cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Радиоактивност
Гама-зраци (ϒ)
Гама-зраците се елктромагнетни бранови, слични на рендгенските или (X) зраци. Тие имаат сосема друга природа од алфа и бета-зраците.Не носат полнеж и се движат со брзина на светлината.Ефектот на јонизацијата е многу слаб бидејќи тие се елктромагнетни бранови но затоа пак се многу продорни.Тие можат да поминат низ човечкото тело а скоро сосема да апсорбираат со бетонски слој од оклолу еден метар .Бетонската заштита се користи кај атомските централи.Може да се каже дека гама-зраците никогаш целосно не можат да апсорбираат.Можат да се преполоват на пример со оловна плоча од дваесетина милиметри и со тоа да се намали нивното штетно дејство.Бидејќки се ненаелектризирани тие не скршнуваат ниту во електрични ниту во магнетни полињна.Гама-зраците секогаш се придружно зрачење на алфа и бета радиоактивноста.
Бета-радиоактивност (β)
Кај бета-радиоактивноста доаѓа до откинување на еден електрон од атомското јадро.Се покажало дека неутроните ,всушност можат да се распаднат на еден протон и еден електрон и една мала честица со занемарливо мала маса што се нарекува антинеутрино.Тоа значи дека при бета-распадот доаѓа до одделување на еден електрон од јадрото тогаш во јадрото ќе се појави вишок од еден протон за сметка на распадниот неутрон.Бидејќи бројот на протоните е оној што го определува хемискиот елемет тогаш неговиот хемиски елемент е со еден протон повеќе од појдовниот па ќе се наоѓа за едно место понапред во периодниот систем.На пример при бета-распадот на алуминиумот -28 се издвојува еден електрон и се добива јадро од сицилиум -28. Од реакцијата може да се забележи дека вкупниот број нуклеони пред и по распадот како и вкупниот полнеж пред и по распадот на јадрото останува непроменет (13е=14е-1е).Електронот при бета-распадот го напушта атомот со голема брзина околу 9/10 од брзината на светлината во форма на бета-радиоактивна честица. Јонизирачката способност на бета-честичките не е толку голема како кај алфа-честичките но сепак нивната продорност е далеку поголема бидејќи тие се многу помали.Алуминиумската плоча со дебелина од неколку милиметри би била сосема доволна заштита од бета-радиоактивните материјали.Бидејќи се работи за лесните електрони,тогаш и скршнувањата во елктричните и магнетните полињна се големи.
Стара Гора (Свети Јуриј на Шчавница)
Стара Гора (словенечки: Stara Gora) — населба во Општина Свети Јуриј на Шчавница во источна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Помурскиот статистички регион.
Малобавд
Малобавд е франкиски крал од втората половина на 4 век кој честопати војувал против Алеманите во рамки на римската војска.
Животопис
Авторите го идентификуваат со истоимениот војник кој, заедно со својот колега а можеби и роднина Маларик, околу 355 застанал во одбрана на Силван, обвинет за предавство. Едниот предложил да оди да го бра Силван додека другиот останал како заложник како гаранција дека двајцата Франки ќе се вратат. Бидејќи Силван наскоро кренал бунт и се прогласил за император, има простор да се мисли дека Римјаните ги убиле неговите двајца бранители, , , иако Маларик уште еднаш е цитиран во 363 кога царот Јовијан го назначил за магистер еквитум (началник на коњицата). Бидејќи во историјата за Франките се појавуваат два крала со исто име – Малобавд – се претпоставува дека се поврзани со некаква роднинска врска.
Вториот Малобавд се појавува околу 374 во тек на битката против алеманскиот крал Макријан кој ги опустошил франкиските територии откако во заседа го го убил кралот,. Во 378, тој се борел против Алеманите во војската на царот Грацијан во тек на Аргентовариската битка, близу Хорбург. , . Во тек на битката, тој бил оквалификуван за « крал на Франките »,.
Потоа станал капетан на империјалната гарда на Грацијан околу 380.
Марко Ефески
Марко Ефески (Μάρκος ό Εφέσιος), роден Мануил Евгеник (Μανουήλ Ευγενικός; — ) — христијански светец и епископ на Ефес.
Православната црква неговиот ден го чествува на 19 јануари.
1672 во архитектурата
1672 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Теба (Египет)
Теба (Θῆβαι, Тебај), на древните Египќани позната како Васет или Уасет, била антички египетски град кој се наоѓал покрај Нил околу 800 км јужно од Средоземното Море. Неговите урнатини лежат во современиот египетски град Луксор. Теба била главниот град на четвртата горна египетска област (област Жезло) и била главен град на Египет долги периоди во времето на Средното Кралство и Новото Кралство. Градот бил близу до Нубија и Источната пустина, со своите вредни минерални суровини и трговски патишта. Таа била култен центар и најславниот град на древен Египет за време на нејзиниот најславен ден. Наоѓалиштето на Теба вклучува области и на источниот брег на Нил, каде што стојат храмовите Карнак и Луксор и каде се наоѓал градот; и западниот брег, каде што може да се најде некропола на големи приватни и кралски гробишта и погребални комплекси.
Топонимија
Египетското име за Теба било „вст“ (wꜣs.t), „Град на wꜣs, на жезолот на фараоните, долго стап со главата на животно и чаталеста основа. Од крајот на Новото Кралство, Теба била позната на египетски како „нивт-имн“, „Градот Амун“, поглаварот на тебанското божјо тројство чии други членови биле Мут и Консу. Ова име на Теба се појавува во Библијата како „Но Амон“ во Книгата на Нахум и исто така како „Но“  спомнати во Книгата на Езекил и на Еремија.
