cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Англиска променада
Историја
Градот Ница, заинтересиран од проектот за шеталиштето, силно се заложил за негова изградба. Шеталиштето најпрвин било наречено „Англиски пат„ (Camin deis Anglés). По припојување на Ница од Франција во 1860 името било заменето со францускиот назив Англиска променада (La Promenade des Anglais).
Денес
За месните жители, Англиската променада едноставно е позната како Променада (Promenade) или уште пократко Пром (La Prom). Во неделите може да се видат многу велосипедисти, детски колички и цели семејства долж шеталиштето. Исто така станало омилено место за скејтерите.
Бројни настани се одржуваат на шеталиштето, како што се годишниот карневал, битката на цвеќињата и други.
Променадата било местото каде се одржал екипниот хронометар на Тур де Франс 2013, кој се одржал на 2 јули 2013.
Месје 60
NGC 4649 — елиптична галаксија во соѕвездието Девица, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4649 се споменува и како M 60, UGC 7898, MCG 2-33-2, CGCG 71-16, VV 206, Arp 116, VCC 1978, KCPG 353B.
Откривање
Телото е откриено на 11 април 1779 година од страна на Јохан Готфрид Келер, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од cm.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4649 е од видот E2. Видливиот сјај со голо око изнесува 8,8 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 9,8 m, додека површинскиот сјај изнесува 13 m/лм2. NGC 4649 има привидни димензии од 7,6' х 6,2'.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 43 м 39,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +11° 33' 11"". Положбениот агол на објектот е во износ од 105°.
Други поделби
Проучување на NGC 4649 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 42831. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 194; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 878. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 41.
Ѓоре Држиќ
Ѓоре Држиќ ( – ) — претставник на петрархистичката школа на дубровничката поезија. Во дубровничката јавност се појавува како поет речиси во исто време со Шишко Менчетиќ, но неговата поезија го нема оној еротски набој што го има творештвото на Менчетиќ.
Живот и дело
Ѓоре Држиќ бил од граѓанско дубровничко семејство. Се стекнал со високо образование, студирал во Италија право, и работел како правник. Ѓоре Држиќ живеел лагоден живот на богат човек. Направил кариера во чиновничката хиерархија во Дубровник. Во 1497 година се оженил со Маргарета Гундулиќ. Загинал релативно млад, на 40 годишна возраст во една голема катастрофа при експлозија на градскиот магацин. Марин Држиќ е негов внук од брат, но не го запознал. За него се знае дека бил свештееник во црквата “Госпа од нунцијате“ и еден од ректорите во цртквата Св. Свети и нотар во градската црква. За него се испредала и легенда дека бол вљубен во ќерката на Шишко Менчетиќ, но според Медини тоа е невозможно поради разлика во годините.
Се сметало дека голем број од песните во зборникот на Никша Рањина му припаѓаат на Ѓоре Држиќ, но откако во Даблин (Ирска) — пронајдена збирка песни насловена како „Ѓорета Држича Пјесме“, и откако песните се споредени со оние што му се припишувале на Ѓоре, се видело дека многу песни од зборникот на Рањина не се негови. Откако тие песни го изгубија неговото авторство, влегоа во песните на непознати автори.
Има една одлика во поезијата на Ѓоре Држиќ, а таа одлика се состои во тоа што многу често песните имаат акростих кој произлегува од неговото име (вид на авторски потпис). Акростихот некогаш е остварен во дистих, некогаш во почетните букви на строфите од шест стиха, некогаш во катрени. Тоа е она што неговите песни ги прави препознатливи.
Песна со акростих во дистих:
Речиси 200 години живеел овој тип на пеење, и генерации се школувале со поезијата на Ѓоре Држиќ и Шишко Менчетиќ. Значајно и за двајцата е дека се меѓу првите поети во дубровничката поезија. По нив имало и поплодни поети, но никогаш не се појавил поет од ваков вид. Не случајно и зборникот на Рањина е исполнет со песни од Ѓоре Држиќ и Шишко Менчетиќ.
Список на државни водачи во 926 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Скијачко трчање на Зимските олимписки игри 2010 - потера за мажи
Натпреварот во дисциплината потера во скијачко трчање во машка конкуренција на Зимски олимписки игри 2010 ќе се одржи на 20 февруари на патеката во Вислер, со почеток во 13:30 по месно време (UTC-8).
Ситеста коска
Ситестата коска (Os ethmoidale) наликува на терезија и ја ограничува предната черепна јама. На неа се разликуваат:
Вертикален лист
Со помош на хоризонталниот е поделен на два дела:горниот,покус дел наликува на кикиришка од петел (crista galli) и долен дел кој влегува во состав на носната преграда.
Водорамен дел
Наликува на ситеста плочка (lamina cribrosa) во која има бројни отвори за прием на влакната од мирисниот нерв. Ситестата плочка учествува во градбата на покривот од носната празнина.
Бочни маси (лабиринти)
Се наоѓаат меѓу орбитата и носната празнина бочно од водорамниот лист. Внатрешноста на лабринтите е поделена на бројни шуплини означени како етмоидални синуси (sinus ethmoidalis). На внатрешната страна се наоѓаат две носни школки, горна и средна кои ограничуваат два носни ходника горен и среден.
Добра Вода (Збажди)
Добра Вода или Бела Вода — археолошко наоѓалиште во близина на струшкото село Збажди. Претставува топилница од средниот век. Се наоѓа северно од селото, на границата на атарот со селото 'Ржаново. По површината на нивите е пронајдена згура од топена железна руда.
Михајло Келбли
Михајло Келбли ( 21 февруари 1930 година). во Зрењанин ) бил српски и југословенски кларинетист инструменталист со високо ниво на изведувачка техника и индивидуален изведувачки профил, признат југословенски педагог.
