cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Шублер
Конструкција
Скалата на механичкиот нониус вообичаено е поделена на десет еднакви делови и со поместување на лизгачот во крајната лева положба се поклопуваат нултата ознака на милиметарската и нониус скалата. Должината на нониус-скалата е точно за 1 милиметар пократка од должината на милиметарската скала. Со поместување на нониусот за десетина милиметар надесно ќе се поклопи ознаката 1 на нониусот со цртичката која означува 5 mm на милиметарската скала. Значи, ознаката 1 на нониусот е поместена 0,1 mm од ознаката за 5 mm на милиметарската скала, ознаката 2 на нониусот 0,2 mm од ознаката за 10 mm на милиметарската скала, итн. Со поместување на лизгачот n/10 милиметри надесно, n-тата поделка на нониусот ќе се поклопи со една од поделките на милиметарската скала. Доколку сакаме да добиеме мерило со подобра прецизност од десетина милиметар, скалата на нониусот се дели на повеќе делови.
Шублерите се изработуваат со точност од:
Освен механички шублер, денес се изработуваат и шублери со дигитални прикажувачи на мерените вредности.
Кога со шублер мериме внатрешна мерка (на пр. внатрешен пресек на цевка), на отчитаната мера треба да се додадат 10 mm заради дебелината на шилците за мерење на внатрешни димензии кои изнесуваат 10 mm.
Една од посебните конструкции на шублерот е длабиномер. Него го користиме за мерење на длабина.
NGC 6883
NGC 6883 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Лебед, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Телото е откриено на 19 август 1828 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 11 м 18 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +35° 51' 0"".
Други поделби
Проучување на NGC 6883 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 119; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2683. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 288.
Испарувачка гасовита глобула
Испарувачка гасовита глобула или ИГГ — подрачје наводороден гас во далечната вселена со големина од приближно 100 ае, на начин што гасовите кои се во неговата сенка се заштитени од јонизационите УВ-зрачење. Густите подрачја на гас во сенката на ИГГ може да доведат до создавање на ѕвезда. ИГГ биле првично препознанени преку фотографии на Столбовите на Создавањето во маглината Орел снимени од Хабл во 1995 година.
ИГГ најверојатно се наговестувачите на новите пртоѕвезди. Во внатрешноста на ИГГ гасовите и прашината се погусти од околниот облак на гас и прашина. Гравитацијата го привлекува облакот уште поблиску како што ИГГ го привлекува околниот материјал од облакот. Како што се наголемува густината на облакот глобулата станува пожешка поради тежината на надворешните слоеви и се создава протоѕвезда во внатрешноста на ИГГ.
Постои можност протоѕвездата да има мала маса за да стане ѕвезда. Па така таа станува кафеаво џуџе. Ако пак протоѕвездата има доволно голема маса, густината ќе постигне критично ниво при што температурата надминува 10 милиони келвини во центарот на ѕвездата. Од овој момент, започнува фузиона јадрена реакција која го претвора водородот во јадрото во хелиум и се ослободуваат огромни количества енергија. Тогаш протоѕвездата постанува ѕвезда и се наоѓа на главната низа на ХР-дијаграм.
Изучувањето на 73 ИГГ во Столбовите на Создавањето (маглината Орел) со помош на многу големиот телескоп покажало дека само 15% од ИГГ имаат знаци дека во нивната внатрешност се создаваат ѕвезди.Свездородието не е подеднакво насекаде: најголемиот столб има мало јато на овие извори во главата на столбот.
IC 563
IC 563 — галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 563 се споменува и како NPM1G -15.0030, IRAS 00353-1542.
Откривање
Објектот е откриен на 25 август 1892 година од страна на Стефан Жавел.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 563 е од видот C. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,5 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,5 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. IC 563 има привидни димензии од 0,6' х 0,6'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 37 м 49,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -15° 26' 27"".
Други поделби
Проучување на IC 563 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 138202.
Користена литература
Reference Catalogue of Bright Galaxies. Austin, Texas, University of Texas Press, 1976.(118,206) (Catalog)
IC 562
IC 562 — галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 562 се споменува и како NPM1G -13.0024.
Откривање
Објектот е откриен на 4 ноември 1891 година од страна на Стефан Жавел.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 562 е од видот S. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,9 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,7 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. IC 562 има привидни димензии од 0,6' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 33 м 8,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -13° 27' 21"". Положбениот агол на објектот е во износ од 90°.
Други поделби
Проучување на IC 562 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 169992.
Користена литература
Reference Catalogue of Bright Galaxies. Austin, Texas, University of Texas Press, 1976.(118,206) (Catalog)
NGC 6884
NGC 6884 — планетарна маглина во соѕвездието Лебед, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6884 се споменува и како NGC 6766, PK 82+7.1, CS=15.6.
Откривање
Телото е откриено на 20 септември 1884 година од страна на Ралф Коупленд, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од cm.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 10 м 23,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +46° 27' 42"".
