cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Диего Гарсија
Клима
Ризикот од тропски циклони на островот Диего Гарсија е минимален, поради неговата близина до екваторот. Само неколкупати во историјата на островот биле забележани појаки бури, како во 1901 година, на 16 септември 1944 година, во септември 1990 година и на 22 јули 2007 година.
Флора
Првите ботанички истражувања на островот биле направени од страна на Хјум во 1883 година, кога плантажите на кокос веќе постоеле еден цел век. Последователни истражувања и собирања на растителни примероци биле направени во 1885, 1905, 1939 и 1967 година. Поради ова, многу малку е познато за флората на островот пред тој да биде населен од човекот.
Истражувањето од 1967 година, објавено од Смитсоновиот институт (на англиски: Smithsonian Institution), се користи како најавторитативна основа за поновите истражувања. Овие истражувања покажуваат дека растителноста на островот мошне брзо се менува. На пример, Џ.М.В. Топ собирал годишно податоци во периодот од 1993 до 2003 година и открил дека, во просек, секоја година на островот пристигнуваат три нови видови на растенија. Топп и Мартин Хамилтон, од Кралските ботанички градини во Кју, го составиле најновиот список на растителноста на островот во 2009 година. Во 1967 година, Штодарт опишал дека литоралниот појас на Диего Гарсија е населен со грмушката Scaevola taccada (Goodeniaceae), додека во внатрешноста доминира кокосовото дрво (Cocos nucifera, Arecaceae).
Во 1997 година, морнарицата на САД спровела истражување за растителност на островот Диего Гарсија, кое идентификувало околу 280 видови на копнени васкуларни растенија. Ниту еден од растителните видови не се покажал како ендемски за островот. Друго истражување, од 2005 година, идентификувало само 36 домородни растителни видови, односно видови кои не ги донел човекот. Моментално не постои ниту еден загрозен растителен вид на копното на Диего Гарсија. Од 36-те домородни васкуларни растенија на Диего Гарсија, 12 се дрвја, пет се грмушки, седум се дикотиледони зелјести билки, три се треви, четири се ползавици и пет се папрати.
Дванаесетте дрвенести домородни видови се: Barringtonia asiatica (Lecythidaceae), Calophyllum inophyllum (Calophyllaceae), Cocos nucifera (Arecaceae), Cordia subcordata (Boraginaceae), Guettarda speciosa (Rubiaceae), Intsia bijuga (Fabaceae), Hernandia sonora (Hernandiaceae), Morinda citrifolia (Rubiaceae), Neisosperma oppositifolium (Apocynaceae), Pisonia grandis (Nyctaginaceae), Terminalia catappa (Combretaceae) и Heliotropium foertherianum (Boraginaceae). Уште три видови на дрва се чести, кои може да се домородни, но, поеднакво е можно да биле донесени од луѓето: Casuarina equisetifolia (Casuarinaceae), Hibiscus tiliaceus (Malvaceae) и Pipturus argenteus (Urticaceae).
Петте домородни грмушести растенија се: Caesalpinia bonduc (Fabaceae), Pemphis acidula (Lythraceae), Premna serratifolia (Lamiaceae), Scaevola taccada (Goodeniaceae) и Suriana maritima (Surianaceae).
Исто така, 134 растителни видови се класифицирани како „натурализирани туѓински видови“, кои биле или ненамерно или намерно воведени од човекот, како културни или украсни растенија.
Фауна
Сите копнени и водни животински организми на Диего Гарсија се заштитени, со исклучок на одредени риби, стаорците и мачките; против прекршителите се наметнуваат големи казни.
Цицачи
На островот Диего Гарсија нема домородни видови на цицачи. Освен стаорците (Rattus rattus), сите други „диви“ видови на цицачи се потомци на домашни животни. За време на периодот на кокосовите плантажи, Диего Гарсија бил дом на големи стада на сицилијански магариња (Equus asinus), десетици коњи (Equus caballus), стотици кучиња (Canis familiaris) и домашни мачки (Felis catus). Во 1971 година, комесарот на BIOT наредил истребување на сите скитнички кучиња по заминувањето на последните плантажни работници, а програмата продолжила сè до 1975 година, кога последното скитничко куче било забележано и застрелано. Бројот на магариња, кој во 1972 година изнесувал над 400 единки, во 2005 година бил намален на само 20 единки. Последниот коњ на островот бил забележан во 1995 година.
Домородни видови на птици
Вкупниот број на видови на птици на Архипелагот Чагос, вклучувајќи го и Диего Гарсија, изнесува 91 видови, од кои 16 видови имаат големи популации. Иако на островот нема ендемски видови на птици, постојат меѓународно значајни заедници на морски птици. На Диего Гарсија постојат големи гнездечки заедници на Anous stolidus (Laridae), Onychoprion anaethetus (Laridae), Anous tenuirostris (Laridae), Sula sula (Sulidae) и Fregata ariel (Fregatidae).
Други гнездечки домородни птици се: Phaethon rubricauda (Phaethontidae), Ardenna pacifica (Procellariidae), Puffinus lherminieri (Procellariidae), Sterna sumatrana (Laridae), Gygis alba (Laridae), Butorides striata (Ardeidae) и Amaurornis phoenicurus (Rallidae).