Теба е латинизирана форма на Θῆβαι, хеленизиран облик на демотскиот египетски т'џпт („храмот“), што се однесува на jpt-swt; храмот сега е познат по арапското име Карнак („утврдено село“), на североисточниот брег на градот. Рано уште од хомеровата Илијада, Грците ја разликувале египетската Теба како (, Тебаи хекатомпилои или „Сто-портна Теба“, наспроти „Теба на седумте порти“ (, Тебаи Хепта Пилори) во Боетија, Грција.
Географија
Теба се наоѓала покрај бреговите на реката Нил во средниот дел на Горниот Египет околу 800 км јужно од Делта.
Старо кралство
Теба била населена од околу 3200 година п.н.е. Таа била истоимената престолнина Васет, четвртата горно египетска област. Во тоа време таа била сè уште мало трговско место, додека Мемфис служел како кралска резиденција на фараоните од Старото Кралство. Иако ниту ниедни градби не преживеале во Теба постари од делови од храмовиот комплекс Карнак што може да датираат од Средното Кралство, во Карнак е пронајден долниот дел од статуата на фараонот Ниусере од 5-та династија. Друга статуа која била посветена од 12-тиот династиски крал Сенусрет можеби е узурпирана и повторно користена, бидејќи статуата има картуш на Ниусере на својот појас. Бидејќи седуммина владетели на 4-та до 6-та династија се појавуваат на карначкиот кралски список, можеби барем имало храм во тебанскиот крај кој датирал од Старото Кралство.
Прв среден период
До 2160 година п.н.е., нова линија на фараони (Деветтата и Десеттата династија) ја консолидирале контролата над Долен Египет и северните делови на Горниот Египет од нивниот главен град во Ираклеополис Магна. Соперничка линија (Единаесеттата династија), со седиште во Теба, управувала со преостанатиот дел од Горниот Египет. Тебанските владетелите очигледно биле потомци на принцот на Теба, Интеф Постариот. Неговиот можен внук Интеф I бил првиот од семејството што во животот поседувал делумна фараонска титула, иако неговата моќ не се протегала многу подалеку од општата тебанска област.
Трет среден период
Контролата на локалните работи имала тенденција сè повеќе и повеќе да оди во рацете на првосвештениците на Амун, така што за време на Третиот среден период, Првосвештеникот на Амун извршил апсолутна моќ над Југот, противтежа на 21-та и 22-та династија кралеви кои владееле од Делтата. Бракот и посвојувањето ги зајакнале врските меѓу нив, ќерките на таниските кралеви се вметнале како Божја сопруги на Амун од Теба, каде што имале поголема моќ. Тебанското политичко влијание се намалило само во доцниот период.
До околу 750 година пред нашата ера, Кушијците (Нубијците) го зголемувале своето влијание врз Теба и Горниот Египет. Куш, поранешната колонија на Египет станала своја империја. Во 721 година п.н.е., кралот Шабака на Кушитите ги победил комбинираните сили на Осоркон IV (22-ра династија), Пефтџаувибаст (23-та династија), Бакенранеф (24-та династија) и повторно го обединил Египет. Неговото владеење видело значителна количина на градежни работи преземени низ целиот Египет, особено во градот Теба, што го направил главен град на неговото кралство. Во Карнак, тој подигнал розова гранитна статуа од него како носи Пхент (двојната круна на Египет). Тахарка остварил многу значајни проекти во Теба (пр. Киоскот во Карнак) и Нубија, пред Асирците да започнат да водат војна против Египет.
Македонско-римски период
Добрата врска на Тебанците со централната моќ на Северот завршила кога домородните египетски фараони конечно биле заменети со Македонци, предводени од Александар Велики. Тој ја посетил Теба за време на прославата на фестивалот Опет. И покрај добредојдената посета, Теба станала центар за несогласување. Кон крајот на третиот век п.н.е., Хугронафор (Хорвенефер), можеби со нубинско потекло, водел востание против Птоломеите во Горниот Египет. Неговиот наследник, Анхмакис, имал големи делови на Горниот Египет до 185 година п.н.е. Овој револт бил поддржан од тебанското свештенство. По задушувањето на револтот во 185 година п.н.е., Птоломеј V, имајќи потреба од поддршка од свештенството, им простил.
Поважни места
Источна Теба:
Западна Теба:
Културно наследство
Во 1979 година, урнатините на древна Теба биле класифицирани од УНЕСКО како место за светско културно наследство. Двата големи храмови - Луксор и Карнак — и Долината на кралевите и Долината на кралиците се меѓу најголемите достигнувања на Стариот Египет.
Од 25 октомври 2018 до 27 јануари 2019 година, Музејот Гренобл организирал со поддршка на Лувр и Британскиот музеј, тримесечна изложба на градот Теба и улогата на жените во градот во тоа време.
Поврзано
Теба, Грција - град со исто име
536 п.н.е.
536 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 536. година пред новата ера, 536. од првиот милениум п.н.е., 36. од 6 век п.н.е. и седма од 530-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4972 и 4973 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4214 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3224 и 3225 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 217.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 536 година се протега во 2100 и 2101, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2160 и 2161 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 7. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1193 и 1192 исламска година пред хиџра.
Петар Ацев
Петар Ацев — македонски револуционер, член и војвода на Македонската револуционерна организација.
Животопис
Роден е во селото Ореовец, Прилепско. Завршил VI клас во Софија. Од 1897 до 1901 година е учител во Прилеп, Крушево и други места во Македонија. Заедно со браќата Мирче и Георги се вклучува во револуционерната дејност на Македонската револуционерна организација. Во 1901 година негов четник е Крсто Гермов, подоцна познат како Шаќир војвода. На почетокот на 1902 година станува нелегален, а од мај бил околиски војвода за Прилепско. Тогаш негов четник е и Атанас Иванов. Петар Ацев е претставник на Прилепскиот револуционерен реон на Смилевскиот конгрес, тој бил еден од главните противници за кревање на востанието. Како главна причина за таквиот став биле недоволната подготвеност и немањето на оружје во регионот.
