cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Шехзаде Мехмед (син на Сулејман I)
Шехзаде Мехмед (османлиски: شہزادہ محمد‎, Şehzade Mehmed; роден на во  – починал на  година во ) — отомански принц, син на султанот Сулејман I и неговата сопруга Рокселана.
Живот
Шехзаде Мехмед е роден на 31 октомври 1522 година, за време на кампањата на Сулејман кон Родос. Неговото раѓање се прославило во логорот каде била дадена милостина кон некои заробени војници. Гласникот што ја донел веста бил награден со наметка salvet ü sürûr.
Мехмед бил обрежан заедно со неговите браќа, Мустафа и Селим на 27 јуни 1530 година. Во февруари 1534 година, Мустафа бил назначен за гувернер на Маниса. Мехмед од друга страна останал во главниот град, а во 1537 година, му се придружил на неговиот татко во неговата кампања за Крф. Во 1541 година, тој и неговите помлади браќа, Селим и Бајзит, го придружувале нивниот татко во неговата кампања кон Будим.
Сулејман го фаворизирал синот на Хурем и го назначил Мехмед, неговиот втор и многу сакан син, за негов наследник спротивно на традицијата. Наскоро по нивното враќање од Крф во октомври 1542 година, Сулејман под влијание на Хурем го поставил за гувернер на Маниса. Тој го назначил и Селим за гувернер на Караманија. Пред назначувањето, принцот Мустафа бил испратен во Амасија на 16 јуни 1541 година. Мехмед ги започнал своите должности официјално како гувернер веднаш по неговото пристигнување во Маниса на 12 ноември 1542 година.
Неговата мајка, сепак, не го придружувала во неговиот покраински центар. Регистарот на Маниса покажува дека, сепак, таа патувала со Мехмед во 1543 година. Истата година, таа го посетила и нејзиниот помлад син принцот Селим, кој бил назначен за гувернер на Караманија. Неговото единствено дете Хумашах султан било родено во Маниса.
Евлија Челебија го опишува Мехмед како „принц со повеќе исклучителни квалитети дури и од Мустафа и со голем интелект. Сулејман имал намера тој да биде неговиот наследник, но „човекот предлага и Бог располага“.
Смрт
Шехзаде Мехмед се разболел во Маниса на 31 октомври 1543 година. Починал набргу потоа, во средата навечер, 7 ноември, веројатно од мали сипаници. Следниот ден Лала-паша и Дефтардар Ибрахим Челеби го пренеле неговото тело во Истанбул. По неговата смрт, неговиот помлад брат Селим го заменил како гувернер на Маниса.
По смртта на Мехмед, Сулејман го натерал славниот царски архитект Мимар Синан да ја изгради џамијата Шехзаде во Истанбул. Исто така, Сулејман составил елегија за Мехмед и ја завршил песната со линијата „Најистакнат од принцовите, мојот султан Мехмед“ во која вкупната бројчена вредност е година на смртта на неговиот син. Фактот дека смртта на Мехмед му понудила на Сулејман прва голема можност да служи како архитектонски покровител, исто така, може подоцна да им дало причина на Османлиите да веруваат дека Мехмед бил фаворит. Фактот дека Сулејман не само нарачал џамија за Мехмед, туку и ја изградил во Истанбул како да е султан (со оглед дека принцовите биле погребувани во Бурса според обичајот) ја рефлектира љубовта на султанот кон неговиот син.
Оризарско Поле (Чифлик)
Оризарско Поле – Старо Село – Модра Стена – Бесвичко Поле  —археолошко наоѓалиште во Чифлик општина Демир Капија. Наоѓалиштето претставува населба од римското време. На источната периферија на селото, во просторот на наброените локации, кои зафаќаат површина од неколку хектари, како и во самото село, има остатоци од поголема населба. Пронајдени се темели од големи и мали објекти од кои со орањето биле откриени столбови, капители и друг конструктивен материјал од мермер, како и римски вази. Дел од овие масивни наоди се пренесени во кругот на болницата во Демир Капија. Во 1954 година во самото село се откриени остатоци од темели на четвртест објект со зачувана бања со хипокауст. Кај денешната црква се најдени споменици со натписи меѓу кои и еден на кој се споменува името Јуменион. Откриени се и остатоци од темели на поголема вила. Крај патот за Демир Капија исто така има остатоци од населба, и тоа од II-III век. Најдено е и депо на римски денари од I-III век.
Нахтерштет
Нахтерштет (Nachterstedt) — село и поранешна општина во округот Залцланд, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 15 јули 2009 е дел од градот Зеланд.
Лизгање на насипот 2009
На 18 јули 2009, 350 метри долг дел од насипот во околината на езерото Конкордија се лизна во езерото. Две куќи, кои се наоѓале во околината, завршиле во езерото.
Награда „Гоце Делчев“
Со наградата Гоце Делчев се оддава општествено признание за особено значајно остварување во сите области од науката од интерес на Република Македонија. Наградата се доделува за научно остварување објавено во претходната година. Наградата под услови определени со Закон за државните награди (“Службен весник на Република Македонија” бр. 52/2006) се доделува на поединци или на група творци од земјата или од странство.
Конкурирање и доделување
Право на конкурирање имаат дела што се објавени, рецензирани и каталогизирани. За датум на објавувањето се смета датумот што е објавен во каталогизацијата на публикацијата. Поединец или група творци може да биде добитник на награда за остварување во истата област само еднаш. Член од група творци може како поединец да биде добитник на наградата за друго остварување и во истата област.
