cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Чудско-псковско Езеро
Во 1242 г. на ова езеро се одиграла Битката на езерото Пејпус помеѓу тевтонските витези и војската на Новогород под водство на Александар Невски
Космос-801
Космос-801 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Чудско-псковско Езеро
== Надворешни врски
Космос-801
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 5 февруари 1976 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 400 килограми. Космос-801 бил сателит наменет за воено и научно истражување.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 95,1 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 70,9°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 785 км, а најмалото на 265.
Ерик Ајдл
Ерик Ајдл (роден на 29 март 1943) е британски комичар, актер, автор и писател на комични песни. Има пишувано за и изведувано со светски познатата група на комичари Монти Пајтон.
Горицко
Горицко или Горенци (Αγραπιδιές, Аграпидиес или Αγραπιδια, Аграпидија; до 1926 г. Γκόρισκο, Гориско ) — село во Леринско, Егејска Македонија, денес во општината Суровичево на Леринскиот округ во областа Западна Македонија, Грција. Населението брои 120 жители (2011).
Географија
Селото е сместено во северниот дел на котлината Сариѓол, 48 км јужно од Лерин и 1 км западно од Ајтос. Лежи во подножјето на ридот Радош од Невешка Планина, разгранок на Вич (Нередска). Сместено е долж главниот пат од Суровичево за Костур.
Во Отоманското Царство
Горицко е старо македонско село кое според преданието било обиколено со диви круши (горници). Во XIX век било претворено во чифлик и Македонците почнале постепено да го напуштаат, а на нивно место се населиле Турци. Во селото се гледаат остатоците од старата македонска црква „Св. Харалампиј“. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. Горицка (Goritzka) било село кое се состоело од 35 домаќинства со вкупно 85 жители Македонци. Во следниот период селото е веќе забележано како турско. Во 1889 г. хрватскиот етнограф Стефан Верковиќ напишал за Горицко:
На крајот од XIX век Ѓорче Петров го завел селото како турско, со 20 куќи. Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. Горенци имало 100 жители Турци и 35 жители Роми. Според српскиот географ Боривое Милоевиќ, пред Балканските војни Горицко имало 25 турски куќи.
Во Грција
По Балканските војни во 1913 г. селото е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор, кога броело 114 жители. Во 1920 г. тука живееле 162 лица. Во 1920-тите турското население е иселено во Турција по сила на Лозанскиот договор, а на негово место властите довеле грчки колонисти од Понд и Тракија. Така, во 1928 г. Горицко е забележано како чисто дојденско село со 82 жители од 12 семејства. Во 1926 г. е преименувано во Аграпидија.
Во 1940 г. во селото живееле 190 жители, а истиот број е заведен и во 1951 г. Иако делумно настрадало во Граѓанската војна, селото не се ратурило, туку се зголемило поради доселување на извесен број колонисти од Епир, па во 1961 г. се зголемило на 219 жители.
Стопанство
Во селото се произведуваат претежно компири и жито.
Волче (Толмин)
Волче (словенечки: Volče) — населба во Општина Толмин во западна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Приморска. Населбата сега е вклучена во Горичкиот статистички регион.
590
590 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 590 година од новата ера, 590. од првиот милениум, 90. од VI век и прва од 590-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 590 година се протега во 3226 и 3227, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3286 и 3287 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1133. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 33 и 32 година пред хиџра.
NGC 7188
NGC 7188 — спирална галаксија во соѕвездието Водолија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7188 се споменува и како ESO 601-11, MCG -4-52-12.
Откривање
Објектот е откриен на 1886 година од страна на Френсис Ливенворт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 26 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 7188 е од видот SBbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,2 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. NGC 7188 има привидни димензии од 1,6' х 0,8'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 22 ч 3 м 29 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -20° 19' 3"". Положбениот агол на објектот е во износ од 44°.
Други поделби
Проучување на NGC 7188 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 67943. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 346; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 6383. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1151.
NGC 4878
NGC 4878 — спирална галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4878 се споменува и како MCG -1-33-64.
Откривање
Објектот е откриен на 23 март 1789 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4878 е од видот SB0-a. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,9 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,8 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. NGC 4878 има привидни димензии од 1,3' х 1,1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 0 м 20,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -6° 6' 14"". Положбениот агол на објектот е во износ од 69°.
Други поделби
Проучување на NGC 4878 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 44747. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 284; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4963. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1600.
Црква „Св. Димитриј“ - Зелениче
Црквата е гробишен храм изграден во 1844 г. Претставува базилика, сместена источно од селото.
Мартин Велитс
Мартин Велитс (Martin Velits; р. во ) — поранешен словачки професионален друмски велосипедист, кој професионално настапувал во периодот 2007-2017. Неговиот брат-близнак Петер Велитс е исто така професионален велосипедист.
