cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Спортот во Франција
Скијање
Емил Але освои четири злата на Светското првенство во 1930-тите. Анри Орелер го освои олимпиското злато на Зимските олимписки игри во 1948 година. Жан-Клод Кили доминираше во алпското скијање во доцните 1960-ти, освојувајќи ги сите три злата во алпско скијање понудени на Зимските олимписки игри 1968 година на француски снег во Гренобл. Овие настани служеа и како Светско првенство во алпско скијање во 1968 година, а покрај тоа, Кили го освои Светското првенство во комбинација во 1968 година за да ги додаде златата во спуст и во комбинација на Светското првенство во 1966 година. Тој, исто така, ги освои првите две титули во Светскиот куп во алпско скијање. Мариел Гојшел освои две олимписки злата, дополнителни пет злата на Светското првенство и три дисциплини Светски титули во 1960-тите. Гај Перила беше двоен освојувач на златен медал на Светското првенство во 1960-тите. Фабиен Серат освои две злата на Светското првенство во 1974 година. Неодамна Лук Алфанд го освои севкупниот Светски куп во 1997 година и четири дисциплински титули во спуст и супервелеслалом. Жан Батист Гранж беше шампион во Светскиот куп во слалом во 2009 година и светски шампион во слалом во 2011 и 2015 година. Во јануари 2017 година, Алексис Пинтуралт постави нов рекорд за победи на Светскиот куп на француски скијач кога ја постигна својата 19-та победа во велеслалом во Аделбоден, соборувајќи го рекордот на Жан-Клод Кили.
Францускиот успех во крос-кантри скијање е нешто поограничен. Сепак, Винсент Витоз освои златен медал во 15км + 15км двојна трка на Светското првенство во нордиско скијање ФИС во 2005 година. Тој, исто така, заврши како вицешампион на Светскиот куп на далечина три последователни сезони од 2004/05 до 2006/07 година.
Џејсон Лами-Шапуис беше исклучително успешен натпреварувач во нордиска комбинација. Освои златен медал во Индивидуален нормален рид/10 км натпреварување на Зимските олимписки игри 2010, како и четири злата од Светското првенство и три последователни ФИС нордиски комбинирани светски купови помеѓу 2009/10 и 2011/12 година.
Франција уживаше успех во биатлон во последниве години. Рафаел Поаре освои седум злата од Светското првенство во биатлон и четири севкупни светски купови во биатлон. Тој е заеднички втор најуспешен машки биатлонец на сите времиња во однос на освоените титули на Светскиот куп, и постигна 44 победи на Светскиот куп. Мартин Фуркад има освоено 13 злата на Светското првенство, 7 севкупни титули на Светскиот куп, 1 сребрен медал на Олимписките игри во Ванкувер 2010 година, 2 златни медали на Олимписките игри во Сочи 2014 година и 3 медали во голф на Олимписките игри во Пјонгчанг 2018 година.
Рагби сојуз
Рагби унија првпат беше воведен во раните 1870-ти од британските жители. Додека фудбалот е многу попопуларен на национално ниво, рагби сојузот е доминантен во јужната половина на земјата, особено околу Тулуз, француската Баскија и Каталонија. Елитните француски клубови учествуваат во домашното клупско натпреварување - Топ 14. Клубовите се натпреваруваат и во европските натпревари со нок-аут, Европскиот куп на шампиони во рагби и Европскиот рагби предизвик куп. Тоа е седмиот по големина француски тимски спорт во однос на лиценцирани играчи со 360.847 лиценцирани играчи (2014). Во Франција има 1.737 клубови и бројот на лиценцирани играчи значително се зголеми во последните години (од 260.000 во 2000 година).
Во 2010 година, целосно француското финале на Хајнекен купот помеѓу Тулуз и Бијариц на Стад де Франс прими 3,2 милиони гледачи на Франс 2. Во 2011 година, финалето на Топ 14 собра 4,4 милиони гледачи на France 2 и Canal+, а финалето на Светското првенство меѓу Нов Зеланд и Франција собра 15,4 милиони гледачи на TF1, највисоката публика на француската телевизија од почетокот на годината.
Рагби лига
Рагби лигата се игра во Франција од 1930-тите, и е најпопуларна, како рагби унијата, на југот на земјата. Спортот веројатно го достигна својот врв во популарноста во 1950-тите и 1960-тите кога француската репрезентација стигна до финалето на Светското првенство и победи во тест сериите против Австралија, Велика Британија и Нов Зеланд. Два тима со седиште во Франција, Каталонците Змејови и Тулуз Олимпик, учествуваат на турнирот во Супер лигата, што помогна да се зголеми профилот на спортот и доведе до раст на бројот на играчи. Тенисот е вториот најпопуларен француски спорт во однос на бројот на лиценцирани играчи со 1.111.316 лиценцирани тенисери во Франција (2012).
Франција го одржува тенискиот Грен слем турнир Ролан Гарос. Заклучно со 20 февруари 2017 година, сегашните машки и женски француски бр. 1 играчи се Жо-Вилфрид Цонга и Каролин Гарсија, соодветно. Некои други француски актуелни ѕвезди се Ришар Гаске, Гаел Монфис, Жил Симон, Лукас Пуј, Ализе Корне и Кристина Младеновиќ. Други ѕвезди од минатото се Јаник Ноа (татко на Јоаким Ноа), Гај Форге, Анри Леконте, Амели Мауресмо, Мери Пирс и Марион Бартоли.
Американски фудбал
Ligue Élite de Football Américain е највисокото ниво на американскиот фудбал во Франција, основано во 1982 година.
Бејзбол
Бејзболот е помал спорт во Франција.
Галски фудбал
Иако е малку познато, галскиот фудбал се развива во Франција. Во моментов има 20 клубови низ целата земја со 80% од играчите Французи.
