cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Чествување на ликот на Гоце Делчев
Придонес кон македонското ослободително дело
Гоцевата традиција се изразила во континуитетот на македонската ослободителна борба, изразена преку дејноста на ВМРО, Македонската федеративна организација, Македонската студентска корпорација „Гоце Делчев“, Македонското студенско друштво „Вардар“, Младинската културно-просветна организација „Тодор Александров“, Македонскиот женски сојуз, Илинденската организација, Сојузот на македонските емигрантски организации, Сојузот на македонските младински организации, ВМРО (Обединета), МАНАПО и итн. Гоцевата традиција продолжила и во опусот на Никола Јонков Вапцаров, Кочо Рацин, Коле Неделковски, Михаил Сматракалев и други, кои го возвишиле Гоцевиот лик и го воспеале неговото дело.
Оставрување на Гоцевите идеи
"Во овој момент, земјата на нашите покојници - многубројни народни херои, паднали и посејали коските си по цела Македонија, им станује по лека и они во мир веќе го гледаат изгревот на нашата слобода, гледат идеална дружба на старите Илинденци - на Гоце Делчев и денешните Илинденци - младата македонска војска, и поставените темели за остварението на идеалот на две поколенија, на две епохи - слободна, обединена Македонија..."
- Панко Брашнаров
Гоцевата традиција служела како патоказ во натамошната борба на македонскиот народ. Македонските генерации се стремеле да ги реализираат и надминат Гоцевите идеи. Тие идеи биле оставрени и спроведени во текот на НОБ и НОФ. Оваа нова борба на македонскиот народ беше само ново, во понови и потешки услови, продолжување на неговата долга национално-ослободителна борба против неговите поробувачи. Во изразувањето на тој континуитет на продолжителна борба истакнато место имеле делото и идеите на Гоце.
Неговата дејност била инспирација за новата борба. Во текот на подготовките за подигање на вооружено востание во август 1941 година, Страшо Пинџур испратил во Прилеп значки со ликот на Гоце, а борците од Првиот партизански одред ги носеле на реверите и капите. Во прогласите и другата документација објавувана во текот на НОБ, насекаде бил присутен повикот за доследно следење на револуционерните традиции, за надоврзување и продолжување на борбата на Гоце и оживотворување на неговите идеи. Во текот на оваа борба било популарно неговото име. Во септември 1942 година бил формиран битолскиот партизански одред Гоце Делчев, а во 1944 година била формирана бригадата Гоце Делчев. Името на Гоце било земано како псевдоним од страна на борците и раководителите. Знамето на Гоце се веело и меѓу партизанските одреди во Егејска и Пиринска Македонија. Во текот на НОБ и НОФ, печатот посветил виден простор за Гоце и неговото дело, биле оцртани неговата личност и дела, неговата борба за самостојност на македонското дело. Отука се извлекувале заклучоци за натамошната борба. Името на Гоце било воспеано и во народните песни од НОБ и НОФ.
Традициите на Гоце биле истакнати на Првото заседание на АСНОМ, каде што била создадена современата македонска држава, со што биле остварени идеалите на Гоце.
Гоцевите останки
"Драги сонародници, денес кога Гоцевиот идеал е веќе отставрен од неговите следбеници, кога веќе постои Народна Република Македонија... коските на водачот Гоце Делчев треба да почиваат во престолнината на нашата држава - Скопје"
- Акционен комитет за пренесување на коските на Гоце Делчев
Признание на Гоцевата личност и била одадена со пренесувањето на неговите коски во Скопје. Коските биле чувани како скапа реликвија на македонскиот народ. Голема заслуга за ова се паѓа на македонскиот деец Михаил Чаков и Илинденската организација.
Со дозвола на османските власти, по завршувањето на Битката кај Баница, телата на Гоце и Димитар Гуштанов биле погребани заедно. Во 1906 година, Чаков се вратил во Серско. Зедно со Таската Спасов - Серски решиле да ги откопаат коските на Делчев и Гуштанов и да ги приберат. Бидејќи во близината на гробот имало османлиска стража, тие тајно ги откопале коските и ги однеле во куќата на Никола Мутафчиев, клисар во црквата Св. Никола. По барање на Чаков и Таската, тој изработил сандаче за коските и го сместил под престолот во црквата. Клисарот бил заколнат да ја чува тајната. Во 1907 година Чаков заминал за Баница и го проверил сандачето со коските на Делчев. Во текот на Првата светска војна, Никола Мутафчиев се преселил во селото Кијункој, во близината на Скеча, а тука по некоја случајност се префрлил и Чаков. Во текот на војната Баница настрадала, а сандачето со коските на Делчев останало во црквата. Чаков ги прибрал коските и ги чувал во Скеча, Пловдив и Софија, сè до 1923 година. Во август 1923 година коските на Гоце биле изложени во црквата Св. Недела во Софија, а потоа биле сместени на таванот во црквата. По еден месец биле прибрани во Илинденскиот дом во Софија, каде што биле сместени во саркофаг на кој на предната страна била врежана заклетвата на македонските генерации да ги пренесат коските на Гоце во престолнината на Македонија. Клетвата била исполнета во 1946 година. Македонија чекала цели 43 години за да ги прибере коските на Гоце. Македонските власти побарале од Националниот комитет на Сојузот на макеоднските братства во Бугарија да се согласи останките на Гоце да се пренесат во Скопје. Националниот комитет го прифатил барањето и на 4 октомври 1946 година организирал поклонение на Гоцевите останки. За пренесувањето на коските во Скопје биле изврешени посебни подготовки. Бил изработен нов саркофаг во резба од страна на македонскиот уметник Нестор Алексиев. На предната страна се наоѓал ликот на Гоце, на задната страна знамето на ВМРО, а на страничните грбот на Македонија и на Југославија. Била избрана посебна делегација и почесен одред предводен од генералот Кирил Михајловски-Груица. Според спомените на овој генерал, по официјалната церемонија во Софија, коските во придружба на околу 2 000 Македонци, ја напуштиле престолнината на Бугарија. Саркофагот со коските минал низ Пиринска Македонија, а насекаде народот му одавал последна почит на Гоце. Груица истакнува дека: На пат меѓу Симитли и Петрич во едно село каде што населението беше од Кукуш, машко и женско, старо и младо, празнично облечени - легнаа наземи кога лафетот поминуваше покрај нив . Весникот Македонско знаме напишал:
Биле одржани посебни манифестации во Македонија. Тие ја достигнале својата кулминација на 10 октомври 1946 година во Скопје, кога останките на Гоце пристигнале во престолнината на македонската држава. Коските биле положени во црква „Св. Спас“ - Скопје, а подоцна бил изработен монументаллен мермерен саркофаг во кој почиваат земните останки на Гоце.
