cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Урбана антропологија
Историја на дисциплината
Покрај тоа, по Првата светска војна, се појавија многу земји во развој. Таквите „селски општества” привлекоа голем број антрополози до нивно проучување, кои суштински се разликуваа од „народните општества” кои главно беа предмет на изучување етнографите. Роберт Редфилд беше истакнат антрополог кои ги проучуваше и народните и селските општества. Додека ги изучувал селските општества на земјите во развој, како што е Индија, открил дека овие заедници се разликуваат од народните општества во тоа што тие не се затворени. На пример, селските општества биле економски поврзани со други заедници, надвор од нивната заедница. Со други зборови, тие биле дел од поголемо општество - градот.
Ова сознание им овозможи на повеќе антрополози да ги фокусираат своите истражувања на општествата (без разлика дали се западни или не) од гледна точка на градот ( сфатен како составен елемент). Овој премин беше од голема важност за развојот на урбаната антропологија како незнависна дисциплина. Јасно е дека ова не е прв случај во кој општествените науки изразиле интерес за проучување на градот. На пример, археологијата веќе стави силен акцент на истражување на потеклото на урбанизмот, а самата антропологија го усвои поимот на градот како референт во истражувањето на она што се нарекува пред-индустриско општество. Сепак, нивните напори беа значително неповрзани.
Значаен развој во антрополошкото изучување на градот беше истражувањето кое го водеше Училиштето за урбана екологија од Чикаго. Уште во 1920-тите години, училиштето го дефинираше градот, во смисла на урбана екологија, како „сочинет од соседни еколошки ниши придружени со човечки групи во...прстени околу јадрото.” Училиштето во Чикаго стана главен референт во урбаната антропологија, поставувајќи теоретски правци кои сè уште имаат влијание врз дисциплината.
Меѓу многуте самостојни научници кои придонесоа да се постават темелите на она што е денес урбана антропологија (т.е. проучување на градот сфатен како заедница) беше социологот Луис Вирт. Неговиот есеј „Урбанизам како начин на живеење” се покажа како суштински во разликувањето на урбанизмот како единствена форма на општеството што може да се изучува од три перспективи : „физичка структура, како систем за општествено организирање, и како збир на ставови и идеи”. Друг значаен професор од областа на урбаната антропологија, Лојд Ворнер, го застапуваше пристапот „Изучување на заедницата” и беше еден од првите антрополози кој недвосмислено преминал од истражување на примитивните култури (во неговиот случај Абориџините) до проучување на градови користејќи слични антрополошки методи. Пристапот на изучување на заедницата имаше големо влијание кое доведе до проучување на градот како заедница. Вилијам Вајт подоцна ги прошири методите на Ворнер за мали урбани центри во неговата студија за поголеми населби.
Методи, техники и етика
Антрополозите имаат една суштинска разлика од сродните гранки на науката. Научниците претпочитаат истражувачки дизајн, каде што се користат дефинирани зависни и независни променливи вредности. Антрополозите претпочитаат етнографски метод, кој е поширок и не ги упростува премногу случаите. Со урбаната антропологија, темата е толку широка колку што е, треба да има степен и канал на контрола. Од оваа причина, урбаните антрополози сметаат дека е полесно да вклучат истражувачки дизајн во своите методи и најчесто го дефинираат градот или како независна променлива или како зависна променлива. Значи, истражувањето ќе се спроведува или градот како фактор на некоја мерка, како што е имиграцијата, или градот како нешто што одговара на некоја мерка.
Честа техника која ја користат антрополозите е „разоткривање на мит”. Во овој процес, антрополозите претставуваат одредено прашање и спроведуваат истражување за ја потврдат или одрекува неговата оправданост. Истражувачкиот дизајн е всушност важен дел од овој процес, бидејќи им дозволува на антрополозите да изнесат одредено прашање и да го одговорат. Можноста да се усовршат во толку широка област а воедно да останат холистични е главната причина зошто оваа техника е толку позната меѓу антрополозите. Друга техника е врз основа на тоа како антрополозите ги спроведуваат своите истражувања; тие користат или истражување на еден случај или контролирани споредби. Со користење на еден случај, тие претставуваат и анализираат едно урбано општество. Пософистициран метод е користењето на контролирани споредби, каде што се споредуваат различни општества со контролирани променливи вредности, така што поврзаноста е повалидна и не е само споредба. За да се спроведат и двата вида на истражување, антропологот мора да дефинира основна единица, односно етнографско целно население. Целното население може да биде централно за истражувачкото прашање, но не е задолжително; на пример, кога се истражуваат имиграциите, се истражуваат луѓето, но не соседите. Вообичаени начини да се дефинира целното население кое е централно за истражувачкиот дизајн се преку просторни граници, заеднички култури или заедничка работа.
Главни области на истражување
Има два главни начина да се пристапи кон истражувањето на урбаната антропологија: со испитување на типовите на градови или испитување на социјалните прашања во рамките на градовите. Овие два метода се вкрстуваат и се зависни еден од друг. Со дефинирање на различни видови на градови, би се искористиле социјалните вактори како и економските и политичките фактори за да се категоризираат градовите. Со директно разгледување на различните социјални прашања, би се увидело и како тие влијаат врз динамиката на градот.
