cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Антигона (драма од Софокле)
Антигона (грчки: ΑΝΤΙΓΟΝΗ) — драма (трагедија) од старогрчкиот писател Софокле.
Ликови
Главни ликови во „Антигона“ се следниве:
Содржина
По смртта на царот Едип, неговиот син Полиник со туѓа војска го напаѓа градот Теба (Тива) со цел да го освои престолот. Меѓу бранителите на градот се наоѓа неговиот брат Етеокле. Браќата се борат еден со друг при што двајцата погинуваат, по што непријателската војска се повлекува. Владетелот на Теба, Креон, му приредува достоен погреб на Етеокле, но наредува телото на Полиник да се остави непогребано. Сестрата на Етеокле и Полиник, Антигона, смета дека тоа претставува кршење на божјата правда и ја повикува сестра си Исмена да ја прекршат царската наредба и скришум да го погребаат Полиник. Исмена се плаши од последиците на таквиот чин и одбива да ѝ се придружи на Антигона. Затоа, Антигона самостојно се прикрадува до телото на Полиник (кого го чуваат војниците на Креон) и го покрива со пепел, што според обичаите се сметало за еднакво на погреб.
Еден од стражарите го известува Креон за прекршувањето на неговата заповед и Креон побеснува, заканувајќи му се на стражарот дека ќе биде сурово казнет, ако не биде пронајден виновникот. Набргу, стражарите повторно го изложуваат телото на Полиник на немилост на кучињата и птиците, а Антигона повторно доаѓа да го погребе својот брат. Таа е заробена од стражарите и одведена пред Креон. Креон ја обвинува за прекршување на наредбата и наредува жива да се стави во гроб. Антигона храбро се спротивставува на неговото самоволие, изјавувајќи дека не е виновна, зашто божјата правда е повисока од царскиот закон. Заедно со Антигона е заробена и нејзината сестра за која Креон смета дека била соучесничка во делото. Кај Креон доаѓа неговиот син, Хемон, кој е свршен за Антигона, кој го моли својот татко да ја ослободи Антигона. Кога Креон не попушта, Хемон заминува со закана дека ќе се случи нешто страшно.
Најпосле, кај Креон доаѓа и слепиот старец, пророкот Тирезиј, кој на царот му кажува дека сонил необичен сон и прорекува дека ќе се случи голема несреќа доколку Креон не ја ослободи Антигона. Креон е уплашен од зборовите на пророкот, но заслепен од својот бес, го обвинува старецот дека е поткупен од некого и не отстапува од својата наредба. И навистина, набргу се остварува пророштвото: исплашен од зборовите на пророкот, Креон наредува да го отворат гробот и да ја ослободат Антигона. Притоа, чуварите на гробот на Антигона слушаат нечиј познат глас и кога го отвораат гробот гледаат страшна глетка: Антигона се обесила, а Хемон ја оплакува. Потоа, Хемон се втурнува со мечот кон Креон, но откако тој успева да го избегне ударот, Хемон го забодува мечот во себе. Потоа, еден гласник ја известува мајка му Евридика и таа извршува самоубиство, ранета од болката по мртвиот син. Така, Креон останува без синот и без жената, како казна за самоволието и тврдоглавоста.
Издание на „Наша книга“ од 1976 година
Во 1976 година, драмата „Антигона“ била објавена од страна на издавачката куќа „Наша книга“, а во препев на Георги Сталев. Книгата служела како лектира во средните училишта во Македонија. Коректурата ја извршила Снежана Спировска, а автор на корицата бил Томе Филиповски. Книгата била отпечатена во печатницата „13 Ноември“ во тираж од 10.000 примероци. Покрај главниот текст, на крајот од книгата се наоѓа поговор, напишан од Георги Сталев, со наслов „Софоклева Антигона - Или приказна за поразените“. Книгата, со обем од 76 страници, не е каталогизирана, ниту пак ја поседува меѓународната ознака ISBN.
За драмата
„Антигона“ е драма која опоменува на опасноста од тврдоглавото самоволие, но и драма која ја воспева силата на жената „што посега по подвиг којшто не е во силите на женската природа“. Во таа смисла, Антигона често се опишува како „идеален образ на Гркинка“ и „еден од најпрекрасните ликови во светската поезија“. Во секој случај, таа е првиот голем женски лик во светската книжевност. Всушност, таа е надвор од дотогашната грчка традиција, бидејќи таа е голема по дух и се одликува со огромна истрајност и волја и станува против тиранијата, бранејќи ги законите на хуманоста. Нејзината мисла и готовноста да се жртвува добиваат монументална димензија. На тој начин, до ден-денес Антигона ја доживуваме како универзален херој кој дава отпор пред насилството.
Еден од најпознатите делови на „Антигона“ е оној од тажаленката во четвртата епизодија, каде во антистрофата Антигона ја искажува огромната љубов кон својот брат, изјавувајќи ги неверојатните зборови:
и друго дете ќе може со друг да се роди;
само што мртви се моите родители кутри,
така што брат не ќе ми родат никогаш веќе.“
Овие стихови предизвикале голема зачуденост кај историчарите на книжевноста и кај критичарите. Така, Гете изјавил дека би бил среќен ако се најде некој истражувач кој ќе докаже дека стиховите не се автентични, т.е. дека не ги напишал Софокле, туку се од поново време.
Извадоци од драмата
Креон: А кој над татковината другари цени - тој невреден човек го сметам за довек.
Стражарот: Кој лош глас ти носи - тој не ти е мил.
Креон: ... Полошо нешто од пари јас не знам да има на светот: уриваат моќно и градови цели, и не еден домот го напуштил за нив, благородни срца заведени стојат...