Во октомври 2017 година, една година по повлекувањето на брат му, Мартин Велитс најавил дека ќе се повлече по настапот на воведната Трка околу Гуангси.
IC 1220
Откривање
Објектот е откриен на 9 јануари 1901 година од страна на Макс Волф.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1220 е од видот *.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 8 ч 17 м 18 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +23° 34' 39".
Други поделби
Проучување на IC 1220 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката.
1270-ти
1270-ти — деценија според јулијанскиот календар кој започнала на 1 јануари 1270 година и завршила на 31 декември 1279 година.
Барорефлекс
Барорефлексот или барорецепторниот рефлекс е хомеостатски механизам кој го одржува крвниот притисок. Се заснова на негативна повратна врска (анг. negative feedback loop), во која зголемениот крвен притисок рефлексно го намалува отчукувањата на срцето, а со тоа и крвниот притисок; Спротивно на тоа, нискиот крвен притисок го потиснува барорефлексот, предизвикувајќи повторно зголемување на отчукувањата на срцето и крвниот притисок.
Анатомија и физиологија
Барорецептори можат да се најдат во ѕидот на ушните израстоци на срцето (лат. Auriculae cordis) и во шупливата вена (V. cava), но најчувствителните барорецептори се наоѓаат во каротидниот синус и аортниот лак. Барорецепторите во каротидниот синус се инервирани од глософарингеалниот нерв (лат. R. sinus carotici n. glossopharyngei); барорецепторите во аортниот лак се инервирани од вагусниот нерв. Активноста на барорецепторот се пренесува преку овие нерви до висцеросензитивното „јадро на осамениот тракт“ или попознато под латинскиот назив Ncl. tractus solitarii (NTS) во дорзолатералниот регион на продолжениот мозок (дорзолатерална медула) во мозочното стебло. Ова јадро е првата релејна станица каде пристигаат аферентни информации од висцералните органи и од сетилото за вкус и каде се врши интеграција и иницијација на различни рефлекси за контрола на кардиоваскуларната и респираторната функција и на гастроинтестиналниот мотилитет, меѓу друго и за барорецепторниот рефлекс.
Ncl. tractus solitarii испраќа и активира ексцитаторни глутаматергични нервни влакна до каудалната вентролатерална медула (CVLM). Активираниот CVLM потоа испраќа и ги инхибира инхибиторните ГАБА-ергични влакна до ростралната вентрална медула (RVLM). RVLM е клучниот регион чии неврони ја контролираат активноста на симпатичкиот нервен систем; оттука се спраќааат ексцитаторни нервни влакна до преганглионските неврони на симпатичките интермедиолатерални јадра на 'рбетниот мозок, т.е. до преганглиските симпатички неврони. Следствено, кога крвниот притисок е висок, барорецепторите го активираат NTS, кој го активира CVLM, кој пак го инхибира RVLM и на тој начин ја пригушува симпатичката активност, што доведува до намалување на крвниот притисок. Спротивно на тоа, нискиот крвен притисок доведува до намалена активност на барорецепторите, така што не се активира барорефлексот, а со тоа изостанува инхибицијата на RVLM. Намалената инхибиција на RVLM доведува до зголемување на неговата активност, а со тоа и до зголемување на симпатичкиот тонус.
Во случај на покачен крвен притисок, Ncl. tractus solitarii, исто така, активира неврони во Ncl. ambuguus, познати и како „кардио-инхибиторен центар“, чие активирање доведува до намалување на срцевата фреквенција, дополнително намалувајќи ги ефектите на симпатичкиот нервен систем врз срцето.
Утврдено е дека електричната стимулација на барорефлексот со помош на уред сличен на пејсмејкер го намалува крвниот притисок кај пациенти со резистентна хипертензија (крвен притисок отпорен на терапија).
Влијание врз варијабилноста на срцевиот ритам
Барорефлексот е дел од нискофреквентната компонента на варијабилноста на срцевиот ритам, околу 0,1 Hz
Барорефлексна активирачка терапија за третман на рефрактерна хипертензија
Седум клинички студии покажаа дека стимулацијата на барорецепторите со уред сличен на пејсмејкер го намалува крвниот притисок кај луѓето со хипертензија отпорна на третман.
Забележаното намалување на систолниот крвен притисок при најдолгото достапно следење е 36 mmHg (359 пациенти). Во првите 6 месеци, просечниот пад на крвниот притисок е 21 mmHg (307 пациенти). За пациентите во Европа, уредите за терапија за активирање барорефлекс ја добија ознаката „CE“ за третман на резистентна хипертензија.
