cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Петар Поп Арсов
Виничка афера
По двете убиства, во Виница пристигнал кочанскиот кајмакам во придружба на двајца полицајци, истражен судија, општинскиот лекар и јусбашија и започнале истрага. Жената на убиениот Васе, помислила дека нејзиниот маж бил убиен од чета на Внатрешната организација, и на властите ја соопштила таа информација. Таа истакнала дека на денот на убиствата селскиот кмет Иван Петров со неколку селани, доаѓал кај нив дома и го зел Васе да одат некаде. Таа не знаела да каже каде, меѓутоа го посочила скриеното оружје во нивната визба. Набргу започнала една поголема афера. Бил известен скопскиот валија Хафиз Мехмед паша, а тој во Виница го испратил Дервиш Ефенди, началникот на полицијата во Скопје. По неговот пристигнување, започнале масовни апсења, претреси, измачувања.
Во текот на истрагата биле уапсени челновите на комитетот во Штип: Поп Арсов, Мише Развигоров и Тодор Лазаров. Во текот на испитувањата Развигоров признал дека организирал и воружувал населението, притоа тој ја презе сета одговорност врз себе. Поп Арсов по приведувањето бил затворен, набргу властите го ослободиле, но по неколку дена повторно го затвориле. За да извлечат признанија од него, бил жестоко тепан и мачен. Од приведените Поп Арсов најмашки се држел и истакнал дека: не ја одобрува работата на Турција, и, ако тоа се смета за вина-тој е виновен.
На 3 јануари 1898 година, Министерскиот совет на Османлиското Царство донел одлука во Скопје да биде испратен специјален воен суд и анкетна комисија. Задача на комисијата била да се испитаат сите престапи поврзани со аферата. Военот суд требало да оддели три до пет души, како потикнувачи, а останатите откако ќе положеле заклетва да ги ослободи. За претседател на воениот суд бил поставен Енвер паша, командант на градот Воло. Членови на судот биле: Садедин паша и тројца други полковници. Судењето започнало на 19 февруари (стар стил) 1898 година. Судот објавил дека учителите и свешениците се најопасниот елемент, и обвинил десетмина за организирање на востание, меѓу нив се нашол и Поп Арсов. Тој бил обвинет затоа што во некои од писмата на Развигоров се споменувало и неговото име како член на некаков си комитет.
Подрум Кале
Осумината осудени на 101 година, поради Виничкат аафера, биле донесени во Подрум кале. Останите двајца: Илија Крстев и Даниел Велков биле испратени во друг затвор. Затворот Подрум кале се наоѓал во градот Акија во Аданскиот вилат.
Оваа месност од југозапад била заплискувана од море, а на североисток била обградена со планини и била ретко населувана. Таму условите за живот биле ужасни. Во тврдината меѓу затворениците владеала голема сиромаштија. Климата била неповолна и отвореноста на затворските ќелии, давале можност за брзи и опасни заболувања.
Поп Арсов во писмата до својата мајка постојано се поплакувал на влагата и жестокото однесување на затворениците и чуварите во затворот кон него и неговите другари. За условите во затворот Поп Арсов, Развигоров и Александар Коцев напишале:
Во текот на јули 1901 година, бројот на македонските револуционери во Подрум кале се зголемил, поради Солунската афера. Меѓу затворените се нашле и члановите на ЦК на Внатрешната организација: Пере Тошев, Христо Татарчев, Христо Матов и Иван Хаџи Николов. Малку подоцна им се придружил и Даме Груев. Во Подрум Кале, Даме своите соборци и пријатели од Македонија ги затекнал раскарани. На една страна биле Петар Поп Арсов, Хаџи Николов, Мирасчиев и други, а од другата страна биле Татарчев, Христо Матов, Развигоров и други. Таквата поделба влијаела и врз Даме. За оваа поделба Ѓорче Петров вели:''Тие во Подрум се беа зајале меѓу себе, Пере и Докторот (Татарчев б.н) веќе не можеа да се трпат. Даме и со Матов и со докторот беше оладен до голем степен... во затворот веќе нема општо дело и таму се раздробуваат''.
На 19 август (стар стил) 1902 година, османлискиот султан Абдул Хамид II, по повод денот на неговото стапување на престолот решил да помилува 36 македонски политички затвореници. Со амнестијата бил опфатен Поп Арсов и останатите седуммина обвинети во Виничката афера. Истовремено биле помилувани членовите на ЦК на Внатрешната организација. На 24 август (стар стил) 1902 година, групата заточеници се јавил до редакцијата на весникот Право, известувајќи за нивното скорешно заминување во Солун. Според Христо Матов, тие во Солун пристигнале на 1 септември (стар стил) 1902 година.
Врховистички провокации
Додека Поп Арсов бил во Подрум кале, во редовите на македонското револуционерно движење се случиле крупни настани. Во јануари 1901 година дошло до Солунската афера во која речиси сите членови на Централниот комитет на Организацијата биле уапсени. Оваа афера на површина го исфрлила Бугаринот Иван Гарванов. Во Софија, Македонскиот комитет се нашол во рацете на Бугаринот Иван Цончев, кој бил близок со кнезот Фердинанд I. Врховистите за предизвикаат раздвижување во Македонија ги организирале Мисијата на Атанас Јанков, Тушимското востание и Горноџумајското востание. Во почетокот на септември 1902 година полковникот Јанков пристигнал во Загоричани, а на 23 септември 1902 година започнало врховистичкото востание во источна Македонија.
Во предвечеријето на овие врховистички акции, на 1 септември (стар стил) 1902 година во Солун пристигнале заточениците од Подрум Клае. Следниот ден се одржало советување. Покрај членовите на Централниот комитет на советувањето учествувале Пере Тошев и Христо Матов. Советувањето било потикнато од врховистичките акции. Поп Арсов бил поканет да улествува во советувањето, но одбил.