Стражарот: Но, што можам кога во природа ми е: ги сакам јас сите, но повеќе себе.
Антигона: За омраза не, а за љубов се родив.
Хор: Штом бог ќе го фрли во неволја човека, тој не го смета тоа зло, ами добрина гледа, а доброто кратко е, злото останува до крај!
Хемон: И не мисли дека најразумен ти си, а разбери: има и други што мислат, ... А мудриот човек што цел живот учи, не се срами ништо во скромноста своја.
Хор: О, Ерос, непобедлив Ерос! Од тебе никој не избегал уште: Тој што го рануваш - умот го губи!
Тирезиј: не постои на светов човек што нема гревови, но ако некој стори грев и сфати дека грев е, примајќи добар совет, тогаш - не е толку страшно...
Креон: ...и најсилен смртник пропаднува срамно штом злото го брани, а подмамен уште од интерес личен!
Тирезија: Што поскапо човек од разумот има?
Хорот: За да бидеш среќен, треба разумен да си. Не греши пред небото! Зборот горд го плаќаат гордите со страшни беди: така на старост се учат разумни да бидат.
Влијание
Една песна на македонскиот поет Анте Поповски се вика „Антигона“.
Феферон
Феферони (разг. феферонки) — сорта од родот на пиперките. Се одликуваат со мал, тенок и долгнавест изглед и раст и изразито лут вкус. Се користат во исхраната на луѓето во свежа, преработена и конзервирана форма. Особено многу е распространета во областа Калабрија во јужна Италија и во Струмичко во Македонија.
Историја
Фефероните најверојатно доаѓаат од Италија во почетокот на 16 век, откако Колумбо земал примероци од Новиот Свет во Европа во 1492 година. Како и доматот, фефероната за првпат се сметала за декоративно и можеби отровно растение пред да биде усвоена во италијанската кујна. Можеби станала популарна, како храна долго пред да се потврди нејзината употреба во официјалните книга со рецепти за готвење. Овие книги биле напишани за горните класи, додека фефероните биле евтина и практична храна за пониските класи.
Пјетро Андреа Матиоли за првпат ги опишал феферонките во 1568 година како многу полути отколку другите видови на пиперки од Азија. Фефероните биле употребувани во рецепт за готвач за првпат во 1694 година, од страна на неаполитанскиот готвач Антонио Латини. Во неговиот рецепт за "Салса од Шпанија '' сецкани феферони, домати и кромид се комбинирани со пеперминт, сол и масло, за да се служи како Релиш.
Употреба во исхраната
Фефероните се особено важни во калабриската кујна. Кон крајот на летото, фефероните се зашиени на жици и обесени на згради. Тие се оставаат да се исушат на места со сончева светлина и вентилација за да ги сочуваат, дозволувајќи им нивно користење при готвење до следната жетва. Тие се јадат целосно, пржени до свежи, смачкани, во прав или како паста. Типичните феферони од Калабрија изнесуваат од 15,000 до 30,000 на Сковиле скалата за рејтинг.
Значајни калабриски јадења, кои користат пеперонини, се додаток за бомба Калабрезе и свинскиот колбас "Нудуа". Исто така се користат и во јадења од други регионални кујни од Јужна и Централна Италија, како што е сосот Роман Арабабиата.
Во Македонија, феферонките се користат најчесто во конзервирана форма, односно поткиселени како туршија во тегли. Феферонката во македонската кујна се јаде како цел плод вообичано за збогатување на вкусот и апетитот во традиционалните јадења како Пастрмајлија, печено месо и компири.
Култура
Од 1992 година, во градот Диаманте во Калабрија се одржувало годишниот фестивал Пеперончино. Организиран од Академијата Италијана дел Пеперончино, фестивалот сега привлекува десетици илјади посетители. Се одржува четири дена околу првиот викенд на септември на шеталиштето во градот. Фестивалот има голем пазар каде што се продаваат локални прехранбени производи направени со феферони и се одржува натпревар за истите.
Шираз (вино)
Шираз вино се однесува посебно на две различни добро познати сорти вина. Историски, името се однесува на виното произведено околу градот Шираз во Персија/Иран. Во сегашната ера, „Шираз“ е алтернативно име за грозјето Сирах, најчесто користено во Австралија и Јужна Африка. Модерното грозје „Шираз“ е идентично со Сира и потекнува од југоисточна Франција без воспоставена врска со градот Шираз во Персија ( Иран ).
Историја
До деветтиот век, градот Шираз веќе воспоставил репутација за производство на најубаво вино во светот, и бил главен град на Иран во Иран. Документиран е извозот на виното Шираз од европските трговци во 17 век. Како што е опишано од ентузијастичките англиски и француски патници во регионот, од 17 до 19 век, виното што се одгледувало во близина на градот било со послаб квалитет поради наводнувањето, додека најдоброто  <sup class="noprint Inline-Template" style="margin-left:0.1em; white-space:nowrap;">] Шираз вино, всушност било одгледувано во терасовидни лозја околу селото Колар. Овие вина биле бели и постоеле во два различни стила: како суви млади вина за скоро пиење и како слатки вина наменети за стареење ( оставање да зреат). Вториве вина биле споредувани со „старо шери “ (едно од најценетите европски вина до тој ден), а на петгодишна возраст се вели дека имале прекрасен букет и вкус на орев. Сувите бели вина Шираз (но не и слатките) биле ферментирани со значителен контакт со стеблото, што требало да ги направи овие вина прилично фенолни, односно богати со танини.
Патниците ги опишале вината како бели, па се чини дека нема ампелографски описи за винова лоза или грозје. Марко Поло спомнувал вино, а други класични прикази опишувале лози тренирани од макари и тегови да растат од едната страна на куќата, а од друга долу.
