cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Христијанизација на Киевска Русија
Поим и концепт
<blockquote class="ts-Начало_цитаты-quote"> <div class="mw-collapsible mw-collapsed ts-Скрытый_блок ts-Скрытый_блок-gray ts-Скрытый_блок-rightHideLink ts-oq" style="border:none;"><div class="ts-Скрытый_блок-title ts-Скрытый_блок-title-leftTitle ts-oq-header" style="text-align:left;"><span class="ts-Скрытый_блок-customtoggle mw-customtoggle-0722686220f7d8bc">Оригинален текст[<span class="ts-Скрытый_блок-show">показать <span class="ts-Скрытый_блок-hide">скрыть ] <span class="script-slavonic" style="font-size: 110%; font-family: Monomakh, 'Ponomar Unicode', Ponomar, Fedorovsk, Menaion, Noto Sans Gothic, Segoe UI Historic, BukyVede, 'Kliment Std', 'RomanCyrillic Std',  'Hirmos Ponomar', Dilyana, Menaion, 'Menaion Medieval', Lazov, Code2000,  'DejaVu Sans', 'DejaVu Serif', Code2001, FreeSans, FreeSerif, 'TITUS Cyberbit Basic', 'Charis SIL', 'Doulos SIL', 'Chrysanthi Unicode', 'Bitstream Cyberbit', 'Bitstream CyberBase', Thryomanes, 'Lucida Grande', 'Arial Unicode MS', 'Microsoft Sans Serif', 'Lucida Sans Unicode', 'Noto Sans';" lang="Въ лѣто ҂ѕ҃ ѵ҃ ч҃ ѕ҃ · Блгс҄нъ Гс҄ь Іс҄съ Хс҄ъ иже възлюби новꙑꙗ люди Рускую землю.  и просвѣтити ю кр҃щениємь ст҃мь">Въ лѣто ҂ѕ҃ ѵ҃ ч҃ ѕ҃ · Блгс҄нъ Гс҄ь Іс҄съ Хс҄ъ иже възлюби новꙑꙗ люди Рускую землю. и просвѣтити ю кр҃щениємь ст҃мь
Заедно со терминот „Крштевање на Русија“ се користеле или во литературата се користат и други термини (ознаки): „Просветлување на Русија“, „воведување на христијанството“, „втора религиозна реформа на Владимир“ итн.
Понекогаш на терминот „Крштевање на Русија“ му се дава широко значење - долг процес на постепено навлегување на христијанството во Русија во 9-10 век и христијанизација на опкружувањето на луѓето (внатрешна мисија), кој траел со децении, а во некои делови на Русија - повеќе од еден век по крштевањето на Владимир. Со толку широко разбирање, главните фази на христијанизацијата на Русија, покрај крштевањето на Владимир и настаните веднаш по него, се: првото крштевање на Русија во 860-тите; неуспешен обид да се покрсти Русија од страна на принцезата Олга по нејзиното лично преобраќање во христијанство во Цариград во 946 или 957 година; голема црковна изградба и мерки за создавање црковен живот, проширување на епархискиот систем и парохиите, што се одвивал во времето на кнезот Јарослав Мудриот и неговите наследници.
Позадина
Во една сосема легендарна легенда дадена во Приказната за минати години и во долгото издание на Прологот под 30 ноември, прифаќањето на христијанството на територијата на идната Русија е поврзано со апостол Андреј Првоповиканиот, кој, според овие извори, отпатувал на територијата на Русија и го благословил местото каде денеска се наоѓа Киев, подигнал крст, а потоа отишол во земјата Словенија, на местото на идниот Новгород.
Прифаќањето и ширењето на христијанството било стандардна практика на Византија во справувањето со воинствените пагански народи. Во IX век биле направени обиди за христијанизација во однос на Велика Моравија (862) и Бугарија (864-920). Со крштевањето на владејачката елита, Византија, особено, настојувала да ги консолидира државите на паганите во својата сфера на влијание и да ја намали опасноста од воени судири на нејзините граници. Првото крштевањето на Русија датира од 860-тите, по походот на Русија против Цариград (860). Вообичаено е да се поврзе со имињата на киевските принцови Асколд и Дир. Крштевањето било придружено со создавање на епископија или архиепископија во Русија, која подоцна пропаднала. Во хрониката на Никон од 16 век, која комбинира различни извори, Асколд и Дир се заслужни за неколку походи против Цариград, а исто така е опишано и крштевањето на Русија „под кнезот Осколд“.
Во доцната византиска традиција, крштевањето на Русија им се припишува на царот Василиј I (867-886) и на патријархот Игнатиј. Ова „второ“ крштевање на Русите од истражувачите обично датира од околу 874 година. Во 957 година, принцезата Олга била крстена; се предлагаат и други датуми за овој настан. Во 957 година Олга со голема амбасада допатувала во официјална посета на Цариград, познат по описот на дворските церемонии на царот Константин Порфирогенит во неговото дело „Церемонијата“, а придружувана од свештеникот Григориј. Царот ја нарекувал Олга владетел (архонтиса) на Русија, името на нејзиниот син Свјатослав (списокот на свитата означува „народот на Свјатослав“) се споменува без титула. Олга барала крштевање и признавање од Византија на руската како рамноправно христијанско царство. На крштевањето го добила името Елена. Сепак, според голем број историчари, не било веднаш можно да се договори овој сојуз. Во 959 година, Олга ја примила грчката амбасада, но одбила да испрати војска за да и помогне на Византија. Истата година таа испратила амбасадори кај германскиот цар Отон I со барање да испрати епископи и свештеници и да основа црква во Русија. Овој обид да се игра на противречностите меѓу Византија и Германија бил успешен, а Цариград направил отстапки, склучувајќи заеднички корисен договор, а германската амбасада, на чело со епископот Адалберт од Магдебург, се вратил без ништо, а некои од нејзините учесници биле убиени. Во 960 година, руската војска тргнала да им помогне на Грците, кои се бореле на Крит против Арапите под водство на идниот цар Никифор Фока.