За првпат, наградата е доделана во 1949 година, а прв добитник бил Блаже Конески. Вториот добитник на наградата бил Драган Ташковски. Доделувањето на наградата мирувало до 1978 година, кога била возобновена и оттогаш постојано се доделува на еден, двајца или тројца научни работници (или колектив).
Евангелско-протестантска црква „Гласност“
Историја
Александар Маџаровски и Алпин Поп Николов, водачи на Христијанскиот центар 490 започнале младински богослужби во 2003 година. Заедно со луѓе од тие заедништва во 2006 година започнале нова заедница во Скопје - Христијански центар „Гласност“ - со визија да се допре до младите алтернативни кругови во градот. Првите богослужби биле одржувани во „Даре Џамбаз“, а подоцна биле преместувани на неколку места. Оваа црква во своите почетоци користела современи музички правци во славењето и става нагласок на творештвото и уметностите. Во 2016 година црквата била регистрирана како Евангелско протестантска црква - „Гласност“.
Цели и активности
ЕПЦ - „Гласност“ се бори за социјална правда, се вклучува во различни проекти од ваков карактер од кои дел се: Светската кампања “Најголемата чоколадна забава“ која имала за цел да ја стави во светло злоупотребата на децата работници поробени во фармите за производство на какао“; потоа бегалската криза во 2015 година, за помагање на бегалците со храна, облека и топли пијалоци во привремените кампови во Гевгелија и Табановце; Ретвитни Оброк - граѓанска иницијатива која имала за цел да поттикне и анимира граѓани да зготват и рециклиаат храна која се донира секоја сабота на бездомни лица и луѓе со тешка финансиска состојба.
Холцхаузен (Саксонија-Анхалт)
Холцхаузен (Holzhausen) — село и поранешна општина во округот Штендал, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 1 јануари 2010 е дел од градот Бизмарк.
Зоран Туциќ
Зоран Туциќ (Шабац, 30 октомври 1961) е српски автор на стрипови‎, сценарист, ликовен уметник и архитект.
Дипломирал на Архитектонскиот факултет во Белград со проектот „Нов египетски музеј, Гиза, Каиро“. Со Вујадин Радовановиќ, Раде Tовладијац и Саша Живковиќ е основач на уметничката група „Баухаус 7“ во 1981 година во Белград.
Стрипови објавувал во земјите на Југославија, Германија, САД, Холандија, на Кипар, во Италија, Франција итн. Поважни стрипови: „Ворлох“ по сценарио на Љуан Кока, Александар Тимотијевиќ и З. Туциќ, „Ниту сон за моќта“ по сценарио на Љ. Кока; „Третиот аргумент“, по прозата на Милорад Павиќ и сценарио на Зоран Стефановиќ, и „Adam Wild“ од по сценарио на Џанфранко Манфреди.
Мали Врх (Брежице)
Мали Врх (словенечки: Mali Vrh) — населба во Општина Брежице во источна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Посавскиот статистички регион.
Јаков Цариградски
Јаков (? - 1700) — грчки духовник и вселенски патријарх на три наврати.
Првично владикувал како лариски митрополит. Во 1679 г. е избран за вселенски патријарх и останал на престолот до 30 јули 1682 г., кога бил приморан да се откаже од поранешниот патријарх Дионисиј IV. Во 1685 г. е вратен на престолот по заедничка одлука на синодот, каде останал една година, па во 1686 г. повторно е натеран да истапи. Во 1687 г. дошол на престолот по третпат, за да биде конечно симнат во 1688 г.
Пребегнал во Молдавија, каде починал во 1700 г.
Голачки манастир
'''Голачки манастир „Св. Мина“''' (Ιερά Μονή Αγίου Μηνά Περιχώρας) — женски манастир кај селото Голак, Драмско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Зихненско-неврокопската епархија на Цариградската патријаршија.
Манастирoт се наоѓа во југоисточното подножје на планината Сминица, на околу 1 км северозападно од селото Голак. Според пописот од 2001 г. во него живееле 5 лица.
Денешната манастирска црква е изградена во 1974 г., заменувајќи ја старата од 1959 г. Манастирот е официјално признаен во 1976 г.
NGC 1573
NGC 1573 — елиптична галаксија во соѕвездието Жирафа, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1573 се споменува и како UGC 3077, MCG 12-5-8, CGCG 328-9, 7ZW 18.
Откривање
Објектот е откриен на 1 август 1863 година од страна на Ернст Вилхелм Либерехт Темпел, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 11 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1573 е од видот E3. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,8 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,6 m/лм2. NGC 1573 има привидни димензии од 1,9' х 1,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 4 ч 35 м 4,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 73° 15' 47". Положбениот агол на објектот е во износ од 35°.
Други поделби
Проучување на NGC 1573 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 15570. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 5; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4341. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 866.
Тихе (претпоставена планета)
Тихе е претпоставен гасовит џин, кој можеби се наоѓа во Ортовиот Облак од Сончевиот Систем. Постоењето на оваа планета првпат било предложено во 1999 година од астрофизичарите Џон Матесе, Патрик Витман и Даниел Витмајер од Луизијана Универзитетот во Лафајет. Тие тврделе дека доказите за постоењето на Тихе може да се најдат во наводната наклонетост (на астрономите) за тоа од каде потекнуваат долгопериодичните комети. Подоцна, Матезе и Витмајр ги преоцениле податоците за кометите и навеле дека ако Тихе постои, би можела да се најде во архивите на податоци прибрани од Инфрацрвениот истражувач (WISE) на НАСА. Во 2014 година НАСА објавила дека со истражувањето на WISE не е пронајдено тело кое ги има одликите на Тихе, укажувајќи дека Тихе, каков што го претпоставиле Матезе, Витман и Витмајер не постои.