Британскиот поет Едвард Фиц Гералд подоцна го превел Рубијатот на Омар Кајам од персиски јазик, во кој се имаат собрано пофалби за вината Шираз.
Во модерен Иран, виното Шираз не можело да се произведува легално поради забраната за алкохол во исламот. Пред Исламската револуција во 1979 година, во Иран имало до 300 винарии кои сега ги нема. Како целина, Иран веќе не е земја за производство на вино, но на иранските христијани законски им е дозволено да ферментираат вино.
Модерна ера
И покрај името, не постои докажана врска помеѓу градот Шираз и современата сорта на црвено грозје „Шираз“, засадена во Австралија, Јужна Африка, Аргентина, Канада, САД и некои други земји. Модерното грозје Шираз, сега познато како идентично со грозјето Сирах, го донел во Австралија Џејмс Басби, таткото на австралиското вино. Басби патувал низ Шпанија и Франција собирајќи сечи од лоза што биле основа на австралиската винска индустрија.
NGC 3428
NGC 3428 — спирална галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3428 се споменува и како NGC 3429, UGC 5968, MCG 2-28-22, CGCG 66-45.
Откривање
Објектот е откриен на 25 март 1865 година од страна на Алберт Март, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 48 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3428 е од видот SBb. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,9 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 3428 има привидни димензии од 1,5' х 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 170°.
Користена литература
Astronomical Objects (RNGC)"". Tucson, Arizona:University of Arizona Press, 1973. (4016,0)
NGC 5875A
NGC 5875A — спирална галаксија во соѕвездието Воловар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Објектот не претставува Дрееров објект.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5875A се споменува и како UGC 9741, MCG 9-25-26, CGCG 274-23.
Откривање
Објектот е откриен на 1 мај 1788 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5875A е од видот S?. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 11,6 m/лм2. NGC 5875A има привидни димензии од 0,5' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 15 ч 8 м 33,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +52° 17' 46".
Други поделби
Проучување на NGC 5875A е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 54061. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 50; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3868. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1096.
СУГС „Владо Тасевски“ - Скопје
„Владо Тасевски“ — средно училиште во Скопје, Општина Аеродром.
Училиштето соработува со македонски организации како Македонски Телеком, Македонски железници и Македонска Пошта. Во училиштето е можно вонредно школување и дошколување.
Основање и развој
Средното училиште на Град Скопје „Владо Тасевски“ – Скопје започна со работа во 1959 година, како Центар за стручно образование на младинци и возрасни од сообраќајна и комерцијална струка, во рамките на ЖТП Скопје, со одлука на Работничкиот совет на ЖТП, а во согласност со Уредбата за центрите за стручно образование на работници, објавена во Службен лист на ФНРЈ бр. 30 од 29.5.1959 година. Со текот на времето училиштето повеќепати се трансформирало, следејќи ги современите трендови во образованието.
Од 1961 година почнува со работа Железничкото техничко училиште за сообраќајно-транспортни струки со интернатско сместување. На 14.6.1963 година Центарот е верифициран од Советот за просвета на СРМ за образование на младинци и возрасни од сообраќајна и комерцијална струка. По катастрофалниот земјотрес, во учебната 1963/64 година Железничкото сообраќајно-техничко училиште, како и една паралелка машиноводители, беа привремено преместени во Белград, каде што ја следеа наставата во Железничкиот училиштен центар.
Со текот на годините, дејноста на Центарот се проширува и во периодот 1963–1974 година во Училиштето се образуваат машинобравари, металостругари, електромеханичари, машински и електротехничари за јака струја, односно кадри за потребите на Железничко-транспортното претпријатие Скопје.
На 15. 4. 1979 година со Одлука на Работничкиот совет на Железничко-транспортното претпријатие Скопје Центарот го добива името на првоборецот-железничар Владо Тасевски.
Во 1982 година Училишниот центар потпишува договор со Либиска Џамахирија за школување на либиски ученици за следниве профили: градежни техничари за одржување на пруги, сообраќајно-транспортни техничари и електро техничари за СС и за ТК постројки. Средствата добиени за оспособувањето на учениците од Либиска Џамахирија беа искористени стариот и дотраен објект во кој се реализираше наставата да се замени со нов и современ објект, што беше изграден во 1984 година.
До 1983 година Училишниот центар образуваше само кадри за железнички сообраќај за потребите на Железничко-транспортното претпријатие Скопје, како и за другите работни организации во Република Македонија.
Учебната 1983/84 започна во новата училишна зграда. Новиот објект во потполност ги задоволуваше нормите на воспитно-образовниот процес и беше модерно училиште со одлични услови за работа. Истата година се воведоа нови профили од областа на ПТТ сообраќајот и телекомуникациите, со што училиштето го доби името Училиштен центар за железнички и ПТТ сообраќај „Владо Тасевски“. Во училиштето се школуваа ученици од сите градови во Македонија, кои имаа гарантирано работно место во средините од каде што доаѓаа.
До 1996 година Училишниот центар работи како посебна организациона целина во рамките на Железничко-транспортното претпријатие Скопје, а оттогаш како посебен правен субјект во рамките на Министерството за образование на РМ – ДСУ за железнички и ПТТ сообраќај „Владо Тасевски“.
Во април 1998 година училиштето се вклучи во ФАРЕ-проектот за реформа на средното стручно образование, во рамките на кој се планираше модернизација и трансформација на воспитно-образовниот процес. Наставничкиот колегиум, раководниот кадар и координаторот на проектот вложија огромни напори за поуспешна реализација на започнатите реформи, решени да станеме дел од една нова приказна и да изградиме училиште од кое ќе излегуваат оспособени кадри, компетентни и одговорни личности кои ќе бидат подготвени да се соочат со професионалните предизвици и да одговорат на она што ги очекува во животот.
