cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Милениумски развојни цели
Основа
На Милениумскиот самит беше презентиран и извештајот на Генералниот секретаријат под наслов „Ние луѓето: улогата на Обединетите Нации во 21-от век“. Милениумскиот форум подготви и дополнителен влез кадешто се собраа претставници од повеќе од 1.000 невладини организации како и организации на граѓанското општество од повеќе од 100 земји. Форумот се одржа во мај 2000 година со цел да се затвори двегодишниот процес на консултации којшто ги опфаќа проблемите како што се искоренување на сиромаштијата, заштита на животната средина, човекови права и заштита на ранливите групи. Одобрувањето на Милениумските развојни цели е веројатно најважниот исход на Милениумскиот самит. Во областа на мирот и безбедноста, усвојувањето на Извештајот на Брахими се смета за правилно опремување на организацијата за спроведување на мандатите од страна на Советот за безбедност.
Идеите пред Милениумските развојни цели
Милениумските развојни цели потекнуваат од Милениумската декларација на Обединетите нации. Според декларацијата, секој поединец има право на достоинство, слобода, еднаквост, основен стандард на живеење којшто вклучува и ослободување од глад и насилство, а ја поттикнува и толеранцијата и солидарноста. Милениумските развојни цели имаат за цел да ги воспостават овие идеи преку поставување цели и индикатори за намалување на сиромаштијата со цел да се постигнат правата содржани во Декларацијата во наредните петнаесет години.
Милениумските развојни цели се осврнуваат на три главни области од човековиот развој (човештвото): зацврстување на човечкиот капитал, подобрување на инфраструктурата како и зголемување на социјалните, економските и политичките права кадешто фокусот главно се става врз зголемување на основните стандарди за живеење.
Целите, избрани во рамките на фокусот врз човековиот капитал, вклучуваат: подобрување на исхраната, здравството (вклучувајќи намалување на нивото на смртност кај децата, хив/сида, туберколоза и маларија како и зголемување на репродуктивното здравје и образование.
За фокусот врз инфраструктурата, целите вклучуваат: подобрување на инфраструктурата преку зголемување на пристапот до безбедна вода за пиење, енергија и технологија на модерно информирање и комуницирање; проширување на земјоделското производство преку одржливи практики; подобрување на транспортната инфраструктура; како и заштита на животната средина.
И на крај, целите за фокусот врз социјалните, економските и политичките права вклучуваат: права на жените, намалување на насилството, зголемување на политичкиот глас, обезбедување на еднаков пристап до јавните услуги како и зголемување на безбедноста на имотните права. Избраните цели се наменети за да се зголемат човековите способности на поединецот како и „унапредување на средствата за продуктивен живот“. Милениумските развојни цели придаваат големо значење на политиките на поединецот, па за да се постигнат, тие треба да се прилагодат на потребите на поединецот. Оттука, најголемиот број на предлози за политиките се општи.
Милениумските развојни цели, исто така, ја истакнуваат и улогата на развиените земји во помагањето на земјите во развој, како што е наведено во осмата цел. Осмата цел ги поставува целите за развиените земји за да постигнат „глобално партнерство за развој“ со поддршка на праведна трговија, олеснување на долговите за земјите во развој, зголемување на финансиската помош и пристап до основните достапни лекови како и охрабрување на трансфер на технологијата. На тој начин, земјите во развој не се оставени сами на себе во постигнувањето на Милениумските развојни цели, но се сметаат за партнер во развојот на договорот за намалување на сиромаштијата.
Милениумски развојни цели
Милениумските развојни цели се развиени надвор од осумте поглавја на Обединетите нации потпишани во септември 2000 година. Постојат осум цели и 21 потточка на овие цели како и бројни мерливи индикатори за секоја потточка.
Цел 1: Искоренување на екстремната сиромаштија и глад
Потточка 1А: Преполување на процентот на луѓе коишто живеат со помалку од 1 долар дневно
Потточка 1Б: Постигнување на достојно вработување за жените, мажите и младите луѓе
Потточка 1В: Преполување на процентот на населението коешто страда од глад
Цел 2: Постигнување на универзално основно образование
Потточка 2А: До 2015 година, сите деца да можат да завршат основно образование
Цел 3: Промовирање на полова еднаквост како и правата на жените
Потточка 3А: Елиминирање на половата нееднаквост во основното и средното образование, по можност до 2005 година, како и на сите нивоа до 2015 година
Цел 4: Намалување на стапката на смртност кај децата
Потточка 4А: Намалување од две третини на стапката на смртност кај децата на под пет години во периодот помеѓу 1990 и 2015 година
Цел 5: Подобрување на здравјето на мајките
Потточка 5А: Намалување на стапката на смртност на мајките од три четвртини во периодот помеѓу 1990 до 2015 година
Потточка 5Б: Постигнување на универзален пристап до репродуктивното здравје до 2015 година
Цел 6: Борба против ХИВ/СИДА, маларија и други болести
Потточка 6А: Да се запре и да се намали ширењето на ХИВ/СИДА до 2015 година
Потточка 6Б: Постигнување на универзален пристап за лекување од ХИВ/СИДА за сите оние на кои им е тоа потребно до 2015 година
Потточка 6В: Да се запре и да се намали ширењето на зачестеноста на болеста маларија и другите актуелни болести
Цел 7: Обезбедување одржливост на животната средина
Потточка 7А: Интегрирање на начелата на одржливиот развој во националните политики и програми како и замена на дефицитот на ресурси од животната средина
Потточка 7Б: Намалување на дефицитот на биолошка разновидност како и постигнување на значајно намалување на стапката на дефицит до 2010 година
Потточка 7В: Преполување на процентот на население без одржлив пристап до безбедна вода за пиење како и основна санитација до 2015 година (за повеќе информации, погледнете го влезот за снабдување со вода)
Потточка 7Г: Да се постигне значајно подобрување на животот на најмалку 100 милиони сиромашни граѓани до 2020 година
Цел 8: Развој на глобално партнерство за развој
Потточка 8А: Дополнителен развој на отворен и предвидлив трговско-финансиски систем кадешто владеат правилата и недискриминацијата
Потточка 8Б: Обрнува внимание на посебните потреби на најмалку развиените земји
Вклучува: Слободен пристап до царинските давачки и квоти за извозот на најмалку развиените земји; зајакната програма за ослободување од долгот на ХИПС како и откажување на официјалниот билтерален долг; и побогата финансиска помош за развој на прекуокеанските земји коишто се залагаат за намалување на сиромаштијата.