Историја
Матезе, Витмајер и нивниот колега Патрик Витман во 1999 година први го предложиле постоењето на оваа планета, врз основа на испитувањето на орбитите на долгопериодичните комети. Повеќето астрономи се согласуваат дека долгопериодните комети (оние со орбити од илјадници до повеќе милиони години) имаат груба изотропна дистрибуција; односно пристигнуваат случајно од секоја точка на небото. Бидејќи кометите се испарливи и се распрснуваат со текот на времето, астрономите се сомневаат дека поголемиот дел од нивното постоење мора го поминуваат во сферичен облак оддалечен десетици илјади AЕ (познат како Ортов Облак). Но, Матезе и Витмир тврделе дека орбитите на кометите, наместо општоприфатеното мислење дека тие доаѓаат од случајни точки од небото, биле собрани во појас наклонет кон еклиптиката. Ваквото гриупирање би се должело на некое тело со големина на Јупитер, или кафено џуџе сместено во надворешниот дел на Ортовиот Облак. Тие исто така навеле дека со такво тело може да се објасни и необичната орбита на заднептунецот Седна. Сепак, бројот на примероци од кометите од Ортовиот Облак бил мал и како такви не можеле да понудат докази од кои би се извлекол заклучок.
Орбита
Витмир и Матесе сметале дека орбитата на Тихе лежи на приближно 500 пати поголемо растојание од она до Нептун, на околу 15.000 AЕ (2.200 милијарди километри од Сонцето, нешто помалку од четвртина светлосна година). Се наоѓа во Ортовиот Облак, чија надворешна граница се проценува на повеќе од 50.000 АЕ. Орбиталниот период би бил околу 1,8 милиони години. Неуспешната потрага според постари податоци прибавени од ИРАС наведува дека објект со големина од 5 Јупитерови маси треба да има растојание поголемо од 10.000 AЕ. Орбитата на таа планета не би се совпаѓала со еклиптиката и веројатно би била во широко-бинарна орбита во моментот на нејзиното создавање. Широко-бинарна орбита може да се создаде преку заробување (во орбитата на ѕвездата) за време на гасењето на ѕвездите од почетното расеано ѕвездено јато.
Потекло на името
Тихе (на грчки: τύχη - „среќа“) била грчка божица на среќата и просперитетот. Името било избрано за да нема забуна со претходна слична претпоставка дека Сонцето има бледа ѕвезда-придружник наречена Немеза, чија што гравитација го поттикнува влегувањето на кометите во внатрешниот Сончев Систем, што доведува до масовно изумирање на Земјата. Тихе била „добрата сестра“ на Немезис. Ова име за првпат го употребил Џ. Дејви Керкпатрик од Центарот за инфрацрвена обработка и анализа на Технолошкиот институт во Калифорнија.
Мисијата на WISE
Вселенскиот телескоп за инфрацрвени истражувања (WISE) откако ги завршил инфрацрвените истражувања на небото, опфаќајќи ги и областите каде Витмир и Матезе претпоставувале дека може да се најде Тихе. На 14 март 2012 година, биле објавени резултатите од мерењата на WISE во кои биле вклучени податоците од првото скенирање на целото небо. Дополнителното истражување на небото (AllWISE) било објавено кон крајот на 2013 година. На 07.03.2014 г. НАСА објавила дека телескопот WISE ја отфрлил можноста за постоење на објект со големина на Сатурн на растојание од 10.000 АЕ и објект со големина на Јупитер или поголем до 26.000 АЕ (0,4 светлосни години )од Сонцето.
Шаделебен
Шаделебен (Schadeleben) — село и поранешна општина во округот Залцланд, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 15 јули 2009 е дел од градот Зеланд.
NGC 5952
NGC 5952 — леќеста галаксија во соѕвездието Змија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5952 се споменува и како CGCG 50-30, NPM1G +05.0472.
Откривање
Објектот е откриен на 25 март 1865 година од страна на Алберт Март, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 48 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5952 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,1 m/лм2. NGC 5952 има привидни димензии од 0,4' х 0,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 15 ч 34 м 56,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +4° 57' 34"". Положбениот агол на објектот е во износ од 126°.
Други поделби
Проучување на NGC 5952 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 55496. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 244; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 358. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1082.
538 Фредерика
538 Фредерика — астероид од главмиот астероиден појас во орбита околу Сонцето.
Фотометриските набљудувања од опсерваторијата Орган Меса во Ново Мексико од 2012 година забележале вртежен период од 46,728 ± 0,004 часови со светлосна промена на величината од 0,25 ± 0,02.
NGC 3508
NGC 3508 — спирална галаксија во соѕвездието Пехар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3508 се споменува и како NGC 3505, IC 2622, MCG -3-28-31, IRAS 11005-1601.
Откривање
Објектот е откриен на 31 декември 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 15°.
Други поделби
Проучување на NGC 3508 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 33362. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 281; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 6077. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1012.
Користена литература
Sky Publishing Corp. and Cambridge University Press, 1985. (3098,238)
Википедија на класичен кинески јазик
Википедија на класичен кинески јазик (文言維基大典) е издание на Википедија на класичен кинески јазик, под управа на фондацијата Викимедија. Започната е на 31 јули 2006, Чи Сји на таа година. Класичнокинеската википедија имала 1.500 статии во април 2007. Содржините се главно поврзани со кинеската историја, особено со династијата Хан и Периодот на трите кралства.