По започнувањето на процесот на децентрализација, со пререгистрација во Основниот суд Скопје 1 во 2004 година Училиштето преминува под ингеренција на Градот и станува СУГС „Владо Тасевски“
Во изминатите 51 година во училиштето се образуваа 22.000 ученици, оспособувајќи се за следниве профили:
•	Во сообраќајна струка: транспортен комерцијалист; техничар за ПТТ сообраќај; техничар за техничка колска служба – прегледувач на коли; техничар за транспорт и шпедиција; станичен работник; сообраќаен транспортен техничар; кондуктер; возоводител; машиновозач на дизел и на електро влечни средства; маневрист; машиновозач на маневра; техничар за железнички сообраќај, и сообраќајно-транспортен магационер.
•	Во електротехничка струка: техничар за телекомуникации; техничар за комуникациони уреди и преносни системи; електротехничар за СС постројки; електротехничар за ТК постројки; електротехничар за возни средства; ТТ монтер; електротехничар-електроничар; електротехничар за електроника и телекомуникации; електромеханичар; електротехничар-енергетичар.
•	Во машинска струка: машински техничар за влечни средства; машинобравар– металостругар; машинобравар; металостругар; бравар-механичар за железнички возни средства; машински техничар за шински возила, и машинско-енергетски техничар.
Во учебната 2001 година во училиштето почна да се реализира долгогодишната идеја за специјалистичко образование (V степен) од електротехничка, машинска и од сообраќајна струка. Од запишаните 651 кандидат, 415 успешно ја завршиле обуката и се стекнале со уверенија за специјалистички студии.
Во учебната 2008 година во училиштето почна да се реализира Обука за одделни занимања и вештини кои се дефицитарни на пазарот на трудот од машинска и од електротехничка струка за невработени лица, како пилот-обука од Оперативниот план на Владата на РМ, во која беа опфатени вкупно 44 невработени лица.
Освоени награди
Живко Јанев, I место, категорија НАЈДОБАР АКТЕР од натпреварот НИЕ СМЕ НАЈДОБРИ, 2012година.
Диодор Сицилиски
Диодор Сицилиски (грчки: Διόδωρος Σικελιώτης) бил историчар, којшто живеел во првиот век пред новата ера. Значаен извор за историјата на античка Македонија.
Животопис
Според неговата автобиографија, роден бил во Агира на островот Сицилија.
Во своите млади години патувал низ Европа, Мала Азија и Африка. Потоа живеел подолго време во Рим, а периодот 60-65 п.н.е. го поминал во Александрија.
Дела
Универзалната историја на Диодор, која тој ја нарекол Bibliotheca historica („Историска библиотека“), се состои од 40 книги, од кои книгите од 1-5 и од 11-20 се целосно зачувани, поделени во три поглавја. Од останатите книги зачувани се само фрагменти.
Првите шест книги ја обработуваат митската историја на нехеленските и хеленските племиња сè до уништувањето на Троја, обработуваат пред сè географски теми и ја опишуваат историјата и културата на:
Во следното поглавје, книга 7-17, е опишана историјата на светот од Тројанската војна па сè до смртта на Александар Македонски.
Диодор дава важни податоци за генеологијата на македонските кралеви, за походот на Ситалк во Македонија, за кралот Филип II, а особено за Александар Македонски и за периодот на дијадосите по неговата смрт сè до 302 п.н.е.
Во третото поглавје, книга 18-40, се опфатена историските настани од времето на распадот на Македонската Империја па сè до 60 п.н.е. или почетокот на Галската војна на Јулиј Цезар.
Сбринц
Сбринц е многу тврдо сирење произведено во централна Швајцарија. Во швајцарската кујна често се користи наместо пармезанот. Сирењето се произведува во само 42 млекарници во централна Швајцарија. При производство на ова сирење се користи само локално кравјо млеко. Се чува во регионот сè додека не е подготвено за потрошувачка. Спротивно на популарното верување, името Сбринц првично не се однесува на одредено место или регион. И покрај тоа, Швајцарската унија за сирење го додала овој мит со започнување рекламна кампања во 90-тите години на минатиот век. Како резултат на оваа кампања, сега постои област наречена Сбринц. <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">]
Дион-Олимп
Дион-Олимп (Δήμος Δίου–Ολύμπου, Димос Диу-Олимбу) — општина во Катеринско, Егејска Македонија, денес во округот Ситонија, Грција. Административен центар е гратчето Литохоро.
Населени места
Општината Дион-Олимп е создадена на 1 јануари 2011 г. со обединување на општините Литохоро, Дион и Источен Олимп по законот „Каликратис“.
Општинска единица Дион
Општинската единица Дион со седиште во Кондариотиса ги опфаќа следниве општински оддели и населени места:
Општинска единица Источен Олимп
Општинската единицаа Источен Олимп со седиште во Лептокарија ги опфаќа следниве општински оддели и населени места:
Општинска единица Литохоро
Општинската единица Литохоро ги опфаќа следниве општински оддели и населени места:
Џорџ VI (леден гребен)
Џорџ VI (George VI Ice Shelf) — голем леден гребен во теснецот Џорџ VI кој го двои Александровиот Остров од Палмеровата Земја на Антарктикот. Гребенот се протега од Ронеовиот Приод на југозападниот крај на теснецот, до островот Низник, околу 30 морски милји (56 км) јужно од северниот приод помеѓу ’ртовите Браун и Џереми.