Национален херој
"Ни најаве, ни на сон, на Делчева, чиниш, ни на ум не му идело дека цел народ, дека генерации низ вековите ќе го изговараат неговото име, ќе се пренесуват мисловно во неговиот живот, ќе го имаат пред себе за идеал неговиот лик..."
- Антон Страшимиров
Гоце во Македонија
"Гоце Делчев зазема врвно место во историјата на македонското националноослободително и револуционерно движење. Тој станал вистински изразител на стремежите на поробените македонски маси за слобода... Како таков тој останал и во сеќевањата на македонскиот народ. Неговото дело им служело како борбен пример на натамошните македонски генерации..."
- Историја на македонскиот народ
Веднаш по ослободувањето, македонскиот народ му одал видно признание на својот голем син. На 11 октомври 1966 година во Градскиот парк во Скопје бил откриен споменик на Гоце Делчев. Делото било изработено и подарено од бугарскиот академски вајар од македонско потекло Љубомир Далчев. При откривањето на споменикот, Лазар Колишевски одржал говор во кои ги истакнал заслугите на Делчев и неговото значење во историјата на македонскиот народ. Постаментот и просторот околу споменикот биле реконструирани во 2009 година.
Гоцевата личност и дело, редовно се одбележува на свечените академии и други собири, во печатот, радиото и телевизијата. Голем број на училишта, улици, културно-уметнички друштва го носат неговото име. Градот Делчево во источна Македонија го носи неговото име. Не постои град во Македонија во кое не постои улица, училиште и итн. со името Гоце Делчев. Универзитетот „Гоце Делчев“ во Штип, Гимназијата во Куманово, библиотеките во Штип и Велес го носат неговото име. Во Скопје еден мост и булевар го носта неговото име, во Прилеп по него е именуван стадионот Гоце Делчев. На 11 октомври 1976 година бил завршен споменикот на Гоце во Струмица. Тој е дело на академскиот ликовен уметник Бранко Конески, а партерното решение е дело на архитектот Мирјана Волинец. Во 2010 година бил реконструиран. Според податоците на матичната служба во Скопје, многу деца го добиваат името Гоце. Личноста и делото на Гоце се присутни во македонската книжевност, уметност, музика и филм. Во Македонија, како општествено признание за особено значајно остварување во сите области од науката од интерес се доделува наградата Гоце Делчев.
По повод стогодишнината од раѓањето на Гоце Делчев во 1972 година, биле извршени големи подготовки за свечено одбележување. Слична подготовка била орагнизирана за одбележувањето на стогодишнината на неговата смрт во 2003 година. Во 2010 година на плоштадот Македонија, во главниот град на современата македонска држава, од десната страна на почетокот од јужниот дел на камениот мост е поставен постамент на Гоце Делчев како коњаник. Гоце се спомнува во химната на Македонија.
Гоце во Бугарија
- Дино Ќосев
Според бугарските историчари, тој како водач на Македонската револуционерна организација се залагал за создавање на автономна Македоно - одринска држава во рамките на Османлиското Царство, а има и ставови според кои Гоце се залагал за присоединување на Македонија со Бугарија, како едена од можните варијанти за излез од автономијата.
382 п.н.е.
382 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 382. година пред новата ера, 382. од првиот милениум п.н.е., 82. од 4 век п.н.е. и трета од 380-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5126 и 5127 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4368 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3378 и 3379 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 371.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 382 година се протега во 2254 и 2255, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2314 и 2315 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 161. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1034 и 1033 исламска година пред хиџра.
Средновековна филозофија
Историјата на средновековната филозофија е традиционално поделена на два главни периоди: периодот во латинскиот запад проследен со раниот среден век сè до XII век, кога делата на Аристотел и Платон биле зачувани и култивирани и „златното доба“ на XII, XIII и XIV век во латинскиот запад, кои сведочат за кулминацијата на враќањето на античката филозофија, заедно со значајните развивања во полињата на: филозофијата на религијата, логиката и метафизиката.
Средниот век бил омаловажуван од страна на ренесансните хуманисти, кои го гледале како варварски ‘среден’ период помеѓу класичното време на грчката и римската култура и преродувањето или ренесансата на класичната култура. Современите историчари го сметаат средниот век за период на значителен филозофски развој, иако бил под влијание на христијанската теологија. Еден од најзначајните мислители на овој период, Тома Аквински, никогаш не се сметал себе за филозоф.