Потточка 8В: Обрнува внимание на посебните потреби на земјите во развој без излез на море како и на малите островски земји во развој
Преку Програмата за дејствување за одржлив развој на малите островски земји во развој и исходот на 21-та вонредна седница на Генералното собрание.
Потточка 8Г: Детално се справува со должничките проблеми на земјите во развој преку национални и меѓународни мерки со цел да се постигне одржлив долг на долгорочна основа
( Финансиска помош за развој на прекуокенаските земји доделена за малите островски земји во развој како дел од нивното БНП
Потточка 8Д: Да се обезбеди пристап до основните лекови коишто би биле достапни за граѓаните во земјите во развој во соработка со фармацевтски компании
Потточка 8Ѓ: Да се стават на располагање придобивките на новите технологии, а особено информациите и комуникацијата, во соработка со приватниот сектор
Дебата за Милениумските развојни цели
Негативните страни на Милениумските развојни цели вклучуваат недостаток од аналитичка моќ и оправдувања за одбраните цели. Милениумските развојни цели ги изоставаат важните идеали како што се недостаток на силни цели и индикатори за еднаквост што многу научници го сметаат тоа за нивна голема мана поради разликите на напредокот кон намалување на сиромаштијата помеѓу различни групи кај народите. Милениумските развојни цели, исто така, имаат недостиг од фокус врз локалното учество и овластување (исклучувајќи ги овластувањата на жените) како и врз одржливоста којашто ја доведува нивната иднина по 2015 година во прашање. Споед тоа, додека Милениумските развојни цели се алатка за постигнување напредок во намалувањето на сиромаштијата и го обезбедуваат политичкиот патоказ за постигнување на овие цели, тие не ги опфаќаат сите потребни елементи за постигнување на идеалите изнесени во Милениумската декларација. Друга критика за Милениумските развојни цели е тешкотијата или недостигот од мерки за некои од целите. Амир Атаран, вонреден професор и истражувач во областа на правото, здравјето на населението и глобалната развојна политика при Универзитетот во Отава, смета дека е практично невозможно да се измерат целите поврзани со морталитетот кај мајките, маларијата и туберколозата и дека моменталната проценка на ОН нема научна важност или пак таа воопшто не постои. ОН често вржат истражувања на домаќинствата за проценка на податоци за Милениумски развојни цели поврзани со здравјето на луѓето. Но, се смета дека овие анкети даваат мали и некорисни мерки за податоците коишто тие се обидуваат да ги добијат. Покрај тоа, и многу други организации вршат непотребни истражувања со коишто само ги истрошуваат ограничените материјали. Исто така, земјите со највисок степен на смртност кај мајките, маларија и туберколоза често имаат најмалку доверливи податоци. Атаран смета дека без прецизни мерки за податоците од минатото и сегашните податоци за Милениумските развојни цели поврзани со здравјето на луѓето е невозможно да се одреди дали е постигнат напредок во однос на овие цели, гледајќи ги Милениумските развојни цели како нешто повеќе од реторички повик за вооружување.
Поборниците за Милениумските развојни цели сметаат дека е тешко да се измерат некои цели, но сепак постои валидност во поставувањето на целите како што е поставувањето на политичка и оперативна рамка за постигнување на целите.Тие, исто така, сметаат дека мерењето на Милениумските развојни цели коишто не се поврзани со здравјето на луѓето честопати е одлично и затоа тие велат дека не е во ред сите Милениумски развојни цели да се осудат на неуспех само поради недостиг од податоци. За потешкотијата да се измерат целите, тие сметаат дека треба да се идентификуваат најдобрите практики, а тврдат и дека нивната импликација е мерлива како и нивните позитивни ефекти врз напредокот. Со зголемување на квантитетот и квалитетот на здравствените системи кај земјите во развој ќе се собираат повеќе податоци а, исто така, ќе се постигне и поголем напредок. На крај, Милениумските развојни цели ќе го насочат вниманието кон мерките на благосостојбата надвор од приходите што ќе придонесе финансирање за постигнување на овие цели.