Легенда
Приказната од минатите години (XII век) содржи приказна за изборот на верата од страна на принцот Владимир, која се состои од следново. Во 986 година пратеници од Волшка Бугарија дошле кај принцот Владимир и му понудиле да премине во ислам. Кога му кажале на принцот за ритуалите што мора да се почитуваат, вклучително и забраната за пиење вино, Владимир одговорил со познатата фраза: „Рус е радост за пиење“, по што го одбил предлогот на Бугарите.
По Бугарите дошле Германците (странците) од Рим, испратени од папата. Тие изјавиле дека имаат пост според нивните сили: „ако некој пие или јаде, тогаш сè е за слава Божја“. Меѓутоа, принцот Владимир ги испратил, велејќи им: „Одете од каде што дојдовте, зашто ни нашите татковци не го прифатија тоа“.
Следни биле Хазарите, кои му понудиле на принцот Владимир да го прифати јудаизмот. Како одговор на ова, тој, знаејќи дека Хазарија била поразена од неговиот татко Свјатослав, прашал каде е нивната земја. Хазарите биле принудени да признаат дека немаат своја земја - Бог ги растурил во други земји. Принцот Владимир се откажал од јудаизмот, велејќи: „Па, како ги учите другите кога вие самите сте отфрлени од Бога и расфрлани? Ако Бог те сакаше тебе и твојата вера, тогаш немаше да се распрскаш по различни земји: или сакаш истото да ни се случи? “. Тогаш во Русија пристигнал еден Византиец, кого рускиот хроничар го нарекол Филозоф поради неговата мудрост. Тој му кажа на рускиот принц за библиската историја и христијанската вера. Сепак, Владимир сè уште не донел конечна одлука и се консултирал со своите најблиски болјари. Било одлучено дополнително да се тестира верата со присуство на богослужби што ги одржуваат муслимани, Германци и Грци. Кога, по посетата на Цариград пратениците се вратиле во Киев, тие со ентузијазам го известиле принцот: „Не знаеја каде сме - на небото или на земјата“. Како резултат на тоа, Владимир направил избор во корист на христијанството според грчкиот обред. Дополнителен аргумент во прилог на одлуката на принцот Владимир да го прифати источното христијанство била пресудата на болјарите, кои му го привлекле вниманието на фактот дека ако „грчкиот закон“ бил лош, принцезата Олга немало да го прифати.
Оваа хронична приказна, наречена во историографијата „Приказна за тестот на верата“, истражувачите ја толкуваат на различни начини. Така, архиепископот Макариј (Булгаков) во својата „Историја на руската црква“ ја карактеризира оваа приказна како веродостоен настан. Сепак, неколку автори веруват дека „Легендата“ е чиста фикција. Така, Голубински напишал дека оваа легенда во „Приказна за минати години“ е подоцнежна, но предмонголски инсерт: „фикција, по секоја веројатност, не руска, туку грчка за изборот на верата од страна на принцот Владимир“.
Историчарите веруваат дека оваа легенда до одреден степен ја одразува историската реалност. Аргумент во корист на последното мислење може да биде извештајот на арапскиот научник ал-Марвази (крајот на 11-ти - почетокот на 12 век) за амбасадата испратена до Хорезмшах од владетелот на Русија, кој ја носел титулата буладмир. Се претпоставува дека посочениот наслов е преиспитување на името Владимир, а амбасадата испратена, според „Приказната за минати години“, во Булгар, веќе оттаму тргнала во Хорезем. Пораката за доаѓањето на германските проповедници кај принцот Владимир може да се однесува на амбасадата на германскиот цар Отон II (973-983), кој наводно ја посетил Русија околу 983 година. Според Назаренко, оваа приказна е книжевно сфаќање на „таа активна надворешна политика на Владимир Свјатославич на запад, североисток и југ од руските граници, која му претходела на крштевањето на принцот и во голема мера го определила“.
Крштевањето на принцот Владимир и луѓето од Киев
Според „Приказната od минатите години “, во 6496 година, летото од создавањето на светот - во 988 година, киевскиот принц Владимир Свјатославич одлучил да се poкрсти од црквата во Константинопол. После тоа, за време на владеењето на Василиј II и Константин VIII, свештенството испратено од патријархот Николај II Цариградски Хрисоверг ги крстиl жителите на Киев во водите на Днепар и (или) Похаина. Според руската хроника принцот ја упатил следната молитва за време на крштевањето на својот народ:"Голем Господе, Кој ги создаде небото и земјата! Погледни го овој нов народ и дај им, Господи, одземи те, вистински Боже, како да си ги одзел христијанските земји, и воспостави правилна верба во нив..." Многу историчари го припишуваат крштевањето на самиот Владимир ВО 987 година. Според византиски и арапски извори, во 987 година, Константинопол склучил сојуз со Русија за да го потисне бунтот на Варда Фока. Услов на принцот била раката на принцезата Ана, сестрата на царевите Василиј и Константин, барање крајно понижувачко за римскиот василиск. Потоа, во екот на војната со Варда Фока, Владимир го нападнал Корсун и го зазел, заканувајќи му се на Константинопол. Царевите се согласиле да ја дадат Ана за принцот, предмет на прелиминарното крштевање на Владимир, кој се нарекува името Василиј - во чест на неговиот наследник, цар Василиј II.