Барорефлексна активирачка терапија за третман на срцева слабост
Намалувањето на активноста на симпатичкиот нервен систем со активирачката барорефлексна терапија сугерира потенцијал во третманот на хронична срцева слабост, бидејќи кај оваа состојба често се јавува интензивна активација на симпатичкиот нервен систем и пациентите со такво активирање на симпатичкиот нервен систем се изложени на значително зголемен ризик од сериозни аритмии (неправилности во срцевото отчукување) и смрт.
Една студија веќе покажа дека терапијата со активирање на барорефлексот го подобрува функционалниот статус, квалитетот на животот, капацитетот за вежбање и N-терминалниот натриуретичен пептид.
1224 п.н.е.
1224 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1224. година пред новата ера, 224. од вториот милениум п.н.е., 24. од 13 век п.н.е. и петта од 1220-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4284 и 4285 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3526 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2536 и 2537 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 471 пред основањето на Рим.
Откритија
1224 av. J.-C.
Павле Трајанов
Павле Трајанов (роден во с.Долни Радеш, во близина на Радовиш на 25 декември 1952 ) — македонски политичар и претседател на партијата Демократски сојуз.
Животопис
По завршувањето на Правниот факултет, во 1977 година се вработува во МВР, каде извршува значајни работни должности и кариерата ја завршува како министер за внатрешни работи.
Бил аналитичар, началник на одделение, началник на сектор за анализирање и истражување на безбедносни појави, советник, потсекретар на Службата за јавна безбедност, помошник министер за оперативни работи и министер за внатрешниработи (1998-1999 година).
Бил активен во средношколската младина во гимназијата „Коста Сусинов“ во Радовиш, претседател на младината на Правниот факултет и претседател на младината во МВР.
Во 1989 година заедно со 7 мина припадници на МВР (т.н. „осумтемина“ од РСВР) ја најави демократската пролет во Македонија, залагајќи се за воведување на повеќе партиски систем и спротивставувајќи се Службата за државна безбедности натаму да биде ударна тупаница на Сојузот на Комунистите и инструмент за елиминирање на политичките противници. Павле Трајанов, како дел од осуммината во МВР активно се вклучува во надминување на деформациите на безбедносните служби, како и во реформирањето на МВР.
Павле Трајанов, како потсекретар за јавна безбедност има значаен придонес за осамостојувањето на Македонија (1991-1993 година), како и во борбата против криминалот, корупцијата, посебно во борбата против организираниот криминал.
Во периодот 1991-1993 година, заедно со раководството и припадниците на МВР, целокупниот безбедносен ситем го вклучува за поддршка на идеите за самостојна Македонија.
Павле Трајанов ја иницира, организира и спроведува најризичната и најзначајната операција (во август 1991 година) за одземање на воената евиденција за резервниот состав од Републичкиот секретаријат за одбрана, со што спречува десетици илјади млади резервисти да бидат упатени на фронтови во Југославија.
Павле Трајанов го подготвува Договорот за дислокација на ЈНА од Македонија, го организира обезбедувањето на границите од страна на полицијата и силно се спротивставува на идеите и плановите на ЈНА, за воен удар во Македонија.
Во 1994 година, прв изјавува дека во Македонија има организиран криминал, во кој се вклучени носители на јавни функции, како и министри од Владата на Република Македонија.
Во 1998-1999 година раководи со МВР (министер за внатрешни работи), при што се спротивставува на обидите за дестабилизација на Македонија и успешно се справува со безбедносната криза, екстремизамoт и тероризамот, врши темелна реорганизација на МВР, со воведување на антитерористички центар, оддел за борба против организираниот криминал, емиграционо биро и др.
Во јануари 2000 година го иницира формирањето на нова политичка партија –Демократски сојуз.
На 19 март 2000 година, на Основачкото Собрание на Демократскиот сојуз е избран за претседател на ДС.
Од 2006-2016 година бил пратеник во Собранието на Република Македонија.
Павле Трајанов е член на Светската академија на науките за комплексна безбедност, пишувал колумни во „Дневник“, дал над 280 интервјуа, учествувал во повеќе дебати, одржал над 320 прес конференции и др.
Меѓу другите проекти кои ги изготвил и доставил до Собранието на Република Македонија, се вбројуваат и проектите за декриминализација „ДЕКРИ“ со кој се објавува „војна против организираниот криминал“, како и Стратегијата за фазнорешавање на спорот наметнат од Република Грција околу името на нашата држава.
Павле Трајанов е наградуван и одликуван, посетувал голем број на семинари, курсеви и специјалистички обуки, меѓу кои и на семинар организиран од Европскиот Центар за безбедносни студии „ Џорџ Маршал“ во Германија и др.
