cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Воен конфликт во Македонија, 2001
Воениот конфликт во Република Македонија од 2001 траeл од јануари до ноември 2001 година. Конфликтот започнал кога албанската паравоена формација Ослободителна народна армија (скратено ОНА), ги нападнала безбедносните сили на Македонија. Конфликтот продолжил во поголемиот дел од 2001 година, а завршил со потпишувањето на Охридскиот рамковен договор во август истата година.
Сиво блатарче
Опис
Сивото блатарче е долго 27-30 см, со распон на крилјата од 71 до 83 см и тежина од 190 до 280 грама, а може да тежи и над 345 грама кога се подготвува за преселба. Напролет и во лето (од април до август) возрасните птици имаат црни и бели точки на грбот и крилјата. Ликот и вратот се црни, обрабени со бела линија. Градите му се црни, а под опашката е бел. Опашката е бела со црни завршетоци. Клунот и нозете му се црни. Се митарат кон крајот на август или почетокот на септември здобивајќи се со зимското перје. Тогаш боите му се многу посветли, грбот му е светлосив, градите сјајно сиви, а стомакот бел. Младенчињата се слични со возрасните вон сезоната на парење, но грбот им е малку поцрн и имаат покремавобели рабови на крилјата. Во сите варијанти на перје, овие птици под крилјата и летачките пердуви се црни, по што лесно се одвојуваат од другите блатарки во лет. А кога се на земја, се разликуваат со покрупниот и подолг (24-34 мм) клун. Напролет, кога се приближува сезоната на парење, стомакот на оваа птица станува црн.
Воен конфликт во Македонија, 2001
Албанците во Македонија
Албанците се најголемото етничко малцинство во Република Македонија. Тие главно се населени во северозападниот дел на Македонија. Најмногубројните албански заедници се сконцентрирани во областите околу Тетово (околу 70 %), Гостивар (66 %), Дебар (58 %), Струга (56 %), Кичево (31 %), Куманово (25 %) и Скопје (20 %). Бројноста на албанското население во Република Македонија, започнувајќи од 1948 година, постојано се зголемува. Според официјални податоци, Албанците во Македонија во 1953 година биле 10 %, во 1971 година 17 %, во 1991 година 21 %. Како резултат на потребата за поткрепување на сопствените политички цели некои Албанци тврдат дека во Македонија живеат околу 30 % Албанци од вкупното население, а од друга страна, од истите причини, некои Македонци, исто така, тврдат дека застапеноста на оваа етничка заедница значително помала и изнесува под 20 % од вкупното население.
Аника Далстрем
Истражувањето на Далстрем се фокусира на тоа како нервните клетки складираат и пренесуваат сигнали, но таа исто така таа има објавено истражувања за многу други области од хистологијата и невронауката. Далструм има објавено над 340 научни трудови. Докторирала на 25 години како најмлад шведски лекар кој се стекнал со докторат. Таа била професор по хистологија и невронаука на универзитетот Гетеборг од 1983 година до пензионирањето во 2008 година.
Воен конфликт во Македонија, 2001
Заднина
На 8 септември 1991 година, во Македонија бил одржан Референдум за независност, со кој било изгласено осамостојувањето на Република Македонија. Во деновите пред Референдумот биле упатени повици до сите политички водачи и до граѓаните да одат да го дадат својот глас. Повикот бил прифатен од сите, освен од партиите на албанската националност кои повикле на бојкот, тврдејќи дека Албанците се обесправен народ. Така, граѓаните од албанска националност го бојкотирале Референдумот и одбиле на демократски начин да се изрази волјата на албанското малцинство во Македонија. Со добивање на независност од Југославија, Република Македонија е определена како република со повеќепартиски парламент. Собранието на Република Македонија, според Уставот на Република Македонија се состои од 120 пратеници. Новиот Устав ги утврдил карактерот и организацијата на државата, при што Република Македонија била дефинирана како суверена, самостојна, демократска и социјална држава. Во реализација на политичкиот систем на државата, биле применувани и принципите на европска демократија, со посебна нагласка на развојот на граѓанското општество засновано на независно судство, слобода на здружување, негување и развој на меѓуетничките односи, слобода на вероисповедта и еднаквост меѓу половите.
Сиво блатарче
Живеалиште и поведение
Живеалиштето на сивото блатарче за време на размножувањето се арктичките крајбрежја на Алјаска, Канада и Русија. Гнезди на земја, во сува отворена тундра, со добра видливост. Гнездото е плитка дупка во крупниот песок, каде несат 4 јајца (понекогаш само 3) и ги лежат во почетокот на јуни. Инкубацијата трае 26-27 дена, а пилињата се оперјуваат на возраст од 35 до 45 дена.
Воен конфликт во Македонија, 2001
Заднина
Спротивно од сите поранешни југословенски држави, Република Македонија својата независност ја добила без воен конфликт и крвопролевања. По падот на првата т.н. експертска влада на Република Македонија, власта била преземена од страна на Социјалдемократскиот сојуз на Македонија (СДСМ). Во составот на владата од 1992 година влегла и Партијата за демократски просперитет, и во истата се задржила сè до падот на власта во 1998 година. Во 1994 година бил отворен нелегално првиот албански универзитет во Република Македонија, кој како државен универзитет останува непризнаен од властите сè до јануари 2004. Главни проблеми со кој се соочил СДСМ била приватизацијата, невработеноста и големата корупција. На парламентарните избори од 1998 година, власта била преземена од страна на тогашната опозиција предводена од ВМРО-ДПМНЕ.