Од византиските хроники за „крштевањето на Русија“ во 988 година, „Анонимни Бандури“ известува во приказна која е подоцнежна компилација, напишана не порано од 12 век и најдоцна во првата половина на 15 век, и „Ватиканска хроника“:"Во летото 6496 [988 година] се покрсти Владимир, кој ја христијанизира Русија"Последната порака е веројатно обратен превод од Приказната од минати години. Во целина, во византиската литература, настанот од 988 година останал практично незабележан, бидејќи, според Грците, конверзијата на Русија се случила еден век порано.
Крштевањето на жителите на Киев се случило, според „Приказна од минати години“, на следниов начин, Владимир ги затворил идолите што биле во градот, вечерта им наредил на жителите да се појават утредента наутро на реката за капење (што е крштевањето како надворешно дејство) во новата вера.:
«Аще не обрящеться кто заутра на рѣцѣ [Почайнѣ], богатъ ли, убогь, или нищь, или работенъ — противникъ мнѣ да будеть }} Следниот ден Владимир ги направил луѓето христијани. Според „Приказната за минатите години“, наутро Владимир излегол со свештениците до реката, а многу Киевјани дошле таму. Жителите на Киев влегле во водата и застанале таму сами, потопени до врат, други - до градите, младите - до градите во близина на брегот, некои држеле бебиња, а возрасните талкале, додека свештениците стоеле, правејќи молитви. Историчарот Н.М. Николски во својата монографија „Историја на руската црква“ (1931) верува дека крштевањето на другите сегменти од населението во Киев, освен на борците, било насилно („населението морало да биде избркано во христијанскиот рај со палка“), Киевчани, по наредба на принцот Владимир, биле истерани до реката и покрстени.
Различно датирање и малку поинакви околности за крштевањето на принцот и киевските луѓе се дадени во „Пофалба на рускиот кнез Владимир“ од Јаков Мних (XI век), според кој мора да се припише крштевањето на жителите на Киев до 990 година, „во третата година“ по личното крштевање на принцот. Значи, О. М. Рапов верувал дека Владимир, веќе крстен, го зазел Херсон кон крајот на април - почетокот на мај 990 година, а крштевањето на жителите на Киев следело кон крајот на јули - почетокот на август истата година.
Митрополитот Киевски Иларион, првиот Русин по раѓање, ги објаснува мотивите на кнезот Владимир на следниов начин во неговиот есеј „Беседа за законот и благодатта“, напишан во средината на 11 век, околу 60 години откако Владимир бил крстен : И во неговото срце светна умот, како да се разбере суетата на идолското ласкање, да се бара единствениот Бог кој го создал сето создание, видливо и невидливо. Отсекогаш слушал доста за благородната земја Грција, христољубива и силна во верата, како го почитуваат и се поклонуваат како единствен Бог во Троица, како прават феномени, чуда и знаци, како црквите се исполнети со луѓе таму, како сите градови се благословени, сите стојат на молитва, сите стојат пред Бога. И кога го слушна тоа, тој копнееше во своето срце, разгоре во дух, да биде христијанин тој и неговата земја.
оригинален текст
и въсиа разумъ въ сердци его, яко разумѣти суету идольскыи льсти и възыскати единого Бога, сътворьшааго всю тварь видимую и невидимую. Паче же слышано ему бѣ всегда о благовѣрьнии земли Гречьскѣ, христолюбиви же и сильнѣ вѣрою, како единого Бога въ Троици чтуть и кланяются, како въ них дѣются силы и чюдеса и знамениа, како церкви людии исполнены, како веси и гради благовѣрьни вси въ молитвах предстоять, вси Богови прѣстоять. И си слышавъ, въждела сердцемь, възгорѣ духомъ, яко быти ему христиану и земли его
Основање на црковна организација во Киев
Во 20 век, изнесена и поддржана од некои црковни историчари (М.Д. Приселков и А. Карташев) хипотеза била дека под Владимир, Киевската црква била канонски зависна од Охридската Архиепископија, која во тоа време наводно имала автокефалност, но повеќето истражувачи не се согласуваат со тој факт.
Во изворите на руската хроника се појавуваат неколку различни имиња на првиот киевски митрополит. На митрополитот Михаил му се припишува заслугата за основањето на манастирот Свети Михаил во Киев.
Крштевањето на други руски земји
На делови од териториите, христијанството било всадено со сила; во исто време биле уништени верските објекти на паганите, оние кои давале отпор биле подложени на репресија.
Приказната од минатите години не известува за крштевањето на Новгород. Други рани руски хроники, исто така, не даваат детали за овој настан. Летописите од 15 век го споменуваат Јоаким Корсуњански како прв епископ назначен од Владимир. Повеќето информации за крштевањето на Новгород се добиени од Јоакимската хроника, позната во преносот на историчарот од 18 век В. Н. Татишчева, и хрониката на Никон од 16 век, чија веродостојност на информациите ја доведуваат во прашање голем број научници  , но, според голем број други научници, е потврдена со некои археолошки податоци.