Репрезентацијата на Франција во лакрос се квалификуваше за Светското првенство во лакрос трипати по ред (2010-2018). На најновиот настан (2018), заврши на 33. од 46.
Франција имаше машка репрезентација во одбојка на плажа која се натпреваруваше на Континенталниот куп во одбојка на плажа CEV 2018–2020.
Наводи
<references group="" responsive="1">
Општина Дреново
Општина Дреново (албански јазик: Komuna e Drenovës) - поранешна општина во Областа Горица, југоисточна Албанија. На реформата на локалната самоуправа во 2015 година, таа станала поддел на општината Горица. Населението на пописот во 2011 година било 5.581. Општинската единица се состои од селата Дреново, Борје, Бобоштица, Морава, Катром, Равоник, Туран и Дарда.
Надежда Петровиќ
Надежда Петровиќ (Чачак, 12 октомври 1873 — Ваљево, 3 април 1915) била најзначајна српска сликарка од крајот на XIX и почеток на XX век.
Животопис
Родена е во Чачак на 12 октомври 1873 година од татко Димитрија - Мите Петровиќ и мајка Милева, која била роднина со Светозар Милетиќ. Семејството имало 13 деца од кои 9 преживеале. Помладата сестра на Надежда била писателката Милица Мишковиќ, а најмладиот брат писателот Растко Петровиќ.
Во 1884 година со семејството се преселила во Белград. Завршила Виша женска школа во Белград во 1891 година, а наредната година го положила испитот за наставничка по цртање, и станала ученик во атељето на Ѓорѓе Крстиќ. Во 1896/97 година учи кај Кирил Кутлик, а во 1898 година во Минхен кај Словенецот Антон Ажбе.
Во 1900 година ја имала својата прва самостојна изложба во Белград, а наредната година почнала да работи во атељето на Јулиус Екстер во Минхен. На 26 август 1903 година, со Делфа Иваниќ и Милица Добри го основала хуманитарното друштво „Коло на српските сестри“, како одговор на погромите над христијаните во Македонија, односно тогаш нарекувана Стара Србија. Надежда со Милицом Добри кон крајот на 1903 година заминала за Македонија и ја делела хуманитарната помош што ја собрало друштвото. Своите импресии од ова патување Надежда ги запишала во драмата „Војвода Мицко Поречки“, каде главен лик е војводата Мицко Крстиќ. Оваа драма не била објавена за време на нејзиниот живот. Од 1904 година била ангажирана околу првата југословенска уметничка изложба, основањето на уметничкото друштво „Лада“, и првата уметничка колонија во Сиќево, кај Пирот.Се занимавала и со ликовна критика. До 1912 година учествувала на бројни изложби, меѓу кои во Љубљана, во Париз, во Загреб, во Рим, и на други места. Во Белград во 1912 година отворила сликарска школа и учествувала на четвртата југословенска изложба.
Се пријавила како доброволец во Првата балканска војна, и учествувала како болничарка на фронтот. Умрела во Ваљево на 3 април 1915 година, од тифус, додека била на должност како болничарка. Во Чачак од 1960 година се одржува сликарско биенале под името „Меморијал на Надежда Петровиќ“.
Дела
Сликарството на Надежда Петровиќ било во чекот со европскиот експресионизам. На нејзините најдобри дела доминираат големи површини со црвена и зелена боја. Сликала портрети, како и теми од националната историја на Србија. Во текот на балканските војни и Првата светска војна, се занимавала и со фотографија, како прва жена воен фотограф.
Обетка
Обетка, менѓуша  , минѓуша  , ушник  или ушница  — парче накит прикачен на увото преку прободување во лобусот на увото.
Филип Ли
Филип Ли (Philip Lee, р. година во Вашингтон, САД) е корејско-американски глумец. Познат е по неговите улоги во јужнокорејските телевизиски серии „Легендата“ (2007) и „Тајната градина“ (2010).
Гравитационо поле
Во физиката, гравитационо поле е модел што се користи за објаснување на влијанието на масивното тело во просторот што се протега околу телото, создавајќи сила на друго масивно тело.. На тој начин, гравитационото поле ќе се користи за да се објаснат гравитационите појави, и единицата мерка е њутн на килограм (N/kg). Во својата оригинална замисла, гравитацијата е сила помеѓу точкестите  маси. По Исак Њутн, Пјер-Симон Лаплас се обидел гравитацијата да ја моделира како некој вид на зрачење или течност, а од 19 век објаснувањата за гравитацијата  обично се изучуваат како модел на поле, наместо точка на привлекување.Тоа е, всушност, просторот околу телото, каде гравитационата сила може да биде почувствувана од некое друго тело.
Во моделот за полето, наместо две честички да се привлекуваат една со друга, честичките го нарушуваат време-просторот преку нивната маса, и ова нарушување е она што се перцепира и се мери како „сила“. Во таквиот модел се кажува дека таа материја се движи на одредени начини како одговор на закривеноста на временскиот простор , и дека не постои гравитационата сила , или дека гравитацијата е фиктивна сила.
Класична механика
Во класичната механика, како и во физиката, гравитационото поле е физички квантитет. Гравитационото поле може да се дефинира со користење на Њутнов закон на универзална гравитација. Утврдено на овој начин, гравитационото поле g околу една честичка со маса M е векторско поле кое се состои во секоја точка на векторот насочен директно кон честичките. Големината на полето на секоја точка се пресметува со примена на универзалниот закон, и претставува сила по единица маса на било кој објект во таа точка во просторот. Бидејќи силата на полето се запазува, постои скаларна потенцијална енергија по единица маса Φ, во секоја точка во просторот поврзана со силата на полињата.Ова се нарекува гравитационен потенцијал. Равенката за гравитационото поле е
каде F е гравитационата сила, m е масата на тест честичката, R е позицијата на тест честичката, R̂ е единица вектор во насока на R, t е време, G е гравитациона константа, и ∇ е дел оператор.