Биографија
Михајло Келбли е роден во Зрењанин на 21 февруари 1930 година од татко Фрањо и мајка Милисава, родена Петровиќ. Во Зрењанин завршил основно училиште и гимназија пониски класови. По ослободувањето се преселил во Нови Сад во 1948 година и таму дипломирал Трговска академија.
Прво свирел музика како аматер, свирејќи гитара и саксофон, а своето професионално образование по кларинет го започнал во класата на професорот Антон Еберст во музичкото училиште Исидор Бајиќ во Нови Сад во 1949 година. Покрај Одделот за кларинет, 1953 г. Дипломирал и на Наставно-теоретски отсек со висока оценка.
На студиите за кларинет се запишал во 1953 година - 1957 година на Музичката академија. во Белград во класата на професорот Бруно Бруна. Како студент во втора година, учествувал на првиот Југословенски натпревар на млади уметници на Југославија во Љубљана во 1956 година (II награда). Постдипломските студии ги завршил на 26 септември 1975 година на Факултетот за музичка уметност во Белград, во класата на професорот Бруно Бруна.
По дипломирањето станал првиот кларинетист во Камерниот оркестар на Радио Нови Сад, а набргу потоа и првиот кларинетист во оркестарот на Операта на Српскиот народен театар во Нови Сад. По завршувањето на воениот рок, 1959 г. година засновал редовен работен однос како прв кларинетист на оркестарот на Операта на Српскиот народен театар во Нови Сад.
Континуирано предавал од 1960 година до пензионирањето во 1995 година. Бил професор по кларинет во Високата музичка школа Исидор Бајиќ во Нови Сад и раководител на Одделот за дувачки инструменти на училиштето од 1973 до 1975 година.
Изведувачки дејности
Својата концертна дејност ја започнува во 1960 година како соло кларинетист во оркестарот на Српскиот народен театар-Опера со балет и Симфонискиот оркестар на Новосадската филхармонија. Настапувал со Новосадската филхармонија, Новосадскиот камерен ансамбл,Сараевската филхармонија, Прашкиот радио оркестар и симфонискиот оркестар МАВ од Будимпешта.
Гостин бил во сите поголеми градови на Војводина и Југославија: Белград, Загреб, Љубљана, Сараево, Скопје, Опатија, Приштина.... Надвор од границите на Југославија: во Унгарија, Италија, Чехословачка, Романија и Египет.
КомпозиторотРудолф Бручи му го посветил Концертот за кларинет и оркестар (22: 35). Г-дин Мајкл Келбли го извел за прв пат на 17 февруари 1971 година во Нови Сад. Истата година концертот бил изведен со голем успех на Југословенската музичка трибина во Опатија. Проследено со настапи во 1973 г. на Музичката трибина Опатија и на фестивалот Денови на музиката во Будва ( 1974 ), во Херцег Нови во 1983 година.
Јавните настапи на овој угледен уметник биле забележани од музичката критика, високо оценети и придружени со многу пофални коментари.
Педагошка работа и признанија
Михајло Келбли во текот на својот работен век континуирано работел како еден од најистакнатите југословенски педагози за кларинет.
На почетокот на својата педагошка дејност, најпрвин ученици, а потоа студенти, освоиле бројни дипломи и награди на Војводинските, Сојузните натпревари и Конкурсите на југословенски уметници.
Во периодот 1975 г. - 1979 година, тој бил член на жирито на покраинските и сојузните натпревари на музички училишта 1977, 1979, 1980, 1983 година. Бил претседател на жирито на Конкурсот на ученици и студенти на музички училишта и академици, а во 1981 година и 1983 година член на жирито на Сојузните натпревари, член на жирито на Конкурсот на југословенски уметници во Загреб во 1980 година.
Црква „Пресвета Богородица“ - Пешталево
Пресвета Богородица – главна и единствена селска црква во селото Пешталево. Сместена е во крајниот северозападен дел од селото.
Историја
Црквата била изградена во 1965 година.
Архитектура
Градбата на црквата има правоаголна основа со полукружна апсида на источната страна. Главниот влез се наоѓа на западната страна, а црквата има и спореден влез на јужната страна. Објектот во целост е варосан и е покриен со кров од ќерамиди.
Во дворот на црквата има две камбанарии, два помошни објекти, а во него се сместени и христијанските селски гробишта. Првата камбанарија е прилепена до западната страна на црквата и се издига над просторот пред главниот влез. Таа има квадратна основа и се состои од три дела. На целиот простор од западната страна на средниот дел има фреска на којашто е претставена Богородица со Исус. На секоја страна од горниот дел на камбанаријата има по една монофора. Покриена е со пирамидален кров од ќерамиди над кој има метален крст на кој е испишано името на црквата. Втората камбанарија е одделна и се наоѓа непосредно до помалиот помошен објект. Таа е со квадратна основа и се состои од два дела. Во долниот дел од западната страна се наоѓа влезната врата, а горниот дел е отворен од сите четири страни. Покриена е со пирамидален лимен кров.
Идризово
Идризово — село во Општина Гази Баба, во околината на градот Скопје.
Географија
Селото се наоѓа во Скопската Котлина на левиот брег на Вардар и практично е приградска населба на Скопје.
Историја
Кон крајот на XIX век селото Идризово е дел од Скопската каза во Отоманското Царство. По Втората балканска војна во 1913 година селото влегува во границите на Србија. На етничката картичка од 1927 година Леонард Шулце Јена кажал дека селото Идризово има нејасен етнички состав. По завршувањето на Втората светска војна крај селото Идризово е создаден логор за интернирање на осудени и осомничени личности.
Стопанство
Населението на селото Идризово во најголема мера егзистира од земјоделство поради самата местоположба на селото во плодната рамнина на Скопското Поле.