За разлика од другите Википедии на кинески јазик, постои разлика во начинот на именување на класичнокинеската Википедија. Насловот го користи поимот „дадиен“ (大典) наместо поимот „баике“ (百科). Причината за ова е фактот што поимот „баике“ не се користел во класичниот кинески, но и бидејќи насловот го следи стандардот на именување втемелен од енциклопедијата Јунгле Дадиен (永樂大典, 1403), која се издавала во времето на династијата Минг.
Класичнокинеската Википедија исто така содржи многу статии поврзани со кинеската, јапонската и корејската култура. За жал, класичнокинеската Википедија не го поддржува наполно вертикалното писмо, начинот на кој се пишувал класичниот кинески јазик, од технички причини. За среќа постои ограничена вертикална поддршка за извесни поетски дела. (пример) Бројките во оваа Википедија се пишуваат со кинески наместо со арапски знаци, за разлика од останатите Википедии на кинески јазик.
Класичнокинеската Википедија трпи влијанија од пишаните стилови од Тајван, Хонгконг и Макао повеќе отколку други синосферски култури. На пример:
Христијански центар „Тринитас“
Христијански центар „Тринитас“ ― евангелско-протестантска црква која е дел од Евангелско-протестантската иницијатива.
Историја
Христијанската заед­ница Тринитас започнала во 2015 година на чело со Александар Вулетиќ, со цел за основање црква којашто понатаму ќе основа други цркви. Црквата започнала во Аеродром и се собира во хотел Порта.
Организација
Денес црквата има две домашни заедништва, пастор и група служители од пет луѓе кои се подготвуваат за ѓакони и старешини, група за славење, и неделно училиште за деца и возразни. Активно се работи на првото семрежно библиско училиште во Македонија, со едногодишна теолошка програма за лична изградба како и препорачлива за сите кои активно учествуваат во служењето во своите цркви. Училиштето се вика Институт за духовен растеж и во текот на 2018 година започнал да работи со првите студенти.
Општина Аеродром
Општина Аеродром — скопска општина. Формирана е со одделување од Општина Кисела Вода, според новата територијална организација предвидена со законот од 2004 година на 12 април 2005 година, кога за првпат е одржана седница на Советот на општината. Претходно, територијата на Општина Аеродром била во рамките на Општина Кисела Вода. Општина Аеродром официјално била прогласена за општина во 2013 година.
Име на општината
Името на Општината е добиено по воениот аеродром, кој се наоѓал кај поликлиниката „Јане Сандански” и касарната „Гоце Делчев”.
Како најново и најсовремено превозно средство, авионите последни биле вклучени во сообраќајот во Скопје. Аеродромот бил наречен „Скопје”, а се наоѓал сосема на крајот од градот, кај денешната населба „Аеродром“.
Првиот патнички авион слетал во Скопје на 15 јуни 1928 година. Авионот бил од типот „Потез-29”, а превезувал пет патници.
Во 1929 година била воспоставена авионска линија Солун-Скопје-Белград. Времето на тргнување било така планирано што на патниците и трговците од Солун им овозможувало заштеда на време. Авионите поаѓале од Скопје во 07:00 часот наутро.
Прв пилот бил М. Јерошенко.
Есента во 1926 година бил одржан првиот аеромитинг со учество на воени авиони и пригодна програма. Секоја година се одржувале аеромитинзи на Зајчев рид и во стариот Аеродром. Покана од аеродромот „Скопје“ до Скопското научно друштво за прослава на славата Св. Илија во 1938 година. Посетителите на аеромитинзите за 30 динари можеле да пробаат да летаат со авион. Како куриозитет старите скопјани го сметаат слетувањето на Еми Џонсон, една од првите жени-пилоти во светот, на скопскиот аеродром во 1930 година при нејзиното враќање од Австралија за Лондон.
Во 1937 година, во договор со авионското друштво „Аеропут” и Сидна, Министерството за сообраќај воспоставило авионски сообраќај со Кралството Југославија и со странство. Со оваа линија стигнувал и весникот „Правда” од Белград.
Аеродромот бил бомбардиран од нацистичка Германија во април 1941 година.
Од 1924 до 1931 година се одржувале фудбалски натпревари помеѓу маалата. Клубот „Славија” бил формиран од трите спортски клубови „Југ”, „Победа” и „Славија”, кои настапувале под името Железнички клуб „Славија” ЖКС.
Географија
Граници на општината се следните: од мостот на железничката пруга на реката Вардар – тромеѓе на Општина Аеродром, Центар и Гази Баба и се движи долж Транспортен центар „Скопје”, железничката пруга во правец кон Велес до мостот Маркова река, продолжува по надворешната граница на катастарска општина Долно Лисиче до реката Вардар и свртува спротивно до мостот на железничката пруга на реката Вардар.
Територија на општината е 20 км2, од кои урбан дел е 10,4 км2 или 60%, а рурално земјиште 9,6 км2 или 40%.
Стопанство
Број на фирми:
Демографија
Вкупен број на население: 77.735 жители.
Пол:
Националност:
Образование (за лица над 15 години): (невработени 13.000; 10% ВСС); домаќинства 21.495; станови (живеалишта) 23.754
Спроед податоците заклучно со 2011 година, вкупниот број на ученици во Општина Аеродром во 2011 се зголемил за 9,9 % во однос на вкупниот број на ученици во 2007. Аеродром е прва општина по зголемувањето на вкупниот број на ученици.
Според пописот од 2021 г. општината брои 81.338 жители, и со тоа е една од поголемите општини по населеност во земјата.