Проблемите за коишто се зборувало во овој период се односот на верата и разумот, расправите околу божјото постоење, целта на теологијата и метафизиката, а особено важен проблем е расправата за онтолошкиот статус на универзалиите или општите поими.
Карактерот на средновековната филозофија
Средновековната филозофија е особено теолошка: со можни исклучоци на Авицена и Авероес, средновековните мислители не се сметале себеси за филозофи воопшто. Нивните интереси се теолошки: за нив, филозофите биле антички пагански писатели како што се Платон и Аристотел. Сепак, во теолошките дела на средновековните писатели се употребуваат идеи и логички техники од античките филозофи за да се решат тешките теолошки прашања и поентите на доктрината. Тома Аквински, следејќи го Петар Дамијан, тврдел дека филозофијата е слуга на теологијата (ancilla theologiae).
Трите принципи кои лежат во основата на сите нивни дела се употребата на логиката, дијалектиката и анализата да се открие вистината, позната како ratio, почитување на увидот на античките филозофи, особено Арисотел и почитување на нивниот авторитет (auctoritas) и обврската да се координираат увидите на филозофијата со теолошките учења и откровение (concordia).
Една од најтешките дебатирани точки на периодот е верата наспроти разумот. Авицена и Авероес, двајцата биле на страната на разумот. Августин навел дека тој никогаш не би дозволил неговите филозофски истражувања да одат подалеку од авторитетот на Бог. Анселм се обидел да го одбрани она што го видел како делумен напад на верата, со пристап овозможувајќи и за верата и за разумот. Августиновото решение за вера/разум проблемот е да (1) се верува и потоа (2) да се обиде да се разбере.
Раната средновековна христијанска филозофија
Границите на раниот средновековен период се предмет на дискусија. Генерално е прифатено дека започнува со Августин (354-430) кој строго припаѓа на класичниот период и завршува со трајното оживување на учењето во доцниот 11 век, на почетокот на високиот средновековен период.
По паѓањето на Римското Царство, Западна Европа западнала во т.н. темни години. Манастирите биле меѓу лимитираниот број на фокусни точки на формалното академско учење, кои може да се претпостави дека се резултат од владеењето на Св. Бенедикт во 525, кој барал монасите да ја читаат Библијата секој ден и неговиот предлог дека до почетокот на Големиот пост, книга да биде дадена на секој монах.Во подцнежните периоди, монасите биле употребувани за обука на администраторите и свештениците.
Раната христијанска мисла, особено во патристичкиот период, настојува да биде интуитивна и мистична и е помалку зависна од разумот и логичниот аргумент.Исто така става повеќе акцент на понекогаш-мистичните доктрини на Платон и помалку врз систематичните размислувања на Аристотел. Многу од делата на Аристотел биле непознати на Западот во овој период. Научниците се потпирале на преведувањата на Ботеиус на латински на Аристотеловите Категории, логичките дела On Interpretation и неговиот латински превод на Isagoge од Порфири, кои претставуваат вовед во Категориите на Аристотел.
Двајца римски филозофи имале големо влијание врз развивањето на средновековната филозофија: Агустин и Ботеиус. Августин се смета за најголемиот од црковните отци. Тој првенствено е теолог и побожен писател, но повеќето од неговото пишување е филозофско. Неговите теми се вистината, Бог, човечката душа, значењето на историјата, гревот и спасот. Повеќе од илјада години, не постоело латинско дело на теологијата или филоzофијата, кое не го цитирало неговото пишување или го повикува неговиот авторитет. Неговото пишување имало влијание врз развивањето на раната модерна филозофија, како кај Декарт. Анициус Манлиус Северинус Ботеиус бил христијански филозоф роден во Рим на античко и влијателно семејство. Тој станал конзул во 510 во царството на Остроготите. Неговото влијание на раниот средновековен период бил исто така забележан (толку многу што понекогаш се нарекува Ботеиски период ). Тој планирал да ги преведе сите дела на Аристотел и Платон од оригиналниот грчки на латински и превел многу од Аристотеловите логички дела, како За толкувањата и Категориите. Напишал коментари на тие дела и на Isagoge од Порфириј. Ова го воведува проблемот на универзалиите во средновековниот свет.
Првото значајно обновување на учењето било кога Карло Велики, советуван од Питер од Пиза и Алкуин од Јорк, ги привлекол научниците од Англија и Ирска и со кралска одлука во 787 н.е основа училишта во секоја опатија во неговата империја.Овие школи, од кои името Схоластизам е извлечено, стануваат центар на средновековното учење.
Јован Скот Ериугена, наследник на Алкуин од Јорк, бил ирски теолог и неоплатоновски филозоф. Тој е познат по преведувањето и пишувањето коментари на делата на Псевдо-Дионисиј, за кој првенствено се мислело дека се од апостолското време. Околу овој период се појавиле неколку научни дискусии, како прашањето дали Бог е предодреден за некои за спас, а за некои за проколкување. Ериугена бил викнат да ја смири оваа дебата.