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Идризово живееле 95 жители, од кои 90 Македонци и 5 Турци. Според егзархискиот секретар Димитар Мишев, („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Идризово имало 56 Македонци, под врховенството на Бугарската егзархија.
Во 1961 година во селото имало 1.166 жители (589 мажи и 577 жени), додека во 1994 година имало 1.789 жители (907 мажи и 882 жени).
Според пописот на населението на Македонија од 2002 година, селото има 1.589 жители, од кои 686 Македонци, 774 Албанци, 19 Турци, 2 Роми, 8 Срби, 28 Бошњаци и 72 останати. Од жителите 821 биле мажи, а 768 жени.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 1.824 жители, од кои 826 Македонци, 747 Албанци, 15 Турци, 11 Роми, 9 Срби, 29 Бошњаци, 25 останати и 162 лица без податоци.
Родови
Идризово е мешано село.
Според истражувањата од 1953 година, родови во Идризово:
Македонски
Поалбанчени Роми (Маљоци)
Албански
Бошњачки
Турски
Торбешки
Историја на Европа
Историјата на Европа е дел од историјата како наука која се занимава со проучување на минатото на европските народи, етноси и држави. Историчарите историјата на Европа ја разделуваат на повеќе периоди. Првите податоци за човечко постоење на Стариот континент датира пред околу 35 000 години во палеолитот.
Праисторија
Праисторијата на Европа се однесува на периодот од човечката праисторија од Долниот палеолит. Овој период го опфаќа времето пред околу 1,8 милиони години. Горниот палеолит го опфаќа времето од пред 20.000 години, период во кој Европа била населена од неандерталци. Мезолитот во Европа започнал пред околу 10.000 години и тоа во југоисточна Европа. Во следните векови, тој се проширил до Северна Европа.
Класична антика
Класична Антика е поим кој го означува периодот на европската политичка и културна историја во кој водечка улога имале Стара Грција и Рим. Старогрчка цивилизација се простирала на просторите на денешна Грција, Мала Азија, Сицилија, јужна Италија, а подоцна и во Египет, Сирија и Индија. Бидејќи старогрчка цивилизација не може да се ограничи само на Грција ниту само на Грците, најпогодни се старогрчките имиња Хелада и Хелени. Антиката го опфаќа периодот од околу 15 векови, од 1000 година п.н.е. до 500. н.е., помеѓу падот на Западното Римско Царство (476) и затворањето на паганските филозофски училишта во источното, Јустинијаново царство.
Античка Македонија
Античка Македонија било античко кралство на територијата на денешна Македонија и Беломорска или Егејска Македонија, во северниот дел на денешна Грција. Се граничело со кралството Епир на запад и областа Тракија на исток. Во даден временски период Македонија била најмоќната држава на светот кога Александар Македонски го освоил скоро цел познат свет во тоа време и со тоа го започнал македонскиот период на светската историја. Античките Македонци живееле во јужната област на тогашна Македонија уште од архаичното време. Првата македонска држава се јавува во VIII или раниот VII век п.н.е. под водството на династијата Аргеади, кога Македонците мигрирале таму од позападните краишта. Првиот крал за кој има документација е Пердика I. За време на кралот Филип II, (359–336 п.н.е.) Македонија се проширила на територијата на Пајонците, Тракијците и Илирите. Ова ги придодало кон кралството битолската и гевгелиската област (во параметри на денешна Македонија). Синот на Филип, Александар Македонски (336–323 п.н.е.) за релативно краток период успеал да ја наметне македонската власт не само врз Грција, туку и врз персиското царство, вклучувајќи го и Египет, Блискиот Исток и Индија. Александар ги прифатил политичките системи на освоените земји. Иако царството се распаднало накратко по неговата смрт, неговите освојувања оставиле траен печат во регионите. И покрај распадот на царството во помали кралства раководени од генералите на Александар, Македонија останала многу привлечна територија. За кратко време била владеена од страна на Деметер I (294–288 п.н.е.), но потоа започнала граѓанска војна. Антипатер и неговиот син Касандар ја зазеле власта, но ја изгубиле по смррта на Касандар во 297 п.н.е.. Синот на Деметер Антигон II (277–239 п.н.е.) успешно го вратил мирот и просперитетот и успешно ја одбранил Македонија од галациската инвазија, но изгубил контрола врз многу грчки полиси. Тој сепак воспоставил стабилна монархија и благодарение на него, новата династија Антигониди. Неговиот наследник Антигон II (239–221 п.н.е.) ги искористил овие предности и ја проширил власта на Македонија ширум регионот. Под водство на кралот Филип V (221–179 п.н.е.) и неговиот син Персеј (179–168 п.н.е.) Македонија се соочила со експанзионизмот на римската република. За време на II век п.н.е. и I век п.н.е. Македонија била во неколку војни со Рим. Ова резултирало со пораз на Македонија, отстранувањето на Антигонидите и распадот на македонското кралство. Андриск успеал накратко да ја врати монархијата во 149 п.н.е. но бил поразен следната година и македонија потпаднала под директна римска власт како Римска провинција Македонија.
Стара Грција
Поимот Стара Грција се однесува на делот од грчката историја кој траел од Грчкото Темно Доба (околу 1100 п.н.е.) и инвазијата на Дорците, до 146 п.н.е. и римското освојување на Грција по Битката кај Коринт. Општо прифатено е дека античко-грчката култура ја претставува самата основа на културите на Западните цивилизации. Грчката култура имала големо влијание над Римското Царство, која пренела различни верзии од неа во многу делови од Европа. Цивилизацијата на Старите Грци извршила големо влијание на јазикот, политиката, образовните системи, филозофијата, науката и уметностите.
