cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Албан Берг
Во поновото време, бил викан „класичар на современата музика“. Берг успешно компонирал дела кои претставуваат комбинација на Малеровиот романтизам и Шенберговата додекафонија.
Хатуша
Хатуша (турски: Hattuşaş;) бил главен град на хетитското царство. Се наоѓа во денешна Турција. Градот е прогласен за светско наследство на УНЕСКО.
Космос-2382
Космос-2382 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Тјуратам, Бајконур, Казахстан на 1 декември 2001 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на орбита околу Земјата на средна висина. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 675,2 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 64,8°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 9126 км, а најмалото на 9107.
Алтанбулаг, Тов
Алтанбулаг (Алтанбулаг, златен извор) е област во Монголија во покраината Тов.
Меланотропин
Меланотропинот се секретира од средниот дел на хипофизата и ја стимулира секрецијата на меланин во меланоцитите. Millington GW (2006). "Proopiomelanocortin (POMC): the cutaneous roles of its melanocortin products and receptors". Clin. Exp. Dermatol. 31 (3): 407–12.
Историја на Виница
Првите траги од постоење на населени места и организирано живеење во Виница се пронајдени од железното време. На просторот на Виница, живеало моќното племе Пајонци. Тие биле припадници на тракискиот етникум. Се населувале на повисоки, природно заштитени места. Развојот на економијата и трговијта придонел кон крајот на VI и почетокот на V век пр.н.е. да дојде до економско издигнување на Пајонците. Во средината на V век пр.н.е. за време на походот на Македонија, Пајонија повторно била нападната од страна на Персија и доживеала тешки разурнувања. По смртта на царот Ситалк, Пајонија успеала повторно економски да зајакне. Во 358 година пр.н.е. ја поразил и ја покорил македонскиот цар Филип II. Пајонците се ослободиле по смрта на Александар III, и под власта на Аудолеон, син на Патрај, доживеале процут. Подцно повторно влегле во составот на Македонската држава и во неа биле сè до 146 година пр.н.е. кога на овие простори завладеала Римското Царство.
Виница од паѓањето под Римска власт па сè до доаѓањето на Словените не може хронолошко - историски и политички да се издвојува од општите глобални настани што се случувале во Источна Македонија. Така Виница, и сите населени места по реката Брегалница, во времињата на римскиот период влегуваат во територијата која што се нарекува Илирик.
Мито Ѓорѓијоски
Мито Лубев Ѓорѓиjоски ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и Југославија, учесник во НОВ.
Животопис
Потекнувал од селско семејство. По завршувањето на основното училиште во Белград, го изучил пекарскиот занает. По окупацијата, место да се врати во своето село, продолжил да работи во Белград. Во 1943 година почнал активно да работи за народно ослободителното движење, а во пролетта 1944 година им се приклучил на партизанските единици. Учествувал во завршните борби за ослободувањето на Југославија и загинал при пробојот на Сремскиот Фронт кај Брчко во борба со Германците во април 1945 година.
Капелн
Капелн (Kappeln; Kappel) — мал град на полуостровот Ангелн, во округот Шлезвиг-Фленсбург, во сојузната покраина Шлезвиг-Холштајн, Германија. Се наоѓа на северниот брег на фјордот Шлај, околу 30 километри североисточно од градот Шлезвиг и 35 километри југоисточно од Фленсбург.
За источниот дел на полуостровот Ангелн и северниот дел на полуостровот Шванзен, градот има средишна функција. Градот на Шлај е рибарско место и до 2006 година во градската единица Олпениц се наоѓала касарна на германската војска.
Градот претставува административно седиште на општинската заедница Капелн-Ланд, иако самиот град не претставува дел од заедницата.
Градски единици
Кон градот Капелн припаѓаат местата Мелби, Дотмарк, Зандбек, Штутебил, Еленберг, Олпениц и Коперби.
Историја
Градот бил првпат споменат во 1357 година.
Збратимени градови
Капелн е збратимен со следниве градови:
Лодин
Лодин (Loddin) — општина на островот Узедом во округот Западна Померанија-Грајфсвалд, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија.
Малото крајбрежно бањско одморалиште, Лодин се наоѓа на теснец на островот Узедом на Балтичкото Море. Се наоѓа во рамките на Природниот парк Узедом и е еден од четирите т.н. „Килибарни бањи“ на островот, поврзани со 12-километри долгата песочна плажа, наречена Килибарна плажа. Останатите три килибарни бањи се Козеров, Икериц и Цемпин.
Лодин поседува лозја на Балтичкото Море.
Местото е поврзано со сојузниот автопат Б111 и поседува железничка станица.
Кутлибег
Кутлибег — село во Општина Куманово, во околината на градот Куманово.
Географија и местоположба
Кутлибег — село во Општина Куманово. Од градот Куманово селото е оддалечено 23км југоисточно на патот за Свети Николе.
Население
Во 2002 во селото имало 13 жители.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 2 жители, сите Македонци.
Родови
Кутлибег е македонско село.
Според истражувањата од 1972 година, родови во селото се:
Иселеништво
Постари иселеници има во Живиње (Кутлеви). Иселување со поголем интензитет имало после Втората светска војна. Населението почнало да се иселува во Куманово, Скопје и Велес.
Ефимија (царица)
Ефимија, чие оригинално име било Лупицина, била сопруга на Јустин I од Византиското Царство и основач на Јустинијановата династија која траеше од 518-602.
Царицата Ефимија е заслужна за црковната политика на Јустин I, според официјален црковен запис кој датира од 540 - Хрониката на Едеса. Таа ја основала црквата Света Ефимија, каде што била погребана по нејзината смрт во 523 или 524. Јустин бил погребан покрај неа во 527.
