новото општество. Споменот на нивните маченици ќе остане засекогаш врежан во големото срце на работничката класа. Нивните џелати веќе се скршени низ срамното дело од кое не ќе може да ги ослободат сите молитви на нивните попови.“
Црвеникава желатинка
Јадење
Тоа е јадлива печурка, но се смета за безвредна. Понекогаш се јаде сурова во салати, на пример со тврдо варени јајца, кромид. Може да се зачува и во саламура. Неговото месо само по себе е невкусно.
Карл Маркс
Првата Интернационала, Граѓанската војна во Франција и Капиталот
Со оглед на повторените неуспеси и фрустрации на револуциите и движењата на работниците, Маркс исто така се обидувал да го разбере капитализмот и многу време поминувал во читалната на Британскиот музеј, проучувајќи и размислувајќи за делата на политичките економисти и за економските податоци. До 1857 година, Маркс имал акумулирано над 800 страници белешки и кратки есеи за капиталот, земјишната сопственост, наемниот труд, државата, надворешната трговија и светскиот пазар, иако белешки и есеи не се појавија како печатена книга до 1939 година под наслов „Основи на критиката на политичка економија“ (Grundrisse der Kritik der Politischen Ökonomie).
Конечно во 1859 година, Маркс ја објавил својата книга „Прилог кон критиката на политичката економија“, неговото прво сериозно економско дело. Ова дело било наменето само како преглед на неговото четиритомно дело Das Kapital (Капитал: Критика на политичката економија), чии томови тој имал намера да ги објави подоцна. Во Прилог кон критиката на политичката економија, Маркс ја проширува трудовата теорија на вредност за која се залагал Дејвид Рикардо. Делото било ентузијастично примено, а изданието се распродало брзо.
Успешната продажба на „Придонес кон критиката на политичката економија“ го стимулирала Маркс во раните 1860-ти години да го заврши пишувањето на четирите големи тома што би го компонирале неговото најголемо дело на животот – Das Kapital и Теориите за вишок вредност, во кои се дискутирало за теоретичарите на политичката економија, особено Адам Смит и Дејвид Рикардо. Теориите за вишок вредност честопати се нарекуваат четвртиот том на Das Kapital и претставува една од првите сеопфатни трактати за историјата на економската мисла. Во 1867 година, бил објавен првиот том на Das Kapital, дело во кое се анализира капиталистичкиот процес на производство. Тука Маркс ја образложил својата трудова теорија на вредност, врз чиј развој влијаел Томас Хоџкин. Маркс го признал „воодушевувачкото дело“ на Хоџкин, Трудот одбранет од тврдењата на капиталот, повеќепати во Das Kapital. Навистина, Маркс го цитирал Хоџкин дека го препознал отуѓувањето на трудот што се случува под модерното капиталистичко производство: „Повеќе немало природна награда за поединечниот труд. Секој работник произведува само дел од една целина, а бидејќи секој дел нема никаква вредност или корисност по себе, нема ништо што работникот може да го презеде и да рече: „Ова е мојот производ, ова ќе си го задржам за себеси.“ Во овој прв том на Капиталот, Маркс го објаснил своето сфаќање на вишокот на вредност и експлоатацијата, за која тој аргументирал дека на крајот ќе доведе до пад на стапката на профит и колапс на индустрискиот капитализам. Побарувачката за издание на руски јазик на Капиталот наскоро довело до печатење на 3000 примероци од книгата на руски јазик, која била објавена на 27 март 1872 година. До есента 1871 година, целото прво издание на германското издание на Капиталот било распродадено и било издадено второ издание.