Се смета дека Милениумските развојни цели ќе го потпомогнат и човековиот развој преку негово мерење коешто нема да бидат само врз основа на приходот туку ќе се даде предност на интервенциите, воспоставување на цели со операционализирани мерки за напредок (иако тешко е да се постигне напредок со оглед на потребните податоци за негово мерење) како и зголемено учество на развиените земји во намалувањето на сиромаштијата низ светот. Мерењето на човековиот развој во склоп на Милениумските развојни цели оди надвор од приходите и се насочува кон здравјето и образованието вклучувајќи ги половите и репродуктивните права, одржливоста на животната средина и ширење на технологијата. Давањето приоритет на интервенциите им помага на земјите во развој со ограничени ресурси да донесуваат одлуки за тоа каде да ги распределуваат ресурсите и преку кои јавни политики. Милениумските развојни цели, исто така, ја зајакнуваат и заложбата на развиените земји да им помогнат на земјите во развој како и да ја поттикнат финансиската помош на размена на информации. Заедничката одговорност на земјите во развој и на развиените земји за постигнување на овие цели ја зголемува веројатноста за нивниот успех којашто е зајакната со поддршката на 189 земји (Милениумските развојни цели се најшироко прифатени цели за намалување на сиромаштијата коишто некогаш биле поставени во светот).
Напредок
Напредокот во однос на постигнувањето на овие цели е нерамномерен. Некои земји постигнаа некои од целите додека другите земја се на пат да ги остварат. Големите земји коишто ги постигнаа овие цели се: Кина (кадешто сиромашното население се намали од 452 милиони на 278 милиони) и Индија поради јасните внатрешни и надворешни фактори на населението и економскиот развој. Сепак, постојат области на коишто им е најпотребно намалување на сиромаштијата како што се на пример регионите во Потсахарска Африка кадешто треба да се направат драстични промени во подобрувањето на квалитетот на живење. Паралелно со Африка, сиромаштијата во Потсахарска Африка се намали само за еден процент и токму поради тоа се изложува на голем ризик да не ги исполни Милениумските развојни цели до 2015 година. Основните прашања ќе утврдат дали Милениумските развојни цели се постигнати или не. Главно станува збор за целите повразни за полот, поделени во хуманитарни и развојни агенди како и агенда за економски раст според истражувачите при Институтот за развој на прекуокеанските земји. Постигнувањето на Милениумските развојни цели не зависи само од економскиот развој и скапи решенија. Во случајот на Цел 4 од Милениумските развојни цели, некои земји во развој како Бангладеш покажаа дека возможно е да се намали смртноста кај децата со само скромен раст преку воспоставување скапи но ефективни интервенции како што е широката имунизација на морбили. Цел 8 од Милениумските развојни цели е единствена во смисла на тоа дека повеќе се фокусира врз обврските и достигнувањата на владите коишто донираат отколку врз успесите кај земјите во развој. Центарот за глобален развој годишно го објавува индексот за развој којшто се смета за индикатор за бројчено таргетирање на осмата милениумска развојни цел. Осмата цел повеќе ги опфаќа мерките за напредокот на дарителот како што се трговијата, миграциите и инвестициите отколку што Официјалната финансиска помош за развој ги зема предвид политиките за голем број индикатори коишто влијаат врз земјите во развој.
За да се забрза напредокот на Милениумските развојни цели, Групата на министрите за финансии, Г8, се сретнаа во Лондон во јуни 2005 година (за време на подготовките за Самитот на земјите на Г8 групата во Глениглас во јули) и се договорија да обезбедат доволни финансиски средства за Светската банка, ММФ и Африканската банка за развој со цел да се откаже дополнителниот долг во износ од 40 до 50 милијарди долари од земјите-членки на ХИПС (група на најзадолжените земји во светот). Со ова ќе им се овозможи на сиромашните земји да можат да ги прераспределат средствата сочувани од заборавениот долг на социјални програми за подобрување на здравјето и образованието како и за ублажување на сиромаштијата.
Финансиски поддржани од групата Г8, Светска банка и ММФ, Африканската банка за развој го поддржа Планот од Глениглас и ја спроведе Мултилатералната иницијативата за ослободување од долг за да се изврши ослободувањето од долг. Иницијативата за ослободување од мултилатерален долг го дополнува ХИПС со тоа што на секоја земја којашто е вклучена во проектот ХИПС и се овозможува 100% прошка на мултилатералниот долг. Земјите коишто претходно донеле одлука за прифаќање на прошка на целосен долг односно кога нивните агенции коишто им дале заем потврдиле дека земјите продоложиле да ги одржуваат реформите спроведени за време на статусот на ХИПС. Други земји, пак, последователно стигнале до моментот кога автоматски примиле целосна прошка на нивните мултилатерални долгови во рамките на Иницијативата за ослободување од мултилатерален долг.