Развиениот среден век
Периодот од средината на XI век до средината на XIV век е познат како „развиен средновековен“ или 'схоластички' период. Генерално е прифатено дека започнува со Анселм, италијански филозоф, теолог и основоположник на онтолошкиот аргумент за постоењето на Бог. XIII и раниот XIV век генерално се сметаат за најразвиен период во схоластиката. Раниот XIII век сведочи за кулминацијата на враќањето на грчката филозофија. Училиштата за превод израснале во Италија и Сицилија и на крајот во останатиот дел од Европа. Научници како Аделар од Бат патувале до Сицилија и Арапските земји, преведувајќи дела од астрономија и математика, вклучувајќи го првиот комплетен превод на Евклидовите елементи. Моќните Нормански кралеви собрале мажи со знаење од Италија и други области во нивните палати како знак на нивниот углед. Преводите на Вилијам од Моербак на грчките филозофски текстови во средината на 13 век помогнале во формирањето појасна слика за грчката филозофија, особено за Аристотел, потоа дадени наместо Арапските верзии на кои претходно се потпирале, кои го имаат нарушено односот помеѓу Платновските и Аристотеловските системи на филозофијата. Неговите дела ги формирале основите на главните забелешки кои следеле. Универзитетите се развиле во големите градови на Европа во текот на овој период и соперничките свештеници даваат наредба во рамките на Црквата да се почне битка за политичка и интелектуална контрола врз овие центри за образовен живот. Двата главни сталежа во овој период биле Фрањевците и Доминиканците. Фрањевците биле пронајдени од Фрањо Асишки во 1209. Нивниот водач во средината на векот бил Бонавентура, традиционалист кој ја бранел теологијата на Августин и филозофијата на Платон, вметнувајќи само малку од Аристотел со повеќе неоплатоновски елементи. Следејќи го Анселм, Бонавентура претпоставувал дека разумот може да ја открие вистината тогаш кога филозофијата ќе биде осветлена од религиозна вера. Други важни фрањевски писатели биле Дунс Скот, Вилијам Окам.
Од друга страна, Доминиканскиот сталеж, пронајден од Св. Доминк во 1215 ставил повеќе акцент на употребата на разумот и направи голема употреба на новите Аристотелови извори извлечени од Истокот. Најдобрите претставници на Доминиканското размислување во тој период биле Алберт Магнус и особено Тома Аквински, чии вешти синтези на грчкиот рационализам и Христијанска доктрина на крајот ја дефинирале Католичката филозофија. Аквински поставил акцент на разумот и аргументацијата и биле еден од првите кои употребил нов превод на Аристотеловите метафизика и епистемологија. Ова било значајно заминување од неоплатонизмотѓѓ и Августиновото размислување кое доминирало во раната схоластика. Аквински покажал како е можно да се соедини многу од филозофијата на Аристотел без да се западне во “грешки” на критичарот [[Авероес.
Во почетокот на 20 век историчарот и филозоф Мартин Грабман бил првиот схоластик кој работел надвор од рамките на тековниот развој на мислата во схоластиката и гледал во Тома Аквински одговор и развој на мислата подобро отколку единечен, појавување кохерентно и структурирано единство. Иако Грабмановите дела на германски се бројни само Тома Аквински е достапен на англиски.
Предметите на средновековната филозофија
Сите главни гранки на филозофијата денеска биле дел од средновековната филозофија. Средновековната филозофија вклучувала многу области првично објавени од паганските филозофи на антиката, особено Аристотел. Сепак, дисциплината сега наречена филозофија на религија била, се претпоставува, уникатен развој на средновековната ера и многу од проблемите со кои се дефинира темата прво зеле облик во средниот век, во форми со кои се сè уште препознатливи денес.
Теологија
Средновековната филозофија е карактеристично теолошка. Темите дискутирани во овој период вклучуваат:
Природна филозофија
Во природната филозофија и во филозофијата на науката, средновековните филозофи биле главно под влијание на Аристотел. Сепак, од ХIV век па натаму, зголемената потреба на математичките размислувања во природната филоzофија го припремила патот на издигнувањето на науката во раниот модерен период. Претставници: Вилијам Окам, Алберт Саксонски.
Мењхерт Лакатош
Мењхерт Лакатош (Menyhért Lakatos), (, -, ) — унгарски ромски писател.
Средновековна филозофија
Логика
Големиот историчар на логиката Бохенски го зема предвид средниот век како еден од трите големи периоди во историјата на логиката. Од времето на Абелар до средината на XIV век, схоластичарите ја преработиле и развиле Аристотеловата логика до значаен степен. Во раниот период, писателите како Пјер Абелар пишувале критики на делата на Аристотел. Подоцна, се појавиле нови подрачја на логичкото истражување и нови логички и семантички концепции биле развиени.
Филозофија на умот
Средновековната филозофија на умот е заснована на Аристотеловата За душата, уште едно дело откриено на запад во ХVII век. Се сметала за дел од филозофијата на природата. Некои од темите дискутирани во ова подрачје вклучуваат: Писатели во оваа област: Св. Августин, Дунс Скот, Тома Аквински и Вилијам Окам.
Мењхерт Лакатош
Животопис
Неговата најпозната книга Füstös képek (Слики во чад, на англиски и француски јазик преведена како Бојата на чадот) е роман заснован на лично искуство, сместен во Втората светска војна. Претставува образовен роман кој го прикажува животот во ромско село на североисток на Унгарија, од 1940 до германската окупација на земјата во 1944 година, кога Ромите биле сместени во логори на смртта. Иако е исполнет со анегдоти, ситен криминален заплет и адолесцентна еротика, ја прикажува дехуманизацијата на Ромите во општеството.
Во Будимпешта постои училиште „Мењхерт Лакатош“. Починал на 21 август 2007 година.
