cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Михаел Балак
Чемниц
Балак започнал да игра фудбал кога имал само седум години, невообичаено за неговата возраст и тоа што тој можел да ја контролира топката со двете нозе еднакво. Неговиот татко играл во втората лига во Германија. Во 1995 година Балак го потпишал неговиот прв професионален договор, благодарение на неговата позиција како среден играч во која што тој многу добро се снаоѓал. Му бил даден прекар „Литле Каисер“ во споредба со Франц Бекенбауер на којшто прекарот му е ,,Дер Каисер,,. Неговиот прв натпревар се случил на 4 август 1995, во втората сезона на Бундеслигата. Чемницер бил поразен со 2-1 против фудбалскиот тим Лајпциг. На крајот на сезоната Балак имал петнаесет настапи за Чемницер. Следната сезона Балак станал дел од почетната постава на Чемницер.
Тој не пропуштил ниту еден натпревар и даде десет гола за ,,Сините,,.Тоа не било доволно за Чемницер да бидат вратени во првта лига по доаѓањето на Кајсерлаутерн во првата лига летото 1997 година. Ото Рехагел го донел Балак во Кајзерслаутерн. Првиот натпревар за овој тим го одиграл на 28 март 1998 против Бајерн Леверкузен. За својот нов тим Балак одиграл шеснаесет пати во текот на сезоната, дури и ја освои титулата во Бундеслигата. Во следната сезона тој станал дел од почетната постава на тимот (вкупно 30 одигани натпревари, со четири дадени гола). Кајзерлаутерн стигнал до четврт финалето во Лигата на шампионите, но биле поразени од Бајерн Леверкузен. На 1 јули 1999 година на 22 годишна возраст Балак се преселил во Бајерн Леверкузен за 4.1 милион евра.
Бајер Леверузен
Во Бајер Леверкузен тој го искористи својот потенцијал.Тренерите Кристоф Даум и Клаус Топмелер му дозволиле да биде центарен напаѓач. Балак бил клучниот играч во Леверузен со 27 дадени гола во лигата и девет во Европа во три сезони. Во 2000 година на Бајер Леверкузен му била потребна изедначеност во резултатот, но поради грешката направена од страна на Балак натпреварот завршил со пораз за Леверкузен, доодека Бајерн Минхен ја загарантирал својата титула во Бундеслигата со пораз врз Вердер Бремен. Во бундеслигата Леверкузен завршил со пет бода помалце од Борусија Дортмунд и финалето во УЕФА Лигата на Шампионите против Реал Мадрид.
Бајерн Минхен
Иако Реал Мадрид покажал интерес за него, Балак одлучил да потпише за Бајерн Минхен во 2002 година за 12.9 милиони евра. Со Бајерн во првата негова сезона ја освоил титулата во Бундеслигата со 75 бода на табелата, исто така Бајерн истата година го освои и Купот на Германија.Во втората сезона со Бајерн, ја изгуби титулата против Вердер Бремен. Во третата сезона со Баварците, Балак имал успешна сезона со повторно освојување на двете титули.Во четирите негови сезони во Бајерн, Балак освоил три Бундес титули и два Купа на Германија, со скор од 44 гола на 107 натпревари. Големи критики биле упатени кон Балак и на негова неспремност на важни натпревари во Лигата на шампионите. Сето ова резултирало со обвинувања од поранешни члеови на Бајерн, тогашниот генерален менаџер Ули Хонес, и Франц Бекенбауер.
Во 2006 година преминал во англискиот клуб Челси и го носел дресот со бројот 13.
Балак е важна медиумска личност во Германија, каде е централна фигура на рекламната кампања на Адидас. Односот на Балак кон неговите навивачи е специфичен- за нив вели дека му се многу важни бидејќи се потврда на неговиот успех. Нив ги смета за награда за вложениот труд и се радува за секој навивач што го има. Иако не се експонира многу во јавноста, секогаш наоѓа време и начин да им се заблагодари. Неговото мото гласи: „Немој се така сериозно да сфатиш!“
Во 2006 германското списание Штерн објави книга за Балак со наслов Неговиот пат.
Бруно Мартинс Инди
Роландо Максимилијано "Бруно" Мартинс Инди (роден на 8 февруари 1992) — холандски фудбалер, играч од одбраната на Стоук Сити, и на холандската репрезентација.
Мартинс Инди ja започнал својата кариера во холандскиот клуб Феjенорд, во кој напредувал низ младинските категории на клубот. Тој помина четири сезони на Де Којп, со што остварил 120 настапи пред да се пресели во Португалија, во јули 2014 година во екипата на Порто за сума од 7,7 милиони евра €. Во август 2016 година Мартинс Инди се пресели во Премиер лигата во тимот на Стоук Сити како позејмен играч за сезоната 2016-17 година. Една година подоцна Стоук Сити перманентно го откупил Мартинс Инди за 7 милиона евра.
Животопис
Бруно е роден во Бареиро, Португалија, а неговите родители се од Гвинеа-Бисао, Мартинс Инди се преселил во Ротердам, Холандија, со своето семејство, на возраст од три месеци. Тој започнал да игра фудбал во младите категории на аматерскиот клуб Спартан '20, пред да влезе во академијата на Фејенорд, на возраст од 13 години.
Список на вулкани во Индонезија
Во географијата на Индонезија доминираат вулканите кои се формираат заради субдукциски зони помеѓу Евроазиската плоча и Индоавстралиската плоча. Дел од вулканите се значајни заради нивните ерупции, на пример, Кракатау заради неговиот глобален ефект во 1883 година, Езерото Тоба заради неговата супервулканска ерупција која се проценува дека се случила пред 74,000 години која предизвикала шестгодишна вулканска зима, и Планината Тамбора заради најсилната ерупција во пишаната историја на човештвото која се случила во 1815 година.
Вулканите во Индонезија се дел од Тихоокеанскиот Огнен Прстен. 150 записи во списокот подолу се групирани во шест географски региони, од кои четири припаѓаат на вулканите на системот во Сундскиот Лак. Останатите две групи се вулканите на Халмахера, вклучувајќи ги околните вулкански острови и вулканите на Сулавеси и Сангихе. Последната група е во еден вулкански лак заедно со филипинските вулкани.
