cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Инсулински препарат
Инсулин гларгин
Одобрување: "Кај адолесцентите и децата од 6-годишна возраст докажана е толерантност и делотворност на Lantus.", „За инсулин гларгин нема достапни клинички податоци за експонирани бремени жени од контролирани клинички студии. Нема доволно клинички податоци за да се исклучи ризикот. Употребата на Lantus кај бремени жени, доколку е потребно, може да биде земена во обѕир.“
Инсулин гларгин е чист, безбоен раствор. За разлика од претходно достапните инсулини со одложено дејство, не е потребна претходна механичка подготовка. „Lantus не смее да се меша со друг производ. Треба да се внимава шприцевите за инјектирање да не содржат траги од ко друг материјал."
Инсулин детемир
Инсулин детемир (трговско име Левемир ® ) е втор аналог со долго дејство. Произведен е од Ново Нордиск и е одобрен од Европската комисија во јуни 2004 година. Ц-терминалната аминокиселина треонин (Б30) кај инсулин детемир е отстранета, а ε-аминогрупата на лизин во позиција Б29 е кондензирана со молекула на миристинска киселина. p-H вредноста на препаратот е 7,4. „Продолжениот ефект на исулинот детемир е благодарение на силната самоасоцијација на инсулин детемир-молекулите на местото на инјекција како и врзувањето за албумин преку маснокиселинскиот страничен синџир (миристинска киселина). Инсулин детемир во споредба со NPH-инсулинот се ослободува побавно во периферното целно ткиво. Комбинацијата од овие механизми за одложување, во споредба со NPH-инсулин, доведува до порепродуктивна ресорпција и порепродуктивен профил на дејство на инсулин детемир.“ „Временскиот профил на инсулин детемир е статистички сигнификантно помалку варијабилен и затоа попредвидлив од оној на NPH-инсулинот." Детемир ┌─────────┐ G-I-V-E-Q-C-C-T-S-I-C-S-L-Y-Q-L-E-N-Y-C-N            │                       ┌─┘ F-V-N-Q-H-L-C-G-S-H-L-V-E-A-L-Y-L-V-C-G-E-R-G-F-F-Y-T-P-K                                                         │                                                        HN-CO-C13H27 Се произведува со генетско инженерство од рекомбинантна ДНК во квасецот Saccharomyces cerevisiae. Адитиви: манитол, фенол, м-крезол, цинк ацетат, динатриум хидроген фосфат, натриум хлорид, хлороводородна киселина 2N (прилагодување на pH), натриум хидроксид 2N (прилагодување на pH), вода за инјекции.
„Третманот со Levemir може да се земе во обѕир за време на бременост […]. Податоците по воведот на пазарот […] не укажуваат на несакани ефекти на инсулин детемир врз бременоста, ниту на ризик од малформации или на фетална/неонатална токсичност на инсулин детемир. „
„Levemir може да се користи во комбинација со… орални антидијабетични лекови… или како додатoк на Liraglutid. Levemir може да се користи и со ... инсулински производи со брзо дејство.“ „Кога Levemir се меша со други инсулински препарати, се менува профилот на дејство на едната или двете вклучени компоненти. Мешањето на Levemir со брзодејствувачки инсулински аналог каков што е инсулин аспарт води до профил на дејство со намалено или одложено максимално дејство, споредено се поединечни инјекции. Затоа, треба да се избегнува мешање на инсулин со брзодејствувачки Levemir.“
Продолжување на времетраењето на дејството на нормалниот инсулин
Времетраењето на дејството на нормалниот инсулин не е доволно за подолготрајно снабдување со нормален инсулин. Со цел да се намалат инјекциите при инсулинската терапија, потрагата по можности за продолжувањето на дејството започнала уште рано.
Овие инсулински препарати се именуваат најразлично:
Цинк-инсулини
Врзувањето на молекулите на инсулин со цинк бил првиот метод за правење инсулини со одложено дејство; Првиот цинк-инсулин станал достапен во 1934 година. Во 1945 година Халас-Милер ги развил lente-инсулините: Semilente со пократко дејство, Ultralente со многу долго дејство, како и мешавина од 30% Semilente и 70% Ultralente, наречена Lente.
Постојат два вида на цинк-инсулин:
Цинк-инсулините мора многу внимателно да се подготват (со странично навалување и ролање 5 минути, да не се тресат) и да се инјектираат само со шприцеви, а не со пенкала. Поради овие проблеми со ракувањето и честопати неправилното дејство, употребата на цинк-инсулините постепено се намалувала. На почетокот на 2006 година, уделот на пазарот во Германија бил само 0,05%, во текот на 2006 година, последните достапни цинк-инсулини од Ново Нордиск биле повлечени од пазарот.
NPH-инсулин или изофан инсулин
Во случај со NPH-инсулинитe, ефектот на одложување се постигнува со врзување на молекулите на базен протамин (неутрален протамин Hagedorn = NPH).
Дејство: средно долго: почеток на дејство 45-60 минути, пик (највисока точка) на 4-6 часа, времетраење на дејството 8-12 часа, при повисоки дози до 20 часа
Сурфен-инсулин
Кај овие инсулини се користел сурфен како супстанца за одложување. Тие повеќе не се во употреба.
Глобин
Овој инсулин бил развиен во САД. Како супстанца за одложување покрај цинк се користела и белковинската компонента од хемоглобинот, глобинот. Времетраењето на дејството изнесувало до 24 часа. Глобинскиот инсулин повеќе не е достапен.
Протамин-цинк-инсулин (PZI)
Се работи за многу бавно и долго дејствувачки инсулин. Развиен бил од Скот и Фишер во Торонто кон крајот на 1920-тите. Дејство: почеток на дејство 240 мин, времетраење на дејството 36-72 часа. До 60-тите години на минатиот век овој инсулин бил во голема употреба, но постепено загубил на важност.