Копнени влекачи и слатководни водоземци
Сите видови на змии, гуштери и жаби на островот се смета дека биле донесени од човекот. Меѓу нив се видовите: гуштерот Hemidactylus frenatus (Gekkonidae), гуштерот Lepidodactylus lugubris (Gekkonidae), гуштерот Calotes versicolor (Agamidae), змијата Indotyphlops braminus (Typhlopidae) и краставата жабата Rhinella marina (Bufonidae).
Морски желки
На островот се гнездат два вида на морски желки, Eretmochelys imbricate (Cheloniidae) и зелената морска желка Chelonia mydas (Cheloniidae).
Воени активности на САД на островот
За време на Студената војна, по британското повлекување источно од Суец, САД сакале да формираат воена база во Индискиот Океан за да се спротивстават на советското влијание во регионот и да ги заштитат морските патишта за транспорт на нафта од Блискиот Исток. Соединетите Американски Држави го сметале атолот за „Малта на Индискиот Океан“, еквидистантен од сите точки. Вредноста на островот била докажана повеќепати, со тоа што островот бил вброен во групата на т.н. „unsinkable aircraft carrier“ за САД, во текот на Иранската револуција, Ирачката инвазија на Кувајт, Операцијата Пустинска лисица, Операцијата Постојана слобода и Операцијата Ирачка слобода. Денес, атолот продолжува да игра клучна стратешка улога за САД во Индискиот Океан.
Воените активности на САД на островот Диего Гарсија во минатото предизвикувале несогласувања помеѓу Индија и САД. Различни политички партии во Индија постојано повикувале на уништување на воената база, бидејќи тие сметале дека присуство на САД на Диего Гарсија претставувало пречка за мирот во Индискиот Океан. Во последните години, односите меѓу Индија и САД драматично се имаат подобрено и Диего Гарсија бил место на неколку поморски вежби меѓу САД и индиската морнарица, во периодот 2001 - 2004 година.
Објект за поморска поддршка Диего Гарсија
Објектот за поморска поддршка Диего Гарсија (англ. Naval Support Facility Diego Garcia) обезбедува услуги за операциите на базата (BOS, од англ. Base Operation Services) за заповедништвата сместени на островот.
Пред-позиционирани бродови на САД
На атолот се наоѓаат пред-позиционираните Ескадрила Два бродови на Соединетите Американски Држави. Овие бродови носат опрема и потрошен материјал за поддршка на големи вооружени сили со тенкови, оклопни превозни средства, муниција, гориво, резервни делови, па дури и мобилна болница. Оваа опрема била користена за време на Заливската војна, кога ескадрилата транспортирала опрема во Саудиска Арабија.
Составот на бродови на MPSRON TWO е динамичен. Во август 2010 година тој се состоел од следните бродови:
Пет од овие бродови носат резерви за маринскиот корпус на САД, доволен за поддршка на Морска воздухопловна работна група за 30 дена: USNS Button, USNS Kocak, USNS Lopez, USNS Stockham и USNS Fisher.
Трајан Деспотовски
Трајан Петров Деспотовски (1925 во Растојца, Демирхисарско — 28 јули 1944 во Кичево) — македонски партизан, учесник во НОБ.
Животопис
Трајан Петров Деспотовски е роден во селото Растојца. По занимање бил земјоделец. Како активен помагач на движењето, во јули 1944 година, се приклучил во НОБ. Бил борец во составот на Првата македонско-косовска бригада. Загинал на 28 јули 1944 година во борба против непријателот во Кичево.
Оберкремер
Оберкремер (Oberkrämer) — општина во округот Горен Хафел, во сојузната покраина Бранденбург, Германија.
Горен Египет
Горен Египет (صعيد مصر или „земја на трските“) е древна држава и регион во долниот тек на Нил. Се протегала од првиот катарак кај Асуан до денешен Каиро. Низводно од Горниот Египет се наоѓал Долен Египет.
Во денешен Египет, областа на долината на Нил помеѓу Асјут и оазата Фајум јужно од Каиро, се нарекува Централен Египет.
Во прединастичкиот период (до 3100 п.н.е.), Горниот и Долниот Египет биле две кралства. Горниот египетски фараон Менес ги обединил во една држава. Така започнала историјата на династичкиот Египет. За времето на фараонот, Горниот Египет бил поделен на 22 номи (видете ја картата). Главниот град на Горниот Египет бил Тинис, а во времето на Птоломеј тоа било градот Птоломејас.
Симболите на Горниот Египет се бела круна и растението лотос. Белата круна на фараонот го симболизира Горниот Египет, а црвената го симболизира Долниот.
Лангхаген
Лангхаген (Langhagen) — село и поранешна општина во округот Росток, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија. Од 25 мај 2014 е дел од општината Лалендорф.
Космос-524
Космос-524 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 11 октомври 1972 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 91,8 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 70,9°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 476 км, а најмалото на 259.
Црква „Св. Јован Крстител“ - Ново Село (Гостиварско)
Свети Јован Крстител — главна селска црква во гостиварското село Ново Село, Македонија.