Најактивните вулкани се Келуд и Мерапи на островот Јава кои предизвикале илјадници смртни случаи во регионот. Од 1000 п.н.е, Келуд избил повеќе од 30 пати, од кои најголемата ерупција била со јачина 5 на Скалата на вулкански избув (VEI), додека Планината Мерапи избила повеќе од 80 пати. Меѓународната асоцијација за вулканологија и хемија на Земјината внатрешност Планината Мерапи ја прогласи за декаден вулкан од 1995 година, поради нејзината висока вулканска активност.
Во 2012 година, Индонезија има 127 активни вулкани со околу 5 милиони активни луѓе во рамките на опасната зона. Земјотресот и цунамито на 26 декември 2004 година се смета дека довеле до нарушување на моделот на ерупција на вулканите. Ерупцијата во 2010 на Синабунг, кој немал заведено избув од 1600-тите е претставен како можен пример на таквата хипотеза.
Зборот за Планина на индонезиски и на многу регионални јазици на земјата (како што е јаванскиот) — Гунунг. Оттука, Планината Мерапи на пример е позната како Гунунг Мерапи во Индонезија а воедно и на некои сајтови на англиски јазик.
Опсег
Примарниот извор на списокот подолу е преземен од книгата Вулканите на Светот, напишана од два вулканолога Том Симкин и Ли Сиберт, во која се наведени активните вулкани во последните 10,000 години (холоцен). Особено за Индонезија, Симкин и Сиберт користеле каталог на активни вулкани од објавената серија на Меѓународната Асоцијација за вулканологија и хемија на Земјината внатрешност. Списокот на Симкин и Сиберт е најкомплетниот список на вулкани во Индонезија, но точноста на записите се разликува од еден регион до друг во однос на современите активности и фатални случаи во последните ерупции. Дополнителен извор за најновите вулкански податоци се земени од Вулканолошката мерна станица на Индонезија, владина институција која е одговорна за вулканските активности и геолошките опасности во Индонезија, и некои други академски ресурси.
Суматра
Во географијата на Суматра  доминира планински венец наречен Букит Барисан (буквално: "ред на брда"). Планинскиот масив се протега речиси 1700 километри од север кон југ на островот и бил формиран од движењето на Австралиската тектонска плоча. Плочата се движи со конвергенциска стапка од 5.5 см/годишно и има создадено големи земјотреси на западната страна на Суматра, вклучувајќи го Суматра–Андаманскиот земјотрес во 2004. Тектонското движење освен за земјотреси, одговорно е и за формирање на магматски комори под островот.
Само еден од 35 активни вулкани, Вех, е одвоен од суматранското копно. Одделувањето било предизвикано од голема ерупција која ги исполнила низините помеѓу Вех и остатокот од копното со морска вода во плеистоценската епоха. Најголемиот вулкан на Суматра е супервулканот Тоба во рамки на 100х30 километри Езерото Тоба се формирало по колапс на купа (пред 74,000). Ерупцијата се проценува дека била со јачина 8 на VEI скалата, највисоката возможна  вулканска ерупција. Највисокиот врв на планинскиот венец е Планината Керинчи со надморска височина од 3,800 метри.
Сундски теснец и Јава
Сундскиот Теснец ги одделува островите Суматра и Јава со вулканскиот остров Кракатау кој лежи помеѓу нив. Кракатау силно избувнал во 1883 година, уништувајќи две третини од островот и оставајќи голема купа под морето. Оваа катастрофална експлозија се слушнала далеку дури до островот  Родригес во близина на Маврициус (приближно на 4800 км. оддалеченост). Нов паразитски конус, наречен Анак Кракатау (или Детето на Кракатау) пораснал од морето во центарот на купата во 1930 година. Другите Кракатау островчиња од ерупцијата во 1883 година се познати како Сертунг, Панјанг и Раката.
Јава е релативно мал остров во споредба со Суматра, но има повисока концентрација на активни вулкани. Постојат 45 активни вулкани на островот со исклучок на 20 мали кратери и конуси во вулканскиот комплекс Диенг и младите конуси во Тенгерскиот комплекс. Некои вулкани се групирани заедно во списокот подолу, поради нивните блиски локации. Планината Мерапи, Семеру и Келуд се најактивните вулкани на Јава. Планината Семеру постојано еруптира од 1967 година. Планината Мерапи е прогласена за декаден вулкан од 1995 година. Иџен има уникатно купесто езеро со исклучително кисел природен резервоар (pH<0.3). Забелешка: Висината на Кракатау е онаа на Раката, а не на активниот Анак Кракатау
Мали Сундски Острови
Малите Сундски Острови се мал архипелаг на кој од запад кон исток се наоѓаат островите Бали, Ломбок, Сумбава, Флорес, Сумба и Тимор - сите поставени на работ на континенталниот гребен. Вулканите во областа се формираат поради океанската кора и движењето на самиот гребен. Некои вулкани целосно формирале остров, на пример, островот Сангеанг Апи. Планината Тамбора, на островот Сумбава, изби на 5 април 1815 година, со скала 7 на VEI и тоа се смета за најнасилната ерупција во пишаната историја.
Бандско Море
Бандското Море во јужниот дел на Молучкиот архипелаг вклучува мала група на острови. Три големи тектонски плочи под морето, Евроазиската, Тихоокеанската и Индоавстралиската плоча, биле во конвергенција од Мезозоикот. Вулканите во Бандското Море главно се острови, но некои се подводни вулкани.
Островите Сулавеси и Сангихе
Четири полуострови доминираат во формата на Сулавеси островот (порано позната како Челебес). Централниот дел е висока планинска област, но најчесто невулканска. Активните вулкани се наоѓаат на северниот полуостров и континуирано се шират кон север кон Островите Сангихе. Сангихе ја обележуваат границата со Филипини.