Грција се наоѓала на јужниот дел на Балканскиот Полуостров. Таа излегувала на три мориња: Јонско, Егејско и Средоземно. Грција била планинска земја, највисокиот врв се наоѓал на планината Олимп (3000 м). Според тоа, таа била без услови за развој на земјоделство. Во Грција било развиено сточарството, морепловството и трговијата. Според грчкиот историчар Тукидид (460-369 п.н.е.), најстари жители на Елада биле Каријците и Лелегитите, кои ја развивале цивилизацијата на островот Крит. Најзначаен центар на островот Крит бил градот Кносос, а според легендата тука живеел кралот Минос. Според Минос, и културата развивана на овие простори била наречена Минојска или Критска, а била развивана од век п.н.е.. Во почетокот на век п.н.е., од север во Грција се населиле Ахајци, кои продреле во најјужните предели на Грција, го освоиле островот Крит и ја уништиле критската култура. На Пелопонез бил изграден градот Микена кој станал центарна новата Микенска цивилизација (1600- век п.н.е.). Околу век п.н.е. во северот на Грција се населиле Јонци, Дорци и Еолци, кои го покориле и асимилирале домородното население кое имало поразвиена култура, ја прифатиле и ја развиле уште повеќе. Тие се нарекле Хелени, а земјата Елада, а подоцна го добиле името Грци од Римјаните.
Со развојот на производствените сили елинското општество сè повеќе се раслојувало на богати и сиромаси. Богатите за да ја зачуваат власта над сиромасите создале државен апарат, но планинската природа на Грција не давала можност за економско и политичко обединување на Хелените. Тука не се создала единствена држава, како на стариот исток, туку се создале повеќе мали држави (околу 100). Тие ја опфаќале територијата на еден град со околината, и се наречени градови-држави (полиси). Секој полис ги задоволувал потребите на своето население, и затоа секоја држава ја чувала својата самостојност и била против обединување во една држава. Полисите често војувале меѓу себе. На чело на град-држава се наоѓал Базилеј, кој бил врховен војсководец, свештеник и судија. Тој се советувал со советот на старешини и со народното собрание. Најзначајни градови-држави биле: Атина, Спарта, Теба, Коринт, Мегара и други.
Во Грција немало доволно обработлива земја, што предизвикало голема пренаселеност во градовите и појава на глад. Во периодот од век п.н.е. - век п.н.е. била извршена колонизација во три правци: на запад кон јужна Италија и Сицилија, на север кон Тракија и Јадранско Море и на исток кон Мраморно Море и Црно Море.
Стар Рим
Римската држава била создадена на Апенинскиот Полуостров. Во страриот век на Апенинскиот Полуостров живееле многу племиња. Најпознати биле: Галите, Италите, Латините, Умбрите, Самнитите и други. По Италите подоцна Апенинскиот Полуостров го добил името Италија. Во јужниот дел на Апенинскиот Полуостров и на Сицилија живееле колонии на Хелените и овој дел бил наречен Магна Граециа.
Латините имале најзначајна улога во историјата на Рим. Ја населувале областа Лациј во Средна Италија, јужно од Етрурците и од долниот тек на реката Тибар која била граница со Етрурците. Во оваа област имало повеќе градови меѓу кои бил и градот Рим (Рома), кој имал прекрасна местоположба. Се наоѓал 25 км од морето, на левиот брег на пловната река Тибар, преку која бил поврзан со морето. Градот се простирал на седум добро утврдени ритчиња, кои се обединиле за да можат полесно да се бранат од надворешните напади. Според легендата Рим бил основан во 753 година п.н.е но според археолошките податоци порано околу век п.н.е.
Во најстариот период Рим имал родовско уредување. Родовите биле составени од патријахални семејства - фамилии, на чие чело стоел патер. Десет рода сочинувале братство, а десет братства сочинувале племе или триба. Вкупно имало три триба. Населението го сочинувале слободни и неслободни луѓе. Слободните се делеле на патриции и плебејци. Патриции биле богати луѓе, кои уживале големи привилегии и ги заземале сите положби во државната управа. Од нивните редови биле избирани конзули и сенатори. Плебејците воделе потекло од потчинетото население на Лациј и на Етрурците. Се заземале со земјоделство, занаетчиство и трговија. Плаќале даноци на државата, служеле војска, но немале политички права и не учествувале во работата на народното собрание. Бракот меѓу патрициите и плебејците бил забранет со закон. Неслободното население го сочинувале робови, кои во овој ран период во римската држава не биле бројни.
Според традицијата постоеле седум кралеви. Последните три кралеви биле етрурски, бидејќи во век п.н.е. Лациј бил освоен од Етрурците. Со нивното владеење не биле задоволни римските патриции, кои во 509 п.н.е. го симнале од престолот и го протерале последниот крал (Тарквиниј Гордиот) и прогласиле република. Римјаните започнале да водат војни за проширување на својата држава најпрвин во Италија а подоцна и надвор од нејзините граници.
Во век п.н.е. Рим водел војна со Галите во Северна Италија, кои во 390 п.н.е. го нападнале и го ограбиле градот Рим. Единствено тврдината на ритчето Капитол не била освоена, иако била опседнувана цели шест месеци. Во исто време Рим војувал и со италските племиња во Средна Италија. Најжесток отпор му пружиле Саминтите, со кои морал да води три војни. Дури по третата семитска војна (298-290), Рим станал господар на средна Италија. Потоа Римјаните ги насочиле своите сили кон Јужна Италија каде што се наоѓале многу колонии на Хелените. Меѓу нив се истакнал и градот Тарент со кого Рим дошол во судир. На овој град во војна му помагал епирскиот крал Пир. На крајот римјаните победиле, го потчиниле Тарент и цела Јужна Италија и се претвориле во една од најголемите и најсилните држави на Средоземното Море.