Ова го вклучува Њутновиот закон на универзална гравитацијата, и односот помеѓу гравитациониот потенцијал и забрзувањето на полето. Да напоменеме дека
и
F⁄m
се еднакви на гравитационото забрзување g (еквивалентно на инертно забрзување, по иста математичка форма, но исто така  се дефинира како гравитационата сила по единица маса ). Негативните знаци се вметнуваат, бидејќи силата дејствува спротивно на поместувањето.. Еквивалентната равенка за полето во однос на  густината на масата  ρ на привлекување е:
која го содржи Гаусовиот закон за гравитација, и Поисоновата равенка за гравитација. Њутновиот и Гаусовиот закон се математички еквивалентни, и се поврзани со  теоремата за дивергенција. Поасоновата равенката се добива со земање на дивергенција на двете страни на претходната равенка. Овие класични равенки се диференцијални равенки за движење за пробна честичка во присуство на гравитационото поле, односно поставувањето и решавањето на овие равенки овозможува да се определи и опише движењето на пробната маса
Областа околу повеќе честички е едноставно векторски збир на полињата околу секоја поединечна честичка. Телото во такво поле ќе доживее сила која ќе биде еднаква на векторскиот збир на силите што ќе ги доживее во овие поединечни полиња. Ова е математички
односно гравитационото поле на маса mj е збир на сите гравитациони полиња поради сите други маси mi, освен за самата маса mj. Единичниот вектор Rij е во насока на Ri − Рј.
Општа релативност
Во општата релативност, Кристофеловите симболи ја играат улогата на полето на гравитационата сила,  и метричкиот тензор ја игра улогата на гравитациониот потенцијал.
Во општата релативност, гравитационото поле се одредува со решавање на Ајнштајновите равенки за полето
Тука Т е енергетско-импулсен тензор, G е Ајнштајновиот тензор, и c е брзината на светлината,
Овие равенки се зависни од распределбата на материјата и енергијата во регионот на просторот, за разлика од Њутн гравитацијата, која зависи само од распределбата на материјата.Самите полиња во општата релативност ја претставуваат кривината на временскиот простор. Општата релативност наведува дека постоењето во закривен простор е еквивалентно на забрзување на градиентот на полето. Со вториот закон на Њутн, ова ќе предизвика објектот да доживее фиктивна сила ако се држи сè уште во однос на полето. Ова е причината зошто еден човек ќе се чувствува себеси повлечен од силата на гравитацијата додека стои на површината на Земјата. Општо земено, гравитационите полиња предвидени со општата релативност се разликуваат во нивните ефекти само малку од оние предвидени со класичната механика, но постојат голем број на лесно проверувачки разлики, еден од најпознатите е извиткување на светлината во такви полиња
Велики Новгород
Велики Новгород (на руски: Вели́кий Но́вгород) — древноруски град во северозападниот дел на Русија, помеѓу Москва и Санкт Петербург, административен центар на Новгородска област. До 1999 година името на градот било Новогород. Населението на градот е 225 100 жители, според пописот на населението од 2022 година.
Историја
Софискиот прв летопис го споменува градот во 859, додека Новгородскиот прв летопис го споменува во 862, кога наводно веќе бил голема станица на трговскиот пат од Балтикот до Византија. Повелбата на Велики Новгород ја признава годината 859 како година кога градот прв пат бил споменат. Новгород традиционално се смета за лулка на руската државност.
Делител
Делител на еден цел број n, наречен и фактор на n, е цел број кој го дели n без да има остаток.
Објаснување
Поимот „делител“ е изведен од аритметичката операција делење: ако a/b = c тогаш a е деленик, b е делител, а c е количник. Општо земено, за сите ненуларни цели броеви m и n, m го дели n, што се пишува: ако постои цел број k така што n = km. Затоа, делителот може да биде како позитивен, така и негативен, иако напати поимот се однесува само на позитивните далители (на пр. бројот четири има шест делители: 1, 2, 4, −1, −2, −4, но обично се споменуваат само позитивните).
1 и −1 го делат (се делители на) секој цел број, секој цел број (и неговиот негатив) е делител сам на себе, и секој цел број е делител на 0, освен 0 самата со себе. Броевите што се деливи со 2 се нарекуваат парни, а оние што не можат да се поделат со 2 се нарекуваат непарни.
1, −1, n и −n се нарекуваат тривијални делители на n. Делителот на n кој не е тривијален делител се нарекува нетривијален делител. Еден број што има барем еденѕ нетривијален делител се нарекува сложен број, додека единиците -1 и 1 и простите броеви немаат нетривијални делители.
Постојат правила на деливоста што ни овозможуваат да ги препознаеме делителите на еден број меѓу неговите цифри.
Други поимувања и факти
Постојат извесни елементарни правила:
Вертикалната црта што се користи во уникодниот знак „дели“, кодно место U+2223 во TeX се пишува како : \mid. Неговиот негиран симбол е ∤, или во TeX : \nmid. Во околини каде е допуштен само ASCII, се користи стандардната вертикална црта „|“, која е малку пократка
Ако a \mid bc, а НЗД(a, b) = 1, тогаш a \mid c. Ова се нарекува Евклидова лема.
Ако p е прост број и p \mid ab тогаш p \mid a или p \mid b (или обете).
Еден позитивен делител на n што е различен од n се нарекува вистински делител или аликвотен дел на n. Бројот кој не може рамномерно да го подели n, туку има остаток, се нарекува аликвантен дел на n.