Аника Далстрем
Далстрем учествувала во дебатата за односот помеѓу полот и функцијата на мозокот. Во 2007 година, таа ја објавила книгата Könet sitter i hjärnan (Полот е во мозокот), деко кое таа го опишала како концентрат на последните 15 години меѓународно истражување на мозокот и како мозокот влијае на однесувањето на човекот. Оваа книга, претежно повикувајќи се на студии извршени пред 1990 година, била јавно критикувана за неточности.
Сиво блатарче
Живеалиште и поведение
Се селат зимно време на крајбрежјата низ светот. Во Новиот Свет зимуваат од југозападна Британска Колумбија и Масачусетс, јужно до Аргентина и Чиле, во Стариот Свет од Велика Британија и југозападна Норвешка јужно преку крајбрежна Африка до јужна Африка, и на исток, од јужна Јапонија, во крајбрежјата на јужна Азија и Австралија. Таа прави постојан трансконтинентален прелет преку Азија, Европа и Северна Америка, но е редок посетител на континенталните земји, приземјувајќи се привремено заради временските услови или заради хранење и тоа само на крајбрежјата на големите езера. Таму, е редовен минувач при преслебите.
Аника Далстрем
Нејзиниот најцитиран научен труд, „Доказ за постоење на неврони што содржат моноамин во централниот нервен систем“, бил цитиран над 5.500 пати заклучно со 2013 година.
Сиво блатарче
Живеалиште и поведение
Младите птици не се размножуваат до двегодишна возраст, тие обично остануваат на местото на зимување до второто лето.
Воен конфликт во Македонија, 2001
Заднина
Во составот на новата влада од 1998 година влегла Демократската партија на Албанците. Новата власт во Македонија била исправена пред големи проблеми, и многу бргу започнала да ја губи довербата сред народот. Во ноември 2000 година, од владеачката коалиција излегла Демократската алтернатива, а нов коалиционен партнер на ВМРО-ДПМНЕ станала Либералната партија на Македонија. Политичките скандали и економските порази имале тешко влијание врз власта.
Сиво блатарче
Исхрана
Сивото блатарче се храни пасејќи по плажите и дочекувајќи ги приливите од плима, вообичаено она што може да го види. Исхраната се состои од мали мекотели, црви, ракови и инсекти. Оваа птица не формира големи јата како другите видови од ова семејство кога се храни, туку се распрскани по крајбрежјето. Единствено кога има висока плима, се собираат во големо јато.
Статус
Сивото блатарче е еден од видовите на кои се однесува Договорот за заштита на африканско-евроазиските водни птици-преселници.
Воен конфликт во Македонија, 2001
Македонија и Косовската војна
Во текот на Косовската војна во 1999, Македонија ги отвори своите граници на илјадници косовско-албански бегалци кои бегаа од Косово во Македонија. Според податоците од УНХЦР, на 17 мај имало 229,300 Косовско бегалци во Македонија. Бројот на албански бегалци во Македонија тогаш изнесувал повеќе од 11 % од вкупната популација на државата. Според Американскиот комитет за бегалци, околу 360.000 косовско-албански бегалци останале во Македонија после јули 1999, кој се изедначил на 18 % од населението во државата.
Македонската спремност да се прифатат бегалци беше ограничена, поради тоа што било планирано да се прифатат само 20.000 бегалци. Покрај сите тешкотии, Македонија прифатила бегалци според меѓународни стандарди се дури војната не била завршена.
Товарот за да се обрне внимание за потребите на 360.000 бегалци влијаело врз македонската економија. Наместо да се воспостави подобра економија како што било предвидено за 1999, македонската економија се смали за 10 % од БДП за остатокот од 1999. Трговијата со СРЈ, македонскиот главен трговски партнер, се скрши, предизвикувајќи Македонија да го изгуби еден од најважните експорт маркети и витален извор на материјали. Последователно, голем број на фабрики мораа да се затворат, резултирајќи со сè повисок број на невработеност. Во исто време, главната транзитна маршрута за македонскиот извоз до цела Европа беше затворена, зголемувајќи го бројот на цените за увоз.
Македонците беа позагрижени за влијанието на бројот на 360.000 албански бегалци и какви последици би имал врз македонската демографија. Тие беа уплашени дела присуството на бегалци би можело да влијае врз демографската слика во државата.. Македонците беа загрижени за можното прелевање на косовскиот конфликт во Македонија и се плашеа дека тие имаат најмногу да изгубат. Новинарот од Чикаго Трибјун во март 1999 напишал:
Во исто време, терористите од ОВК почнаа илегално да ја преминуваат границата и се вселија во албанско населени подрачја и општини во републиката. Македонските власти запленувале оружје од Косово.
Настаните од 9 јули
Деветтојулските настани се случиле на 9 јули 1997 година во Гостивар и Тетово како еден од поголемите настани во најновата Македонска историја. По новата териоторијална поделба од 1996 година, на локалните избори од 1996 година победиле градолначалниците од ДПА, Руфи Османи и Алајдин Демири. Тие предизвикале револт во државата со истакнување на државното знаме на Република Албанија пред општинските згради. Така, од страна на тогашниот премиер Бранко Црвенковски било решено да се спроведе полициска акција за отстранување на знамињата.
Македонците ова го протолкувале како функционирање на правната држава, а Албанците случувањата ги искористиле како аргумент пред светската јавност дека власта ги крши нивните човекови права и дека се обесправени и дискриминирани. денеска, етничките Албанци во Република Македонија на 9 јули го одбележуваат овој ден.