Расцеп на Внатрешната организација
По востанието во Софија се одржале првите повостанички советувања на Организацијата. Овие советувања се одржале во периодот од декември 1903 до февруари 1904 година, на нив учествувале истакнати раководители, војводи и началници, главно прашање кое било разгледувано е каков да биде правецот на делување по неуспешното востание. На овие советувања дошло до оформување на две гледишта, од кои подоцна ќе прозлезат две струии, едната концепција била претставена од Христо Матов кој се залагал за зачувување на централистичкиот принцип, а другата струја се залагала за децентрализација и демократизација на Организацијата. На советувањата преовладала концепцијата за децентрализација и демократизација предводена од Серчани. Отука произлегла Директивата за идната дејност на Организацијата изработена од Димо Хаџи Димов, Димитар Мирасчиев и Димитар Стефанов со што биле поставени основите на Реформска струја. Како одговор на Директивата, Христо Матов ја напишал брошурата Основите на Организацијата од Брут (бг. основитѣ на Организацията отъ Брутъ) во мај 1904 година. Во брошурата биле претставени пет принципи околу кои ќе се групира Конзервативна струја. Главните прашања околу кој се судриле дејците на Организацијата, се прашањето за централизација или децентрализација, односно демократизирање, како и крајната цел на самата Организација, односно автономна Македонија или оформување на Македонија како самостојна политичка единица во рамките на една балканска федерација.
Кризата и поделбите кој се појавиле по Илинденското востание, во текот на 1904 и 1905 година се продлабочиле. Во овој период дошло до прегрупирање на силите, најистакнатите дејци на македонското револуционерно движење тргнале во барање на сојузници и приврзаници за наметнување на сопственото влијание. Влијанието на Даме во Битолскиот револуционерен округ по Илинденското востание опаднало, тој презел и една обиколка низ Солунскиот округ и пошироко за наметнување на своето влијание, но ова обиколка не ги постигнала посакуваните резултати. Прилепскиот конгрес покажал дека Даме има различни погледи од Пере Тошев и Ѓорче Петров, по прашањето за идното устројство на Организацијата. Даме бил во лоши односи и со Борис Сарафов, кој преку поедини војводи го ширел своето влијание во Македонија. Поради централистичките погледи, Даме бил на спротиваната страна од Јане Сандански и Серчани, како и со дејците на Струмичкиот револуционерен округ. Тој ги расипал односите и со Атанас Лозанчев, со него во ноември 1904 година имал и физички судир.
Во август 1904 година во Софија се вратил Ѓорче Петров. Тој истакнал дека Даме е уморен и дека е потребна негова замена ако сакаат да ја продолжат и завршат борбата на Организацијата. Петров тогаш бил во коалиција со Петар Поп Арсов, Пере Тошев и Јане Сандански. Оваа групација се залагала за демократизација на Организацијата, прекинување на врските со било која бугарска влада и распуштње на актуелното Задгранично претставништво. Според српскиот дипломатски претставник во Софија - Симиќ, во декември 1904 година македонското револуционерно движење било поделено на 4 групи, една околу Борис Сарафов, кон неа клонеле Ѓорче Петров и Васил Чакаларов, друга околу Матов - Татрчев, трета околу Даме и четврта анархистичка околку која се вртеле Петар Поп Арсов, Михаил Герџиков, Димитар Мирасчиев и други, тие биле групирани околу весникот Револуционерен лист. Симиќ истакнал дека највлијателна група била онаа на Даме, а нејзин најекспониран претставник во Бугарија бил Иван Гарванов. Симиќ исто така истакнал дека дошло до зближување меѓу Даме, Гарванов и Иван Цончев, а на спротивната страна дошло до зближување меѓу Пере Тошев, Лозанчев, Сарафов и Ѓорче Петров.
Рилски конгрес
И покрај поделбата и диференцирањето на фракциите во Организацијата, најголемиот дел од дејците биле на став дека излезот од таквата состојба може да се најде само преку еден општ конгрес, кој би го воспоставил повторно единството во македонското револуционерно движење. Меѓутоа патот до општиот конгрес траел 2 години. На нему му претходеле Струмички конгрес од 1904 година, Прилепскиот конгрес и Скопскиот конгрес од јануари 1905 година. Во летото 1905 година се одржале два конгреса на Солунскиот револуционерен округ, во конгресот од јуни и конгресот од август. Потоа се одржал Струмички конгрес од 1905 година и Серскиот конгрес. Со тоа се создале услови за свикувње на општиот конгрес.
Кон крајот на септември 1905 година во Софија се собрал најголем број од делегатите кој требале да присуствуваат на Конгресот. Во главниот град на Бугарија биле извршени дополнителни советувања на кои дошло до недоразбирање околу местото за одржување на Конгресот. Јане Сандански побарал Конгресот да се одржи во Македонија и на тој начин да се повлече: чисто внатрешниот карактер и полната независност на Организацијата. Сепак најголемиот број од делегатите посочиле дека Конгресот не треба да биде вознемируван од никого и затоа предложиле тој да се одржи надвор од границите на Македонија. По преговорите било постигнато компромисно решение Конгресот да се одржи во Рилскиот манастир, во близината на македонската граница.