Самоуправа и политика
Во 2017 година, општината имала вкупно 976 вработени, од кои 109 биле вработени во општинската администрација, а останатите во општинските јавни претпријатија. Градоначалник на општина Аеродром е Златко Марин од редовите на СДСМ. Тој бил избран на локалните избори од 2017 година за мандат од четири години. Советот на општина Аеродром е составен од 27 члена. Според последните локални избори од 2017 година, членовите на советот според политичката припадност за мандатот 2017-2021 се:
Досегашни градоначалници
Досегашни градоначалници на Општина Аеродром биле:
Белешки
<references group="б" responsive="1">
Поздрав на Сонцето
Поздрав на Сонцето — поставката на архитектот Никола Башиќ во Задар.
Местоположба
Поздрав на Сонцето се наоѓа во пристаништето Задар, на западната точка на задарскиот полуостров, веднаш до Морските оргули. Од ова место се гледа Задарскиот Канал, островите и заоѓањето на Сонцето, чија убавина е особено позната во Задар. Со овој зафат во крајбрежјето, Задар добил ново собиралиште, но и туристичка знаменитост.
Основни податоци
Поздрав на Сонцето се состои од триста сончеви плочи поставени на исто ниво со каменото поплочување на брегот во облик на круг со пречник од 22 метри. Покрај Сонцето, гледајќи од западната страна, а над Морските оругили, се наоѓаат и останатите планети од Сончевиот Систем. Големините на плочите на Сонцето и планетите се пропорционални, како и растојанијата на средиштата на секоја плоча сама за себе, но не и двете во исто време, бидејќи планетите би требало да бидат оддалечени по неколку стотици метри до неколку десетици километри од Сонцето на инсталацијата. Под стаклените панели се наоѓаат фотоволтаични соларни модули преку кои се остварува симболична комуникација со природата, со цел, како и со Морските оргули, да се оствари комуникација - таму сп звук, а овде со светлина.
Во хромираниот прстен што ги опкружува панелите со фотоволтаични модули се испишани имињата на задарските светци. Покрај нивните имиња и датумот на кој се слават, напишана е деклинацијата на Сонцето северно или јужно од екваторот (ДЕК-минимално -23 степени до максимум 23 степени), висината на Сонцето во меридијанот на тој датум (ASM - Altitudo Soles im Meridien) и времетраењето на Сончевата светлина на тој празник (пр. 15:10:12), што ја прави инсталацијата еден вид календар. Овој астрономски дел е направен со стручна помош на д-р Максим Кларин, професор во Задарското поморско училиште.
Истовремено со залезот на Сонцето, се вклучуваат и светлосните елементи инсталирани во колото и според специјално програмираното сценарио, тие произведуваат исклучително впечатлива игра на светлина. Времето на вклучување и исклучување на инсталацијата го одредил д-р Кларин и тоа за наредните 50 години.
Поставувањето чинела 8 милиони куни (без ДДВ), а целото уредување на околината околу него чинела 50 милиони куни.
Енергетско значење
Фотоволтаичните соларни модули ја апсорбираат светлосната енергија на Сонцето во текот на денот, претворајќи ја во електрична енергија и доставувајќи ја до дистрибутивната мрежа. Се очекува дека целиот систем ќе произведува околу 46.500 kWh годишно, со што станува мала електрана. Енергетското значење е само симболично, бидејќи енергијата вложена во производството на модули и целата инсталација не може да се исплати во текот на векот на поставката. И покрај тоа, инсталацијата се исплати на специфичен начин, привлекувајќи голем број туристи во градот.
Вандализам
Во неколку наврати, оштетувања (испукани сончеви плочи) биле забележани на поставката, најмногу на Сонцето, каде биле оштетени 12 панели, како и на панелите што ги претставуваат Јупитер и Сатурн. Најпрво се мислело дека пукнатините настанале со удар на метален предмет по плочите, бидејќи плочите имаат носивост од околу 400 килограми и многу тешко се кршат. Случајна снимка од траект на релација Преко - Задар открила дека причина за една од пукнатините е поминување на возило за испорака тешко околу 3.500 килограми над Сонцето и Јупитер, што предизвикало пукање на неколку панели. Овој доказ ги потврдил приказните на граѓаните кои живеат во непосредна близина дека поединци ноќе со автомобили го минуваат тој дел од брегот. По овие оштетувања Градот Задар заедно со надзорникот вовел надзорни камери кои 24 часа ќе ја следат поставката. Во јуни 2009 година, четири панели биле скршени со тврд предмет, во ноќите околу 8 август, уште две.
Административна поделба на Северна Кореја
Северна Кореја административно се дели на единици од повеќе степени. Многу од нив имаат свои пандани во јужнокорејскиот систем. Единици од прв степен се покраините, двата непосредно управувани града и трите специјални единици. Второстепени се градовите, околиите, и окрузите. Тие потоа се делат на третостепени целини: помали градови, маала, села и „работнички окрузи“. Тристепениот административен систем на Северна Кореја е воведен од Ким Ил-сунг во 1952 г како дел од темелната преорганизација на управата. Дотогаш се користел повеќестепени систем сличен на денешниот во Јужна Кореја.
Покраини и првостепени градови
Деветте покраини (도,, „до“) водат потекло од традиционалните покраини на Кореја, но по поделбата на Кореја, истите претрпеле понатамошна поделба. Овие големи подрачја опфаќаат градски, селски и планински краишта. Двата непосредно управувани града (직할시,, „чикхалси“) се големи метрополски градови кои се одвоени од нивните некогашни покраини и добиле статус на првостепени единици. Во минатото под непосредна управа биле уште четири града, но подоцна биле припоени кон некогашните матични покраини.