Советскиот историчар С. В. Бахрушин напишал дека во големите градови, како Киев и Новгород, жителите биле крстени, „водејќи ги во реката како стадо“; некои се крстиле доброволно, а други од страв од оние што го заповедале тоа. Но, масата на населението останала паганска уште во 11 век. С. М. Соловјов верувал дека христијанството под принцот Владимир било распространето главно по тесен појас во непосредна близина на водениот пат од Новгород до Киев. Во Ростов и Муром, отпорот кон воведувањето на христијанството, според традиционалната црковна историја, продолжил до 12 век: првите двајца епископи испратени во Ростов биле протерани, третиот - Св. Леонтиј направил многу за воспоставување на христијанската вера во Ростов. Отпорот кон крштевањето бил, исто така, еден од факторите што ја зголемило словенската колонизација на североисточна Русија, во која се преселиле верните приврзаници на паганство то. Ростовците конечно биле покрстени од епископот Исаија, кој се искачил како свештеник во 1078 година. До 1070-тите, очигледно припаѓаат и настаните опишани во „Животот“ на Авраам Ростовски, особено, дробењето на идолот Велес, на местото на кое е подигнат Богојавленскиот манастир.
Според исландските саги, Полоцк бил покрстен околу 1000 година од исландскиот христијански викинг Торвалд Кодрансон, кој од царот на Константинопол Василиј II добил писмо за „ополномоштен претставник на Византија во руските градови на источниот Балтик“.
Формирање на епархии
Како што покажал Ј.Н.Штапов, покрај киевската метропола, биле основани епископски одделенија во пет градови - Новгород, Чернигов, Перејаслав Југ, Полоцк и Белгород (сега село Белогородка, Киевска област) Во сите овие градови, освен во Белгород, до 11 век имало камени цркви. Во Белгород, траги од камена градба се пронајдени уште од 12 век (Црквата на апостолите), но порано на ова место постоела дрвена црква. Во втората половина на XI век биле основани епархии во Јуриев на реката Рос и во Ростов Велики. Првата камена зграда во Ростов, Успенската катедрала, била основана, според летописите, во 1161-1162 година, наместо изгорената „прекрасна“ црква.
Крштевањето според археологијата
Според директните вести на хрониките и археолошките податоци, до средината на 11 век во Русија имало христијански цркви во 10 градови. Имало и камени цркви во Киев - три камени цркви, Новгород, Чернигов, Тмутаракан и, веројатно, во Перејаслав југ - по една камена црква; точниот број на дрвените не е познат. Дрвени цркви имало и во Владимир Волински, Вишгород, Ростов, Белгород и, веројатно, во Полоцк. Во втората половина на 11 век, се знае за изградба на уште 18-19 камени цркви: во Киев - 8, Перејаслав - 5 и по една во Новгород, Полоцк, Смоленск, Вишгород, Новгород-Северски и, веројатно, во Минск. Така, до крајот на XI век се евидентирани 13 градови со цркви. Дополнително, археологијата открива главно камена градба, па во XI век може да има и голем број непознати дрвени храмови.
Цивилизациска вредност
Цивилизациското значење на крштевањето на Русија е огромно. Познатиот филолог В.Н.Топоров, оценувајќи го значењето на прифаќањето на христијанството за руската цивилизација, пишува :"Овие два настани [усвојувањето на христијанството од страна на Русија и Литванија], кои одиграа исклучителна улога во историјата на овие земји и предодредено нивното место во историјата со многу векови, исто така треба да се сметаат за настани од универзална природа... на христијанството во Русија не само што му го претстави на христијанскиот свет најобемниот и најоддалечениот дел од еден единствен простор - Источна Европа, туку со тоа во историски блиска иднина отвори огромен нов свет, кој требаше да се христијанизира со помош на руски христијани, „работници на единаесеттиот час“... И каква и да е понатамошната судбина на христијанството во Источна Европа, неговото наследство стана незаменлива компонента на духовната култура"
Политички импликации
Крштевањето на Русија се случило пред расколот на западните и источните цркви (1054), но во време кога тоа веќе било целосно созреано и го добил својот израз како во догмата, така и во односот меѓу црквата и световните власти.
Во византиската црковно-државна правна свест, царот (basileus) бил замислен како чувар и врховен заштитник на Црквата (епистимонарх) и, следствено, обединет автократ на сите православни народи. Владетелите на другите христијански народи (држави) од него добивале титули архонти, кнезови, управители. Така, откако бил крстен од Римјаните (Византијците), Владимир ја вклучил Русија во орбитата на византиската државност.
Културни импликации
Усвојувањето на христијанството придонело за развој на архитектурата и сликарството во неговите средновековни форми, навлегување во византиската култура како наследник на античката традиција. Ширењето на кирилицата и традицијата на книги било особено важно: по крштевањето на Русија се појавиле првите споменици на античката руска пишана култура. Усвојувањето на христијанството како државна религија неизбежно повлекува елиминација на паганските култови, кои претходно уживале големо војводско покровителство.
Свештенството ги осудувало паганските обреди и свечености (некои од нив опстојувале долго време поради фактот што некои истражувачи се квалификуваат како религиозен синкретизам или „двојна вера“ ). Уништени се верски објекти - идоли, храмови.
Според некои истражувачи, потпирајќи се на Приказната од минатите години, „бунтот на мудреците“ во Ростов-Суздал во 1024 година (а исто така и во 1071 година) бил проследен со дејствија и убиства кои имале ритуален карактер. Јарослав Мудриот „сурово постапил со мудреците, поставувајќи ги работите во ред во областите на притоките“ ; во 1070-тите во Новгород, волшебникот бил убиен од свитата на принцот Глеб („тоа беше религиозен и секојдневен конфликт, испреплетен со борбата против моќта на Киев“)
Во црковната историографија (црковна историја)
Во календарот на Руската црква никогаш немало и нема годишна (востановено со литургиската повелба) комеморација во чест на настаните од 988-989 година; сепак, во врска со прославата на 1 август на Потеклото на светите дрвја на Животворниот Крст Господов (Првиот Спасител), постои мислење дека „верската процесија до изворите“ поставена од руската литургиска Повелбата е поставена на овој ден во спомен на крштевањето на Русија. До почетокот на 19 век, немало историја на Руската црква во Русија како научна гранка или академска дисциплина: првото систематско дело било „Кратка руска црковна историја“ од московскиот митрополит Платон (Левшин). Црковниот историчар од почетокот на 21 век В. И. Петрушко напишал: „''Неверојатно е, но грчките автори дури и не споменуваат таков епохален настан како крштевањето на Русија под Св. Владимир. Сепак, Грците имаа свои причини: епархијата „Русија“ беше формално отворена еден век порано''“.