Други поделби
Проучување на NGC 6884 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 84; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3559. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1099.
Космос-435
Космос-435 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Куќа на Димзови
Куќа на Димзови — стара куќа во градот Охрид прогласена за културно наследство на Македонија.
Космос-435
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 27 август 1971 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 400 килограми. Космос-435 бил сателит наменет за воено и научно истражување.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 91,7 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 70,9°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 455 км, а најмалото на 265.
Куќа на Димзови
Местоположба
Куќата се наоѓа во маалото Варош, на улица „Илинденска“ бр. 41 (стара адреса: „Маршал Жуков“ бр. 38), северно од црквата „Св. Варвара“. На југ е залепена за Куќата на Бојаџиеви, која исто така е споменик на културата.
Архитектура
Градбата е слободно поставена во сопствен двор. Изградена е од богат сопственик за време на економскиот расцут на градот во XIX век. Се состои од приземје, релативно низок прв кат и претставителен втор кат. Претставува братска куќа со изразена симетрија по вертикалата. Фасадите се богато украсени со карактеристични еркерни издатоци на катовите, потпрени со косници и вути, богато профилирана стреа, хармоничен ритам на прозорците, дрвени опшиви на фасадата и околу прозорците. Попретставителна е фасадата кон улицата „Илинденска“. Приземјето е од фугиран камен, а катовите се бондручни. Меѓукатната и покривната конструкција се дрвени, а покривот е од турски ќерамиди.
За разлика од Куќата на Бојаџиеви, внатрешноста на оваа куќа не е зачувана поради многуте преправки од поголем број сопственици. Иако се правени разни промени на надворешноста, внатрешниот изглед сепак е релативно добро зачуван.
ПОФК Ботев (Враца)
ПОФК Ботев Враца е бугарски фудбалски клуб од Враца, Бугарија. Моментално се натпреварува во Првата лига на Бугарија, најсилното ниво на бугарскиот лигашки фудбалски систем.
Клубот е основан во 1921 година. Од 1964 до 1990 година, Ботев одиграл 26 последователни сезони во Првата лига на Бугарија, што е нивниот најдолг непрекинат период во елитата на бугарскиот фудбал. Најдобриот пласман, клубот го постигнал во сезоната 1970-1971, кога завршил на третото место.
Од 1948 година, своите домашни натпревари Ботев ги игра на стадионот Христо Ботев, кој има капацитет од 25.000 седечки места. Традиционалната боја на клубот е зелената, па најчесто играат во целосно зелена опрема, со бели натписи.
IC 564
IC 564 — галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 26 август 1892 година од страна на Стефан Жавел.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 564 е од видот P?. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,7 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,5 mag, додека површинскиот сјај изнесува 12,6 m/лм2. IC 564 има привидни димензии од 0,4' х 0,4'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 39 м 40,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -14° 10' 26"".
Други поделби
Проучување на IC 564 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 138206.
Користена литература
Reference Catalogue of Bright Galaxies. Austin, Texas, University of Texas Press, 1976.(118,206) (Catalog)
SVG
SVG (од англ. Scalable Vector Graphics = „размерлива векторска графка“) е дводимензионална векторска графика на основа на XML со поддршка за интерактивности и анимации. Таа е отворен стандард што го изготвува Конзорциумот за Светската пајажина (W3C) почнувајќи од 1999 г.
SVG-сликите и нивното поведение се зададени текстуално во XML-податотеки. Ова значи дека истите можат да се пребаруваат, индексираат, сценираат (со скрипта) и, по потреба, да се збиваат. Како XML-податотеки, сликите во форматот SVG можат да се создаваат и уредуваат со секој уредник на текст, но работата со нив е најзгодна во програми за цртање како Inkscape. Предноста на векторската графика е тоа што на сликите можат да се зголемуваат до бесконечност без никакви промени или загуби.
Денес сите позастапени прелистувачи како Mozilla Firefox, Internet Explorer 9 и 10, Google Chrome, Opera и Safari имаат поддршка за SVG во поголема или помала мера, и можат непосредно да исцртуваат (рендерираат) графички код.
Преглед
Развојот на SVG почнува уште во 1999 г. од група фирми во состав на W3C, откако во 1998 биле поднесени конкурентни стандарди јазик за означување на прецизна графика (PGML, изведен од PostScript на Adobe) и јазикот за векторско означување (VML, од RTF на Microsoft) и искористени се нивните искуства.
SVG допушта три вида на графички објекти: векторска графика, растерска графика, и текст. Графичките објекти, вклучувајќи ги растерските слики од форматите PNG и JPEG, можат да се групираат, стилизираат, вметнуваат/придодаваат во претходно исцртани објекти. SVG не нуди непосредна поддршка за z-индекси што ај двојат редоследот на исцртување од редоследот во документот кај објектите што се преклопуваат, за разлика од некои други векторски графички јазици како VML. Текстот може да биде во било кој XML-именски простор соодветен за намената, кој ја достапноста на SVG-графиката и овозможува пребарливост на текстот. Во овој збир можности спаѓаат и трансформации, патеки за потсек, алфа-маски, филтерски ефекти, шаблонски објекти и менување на големината.