Местоположба
Црквата се наоѓа во самото село, сместена веднаш до некогашното основно училиште.
Борис Дамчевски
Борис Димитров Дамчевски (1918 во Жван, Демирхисарско — ноември 1944 кај Маркови Кули, Прилепско) — македонски партизан, учесник во НОБ.
Јоханес Вермер
Јоханес Вермер ( – ) познат како Јан Вермер е познат холандски сликар.
Животопис
Бил крстен во протестанската црква во Делфт во 1632. Неговиот татко со име Рајнер Јанз Вос, работел како угостител, а за себе говорел дека е продавач на свила. Вермер и неговото семејство припаѓале на средната класа и живееле во голема куќа. Неговите родители биле неписмени. Јан се родил како второ дете и прв син. За да стане сликар, Јан морал да работи шест години во атеље на еден мајстор кој бил член на друштвото „Св. Лука“, за да во 1653 година биде примен во друштвото на сликарите и да би можел да потпишува и продава свои дела. Некои истражувачи сметаат дека патувал во Амстердам и Утрехт на студиски патувања.
Вермер се оженил во 1653 година со Катерина Болнес, кја била од католичка вера. Во бракот имал единаесет деца кои биле од католичка вера. По некое време Јан почнал да слика сцени од реалниот живот. Неговите фигури на сликите се фатени во еден момент што му дава достојност и живот во неговите дела. Вермер во почетокот на својот живот живеел како неговиот татко од продавање на уметнички дела и во просек сликал две платна за една година.
Значење и наследство
Една песна на полската поетеса Вислава Шимборска носи наслов „Вермер“.
Впиена доза
Впиена доза (апсорбирана доза или вкупна јонизирачка доза) — мерило кое ја изразува енергијата што ја примило некое тело со јонизирачко зрачење по единица маса. Еднаква е на енергија по единица маса на телото, која може да се изрази во џули по килограм и да се претстави со соодветната изведена SI-единица греј (Gy) или застарената СГС-единица рад.
Ова не е добар показател за биолошките последици од зрачењето. На пример, 1 греј алфа зрачење би предизвикало многу поголема биолошка штета отколку 1 греј фотонско зрачење. Затоа се земаат предвид факторите што ги одразуваат релативните биолошки последици и така се добива еквивалентната доза.
Ризикот од стохастички последици од изложеност на зрачење можат да се измерат со делотворна доза, која претставува пондериран просек на еквивалентна доза за секој орган, зависно од неговата чувствителност на зрачење.
При употребата на јонизирачко зрачење за лечење на рак, докторот обично препишува радиотерапија изразена во грејови. Кога се разгледува на ризикот од јонизирачко зрачење, се користи сродната единица за еквивалентна доза, сиверт.
760
760 (Римски бројки) — престапна година според општоприфатениот календар. Тоа била 760 година од новата ера, 760. од првиот милениум, 60. од VIII век и прва од 760-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6268 и 6269 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5510 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4520 и 4521 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 1513.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 760 година се протега во 3396 и 3397, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3456 и 3457 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1303. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 142 и 143 исламска година.
Телстар
Телстар е името на цела низа комуникациски сателити лансирани од НАСА во текот на 1960-тите, а подоцна 80-тите и 90-тите, вклучувајќи го и првиот воопшто комуникациски сателит Телстар-1 кој бил лансиран во 1962., и преку кој се остварени првите сателитски телевизиски преноси и телефонски разговори преку Атлантикот.
Експериментални сателити
Програмата Телстар била меѓународен експериментален проект на АТиТ, Бел Лаборатории, НАСА, Британските пошти и Франс телеком за развој на сателитски телекомуникациски врски преку Атлантикот. Покрај сателитите, кои ги лансирала НАСА, биле изградени и три земни комуникациски станици во САД, Британија и Франција.
Сателитите биле конструирани од Бел Лаборатории, имале сферична форма, обем од околу 88см и тежина од 77кг.
Телстар-1 станал жртва на Студената војна: неговата чувствителна електроника била непоправливо оштетена од зрачењето од јадрените проби во вселената што ги извршиле во 1963 година најпрво САД, а потоа и СССР.
Телстар-1 бил во функција до 21 февруари 1963., а потоа бил лансиран и Телстар-2, идентичен на Телстар-1, лансиран на 7 мај 1963. кој бил во функција до 16 мај 1965.
Подоцнежни лансирања
Втората серија сателити Телстар биле за комерцијална намена: Телстар 301 во 1983, Телстар 302 во 1984 и Телстар 303 во 1985. Третата серија биле Телстар 401 во 1993 и Телстар 402 кој бил лансиран во 1994, но набрзо бил уништен. Бил заменет во 1995 со Телстар 402Р, подоцна преименува во Телстар 4.
Телстар 10 бил лансиран во Кина во 1997 година.
Во 2003. биле лансирани Телстар 4-8 и 13, а во јуни 2004. Телстар 18.