Постојат четири главни пристапи кон антрополошкото истражување на градовите. Првиот е моделот на урбана екологија во кој заедницата и семејството се централни. Вториот е заснован на моќ и знаење, особено на тоа како се планира градот. Третиот пристап е локално и надлокално истражување и врската помеѓу овие единици во градот. Последниот пристап се фокусира на градовите каде што политичката економија е централна во инфраструктурата на градот. Лоу користи познати истражувања од урбани антрополози за да состави список на различни видови на градови кои не спаѓаат само во една категорија, и кои фактори ги индивидуализираат. Во овој вид на градови спаѓаат оние кои се фокусирани на религиозни, економски и социјални процеси. Пример за религиозен град е она што Лоу го нарекува „светиот град” во кој религијата е централна во секојдневните процеси на градот. Пример за економски ориентиран град е „Деиндустријализираниот град”. Во Америка, овој вид на град често се среќава во области каде откопувањето на јаглен е главна индустрија во градот, и кога рудниците за јаглен се затворија, градот остана празен и се соочуваше со невработеност и иселени работници. Глобализацијата се истражува како сила која сериозно влијае врз овие области, и антрополошките истражувања го зголемија знаењето за нејзините последици.
Други видови на градови во кои урбаниот отпор е клучната слика се: полов град, кој доминира во урбанизирани области како што е Африка каде жените се нововработени на работни места со ниски примања; постмодерен град, кој е ориентиран кон капитализмот; и град-тврдина, каде различни населенија во рамките на градот се одделени, најчесто врз основа на социо-економскиот фактор. Главните причини за сегашните истражувања фокусирани на видови на градови се за да се разберат моделите по кои градовите се развиваат, теоретски да се истражат градовите во кои би се развиле врз основа на сегашните трендови, и да се зголемат резултатите од антрополошките истражувања. Важна забелешка е дека антрополошките истражувања имаат сериозни резултати за разбирањето на урбаното општество: со брзата стапка на глобализација, многу селски општества се обидуваат брзо да ги модернизираат своите градови и население, но на сметка на интересите на луѓето во градовите. Истражувањата можат да ги илустрираат овие негативни ефекти и да предвидат дека општо земено градовите во иднина ќе доживеат неуспех.
Друг метод за изучување на урбаната антропологија е преку истражување на различни фактори како што се социјалните, економски и политички процеси во рамките на градот. Фокусирањето на овие фактори вклучува истражување на рурално-урбана миграција, сродство во градот, проблеми кои произлегуваат од урбанизмот и социјално раслојување. Овие истражувања се во голема мера споредбени помеѓу тоа како овие односи функционираат во урбана средина наспроти тоа како тие функционираат во рурална средина. При истражување на сродството, антрополозите се фокусираат на важноста на поширокото семејство на урбаните староседелци наспроти мигрантите. Истражувањата главно покажаа дека, колку повеќе се станува „староседелец” во урбаниот град, толку помалку важност му се дава на одржувањето на семејните врски. Друг важен и често истражуван аспект на урбаното општество е сиромаштијата, за која се верува дека е проблем кој произлегува од урбанизмот.
Патка превез
Патка превез (Netta rufina) е голема нуркачка патка. Нејзините живеалишта се мочуриштата и езерата во jужниот дел на Европа и Средна Азија, а зимата ја преседуваат во Индискиот Потконтинент и Африка. Тие се донекаде и преселници, а северните птици презимуваат само во јужна Африка.
Патката превез ја има и во Македонија.
Опис
Возрасниот мажјак е претпознатлив по неговата заоблена, портокалова глава, црвен клун и црни гради, крилјата им се бели, грбот кафеав, а опашката црна.
Женките се воглавно бледо кафеави со црна позадина и белузлаво лице. Овој вид птици се прекрасни, формираат големи јата во зима, но често се мешаат со другите нуркачки патки како што се црвеноглавиот кожувар.
Исхрана
Овие патки главно се хранат преку нуркањето, а највеќе јадат водни растенија.
Размножување
Патката превез гради гнездо покрај езера со бујна вегетација и несат околу 8-12 бледо зелени јајца. Тие се најбројни околу области на Англија, вклучувајќи го и Глостер, Оксфордшир и Нортемптоншир. Патката превез е еден од видовите на кои се однесува Договорот за заштита на африканско-евроазиските миграторни водни птици (AEWA).
Ганг
Реката Ганг (хиндиски: Ганга), од северните земји на Индија и од Бангладеш тече со должина од 2,700 км. Во јужниот правец таа се влева Бенгалскиот Залив, каде, заедно со реката Брамапутра, создава делта со површина од 45.000 км2.
Географија
Ганг се создава со здружувањето на реките Бхагиратхи и Алкаманда што се наоѓаат на високите Хималаи. Од северот на Индија од Кампур и Алахабад се симнува надолу, и тука се заедничува со реката жумна, и продолжува по источниот правец. Ги поминува Гогра и Гандок и се заедничува со Сон.Каде што се наоѓа во восорамнината Декан. Најважната индустриска зона на долината Ганг е Калкута и Ховрах. Во ова зона е изградена Јут индустријата. Исто така машините, хемијата опфаќаат важен простор. Долината Ганг што се наоѓа помеѓу Хималаите и восорамнината Декан со тесниот сообраќај е срцето на Индија. Хиндусите исто така со палењето на мртвите, нивниот пепел го истураат во реката Ганг.
Религиозна важност
Реката Ганг според Индусите верувале дека е свето. Индусите веруваат дека реката Ганг е дадена од божицата Ганга. Поради ова жителите се собираат околу реката. Според верувањата има одредени денови кога луѓето треба да се бањат во реката за да им се опростат гревовите. Според хинду верувањата водата на реката е свето, и за луѓето е спасителен пат. Без да испијат капка од водата ако умрат се верува дека е надворешен живот. Исто така според верувањата ако му дадеш на мртвиот да испие од водата мислат дека гарантирано е дека ќе иде во рајот. Во домовите на Индусите за секој случај се наоѓа вода од реката Ганг во затворени садови. Затоа околу реката продаваат вода од реката. За верските денови се одржуваат фестивали на брегот од реката ганг, оваа држава што е втора по население учествуваат милиону луѓе на фестивалот.