Почнувајќи од 2001 г, уредбата на SVG е надградена на верзија 1.1 (тековната препорака) и верзија 1.2 (сè уште работен нацрт). Препораката наречена SVG Mobile е предвидена со два упростени „профили“ на SVG 1.1, наречени SVG Basic и SVG Tiny, наменети за уреди со ограничени сметачки и приказни можности. SVG Tiny подоцна станал самостојна препорака (тековна верзија е 1.2) и претставува основа за SVG 1 февруари Покрај овие варијанти и профили, постои и уредба SVG Print (сè уште работен нацрт) со насоки за документи во SVG 1.2 и SVG Tiny 1.2 наменети за печатарството.
Печатење
Иако главна задршка на уредбата во SVG е означниот јазик за векторска графика, во него се предвидени основни можности за јазик за опис на страница (PDL), како што е PDF на Adobe. Подготвен е со можност за богата графика и складност со каскадни стилски страници (CSS) за стилски цели. Така, тој се разликува од XHTML, чија главна цел е општење на содржини, а не ликовно претставување и укажува кои објекти треба да се прикажа, но не и каде треба да стојат. Наспроти тоа, SVG е идеален за употреба во печатарството, бидејќи ги содржи сите функции што го ставаат секој глиф и секоја слика на саканото место во конечниот изглед на страницата. Во најново време се изготвува многу поспецијализиран вид на SVG, наречен „SVG Print“ на кого работат Canon, HP, Adobe и Corel) и засега е во облик на работна нацрт-верзија.
Сценирање и анимација
Цртежите во SVG можат да бидат динамични и интерактивни. Видоизмените на графиката во однос на времетраењето се задаваат јазикот SMIL, или пак можат да се испрограмираат во сценариски (скриптен) јазик (како на пр. ECMAScript или JavaScript). W3C го препорачува SMIL како претпочитан стандард за анимирање во SVG. На секој графички објект може да му се зададе богата палета на активности како оние поттикнати од доведување на глушецот врз објектот (onmouseover) и негово стискање (onclick).
Збивање
Бидејќи се во XML, SVG-сликите содржат многу повторливи делови текст, па затоа се мошне погодни за алгоритми за беззагубно збивање (компресија). Кога една SVG-слика ќе се набие со соодветниот алгоритам gzip, тогаш се нарекува „SVGZ“-слика и ја има наставката. Сите места што прикажуваат слики од SVG 1.1, воедно прикажуваат и набиени слики. Една SVGZ-податотека има големина 20-50% од изворната.
Можности
Уредбата SVG 1.1 определува 14 видови можности со свои функции:
Еден SVG-документ може да дава определби на составните делови како облици, постепено нијансирање итн и да ги користи на повторлив начин. Секоја SVG-слика може да содржи и растерска графика како слики во форматите PNG и JPEG, како и други SVG-слики.
Космос-436
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 7 септември 1971 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 875 килограми. Космос-436 бил сателит наменет за електронско извидување, јавување и наведување.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 95,1 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 74,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 541 км, а најмалото на 509.
Автомобилски регистарски таблички во Словенија
Автомобилските регистарски таблички во Словенија, од лево на десно, се состојат од:
Кај приколките редоследот е обратен, од десно на лево.
Од влегувањето на Словенија во Европската унија на 1 мај 2004 г., се издаваат регистарски таблички кои на левата страна имаат сино поле со буквите SLO и 12 кружно наредени ѕвездички кои ги симболизираат државите членки на Европската унија.
На тие нови таблички веќе не постои зелената рамка околу регистарската ознака. Исто така, не се користат буквите “Č“, “Š“ и “Ž“, а наместо нив се користат “X“, “Y“ и “W“.
IC 565
IC 565 — галаксија во соѕвездието Андромеда, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 42 м 36,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +29° 39' 21"".
Други поделби
Проучување на IC 565 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката.
Вивиен Ли
Вивиен Ли ( - ), англиска филмска и театарска актерка, позната по своите незаборавни изведби како Скарлет О' Хара во Одвеано со Виорот и Бланш Ду Буа во Трамвајот наречен Желба.
Анушка Ферлигој
Анушка Ферлигој (Anuška Ferligoj; р. во ) е словенечка математичарка, чијашто работа во истражувањето на мрежните анализи е меѓународно признаена. Нејзините интереси вклучуваат мултивариантска анализа (ограничено и мултикритериско групирање), друштвени мрежи (квалитет на мерење и блок моделирање) и методологија на истражувањето (сигурност и валидност на мерењето). Таа е соработник на Европската академија за социологија.