Бракот на Ефимија и Јустин се проценува дека се случил за време на владеењето на Анастасиј I (владеел 491-518), кога Јустин имаше успешна кариера во византиската војска.
Прокопиј исто така тврди дека и двата членови на царската двојка го стекнале престолот во последните години од нивните животи. Биле без деца, затоа нивниот наследник бил Јустинијан I, кој бил внук и посвоен син на Јустин.
Се смета дека оригиналното име го добила од Лупа - волчицата која ги одгледала Ромул и Рем, која се поврзува со култот на оваа божица-волк и матрилинеарната етрурска цивилизација која му претходеше на Рим. Емулацијата на културниот херој, верскиот маченик Света Ефимија, може да претставува причина за селекција на Ефимија како царското име, особено имајќи ги предвид верските промени кои тогаш се случувале во Цариград и очигледниот интерес на царицара за почитувањето на светицата.
Литорал
Литорал (лат. litus, litoris, крајбрежје) — крајбрежен дел од море, езеро или река. Литоралот е простор кој се протега од цртата на високата вода (плимата или високиот водостој) до цртата на ниската вода (осеката или нискиот водостој). Меѓутоа не постои единствена дефиниција за поимот литорал, така да изразот литорал може да се користи и за подрачја кои можат да бидат оддалечени од делот обележан меѓу плимата и осеката (кај морињата) или меѓу високиот и нискиот водостој (кај реките и езерата). Синоними за зборот литорал се крајбрежје (морско, езерско или речно) литорална зона, или приморска зона.
Општо за литорал
Она што се смета за подрачје на кое се протега литоралот и начинот на којшто тој е поделен на подрегиони, варира во различни контексти (езерата и реките имаат свои дефиниции). Употребата на терминот литорал, исто така, варира од еден дел од светот до друг, и помеѓу различни дисциплини. На пример, во воената терминологија изразот литорална зона (крајбрежје) има сосема различно значење од истиот израз кој го употребуваат морските биолози. Литоралот е поделен во повеќе микрорегии, кои зависно од тоа за каква средина станува збор (море, река или езеро) можат да бидат многу различни, па, на пример, литоралот на езерата опфаќа дел и до 30 метри во длабочина, а кај поплитките езера и помалку.
Водата дава посебни одлики на литоралните региони. Ерозивната сила на водата е посебно изразена кај одредени видови на земјиште, како што се песочните дини и естуарите. Движењето на водата по должината на брегот создава т.н. литорални (крајбрежни) наноси. Биолошки, достапноста на водата овозможува голема разновидност на растителниот и животинскиот свет, а особено во подрачјата на екстензивни мочуришта. Покрај тоа, дополнителната локална влажност од испарувањето создава микроклима која поддржува одредени видови на организми.
Воена употреба на терминот литорал
Во воената терминологија зборот литорал го дефинира подрачјето од морето кое треба да се надгледува со цел на поддршка на копнените операции, и подрачјето од копното кое се надгледува или брани од море. Големината на подрачјето зависи од повеќе чинители, како, на пример, типот на брегот, видот на вооружување и слично.
Супралиторал
Супралиторал е првата скала на литоралот одејќи од копното кон морето. Овој дел постојано е надвор од водата, а морето го навлажнува само со прскање или со разлевање на брановите. Висината на овој дел варира од изложеноста на крајбрежјето на ветрови, и е половина метар на заштитените делови, до неколку метри во висина на деловите каде ветровите високо ги распрскуваат капките на вода. Овде живеат организми кои се прилагодени на екстремни и променливи животни услови: студ, топлина, копнени грабливци, морски птици и слатка вода од дождови. На врвот од оваа област, како кора на карпите, се среќаваат темни лишаи. Во долниот дел од супралиторалот живеат некои видови морски полжави, Neritidae (мали и средно големи слатководни и морски полжави со жабри) и Isopoda, кои се хранат со детритус.
Медиолиторал
Медиолиторал или еулиторал е втората скала на литоралот. Тоа е подрачјето меѓу горната граница на високата плима и долната граница на нормалната осека. За време на плима е потпено во море, а за време на осека е надвор од морската вода, поради што еколошките фактори (температура, влажност, осветленост и др.) во ова подрачје се многу променливи. Удирањето на брановите и турбуленцијата на водата при плимата и осеката обликуваат карпи, пукнатини и пештери, создавајќи огромен спектар на живеалишта за разни седантерни организми.
Сублиторал
Сублиторал е назив за морско литорално подрачје кое се наоѓа постојано под вода. Во океанографска смисла, сублиторалот е делот од литоралот на кој значително влијаат морските мени, и каде силата на брановите и морските струи е намалена и се протега до работ на континенталниот гребен со длабочина и до 200 метри (епиконтинентален раб).
Во морската биологија, сублиторалот е подрачје од морето каде сѐ уште допира сончевата светлина до неговото дно, и во кој дел живеат најголем број на морски организми. Биолозите, сублиторалот го делат на два дела:
Инфралиторал
Инфралиторал е третата скала на литоралот. Се протега од долната граница на осеката до длабочина од 50 метри (може да биде поплиток или подлабок во зависност од продирањето на светлината). Ова е подрачје на фотофилни алги кои живеат на карпести подлоги и морски цветници кои се на подвижни подлоги.
Циркалиторал
Циркалиторал е четвртата скала на литоралот. Се протега од долната граница на распространетоста на фотофилните алги и морските цветници, сѐ до длабочината во која живеат сцијафилни алги, а тоа е обично од 120 до 200 метри длабочина. Под 200 метри, светлината која продира не е доволна за фотосинтеза, поради што не е можен раст на алги. Со зголемување на длабочината бројот на растителните видови се намалува, а бројот на животинските видови се зголемува.