Како пречка за реализацијата на Милениумските развојни цели, Меѓународниот суд за политика за дрога и наркотични средства ги забележува и ефектите од зголемена употреба на дрога. Други научници, коишто го истражуваат развојот, како што се Наила Кабер, Карин Кроун и Нолин Хејзер сметаат дека зголемениот фокус врз овластувањата на жените како и родовата еднаквост и политиките поврзани со нив ќе го забрзаат напредокот на Милениумските развојни цели. Кабер смета дека зголемувањето на овластувањата на жените и пристапот до платена работа ќе помогне во намалувањето на смртноста кај децата. Својот став таа го поткрепува со докази дека земјите од Јужна Азија со високо ниво на полова дискриминација го ограничуваат пристапот на жените до храна и здравствена заштита и токму тоа е причина за овие земји да имаат највисоки стапки на многу мала тежина на новороденчињата во светот. Тоа е така бидејќи жените се неисхранети. Откако малата тежина на новороденчињата ги ограничи шансите за преживување, здравјето на жените се подобри со зголемување на нивната моќ во семејството преку платена работа, а со тоа ќе се намали и смртноста кај децата. Друг начин за зајакнување на жените којшто ќе помогне да се забрзаат и Милениумските развојни цели е обратната врска помеѓу школувањето на мајката и смртноста кај децата како и позитивната колерација помеѓу зголеменото залагање на мајките за незаработен приход и здравјето на своите деца, особено девојчињата. Зголемувањето на образованието на мајките и учеството во работата ги зголемува овие ефекти. На крај, овластувањата на жените преку создавање на економски можности за нив го намалува учеството на жените во пазарот на половиот однос со што се намалува и ширењето на СИДА, опфатено во шестата милениумска развојна цел.
И Кабир и Хејзер сметаат дека сегашните Милениумски развојни цели не ставаат доволен акцент врр следењто на половата нееднаквост во намалувањето на сиромаштијата бидејќи постојат само цели поврзани со здравјето, образованието и политичката застапеност. Со цел да се охрабрат овластувањата на жените и напредокот на Миленимските развојни цели, потребно е да се стави поголем акцент врз развојните политики на половата интеграција како и собирање податоци врз основа на пол.
Преглед на самитот во 2010 година
Главната конференција се одржа во седиштето на ОН во Њујорк од 20 до 22 септември 2010 година за да се разгледа постигнатиот напредок бидејќи преостануваат уште пет години до крајниот рок. Конференцијата заврши со усвојување на глобалниот акционен план за постигнување на осумте цели против сиромаштија заклучно до крајниот датум, 2015 година. Конференцијата ја одбележаа и новите големи заложби за здравјето на жените и децата како и новите иницијативи во светот за борба против сиромаштијата, гладот и болестите.
Предизвици на Милениунмските развојни цели
Според Одделот за економски и социјални прашања при Обединетите нации (2006 година), 50 најмалку развиени земји добиваат само окулу една третина од целата финансиска помош којашто доаѓа од развиените земји. Тоа го покрева прашањето дека финансиската помош од богатите за сиромашните не се распределува во зависност од нивните потреби за развој туку богатите ја распределуваат на нивните најблиски сојузници.
Контроверзност за финансирање од 0,7% од БНД
Во текот на изминатите 35 години, членовите на ОН постојано „се залагаа за бруто-домашен производ (БДП) од 0,7% за богатите земји“ во склоп на Официјалната помош за развој.Оваа заложба за првпат се случи во 1970 година од страна на Генералното собрание на ОН.
Оваа заложба гласеше: Секоја напредна држава на економски план постепено ќе ја зголемува својата официјална помош за развој наменета за земјите во развој и напорно ќе работи за да постигне минимум нето износ од 0,7% од нејзиниот бруто-национален производ до средината на оваа декада кога станува збор за пазарните цени.
Сепак, САД и некои други држави не се сложија за Монтерејовиот консензус којшто ги повикува развиените земји коишто не ја постигнале целта од 0,7% од бруто-националниот производ (БНП) да го направат тоа во поскоро време како Финансиската помош за развој на прекуокеанските земји во развој“.
Помош за целта од 0,7%
ОН сметаат дека дарителите треба навистина да се залагаат за постигнување на оваа долготрајна цел од 0,7% од БНД до 2015 година.
Европската Унија неодамна ја потврди својата заложба за оваа цел. Според Советот за надворешни врски на ЕУ, почнувајќи од мај 2005 година, четирите од пет земји коишто ја надминале целта на ОН за Финансиска помош за развој на прекуокенските земји од 0,7% од БНД се земји-членки на Европската Унија.“
Многу организации работат на тоа да го привлечат политичкото внимание на САД кон Милениумските развојни цели. Во 2007 година, проектот Борген започна да функционира со сенаторот Барак Обама кога се донесе Глобалниот акт за сиромаштија, нацрт-закон со кој Белата куќа се обврзува да развие стратегија за постигнување на целите. Почнувајќи по 2009 година па сè до денес, нацрт-законот не е усвоен, а тоа е периодот кога Барак Обама е избран за претседател.
Предизвици за целта од 0,7%
Сепак, многу членки на Организацијата за економска соработка и развој, вклучувајќи ги и клучните членки како што се Америка, немаат постигнато напредок во однос на ветувањето за помош од 0,7% од нивниот БНП за намалување на сиромаштијата до крајниот рок, 2015 година. Придонесите на некои земји се критикувани бидејќи изнесуваат многу помалку од 0,7%.
Џон Болтон вели дека САД не се сложил во Монтереј да троши 0,7% од БДП за развојна помош. Навистина, Вашингтон постојано се спротивставува на поставувањето на одредени цели за надворешна финансиска помош откако Генералното собрание при ОН за првпат ја одобри целта од 0,7% во 1970 година.