Петар Ацев, заедно со Георги Поп Христов и Лазар Поп Трајков, бил избран за резервен член на Генерал штабот, составен од Даме Груев, Анастас Лозанчев и Борис Сарафов.
По завршувањето на Илинденското востание бил избран за нелегален член на окружниот комитет, заедно со Павел Христов и Панде Кљашев, а за легални Милан Матов, Петар Нешев и Михаил Ракаџиев. Ацев водел неколку борби со отомански сили и четите на српската и грчката пропаганда во Македонија.
На 28 јуни 1904 година четите на војводите Петар Ацев и Никола Каранџулов воделе борбата со турски аскер кај село Селце, во која загинува Никола Карандџулов. Во 1905 година Трајко Кралев, Петар Ацев, Ѓуре Спирков и Крсто Гермов имале средба со српскиот ренегат Глигор Соколов, кој со фалсификувани документи ги убедувал да му дозволат да влезе во Македонија.
Во 1907 година учествувал во Битката на Ножот заедно со војводите Тане Николов, Иван Наумов, Михаил Чаков, Христо Цветков и Мирче Најдов.
На Ќустендилскиот конгрес Петар Ацев бил избран за дополнителен член на ЦК, заедно со Петко Пенчев, Павел Христов, Ефрем Чучков, Аргир Манасиев и Стамат Икономов.
По Младотурската револуција излегол од илегала и се населил во Прилеп. Две години подоцна е уапсен и 15 месеци е носен низ разни затвори низ Македонија и Мала Азија. Бил ослободен во средината на 1911 година по што се населил во Пловдив, Бугарија.
Учествувал како доброволец во Балканските војни, а потоа и во Првата светска војна. Петар Ацев учествувал во Привременото претставништво на поранешната ВМРО, а подоцна е член на Илинденската организација. Ранет е во текот на Горноџумајските случувања во септември 1924 година.
Починал во Пловдив во 1939 година.
База „Примавера“
База Примавера (Base Primavera или понекогаш Estación Primavera) — аргентинска антарктичка база и научно истражувачка станица. Се наоѓа на ’ртот Примавера, Залив Сиерва, на Греамова Земја, Антарктичкиот Полуостров.
Од 2014 Примавера е една од 13-те истражувачки бази на Антарктикот со кои управува Аргентина. Од 1977 до 1982 година служела како постојана база; оттогаш е отворена само во текот на летната сезона.
Историја
На 23 јануари 1954 година, персоналот на аргентинската морнарица го инаугурирала поморското засолниште Капитан Кобет на карпестиот гребен на ’ртот Примавера, долж југозападниот брег на заливот Сиерва во северниот пристап до теснецот Герлаче. Во текот на многу години оваа зграда ја користеле аргентинските експедиции за истражување во областа.
На 3 март 1977 година, барајќи да го зајакне сувереното присуство на Аргентина над Антарктикот и конкретно, проширувањето на научните студии на западниот брег на Антарктичкиот Полуостров, работната група на аргентинската армија се населила во ’ртотПримавера.
Потполковникот Игнасио Каро и осум луѓе под негова команда го прошириле засолништето Капитан Кобет, поставувајќи ги сите капацитети потребни за поддршка на Аргентинскиот антарктички институт. Таквите градби вклучувале две мали куќички, основна бања и депозит. Подоцна биле додадени и комора за замрзнување, две засолништа, електрана и радио станица. Како секундарна мисија, малата експедиција извршила детални метеоролошки и глациолошки набљудувања.
Од 1982 година базата се активира само за време на австралските летни кампањи.
Опис
Формиран од голем гранитен масив, стрмниот гребен каде што лежи Примавера има придобивки од микроклимата што ги фаворизира и човековите активности и развојот на богата флора и фауна:
Калциум хидроксид
Калциум хидроксид (традиционално наречен гасена вар) — неорганско соединение со хемиска формула Ca (OH) 2. Тоа е безбоен кристал или бел прав и се добива кога живата вар (калциум оксид) се меша со вода. Има многу имиња, вклучувајќи хидрирана вар, каустична вар, градежна вар, гасена вар, кал и кисела вар. Калциум хидроксид се користи во многу апликации, вклучително и подготовка на храна, каде што е идентификуван како Е број E526. Варовата вода, наречена и млеко од вар, е вообичаеното име за заситен раствор на калциум хидроксид.
База „Примавера“
Опис
Од 2014 Примавера се населува само во текот на летото и има 11 згради за сместување на максимум 17 луѓе, екипаж обично составен од персонал од 6 аргентински научници, 4 странски и 7 армиски персонал. Некои од критичните објекти на базата се главната куќа, трпезаријата, хелиодромот, амбулантата, електраната, возниот парк, лабораторијата, работилницата (машинска, столарска) и наоѓалиштата. Хелидромот може да се користи само во лето.
Калциум хидроксид
Својства
Калциум хидроксид е слабо растворлив во вода, со ретроградна растворливост која се зголемува од 0,66 g/L на 100 °C до 1,89 g/L на 0 °C. Со производ на растворливост <i id="mwPQ">K</i> <sub id="mwPg">sp  од 5,02    на 25 °C, неговата дисоцијација во вода е доволно голема што неговите раствори се основни според следната реакција на растворање:
База „Примавера“
Опис
Главните активности во базата се фокусирани на логистиката на областа; општо одржување на домашни згради, соседни засолништа и можности за пребарување и спасување; поддршка за научни активности, медицински и метеоролошки експедиции, блиски бази и бродови и авиони, локални и странски.