Доцна Антика
Доцна Антика е груба периодизација за периодот од новата ера помеѓу 300 - 600 година, употребена од историчарите и научниците за да се опише интервалот помеѓу Класичната Антика и средниот век воглавно во Европа и средоземниот свет. Тоа е временскиот период помеѓу пропаста на Западното Римско Царство од век натаму, сè до Исламското освојување, и повторното формирање на Источна Европа под името Византиско Царство. поимот Spätantike, буквално „доцна антика“, бил употребен од германските историчари од моментот кога ја популаризирал Алојз Ригли во раниот век.
Среден век
Според граѓанските историчари кои не ја признаваат класната борба како главен двигател на историските збиднувања, средниот век трае од падот на Западното Римско Царство во 476 година до средината или крајот на век (гранични дати се падот на Цариград во 1453.
Византиско Царство
Византија е современ поим кој се користи да се опише Pимското царство, во средниот век, кое имало седиште во Цариград. За да може подобро да се брани Римското Царство од напади, кои вообичаено доаѓале од исток, Константин Велики во 330 г. го преместува главниот град на империјата од Рим во градот Византиум кој бил стратешки позициониран на бреговите на Босфор каде се вкрстувале патиштата кој воделе од исток на запад. Константин, исто така, извршил голем број реформи кои довеле до стабилизација на империјата во периодот кој следел. Тој го стабилизирал ковањето на пари (зладниот солидус кој бил воведен во оптек станал стабилна и ценета валута ), но исто така иницирал и промени во структурата на армијата. Во текот на владеењето на Константин Велики империјата ја зацврснала својата воена моќ. Освен тоа периодот на владеење на овој император претставува период на просперитет на Римското Царство.
Во текот на периодот на владеење на Константин христијанството не станало единствена религија во империјата, туку претставувал религија која била во милост на императорот, со оглед на тоа што императорот ја поддржувал, а христијанските заедници добивале извесни привилегии поради тоа. Константин го востановил принципот дека императорот не треба да ги решава прашањата од религиски интерес, туку дека треба да помага во нивното решавање со свикување на собори за таа цел (како што бил Првиот собор во Никеја) и на таков начин се поставил себеси на врвот на црковната хиерархија. Источното Римско Царство било поштедено од тешкотиите со кои се соочувало Западното царство во текот на третиот и четврток век, што било резултат на подобро зацврснатата урбана култура, подобрите финансиски ресурси кои овозможувале зачувување на мирот и просперитетот на државата, но исто така и ангажирање на странски платеници во војската. Понатаму, Теодосиј II ги изградил ѕидините на Цариград кои успешно го бранеле градот од различните напаѓачи сè до 1204 година кога за првпат одбраната на градот била совладана од крстоносците. За да ги смири амбициите на Хуните на Атила тој им исплатил околу 300 кг злато. Тој исто така го поттикнувал развојот на трговијата на Цариград со Хуните и со другите соседни земји.
Неговиот наследник Марцијан одбил да ги продолжи да им исплаќа злато на Хуните, но тоа не ја погодила империјата затоа што вниманието на Атила било насочено кон Западното Римско Царство. По смрт на Атила, во Источното царство настанал период на просперитет, додека пак, Западното царство пропаѓа. За година кога Западното Римско Царство престанува да постои се смета 476 година кога Одоакар го принудува Ромул Августус, последниот император на Западното Римско Царство, да се откаже од круната.
Византија престанала да постои по 1453 година, кога градот Цариград бил заземен од страна на Османлиското Царство.
Свето Римско Царство
Почетоците на Светото Римско Царство се во 800 година, кога Карло Велики станал император. По неговата смрт царството веднаш било поделено, а повторно го обединиле Отон I и неговите наследници, кои владееле со Германија од 919 до 1024 година. Имало постојани борби за влест помеѓу имераторите и папите. Последниот император на Светото Римско Царство абдицирал во 1806 година.
Кордопски Калифат
Кордопскиот Калифат била држава која се наоѓала на Пиринејскиот Полуостров и Северна Африка во периодот од 929 година до 1031 година. Престолнина на калифатот бил градот Кордоба. Периодот во којшто опстојувал халифатот е познат по значајните успеси кои биле постигнати на полето на трговијата и културата. Во текот на владеењето на овој халифат, Во престолнината била изградена познатата Мескита де Кордоба, најголемата џамија во тоа време во регионот. Абдераман III на 16 јануари 929 година се прогласил за халиф на Кордоба. Сите наредни калифи биле членови на Умаидската династија. Претходно, истата династија владеела со овие простори но како емири од Кордоба. Во 1010 година избила граѓанска војна. Халифатот формално постоел до 1031 година, кога бил уништен од страна на независните мали таифи кои формирале на овие простори мали муслимански кралства.
Крстоносни војни
Крстоносните војни претставуваат серија од кампањи и воени походи започнати кон крајот на век, со религиозен карактер од страна на христијанското население во Европа, под покровителство на Римокатоличката црква и папата. Овие походи главно биле поткренети против муслиманското население на Блискиот Исток, како и против евреите, руските и грчките православни христијани, монголците, катарството и политичките противници на папата. Особено важно место за започнувањето на Крстоносните војни има т.н. заштита на Светите Земји и Ерусалим, односно протерување на муслиманското население од тие простори и воспоставување на христијанска власт врз тие територии. Крстоносците се ангажирале со учество на рицари, монаси и редовна војска кои ќе војуваат против арапите, маврите, Турците - селџуци. Од борбите против муслиманите сите очекувале дека од страна на Бог по нивната смрт ќе добијат место во Рајот, а селаните ќе бидат ослободени од своите зависности. Во процесот на развивање на државите и народите од Западна Европа се појавиле католички професионални војници – кои најмногу ни се познати како рицари. Папа Урбан II прв ја претставил пред широката јавност идејата за крстоносна војна кон Светите Земји изрекувајќи ги зборовите „Бог тоа го сака“.