Функции во Собраниски тела
Павле Трајанов бил член во следните Собраниски тела:
-Комисија за европски прашања, член
-Комисија за одбрана и безбедност, член
-Комисија за уставни прашања, член
-Пратеничка група на Собранието на Република Македонија за соработка со Парламентот на Државата Израел, претседател
-Пратеничка група на Собранието на Република Македонија за соработка со Парламентот на Народна Република Кина, член
-Анкетна комисија за утврдување на околностите за загинувањето на претседателот на Република Македонијиа Борис Трајковски, член
-Комисија за надворешна политика, член
-Комисија за надзор над работата на Управата за безбедност и контраразузнавање и на Агенцијата за разузнавање, заменик-член
-Пратеничка група на Собранието на Република Македонија за соработка соПарламентот на Швајцарската Конфедерација, член
Цоцев Камен
Цоцев Камен (со напоредни називи Трон или Пешта) — вулканска карпа која во праисторијата се користела како мегалитска опсерваторија. Се наоѓа во атарот на кратовското село Шопско Рударе, поточно во близина на маалото Цоцевци и селото Коњух. Самата карпа се издвојува од околните ридишта е интересна сама по себе. Видливи се и остатоци од човечка обработка.
На стотина метри источно од Цоцев Камен се наоѓаат мегалити кои служеле како сончеви и месечеви нишани. На врвот на карпата се наоѓа престол свртен на исток кон нишаните, од каде што може да се следи во која точка изгрева Сонцето и Месечината и според тоа да се формира сончев календар. Мегалитите имаат дополнителни врежувања врз нив и во непосредна близина се најдени изработени месечиви во голема димензија, што претставува сведок за тоа дали еден објект претставува опсерваторија.
Анте Абрамовиќ
Анте Абрамовиќ ( Посавски Подгајци, Жупања 1903 - Белград 1985 ) бил сликар и ликовен педагог.
Биографија
десно|мини|250x250пкс| Анте Абрамовиќ: Море Анте Абрамовиќ е роден во Посавски Подгајци кај Жупања на 17 мај 1903 година. Студиите за сликарство ги започнал во Загреб, а потоа се преселил во Белград во 1928 година и ги продолжил студиите на Уметничката школа во Белград кај професорите Љубо Ивановиќ, Милан Миловановиќ и Иван Радовиќ, каде што дипломирал на наставниот оддел во 1934 година. Своето образование го продолжил во Париз во 1939 и 1952 година, а во Италија во 1947 и 1948 година. Од 1949 г. бил професор по цртање на гимназијата и на Вишата педагошка школа во Белград.
Илустрирал книги и детски сликовници, сликал портрети, пејзажи и мртва природа. Како техники користел масло, темпера и акварел.
Неговите дела се во Националниот музеј, Музејот на современа уметност во Белград, Меморијалната колекција на Павле Бељански во Нови Сад, како и Модерната галерија во Загреб.
Починал во Белград на 25 мај 1985 година.
Алстом Феровиарија
'''Алстом Феровиарија С.п. А., поранешен Фиат Фероварија С.п. А.''', е италијанската дивизија на Алстом. Фиат Фероварија С.п А. било железничко одделение на автомобилскиот производител Фиат. Основана е во 1880 година. Фиат Феровиарија започнала со изградба на локомотиви во 1930-тите. Станала дел од Фиат во 1970 година. Фиат Феровиарија го купил железничкиот бизнис на SIG од Швајцарија во 1995 година, формирајќи ја подружницата Фиат-Сиг. Компанијата претходно ја поседувала аргентинската компанија Матерфер до 1998 година, која сега работи како независна компанија.
Преглед
Во текот на 1960-тите и 1970-тите, Фиат Феровиарија развил технологија на навалување за возови и бил првиот (и единствениот веќе неколку децении) што произведува активни навалувачки возови со заштитен знак на Пендолино.
Во Италија биле усвоени неколку класи на Пендолино почнувајќи од 1976 година (ETR 401, ETR 450, ETR 460 -65, ETR 480 -85 и Алстом направил ETR600.
По успехот на серијата ETR 450 воведена во Италија во 1988 година (серијата 401 воведена во 1976 година се состоела од само 2 гарнитури и никогаш не работела со редовен комерцијален сервис, работејќи повеќе како „лабораторија на тркала“), системи за навалување, вклучително и багажници, влечење, електричната и електронската опрема беше нарачана од неколку земји:
Во февруари 1999 година, Вирџин Трејнс западниот брег наредил флота од класа 390 од Алстом која ја инкорпорирала технологијата за навалување на Фиат Феровијарија.
Директно или индиректно, 18 земји ширум светот ја примениле италијанската технологија за навалување на Фиат Феровиарија на нивните возови, вклучувајќи ги САД и Кина.
