cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Топчидер
Како резултат на генералниот план на Белград од 1923 година, каде еден од главните проекти во однос на зелените површини биле пошумување на просторот помеѓу Топчидер и градот, била формирана континуирана зелена површина Сењак-Топчидерско Брдо-Парк Хајд-Топчидер-Кошутњак од страна на 1930-тите. Оваа континуирана пошумена површина го прави најголемиот „зелен масив“ во непосредна близина на урбаното ткиво на Белград.
Нобелистот Иво Андриќ напиша: „Ти само се закачиш за Топчидер и Кошутњак. Топчидер е моето омилено место, каде што јадев леб и пиев вино на најсладок и најмирен начин.“
Локација
Географски, Топчидер зафаќа многу поголема површина од она што луѓето генерално го нарекуваат Топчидер денес. Источните падини на Топчидерско Брдо („ридот Топчидер“) почнуваат веќе кај Мостарска Петља и автопатот. На запад се наоѓа населбата Сењак, а од десната Дедиње. Тука се наоѓаат улицата Топчидерски венац и кружниот тек на Топчидерска ѕвезда. Јужните падини на ридот се протегаат во долината на Топчидерската река, притока на реката Сава, која е канализирана во овој дел. Ова е областа идентификувана со терминот Топчидер. Паркот Топчидер започнува пет километри јужно од центарот на Белград и се протега на запад, исток и југ во старата шума Топчидер, која самата се протега на запад во парк-дрвото на Кошутњак.
Во горните делови, шумите Кошутњак и Топчидер растат заедно, додека во долните делови се поделени со Топчидерска река и железница што минува низ долината на реката (и Кошутњак и Топчидер имаат свои, посебни железнички станици). На крајниот северозапад, Топчидер се протега во населбата Царева Ќуприја и на југоисток во Лисичји Поток. Во овој дел се граничи и со населбата Канарево Брдо.
Пред 19 век
Топчидер за прв пат се споменува во патописот на отоманскиот истражувач и патник Евлија Челебија од 17 век. Во османлиските записи, селото Муминовац се споменувало и во долината Топчидер. За време на австриската окупација на северна Србија во 1717-1739 година, било забележано и името Топчиино Село (топчиско село).
За време на османлиското време, долината на Топчидерска река и дрвото Топчидер биле локации каде што била поставена турската артилерија наменета да го брани Белград, бидејќи била оддалечена од самиот град во тоа време (така и многу воени касарни за одбрана на градот од подоцнежните периоди, но градот подоцна се проширил десетици километри понатаму). Така областа го добила своето име бидејќи на турски значи „артилериска долина“ (врв, топ; топчу, артилериски човек; дере, долина), иако обично погрешно се смета дека значи едноставно долина на топови.
19ти век
Принцот на Србија Милош Обреновиќ конкретно ја избрал оваа локација. Откако Србија добила автономија, Османлиите се повлекле во заградените градови. Бидејќи дострелот на топовите од Белградската тврдина не можел да стигне преку Топчидерската река, принцот го избрал овој простор за својот иден кралски комплекс. Историјата на самиот парк започнува во 1830 година кога принцот Милош почнал да го гради својот личен дом во мочурливиот терен на Топчидер, денес една од главните атракции во Белград, познатиот Милошев конак. Камената црква Топчидер, посветена на апостолите Петар и Павле, црковен конак и воен комплекс, исто така, биле изградени во периодот 1832–1834 година, така што различните бараки, списанија, ледени простории, мејхане и стражарска кула на врвот на Топчидерско Брдо. Имаше дрвен павилјон, кој служеше како дел од руската воена болница за време на Српско-османлиската војна во 1876 година. Биле вработени стотици работници. Во еден момент биле вработени 144 тајфеи, или бендови градежни работници. Принцот Милош дебело ги платил, им дал одредени привилегии, но тие немале работно време и морале да работат додека не се заврши работата.
Засадувањето на околниот парк започна во исто време и го означи почетокот на планираните зелени површини во Белград бидејќи последователниот парк беше првата парковска површина во градот. Паркот бил украсен по англиските паркови. Надзор на изградбата на паркот беше Атанасије Николиќ, инженер, урбанист и професор на белградскиот ликеј, кој исто така ги уреди градинката, паркот Кошутњак и авениите покрај главните улици и плоштади во градот, со садниците кои потекнуваат од расадникот Топчодер.
Значењето што Топчидер го доби за градското население може да се види од фактот што во 1884 година доби своја железничка станица иако во тоа време беше мала населба, а исто така и една од првите трамвајски линии во Белград што ги поврзуваше Теразије и Топчидер., преку улицата Кнежа Милоша. Почнувајќи од центарот на градот, кај споменикот на кнез Михајло, на трамвајот му бил доделен бројот 3, кој го носи и денес, иако неговата рута денес е проширена до населбата Кнежевац.
20-ти век
Според првиот генерален урбанистички план на Белград, од 1924 година, во Топчидер требало да бидат изградени белградската зоолошка градина и новата ботаничка градина. Планот предвидуваше и пошумување на Топчидерско Брдо и Сењак, формирање на новиот парк и воспоставување континуирана зелена површина со Топчидер. Проектот започна во 1926 година, додека Хајд Паркот бил завршен во 1930-тите. Меѓународниот тендер кој требаше да го реконструира Топчидер по стандардите на тогашниот модерен урбанизам беше прекинат со Втората светска војна.
Кога Србија почнала да користи книжни пари, банкнотите биле печатени во Франција до 1929 година, кога била изградена печатницата за банкноти во Топчидер, блиску до железничката станица. Но, монетите се ковани на друга локација, во приватната фирма „Ковачница браќа Бошковиќ“ во блиската улица, денес наречена Булевар војводе Мишица. Во средината на 1930-тите избила голема афера за фалсификување монети од 50 динари, па таа работа ја презема и печатницата за банкноти. Секогаш колоквијално се нарекуваше „Мента“.
Откако кралското семејство Караѓорѓевиќ се преселило во новиот кралски комплекс на Дедиње во 1930-тите, во Топчидер била изградена модерна воена касарна како седиште на кралската гарда. Беа изградени и дополнителни воени објекти, вклучително и воената фарма. Паркот беше делумно адаптиран, со летниковци, мостови и сл. Железничката станица станала „кралска станица“, додека по Втората светска војна станала домашна станица на познатиот Син воз на Јосип Броз Тито.