Еден цел број n > 1 чиј единствен вистински делител е 1 се нарекува прост број. Истоветно на тоа, прост број е оној цел број што има точно два позитивни фактори: 1 и самиот тој.
Секој позитивен делител на n е производ од прости делители на n дигнати на некој степен. Ова е последица од фундаменталната теорема на аритметиката.
Ако еден број е еднаков на збирот на неговите вистински делители, тогаш тој се нарекува совршен број. Броевите што се помали од збирот на неговите вистински делители се нарекува обилен, а бројот поголем од збирот се нарекуваат недостаточен.
Вкупниот број на позитивни делители на n е мултипликативна функција d(n), што значи кога два броја m и n се односно прости, тогаш. На пример, ; осумте делители на 42 се 1, 2, 3, 6, 7, 14, 21 и 42). Меѓутоа, бројот на позитивни делители не е сосема мултипликативна функција: ако двата броја m и n имаат заеднички делител, тогаш може да не е точно. Збирот на позитивните делити на n е друга мултипликативна функција \sigma (n) (на пр. ). Обете функции се примери за делителни функции.
Ако простата факторизација на n е дадена со
тогаш бројот на позитивни делители на n изнесува
и секој од делителите го има обликот
каде за секој
Може да се види дека за секој природен број n важи неравенството.
Можеме и да покажеме дека Едно толкување на овој резултат е дека еден случајно избран позитивен цел број n има очекуван околу \ln n очекувани делители.
Деливост на броевите
Релацијата на деливост го претвора множеството на ненегативни цели броеви N во делумно подредено множество, впрочем во целосна дистрибутивна решетка. Најголемиот елемент на оваа решетка е 0, а најмалиот е 1. Операцијата на доведување ^ е дадена со најголемиот заеднички делител а операцијата на сврзување v е дадена со најмалиот заеднички содржател. Оваа решетка е изоморфна во однос на двоецот (дуалот) на решетката од подргрупите на бесконечната циклична група Z.
Киевско-печерска лавра
Киевско-печерска лавра (украински: Києво-Печерська лавра) — историски православен христијански манастирски комплекс кој се наоѓа во Киев, Украина.
Авелино
Авелино — општина во покраината Авелино од регионот Кампанија, Италија.
Киевско-печерска лавра
Овој коплекс претставува најстаро православно светилиште на Источните Словени, кое било основано во 1015 година во времето на Киевска Рус. Комплексот бил основан во времето на староукраинскиот кнез Јарослав Мудриот. Објектот се наоѓа на два рида кои гледаат кон реката Днепар.
Денеска манастирот се наоѓа под контрола на Украинската православна црква - Московска патријаршија и Државниот музеј на Украина. Светилиштето е вклучено во списокот на светско и културно наследство на УНЕСКО и претставува едно од седумте светски чуда на Украина од 21 август 2007 година врз основа на гласањеѕо од страна на експерти и интернет заедницата. Денеска во земјата и во православниот свет се смета за посебно национално и историско културно место, чиј национален статус го добил на 13 март 1966 година.
Комплексот претставува седиште на митрополитот на украинската црква. Кон крајот на 2010 година, мониторската комисија на УНЕСКО била во посета на манастирскиот комплекс за да се провери нејзината состојбата. Според министерот за култура на Украина, состојбата на комплексот заедно со катедралата Света Софија не е загрозена од т.н. црна список на меѓународната организација УНЕСКО.
Основање
Историјата на комплексот датира и е тесно поврзана со т.н. Далечни и Блиски пештери, во кои биле згрижени основачите на руското монаштво. За нив споменува за првпат во 12 век од преподобниот Нестор Летописец, автор на „Повест за минатите лета“ (Повести временных лет).
Според летописецот, основач на пештерата бил свештеникот Иларион - познат богослов. За своето молитвена осаменост тој избрал живописен рид во близина на соседното село Берестово (летна резиденција на Киевските кнезови), во која ископал пештера.
Според руските извори од 11 век, овој манастир бил основан во 1051 година од страна на Антониј Печерски во времето на Јарослав Мудриот, заедно со неговиот ученик Теодосиј Печерски. Антониј Печерски се смета за основоположник на монаштвото во Русија. Во 1051 година, самиот Иларион бил избран за митрополит на Киев.
Десет години по-късно, когато братята били вече двадесетина души, преподобният Антоний, който винаги се стремил към уединение, поставил за игумен преп. Варлаам и се уединил на съседния хълм. Там той изкопал за себеси нова келия и положил с нея създаването на нов пещерен комплекс, който по-късно бил наречен Близките (Антониеви) пещери. Теодосиевите пещери пък останали с името Далечните пещери.
Во 1079 година започнала изградбата на Успенската црква, која била довршена во 1089 година. Фреските, мозаиците и иконите биле направени од страна на цариградските зографи. При осветувањето на црквата, во неа биле положени моштите на Свети Теодосиј Печерски.
Доцен среден век
Во 1240 година Монголците го разрушиле Киев, а заедно со него и Киевско-печерскиот манастир. Во тоа време во самиот Киев и во неговата околија имало уште неколку пештерски обители. Сите тие пострадале од нападите и истите скоро престанале да постојат. Моштите во тоа време биле пренесени на непознато место од страна на монасите. Во следните 150 години, Печерскиот манастир бил запуштен. Од втората половина на 14 век, кога Киев бил под власт на литовските кнезови, Печерскиот комплекс започнал да се возобновува.
Кон крајот на 16 век, и почетокот на 17 век, манастирот кој бил под контрола на патријархот во Цариград, станал центар на јазолот помеѓу православниот и римокатличкиот свет. На двапати, унијатите правеле обиди да завладеат со манастирскиот комплекс.