Наводи
<references group="" responsive="1">
Бураг
Бураг (латински: rumen), наречен и преден желудник, е првата комора на желудникот кај преживните животни. Тој служи како примарно место каде се врши ферментација на дигестивниот материјал во целиот систем за варење. Откако храната се голта, таа патува во дорзалниот мрежавец (reticulum), првата комора на желудникот кај преживарите, од каде се носи во дорзалниот бураг, каде потпаѓа под ензимско (ферментско) дејство.
Арнсберг (административен округ)
Арнсберг (Arnsberg) — еден од петте административни окрузи во Северна Рајна-Вестфалија, Германија, кој се наоѓа на југоистокот на покраината. Тој ја покрива ридовите на Зауерланд, како и источниот дел на Рур.
Бураг
Белковинските, неструктурните јаглехидрати (вклучувајќи скроб, сахароза и пектин), и структурните јаглехидрати (вклучувајќи хемицелулоза и целулоза) се ферментираат од преживарските микроби. Низ процесот на варење и преживање, дигестивните честички се редуцираат во големина, а се зголемува нивната густина сѐ додека тие не преминат во вентралниот бураг. Контракциите на бурагот го носат дигестивниот материјал повторно во мрежичката и преку ретикулобуражниот отвор тие одат до другите делови на дигестивниот тракт. Алтернативно, честичките можат да бидат однесени повторно во бурагот.
Арнсберг (административен округ)
Округот е создаден во 1815 г. како единица на пруската покраина Вестфалија.
Бураг
Бидејќи границата помеѓу бурагот и мрежичката е неизразена и нецелосна, овие комори се нарекуваат некогаш и како мрежобураг.
Котиски Алпи (римска провинција)
Користена литература
Tilmann Bechert: Die Provinzen des römischen Reiches: Einführung und Überblick. von Zabern, Mainz 1999.
Самотник
Самотникот (Chazara briseis) е пеперутка од видот на пеперутки окатки. Пеперугата живее и во Македонија.
Распоространетост
Оваа пеперутка може да се најде во Северна Африка, Јужна Европа, Мала Азија, Кавказот па сè до Кина. Често живее во степи и други посушни предели на надморска висина од 500 до 2.500 метри.
Опис
Пеперугата има распон на крилја од 45 до 60 мм. Возрасните единки летаат од јули до септември, во зависност од локацијата.
Мажјакот и женката се слично по боја, само се разликуваат по големината. Горната страна на крилјата се доминантно темнокафени. Кон врвовите има нијанси на кремаста боја со црна точка. Долните краеви повторно преминуваат во темнокафеава. Рабовите се црни, телото и антените се темнокафени. Долната страна на крилјата се темнокафени.
Ларвите се хранат со растенијата: Sesleria coerulea, Gramineae, Sesleria, Festuca, Stipa, Poa, Brachypodium и  Lolium.
Космос-802
Космос-802 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Тјуратам, Бајконур, СССР на 11 февруари 1976 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 4000 килограми. Космос-802 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,5 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 64,9°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 333 км, а најмалото на 171.
Лујџи Фирпо
Лујџи Фирпо (4 јануари 1915 година во Торино – 2 март 1989 година во градот Торино) бил италијански историчар и политичар.
Предавал историја на политичка мисла на Универзитетот во Торино. Тој е заслужен како „одличен уредник и среќен пронаоѓач на текстови“ кои биле особено влијателни во проучувањето на Томазо Кампанела. Во 1943 година, времето на големите пресврти за Италија, Фирпо го открил во Граѓанската библиотека на Тренто ракописот на Градот на сонцето на Кампанела од 1602 година (ознака на полицата BCT1-1538), кој се смета за најстариот ракопис кој преживеал до денешно време.
Фирпо бил член на Италијанската Републиканска партија и на италијанскиот парламент каде работел од 9 јули 1987 до 2 март 1989 година.
1225 п.н.е.
1225 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1225. година пред новата ера, 225. од вториот милениум п.н.е., 25. од 13 век п.н.е. и шеста од 1220-тите п.н.е.
Други календари
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4283 и 4284 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3525 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2535 и 2536 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 472 пред основањето на Рим.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1225 година се протега во 1411 и 1412, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1471 и 1472 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 682 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1903 и 1902 исламска година пред хиџра.
Откритија
1225 av. J.-C.
Прво трновско востание
Првото трновско востание избувнало во 1598 година во близина на Трновград. Востанието претставува едно од првите организирани воени дејства на Бугарите против Османлиското Царство, при нивното освојување на Балканот.