Наречен е по британскиот крал Џорџ VI поради поврзаноста со истоимениот теснец.
Љубовта на една русокоса
„Љубовта на една русокоса“ (чешки: Lásky jedné plavovlásky) — чешки филм од 1965 година, во режија на Милош Форман (Miloš Forman), кој е автор и на сценариото, заедно со Иван Пасер (Ivan Passer) и Јарослав Папоушек (Jaroslav Papoušek). Главните улоги ги играат: Хана Брејхова (Hanna Brejchova), Владимир Пухолт (Vladimir Pucholt), Владимир Меншик (Vladimír Menšík), Милада Јежкова (Milada Ježková), Јозеф Шебанек (Josef Šebánek), Јан Вострчил (Jan Vostrčil), Антонин Блажејовски (Antonín Blažejovský), Здена Лоренцова (Zdena Lorencová), Јана Новакова (Jana Nováková) и Јозеф Колб (Josef Kolb). Ова е првиот чешки филм кој западните филмски критичари ги убедил во постоењето на чешкиот нов бран, кој се одликувал со јасна тенденција за раскинување со социјалистичкиот реализам. Филмот се одликува со едноставна, мелодрамска приказна, а режијата на Форман се одликува со сочувство со т.н. обични луѓе, со речиси документаристички реализам и со елементи на карактеристичниот чешки хумор. Големо внимание кај филмската критика предизвикала и глумата на Хана Брејхова, сестрата на најпознатата чешка глумица Јана Брејхова.
Синопсис
Во еден мал привинциски град во Чешка се наоѓа фабрика во која повеќето од вработените се жени. Како ршение на недостатокот од мажи, директорот на фабриката носи војници од резервниот состав на армијата. За време на забавата, тројца војници ги канат Андула (ја игра Брејхова) и нејзините две другарки. Меѓутоа, девојките си одат, а Андула ја минува ноќта со Мила го игра Пухолт), пијанистот на еден оркестар од Прага. Една недела подоцна, таа заминува во Прага за да го пронајде Мила. Тој се наоѓа на една забава каде свири со својот оркестар, а Андула ја минува вечерта со родителите на Милда. Доцна во ноќта, Мила се враќа дома и ја затекнува Андула како спие во неговата соба. Нејзината посета е причина за кавга меѓу Милда и мајка му (ја игра Јежкова), а Андула ја слуша кавгата и почнува да плаче. Филмот завршува така што Андула ѝ раскажува на својата другарка од женскиот интернат за своето момче од Прага.
Индекс на човековиот развој
[[Податотека:2020 UN Human Development Report.svg|мини|Светска карта за индексот (заснован на податоци од 2019 г., објавен во 2020 г.).
Индексот на човековиот развој (ИЧР) е показател кој се пресметува преку нормализирани вредности на очекуваниот животен век, писменоста, образованието и БДП по глава на жител за населението во една земја. Тоа е стандарден начин за пресметување на човековиот развој во една земја, концепт кој според Програмата за развој на Обединетите нации треба да ги прошири опциите на луѓето и да им даде поголеми можности за образование, здравствена заштита, приходи, вработување, итн. Основен начин на употреба на ИЧР е да ги рангира земјите според тоа дали се развиени, во развој или неразвиени.
ИЧР бил развиен во 1990 од пакистанскиот економист Махбуб ул Хак и Ричард Џоли од универзитетот Јејл од САД, со помош на Густав Ранис и Мегнад Десаи. Од 1990 се употребува од Обединетите Нации во нивниот годишен извештај за човеков развој.
ИЧР комбинира три фактори:
Вредноста на ИЧР може да се движи од 0 до 1. Вредности под 0,5 се смета дека претставуваат низок степен на развој на земјата. Сите земји со ИЧР под 0,5 се во Африка. ИЧР од 0,8 и повеќе се сметаат за развиени. Ова ги вклучува сите развиени земји од Северна Америка, Западна Европа, Источна Азија, како и некои земји во развој од Источна Европа. Седум земји, меѓу кои и Македонија, од 2007. година преминале во оваа група.
Со Извештајот за човековиот развој од 2010 година е воведен Индекс на човековиот развој прилагоден за нееднаквоста (ИЧРН). Иако основниот ИЧР останува корисен, беше посочено дека „ИЧРН е фактичкото ниво на човеков развој (земајќи ја предвид нееднаквоста), додека ИЧР може да се смета за индекс на 'потенцијалниот' човеков развој (или на максималниот ИЧРН) што би можел да се постигне ако нема нееднаквост.“
Список на земјите според ИЧР
Во продолжение се дадени првите 30 земји во светот како што се рангираат според ИЧР во извештајот на ОН за 2007/2008:
<ol> <li> 🇮🇸 0,968 </li> <li> 🇳🇴 0,968 </li> <li> 🇦🇺 0,962 </li> <li> 🇨🇦 0,961 ( 2)</li> <li> 🇮🇪 0,959 ( 1)</li> <li> 🇸🇪 0,956 ( 1)</li> <li> 0,955 ( 2)</li> <li> 🇯🇵 0,953 ( 1)</li> <li> 0,953 ( 1)</li> <li> 🇫🇷 0,952 ( 6)</li> </ol>
<ol> 🇫🇮 0,952 </li> <li> 🇺🇸 0,951 ( 4)</li> <li> 🇪🇸 0,949 ( 6)</li> <li> 0,949 ( 1)</li> <li> 🇦🇹 0,948 ( 1)</li> <li> 🇧🇪 0,946 ( 4)</li> <li> 0,946 ( 1)</li> <li> 🇱🇺 0,944 ( 6)</li> <li> 🇳🇿 0,943 ( 1)</li> <li> 🇮🇹 0,941 ( 3)</li>
</ol>
<ol> 🇭🇰 0,937 ( 1)</li> <li> 🇩🇪 0,935 ( 1)</li> <li> 🇮🇱 0,932 </li> <li> 🇬🇷 0,926 </li> <li> 0,922 </li> <li> 🇰🇷 0,921 </li> <li> 0,917 </li> <li> 🇨🇾 0,903 ( 1)</li> <li> 0,897 ( 1)</li> <li> 0,894 ( 4)</li> </ol>
Минеј
Минеј („месечник“) — богослужбена книга во која се содржат текстовите на молитвословија од празниците на неподвижниот годишен богослужбен круг. Постојат месечен, празничен и општ минеј.