Тома II и III од Капиталот останале само ракописи врз кои Маркс продолжил да работи до крајот на животот. Двата тома биле објавени од Енгелс по смртта на Маркс. Том II на Капиталот бил подготвен и објавен од Енгелс во јули 1893 година под името Капитал II: Процесот на циркулација на капиталот. Том III од Капиталот бил објавен една година подоцна во октомври 1894 година под името Капитал III: Процесот на капиталистичката продукција како целина. Теориите за вишокот на вредност произлегле од обемните Економски ракописи од 1861–1863, втор нацрт на Капиталот, којшто ги опфаќал 30–34 тома од Собраните дела на Маркс и Енгелс. Поточно, Теориите за вишокот на вредност го опфаќаат последниот дел од триесеттиот том на Собраните дела до крајот на нивниот триесет и втор том. Во меѓувреме, пообемните Економски ракописи од 1861–1863 почнуваат од почеток на триесеттиот том на Собраните дела преку првата половина од нивниот триесет и четврти том. Последната половина од триесет и четвртиот том на Собраните дела се состои од преживеаните фрагменти од Економските ракописи од 1863-1864, што претставуваат трет нацрт на Капиталот, а голем дел од нив е вклучен како додаток на изданието од „Penguin Books“ на првиот том на Капиталот. Скратено издание на германски јазик на Теориите за вишок на вредност било објавено во 1905 и во 1910 година. Ова скратено издание било преведено на англиски јазик и објавено во 1951 година во Лондон, но комплетното, нескратено издание на Теориите за вишок на вредност било објавено како „четврт том“ на Капиталот во 1963 и 1971 година во Москва.
Во текот на последната деценија од неговиот живот, здравјето на Маркс се влошило и тој станал неспособен за постојан напор што ја карактеризирал неговата претходна работа. Тој успеал да коментира значително за современата политика, особено во Германија и Русија. Неговата Критика на Готската програма се спротивставила на тенденцијата на неговите следбеници Вилхелм Либкнехт и Август Бебел да направат компромис со државниот „социјализам“ на Фердинанд Ласал во интерес на обединета социјалистичка партија. Ова дело е исто така забележливо за уште еден познат цитат на Маркс: „Од секого според неговата способност, секому според неговата потреба.“
Семејство
Маркс и фон Вестфален имале седум деца, но делумно поради лошите услови во кои живееле додека биле во Лондон, само три деца преживеале до зрелоста. Децата биле: Џени Каролин (сопружничко презиме Лонге; 1844–1883); Џени Лаура (сопружничко презиме Лафарг; 1845-1911); Едгар (1847–1855); Хенри Едвард Гај („Гвидо“; 1849–1850); Џени Евелин Франсис („Франциска“; 1851–1852); Џени Jулија Елеонора (1855-1898) и уште едно дете кое починало пред да биде именуван (јули 1857). Постојат клеветнички озборувања дека Маркс, исто така, е татко на вонбрачно машко дете по име Фреди од неговата домаќинка, Елена Демут. Иако од 1962 година се тврдело дека Маркс бил татко на вонбрачниот син на Елена Демут, според Терел Карвер, „ова тврдење не е добро засновано на достапните документарни материјали.“
Причини да не се верува дека Маркс бил татко на Фредерик Левис Демут (1851-1929):
Маркс интензивно користел псевдоними, често при изнајмување куќа или стан, очигледно за да им отежне на властите да го следат. Додека бил во Париз, го користел „Monsieur Ramboz“, додека бил во Лондон ги потпишувал своите писма како „A. Williams“. Неговите пријатели го нарекувале „Moor“, поради неговиот темен тен и црната виткана коса, додека тој ги охрабрувал своите деца да го нарекуваат „Old Nick“ и „Charley“. Исто така, им дал прекари и псевдоними на своите пријатели и семејство, нарекувајќи го Фридрих Енгелс „генерал“, неговата куќна помошничка Елена како „Lenchen“ или „Nym“, додека една од неговите ќерки, Jennychen, била нарекувана „Qui Qui, Emperor of China“, а другата ќерка, Лаура, била позната како „Kakadou“ или „the Hottentot“.