Тифон (митологија)
Тифон (Тифаон, Тифеој) во старогрчката митологија бил моќен бог, син на Тартар и Геја. Опишан е како страшно суштество со голема сила и стотици змиски глави на рамењата. Од очите исфрлал оган, а се огласувал со страшен лавовски рик или кучешко лаење. Тој е татко на многу познати чудовишта како што се кучињата Орт и троглавиот Кербер, Ларнејската хидра и Химера, а ги родила Ехидна. Ова божество би владеело со светот кога Зевс не би го спречил. Во врска со нивниот конфликт постојат повеќе приказни.
Потеклото на Тифон
По побуната на Џиновите кои биле синови на Мајката Земја, во која дваесет и четири нејзините сина, и покрај нејзините молби да не го чинат тоа, го нападнале Олимп, одмаздата на боговите била страотна,а Џиновите биле усмртени. Тогаш Мајката Земја од одмазда со Тартар го зачнала најужасното чудовиште што некогаш се родило. Таа го родила Тифон во пештерата на Киликија. Оттаму Тифон тргнал на Олимп, неговиот страшен изглед предизвикал ужас кај самите богови кои избегале во Егибет и се престориле во животни. На одбранбената позиција останала само Атена на која во одбраната, по прекорувањата поради кукавичлукот, ѝ се придружил и Зевс.
Зевс го победува Тифон
Вооружен со своите молњи и челичниот срп, Зевс го прогонувал Тифон сè до Сирија. Кога успеал да го рани, се впуштил во борба со него. Но, Тифон се покажал како достоен противник, и иако повреден успеал да му го земе челичниот спр на Зевс и со него да му ги пресече тетивите на рацете и нозете. Заробениот и заврзан Зевс, Тифон го однел во пештерата Корикион на Киликија, а Зевсовите тетиви ѝ ги дал на чување на ламјата Делфина. Но, Хермес и Египан успеале да ги земат тетивите и да му ги вратат на Зевс, кој повторно го нападнал Тифон. Бегајќи, Тифон кај планината Ниса налетал на Мојрите кои му дале волшебни плодови што ќе му дадат поголема сила. Тоа што му премолчеле е дека тие даваат сила само еден ден. Во Тракија Тифон фрлал карпи на Зевса, но тој ги одбивал со своите молњи. Карпите се враќале накај Тифон и му задавале тешки повреди. Планината Хем го добила своето име по пролиената крв од Тифон. Кога Тифон ја изгубил силата, се обидел да го прејде морето до Сицилија, но Зевс ја фрлил Етна врз него. Притиснат со Етна, Тифон до денешен ден фрла оган од неа.
Кукавичкото бегство на боговите
Познати се и такви преданија во кои Боговите не биле толку храбри. Во паника, исплашени од Тифон тие побегнале во Египет, каде, за да се скријат, се претвориле во разни животни: Зевс во овен (предводник), Хера во крава, Афродита во риба, Хефест во теле, Хермес во птицата ибис, Лето во ријачка, а единствено Атина остала на Олимп. Други велат дека само Зевс и Атина храбро го дочекале Тифон. Кога Зевс го погодил со молњата, Тифон запален се фрлил во морето. Тогаш Зевс ја фрлил Етна врз него и го заробил засекогаш.
Хера како мајка на Тифон
За разлика од Тифон од Киликија, во други митови тој е син на Хера. Лута на Зевс кој сам од својата глава ја родил Атина, Хера решила сама да роди син кој биде посилен од Зевс. Цела година ја избегнувала љубовта на Зевс па го родила Тифон кој го дала на чување на змејот Питон во Делфи.
Долгаечка Река
Долгаечка Река — река во средишниот дел на Македонија и десна притока на Строшка Река.
Течение
Реката настанува од повеќе извори на крајните јужни обронци на планината Даутица. Нејзиното течение се спушта во Прилепското Поле, каде што поминува низ селото Долгаец, а потоа продолжува да тече кон исток до нејзиниот влив во Строшка Река.
Геосинхрон сателит
Геосинхрон сателит е сателит чија орбита над Земјата се повторува регуларно над точки на Земјата со текот на времето. Ако таквата орбита лежи на екваторот и орбитата е кружна, тој се вика геостационарен сателит.
Список на државни водачи во 1242 година
Ова е список на државни водачи во 242 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Поточе (Ајдовшчина)
Поточе (словенечки: Potoče) — населба во Општина Ајдовшчина во западна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Приморска. Населбата сега е вклучена во Горичкиот статистички регион.
Биркенвердер
Биркенвердер (Birkenwerder) — општина во округот Горен Хафел, во Бранденбург, Германија.
Харибо
Харибо или Haribo е германска кондиторска компанија, основана во 1920 година од страна на Јоханес Ригел. Со седиште во Бон, името е акроним формиран од Ханс Ригел, Бон. Ландемуземе Кобленц создаде патувачка изложба за историјата на Харибо во 2006 година. Компанијата има над 15 фабрики и се произведуваат 100 милиони гумени бонбони дневно.
Историја
Харибо прва почнала да произведува гумени бонбони во 1922 година, кога Ханс Ригел. Го измисли првиот „Гуммибархен“ (мали гумени мечки). По Ханс Ригел, почина во текот на Втората светска војна, неговиот син, исто така по име Ханс Ригел, ја презеде компанијата. Со текот на годините, Харибо го прошири своето работење, преземајќи многу локални производители на кондиторски производи во земјите од целиот свет. Таа започна меѓународна експанзија во 1960-тата и влезе на американските пазари во 1980-тите. Во моментов работи 15 фабрики кои произведуваат над 100 милиони гумени мечиња дневно.