Конгресот го имал следниот дневен ред:
и дека отстапките за компромисот биле направени од умерено - конзервативното крило. Иако Христо Силјанов истакнува дека бил постигнат компромис, во постарата литература преовладува ставот дека влијанието на левицата преовладал на овој конгрес. Дополнителна кофузија е поделбата на левица и десница, кога е познато дека Борис Сарафов застанал на страната на радикално - реформска крило кое во постарата литература се нарекува како лево крило, а Даме бил на чело на умерено - конзервативната струја, во постарата литература познато како десно крило. И покрај струењата бил постигнат компромис и бил усвоен новиот Устав и Правилник според кој Организацијата добила ново официјално име: Внатрешна македоно-одринска револуционерна организација (ВМОРО). Врз основа на штотуку усвоените нови акти за членови на ЦК биле избрани: Дамјан Груев, Пере Тошев, Тодор Поп Антов, во Претставничкото тело влегле - Ѓорче Петров, Петар Поп Арсов и Димитар Стефанов, за уредник на Револуционерен лист бил избран Димо Хаџи Димов. За ревизори на Организацијата биле избрани Иван Гарванов, Никола Пушкаров и Борис Сарафов, меѓутоа тие не ја прифатиле должноста. .
Одговорноста на Борис Сарафов како и на другите дејци на Организацијата биле оставени за на крајот од дневниот ред, бидејќи оваа прашање било најделикатно. Сарафов бил обвинуван од сите страни и за секакви дејствија, дека земал пари од српската влада, за пропуштање на српски чети, за препраќање на свои чети во Македонија, давање пари на разни службеници со што предизвикувал раскол и расипништво. Според Христо Силјанов фактите биле толку силни што Сарафов:не можел, а да не се чувствува за грешник. Главни обвинители на Конгресот бил Јане Сандански и серчани. Тие биле поддржани од струмичаните како и од реформските делегати, а против Сарафов биле и делегатите од Битолскиот и Солунскиот округ под влијание на Даме, нивен гласноговорник бил Борис Мончев. Сарафов морал да се брани и затоа го обвинил Јане Сандански за пасивност при Илинденското востание, а на Дамјан Груев му дофрлил што дозволил да биде грабнат од просрпскиот војвода Мицко Крстевски. Единствен кој застанал на страната на Сарафов бил Ѓорче Петров кој пак добил поткрепа од страна на Пере Тошев дека амнестирањето на обвинетите е најдобро решение со што би се разрешило заплетканото прашање. Улогата на миротворец требало да ја одигра непомирливиот противник на Сарафов, самиот Јане Сандански. На изнанедување на многумина Сандански истакнал дека во минатото сите грешеле, дека е потребно сплотување и помирување, да се остави минатото. Во тој дух се изјаснил и Ѓорче Петров, а поддршка дал и Даме. На крај конгресот изгласал опша амнестија за сите обвинети вклучително и за Сарафов. На конгресот преовладал духот за постигнување на компромис и возобновување на единството. Со новиот устав и правилник во Организацијата требало да се воведе широка децентрализација и демократизација од највисоките до најниските раководни тела. Mеѓутоа единството кое било воспоставено траело кратко.
Втор редовен конгрес
Составот на новиот централен комитет бил компромис помеѓу фракциите во самата Организација. Даме како член ЦК ја претставувал Конзервативната струја, а Пере Тошев Реформската струја, додека пак Тодор Поп Антов бил близок со Серчани. Даме и Пере Тошев стоеле на различни стојалишта во поглед на многу прашања и тоа го отежнувало функционирањето на Централниот комитет и самата Организација. Тодор Поп Антов бил легален член, за разлика од останатите кои биле нелегални, тоа придонело да биде отежната комуникацијата помеѓу нив. Недоразбирањата помеѓу членовите на ЦК, особено меѓу Даме и Пере Тошев, биле пречка за повторното воспоставување на единство во Организацијата. Ефтим Спространов истакнува дека и по Рилскиот конгрес, дејците во Организацијата се делат на три групи: Ѓорче Петров-Борис Сарафов, Даме Груев-Христо Матов и трета околу Пере Тошев, Петар Поп Арсов и Димитар Стефанов. Според Спространов: Првите се за интереси и сакаат да се држат за да јадат, вторите за стариот ред во управувањето на Организацијата, а последните-за новиот Правилник. Српскиот дипломатски претставник во Софија, Св. Симиќ во својот извештај од 3 ноември 195 година, соопштил дека Петар Поп Арсов и Димитар Стефанов припаѓале на т.н слободномисливи и се приврзаници на Сандански. Во еден друг извештај од 30 мај 1906 година Симиќ истакнува дека Борис Сарафов и Ѓорче Петров нерадо се сретнуваат со Поп Арсов, Груев, Гарванов и другите и дека меѓу нив сè поголем замав зема старата недоверба па секоја група работи сама за себе. Разликите биле преголеми, отука Организацијата и по една година од Рилскиот конгрес се наоѓала во старата состојба на внатрешни поделби и расправии. Причините за разединувањето помеѓу Петар Поп Арсов и Димитар Стефанов на една страна и Ѓорче Петров на друга, лежеле во слабостите на Ѓорче кон Борис Сарафов. Поп Арсов и Стефанов биле незадоволни од сојузот помеѓу Ѓорче и Сарафов, отука тие сè повеќе се свртувале кон серчани и струмичани со кои идејно биле блиски и ја зацврстиле својата соработка со Јане Сандански.