Здравје
Маркс бил погоден од лоша здравствена состојба (она што тој самиот го опишал како „мизерна егзистенција“) и разни автори се обиделе да ја опишат и објаснат. Неговиот биограф Вернер Блуменберг тоа го припишува на проблеми со црниот дроб и жолчката, кои Маркс ги имал во 1849 година и од кои тој никогаш не се ослободил, влошени од неговиот несоодветен начин на живот. Нападите често се појавувале со главоболки, воспаленија на очите, невралгија во главата и ревматски болки. Во 1877 година се појавило сериозно нервно нарушување и како последица на тоа настанало долготрајна несоница, против којашто Маркс се борел со наркотици. Болеста се влошила со прекумерна ноќна работа и лоша диета. Маркс бил љубител на доста зачинети јадења, пушена риба, кавијар, кисели краставици, „ништо од тоа не е добро за пациенти со проблематичен црн дроб“, но тој исто така сакал вино и ликери и пушел огромна количина цигари „и бидејќи немал пари, обично тоа беа цигари со лош квалитет“. Од 1863 година, Маркс многу се жалел на чиреви: „Овие се многу чести кај пациенти со проблематичен црн дроб и може да се должат на истите причини.“ Апсцесите биле толку лоши што Маркс не можел ниту да седи ниту да работи исправено. Според Блуменберг, раздразливоста на Маркс била честа кај пациенти со проблематичен црн дроб:
„Болеста нагласила одредени црти во неговиот карактер. Тој аргументирал остро, неговата зајадлива сатира не одбегнувала навреди, а неговите изрази можеле да бидат груби и сурови. Иако генерално, Маркс имал слепа верба во своите најблиски пријатели, сепак, тој самиот се пожалил дека понекогаш бил премногу недоверлив и неправеден дури и кон нив. Неговите заклучоци, не само за непријателите, туку дури и за пријателите, понекогаш биле толку груби што дури и помалку чувствителните луѓе би се навредиле... Сигурно имало малкумина кои тој не ги критикувал вака... ниту Енгелс бил исклучок.“
Според историчарот на Универзитетот Принстон, Џ.И. Зајгел, во доцните тинејџерски години Маркс можеби имал пневмонија или плевритис, чии последици довеле до тоа тој да биде ослободен од воена служба во Прусија. Во подоцнежниот живот додека работел на Капиталот (што тој никогаш не го завршил), Маркс страдал од три маки. Болеста на црниот дроб, веројатно наследна, била влошена со прекумерна работа, лоша диета и недостаток на сон. Воспалението на очите било предизвикано од премногу работа во текот на ноќта. Третата мака, ерупција на карбункули или чиреви, „веројатно била предизвикана од општата физичка слабост кон којашто придонеле различните одлики на стилот на живот на Маркс - алкохол, тутун, лоша диета и несоница. Енгелс честопати го поттикнувал Маркс да го промени овој опасен режим.“ Во своето писмо до Енгелс, од 22 јуни 1867, Маркс напишал: „Се надевам буржоазијата за целото време ќе мисли за моите чиреви.“
Шустер продолжил да ги разгледува потенцијалните психосоцијални ефекти на болеста, истакнувајќи дека кожата е орган на комуникација и дека hidradenitis suppurativa произведува многу психолошка вознемиреност, вклучително и лутина и одвратност и депресија на личниот имиџ, расположение и благосостојба, чувства за коишто Шустер најде „многу докази“ во преписката на Маркс. Професорот Шустер продолжил да се прашува дали менталните ефекти на болеста влијаеле врз работата на Маркс и дури му помогнале да ја развие својата теорија на отуѓување.