Откако во 1945 година градските урбанисти сметаа дека начинот на кој се постапувал со комплексот Топчидер-Кошутњак е погрешен, особено проширувањето на железничката станица во дворот за разградување и изградбата на Филмски Град, па затоа белградскиот Генерален урбанистички план (ГУП) во 1950-тите го проектирал целосно отстранување на железничките објекти од долината Топчидер, но тоа никогаш не беше спроведено. Во летото 1948 година бил изграден базен во воениот комплекс на гардата. Иако во рамките на армискиот комплекс, тоа беше јавен базен, едно од ретките такви места во Белград во тоа време.
21ви век
На почетокот на 2016 година започнала постепено преместување на возовите од главната железничка станица во Белград до новата железничка станица Белград Центар, колоквијално наречена станица Прокоп. Во декември 2017 година, сите национални возови освен два биле дислоцирани во „Белградски центар“. Сепак, проблемите се појавија веднаш. „Прокоп“ сè уште не е завршен, нема зграда на станица, ниту соодветни пристапни патишта и јавен превоз со остатокот од градот. Дополнително, нема капацитети за товарање и истовар на автомобили од автовозовите, ниту пак било планирано да има. Сепак, во јануари 2018 година било објавено дека станицата ќе биде целосно затворена за сообраќај на 1 јули 2018 година, иако ниту еден од проектите потребни за целосно отстранување на железничкиот сообраќај не е завршен. Прокопот е нецелосен, проектираната главна товарна станица во Земун воопшто не се адаптира, а нема ниту проект за белградски железнички појас, па ќе треба да се применат низа привремени решенија. Едната е непостоечката и дотраена станица Топчидер, која ќе биде ревитализирана и адаптирана за автовозови додека не заврши стоковната станица Земун. Станицата Топчидер има еден голем пропуст, лошата врска со јавен превоз (само една трамвајска линија, бр. 3), па државната железница официјално побара да се реши овој проблем. Рокот за станицата Земун е 2 години, но работата не е предвидено да започне до крајот на 2018 година. Од јули 2019 година не започна изградбата.
Администрација
До 1883 година, Топчидер броел 767 жители, и иако бил дел од Белград, тој не бил организиран како четвртина од градот, како централното градско подрачје. Според пописите, населението било 1.675 во 1890 година, 2.815 во 1895 година, 2.818 во 1900 година, 3.534 во 1905 година и 3.510 во 1910 година.
По ослободувањето во Првата светска војна во 1918 година, Топчидер потпаднал под административна управа на Белград. Бил организиран како отсек Топчидер-Сењак на Белград, кој во 1921 година имал 8.476 жители.
Во втората половина на 20 век, делот кој бил во рамките на општината Савски Венац бил организиран како месна заедница (месна заједница), подопштинска административна единица. Името го добило Топчидерско Брдо и броело 5.333 жители во 1981 година. Потоа повторно бил споен со Сењак во локалната заедница Топчидерско Брдо-Сењак, која броела 7.757 жители во 1991 година, 7.249 во 2002 година и 6.344 во 2011 година.
Растенија
Посебна одлика во паркот е групата од 8 мочуришни чемпреси.
Во 2015 година, најголем дел од дрвјата во Топчидер биле стари од 20 до 70 години, но значителен број дрвја биле постари од 100 години или од 19 век.
Животни
Топчидер е дом на 26 видови вилински коњчиња, 48 видови правокрилци и 153 видови тврдокрилци. Птиците вклучуваат гугутка со јака, бела тресиопашка, обичен кос, сива чапја и голем шарен клукајдрвец. Во паркот, меѓу другото, присутни се цицачи, верверици, кртови, ежови, волчиња и лилјаци.
Споменици и други одлики
Многу други споменици се центрирани на конак:
На северниот дел на Топчидер се наоѓаат гробиштата Топчидер (со православната црква Свети Трифун) и печатницата за банкноти, односно ковачницата на Народна банка на Србија. Во западниот дел, граничи со Дедиње е Бели Двор, двор на поранешната српска кралска династија Караѓорѓевиќ и сегашната резиденција на претендентот Александар II Караѓорѓевиќ и неговото семејство.
Северозападниот дел од Топчидер е прогласен за геолошки споменик на природата „Сенонскиот срт на Машин Мајдан“. Локацијата е локалитет на археолошко ископување бидејќи фосилите на мезозојската риба се пронајдени во седиментните слоеви од доцна креда. Името го добило по каменолом во сопственост на господинот Маша (Манојло) Димиќ кој живеел во куќата над каменоломот. Функционирал до 1920-тите, а каменот од каменоломот бил искористен за вилите на Топчидер и Дедиње, но и за изградба на блиската пруга. На локацијата на поранешниот каменолом, летната сцена Топчидер е изградена во 1947 година. Имаше 1.800 седишта и одлична акустика, која беше вградена во карпите од варовник. Проектот на Рајко Татиќ, и покрај повремените јавни акции за негова реставрација (1999, 2009), до 2010-тите, објектот бил напуштен и пропаднат. Летниот комплекс вклучува ресторан, изграден во 1950 година и неколку помошни предмети, дизајнирани од Радивој Гибарац.
Тунел Топчидер
Постојат закани за уништување на одредени делови од паркот затоа што владата планира да изгради тунел во оваа област што ќе ја поврзе Автокоманда со овој дел од градот и се надеваме дека ќе реши многу проблеми со автомобилскиот сообраќај во Белград. Некои еколошки здруженија протестирале против овој проект, но изградбата на овој тунел сè уште не напредувала подалеку од фазата на идеја. Во текот на летото 2007 година на тендер што го одржила градската власт се избрала генерална идеја за планирање и останува да се види дали овој план ќе содржи решение за зачувување на паркот. Мостот Ада, кој е дел од истиот проект (внатрешна обиколница) беше изграден и отворен на 1 јануари 2012 година, но изградбата на тунелот под Сењак, кој треба да го ослободи Топчидер од густ сообраќај, беше одложена поради големите трошоци.