Халмахера
Островот Халмахера во северниот дел на Молучкиот архипелаг се формирал со движење на три тектонски плочи, што резултирало во два пресечени планински венци, кои формираат четири карпести полуострови одделени со три длабоки заливи. Вулкански лак се протега од север кон југ во западната страна на Халмахера, од кои некои се вулкански острови, на пример, Гамалама и Тидоре. Островското име на Гамалама е Тернате и тој бил центар за тргувијата со зачин откако Португалската империја ја отворила тврдината во 1512. Поради својата местоположба како центар за трговија со зачин во текот на големите географски откритија, денес постојат историски записи за вулкански ерупции во Халмахера уште од почетокот на 16 век.
Поголемите ерупции на вулканите во Индонезија
Подолу е списокот на избрани големи ерупции на вулкани во Индонезија, подредени хронолошки од датумот на отпочнување на ерупција. Само ерупции со размер 3 или погоре на VEI се дадени со познати извори и фатални случаи, освен ако помали ерупции не резултирале со  фатални случаи.
Белешки: це=централна ерупција (ерупција од централен вентил), пт=пирокластичен тек, лт=лавин тек, лкт=лахар каллив тек, ке=кратерско езеро, фе=фреатичка ерупција, илк=истиснување на лавината купола, кк=колапс на купата, пе=подводна ерупција, ф=фумароли, рп=радијална пукнатина.
Измир
Измир (İzmir, ) — град кој се наоѓа во југозападна Турција, во Измирскиот Залив на Егејско Море. Градот е трет по големина во земјата по Истанбул и Анкара, и во него се наоѓа второто најголемо пристаниште во Турција. Градот е и главен на Измирската провинција. Во антиката, градот бил познат како Смирна.
Во 2014 година, Измир имал население од 2.847.691, додека провинцијата Измир имала вкупно 4.113.072.
Потекло на поимот
Околината на денешен Измир некогаш била позната како Ти-Смирна. Овој назив за првпат бил споменат во некои табели од асирските колонии во Ќултепе (првата половина на вториот милениум пред Христос). Претставка „Ти“ го идентифицира соодветното име, иако не се знае со точност дали тоа име има врска со името на Измир. Некои прават врска меѓу името на Измир и името на амазонски град наречен Смирна.
Етимологијата на името на современиот град може да биде откриена и во најголемото, но не многу познато Кралство Арзава кое често паѓало под власта на Хетити, чии територии се наоѓале во близина на брегот во нивното Големо Кралство. Според ова, се смета дека името на Измир потекнува од името на градот на хетите - Мира, сместен само на 50 километри од Смирна во 13 век п.н.е.
Главни одлики
Историски гледано, Измир постои повеќе од 4.000 години кој се наоѓа на западниот брег од Анадолија. Градот претставувал еден од главните трговски градови на Средоземно Море во поголемиот дел од својата историја. Измир е град кој прв во регионот каде било изградено пристаниште со бесцаринска зона, изградена преку договор меѓу САД и Турција во 1990 година. Тука се наоѓаат зградите и производствените центри на некои водечки компании на светскиот пазар, поради што Измир се смета за еден од најпознатите либерални градови кој истовремено успеал да ги зачува своите вредности, идеологија, изглед и стил, динамичност и да има голема улога од политички и економски аспект. Политички, Измир се смета за упориште на Републиканската народна партија.
Градот бил домаќин на Средоземните игри во 1971 година, и на Летната универзијада во 2005 година. Денешниот Измир, исто така ги вклучува блиските антички градови на Ефес, Пергам, Сард и Клазомена.
Праисторија
Градот претставува една од најстарите населби на Средоземјето. Истражувањето во 2004 година на Јеселова Хујук ја вратило историјата на градот уште поназад и докажало дека тој постоел од многу повеќе векови. Откритието покажало три нивоа, од кои две се праисториски, додека второто ниво се смета дека произлегува од периодот на раниот и среден халколит - период од бакарно време, додека пак третото ниво е од неолитот. Овие две нивоа биле населени од месното население на оваа територија приближно помеѓу 6.500 и 4.000 години п.н.е. Од 1.500 година п.н.е. регионот паднал под власта на Хетитите. Измир или претходна Смирна била една од најразвиените култури во Анадолија во нејзино време, на ниво дури на Троја. Оваа фаза од историјата на градот е од времето кога бил поврзуван и со Аазонска Смирна.
Во 1.200 година п.н.е. инвазијата на Балканот ја уништила Троја и Хатусас - престолнината на големата Хетитска империја. Централна и Западна Анадолија паднале во т.н. темна ера, која завршила пред населувањето на овие простори од Фригијците во 8 век п.н.е.
Во железно време куќите биле мали, со една соба. Најстарата куќа, отворена во Бајракли, датира од периодот помеѓу 925 - 900 п.н.е. Ѕидовите на оваа добро сочувана куќа со една соба и димензии околу 2,45 на 4 метри, биле направени од печени тули, а покривот на куќата - од трска. Околу тоа време луѓето почнале да го штитат градот со дебели ѕидови, исто направени од сончево печени тули. Од тоа време градот добил статус на областен. Околу илјада луѓе живееле зад неговите ѕидови, а другите во куќи сместени во близина на градот, каде биле полињата од маслинови насади, лозја и работните простори, како и забавни објекти. Луѓето се занимавале со земјоделство и риболов.
Се тврди дека Хомер е роден во Измир.
Античка историја
Терминот Античка Смирна е употребен за да се опише грчкиот окружен град во класичната ера. Античка Смирна или Измир била обновена подоцна на падините на Кадифекале. Најважно светилиште на Античка Смирна бил храмот на Атина, обновен до одреден степен, овие денови. Најстарите урнатини, задржани до денес датираат од 725 година - 700 година п.н.е.
Грчката населба во Смирна датира од околу 1.000 година п.н.е. Градот бил првично населуван од Еолијците, но малку подоцна бил освоен од Јонијците и Смирна станала еден од дванаесетте јонски градови. Така градот бил поставен пред тест да стане еден од најзначајните културни и трговски центри во овој период во Средоземјето.