Смрт
По смртта на неговата сопруга Џени во декември 1881 година, Маркс развил воспаление на мукозната мембрана кое го држело во лошо здравје последните 15 месеци од животот. На крајот, ова воспаление му предизвикало бронхитис и плевритис што го убило во Лондон на 14 март 1883 година, кога починал без државјанство на 64-годишна возраст. Семејството и пријателите во Лондон го погребале неговото тело на гробиштата Хајгејт (Исток), Лондон, на 17 март 1883 година во област резервирана за агностици и атеисти (гробот на Џорџ Елиот е во близина). На неговиот погреб присуствувале помеѓу девет и единаесет ожалостени лица. Едно истражување од современи извори идентификува тринаесет именувани лица кои присуствувале на погребот. Тие биле Фридрих Енгелс, Елеонора Маркс, Едвард Евелинг, Пол Лафарг, Шарл Лонге, Елена Демут, Вилхелм Либкнехт, Готлиб Лемке, Фредерик Леснер, Г. Лохнер, Сер Реј Ланкестер, Карл Шорлемер и Ернест Радфорд. Еден тогашен весник тврди дека на погребот присуствувале 25 до 30 роднини и пријатели. Еден автор во „График“ истакнал дека, „Со чудна грешка неговата смрт не беше објавена два дена, а потоа дека се случила во Париз. Следниот ден исправката дојде од Париз; и кога неговите пријатели и следбеници побрзаа во неговата куќа на Хаверсток Хил, за да се информираат за времето и местото на погребот, дознаа дека тој веќе е во студената земја. Но, да не беше оваа тајност и брзање, несомнено ќе се одржеше голем собир на луѓе на неговиот гроб.“
Неколку негови најблиски пријатели зборувале на неговиот погреб, вклучително Вилхелм Либкнехт и Фридрих Енгелс. Говорот на Енгелс го содржи овој пасус:
„На 14 март, дваесет и пет минути до три попладне, најголемиот жив мислител престана да размислува. Тој беше оставен сам на едвај две минути, и кога се вративме го најдовме во неговата фотелја, мирно замина да спие – но, засекогаш.“
Преживеаните ќерки на Маркс, Елеонора и Лаура, како и Шарл Лонге и Пол Лафарг, двата француски социјалистички зетовци на Маркс, исто така, присуствувале. Пред Маркс починале неговата сопруга и неговата најстара ќерка, а ќерка му починала неколку месеци порано во јануари 1883 година. Либкнехт, основач и водач на германската социјалдемократска партија, одржал говор на германски јазик и Лонге, истакната личност на француското работничко движење, дадел кратка изјава на француски јазик. Прочитани биле и две телеграми од работнички партии во Франција и Шпанија. Заедно со говорот на Енгелс, ова ја сочинувало целата програма на погребот. Не-роднини, кои присуствувале на погребот, биле тројца комунистички соработници на Маркс: Фридрих Леснер, осуден на затворска казна од три години по комунистичкиот судски процес во Келн од 1852 година; Г. Лохнер, кого Енгелс го опиша како „стар член на Сојузот на комунисти“; и Карл Шорлемер, професор по хемија во Манчестер, член на Кралското друштво и комунистички активист инволвиран во револуцијата во Баден во 1848 година. Друг учесник на погребот бил Сер Реј Ланкестер, британски зоолог, кој подоцна ќе стане истакнат академик.
Маркс починал во 1883 година, оставајќи 250 фунти (23 000 фунти денес) или 395 долари (денес 36 000 американски долари) на неговата најмлада ќерка Елеонора. Откако умира во 1895 година, Енгелс им оставил на двете преживеани ќерки на Маркс „значаен дел“ од неговиот значителен имот (во 2011 година вреден 4,8 милиони американски долари).
Маркс и неговото семејство биле одново закопани на ново приближно место во ноември 1954 година. Гробот на новата локација, откриен на 14 март 1956 година, ја носи врежаната порака: „Работници од сите земји обединете се!“, последната реченица од Комунистичкиот манифест; и, 11-та „Теза за Фојербах“: „Филозофите го толкуваа светот само на различни начини - сепак, работата е да се измени“. Комунистичката партија на Велика Британија го подигнала споменикот со портретска биста од Лоренс Бредшо, a оригиналниот гроб на Маркс имал само скромно украсување.