Градски парк (Скопје)
Градски парк — јавен парк во Скопје и најголемиот градски парк во земјата. Почнал да се формира некаде во XIX век. Културата на уредување на градини и одгледување цвеќе кај Македонците е стара колку и нивното постоење, но зелени површини од јавен карактер во Скопје се јавуват дури кон крајот на XIX и почетокот на XX век, од кога и датираат првите податоци за градскиот парк.
Историја
Паркот е изграден за време на скопскиот валија Хафиз Мехмед-паша (турски:Hafiz Mehmed Paşa), веднаш по изградбата на занаечиското училиште „Ислахане“, во негова непосредна близина. Почетната зелена површина зафаќала простор од околу 16.000 м2. Дел од оваа прва локација на Паркот постои и денес, тоа е делот околу ресторанот Кермес.
Денешна површина која го зазема Градскиот парк е 486,000 м2, и се простира помеѓу улицата Ленинова од исток, Булевар „Октомвриска револуција“ од запад, реката Вардар од север и Булевар „Илинден“ од југ.
Флора и фауна
Реонот на градскиот парк се одликува со посебно ретки и квалитетни насади.
Животинскиот свет е составен дел од фауната на Скопската Котлина, односно животните кои денес се среќаваат во паркот го населувале ова подрачје и пред неговото формирање.
Во Градскиот парк може да се сретнат преку 90 вида птици, од кои дел гнездат во него а дел го користат како попатна станица при нивната миграција. Меѓу другите, можат да се сретнат видови како зелен клукајдрвец, пупунец, ќук, па и некој ретки како што е малиот корморан.
Од цицачите, често и во присуство на луѓе, можат да се видат верверици и ежиња, а по тревниците куповите земја што ги исфрлаат кртовите при копање на нивните ходници. Во езерцата и каналите во Паркот живеат неколку видови жаби и тритони, а неретко може да се забележи и змијата белоушка која се храни со нив, Од рептилите значајно е присуството на скопскиот гекон кој излегува навечер околу светлината на околните објекти каде што лови мушички.
Во летните месеци паркот е дом на огромен број инсекти од кои како поинтересни може да се издвојат еленчето, неколку видови богомолки, скакулци и пеперутки.
Ропството во Отоманското Царство
Ропството во Отоманското Царство — правен и значаен дел од економијата и традиционалното општество на Отоманското Царство. Главните извори на робови биле војните и политички организираните поробувачки експедиции во Јужна Европа, Источна Европа, Балканот и Кавказ. Пријавено е дека продажната цена на робовите се намалила по големите воени операции. Во Цариград (денешен Истанбул), административен и политички центар на Отоманското Царство, околу една петтина од населението во 16 и 17 век се состоело од робови. Статистиката од овие векови сугерира дека дополнителниот увоз на робови во Истанбул од Црното Море изнесувал околу 2,5 милиони од 1453 до 1700 година
Дури и по неколку мерки за забрана на ропството во доцниот 19 век, практиката продолжила во голема мера со намалено темпо до почетокот на 20 век. Дури во 1908 година, во Отоманското Царство сè уште се продавале робинки. Сексуалното ропство било централен дел од османлискиот робовладетелски систем низ историјата на институцијата.
Припадник на отоманската класа на робови, наречен кул на турски, можел да постигне висок статус. Евнусите чувари на харемот и јаничарите се некои од попознатите позиции што можел да ги постигне еден роб, но робинките всушност честопати биле надгледувани од нив. Сепак, жените играле и ги имале најважните улоги во Харемот.
Голем процент од функционерите во османлиската влада биле купени робови, издигнати на слобода и составен дел на успехот на Отоманското Царство од 14 век до 19 век. Многу робовски службеници поседувале многу робови, иако самиот султан поседувал убедливо најмногу. Подигнувајќи и специјално обучувајќи ги робовите како службеници во училиштата во палатата, како што е Ендерун, каде што ги учеле да му служат на султанот и другите образовни предмети, Османлиите создале администратори со сложено познавање на владата и фанатична лојалност.
Ран период
Во средината на 14 век, Мурат I изградил војска од робови, наречена Капикулу. Новата сила се засновала на правото на султанот на една петтина од воениот плен, што тој го толкувал дека вклучува заробеници земени во битка. Заробениците биле обучени за лична служба на султанот. Системот девширме може да се смета за форма на ропство бидејќи султаните имале апсолутна моќ над нив. Меѓутоа, како „слуга“ или „ кул“ на султанот, тие имале висок статус во отоманското општество поради нивната обука и знаење. Тие можеле да станат највисоки офицери на државата и воената елита, а повеќето регрути биле привилегирани и платени. Иако им било наредено да ги прекинат сите врски со нивните семејства, неколкумина успеале да отстапат покровителство дома. На тој начин, христијанските родители би можеле да молат, па дури и да поткупат, службеници да им ги земат синовите. Босанските и албанските муслимани успешно барале нивно вклучување во системот.
Робовите се тргувале на посебни пазари наречени „Есир“ или „Јесир“ кои се наоѓале во повеќето градови, централно на Отоманското Царство. Се вели дека султанот Мехмед II го основал првиот османлиски пазар на робови во Цариград во 1460-тите, веројатно таму каде што се наоѓал поранешниот византиски пазар на робови. Според Никола де Николај, имало робови од сите возрасти и од двата пола, повеќето биле прикажани голи за да бидат темелно проверени - особено децата и младите жени - од можните купувачи.
Централна и источна Европа
Во девширмето, кое означува „данок на крв“ или „собирање на деца“, младите христијански момчиња од Балканот и Анадолија биле одземени од нивните домови и семејства, преминувале во ислам и биле вклучени во најпознатиот огранок на Капикулу, јаничарите, специјална војничка класа на османлиската војска која станала одлучувачка фракција во османлиските инвазии на Европа. Повеќето од воените команданти на османлиските сили, царските администратори и де факто владетелите на Отоманското Царство, како што е Мехмед-паша Соколовиќ, биле регрутирани на овој начин. До 1609 година, силите на султанот Капикулу се зголемиле на околу 100.000.