Означување
Постои препорака од Меѓународната федерација за дијабетес (IDF) за лесно разликување помеѓу различните инсулини. За таа цел, инсулинските паковки и ампули се обележани со бои.
Дозирање
Инсулинските препарати се достапни во разни концентрирани раствори. За да се овозможи споредба или промена помеѓу различните препарати, се користи меѓународната единица (ИЕ). Глукоза-снижувачкото дејство на една единица од еден препарат треба да биде иста со единицата на друг препарат.
Поткожно, интравенски
Инсулинот треба се аплицира поткожно, иако во исклучителни случаи е можно и интравенозно (со голема претпазливост и во мали дози!). Во случај на поткожна администрација, од суштинско значење е да се осигура дека факторите за корекција се во согласност со инсулинот. Во принцип, инсулинот може да се инјектира и интрамускулно, но ова се смета за неправилно, бидејќи може да дојде до оштетувања на мускулот. Трите начини на администрација имаат различен почеток на дејствување. Стандардните изјави за влијанието на (нормалниот) инсулин секогаш се засноваат на поткожна администрација. Интрамускулната администрација обично го забрзува дејството за 30%-50%. Ако инјекцијата се аплицира на нерегенерирано, лузно мускулно место, можно е дејството на инсулинот да изостане.
Интравенски инсулинот треба да се инјектира само со голема претпазливост (или преку инфузер или пумпа што испорачува многу мали количини) затоа што има непосреден почеток на дејство. Нивото на шеќер во крвта почнува брзо да опаѓа. Брз пад на шеќерот доведува до клеточно оштетување исто како и високиот шеќер. Затоа, интравенски инсулинот се администрира само во итни случаи и само во мали дози.
Со цел да се избегнат наталожувања (плаки) на артериите (долгорочно оштетување) во случај на високи нивоа на хипергликемија, наместо субкутана инјекција на инсулинот може да се користи интравенска испорака на инсулин за значително забрзување на инсулинското дејство. Друга предност на интравенската испорака на инсулинот е тоа што целосното дејство е веќе завршено веќе по 50 минути. Бидејќи во масното ткиво не се апсорбира никакво дејство на инсулинот, мали дози (пр. максимум 5-7) се доволни за интравенска администрација.
Ризикот од хипогликемија како резултат на брзото дејство на инсулин треба да се превенира да се спречи со предвремена подготовка на глукоза во течна или гел-форма. Сепак, поради администрираните мали дози, хипогликемијата може да се регулира со мала количина јаглехидрати. Луѓето кои не се многу чувствителни на сопствената хипогликемија апликацијата на инсулин мора да ја спроведат само под лекарски надзор и никогаш без обучена надзорна личност.
Интравенозната апликација на инсулин може да се спроведе со вообичаените инсулински шприцеви. По апликацијата на инсулинот, пациентот за кратко чувствува „непријатен“ вкус на врвот на јазикот, кој се должи на конзервансот во инсулинот.
Подготовки за инхалација
За главна предност на инхалациската употреба се смета подобрата прифатливост од страна на пациентите. Меѓутоа, кај пациенти со дијабетес тип 1, потребна е потребна администрација на долготрајно делувачки инсулин, со што шприцањето не отпаѓа потполно. За теоретска предност се смета и намалената стапка на доцни последици од дијабетесот, доколку би се ставил во контрола со порано поставување на инсулинска терапија.
Како недостаток на инхалативната употреба е потребната 10-кратно поголема количина на инсулин која треба да се аплицира за да се постигне споредливо дејство. Други недостатоци на инхалативната администрација на инсулин се сè уште недоволно истражуваните ефекти врз белите дробови и дишните патишта. Бидејќи инсулинот е исто така и хормон за раст, постои ризик од рак на белите дробови. Критичните гласови стравуваат од наталожувања во белите дробови, што можат да доведат до белодробна емболија по неколку години употреба. Недостатоци се и понеповолното дозирање како и скапите и непрактични инхалатори.
Егзубера
Производството се заснова на генетско инженерство од рекомбинантна ДНК во Ешерихија коли. Адитиви: манитол, глицин, натриум цитрат, натриум хидроксид.
Примена: Белиот прав се испорачува во блистер пакувања од 1 мг и 3 мг и може да се користи само со придружниот инхалатор.
Пакет од 1-мг-блистер-пакување одговара 3 IU субкутано инјектиран, брзоделувачки хуман инсулин. Пакет од 3-мг вдишуван инсулин одговара на 8 IU субкутано инјектиран, брзоделувачки хуман инсулин.
Одобрување: „Нема клинички искуства со Exubera кај бремени жени. Преку вдишуваниот инсулин доаѓа често до создавање на антитела против инсулин, чиј ризик кај не е познат кај неродени деца. Затоа кај бремени жени не смее да се употребува Exubera.“
AIR од Лили
Фармацевската компанија Lilly исто така развивала препарат за инсулин во прав заедно со компанијата Alkermes, наречен AIR. На 7-ми март 2008 година било објавено дека развојот, кој веќе достигнал фаза III од студиите, ќе биде прекинат. Било нагласено дека нема медицински причини, туку главно комерцијални причини.
АЕР од Ново Нордиск
Ново Нордиск тестирал течен инхалаторен инсулин AERx ®, развојот бил прекинат на почетокот на 2008 година.
Други инхалативни инсулини
Друг инхалаторен инсулин во развој е Technosphere инсулинот од биофармацевската компанија Mannkind под името AFREZZA ®.
Орални инсулински препарати
Инсулинот како чиста супстанција е неефикасен кога се дава орално. Првиот проблем е ниската pH вредност во желудникот, која ги денатурира молекулите на белковините. Понатаму тие се подлежат на разградба од дигестивни ензими, така што многу малку молекули на инсулин достигнуваат во крвта за да го постигнат својот ефект.