Повикување на Матеј (Караваџо)
Повикување на Матеј  е ремек-дело од Микеланџело Мериси да Караваџо, прикажувајќи го моментoт во кој Исус Христос го повикува Метј да го следи. Завршена е во 1599–1600 година за капелата Контарели во црквата на француското собрание, Црква Сан Лујџи дел Франчеси во Рим, каде што е и денес. Покрај неа се уште две слики на Караваџо, „ Мачеништвото на Свети Матеј “ (насликано во исто време и „Вдахновението на Свети Матеј“(1602)..
Денес ова дело се вбројува меѓу најпознатите на Караваџо. Воедно според композицијата и севкупната ликовна атмосфера, ова дело е едно од најснажните негови творби.
Опис
Караваџо, најчесто, најзначајните свои дела ги реализирал во своето ателје. Неговата приврзаност кон ентериерот, му овозможувала, студиозно, сконцентрирано, во сликарската тишина, да ги опфати сефкупните негови ликовни размислувања и постапки. Тој е исклучителен мајстор на светло  - темното, сликар на посебното осветлување кое на некој начин содржи и своевидна театрална наративност и амбиент со што драматиката и драматичноста на своите дела ја донел до една специфична сликарска снага и значење. На сликата е прикажан мотивот од Евангелието според Матеј (Матеј 9: 9): „Исус виде човек по име Матеј кој што седеше во својада куќа и му рече:„ Појди со мене “, а Матеј стана и го тргна по него“. Караваџо го прикажува Метеј, кој седи на маса со уште четворица мажи. Исус Христос и Свети Петар влеговаат во собата, а Исус покажува кон Метеј. Светлосениот зрак ги осветлува лицата на мажите на масата кои гледаат во Исус Христос. .
Стил
Сликата ги содржи основните стилски одлики на овој голем автор. Чувство за реалистички детали. Перспектива. Прецизност. Неверојатна игра и доловување на светлината. Драматично чувство за атмосферата. Преокупираност со библиски сцени особено од Новиот завет како и одредени митолошки сцени. Неговиот стил е своевиден доцен барок во кој се насетуваат некој елементи на подоцнежниот класицизам и специфичен историски реализам. .
Техника на сликање
Караваџо спаѓа меѓу авторите кои го довеле до совршенство масленото сликарство. Бројните проучувања меѓу кои спаѓаат и ренгенски скенирања, и не само за ова негово дело, откриле употреба на чисти и добро обработени пигменти, точна и мајсторска употреба на врзива, масло, лак и други технолошки елементи кои најверојатно Караваџо, самиот ги приготвувал според сопствените истражувања и потреба во ликовниот израз. Во ликовната постапка, покрај инсистирањето на реалниот приказ, точен и прецизен до еден совршен реалистички метод, Караваџо инсистирал и на специфична употреба на светло темното, односно специфичната претстава на светлината, што зборува дека користел метод на лазурно поставување на колоритот во неколку транспарентни слоеви, со што постигнувал длабочина, специфична колористичка гама и педантност во изработката најверојатно првично подлогата ја припремал со густи наслаги на битумен, а врз него употребувал окер, оловно бела и нијанси на згасито жолта со што правел истакнати граници помеѓу темното – мракот и светлината која најчесто извирала од еден извор и била фокусирана во осветлувањето на ликовите и портретите.
Влијание
Во рамките на историјата на уметноста Караваџо ги продолжува чистите сликарски традиции, особено во барокот индиректно тој ќе повлијае врз сликарската постапка на Рембрант ван Рајн, неговата улога и влијание особено ќе биде присутна кај сликарите кои ќе се изразуваат во класичниот и романтичниот стил (Жак-Луј Давид, Жан Огист Доминик Енгр, Ежен Делакроа).
NGC 6149
NGC 6149 — леќеста галаксија во соѕвездието Херкул, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6149 се споменува и како UGC 10391, MCG 3-42-11, CGCG 109-21.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6149 е од видот S0. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. NGC 6149 има привидни димензии од 1,1' х 0,8'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 16 ч 27 м 24,3 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +19° 35' 51"". Положбениот агол на објектот е во износ од 22°.
Други поделби
Проучување на NGC 6149 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 58183. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 156; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1514. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 55.
Петер Слотердајк
Петер Слотердајк (Peter Sloterdijk; р. ) — германски филозоф, културолог, водител и колумнист. Работи како професор по филозофија и теорија на медиумите на Вишата школа за уметност и обликување во Карлсруе. Од 2002 до 2012 г. бил еден од водителите на емисијата „Во стакленик: Филозофска четворка“ (Im Glashaus: Das Philosophische Quartett).
Животопис
Слотердајк е роден во Карлсруе, Баден-Виртемберг, во семејство на мајка Германка и татко Холанѓаец. Од 1968 до 1974 г. студирал филозофија, германистика и историја на Минхенскиот и Хамбуршкиот универзитет, каде следната година докторирал. Во 1980-тите работел како хонорарен писател и тогаш го објавил делото „Критика на циничниот ум“ (Kritik der zynischen Vernunft) (1983). Оттогаш има објавено низа филозофски дела кои уживаат значаен углед во Германија. Во 2001 г. е назначен за ректор на Вишата школа за уметност и обликување, а во 2002 г. станал еден од водителите да емисијата „Во стакленик: Филозофска четворка“ на каналот ZDF, посветена на продлабочено разгледување на проблемите на освремието.