Калциум хидроксид
Својства
На амбиентална температура, калциум хидроксид ( портландит) се раствора во вода за да произведе алкален раствор со pH од околу 12,5. Растворите на калциум хидроксид може да предизвикаат хемиски изгореници. При високи вредности на pH поради заедничкиот јонски ефект со хидроксидниот анјон, неговата растворливост драстично се намалува. Ова однесување е релевантно за цементните пасти. Водните раствори на калциум хидроксид се нарекуваат варовна вода и се бази со средна јачина, кои реагираат со киселини и можат да нападнат некои метали како алуминиумот (амфотеричен хидроксид кој се раствора при висока pH вредност), додека ги штити другите метали, како што се железото и челикот, од корозија со пасивација на нивната површина. Варовата вода станува млечна во присуство на јаглерод диоксид поради формирање на нерастворлив калциум карбонат, процес наречен карбонација:
База „Примавера“
Научни активности
Некои од научно-истражувачките програми кои се спроведуваат локално вклучуваат лимнологија, орнитологија, проучување на видовите мов и лишаи и нивното еколошко влијание.
Калциум хидроксид
Својства
Кога ќе се загрее на 512 °C, парцијалниот притисок на водата во рамнотежа со калциум хидроксид достигнува 101kPa (нормален атмосферски притисок), кој го разложува калциум хидроксидот во калциум оксид и вода:
База „Примавера“
Клима
Поради благата микроклима во заливот, максималните и минималните температури се движат помеѓу релативно умерените 13 C и -20 C. Слично на тоа, регистрираните брзини на ветерот во просек изнесуваат 45 километри на час, кој дува претежно од северозапад.
Калциум хидроксид
Својства
Калциум хидроксид реагира со водород хлорид за прво да добие калциум хидроксихлорид, а потоа калциум хлорид.
Структура, подготовка, појава
Калциум хидроксид усвојува полимерна структура, како и сите метални хидроксиди. Структурата е идентична со онаа на Mg(OH) 2 (структура на бруцит); т.е. мотивот на кадмиум јодид. Помеѓу слоевите постојат силни водородни врски.
Калциум хидроксид се произведува комерцијално со третирање (гасење) вар со вода:
Во лабораторија може да се подготви со мешање на водени раствори на калциум хлорид и натриум хидроксид. Минералната форма, портландит, е релативно ретка, но може да се најде во некои вулкански, плутонски и метаморфни карпи. Исто така, познато е дека се појавува во депонии за горење јаглен.
Позитивно наелектризираниот јонизиран вид CaOH + е откриен во атмосферата на ѕвездите од типот S.
Ретроградна растворливост
Според Хопкинс и Вулф (1965), намалувањето на растворливоста на калциум хидроксид со температурата е познато уште од делата на Марселин Бертелот (1875) и Џулиус Томсен (1883) (види принцип на Томсен-Бертелот), кога присуството на јони во водени раствори сè уште било доведено во прашање. Оттогаш, тој е детално проучен од многу автори, Милер и Вит (1929) или Џонстон и Гроув (1931) и многупати е рафиниран (на пр. Гринберг и Коупленд (1960); Хопкинс и Вулф (1965), и Сејфрид ;
Коломан
Коломан I Унгарски роден (околу 1070 - 3 февруари 1116) бил унгарски крал од (1095-1116) и далматински и хрватски крал од (1102-1116) од династијата Арпадовци.
Калциум хидроксид
Ретроградна растворливост
Причината за ова прилично невообичаено однесување е тоа што растворањето на калциум хидроксид во вода е егзотермичен процес. Така, според принципот на Ле Шателје, намалувањето на температурата го фаворизира елиминирањето на топлината ослободена преку процесот на растворање и ја зголемува константата на рамнотежа на растворање на Ca(OH) 2, и така ја зголемува неговата растворливост при ниска температура. Оваа контраинтуитивна температурна зависност на растворливоста се нарекува „ретроградна“ или „инверзна“ растворливост. Променливо хидрираните фази на калциум сулфат ( гипс, басанит и анхидрит) исто така покажуваат ретроградна растворливост од истата причина бидејќи нивните реакции на растворање се егзотермни.
Коломан
Детство и младост
Коломан бил постар син на Геза I, идниот унгарски крал и Софија, првата жена на Геза. Роден е, како и неговиот брат Алмош, околу 1070 година. Коломановиот татко дошол на престолот во 1074 година откако му нанел пораз на бившиот крал Стефан III во Битката кај Моѓород. На престолот се задржал три години, и умрел на 25 април 1077 година. Го наследил братот Ладислав I бидејќи синовите му биле малолетни. Ладислав го поставил Коломан за свештеничка кариера што било чудно, бидејќи Коломан бил постар син. Така Коломан научил да чита и пишува, стекнал солидно знаење за канонското право. Откако го завршил студирањето, станал еписхист Јегра или Варадин.
Калциум хидроксид
Употреба
Калциум хидроксид најчесто се користи за подготовка на варов малтер.
Коломан
Доаѓање на власт
Според Унгарската хроника, Коломан и Алмош го прателе Ладислав на неговиот воен поход против Чешка во почетокот на 1095 година. Ладислав на походот се разболел, и го именувал Алмош за свој наследник. Коломан не ја почитувал одлуката на стрико му, туку побегнал во Кралството Полска од акде што се вратил после смтра на Ладислав во јули 1095 година. Според Унгариската хроника, Коломан бил повикан од Ладислав да се врати во Унгарија. Исто од тој извор се дознава дека Алмош без противење се согласил Коломан да ја преземе круната, што би значело дека смената на престолот била изведена без крвопролевање. Коломан на почеткот на 1096 година бил крунисан за крал на Унгарија.Папата Урбан II му ги одзел црковните овластувања.