Периодот во кој Античка Смирна достигнала највисоко ниво во својот развој бил меѓу 650 година - 545 година п.н.е. Овој период се смета како најмоќниот во развојот на јонската цивилизација. Под водството на градот Милет, јонски колонии биле создадени во Египет, Сирија, западното крајбрежје на Либан, Мармарскиот регион, околу Црно Море и Грција. Колониите се натпреварувале меѓу себе и на територијата на Грција често имало војни за превласт. Смирна, од оваа гледна точка, не била долго време мал град и станала областен центар, кој зел важна улога во трговијата во Средоземно Море.
Еден од најважните симболи на овој период е широкото користење на пишаниот збор од 650 година п.н.е. Имало многу натписи, посветени на Атина, чиј храм е датиран од 640 - 580 година п.н.е.
Најстариот модел на куќа со повеќе соби од овој период бил пронајден во Античка Смирна. Таа била изградена во втората половина на 7 век п.н.е., и била составена од двор и два ката со пет соби. Куќите пред овој период биле една до друга и со една соба. Најстарата асфалтирана улица во јонските градови била отриена токму во Античка Смирна.
Богатството на градот сепак паднало во голем степен кога тој бил освоен од Лидијците во периодот меѓу 610 година - 600 година п.н.е. , каде по освојувањето на градот, истиот бил опожарен и разрушен. Набргу потоа следела нова инвазија - овој пат Персијците целосно го уништиле градот како областен центар. Персискиот цар одлучил да ги казни градовите кои не сакале да му помогнат во неговиот поход против Лидијците. Како резултат на тоа древна Смирна била уништена во 545 година п.н.е. Александар Македонски го изградил повторно градот во 300 година п.н.е. Тој ги победил Персијците во неколку борби и царот Дариј бил поразен во 333 година п.н.е. Во овој период градовите растеле до речиси половина милион жители - Ирод и Пергам достигнале околу 100.000 жители, Антиохија, Александрија и Ефес - околу 400.000 жители. Смирна, која била создадена повторно на мал рид била доволна само за неколку илјади луѓе и затоа новиот и голем град бил изграден на падините на Кадифекале во 300 година п.н.е. Брдото изгледало како природен акропол за луѓето.
Римско управување
Градот бил вклучен во римските територии во 133 година п.н.е.. Во тој период градот ја доживеал својата втора златна ера од својата историја и развој. Царот Адријан го посетил градот Смирна во своето патување од 121 - 125 година. Тој наредил и нова конструкција во близина на пристаништето.
Во 178 година градот бил разрушен уништен од земјотрес, што се смета за едно од најголемите катастрофални земјотреси во текот на својата историја. Загубите на градот биле толку големи што била потребна помош од империјата, за да биде изграден повторно. Императорот Марко Аурелиј придонесел многу за градот повторно да биде изграден и така градот наскоро бил обновен. Различни варијанти на архитектурата биле направени во времето на Римското Царство, улиците биле целосно изградени од камења и поплочени.
По поделбата на царството на два дела, Смирна станала дел од територија од Источното Римско Царство. Таа го задржила својот статус како автономен религиозен центар во раните времиња на Византија. Градот се намалил во доцната антика и раниот среден век и никогаш потоа не достигнал таков развој како за време на римското владеење.
Среден век
Турските Селџуци за првпат ја освоиле Смирна во 1076 година под команда на Чака Бег. Чека Бег го користел Измир како место од кое изведувал ненадејни напади. По неговата смрт во 1102 година градот и соседните области биле повторно освоени повторно од Византија. Потоа Смирна била повторно окупирана од Малтешки ред, кога Цариград паднал во 1204 година во Четвртата крстоносна војна.
Смирна била освоена повторно од Турците во 14 век, кога Умур бег, син на основачот на бејликот Ајдин, го освоил прво горниот дел на Кадифекале и потоа долниот дел кај замокот Ок Калези. Исто како Чака Бег што правел два века порано, така и Умур бег го користел градот за ненадејни напади.
Смирна била освоена и припоена кон царството на Отоманците за првпат во 1389 година во времето на Бајазит I, кој истата година се искачил на престолот. Во 1402 година Тимур по победата во Битката кај Анкара нанесел тежок удар на Отоманците, спречувајќи го зголемувањето на нивната воена моќ и сила за понатамошни освојувања.
Во 1425 година Мурат II го освоил Измир по вторпат. За време на воената кампања Османлиите биле потпомогнати од силите на витезите кои го притискале султанот да им го предаде главниот дворец на пристаништето. Султанот ова барање го одбил и покрај тензиите меѓу двата табора и им дал дозвола да изградат друга палата во Петрониум - замокот во Бодрум.
Градот станал типичен отомански санџак во огромната османлиска провинција на Ајдин. Во 1475 година градот бил нападнат од Венеција, додека по 1492 година како друг голем настан бил населувањето на еврејско население од Шпанија, кои подоцна Измир го претвориле во еден од главните градови во земјите на царството.
Модерно време
По поразот на Отоманското Царство во Првата светска војна, царството било поделено во соодветни зони на влијание од страна на победниците од војната. Грција на 15 мај 1919 година ја окупирал Смирна но грчкиот поход во Анадолија бил одбиен. Турската војска влегла во Измир на 9 септември 1922. Ова го означило крајот на војната. Грчката војска и администрацијата заминале од морското крајбрежје. Четири дена подоцна, на 13 септември 1922 година во градот избувнал голем пожар кој траел до 22 септември. Огнот целосно ги уништил грчките и ерменските четвртини, додека муслиманските и еврејските населби ја избегале штетата. Тврдењата за тоа кој е одговорен за пожарот се разликуваат. Се смета дека бројот на загинати од овој период се движи од 10.000 до 100.000 луѓе. Околу 50.000 до 400.000 грчки и ерменски бегалци биле сместени на брегот за да го избегнат огнот и биле принудени да останат таму под тешки услови за речиси две недели. Систематската евакуација на Грците на кејот започнала на 24 септември, кога првите грчки бродови влегле во пристаништето под надзор на сојузничките сили. Од 150.000 до 200.000 Грци биле евакуирани. Останатите Грци заминале во Грција во 1923 година, како дел од размената на населението меѓу Грција и Турција и како дел од Лозанскиот договор, кој формално ставил крај на грчко-турската војна.