Хутериска хроника известува дека во 1605 година, за време на Долгата турска војна, околу 240 Хутери биле киднапирани од нивните домови во Горна Унгарија од страна на османлиската турска војска и нивните татарски сојузници и биле продадени во отоманско ропство. Многумина работеле во палатата или лично за султанот.
Врз основа на списокот на имоти кои припаѓаат на членовите на владејачката класа што се чувале во Едрене помеѓу 1545 и 1659 година, биле собрани следниве податоци: од 93 имоти, 41 имале робови. Вкупниот број на робови во имотите изнесувал 140; 54 женски и 86 машки. Од нив 134 носеле муслимански имиња, 5 не биле дефинирани, а 1 била христијанка. Некои од овие робови се чини дека биле вработени на фарми. Како заклучок, владејачката класа, поради широката употреба на робови и поради сопствениот висок куповен капацитет, несомнено била единствената голема група која го одржувала жив пазарот на робови во Отоманското Царство.
Селското ропство во голема мера било феномен ендемичен за регионот на Кавказ, кој бил пренесен во Анадолија и Румелија по миграцијата на Черкезите во 1864 година. Честопати се појавувале судири во имигрантската заедница, а отоманскиот естаблишмент интервенирал на страната на робовите во селективно време.
Кримското ханство одржувало масовна трговија со робови со Отоманското Царство и Блискиот Исток до почетокот на XVIII век. Во серијата напади на робови еуфемистички познати како „ берба на степата“, Кримските Татари ги поробувале источнословенските селани. Полско-литванскиот Комонвелт и Русија претрпеле серија татарски инвазии, чија цел била да се ограбуваат и фаќаат робови, словенските јазици дури развиле термин за отоманско ропство (jasyr, врз основа на турски и арапски зборови за фаќање - есир или асир). Граничната област на југоисток била во состојба на полутрајна војна до 18 век. Се проценува дека до 75% од населението на Крим се состоело од робови или ослободени робови. Османлискиот писател и патник Евлија Челебија од 17 век проценил дека на Крим имало околу 400.000 робови, но само 187.000 слободни муслимани. Полскиот историчар Бохдан Барановски претпоставува дека во 17 век Полско-литванскиот Комонвелт (денешна Полска, Украина и Белорусија) губел во просек по 20.000 годишно и дури еден милион во сите години заедно од 1500 до 1644 година
Цени и даноци
Студијата за пазарот на робови на Отомански Крит дава детали за цените на робовите. Фактори како возраста, бојата на кожата, невиноста итн. значително влијаеле на цените. Најскапите робови биле оние на возраст од 10 до 35 години, со највисоки цени за европските девици на возраст од 13 до 25 години и момчињата тинејџери. Поевтините робови биле оние со попреченост и потсахарските Африканци. Цените на Крит се движеле помеѓу 65 и 150 „ еседи гуруш“. Но, дури и најниските цени биле достапни само за лица со високи приходи. На пример, во 1717 година, 12-годишно момче со ментална попреченост било продадено за 27 гуруши, сума со која можела да се купи истата година 462 килограми јагнешко месо, 933 килограми леб или 1.385 литри млеко. Во 1671 година, една робинка била продадена на Крит за 350 гуруши, додека во исто време вредноста на голема двокатна куќа со градина во Ханија била 300 гуруши. Имало различни даноци за увоз и продажба на робови. Еден од нив бил данокот „пенџик “ или што буквално значи „една петтина“. Ова оданочување се засновало на стиховите од Куранот, според кои една петтина од воениот плен му припаѓа на Бога, на пророкот и неговото семејство, на сираците, на оние кои имаат потреба и на патниците. Османлиите веројатно почнале да собираат пенџик во времето на султанот Мурат I (1362–1389). Пенџик се собирал и во пари и во натура, а вториот вклучувал и робови. Во некои случаи на воени заробеници не се собирало данок. Со воените заробеници, робовите им биле давани на војниците и офицерите како мотив да учествуваат во војна.
Повторното фаќање на прибегнатите робови била работа за приватни лица наречена „јаваџис“. Кој ќе успеел да најде прибеган роб, ќе собирал такса за „добри вести“ од јаваците, а тие го земале овој надоместок плус други трошоци од сопственикот на робовите. Робовите исто така можеле да бидат изнајмени, наследени, заложни, разменети или подарени.
Напади на варварски робови
Со векови, големите пловила на Медитеранот се потпирале на европските галиски робови што ги снабдувале отоманските и варварските трговци со робови. Стотици илјади Европејци биле заробени од пирати варвари и продадени како робови во Северна Африка и Отоманското Царство помеѓу 16 и 19 век. Овие напади на робови биле спроведени главно од Арапи и Бербери, а не од Османлиски Турци. Меѓутоа, за време на екот на варварската трговија со робови во 16, 17, 18 век, варварските држави биле предмет на османлиска јурисдикција и, со исклучок на Мароко, биле управувани од отомански паши. Понатаму, многу робови заробени од варварските корсари биле продадени на исток во османлиските територии пред, за време и по периодот на отоманското владеење на Варварите.
Занџиски робови
Бидејќи имало ограничувања за ропството на муслиманите и на „Луѓето на книгата“ (Евреи и христијани) кои живееле под муслиманска власт, паганските области во Африка станале популарен извор на робови. Познати како Занџи (Банту ), овие робови потекнуваат главно од африканскиот регион на Големите езера, како и од Централна Африка. Занџите биле вработени во домаќинствата, на плантажите и во војската како робови-војници. Некои можеле да се искачат за да станат високи функционери, но генерално тие се сметале за инфериорни во однос на европските и кавкаските робови.