Оставнина
Марксистичкиот историчар Ерик Хобсбаум забележа: „Не може да се каже дека Маркс умрел без успех“, затоа што иако не постигнал голем број на следбеници во Велика Британија, неговите дела веќе почнале да влијаат врз левичарските движења во Германија и Русија. Во рок од 25 години од неговата смрт, континенталните европски социјалистички партии кои го признале влијанието на Маркс врз нивната политика, секоја од нив добиваше меѓу 15 и 47 проценти во тие земји на претставнички демократски избори. Во 1940-тите години лабуристите во Велика Британија биле посветени на стопанска преобразба, којашто имала одредени заеднички одлики:
Од средината на 1950-тите години Британската лабуристичка партија беше покласично социјалдемократска отколку тогашната Германска социјалдемократска партија (ГСДП). Се разбира, процесот на национализација на индустријата не отиде толку далеку во Велика Британија како во Источна Европа, но дури и таму во доцните 1970-ти години во сопственост на државата, помеѓу другите работи, биле и:
Без сомневање, Марксовото сениште на комунизмот се вртело низ Европа. Ние сме навикнати да ги гледаме социјалдемократијата и комунизмот како многу различни, но првобитната разликувачка црта на комунизмот – дека се стреми да ја преземе власта преку вооружено востание, беше одамна напуштена од страна на повеќето комунистички политички партии. Овој првобитен комунистички принцип бил задржан само од страна на маоистичките партии во Азија и Јужна Америка, додека сите други левичарски партии во оваа смисла се социјалдемократски.
Марксовиот придонес за науката за општеството е огромен, но заедно со неговиот неразделен пријател Фридрих Енгелс оставиле длабоки траги не само во науката туку и во политичката практика во XIX и XX век. Само до пред нешто повеќе од една деценија скоро половина од човештвото живееше во општества што се сметаа за социјалистички (комунистички), а огромен број интелектуалци (филозофи, социолози, економисти, уметници) се сметаа за марксисти и беа под огромно влијание на овој мислител. Помеѓу нив, на пример, беа Ѓерѓ Лукач и Ернст Блох. Понатаму, значајни се припадниците на Франкфуртската школа: Херберт Маркузе, Теодор Адорно, Ерих Фром, Макс Хоркхајмер, Валтер Бенјамин и Јирген Хабермас. Помеѓу другите, во Англија денес активно работат Ерик Хобсбаум и Пери Андерсон. Во САД сѐ уште е актуелен Фредерик Џејмсон. Еден од најголемите интелектуалци од 20 век, Жан Пол Сартр, постепено го модифицираше својот егзистенцијализам, сѐ повеќе приклонувајќи се кон марксизмот. Исто така, значајни се Антонио Грамши, Карл Корш и Луј Алтисе.
Капиталот
Капиталот е наслов на делото на Карл Маркс, што е објавено во три тома. Првиот том ce појави во 1867 г. По смртта на Маркс, Фридрих Енгелс го среди Марксовиот ракопис и во 1885 г. го објави вториот, a во 1894 г. третиот том на „Капиталот”. Во предговорот на првиот том Маркс укажува дека целта на ова дело е да ги разоткрие законите на економскиот развој на капиталистичкото општество.
Методолошки Марксовата анализа тргнува од општото кон посебното, односно од суштината на капиталистичкиот начин на производство - производството на вишок на вредноста, кон неговите појавни облици.
Во првиот том на „Капиталот”, што носи наслов „Процесот на производство на капиталот”, во кој материјата е изложена во 7 оддели, Маркс го анализира производството на вишокот на вредноста, акумулацијата и капиталистичката репродукција, дејството на економските закони што ги создаваат материјалните и општествените претпоставки на развојот на капиталистичкиот начин на производство.
Во вториот том Маркс го анализира прометниот процес на капиталот, што го изложува во три оддели: кружно движење и метаморфоза на капиталот, обрт на капиталот и репродукција и промет на целокупниот општествен капитал.