16 и 17 век
Во 1643 година, митрополитот Петар канонизирал 69 светци. Во 1688 година, Лаврата преминала под контрола на московскиот патријарх, а на неговиот игумен му било дадено големо право над сите останати руски митрополити.
18 век
Во 1762 година Руската Православна црква ги признала печерските светители како општоруски. Во втората половина на XVIII век завршила канонизацијата на соборот на Печерските светители, кој вклучувал 45 преподобни, што почиваат во Далечните пештери, и 73 што почиваат во Блиските.
Во следните години започнала и големата реконструкција на комплексот. Кривуличавите подземни ходници биле проширени, а ѕидовите и сводовите биле потпрени со ѕидан камен, со што тие станале побезопасни и попроодни. Во XIX век, според одлуката на Духовниот Собор на Лаврата, телата на преподобните биле поставени на едно ниво во сандаци од чемпрес, даб и липа. Над секој сандак се наоѓала икона на починатиот. Повеќето икони се сочувани до денес.
Во 1786 година, Лаврата преминала под контрола на киевскиот митрополит.
Советска ера
По доаѓањето на комунистите на власт во земјата, комплексот најпрвин бил затворен, а подоцна и претворен во музеј. Во 1918 година бил убиен митрополитот Владимир под непознати околности. На 29 септември 1926 година, власта во СССР усвоила резолуција за признавање на поранешниот комплекс за историско и културно значење претварајќи го во музеј. Целосниот процес бил завршен до 1930 година. Дел од монасите биле прогонети, некои биле затворени. Во една од зградите била сместена Државната библиотека на Украина. Овде бил основан и музејски комплекс на книгата, на историските богатства итн. Во времето на Втората светска војна, комплексот бил претворен во полициска станица каде биле убиени околу 500 цивили.
На 3 ноември 1941 година, германските окупациони сили ја разрушиле Успенската катедрала, која подоцна била повторно изградена во 2000 година и кое било прикажано во Нирнбершкиот процес. Во 1961 година манастирот бил повторно затворен, во времето на т.н. Хрушчови прогони.
Најнова историја
Според археолошките ископувања кои биле спрведени во новата независна држава Украина, голем дел од научници се обидувале да дојдат до вистинските причини за нетленоста на моштите. Резултатите покажале дека температурата во пештерите, којашто се движи од 7 до 9 степени, и влажноста на воздухот од 79-99% воопшто не биле погодните услови во коишто може да се сочува каква било органска материја. На тој начин, наспроти претходната верзија од советите дека моштите се сочувани благодарение на соодветната температура и балзамирањето, научниците дошле до заклучок дека останките на светиите, коишто се стари и неколку стотици години, не се распаднале и се сочувани без балзамирање на зачудувачки и за науката необјаснив начин.
Во 1988 година, во чест на 1000 годишнина од покрстувањето на Русија, руската влада донела одлука на Црквата да ѝ се врати долната територија на Киевско-печерската Лавра. Тогаш во пештерите биле возобнови литургискиот живот. Денес, како и пред 1000 години, таму се совршуваат древни богослужби и се пее на начин на кој пееле преподобните отци Печерски.
Монашки живот
Животот на монасите кои живееле во пештерите на Киевско-печерската лавра се одвивал во молитва, строг пост, тишина, борба со слабоста на телото, со страстите и ѓаволот. Голем дел од монасите ги истоштувале своите тела поради напорната работа, копајќи секојдневно по пештерите, правејќи од комплексот една подземна населба.
Најголем подвиг на саможртвеността во манастирот било нивната затвореност. Со години монасите ги прекратувале разговорите со надворешниот свет. Два до трипати во неделата, игуменот или некој од браќата им оставал на еден тесен прозорец малку вода и веднаш се оддалечувал од местото. Доколку немало одговор, односно доколку следниот пат водата стоела недопрена, тоа означувало дека монахот е мртов.
Многу бргу, пештерскиот манастир станал тесен за монасите и во 1060-1062 година, во Далечните пештери биле изградени дрвени ќелии и Успенската црква. Самите пештери од нивна страна биле користени како место за молитва и место за погребување на монасите.
Згради и градби
Комплексот се состои од неколку архитектонски споменици. Како главни туристички атракции се големата камбанарија, Манастирската порта, Црквата Берестовско спасение и други.
Успенска катедрала
Успенската катедрала позната и како Големата црква е главната црква која се наоѓа во комплексот. Христијанскиот храм бил основан во 1073 година по иницијатива на Теодосиј Печерски, и била изградена во период од три години со средства кои биле донирани од страна на принцот Свјатослав II. Во 1230 година храмот бил разрушен од земјотрес, а во 1240 година бил дополнително разрушен од страна на Монголците. Негово повторно обновување се случило во 1470 година, но веќе во 1482 година бил повторно ограбен од страна на Кримските Татари. Во следните години храмот бил на неколкупати повторно оштетуван и повторно реконструиран. Во 1718 година бил опожарен, а во 1729 година бил повторно обновен и проширен во стил на украински барок.
Во времето на Втората светска војна, храмот бил разрушен од страна на експлозија на 3 ноември 1941 година. Според доказите на Нирнбершкиот процес, храмот бил намерно разрушен од германските окупациони сили. Пред уништувањето на храмот, под ракоодство на Ерих Кох Рајх било спроведено масовно ограбување на скапоценостите на црквата.
Манастирска порта
Манастирска порта Света Троица (Киев)Манастирска порта бил изграден во периодот од 1106 до 1108 година, како дел од Киевско-печерската тврдина. Црквата била основана од страна на внукот на Светослав II, кој подоцна се откажал од својот статус како кнез, и се замонашил на 17 ноември 1106 година.