Литорална зона кај слатководните екосистеми
Кај слатководните системи, литоралната зона се појавува по работ на големите езера и реки, и често се проширува на мочуришните области, кои се нарекуваат уште и рабни мочуришта. Овде ефектите на плимата и осеката се минимални, така да и другите обележја на литоралот се прилагодени. Одделот за природни ресурси во Миннесота го дефинира литоралот како дел од езерото каде длабочината е помала 4,5 метри.
Литоралната зона може да формира потесен или поширок мочуриштен раб, со широки области на водни растенија населени според нивната толеранција на различни длабочини на вода. Вообичаено се разликуваат четири зони, од повисокиот кон понискиот дел од брегот: шумски мочуришта, влажна ливада, мочуриште и водна вегетација. Карактристиките на областите на овие четири зони не зависат само од профилот на крајбрежјето, туку од претходните водостои на езерото или реката. Областа на влажна ливада е особено зависна од минатите нивоа на водата. Општо земено, површината на влажни ливади долж езерата и реките се зголемува со флуктуации на нивото на водата. Многу од животните во езерата и реките се зависни од мочуриштата на литоралните зони, бидејќи коренестите растенија се тие кои обезбедуваат живеалиште и храна. Затоа се смета дека голема и продуктивна литорална зона е важна одлика за здрав екосистем на езера или реки.
Литоралот е изложен на посебен ризик од повеќе причини. Крајбрежните човечки населби негативно влијаат на природните живеалишта во разните видови на литорални екосистеми. На пример, многу желки гинат по патиштата откако ќе ја напуштат водата за да ги положат своите јајца на повисоките места, или, пак, на рибите негативно влијаат доковите и потпорни ѕидови кои ги уништуваат мрестилиштата во плитките води. Присуството на човечки населби покажало негативно влијание и врз соседните мочуришта. Сериозен проблем е и тенденцијата да се стабилизираат нивоата на езерата или реките со брани. Браните ги спречуваат пролетните поплави кои носат хранливи материи во литоралните зони и ги намалуваат природните флуктуации на нивото на водата од кои зависат многу важни растенија и животни. Затоа, со текот на времето, браните ја намалуваат површината на мочуриштата од широка литорална зона во тесен појас на вегетација.
Света Ефимија
Света Ефимија — христијанска светица која пострада поради нејзината вера во 303 година. Според христијанската традиција, тоа се случило во Халкидон. Нејзиниот гроб стана место на поклонение. Таа се поменува на 16 септември.
1828 во книжевноста
1828 година во книжевноста содржи некои значајни настани.
Аргалант
Аргалант (Аргалант) е област во Монголија во покраината Тов
Области во Античка Македонија
Античка Македонија се наоѓала во централниот дел на Балканскиот Полуостров, на север од најсеверната хеленска (старогрчка) област, односно Тесалија. Започнувајќи со Херодот, античките автори приморска Македонија ја нарекувале - Долна Македонија, а планинскиот внатрешен дел - Горна Македонија. Античките автори секогаш пишувале и говореле само за Долна и Горна Македонија
Мордехај Вануну
Мордехај Вануну (хебрејски: מרדכי ואנונו; роден на ) — поранешен израелски јадрен техничар кој, повикувајќи се на неговото спротивставување на оружје за масовно уништување, открил детали за јадрената програма на Израел пред британскиот печат во 1986 година. Тој подоцна бил вовлечен во Италија од страна на агент на Мосад, каде што бил дрогиран и киднапиран од страна на израелските разузнавачки агенти. Тој бил пренесен во Израел и на крајот осуден во судскиот процес кој се одржал зад затворени врати.
Области во Античка Македонија
Долна Македонија
Долна Македонија се состоела од следните области: Пиерија, Ботиаја, Алмопија, Амфакситида, Мигдонија, Антемунт, Ботика, Крусида, Бисалтија, Крестонија, Пиерида, Едонија (Едонида), а во политичка смисла и Еордеја.
Мордехај Вануну
Вануну поминал 18 години во затвор, вклучувајќи и повеќе од 11 години во самица. Бил ослободен во 2004 година под услов да не го напушта Израел, да не се доближува до странските амбасади ниту пак да контактира со странски новинари. Од тогаш тој бил уапсен на неколкупати за прекршување на овие ограничувања, поради давање интервјуа за странски новинари. Тој изјавил дека претрпел "суров и варварски третман" во рацете на израелските власти додека бил затворен и сугерирал дека неговиот третман би бил поинаков доколку тој бил Евреин (Вануну е христијанин кој го примил христијанството од јудаизмот).
Области во Античка Македонија
Долна Македонија
На Халкидик се наоѓале областите Крусида, Ботика и Антемунт. Крусида го опфаќала крајбрежјето јужно од Термајскиот Залив (Солунскиот Залив) до кракот Палена. Ботика се наоѓала на средишниот дел на Халкидик. Поважни градови во Ботика биле: Калиндоја, Спартол, Плеума и др. Областа Антемунт се наоѓала источно од Тесалоника. Оваа област според Тукидид во рамките на Македонија била вклучена во VI век п.н. Целиот Халкидик во рамките на македонската држава влегува во времето на Филип II Македонски и станал неразделен дел од Македонија сè до крајот на антиката.