Владата на Австралија се залага да обезбеди 0,5% од БНД во Меѓународната финансиска помош за развој до 2015/16 година, без да се постигне долготрајната цел од 0,7%.
Сродни организации
„Милениумската кампања на Обединетите нации“ е кампања којашто има за цел да ја зголеми поддршката за постигнување на Милениумските развојни цели и бара коалициски партнери за дејствување. Милениумската камапања ги опфаќа меѓувладините, владините и граѓанските организации и медиуми и на глобално и на регионално ниво.
„Милениумски ветувања“ е американска непрофитна организација посветена на постигнување на Милениумските развојни цели и основана во 2005 година од реномираниот меѓународен економист и специјален советник за Милениумските развојни цели во Генералниот секретеријат при ОН, професор Џефри Сакс, заедно со водачот на Волстрит а воедно и филантроп, Реј Чембрс. Оваа организација го координира проектот за милениумските села во партнерство со Институтот за планетата Земја при Универзитетот во Колумбија и УНДП чија цел е да се покаже можноста за постигнување на целите преку интегриран пристап како и пристап предводен од заедницата за да се постигне сеопфатен развој. На овој проект моментално се работи на 14 мрежни места во 10 земји во Потсахарска Африка.
„Проектот против глобална сиромаштија“ е меѓународна образовна и образовна организација којашто употребувајќи ги своите мултимедијални презентации насловени „1,4 милијарди причини за Милениумските развојни цели“ ги образова луѓето за овие цели и за нивниот капацитет да стават крај на сиромаштвото во рок од една генерација. Тие патуваат до работните места на луѓето, училиштата, универзитетите, групи во заедницата и во црквите низ Австралија, Нов Зеланд, Обединетото Кралство и Америка за да ги образоваат луѓето за знаењето и ресурсите коишто им се потребни за да се постигнат Милениумските развојни цели.
„Мика Челинџ“ е меѓународна кампања којашто ги поттикнува христијаните да ги поддржат Милениумските развојни цели. Нивната цел е „да ги охрабрат нивните водачи да ја преполоват глобалната сиромаштија до 2015 година."
„8 визии за надеж“ е глобален уметнички проект којшто истражува и покажува како уметноста, културата, уметниците и музичарите, како вршители на позитивни промени, можат да ви помогнат во реализацијата на осумте Милениумски развојни цели на ОН.
Проекти слични на Милениумските развојни цели
„Пристап до развој на образованието“ е мрежно место реализирано во рамките на проектот „Пристап до развој на образованието“ (ONG-ED/2007/136-419), финансиран од ЕУ, којашто обезбедува соодветни информации за развој на образованието/глобалното образование и им помага на предавачите да најдат средства и материјали коишто најмногу одговараат на нивната работа.
„Изучување на Милениумските развојни цели“ е европски проект чија цел е да ја подигне свеста и јавната поддршка за Милениумските развојни цели со активно ангажирање на наставници во институтите за обука како и активно ангажирање на ученици во развојот на локално-ориентираните средства за настава, промовирајќи ги Милениумските развојни цели, со посебен акцент на Потсахарска Африка како и нивно вклучување во образовните системи.
ОУ „Лирија“ - Жеровјане
Формирање и развој
Училиштето е основано во 1948 година од страна на Народниот одбор на Тетовската околија - Тетово. На почеток ова училиште работи под името ОУ Слобода - с. Жеровјане, а од 1965 го носи името Лирија - с. Жеровјане. Во рамките на ова училиште има подрачни училишта во селата: Горно Седларце, Радиовце и Теново.
Ѓорѓија Сајкоски
Ѓорѓија Сајкоски (роден во Кичево) — доктор на историски науки. Сајкоски е долгогодишен член на ВМРО-ДПМНЕ, пратеник во сегашниот состав на Собранието.
Животопис
Во минатото Сајкоски има извршувано повеќе функции и тоа претседател на Совет на Општина Кичево 2009-2013, заменик министер во министерство за локална самоуправа, директор на ЈП Студенчица.
IC 1886
IC 1886 — галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Ѓорѓија Сајкоски
Животопис
Сајкоски има извршувано и повеќе партиски функции и тоа бил член на избирачки одбор номиниран од ВМРО-ДПМНЕ во сите изборни циклуси од 1998 до 2006 година. Бил претседател на Месен Комитет Девеана, во склоп на ОК ВМРО-ДПМНЕ Кичево од 2004 до 2008 година. Исто така Сајкоски бил претседател на комисија за култура под ОК ВМРО-ДПМНЕ Кичево од 2004 до 2010 година. Претседавал со Советот на Општина Кичево и бил исто така координатор на советничка група на ВМРО-ДПМНЕ од 2009 до 2013 година. Членувал во Комисија за локална самоуправа од 2010 до 2014 година. Сајкоски исто така бил и потсекретар период од 2011 до 2015 година. А, е претседател на ОК ВМРО-ДПМНЕ Кичево 2010 до 2020 година.
IC 1886
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 1886 се споменува и како VCC 2015.
Откривање
Објектот е откриен на 10 мај 1904 година од страна на Ројал Харвуд Фрост.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1886 е од видот E3. Видливиот сјај со голо око изнесува 15,3 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 16,3 mag, додека површинскиот сјај изнесува 12,3 m/лм2. IC 1886 има привидни димензии од 0,3' х 0,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 45 м 11,9 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +10° 19' 27"". Положбениот агол на објектот е во износ од 45°.