Филозофски гледишта
Слотердајк го отфрла дуалистичкото разлачување на телото од душата, субјектот од објектот, културата од природата и сл., сметајќи дека нивното заемодејство се одвива во „простори на собитисување“ и дека тие заеднички се развиваат во една мешовита стварност, а не подвоено. Поради овие ставови, Слотердајк се смета за постхуманист, кој се стреми да ги обедини деловите на стварноста кои погрешно се сметаат за посебни еден од друг. Оттука, тој предлага создавање на „онтолошки устав“ каде ќе бидат вклучени сите битија — луѓето, животните, растенијата и машините.
Филозофски стил
Како и Ниче, Слотердајк е со убедувањето дека современите филозофи мораат да размислуваат опасно и да се оддаваат на современите хиперкомплексности: мораат да се одрекнат од денешниот хуманистички и националистички свет во име на поширок видик кој е еколошки и глобален. Неговиот филозофски стил е некаква рамнотежа помеѓу цврстниот академизам на еден професор и своевидниот антиакадемизам (што се забележува од неговиот постојан интерес за мислата на Ошо, кој бил негов учител кон крајот на 1970-тите). Заземајќи социолошки став, германскиот филозоф Андреас Доршел смета дека појавата на Слотердајк како позната личност во филозофијата е мношне прикладна и потребна во денешно време. Самиот Слотердајк смета дека преувеличувањето е нужно за да се сврти вниманието, и ги опишува неговите идеи како хиперболични.
Критика на циничниот ум
Слотердајк се прочул со делото „Критика на циничниот ум“ (1983), кое станало најдобро продавана филозофска книга на германски јазик од Втората светска војна наваму.
Сфери
Тритомното дело „Сфери“ важи за магнум опус на Слотердајк. Првиот том е издаден во 1998 г, вториот во 1999, а третиот во 2004 г.
Делото ја обработува претставата за „простори на соживот“, кои се простори што често се занемаруваат или се земаат за дадени, а во себе содржат информации суштински за осознавањето на човечкото. Истражувањето на овие сфери почнува со основната разлика меѓу цицачите и другите животни: биолошката и утопиското угодност на мајчината утроба, која човекот се стреми да ја поврати науката, идеологијата и религијата. Од овие микросфери (онтолошките односи како фетус-плацента) до макросфери (макроутроби како нациите и државите), Слтоердајк ги анализира сферите во кои човекот се обидува и не успева да престојува и дава црти на врската помеѓу виталната криза (на пр. празнотијата и нарцистичката оддалеченост) и кризата што се создава кога ќе пукне една сфера.
Глобализација
Слотердајк смета дека во денешното поимување на глобализацијата отсуствува историска перспектива. Според него, ова е дури третиот бран на надминување на растојанијата (првиот е метафизичката глобализација на старогрчката космологија, а вториот е поморската глобализација во XV век). Разликата, вели Слотердајк, е во тоа што вториот бран го изндрил космополитизмот, а третиот создава глобален провинцијализам.
Гневот и времето
Во делото „Гневот и времето“ (Zorn und Zeit), Слотердајк го карактеризира гневот како психополитичка сила низ историјата на човештвото. Политичките аспекти на гневот се особено изразени во западната историја, почнувајќи уште од првите стихови во Хомеровата „Илијада“. Авторот смета дека денес имаме увид во суштината на гневот благодарение на психоанализата. На крај, според Слотердајк, јудео-христијанското поимување за Бог ги искористува гневот и омразата како чувства кај луѓето за да создаде „метафизички складишта на одмазда“. Според тоа, „Бог со тоа станува местотото во кое трансцендентно се складираат одложени бесови и замрзнати одмазднички планови“
Спор за генетиката
Накратко по организираниот симпозиум на тема филозофија и Хајдегер, Слотердајк ја разбранувал јавноста со неговиот контроверзен есеј „Уредби за човечкиот парк“ (Regeln für den Menschenpark). Во текстот, авторот се осврнува на културите и цивилизациите како „антропогени расадници“ устроени да огледуваат човечки суштества; како што имаме заштитени подрачја за запазување на ретките видови, така треба да усвоиме понасочени правила за да го обезбедиме опстанокот на Аристотеловото политичко животно.
Според Слотедајк „скротувањето на човекот е пропадната работа“ и „дивјачкиот потенцијал на цивилизацијата станува сè поголем “ секојдневното поживотнување на човекот зема сè поголем замав“.
Поради поврзаноста на евгениката со нацистите во неодамнешната историја на Германија, ваквите дискусии носат непријатно бреме во таа земја. Разбивајќи го ова национално табу со својот есеј, Слотердајк укажува на тоа дека доаѓањето на нови генетички технологии поотворена дискусија и уредување на „биокултурното“ размножување. Во очите на Јирген Хабермас, ова значи дека Слотердајк е „фашист“, кој пак одговорил дека самата тактика со која Хабермас сака да го поткопа е фашистичка.
Во основа на контроверзијата не е само евгеничката идеја, туку и употребата на поимот Züchtung („одгледување“) и Selektion („селекција“). Слотердајк ги отфрла обвиненијата дека е нацист, кои ги смета за страни на неговиот историски контекст. Сепак, делото предизвикало голема контроверзија и Слотердајк примил бројни критики поради наводната употреба на „фашистичка реторика“ за ширење на Платоновата претстава за управата со апсолутна контрола врз населението, како и за неговата наводна посветеност на ненормативно и упорстување на самата таа биоетичка проблематика. Втората критика се однесува на недореченоста ан неговото излагање во врска со тоа како општеството би било засегнато со напредоците во генетиката. Покрај критичари, Слотердајк добил и многу бранители, па весникот Ди Цајт објавил отворено писмо на Слотердајк за Хабермас, во кое тој жестоко го напаѓа Хабермас дека го „критикува зад грб“ и дека застапува толкување на хуманизмот кое е одамна мртво.