Месечен минеј
Месечниот минеј ги содржи службите од светителите/празниците во еден од дванаесетте месеци.
Општ минеј
Општиот минеј ги содржи службите посветени на определен тип на светител (на пр. на маченик, на преподобен, на апостол...) и определува кога се извршува богослужбата во спомен на светиот за кого не е напишана одделна служба.
Празничен минеј
Празничниот минеј ги содржи службите на големите Господови празници и на уште неколку други.
Познати минеи
Познати македонски минеи се:
Име (во јужнословенска митологија)
Име според старите верувања на нашите предци освен како обележје за препознавање на луѓето, за обележување и идентификација имало и апотропејна улога.
Прекар
Кај јужнословенските народи е забележано дека на секоја личност уште од најраните денови им се придодава прекар (според многуте убедувања од милост) кој всушност според старите според традицијата служел за да го прикрие и исклучи од употреба вистинското име, со верување дека на она на што не му се користи правото име не можат да му наштетат злите сили, уроци и останати натприродни влијанија. Прекар многу често бил многу раѕличен од името и негова улога била потполно да го сокрие името.
Второто име
Кај нашите народи, во минатото било мошне присутно второто, споредно име. Споредно име веднаш по раѓањето всушност станувало приоритетно бидејќи првото го знал само потесниот круг на семејството. Според старите верувања, вистинското име, она кое никој не го знае, има автентичност и само со негово знаење е можно на лицето да му се наштети или помогне при гатања, бајачки и сл.
Интересно е дека личното име на мажот, жените не го употребувале воопшто, тој вил ословунан како „човек“, „тој“, „главата“, „стопанот“ и др. Во Македонија е поѕнато дека во повеќето (посебно западни краишта) жената го губела името и и се придодавало име на сопругот (Петкоица, Маркоица, Костоица). Во расказот на Стјепан Митров Љубиша „Некому на глас, а некому на чест“ забележан е анегдотни настан кога при бегство од разбојници, луѓето ја прашале некоја жена како и се вика сопругот, за да ја одведат до дома, а таа одговорила „Зарем ти не знаш дека нема да ти го спомнам по име ниту очите да ми ги иѕвадиш. Туку носете ме во селото,па таму некој ќе ви каже каде е мојот дом.“
Профилактичкиот карактера на името
Кај речи си сите јужнословенски народи постоело верување дека со вистинското име може да се смени волјата на Наречници, да се заштити од болести, од уроци, од злите битија и сл. Во таа цел децата многу често биле именувани со име блиско до некое силно животно волк - Волкашин, Волчко; Лав - Лав, Леон ид-р Мошне е познато дека во семејствата во кои починале првите деца родителите применувале повеќе магијски елементи за да го очуваат новороденото, па со таа цел на децата им се давале имињата како Трајан, Темелко, Каменко, Огнен и др. сè со цел да се елементарната одлика на предметот пренесе на детето.
Во минатото постоел силен табу и кон именување на покојникот, посебно доколку постоело верување дека починатитот може да наштети на блиските или далечните соседи, семејството и сл. Се верувало дека со изговарање на името покојникот може да се обеспокои и да нанесе зло. Поради тоа во некои краишта имињата на предците воопшто не им се давале на децата, додека па во другите им се давало име на блискиот предок со верување дека тој ќе го штити потомокот.
Еуфемизам како име
Кај нашите предци е забележано дека најстрашните нешта (животни, болести, натприродни битија и сл.) се именувале со претерано убави имиња „убавица“, „веселница“, „милата„, „кума“, „побратим“ и сл. коишто се однесувале на сипаници, змии, вештерки, волци и др.
OSI протоколи
Протоколите за интерврска на отворени системи претставуваат семејство на стандарди за размена на информации кои се развиени заеднички од страна на ISO и од ITU-T. Процесот на стандардизација започнал во 1977 година.
Додека OSI моделот од седум слоеви е често користен како референца за настава и документација, протоколите првично замислени за тој модел не добиле популарност и само X.400, X.500 и IS-IS постигнаа трајно влијание. Целта на свитата на протоколи со отворени стандарди била заменета од страна на Интернет свитата на протоколи, поддржана од работната група за инженерство на Интернет (IETF).
Преглед
Стекот на OSI протоколите е структуриран во седум концептуални слоеви. Слоевите формираат хиерархија на функционалност почнувајќи од физичките хардверски компоненти до корисничките интерфејси на ниво на софтверска апликација. Секој слој прима информации од слојот над него, ги обработува и ги пренесува на слојот под него. Секој слој додава енкапсулирана информација (заглавие) на дојдовната информација пред да биде пренесена на долниот слој. Заглавјата обично вклучуваат адреса на изворот и одредиштето, информации за контрола на грешки, идентификација на протоколот и параметри на протоколот, како што се опции за контрола на проток и секвенцијални броеви.