Тунелот би започнувал кај големата клучка Радничка, на почетокот на мостот. На тој начин практично би се проширувала улицата Пожешка, главната улица и стопански простор на населбите Чукарица и Баново Брдо. Тунелот потоа би излегувал на стадионот на Партизан, од другата страна на Топчидерско Брдо, над Автокоманда. Тунелот ќе им овозможи на возачите да го заобиколат центарот на градот и да овозможат побрз транзит. Планирано е како дел од белградскиот.
Лисичји поток
Најисточниот дел на Топчидер е густо пошумен простор, така што проширувањето на населбата Лисичји поток било ограничено. Во раните 2000-ти, поради политичките промени кои предизвикаа вакуум во сите нивоа на власта, приватните претприемачи без да добијат редовни дозволи исекоа над 1.000 дрвја во шумата Топчидер со цел да изградат огромни станбени комплекси.
Инцидент во Топчидер
Огромниот таен воен комплекс „Караш“ бил изграден и вкопан во ридот од 1965 до 1980 година, со бројни бараки и километри подземни премини.
Во октомври 2004 година, двајца млади чувари, Драган Јаковљевиќ и Дражен Миловановиќ, биле пронајдени застрелани под крајно мистериозни околности. Во првиот официјален армиски извештај се наведува дека двајцата чувари се степале; едниот бил застрелан, а другиот се самоубил. Истрагата била толку очигледно невешт (во јавноста беа објавени видеа од инспектори кои шетаат низ необезбеденото место на злосторството, не користат никакви мерки на претпазливост или безбедносни протоколи итн.) до апсурд, вклучувајќи ја и озлогласената изјава на тогашниот воен обвинител Вук Туфегџиќ кој изјави дека не се направени ДНК тестови бидејќи ДНК е „преценета работа“ и дека „луѓето премногу гледаат телевизија“. Поради сериозните гласини и силниот притисок на јавноста, покрената е потемелна истрага, овојпат на чело со Божо Прелевиќ, поранешен министер за внатрешни работи на Србија. Неговата комисија заклучи дека двајцата војници биле застрелани од трето лице, но точната ситуација никогаш не е разјаснета, освен што комисијата ги отфрла речиси сите наоди од првата, внатрешна воена истрага. Немајќи цврсти докази или заклучоци, печатот нашироко сугерира дека двајцата чувари биле сведоци или на обвинетиот од висок профил (како што беше предложено во тоа време, Ратко Младиќ) од Меѓународниот кривичен трибунал за поранешна Југославија, кој наводно се криел во подземјето на комплексот Топчидер, или некои криминални активности, како шверц.
Пелагониски Регион
Пелагониски Регион — еден од осумте статистички региони на Македонија. Овој регион се наоѓа во југозападниот дел на Македонија и се граничи со Грција и Албанија на југ и внатрешно со Југозападниот и Вардарскиот Регион. Главен град на регионот е Битола. Наречен е по областа Пелагонија.
Општини
Пелагонискиот Регион опфаќа 9 општини, и тоа:
Население
Според последниот попис од 2002 година, бројот на населението во Пелагонискиот Регион било 238.136 жители. Најмногу население во регионот имало во 1981 година, кога имало 290.573 жители. Од тогаш бројот на население бележи во постепено опаѓање.
Етнички групи
Најголема етничка група во пелагонискиот регион се Македонците, но живеат и:
Адријан Монк
Едријан Монк, познат поранешен детектив при полицискиот оддел за убиства во Сан Франциско, е главниот лик и протагонист во телевизиската серија Монк чијашто улога ја толкува Тони Шалуб. По убиството на неговата жена Труди, опсесивно-компулсивното нарушување и големиот број на фобии од кои пати Монк стануваат сè поизразени и придонесуваат за негова суспензија. Тој потоа продолжува да работи како приватен полициски консултант за убиства и оди на терапија со цел да ја надмине тагата, да се справи со фобиите и нарушувањето и да се врати на своето старо работно место.
Ко-создавачот на серијата Дејвид Хоберман вели дека ликот на Монк се заснова делумно на неговите лични искуства, како и на други фиктивни детективи како што се поручник Колумбо и Шерлок Холмс. Дејв Фоли, Џон Ритер, Хенри Винклер, Стенли Тучи, Алфред Молина и Мајкл Ричардс се дел од глумците кои биле земени предвид за оваа улога. Но, телевизиската мрежа USA Network сепак се одлучила за Шалуб бидејќи сметала дека тој може да го долови хуморот и страста на Монк. Стенли Тучи и Алфред Молина гостуваа во Монк; Тучи се појави во 5 сезона во епизодата „Mr. Monk and the Actor“ („Г-дин Монк и глумецот“), а Молина во 6 сезона во епизодата „Mr. Monk and the Naked Man“ („Г-дин Монк и нудистот“).
Монк и Шалуб добија многубројни пофалби. Монк влезе во списокот на 100 најдобри телевизиски ликови на сите времиња, а Шалуб освои многубројни награди за неговото толкување на улогата, меѓу кои позначајни се Златен глобус, три Primetime Emmy награди и две Screen Actors Guild награди.
Создавање
Други инспирации за ликот на Монк се Колумбо и Шерлок Холмс. Неговата опседнатост со уредноста би можела да претставува еден вид искажување на почит кон Херкул Поаро. Како што Холмс и Поаро имаат придружници (доктор Ватсон и капетан Хестингс), така и Монк покрај себе има верен асистент кој не поседува речиси никакви детективски способности. Двата најголеми сојузника на Монк од полицијата, капетан Стотлмајер и поручник Дишер, наликуваат на инспектор Лестрејд кој е колега на Холмс и главниот инспектор Џеп, колега на Поаро, кои се добронамерни но неефикасни полициски пандани. Монк исто така има и брат, чиишто способности за дедукција се далеку поимпресивни од неговите, но кој поради своите проблеми просторно е поограничен од Монк. Сличен лик на овој би бил Мајкрофт Холмс, кој исто така е поспособен од Шерлок но мрзелив.
Кога требало да се смисли име за ликот, ко-создавачот Енди Брекмен се одлучил за едноставно едносложно презиме.