Спор за социјалната држава
Слотердајк повторно станал предмет на контроверзија, со написот „Револуцијата на раката што дава“ (Die Revolution der gebenden Hand, 13 јуни 2009 ) во Франкфуртер Алгемајне Цајтунг, еден од најчитаните весници во Германија. Во написот, Слотердајк тврди дека социјалната држава е „фискална клептократија“ која ја има претворено земјата во „мочуриште на омразата“, деградирајќи ги граѓаните до степен на „мистифицирани поданици на даночното право“.
Текстот почнува со прочуеното антикапиталистичко гесло на левицата, „Сопственоста е кражба“ (срочено во XIX век од Прудон), но Слотердајк нагласува дека денес најголем одземач е државата. "Живееме во еден фискално граблив полусоцијализам, но никој не се крева на фискална граѓанска војна“.
Слотердајк го потворил истото видување во написите насловени како „Клептократија на државата“ (Kleptokratie des Staates) и „Востание на успешните“ (Aufbruch der Leistungsträger) во германскиот месечник за политичка култура „Цицеро“.
Според Слотердајк, установите на социјалната држава се подаваат на систем кој ги привилегира маргинализираните, но неодржливо се потпира на материјално успешното граѓанство. Тука авторот дава провокативнен предлог за драстично намалување на даноците на приходи, а социјалната разлика да се надоместува со добротворни прилози од богатите. Во во систем, оние што ќе дадат повеќе ќе уживаат повисок општествен статус. Успешните тогаш ќе заслужуваат пофалби за нивната великодушност, наместо да им се всадува вина за тоа што се успешни, или да негуваат омраза кон општеството кое е зависно од нив.
Долго Брдо (Литија)
Долго Брдо (словенечки: Dolgo Brdo) — населба во Општина Литија во средна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Засавскиот статистички регион.
Канал Д
Канал Д е првата српска детска телевизија. Се емитувала на територијата на Белград на 44 UHF, 45 UHF и 55 UHF канали, во областа Војводина на 47 UHF канали и Централна Србија на 44 UHF канали, како и преку кабелски оператори, сателитска платформа Еутслат и Интернет. Канал Д бил основан на 24 февруари 2002 година, од Драган Живковиќ. Седиштето на студиото е во Белград. Оваа програма била наменета за деца до 12 години.
Во текот на 2012 година ТВ Канал Д престанал да ја дистрибуира својата програма преку Еутелсат, по што се губи во понудите на сите кабелски мрежи. По ова, овој канал продолжува со емитување исклучиво преку ИПТВ платформата на Телеком Србија, каде што била на позицијата 517. На крајот на 2013 година, Канал Д престанува да се емитува.
На крајот на февруари 2019 година, Регулаторното тело за електронски медиуми му издало дозвола на Канал Д за повторно емитување на програмата, но не се знае кога каналот ќе почне да емитува.
Преображение (Козичино)
Преображение — археолошко наоѓалиште во кичевското село Козичино. Претставува некропола од доцноантичко време.
Феникија
Феникија — древна цивилизација која се протегала во тесен крајбрежен појас на Сирија, од реката Елевтерос на север, до Кармил (денешен Либан) на југ, се протегала 240 километри во должина и околу 20 километри во ширина. Феникијците, кои биле стар поморски трговски народ, владееле со Средоземното Море и создале повеќе независни градови-држави, кои понекогаш формирале сојузи под хегемонија на еден од нив. Денес, многу малку се знае за Феникијците. Пронајдени неколку нивни натписи. Тие не се нарекувале себеси Феникијци, туку Сидонци, по градот Сидон, еден од нивните два најважни градови, кој лежи на север од Тир. Кога Грците првпат дошле во контакт со овие морнари ги нарекле фоинои, кое значело, црвени како крв. Кога значењето на овој збор се изгубило, луѓето почнале да ги нарекуваат Феникијци поради таинствената птица Феникс, за која се кажувало дека живеела 500 години и се обновувала така што го палела гнездото и од пепелта на старата се појавувала нова птица.
Колонии
Феникијците основале колонии во сите делови на Средоземното Море. Кадис во Шпанија, Марсеј во Франција, како и голем број на градови во Сардинија и Корзика, и Картагина на северниот брег на Африка, тие сите биле феникиски колонии пред да им припаднат на Грците и Римјаните. Постои сигурен доказ дека Феникијците поминале низ столбовите на Херкул (денешен Гибралтар), долго пред некој друг да се нафати на толку долг пат. Има исто толку сигурни докази дека тие стигнале до југот на Англиското копно, и таму разменувале средоземна роба за калај од Корнвол.
Патувања
Се мисли дека тие отишле и во Балтикот. Балтичкото Море во античките времиња била вистинска ризница за секој трговец. Балтикот бил дом на некои смоли со кои римските дами си ја боеле косата.
Но, Феникијците не запреле со Балтикот. Херодот раскажувал за феникијска моранарица, која била изнајмена од египетскиот фараон Нехао II, за да ја обиколат цела Африка, така тие поминале покрај ’Ртот Добра Надеж дваесет века пред Васко де Гама. Можеби оваа приказна е вистинита, а можеби не е, но се знае дека Картагинците, кои биле феникиски колонисти, го истражиле западниот брег на Африка сè до ’ртот Бланко, 1500 милји јужно од Гибралтар, и основале повеќе трговски центри во таа област.
Феникиски бродови
Фениќаните тоа не би можеле да ги постигнат сите патувања, ако немале подобри бродови, кои не се движеле со помош на весла, туку со помош на едра.