Црква Берестово спасение
Црквата на Берестово спасение се наоѓа северно од Пештерниот манастир. И покрај тоа што се наоѓа надвор од комплексот, сепак е вклучен во спосокот на светско наследство на УНЕСКО во Украина.
Според усторичарите по уметност, оваа црква вовела некои структурни иновации во архитектурата на Киевска Рус. По смртта на Владимир II, црквата била користена од неговото семејство. Црквата била оштетена во 1240 од страна на Монголците, и повторно во 1482. До 17 век, црквата стоела во урнатини. Кон средината на 17 век, црквата била повторно подигната, разликувајќи се од претходната. Таа се одликува од прекрасните фрески во нејзиниот внатрешен дел, кои биле насликани од страна на грчки мајстори. Во 1751 година, внатрешноста на црквата била реновирена, и повторно во 1813-1814 година.
Музеј на историските скапоцености
Музејот на историските скапоцености на Украина е еден од водечките музеи во Украина и светот, кој се состои од историски и уметнички скапоцености од благородни метали и скапоцени камења. Музејот е гранка на Националниот историски музеј на Украина и за јавноста за првпати бил отворен на 7 јануари 1969 година.
Музејот се наоѓа во комплексот Киевско-печерска лавра. Денеска тој се состои од околу 56.000 артефакти од археолошко, културно и историско значење. Најстарите предмети датираат од 4 век п.н.е.
Државна историска библиотека
Државната историска библиотека на Украина била основана во 1939 година. Во времето на Втората светска војна, зградата била уништена, а голем дел од книгите изгорени или уништени. Во 1952 година, библиотеката продолжила да работи со точно 339.214 тома. Книгите опфаќаат темматики од историја, археологијата, етнографијата, лингвистиката, литература, уметност, филозофија, религија итн.
Библиотеката спроведува научно-издавачката дејност пдмпсмп дава библиографски наводи. Во септември 2009 година, со декрет на претседателот на Украина, библиотеката доби статусот на национална институција.
Камбанарија
Киевско-печерската камбанарија или Големата камбанарија е главната камбанарија на античкиот пештерски манастир.
Камбанаријата е највисоката градба во комплексот. Таа била градена во периодот од 1731 до 1745 година и дизајнирана од страна на архитектот Јохан Готфрид Шадел. Нејзината вкупна висина, со христијанскиот крст е 96,5 метри или 316 стапки. Камбанаријата била повредена во времето на Втората светска војна во 1941 година. Во 1961 година била санирана.
Камбанаријата е составена на четири спрата, а нејзината купола е позлатена. Пречникот на најниското ниво на кулата е 28,8 метри или 94 стапки а дебелината на првиот ред ѕидови е 8 метри (26 стапки). На четвртиот спрат се наоѓа часовник, чиј механизам е еден од најточните во гртадот. Сепак, според некои неговата точност зависи од времето на годината: во текот на зимата, часовникот работи малку побавно отколку во лето.
Ѕидини
Киевско-печерските ѕидини претставуваат фортификација која се наоѓа околу самиот комплекс. Ѕидините биле изградени кон крајот на 12 век, кога биле 2 метри широки и 5 метри високи. Тие ѕидини биле уништени во времето на монголската инвазија врз Киевска Рус. Долго време не се знаело за тие ѕидини, пред да бидат откриени во 1951 година.
Се смета дека во времето на инвазијата тие биле изработени од дрво, а дека во 16 век истите биле изградени. Во 1706 година, Петар Велики наредил изградба на т.н. Стара пештерска тврдина, и првите планови од таа фортификација биле направени од страна на инженер по име Гелерт. Проектот бил завршен во 1723 година, и се состоел од полукружна тврдина чии ѕидини биле 6 метри восоки.
Кловска палата
Кловската палата е седиштето на Врховниот суд на Украина во Киев. Зградата го носи името Клов според населбата во Печерскиот округ во која се наоѓа. Барокниот објект бил изграден во периодот од 1752 до 1756 година со средства обезбедени од страна на Киевско-печерската лавра. Руските цареви требало да остануваат во палатата при нивните посети на пештерниот манастир. Како главни архитекти за изградба на палатата биле Готфрид Шадел и Василиј Нејелов, додека пак крајот на градбата бил надгледуван од страна на Степан Ковнир. Градината околу палатата била изградена во текот на 1760 година.
Палатата никогаш не била посетена од страна на царското семејство. Катерина II кога била во посета на Киев во 1787 година, како седиште за престој го искористила Мариинскиот дворец. Во текот на 1858 година, палатата била опфатена од пожар и истата била повторно санирана наскоро по пожарот, со додавање на горниот кат. Палатата исто така била опожарена и во времето на Руската револуција, а реставрацијата била спроведена во 1970-тите години.
Печатница
Печатницата била создадена во 1615 година, а на 20 декември 1616 година била објавена првата книга Книга на часови. Во периодот од 1616 до 1624 година, Е. Плетенецки издал 11 значајни книги од верски, историски и политички карактер.
Во текот на својата историја, печатницата најмногу издава дела со црковна литература. Поголемиот дел од публикациите се издадени на старословенски јазик.
Иконописна школа
Иконописната школа долго време претставувало центар на старата украинска уметност. Својата работа односно основање го имала кон почетокот на 12 век.
Објектот во кој денеска е сместена школата бил изграден во 19 век. Во негова близина се наоѓа Трпезната црква. По револуцијата од 1917 година, во објектот била сместена сликарската школа на ликовни уметници на Украина.
Дамјан Шишковски
Дамјан Шишковски (Скопје, ) — македонски фудбалски голман кој моментално игра за Докса Катокопијас, и за репрезентацијата на Македонија.