Во третиот том Маркс ја анализира појавната страна на капиталистичкиот економски процес, давајќи му наслов „Целокупниот процес на капиталистичкото производство”. Овде ce опфатени основните манифестации на капиталистичката распределба на вишокот на вредноста и законите на формирање на капиталистичките форми на доходи. Овие проблеми ce обработуваат во седум оддели: претворање на вишокот на вредноста во профит и стапката на вишокот на вредноста во профитна стапка, претворање на профитот во просечен профит, законот за тенденциско паѓање на профитната стапка, претворање на стоковниот и паричниот капитал во стоковнотрговски капитал и парично-трговски капитал, делење на профитот на интерес и претприемачка добивка и интересоносниот капитал,претворање на екстра профитот во земјишна рента и доходите.
Закон за тенденциско опаѓање на профитната норма
Законот за тенденциско опаѓање на профитната стапка го формулира Маркс во III том на „Капиталот”, чијашто суштина ce состои во следново: Профитот е мотив за капиталистите да вложуваат капитал во стопанството. А, пак, ефикасноста на капиталот ce мери со висината на профитната стапка. Стремежот за екстра профит, од една страна, и опстанокот во конкурентската борба, од друга, ги тера капиталистите да акумулираат, и тоа мора да акумулираат со зголемен органски состав на капиталот. Согласно со тој процес расте општествената продуктивност, односно низ тој процес ce остварува техничко– технолошкиот прогрес и развојот на производните сили. Зголемувањето на органскиот состав на општествениот капитал и зголемувањето на општествената продуктивност на трудот, при иста стапка на вишокот на вредноста, доведува до обратен процес: до паѓање на општата профитна стапка. Меѓутоа, профитната стапка е индикатор за ефикасноста на капиталот, од која произлегува побудата за инвестирање. Ако профитната стапка паѓа, ce определуваат економските граници на капиталистичкиот начин на производство, бидејќи главниот лост врз кој тој ce потпира –откажува. Потребата од зголемување на органскиот состав на капиталот и опаѓањето на профитната стапка ги изразува економските противречности на капиталистичкиот начин на производство, неговата економска ограниченост и историска преодност. Значи, самиот капитал ги одредува границите на капиталистичкиот начин на производство.
Но, Маркс вооочи сили со спротивно дејство, што го спречуваат паѓањето на профитната стапка, не допуштаат да паѓа повеќе отколку што би требало да паѓа со оглед на прогресивното зголемување на органскиот состав на капиталот со развојот на капитализмот. Токму затоа, општиот закон за паѓање на профитната стапка добива карактер на тенденција, т. е. тој ce преобразува во закон за тенденциско паѓање на профитната стапка. Маркс наведува 5 фактори што дејствуваат во спротивен правец на паѓањето на профитната стапка: 1. наголемување на степенот на експлоатација на работната сила со зголемување на апсолутниот и релативниот вишок на вредноста што предизвикува пораст или спречување на паѓањето на профитната стапка; 2. снижување на наемнината под вредноста на работната сила; 3. поевтинување на елементите на постојаниот капитал; 4. релативната пренаселеност; 5. надворешната трговија.
Законот на вредноста
Законот на вредноста – (анг. law of value; франц, loi de la valeur; шпан, ley del valor; гер. Wertgesetz, Arbeitswerttheorie; pyc. закон стоимости), е основен економски закон на стоковното производство, што на стихиен начин ги регулира економските односи во општествената репродукција, a ce состои во тоа што вредноста на стоката ce определува co работното време што е општествено потребно за нејзиното производство. Големината на вредноста на стоката не ce определува со индивидуално потрошениот, туку со општествено потребниот труд. Содржината на законот на вредноста ce состои во сведување на индивидуалните работни времиња во општествено потребно работно време, односно во сведување на индивидуалните вредности на еден вид стока во општествена, т. е. пазарна вредност. Тоа сведување станува низ пазарните односи, низ конкуренцијата. Вредноста ce создава во областа на производството, меѓутоа, доаѓа до израз на пазарот преку нејзината цена.
