cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Маркова Чешма (Клисура)
Маркова Чешма (Св. Јован) — населба од неолитско време во атарот на селото Клисура, Македонија. Зад превојот на стариот пат за Демир Капија, кој лежи на 2,5 километри североисточно од селото, во непосредната близина на чешмата се среќаваат фрагменти од керамички садови и орудија од камен и кремен.
Велс
Географија
Површината на Велс изнесува околу 20.779 км2, отприлика исто колку Словенија. Се протега 274 км од север на запад и 97 км од исток на запад. Велс се граничи со Англија на исток, со морето од другите страни, каналот Бристол е на југ, а каналот Св. Георги на југозападниот дел и Ирското Море на северозападнот и северниот дел. Велс има 1.200 км крајбрежје. Повшината на Велс, покрај тоа што опфаќа дел од островот Велика Британија, опфаќа и неколку помали острoви. Релефот е претежно планински, особено северниот и средниот дел од Велс. Планините ја добиле нивната форма во последното ледено време.
Ланваирпулгвингилгохерихверндробуландисилиогогогох е населба во северозападниот дел на Велс која што го држи рекордот за најдолго име во светот.
Кирил Пенушлиски
Кирил Илиев Пенушлиски (15 ноември 1912 - 23 мај 2004) — истакнат македонски фолклорист, основоположник на оваа наука во Македонија.
Роден е во Солун на 15 ноември 1912 година. Татко му Илија бил трговец а мајката Катерина домаќинка. Завршил основно образование во родниот град, потоа гимназија во Скопје во 1931 година. Во 1938 година завршил Филозофски факултет, група Југословенска книжевност и докторирал на тема: "Стефан Верковиќ - собирач на македонски народни умотворби" (1956 г.). За време на окупацијата активно бил вклучен во НОБ, (бил претседател на илегалниот НОО одбор на Скопје), а по војната работел на повеќе важни функции, во Министерството за трговија, генерален секретар на Универзитетот "Св. Кирил и Методиј", професор на Филозофскиот (подоцна Филолошкиот) факултет, Декан на овој факултет, Ректор на Скопскиот универзитет, член на Советот на републиката и др. Доктор по филолошки науки и основоположник на македонската фолклористика. Почесен член на ДПМ.
Пенушлиски е татко на ликовниот уметник Илија Пенушлиски.
Творештво
Одбрани фолклористички трудови, четири книги, (1988),
Книги за деца:
Јуначки мегдан (1964)
Итри, будалести и секакви (1964).
Ла Гаровиља
Ла Гаровиља — општина во покраината Бадахос, во автономната заедница Екстремадура, Шпанија.
Мида
Името на најмалку три членови на династијата на Фригија
Најпознатиот крал Мида е запаметен во старогрчката митологија по неговата способност да претвори во злато сѐ што ќе допре. Ова било наречено Златен допир или Допирот на Мида. Се претпоставува дека фригискиот град Мидаеон бил наречен според овој Мида, а веројатно тоа е истиот Мида кој според Паузаниј ја основал Анкира. Според Аристотел, легендата вели дека Мида починал од глад како резултат на неговата „залудна молба“ за допир на злато. . Легендите раскажани за овој Мида и неговиот татко Гордиј, познат по тоа што го основал главниот град на Фригија, Гордион, и заврзувајќи го Гордиевиот јазол, укажуваат на тоа дека се верува дека тие живееле во II-иот милениум п.н.е., многу време пред Тројанската војна. Сепак, Хомер не ги споменува ниту Мида, ниту Гордиј, наместо тоа ги споменува другите славни фригиски кралеви, Мигдон и Отреј.
Уште еден крал наречен Мида владеел со Фригија во доцниот VIII век п.н.е., сѐ до ограбувањето на Гордион од страна на Кимеријците, кога тој извршил самоубиство. Повеќето историчари веруваат дека овој Мида е истата личност како и Мита, наречен крал на Мушките во асирските записи, кој војувал со Асирија и нејзините анадолски покраини во истиот период.
Третиот крал Мида, според Херодот, бил член на династијата на Фригија и дедо на Адраст кој избегал од Фригија откако случајно го убил својот брат и побарал азил во кралството Лидија за време на владеењето на Крез. Фригија во тоа време ѝ била потчинета на Лидија. Херодот вели дека Крез ги сметал членовите на фригиската династија за „пријатели“, но не споменува дали фригиската династија сѐ уште владеела како вазал на Фригија.