Точниот број на крстоносните походи сѐ уште е непознат. Освен официјалните девет крстоносни походи, исто така биле спроведени и множество други крстоносни походи во Палестина, но и во централна Европа и Шпанија. Може да се каже дека крстоносните походи продолжиле до ренесансата и реформацијата, кога политичката и религиозната клима во Европа станала многу поразлична од онаа во текот на средниот век.
Реконквиста
Реконквиста претставува период на протерување на арапските Маври од Пиринејскиот Полуостров од страна на христијанското население во Шпанија и Португалија. Периодот на Реконквистата траел вкупно 774 години. Борбата околу престолот во почетокот на век помеѓу Визиготите кои владееле со Пиринејскиот Полуостров им овозможила на муслиманските Маври на навлезат на европска почва преку претходно освоената Северна Африка. По само три години, Маврите во 714 година освоиле голем дел од полуостровот. По инвазијата на полуостровот, тие продолжиле кон север, каде војувале со државата на Каролинзите. Муслиманите стигнале до градот Поатје, каде во 732 година биле поразени во Битката кај Поатје од страна на Карло Мартел.
Во времето кога Маврите навлегле на полуостровот, малобројното визиготско население се повлекло кон планинските предели на Астурија и Кантабрија, каде подоцна го основале Кралството Астурија. Карло Велики основал т.н. Шпанска марка која претставувала погранична зона и нејзината цел била да го сопре напредувњето на Арапите кон внатрешноста на Европа.
Кон крајот на век, западниот дел од т.н. Шпанска марка станал дел од новосоздаденото Кралство Навара кое ги опфаќала Баскија, Памплона и Арагон. Од нејзината десна страна било создадено Грофовија Барселона. Кралство Астрија до 1000 година било поделено помеѓу Кралство Леон и Кралство Кастиља. Во текот на век, христијанските кралства само ја шириле својата територија на сметка на Маврите. Астурските кралеви Ордоњо I и Алфонсо III Астурски ја потврдувале својата позиција покрај граицата со Арапите. Во 913 година било создадено Кралство Леон, време кога кралевите на Астурија ја преместиле престолнината од Овиедо во Леон. Во 931 година, грофот Фернан Гонзалез Кастиља ја претворил во грофовија независна од Леон. Во исто време ја добил титулата крал на Кастиља, според многу тврдини (шпански: castillos) кои се наоѓале на овие простори. Во следните години кралството се проширило на сметка на Леон. Во средината на век, христијанските земји ги опфаќале Леон, Астурија, Галиција и Кастиља, како и делови од Баскија и Навара. Рамиро II продолжил со проширување на христијанските земји кон југ на сметка на муслиманските Арапи. Во времето на Алфонсо V, на Леон му биле изречени посебни закони, а во исто време се грижел и за останатите делови кои биле освоени. Кастиља благодарение на Фернан Гонзалез кој ја искористил смртта на Рамир II, успеала да ги утврди своите граници и да стане независна. Кастиља настанала на самата граница на Кралство Астурија. Територеијата била населена од Баскијци. До век, Леон и Кастиља на повеќепати биле соединувани и повторно разделувани. Конечно, во 1230 година дошло до последно обединување на Кастиља и Леон, кога Фернандо III од Кастиља го наследил Кралството Кастиља во 1217 година, а во 1230 година го наследува Леон од својот татко Алфонсо IX.
Што се однесува до муслиманскиот свет, сè додека тие останале единствени помеѓу себе, христијаните не можеле ништо да направат туку само да ја чуваат својата територија. Во 1034 година дошло до распаѓање на Кордопскиот халифат, кој бил поделен на повеќе од дваесет мали држави. По опва, христијаните добиле можност за побрзо напредување кон јужниот дел на полуостровот.
Во текот на Реконквистата, голем број на монаси започнале да ја проповедат војната против шпанските муслимани. Еден од најзначајниот поход бил оној на Рајмонд Тулиски од 1085 година. Во текот на век, голем дел од христијанските земји на полуостровот припаѓале на двајца кралеви, Алфонсо VI- крал на Кастиља и Леон и Санчу Рамирези- крал на Арагон и Навара. Овие два крала, заедно со француските витези презеле голема офанзива против муслиманските таифи. Во 1085 година, Алфонсо VI го освоил градот Толедо, град кој бил голем културен центар на муслиманскиот5 свет. Во следните години, овие два крала постојано војувале со муслиманите, и постепено ја слабееле нивната држава. Во тоа време, славниот јунак Родриго Дијаз де Вивара, меѓу муслиманите познат како Ел Сид, ја освоил Валенсија. Во меѓувреме, освен војната против муслиманите, постоеле и повремени војни помеѓу самите христијани. Ова значително ја оспорило Реконквистата.
Таифите бргу заклучиле дека нивните противници се премногу силни, па затоа стапиле во сојуз со Алморавидите, народ кој владеел со Северна Африка. Со нивна помош, муслиманите ги принудиле на Алфонсо VI да се повлече кон север во градот Ларида и Валенсија. Меѓутоа, многу бргу муслиманскиот сојуз се распаднал, па ова било повод за нов поход кон јужниот дел на полуостровот. Алфонсо I од Арагон и Навада, во 1118 година ја освоил Сарагоса, а грофот на Барселона Рамон Беренгер III ги освоил регионите кои се наоѓале околу Средоземјето, а самиот остров Мајорка го опљачкал. Пои триесе години, Алфонсо VII ги зазел Кордоба и Алмерија. Во 1150 година Рамон Беренгер IV се венчал со Петронила од Арагон, ќерка на Рамир II со кое дошло до обединување на двете кралства.