Има многу малку информации за тоа како биле опремени феникиските бродови за време на овие патувања.
Изгледа дека Фениќаните знаеле и за сидрото. Со тоа капетанот на бродот можел да го остави бродот на било кое место на морето, ако времето било мирно, и доволно плитко за сидрото да може да го допре дното. Тие сѐ уште не знаеле за челичното, железното или бронзеното сидро. Наместо тоа, тие користеле тешки камења, и животински кожи кои биле полнети со камењата. Сѐ уште не знаеме како овие древни морнари можеле да донесат доволно храна и вода за толку долги патувања.
Трговија
Феникијците произведувале пурпурна боја со висок квалитет, со која ги боеле ткаенините, и себично ја чувале тајната за тоа како ја произведувале. Бојата се добивала од некои видови школки, а цената на фустаните обоени со оваа боја била толку висока што само најбогатите можеле да си ги дозволат.
Феникиската азбука
Нивната азбука од 14 век пр.н.е. е основата за сите други западносемитски азбуки, а со тоа и европските, монголските и индиските азбуки.
Потпаѓање под туѓа власт
Во 8 век пр.н.е. Феникијците биле освоени од страна на Асирците, 538-ма година пр.н.е. од Персијците, 63 година пр.н.е. од Римјаните.
Метаморфоза
Научното користење на терминот е технички прецизно и не се применува на општите аспекти на клеточниот раст, вклучувајќи го и брзиот пубертет. Референциите за "метаморфоза" за цицачите се непрецизни и само колоквијални, но историско идеалистички идеи за трансформација и монадалогија, како во метаморфоза на растенијата, влијаеле врз развојот на идеите за еволуција.
Хормонална контрола
Кај инсектите растот и метаморфозата се контролирани од хормони синтетизирани од ендокрина жлезда во близина на предниот дел на телото. Невросекреторните клетки во мозокот на инсектите лачат хормон, прототорацикотропен хормон, кој ги активира прототорните жлезди, кои лачат друг хормон, обично екдисонот.
Инсекти
Сите три категории на метаморфоза може да се најдат во разновидноста на инсектите, вклучувајќи ја и ("аметаболијата"), нецелосната или делумната метаморфоза ("хемиметаболија") и комплетната метаморфоза ("холометаболија"). Додека метеоролошките инсекти покажуваат многу мала разлика меѓу ларвите и возрасните форми, и хемометаболните и холометаболните инсекти имаат значителни морфолошки и бихејвиолошки разлики помеѓу ларвите и возрасните форми, најзначајна е инклузијата, во холометаболусните организми, на пупа.
Развој и терминологија
Во целосната метаморфоза инсектот поминува низ четири различни фази, кои произведуваат возрасен инсект кој не личи на ларвата. Во некомплетна метаморфоза, инсектот не поминува низ целосна трансформација, туку наместо тоа, тој преминува од нимфа до возрасен инсект со тоа што ќе го испие својот егзоскелет додека расте.
Еволуција
Најраните форми на инсекти покажале директен развој на (аметаболизмот). Хемиметаболизните инсекти вклучуваат лебарки, скакулци, и вилински коњчиња.
Предложени се бројни хипотези за да се објасни еволуцијата на холометаболијата, главно центрирајќи се врз тоа дали хемометаболните форми на интермедијација се хомологни на куполна форма.
Во поново време, научното внимание се сврте кон карактеризирање на механистичката основа на метаморфозата во однос на неговата хормонална контрола, преку карактеризирање на просторни и временски обрасци на хормонска експресија во однос на метаморфоза во широк спектар на инсекти.
Vs. (албум)
„Vs.“ — вториот студиски албум на американскиот рок бенд Pearl Jam, објавен на 19 октомври 1993 година преку Епик Рекордс. По завршувањето на првиот деби албум Ten и неколкуте одржани концерти, членовите на групата започнале со подготовка на нов албум кон почетокот на 1993 година. Како резултат на албумот, Vs. се одликува со поагресивен звук во споредба со претходното издание на бендот. Албумот претставува и првата соработка на бендот со продуцентот Брендан О'Бриен и нивниот прв албум со тапанарот Дејв Абруцезе.
Pearl Jam одлучил да ги намали своите комерцијални напори за Vs., вклучувајќи го и одбивањето да прави музички спотови за било кој од сингловите на албумот. По ова, Vs. го поставил рекордот за повеќето копии на албум продаден во својата прва недела, успех кој се задржал за пет години. Албумот бил на првото место на Билборд 200 за пет седмици, најдолго траење на било кој албум на Pearl Jam.
Звук и текст
Албумот има многу полабав звук во споредба со деби албумот на групата Ten. За албумот, гитаристот Амент изјавил: „Кога го направивме нашиот втор албум посакував и нашиот прв албум да звучи на ист начин. Мислев дека тоа е повеќе директен и помоќен“. Покрај потешките песни, албумот има две акустични балади: Daughter и Elderly Woman Behind the Cunter in a Small Town. Неколку од песните вклучуваат елементи на фанк, како песните „Animal“, „Blood„ и „Rats“. Мајк Мекреди изјавил дека не дека бендот „седна и одлучи да биде фанк, туку дека сето тоа доаѓа од групата преку разгледување различни насоки и комбинирање на нашите влијанија“. Пол Еванс од Ролинг Стоун изјавил дека песните: „Daughter и Blood се песни на еден вид ритуална страст, пренесвуајќи се во нешто навистина диво“.