Позадина
Во 1592 година започнала Австриско-турската војна, кој завршила во 1606 година. Хабсбуршка Австрија се обидела да создаде широка антиосманлиска христијанска коалиција во која ги вклучила вазалните османлиски територии: Влашка, Молдавија и Трансилванија. Во текот на есента 1594 година, сојузничките сили на чело со кнезот на Влашка, Михаил Битазул ги нападнале османлиските тврдини по текот на реката Дунав. Тие успеале да ги заземат регионските села кај Плевен и Никопол во денешна Северна Бугарија. По ова, сојузничките сили се упатиле кон југ и стигнале до Едрене. Во меѓувреме избувнале и други востанија. Во 1595 година околу 2.000 ајдутски чети ја нападнале Софија, а во 1596 година ајдутството се проширило и во регионот на Софија и Ниш. Од страна на австриските и папските агенти биле привлечени голем број на трговци од регионот на Трново, чија цел била да се организира востание против власта на Османлиите.
Подготовка и текот на востанието
Територијата каде било организирано востанието била разделена на неколку региони: Тодор Балина бил задолжен за регионот од Никопол до Стара Планина, Петар Џорџиќ за Варна, Шумен и Пловдив а браќата Соркочевичи за Трново и Русе. Организаторите на востанието силно сметале за поддршката на Сигисмунд Батори и Рудолф II од Австрија. Австрија им обеќала на востаниците сила од 4.000 пешадија и 2.000 коњаница. Почетокот на востанието го дал походот на влашките воски на чело со Михаил Битазул во Северна Бугарија.
По ова, Бугарите го дигнале востанието. Биле соберени околу 12.000 востаници. Шишман III од Бугарија бил прогласен за новиот цар на Бугарија. Востаничките акции многу бргу се распространиле во околните региони на Бугарија, но Османлиите успеале крваво да ги задушат. Водачите на востанието по ова побегнале во Влашка. Заедно со нив побегнале и уште 50.000 Бугари.
Како причини за неуспех се смета неисполнувањето на договорот на Австрија, која требала да пушти воена помош на востаниците.
IC 1221
IC 1221 — галаксија во соѕвездието Рак, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 9 јануари 1901 година од страна на Макс Волф.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1221 е од видот *.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 8 ч 17 м 27,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +24° 40' 24"".
1226 п.н.е.
1226 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1226. година пред новата ера, 226. од вториот милениум п.н.е., 26. од 13 век п.н.е. и седма од 1220-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4282 и 4283 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3524 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2534 и 2535 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 473 пред основањето на Рим.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1226 година се протега во 1410 и 1411, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1470 и 1471 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 683 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1904 и 1903 исламска година пред хиџра.
NGC 4879
NGC 4879 — спирална галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4879 се споменува и како NGC 4888, MCG -1-33-66, VV 680.
Откривање
Објектот е откриен на 23 март 1789 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4879 е од видот Sab. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,6 m/лм2. NGC 4879 има привидни димензии од 1' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 0 м 36,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -6° 4' 32"". Положбениот агол на објектот е во износ од 119°.
Други поделби
Проучување на NGC 4879 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 44766. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 284; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4963. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1600.
Надворешни врски
NGC 4879
Тери Гилијам
Теренс Ванс Гилијам (Terry Gilliam, роден на 22 ноември 1940) е американско-британски режисер, аниматор и еден од членовите на групата Монти Пајтон. Пред да се откаже од своето американско државјанство во 2006 година, тој беше единствениот американски Пајтоновец, бидејќи сите останати членови на Монти Пајтон се родени во Велика Британија,.
Рафаел Валс
Рафаел Валс Фери (Rafael Valls Ferri; р. во Кокентаина) — шпански професионален друмски велосипедист, кој вози за UCI World Tour екипата.
Кариера
Валс го напуштил на крајот на сезоната 2013 и му се приклучил на  за сезоната 2014.
Во 2015 година, Валс ја имал својата најголема победа со освојувањето на Трката околу Оман и четвртата етапа на трката. Во септември 2015 година било објавено дека Валс ќе се приклучи на од 2016 година на двегодишен договор.