Аудиции
Ко-создавачот Дејвид Хоберман открива дека аудициите за оваа улога биле депресирачки. Џеф Вахтел, извршниот потпретседател на USA Network, изјавил дека наоѓањето на соодветен глумец за ликот на Монк е аудициски пекол. Дури и по две години продуцентите не нашле глумец за улогата. Иако Мајкл Ричардс бил земен предвид за оваа улога, дистрибутерите на шоуто ABC и Touchstone биле загрижени дека по неговиот настап како Космо Крејмер во серијата Сајнфелд, публиката повеќе би го поистоветувала со комични улоги. Откако Ричардс се откажал од проектот, заминал да работи на друга серија за приватен детектив наречена Шоуто на Мајкл Ричардс, која била укината по само шест епизоди.
Карактер
Во сценариото за првата епизодата од серијата, „Mr. Monk and the Candidate“ („Г-дин Монк и кандидатот“), Монк е опишан како современ, но луд Шерлок Холмс. Во воведната сцена од првата епизода го гледаме Монк како го истражува убиството на Никол Васкес и врши увид на местото на злосторството. Тој наоѓа неколку важни траги но постојано го прекинува увидот прашувајќи се на глас дали го исклучил шпоретот кога излегол од дома тоа утро. Во епизодата „Mr. Monk and the Daredevil“ („Г-дин Монк и егзибиционистот“) од шестата сезона, Монк ни открива дека има 312 фобии. Најсилни од овие фобии се: фобија од бглумеции (мизофобија), фобија од заболекари (одонтофобија), фобија од остри и шилести предмети (аикмофобија), фобија од млеко (лактофобија), фобија од повраќање (еметофобија), фобија од смртта и мртви нешта (некрофобија), фобија од змии (офидофобија), фобија од толпа луѓе (оклофобија), фобија од височини (акрофобија), фобија од стравот (фобофобија), фобија од печурки (микофобија) и фобија од мали и тесни простори (клаустрофобија). Исто така, Монк пати од нови фобии кои се појавуваат од време на време, како што е фобијата од ќебиња која се појавува на крајот од петтата сезона во епизодата „Mr. Monk Gets a New Shrink“ („Г-дин Монк и новиот психијатар“). Иако е невозможно да се одреди неговата најголема фобија, сепак можеме да забележиме дека постои некој вид на хиерархија: во последната епизода од серијата, „Mr. Monk and the End“ („Г-дин Монк и крајот“), тој јасно кажува дека неговиот страв од повраќање е поголем од стравот од смртта. Поради огромниот страв од бглумеции, Монк одбива да ги допре кваките како и повеќето други предмети со рацете, избегнува контакт со сè што е нечисто, и секогаш користи влажни марамчиња по контактот со луѓе, особено кога се ракува со некој. Тој исто така не може да ја јаде храната ако други луѓе ја допрат.
Неговите фобии го прават зависен од лични асистенти, кои го возат, купуваат наместо него и секогаш со себе носат влажни марамчиња, како што може да се види во епизодите „Mr. Monk Meets the Playboy“ („Г-дин Монк се сретнува со плејбојот“), „Mr. Monk Goes to the Carnival“ („Г-дин Монк оди на карневал“) итн. Асистентите исто така играат улога во организирањето на неговата консултантска работа, а понекогаш и самите се наоѓаат во улога на детектив. Прва асистентка на Монк е Шерона Флеминг (Бити Шрам), самохрана мајка и негувателка по професија, ангажирана од полицијата со цел да му помогне да ја преброди тригодишната кататонична состојба во која се нашол по смртта на Труди. Шерона ја напушта серијата во третата сезона, се враќа назад во Њу Џерси и повторно се мажи со поранешниот сопруг Тревор. По нејзиното ненадејно заминување Монк случајно се сретнува со Натали Тигер (Трејлор Хауард) и ја ангажира како негова нова асистентка во епизодата „Mr. Monk and the Red Herring“ („Г-дин Монк и црвената харинга“).
Безбројните обиди на Монк да воспостави рамнотежа во светот се залудни. Тој е толку опседнат со симетрија, што дури и палачинките ги сече во форма на квадрат. Се држи до нештата што му се познати и до рутината во неговите активности. Во првите пет сезони пие вода само од марката Сиера Спрингс, а во преостанатите ја користи фиктивната марка Самит Крик. Во втората сезона, во епизодата „Mr. Monk Goes to Mexico“ („Г-дин Монк оди во Мексико“), Монк не пие вода неколку дена бидејќи не може да најде Сиера Спрингс. Тој се соочува со големи тешкотии во комуникацијата со другите и оди дотаму што дури си запишува фрази за разговор. Неговата опсесија со детали можеби не му оди во прилог кога станува збор за комуницирање со другите, но затоа пак придонесува за неговата надареност во детективската работа и профилирањето. Монк поседува фотографска меморија и е способен да реконструира цели кривични дела со помош на нецелосни детали кои според неговите колеги се неважни. Неговиот препознатлив метод на вршење увид на местото на злосторството е да се шета наоколу навидум без идеја и повремено да ги подига рацете како да сака да фотографира. Шалуб објаснува во интервју дека Монк го прави ова за да го подели местото на злосторството на помали делови и да се сконцентрира на нив.
Поради неговата деликатна ментална состојба, неговата способност за функционирање можат да ја нарушат разни фактори. Пример за ова е смрдеата на отпадот во епизодата „Mr. Monk and the Garbage Strike“ („Г-дин Монк и штрајкот на ѓубреџиите“) од петтата сезона која го попречува Монк успешно да го идентификува убиецот на Џими Кјузак. Друг пример среќаваме во епизодата „Mr. Monk Meets Dale the Whale“ („Г-дин Монк се среќава со Дејл Китот“) кога првиот импулс откако пристигнува на местото на злосторството е да ги исправи светилките. Но, тој сепак може да ги контролира овие импулси кога треба да го прегледа телото на жртвата и да собере докази. Иако неговата ментална состојба во голема мера се должи на смртта на жена му, Монк покажува знаци на опсесивно-компулсивно нарушување уште во неговото детство. За да се справи со ова и со фобиите, тој посетува психијатар (д-р Чарлс Кругер во првите шест сезони и д-р Невин Бел во последните две) секоја недела, а во неколку наврати посетите се одвиваат секој ден.