Трите специјални административни региони се создадени во 2002 г. во склоп на стопанската соработка со Јужна Кореја и други земји. Овие региони не се делат на понатамошни единици.
Филота
Филота — древномакедонски војсководец и генерал на Александар Македонски. Неговиот татко бил Парменион - најважниот генерал на Македонската тешка коњаница, која го следела Александар во сите битки.
Според Плутарх, Филота бил храбар и истраен воин. Бил великодушен и верен пријател, но и горделив, арогантен расипник. Неговата горделивост го чинела и живот. Тој бил осуден за заговор против царот, а потоа и убиен. Александар потоа наредил и неговиот татко Парменион да биде убиен.
Филота како воин
Во Битката кај Граник, 334 г. пр.н.е., Филота го предводел агријанскиот стрелечки одред, со којшто успешно ги изолирал и истиснал Персијците кај Микала. Учествувал во Битката кај Ис, но ништо конкретно не е запишано околу неговата улога во неа.
За време на египетскиот поход, 332 г. пр.н.е., почнал да говори против Александар. Имено, имал љубовница по име Антигона, па нејзе ѝ ги кажувал тие свои размисли. Сите големи успеси си ги препишувал себеси и на својот татко, а за Александар говорел дека е дете кое треба ним да им се заблагодари за сѐ тоа. Антигона не ја чувала тајната, па тоа стигнало и до Александар Велики.
Филота учествувал и во Битката кај Гавгамела (331 г. пр.н.е.) и во Битката кај Парса (Персепол - персиската престолнина). И, по паѓањето на последното персиско упориште - Вавилон под македонска власт, есента 330 година пр.н.е., се случил и првиот заговор за атентат на Александар Македонски.
Заговорот и судењето
Извесен Димно бил иницијатор на заговорот за убиство на Александар. Тој бил близок пријател на македонскиот цар. Филота бил случајно замешан во тој обид. Димно ги кажал своите намери на свој пријател, а тој пак, на неговиот брат Ќебалин. Браќата се обиделе преку Филота да дојдат до Александар, па кога му кажале за заговорот, Филота опструирал.
Заговорот сепак бил откриен, па Димно и Филота биле уапсени со цел - да бидат изведени пред Македонската војска, која им судела на Македонци во случај на предавство. Пред судењето, Димно се самоубил. Филота одрекувал вмешаност.
Погубувањето
Од попознатите Македонци, Кратер бил меѓу најжестоките обвинувачи на Филота. Кон тие обвинувања се придружиле и Хефестион, Птоломеј Сотир и Аристобул. По нивен предлог, Филота бил подложен на мачење, па ја признал вината. Коин бил роднина и близок соборец на Филота, но сепак и тој тешко го обвинувал.
Воениот суд го осудил Филота на смрт, а погубувањето е извршено веднаш и на македонски начин - со фрлање копја во осуденикот.
Неговиот пријател Аминта, син на Андромен, како и неговите браќа, кои поради блиските односи со Филота, биле обвинети пред истиот суд, ја докажале својата невиност и биле ослободени од обвинението.
Александар, стравувајќи од одмазда, наредил веднаш да се убие и Парменион, и тоа пред тој да дознае за смртната пресуда на син му Филота.
Брзина на хемиска реакција
Брзината на хемиската реакција за еден реактант или продукт во дадена хемиска реакција е интуитивно дефинирана со тоа колку брзо се одвива хемиската реакција. На пример, оксидацијата на железото под атмосферата е бавна реакција која може да трае и до неколку години, но согорувањето на бутанот во оган е реакција која се одвива во дел од секундата.
Хемиската кинетика е дел од физичката хемија која ја проучува брзината на хемиската реакција. Концептите на хемиската кинетика се применуваат во многу дисциплини, како хемиско инженерство, ензимологија и инженерство на животна средина.
Формални дефиниции за брзина на хемиската реакција
При една хемиска реакција од типот:
Малите букви (a, b, p и q) ги претставуваат стехиометриските коефициенти, додека големите букви ги претставуваат реактантите (A и B) и производите (P и Q).
Според дефиницијата од Златната книга на МСЧПХ, брзината на хемиската реакција v (исто така и r или R) која се одвива во затврен систем при постојани зафатнински услови, без образување на меѓупроизводи, се дефинира како:
Важно е да се има на ум дека претходната дефиниција е валидна само за единечна реакција, во затворен систем со постојан волумен.
Општо, за било кој систем, целосната масина рамнотежа мора да се земе предвид:
Кога станува збор за едноставниот случај споменат претходно, оваа равенка се редуцира до:
Фактори кои влијаат на брзината
Фактори кои влијаат на брзината на хемиската реакција се:
Сите фактори кои влијаат на брзината на реакцијата се земаат предвид во равенката на брзината на реакцијата.
Наводи
Cinétique chimique
NGC 3509
NGC 3509 — спирална галаксија во соѕвездието Лав, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3509 се споменува и како UGC 6134, MCG 1-28-33, CGCG 38-109, IRAS 11018+0505, Arp 335, VV 75, KCPG 265A.
Откривање
Објектот е откриен на 30 декември 1786 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3509 е од видот SBbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. NGC 3509 има привидни димензии од 2,1' х 1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 40°.
Други поделби
Проучување на NGC 3509 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 33446. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 236; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 265. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 722.