Големо Градиште (Коњух)
Големо Градиште — утврдена населба од доцноантичкото време и средниот век. Поради бројните остатоци од големи и значајни објекти на значително големо подрачје, археолозите и историчарите претпоставуваат дека на ова место се наоѓал древниот град Транупара, обележан во познатата карта Појтингерова табла и споменуван во доцноантичките и средновековни записи. Со своите 17 хектари површина, Големо Градиште кај с. Коњух е најголемиот и досега најдобро истражен град од 6 век во североисточниот дел на Македонија
Местоположба
Се наоѓа на висок рид покрај Крива Река, во близината на селото Коњух. Поточно, меѓу кратовските села Димонци и Конух, на висок рид се издига стариот град Големо Градиште. Археолошките пронајдоци и ископини се распространети на пошироко подрачје почнувајќи веднаш од левиот брег на Крива Река каде има остатоци од камен мост, главните ископини на населениот дел каде се и остатоците од акропола со всечени простории во подножјето на стрмниот гребен на ридот Градиште на чиј врв висок 440 метри, исто така се наоѓаат ископини и остатоци - безброј објекти исклепани во карпите - мали испоснички ќелии со траги од живопис, многу крстови и симоблични знаци врежани во самите влезови , па се кон правец непосредно на југ во насока кон Цоцев Камен каде се наоѓаат остатоците на кружната црква-ротонда во месноста Црквиште и југозапад кон селото Бељаковце каде се наоѓа прастарата црква Свети Ѓорѓи во месноста Манастириште. Од другата страна преку Крива Река, на нејзиниот лев брег во месноста К'шла се наоѓаат остатоци од римска некропола.
Историја
Населбата била расположена на главниот пат што водел од Куманово за Софија (Сердика). Во старохристијанскиот период претставувала голем црковен центар во провинцијата Дарданија, во Источен Илирик. Ова било посебно изразено со формирањето на архиеписокопијата Јустинијана Прима од царот Јустинијан I, со која се стремел црковните диецези да ги ослободи од големата власт на римскиот папа. По населувањето на Словените во овие области, Коњух и околината паѓаат под јурисдикција на еписокопијата на Брегалница, а подоцна, со повторното ширење на византиската власт, под епископијата во Мородвис. Од средината на IX и во текот на × век овие територии биле зафатени со акцијата за покрстување, раководена од Свети Климент Охридски, помогната од кнезовите Борис и Симеон. Старото име на градот не се среќава во изворите. На територијата на деспотот Драгаш во 1373 година го наоѓаме под името Коњух, за кое се претпоставува дека било земено од словенската митологија. Во народната традиција и преданија ова големо (коњушко) Градиште е познато под името Коњух-град. Во традицијата меѓу народот се смета дека ова било голем и важен град кој се наоѓал на крстосницата помеѓу старите и некогаш важни (кираџиски) патишта: еден од Кратово за Скопје наречен Долни Пат во правец исток-запад и друг од Крива Паланка и Страцин за Овче Поле и Велес во правец север-југ и покрај важниот камен мост со два свода кој бил главен премин преку Крива Река. Во народното предание уште се вели дека жителите на овој голем и важен Коњух-град после уништувањето на населбата се иселиле во Солун, каде што имале свое посебно Коњушко Маало.
Ископини и пронајдоци
Таму, во карпи, уште во 6 век биле издлабени мали одаи, одводи, канализација, водосклад, па дури и скали. Тие постојат и денес. На горниот зарамнет дел има остатоци од стражарски кули и градска тврдина. На најтешко пристапниот терен, во стрмните карпи направено е светилиште, поголема просторија која има голем влез и прозорец. Од таму се гледаат рамницата, селските гробишта со стара разрушена црква и околните ридови на кои се наоѓа мегалитската опсерваторија Цоцев Камен. Под тврдината, околу триста метри јужно од Големо Градиште се наоѓа црквата "Свети Јован Крстител" која е изградена во 1955 година. Таа била направена на местото каде што е откриен Градот на воините или Златен град, како што го нарекуваат кратовци. И денес до црквата има остатоци од колективна гробница и стар храм "ротонда", направен од туф, зелен вулкански камен. Старата црква потекнува од 6 век и за неа археолозите сметаат дека е единствена во Македонија со таков облик. Според легендата се верува дека некаде под водата на Крива Река има влез кој води до некоја тајна соба што се наоѓа во средината на ридот. Таму имало фигура на жена пред која свети вечна светлина. До тајната соба може да се стигне само рано наутро. Каде одат шатките, од таму е влезот во градот. Според легентдата се претпоставува дека влезот во тврдината е во близина на мостот Ракле на Крива Река. Преку него се стигнува до селото Димонци кое од стариот град е оддалечено околу два километра.