За период од околу 8 години Монк успева да надмине повеќето од неговите фобии, како и некои аспекти на неговото опсесивно-компулсивно нарушување. Иако не успева да се излечи од сите фобии, тој сепак е способен да не мисли на нив кога работи на некој случај. Неговиот најзначаен напредок, кога се фобиите во прашање, го гледаме во епизодата „Mr. Monk Goes to Group Therapy“ („Г-дин Монк посетува групна терапија“) од осмата сезона, во која тој е заклучен во багажник од кола заедно со неговиот соперник Харолд Креншо, кој исто така пати од опсесивно-компулсивно нарушување. За време на ова ужасно патување и двајцата ја надминуваат својата долгогодишна клаустрофобија, како и меѓусебните разлики и стануваат пријатели. Можеби и токму поради ова, но и благодарение на многуте случаи што ги решил низ годините, Монк повторно се враќа на старото работно место како детектив во епизодата „Mr. Monk and the Badge“ („Г-дин Монк и значката“) од осмата сезона. Иако отпрвин е возбуден поради ова, набргу сфаќа дека тоа што повторно е детектив не го прави посреќен. При разговорот со д-р Бел, Монк сфаќа дека отсекогаш бил среќен како приватен детектив и консултант на полицијата на Сан Франциско. Тој дава отказ откако го надминува стравот од височини и сам се справува со убиецот-чистач на прозорци. Во последната епизода од серијата дознава дека неговата жена Труди родила девојче пред тие двајца да се сретнат. Ова и понатамошните настани во епизодата причинуваат позитивни промени во неговиот карактер.
Детство и семејство
Монк е роден на 17 октомври, 1959 година и потекнува од Велс. Датата на раѓање ја дознаваме од епизодата „Happy Birthday, Mr. Monk“ („Среќен роденден, г-дин Монк“) во која се споменува дека педесеттиот роденден Монк ќе го прослави наредниот ден, на 17 октомври 2009 година. Ова го прави речиси шест години помлад од Тони Шалуб.
Во епизодата „Mr. Monk and the UFO“ („Г-дин Монк и неидентификуваниот летачки објект“) дознаваме дека Монк е роден во фиктивниот град Марин Каунти во Тексбери, во семејство со многу строги родители кои се однесуваат презаштитнички. Неговиот татко, Џек Монк (Ден Хедаја) го напуштил семејството кога Монк имал осум години. Излегол еден ден да купи кинеска храна и повеќе не се вратил. Монк има агорафобичен брат по име Емброуз (Џон Тортуро), со кој се нема видено од смртта на Труди. Неговата мајка умрела во 1994 година. Од епизодата „Mr. Monk and the Marathon Man“ („Г-дин Монк и маратонецот“) дознаваме дека Монк се занимавал со атлетика во средно, но се откажал кога се запишал на универзитетот во Калифорнија, Беркли, чиешто име го дознаваме од епизодата „Mr. Monk and the Other Detective“ („Г-дин Монк и другиот детектив“). Во „Mr. Monk and the Class Reunion“ („Г-дин Монк и генерациската средба“) дознаваме дека прекарот на Монк во средно училиште бил „Капетан Кул“. Натали е изненадена кога дознава дека овој прекар го добил затоа што секој викенд го одмрзнувал фрижидерот во студентскиот дом.
Во епизодата „Mr. Monk and the Three Pies“ („Г-дин Монк и трите пити“) дознаваме дека Монк му се лути на Емброуз затоа што не пробал да стапи во контакт со него од смртта на Труди. Кога тие двајца конечно се среќаваат, Емброуз му признава дека не го побарал бидејќи се обвинувал самиот себеси за смртта на Труди, која отишла да му купи лекови и била во гаражата на продавницата кога била убиена.
Татко им Џек се појавува дури во петтата сезона од серијата, поточно во епизодата „Mr. Monk Meets His Dad“ („Г-дин Монк го среќава татка си“). Џек објаснува дека не се вратил дома бидејќи го послушал советот од колачето со порака, кој според него значел дека треба да си го следи својот пат. Всушност, во пораката пишувало: „Биди секогаш покрај својот маж“. Едријан најпрвин не може да му прости на татка си, но почнува да се навикнува на неговото друштво додека му помага да си ја изврши должноста како возач на камион. Џек споменува дека му читал приказни со Шерлок Холмс на Едријан, кој со време научил да ги решава мистериите пред да го слушне крајот на приказните. На крајот од епизодата, Џек го учи Монк да вози велосипед – нешто што не можел да го направи кога Едријан бил дете бидејќи не бил таму. Џек исто така споменува дека има син со друга жена, Џек Џуниор. Монк го сретнува својот полубрат во епизодата „Mr. Monk's Other Brother“ („Г-дин Монк и неговиот полубрат“) и му помага да докаже дека не е убиец.
Смртта на Труди
Низ серијата, Едријан тагува по својата жена Труди која умира на 14 декември, 1997 година како жртва на бомба во автомобил, бомба што Едријан мисли дека била наменета за него. Нејзината смрт дополнително го влошува опсесивно-компулсивното нарушување кај Монк. Полицијата му дава отказ по една година, но за Монк ова е само привремена суспензија и тој се надева дека еден ден повторно ќе биде детектив. Болката што ја чувствува поради смртта на Труди е интензивна и секогаш со него. Тој вели дека никогаш не е вистински среќен и дека никогаш нема ни да биде. По нејзината смрт, Монк работи како консултант на полицијата од Сан Франциско.
Монк наидува на неколку сознанија за смртта на Труди како што серијата се наближува до крајот. Тој открива дека бомбата навистина била наменета за Труди. Човек со шест прсти по име Френк Нан (Кортни Гејнс) го најмува Ворик Тенисон (Френк Колисон) за да ја направи и постави бомбата. Во последната епизода од шестата сезона Монк конечно се соочува со Ворик Тенисон кој му признава дека тој е само марионета во целата претстава и дека не знае зошто Труди е мртва. Ова е само дел од еден поголем заговор во кој Нан треба да огранизира уште еден бомбашки напад, а Монк да стане осомничен за неговото убиство. Но, пред да може да го уапси или барем да го извлече името на нарачателот на убиството на Труди, Нан го застрелуваат. Откако Монк е ослободен од вината за смртта на Нан, полицијата наоѓа преписка од Нан која датира од убиството на Труди. Во преписката не се откриваат имињата на личностите замешани во убиството, но дознаваме дека нарачател е „Судијата“. Во последните две епизоди од серијата „Mr. Monk and the End“ („Г-дин Монк и крајот“) дознаваме дека „Судијата“ е Итан Рикоувер, кој и навистина е судија по професија. Неговата улога ја толкува Крег Т. Нелсон.