Легенди за античкиот крал Мида
Постојат многу, често противречни, легенди за античкиот крал Мида. Во една од нив, Мида бил крал на Песинт, град во Фригија, кој како дете бил посвоен од кралот Гордиј и Кибела, божицата чиј сопруг бил тој, и која (според некои извори) била божицата-мајка на самиот Мида. Според некои извори, Мида својата младост ја поминал во македонскиот Бермион (види Бриги). Во Тракијска Мигдонија, имало една градина со диви рози во подножјето на планината Бермион, која Херодот ја нарекувал „градината на Мида, син на Гордиј, каде розите растат самите од себе, секоја имајќи шест цветови и неспоредлив мирис.“ Бидејќи Херодот на други места вели дека Фригијците во старо време живееле во Европа каде што биле познати како Бриги , постоењето на градината укажува дека Херодот верувал дека Мида живеел пред миграцијата на Фригијците во Анадолија.
Според некои извори, Мида имал син, Литиерс, демонскиот косач на смртта на мажите, но во некои верзии на митот, тој имал ќерка, Зое или „живот“.
Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Черешово (Драмско)
Воведение на Пресвета Богородица (Εισόδια της Θεοτόκου Παγονερίου) — црква во селото Черешово, Драмско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Зихненско-неврокопската епархија на Цариградската патријаршија.
Мида
Легенди за античкиот крал Мида
Историчарот Аријан дава поинаква приказна за потеклото и животот на Мида. Според него, Мида бил син на Гордиј, сиромашен селанец и Телемисијска девојка од пророчки род. Кога Мида пораснал во убав и храбар човек, Фригијците биле вознемирени од граѓанската неслога и откако се советувале со Пророштвото, им било речено дека запрежна кола ќе им донесе крал, кој ќе стави крај на нивната неслога. Додека тие сѐ уште размислувале, Мида пристигнал со своите родители и запрел близу собранието со запрежна кола. Тие, споредувајќи го одговорот на Пророштвото со оваа појава, одлучиле дека тоа е личноста која ќе пристигне со запрежна кола за која Боговите кажале. Поради тоа, тие го назначиле Мида за крал и тој, ставајќи крај на нивната неслога, во тврдината ја посветил запрежната кола на неговиот татко како жртва за благодарност до Зевс. Во прилог на ова, следната изрека што се однесува до запрежната кола била важечка, дека кој и да било што ќе може да го олабави јажето од јаремот на оваа запрежна кола, му е предодредено да владее со Азија. Тој некој бил Александар III Македонски. Во други верзии на легендата, таткото на Мида, Гордиј, скромно пристигнал со двоколка и го направил Гордиевиот јазол.
Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Черешово (Драмско)
Црквата е изградена во 1835 г. според подоцнежен натпис, поставен на местото на постариот натпис над јужниот влез. Градбата е трикорабна базилика со дрвен покрив и женска црква. Има впечатлива камбанарија, изработена од делкан гранит. Според натписот на третиот кат, таа е направена од месни мајастори во 1881 г. Ѕвоната се направени во 1832 г. Според легендата, жените на Черешово го собрале сет свој накит и откупиле друг од околните села за тие да се излеат.
Мида
Митови за кралот Мида
Еднаш, како што Овидиј вели во Метаморфози XI, Дионис забележал дека неговиот стар учител и очув, сатирот Силениј изчезнал.
Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Черешово (Драмско)
Внатре има извесни икони во уникатен стил. На таванот над средишниот кораб е претставен Седржител. Забележителни се и владичкиот престол и амвонот. Иконата на владичкиот престол е донесена од грчките доселеници од Мала Азија; дело е на Кирјаз од Енос (Енез) и изработена во 1812 г. Според Георги Стрезов во 1891 г. во црквата се служело и на словенски и на грчки.
Мида
Митови за кралот Мида
Стариот сатир Силениј, пиел вино и лутал пијан, а подоцна бил пронајден од некои фригиски селани, кои го однеле до нивниот крал, Мида (наизменично, тој се онесвестил во градината со рози на Мида). Мида го препознал и се однесувал со него гостопримливо, забавувајќи го десет дена и ноќи со учтивост, додека Селениј ги воодушевил Мида и неговите пријатели со приказни и песни.
Црква „Воведение на Пресвета Богородица“ - Черешово (Драмско)
На многу од преносливите икони има траги од стари кирилски натписи.
Мида
Митови за кралот Мида
На еднинаесетиот ден, тој го вратил Селениј кај Дионис во Лидија. Дионис му понудил на Мида да избере каква било награда што сака. Мида побарал сѐ што ќе допре да се претвори во злато. Мида се израдувал со неговата нова моќ, при што побрзал да ја тестира. Тој допрел дабово гранче и камен; и двете се претвориле во злато. Пресреќен, кога пристигнал дома, им наредил на слугите да постават гозба на масата. „Така, Мида, крал на Лидија, на почетокот вообразен со гордост кога сфати дека може да претвори во злато сѐ што ќе допре; но кога виде дека неговата храна станува сурова и дека неговиот пијалак се стврднува во златни коцки, сфати дека овој дар е зло и во неговиот презир кон златото, ја проколна својата молба“ (Клаудијан, In Rufinem). Во верзија раскажана од Натаниел Хоторн во Чудесна книга за девојчиња и момчиња (1852), Мида открил дека кога ја допрел ќерка си, и таа се претворила во злато.