По крајот на војната, Измир станал дел од Република Турција.
Население
Периодот после 60-тите и 70-тите години на 20 век се поврзуваат со нов проблем за градот - емиграција на населението од цела Турција, како и од целиот свет. За да се ограничи неселективната изградба, локалната власт воведела закон со кој се ограничила изградба на згради повисоки од 8 ката.
Клима
Измир има средоземна клима која се одликува со долги, топли и суви лета и благи и врнежливи зими. Вкупните врнежи во Измир во просек се 686 милиметри на годишно ниво. Сепак, 77% од врнежите паѓаат во текот од ноември до март. Останатиот дел од врнежите паѓаат во текот на април до мај и септември до октомври. Постои многу малку врнежи од јуни до август.
Максималните температури во текот на зимските месеци обично се помеѓу 10 и 16 °C (50 и 61 °F). Иако тоа е ретко, може да падне снег во Измир во периодот од декември до февруари и да остане одреден период од време. Во текот на летото, температурата на воздухот може да се искачи високо до 40 °C (104 °F) од јуни до септември, но просечно температурата се движи обично помеѓу 30 и 36 °C (86 и 97 °F).
Главни знаменитости
Еден од најзначајните споменици е саат-кулата која се наоѓа во средината на плоштадот Конак со висина од 25 метри. Архитектот на кулата е Рејмонд Чарлс Пер и била завршена за 25-годишнината од искачувањето на престолот на Абдулхамид II во 1901 година. Кулата има четири фонтани поставени околу неа во кружна форма, а столбовите се инспирирани од северноафриикански теми.
Агора на Смирна е сместен заедно со античкиот театар на ридот Кадифекале, додека театарот сè уште не е откриен од археолозите. На врвот на Кадифекале се наоѓа еден од трите замоци на градот. Во Измир има 9 синагоги кои биле изградени во духот на 19 век, бидејќи или биле изградени или реставрирани токму во тоа време. Во Циглане има и резерват за птици, каде се одгледуваат и размножуваат повеќе од 200 видови птици.
Фестивали
Во Измир годишно се одржуваат 2 фестивали:
Кујна
Таа претрпела бројни измени и паднала под влијание на многу други народни кујни - француската, грчката и др. Множеството зеленчук кои се одгледуваат во регионот на Ајдинската провинција ја прават разновидна и егзотична измирската кујна. Традиционални јадења се супа тархан подготвена од цеден јогурт и домати, измирско ќофте, зерде, приготвено од засладен ориз итн.
Спорт
Неколку важни меѓународни спортски настани се одржале во Измир:
Познати фудбалски клубови во Измир вклучуваат: ФК Алтај, ФК Буџаспор, ФК Алтинорду, ФК Гозтепе, ФК Измирспор и ФК Каршијака. Од сезоната 2010-2011 година, Буџаспор се натпреватура во најсилната фудбалска лига во земјата, супер лига. Гозтепе направил спортска историја во Турција кога играл во полуфиналето на Купот на УЕФА во сезоната 1968-1969, и во четврт-финалето на Купот на победниците на куповите во сезоната 1969-1970 година, со што станал првиот турски фудбалски клуб да игра полуфинален натпревар во Европа. Алтај и Гозтепе го освоиле турскиот куп двапати. Историски гледано, Измир е родното место на два грчки спортски клубови: Паниониос и Аполон Смирни, кои биле основани во градот пред нивното седиште да се пресели во Атина во 1922 година.
Кошаркарскиот клуб Каршијака двапати ја има освоено турската лига и двапати турскиот куп и купот на претседателот.
Акрас Измир е успешен клуб во одбојка во градот, откако ја освоил турската машка одбојкарска лига и турски куп на неколкупати и Челинџ Купот на ЦЕВ во 2008-09 година.
Најголем стадион во градот е стадионот Ататурк со 50.000 капацитет.
Градот може да се пофали на неколку спортски легенди, во минатото и во сегашноста. Во 1960 година во градот е роден фудбалска ѕвезда Метин Октај, со прекар „некрунисаниот крал“. Октај станал првиот турски фудбалер кој заиграл во странство, со Палермо во италијанската Серија А, во текот на сезоната 1961-1962. Две други познати фудбалски личности од областа Измир се Алпај Озалан и Мустафа Денизли. Алпај играл за ФК Астон Вила во периодот меѓу 2000 и 2003 година, а Денизли по долгата играчка кариера како капитен на ФК Алтај, имал успешна кариера како тренер како единствен менаџер во историјата на Турската Супер лига кој успеал да освои шампионска титула со секој од трите најголеми истанбулски фудбалски клубови: Галатасарај, Фенербахче и Бешикташ. Освен тоа, тој бил и селектор на фудбалската репрезентација во 2000 година.
Политика
Моментален градоначалник на Измир е Азиз Коџаоглу од Републиканската народна партија и на оваа функција е од 2004 година бидејќи бил повторно избран во 2009 и 2014 година. Неговиот претходник, градоначалникот Ахмет Пириштина првпат бил избран во 1999 година, но починал од срцев удар во 2004 година.
Измир традиционално се смета за упориште на Републиканската народна партија, која е со централно-левичарска ориентација, основана од Мустафа Кемал Ататурк и која денес е најголемата опозициска партија во Националното собрание на Турција. Како трет по големина град во Турција и како центар на левичарското движење, Измир има голема улога во политичкиот живот на земјата, и покрај тоа што партијата има ограничена поддршка во Истанбул и во Анкара. Откако десничарската Партија на правдата и развојот дошла на власт во 2002 година, гласачкото тело на Измир е познато по поддршката на левичарската партија на сите општи и локални избори. Во двата референдуми за уставот во 2007 и во 2010 година, електоратот остро ги отфрлил предлозите за уставните реформи на владата.