Труди ја раѓа Моли Еванс на 2 јануари, 1983 година.
Противници
И покрај фобиите и опсесивно-компулсивното нарушување, Монк е прилично самоуверен кога е во прашање неговата работа. Во поголемиот број епизоди, тој обично е првиот што го именува осомничениот за време на рутинската полициска истрага, но неговите колеги често ги доведуваат во прашање неговите претпоставки. Ова сомневање од нивна страна се должи најчесто на тоа што на Шерона, Стотлмајер или Натали им е тешко да одредат дали вниманието на Монк на одредени детали е предизвикано од нешто што не му се допаѓа, или пак навистина се работи за инкриминирачки докази.
Името на Монк им е добро познато како на полицијата во Сан Франциско, така и на криминалците по кои тој трага. Осомничените често пробуваат да го надмудрат Монк за време на распитот, но она што тие не знаат е дека тој и покрај своето опсесивно-компулсивно нарушување е одличен проценувач и набљудувач на човечкото однесување. Па така, ако некој од осомничените се обидува да се одбрани или пак се однесува агресивно, тоа е сигурен знак за Монк дека ги фатил вистинските злосторници. Пример за ова можеме да видиме во епизодата „Mr. Monk and the Astronaut“ (Г-дин Монк и астронаутот) во која Монк го обвинува познатиот астронаут Стив Вагнер за убиство на неговата поранешна девојка Џоан Рафелсон. Откако Вагнер, во обид да го заплаши Монк пука со прстите пред него, Натали му вели на Монк дека е во право за астронаутот и дека неговиот гест речиси е признание дека ја убил.
Во епизодата „Mr. Monk is On the Air“ („Г-дин Монк е на радио“) Монк претрпува огромно понижување кога го испрашува радио водителот Макс Хадсон, осомничен за убиство на неговата жена Жанет. За време на емисијата во живо, водителот почнува да зборува за Труди. Откако открива дека навредувањето на Труди е нешто што го провоцира Монк, почнува да се шегува во врска со нејзината смрт. Монк пак, не можејќи да ги трпи шегите го напаѓа. Откако го смируваат Монк, Стотлмајер го убедува дека Макс бил видливо исплашен бидејќи знаел дека му се ближи крајот.
Добро познато е дека не сите новели за Монк се пишувани по теркот на серијата. Па така, противниците на Монк во новелите се далеку покомплексни личности што никогаш не биле прикажани во серијата. Ова се должи на тоа што е речиси невозможно сите настани од новелата да се прикажат во епизода од 40 минути.
Критички осврт
Критиките за ликот на Едријан Монк се позитивни. Хауард Розенберг од „Los Angeles Times“ вели дека Монк е најоригиналниот детектив кој се прикажува на телевизија. Тим Гудман од „The San Francisco Chronicle“ во критичкиот осврт кон првата епизода од серијата пишува дека токму поради минатото и смешните проблеми на Монк тој е еден од најсаканите фиктивни ликови и ја придвижува серијата која е испреплетена со неверојатност и едноставност. Монк е се наоѓа на 99 место на списокот на Браво со наслов „Стоте најдобри телевизиски ликови на сите времиња“, а АОЛ го смета за еден од најпаметните детективи на телевизија.
Пофалби пристигнуваат и за изведбата на Шалуб во серијата. Според Мајкл Сотер од „Entertainment Weekly“, изведбата на Шалуб е оригинална и прекрасна. Ненси Френклин од „The New Yorker“ вели дека Шалуб брилијантно ја прикажува напнатоста помеѓу желбата на Монк да го надмине нарушувањето и длабоката потреба да го брани своето однесување. Според Мајкл Абернети од „PopMatters“ изведбата на Шалуб е извонредна, а Мелани Мекфарланд од „Seattle Post-Intelligencer“ вели дека Шалуб е внимателен глумец. Алан Сепинвол од „Star-Ledger“ го опишува Шалуб како идејалниот глумец за ликот на Монк.
Награди
Шалуб добива разни награди и номинации за неговата изведба во Монк. Тој беше номиниран секоја година од 2003 година па до 2010 година за Еми наградата за извонреден главен глумец во категоријата комедии, а ја доби во 2003, 2005 и 2006 година. Во 2003 година Шалуб го освои Зланиот глобус за најдобар глумец во телевизиска серија, а беше номиниран за наградата во 2004, 2005, 2007 и 2009 година. Во 2004 и 2005 година ја доби наградата за извонредна изведба на машки глумец во категоријата комедии, а беше номиниран во 2003, 2006, 2007, 2008 и 2009 година.
Нојенкирхен (Куксхафен)
Нојенкирхен (Neuenkirchen; Neenkarken) — општина во округот Куксхафен, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.
Етимологија
Нојенкирхен со значење „нова црква“ на германски јазик било именувано по завршувањето на новата лутеранска црква „Св. Богородица“ во 1732 година.
Местоположба
Поради близината на Елба и Северното Море, како и максималната височина од 0 метри, општината се наоѓа во опасност од плимни поплави.
Општински единици
Кон општината Нојенкирхен припаѓаат следниве места:
Даурска ластовичка
Даурската ластовичка е мала врапчевидна птица од семејството на ластовиците. Се размножува во отворените планински предели низ умерена јужна Европа и Азија, од Португалија и Шпанија, до Јапонија и Индија, а на југ до тропска Африка. Ја има и во Македонија. Индиските и африканските птици се постојани жители, но европските и азиските се птици преселници кои зимуваат во Африка или Индија, а може да заскитаат до северна Австралија.
Даурската ластовичка по многу нешта е слична на останатите воздушни инсектојадни птици, како што се сродните ластовици од нејзиното семејство и неповрзаните, но слични пиштарки (Apodiformes), малата и големата пиштарка. Одозгора, тие се темносини, а одоздола посветли.