Во услови на поделби и разединувања, во летото 1906 година започнале подготовките за Вториот редовен конгрес на ВМОРО кој требало да се одржи до крајот на тековната година. Во рамките на подготовките, Серскиот округ го одржал својот Втор редовен конгрес во селото Ловча. Кон крајот на ноември во Софија почнале да пристигнуват делегати од цела Македонија за одржување на неопходните претконгресни средби. За време на Советувањата дошло до целосно слевање на веќе покојниот Даме Груев, Иван Гарванов и Борис Сарфов, кои взаемно си ги признале своите делегати .Имено, Сарфов, Гараванов, Христо Матов, Христо Татарчев и Петко Пенчев го имале изгубено правото да бидат делегати на предвидениот конгрес, затоа што долго време биле надвор од треиторијата на ВМОРО. Во претходниот период помеѓу конзервативните групи постоела извесна нетрпеливост и соперништво, но во овој момент заедничката омраза кон Јане Сандански ги обединила. Во текот на советувањата во Софија, Серчани го наметнале прашањето за местото на одржување на претстојниот конгрес, истовремено инсистирале тој да се одржи во Македонија. Од своја страна, конзервативната група побарала да се предаде оружјето и муницијата ој пограничните пунктови, кои биле под контрола на Јане Сандански, на една мешовита комисија. Предлогот бил одбиен. Петар Поп Арсов и Сандански биле непопусливи пред барањата на конзервативците, а Пере Тошев се држел резервирано. Во текот на советувањата во Софија спорни биле три прашања: 1) местото на одржување на Конгресот 2) предавање на оружјето од пограничните пунктови 3) верификација на делегатските мандати како најспорно прашање . На едно собрание околу полноќ, дошло до заострени дискусии околу последното прашање, а дошло и до демостративно напуштање на седницата од страна на Петар Поп Арсов, Христо Чернопеев, Крсто Б’лгаријата, Стојо Хаџиев, А. Станоев, Д. Икономов и други. Меѓутоа сепак бил постигнат компромис, било одлучено конгресот по вторпат да се одржи во Рилскиот манастир . На првиот ден од Коледе, Претставништвото испратило покани до сите делегати повикувајќи да заминат за Рилскиот манастирм но многумина делегати од конзеравтивното крило ги вратиле назад поканите.
И покрај оваа постапка на конзервативците, припадниците на реформската група на чело со Сандански, заминале за Рилскиот манастир. Непосредно пред манастирот, Михаил Даев во полупијана состојба предизвикал инцидент, во текот на кој двајца месни врховисти биле убиени, а еден бил ранет. Оваа случка и послужила на бугарската полиција како повод за блогада на Рилскиот манастир. Сандански и останатите делегати ја согледале стапицата, по што го напуштиле местото и ја минале границата. Следниот ден, 2 јануари 1907 година, во селото Рила пристигнал Петер Поп Арсов и тука дознал за инцидентот и веднаш се вратил во Софија. Борис Сарафов и Михаил Даев уште во Софија планирале да направат некоја провокација со која требало да се спречи одржувањето на конгресот, затоа што нивното мнозинство на Конгресот не било сигурно. Христо Силјанов тенденциозно тврди дека реформската група била во малцинство и се состоела од 12 делагти и затоа го напуштиле местото.
Заминувањето на Сандански и неговите приврзаници од Рила го искористиле конзервативците за да ги обвинат Серчани дека го провалиле Конгресот. По ова прашање, Ванчо Ѓорѓиев истакнува: ''Меѓутоа, провалувањето дошло од самите конзеравтивци. Тие дури и не се појавиле на местото закажано за одржување на Конгресот. Предизвиканиот инцидентод страна на М. Даев, враќањето на поканите за учеството на Конгресот, непојавувањето на местото на одржување на Конгресот, и секако, појавата на бугарската полиција кај Рилскиот манастир, не биле случајни. Тоа била смислена саботажа од страна на конзервативците со цел да го прикријат своето отсуство од Конгресот''. По пропаѓањето на Конгресот, конзеравтивците се собрале во ќустендилско и конституирале во советодавно собрание. Тие во своето изложение ги прогласиле за непрактични и неприменливи нормативните акти на ВМОРО од Рилскиот конгрес од 1905 година. На крајот, си избрале свои задгранични претставници: Иван гарванов, Борис Сарафов и Христо Матов за Солунскиот, Битолскиот и Скопскиот револуционерен округ.
Советувања
Речиси истовремено, реформската група на ВМОРО одржала свое советување во почетокот на феврурари 1907 година. Советувањето се одржало на чифликот на браќата Башавелови во Големо Село, Дупничко. На Советувањето учествувале: Петар Поп Арсов, Димитар Стефанов, Пере Тошев, Јане Сандански, Крсто Б’лгаријата, Христо Чернопеев, С. Хаџиев, М. Даев, П. Китанов, Д. Икономов и др.
На собирот биле разгледани три генерални прашања: 1) како да се попречи врховистичкото влијание 2) што да се преземе во Скопскиот, Солунскиот и Битолскиот округ што биле зафатени од српската и грчката пропаганда 3) внатрешните разногласија.
На Советувањето се појавиле два предлога. Првиот бил од Јане Сандански кој побарал серчани да испратат свои чети во Скопскиот затоа што таму имале луѓе кои биле пријателски наклонети кон нив и оттаму да се изврши влијание во Битолско и Солунско. Од друга страна, Христо Черноеев поаѓал од фактот дека тие се дејци на Внатрешната организација, а не само на одделни окрузи и отука предложил самиот да замине за Битолско, а Сандански по сопствен избор, да замине за Солунско или Скопско, каде што требало лично да ја поведе борбата против надворешните влијанија. Предлогот на Чернопеев бил поддржан од страна на Петар Поп Арсов и шестмина учесници. На крајот не било донесено единствено решение.