Ослободителна Народна Армија
Во 1999 година избувнале немири во Косово помеѓу етничките Албанци и Срби. Во исто време, претседателските избори во Македонија само ги изостриле меѓуетничките тензии помеѓу Албанците и Македонците. Тензиите уште повеќе се засилиле кога Република Македонија била потопена од 250.000 етнички Албанци, бегалци од војната на Косово. По ова, во Македонија била развиена уште поголема мрежа на Армијата за ослободување на Косово или УЧК.
На сличен начин се појавила и „нова организација“ во Македонија позната под името Ослободителна Народна Армија или ОНА. ОНА се јавува како продолжение и трансформација на целите на ОВК на просторот на Република Македонија, а нејзините членови биле поранешни припадници на ОВК кои учествувале во борбите на Косово. Со распуштањето на ОВПМБ, поголем дел од нив преминале на македонската територија, исто во редовите на ОНА. Според некои податоци, главниот штаб на ОНА се наоѓал во Призрен, и со него раководеле Емруш Џемаил, Али Ахмети (политички претставник), Фазли Велиу кој бил одговорен за дијаспората и Гзим Острени кој бил главен командант и поранешен припадник на Косовскиот заштитен корпус. Главна поддршка организацијата добивала од Косово, Албанија, Република Македонија, албанската дијаспора во западноевропските држави и Косовскиот заштитен корпус. Финансирањето на ОНА се вршело преку т.н. самофинансирање, финансирање од месното население, користење на фондовите на поранешната ОВК. Албанската емиграција во Швајцарија се сметала за центар на финансирање на организацијата.
Припадниците на ОНА биле главно вооружени со лесно пешадиско оружје од германско, американско, кинеско и југословенско потекло. Исто така располагале со автоматски и полуавтоматски пушки, рачни минофрлачи, противтенковски и противпешадиски мини, рачни бомби, противавионски митралези, снајпери, ракети од типот “стингер“. Основна нејзина карактеристика бил герилскиот начин на војување.
Тогашниот претседател на Република Македонија, Борис Трајковски, во интервјуто дадено за CNN, оваа паравоена формација ја нарекува „терористичка организација, без оглед на тоа како тие самите се нарекувале“. Истото било потврдено и од Europe Overview, Patterns of Global Terrorism, Јоханес Свобода (европратеник од Австрија), Џорџ Робертсон (за Дојче Веле) , Воислав Коштуница (тогашниот југословенски претседател).
Започнување на конфликтот
Првите дејства на етничките Албанци во Македонија настапиле кон крајот на 2000 година и почетокот на 2001 година, главно по линијата на границата на Македонија со тогашната српска провинција (денеска држава) Косово. Во почетокот на војната, честопати ОНА ги повикувала македонското население во северозападна Македонија да ги напуштат своите домови. Во почетокот на кризата, македонските власти не презеле големи мерки, бидејќи биле уверувани дека ваквите дејствија не биле насочени против Македонија. Но, по цели скоро два месеци, состојбата излегла од контрола и македонските власти започнале конечно со подготовка за војна. Но, од друга страна пак, албанските претставници тврдиле дека Република Македонија била подготвена за оваа војна
Во јануари 2001 година се јавила Националната Ослободителна Армија и ја потврдила одговорноста за постојаните напади против македонската полиција. Водачите на ОНА, Али Ахмети и неговиот вујко Фазли Велиу, кои потекнуваат од Кичевско, изјавиле дека поседуваат илјадници војници кои се спремни да војуваат против македонската полиција. Но и покрај тоа, тие во тоа време немале поддршка од страна на тогашните најголеми албански политички партии во Македонија, ПДП и ДПА. Македонските власти изјавиле дека бунтовниците кои се припадници на ОНА главно потекнуваат од Косово, како главен извор на агресија и месните етнички Албанци во Македонија.
По неколку напади од страна на ОНА врз македонските сили за безбедност, Македонците од многу градови во државата излегле на протести во Прилеп, Битола и Скопје, каде биле запалени многу албански магазини, дуќани и една џамија
Танушевци и Тетово
Конфликтот неофицијално во Македонија започнува со нападот на полициска станица во Теарце на 22 јануари 2001. На 16 февруари 2001 година во пограничното село Танушевци, новинарска екипа на А1 телевизија била заробена, а по одземањето на камерата новинарите биле ослободени. По ова започнуваат двонеделни препукувања меѓу безбедносните сили и терористите. На 14 март бојното поле се префрлило во Тетово, во месноста Кале биле регистрирани вооружени напади врз безбедносната полиција. Веќе на 23 март, од страна на властите во Република Македонија била донесена одлука за голем напад врз позициите на ОНА. Македонската армија им нанела голем пораз на припадниците на ОНА. Според некои извори, Албанците сепак не биле спремни и не очекувале таков напад во тоа време од страна на македонската полиција.
Масакрот кај Вејце
По околу двонеделно стишие, на 28 април, на патот меѓу селата Селце и Вејце во Тетово, 16 припадници на безбедносните сили на Македонија при патролирање наишле на заседа, при што загинале осум, а шест војници припадници на безбедносните сили на Македонија биле повредени. Според извршената обдукција, утврдена по смртта, било утврдено дека телата на убиените полицајци и војници по смртта биле дополнително масакрирани. По ова, низ поголемите градови во Република Македонија започнал голем револт на месното население. Македонските власти, во меѓувреме упатиле повик кон ОНА за прекин на огнот кој истиот не бил прифатен.