Калциум хидроксид
Употреба
Една значајна примена на калциум хидроксид е како флокулант, во третман на вода и канализација. Формира меки наелектризирано цврсто тело кое помага во отстранувањето на помалите честички од водата, што резултира со почист производ. Оваа апликација е овозможена од ниската цена и ниската токсичност на калциум хидроксид. Се користи и во третман на слатка вода за подигање на pH вредноста на водата, така што цевките нема да кородираат таму каде што основната вода е кисела, бидејќи се саморегулира и не ја зголемува премногу pH вредноста.
Коломан
Народна крстоносна војна
Коломан бил крунисан од архиепископот Серафим во Столен Белград. Алмош го признал владеењето на Коломан, а за возврат добил војводства кои биле раководени од страна на неговиот татко и дедо пред да дојде на престолот - една третина од Кралството Унгарија. Веднаш по доаѓањето на власт, Коломан морал да се соочи со проблемот што го предизвикале христијаните од Првата крстоносна војна. По Соборот во Клермон (1095) група крстоносци одлучила веднаш да тргне вокрстоносна војна, и да не го послушаат советот на папата Урбан да се чека жетвата. Тоа била т.н. Народна крстоносна војна. Крстоносците морале да ја преминат територијата на унгарското кралство. Првата армија ја водел Валтер без Земја, ја преминале границата на 8 мај и поминале низ Унгарија без какви било проблеми. Следната војска ја водел Петар Пустиник, а земјата ја поминале тивко, сè додека стигнале до Земун. Таму влегле во судир со месното население што заврши со масакр на околу 4.000 Унгарци. Коломан тргнал со своите војници на христијаните, но крстоносците се повлеколе на време. Третата група крстоносници доаѓала од Нитра. Веднаш по преминот во Унгарија, почнале да пљачкаат во регионот меѓу Мосон и Столен Белград. Коломан ги нападнал и ги масакрирал. Вознемирен поради проблемите што ги направиле крстоносците, Коломан им забранил на други крстоносци да поминуваат низ Унгарија. Следната војска била предводена од Емих од Лајнинген, кој во својата земја (Светото Римско Царство) направил масакр на Евреите кои ги сметал за пагани. Знаејќи за овој масакр, Коломан не му дозволил да ја премине границата со Унгарија.
Калциум хидроксид
Употреба
Исто така се користи во подготовката на амонијак гас (NH3 ), користејќи ја следната реакција:
Коломан
Последната година на владеење
Годината 1107 Алмош повторно крева бунт против брат му и заминува во Полска каде што нашол поддршка во кралот Болеслав III. Алмош организирал поход на Унгарија кој завршил со неуспех. Брат му повторно му простил, и склопил договор со Болеслав против германскиот цар Хенри V. Коломан починал на 3 февруари 1116 година. Бил погребан во катедралата во Секешфехервар. Него го наследил неговиот син Стефан II.
Калциум хидроксид
Употреба
Друга голема примена е во индустријата за хартија, каде што е посредник во реакцијата при производството на натриум хидроксид. Оваа конверзија е дел од чекорот на каустицирање во процесот на Крофт за правење пулпа. Во операцијата за каустизирање, изгорената вар се додава во зелениот пијалак, кој е раствор првенствено од натриум карбонат и натриум сулфат произведени со растворање на топење, што е стопената форма на овие хемикалии од печката за обновување.
Во овошните култури, калциум хидроксид се користи како фунгицид. Примената на „варова вода“ го спречува развојот на ракови предизвикани од габичниот патоген Neonectria galligena. Дрвјата се прскаат кога се во мирување во зима за да се спречат токсични изгореници од високо реактивниот калциум хидроксид. Оваа употреба е одобрена во Европската Унија и Обединетото Кралство според прописите за основни супстанции.
Калциум хидроксид се користи во стоматологијата, првенствено во специјалитетот ендодонција.
Прехранбената индустрија
Поради ниската токсичност и благоста на неговите основни својства, гасената вар широко се користи во прехранбената индустрија:
Употреба на домородните Американци
На нахуатл, јазикот на Ацтеките, зборот за калциум хидроксид е nextli. Во процесот наречен никстамализација, пченката се готви со слатли за да стане, исто така познат како хоминија. Никстамализацијата значително ја зголемува биорасположивоста на ниацин (витамин Б3), а исто така се смета за повкусна и полесна за варење. Никстамал често се меле во брашно, познато како маса, кое се користи за правење тортиљи и тамали.
При џвакање на листовите на кока, калциум хидроксид обично се џвака заедно за да се задржат алкалоидните стимуланси хемиски достапни за апсорпција од телото. Слично на тоа, домородните Американци традиционално џвакале листови од тутун со калциум хидроксид добиен од изгорени школки од мекотели за да ги подобрат ефектите. Исто така, го користеле некои домородни американски племиња како состојка во yopo, психоделичен бурмут подготвен од грав од некои видови Anadenanthera.
Азиски употреби
Калциум хидроксид обично се додава во пакет од арека и бетел лист наречен „паан“ за да ги задржи алкалоидните стимуланси хемиски достапни за да влезат во крвотокот преку сублингвална апсорпција.
Се користи за правење насвар (исто така познат како нас или нисвар), еден вид тутун за потопување направен од свежи листови тутун, калциум хидроксид и пепел од дрво. Најмногу се консумира во Патанската дијаспора, Авганистан, Пакистан, Индија и Бангладеш. Селаните исто така користат калциум хидроксид за да ги бојадисаат своите куќи од кал во Авганистан, Пакистан и Индија.