Еден начин за занџиските робови да служат на високи улоги вклучувал да станат еден од африканските евнуси на отоманската палата. Оваа позиција била користена како политичка алатка од султанот Мурад III како обид да се дестабилизира Големиот везир со воведување на друг извор на моќ во главниот град.
Откако бил купен од член на османлискиот двор, Али бил запознаен со првиот главен црн евнух, Мехмед-ага. Поради влијанието на Мехмед-ага, Мула Али можел да воспостави врски со истакнати колеџи и учители од тоа време, вклучувајќи го и Хоџа Садедин Ефенди (1536/37 – 1599), учителот на Мурад III. Преку мрежата што ја изградил со помош на неговото образование и црните евнуси, Мула Али рано обезбедил неколку позиции. Работел како учител во Истанбул, заменик судија и инспектор на кралските донации. Во 1620 година, Мула Али бил назначен за главен судија на главниот град, а во 1621 година станал кадијаскер, или главен судија, на европските провинции и првиот црнец кој седнал на царскиот совет. Во тоа време, тој се искачил до таква моќ што францускиот амбасадор го опишал како личност која навистина управувала со царството.
Робови во царскиот харем
Наложниците биле чувани од поробени евнуси, често од паганска Африка. На чело на евнусите бил кизлар ага („ага на девојките“). Додека некои толкувања на исламскиот закон забранувале омаловажување на маж, етиопските христијани немале такви омаловажувања; Така, тие поробувале членови на териториите на југ и ги продавале добиените евнуси на османлиската порта. Коптската православна црква интензивно учествувала во трговијата со робови на евнуси. Коптски свештеници им го сечеле пенисот и тестисите на момчињата на околу осум години преку кастрација.
Момчињата евнуси потоа биле продавани во Отоманското Царство. Поголемиот дел од отоманските евнуси претрпувле кастрација од рацете на Коптите во манастирот Абу Гербе на планината Гебел Етер. Момчињата-робови биле заробени од африканскиот регион на Големите езера и други области во Судан како Дарфур и Кордофан, а потоа продавани на клиенти во Египет.
Отоманско сексуално ропство
Черкезите, Сиријците и Нубијците биле трите основни раси на жени кои биле продавани како сексуални робинки (Џарије) во Отоманското Царство. Черкеските жени биле опишани со светла кожа и често биле робувани од Кримските Татари, а потоа биле продавани на Отоманското Царство за да живеат и да служат во Харемот. Тие биле најскапи, достигнувајќи и до 500 фунти, и биле најпопуларни кај Турците. Втори по популарност биле сириските девојчиња, кои главно доаѓале од крајбрежните региони во Анадолија. Нивната цена можела да достигне и до 30 фунти. Нубијцките биле најевтините и најмалку популарни, достигнувајќи цена од 20 фунти. Сексуалните улоги и симболиката во отоманското општество функционирале како нормално дејство на моќта. Палатата ги исклучувала поробените жени од останатото општество.
Во текот на 18 и 19 век, сексуалното ропство не само што било централно во отоманската практика, туку и критична компонента на империјалното управување и елитната социјална репродукција. Момчињата, исто така, можеле да станат сексуални робови, иако обично тие работеле на места како бањи (хамам) и кафулиња. Во текот на овој период, историчарите документирале мажи како се препуштаат на сексуално однесување со други мажи и истите биле фатени. Визуелните илустрации во овој период на изложување на содомит кој е стигматизиран од група луѓе со турски дувачки инструменти ја покажува неповрзаноста помеѓу сексуалноста и традицијата. Меѓутоа, оние што биле прифатени станаувале телаци (масери), ќучеци (танчери) или саќи (винари) сè додека биле млади. „Возљубените“ честопати биле сакани од поранешни сакани кои биле образовани и сметани за висока класа.
Некои робинки кои биле во сопственост на жени биле продавани како сексуални работнички на кратки временски периоди. Жените купувале и робови, но обично не за сексуални цели, и најверојатно барале робови кои биле лојални, здрави со добри домашни вештини. Меѓутоа, имало извештаи за Еврејки кои поседувале робови и се препуштале на забранети сексуални односи во Каиро. Убавината била исто така ценета особина кога се барало да се купи роб бидејќи тие често се гледале како предмети за да се покажат пред луѓето. Додека проституцијата била противзаконска, постоело многу малку евидентирани случаи на казнување што доаѓало до шеријатските судови за макроа, проститутки или за луѓето кои ги барале нивните услуги. Случаите што навистина ја казнувале проституцијата обично резултирале со протерување на проститутката или макрото од областа во која биле. Но, тоа не значело дека овие луѓе секогаш добивале лесни казни. Понекогаш воените функционери земале за право да спроведат екстра судска казна. Тоа вклучувало макроата да бидат врзувани на дрвја, уништување бордели и малтретирање на проститутките.
Отоманскиот царски харем бил сличен на институција за обука на наложници и служел како начин за приближување до отоманската елита. Жените од семејствата од пониска класа имале особено добри можности за социјална мобилност во царскиот харем бидејќи можеле да бидат обучени да бидат наложници за високи воени службеници. Наложниците имале шанса за уште поголема моќ во отоманското општество доколку станат миленици на султанот. Султанот чувал голем број девојки како наложници во Новата палата, која како резултат станала позната како „палата на девојките“ во 16 и 17 век. Овие конкубини главно се состоеле од млади христијански робинки. Документите тврдат дека султанот би чувал наложница во Новата палата во период од два месеци, а за тоа време со неа би правел што ќе посака. Тие ќе се сметаат за подобни за сексуалното внимание на султанот додека не забременат; ако наложницата забремени, султанот можел да ја земе за жена и да ја пресели во Стариот дворец каде што ќе се подготват за раѓањето на неговото дете; ако не забремени до крајот на двата месеца, таа ќе била омажена за еден од високите воени лица на султанот. Ако наложницата забременила и родила ќерка, таа сепак можела да биде разгледана за дополнително сексуално внимание од султанот. Системот на харемот бил важен дел и од отоманско-египетското општество; се обидувал да го имитира царскиот харем на многу начини, вклучително и тајноста на харемскиот дел од домаќинството, каде што жените се чувале скриени подалеку од мажите кои биле надвор од нивното семејство, чувањето на жените од страна на црните евнуси, а исто така имаат функција на обука за станување наложници.