Во 1125 година, берберското племе Алмохади ја зазела Северна Африка, а Алморавидите биле прогонети. Така, муслиманското население од Пиринејскиот Полуостров ги повикале на помош новите владетели на Северна Африка. Во 1146 година стигнале на полуостровот и ги освоиле сите територии кои претходно ги освоил Алфонсо VII.
Кастиљскиот крал Алфонсо VIII и неговиот вујко Фернандо II од Леон покренале нов поход кон муслиманите. Во 1195 година, во Битката кај Аларкос, војската на Алфонсо VIII доживеала тежок пораз. Во наредните години, и двете години се спремале за одлучувачката битка која се случила на 16 јули 1212 година, позната како Битка кај Лас Навас де Толуз. Во битката, муслиманите претрпиле тежок пораз.
По оваа голема победа, христијанските земји започнале да војуваат меѓусебно. Процесот на Реконквиста продолжил по 1230 година. Фердинанд III, крал на Леон и Кастиља во 1236 година ја зазел Кордоба, а во 1248 и Севиља. Џејми I Арагонски ги освоил Мајорка, Менорка и Валенсија. Последен паднал градот Гранада во 1492 година, под раководство на Католичките кралеви.
Големата повелба
Во јуни 1215 година англискиот крал Јован под притисок на бунтовничките барони бил принуден да ја потпише Големата повелба за правата (латински: Magna Carta Libertatum). Со неа се ограничела моќта на монархот, а обичните луѓе се стекнале со права, со што започнале да се развиваат идеите за слобода и демократија. Magna Carta во буквален превод значи Голема карта.оваа карта била пример за создаванје на други подобри декларации .од оваа декларациа се создала и универзалната декларација
Стогодишна војна
Стогодишната војна е името на серија вооружени конфликти помеѓу Англија и Франција кои траеле од 1337 година до 1453 година. Воените судири главно се водиле во Франција.
Првата голема победа на Англичаните се случила во 1340 година. По ова, тие навлегле во северна Франција и веднаш постигнале уште една голема победа наречена Битката кај Кресија во 1346 година. Англичаните, кои имале околу 9.000 војници, ги разбиле француските војници кои биле околу 30.000 на број. Главна причина за поразот на Франција се согледува во англиските стрелци со лак, наспроти француската коњаница. По десет години од Битката кај Кресија, двете армии повторно одвиле голема битка позната како Битката кај Поатеа. На истиот начин, англиските војски повторно ги поразиле француските рицари. Новиот француски крал, Јован II Добриот бил заробен, и останатиот дел од својот живот го поминал во Англија. Негов наследник бил Шарл V, кој раководил до 1380 година. Последиците од Поатеа биле многу тешки за Франција. Во 1358 година избувнало востание во Париз на чело со Етиен Марсел. Во 1360 година французите биле принудени да потпишат договор во Бретини со кој англискиот крал Едвард се откажал од француската корона, но за своја сметка ја добил цела југозападна Франција, места каде претходно се наоѓале англиските територии.
Војните продолжиле во 1369 година кога на чело на француските војски застанал Бертран Дугеклен. Тој направил нова тактика со која од функција ги отфрлил тешковооружените рицари и ги заменил со лесни одреди. Ги одбегнувал директните дејства со англиските стрелци и претпочитал партизански начин на војување. Како резултата на тоа, англиското присуство во Франција било повторно сведено само на неколку крајбрежни града. Но настанале нови внатрешни конфликти, како востание во Фландрија поради тешките даноци (1378-1382), како и соперничките конфликти помеѓу Кабошиените и Арманеките.
Во почетокот на век, Англија повторно презела нови походи кон Франција. Во 1415 година, Хенри V навлегол во Франција, каде во Битката кај Азенкур се соочил со француската армија. Англичаните, иако биле пет пати помалку на број, сепак ги победиле француските позиции. Нормандија, Пикардија и Париз биле окупирани. Хенри V добил можност и достап до управните органи на Франција и бил признат од страна на многу аристократи за наследник на душевно болниот Шарл VI. Веднаш по ова, Бургундија влегла во сојуз со Англија. Во времето кога Хенри и Карло починале во 1422 година, Арманеките за француски крал го избрале Шарл VII, син на Шарл VI. Од другата страна, новиот англиски крал повторно претендирал за круната. Англичаните го опсадиле Орлеан, кој во тоа време претставувал т.н. врата кон јужна Франција. Во 1429 година се настапила Јованка Орлеанка, седумнаесет годишна девојка која го убедувала француското население да се приклучи кон француската војска. Под нејзино раководство, тие го ослободиле Орлеан. Така, во 1429 година, Шарл VII бил прогласен за крал. Во 1431 година, Јованка Орлеанка била заробена од страна на бургундите и била предадена на англичаните, а по ова таа била осудена за ерес од страна на религиозниот суд на Англија и изгорена како вештерка.
И покрај тоа, подемот на Франција продолжил. Во 1436 година, Французите го зазеле Париз и Шарл VII ја добил титулата “Победник“. Тогаш тој ги поставил ѝ основите на обединетата француска монархија, со издавање на документот Прагматична санкција во 1438 година. Со него, тој создал самостојна француска црква која била подчинета на кралот, го вовел основниот данок таил, формирал постојана и платена војска. Последните војни помеѓу англичаните и французите биле во периодот од 1449 година до 1453 година и се одвивале во Нормандија и Аквитанија. Во тие битки биле вратени Руан и Бордо. Со победата на французите во Битката кај Кастион во 1453 година, англичаните се повлекле без да потпишат мировен договор. Оваа година се смета за крај на Стогодишната војна. По ова, само крадот Кале останал под англиска власт, сè до 1558 година.
Ренесанса
Ренесансата се смета за историско доба помеѓу средниот век и реформацијата.