Поради економското и историското наследство на градот, Измир одамна е стратешка цел за изборната кампања за АКП. Поголемиот дел од граѓаните во Измир продолжуваат да гласаат за централно-левите политички партии, и покрај големите ветувања на АКП за нови инвестиции и нова инфраструктура. На општинските избори, Измир избира 26 пратеници за Националното собрание на Турција. Провинцијата е поделена во две изборни единици, поделувајќи го градот на северен и јужен дел. Анти-владините протести во 2013 и 2014 година против АКП биле особено силни во Измир.
За време на претседателските избори во 2014 година, 58,64% од гласачкото тело во градот гласале за кандидатот на Републиканска народна партија, Екмеледин Ихсаноглу. Спротивно на тоа, кандидатот на Партија на правдата и развојот, Реџеп Таип Ердоган добил 33,38% од гласовите. Кандидатот на прокурдската партија добил 7,98%.
Ислам
Во градот Измир постојат неколку џамии, меѓу кои најпознати се:
Христијанство
Главна катедрала на Ерменската Апостолска црква била црквата Свети Стефан, која била изградена во 1863 година и разрушена во текот на големиот пожар во градот од 1922 година. Денеска, во градот се наоѓаат англиканската црква Свети Јован Благослов која била изградена во 1899 година, и римокатоличката црква посветена на Свети Јован Крстител.
Образование
Во Измир се наоѓаат следните универзитети:
Постојат вкупно девет универзитети во близина на Измир. Градот е исто така дом на средни училишта, кои се познати низ цела Турција, како што се Измирската анадолска висока стручна школа за трговија која била основана во 1854 година и Американскиот институт основан во 1878 година
Историски гледано, во доцниот 19 век и почетокот на 20 век, градот бил образовен центар на грчкиот свет, со вкупно 67 машки и 4 женски училишта во тоа време. Најзначајната грчки образовна институција била Евангелското училиште кое работело од 1733 до 1922 година.
Меѓународни училишта во Измир:
Сообраќај
Измир има развиено голема сообраќајна мрежа. Градот во денешно време се обидува да привлече инвеститори преку својата стратешка локација и релативно новата и високоразвиенита технолошка инфраструктура во транспортот, телекомуникациите и енергијата.
Во Измир се наоѓа меѓународниот Аеродром Аднан Мендерес кој се опслужува од страна на националните и меѓународните летови. Аеродромот се наоѓа во измирската област Газиемир. Неодамна во градот бил изграден голем автобуски терминал, Отогар, во предградието на Пинарбаши на периферијата на градот. Измир има меѓуградски автобуси со одредишта низ цела Турција. Во современи услови, денеска е сосема лесно да стигне до автобуската станица бидејќи постојат миниавтобуси низ градот кои ги транспортираат своите клиенти од скоро сите најважни делови на градот. Измир има две историски железнички станици во центарот на градот. Железничката станица Алсанџак била изградена во 1858 година и се наоѓа во центарот на градот, како и железничката станица Башмане која била изградена во 1866 година.
Координираниот сообраќај во градот бил воведен во 1999 година, како прв град во Турција. Во градот има формирано посебна институција, наречена УКОМЕ, чија главна задача е да дава насоки во сообраќајот во метрото, на автобускиот превоз, на фериботите итн. Градот има интегриран претплатнички билет, каде по издавањето на службите, сопственикот на картичката има право истата да ја користи во метро, автобус, траект или некој друг вид на градски превоз. Освен тоа постои и кенткарт која овозможува користење на повеќе форми на транспорт во рамките на 90 минути.
Автобускиот превоз во градот го врши компанијата ESHOT која има околу 1.500 автобуси и околу 2.700 вработени. Освен оваа компанија, има и приватна фирма која врши превоз со 400 автобуси или минибуси.
Ферибот
Превозот преку ферибот од 2000 година го врши приватната фирма İzdeniz, која има 24 фериботи и врши превоз помеѓу 8 кејови на градот, започнувајќи од Бостанли, Каршијака, Алсанџак, Пасапорт, Конак, Ѓозтепе и Учкујулар. Во текот на летото се отвораат и посебни специјални линии за екскурзија на туристите.
Метро
Измир има изградено метро чија сообраќајна мрежа постојано се проширува преку нови линии. Метрото започнува од станицата Фехретин Алтај која се наоѓа во Балчова во јужниот дел на градското подрачје и води кон североисток. Како крајно одредиште е станицата во Борнова. Линијата е долга 20 километри. Станиците се: Фехретин Алтај, Полигон, Ѓозтепе, Хатај, Измирспор, Учјол, Конак, Чанкаја, Басмане, Хилал Халкапинар, Стадиум, Санај, Болге, Борнова, универзитет Еге и Евка 3.
Компанијата İZBAN започнала со изградба на нова линија која треба да е долга 80 километри. таа треба да започнува од северниот дел од Алиага до јужниот дел на областа Мендерес, како крајна станица за аеродромот. Линијата се состои од 31 станици и целосното возење меѓу двата краја трае 86 минути.
Железнички пат Компанијата İZBAN го обезбедува железничкиот превоз низ градот, како еден од најпрометните железнички превози во Турција, кои опслужуваат на околу 150.000 патници дневно. Основана во 2006 година, компанијата започнала со работа во 2010 година, со цел да го заживее железничкиот сообраќај во Измир.==Измир во медиите и уметноста==
Мауро Сантамброџо
Мауро Сантамброџо (Mauro Santambrogio; р. во Ерба) — италијански професионален друмски велосипедист, кој последно возел за професионалната континентална екипа.
Кариера
Откако го напуштил БМЦ на крајот на сезоната 2012, Сантамброџо ѝ се приклучил на екипата. Имал изненадувачки почетоко на сезоната, завршувајќи шести на Тур де Сан Луис, седми на Тирено-Адријатико и победил на ГП Индустрија & Артиџанато ди Ларчано во услови на пороен дожд. Се одвоил од групата со Патрик Зинкевиц, но Зинкевиц паднал на 2 километри пред целта, по што Сантамброџо продолжил сам до целта и до победа на трката. Потоа, Сантамброџо завршил втор во генералниот пласман на Џиро дел Трентино. На Џиро д’Италија, Сантамброџо ја освоил етапата 14 откако нападнал со предводникот на трката Винченцо Нибали, искачувајќи се на четвртото место во генералниот пласман и само една секунда од место на подиумот зад Ригоберто Уран. Меѓутоа, формата на Сантамброџо ослабела и на крајот завршил деветти во генералниот пласман. Изненадувачките резултати на Сантамброџо предизвикале озборувања помеѓу групата за допинг во почетокот на трката.