Слој 1: физички слој
Овој слој единствено се справува со физичките приклучоци и сокетите и со електричната спецификација на сигналите.
Слој 3: мрежен слој
Ова ниво е задолжено за пренос на податоци помеѓу системите во мрежата, користејќи ги мрежно-слоевитите адреси од машините за да се води сметка за одредиштата и изворите. Овој слој користи насочувачи и прекинувачи за да менаџира со својот сообраќај (контрола за контролата на проток, проверка за грешка, рутирање итн.) Значи, тука се наоѓаат сите рутирачки решенија, и се справува со пренос на податоци од крај до крај.
Слој 4: транспортен слој
Конекциски-ориентираните и безконекциските модели се специфицирани од ITU-T Rec. X.214 [ ISO / IEC 8072 ]; протокол што ја обезбедува услугата во конекциски режим што е специфициран од ITU-T Rec. X.224 [ ISO / IEC 8073 ], а протоколот што ја обезбедува услугата во безконекциски режим е специфициран од ITU-T Rec. X.234 [ ISO / IEC 8602 ].
Транспортниот слој пренесува податоци помеѓу процесите на изворот и одредиштето. Генерално, се препознаваат два модели на поврзување, конекциски-ориентирани и безконекциски. Конекциски-ориентираните воспоставуваат специјално, виртуелно коло и нудат разни степени на загарантирана испорака, осигурувајќи дека добиените податоци се идентични со пренесените податоци. Безконекцискиот модел обезбедува само услуга со најголем напор без вградена можност за исправка на грешки, што вклучува целосно губење на податоците без да го известите изворот на податоците за дефектот. Нема логично поврзување и нема постојана состојба на трансакцијата што постои помеѓу крајните точки, позајмувајќи го безконекцискиот модел со надземни режими и потенцијално подобри перформанси во реално време за апликации кои се осетливи на време, како што се пренесувањето на глас и видео.
Слој 5: сесиски слој
Сесискиот слој ги контролира дијалозите (врските) помеѓу компјутерите. Тој ги воспоставува, менаџира и ги прекинува врските помеѓу локалната и далечинската апликација. Тој овозможува работа со полн дуплекс и полудуплекс или симплекс операција и воспоставува процедури за проверка, одложување, прекинување и рестартирање. OSI моделот го направил овој слој одговорен за благодатно затворање на сесиите, што е својствено за Протоколот за контрола на пренос, и исто така и за проверка на сесиите и обновување, што обично не се користи во Интернет свитата на протоколи. Сесискиот слој најчесто е имплементиран експлицитно во апликациски средини кои што користат повици за далечинска процедура.
Слој 6: презентациски слој
Овој слој ги дефинира и шифрира/ декриптира типовите на податоци од апликацискиот слој. Протоколите како MIDI, MPEG и GIF се формати на презентациски слоеви споделени од различни апликации.
Елементи на услуги со заедничка апликација (CASEs)
Ова води евиденција за тоа како секоја една апликација комуницира со друга апликација. Дестинациските и изворните адреси се поврзани со специфични апликации.
Иван Сантаромита
Иван Сантаромита (Ivan Santaromita; р. во Варезе) — италијански професионален друмски велосипедист, кој вози за професионалната континенталната екипа.
Кариера
Станал професионалец со во 2006, пред да се префрли во  во 2008. Во 2010 ја освоил првата значајна победа како професионалец на Сетимана Интернационале Копи е Бартали, доминирајќи на етапната трка, освојувајќи ја со повеќе од една и пол минута предност пред Пшемислав Њемјец.
Во 2013, Сантаромита ја освоил третата етапа на Џиро дел Трентино. Стигнал до целта со Микеле Скарпони и Паоло Тиралонго и триото било остаток од раното бегство. Сантаромита го претекнал двоецот за прва негова победа од 2010. Сантаромита го напуштил на крајот на сезоната 2013 и му се приклучил на  за сезоната 2014.
Во 2014 година, Сантаромита бил првиот возач кој се повлекол од Вуелта а Еспања на седмата етапа откако скршил прст при пад.
Синти
Синти (исто така Синта или Синте) се ромски народ од Средна Европа. Биле традиционален народ кој често се селел, но денес само мал процент на Синтите живеат на таков начин. Во претходните времиња, тие често живееле во предградието на заедниците. Синтите од Средна Европа се тесно поврзани со групата позната како Мануче во Франција. Тие зборуваат на синтискоромски јазик различен од ромскиот јазик, под влијаније на германски от јазик.
Иван Сантаромита
Распоред на резултатите на големите трки
СО = се откажал; — = не учествувал
Синти
Име
Некои, вклучително и многумина Синти, веруваат дека потекнува од Синди, името на народот Синд (регион во Пакистан), засновано врз индикации дека ромските народи потекнувале во индискиот потконтинент. Покрај документираната лингвистичка поврзаност помеѓу ромскиот јазик и санскрит скиот, неодамнешната студија на естонски и индиски истражувачи открила генетски сличности меѓу европските Роми и Индијците во нивниот примерок.
Други, вклучително и научникот Јарон Матрас, тврдат дека „Синти“ е подоцнежен термин само во употреба на Синтите од 18 век и веројатно е од европско потекло.
NGC 5876
NGC 5876 — спирална галаксија во соѕвездието Воловар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5876 се споменува и како IC 1111, UGC 9747, MCG 9-25-28, CGCG 274-28.
Откривање
Објектот е откриен на 11 јуни 1885 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5876 е од видот SBab. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,7 m/лм2. NGC 5876 има привидни димензии од 2,4' х 1,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 15 ч 9 м 31,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +54° 30' 23"". Положбениот агол на објектот е во износ од 50°.