Битка во Арачиново
Истиот ден, на 9 јуни 2001 година, ОНА го зазела Арачиново, село кое географски се наоѓа на само неколку километри од Скопје. Преку Арачиново, кое станало едно од главните седишта на ОНА, албанските бунтовници се заканувале дека ќе го нападнат и Скопје, пред сè парламентот и владата. Главен командант на Арачиново бил командант Хоџа или Џезаир Шаќири. На 22 јуни, македонските безбедносни сили ја започнале решителната офанзива за чистење на теренот од албанските екстремисти во селото. Следниот ден, двата борбени авиони "сухој" 25“ на македонската воена ескадрила, управувани од пилоти на АРМ, ги извршиле првите извидувачки дејства над селото. Македонските сили брзо напредувале, нанесувајќи им големи штети на албанските бунтовници. Според генералот Панде Петровски, кој командувал со арачиновската операција, АРМ располагала со околу 20.000 војници со оклопни батаљони и професионални екипажи, 54 тенка, со 120-130 минофрлачи, хеликоптери за воени дејства и доволно количество муниција за извршување на една завршна операција и целосно разбивање на ОНА. Битката траела само три дена, откако албанските бунтовници, истакнувајќи бели знамиња, дале знак дека се предаваат. Под покровителство на НАТО, било договорено да се евакуираат припадниците на ОНА, и од Арачиново да се преместат во Липково.
Така, на околу 350 бунтовници им било дозволено да го напуштат селото со своето оружје, со помош на американските трупи кои служеле во КФОР и силите на НАТО во Косово, ОБСЕ и Мисијата на Европската Унија. На македонската страна и било наредено да се повлече. Како знак на ова, истата вечер неколку илјади Македонци се собрале пред парламентот во Скопје на протести, при кое зградата била заземена а протестот се претворил во масовни немири.
По Арачиново стапил договор за прекинување на огнот со цел да започнат преговори. Но во текот на јули ОНА често го прекршувала договорот со напади врз полициските пунктови, а најголемиот напад се случил на 23 јули кога ОНА ги нападнала македонските сили во Радуша и Тетовско. При нападот во Тетовско главна цел на ОНА била терор врз македонското цивилно население, при што голем број од Македонците од тетовските села биле протерани.
Масакрот кај Карпалак
Масакрот кај Карпалак се случи на 8 август 2001 година во 9:30 часот на автопатот Скопје - Тетово откако армискиот конвој составен од пет возила и 120 резервисти влезе во заседа кај месноста Карпалак, при што биле убиени 10 припадници на резервниот состав на АРМ, а тројца се повредени во нападот што терористите на ОНА го извршиле.
Во Карпалак од самиот почеток на воената криза имаше полициски пункт, а без знаење на Министерството за одбрана истиот беше повлечен на два дена пред да се случи „Карпалак“. Повлекувањето на полицискиот пункт беше извршена со нечија наредба, причината за повлекување и кој го наредил од МВР не се познати.
Mасакар кај Љуботенски Бачила
На 10 август 2001, околу 8 часот наутро, кај месноста Љуботенски Бачила на околу 5 км од Љуботен, камион на АРМ полн со муниција налетува на две нагазни мини поставени на патот. Во експлозијата гинат 8 војници од резервниот состав на АРМ. Веднаш по нападот почнува неколкучасовна престрелка меѓу ОНА и втората чета на Третиот баталјон, од каде што се и загинатите војници. Во текот на престрелката е извршен воздушен напад врз формацијата на ОНА со хеликоптери „ми-24“ и тие се повлекуваат. Истиот ден во селото пристигнуваат полициските единици под команда на Јохан Тарчуловски, при што наредниот ден повторно започнуваат големи борби.
Прекинување на огнот и разоружување
Со потпишување на Охридскиот рамковен договор, бунтовниците се согласиле на примирје во јуни, но и покрај тоа бунтовниците продолжиле со препукувања врз целите на македонската полиција. Директни подписници на Охридскиот договор се македонските власти, предводени од претседателот Борис Трајковски и премиерот Љубчо Георгиевски и водачот на опозициската СДСМ, Бранко Црвенковски, и албанската страна предводена од Арбен Џафери и Имер Имери, како и Франсоа Леотар (претставник на Европската Унија) и Џејмс Пердју (медијатор од САД). Со овој договор, на албанското население кое живее во Република Македонија му биле ветени поголеми права, кои вклучуваат: подигање на албанскиот јазик за службен јазик во државата, зголемување на бројот на етничките Албанци во управувањето и администрацијата на државното управување, во полицијата и армијата, како и донесување на нов план за децентрализација.
Од друга страна, албанските претставници се согласиле да се откажат од секакви сепаратистички учества и да ги признае сите македонски институции. Во однос на ова, албанските припадници на ОНА биле разоружени од страна на НАТО пактот. Оваа операција на разоружување официјално започнала на 22 август и делотворно завршила на 27 август. Во таа мисија учествувале околу 3.500 војници од НАТО пактот и од македонската полиција. Оружјето на ОНА било уништено. По завршување на оваа операција, Али Ахмети на пресконференција во Шипковица изјавил дека ја распушта Ослободителната Национална Армија.
Но, вооружениот конфликт не застанал, туку продолжил и во наредните месеци. На 12 ноември 2001 година, од страна на вооружени етнички Албанци биле убиени тројца припадници на македонската полиција.