На 3 јуни 2013 било објавено дека Сантамброџо бил позитивен на тестот за еритропоетин (ЕПО) по првата етапа на Џиро д’Италија. Ова се случило неколку недели откако неговиот колега Данило ди Лука бил исфрлен од Џиро поради позитивен тест на истото средство. Сантамброџо бил исто така исфрлен од екипата.
Распоред на резултати на Гранд Тур
СО = се откажал; ДСК = дисквалификуван
NGC 4812
NGC 4812 — леќеста галаксија во соѕвездието Кентаур, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4812 се споменува и како ESO 323-48, MCG -7-27-18, AM 1254-413, DCL 412.
Откривање
Објектот е откриен на 8 јуни 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4812 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,9 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,9 m, додека површинскиот сјај изнесува 11,9 m/лм2. NGC 4812 има привидни димензии од 1,2' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 56 м 52,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -41° 48' 49"". Положбениот агол на објектот е во износ од 36°.
IC 1154
IC 1154 — галаксија во соѕвездието Длето, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 1154 се споменува и како ESO 202-?20.
Откривање
Објектот е откриен во декември 1899 година од страна на Делајл Стјуарт.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1154 е од видот NF.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 4 ч 26 м 54 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -48° 22' 36"".
Други поделби
Проучување на IC 1154 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката.
Кирил Ристоски
Кирил Ристоски (, -, ) — македонски глумец и универзитетски професор.
Животопис
Кирил Ристоски е роден на 14 ноември 1948 година во Прилеп. Дипломирал во учебната 1976/1977 година на отсекот за драмски глумци на Вишата музичка школа во Скопје, со просечен успех од 9, а дипломскиот труд го одбранил со оцена 10. По дипломирањето, една година работел во Народниот театар „Војдан Чернодрински“ во Прилеп, а во 1978 година се вработил во Драмата на Македонски народен театар. Во 1982 година ја започнал својата педагошка дејност како асистент по предметот глумечка игра на Факултетот за драмски уметности. Во 1988 година станал доцент и преминал од МНТ на ФДУ во редовен работен однос. Во 1993 година напредувал во вонреден професор, а во 1998 година бил избран за редовен професор, при што во 2003 година е повторно избран во истото звање. Во два мандата бил член на Сенатот на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. Од крајот на 2009 година бил поставен за декан на ФДУ. По кратко боледување, Ристоски починал рано наутро на 30 јуни 2011 во Скопје. Погребан е на Градските гробишта Бутел во Скопје.
Театарска и филмска дејност
Кирил Ристоски остварил богата кариера во областа на театарската и филмската уметност. Во својата триесет и петгодишна глумечка дејност остварил над осумдесет улоги од светската и домашната драматургија, скоро во сите театри во Македонија, а позначајни се: Глумецот (во „Мангите пијат чај“), Марк Антониј (во „Јулиј Цезар“), Киро и Евто (во „Лет во место“), Бота (во „Среќна нова 49“), Тартиф (во „Тартиф“), Дон Кихот (во „Дон Кихот“), Спиро Црне (во „Спиро Црне“), Колобан (во „Колобан“), Просперо (во „Бура“), Иванов (во „Иванов“), Арсениј (во „Арсениј“), Спиро Црне (во „Летни Силјане“), Пичем (во „Просјачка опера“), Полковникот (во „Полковникот Птица“), Клавдиј (во „Хамлет“), Генералот (во „Четвртата сестра“), Рос (во „Која е Силвија“), Дон Кихот (во „Дон Кихот“), С.Т.Верховенски (во „Бесови“) и други.
Тој е добитник на пет награди за глумечко остварување на МТФ „Војдан Чернодрински“ во Прилеп, и тоа за улогите во претставите: „Манги пијат чај“ (1978), „Тартиф“ (1986), „Спиро Црне“ (1989), „Колобан“ (1992) и „Арсениј“ (1994). За улогата во Арсениј ја добил награда „Ристо Шишков“ во 1994 година. На неговото име се припишува и наградата на град Скопје „13 ноември“, наградата „Глумец на годината“, како и наградата на Собранието на град Прилеп, „3 ноември“ за животно дело.. Најпосле, во текот на 10 години, Ристоски бил претседател на Собранието на македонскиот театарски фестивал „Војдан Чернодрински“.
Во продолжение, Ристоски снимил над 20 тв-драми, тв-филмови и тв-серии, како и повеќе од 200 радио-драми. Богат е и неговиот филмски опус. Позначајни му се улогите во филмовите: „Пред дождот“ (во режија на Милчо Манчевски), „Црвениот коњ“, „Јазол“(во режија на Кирил Ценевски), „Тетовирање“ (во режија на Столе Попов), „Тајната книга“ и други.
На 27 декември 2013 година, во фоајето на Македонскиот народен театар била промовирана монографија за Кирил Ристоски, која содржи повеќе од 100 фотографии и текстови на 15 автори, посветени на опусот на Ристоски. Истовремено, тоа било првата книга од новата библиотека "Монографии" на МНТ. Приредувач на монографијата е театрологот Јелена Лужина.
Волф Ошлис
Волф Ошлис (Wolf Oschlies) е македонист, политички научник, новинар и експерт за Источна Европа.
Роден е во 1941 година во Кенигсберг, Источна Прусија, од 1945 Калининград, Советски Сојуз, од 1991 Русија. Студирал славистика на универзитетот во Хамбург. Од 1973 се вработил во Центарот за аналитика во германската сојузна влада. Исто така работел и во „Институтот за источнонаучни и меѓународни студии“ во Келн. Од 1977 до 2006 работел и предавал како професор на Универзитетот во Гиcен. Денес е публицист за Источна Европа и пишува редовно за мрежниот весник „Евроазиски Магазин“ (Eurasisches Magazin) и „Пруски алгемајне цајтунг“ (Preussische Allgemeine Zeitung).