Кружна црква - Ротонда (Мартириум)
Во подножјето на Големо Градиште уште во 1919 година бил откриен црковен објект кој има посебно значење за истражувањето на почетоците и на развојот на црковната архитектура во Македонија. Забележан е од Никола Вулиќ и подоцна од С.Радојчиќ кој во 1952 година ги објавил неговите генерални податоци. Републичкиот завод за заштита на спомениците на културата во 1989/90 година извел извесни ископувања заради податоци за изготвување на елаборат за конзервација. Конзерваторски мерки досега не се преземани, па објектот и понатаму е изложен на наворешните влијанија, но бидејќи во неговата најнепосредна близина е подгината црквата „Св. Јован Крстител“, целите ископини се оградени со железна мрежеста ограда. Според основата и внатрешното уредување црквата им припаѓа на градбите со централно решение и со купола. Од надворешната страна има форма на правоаголник во кој централниот простор има впишана кружна основа и е опашан со ходник со потковична форма, поставен на масивно ѕидани столбови и меноа. Должината на црквата изнесува 23 метри, а ширината од 7,50 до 14 метри. Во олтарниот простор е формиран амбулакрум. Зачувани се основите на епископската катедра, а од страните делови од синтроносите. Има остатоци и од олтарната преграда, поставена на 6 столба. Подот во презвитериумот е обложен со мермерни плoчки кои во техниката opus sectile формираат крст. Црквата имала раскошно изграден амвон од кој се најдени делови од архитектонската пластика од зелен песочник. На абакусот на еден од капителите има натпис ΔOMATRIRS кој се толкува како DOMUS MARTIRIS. Објектот како градски мартириум е датиран во времето на Јустинијан или по него, а може да се смести и на крајот од IV век. Црквата била посветена на големиот култ на евхаристијата, врз гроб или реликвии на некој голем маченик. Била определена како централна за поколонение на верниците од овој дел на Источен Илирик. Објектите со централно и осумаголно (осумаголно) решение од античкото време, со функција на мавозлеј, во старохристијанскиот период биле наменети за мартириум, а подоцна за крстилница (баптисериуми). Објектот под Големо Графиште бил долго и континуирано во употреба. Досегашните истражувања укажуваат дека како старохристијански храм мартириум имал важна улога во времето на покрстувањето на Словените во IX-X век.
Црква Свети Ѓорѓи
Во подножјето на наоѓалиштето, исто така, има остатоци од базиликална градба и една гробишна црква од XIV век, подигнати врз темели на постар црковен објект. Тоа е малата црква Свети Ѓорѓи која од неодамна е покриена со нов покрив, а во чија внатрешност кај олтарот има остатоци од живопис.
На 300 метри југозападно од наоѓалиштето и околу 400 м западно од остатоците на кружната црква - ротонда, во рамките на постоечките гробиштата на селото Коњух, стои без покрив црквата позната како Свети Ѓорѓи. Зградата и гробиштата се изолирани од околните полиња со клисурите и до нив може лесно да се пристапи само од југоисточната страна. Црквата Свети Ѓорѓи се наоѓа на неколку метри источно од длабок дол низ која теч мал поток кој тече кон северен правец во Крива Река. Во долот во близина на црквата избива извор. Свети Ѓорѓи е еднобродна градба на црква со испакнати источна апсида. Должината изнесува околу 7 м, а широчината 4,5 метри. Таа била изградена во дел од голем камени блокови, веројатно изваден од урнатините на античкиот град (Транупара); мали камења, тули и плочки, фрагменти, и малтер се пополни во празни места помеѓу блокови. Фрагмент на римски гроб е вграден на надворешната страна на јужниот ѕид. Во внатрешноста се видливи дрвени греди, кои ја засилувале градбата. Употреба на помали камења и различната градежна техника, особено во близина на врвот на ѕидовите, укажува на интервенции, а можеби и нов покрив во некое време. Остатоците од покривот укажуваат дека и тој, исто така бил од камен. Група на декоративна керамика сè уште е зачувана низ источниот ѕид над апсидата. Три украсни ѕидани нишки ја разбиваат едноличноста на изгледот на надворешната страна на северниот ѕид. Тесен отвор за прозорец постои на релативно ниско ниво во апсидата и очигледено вториот прозорец се наоѓал на јужниот ѕид. Само влезот е поставен на западниот ѕид. Датумот кога покрив се урнал не е познат, но тоа му претходело на посетата Радојчиќ во 1938 година Двете вертикални плочи на олтарната преграда останале на самото место, како што е и основата на олтарот во подрачје зад олтарот. Сериозно оштетени остатоци од фрески сè уште се видливи на ѕидот на исток. Црквата е прогласена за "споменик на културата" е ставена под законска заштита во 1954 година под името Св Ѓорѓи. Сепак, ниту оригиналниот светец на кој е посветена ниту датумот на изградба се познати; предложените датуми се од XIV до XVI век. Радојчиќ, во своето истражување на наоѓалиштето, на кратко ја опишал и запишал за оваа црква, со план и фотографија и ја идентификувал како црква на Светиот Архангел. Тој како доказ за ова идентификување ја наведува на фреската во сводот над влезот, сега исчезната без трага; но тој, всушност, тврдел напроти претходна идентификација на црквата како Свети Никола.
Космос-803
Космос-803 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 12 февруари 1976 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.