Жртви и раселување
На 25 декември 2001 година, Алтернативната информациона мрежа објавила дека вкупниот број на жртви од страна на македонските безбедносни сили е 72. Албанската страна никогаш официјално не ги објавила, но се претпоставува дека нивниот број бил околу 3.000 мртви. Според „Бела Книга“, издадена од Министерството за внатрешни работи на Република Македонија, бројот на загинатите припадници на полицијата во вооружените дејства бил 15 жртви и 150 повредени, на старешини и војници на Армијата на Република Македонија 43 жртви и 119 повредени. Според истите извори, бројот на цивили убиени во конфликтот од страна на ОНА бил 10 жртви и 75 повредени, додека бројот на физички нападнати и измачувани граѓани од страна на ОНА бил 20 , а бројот на киднапирани и исчезнати лица околу 20.
До август 2001 година, бројот на раселените лица од војната бил 170.000, од кој 74.000 внатрешно раселени. Веќе во 2004 година, нивниот број се намалил на 2600.
Наводна вмешаност на Ал Каеда и останати терористи во конфликтот
Постојат индиции за наводно вмешување на Талибанската организација Ал Каеда во Македонскиот конфликт. Исто така има индиции дека во ОНА и останатите терористички организации членувале и Муџахедини од Саудиска Арабија и останатите земји. Доказ за ова биле пронајдените знамиња, предмети и останати докази во селата вклучувајќи го и Арачиново, кога Македонската војска ги поразила овие групации.
Се смета дека воениот конфликт од 2001 година во Република Македонија бил во голема мера спонзориран со најразлични средства од страна на Ал Каеда. Оваа мрежа била споинзорирана од странски инвестиции посебно од муслиманите и Македонија била мета на мрежа за пат на дрогата кој поминувал од Авганистан како извор на одгледување на опиум и хашиш, сè до слабо контролираната граница со Иран до Турција и Истанбул преку Босфорот. Од овде, овие средства биле транспортирани на пазарите во Бугарија, Грција и Македонија, од каде престигнувала на Косово и Санџак.
Постојат информации дека водачот на Ал Каеда Осама бин Ладен, престојувал во северна Албанија, која била обука за Албанските терористи во нивната војна против Србите во Косово. За ова сведочат и неколку емисии кои биле презентирани на Македонската Телевизија во текот на 2001 година, за време на вооружениот конфликт во Македонија.
Можни воени злосторства
И покрај тоа што конфликтот во Македонија бил краток, тој не бил миновен за воените злосторства. Припадниците на ОНА се служиле и со други осетливи дејства, како на пример убивањето на осумте припадници на безбедносните сили во масакрот кај Вејце, каде по смртта ги масакрирале нивните трупови. Некои очевидци велат дека од вкупно осум полицајци, само еден бил убиен од огнено оружје, додека другите биле малтретирани со најразлични ладни оружја. Други злосторства од страна на ОНА е и сопирањето на Липковската брана, со кое градот Куманово со околината останале без вода за пиење, оштетување на столбот од далновод за напојување со електрична енергија во месноста Попова Шапка, каде околината останала без електрична енергија. Во текот на кризата во Македонија имало и повеќе случаи на киднапирање на цивилно население. Така, на 18 јули во село Отушиште биле киднапирани тројца Македонци по потекло цивили, и биле брутално малтретитирани. Исто така, веќе на 7 август, албанската војска грабнале пет работници на градежната компанија “Маврово“, кои биле физички малтретирани и сексуално злоупотребени. Како за крај, на сите пет работници со нож на телото им биле напишани по една буква, која се претпоставува дека се иницијалите на злосторниците. Исто така, од страна на албанската војска бил разрушен и манастирот во Лешок.
Цитати
„''Зад тие инциденти јас не знам кој стои. Инаку гледајќи според изјавите на сите претставници легални и легитимни на Албанците тие не стојат зад тоа. Тука се работи за еден конкретно Албански проблем, внатрешен Албански проблем''.“
„''Ниту Албанија па ниту Албанците од Македонија сакаат да се соединуваат. Македонија ќе биде една држава и мора така да биде''.“
По конфликтот
По „стабилизирањето“ на државата и воспоставување на ред и мир, во Република Македонија биле закажани парламентарни избори кои се одржале во 2002 година. Рејтингот на владејачката ВМРО-ДПМНЕ бил опаднат, а од друга страна оној на СДСМ доживувал раст. Пред само три месеци од одржувањето на изборите, од страна на веќе поранешните членови на ОНА била формирана политичка партија, а за нејзин водач бил избран Али Ахмети. На изборите победила СДСМ, а кај албанскиот блок, новата партија освоила дури 70 % од вкупното албанско гласачко тело. По изборите била создадена коалиција меѓу овие две партии.
Во 2004 година, бил одржан референдум со цел изјаснување околу ново-усвоениот Закон за нова територијална поделба на Република Македонија. Референдумот главно бил одржан во корист на етничките Албанци во Македонија. Според истиот, многу градови и општини, каде Македонците биле мнозинство, со новата територијална организација тие станале малцинство. Така, во Општина Гостивар која според старата поделба имаше 26,54 % Македонци, со припојување на нови општини бројот на Македонците се намалил на 19,77 %. Во Општина Тетово според старата поделба имаше 28,17 % Македонци со припојување на нови општини бројот на Македонците се намалил на 23,16 %. Во Општина Струга според старата поделба имаше 47,94 % Македонци со припојување на нови општини бројот на Македонците се намалил на 32,09 %. Во Општина Чашка според старата поделба имаше 7,47 % етнички Албанци со припојување на нови општини бројот на Албанците се зголемил на 33,06 %.