Други поделби
Проучување на IC 1886 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 42980.
Користена литература
Parts I-V. Moscow: Moscow State University, 1962-74. (9,679)
1082
1082 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1082 година од новата ера, 82. од вториот милениум, 82. од XI век и трета од 1080-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1082 година се протега во 3718 и 3719, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3778 и 3779 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1625. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 474 и 475 исламска година.
Велосипедска прошетка - Културното наследство низ Прилепското Поле
Велосипедска прошетка - Културното наследство низ Прилепското Поле е велосипедски спортско-рекреативен и културно-туристички настан кој се одржува на повеќе места низ Прилепското Поле во средишниот дел на Македонија. Настанот за првпат се одржал во 2014 година, а по неговиот урнекот во септември 2015 на за првпат била организирана Велосипедска прошетка - Културното наследство низ Струмичкото Поле.
Организација
Во рамки на проектот за збогатување на туристичката понуда со посета на културно-историски и природни знаменитости низ различни региони на Македонија преку спортски настани и велосипедски тури, здружението „Одржливи иницијативи“ од Скопје во 2014 година започнало и успешно ја организира оваа веллосипедска прошетка заедно со велосипедскиот клуб „Илинден“ од Прилеп. Како партнери во организирањето на настанот се јавуваат Општина Кривогаштани, а тој е поддржан и од Општина Крушево, Фурна Алекс – Прилеп, Агротехна - Скопје, Прилепска пиварница и Стефано 97 - Скопје. Медиумската поддршка е од: Нова Македонија, МКД.мк, то4ак, плагиј.ат
Патеки
Со цел да се посетат, прикажат и видат што повеќе културно-историски и природни знаменитости, велосипедската прошетка низ Прилепското Поле во различните години има различна променета рута на движење. Настанот вообичаено содржи 2 патеки односно рути кои минуваат низ повеќе села, археолошки наоѓалишта од различни историски периоди и повеќе културно-историски знаменитости во областа.
2014
Рутата која се возела во 2014 година ги поврзува сите три општини на Прилепското Поле: Прилеп, Долнени и Кривогаштани. Односно стартот на рутата започнува во Прилеп, поминува низ Долнени, а возењето завршува во Кривогаштани. Самата тура во 2014 била предвидена да биде долга 38 километри и да се движи по асфалтирани патишта. На барање на XMKD, предвидено било да има уште една опција за по активните велосипедисти, каде групата ќе има 88 км за возење велосипед и ќе има околу 20 км земјени патишта. Сепак, во делот на посета на културното наследство, било предвидено двете групи да се движат заедно. Во рамки на 38 км долгата тура било предвидено да има пет места, односно седум заедно сосе почетната и крајната точка, кои ќе се посетат. На секое од тие места било предвидено да се направат паузи од 15 до 30 минути.
2015
Патеката е соодветна за лица со искуство во возење велосипед и сакаат малку подолги релации за да исусат повеќе од Прилепското Поле. Должината е 50 км асфалт, по локални, селски патишта. Вкупно искачување 278 м, при што најголемото искачување е 50 м висинска разлика.
Програма и знаменитости
Во рамки на програмата се предвидени посети на најпознатите културно-историски споменици во Прилепското Поле, како што се: старата црква „Свети Никола“ во Варош, Спомен-куќата на Блаже Конески во селото Небрегово, посета на славното осамено дрво од филмот „Пред дождот“, Спомен-куќата на Пеце Атанасовски во селото Долнени, потоа манастирот „Свети Никола“ кај Слепче, црквата „Свети Богородица“ во селото Костинци, црквата „Свети Никола“ во селото Зрзе, манастирот „Светo Преображение“ кај селото Зрзе и најстариот даб во општината Кривогаштани, потоа археолошкото наоѓалиште на античкиот македонски град Стибера кај Чепигово, познатиот Бучински камен мост на Црна Река кај селото Бучин, за кои се организирани кустоси и стручни познавачи кои ги објаснат самите местата и нивното културно-историско значење. Програмата и организацијата на самиот настан вклучуваат и: осмислена, обележана и безбедна патека; лица – редари задолжени да го покажуваат патот; сервисери задолжени да ви помагаат ако имате проблем со велосипедот; обезбедени освежувања и окрепнувања долж патеката; лица обучени за прва помош присутни со вас на велосипеди; амбулантно возило кое ја следи групата; сервисно возило кое ја следи групата; ручек и изненадување за учесниците подготвено од покровителите на настанот.
Посетеност
На првата одржана велосипедска прошетка по културното наследство низ Прилепското Поле во 2014 година учествувале преку 120 велосипедисти, од сите градови и краишта на Македонија, а биле присутни и гости од странство, односно од ВК „Караван Тим“ од Ниш, Србија.
Внатрешна македонска револуционерна организација - Народна партија
ВМРО - Народна партија (ВМРО-НП) е конзервативна политичка партија во Република Македонија.
Историја
На парламентарните избори во 2006 година ВМРО-НП настапила самостојно, освојувајќи 6,1% од гласовите и 6 мандати во Македонското собрание. ВМРО-НП не станала дел од владината коалиција, но гласала за владата на Никола Груевски, со цел да го спречи влегувањето на Демократската унија за интеграција во владата.