Руската црковно-историска литература од 19 - почетокот на 20 век обично ја разгледува историјата на христијанството во Русија и Руската црква почнувајќи од 1 век, поврзувајќи ја со активностите на апостол Андреј. Така, еден од најавторитетните црковни историчари од крајот на 19 век, Е Голубински, првото поглавје од своето фундаментално истражување „Историја на Руската црква“ го назначил како „''Христијанството во Русија пред св. Владимир''“. Најавторитативниот руски црковен историчар, митрополитот Макариј (Булгаков), ги посветува првите два дела од своето главно дело на историјата на христијанството во Русија до 988 година. За да се осврнеме на она што се случило во Киев на крајот на 10 век, биле користени различни термини (т.е. немало воспоставена, клишена терминологија): „заедничко руско крштевање на земјата под свети Владимир“, „преобраќање на принцот Владимир“ , „конечната организација на православната црква во Русија под свети Владимир и Јарослав“. Самиот принц Владимир обично се нарекувал „просветител“, како што го нарекуваат и во акатистот за него составен на крајот на 19 век.
Официјалната публикација на Московската патријаршија во 1971 година напишала: "„Според легендата, зраците на христијанската вера ги осветлиле границите на Русија веќе во првите децении на христијанството. Оваа традиција го поврзува почетокот на христијанизацијата на Русија со името на светиот апостол Андреј Првоповиканиот, кој бил на Киевските планини"
Во 954 година, принцезата Олга од Киев била крстена. Сето ова ги подготвило најголемите настани во историјата на рускиот народ - крштевањето на принцот Владимир и последователното крштевање на Русија во 989 година.
Укажувањето на 989 (наместо 988) одговара на преовладувачката гледна точка во советската историска наука во тоа време дека настанот се случил по 988 година.
Меѓутоа, во „Православниот црковен календар“ за 1983 година, кога започнале подготовките за прославата на „1000-годишнината од крштевањето на Русија“, била наведена 988 година, а на настанот му било дадено значењето на почетокот на процесот: „Крштевањето на Киев во 988 година го означи почетокот на воспоставувањето на христијанството низ руската земја“.
Во советската историографија
Постоеле неколку гледишта за воведувањето на христијанството како официјална религија во советската историска наука, од негативни до генерално (со резерва) позитивни.
Така, во книгата „Црквата и идејата за автократија во Русија“ објавена во 1930 година, се вели следново за крштевањето на Русија. Православието, донесено кај нас од Византија, го скрши и го уништи насилниот пагански дух на дивиот, слободољубив Русин, кој со векови го држеше народот во незнаење, беше гасење на вистинското просветлување во рускиот јавен живот, го уби поетското творештво на луѓе, ги удавиле во неа звуците на жива песна, слободољубиви пориви за класно ослободување. Древното руско свештенство додека пиеше и се газеше, го навикна народот на пијанство и сикофанство пред владејачките класи, а со своите духовни сивуха - проповеди и обилна црковна и книжна литература, конечно создадоа терен за целосно ропство на работниот народ во моќта на принцот, бојарот и суров службеник на принцот - тиун кој вршеше осуда и репресалии против угнетените маси
Прирачник за историјата на СССР за подготвителни катедри на универзитетите, издание од 1979 година, го нарекува воведувањето на христијанството „втора религиозна реформа“ на Владимир I и дава поинаква оценка"Усвојувањето на христијанството ја зајакна државната моќ и територијалното единство на старата руска држава. Имаше големо меѓународно значење, што се состоеше во тоа што Русија, откако го отфрли „примитивниот“ паганизам, сега стана рамноправна со другите христијански народи. Усвојувањето на христијанството одигра голема улога во развојот на руската култура."
Во европската историографија
Бугарскиот историчар Никола Тодоров на овој начин ја оценува христијанизацијата на Русија<blockquote class="ts-Начало_цитаты-quote">Византија ја поттикна Русија да го прифати христијанството. Како резултат на овој чин, племињата и националностите на источните Словени се приклучија на медитеранската цивилизација, која е позната како „византиска цивилизација“ и која се етаблира во Југоисточна Европа и Блискиот Исток како синтеза на античкото и христијанското наследство. Ова му овозможи на древното руско општество пристап до плодовите на илјадагодишниот развој на филозофската мисла, општествените и природните науки итн. Русија создаде свои институции во согласност со моделот на целата европска заедница од државата до епископијата, и од училиште до суд.
Прослави на годишнината
Првата официјална прослава на Крштевањето на Русија се одржала во 1888 година на иницијатива на главниот обвинител на Светиот синод, Константин Победоностсев. Во Киев се одржале годишнини: во пресрет на годишнината, била поставена Владимирската катедрала, бил отворен споменикот на Богдан Хмелницки, биле извршени свечени божествени служби. Хроника на црковните настани од епископот Арсениј (Ивашченко) го спомнува отворањето на 15 јули истата година на добротворни институции за засолниште на стари и осакатени лица. Киев бил центар на прославите.