Клупска кариера
Дамјан Шишковски својата кариера ја има започнато во 2010 година во екипата на Работнички од Скопје. Во екипата играл во периодот од 2010 до 2018 година и забележал 75 настапи. Во сезоната 2018 година преминува во екипата на Лахти од Финска, каде во сезоната 2018/2019 забележал вкупно 15 настапи. Во 2019 преминал во тимот на РОПС каде настапил на 5 натпревари. Во сезоната 2019/2020 се враќа во екипата на Работнички, и за екипата настапил на 23 натпревари. Во 2020 година преминал во екипата на Докса Катокопијас каде сè уште настапува, досега за овој тим одиграл 87 натпревари.
Репрезентативна кариера
Своето деби за македонската фудбалска репрезентација го имал во 2020 година и досега настапил на 8 натпревари.
Бил дел од Младинското европско првенство до 21 година во 2017 година во Полска, каде настапил на натпреварот против Португалија кој Македонија го загубила со 4-2.
Исто така бил во составот на македонската репрезентација на европското првенство во 2021 година, каде не забележал настап.
Преку езерото
Преку езерото (полски: Poprzez jezioro) е македонски филм од 1997 година на режисерот Антонио Митриќески, по сценарио напишано од него во соработка со Ташко Георгиевски. Во главните улоги се јавуваат Екрем Ахмети, Љупчо Бреслиски, Агњешка Вагнер и Никола Ристановски. Филмот е инспириран од вистински настан и е „своевидна драматуршка елаборација на претходно снимениот документарец на Митриќески - ‘Љубовта на Кочо Топенчаров’“.
Кратка содржина
Дејствието на филмот, кое опфаќа период од неколку децении, во главно, е сместено во Албанија, но почетокот и крајот на филмот се одвиваат во Охрид. Вистинитата приказна се плете околу ликот на младиот Константин Бочваров (Никола Ристановски), кој во 1948 година, ја сретнува Елена Златарева (Агњешка Вагнер), Македонка која живее во Корча, Албанија. Двајцата се вљубуваат, но истата година, границата меѓу Македонија и Албанија е затворена. Константин, не можејќи да живее без Елена, се решава да тргне со кајче преку езерото - одлука која ќе резултира со четири децении егзил во Албанија во времето кога таа е „голем бункер, затвор во кој никој не можеше да влезе, ниту да избега, години на лудило кога секој секому му беше непријател“. Тука, Константин на двапати завршува во логор. По излегувањето од него првиот пат, тој ја пронаоѓа Елена, но, покрај тоа што Константин добива работа во Тирана, а во меѓувреме им се раѓа и ќерка, „животот под постојан стрес и беда се рефлектира и во односите меѓу сопружниците“. Многу години подоцна, кога и по вторпат е пуштен од логор, Константин конечно се враќа во Корча да се види со Елена и веќе нивната израсната ќерка Донка. По безмалку половина век страдање, на крајот, Константин, Елена и Донка се враќаат во Македонија, во Охрид, родниот град на Константин.
Договор од Пожаревац
Договорот од Пожаревац е договор кој бил потпишан во градот Пожаревац меѓу Османлиското Царство од една страна и Хабсбуршката монархија и Венецијанската република од друга страна. Договорот бил потпишан на 21 јули 1711 година. Овој договор го означил крајот на Отоманско-венецијанската војна (1714–1718) и Отоманско-австриската војна (1716–1718).
Според договорот Османлиите изгубиле дел од Банат, Смедеревскиот санџак заедно со Белград и Северна Босна. Австрија со Белград управувала во следните 20 години. Од друга страна пак Османлиите го добиле Пелопонез и Крит.
Порфириј Гаски
Порфириј Гаски — христијански светец роден во Македонија и маченик од IV век и V век.
Порфириј е роден во од богати родители. Својата младост до 25 година ја поминал во родниот град за да подоцна се оддалечи во египетската пустина. Под раководство на искусен духовник, младиот Порфириј таму се замонашил и поминал пет години. Тогаш ја посетил Светата Земја во друштво со својот верен другар, инокот Марко. Близу до Ерусалим се подвизувал во некоја пештера пак пет години.
Според христијанското верување, една ноќ во визија му се јавил Господ и го исцелил од немоќта во нозете. Кога бил избран за епископ во Газа, св. Порфириј со тешко срце се нафатил на таа должност. Во Газа затекнал само 280 христијани; сите останати жители биле идолопоклоници. Морал лично да патува во Цариград кај императорот Аркадиј и патријархот Свети Јован Златоуст за да бара потпора во нерамната борба со идолопоклониците. Идолските храмови се затвориле, статуите се урнале и се соѕидало прекрасна црква со триесет мермерни столбови. Ѕидањето на овој храм го помогнала особено царицата Евдоксија. Починал во 420 година.
Православната црква неговиот ден го чествува на 26 февруари.
NGC 11
NGC 11 — спирална галаксија во соѕвездието Андромеда, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 11 се споменува и како UGC 73, MCG 6-1-15, CGCG 517-20, CGCG 518-15, IRAS 00061+3710.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 11 е од видот Sa. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,7 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,6 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. NGC 11 има привидни димензии од 1,5' х 0,3'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 8 м 42,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 37° 26' 53". Положбениот агол на објектот е во износ од 111°.
Васа Пелагиќ
'''Василије Васа С. Пелагиќ''' (Горњи Жабар, 1833 — Пожаревац, 1899) – претставник н а утопискиот социјализам кај Србите во втората половина на 19 век, просветен работник и и народен лекар.