Затоа за успешен развој на орален инсулински препарат е потребен „носачкиот систем“: тој мора да ги заштити молекулите на инсулин од дигестија и истовремено да дозволи инсулинот да помине низ ѕидот на цревата во крвотокот.
Во Тајван во 2006 година постоел течен експериментален препарат во кој инсулин од говедо бил спакуван во наночестики од полиглукозамин и полиглутаминска киселина со големина од 200 нанометри и бил успешно применет кај стаорци.
Подносливост
Постојат различни контроверзии за толерантноста на препаратите за инсулин. Овие се однесуваат особено на подносливоста на производи од животинско потекло, алергии на состојки во производите и ризикот од дијабетични ретинопатии и развој на рак.
Исто така контроверзно се дискутира прашањето, дали користењето на инсулин гларгин би можел да го поддржува растот на канцерозни клетки. Многу обемна студија спроведена во Германија во 2009 година дошла до заклучок дека употребата на инсулин гларгин веројатно го зголемувала ризикот од рак во споредба со пациентите третирани со хуман инсулин. Сепак, авторите признале дека ова прашање не можело да се процени конечно врз основа на документите што им биле достапни; затоа биле потребни понатамошни долгорочни студии. Студија од Шведска објавена и спроведена во исто време не открила зголемен ризик од рак кај дијабетичари третирани со инсулин гларгин, кој би можел да произлезе од употребата инсулин гларгин.
Антитела против инсулин
Антитела против хуман (автологен) или туѓ инсулин (хетеролошки инсулин) можат да бидат причина за нагло намалување или отсуство на терапевтското дејство на инсулинот. Причината се IgG антитела, кои ја инхибираат фармаколошката и физиолошката ефикасност на инсулинот. Со ова, дневната потреба може во одредени околности да се зголеми до > 100 V|IU на ден.
NGC 1413
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1413 се споменува и како NPM1G -15.0199.
Откривање
Објектот е откриен во 1886 година од страна на Френсис Ливенворт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 26 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1413 е од видот E2. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 14,1 m/лм2. NGC 1413 има привидни димензии од 1' х 0,8'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 3 ч 40 м 11,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 15° 36' 37". Положбениот агол на објектот е во износ од 57°.
Други поделби
Проучување на NGC 1413 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 13504. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 267; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 5874. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1475.
Абдул Хамид II
Абдул Хамид II (عبد الحميد ثانی, `Abdü’l-Ḥamîd-i- s ânî; İkinci Abdülhamit, роден на година во  - починал на  година во ) — 34-тиот султан на Отоманското Царство во периодот од 1876 до 1909 година, и послееден султан кој имал целосна контрола врз царството. . Владеел во периодот на распаѓање на царството исполнет со постојани востанија, особено на Балканскиот Полуостров, и имал неуспешна војна против Руското Царство проследена со успешната војна против Грција во 1897 година. Абдул Хамид II владеел од 31 август 1876 година, сè додека не бил соборен во времето на Младотурската револуција во 1908 година, на 27 април 1909 година. Во согласност со договорот постигнат со републиканските Младотурци, тој го објавил првиот Османлиски устав од 1876 година на 23 декември 1876 година. Сепак, во 1878 година, повикувајќи се на несогласувања со парламентот, тој го суспендирал и краткотрајниот устав и парламентот.
Модернизацијата на Отоманското Царство се случила за време на неговото владеење, вклучително и реформи во бирократијата, проширување на Румелиските железници и Анадолските железници, изградба на железничката линија Багдад-Берлин и железничката пруга Хеџаз. Покрај тоа, бил воспоставен систем за регистрација на населението и контрола врз печатот, заедно со првото локално модерно правно училиште во 1898 година. Најмногу далекусежни реформите биле спроведени во образованието: биле основани многу стручни училишта во областа на уметноста, занаетчиството, градежништвото, ветеринарната медицина, обичаите, земјоделството и лингвистиката. Иако Абдул Хамид го затворил Истанбулскиот универзитет во 1881 година, тој бил повторно отворен во 1900 година, а мрежата на средни, основни и воени училишта била проширена низ целото царство. Железничките и телеграфските системи биле развиени првенствено од германски фирми. За време на неговото владеење, Отоманското Царство стигнало до услови на банкрот, што довело до формирање на Отоманската управа за јавен долг во 1881 година.
Во странство, султанот Абдул Хамид II бил наречен „Црвениот султан“ или „Крвавиот султан“ заради масакрите врз Ерменците за време на неговото владеење и употребата на тајната полиција за замолчување на дисидентите и Младотурците. Сепак, според неговите приврзаници, овие настани биле обиди за клевета иницирани против султанот од неговите непријатели и противници , а неговата нација и лојалните граѓани го нарекувале Големиот Каган (турски: Ulu Hakan) главно поради неговите големи напори за модернизација и зачување на царството во тогашните тешки времиња. Меѓу многуте обиди за атентат предводени против него, најпознат е обидот за атентат во џамијата Јилдиз во 1905 година од Ерменската револуционерна федерација.
Рани години
Тој бил квалификуван столар и лично изработувал мебел со висок квалитет, што може да се види денес во дворецот „Јилдиз“, „Сале Коску“ и палатата „Бејлербег“ во Истанбул. Абдул Хамид бил заинтересиран и за операта и лично ги напишал првите турски преводи на многу оперски класици. Тој, исто така, составил неколку оперски парчиња за „Mızıka-yı Hümâyun“ (Отоманскиот царски оркестар, кој бил основан од неговиот дедо Махмуд II кој го назначил Доницети-паша за свој генерален инструктор во 1828 година), а бил домаќин и на познатите изведувачи од Европа во оперската куќа во Јилдиз, која била обновена во 90-тите и била прикажана во филмот „Последниот харем“ во 1999 година (филмот започнува со сцената на Абдул Хамид II, гледајќи претстава). За разлика од многу други отомански султани, Абдул Хамид ги посетил далечните земји. Девет години пред да го преземе престолот, го придружувал неговиот чичко, султанот Абдул Азис во посета на Париз (30 јуни - 10 јули 1867), Лондон (12–23 јули 1867 година), Виена (28-30 јули 1867 година) и во главните градови на голем број други европски земји во летото 1867 година (тие заминале од Цариград на 21 јуни 1867 година и се вратиле на 7 август 1867 година).