Мордехај Вануну
Во 2007 година, Вануну бил осуден на шест месеци затвор поради кршење на условите при неговото условно ослободување. Во одговор на ова, Amnesty International издал соопштение за медиумите на 2 јули 2007 година, во кое навело дека "Организацијата смета дека Мордехај Вануну е затвореник на совеста и повикала за негова итно и безусловно ослободување". Во мај 2010 година, Вануну бил уапсен и осуден до три месеци во затвор под сомнение дека тој се состанал со странски државјани.
Области во Античка Македонија
Горна Македонија
Во Горна Македонија, која била именувана и како Слободна Македонија, влегувале следните области: Тимфаја, Параваја, Дасаретија, Орестида, Линкестида, Пелагонија, Дериоп, Пајонија, Парорбелија, Синтика и Одомантика.
Мордехај Вануну
Од страна на Израел Вануну се третира како предавник.
Реџеп Акдаг
Реџеп Акдаг (роден на во Ерзурум, Турција) — турски политичар и актуелен министер за здравство на земјата.
NGC 5670
NGC 5670 — леќеста галаксија во соѕвездието Волк, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5670 се споменува и како ESO 272-19.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 14 ч 35 м 36,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -45° 58' 0". Положбениот агол на објектот е во износ од 74°.
Други поделби
Проучување на NGC 5670 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 52161. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 404; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 8278. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број N/A.
NGC 3267
NGC 3267 — спирална галаксија во соѕвездието Пумпа, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3267 се споменува и како ESO 375-42, MCG -6-23-36, AM 1027-350.
Откривање
Објектот е откриен на 18 април 1835 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3267 е од видот SB0. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,4 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. NGC 3267 има привидни димензии од 1,7' х 1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 10 ч 29 м 48,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 35° 19' 22". Положбениот агол на објектот е во износ од 148°.
Други поделби
Проучување на NGC 3267 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 30934. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 366; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7192.
Архуст
Архуст (Архуст) е област во Монголија во покраината Тов.
Цирхов
Цирхов (Zirchow) — општина во округот Западна Померанија-Грајфсвалд, во Мекленбург-Западна Померанија, Германија.
Тел Авив (округ)
Округ Тел Авив (מָחוֹז תֵּל אָבִיב) — еден од шестте окрузи во Израел. Округот е најмал по површина во државата, но е најгусто населен. Округот има 1.2 милиони жители. 99.0% од населението се Евреи и 1.0% Арапи. Округот е единствен кој не се граничи со друга држава, Западниот Брег или Газа. Административен центар на округот е Тел Авив.
Капелн-Ланд
Капелн-Ланд (Kappeln-Land) — општинска заедница во округот Шлезвиг-Фленсбург, во Шлезвиг-Холштајн, Германија. Се наоѓа на северниот брег на фјордот Шлај, околу градот Капелн, кој е седиште на општинската заедница, но не претставува дел од неа.
Општинската заедница Капелн-Ланд се состои од следниве општини:
Космос-2383
Космос-2383 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Тјуратам, Бајконур, Казахстан на 21 декември 2001 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 92,7 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 65,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 415 км, а најмалото на 404.
Вазопресин
Вазопресинот (ADH) се секретира од неврохипофизата и влијае врз водениот метаболизам на организмот, при што го инхибира исфрлањето на вода преку урината. Ова дејство на вазопресинот се одвива преку реапсорпција на водата од примарната урина во дисталните бубрежни каналчиња. Недостигот на секреција на ADH во организмот предизвикува воден дијабетес (Diabetes insipidus), додека преголемата секреција на овој хормон предизвикува стеснување на крвните садови, како резултат на што доаѓа до зголемување на крвниот притисок.
Христо Живков
Христо Живков (, -, ) — бугарски глумец.
Животопис
Популарноста му носи учеството во италијанскиот филм „Занаетот на оружјето“ (2001) во улога на Џовани де Медичи, како и во „Пасија “ (2004) во улогата на Јован Богослов. Во 2006 година глуми во италијанска ТВ-серија.
Емир Кустурица го поканува Христо Живков да учествува во мега спектаклот „Голема Грција - митот за потеклото“, каде во улогата на пророкот учествува и италијанскиот актер Џанкарло Џанини. Христо Живков глумел во „Во мое сеќавање“ на Саверио Костанцо, филм кој го отворил Берлинскиот фестивал во 2007 година.
Продуцент е на неколку италијански и бугарски филмови, меѓу кои и дебитантскиот „Отуѓување“ на Милко Лазаров. Режисер е на документарниот филм „Незгодниот д-р Крастев“ за создателот на кругот „Мисла“.
Во 2016 година учествувал во бугарското реално шоу „Големиот брат“.
Христо Живков умира на 48 години на 1 април 2023 г. во Лос Анджелис од рак на белите дробови.
Бацумбер
Бацумбер (Батсүмбэр) е област во Монголија во покраината Тов.
Цветан Ѓорѓиоски
'''Цветан Ј. Ѓорѓиоски''' ( во —  во ) — македонски партизан, борец за слобода на Македонија и учесник во НОВ.
Животопис
По занимање бил земјоделски работник. Во ослободителната војска на Македонија стапил во есента 1944 година во единиците на Петнаесеттата македонска бригада. Со Бригадата учествувал во борбите за конечното ослободување на Македонија. Во ноември 1944 година, во последните борби за ослободувањето на Кичево загинал кај селото Колари во борба со балистите.
Наоки Мацуда
(роден ) — јапонски фудбалер.
Репрезентативна кариера
бил член на јапонската репрезентација на Светското првенство 2002.
Арнолд Шенберг
Арнолд Шенберг (Arnold Schönberg;, Виена - , Лос Анџелес) бил австриски композитор, музички теоретичар, професор, сликар и писател со еврејско потекло. Работел во Виена во Музичкото училиште, потоа во Берлин на Штерновиот конзерваториум, сè до 1933 година кога бил принуден да ја напушти Германија поради своето еврејско потекло.