Таа е професор по мултиваријантни статистички методи на Љубљанскиот универзитет и раководител на дипломската програма за статистика на Љубљанскиот универзитет. Исто така е и уредник на списанието „Напредок во методологија и статистика“ (Методолошки тетратки) од 2004 година и е член на редакциите на весникот за математичката социологија, весникот за класификација, друштвени мрежи, статистика во транзиција, методологија, структура и динамика: е-весникот за Антропологија и сродни науки.
Таа била Фулбрајтов научник во 1990 година и визитинг (гостувачки) професор на Универзитетот во Питсбург. Таа била наградена со титулата амбасадор на науката на Република Словенија во 1997 година.
Во Селото (Лопатица)
Во Селото — археолошко наоѓалиште во битолското село Лопатица. Претставува осамен наод од римско време. Се наоѓа на околу 100 м јужно од црквата „Рождество на Пресвета Богородица“, каде во 1957 година биле откриени мермерни блокови кои сега се наоѓаат во дворот на месна жителка, и тоа дел од столб, база и стела. Еден мермерен столб е сместен во дворот на црквата. Според исказите на жителите, овде бил откриен дел од објект со сводеста конструкција, граден од четвртести тули поврзани со варов малтер.
Вртелешка (маглина)
Вртелешка - маглинско подрачје во облик на вртелешка.
Спирални галаксии
Поимот 'вртелешка' е застарено именување користено од набљудувачите пред Едвин Хабл кој забележал и сфатил дека овие спирални магловити облаци се всушност галаксии.
Волф–Рајеова маглина
Некои Волф-Рајеови ѕвезди е опколени со маглини во облик на вртелешки. Овие маглини се настанати одпрашината со потекло од двојниот ѕвезден систем.Ѕвездените ветришта на двете ѕвезди се судираат и образуваат две линии прашина кои спирално се движат нанадвор при вртењето на системот. Пример е WR 104.
Тибетски јазици
Тибетските јазици се подгрупа на тибетско-бурманските јазици, кои се зборуваат воглавно од Тибетските народи, кои пак живеат во и околу Тибет. Јазиците се зборуваат во Тибет, Кина, Бутан, Непал и делови од Индија. Класичниот тибетски јазик е главен литургиски јазик, кој се користел за будистичката литература. Овие јазици воглавно се пишуваат со тибетско писмо.
Централнотибетските дијалекти од Ласа, Кам и Амдо се гледаат како дијалекти на еден тибетски јазик, особено поради фактот што сите тие имаат една стандардна форма. Ѕонгка, националниот јазик на Бутан, шерпскиот, сикимско-тибетскиот и ладакискиот се сметаат за засебни јазици.
Овие јазици ги зборуваат околу 8 милиони луѓе. Со проширувањето на Тибетскиот Будизам низ светот, тибетскиот јазик се проширил и во Западниот свет. Класичниот тибетски јазик не бил тонски јазик, но некои дијалекти од централнотибетските и камско-тибетските јазици се тонски јазик|тонски. Амдотибетскиот и ладакискиот не се тонални. Тибетската морфологија, општо гледано, може да се смета за аглутинативна, иако класичниот тибетски бил аналитички јазик.
Јазици
Николас Турнадре ја дал следната класификација на тибетските јазици:
Според Бредли, овие јазици се класифицирани како:
NGC 6885
NGC 6885 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Лисица, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6885 се споменува и како NGC 6882, OCL 132, with 20 Vul.
Откривање
Објектот е откриен на 9 септември 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6885 е од видот III2p. Видливиот сјај со голо око изнесува 8,1 m. NGC 6885 има само една позната привидна димензија, која изнесува 20'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 11 м 58 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +26° 29' 0"".
Други поделби
Проучување на NGC 6885 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 163; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2162. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1608.
Степенување на придавки во македонскиот јазик
Степенување на придавки - начин за изразување во македонскиот јазик на некое својство на некој предмет кое може да биде застапено во помал или поголем степен. Степенување на придавките е карактеристично само за описните, односно квалитативните придавки.
Описните придавки се изделуваат од сите други видови придавки токму поради степенувањето, односно степенот на својството кое го поседува. Така на пример придавките „волнени“ и „детски“ немаат степен на својството кое го поседуваат, односно не може да се каже „поволнени“ или „најдетски“. За разлика од нив, придавките од описен вид можат да имаат форми за степен како на пример „високи“, „повисоки“ или „највисоки“. Степенувањето на едно својство на еден предмет се врши врз основа на споредба на истото тоа својство кај друг предмет.
Со посебните форми на споредба се изразува степенот (степенување) на дадениот квалитет кога се споредуваат два или повеќе предмети.
Формите за компарација се:
КК Игокеа
Кошаркашки клуб Игокеа (српски: Кошаркашки клуб Игокеа), вообичаено познат како КК Игокеа или како Игокеа m:tel поради спонзорски причини — машки професионален кошаркарски клуб со седиште во Александровац во близина на Лакташи, Република Српска, Босна и Херцеговина. Клубот игра во Јадранската лига, Босанската лига и Лигата на шампионите. Клубот е основач и акционер на Јадранската кошаркарска асоцијација.