Качување до престолот
Абдул Хамид се искачил на престолот по детонирањето на неговиот брат Мурат V на 31 август 1876 година. При неговото пристапување, некои биле импресионирани дека тој се возел практично без надзор кон џамијата Ејп Султан, каде му бил предаден мечот на Осман. Повеќето луѓе очекувале Абдул Хамид да ги поддржи либералните движења, но во времето кога се качил на престолот во 1876 година, неговото царство се наоѓало во многу тежок и критичен период, исполнет со економски и политички превирања, локални војни на Балканот и Руско-турската војна од 1877–78 година. Сите овие настани го голема мера го заплашувале самото постоење на Отоманското Царство. Абдул Хамид ги искористил овие тешки времиња исполнети со војна за да го рекреира апсолутистичкиот режим и да го распушти парламентот, узурпирајќи ја целата политичка моќ сè до неговото соборување.
Прва уставна ера (1876–1878)
Абдул Хамид работел со Младотурците за да реализира некаков вид уставно уредување. Оваа нова форма требало да помогне да се реализира либералната транзиција со исламски аргументи. Младотурците сметале дека современиот парламентарен систем е практика која постоела во раниот ислам.
На 23 декември 1876 година, поради востанието во 1875 година во Босна и Херцеговина, војната со Србија и Црна Гора и чувството предизвикано во цела Европа од суровоста користена во текот на Бугарското востание, Абдул Хамид прифатил да биде донесен устав и да биде воспоставен парламент. Западните сили на Меѓународната конференција во Цариград кон крајот на 1876 година биле изненадени од објавувањето на уставот, но европските сили на конференцијата го отфрлиле, претпочитајќи го уставот од 1856 година, Хатихамајун и Хатишериф од 1839 година, но се сомневале дали има потреба парламентот да дејствува како службен глас на народот.
Но, како и многу други можни реформи во Отоманското Царство, и овие се покажале како скоро невозможни за спроведување. Русија продолжила да се мобилизира за војна. Сепак, сè се променило кога британската флота се приближила до главниот град во Мраморно Море. Во почетокот на 1877 година, Отоманското Царство влегло во војна со Руското Царство.
Распаѓање
Најголемиот страв на Абдул Хамид била објавената војна на Русија на 24 април 1877 година. Во тој судир, Отоманското Царство се борело без помош од европски сојузници. Рускиот канцелар, принцот Горчаков, успеал да ја добие австриската неутралност со Договорот од Рајхштат. Британското Царство, кое сè уште се плашело од руската закана за британската доминација во Јужна Азија, не се вклучило во судирот заради јавното мислење против Османлиите, по извештаите за отоманската бруталност при задушувувањето на Бугарското востание. Руската победа била бргу реализирана; судирот завршил во февруари 1878 година. Договорот од Сан Стефано, потпишан на крајот на војната, наметнал сурови услови: Отоманското Царство дало независност на Романија, Србија и Црна Гора, доделила автономија на Бугарија, вовело реформи во Босна и Херцеговина, отстапило делови од Добруџа на Романија и делови од Ерменија на Русија, за кое и било исплатено огромно обесштетување. По војната со Русија, Абдул Хамид го укинал уставот во февруари 1878 година и го распуштил парламентот во март 1877 година. Во следните три децении, со Отоманското Царство управувал Абдул Хамид II од палатата Јилдиз.
Бидејќи Русија би можела да доминира во ново независните држави, влијанието на земјата во Југоисточна Европа било значително зголемено со Договорот од Сан Стефано. Поради инсистирање на Големите сили (особено Велика Британија), договорот подоцна бил ревидиран преку Берлинскиот Конгрес, со цел да се намалат големите предности што ги стекнала Русија. За возврат на овие услуги, Кипар бил „изнајмен“ на Велика Британија во 1878 година. Проблеми постоеле и во Египет. Абдул Хамид ги злоупотребил односите со Ураби-паша, и како резултат на тоа, Велика Британија се здобила со виртуелна контрола над Египет и Судан со испраќање на своите трупи во 1882 година со изговор „да донесе ред“ во тие провинции. Кипар, Египет и Судан останале османлиски провинции единствено „на хартија“ сè до 1914 година кога Велика Британија официјално ги анектирала тие територии како одговор на османлиското учество во Првата светска војна на страната на Централните сили.
Земјата се соочувала и со проблеми поврзани со албанското прашање поставено преку Албанската лига во Призрен и со грчките и црногорските граници, и самото спроведување на одлуките од Берлинскиот Конгрес.
Обединувањето во 1885 година на Бугарија со Источна Румелија претставувало уште еден удар. Создавањето независна и моќна Бугарија се сметало за сериозна закана за Отоманското Царство. За многу години Абдул Хамид морал да се справи со Бугарија на начин што не антагонизирал ниту со руските, ниту со германските желби.
На Крит му биле доделени „проширени привилегии“, но овие не го задоволиле населението, кое барало обединување со Грција. Во почетокот на 1897 година, грчка експедиција, пловела кон Крит за да го собори османлиското владеење на островот. Овој чин бил проследен со војна, во која Отоманското Царство ја победило на Грција. Но, како резултат на Договорот од Цариград, Крит бил преземен од страна на Велика Британија, Франција и Русија. Принцот Ѓорѓи бил назначен за владетел на Крит, и островот бил ефикасно изгубен за Османлиите засекогаш. Амилија, револт во 1889-90 година меѓу Друзите и други Сиријци против ексцесите на локалните шеици, на сличен начин довел до капитулација на барањата на бунтовниците, како и отстапки за белгиските и француските компании да ја обезбедат областа преку железнички услуги.