Меѓу неговите позначајни композиции спаѓаат и: ,,Ода за Наплеон", компонирана врз текст на англискиот поет Бајрон; ,,Преживеаните од Варшава", за трагичната судбина на Евреите за време на Варшавското востание, а инспирирано од нацистичките злосторства во текот на Втората светска војна. Значајна е и опрата на сопствено либрето ,,Мојсеј и Арон" што останала недовршена во неговото творештво.
Иако Шенберг е еден од најнапаѓаните композитори во XX век, затоа што го предизвикал музичкиот свет, сепак тој извршил огромно влијание врз музиката на XX век. Имал голем број следбеници како во Западна Европа, така и во Америка.
Електромагнетно зрачење
Електромагнетното зрачење (скрат. „ЕМ зрачење“ или „ЕМЗ“) е вид на енергија која покажува бранови одлики како што патува низ просторот. ЕМЗ има електрични и магнетни компоненти кои осцилираат во фаза нормални едно на друго и нормално на насоката на движење. Електромагнетното зрачење се класификува според честотата (честотата) на бранот. Ако се наредат според зголемување на честотата или намалување на брановата должина, постојат радиобранови, микробранови, инфрацрвено зрачење, видлива светлина, ултравиолетово зрачење, Рентгенски (X) зраци, и гама-зраци. Очите на повеќето организми се чувствителни на мал и променлив дел на честоти кои се нарекуваат видлив спектар. Фотон е квантум на електромагнетните замодејства, основна единица на светлината и сите други видови на ЕМЗ, и исто така е и одговорен за електромагнетната сила. ЕМ зрачењето има и енергија и моментум кои можат да бидат пренесени до материјата со којашто заемодејствуваат.
Теорија
Џејмс Кларк Максвел е прв кој официјално ги постулирал Електромагнетните бранови. Овие подоцна биле потврдени од страна на Хајнрих Херц. Максвел извел брановидна форма на равенките на електрично и магнетно поле, така што ја открил брановидната природа на електричното и магнетното поле и нивната симетрија. Бидејќи брзината на ЕМ брановите што се добива од равенката на бран се совпага со брзината на светлината, Максвел заклучил дека и светлината е ЕМ бран. Според Максвеловите равекни, електрично поле кое варира со времето генерира магнетно поле кое варира со времето и обратно. Значи, исто како што и осцилаторното електрично поле генерира осцилаторно магнетно поле, магнетното поле пак создава осцилирачко електрично поле и така натаму. Овие осцилаторни полиња заедно формираат електомагнетни бранови. Квантна теорија на замодејството помеѓу електромагнетното зрачење и материјата, на пример електроните, се опишува со теоријата на квантна електродинамика.
Особености
Електромагнетните бранови можат да се замислат како само движички напречно осцилаторни бранови составени од електрични и магнетни полиња. Овој дијаграм покажува линеарно поларизиран бран кој движи од десно кон лево. Електричното поле е во вертикалната рамнина а магнетното е во хоризонталната. Физиката на електромагнетното зрачење е електродинамика. Електромагнетизам е физича појава поврзана со теоријата на електродинамиката. Електричните и магнетните полиња го почитуваат принципот на суперпозиција. Така, полето настаното поради некоја честичка или електрично поле кое осцилира со време, се надодава на полињата кои се присутни во просторот поради некои други причини. Понатаму, бидејќи тие се векторски полиња, магнетните и електричните полиња морат да се додадат според собирање на вектори. На пример, во оптиката, два или повеќе кохеретни бранови на светлината можат да се сретнат, и со конструктивно или деструктивно мешање да дадат зрачење кое се разликува од збирот на поединечните бранови. Бидејќи светлината е осцилација, таа не е афектирана од патувањето низ статични статични електрични и магнетни полиња во линеарен медиум како што е вакуум. Мегутоа, во нонлинеарни медиуми, како што се некои кристали, можат да се случат замодејства помеѓу светлината и статичните електрични и магнетни полиња – тука спаѓаат Фарадеевиот и Керовиот ефект. Кај прекршувањето (рефракција), бранот кој преминува од едан во друга средина со различна густина ја менува својата брзина и насоката на влегување во новиот медум. Односот на показателите на прекршување на средините го искажува степенот на прекршување, кое е покажано преку Снелов закон. Светлината се разделува во видлив спектар кога ќе наиде на призма бидејќи показателот на прекршување на призмата зависи од брановата должина (дисперзија) ЕМ зрачењето покажува и бранови одлики и одлики на честички во исто време. И двете одлики биле потврдени во голем број на експерименти. Брановите одлики се поочигледни кога ЕМ зрачењето е измерено врз релативно големи временски интервали и големи растојанија додека одликите на честички се поочигледни кога се мерат мали временски интервали и мали растојанија. На пример, кога електромагнетното зрачење се впива во материјата, дискретната природа на светлината ќе биде многу поочигледна ако просечниот број на фотони во коцка со страна долга колку релевантната бранова должина е многу помал од 1. При впивањето на светлината, не е премногу тешко да се види не униформната дистрибуција на енергијата. Поточно кажано, сепак тоа не е доказ за однесувањето на светлината како честички, туку тоа ја покажува квантната природа на материјата. Постојат експерименти во кои и бранови и ефекти на честичната природа на светлината се појавуваат во ист експеримент како што е интерференција на еден фотон. Вистински еден фотон експерименти (во квантнооптичка смисла) можат да се направат денес во лаборатории на додипломско ниво. Кога еден фотон е испратен преку интерферометар, тој проаѓа низ двете патеки, интерферира сам со себе, како што прават брановите, но сепак се детектира со фотомултиплиер или друг детектор само еднаш.