Атеистички феминизам
Атеистички феминизам — движење кое се залага за феминизмот во рамките на атеизмот. Атеистичките феминистки исто така се противат на религијата како главен извор на угнетувањето и нееднаквоста на жените, верувајќи дека поголемиот дел од религиите се сексистички и угнетувачки за жените.
Веселин Вујовиќ
Веселин Вујовиќ (српски: Веселин Вујовић) роден на 18 јануари 1961) е пензиониран црногорски ракомет ен играч кој се натпреварувал на Летн ите олиписки игри во 1984 и во1988 година. Тој во моментов е селектор на репрезентација на Словенија и Копер 2013.
Кариера
Во 1986 година, тој бил именуван како најдобар спортист на поранешна Југославија.
Тој бил првиот играч кој ја добил титулата на ИХФ Светски Играч на Годината.
Во 1984 година тој бил член на Југословенската ракометна репрезентација, која го освоила златниот медал на олимписките игри. Тој ги одиграл сите шест натпревари и постигнал 28 голови. Четири години подоцна, тој бил дел од југословенскиот тим кој освоил бронзениот медал. Тој ги одиграл сите шест натпревари повторно и постигнал 29 голови.
Бобрич-Хилберсдорф
Бобрич-Хилберсдорф (Bobritzsch-Hilbersdorf) — општина во округот Средна Саксонија, во Саксонија, Германија, создадена на 1 јануари 2012 година со спојување на поранешните општини Бобрич и Хилберсдорф.
Валборг и Карин Јота
Валборг и Карин Јота (ж. 1350) — две Швеѓанки кои, според легендата, биле именувани за службени лица на дворот по големата Црната чума. Ако легендата е вистинита, тие имале единствена позиција за своето време.
Легендата вели дека кога судијата на округот Вермланд повторно го составил судот, откако големата црна чума ја поминала Шведска во 1350 година, тие биле покуси за два члена. Наместо предвидените дванаесет службеници, останале само десет. Не било можно да се изберат двајца нови мажи за да ги пополнат овие места, поради големиот број смртни случаи од чумата. Затоа судијата одлучил да ги повика овие две жени, Карин Јота од Калхитан и Валборг од Нордмаршитан, да ги пополнат местата во судот. Овие не биле само формални позиции; двете жени зеле активно учество во работите на судот. Според легендата, судијата имал голема почит кон нивниот суд и мудрост, тој често барал нивно мислење и совет.
NGC 7802
NGC 7802 — леќеста галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7802 се споменува и како UGC 12902, MCG 1-1-8, CGCG 408-7.
Откривање
Објектот е откриен на 25 септември 1830 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
NGC 5380
NGC 5380 — елиптична галаксија во соѕвездието Ловечки Кучиња, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5380 се споменува и како UGC 8870, MCG 6-31-28, CGCG 191-21.
Откривање
Телото е откриено на 16 мај 1787 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5380 е од видот E-S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. NGC 5380 има привидни димензии од 1,7' х 1,7'.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 56 м 56,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +37° 36' 37"".
Други поделби
Проучување на NGC 5380 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 49605. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 110; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3027. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 106.
Цукарев мост
Цукарев мост (Γεφύρι του Τσούκαρη) — камен мост во Населичко, Егејска Македонија.
Мостот ја преминува реката Праморица и се наоѓа на 2 км од центарот на селото Радовишта. Го поврзува Цотил со напуштеното село Рокастро. По него минува земјен пат која сè уште е во употреба. Месноста се нарекува Палиомонастиро (Стар Манастир) и веројатно таму имало тврдина бидејќи мостот е изграден од бедемски камења.
Изграден е со средства на Димитриос Цукарис од Радовишта кој имал занаетчиски дуќан во Цариград. Не е познато кога е направен, но првпат се споменува во 1890 година.
Мостот има пет лакови, од кои два мали лака се покриени со растителност. Првиот лак имал вградена плоча со времеследот на градбата, но таа се срушила во 1955 година и е заменета со бетонска плоча. Вториот лак е најголем, со ширина од 12 м и висина од 7 м. Целиот мост е долг 40 м, а широк 3 м.
Соичи Ногучи
Соичи Ногучи e jапонски астронаут. Неговиот прв лет во вселената беше мисијата STS-114 (26 јули 2005), кога тој беше специјалист на мисија на бродот за првата мисија на НАСА по катастрофата Колумбија. Последен пат бил во вселената како дел од екипажот Соуса TMA-17 и Експедиција 22 до Меѓународната вселенска станица; тие се вратиле на Земјата 2 јуни 2010 година. Ногучи бил петти јапонски астронаут кој бил пренесен во просторот и четврт што полетал на спејс шатлот.
Животопис
Роден е во 1965 година во Јакохама (Јапонија). Бил сертифициран инструктор на летови, како CFII и МЕИ. Тој бил извидник. тој  бил оженет и имал три деца. Неговото хоби било кошарка, скијање и планинарење.
Образование
Го завршил средното училиште, „Чигасаки-Хакуро“ во Чигасаки во 1984 година, а потоа студирал на Универзитетот во Токио, каде завршил во 1989 година, а потоа бил кандидат во аерокосмичка безбедност.