Во 2007 година, партијата почнала да доживува внатрешна криза. На 1 март, нејзиниот пратеник Ѓорѓи Оровчанец објавил дека ја напушта партијата, а по изборот на Ѓорѓи Трендафилов на чело на ВМРО-НП и неговата најава дека ќе бара повеќе за возврат на поддршката на владата, поранешната в.д. претседателка на партијата Јаневска почнала јавно да го искажува своето незадоволство кон партиското раководство. Тоа на 27 јули резултирало со исклучување од партијата на Весна Јаневска и Валентина Божиновска, по што тие станале независни пратенички.
На парламентарните избори во 2008 ВМРО-НП не учеетвувала.
На 27 декември 2008 година, ВМРО - Народна партија одржала Централен комитет на кој од членство бил исклучен Ѓорги Трендафилов, а Марјан Додовски бил избран за в.д. претседател на партијата.
Во 2009 година, на локалните и претседателски избори, ВМРО - Народна партија настапила самостојно во 40 општини и градот Скопје, или на помалку од половината на територијата на Република Македонија. Со освоените 43.000 гласа, ВМРО-Народна партија била изненадувањето на овие избори и се етаблирала како трет субјект во македонскиот политички блок.
На 23 октомври, денот на ВМРО, ВМРО - Народна партија го одржала својот 14-ти Конгрес на кој, со акламација, за претседател на партијата бил избран Марјан Додовски. Истата година, на локалните избори, партијата освоила 43.000 гласови.
На 14 март 2010 година, ВМРО - Народна партија одржала Централен комитет во Охрид на кој бил избран нов Извршен комитет на партијата. На 20 март 2011 година била одржана годишна конференција на ВМРО - Народна партија во Скопје.
На парламентарните избори во 2011 година ВМРО-НП добила 28.500 гласа (2,51%), но поради изборниот модел не освоила ниту еден мандат. Сепак, во 2012 година, Додовски направил неуспешен обид за приклучување на партијата кон ВМРО-ДПМНЕ, по што тој, заедно со генералниот секретар и повеќе членови, преминал во ВМРО-ДПМНЕ. Потоа, за претседател на ВМРО-НП повторно бил избран Љубчо Георгиевски. На локалните избори во 2013 година партијата настапила заедно со опозицијата, додека на парламентарните избори во 2014 година настапила самостојно освојувајќи само 1,5% од гласовите (16.722 гласа), со што не успеала да освои ниту едно пратеничко место.
На парламентарните избори во 2016 година партијата учествувала во коалицијата „ВМРО за Македонија“ заедно со Достоинство и Обединети за Македонија. Коалицијата освоила 24.524 гласови, односно 2% од вкупниот број на гласови. Коалицијата не освоила пратенички мандат.
Во склоп на партијата функционира и младинска организација т.е. Унија на млади сили на ВМРО-Народна партија, чиј претседател е Дино Блажевски.
На парламентарните избори во 2020 година, партијата учествувала во коалиција предводена од СДСМ и освоила 1 пратеничко место.
Ленарт Бергелин
Свен Ленарт Бергелин (10 јуни 1925 - 4 ноември 2008) бил шведски тенисер и тренер. Како играч, за тенискиот клуб АИК, Бергелин освоил вкупно девет титули во шведското првенство во поединечна конкуренција помеѓу 1945 и 1955 година и титулата на Отвореното првенство на Франција во двојки (парови) во 1948 година. Бергелин е најпознат по неговата работа со легендарниот тенисер Бјорн Борг, кого го тренирал помеѓу 1971 и 1983 година, помагајќи му да освои вкупно 11 Грен слем турнири. Бергелин исто така бил капитен на шведската репрезентација до нејзината прва титула во Дејвис купот.
Тениска кариера
За време на десетгодишниот период, помеѓу 1946 и 1955 година, Бергелин бил рангиран меѓу првите 10 аматерски играчи во светот, достигнувајќи го светскиот бр. 9 на аматерското рангирање на Џон Олиф во 1948 година. Тој освоил 20 национални првенства (9 во поединечна конкуренција и 11 во двојки, парови) и станал првиот шведски играч кој некогаш освоил Грен слем, бидејќи тој заедно со Јарослав Дробни го освоиле француското првенство во машки двојки во 1948 година. Бергелин одиграл 89 натпревари во Дејвис купот за репрезентацијата на Шведска и победил на 63 натпревари од нив. Тој го одиграл последниот натпревар на 40-годишна возраст, заедно со Јан-Ерик Лундквист. Помеѓу 1971 и 1976 година, Бергелин бил капитен на шведскиот тим и во 1975 година го предводел до победата, бидејќи ја победиле Чехословачка во финалето.
Бергелин ја добил наградата златен медал „Свенска дагбладет“ во 1950 година.