Користена литература
Astronomical Objects (RNGC)"". Tucson, Arizona:University of Arizona Press, 1973. (4016,0)
Малиот грбав коњ
Ова класично дело на руската литература за деца е напишано во четириножна хореа со пар рими. Леснотијата на стихот, многу соодветни изрази, елементи на каустична социјална сатира ја одредиле популарноста на оваа поема од бајките кај возрасните. Во советско време, Малиот грбав коњ бил преведен на 27 јазици на народите што ја населувале земјата и бил објавен со вкупен тираж од седум милиони примероци. Во комплексот музеј Ишим. П. П. Ершов собрал збирка изданија „Малиот грбав коњ“, вклучително и преводи на некои јазици на остатокот од светот (вклучувајќи англиски, француски, јапонски). До 1917 година, бајката била препечатена 26 пати, во СССР поминала низ повеќе од 130 изданија.
Историја на создавањето
Ершов ја зачнал својата бајка кога ги прочитал приказните на Пушкин кој штотуку се појавиле. Павел Аненков во својата книга „Материјали за биографијата на Пушкин“ (1855) го прераскажува сведочењето на Александар Смирдин дека „на врвот на својата слава, Пушкин ја одобрува да се печати познатата руска бајка „Малиот грбав коњ“ од г-дин. Ершов, кој сега е заборавен. Првите четири стихови од оваа приказна <...> му припаѓаат на Пушкин, кој ја почестил со темелна ревизија“.
Во 1910-тите и 30-тите години на минатиот век, првите четири реда на „Малиот грбав коњ“ биле вклучени во собраните дела на Александар Пушкин, но подоцна било одлучено да не се објавуваат заедно со делата на Пушкин, бидејќи сведочењето на Смирдин може да се разбере, па само Пушкин ги уредил овие стихови. Покрај тоа, по смртта на Александар Сергеевич, Петар Ершов ја заменил линијата „Не во рајот - на земјата“ со „ Против небото - на земјата“. Изразени се сомневања дека тој би го сторил ова ако Пушкин беше автор на овие редови. Познати се зборовите со кои Александар Сергеевич го наградил авторот на „Малиот грбав коњ“: „Сега овој вид композиции може да ми биде оставен“.
Делото „Малиот грбав коњ“ е народна приказна, скоро од збор до збор, според самиот автор, земена од устите на раскажувачи од кои ја слушнал. Ершов само го донел во послаба форма и на места дополнет. Извадок од „Малиот грбав коњ“ се појавил во 1834 година во списанието „Библиотека за читање“. Истата година, приказната била објавена како посебно издание, но со измени и дополнувања поради цензурата.
Александар Пушкин го пофалил Малиот грбав коњ. Во 1843 година, по објавувањето на третото издание, Малиот грбав коњ бил целосно забранет поради цензура и не бил препечатен 13 години. Според Павел Аненков (види погоре), до средината на 1850-тите, приказната била заборавена. Во 1856 и 1861 година, Ершов подготвил нови изданија на приказната, враќајќи ги празнините во цензурата и значително ревидирајќи го текстот. Необичен стил, народен хумор, успешни и уметнички слики (вклучувајќи пазар за коњи, терен за риби и гувернер) ја направиле оваа бајка широко позната и сакана меѓу луѓето. До крајот на 19 век, Малиот грбав коњ веќе станал класика на детско читање, постојано препечатуван и илустриран.
Прв дел
Селанец по име Петар живеел во едно село. Тој имал три сина: најстариот Данило е паметен, средниот Гаврило е „вака и така“, а помладиот Иван е будала. Браќата одгледуваат пченица и ја носат во главниот град на продажба. Но, се случува неволја: некој почнал да ги гази земјоделски култури ноќе. Браќата решаваат да дежураат на терен за да го фатат штетникот. Постариот и средниот брат, исплашени од лошите временски услови и студот, веднаш, ја напуштиле должноста без да дознаат ништо. Помладиот брат на полноќ видел бела кобила со долга златна грива. Иван успеал да скокне на грбот на кобилата, и таа почнала да галопира. Не можејќи да го исфрли Иван, кобилата побарала да ја пушти, ветувајќи дека ќе роди три коњи: две - убави ждребиња, кои Иван може да ги продаде, ако сака, и третиот - џуџе „висок само три сантиметри, со две грпки и со аршински уши“, што не смее да му го даде на никого за какво било богатство, бидејќи тој ќе биде најдобриот другар, помагател и заштитник на Иван. Иван се согласил и ја носи кобилата до шталата на овчарот, каде по три дена подоцна, таај му ги раѓа трите ветени коњи.
По некое време, Данило, случајно влегувајќи во шталата, таму видел два прекрасни златни коњи. Данило и Гаврило тајно од Иван ги носат коњите во главниот град да ги продадат. Вечерта истиот ден, Иван, откако дошол во шталата, ја открил загубата и бил многу вознемирен. Малиот грбав коњ му објаснил на Иван што се случило и му понудил да ги стигне браќата. Иван се качил на коњчето, и тие веднаш ги престигнале. Браќата, измислувајќи изговори, ги објаснувале своите постапки со тоа дека се сиромашни.
Иван се согласил да ги продадат коњите и сите заедно одат во главниот град. Застанале на полето во текот на ноќта, браќата одеднаш забележале светлина во далечината. Данило го испратил Иван да донесе од пламенот да „запалат оган“, иако браќата потајно се надевале дека Иван нема да се врати. Иван повторно седнал на коњчето, одјавал до огнот и видел нешто чудно: „прекрасна светлина струи наоколу, но не загрева, не дими“.
Гледајќи го ова, царот му нуди работа на Иван во палатата - тој го назначува за шеф на кралските штали. Иван се согласил и заминал во палатата. Неговите браќа, откако ги добиле парите и ги поделиле подеднакво, се вратиле дома, и двајцата се венчале и живееле спокојно, сеќавајќи се на Иван.