Ерменски геноцид
Пред Ерменскиот геноцид, османлиската влада ја нагласила врската помеѓу плаќањето на џизија и заштитениот статус на ерменската заедница. Меѓутоа, апелот на ерменските водачи до надворешните сили пред 1915 година, да ги притиснат Османлиите да направат реформи за христијаните, потоа бил наведен како прекршување на нивниот договор со државата, отстранувајќи го тој заштитен статус, вклучувајќи ја и заштитата од поробување.
За време на Ерменскиот геноцид, многу Ерменки биле силувани и подложени на сексуално ропство, при што жените биле принудени на проституција или насилно мажени за неерменци, или продавани како сексуални робинки на воени службеници. Киднапираните ерменски девојки биле подредени врз основа на нивната возраст, убавина и брачен статус. „Првиот избор“ го добивале високите отомански функционери. Еден Германец пријавил продажба на девојчиња во Рас ал-Ајн и сведочел дека полицајците вршеле трговија со девојчиња. Неколку пазари за робови биле поставени во близина на владините згради, додека ерменските заробени сексуални робинки биле чувани во болницата Црвена полумесечина во Трабзон. Истражувањата покажале дека Турчинките честопати биле и соучесници во злосторствата извршени врз Ерменките помагајќи им да ги продаваат во сексуално ропство.
Укинување
Одговарајќи на влијанието и притисокот на европските земји во 19 век, Отоманското Царство почнало да презема чекори за да ја ограничи трговијата со робови, која била законски валидна според османлиското право од неговите почетоци. Една од важните кампањи против османлиското ропство и трговијата со робови била спроведена на Кавказ од страна на руските власти.
Биле објавени низа декрети кои првично го ограничувале ропството на белите лица, а потоа и на сите раси и религии. Во 1830 година, ферманот на султанот Махмуд II им дал слобода на белите робови. Во оваа категорија биле вклучени Черкезите, кои имале обичај да ги продаваат своите деца и поробените Грци кои се побуниле во 1821 година и некои други. Во обид да се потисне оваа практика, во октомври 1854 година бил издаден уште еден ферман со кој се укинала трговијата на Черкезите и Грузијците.
Подоцна, трговијата со робови била забранета во пракса со спроведување на специфични услови за ропство во шеријатот, исламскиот закон, иако шеријатот во принцип го дозволувал ропството. На пример, според една одредба, лицето кое било заробено не можело да се чува како роб ако веќе било муслиманско пред нивното заробување. Освен тоа, тие не би можеле да бидат легитимно заробени без формална објава на војна, а само султанот можел да даде таква изјава. Бидејќи доцните османлиски султани сакале да го запрат ропството, тие не одобрувале напади со цел да ги заробуваат робовите, и со тоа го направиле делотворно нелегално да се набавуваат нови робови, иако оние кои веќе биле во ропство останале робови.
Отоманското Царство и 16 други земји го потпишале Актот за конференцијата во Брисел од 1890 година за сузбивање на трговијата со робови. Тајното ропство опстојувало до почетокот на 20 век. Циркулар на Министерството за внатрешни работи во октомври 1895 година ги предупредило локалните власти дека некои парабродови им ги одземале на морнарите од Зањ „сертификатите за ослободување“ и ги фрлиле во ропство. Друг циркулар од истата година открива дека некои новоослободени робови биле уапсени врз основа на неосновани обвинувања, затворени и принудени назад кај нивните господари.
Упатство на Министерството за внатрешни работи до Валита од Басора од 1897 година наредило на децата на ослободените робови да им се издаваат посебни сертификати за ослободување за да не бидат робови и одвоени од своите родители. Џорџ Јанг, вториот секретар на британската амбасада во Цариград, во својот Корпус на отоманското право, објавен во 1905 година, напишал дека трговијата со робови се практикувала само како шверц. Трговијата продолжила до Првата светска војна. Хенри Моргентау, Постариот, кој служел како амбасадор на САД во Цариград од 1913 до 1916 година, во својата Приказна за Амбасадорот Моргентау објавил дека имало банди кои тргувале со бели робови во текот на тие години. Списите на Моргентау, исто така, ги потврдиле извештаите дека ерменските девојки биле продавани како робови за време на ерменскиот геноцид во 1915 година.
Благој Цанев
Благој Цанев (роден во Свети Николе на 8 август 1937 година - починал на 27 јули 2020 година во Скопје) — македонски композитор од четвртата генерација македонски повоени композитори. По завршувањето на основното училиште се запишал во средното музичко училиште. Тој е првиот дипломец на основаната Висока музичка школа, подоцна Факултет за музичка уметност, каде подоцна дипломирал и на одделот по композиција, во класата на Властимир Николовски, во 1979 година, Скопје. Работел како наставник во oсновното музичко училиште, а потоа и во средното музичко училиште како професор по теорија на музика, хармонија, хорско диригирање, а бил и диригент и на школскиот оркестар. Од 1978 година бил професор на ФМУ Скопје, по предметите солфеж и методика на музичката настава. Покрај ова, настапувал и како предавач на голем број стручни семинари и музички манифестации во земјава и во странство.
Автор е на оркестарско, камерно и хорско творештво, како и на над 10 учебници, и 3 работни тетратки за различните степени на музичкото образование, од кои еден дел се преведени и адаптирани на албански и турски јазик. За својата самопрегорна работа, Благој Цанев бил добитник на највисоките државни награди – „11 Октомври“ и „Климент Охридски“, како и стручните „Панче Пешев“, „Трајко Прокопиев“ и др. За неговите композиции се пишува дека се темелат врз неоромантичната и неокласичната естетика, со дискретна примена на елементи од македонскиот народен мелос.