Во руската дијаспора била прославена 950-годишнината од крштевањето на Русија. Процесот на подготовка на прославата на 1000-годишнината од крштевањето на Русија се совпаднало со „Перестројката“ и политиката на „ Гласност“ во Советскиот Сојуз. Советската влада покажала интерес за прославите: еден од значајните настани бил преносот во 1983 година во сопственост на Московската патријаршија на дел од зградите на поранешниот манастир Свети Данилов, во кој бил оживеан монашкиот живот и духовниот и административен бил создаден центар. Кулминација на празнувањата на 12 јуни 1988 година било сослужението во Даниловскиот манастир на бројни православни архиереи од целиот свет. Прославата потоа се преселила во Киев, каде што на последниот ден од прославите, десетици илјади учесници биле сведоци на божествена служба во Киевско-печерската лавра, која се одржала за прв пат по речиси триесет години. Во иднина, во текот на годината, низ целата земја се одржувале настани посветени на незаборавниот датум. Главниот резултат на прославите бил моќен поттик за заживување на црковниот живот во СССР. Во јуни 2008 година, Архиерејскиот совет на Руската православна црква одлучил на 28 јули, на денот на Светиот рамноапостолски принц Владимир, да ја слави службата според повелбата на големиот празник, а исто така се претворил до раководството на Русија, Украина и Белорусија со предлог меѓу државните незаборавни датуми да се вклучи и денот на Свети Владимир. Во независна Украина, сличен датум е државен празник наречен „Денот на крштевањето на Киевска Русија - Украина“. Празникот е востановен во јули 2008 година со указ на претседателот на Украина и се слави секоја година на 28 јули - денот на споменот на светиот кнез Владимир еднаков на апостолите. 1020-годишнината била прославена во Киев од 10 јули до 19 јули 2008 година на црковно и државно ниво; На прославите учествувале вселенскиот патријарх Вартоломеј I и патријархот Московски и на цела Русија Алексиј II (од 2008 година, „Денот на крштевањето на Киевска Русија - Украина“ е прогласен за државен празник на Украина ). Годишнината била прославена и на 23-25 октомври 2008 година во Белорусија ; прославите ги предводел московскиот патријарх Алексиј II.
Белешки
<references group="" responsive="1">
NGC 4396
NGC 4396 — спирална галаксија во соѕвездието Береникина Коса, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4396 се споменува и како UGC 7526, MCG 3-32-34, CGCG 99-49, IRAS 12234+1556, VCC 865, KUG 1223+159.
Откривање
Објектот е откриен на 20 април 1865 година од страна на Хајнрих Даре, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 11 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4396 е од видот Scd. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,6 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,7 m/лм2. NGC 4396 има привидни димензии од 3,3' х 1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 125°.
Други поделби
Проучување на NGC 4396 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 40622. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 193; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1445. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1576.
Народна библиотека на Србија
Народната библиотека на Србија е национална библиотека на Србија.
Историја
мини|Хотелот "Српска круна" (зграда на библиотеката во периодот 1946-67) Народната библиотека на Србија е основана во 1832 година во книжарницата на [[Глигорие Возаровиќ. Почетниот фонд го превеле книгите подарени од Возаровиќ и другите српски културни работници. Библиотеката е основоположена на 28 февруари 1832 година кога Димитрие Давидовиќ му испратил писмо на кнез Милош за уредување на библиотеката. Во ноември истата година, кнезот Милош наредил да од секоја печатена книга по еден примерок се дава на библиотеката. На тој начин е поставена институција на задолжителен примерок. Од 2002 година Народната библиотека на Србија, тој ден го слави како ден на основање. Според истражувањата на Дејан Ристиќ, објавени во книгата "Куќата на несогориви зборови" библиотеката е основана на 12 јули 1838 година во Крагуевац, а следната година е префрлена во Белград. Напредок во работата на Народната библиотека започнува од 1853 година, кога, по наредба на кнез Милош, професијата државен библиотекар е ставена во ранг на професор на Големо училиште.
Во Првата светска војна, библиотеката останала без своите простории, така да во 1920-тите години таа била преселена во зградата на "Картонажа на Милан Вапе", на Косачиќев венец, која била откупена за потреби на библиотеката. Библиотеката останала во оваа зграда сè до 6 април 1941 година, кога била погодена при бомбардирањето на Белград, при што бил уништен голем дел од фондот на книгите. Бил уништен книжен фонд од околу 500,000 книги, збирка од 1424 кирилични ракописи и повелби од 12-17 век, картографски и графички збирки од 1500 броеви, колекција на 4000 часописи, 1800 наслови на весници, важна збирка на турски документи за Србија која не била доволно проучена, инкунабули и стари печатени книги, како и севкупната кореспонденција меѓу значајните дејци од културната и политичката историја на Србија и Југославија (Лукијан Мушицки, Вук Караџиќ, Ѓуро Даничиќ, Павел Шафарик ). Покрај тоа, исчезнале сите инвентари и каталози. Од старите збирки на ракописи сочуван е само еден ракопис, кој во дадениот момент не бил во библиотеката. Некои од ракописите кои биле чувани или сѐ уште се чуваат во Народната библиотека се: Летопис на попот Дукљанин (белградски ракопис), Николско евангелие, Минхенски псалтир, Кириличен Рампацетов буквар од 1597 година и други. Најстариот ракопис е Белградскиот паримејник од 13 век.