Творештво
Постојано објавува статии посветени на Македонија. Проф. д-р Волф Ошлис е соавтор на првиот „Учебник по македонски јазик“ (со Вера Боиќ) објавен надвор од границите на поранешна Југославија (1984, преобјавен во 1996 и во 2007 година).
Автор е на неколку книги објавени во Германија, меѓу кои „Македонија 2001–2004: Воен дневник од една мирна земја“ (2004), на студијата „Македонија“ во серијата „Студии за земји“ (2004), како и книга за Мајка Терeза (2009).
Ошлис, меѓу другото, досега превел и повеќе дела од македонската книжевност на германски јазик, меѓу кои и „За македонцките работи“ (2012) на Крсте П. Мисирков.
Тој е редовен учесник на Летната школа и на научниот собир на Семинарот за македонски јазик, литература и култура во Охрид, на научни собири, организирани во Република Македонија, но учествувал и на славистички собири во светот, каде што настапувал и со реферати на македонистички теми.
Тој е и почесен доктор на науки на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, добитник на наградите „Духовен воин“ и Златно перо за превод на книгата „За македонцките работи“. 2012 Ошлис доби признание „Пријател на Република Македонија“ за неговата поддршка за промоција и афирмација на македонскиот јазик, литература и култура во светот. Ошлис ја добива наградата за остварување во областа на публицистиката на 21 декември 2013 година во Собранието на Република Македонија.
Бенита Армстронг
Бенита Елеонора Армстронг, мајка Бенита Јегер подоцна Лејди Штраус (1907 — 2004) — британска вајарка позната по нејзината бронзена фигуративна работа.
Биографија
Армстронг е родена во еврејско семејство во Германија и се преселила во Лондон во 1926 година Во Лондон живеела во стан над ресторан во улицата Шарлот и неколку години била во врска со Клајв Бел. По завршувањето на таа врска, таа се запознала и во 1932 година се омажила за британскиот уметник Џон Армстронг. Бенита Армстронг студирала кај виенскиот вајар Георг Ерлих и била чест учесник на групни изложби во Лондон и на други места, како и редовно имала работа вклучена во летните изложби на Кралската академија. Самостојна изложба на нејзините дела била одржана во галериите Дријан во Лондон во 1981 година. Таа и Армстронг се разделиле и на крајот се омажи за политичарот од Лабуристичката партија Џорџ Расел Штраус со кој имала две деца.
Прецо (ресторан)
Прецо („цена“ на италијански) е синџир ресторани во која се служи претежно италијанска кујна во Обединетото Кралство и Ирска. Првиот ресторан бил отворен на улицата Њу Оксфорд, Лондон во ноември 2000 година. имало повеќе од 180 филијали низ целата земја, по многу затворања во 2018 година. Тој е дел од Прецо Холдингс. Синџирот моментално е во сопственост на Cain International.
Историја
Првиот ресторан Прецо бил отворен во центарот на Лондон од страна на Џонатан Кеј, извршен директор на компанијата, во 2000 година. имало повеќе од 180 филијали во Обединетото Кралство. Прецо го отворил својот прв ресторан во Ирска во февруари 2016 година. Прецо вообичаено ги претвора старите згради со архитектонска вредност од нивните стари намени во Прецо ресторани; примерите вклучуваат старо кино во Биконсфилд, Бакингемшир.
Првиот сопственик на бизнисот Прецо бил Џонатан Кеј. Во 2008 година Џонатан ги ангажирал братучедите Адам Кеј и Семјуел Кај (синови на Филип Кеј) да се приклучат на одборот на директори на Прецо. Адам и Самуил ги основале Аск (ресторан) и Зизи.
Прецо донирал 25 посто од добивката собрана од продажбата на нивната пица Тропикана на детската хуманитарна организација Борба за животот.
Во 2011 година Алдо Зили дизајнирал четири пици кои биле додадени во менито на Прецо под името „ВИПици“.
Приватната компанија TPG го презела бизнисот Прецо во 2015 година кога Џонатан Кеј се префрлил на неизвршна улога. Во јуни 2015 година, Дирк Елер бил назначен за привремен извршен директор. Џон Хендри-Пикап му се придружил на Прецо како главен извршен директор во јули 2016 година.
Во февруари 2018 година, Прецо потврдил дека планира да затвори 100 од своите 300 ресторани и да обезбеди доброволен аранжман на компанијата како дел од планот за спасување на синџирот. На 2 март 2018 година објавиле дека ќе затворат 94 филијали, вклучувајќи ги и сите 33 продажни места на Чимичанга.
Финансиска историја
Синџирот продолжил да расте постојано, известувајќи за пораст на профитот од 17% до 7,3 милиони фунти (GBP) во септември 2011 година. Во 2011 година, компанијата продолжила да се проширува на нови локации на ресторани, наводно со цел за 10% да се зголеми бројот на ресторани во 2012 година.
Прецо моментално е под понуда на групата Кеин и менаџерскиот тим Прецо. Ова ги вознемирило некои инвеститори и сопственици, иако нема докази кои укажуваат на каква било манипулација со бизнисот.
Сопствениците се надеваат дека наскоро наместо половина кирии ќе почнат да добиваат целосни кирии. Претстојат тешки времиња за овие деловни модели, но Групацијата Каин верува дека Прецо повторно ќе се издигне со соодветно управување: ова доведе до тоа некои коментатори да преиспитаат дали актуелниот менаџерски тим треба да остане на функцијата.
Албарето (метеорит)
Албарето е метеорит кој во јули 1766 година паднал во близина на фразионот Албарето, во Модена, Емилија-Ромања, Италија.
Состав и класификација
Албарето е обичен хондрит помеѓу Л и ЛЛ групата. Тој припаѓа на петеролошкиот тип 4.