Втор дел
Иван служел во кралската штала. Сепак, по некое време, кралскиот чувар - бојарот, кој бил шеф на шталите пред Иван, решил по секоја цена да го протера од палатата, забележал дека Иван не ги чисти и негува коњите, но сепак тие секогаш се нахранети, напоени и исчистени. Одлучил да открие во што е работата, кралскиот чувар се прикрал до шталата навечер и се скрил во поилото.
На полноќ, Иван влегол во шталата, го извадил пердувот на Жар птицата завиткан во три партали од неговата капа и со нејзиното светло почнал да ги чисти и мие коњите. Откако ја завршил работата, ги нахранил и ги напоил, Иван веднаш заспал во шталата. Бојарот, откако излегол од скривалиштето отишол кај Иван, го украл пердувот на Жар птицата, отишол кај царот и му пријавил дека Иван не само што му го крие скапоцениот пердув на Жар птицата, туку наводно се фали дека може да ја добие и самата Жар птица.
Царот веднаш го испратил по Иван и барал тој да му ја донесе Жар птицата. Иван тврдел дека не рекол ништо за тоа, меѓутоа, гледајќи го гневот на царот, тој отишол кај грбавиот коњ и му раскажал за својата мака. Грбавиот коњ се согласил да му помогне на Иван.
Бојарот не го напуштала мислата за исфрлање на Иван. Во кралската кујна, еден од слугите им раскажал на другите бајка за прекрасната Принцеза Девица, која живела на брегот на океанот, се возела во златен брод, пеела песни и свирела на харфа, а освен тоа, таа е сопствената ќерка на Месечината и сестра на Сонцето. Бојарот веднаш отишол кај Царот и му раскажал дека наводно го слушнал Иван како се фали дека може да ја донесе прекрасната Принцеза Девица. Царот сакал да се ожени со прекрасната Принцеза Девица, го испратил Иван да му ја донесе. Иван отишол кај грбавото коњче, и тој повторно все согласил да му помогне. За да го направиме тоа, треба да му побараш на кралот две крпи со злато извезени, везен шатор, прибор за вечера и разни слатки.
Следното утро, добивајќи сè што му треба, Иван седнал на грбавото коњче и заминал по прекрасната Принцеза Девица. Тие патувале цела недела и конечно дошле до океанот. Коњот му рекол на Иван да го рашири шаторот, да го постави прибор за јадење на крпата, да ги постави слатките и да се скрие зад шаторот и да чекал принцезата да влезе во шаторот, да јаде, да пие и да започне да свири на харфа, да влета во шаторот и да ја фати неа. Но, додека пеела прекрасната Принцеза Девица, Иван неочекувано заспал. Успеал да ја фати дури следниот ден.
Кога сите се вратиле во главниот град, Царот, гледајќи ја прекрасната Принцеза Девица, ја побарал да се омажи за него наредниот ден. Сепак, таа побарала тој да го земе прстенот од дното на океанот. Царот веднаш го испратил Иван, да оди до океанот да го земе прстенот и му дал само три дена да ја изврши оваа наредба, прекрасната Принцеза Девица го замолила да застане на патот да се поклони пред нејзината мајка̠ - Месечина и братот - Сонце.
Трет дел
Следниот ден Иван со грбавото коњче повторно тргнал. Приближувајќи се кон океанот, тие виделе дека огромен кит лежи на плажата, со опашката правел бранови а селото му било на грбот. Откако дознал дека патниците тргнуваат кон Сонцето во палатата, китот ги замолил да откријат за какви гревови страда толку многу. Иван му го ветил ова, и патниците продолжиле понатаму.
Наскоро тие одјавале до палатата на прекрасната Принцеза Девица, во која Сонцето спие ноќе, а Месечината дење. Иван влегол во кулата и и пренел поздрави на Месечината од Принцезата Девица. Месечината била многу среќна што ја добила веста за исчезнатата ќерка, но кога дознала дека царот ќе се ожени со неа, таа се налутила и го замолила Иван да му ги пренесе на царот нејзините зборови: нема да биде старец туку сопруг ќе и стане млад убав човек. Кога Иван ја прашал за судбината на китот, Месечината одговарила дека пред десет години овој кит проголтал три десетини бродови и ако ги ослободи, ќе му биде простено и ќе биде пуштен во морето.
Иван одјавал назад на коњчето, одјавал до китот и му ги кажал зборовите на месечината. Селаните кои биле сместени на грбот на китот набрзина го напуштиле селото, а китот ги ослободил бродовите.Така, тој конечно бил на слобода и го прашал Иван како може да му се одолжи. Иван го замолил да го земе прстенот на Принцезата Девица од дното на океанот. Китот ги испратил рибите да ги пребаруваат сите мориња и да го најдат прстенот. Тие го известиле дека само една риба Раф знае каде се наоѓа прстенот.
Конечно, по долго пребарување, бил пронајден сандакот со прстенот, но се покажало дека е толку тежок што Иван не можел да го подигне. Грбавото коњче со леснотија го става сандакот на себе, и тие се вратиле во главниот град. Царот и го однел прстенот на Принцезата Девица, но таа повторно одбила да се омажи за него, велејќи дека Царот е премногу стар за неа и му нуди средство со кое тој ќе може да се подмлади: треба да ставите три големи казани: еден со ладна вода, другата - со топла, а третата - со зовриено млеко и да се капе во сите три казани: во последниот, во претпоследниот и во првиот.