Ковач
Ковач — занаетчија специјализиран за обработка на железни метални предмети како што се врати од ковано железо, разни решетки, мебел, скулптури, оружје, украсни и свети предмети, кујнски прибор и алати. Вообичаено, ковачите не работат со други метали освен железо, како што се калај, бронза, бакар и слично. Само високо специјализирани занаетчии се занимаваат со нивна обработка. Во почетокот ковачите речиси и не правеле украсни предмети (поради релативно брзото рѓосување на железото). Со пронаоѓањето на не’рѓосувачки челик, тоа многу се променило. ‎
Техника
‎ Ковачите работат со загревање на парче метал (ковано железо или челик) додека не стане доволно меко за да се обликува по желба на наковалната со помош на чекан или друга алатка. Греењето се врши со користење на пропан, природен гас, ќумур, или кокс. Современите ковачи користат оксиацетиленски факели и специјални електрични печки за загревање на металите. Освен што се користи за омекнување на метали, греењето може да се користи и за други металуршки цели. ‎
Со помош на мев, ковачот добро го разгорува оганот во кој ги става парчињата метал што сака да ги обработи. Потоа, кога металот ќе стане доволно мек за да се обработи, се зема со специјална клешта и се става на наковалната. Со едната рака ги држи клештите со парчето метал, а со другата рака со помош на чекан го удира - обработува - обликува. Мора да биде брзо, бидејќи парчето брзо се лади и повторно станува цврсто. Па повторно го става во оган. Понекогаш, кога ќе заврши обработката, парчето се потопува во масло додека е уште топло и на тој начин се кали. Со калење, парчето железо станува потврдо, но и покршливо. Кога станува збор за обработка на поголемо парче каде што е потребна поголема снага, тогаш ковачот работи со помошник. Ковачот го држи и го врти парчето по потреба и го удира со помал чекан, притоа означувајќи го местото за неговиот помошник, кој со две раце со голем чекан удира на местото што му е покажано. Во исто време, наизменично се слушаат два различни звуци на мал и голем чекан.
Работа со челик
‎ Особеноста на ковачката е тоа што кога се работи со челик, може да се загрее, а потоа да се потопи во вода. Целта на ова е да се добие специфична структура на металот. Со потопување во вода, кршливиот челик зајакнува, но и станува посоодветен за обработка. Ова бара загревање на металот до одредена температура. Во многу видови челик, за време на овој процес може да се види боја на оксидација на површината на металот. Различните употреби бараат различни комбинации на сила и отпор, а со тоа и различни методи на обработка на метал. Вештите ковачи можат да го обработуваат истото парче метал на неколку места на различни начини. На пример, предниот дел на чеканот е секогаш потврд од задниот дел што ја прави алатката издржлива и цврста. Во Јапонија, ковачите прават катана мечеви со исклучително силно предно сечило, додека другиот дел од сечилото останува помек. ‎
Ковачки производи
Некогаш (на почетокот на 20 век) палетата на ковачки производи бил многу широк. Ковачите изработувале:
Ковачите и денес на некои места сè уште прават потковици за коњи и волови, секири, мечеви и ножеви. При ковањето, материјалот понекогаш се витка и се истенчува, па истото се повторува, како кога домаќинка меси тесто. Материјалот станува слоевит и многу цврст. Постои приказна (легенда) дека при изработката на катана (познатиот самурајски меч), материјалот е виткан, кован и кален 500 пати. Се вели и дека самурајскиот меч е готов кога може да се користи за сечење шајка без да се остави гребнатинка на мечот.
Ковачи уметници
Со доаѓањето на масовното производство, дошло до намалување на пазарот за ковачи, освен во Африка, Индија, Југоисточна Азија и Јужна Америка каде што многу занаетчии продолжиле да се занимаваат со традиционалните занаети. Големата побарувачка за уметнички предмети од ковано железо довело до појава на нов тип на занаетчии, т.н. ковач уметник. Пионер на овој вид уметност е Филип Симонс од Чарлстон, Јужна Каролина. ‎
Најпознатиот ковач во античката митологија (види: грчка митологија и римска митологија ) бил грчкиот бог Хефест, или неговиот римски еквивалент Вулкан. Како ковач на боговите, тој ги направил сите нивни оружја, особено молњите на Зевс (т.е. римскиот Јупитер), кои ги фрлал на земјата. ‎
Верувања
Да се најде некаде користена потковица што паднала од коњ се смета за среќа. Таквата потковица се прикова над влезната врата од куќата и се смета дека носи среќа.
Наковалната имала посебен карактер како култен предмет. Имало верување дека наковалната треба да ја коваат девет ковачи.
Остеобласт
Остеобластите се клетки кои го синтетизираат коскената матрица и го минерализираат. Тие синтетизираат колаген, и некои други белковини во многу помали количини, како: остеокалцин и остеопонтин. Остеобластите се специјализирани, крајно диференцирани клетки кои настануваат од мезенхималните матични клетки.