Камерните дела заземаат најистакнато место во севкупниот творечки опус на Благој Цанев. Умерен во изразот, овој автор се стремел да даде свој придонес кон трендот на исполнувањето на вакуумот на македонската музика, кој особено се чувствува во литературата за помали инструментални состави. Во таа смисла, забележливо остварување е неговата „Соната за кларинет и пијано ин Ес“. За ова дело Цанев е добитник на наградата Климент Охридски, како и на многу награди на конкурси, Медал за труд и Повелба на Сојузот на музичките педагози на бивша Југославија.
Творештво
При користењето на фолклорот тој не се ограничувал на еден тип на негова трансформација, туку го користел целиот спектар на работа со него, – од едноставните хармонизации до посложените творечки постапки. Низ нив јасно се согледува рационалниот пристап што резултирал со сосема чисти, јасни и прегледни композиции. Понекогаш дури и со користење на композиторските техники и постапки типични за определени форми од минатите епохи – барокот: "„… На годишната „Трибина на Југословенското музичко творештво“ во Опатија, концерт на Камерниот оркестар на РТС, значеше натамошна афирмација на македонската музичка мисла и репродуктива. Под диригентство на Младен Јагушт оркестарот прозвучи со сиот респект кон делата … со необарокни елементи прозвучи делото ,,Барокни Варијации Пасчакона“ за гудачки оркестар на Благој Цанев, напишани во чест на годишнината од раѓањето на Јохан Себастијан Бах…“." Некои од неговите најпопуларни и најизведувани дела, исто така, делумно извираат од традицијата: "„ …Додека пак, „Сонатата ин Ес“ од Благој Цанев компонирана и надградувана на добрата француска традиција за дувачки инструменти беше претставена допадливо и прецизно…“." Иако сведок и добар познавач на авангардните струења од втората половина на XX век, тој во своите дела не тргнал по патот на неизвесното експериментирање, туку останал трагајќи по „музичкото во музиката“: "„…И овој пат со изведбата на „Симфонија ’79“, останавме со уверување дека се работи за талентиран и вреден автор кај кого, веќе во овој момент, може да се забележи дека е повеќе наклонет кон мисловната страна на работите отколку кон експериментот…“." Цикличноста како формално обликување најприсутна е во неговите помали форми, а обемниот хорски опус во најголем дел извира од македонската мелопоетска фолклорна почва. За некои од неговите соло песни, пак, критиката најчесто се изразувала со супрелативи: "„… Двете лирски соло песни („Сонатина“ и „Халуцинација“), особено композицијата Сонатина е творба со антологиска убавина…“." Речиси сите дела од Благој Цанев се изведени и снимени во Македонија и во странство (сите поранешни југословенски републики, Австрија, Албанија, Бугарија, Италија, Норвешка, САД, Турција, Украина, Франција, Шпанија и други).
Секојдневна облека
Секојдневна облека, или лежерна облека, ― западен кодекс на облекување кој е опуштен, повремен, спонтан и прилагоден за секојдневна употреба. Секојдневната облека стана популарна во западниот свет по контракултурата од 1960-тите.
Додека лежерното е „неформално“ во смисла на „неформално“, неформалното облекување традиционално се однесува на западниот кодекс на облекување поврзан со костуми - чекор подолу од полуформалната облека - со што е повеќе формално од секојдневната облека.
Преглед
Современата секојдневна мода може да се проследи до модната спортска облека од 1920-тите, како што се груби блејзерки, оксфордки и здолништа за голф. Зголемувањето на популарноста на возењето велосипед предизвика потреба од килоти, претходник на секојдневните шорцеви. Како што одминувал векот, „лежерното“ почнало да опфати повеќе стилови, вклучувајќи работна облека од деним и елементи од воени униформи. Со популарноста на гледачките спортови кон крајот на 20 век, добар дел од атлетската опрема влијаела на секојдневната облека, како што се костими за џогирање, патики и атлетска облека. Основните материјали што се користат за секојдневна облека се деним, памук, жерсе, фланелен и руно. Материјалите како плиш, шифон и брокат често се поврзувани со поформална облека.
Додека лежерниот фустан повикува на општ костим, има широк опсег за изразување, вклучувајќи панк мода и мода вдахнати од претходните децении, како што се 1970-тите и 1980-тите. Мадона ги популаризирала тантелите, накитот и козметиката во секојдневна облека во текот на 1980-тите. Во 1990-тите, хип хоп модата играла елабориран накит и луксузни материјали кои биле носени во комбинација со атлетска опрема и облека за физичка работа.
Родов израз
Секојдневната облека вовела еднополство во модата. До 1960-тите, жените усвоиле маици, фармерки и кошули со јака, и за прв пат по речиси 200 години, било модерно мажите да имаат долга коса. Секојдневната облека е вообичаено кодекс на облекување во кој се опитуваат облиците на родово изразување. Пример е машкиот накит, кој некогаш бил сметан за шокантен или титулирачки дури и во лежерните кругови, а сега тешко се забележува во полуформални ситуации. Амелија Блумер ги претставила женските панталони како лежерна алтернатива на свечените обрачи и здолништа. Трендот кон женска изложеност во 20 век имал тежнеење да ги турка деколтеата на свечените балски фустани пониско, а здолништата на коктел фустаните повисоки.
Хилдерик I
Хилдерик I (c. 440 – 481/82) бил меровиншки крал на Салиските Франки и татко на Хлодовик.