Брзина на движиње
Секој електричен полнеж кој се движи со забрзување, или каква било промена на магнетното поле создава електромагнетно зрачење. Електромагнетната информација за полнежот се движи со брзина на светлината. Прецизен третман на овој проблем го вклучува проблемот на изминато време (спротивно од концептот на напредно време кое не дава физички резултати поради принципот на причина) кој се додава на изразите за електродинамичните електрични и магнетни полиња. Овие дополнителни изрази се одговорни за електромагнетното зрачење. Кога некоја жица( или некој друг спроводлив објект како што е антената) врши наизменична струја електромагнетното зрачење се шири на иста честота како и електричната струја. На квантно ниво, електромагнетни зрачења се произведуваат кога бранови пакети од наелектризирани честички осцилираат или забрзуваат на некој начин. Наелектризирани честички во стационарна положба не се движат, носложување на неколку такви состојби може да резултира со осцилација која е одговорна за појавата на зрачен преод помеѓу квантните состојби на наелектризирана честичка. Во зависност од околностите, електромагнетното зрачење може да се однесува како бран или како честичка. Како бран, таа се одликува со брзина (брзината на светлината) бранова должина и честота. Кога се смета како честички таа е позната како фотони, и секој има енергија поврзана со честотата на бранот дадена од страна на Планковата релација Е = hν, каде Е е енергијата на фотон, h = 6,626 × 10 -34 Ј • s е Планковата константа е, и ν е честотата на бранот. Едно правило е секогаш почитувано без оглед на околностите: ЕМ зрачењето во вакуум секогаш патува со брзината на светлината во однос на наблудувачот без оглед на брзината на наблудувачот. (Ова наблудување довело до развиток на теоријата на специјалниот релативитет од страна на Алберт Ајнштајн). Кога имаме средина (освен вакуум), се земаат предвид брзинскиот фактор или показателот на прекршување, зависно од честотата или примената.
Топлинско зрачење и електромагнетно зрачење во облик на топлина
Основната структура на материјата вклучува наелектризирани честички врзани заедно на многу различни начини. Кога електромагнетното зрачење реагира со материјата, тоа ги предизвикува наелектризираните честички да осцилираат и да добијат енергија. Крајната судбина на оваа енергија зависи од ситуацијата. Таа може веднаш да биде исфрлена и да се појави како прекршено, одбиено или пренесено зрачење. Исто така може да се потроши на други микросккопски движења во рамките на материјата, кои доагаат до топлинската рамнотажа и се манифестиира како топлинска енергија во материјалот. Со неколку исклучоци, кои вклучуваат флуоресанца, хармонска генерација, фотохемиска реакција и фотонапонски ефект, апсорбираното електромагнетно зрачење ја троши својата енергија на загревање на материјалот. Ова се случува и за инфрацрвено или не инфрацрвено зрачење. Интензивни радиобранови можат топлински да горат живо ткиво и да готват храна. Како додаток на инфрацрвените ласери, доволно интензивни видливи и ултравиолетови ласери можат да изгорат хартија. Јонизирачкото електромагнетно зрачење може да создаде елекрони со голема брзина во материјалот и да ги раскине хемиските врски, но откако овие електрони ќе направат многу колизии со другите атоми во материјалот, најголемиот дел од енергијата се претвора во топлинска енергија, и овој цел процес се случува во еден мал дел со секундата. Тоа инфрацрвено зрачење е во форма на топлина додека друга електромагнетно зрачење не е, широко распростанета заблуда со физиката. Секое електромагнетно зрачење може да стопли материјал кога се впива. Обратниот процес на впивањето е одговорен за топлинските зрачења. Голем дел од топлинската енергија во материјата се состои од случајни движења на наелектризираните честички и оваа енергија може да биде зрачена надвор од материјата. Резултантното зрачење може потоа да се впива од страна на друга материја и тоа може да се искористи за топлње на материјалот. Зрачењето е важен механизам на преносот на топлина. Елекромагнетното зрачење во празнина во топлинска рамнотежа е еден вид на топлинска енергија која има максимална ентропија на зрачењето. Термодинамичките потенцијали на електромагнетното зрачење можат да бидат добро дефинирани. Топлинското зрачење во празнина има густина на енергијата Може да се каже дека електромагнетното поле на зрачење има ефикасен зафатнински топлински капацитет,
Електромагнетен спектар
[[Податотека:Light spectrum mk.svg|десно|рамка|Легенда:
γ = Гама-зрачење
ТР = Тврдо рендгенско зрачењеs
МР = Меко рендгенско зрачење
КУВ = Крајно ултравиолетово зрачење
БУВ = Блиско ултравиолетово зрачење
Видлива светлина
БИЦ = Блиско инфрацрвено зрачење
УИЦ = Умерено инфрацрвено зрачење
ДИЦ = Далечно инфрацрвено зрачење
Радиобранови:
КВЧ = Крајно висока честота (микробранови)
СВЧ = Супервисока честота (микробранови)
УВЧ = Ултрависока честота
МВЧ = Многу висока честота
ВЧ = Висока честота
СЧ = Средна честота
НЧ = Ниска честота
МНЧ = Многу ниска честота
ГЧ = Гласовна честота
УНЧ = Ултраниска честота
СНЧ = Суперниска честота
КНЧ = Крајно ниска честота]] Општо земено, ЕМ зрачењето (кое ги исклучува статичките електрични и магнетни полиња како и блиските полиња) е класифицирано според брановата должина во радио, микробранови, инфрацрвен, видлив регион кој ние го гледаме како светлина, ултравиолетов, Х зраци и гама-зраци. Сите електромагнетни бранови можат да се претстават со помош на Фуриерова анализа како збир од синусоидни монохтоматички бранови кои можат да бидат класифицирани во овие региони од спектарот. Однесувањето на ЕМ зрачењето зависи од неговата бранова должина. Повисоките честоти имат пократки бранови должини а пониските честоти имат подолги бранови должини. Кога ЕМ зрачењето се поврзува со поединечни атоми и молекули неговото однесување зависи од количеството на енергија која е присутна во квантот. Спектроскопијата може да открие многу поширок регион на спектарот на ЕМ отколку водливиот опсег од 400 нм до 700 нм. Просечен спектроскоп може да открие бранови должини од 2 нм до 2500 нм. Подробни информации за физичките својства на објектите, гасовите или дури и звездите можат да се добијат од овој вид на уред. Тој е нашироко користен во астрофизиката. На пример, атомите на водород оддаваат радиобранови од должина 21, 12 см. Звучните бранови не се електомагнетното зрачење. На долниот крај на електромагнетниот спектар, околу 20 Хц до 20 кХц, се честоти кои можат да се сместат во областа на аудио честоти, сепак електромагнетните бранови не можат директно да се восприемаат од страна на човечките уши. Звучните бранови се осцилаторно набивање на молекулите. За да можат да бидат слушнати, елекромагнетно зрачење мора да биде претворено во бранови од воздушниот притисок или ако увото е потопено, бранови на водата.