Вуокати
Вуокати ― урбана област која е физички посебен дел од општината Соткамо, Финска. Таа е дом на повеќе од 6.000 жители, што го прави второто најнаселено урбано подрачје во регионот Каину, по главната урбана област на општината Кајани. Вуокати е исто така името на блискиот пошумен ридски опсег и железничката станица во урбаната област.
Највисокиот рид во областа е Портивара висок 345 метри, втор повисок е Вукатинвара.
Вуокати има национален олимписки центар за обука за зимски спортови, како што се скијање крос-кантри, биатлон и нордиско комбинирано.
Вуокати бил домаќин на повеќе меѓународни спортски настани, како што се Европските олимписки денови за млади во 2001 година, Светското првенство во ориентација во 2013 година и Светското првенство за скијање во нордиските јуниори во 2021 година. Вуокати бил домаќин на Европскиот младински олимписки фестивал во 2022 година.
Надворешни врски
64.1458°N, 28.2717°W
Космос-525
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 18 октомври 1972 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 5900 килограми. Космос-525 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,2 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 65,4°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 268 км, а најмалото на 203.
NGC 2268
NGC 2268 — спирална галаксија во соѕвездието Жирафа, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2268 се споменува и како UGC 3653, MCG 14-4-22, CGCG 362-36, CGCG 363-20, IRAS 07006+8427.
Откривање
Објектот е откриен во 1871 година од страна на Алфонс Луј Николас Борели, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 7,2 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2268 е од видот SBbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. NGC 2268 има привидни димензии од 2,7' х 1,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 7 ч 14 м 17,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 84° 22' 56". Положбениот агол на објектот е во износ од 63°.
Други поделби
Проучување на NGC 2268 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 20458. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 7; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4618. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 692.
Легебрух
Легебрух (Leegebruch) — општина во округот Горен Хафел, во Бранденбург, Германија.
Добин-Линстов
Добин-Линстов (Dobbin-Linstow) — општина во округот Росток, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија.
Аеродром Мадрид-Барахас
Новиот Терминал 4
Терминалот 4, кој е конструиран од Антонио Ламела и Ричард Роџерс беше пуштен во употреба на Февруари, 2006 година. Терминалната зграда е една од најголемите и зафаќа површина од 760,000 квадратни метри. Новиот терминал е изграден со цел патниците да го избегнат целиот метеж со кој се судираат малите терминални згради. Во текот на конструкцијата на терминалот, две дополнителни писти беа изградени, со цел да се намали метежот на аеродромот. Терминалите 1, 2 и 3 се терминали кои се домашни терминали на SkyTeam и Star Alliance, како и за Air Europa. Терминалот 4 е база на Iberia Airlines, партнерот Air Nostrum и сите OneWorld партнери. Линијата број 8 на Мадридското метро сообраќа до терминал 2 и до терминал 4. Во Октомври 2006, беше донесена одлука да се конструира Cercanias линија помеѓу Chamartin станицата и терминалот 4. Кога ќе биде завршена, во 2009 година, единствена Cercanias линија ќе го поврзува терминалот 4 со Chamartin станицата и Atocha железничката станица.
==Авиокомпании и одредиштажж
Заспаната убавица (цртан филм)
Заспаната убавица (Sleeping Beauty) е американски цртан филм од 1959 година во производство на компанијата Walt Disney Pictures. Објавен е на 29 јануари 1959 и е шеснаесеттиот филм во династијата на Дизни.
Лазар Маџаров
Лазар Маџаров — македонски револуционер, учесник во македонското и одринското револуционерно движење, член и раководител на Македонската револуционерна организација, втор по важност во Одринскиот револуционерен округ по Михаил Герџиков.
Животопис
Роден е пред 1872 г. во село Негован, Лагадинско. Во 1892 година ја завршува Солунската машка гимназиja и заминува за Бугарија каде станува учител во Жеравна, а потоа во село Рила. Во 1897 година е назначен од егзархијата на крајот на учебната 1898/99 година, сепак, Лазар Маџаров требало да го напушти Лозенград и да заземе наставнциите место во Лехчево, Македонија, каде бил преместен од Егзархијата. Маџаров одбил и бил отпуштен.ата за главен учител на бугарските училишта во Лозенград (денеска во Турција). Стапнува во Организацијата и станува раководител на местниот револуционерен комитет во Лозенград. На крајот на учебната 1898/99 година, сепак, Лазар Маџаров требало да го напушти Лозенград и да заземе учителско место во Лехчево, Македонија, каде бил преместен од Егзархијата. Маџаров одбил за да остане во Тракија и бил отпуштен. По напуштањето на наставничката работа Маџаров преминува во илегала и од 1899 година се придава целосно на револуционерната работа. Го придружува Гоце Делчев при обиколката во Одринско, 1900 година. Во пролетта на 1901 г тој создава првата постојана агитациона чета во Странџа, во која влегуваат Лазо Лазов од Лозенград, Јани Попов од Карахадар, Јанко Стојанов од Мало Трново и Коста Тенишев од Лозенград. Во април 1902 година учества во Пловдивскиот конгрес на Одринскиот револуционерен округ, на кој е избран за главен војвода на Лозенградскиот регион. Делегат е на конгресот на Петрова Нива, на кој е избран за член на Главното раководство. Учествува во Илинденското востание како воjвода на чета во планината Странџа. По востанието ja раководи организациjата во Родопите и Западна Тракиja. На конгресот на Одринскиот револуционерен округ во Варна во 1904 година е избран за член на задграничното претставништво на Одринско. Учествува на Рилскиот конгрес во 1905 година. Загинал во 1907 година во битка со Турците во селото Лаџаќој, Западна Тракија со Петар Васков, Ѓорѓи Гешанов, Чанко Карабраканов и Јанаки Милков. Денес гробот на револуционерите се наоѓа во старото егзархиско гробиште во Лутрос.