Историја
Иако и станаа добро познати на пошироката кошаркарска јавност на територијата на поранешна Југославија пред само неколку години, кога се приклучија на регионалното натпреварување наречено Јадранска лига, Игокеа е клуб со долготрајна традиција. Неговите почетоци се на 23 јули 1973 година, кога КК Поткозарје бил основан во Александровац од група ентузијасти кои си поставиле главна цел да ја запознаат кошарката на локалната младина и да ги научат на основите. Во втората половина на 1990-тите, клубот бил преименуван во Игокеа и тогаш главниот акцент на клубот бил ставен на неговите младински категории и добил друга димензија и ги усвоил највисоките амбиции на сениорско ниво. Првиот трофеј Игокеа го освоила во 2001 година кога клубот од Александровац го освоил натпреварувањето во Босна и Херцеговина и станал шампион. Шест години подоцна, го освоил својот прв трофеј во националниот куп. Досега клубот има освоено шест шампионски титули и пет куп трофеи. Во сезоната 2010–11, Игокеа за прв пат учествувала во АБА лигата и во 2013 година стигнала до фајнл-фор турнирот на регионалната лига, обезбедувајќи си место и во Еврокупот и тогаш навлегол во најголемата меѓународна сцена.
Контроверзност во АБА лигата 2012–13
На почетокот на сезоната 2012–13 во АБА лигата, Управниот одбор на АБА лигата објавил дека од оваа сезона единствениот начин да се квалификувате за Европските клупски натпреварувања под УЛЕБ, ќе биде преку Јадранската лига, а не националните првенства на секоја членка на АБА. Одборот на АБА лигата, исто така, ги информирал клубовите и јавноста дека победникот од регуларниот дел од сезоната директно ќе се квалификува за Групната фаза на Евролигата во сезоната 2013-14 и дека вториот тим на АБА во Евролигата ќе биде победникот на Фајнл-фор. Доколку истиот тим победи на регуларниот дел и на фајналфорот, тогаш второпласираната екипа од регуларниот дел ќе оди во Евролигата. Третопласираната екипа од регуларниот дел ќе влезе во квалификациите за Евролигата 2013–14. Во февруари 2013 година, кога станало јасно дека Игокеа ќе го освои регуларниот дел од сезоната, Кошаркарската Евролига ја разјаснила ситуацијата со местата во Јадранската лига велејќи дека првите три тима на Фајнл-форот ќе се квалификуваат. Поради различните толкувања на двете асоцијации, Евролигата и Лига АБА преговарале за решение кое ќе се применува само за сезоната 2012-13. Конечно, двете организации се согласиле дека доколку тимот е на првите позиции по Редовната сезона ги исполни сите минимални услови за Б-лиценца, ќе се квалификува во Евролигата. Во овој случај, КК Игокеа не ги исполнувала бараните критериуми, па затоа Кошаркарската Евролига ги применила подзаконските акти на Евролигата 2012-13 со кои шампионот на фајналфорот на АБА од 2013 година и вицешампионот ќе ги заземат првите две позиции на Јадранот по овој редослед, додека следниот највисок тим од регуларниот дел од сезоната ќе ја заземе последната јадранска позиција.
2013–14 Европски клупски натпревари
На 25 јуни 2013 година, Извршниот одбор на Игокеа објавил дека клубот нема да се натпреварува во квалификациските рунди за Евролигата 2013–14 бидејќи нивната домашна арена не ги исполнувала стандардите за лиценцата за Евролигата (главно поради капацитетот). Наместо тоа, клубот се натпреварувал во Еврокупот 2013-14.
Домашна арена
Игокеа своите домашни натпревари ги игра во спортската сала Лакташи (српски Хала спортова у Лакташима). Салата се наоѓа во Лакташи. Малата сала има капацитет од 3.050 седишта.
Космос-437
Космос-437 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 10 септември 1971 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 875 килограми. Космос-437 бил сателит наменет за електронско извидување, јавување и наведување.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 95,2 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 74,0°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 542 км, а најмалото на 519.
Ијан Ренкин
Ијан Џејмс Ранкин (англиски: Ian James Rankin, 28 април 1960) е шкотски писател, кој кај светската и шкотската книжевна јавност е познат по криминалистичките/ детективските романи со Инспектор Ребус.
Живот
Ренкин е роден во Карденден, Шкотска. Неговиот татко поседувал продавница за зеленчук и овошје, додека пак неговата мајка работела во училишна менза. Тој го започнал образованието во училиштето Бет, во Коденбет. Кога тој се одлучил да учи книжевност на фактултет неговите родители биле шокирани, бидејќи тие очекувале тој да се запише на трговија. Тој бил поддржан од неговиот наставник по англиски јазик, и така дипломирал во 1982 глдина во Едунбуршкиот универзитет. Тој предавал на универзитетот. Живеел во Тотенхем во Лондон четири години, потоа во рурална средина во Франција шесѕ години, кога ја развивал неговата писателска кариера. Пред да стане целосно посветен на пишувањето, работел голем број други неквалификувани и квалификувани работи.