Слични се на селската ластовичка, но се потемни одоздола и имаат црвеникав лик, околувратник и задник. Им недостасува дамката на градите, но под опашката се црни. Брзи летачи се и инсектите ги ловат во лет. Имаат широки, но зашилени крилја.
Крал Петар Први (филм)
Кралот Петар Први е српски филм од 2018 година.
Даурска ластовичка
Градат гнезда во облик на четвртина сфера, со тунел во влезот кој го прават од кал што ја собираат со својот клун и несат 3-6 јајца. Вообичаено гнездат под издадените делови на карпите во нивните планински домови, но лесно се прилагодуваат во урбаните средини каде ги градат гнездата под мостовите или слични соодветни места.
Крал Петар Први (филм)
Во режија на Петар Ристовски, филмот е заснован на романот Чорапи на кралот Петар, на Милован Витезовиќ, објавен во 1994 година а напишан од Милован Витезовиќ, Владимир Симиќ и Владимир Ќосиќ.
Даурска ластовичка
Кога се размножуваат не создаваат големи колонии, но дружељубиви се вон сезоната на парење. Стотици птици може да се видат низ рамнините на Индија.
Крал Петар Први (филм)
Дејство
Според вистинската приказна за српскиот крал Петар Караѓорѓевиќ, сместена за време на Првата светска војна. Иако победниците во првите две битки, српската војска, десеткувана и гладна, морала да се повлече низ ледените албански планини. На кралот Петар му се чинело дека сè е изгубено, додека не нашол утеха во заветот што и го дал на мајката на војникот: дека ќе го најде нејзиниот син меѓу изгубените војници и ќе му даде парот чорапи што мајка му ги направила за него.
Даурска ластовичка
Распространетост
Даурската ластовичка се размножува низ јужна Европа и Азија, на исток до јужен Сибир и Јапонија. Овие птици се преселници кои зимуваат во северна и јужна Африка. Популациите кои живеат во Африка, од Етиопија до Танзанија, како и оние во Индија и Шри Ланка, се постојани жители, но може да извршат сезонски преселби. Овој вид често се случува да заскита надвор од својот опсег.
Крал Петар Први (филм)
Дејство
Петар Караѓорѓевиќ, како млад човек, бил протеран од Србија од страна на ривалската династија Обреновиќ. Никогаш не успеал да воспостави силна врска со земјата од која што дошол, со луѓето чиј потенцијален крал е, ниту со титулата што со право му припаѓала. Поради сплет на историски околности, тој се вратил во својата татковина, на суд вовел парламентарна демократија и ја започнал реконструкцијата на Србија. Но, Србија не смеела да напредува. Првата светска војна започнала со атентатот во Сараево. По две херојски битки на Цер и Колубара, владата одлучила дека повлекувањето е неизбежно. За време на болното повлекување низ албанските планини, кралот ја запознал Маринка, мајката на војникот Маринко. Не можејќи да го најде својот син во бескрајните колони на војската и народот што се повлекува, таа бара да и вети самиот крал дека ќе му предаде пар чорапи што таа ги плетела наместо тоа. За жал, кралот предоцна го наоѓа замрзнатиот Маринко, а Маринка умира на гробот на еден млад австриски војник, оплакувајќи го во името на сите мајки сите синови - невини жртви на војната. Со страшни загуби српската војска стигнува до Крф и до островот Видо - островот на смртта, но и на српското воскресение! Пред неговата смрт, Петар Велики подигнал споменик на Маринка во нејзиното словачко село.
Даурска ластовичка
Поведение
Живеалиштето на даурската ластовичка се пасишатата, каде ги ловат инсектите. Понекогаш ги начекуваат палежите на тревите кои ги гонат инсектите во воздух.
Крал Петар Први (филм)
Дејство
Има една желба на смртната постела: да облечат еден пар чорапи кои не успеал да му ги однесе на Маринко.
Даурска ластовичка
Размножување
Даурската ластовичка своето гнездо го гради така што, прво прави отворена чашка, потоа ја затвора и на крајот го гради влезот во вид на тунел. Се претпоставува дека развојот на затворено гнездо го намалил натпреварот меѓу мажјаците за копулација со женките. Бидејќи размножувањето се случува надвор од гнездото, тешкотијата да се влезе во гнездото значи дека останатите мажјаци се исклучени.
Крал Петар Први (филм)
Белешки
На екипата и преостанале уште неколку дена од снимањето во Грција на островот Крф, каде што требало да се снима јадрото и повторното раѓање на државата Србија по огромните загуби, кои требало да бидат најважните и најпродукциските и најскапите сцени во филмот и филмска реализација.
Даурска ластовичка
Статус
Даурската ластовичка има многу широка распространетост и популација со милиони. Не е познато дека бројот им се намалува, па затоа спаѓаат во вид со најмала загриженост.
Европската популација има од 100.000 до 430.000 возрасни парови или од 300.000 до 1.290.000 единки.
Рантрум
Рантрум (Rantrum) — општина во округот Северна Фризија, во Шлезвиг-Холштајн, Германија.
Лотен фон Кремер
Шарлот „Лотен“ Луис фон Кромер (6 август 1828, Стокхолм - 23 декември 1912, Стокхолм) била шведска бароница, писателка, поетеса, филантроп и активист за женски права. Таа била основач на книжевното друштво <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Samfundet_De_Nio" rel="mw:ExtLink" title="Samfundet De Nio" class="cx-link" data-linkid="10">Samfundet De Nio</a> и, заедно со Мартина Бергман-Остерберг, била главнен финансиер на Националното здружение за право на глас на жени.
NGC 2916
NGC 2916 — спирална галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2916 се споменува и како UGC 5103, MCG 4-23-11, CGCG 122-21, IRAS 09321+2155.
Откривање
Објектот е откриен на 16 ноември 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2916 е од видот Sb. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. NGC 2916 има привидни димензии од 2,5' х 1,7'.
Други поделби
Проучување на NGC 2916 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 27244. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 143; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1409. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 25.
Евгениј Шчербањ
Евгениј Шчербањ (Євген Олександрович Щербань,, - , ) бил украински стопанственик и политичар. Како член на Либералната Партија на Украина, бил избран за пратеник во Врховната Рада како претставник од Донечката област. Неговото име станало познато по неговиот атентат, а неговиот лик бил често користен во политичките превирања на украинската политичка сцена по 2003 г.