Светлина
ЕМ зрачење со бранова должина помеѓу приближно 400 нм и 700 нм може директно да се забележи од страна на човечкото око и се гледа како видлива светлина. Другите бранови должини, посебно блиските инфрацрвени (поголеми од 700 нм) и ултравиолетови (пократки од 400 нм) исто така се нарекуваат светлина, особено кога видливоста на луѓето не е релевантна. Ако одредено зрачење има честота во видливиот регион на спектарот на ЕМ, се рефлектира од предмет, на пример чаша со овошје, а потоа дојде директно на нашите очи, резултира во видливо восприемање на глетката. Визуалниот систем во нашиот мозок ги обработува многуте рефлектирани честоти во различни нијанси и бои, и преку овој не целосно сфатена психофизичка појава, најмонгу луѓе гледаат чаша за овошје. На поголемот дел од бранови должини сепак, информациите кои се пренесувани од страна на електромагнетното зрачење не можат директно да се откријат од страна на човечките сетила. Природните извори произведуваат ЕМ зрачење низ цел спектар, исто и нашата технологија може да манипулира со широк спектар на бранови должини. Оптичките влакна пренесуваат светлина која иако не е погодна за директно гледање може да носи податоци кои можат да бидат преведени во звук или слика. За да има смисла, и предавателот и приемникот мора да користат некој договорен систем на кодирање особено ако преносот е дигитален за разлика од аналогната природа на брановите.
Радиобранови
Радиобрановите можат да се приспособат за да пренесат информација така што се варира комбинацијата од амплитуда, честота и фаза на бранот во рамките на одреден интервал на честотата. Кога ЕМ зрачењето влијае врз еден проводник, тој патува низ проводникот, и предизвикува електрична струја на површината на тој проводник со тоа што ги возбудува електроните на спроведувачкиот материјал. Овој ефект се користи во антените. ЕМ зрачењето исто така може да предизвика одредени молекули да примаат енергија и на тој начин да се загрее; тоа е експлоатирано во микробрановите печки. Радиобрановите не се јонизирачко зрачење, бидејќи енергијата на еден фотон е многу мала.
Изведување
Електромагнетните бранови како општа појава се предвидуваат со класичните закони за електрична енергија и магнетизам познати како Максвелови равенки. Ако се разгледуваат Максвеловите равенки без извор, (без наелектризирани честички или струја) тогаш може да се забележи дека покрај можноста дека ништо нема да се случи, равенките исто така овозможуваат постоечки решенија за променливи електрични и магнетни полиња. Почнувајќи со Максвеловите равенки за слободен простор:
Каде ::\nabla е векторски диференцијален оператор. Едно решение Е тривијално. Поинтересно решение се добива ако се искористат векторските идентитети кои важат за сите вектори: Евалуирајки ја левата страна, Каде што погорниот израз беше упростен користејки ја равенката (1).
Евалуирајки ја десната страна, Равенките (6) и (7) се еднакви па така ова резултира во диференцијална равенка за електричното поле, На сличен начин се добива и равенката за магнетното поле, Овие диференцијални равенки се еквивалентни на брановата равенка, Кадешто, С0 е брзината на бранот во слободен простор и f опишува поместување. Поедноставно, Каде \Box е d'Alembertian Забележете дека во случај на електрични и магнетни полиња, брзината е Што е брзината на светлината во слободен простор. Максвеловите равенки ги поврзуваат, диелектричната константа на празен простор ε 0 пропустливоста на слободен простор, μ 0 и брзината на светлината, с0. Пред ова изведување, не беше познато дека постои таков силен однос помеѓу светлината и електричната енергија и магнетизамот. Но, ова се само две равенки а ние почнавме со четири, и тоа значи дека има уште повеќе информации за овие бранови скриени во Максвеловите равенки. Е0 е константна амплитуда, f е било која функција, е вектор со насока во насоката на движиње, и  е положбен вектор. е решение на брановата равенка, или :, ,за бран кој патува во насока на. Ова формула ја задоволува брановата равенка, но прашањето е која е вредноста на магнетното поле за бидат задоволени и Максвеловите равенки. Првата од Максвеловите равенки покажува дека електричното поле е нормално на насоката на пропагација на бранот. Втората равенка го дава магнетното поле. Сите други равенки ќе бидат задоволени од веќе пресметаните Е и В. Не само што електричните и магнетните полиња патуваат со брзината на светлината, тие имаат и посебно ограничена ориентација и пропорционални величини,, што може да се види веднаш од Poynting вектор. Електричното поле, магнетното поле и правецот на ширење на бранот се ортогонални, и бранот се движи во иста насока како и. . Од гледна точка на електромагнетни бранови кои патуваат напред, електричното поле може да осцилира горе долу а магнетното поле десно лево, но оваа слика може да се ротира така што електричното поле осцилира десно лево а магнетното поле нагоре надолу. Ова е различно решение кое патува во иста насока. Оваа слобода во ориентацијата во однос на насоката на ширење е познато како поларизација. На квантно ниво, ова е опишано како поларизација на фотон.