Во април 1946 година библиотеката била преселена во зградата на некогашниот хотел "Српска круна", на крајот на улицата Кнез Михаилова, а во истата зграда се наоѓала и градската Библиотека на Белград. По Втората светска војна, фондот на Народната библиотека значително е дополнет со книги-подароци и легати на Милан Ракиќ, Милош Црњански, Десанка Максимовиќ, Тихомир Ѓорѓевиќ, Љубица и Даница Јанковиќ, Љубомир Мициќ, Љубица Цуца Сокиќ и други. Камен-темелник за новата намеска зграда со површина од 24,000 квадратни метри на Народната библиотека на Србија свечено бил поставен на 20 октомври 1966 година, а истата била завршена шест години подоцна, во 1972 година. Преселбата во новата зграда започнала во мај 1972 година, а новата зграда на Народната библиотека на Врачар била свечено отворена на 6 април 1973 година. Зградата била проектирана од страна на архитектот Иво Куртовиќ и се вбројува во споменици на културата. Прв странски државник, кој го посетил новото здание на Народната библиотека на Србија бил германскиот канцелар Вили Брант, кој бил во службена посета на СФР Југославија од 15. до 19 април 1973 година и во таа прилика и подарил на библиотеката неколку книги. Познатиот француски писател Андре Малро и подарил на библиотеката ракопис од своето дело "Глава опсидијана" во 1975 година.
Сѐ до 2002 година, 6 април бил одбележуван како Ден на библиотеката, но од тогаш како Ден на библиотеката се одбележува 28 февруари - датумот кога во 1832 година била основана Народната библиотека. Од 2013 година, 28 февруари се одбележува и како Национален ден на книгата. Од 2002 година, датумот 6 април е прогласен за Ден на сеќавање на страдањето на библиотеката во априлскиот напад од Втората светска војна.
Ентериерот на зградата бил обновуван три години и свечено бил пуштен на 24 мај 2011 година. Реконструкцијата траела од октомври 2007 до мај 2011 година, а државата за таа цел одвоила 4,3 милиони евра. Биле обновени 6000 квадратни метри простор, а преостанатите 18000 квадратни метри, во кои биле сместени депоата со книги не бил обновен.
Во текот на 2014 година завршена е обновувањето на трезорот на Одделението за археографија и фототека во кое се чуваат ракописи и стари книги.
Соработка
Библиотеката на 26 април 2012 година потпишала Протокол за соработка со Народната и универзитетска библиотека на Република Српска, како гаранција за зачувување на единственоста на српскиот духовен и културен простор. Со овој протокол утврдено е дека двете библиотеки ќе си ги подаруваат меѓусебно сите публикации и дека заедно ќе учествуваат во национални и меѓународни проекти.
IC 461
IC 461 — галаксија во соѕвездието Октант, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 461 се споменува и како ESO 47-10, FGCE 1510, IRAS 20389-7709.
Откривање
Објектот е откриен на 22 септември 1900 година од страна на Делајл Стјуарт.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 461 е од видот Sbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,4 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,2 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. IC 461 има привидни димензии од 1,5' х 0,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 44 м 59,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -76° 59' 4". Положбениот агол на објектот е во износ од 108°.
Други поделби
Проучување на IC 461 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 65304.
Користена литература
Parts I-V. Moscow: Moscow State University, 1962-74. (9,679)
Свети тајни
Во православието, Светите тајни се: крштевање, миропомазание, евхаристија, покајание, свештенство, брак и елеосвештенство. Самиот пристап на првославниот христијанин во црквата претставува света тајна. Според христојанското верување, светата тајна претставува чин на преобразба. Исус Христос не само што ги спасува луѓето, туку и им ги простува ниовните гревови и ги преобразува нивните животи.
Светите Тајни според христијанските верувања претставуваат постојана мистична врска која го соединува човековиот живот со Бог. Тие се плодови на животот и смртта на Исус Христос и низ нив тече скапоцената крв на Спасителот. Светите Тајни, исто како и црквата, можат да бидат видливи и невидливи и во секоја од нив се наоѓа надворешен, видлив знак и внатрешна духовна благодат. Според зборовите на Свети Јован Златоуст, тие се нарекуваат тајни токму поради тоа што она во што веруваат христијаните за нив не е исто со она што го гледаат, односно човекот гледа едно нешто, но верува во друго.
Крштевање
Крштевањето во христијанството е темелна тајна на црква. По применото крштевање, лицето може да биде наречен христијанин, станува полноправен член на христијанската црква и стекнува право на сите останати тајни и богослужби на црквата, но и на себе ги прима сите останати одговорности во црквата. Самото крштевање било потенцирано и од страна на Исус Христос:
Така одејќи, направете ги сите народи Мои ученици, крштавајќи ги во името на Таткото и Синот и Светиот Дух! Учејќи ги да пазат сè што Сум ви заповедал!
Може ли некој да им ја забрани водата, да не се крстат овие, кои Го примија Светиот Дух како и ние? И заповеда да ги крстат во името на Исуса Христа
Исто така, преку крштевањето според христијанската традиција, се влегува во црквата и се станува христијанин. Според зборовите на Исус:
{{cquote|Ако некој не се роди од вода и Дух, не може да влезе во царството Божјо)}
Во светата вода на крштението човекот се очистува од сè што е грешно и се преродува од Светиот Дух. Ако е дете, се очистува од прародителскиот грев; ако е пак возрасен, се очистува и од личните гревови.
Историја
Во раната црква, исто така крштевањето се одвивало преку потопување во вода. Таа форма се практикува и денес во Источната црква, кај Баптистите, Адвентистите и други протестантски деноминации.