Живее во Единбург со неговата сопруга Миранда, со која се венчал во 1986 година. Тие имаат два сина, Џон и Кристофер.
До денес има објавени 25 романи, две збирки кратки раскази, една новела и еден реалистичен роман..
IC 566
IC 566 — галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 566 се споменува и како IC 1577, MCG -1-3-1, IRAS 00410-0827.
Откривање
Објектот е откриен на 30 ноември 1888 година од страна на Едвард Емерсон Барнард.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 566 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,1 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14 mag, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. IC 566 има привидни димензии од 1' х 0,8'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 43 м 34,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -8° 11' 8"". Положбениот агол на објектот е во износ од 25°.
Други поделби
Проучување на IC 566 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 2603.
Користена литература
Vol.I. Pasadena, Calif., California Institute of Technology, 1961. Also, successive volumes through 1968. (1,380) (Catalog)
Вера Ќосевска
Вера Ќосевска (р. ) — македонски архитект.
Родена е на 27 март 1929 г. во, Хрватска. Ќерка е на Јелка и Стјепан Ротман со потекло од Ротман, Словенија, а сопруга на Владимир Ќосевски, дипл. инж. арх. Живее со семејството на синот Стевчо Ќосевски.
Со архитектура и градежништво се запознава уште во детството. Вујко и (брат на мајка и Јелка) бил инженер-архитект, кој живеел во Загреб, но градел многу објекти во Осијек. Таа често одела со него на градилиште каде гледала како мајсторите работат.
Кога требала да одлучи за својата идна професија, немало дилема – се одлучила за Архиттектура.
Животопис
Основно образование завршила во Осијек, а гимназија учела во Загреб и Белград, каде положила матура во јуни 1948 година. Во септември 1948 г. се запишала на Архитектонски Факултет при Универзитетот во Белград, каде дипломирала на 25 јуни 1953 г. со одличен успех, во класата на професор арх. Станко Клиска, со проект: Болница за костнозглобна ТБЦ во Калиште на Охридското Езеро.
По дипломирањето со сопругот доаѓа во Македонија и на 1 август 1953 г. се вработила во проектантското биро на Македонија “Проектант” во Скопје.
Во 1954 г. со сопругот го оформиле првото проектантско биро при Општинското Собрание во Охрид. Работела и во секторот за урбанизам и архитектура во Собранието на скопската околија. Од 1959-1961 работи во проектантско претпријатие “Агропроект” во Скопје, од каде преминала во ООЗТ “Пелагонијапроект”, кое било оформено по спојувањето на “Проектант” и ГРО “Пелагонија”. Тука работела сè до пензионирањето.
На 30 јуни 1959 г. положила државен стручен испит со кои ги стекнала овластувањата за проектирање и за градба на објекти од сите области на високоградбата.
Во текот на професионалната активност ги поминала сите стручни скалила:
од 1 ноември 1979 г. до пензионирањето на 27 март 1989 година
Од 1974 – 1978 г. одржан е циклус од три советувања за станбена изградба во Белград, Сплит и Опатија, каде ги презентира своите искуства за станбената изградба во Македонија.
Завршени проекти во текот на професионалниот работен период
Во својот професионален работен век работела проекти од скоро сите области на архитектонското проектирање. Изработила приближно 150 проекти од кои 103 се реализирани, а 48 проекти не се реализирале од разни причини.
Наводи на изработени проекти
Реонска рударска населба на кос терен во Пробиштип – 1953 година
Хотели
Театри
Судски згради и општински собранија
Здравствени објекти
Училишни и специјални објекти
Полициски и воени објекти
(изградена 1986 година)
Административни, трговски и комбинирани објекти
(изграден 1985 година)
Радио и спортски објекти
Индустриски објекти
Станбени населби
Станбени комплекси
Станбени блокови
Кули и поединечни колективни станбени објекти
Поединечни куќи
Професионални функции
– Член на конкурсна комисија за проект на Дом на култура “Кочо Рацин” во Велес – 1971
Година.
профилиод 1979-1989 г.(до пензионирање)
– Член на жири комисија за доделување на наградата Андреја Дамјанов за 2011 година
NGC 6886
NGC 6886 — планетарна маглина во соѕвездието Стрела, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6886 се споменува и како PK 60-7.2, CS=15.7.
Откривање
Објектот е откриен на 17 септември 1884 година од страна на Ралф Коупленд, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од cm.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6886 е од видот PN. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,2 m. NGC 6886 има само една позната привидна димензија, која изнесува 0,17'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 20 ч 12 м 42,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +19° 59' 24"".
Други поделби
Проучување на NGC 6886 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 163; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1626. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 372.