Поопшти облици на брановата равенка дадена погоре се достапни, кои резултираат во решенија кои се движат во средини различни од вакуум и извори. Постојат многу изведувања на оваа равенка, сите со различни нивоа на приближувања и наменети примени.
Космос-2384
Космос-2384 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, Русија на 28 декември 2001 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 114,1 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 82,5°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 1418 км, а најмалото на 1411.
Бен Свифт
Бенџамин „Бен“ Ијан Свифт (Benjamin "Ben" Ian Swift; р. ) — англиски професионален велодромски и друмски велосипедист, кој вози за UCI World Tour екипата.
Свифт ја освоил дисциплината скреч на Светското велодромско првенство и друмските трки на Националното друмско првенство во 2019 и во 2021 година. Неговиот братучед, Конор Свифт, е исто така англиски професионален друмски велосипедист и национален првак од 2018 година.
Животопис
Свифт е роден во Ротерхем, Јужен Јоркшир, тој започнал со велосипедизам со Мосли КРТ, на возраст од 12. Во 2003, стигнал втор на трката скреч на државното првенство зад олимпиецот Стивен Бурк. Како јуниорски возач, Свифт се натпреварувал на Комонвелтските јуниорски игри, земајќи ја бронзата за бодовната трка, како и две национални титули, бодовната трка на јуниорското првенство во 2004 и јуниорската скреч трка во 2005. Исто така се натпреварувал на сениорската скреч трка во 2005, покажувајќи ја неговото способност да заврши трет, освојувајќи ја бронзата. Свифт започнал да се натпреварува на меѓународно ниво, освојувајќи неколку трки за медисон. Во 2012, ја освоил трката скреч на светското првенство, станувајќи прв Британец, кој станал светски првак во скреч.
Кариера
Во текот на 2008 се натпреварувал за развојната екипа на Бритиш Сајклинг и ја освоил неговата прва рангирана трка од UCI. Ја претставувал Велика Британија на друмската трка на Олимписките игри 2008 и на Светското друмско првенство UCI, каде завршил четврти на друмската трка под 23 години.
Катјуша
Во 2009 бил избран да вози на Џиро д’Италиа. Свифт завршил трет на етапата 2 на Џиро д’Италиа. Исто така освоил етапа на Трката околу Британија. Свифт изјавил за CyclingNews во 2009, опишувајќи се себеси како „универзален возач, кој добро може да вози на класиците и да освојува етапи. 'Моја слабост е хронометарот. Не сакам да возам на хронометри и воопшто не сум добар на нив.'"
Тим Скај
Свифт му приклучил на новооснованиот британски тим во јануари 2010. Во текот на неговата прва сезона со Скај, најголемиот резултат за Свифт бил на Тур де Пикард, каде освоил една етапа, генералниот, бодовниот и пласманот за млад возач.
Свифт во 2011 ја освоил својата прва етапа на трка од Светската турнеја, победувајќи етапа на Тур Даун Андер во Аделаида. Четири дена подоцна исто така ја освоил и етапата шест. Свифт ја овоил етапата 2 на Трката околу Калифорнија и го зел водството на трката, откако првата етапа била откажана поради лошото време. Свифт бил избран во екипата за Тур де Франс пред Грег Хендерсон, и завршил шести на етапата 15.
Во 2012, Свифт се фокусирал на велодромскиот велосипедизам и претставувањето на Велика Британија на Летните олимписки игри 2012. На 4 април, Свифт ја освоил трката скреч на Светското велодромско првенство и ја зел маичката виножито. Завршил втор на бодовната трка и ги здружил силите со Герајнт Томас за земање на среброто во медисон.
Свифт бил избран да вози на Џиро д’Италиа, но бил приморан да се откаже откако го скршил рамото во пад на еден тренинг една недела претходно. Иако не успеал да биде избран од долгиот список за олимпискиот тим на Велика Британија, тој бил избран од екипата Скај да вози на Трката околу Полска, победувајќи на втората и петтата етапа, воедно освојувајќи го бодовниот пласман. Свифт бил избран за спринтер на Скај за Вуелта а Еспања 2012, каде завршил втор на етапата 18.
Во март 2014, Свифт го остварил еден од најголемите резултати во неговата кариера, завршувајќи трет на Милано-Санремо. Во април 2015 година, Свифт паднал на новосоздадената Тур де Јоркшир, повредувајќи го рамото.
На 19 март 2016 година, Свифт завршил втор на Милано-Санремо, во тесен спринт со Арно Демар.
ОАЕ Тим Емирати
По седум сезони со Скај, во септември 2016 година, Свифт објавил дека ќе се приклучи на со двегодишен договор од 2017 година со цел за нови можности за себе.