Обред
Според правилата на православието, чинот на воведување на едно новородено дете во црквата се врши веднаш по раѓањето на детето каде треба да се повика свештеник кој се моли над мајката и детето. Осмиот ден по раѓањето, евреите ги обрезуваат децата, по старозаветниот закон. Тој ден бил обрежан и Господ и тој ден христијанската мајка треба да го однесе детето кај свештеникот, по можност пред црквата, свештеникот да изврши знаменување, да го прогласи за огласен, да му даде име кое ќе го носи до крштевањето и да благослови вода која се додава во водата за капење или детето се посипува до крштевањето или до четириесеттиот ден по раѓањето. Четириесеттиот ден по раѓањето, свештеникот врши уцрковување (воведување во храм) на новороденото дете, но само на крстено дете. Тоа е време кога по старозаветниот закон се навршувале деновите одредени за чистење на мајката, и кога пресвета Богородица го вовела Христос во Храмот пред старецот Симеон, затоа и детето на тој ден се воведува во црквата. Во православната црква крштевањето е споено со Миропомазанието. Важниот чин на самото крштевање е тројното потопување во света вода.
Миропомазание
Миропомазанието е Света тајна во која преку помачкување со свето миро на одредени делови од телото, во името на Светиот Дух во христијанската религија, му се даваат на крстениот посебни дарови на Светиот Дух, кои го крепат, просветлуваат и усовршуваат во духовниот живот.
Библиски извори
Всушност, според христијанската традиција, со светото миропомазание верникот го добива Светиот Дух и Неговата благодат. За ова самиот апостол Јован им вели на христијаните:
Во светата тајна миропомазание, според верувањата, верникот се исполнува со силата на Светиот Дух и се запечатува во новиот духовен живот. Ова следува од зборовите на апостол Павле:
Бог е Оној, Кој нè утврди со вас во Христа и нè помаза; Он и нè запечати и ни даде залог на Духот во срцата наши“ (2. Кор. 1, 21-22). Оттука и ние сме „запечатени преку ветениот Свети Дух“ (Ефес. 1, 13)
Начин
Помазувањето се врши веднаш по Крштевањето, или во случај, кога некој, кој бил крстен во црквата, ќе отпадне од верата, и ако сака пак да се врати во светата црква, бива приман назад во црквата преку миропомазание, за да се утврди во верата преку печатот на дарот на Светиот Дух.
Евхаристија
Светата Евхаристија во христијанската црква се вика Тајна на Тајните или Тајна на Црквата, кој која сѐ води, и од која сѐ произлегува. Таа е срце на црковниот живот, извор и цел на сите црковни учења и установи, и без неа Христијанството е незамисливо. Светите Отци на раната црква ја сметале за најважен и основен дел на црковнотото собрание, затоа што таа давала значење и смисол на сите богослужби. Во потесен смисол, во црквата ја означува благодарствената молитва пред осветувањето на лебот и виното во текот на литургијата.
Поголемиот број од христијанските деноминации веруваат дека Христовото тело и крв реално присуствуваат во причествувањето. Некои протестантски цркви ова го толкуваат само како симболика.
Евхаристијата во црквата се разбира како вистинското тело и крв на Исус Христос. Според традицијата, тоа било создадено уште во времето на Тајната вечера (Матеј 26:26-28), (Лука 22:19), каде пишува:
И кога јадеа, зеде Исус леб, го благослови, го прекрши, па им даде и рече: „Примете, јадете; тоа е Моето тело.“ Потоа ја заеде чашата, заблагодари и им ја даде; и се напија од неа сите. И им рече: „Тоа е Мојата крв на Новиот завет, која се пролева за мнозина.
Вистина, вистина ви кажувам; ако не го јадете телото на Синот Човечки и не ја пиете крвта Негова, не ќе имате живот во себе. Кој го јаде Моето тело и ја пие Мојата крв, има живот вечен и Јас ќе го воскреснам во последниот ден
Според Библијата, оваа заповед, и оваа света тајна апостолите и првите христијани ја вршеле редовно.
Покајание
Во оваа Света тајна, христијаните ги исповедуваат своите гревови направени по нивното крштевање пред свештеникот и преку него невидливо добиваат опростување на гревовите од Исус Христос. Секој христијанин, според канонските прописи е должен да ги исповеда своите гревови во дух на искрено покајание и цврсто ветување на Бог, дека ќе се труди со сета своја сила да ги избегнува гревовите и нема да ги повторува истите. По исповедта свештеникот дава благослов за опростување на гревовите, нагласувајќи дека тоа го прави во името на Исус Христос.
Оваа Света тајна ја установил Исус Христос по своето воскрсение, во своето прво јавување на апостолите, давајќи им власт да можат да ги опростуваат гревовите: Примете Дух Свети! На кои ќе им ги простите гревовите, ќе им се простат, а на кои ќе им ги задржите, ќе им се задржат
Видливата страна на оваа Света тајна се состои во усмено исповедање на гревовите, благословот од свештеникот и одредените молитви. Невидливата страна се изразува во невидливо опростување на гревовите под дејство на благодатта Божја. За оваа Света тајна верниците се подготвуваат преку пост, молитва и правење добри дела. Потоа, испитување и сознавање на своите гревови, зашто без сознание на гревовите не е можно да има вистински покајание, потполно исповедување на грвовите пред свештеникот, крстот и иконата, со ветување дека ќе продолжи да живее според Божјите закони, бегајќи од гревот, а сè со цел да добие спасение на душата.
Свештенство
Свештенството, односно Светата Тајна Свештенство е залог на присуството на Исус Христос во црквата, која ја стекнал со крвта своја, и во која постојано делува преку Светиот Дух, како нејзин божествен основал и поглавар. Неговото постојано присуство во црквата било објавено преку епископите, презвитерите и ѓаконите.