Утупуанско-ваникорски јазици
Утупуанско-ваникорските јазици сочинуваат подгрупа на темотуанските јазици, дел од групата на океански јазици од јазичното семејство на австронезиски јазици.
Класификација
Оваа група е составена од :
Абај (округ во Караганди)
Абај е округ во Казахстан во покраината Караганди.
1671 во архитектурата
1671 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Тикописки јазик
Тикопискиот јазик, познат и како тикопијаски или тикопијански, е полинезиски јазик. Јазикот се зборува на островот Тикопија во Соломоните. Тикопискиот јазик е сроден со анутскиот јазик. На Ваникоро има мала група луѓе кои го зборуваат јазикот, кои се доселиле на островот. Според податоците од 1999 година јазикот го зборуваат околу 3320 жители.
NGC 6304
NGC 6304 — збиено ѕвездено јато во соѕвездието Змијоносец, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6304 се споменува и како GCL 56, ESO 454-SC2.
Откривање
Објектот е откриен на 30 април 1786 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6304 е од видот VI. Видливиот сјај со голо око изнесува 8,3 m. NGC 6304 има само една позната привидна димензија, која изнесува 8'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 14 м 32,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -29° 27' 42"".
Други поделби
Проучување на NGC 6304 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 376; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 6824. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 88.
Среден Атлантик
Среден-Атлантик (Mid-Atlantic States) е регион во САД. Се наоѓа во североисточниот дел на земјата.
Се состои од следните држави:
Волф Бирман
Карл Волф Бирман (роден на ) - германски пејач и текстописец и поранешен источногермански дисидент. Тој е можеби најпознат по песната " Ermutigung " од 1968 година и неговото иселување од Источна Германија во 1976 година.
Црква „Св. Атанасиј“ - Удово
Свети Атанасиј — главна селска црква во валандовското село Удово. Црквата е сместена на влезот од селото, непосредно на левата страна од патот кој води од селото Јосифово.
Историја
Камен-темелникот за изградба на црквата бил поставен и осветен на 19 април 1993 година, втор ден од христијанскиот празник Велигден, од страна на тогашниот поглавар на Македонската православна црква г.г. Гаврил. Храмот бил осветен во 2002 година од поглаварот на Повардарската епархија г. Тимотеј.
Архитектура
Градбата на црквата е трикорабна и претставува крстокуполен храм, при што куполата има осумстран тамбур. Источниот ѕид на црквата завршува со полукружна апсида. Влезот на црквата има натстрешница, а над влезата врата има ниша со фреска на која е насликан Атанасиј Александриски.
Внатрешноста на црквата е делумно фрескоживописана од страна на Златко Ристевски од Велес. Иконостасот е пренесен од црквата „Св. Димитриј” од селото Градец, а истиот е изработен од страна на зографот Исаија Џиков од Дебарско.
Во дворот на црквата има спомен-чешма и помошен објект.
Хелсиншка катедрала
Хелсиншка катедрала (фински: Helsingin tuomiokirkko или Suurkirkko Helsingfors Domkyrka) — соборна црква која се наоѓа во Хелсинки, Финска и е во склопот на Лутеранската црква. Изградена во времето на рускиот цар Николај I, во периодот од 1830 до 1852 година со неокласичен стил. По добивање на независност во 1917 година на Финска, црквата била наречена Свети Никола.
Пржали (Варвара)
Пржали — археолошко наоѓалиште во историското скопско село Варвара, денес во атарот на Ракотинци, Општина Сопиште. Претставува некропола од железното и римското време.
Се наоѓа на околу 500 м источно од селото и околу 3 км западно од селото Батинци, од десната страна на патот што води од Драчево кон Марков Манастир (Р1106), кај утоката на рекичката-поројница Локва Попова во Маркова Река. Во 1995 г. Музејот на Град Скопје извршил заштитни археолошки ископувања на наоѓалиштето, при што се откриени гробови.
1669 во архитектурата
1669 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Општина Илирска Бистрица
Општина Илирска Бистрица (словенечки: Občina Ilirska Bistrica) — општина во западна Словенија. Седиште на општината е градот Илирска Бистрица. Областа е дел од историскиот регион Нотрањска. Денес е дел од Приморско-нотрањскиот статистички регион.
Населени места
Покрај општинското седиште Илирска Бистрица, општината ги опфаќа и следните населени места:
NGC 1882
NGC 1882 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Златна Рипка, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1882 се споменува и како ESO 85-SC57, in LMC.
Откривање
Објектот е откриен на 3 јануари 1837 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1882 е од видот OCL. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,4 m. NGC 1882 има само една позната привидна димензија, која изнесува 1,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 5 ч 15 м 33,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 66° 7' 47".
Други поделби
Проучување на NGC 1882 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 444; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 8890.
Ефтимиј Велики
Ефтимиј Велики е христијански светец.
Ефтимиј е роден во ерменскиот град Мелитина, во близина на реката Еуфрат во 377 година, од благородни и познати родители. Неговата мајка имала некоe небесно видување за раѓањето на Ефтимиј. Уште од младоста се подвизувал, најнапред во околината на својот град, а потоа, откако го посетил Ерусалим, во дваесетидеветата година од животот, во пустината помеѓу Ерусалим и Ерихон, наречена Фаре. Сите денови и ноќи ги поминувал со молитва. Околу него се собрале многу ученици, од кои некои се славни светители, како: Киријак Отшелник, Сава Освештени, Теоктист и други.
Во првата недела од чесниот пост тој се оддалечувал во пустината и таму останувал во молчание и богомислие сè до пред Воскресението. За време на неговиот живот, во близина на неговата пештера, направил голема лавра. Последната заповед му била во манастирот да се одржува гостољубието и портата на манастирот никогаш да не биде затворена. се упокоил во 97. година од животот. На погребот му бил и ерусалимскиот патријарх Анастасиј. Цел ден патријархот чекал додека огромната маса од народот го целивала светителот и дури вечерта успеале да го завршат опелото.