Ерменско прашање
Кон почетокот на 1890-тите, Ерменците започнале да бараат од османлиските власти спроведување на реформите кои биле предвидени според Берлинската конференција. Според Берлинскиот договор (член 61) од јули 1878 година Високата порта била обврзана да воведе "без одложување поголеми подобрувања и реформи што се бараат од локалните услови во областите населени со Ерменци, и да обезбеди нивната безбедност од Черкезите и Курдите". За да се спречат ваквите мерки, во 1890–91 година, султанот им дал посебен статус на Курдите (како и други етнички туркменски групи) и тие биле вооружени од државата и им било овозможат слободно да го напаѓаат ерменското население, конфискувајќи продавници со жито, храна и добиток, уверени дека ќе ја избегнат казната. Со оглед на ваквото насилство, Ерменците основале револуционерни организации, како Социјалдемократската партија (основана во Швајцарија во 1887 година) и Ерменската револуционерна федерација (основана во 1890 година во Тифлис).
Судирите се случиле во 1892 година во Мерзифон и во 1893 година во Токат. Абдул Хамид не се двоумел дали да ги заштити овие бунтови, користејќи ги локалните муслимани (во повеќето случаи Курди) против Ерменците Неуспешните протести довеле масакар врз ерменското население, каде загинале околу 300.000 Ерменци. Веста за ерменските масакри била широко распространета во Европа и САД и привлекла силен одговор од странските влади и хуманитарни организации. Поради овите настани, султанот бил наречен Крвав султан или „Црвен султан“. На 21 јули 1905 година од страна на Ерменската револуционерна федерација во џамија Јилдиз бил извршен неуспешен атентат врз султанот. Ерменските револуционери планирале експлозивот да биде сокриен во кочија која требало да биде паркирана пред џамијата и експлозивот да се активира кога султанот ќе ја напушти џамијата. Кочијата била управувана од Зарех, учесник во зазимањето на отоманската банка. Кога кочијата пристигнала пред џамијата Зарех го поставил тајмерот за планираните 42 секунди според кој султанот требало да се приближи, но султанот се задржал во разговорите со шејк ул-исламот. Бомбата била фрлена врз султанот но тој останал неповреден, а од експлозијата загинале 26 луѓе на султанот, самиот атентатор а повеќе од 50 биле повредени.
Германска поддршка
Тројната Антанта составена од Велика Британија, Франција и Русија ги продолжила затегнатите односи со Отоманското Царство. Абдул Хамид и неговите блиски советници сметале дека царството треба да се третира како рамноправен играч од овие големи сили. Според султанот, Отоманското Царство е европско царство, различно по тоа што имало повеќе муслимани од христијани.
Со текот на времето, нивната перципирана агресија од Франција (окупацијата на Тунис во 1881 година) и Велика Британија (грабежот на власта во 1882 година во Египет) предизвикало Абдул Хамид да се сврти кон Германија. Кајзерот Вилхелм II двапати му бил домаќин на Абдул Хамид во Цариград. Најпрвин на 21 октомври 1889 година, а девет години подоцна, на 5 октомври 1898 година. (Вилхелм II подоцна го посетил Цариград за трет пат, на 15 октомври 1917 година, како гостин на Мехмед V). Германските офицери (како Колмар фон дер Голц) биле вработени за да ја надгледуваат организацијата на османлиската војска.
Кајзерот Вилхелм исто така побарал помош од султанот кога имал проблеми со кинеските муслимански трупи. За време на т.н. Боксерско востание, кинескиот муслиман Кансу Бравес се борел против германската армија. Муслиманите ги поразиле силите на Алијансата предводени од германскиот капетан фон Местемом на Битката кај Лангфанг во 1900 година и ги опколиле и заробиле силите на Алијансата. Кајзерот Вилхелм бил толку вознемирен од кинеските муслимански трупи што побарал Абдул Хамид да најде начин да ги спречи муслиманските трупи да се борат против него. Абдул Хамид се согласил на барањата на кајзерот и го испратил Енвер-паша во Кина во 1901 година, но бунтот веќе бил готов до тоа време.
Втора уставна ера, 1908 година
Во летото 1908 година избувнала Младотурската револуција и Абдул Хамид, откако дознал дека трупите во Солун маршираат кон Истанбул (23 јули), наредил следниот ден на 24 јули, обновување на суспендираниот устав од 1876 година и ослободување на политички затвореници.
На 17 декември, Абдул Хамид го отворил османлискиот парламент со говор од престолот во кој рекол дека првиот парламент „бил привремено распуштен сè додека образованието на луѓето не било донесено на доволно високо ниво со проширувањето на наставата низ целото царство.”
Контра-преврат, 1909 година
На 13 април 1909 година избувнало востание против Младотурците. Младотурците биле истерани од парламентот и од владата, а голем дел од младотурските водачи биле убиени. Оние кои побегнале, свое засолниште нашле во Солун каде решиле овој револт да биде уништен. За таа цел била основана т.н. Армија на акцијата во која учествувале и Јане Сандански, Тодор Паница и Христо Чернопеев заедно со уште 1.200 македонски револуционери. По тридневни борби, на 24 април, контрареволуцијата била совладана. На 27 април султанот Абдул Хамид II бил сменет, а за нов султан бил поставен Мехмед Решад V.
Во времето на контра-превратот се случил итн. масакр во Адана, кој довел до убивање на христијански Ерменци во провинцијата Адана. Според проценките во масакрот биле убиени од 15,000 до 30,000 Ерменци. Масакрот се случил главно поради тоа што јавно го поддржале бунтот против отоманскиот султан Абдул Хамид II.
Цензура во Турција
Цензурата во Турција — регулирана со домашното и меѓународното законодавство. Меѓународното законодавство теоретски има предност над домашното право, според член 90 од Уставот на Турција (изменет во 2004 година).