Историја на Полска
Историчарите дошле до согласност дека во доцниот период на антиката, многу различни етнички групи ја населнувале територијата денес позната како „Полска“. Точноста на етничките групи не е сосема позната и е тема на дискусии помеѓу историчарите. Една од најзначаjните праисториски археолошки локации во Полска е бискупската утврдена населба (денес реконструирана како музеј) која датира од времето на лусатската култура од раното железно време, околу 700 п.н.е.
Полска почнала да се формира како стабилна единица и територијална целост во средината на 10 век под водство на пјастката династија. Првиод документиран полски водач бил Мјешко I, бил покрстен во 966 прифаќајќи го католицизмот како нова државна религија. Во 12 век Полска се распаднала на неколку помали државички. Во 1320, Владислав I станал крал на обединетата Полска. Неговиот син Казимир III, е запамтен како еден од најголемите полски кралеви. За време на овој период, Полска била центар за миграција на евреите.
16 век во историјата на Полска е познат како “Златен век на Полска“. Ова се должи на претходното обединување на Полска со Литванија во 1386 година по бракот на принцезата Јадвига со литванскиот крал Јагело. Овој сојуз се нарекувала Полско-литванска Државна Заедница. Најголемиот противник на полската држава во Западна Европа биле рицарите од Тевтонскиот ред, кои владееле со Летонија, Естонија и Прусија. Во 1410 година се дошло до војна во која Полско-литванската Државна Заедница излегла како победник. Полските благородници (шлахтичи) се гордееле со парламентарниот систем кој бил воведен во државата и кој се одликувал со големи слободи и покрај тоа што постоела само една привилегирана класа која имала право да влијае врз избор на владетелот,тн. сарматизам.Полското благородништво имало привилегии кои со текот на времето се зголемувале ,на пример - право да извезува производи преку граница без да плаќа за тоа царина,благородниците биле ослободени од сите даноци ,ослободени биле од служење војска (освен во случај на крајна опасност)и т н.Овие права достигнале кулминација во 17 век кога го добиле правото да стават вето на било кој закон поднесен од страна на кралот.Полските селани (холопи)во ова време станале "сопственост " на благородништвото - во буквална смисла на зборот;можеле да бидат заменувани ,наследувани и немале никаква сопственост над земјата којашто ја обработувале.Меѓу овие две класи се наоѓало граѓанството во кое значителен дел заземале евреите и германците кои во тоа време претставувале значаен дел од градското население.
Во околу 1600 година Варшава станала престолнина на Полска. Во периодот од 1605 до 1610 година, полјаците на двапати ја окупирале Москва. Воделе војни и со Шведска и Османлиското Царство, кое довело до слабеење на државата. Во средината на 17 век избувнало востанитето на козаците, кои биле предводени од страна на Богдан Хмелницки. Веднаш по ова, започнале војните со Османлиското Царство, Русија, Шведска, Трансилванија и Прусија. Полска изгубила повеќе од една третина од своето население. Како споредба, многу помалку за разлика за време на Втората светска војна. Во следните години, поради слабеењето на државата, Полска била принудена да биде ставена под капакот на Русија.
Овие причини довеле до полн пропаст на Полска. Така, во 1772 година била извршена првата поделба на Полска од страна на Прусија, Русија и Австрија, зазимајќи ѝ 30% од целата територија. Во 1793 година Полска била по вторпат разделена од страна на Прусија и Русија, зазимајќи ѝ 200.000 km2 со четири милиони жртви. Во 1794 година избувнало востание во Краков, преку кое востание било изршена третата поделба на Полска. Следната, 1795 година Полска била избришена од картата на Европа, губејчи ја својата независност сè до Првата светска војна. При тоа заграбување, полските територии биле поделени во три зони: руска, австриска и пруска. Голем број од полското население емигрирале во во Хамбург, Дрезден, Истанбул и Париз. Во војската на Наполеон биле вклучени голем број на полски емигранти. По победата на Наполеон Бонапарт, во 1807 година било создадено Варшавско кнежевство кое постоело до 1815 година
Полска повторно стекнала независност по Првата светска војна. Во 1939 година била поделена помеѓу Советскиот Сојуз и Нацистичка Германија. По Втората светска војна, Полска паднала под влијание на СССР и во нејзиното уредување бил воспоставен комунизам. Комунизмот се задржал до 1989 година.
Полска во 1999 година пристапила кон НАТО, а на 1 мај 2004 година кон ЕУ.