Странецот
„Странецот“ (француски: L’Étranger) — роман на Албер Ками, издаден во 1942 година од издавачката куќа „Галимар“ (Gallimard) по препорака на Андре Малро. Веројатно, тој е најпознатиот роман на Ками, а се вбројува меѓу најпознатите дела на францускиот егзистенцијализам. Впрочем, романот покрај директно егзистенцијалистичките теми, како апсурдот, обработува и теми од други филозофски правци, како детерминизмот, нихилизмот, натурализмот и стоицизмот.
Главен лик во романот е Мерсо, Алжирец (државјанин на Франција кој живее во Алжир), кој обземен од тегобност, здодевност и бесмисла, навидум без причина, убива млад Арап. Приказната е поделена на два дела, во првиот дел прикажани се настаните кои водат до убиството, а во вториот настаните кои следат по затворањето на Мерсо.
Романот, отпрвин не доживеал успех кај публиката, но веќе второто издание, поттикнато од еден есеј на Жан-Пол Сартр, доживеало поголем успех. Во јануари 1955 година, Ками изјавил:"Одамна го сумирав Странецот, признавам, на доста парадоксален начин: 'Во нашето општество секој човек кој не плаче на погребот на мајка си, ризикува да биде осуден на смрт.' Сакав само да кажам дека јунакот на мојата книга е осуден бидејќи одбива да ја игра играта." Странецот е денес широко читана и почитувана книга. Таа е меѓу стоте книги на векот на списокот од списанието Ле Монд, а постојат и две помалку познати, европски филмски адаптации.
Преводи на насловот
На француски, „étranger“ значи странец, туѓинец, непознат, надворешен, неупатен итн. Веројатно, насловот може да биде преведен и како Туѓинецот бидејќи Мерсо е културно отуѓен од Алжир, или како Неприпадник, или Отфрленик бидејќи се чувствува како да не припаѓа на арапското муслиманско општество во кое живее како доселеник. На уште повисоко ниво, Мерсо е отуѓен од човештвото воопшто, не можејќи да ги прифати човековите норми, ниту да ја разбере човечката емоција, надвор од сетилноста. Мерсо е странец и во однос на себеси, непознавајќи се во целост. Поради овие причини на различни јазици постојат различни преводи на насловот. На македонски, вообичаениот превод е Странецот - збор кој во секојдневниот говор означува и туѓинец во смисла на доселеник од друга земја или регион, а истовремено и човек кој е непознат, оттргнат.
Критичка анализа
Во времето кога се појавил, романот „Странецот“ делувал како шок. Во него, јасно, низ едноставна, иако необична приказна, Ками образложува како субјективната вистина и субјективната правда се разликуваат од објективната вистина и правда. Прецизно и со уметничка сила во романот е опишан процесот на будењето и на кулминацијата на револтот против бесмисленоста на животот и заробеноста на човекот во неговата непроменлива судбина. Притоа, философската идеја од овој роман Ками ја разработил една година подоцна во книгата „Митот за Сизиф“, додека решението на овој проблем Ками го понудил во романот „Чума“.
Книжевната одредба на романот е дека станува збор за т.н. егзистенцијалистички роман, во кој е изложена филозофијата на апсурдот, за која самиот Ками честопати се наведува како основоположник. Во првата половина од приказната, Мерсо е доловен како неперспективен човек, кој егзистира само преку сетилните искуства (погребната церемонија, пливањето во морето, водењето љубов со неговата девојка). Мерсо не е свесен за апсурдноста на човековото постоење, а сепак таа влијае врз неговите постапки, па така единствените вистински нешта се неговите телесни искуства, поради што го убива Арапот како реакција на физичкиот ефект на сонцето додека се движи кон противникот на озрачената плажа. Како такво, убивањето на Арапот е бесмислено, само уште една вообичаена случка што му се случила на Мерсо. Како врв на сето тоа е напорната интроспекција на Мерсо за животот и неговата смисла додека истовремено размислува за неговата скорешна смрт и официјалното извршување на неговата смртна казна.
Во вториот дел од романот се анализира самоволието на правдата. Јавниот службеник составувајќи ги деталите од убиството му вели на Мерсо дека покајувањето и вртењето кон христијанството би можеле да го спасат, но тој одбива да се преправа дека се пронашол во некоја религија. Мерсовата трогателна искреност ја потиснува неговата самозаштита, и тој ја прифаќа казната како последица на она што го сторил, како дел од состојбата на статус кво. Реалната смрт на Арапот како човечко суштество со семејство е навидум безначајна со оглед на тоа што Ками речиси ништо не ни кажува за него освен дека е мртов. Впрочем, од Мерсо никогаш не е побарано да се соочи, да се искаже или да коментира за или во врска со жртвата за било што друго освен за тоа дека е жртва на неговиот злостор и причина за неговата тековна тешка ситуација. Човечкиот род како жртва и нечовечноста при убивањето човечко суштество се привидни зад самиот чин.