Во пролетта 1907 година во Софија било одржано советување на кое присуствувале: Петар Поп Арсов, Јане Сандански, Стоју Хаџиев, Крсто Б’лгаријата, Петар Ангелов, Лазар Плавев и Алексо Мартулков. На ова советување било решено да се воружат две чети кои требало да заминат за Скопскиот округ. Крсто Б’лгаријата и Петар Ангелов требало да останат во Скопско, а Алексо Мартулков и Лазар Плавев требало да заминат за Велешко и да го поддржат реонскиот војвода Дачо Јотов Крсто. Учесниците на советувањето тргнувле од становиштето дека од Велешко лесно може да се изврши влијание во Втората револуционерна област на Македонија. За овие настани, Ванчо Ѓорѓиев истакнува:
Убиство на Борис Сарафов и Иван Гарванов
Во почетокот на ноември 1907 година, Сандански пристигнал во Софија каде што одржал неколку советувања со своите сомисленици. Едно од главните прашања на овие собири, бил односот кон Сарафов и неговите приврзаници. На советувањата учествувале: Петар Поп Арсов, Ѓорче Петров и Димитар Стефанов (тројцата легитимни претставници), Пере Тошев (член на ЦК на ВМОРО), Христо Чернопеев, Димо Хаџи Димов, Иван Харизанов и други. Јане Сандански доминирал на овие советувања. Според Ќамилов, Старикот истакнал:
По двојното убиство, бугарските власти уапсиле околу 50 души. Меѓу нив биле: Чернопеев, Крсто Б’блгаријата, Пере Тошев, Ѓорче Петров, Стојно Стојнов, Ст. Кемилев, д-р К. Д. Списаревски, Ал. Радославов, браќата Харизанови и други. Неколку дена подоцна, со одлука на бугарското Народно собрание бил затворен Антон Страшимиров, народен пратеник од редовите на радикалната партија, тој бил обвинет како интелектуален соучесник. На 13 декември 1907 година, софискиот градоначалник наредил: да се фатат и да се затворат, каде и да се наоѓаат: Јане Сандански, Чудомир Кантарџиев, Александар Бујнов и Тодор Паница. На крај бугарските судови ги осудиле на смрт Сандански и Паница, откако ги прогласиле за разбојници. По убиството на Сарафов и Гарванов, утрото на 29 ноември 1907 година Христо Матов ги собрал повидните војвди и раководители на конзервативната струја кои се наоѓале во Софија, за да ја разгледаат новонастанатата состојба. Со двојното убиство се срушиле сите мостови и опции за соработка помеѓу двете групи во Македонската револуционерна организација. Матов веднаш презел мерки за продолжување на работата на самопрогласеното Задгранично претставништво и по телефон го повикал Тодор Александров од Бургас, доверувајќи му ја благајничката работа, која претходно ја вршел Гарванов. Александров станал десна рака на Матов, и оттогаш почнува неговото брзо искачување. Главната задача која си ја поставил Матов била свикување на нов конгрес. Конгресот требаше да се свика по секоја цена и во најкус рок. Подготовките за Ќустендилскиот конгрес завршиле релативно брзо и се одржал во првите денови на мрат 1908 година во селото Жабокрт, Ќустендилско. На него приисуствувале: Христо Татарчев, Петар Ацев, Ефрем Чучков, Христо Шалдев, Тодор Александров, Васил Чакаларов, Климент Шапкарев и други. Едногласно за претседател на конгресот бил избран Христо Матов, а за секретари Климент Шапкарев и Петко Пенчев. Делегатите разгледале повеќе прашања, а кон крајот на март Бирото на конгресот објавил една Декларација. Во неа биле објавени решенија за повеќе прашања кои се однесувале на Македонија и македонското револуционерно движење.
По прашањето за Убиството на Сарафов, Гарванов и Даев било одлучено: ''Откако ги разгледаа фактите за убиството на Гарванов, Сарафов и Даев, а имајќи ги во вид и самопризанијата и објаснувањата на виновниците, содржани во нивното отворено писмо, Конгресот заклучи дека убиството е мотивирано со стремеѓот на неговите автори да и се наметнат со недопустливи средства на Организацијата. Сакајќи да ги зачува единството и дисциплината во Организацијата и да го искорени системот на самоволијата и заканите во отвореното писмо за нови убиства, Конгресот оддлучи потписниците на отвореното писмо, како и физичките убијци да се исклучат од редовите на Организацијата и да се сметаат за нејзини непријатели''.
Со Ќустендилскиот конгрес се ставил крај на Македонската револуционерна организација и се поставиле темелите на идната Внатрешна македонска револуционерна организација, позната како Автономистичка. Сандански и Серчани биле обвинети за непријатели на Организацијата поради убиството на Сарафов и Гарванов, меѓутоа разликите биле посуштински. Двете страни имале дијаметрално различни концепти за решавање на македонското прашање. Христо Силјанов истакнува дека во преден план на конзервативците била целосната воена подготовка на населението и дека не треба да се троши време и сили за неважни работи, односно дека Еволуционизмот на серчани е побиен. Меѓу останатото, конзервативците истакнале дека не можат да и го одречат природното право на Бугарија да се грижи за судбината на своите сонародници во Турција и дека: Нашите патишта со Младотурците не се сретнуваат... Нас иднината на турската држава не не интересира и не можеме да ја врзуваме судбината на нашата татковина со судбината на разноверните и разнојазичните племиња, народи и раси....
Македонска конференција
На собирот присуствувале: Петар Поп Арсов, Иван П. Јорданов, Ризо Ризов, Димитрија Чуповски, врховистот Крум Зографов во придружба на двајца врховистички претставници од Штипско и Кочанско, Алексо Мартулков и други. Најпрво говорел Поп Арсов, а по него Димитрија Чуповски. Тој ги запознал присутните дека поделбата на Македонија е решена од страна на сојузниците и отука побарал да се преземе активност за самостојност на Македонија. Меѓутоа, оваа концепција уште на самиот почеток наишла на остро спротивставување кај врховистите. Крум Зуграфов заканувачки рекол: Јазиците ќе ви ги исечеме, само ако некој рече самостојна Македонија..