Абдул Хамид II
Детонирање и последици
Поранешниот султан бил пренесен во заробеништво во Солун. Во 1912 година, кога Солун бил вклучен во составот на Грција, тој бил вратен од заробеништво во Цариград. Последните денови ги поминал читајќи и пишувајќи ги своите мемоари во притвор во Беглербеговскиот дворец на Босфорот, во друштво со неговите сопруги и деца, каде што починал на 10 февруари 1918 година, само неколку месеци пред неговиот брат Мехмед V да почине. Тој бил погребан во Истанбул.
Цензура во Турција
И покрај законските одредби, слободата на печатот во Турција постојано се влошува од 2010 година, со нагло опаѓање по обидот за државен удар во јули 2016 година. Турската влада на Реџеп Таип Ердоган уапсила стотици новинари, затворила или презела десетици медиуми и ги спречила новинарите и нивните семејства да патуваат. Според некои пресметки, Турција во моментов сочинува една третина од сите затворени новинари ширум светот.
Абдул Хамид II
Детонирање и последици
Во 1930 година, на неговите девет вдовици и тринаесет деца им биле дадени 50 милиони американски долари од неговиот имот, по судската постапка што траела пет години. Неговиот имот вредел 1,5 милијарди американски долари.
Цензура во Турција
Од 2013 година, „Фридом Хаус“ ја рангира Турција како „Неслободна“. „Репортери без граници“ ја рангирале Турција на 149-то место од над 180 земји, меѓу Мексико и ДР Конго, со оценка 44,16. Во третиот квартал на 2015 година, независната турска прес-агенција Бијанет забележала засилување на нападите врз опозициските медиуми под привремената влада на Партијата на правдата и развојот (АКП). Конечниот мониторинг извештај на Бијанет за 2015 година го потврдила овој тренд и подвлекла дека, откако АКП го вратила мнозинството во парламентот по периодот на привремената влада на АКП, турската влада дополнително го засилила притисокот врз медиумите во земјата.
Абдул Хамид II
Детонирање и последици
Абдул Хамид бил последниот султан на Отоманското Царство кој имал апсолутната моќ.
Цензура во Турција
Според „Фридом Хаус“,"Владата донесе нови закони кои ја проширија моќта на државата да блокира веб-страници и дозвола за надзор на Националната разузнавачка организација (MİT). Новинарите се соочија со невидени правни пречки бидејќи судовите го ограничија известувањето за прашањата за корупција и националната безбедност. Властите, исто така, продолжија агресивно да го користат казнениот законик, законите за кривични дела за клевета и антитерористичкиот закон за да се спротивстават на новинарите и медиумите. Вербалните напади врз новинарите од страна на високи политичари - вклучувајќи го и Реџеп Тајип Ердоган, актуелниот премиер кој беше избран за претседател во август - често беа проследени со малтретирање, па дури и со смртни закани кон целните новинари на друштвените мрежи. Во меѓувреме, владата продолжи да ги користи финансиските и другите моќи што ги има врз сопствениците на медиумите за да влијае на покривањето на политички чувствителните прашања. Неколку десетици новинари, вклучително и истакнати колумнисти, ги загубија своите работни места како резултат на таквиот притисок во текот на годината, а оние што останаа мораа да работат во клима на зголемена самоцензура и медиумска поларизација."Во 2012 и 2013 година, Комитетот за заштита на новинарите (КЗП) ја рангирала Турција како најлош новинарски индекс во светот (пред Иран и Кина), со 49 новинари кои биле во затвор во 2012 година и 40 во 2013 година. Извештајот за транспарентност на Твитер за 2014 година покажал дека Турција поднела над пет пати повеќе барања за отстранување содржина до Твитер од која било друга земја во втората половина на 2014 година, при што барањата се зголемиле за уште 150% во 2015 година.
Абдул Хамид II
Пан-исламизам
Абдул Хамид верувал дека идеите на Танзимат не можат да ги доведат различните народи на царсвото до заедничкиот идентитет, како што е османлизмот. Тој усвоил нов идеолошки принцип, Пан-исламизам, бидејќи отоманските султани од 1517 година биле номинално калифи. Тој ја согледал огромната разновидност на народите во Отоманското Царство и верувал дека исламот е единствениот начин да се обедини неговиот муслимански народ.
Цензура во Турција
Во текот на своето 12-годишно владеење, владејачката АКП постепено ја проширила својата контрола врз медиумите. Денес, бројни весници, ТВ канали и интернет портали наречени Yandaş Medya („Партизански медиуми“) или Havuz Medyası („Базен-медиуми“) ја продолжуваат својата тешка провладина пропаганда. Неколку медиумски групи добиваат повластен третман во замена за уредувачката политика на АКП. Некои од овие медиумски организации биле купени од бизнис пријатели на АКП преку сомнителни средства и процеси. На медиумите кои не се пријателски настроени кон АКП, од друга страна, им се закануваат заплашувања, инспекции и казни. Овие сопственици на медиумски групи се соочуваат со слични закани за нивните други бизниси. Сè поголем број колумнисти се отпуштени поради критикување на раководството на АКП.
Абдул Хамид II
Пан-исламизам
Тој го охрабрил пан-исламизмот во земјата и сакал да го пренасочи народот да се обедини против европската колонизација. Ова им се заканувало на неколку европски земји, имено Австрија преку албанските муслимани, Русија преку Татарите и Курдите, Франција преку мароканските муслимани и Велика Британија преку индиските муслимани. Така биле намалени привилегиите на странците во Отоманското Царство, кои претставувале пречка за ефикасна влада според султанот. На самиот крај на неговото владеење, тој конечно обезбедил средства за да започне со изградба на стратешки важната железничка пруга Цариград-Багдад и железничката пруга Цариград-Медина, со што патувањето во Мека за станало поефикасно. Откако тој бил сменет, изградбата на двете железници била забрзана и завршена од страна на Младотурците. Голем број на мисионери биле испратени во далечни земји проповедајќи го исламот и превласта на Калифот. За време на неговото владеење, Абдул Хамид ги одбил понудите на Теодор Херцл да му исплати значителен дел од отоманскиот долг (150 милиони фунти во злато) во замена за повелба што им дозволува на ционистите да се населат во Палестина. Тој е славно цитиран како му кажува дека „сè додека сум жив, нема да го поделам нашето тело, само нашиот труп можат да го поделат “.