Стоковното производство низ својот развој минува низдве историски форми, како просто и капиталистичко. Во секоја од нив законот на вредноста дејствува на специфичен начин. Но, сепак, постојат извесни белези што ce општи.
Цената претставува паричен израз на вредноста на стоката. Меѓутоа, поради неусогласеноста меѓу понудата и побарувачката, цената отстапува од вредноста и осцилира околу неа. Колебањето на цените на стоките во зависност од понудата и побарувачката и движењето на понудата и побарувачката во зависност од движењето на цените, го претставува механизмот на дејството на законот на вредноста.
Движењето на цените, односно колебањето на цените на стоките околу вредноста претставува основа или патоказ за самостојните стоковни производители што да произведуваат, во кое количество и за кого. Co оглед на тоа, на спонтан начин ce определува обемот и структурата на општественото производство и ce врши распределбата на целокупниот општествен фонд на трудот во определен сразмер на соодветни стопански гранки и области.
Законот на вредноста дејствува на стоковните производители како надворешна слепа сила што им ce наметнува независно од нивната волја, којашто ги присилува и ги стимулира постојано да го снижуваат своето индивидуално работно време, односно да ja снижуваат индивидуалната вредност на својата стока, да ja подигаат продуктивноста на трудот, a co тоа да ги развиваат производните сили. Низ играта на цените ги примамува производителите да ce определат за производство на онаа стока што на пазарот најдобро врви, на тој начин ce определуваат за производство на онаа стока што на општеството му треба во даденото време. Според тоа, законот на вредноста со невидлива рака, низ пазарните односи ja регулира општествената репродукција, ги развива производните сили, присилува да ce прави економија (заштеда) на општествениот труд. Меѓутоа, влијае и врз елиминирањето на нерационалните производители.
Дејството на законот на вредноста во современиот капитализам е ограничено од силното влијание на монополите и мешањето на државата во стопанството. Во современи услови дејството на законот на вредноста ce комбинира co планирањето како облик на свесно регулирање на општествената репродукција.
NGC 4276
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 3°.
Карл Маркс
Трудова теорија на вредноста
Стоката претставува единство на употребна вредност и вредност. Употребната вредност како природен белег го изразува корисното својство на стоката. Наспроти тоа, вредноста означува општествен белег, општествен однос. Низ вредноста се воспоставуваат општествено-економските односи на луѓето.
Вредноста на стоката ce создава во производството, ce изразува во размената добивајќи форма на разменска вредност, што претставува квантитативна пропорција во која едно количество стока од еден вид ce разменува за друго количество од друг вид (на пр. 1 рало чевли = 100 kg пченица). Co развојот на стоковната форма на вредноста определена стока станува општ еквивалент што прераснува во паричен еквивалент, co кој ce изразува вредноста на сите стоки. Co пари изразената вредност на стоката добива форма на цена. Вредноста ce создава во производството, a цената ce определува на пазарот. Според тоа, иако цената e паричен израз на вредноста на стоката, поради неусогласеноста меѓу понудата и побарувачката настанува отстапувања на цената од вредноста на стоката, што го претставува механизмот на дејството на законот на вредноста преку кој ce врши алокација на вкупниот општествен труд на одделни гранки.
Трудовата теорија на вредноста почнува co Вилјам Пети. Адам Смит и Давид Рикардо ce сметаат за најголеми претходници на оваа теорија пред Маркс.Маркс го акцептира рационалното јадро од класичната политичка економија.
Тој ja коригира, ja дополни и натаму ja разви трудовата теорија на вредноста. Од неа Маркс ja изведе теоријата за вишокот на вредноста (a co тоа теоријата за експлоатацијата).