Животопис
Пелагиќ е роден во 1833 година во босанското место Жабар, кај Брчко, како Василије Стефановиќ (по татко му Стефан) Пелагиќ. Наводно тргна во месното основно училиште во 1852 година, а по завршувањето пешки стигнал во Белград каде две години учел нижа гимназија. На Богословијата во Белград се запишал во 1857 година. Следело враќање во родниот крај кога во 1860 година како завршен богослов станал учител на српското основно училиште во Брчко, каде основал српска читална, една од првите во Босна. Оттаму преку Белград тргнал во Русија. На Московскиот универзитет слушал предавања од политичка медицина и историја на медицината. Пред враќање во Бања Лука, ги пропатувал српските краишта за да ја согледа народната состојба.
После две години престој во Русија, се вратил во Бања Лука и во 1866 година станал управник на тогашната Српска православна богословија, која била прво средно училиште во Босна. За училишните потреби и за ширење на просветата во народот во 1867 година во Белград ја испечатил „Руковођу за српско-босанске, херцеговачке, старосрбијанске и македонске учитеље“ (Водич за српско-босанските, херцеговските и македонските учители). Го примил чинот архимандрит за да ја заштити богословијата во Бања Лука од реакционерните елементи од сите три вери, на кои не им се допаѓал неговиот слободоумен училиштен програм. Во 1867 година, "Василије С. Пелагиќ", професор и управител на бањалучката богословија, пренумерант на Вуковата книга и дародавец на 10 примероци од истата на сиромашни богословци. Го правел она што го проповедал и следната 1868 година.
Во февруари 1869 година бил уапсен, па прогонет во Мала Азија (поточно во Кјутјај) под обвинение дека го критикувал турскиот режим во Босна. Од прогонство се спасил во 1871 година со помош на Русија и преку Цариград дошол во Србија. Учествувал во работата на Српска обединета младина и претседавал со нејзиното собрание во Вршац. Оттаму оди во Цетиње и учествува во движењето Дружини за ослободување на српството. Дошол во судир со кнезот Никола и во 1972 година отишол во Нови Сад. Во 1973 година престојувал во Грац, Прага, Трст и Цирих. Тогаш се откажал од верската служба. Во Прага во 1872 година го преработил и објавил делото Борбата на американскиот народ за слобода и независност.
Учествувал во Српското востани во Херцеговина и Босна, кое избило во 1875 година и го напишал Програм на усташките права и други меморандуми за српските востаници. Во 1878 година бил активен во организирање на отпор против најавената окупација на Босна и Херцеговина од страна на Австроунгарија. Во текот на осумдесеттите години престојувал во Србија, но заради ширење на социјалистички идеи бил протеран неколкупати во Романија и Бугарија. Заради брошурата "Нови гробари на Србија" бил повторно протеран. Меѓутоа во народот бил омилен и жален заради страдањата. Останало забележено дека "Граѓаните на варошот Пожега" (и други, како Ужице) во јануари 1891 година официјално побарале од Народната скупштина Пелагиќ да се врати во "од прогонство". Бил и кандидат за народен посланик во Чачак, но немал успех во тој потфат.
Васо во 1888 година соработувал со социјалистичкиот весник Српски занаетчија. Учествувал на собранието на Занаетчиското здружение во Врање во 1892 година и настојувал да основа Социјалистичка партија на Србија. Издал низа брошури и книги за социјализмот и соработувал со весниците Занаетчиски сојуз и Социјал-демократ на кои им бил и еден од основачите. Статии објавува во бугарскиот социјалистички печат, а дела му биле преведувани на бугарски.
Васо сам се "расчинил" од калуѓерскиот чин и во 1873 година ја напуштил ерархијата. Тоа го направил јавно и провокативно. Заради тоа и подоцните истапи, црковниот печат лошо пишувал за него, прекорувајќи го за "безбожничко" делување и пишување. Кога умрел в затвор, карловачкиот "Српски Сион" за него вели: "„ако пишуваше помалку, помалку зло ќе нанесеше“".
Заради својот слободен став му бил трн в око на режимот во Србија. Јавно бил расчинет, затворан во лудници и после осудуван на затвор. Починал во пожаревачкиот казнен затвор Забела на 25 јануари 1899 година. Тајно бил погреба ноќе на затворските гробишта. Подоцна бил повторно погребан на Старите гробишта во Пожаревац.
Со своите идеи кои ги објавил во своите книги, брошури и новински статии, имал големо влијание на работничките и селските маси на простори на Србија, Хрватска, БиХ, Црна Гора и Бугарија. Постоеле многубројни "Одбори на Пелагиќевци", кои ги основале неговите следбеници на многу места кон крајот на 19 век. Во Бања Лука, меѓу двете светски војни, делувало „Работничко-просветно друштво "Пелагиќ"“.
Дела и трудови
Освен делата: напишал дела од доменот на социјализмот:
Централна статистичка служба
Централна статистичка служба може да се однесува на:
NGC 1998
NGC 1998 — леќеста галаксија во соѕвездието Сликар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1998 се споменува и како ESO 204-15.
Откривање
Објектот е откриен на 28 декември 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1998 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,2 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,5 m/лм2. NGC 1998 има привидни димензии од 0,9' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 5 ч 33 м 15,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 48° 41' 43". Положбениот агол на објектот е во износ од 20°.
Знаме на Њуфаундленд и Лабрадор
Знамето на Њуфаундленд и Лабрадор е усвоено во 1980 година. Размерот е 1:2.
Сината боја на знамето го симболизира морето, белата снегот и ледот, а црвената борбата и напорот на жителите на Њуфаундленд и Лабрадор а златната надежта за иднината.
Сините триаголници го претставува Обединетото Кралство а истовремено потсетува и на знамето на Шкотска. Двата црвени триаголници ги претставуваат двата дела на провинцијата - копното и островот. Златната стрела покажува кон светлата иднина.
NGC 6419
Откривање
Објектот е откриен на 17 август 1883 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 36 м 5,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +68° 9' 21"". Положбениот агол на објектот е во износ од 131°.