Други поделби
Проучување на NGC 5876 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 54110. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 50; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3868. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1096.
Обелиск на Теодосиј
Теодосиевиот обелиск (турски: Dikilitaş) е староегипетски обелиск на фараонот Тутмос III кој се наоѓа на Хиподромот во Цариград (денеска познат како Meydani или Плоштад Султан Ахмед), во Истанбул, Турција. Тој бил изграден од страна на римскиот цар Теодосиј I во текот на 4 век.
Првиот обелиск изграден во времето на фараонот Тутмос III (1479-1425 п.н.е.) во големиот храм на Карнак. Римскиот ипераотр Констанциј II (337-361) го донел во Александрија за да одбележи 20 години од неговиот престол во 357 година. Сличен таков обелиск бил изграден на Циркус Максимус во Рим истата година, а денеска тој обелиск е познат како Латерански обелиск. Обелискот во Александрија останал до 390 година, кога по заповед на Теодосиј II бил пренесен во Цариград, каде бил ставен на Хиподромот, каде што се наоѓа и денес.
Првично, градбата била висока околу 30 метри, но долниот нејзин дел бил оштетен најверојатно при транспортот во Цариград. Денеска, споменикот е висок 18.54 метри.
Алин Дол (Немањици)
Алин Дол  — археолошко наоѓалиште во светиниколското село Немањици. Наоѓалиштето претставува населба од младото камено време и античкоримското време.
Местоположба
Се наоѓа на 1,8 км северозападно од селото, на тераса од левата страна на Орелска Река, во реонот на вештачкото езеро Мавровица. Зафаќа површина од околу 8 хектари која многу години била обработувана. При изградбата на акумулационото езеро поголем дел од терасата е пресечена.
На околу 160 м северозападно од главното наоѓалиште, се наоѓа местото наречено „Дел од римска населба“. На околу 160 м јужно од главното наоѓалиште, се наоѓа местото наречено „Доцноримска некропола“. Овие две наоѓалишта веројатно припаѓаат на истата населба која постоела во доцната антика.
Истражувања
Во 1981 година во организација на Археолошкиот музеј на Македонија и Републичкиот завод за заштита на спомениците на културата биле извршени заштитни ископувања при што биле пронајдени остатоци од населби од младото камено време и античкоримското време. Младокамената населба е целосно уништена, а најдениот керамички материјал покажал дека се работи за повеќеслојна населба, хронолошки и културно идентична со населбата Барутница во Амзабегово, односно со еволуција од крајот на раниот до крајот на доцното младо камено време (Анзабегово-Вршник I-IV). На истата тераса со ископувањето била откриена печка за печење на тегули и тули, од III-IV век. Печката има речиси четвртеста основа, со димензии од 3,4 × 2,85 м. Била изградена од ќерпич и кал. На средината на западниот ѕид има префурниум преку кој се загревала. Скарата е решеткава со кружни отвори правилно распоредени, по девет во десет реда. Носачите на скарата се три напоредно поставени ѕида.
Пајтон
Пајтон — раскошна отворена, со настрешница, коњска кола за превоз на патници. Пајтоните се појавиле на почетокот на XIX век и биле влечени од еден или два коња. Типично за пајтоните се 4 големи тркала и сразмерно мало тело што го прави брз, но нестабилен и опасен. Пајтоните служеле за превоз на патници и багаж, но некои од нив биле специјализирани за превоз на пошта.
Денес пајтоните се користат како туристичка атракција и за забава. Во знак на екстравагантност понекогаш матурантите ги користат за да стигнат на матурската вечер или младоженците за на свадба.
Потекло на поимот
Зборот пајтон најверојатно произлегува од името на синот на богот на Сонцето Хелиј од старогрчката митологија — Фаетон и неговото трагично возење со татковата кочија. Ја забрзал колата, но се уплашил од брзината, загубил контрола над белите коњи што биле впрегнати во неа и колата се изгубила во пламењата.
Ибиси
Фамилијата на ибисите и лажичарките (Threskiornithidae) вклучува 34 вида, традиционално поделени во две потсемејства, на ибиси и лажичарки.
Таксономија
Фамилијата Threskiornithidae, порано позната како Plataleidae се мислело дека е поврзана со другите групи долгоноги птици од редот на штрковидните. Неодамнешните студии докажаа дека тие спаѓаат во редот на пеликановидните.
Опис
Членовите на оваа фамилија имаат долги, големи крилја со 11 примарни и околу 20 секундарни пердуви. Тие се силни летачи иако се толку големи и тешки. Телото им е долгнавесто, како и вратот и нозете. Клунот, исто така, им е долг, кукест и тенок кај ибисите, и проширен во вид на лажичка кај лажичарките. Големината им се движи од најмалата долга 45 cm и тешка 450 грама птица, до најголемата 100 cm долга и 4,2 килограми тешка.
Распространетост
Ги има речиси низ целиот свет, претежно крај стоечки или споро проточни води, а ибисите и во посуви предели. Овие птици се дневни, поминувајќи го денот хранејќи се со растенија или животинки, а ноќе се одмараат во дрвјата крај водата. Ибисите се гнездат во колонии, а лажичарките во помали групи или одвоено, но секогаш во дрвја кои надвиснуваат над водата. Двата родитела ги инкубираат јајцата и ги хранат пилињата.
Видови
ФАМИЛИЈА: THRESKIORNITHIDAE
NGC 3429
NGC 3429 — спирална галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3429 се споменува и како NGC 3428, UGC 5968, MCG 2-28-22, CGCG 66-45.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3429 е од видот SBb. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,9 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 3429 има привидни димензии од 1,5' х 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 170°.