Чествување
"Петар Поп Арсов активно се пројавил низ повеќе македонски пулсации во интервал подолг од три децении, поконкретно од 1888 до 1920 година. Притоа, се пројавил како филолог, револуционер - идеолог, книжевник и публицист. Тој е борец за национално, културно и духовно издигање на сопствениот нарпд. Воедно речено - поборник за македонската самобитност. "
- Ванчо Ѓорѓиев
Веднаш по ослободувањето и создавањето на современата македонска држава, македонскиот народ му одал видно признание на својот голем син. Поп Арсовата личност и дело, редовно се одбележува на свечените академии и други собири, во печатот, радиото и телевизијата. Голем број на училишта, улици, културно-уметнички друштва го носат неговото име: ОУ „Петар Поп Арсов“ - Богомила, улица Петар Поп Арсов во Скопје и др. Во Македонија тој се слави како еден големите чинители во создавањето на македонската национална држава.
По повод дваесет години од прогласувањето на независноста на Република Македонија бил официјално отворен Музејот на македонската борба, во кој меѓу останатото се наоѓа и една восочна фигура на Поп Арсов. Во 2012 година, бил поставен Споменикот на основачите на ВМРО во Жена-парк, Скопје. Споменикот е посветен на шестмината основачи на Македонската револуционерна организација, Петар Поп Арсов се наоѓа во средината каде што го држи првиот устав на Организацијата.
NGC 498
NGC 498 — леќеста галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 498 се споменува и како MCG 5-4-37, NPM1G +33.0043.
Откривање
Објектот е откриен на 23 октомври 1856 година од страна на Вилијам Парсонс, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 72 см.
Долна Крушица
Долна Крушица — село во Петричко, Пиринска Македонија, денес во општината Петрич на Благоевградската област, југозападна Бугарија.
NGC 498
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 498 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,3 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. NGC 498 има привидни димензии од 0,5' х 0,5'.
Долна Крушица
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во планински реон, на 26 километри западно од градот Петрич на 5 километри северно од граничниот премин Златарево на јужните падини на Огражден, веднаш до границата со Македонија. Селото се наоѓа на 508 метри надморска височина. Атарот на селото зафаќа простор од 1459 км 2. Тоа е едно од 55 села во општина Петрич. Од селото можете да уживате во прекрасниот панорамски поглед на планините Беласица и Огражден. Селото Гега се наоѓа во близина на Долна Крушица.
NGC 498
Други поделби
Проучување на NGC 498 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 5059. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 91; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2296. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 30.
Долна Крушица
Османлиско Царство
Селото се споменува во османлиски дефтер од 1570 година со името Крушица. Во истата година, во селото живееле 1 муслиманско семејство и 78 христијански семејства.
Во текот на 19 век, селото било чисто македонско село кое припаѓало на Петричката каза. Во „Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. Крушица (Crouchitza) е наведен како село со 32 семејства и 112 Македонци.
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 година селото имало 100 жители, сите Македонци. Селото било под влијание на Бугарската егзархија. Според податоците на секретарот на егзархијата Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во селото живееле 96 Македонци под врховенството на Бугарската егзархија.
По избувнувањето на Балканските војни во 1912 година, пет лица од Долна и Горна Крушица биле доброволци во Македонско-одринските доброволни чети.
Бугарија
По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Бугарија. Во 2010 година била осветена црквата Свети Димитар.
==Население ==
NGC 4304
NGC 4304 — спирална галаксија во соѕвездието Водна Змија, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4304 се споменува и како ESO 380-20, MCG -5-29-34, FAIR 310, IRAS 12195-3312.
Откривање
Објектот е откриен на 28 април 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4304 е од видот SBbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,6 m/лм2. NGC 4304 има привидни димензии од 3' х 2,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 12°.
Други поделби
Проучување на NGC 4304 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 40055. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 369; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7237. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 69.
Утерзум
Географија
Селото се наоѓа помеѓу борова шума на крајниот југозапад на Фер, со поглед на соседните острови Амрум и Зилт. Тоа е најмалото приморско одморалиште на Фер. Во Утерзум постои санаториум, кој е специјализиран во болестите на белите дробови и во онкологијата и гинекологијата.
Морските птици како сабјарките најчесто ловат долж низините на потокот Годел.
Автобуска линија го поврзува местото со другите села на Фер и со градот Вик.
Историја
Во и  век, китоловството било важна дејност на Фер. Пописот во 1787 година покажал дека Утерзум и Хедехузум заедно имале 294 жители, 62 од нив биле поморци. Како дел од Вестерланд Фер, Утерзум припаѓал на кралската данска енклава и бил директно дел од данската круна, додека Остерланд Фер и Вик припаѓале на Војводството Шлезвиг. Данска го изгубила Шлезвиг од Прусија по Втората шлезвишка војна во 1864 година и Утерзум станал дел од Шлезвиг-Холштајн.
Утерзум, Хедехузум и блиската општина Витзум биле единствените од втората зона на Шлезвишкиот референдум кои гласале за Данска; но бидејќи не се наоѓале на самата граница, останале во Германија.
Конгестија
Конгестија може да се однесува на:
Евреите во Штип
Евреите во Штип — стара еврејска заедница во Штип. Се смета дека еврејската заедница во Штип постоела уште од почетокот на новата ера, како и во Стоби, кое е на околу педесетина километри југозападно од Штип. Меѓутоа, првите пишани документи за Евреите-Романиоти потекнуваат дури од век.
Историја
Бидејќи султанот Мехмед II го освоил Цариград и таму во 1453 година ја преселил својата престолнина, почнал да го населува тој град. Најголемиот дел од еврејското население во Штип бил префрлен во Цариград. Меѓу оние што останале во својот град бил и рабинот Елија бар Шмуел Парнас, еден од попознатите поети и толкувачи на Тората од своето време.
Евреите од Штип што останале во својот град по префрлањето на сургуните (прогонети) во Цариград на почетокот на век, со доаѓањето на прогонетите од Шпанија и од  Португалија, ги зајакнале своите редови. Според жаргонот на штипските Евреи би можело да се каже дека повеќето од дојденците биле од Португалија.