Тренерска кариера
Помеѓу 1974 и 1981 година, тој како тренер на Бјорн Борг освоиле 11 Грен слем титули (6 Француски Опен во Париз и 5 Вимблдон во Лондон) од вкупно 16 Грен слем финалиња. Тие биле првата комбинација играч-тренер која освоила повеќе од 10 големи титули во Опен сферата. Во овој период тој му помогнал на Бјорн Борг да стане првиот играч во Отворените првенства кој освоил три големи турнири без да испушти ниту еден сет. Борг останал единствениот машки играч кој го освоил каналот-слем, а се мисли на францускиот опен Роланд Гарос и англискиот опен на Вимблдон. Тоа му успеало во 3 последователни години .До ден денес неговиот трениран играч (се мисли на Бјорн Борг) сè уште држи голем број рекорди освојувајќи 41 последователен сет (без да изгуби ниту еден сет) на Отвореното првенство на Франција во Париз (од 1979 до 1981 година) и друг рекорд кој се однесува на 41 последователна победа на опен Вимблдон во Лондон (од 1976 до 1981 година).
Смрт
Бергелин починал во 2008 година. Според Питер Бенгтсон, портпарол на Шведската тениска асоцијација, тој починал од срцева слабост (срцев удар) во болница во Стокхолм.
For Your Love
For Your Love е првиот американски албум на англиски рок бенд, „The Yardbirds“. Издаден во 1965, албумот е микс од американски песни и претходно издадени синглови, сработени од продуцентот на бендот, Горџио Гомелски. Албумот, издаден во времето кога бендот се спремаше за својата прва американска турнеја, го достигна 96 место на „Billboard’s Top LP’s“ листата. „For Your Love“ вклучува три песни од првата сесија на снимање на Џеф Бек со „the Yardbirds“: „I’m Not Talking“, „I Ain’t Done Wrong“ и „My Girl Sloopy“.
Преработки на албумот
Компилациониот албум на „the Yardbirds“ од 2001 година, „Ultimate!“, содржи осум од единаесетте траки на оригиналниот албум. „For Your Love“ е преработен од повеќе издавачки куќи, меѓу кои: „JVC“, „Castle“, и „Repertoire“. Во прилог на единаесетте песни на оригиналниот албум, преработката на „Repertoire“ ги вклучува демоата на „the Yardbirds“ снимени со Ерик Клептон од декември, 1963 - ноември 1964 (песна 1-8), демо со индиски музичари (9), самостојна Б-страна со Џеф Бек (10) и италијански синг со Бек (11 & 13) и со Крис Дреја (12).
Калиум
Калиум — хемиски елемент во периодниот систем. Негов симбол е К, а неговиот атомски број е 19. Калиумот е мек сребренобел алкален метал кој е сврзан со други елементи во морската вода и е застапен во многу минерали. Овој елемент оксидира брзо во Земјината атмосфера при што потемнува. Многу е реактивен (особено во вода) и е хемиски сличен со натриумот. Има атомска маса 39,102 и е мек како восокот. Калиумот се топи на 63,65 °C.
Со густина нешто помала од водата, калиумот е вториот најлесен метал после литиумот. Тој е меко цврсто тело кое лесно се сече со нож.
Слично како и другите алкални метали, калиумот реагира бурно со водата, при што се добива водород. Кога е во вода, може спонтано да се запали. Неговите соли емитуваат виолетова боја кога се изложени на пламен.
Космос-1442
Космос-1442 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 25 февруари 1983 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 2500 килограми. Космос-1442 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,4 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 67,1°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 335 км, а најмалото на 162.
Уставен суд на Македонија
Уставниот суд на Македонија е орган што ја штити уставноста и законитоста во Македонија. Составен е од девет судии избрани од Собранието на Македонија со мнозинство гласови од вкупниот број пратеници. Мандатот на судиите трае девет години без право на повторен избор. Судиите на Уставниот суд се избираат од редот на истакнати правници. Уставниот суд избира претседател од своите редови за време од три години и без право на повторен избор.
Надлежности
Уставниот суд на Република Македонија ги има следните надлежности:
Историја
Уставното судство во Македонија за првпат се востановува со Уставот на Социјалистичка Република Македонија од 1963 година, а започнува со работа на 15 февруари 1964 година.
Досегашни претседатели на Уставниот суд на Република Македонија биле:
Прва жена уставен судија била Бранка Циривири - Антоновска, избрана за уставен судија во 1984 година, а прва жена претседател на Уставниот суд - Лилјана Ингилизова – Ристова, избрана за претседател во 2003 година.
NGC 7723
NGC 7723 — спирална галаксија во соѕвездието Водолија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7723 се споменува и како MCG -2-60-5, IRAS 23363-1314.
Откривање
Објектот е откриен на 27 ноември 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 7723 е од видот SBb. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,2 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 11,9 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. NGC 7723 има привидни димензии од 3,5' х 2,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 23 ч 38 м 57 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -12° 57' 40"". Положбениот агол на објектот е во износ од 40°.
Други поделби
Проучување на NGC 7723 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 72009. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 304; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 5835. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 788.
Борат (лик)
Борат Сагдиев („роден“ 30 јули 1979) — измислен казахстански новинар измислен и претставен од британскиот комичар Саша Барон Коен. Борат шеговито е опишан на неговото официјално мрежно место како „седма најпозната личност во Казахстан.“
Вовед
Борат еволуирал од претходните ликови кои Барон Коен ги создал; најпрво безимениот молдавски ТВ репортер, а подоцна албански ТВ репортер - Кристо (за Paramount Comedy Channel, всушност заснован на личниот пријател на Коен, Џејмс Кристенсон).