Животопис
Евгениј Шчербањ е роден во селото Константиновка, кое се наоѓа во Харковска област. Во периодот 1972-1977 студирал на рударско-индустрискиот факултет во Донецк, денес преименуван во Донечки државен технички универзитет. Сѐ до 1988 г. работел како рударски инженер, а по осамостојувањето на Украина основал свое претпријатие под името „Прогрес“, кое низ годините променило неколку имиња. Кон средината на 90-тите години од XX век, бил еден од најбогатите луѓе во земјата и влијателен член на украинскиот Парламент, каде ја застапувал неговата матична партија Либерална Партија на Украина.
Поврзани настани
Случајно, ова убиство претходело на заминувањето на гувернерот Владимир Шчербањ (не бил во роднински врски со Евгениј) од позицијата прв човек на Донечката област. На тоа место дошол поранешниот министер за јаглена индустрија Серхиј Пољаков, по препорака на премиерот Виктор Јанукович.
Пред тоа, во декември 1995 г. кога Пољаков го преземал министерското место, во Донецк бил формиран индустрискиот сојуз Дохбас, или скратено ИСД. Раководител на тој сојуз бил Сергеј Тарута, но многумина верувале дека Шчербањ бил главниот човек кој дејствувал од позадина. Во тоа време (крајот на 1995 г.) се случил и атентатот врз Ахат Брагин, по што следело финансиското и политичко издигнување на Рихат Ахметов. Потоа се случиле уште неколку успешни убиства врз важни луѓе од ИСД, но сепак ова врз Шербан предизвикало најмногу контроверзи и полемики.
Михаел Шумахер
Михаел Шумахер (Michael Schumacher; роден на 3 јануари 1969) — е пензиониран германски Формула Еден кој настапувал за тимовите на Џордан Град При, Бенетон и Ферари, каде што го поминал најголемиот дел од својата кариера, како и во Мерцедес Бенз на крајот на својата кариера. Познат по единаесет годишниот успех со Ферари, Шумахер е единаесет кратен Светски Шампион и е нашироко почитуван како еден од најдобрите Ф1 возачи на сите времиња. Тој држи многу од возачките рекорди на формула, како што се рекорди за најмногу првенства, тркачки победи, најбрзи кругови, пол позиции, бодови освоени и најмногу победи во една сезона – 13 во 2004. Во 2002 тој станал единствениот возач во историјата на Формула еден кој завршил во првите три места во секоја трка од сезоната и потоа го срушил рекордот за најмногу последователни завршувања на подиумот. Според официјалното мрежно место на Формула Еден тој е “статистички најдобриот возач кој спортот некогаш го видел“.
Откако започна да вози картинг, Шумахер ги освоил германските првенства во возење во Формула Куниг и Формула Три пред да им се придружил на Мерцедес во Светското првенство во спортски автомобилизам. После една трка спонзорирана од Мерцедес, за Формула Еден тимот на Џордан, Шумахер потпишал како возач за Формула Еден тимот Бенетон во 1991 година. По освојувањето на последователните првенства со Бенетон во сезоната 1994/5, во 1996 година Шумахер се префрлил во тимот на Ферари и со нив освоил нови пет последователни титули од 2000 до 2004 година. Шумахер се пензионирал од возење во Формула Еден во 2006 година, останувајќи во Ферари како советник. Тој се согласил привремено да се врати во Ферари во 2009 година, како замена за тешко повредениот Фелипе Маса, но бил спречен во тоа поради повреда на вратот. Подоцна тој потпишал 3-годишен договор да вози за новиот Мерцедес ГП тим почнувајќи од 2010 година.
Неговата кариера не е без контроверзии, вклучувајќи ги и двата инциденти кога бил инволвиран во судири во последната трка од сезоната која го одредило исходот од светското првенство, со Дејмон Хил во Аделаида во 1994 година и со Жак Виленув во Херез во 1997 година.
Надвор од стазите, Шумахер е амбасадор на УНЕСКО и говорник за безбедноста на возачите. Тој е инволвиран во бројни хуманитарни акции низ целиот негов живот и има донирано десеттици милиони долари во хуманитарни цели. Михаил и неговиот помлад брат Ралф Шумахер се единствените браќа кои победиле на трки во Формула Еден, и тие биле првите браќа кои завршиле на прво и второ место во иста трка, во Монтреал 2001 година, и уште еднаш на истото место (но во обратен редослед) во 2003 година.
Животопис
Шумахер е роден во Хурт, Северна Рајна – Вестфалија, Западна Германија, од татко Ролф Шумахер, ѕидар, и неговата жена Елизабет. Кога Шумахер имал 4 години, неговиот татко го модифицирал неговиот квадрицикл додавајќи мал мотор. Кога Шумахер удрил во столб во Керпен, неговите родители го однеле на стаза за картинг во Керпен-Хорем, каде тој станал најмладиот член на картинг клубот. Неговиот татко набрзо му изградил картинг од отфрлени делови и на шест годишна возраст Шумахер го освоил своето прво клупско првенство. За да го поддржува тркањето на синот, Ролф Шумахер започнал со втора работа изнајмувајќи и поправајќи картинзи, додека неговата жена работела во мензата во тркачката стаза. Без разлика, кога на Шумахер му требало нов мотор кој чинел 800 марки, неговите родители не можеле да си го дозволат, но Шумахер продолжил да се трка со поддршка на локалните стопанственици.
Законите во Германија барале возачот да има најмалку 14 години за да може да добие дозвола за картинг. За да го заобиколи ова, Шумахер добил дозвола во Луксембург на 12 годишна возраст.
Во 1983 година, Шумахер ја добил својата германска дозвола, година откако го освоил Германското јуниорско првенство во картинг. Од 1984 па натака, Шумахер освојува многу германски и европски картинг првенства. Во 1985 година тој му се приклучил на Адолф Нојберт, Еурокарт трговец, а веќе во 1987 тој станува германски и европски шампион во картинг, по што тој го напушта училиштето и започнува да работи како механичар. Во 1988 го направил својот прв чекор во трките со едноседишни коли, тркајќи се во германските Формула Форд и Формула Конинг серии, освојувајќи ја втората.