Од турските документи може да се види дека во 1512 година во Штип имало 38 еврејски семејства (околу 200 лица). Во 1573 година, бројот на еврејски семејства изнесувал 28 и уште 11 неженети.
За време на епидемијата на чума, Штип служел како засолниште, па така во градот дошле многу Евреи од Солун и од останатите градови зафатени од чумата.
Гркот Николаиди во 1859 година запишал дека Штип тогаш имал околу 3.000 домаќинства, од кои 1.200 христијански, 200 цигански, 30 еврејски, а останатите турски. Според пописот од 1890 година, меѓу податоците за населението на регионот на Солун, Монастир и на Косово е забележано дека во Штип живееле 350 Евреи.
Еврејските деца во Штип до 1910 година го посетувале т.н. „еврејско училиште“. И покрај тоа што нивото на ова училиште не било високо, децата ги стекнувале најосновните поими за светите списи, знаеле да го читаат хебрејското квадратно писмо и да пишуваат џудезмо со Рашиеви букви, ја учеле еврејската историја, учеле сметање, турски јазик и слично. Во февруари 1910 година, Универзалниот израелски сојуз (Alliance Israelite Universelle) отворил свое улилиште и во Штип. Сојузот го помагало училиштето бидејќи состојбата на штипската заедница била особено тешка. Воедно, покрај ова училиште, со работа продолжило и старото „еврејско училиште“.
Во 1913 година, градот броел 25.000 жители, а од нив околу 750 биле Евреи. Самиот град бил во српски раце, но српските трупи се наоѓале во касарните надвор од градот, додека во градот биле Бугарите. Уште пред тоа во Штип имало „бугарски банди“ од кои еврејското население трпело и страдало. Бугарите во градот биле од 11.10.1912 година и ги принудиле Евреите да си заминат оттаму уште пред да го заземат потполно. Во градот останале само шест старци, меѓу нив и еден болен рабин, кој умрел два дена по влегувањето на Бугарите, како и две момчиња. Од преостанатите седум Евреи убиени биле двајца, при убивањето на над 750 муслимани од страна на Бугарите во градот и околината. Сите еврејски куќи и дуќани биле демолирани и ограбени, а синагогата, 24 еврејски дуќани и шест дуќани биле опожарени. Избеганите Евреи нашле привремено засолниште во Солун, каде што им биле приготвени легла во зградата на талмуд-тората и во училиштето „Барон Хирш“ во градот.
По сите војни што го зафатиле Балканот, во новата држава (Кралство СХС) требало да започне нов живот. Жителите на Штип почнале да се враќаат од бегство во својот град, каде што главно ги чекале урнати или опустошени куќи.
Еврејското маало во Штип се наоѓало на десниот брег на рекичката Отиња, а куќите биле начичкани на падините на брегот, но и покрај самиот брег, на многу згуснат простор.
Старата штипска синагога изгорела за време на војната, па била покрената акција за ѕидање нова. Бил викнат и Евреите Краус од Сента, проектант и технички надзорник, и изградбата е завршена во 1925 година. Како и во другите градови во Македонија, и во Штип еврејските згради имале по една отворена тераса — ако немале двор — за правење колиби („сука“) за празникот Сукот.
Речиси сите еврејски дуќани и занаетчиски работилници биле затворени во сабота, што им предизвикувало голема штета на Евреите, бидејќи според државните закони морале да ги затворат и во недела.
Освен мал број ситни трговци, штипските Евреи се занимавале со разни занаети и со физичка работа.
Во 1928 година, Штип бил посетен од д-р Шломо Леви, кој изготвил извештај за состојбата на штипската заедница и маало. Во извештајот истакнал дека наишол на урнати турски куќи, тесни нерамни улици во еврејското маало, беспомошна заедница со многу малку пари, а самите Евреи му се пожалиле дека никој не се грижел за нив.
По отпочнувањето на Втората светска војна и потпаѓањето на Југославија под окупација, врската на Штип со другите градови била прекината веднаш и информациите во Штип многу тешко доаѓале од другите делови на земјата и на светот. Поради тоа, расположението на Евреите од Штип било дури и оптимистично, иако одвај и да преживувале и биле обележени и тие и нивните станови, но не владеел страв за голиот живот.
На 11 март 1943 година, во пет часот пред зори, во студена претпролетна ноќ, бугарските војници и стражари ги опколиле нивните станови во маалото и на стрмнината на брегот. Блокадата била целосна, ужас лебдел над празните штипски улици кога почнале војниците да тропаат по вратите и да упаѓаат во становите.
Во Штип со акцијата на прогонот диригирал Стојан Бахчеванџиев, чиновник на Комесаријатот за еврејски прашања, кој направил детален план за спроведување на штипските Евреи од нивните домови до железничката станица. Почетокот на својот последен пат од плоштадот до железничката станица штипските Евреи го минале пеш. Таму ги чекале Стојан Бахчеванџиев, полицискиот началник Игнат Моцев и окружниот управник Иван Дилов. Бахчеванџиев ги известил дека со одлука на царската бугарска влада, сите македонски Евреи ќе бидат протерани и дека ваква акција се спроведува и низ другите градови во Македонија. Воедно им кажал дека привремено ќе бидат сместени на едно место, но местото не им го навел.
Бахчеванџиев на прогонетите не им дозволил да понесат повеќе од 30 килограми товар и по 100 лева по човек, но подоцна се премислил и им ги зел и овие пари.
Потоа, сите Евреи биле грубо натоварени во сточни вагони. На крајот биле однесени во Скопје, во зградата на скопскиот „Монопол“, заедно со другите Евреи од другите градови.
Евреите од Штип биле натоварени во друг транспорт, кој од Скопје тргнал на 25 март, точно во 14:00 часот. На станицата Малкинија стасале на 31 март во 17:30 часот, а оттаму се одведени во Треблинка.