Астронаутска кариера
Бил избран како кандидат за астронаут во Јапонската национална Агенција за простор и развој во јуни 1996 година. Во август 1996 година, се пријавил во НАСА. Бил астронаут за обука. Бил квалификуван како специјалист за мисија по две години, и добил обука за рускиот просторен систем во самиот космонаут тренинг Центарот, Јуриј Гагарин, 1998. Ангажиран бил за техничка поддршка на Јапонски експеримент модул на Меѓународната вселенска станица, а потоа од април 2001 година. — помеѓу екипажот на STS-114 како специјалист на мисија.
Тој летал во MСС на мисијата Soyuz TMA-17, 20 декември 2009 година. Работел како примерен член на екипата, односно, бил инженер на летот за експедицијата 22 и експедицијата 23. Додека тој бил во вселената, направил многу слики на Земјата, кои ги споделил со светот преку Твитер. Тој се вратил на Земјата на 2 јуни 2010 година.
78 п.н.е.
78 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 78. година пред новата ера, 78. од првиот милениум п.н.е., 78. од 1 век п.н.е. и деветта од 70-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5430 и 5431 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4672 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3682 и 3683 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 675.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 78 година се протега во 2558 и 2559, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2618 и 2619 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 465. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 721 и 719 исламска година пред хиџра.
Крогаспе
Крогаспе (Krogaspe) — општина во округот Рендсбург-Екернферде, во Шлезвиг-Холштајн, Германија.
Четириесет и осма дивизија на НОВЈ
48. Дивизија на НОВЈ била создадена на 28 септември 1944 година во селото Пласница во атарот на градот Кичево. Пред основањето, во нејзин состав влегле уште и Првата, Шестата и Петнаесеттата македонска и Четвртата албанска бригада. Кон средината на октомври 1944 година, оваа дивизија влегла во составот на Петнаесеттиот корпус на НОВЈ.
Команден состав
Командниот состав на дивизијата го сочинувале:
Политички комесари биле:
Борбени дејства
Штабот на оваа дивизија во почетокот на октомври 1944 година започнал да ги насочува своите бригади во борбени операции против балистичките формации на теренот на Кичевско. Учествувала во ослободувањето на Охрид, на 7 септември, и Струга, на 8 септември 1944 година, а го ослободила Кичево и Гостивар. На 13 октомври 1944 година, оваа дивизија влегла во составот на Шеснаесеттиот македонски корпус, а командниот состав претрпел промена. Со воената реорганизација од декември 1944 година, дивизијата влегла во составот на Петнаесеттиот корпус на НОВЈ, каде останала сè до 23 април 1945 година, кога бил укинат штабот на Петнаесеттиот корпус.
На почетокот на јануари 1945 година, во нејзиниот состав биле, Втората и Четиринаесттата македонска и Втората артилериска бригада. Во април 1945 година, дивизијата броела околу6259 борци и старешини.
Исто така учествувала во пробивањето на Сремскиот фронт и во сите борби за конечното ослободување на Југославија. Борбениот пат го завршила кај Цеље и Дравоград. За време на враќањето во Македонија, во Босна и Херцеговина, учествувала во чисењето на теренот од преостанатите четнички и усташки формации.
На Сремскиот фронт, дивизијата го издавала весникот „Глас“, посветен на борбите на Сремскиот фронт.
IC 1935
IC 1935 — галаксија во соѕвездието Береникина Коса, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 1935 се споменува и како Reiz 2868, KUG 1247+195.
Откривање
Објектот е откриен на 27 јануари 1904 година од страна на Макс Волф.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1935 е од видот S?. Видливиот сјај со голо око изнесува 15,9 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 16,7 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. IC 1935 има привидни димензии од 0,5' х 0,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 49 м 38,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +19° 16' 29"". Положбениот агол на објектот е во износ од 160°.
Други поделби
Проучување на IC 1935 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 89740.
Лангведел (Холштајн)
Лангведел (Langwedel) — општина во округот Рендсбург-Екернферде, во Шлезвиг-Холштајн, Германија.
Сенџили Махала
Сенџили Махала — село во Егејска Македонија, Република Грција.
Македонска транскрипција на кинескиот јазик
Покрај објективните причини како што е големата разлика помеѓу творбените бази на кинескиот (поточно стандардниот мандарински) и македонскиот јазик, Најзастапен систем, по кој официјално се води предавањето на кинескиот на македонски е пинјинот, кој има службен статус во Кина.
ISO 20000
Историја на стандардот
ИТИЛ (англ. ITIL - IT Infrastructure Library) е практично најраспространета и најмногу применувана најдобра пракса за управување со процесите при испорака на информатички услуги (англ. ITSM - IT Service Management). ИТИЛ започнал да се развива уште од 1985. година. Организациите кои во својата испорака на ИТ сервиси ја применувале, имале потреба формално да ја прикажат усогласеноста со таа пракса и затоа е воведен овој ISO стандард, првично како British Standard BS 15000, а од 2005, усвоен е како ISO/IEC 20000 стандард од Меѓународната организација за стандарди (ИСО) и од Меѓународната електротехничка комисија (ИЕЦ).