Православната црква неговиот ден го чествува на 20 јануари според јулијанскиот календар.
Ифта
Ифта (Ifta) — општина во округот Вартбург, во Тирингија, Германија.
Лаурентиу Бранеску
Лаурентиу Бранеску — романски професионален фудбалер кој моментално настапува за ФК Јувентус во италијанската Серија А. Игра на позицијата голман.
Младинската кариера ја започнал во локалниот фудбалски тим на Рамнику Валча, за на 20 јануари 2011 година, на 17-годишна возраст да премине во екипата на Јувентус за сума од 400 илјади евра. Моментално е трет избор на голманското место, позади Џанлујџи Буфон и Марко Сторари. За клубот нема настап на натпревар од официјален карактер, туку само неколкупати се нашол на клупата за резерви.
Што се однесува до репрезентативните настапи, Бранеску ги поминал сите младински категории во романската фудбалска репрезентација, но сѐ уште нема забележано настап за сениорската екипа.
Кени Елисонд
Кени Елисонд (Kenny Elissonde; р. ) — француски професионален друмски велосипедист, кој вози за UCI World Tour екипата.
Кариера
Во септември 2016 година било објавено дека Елисонд ќе се приклучи на, од , за сезоната 2017 на двегодишен договор. Тој е првиот француски возач во Скај, откако спортскиот директор Никола Портал бил дел од воведниот состав на екипата во 2010 година.
Распоред на резултатите на големите трки
СО = се откажал; — = не учествувал
Карл Ајнштајн
Карл Ајнштајн (26 април 1885 – 5 јули 1940) — влијателен германски еврејски писател, историчар на уметност, анархист и критичар.
Заробен во стапица во Јужна Франција по поразот на нацистичка Германија на Француската Трета Република, Ајнштајн си го одзел својот живот со скокање од мост. на 5 јули 1940 година.
Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Марена
Успение на Пресвета Богородица — главна селска црква во кавадаречкото село Марена.
Црквата се наоѓа до главниот пат што води за Кавадарци, а околу нејзе се наоѓаат селските гробишта.
Историја
Црквата е изградена во втората половина на XIX век.
Архитектура
Внатрешноста на црквата е осветлена со по три прозорци на јужната и северната страна.
Фрескоживопис
На западниот дел во црквата е галерија на која има една лента со фреско натпис и годината 1879, најверојатно како година кога црквата била зографисана. Внатрешноста на црквата е исполнета со фрески по ѕидовите. Иконостасот во црквата е исполнет со икони: престолни, празнични и на светите апостоли. Три од престолните икони (Св. Никола, Св. Ѓорги, Богородица со Христос и Св. Јован Претеча)се изработени од зографот Петре од село Тресонче 1870 година.
На северниот и јужниот ѕид во првата зона се насликани светци во цел раст: „Св. Кирил и Методиј“, „Св. Петка“, „Св. Мина“, „Св. Теодор Тирион“, „Св. Атанасиј“ и други. Композицијата „Страшниот суд" е насликана на јужниот ѕид во втората зона над светците во цел раст. Големите празници со композициите „Воскресение Христово“, „Влегување во Ерусалим“ (Цветници) и други се наоѓаат на северниот ѕид во втората зона. Во главниот кораб и тоа во горните делови насликани се симболите на четирите евангелисти. Тука се и претставниците на Богородица, Исус Христос и Бог Саваот.
Композицијата Благовештение е над олтарната конха а во нишата од проскомидијата е композицијата Христос воскресна од гроб. На западниот дел од црквата - галеријата е презентирана композицијата Успение Богородично а лево и десно се пророците: Данаил, Илија, Соломон, Давид, Исаија, Елисиј и Еремија.
Бела Хамваш
Бела Хамваш (Hamvas Béla, Прешов (денес во Словачка ), 23 март 1897 - Будимпешта, 7 ноември 1968) — унгарски писател и есеист. Делата на Хамваш биле објавувани по неговата смрт и сите ракописи сè уште не се достапни.
Животопис
Тој израснал во Братислава како дете на протестантски свештеник. Неговиот татко се занимавал со пишување и предавање на унгарската и германската литература. Во 1915 година Бела се запишал во кадетска школа, а наскоро потоа како војник учествувал во Првата светска војна на украинскиот и италијанскиот фронт, каде двапати бил ранет, доживеал нервен слом и одбил да прими одликувања.
По војната, во 1948 година. заедно со неговата сопруга Каталин Кемен ја објавува книгата Револуција во уметноста, апстракцијата и надреализмот во Унгарија, а наскоро поради ставовите кои не се вклопувале во моделот на Лукач за комунистичкиот културен ентузијазам, го губи местото библиотекар, влегол на црната листа, со што бил спречен да објавува книги и да најде пристојна работа.
Тур де Свис 2015
Победникот во генералниот пласман бил Словенецот Симон Шпилак од екипата, кој ја освоил трката со разлика од само пет секунди од Британецот Герајнт Томас. Победникот бил одреден на последниот поединечен хронометар. Том Димулен од екипата го заокружил подиумот. Димулен ги освоил двата хронометри.
Планинскиот пласман му припаднал на Австриецот Штефан Денифл, кој бил вклучен во многу бегства. Спринтерскиот пласман бил освоен од Словакот Петер Саган, кој исто така освоил две етапи. Тим Скај завршиле на чело на екипниот пласман со разлика од 11 минути и 49 секунди.