Пан-исламизмот имал значителен успех. После Грчко-турската војна, многу муслимани ја славеле победата и ја сметале османлиската победа како победа на муслиманите. Честите востанија и европската колонизација во весниците биле тема на објава во муслиманските региони по војната. Сепак, апелите на Абдул Хамид кон муслиманското население не биле секогаш ефикасни заради широко распространетото незадоволство во рамките на царството.
Политички одлуки и реформи
Повеќето луѓе очекувале Абдул Хамид да има либерални идеи, а некои конзервативци биле склонети да го сметаат султанот како опасен реформатор. Сепак, и покрај тоа што работел со реформистичките Младотурци, додека сè уште бил крунски принц и се појавувал како либерален водач, тој станал сè повеќе конзервативен веднаш по преземањето на престолот како реакција на неколку неуспешни обиди за атентат. Стандардно државните средства, празната ризница, востанието од 1875 година во Босна и Херцеговина, војната со Србија и Црна Гора и чувството предизвикано низ цела Европа од суровоста на владата на Абдул Хамид во печатот поради настаните во Бугарското востание, придонеле за негово забавување на реформите.
Абдул Хамид имал многу други успеси. Финансискиот срам го натерал да се согласи на надворешната контрола над отоманскиот национален долг. Во декрет издаден во декември 1881 година, голем дел од приходите на царството биле предадени на Управата за јавни долгови во корист на (претежно странски) сопственици на обврзници.
Цензура во Турција
Историја
По укинувањето на Калифатот во 1924 година, започнал бунтот на Шеик Саид како дел од сложениот етнички судир што избувнал со создавањето на секуларниот турски националистички идентитет кој бил отфрлен од Курдите, кои долго време биле лојални поданици на калифот. Шеикот Саид ги обвинил турските националисти дека „го намалиле калифот во состојба на паразит“. Востанието било брутално задушено и на 25 февруари 1925 година била воведена воена состојба. Несогласувањето во владејачката Републиканска народна партија на крајот фаворизирала потврдокорни мерки и под водство на Исмет Инону, Такрир-и Сукун Кануну бил предложен на 4 март 1925 година. Овој закон и доделил на владата непроверени овластувања и имал голем број последици, вклучително и затворање на сите весници, освен Џумхуриет и Хакимијет-и Милије (и двата биле официјални или полуофицијални државни публикации). Ефектот бил да се цензурира секоја критика на владејачката партија, а социјалистите и комунистите биле уапсени и судени од страна на Трибуналите за независност кои биле основани во Анкара според законот. Тевхид-и Ефкар, Себил Решат, Ајдинлик, Ресимли Ај и Ватан, биле меѓу затворените весници, а неколку новинари биле уапсени и судени пред трибуналите. Трибуналите, исто така, ги затвориле канцелариите на опозициската Прогресивна работничка партија на 3 јуни 1925 година, под изговор дека нивната отворена поддршка за заштита на верските обичаи придонела за бунтот на Шеик Саид.
Абдул Хамид II
Политички одлуки и реформи
Со текот на годините, Абдул Хамид успеал да ги намали своите министри, а тој голем дел од администрацијата го концентрирал во свои раце во дворецот Јилдиз. Сепак, внатрешното разидување не се намалено. Крит постојано се наоѓал во превирања. Грците кои живееле во границите на Отоманското Царство постојано биле незадоволни, заедно со Ерменците.
Цензура во Турција
Историја
За време на Втората светска војна (1939–1945) за многу весници било наредено да се затворат, вклучувајќи ги дневните весници Џумхуриет (5 пати за 5 месеци и 9 дена), Тан (7 пати за 2 месеци и 13 дена) и Ватан (9 пати за 7 месеци и 24 дена).
Абдул Хамид II
Политички одлуки и реформи
Недоверба на Абдул Хамид кон реформските адмирали на Османлиската морнарица (во која тој се сомневал дека заговарала против него и се обидела да го врати уставот од 1876 година) и неговата последователна одлука да ја заклучи османлиската флота (која се рангирала како 3-та најголема флота во светот за време на владеењето на неговиот претходник Абдул Азис) во Златниот Рог предизвикало загуба на османлиските прекуокеански територии и острови во Северна Африка, Средоземното Море и Егејското Море за време и по неговото владеење.
Цензура во Турција
Историја
Кога Демократската партија на Аднан Мендерес дошла на власт во 1950 година, цензурата влегла во нова фаза. Во овој период бил променет и законот за печат, биле зголемени казните и глобите. Наредено е да се затворат неколку весници, вклучувајќи ги дневните весници Улус (неограничена забрана), Хуријет, Терџуман и Херѓун (по две недели). Во април 1960 година, преку Големото национално собрание на Турција била формирана таканаречена истражна комисија која добила моќ да конфискува публикации, затвора весници и печатници. Секој што не ги почитувал одлуките на комисијата бил осуден на казна затвор од една до три години.
Абдул Хамид II
Политички одлуки и реформи
Неговиот притисок за образование резултирал со формирање на 18 стручни училишта, а во 1900 година бил основан Дарулфун, сега познат како Истанбулски универзитет. Тој исто така создал и голем систем на средно, основно и воено училиште низ целото царство. 51 средно училиште биле изградени во период од 12 години (1882-1894). Бидејќи целта на образовните реформи во ерата на Хамид биле да се спротивстави на странското влијание, овие средни училишта користеле европски наставни техники, но сепак вградиле во рамките на учениците силно чувство за османлиски идентитет и исламски морал.