Тематски, апсурдот ја потиснува одговорноста. Мерсо ја посакува смртта и покрај неговото телесно мачење. Неговите апстрактни сетилни согледувања само физички влијаат врз него и соодветствуваат на неговиот карактер. Во соочувањето со смртта тој наоѓа откровение и среќа во „благата рамнодушност на светотˮ. Основа на таа среќа е малата пауза што ја направил кога го испукал првиот, кобен истрел во Арапот. На испрашувањето од судијата, Мерсо спомнува дека не смета дека е битно тоа што напрaвил пауза, па потоа испукал уште четири пати. Во тој поглед тој е објективен бидејќи навистина немало некоја разлика. Арапот умрел уште по првиот истрел, и според тоа наредните четири не го направиле „повеќе мртовˮ. Апсурдноста е во создавањето правен систем од страна на општеството кој ќе ѝ даде смисла на смртната казна за неговиот злостор. Фактот дека смртната казна е прочитана во осум, а не во пет часот попладне како и фактот дека е изречена од некои безизразни Французи, или Германци или Кинези, во голема мера ја намалува сериозноста на одлуката.
Грегоријански календар
Грегоријански календар — календар кој денеска се користи во Европа, поранешните европски колонии како и поголемиот дел од светот. Тој е модификација на јулијанскиот календар, и првпат бил предложен од неаполскиот доктор Алојзиј Лилиј, а бил прифатен со декрет на папата Григориј XIII, по кого е и наречен.
Кога стапил на сила во 1582 година, биле избришани 10 дена од сончевата година. Така последен ден од јулијанскиот календар бил 4 октомври 1582, а прв ден од грегоријанскиот календар бил 15 октомври 1582 година.
Месеци во годината
Годината во грегоријанскиот календар е поделена на 12 месеци:
Лесен начин да се запамти колку дена има даден месец е да се стиснат двете раце во тупаници и да се доближат една со друга кај палците. Потоа се бројат коските и вдлабнатините меѓу прстите. Почнувајќи, од коската на малиот прст на левата рака, се набројуваат месеците од јануари. Броејќи коска, вдлабнатина, коска, вдлабнатина сè до декември. Коските претставуваат месеци со 31 ден, вдлабнатините претставуваат месеци со 30 дена (со исклучок на февруари).
Седмици и денови
Грегоријанскиот календар е сончев календар, зависи од вртењето на Земјата околу Сонцето. Според грегоријанскиот календар секоја година има 365,2425 дена, секој ден 24 часа, секој час 60 минути, секоја минута 60 секунди.
Период од седум дена се нарекува седмица. Деновите од седмицата се:
Усвојување на државно ниво
Во прво време, бидејќи папата нема световна власт освен во папската држава (Ватикан), грегоријанскиот календар важел само за Римокатоличката црква. Во текот на првите децении по воведувањето прво го прифатиле државите во кои католичкото христијанство било официјална религија, додека протестантските држави и заедници го игнорирале или одбивале. Повеќето земји од Западна Европа, нивните колонии и државите кои произлегле од нив го имале прифатено календарот до средината на XVII век. Јапонија го прифатила во 1873 година, Кореја во 1895 г., а Кина во 1912 г. Во Советскиот Сојуз е прифатен во 1918 година, а последна европска земја што го прифатила била Грција во 1923 г.
Прифаќање од другите христијански цркви
Наспроти граѓанските прифаќања, ниту една православна црква го нема признаено грегоријанскиот календар за црковни или религиозни намени. Наместо тоа, во мај 1923 година била предложена нова верзија на јулијанскиот календар, кој испуштил 13 дена во 1923 година и вовел поинаква престапна година. До 2003 година овој и грегоријанскиот календар нема да се разликуваат. Ревидираниот јулијански календар го прифатиле Цариградската патријаршија, Грчката православна црква од Александрија, Грчката православна црква од Антиохија, како и националните православни цркви на Грција, Кипар, Романија и Бугарија. До 2800 година овие новокалендарски цркви ќе го прославуваат Божиќ на 25 декември според грегоријанскиот календар, на ист ден како западните цркви.
Ерменската апостолска црква го прифатила грегоријанскиот календар во 1923 година, со исклучок на Ерменскиот патријахат од Ерусалим, којшто сè уште го користи јулијанскиот календар.
Грчката православна црква на Ерусалим, Руската, Српската, Македонската, Полската православна црква, грузиските православна и апостолска црква, како и грчките старокалендарци го немаат прифатено ревидираниот јулијански календар и продолжуваат да го прославуваат Божиќ на 25 декември според јулијанскиот календар, кој до 2100 година ќе се паѓа на 7 јануари. Одбивањето да се прифатат грегоријанските реформи исто така влијае на различното пресметување на датумот за Велигден кај овие цркви.
Од сите други источни цркви, православните Коптска, Етиопска, Еритрејска и Сириска продолжуваат да ги користат своите стари календари кои се засноваат на јулијанскиот, додека кога Асирската црква го прифатила грегоријанскиот календар во неа се случила шизма и од неа се одделила Старовремската асирска црква.
За разлика од другите источни цркви, Финската православна црква го прославува Велигден според грегоријанскиот календар.
Космос-438
Космос-438 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.