Според вообичаениот опис, италијанската ренесанса од век, ширејќи се низ западна Европа, претставувала повторно поврзување на западот со класичната антика, преземањето на знаења—особено математика—од арапски, враќањето на експериментализмот, придавањето важност на квалитетот животот во сегашноста (како на пр. Ренесансен хуманизам), експлозијата на знаење како релузтат на изумувањето на печатарството и создавањето на новите техники во уметността, поезијата и архитектурата кои довеле до радикални промени во стилот и содржината на уметностите и книжевноста. Во овој период трговијата и истражувањата исто така земаат замав. Италијанската ренесанса често се смета за почетокот на „новиот век“.
Протестантска реформација
Во почетокот на век, се создало движење против католичката црква коешто го започнал германскиот свештеник Мартин Лутер и Улрих Цвингли во 1517 година. Лутер се противел на политиката на папата на продавање проштални писма за гревовите, наречени индулгенции, како и на некои теолошки сфаќања на католичката црква. Повод за почеток на борбата за реформа на католичката црква било повторното продавање на индулгенции, наводно за прибирање средства за доградба на Базиликата Свети Петар во Рим. Во 1517 година на вратата на Витембершката црква ги истакнал своите "95 тези", според кои тој барал Евангелието да биде основен извор на христијанската вера, црквата да биде скромна, да нема многу празници, црковните обреди да се изведуваат на народен јазик, а не на латински (ја превел Библијата), свештениците да се свртат кон народот а не кон трупање на богатство, и да им се даде право на женидба. Движењето било наречено "Лутеранство", според неговото име. За истапувањето на Лутер против Католичката црква и против папата се расчуло низ цела Германија и тој стекнал многу приврзаници од сите слоеви на населението. Но за неговото истапување разбрал и Римскиот Папа и веднаш јавно го осудил неговото учење како Ерес и побарал Лутер да се откаже од 95-те тези.
Лутер го одбил барањето, а Папата со папска була (писмо) го исклучил од Католичката црква. Лутер не се уплашил од заканите на Папата, и јавно ја изгорел папската була на плоштад, како резултат на што дошло до раскнување на врските меѓу Лутер и Папата. Учењето на Лутер брзо се ширело низ цела Германија опфаќајки ги сите слоеви на општеството. Преку реформа на црквата богатото граѓанство барало евтин а црква која би ги штитела нивните интереси, кнезовите барале одземање на имотите на Католичката црква, и таа да биде потчинета, а селаните и сиромашните граѓани барале освен црковна и реформа во општеството, да се ослободат од феудалната експлоатација. Меѓутоа реформацијата имала и свои противници. Освен папата, еден дел од благородништвото на чело со императорот не го прифатиле учењето на Лутер. На соборот во Вормс 1521 г. тоа било забрането, а Лутер бил прогонет. Тој се засолнал кај германските кнезови кои биле приврзаници на реформацијата.
Големите географски откритија
Големите географски откритија (познати и како ера на проучување) претставуваат период од човечката историја кој започнал во  век и продолжил сѐ до  век. Овој период се одликува со големи проучувања на океаните со цел барање на трговски партнери, со воспоставување на европски колонии во откриените земји и најважно со доминација на европските држави на светските мориња. Најбарани стоки на европските пазари биле златото, среброто, свилата и различни зачини. Сето ова било иницирано од развојот на науаката во периодот на ренесансата. Тоа овозможило еврпските држави да конструираат нови и поиздржливи бродови кои можеле да пловат и по мориња кои биле многу потешки за пловидба од Средоземното. Од друга страна, пак, напредокот во астрономијата и географијата овозможил полесна навигација низ морињата.
Меѓу најпознатите морепловци и истражувачи од тоа време се Кристофер Колумбо, Васко де Гама, Педро Алварес Кабрал, Џон Кабот, Фернандо Магелан и други. Новите типови на бродови кои во овој период биле конструирани од страна на Португалија биле од типот карак и каравела. Тоа биле првите бродови кои можеле слободно да патуваат и низ Средоземно Море и низ Балтичко Море и низ Атлантскиот Океан. Големите географски откритија дополнително придонеле врз развојот на науката и врз појават на нови идеи во времето на ренесансата. Тие дополнително влијаеле врз напредокот во картографијата, навигацијата и бродоградбата. Новото мислење дека Земјата има кружна форма ги натерало морепловците да започнат со својата пловидба кон исток, за еден ден да се вратат кон истата точка од запад.
Просветителство
Просветителството е духовно движење кое започнало некаде на крајот од век. Ова движење имало влијание што се чувствувало и во век. Целта на просветителството, како што и самиот збор кажува, е расветлување на тајните кои отсекогаш биле догма за човештвото. Тоа навлегло во речиси сите области на културата и духот. Носител на идеите на просветителството била граѓанската класа, која почнала да се еманципира уште во ренесансата. Токму затоа литературата во просветителството е антирелигиозна и антифеудална. Во услови кога апсолутизмот на владетелите во Европа со помошта на црквата ги потенцира класните антагонизми, граѓанската класа со својата материјална моќ и со интелектуалната супериорност се чувствувала повикана да го смени светот. Во литературата од овој период доминираат граѓански теми, додека класицизмот инсистира на литература која ќе го опише животот на дворот, односно аристократијата.
Индустриска револуција
Индустриската револуција претставува периодот од крајот на век до почетокот на  век, кога се случиле големи промени во земјоделството, производството и транспортот, што имало голем ефект врз социоекономските и културни услови во Британија. Промените последователно се прошириле во Европа, Северна Америка, и евентуално низ целиот свет. Почетокот на Индустриската револуција означил голем пресврт во човечкото општество; речиси сите аспекти од секојдневниот живот биле променети на некој начин.