Цензура во Турција
Историја
Слободата на говор била силно ограничена по воениот удар во 1980 година на чело со генералот Кенан Еврен. Во текот на 1980-тите и 1990-тите, пристапот кон темите на секуларизмот, малцинските права (особено курдското прашање) и улогата на војската во политиката ризикувале одмазда.
Абдул Хамид II
Политички одлуки и реформи
Абдул Хамид исто така го реорганизирал и Министерството за правда и развил железнички и телеграфски системи. Телеграфскиот систем се проширил и ги вклучил и најоддалечените делови на земјата. Преку железничка пруга биле поврзани Цариград и Виена до 1883 година, а набргу потоа Ориент експрес го поврзал Париз со Цариград. За време на неговото владеење, железниците во рамките на Отоманското Царство се прошириле, поврзувајќи ја османлиската Европа и Анадолија со Цариград. Зголемената можност за патување и комуникација во рамките на Отоманското Царство служело за зајакнување на влијанието на Цариград врз остатокот од земјата.
Цензура во Турција
Историја
Членот 8 од Законот за борба против тероризмот (Закон 3713), малку изменет во 1995 година и подоцна укинат, изрекол три години затворски казни за „сепаратистичка пропаганда“. И покрај неговото име, Законот за борба против тероризмот казнувал многу ненасилни прекршоци. Пацифистите биле затворени според членот 8. На пример, издавачот Фатих Тас бил обвинет во 2002 година според член 8 во Судот за државна безбедност во Истанбул за преведување и објавување на списи на Ноам Чомски, кои ја сумираат историјата на кршењето на човековите права во југоисточна Турција; Сепак, тој бил ослободен од обвиненијата во февруари 2002 година. Истакнатата жена издавач Ајше Нур Зараколу, која Њујорк Тајмс ја опишал како „еден од најнемилосрдните предизвикувачи на турските закони за печатот“, четири пати била апсена според членот 8.
Абдул Хамид II
Безбедносни мерки
Абдул Хамид презел строги мерки за неговата безбедност. Споменот од детонирањето на Абдулазиз му бил во блиско сеќавање. Информациите биле строго контролирани и печатот бил строго цензуриран. Наставната програма на училиштата бил предмет на тесен преглед за да се спречи дисиденцијата. Иронично, училиштата што Абдул Хамид ги основал и се обидел да ги контролира, станале „причини за незадоволство“, бидејќи учениците и наставниците, исто така, се спротивставиле на несмасните ограничувања на цензорите.
Цензура во Турција
Историја
Од 2011 година, владата на АКП ги зголемила ограничувањата на слободата на говорот, слободата на печатот и користењето на интернет, и телевизиски содржини, како и правото на слободно собирање. Исто така, биле развиени врски со медиумски групи и употребени административни и правни мерки (вклучувајќи, во еден случај, даночна казна од 2,5 милијарди долари) против критички медиумски групи и критички новинари: „во текот на последната деценија АКП изгради неформална, моќна, коалиција на партиски стопанственци и медиуми чии егзистенција зависи од политичкиот поредок што Ердоган го гради Од времето кога бил премиер до неговото претседателствување, Ердоган се обидувал да го контролира печатот, ограничувајќи ја употребата на интернет и засилувајќи ја репресијата врз новинарите и медиумите. Странските медиуми забележале дека, особено во раните денови (31 мај - 2 јуни 2013 година) на протестите во паркот Гези, настаните привлекле релативно мало покривање на главните медиуми во Турција, или поради владиниот притисок врз деловните интереси на медиумските групи или едноставно поради идеолошката симпатија од страна на медиумите. Би-Би-Си забележал дека иако некои медиуми се усогласени со АКП или се лично блиски со Ердоган, „повеќето мејнстрим медиуми – како што се ТВ каналите за вести ХаберТурк и НТВ, и големиот центристички дневен весник Милиет – не сакаат да ја иритираат владата бидејќи нивните сопственици понекогаш се потпираат на владината поддршка. Сите овие имаат тенденција да се оддалечат од покривање на демонстрациите.“ Улусал Канал и Халк ТВ обезбедија опширно пренос во живо од паркот Гези.
Абдул Хамид II
Фотографии од Отоманското Царство
Загрозен од неколку обиди за атентат, Абдул Хамид не патувал често (иако повеќе од многу претходни владетели). Фотографиите даваат визуелен доказ за тоа што се случувало во неговата област. Тој нарачил илјадници фотографии од своето царство, вклучително и од Цариградското студио на Жан Паскал. Султанот им подарил големи албуми со фотографии на разни влади и шефови на држави, вклучувајќи ги САД и Велика Британија. Американската колекција е сместена во Библиотеката на Конгресот и е дигитализирана.
Цензура во Турција
Историја
Синдикатот на новинарите на Турција проценил дека најмалку „72 новинари биле отпуштени или принудени да земат отсуство или дале оставка во изминатите шест недели од почетокот на немирите“ кон крајот на мај 2013 година поради притисок од владата на АКП. Кемал Киличдароглу, шеф на партијата Џумхуриет Халк Партиси изјавил дека 64 новинари се затворени и „Сега се соочуваме со нов период кога медиумите се контролирани од владата и полицијата и каде повеќето шефови на медиумите добиваат наредби од политичките власти.“ Владата вели дека повеќето од затворените новинари се приведени за тешки кривични дела, како членство во вооружена терористичка група, кои не се поврзани со новинарството.
Абдул Хамид II
Во популарната култура
Филмот „Проклетиот Абдул“ (1935) прикажува време близу крајот на животот на султанот. „Последниот султан: Абдулхамид“ е турска историска телевизиска драмска серија која го прикажува владеењето на Абдул Хамид.