Со тоа е завршена историјата на Евреите од Штип. Според стисоците на германски и на бугарски јазик, во Треблинка биле убиени 551 Евреи од Штип.
Установи на заедницата
Во разни периоди од постоењето на заедницата се сретнуваат различни установи кои биле основани и водени од страна на штипската еврејска заедница, а меѓу другите биле следниве:
IC 400
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 400 се споменува и како ESO 142-57, FAIR 64, AM 1952-603.
Откривање
Објектот е откриен на 14 август 1901 година од страна на Делајл Стјуарт.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 400 е од видот E/SB0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13 mag, додека површинскиот сјај изнесува 12,5 m/лм2. IC 400 има привидни димензии од 1,6' х 0,9'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 19 ч 56 м 47,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -60° 28' 7". Положбениот агол на објектот е во износ од 69°.
Други поделби
Проучување на IC 400 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 63849.
Град
Градовите се компактно изградени поголеми населби, во кои населението се занимава со повеќе дејности, при што доминираат секундарните и терцијарните, односно најголем дел од населението се занимава со неземјоделски дејности.
За дефинирање на градот се доминантни три обележја:
Градот како тема во уметноста и во популарната култура
Градот се јавува како тема во делата од уметноста и популарната култура.
Пирамида (појаснување)
Пирамида може да се однесува на:
Гифхорн (појаснување)
Гифхорн може да се однесува на следниве места и области:
Логичко коло
Логичко коло или логичка врата – електронски склоп составен од прекинувачки елементи кој има барем еден влез и барем еден излез. Овие кола се користат за вршење пресметки во Буловата алгебра. Логичките кола можат да се конструираат од релеи, диоди или оптички елементи. Никола Тесла прв побарал патент за електромеханичко И (AND) логичко коло во 1899 година. Клод Шенон во 1937 година го вовел користењето на Буловата алгебра во анализата и дизајнот на прекинувачките кола. Валтер Боте, пронаоѓачот на т.н. „совпаѓачко коло“ добил дел од Нобеловата награда за физика во 1954 година, за првото електрично И коло направено во 1924 година.
Прекинувачки кола
Електронските прекинувачки кола се практични реализации на апстрактните Булови идеи.
Прв чекор во разбирањето на практичното коло е воспоставување врска меѓу апстрактните концепти „1“ и „0“ (или кое било име дадено за овие две состојби) и како се прикажани во реално аналогно коло. Вообичаено истите се претставени со различни напони иако понекогаш се претставуваат и сос различни јачини на струјата.
Референтната точка за напонот мора да биде одредена однапред, најчесто тоа е заземјувањето иако во некои случаи се користи и разликата во напон. Во случај кога како референтна точка се зема заземјувањето, распоните на дозволените напони мора однапред да се знаат. На пример во стандардот RS232, овие распони се од -15 до -3 V за логичка „1“ и од +3 до +15 V за логичка „0“.
Исто така мора да се одреди т.н. „логички поларитет“. На пример, најчесто при толкувањето на значењето прифатена е позитивната логика при која најголемиот напон ѝ е придружен на логичката единица. Транзисторско-транзисторската логика ја користи оваа позитивна логика. Од друга страна, претходно споменатиот стандард RS232 користи т.н. „негативна логика“.
Епитимија
Епитимијата е казна од страна на духовниот отец кој ја дава за спасение на сестрата или братот.
Логичко коло
Реализација на логичките кола
Логичките кола можат да се конструираат од релеи и прекинувачи. Иако полуспроводничката електронска логика е присутна во најголемиот број на примени, релеите и прекинувачите сè уште се користат во некои индустриски примени и во наставни цели. Во статијава, различните типови логички кола се илустрирани со цртежи на нивните релејни и прекинувачки конструкции, но треба да се има предвид дека електрично гледано тие се поинакви од нивните полуспроводнички еквиваленти.
Три основни типа логички кола реализираат три основни логички функции, а тоа се И (AND), ИЛИ (OR) и НЕ (NOT) коло. Со овие кола можно е да се конструираат други логички функции како што се НИ (NAND), НИЛИ (NOR), ЕКСИЛИ (XOR) и НЕКСИЛИ (XNOR). Овие кола не изгледаат логичен избор, но заради едноставната конструкција на сложени логички изрази некои од нив често се користат. НИ колото е наједноставно за реализација, со тоа коло се конструираат логички склопови кои содржат најмалку транзистори, а со самото тоа површините на полуспроводничките плочки од силициум се најмали. Со помош на НИ колото можно е да се конструира НЕ коло, па и И коло, а со примена на Де Моргановите правила и ИЛИ коло. Значи сите сложени логички кола (логички изрази) може да се реализираат со примена на само едно, НИ основно коло (основна функција). Таквиот начин обезбедува униформност и едноставност на логичкото проектирање, а програмибилните логички полиња (PLA) се реализирани баш така.
И коло
Буловата И функција може да се имплементира со два редно врзани прекинувачи, A и B, како што е прикажано на сликата лево. За колото да спроведува струја, двата прекинувачи (A и B) мора да бидат „вклучени“.
ИЛИ коло
Следно важно коло е ИЛИ колото кое ја реализира логичката функција на „таблицата на вистинитоста“ прикажана на десната страна.
ИЛИ колото е реализирано со два прекинувачи кои се во паралелна врска така што спроводливоста се обезбедува ако макар еден од прекинувачите A или B е вклучен.
Јефрем (Јанкович)
Во 1690 година со бегалското население предводено од патријархот Арсение III Црноевиќ емигрирал на австриска територија. Од 1695 до 1703 година епископувал во Мохачко-сигетско-печујската епархија. Бил против прифаќањето на унијатството и дошол во судир со месните духовни лица. Отишол во Русија и до крајот на животот бил суздаљски и јурјевски митрополит.