Тој го наследил својот татко Меровех како крал, во 457 или 458 (?). Неговото име составено од франкиските елементи hild- « битка » et -rīk « моќен », се потврдува со латинизираната форма Childericus. Хилдерик, заедно со неговата воена дружина основал своја претолнина во Турне, на земјата што ја добил како федератус на Римјаните и одредено време го одржувал мирот меѓу неговите сојузници.
Во 463 во Орлеан, здружено со римскиот генерал Егидиј, чија база била во Соасон, ги поразил Визиготите, кои сакале да го прошират своето влијание долж бреговите на Лоара. По смртта на Егидиј, прво му помогнал на комесот ("грофот") Пол од Анже да ги порази Готите. Грофот Пол бил убиен и Хилдерик го преземал градот. Откако го ослободил градот Анже, ги протерал Саксоните до устието на Лоара и таму ги масакрирал. Според Григориј Турски, ги дружил силите и со Одоацер за да ги спречи Алеманите кои сакале да ја нападнат Италија.
Приказните за неговото протерување од страна на Франките, чии жени ги грабнувал, за неговиот осумгодишен престој во Турунгија со Кралот Базин и неговата жена Базина, за неговото враќање кога некој верен слуга го посоветувал дека безбедно ќе може да се врати ако му прати половината од златото што го зел со себе, и за пристигнувањето на кралицата Базина во Турне, со која се оженил, потекнуваат од делото Книги за историјата на Григориј Турски (латински: Libri Historiarum) (Книга ii.12).
Хилдерик е првиот крал од династијата Меровинзи чие поколение е потврдено. Тој умрел во 481 и бил погребан во Турне. Неговиот гроб, откриен во 1653 година, содржел оружје како спата (меч со широко сечило), франциска и скрамасакса. Исто така, многу златен накит и палудамент, наметка (обично пурпурна) каква што носеле римските генерали. Негов син бил Хлодовик, кој подоцна станал крал на Франките.
Извори
Првиот најзначаен извор кој дава информации за Хилдерик е Историјата на Франките, дело напишано од епископот Григориј Турски. Три основни извори кои претходат на оној на Григориј Турски ја евоцираат политичката ситуација на северот на Галија. Станува збор за Хрониката на Идациј, епископот на Шав во Галеција, една галоримска хроника од 5 век, наречена Галска хроника 511 и Хрониката на Мариј, епископот на Авенш.
Геополитичките движења во северна Галија во 5 век
Пред доаѓањето на Хилдерик, Салиските Франки од 342 биле населени како федерати во рамки на Римското Царство, во северниот дел на Галија, во Токсандрија, меѓу мезанските мочуришта, на север од денешен Мастрихт, и шумата Шарбоњер. Нив на почетокот на 5 век ги предводел Хлодион. За време на слабеењето на Рим, тие се обиделе да ја прошират својата доминација над Фландрија и бреговите на Шелда кон 430-435, потоа во долината на Сома. Но Аециј ги попречил во 448 а потоа направил сојуз со нив. Тој ги потврдил нивните освојувања на Турне, Арас и Камбре. Нивниот крал (рекс) станал римски офицер на чело на здружените трупи во секторот, како столб на римската одбрана. Непотврдени книжевни извори го ставаат Хлодион Долгокосиот на чело на Салиските Франки, а потоа Меровех и Хилдерик, но нивните роднински врски не се докажани. Други франкиски помали кралства исто така постоеле : "кралството" од Камбре, кралството на Карарик. Нивна прва акција во одбрана на римската империја била поддршката на Аециј во борбата против Атила во 451.
По смртта на Аециј и за време на Хилдерик, генерал по име име Аегидиј командувал со римската војска во парискиот басен во 456-464 година. Друг воен заповедник, грофот Пол, бил одговорен за Армориканскиот тракт (латински:  Tractus Armoricanus  ) кој се протегал од Сома до Лоара. За тоа време, од Теодорик II (453-466), визиготското кралство на Тулуза станало најмоќно во западна Европа. Под власта на неговиот брат Еурик, почнувајќи од 466, тоа се претворило во вистинска суверена држава, а федусот исчезнал. Еурик започнал политика на експанзија и неговите сили стигнале до долината на Лоара со намера да го освојат Тур. Во овој контекст, Хилдерик одиграл голема улога во поддршката на римските гарнизони при победите врз Саксонците, Визиготите и Алеманите. Салиските Франки успеале да го запрат ширењето на Готите помагајќи му на Аегидиј во битката против Саксонците и Визиготите кај Лоара во 463-464, и во Битката кај Орлен во 463. Тие, исто така, учествувале во борбите против Визиготите во Тур заедно со грофот Пол, кој најверојатно потоа погинал во 469 при опсадата на Анже овојпат борејќи се против Саксонците. Но алијансата со Хилдерик пропаднала по смртта на Егидиј во 464. Неговиот син Сијагриј, кој го заменил и се преселил во Соасон, почнал да се зближува до Визиготите што довело до блокадата на Париз од страна на Хилдерик од 465 година. Околу 469, кралот на Бретонците Риотам, под закана од Саксонците, бил победен од страна на Еурик во Бурж а потоа и во Битката кај Деол без Хилдерик да биде во можност да му се придружи. Тур паднал за кратко во рацете на Еурик во 470, исто како Лош и Амброаз а римската армија била победена од страна на Еурик во Арл во 471. Во 475, додека Париз бил на Хилдерик, Клермон Феран бил преземен од страна на Визиготите, по долга опсада, што го натерало новиот император Јулиј Непот да ја признае независноста на Аквитанија за сметка на евакуацијата на Прованса што пак резултирало со тоа Одоакар да бара територии во Италија, што следната година довело до падот на последниот западен римски цар. Сијагриј одбил потоа да го признае Одоакар и се свртел кон Еурик. По смртта на Хилдерик во 481, неговиот син Хлодовик отворено застанал против Сијагриј кој конечно бил поразен во Соасон во 486.