Други возачи кои освоиле етапа биле Хрватот Кристијан Ѓурасек од, Австралиецот Мајкл Метјус , Норвежанецот Александер Кристоф (Тим Катјуша) и Казахстанецот Алексеј Луценко од. Французинот Тибо Пино ја освоил кралската етапа и ја поседувал водечката маичка четири етапи, но ја загубил на последниот хронометар.
Екипи
Бидејќи Тур де Свис е настан од Светската турнеја, сите седумнаесет UCI World Tour екипи биле автоматски поканети и се обврзани да учествуваат. На две други екипи им биле доделени специјални покани за трката и со тоа била создадена главната група од 19 екипа. Бројот на возачи по екипа бил осум, па така почетната група броела 152 велосипедисти.
Екипи во Светската турнеја биле:
Екипи кои добиле специјални покани биле:
Фаворити пред трката
Руј Кошта ги освоил последните три изданија на трката, меѓутоа, не учествувал на трката во 2015 година, бидејќи возел на Критериум ди Дофине. Повеќето возачи за генералниот пласман на Тур де Франс се одлучиле за втората трката зашто била попланинска. Имало двајца поранешни победници на Тур де Свис на почетокот, колегите од : Швајцарецот Фабијан Канчелара и Луксембуржанецот Френк Шлек.
Петер Саган (Тинкоф-Саксо) бил кандидат за етапни победи. Неговиот спортски директор изјавил дека ќе биде предводник на екипата и дека негова цел е воведниот пролог. Марк Кевендиш од Етикс-Квик Степ, кој ја докажал својата форма со дванаесет етапни победи досега во сезоната, бил фаворит за спринтерските етапи. Други возачи за етапи биле Александер Кристоф (Тим Катјуша) и Џон Дегенколб.
Рута
Важна трка со свои специфики, Тур де Свис 2015 била искористена од некои возачи за претстојниот Тур де Франс да ги усовршат своите физички кондиции, бидејќи познатата француска трка започнувала на 4 јули. Рутата за трката била објавена на 9 март 2015.
Трката не следела некој особен шаблон во поглед на географската разместеност низ државата, но ги посетила Лихтенштајн и Австрија на петтата етапа. Била најдолга во трката и може да се смета за кралска етапа на трката. Завршила близу Зелден во Австрија и вклучувала планинска завршница. Потоа, трката се вратила во швајцарска територија за остатокот на трката. Етапите кои биле најважни за генералниот пласман биле гореспоменатата петта етапа и поединечниот хронометар на последната етапа. Трката имала вкупно искачување од 15.606 метри.
На 4 јуни 2015 година било објавено дека градот Брунен бил откажан за старт на третата етапа поради оштетување на патот поради лизгање на карпи и дека градот Квинто ќе биде негова замена. Ова ја скратило етапата за 57,2 километри.
Етапа 1
13 јуни 2015 — Риш-Роткројц до Риш-Роткројц, 5,1 км
Етапа 2
14 јуни 2015 — Риш-Роткројц до Риш-Роткројц, 161,1 км
Етапа 3
15 јуни 2015 — Квинто до Оливоне, 117,3 км
Етапа 4
16 јуни 2015 — Флимс до Шварценбах, 193,2 км
Етапа 5
17 јуни 2015 — Унтерерцен до Зелден (Австрија), 237,3 км
Етапа 6
18 јуни 2015 — Вил до Бил/Бјен, 193,1 км
Етапа 7
19 јуни 2015 — Бил/Бјен до Дидинген, 160 км
Етапа 8
20 јуни 2015 — Берн до Берн, 152,5 км
Етапа 9
21 јуни 2015 — Берн до Берн, 38,4 км
Поредок
Постоел и планински пласман, кој бил наградуван со светлосина маичка. За планинскиот пласман, бодови се добивале на врвот на некое искачување, доколку стигнеш пред другите велосипедисти. Секое искачување било категоризирано како екстра, прва, втора, трета или четврта категорија, а повеќе бодови носеле повисоките категории.
Третата маичка го претставувало бодовниот пласман наградуван со црвено-бела маичка. За бодовниот пласман, велосипедистите добивале бодови доколку се пласираат на првите места на етапите. Етапните победи носеле 10 бода, 8 бода за второто место, 6 за третото, 4 за четвртото и 2 за петтото. Бодови за овој пласман можеле да се добијат и на секој од средните спринтови; овие бодови биле доделувани на секој од тројцата најбрзи возачи низ целта и тоа 6 бода за првиот, 3 за вториот и 1 за третиот.
Постоел и екипен пласман, каде се пресметувале времињата на најдобрите тројца велосипедисти од секоја екипа на секоја етапа; водечката екипа на крајот на екипата била онаа со најмало вкупно време.
Била воведена и награда за борбеност за возачот кој возел најборбено според судиите, која се доделувала на крајот на секоја етапа. Обично бил возач вклучен во бегството или велосипедист кој напаѓал често.
1667 во архитектурата
1667 година во архитектурата содржи некои значајни настани.
Совјак (Свети Јуриј на Шчавница)
Совјак (словенечки: Sovjak) — населба во Општина Свети Јуриј на Шчавница во источна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Помурскиот статистички регион.
Пирамида (остров)
Пирамида (англ. The Pyramid) е мал остров јужно од Питовиот Остров во групата Четемски Острови, Нов Зеланд.
Папа Инокентиј IX
Инокентиј IX (лат. Innocentius PP. IX; 20 јули 1519 - 30 декември 1591) — римски папа од 29 октомври до 30 декември 1591. Тој бил еден од најстарите кардинали во конклавата, кога бил избран за папа. По потекло бил од Болоња и најверојатно бил ориентиран којн шпанската политика. умрел 2 месеци по неговиот избор за папа.
Максим Исповедник
Максим Исповедник (581—662) е христијански светец.