Лангведел
Лангведел може да се однесува на следниве места во Германија:
ISO 20000
Корисници на стандардот
Стандардот ИСО 20000 е наменет за:
Македонска транскрипција на кинескиот јазик
Транскрибирање од пинјин
T     ta – та        tai – тај        tan – тан        tang – танг tao – тао       te – те        teng – тенг         ti – ти tian – тјен    tiao – тјао       tie – тје        ting – тинг tong – тунг     tou – тоу         tu – ту         tuan – туан tui – туеј     tun – туен       tuo – туо W     wa – ва        wai – вај        wan – ван        wang – ванг wei – веј      wen – вен       weng – венг         wo – во wu – ву X     xi – си        xia – сја      xian – сјен     xiang – сјанг xiao – сјао     xie – сје        xin – син       xing – сјинг xiong – сјунг    xiu – сју        xu – су        xuan – сјуен xue – сјуе     xun – син Y     ya – ја        yan – јен       yang – јанг        yao – јао ye – је        yi – ји         yin – јин        ying – јинг yo – јо      yong – јунг       you – јоу          yu – ји yuan – јуен     yue – јуе        yun – јун Z
za – ѕа       zai – ѕај        zan – ѕан        zang – ѕанг zao – ѕао       ze – ѕе         zei – ѕеј         zen – ѕен zeng – ѕенг     zha – џа        zhai – џај        zhan – џан zhang – џанг    zhao – џао        zhe – џе         zhei – џеј zhen – џен    zheng – џенг       zhi – џе        zhong – џунг zhou – џоу      zhu – џу        zhua – џуа       zhuai – џуеј zhuan – џуан  zhuang – џуанг     zhui – џуеј       zhun – џуен zhuo – џуо       zi – ѕе        zong – ѕунг        zou – ѕоу zu – ѕу      zuan – ѕуан       zui – ѕуеј        zun – ѕуен zuo – ѕуо
ISO 20000
Содржина на стандардот
ISO/IEC 20000 се состои од два дела:
1. ISO/IEC 20000-1:2005 е формална спецификација и ги дефинира барањата за една организација да испорача управувани услуги (сервиси) со квалитет прифатлив за своите клиенти. Опфатот вклучува:
2. ISO/IEC 20000-2:2005 е „код на пракса“ и опишува најдобра пракса за процесите на управување со услугите во опфатот на ISO/IEC 20000-1:2005.
Жлковце
Жлковце (Žlkovce) е населено место во округот Хлоховец, во Трнавскиот крај, западна Словачка. Историски гледано, селото за првпат во записите било споменато во 1229 година. Според податоците за бројот на жители од 2011 година, Жлковце има 648 жители.
Низа (математика)
Во математиката под поимот низа се подразбира секое пресликување кое за аргумент има природен број. Формалната дефиниција е зададена на следниов начин:
Низа од елементи на множеството \ M претставува пресликувањето:
Обично, наместо како на последниот начин, низата се запишува како: \ (a_n).
= Гранична вредност на низа =
Од особен интерес е да се разгледа и проучи „однесувањето“ на низата во бесконечност, т.е. да се утврди што се случува со членовите од низата кога индексот расте во бесконечност. За таа цел се воведува поимот гранична вредност или лимес на низа. Напомена: овој поим не треба да се меша со граничната вредност или лимес на функција!
Нека е дадена произволна низа \ (x_n). За бројот велиме дека е лимес на низата \ (x_n) ако за секој \epsilon>0, постои  така што за секој природен број \ n \ge n_0 е исполнето:
или запишано поинаку:
Ова значи дека, ако избереме било која околина на претпоставената гранична вредност, тогаш постои индекс - n0 така што сите членови на низата со индекс поголем или еднаков на него се припаѓаат во таа околина.
Ако постои број \ x, тогаш пишуваме:
Граничната вредност на низата нужно и не мора да постои, но доколку постои таа е единствена. Истовремено, допуштено е таа да биде и бесконечност.
Ако низата има лимес кој е конечен број, тогаш велиме дека низата е конвергентна и дека конвергира кон овој конечен број.
= Пример =
Ќе покажеме дека важи:
Нека \epsilon>0 е произволен и да претпоставиме дека бројот еден е лимес на низата. Треба да ја најдеме индекс n_0 (и да ја изразиме зависноста меѓу индексот и \epsilon) така што сите членови на низата после n0-от се наоѓаат во околината:. Во тој случај, по дефиниција, важи:
Од друга страна важи:
Оттаму следи:
т.е.
Бидејќи може да се случи вака изразениот број n да не е природен (а мора да биде бидејќи е индекс!), го правиме следниов избор:
односно го избираме целиот дел од изразот и му додаваме единица за да бидеме сигурни во изборот на индексот n_0. Штом е воспоставена зависноста меѓу \epsilon и n_0, тогаш сме покажеле дека бројот еден (за кој претпоставуваме дека е лимес на низата) е лимес на низата.
= Својства и операција на низи =
Низи можат да се: собираат, одземаат, множат и делат. Овие операции се извршуваат на следниов начин: нека (x_n) и (y_n) се произволни низи така што за секој
Доколку постојат лимесиве:
и тие се конечни броеви и b \neq 0, тогаш важи:
Ако секој член на низата е поголем или еднаков на својот претходник, тогаш за низата велиме дека монотоно расте. Ако важи релацијата е поголем, тогаш велиме дека низата строго монотоно расте. Слично дефинираме и (строго) монотоно опаѓачка низа. Математички ова се изразува на следниот начин:
Добромирово (Слепче)
Добромирово — археолошко наоѓалиште во демирхисарското село Слепче, на местото на некогашното село Добромирово. Претставува црква и некропола од средниот век. Се наоѓа на 3 км северозападно од селото, каде во 1970 година е изградена црквата „Св. Богородица“ врз темелите од постара црква во возобновениот манастир Добромирово. Околу неа се пронајдени гробови градени од камени плочи.