761
761 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 761 година од новата ера, 761. од првиот милениум, 61. од VIII век и втора од 760-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 761 година се протега во 3397 и 3398, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3457 и 3458 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1304. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 143 и 144 исламска година.
Распнување на крст
Распнување на крст (лат. Crucifixio) е древен метод на погубување, кајшто субјектот е прикован на голем дрвен крст и оставен да виси до смртта. Оваа форма на погубување постоела неколку векови пред новата ера. Жртвата била приковувана на крстот, со рацете заковани на хоризонталната греда на крстот. Причината за смртта од распнувањето е задушување, бидејќи градниот кош е раширен и вдишувањето е оневозможено.
Познато е дека крусификцијата ја користеле Персијците во 6-7. век п.н.е., а веројатно оттаму ја презел и Александар Македонски. Тој распнал на крст 2.000 преживеани жители од опсадата на Тир, како и лекарот што не успеал да го излекува неговиот пријател Хефестион. Круцификцијата била вообичаен метод на погубување во Mедитеранот во 4. и 3. век п.н.е. во Картагина, Античка Македонија и Стариот Рим.
Крстот како симбол на распнувањето на Исус и неговото воскреснување станал заштитен знак на христијанството дури некаде во 2. или 3. век од новата ера.
Меѓународен сојуз за чиста и применета физика
Меѓународен сојуз за чиста и применета физика или МСЧПФ (International Union of Pure and Applied Physics, IUPAP) — меѓународна невладина организација чија цел е развојот на физика ширум светот, да ја поттикне меѓународната соработка на ова поле и да помогне примената на физиката во решавањето на проблемите со кои се соочува човештвото. Основана е во 1922 г., а првото генерално собрание е одржано следната година во Париз.
Организацијата ги исполнува своите цели како покровител на меѓународни собири, поддржувајќи ја физиката во медиумите и издаваштвото, истражувањето и образованието, овозможувајќи го слободниот оптек на научниците, промовирајќи ги меѓународните договори за употребата на симболи, единици, номенклатура и стандарди, и соработувајќи со други организации на дисциплинска и меѓудисциплинска проблематика.
IUPAP е членка на Меѓународниот совет за наука (ICSU).
Управување и комисии
C1. Комисија за финансии
C2. Комисија за симболи, единици, номенклатура, атомски маси и фундаментални константи (SUNAMCO)
C3. Комисија за статистичка физика
C4. Комисија за космички зраци
C5. Комисија за нискотемпературна физика
C6. Комисија за биолошка физика
C8. Комисија за полуспроводници
C9. Комисија за магнетизам
C10. Комисија за структурата и динамиката кондензираната материја
C11. Комисија за честички и полиња
C12. Комисија за јадрена физика
C13. Комисија за физика за развој
C14. Комисија за образовна физика
C15. Комисија за атомска, молекуларна и оптичка физика
C16. Комисија за плазмена физика
C17. Комисија за квантна електроника
C18. Комисија за математичка физика
C20. Комисија за пресметковна физика
AC.1. Меѓународна комисија за оптика
AC.2. Меѓународна комисија за општа релативност и гравитација
AC.3. Меѓународна комисија за акустика
AC.4. Меѓународна комисија за медицинска физика
Покрај ова, IUPAP има низа работни групи кои ги надгледуваат важните меѓународни соработки на полето на физиката.
Поддршка на конференции
Секоја година организацијата учествува во приредувањето на околу 30 меѓународни конференции, доделувајќи им средства. Тие можат да бидат општи, тематски, посебни или наменети за неразвиените подрачја. Воедно, сојузот е покровител на поголем број награди за физичари од поединечни полиња или за истакнати млади физичари.
IC 828
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 828 се споменува и како MCG 1-39-7, CGCG 49-53, NPM1G +04.0459, KCPG 459B.
Откривање
Објектот е откриен на 24 јуни 1891 година од страна на Луис Свифт.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 828 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,9 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,9 mag, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. IC 828 има привидни димензии од 0,9' х 0,4'.
Други поделби
Проучување на IC 828 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 54338.
Манхаген
Манхаген (Manhagen) — општина во округот Источен Холштајн, во Шлезвиг-Холштајн, Германија.
Список на државни водачи во 758 година
Ова е список на државни водачи во 58 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Маргари
Успение на Пресвета Богородица – главна и единствена селска црква во селото Маргари. Сместена е во близина на сретселото, на левата страна од патот кој води од соседното село Долгаец.
Историја
Црквата била изградена во 1810 година, а како нејзини ктитори се јавуваат папа Ристе и папа Мирче од Долгаец.
Архитектура
Градбата на црквата е еднокорабна со правоаголна основа и полукружна апсида украсена со пет слепи ниши на западната страна. Влезот на црквата се наоѓа на јужната страна, на која има три прозорци и една квадратна слепа ниша со впишан крст. Внатрешноста на црквата е живописана, а фрескописот бил изработен од зографот Јаков од Папрадиште.
Во дворот на црквата се сместени камбанаријата и селските гробишта. Камбанаријата се издига во продолжение на западната страна на црквата. Таа има квадратна основа и се состои од два дела. Горниот дел претставува примитивна дрвена конструкција во којашто е сместено ѕвоното.