Сега Мида го мразел дарот што го посакувал. Му се молел на Дионис, преколнувајќи го да биде избавен од глад. Дионис ја слушнал неговата молба и се согласил; велејќи му на Мида да се измие во реката Пактол. Потоа, што и да стави во водата ќе се промени од допирот. Мида направил така и кога ја допрел водата, моќта се слеала во реката и речниот песок се претворил во злато. Ова објаснува зошто реката Пактол била толку богата со злато, и богатството на династијата која тврдела дека Мида е нивни предок е без сомнение поттик за овој етиолошки мит. Златото веројатно не било единствениот извор на метал за богатството на Мида: „Кралот Мида, Фригијец, син на Кибела, прв ги откри црното и белото олово“.
Мида, презирајќи богатство и раскош, се преселил на село и станал идолопоклоник на Пан, богот на полињата и сатирите. Римските митографи тврделе дека негов учител по музика бил Орфеј.
Еднаш, Пан имал смелост да ја спореди својата музика со таа на богот Аполон и го предизвикал на музички натпревар (исто така види Марсиј), а Тмол, богот на планините, бил избран за судија. Пан засвирил на своите кавали и со својата земјоделска мелодија, си дал големо задоволство себеси и на својот верен следбеник, Мида, кој бил присутен. Потоа, Аполон ги затегнал жиците на својата лира. Тмол, веднаш го наградил Аполон со победа и сите се согласиле со пресудата, освен Мида, кој не се согласил и се сомневал во праведноста на наградата. Тогаш, Аполон го проколнал со зборовите: „Мора да има уши на магаре!“ и направил Мида да има магарешки уши. Овој митот е ислустриран со две слики, „Аполон и Марсиј“ од Палма Помладиот (1544 – 1628), едната слика ја претставува сцената пред, а другата по казната.
Мида бил понижен од овој несреќен случај. Тој се обидел да ја сокрие својата несреќа под голем турбан или шапка, но неговиот бербер знаел за тајната и му било кажано да не споменува на никој. Сепак, берберот не можел да ја чува тајната; па отишол на една ливада, ископал дупка во земјата, ја шепнал приказната во неа и ја покрил дупката. Дебела леа од трски подоцна никнала на ливадата и почнала да ја шепоти приказната, велејќи: „Кралот Мида има магарешки уши.“
Сара Морис покажала (Морис, 2004) дека магарешките уши биле кралска одлика во Бронзената доба, носени од кралот Таркаснава (грчки: Таркондемос) од Мира, на печат впишан со хетско клинесто писмо и лувиски хиероглифи: во оваа смисла, митот се појавил за Грците, за да ја оправда егзотичната одлика. Во предисламската легенда од Средна Азија, кралот на Осоуните од Енисејскиот Базен имал магарешки уши. Тој ги криел и наредувал секој од неговите бербери да биде убиен за да ја сокрие неговата тајна. Последниот бербер меѓу неговите луѓе бил советуван да ја шепне тешката тајна во бунар по зајдисонце, но тој не го покрил бунарот потоа. Водата од бунарот се зголемила и го поплавила кралството, создавајќи ги водите на езерото Исик-ќол. Овој мотив е присутен и српската народна приказна „Царот Тројан има козји уши“ (У цара Тројана козје уши).
Веројатна поврзаност со библискиот Мадај
Библискиот Мадај, синот на Јафет, би можел првично да упатува на Мида и Фригијците. Во Книгата на Јубилеи, кога светот бил поделен меѓу синовите и внуците на Ное, Мадај првично го добил регионот источно од „Луд“ (Лидија) и северно од Тубал (Табал, кој одговара со Ликија и западна Памфилија). Сепак, Мадај потоа одлучил дека не му се допаѓал областа и ги прашал синовите на Сем да му дозволат да се насели во Медеја, која била во нивниот регион. Оваа приказна можеби била со намера само да објасни зошто Мадај бил единствениот син на Јафет чии потомци, Медејците не живееле во Анадолија, островите во близина или Јужен Кавказ. Или, приказната за првичното наследство на Мадај во Фригија можеби зачувува постара традиција за идентификување на Мадај со Мида и Фригијците.
Историскиот крал Мида
Кралот Мида кој владеел со Фригија во доцниот VIII век п.н.е. е познат од грчки и асирски извори. Според првите, тој се оженил со грчка принцеза, Дамодика, ќерка на Агамемнон од Кима, Еолида, и значително тргувал со Грците. Некои историчари веруваат дека овој Мида го подарил престолот за кој Херодот вели дека бил понуден на Пророштвото од Делфи од „Мида, син на Гордиј“ (види погоре). Асирските плочи од владеењето на Саргон II бележат напади од „Мита“, крал на Мушките, против асирските источни анадолски провинции. Некои историчари веруваат дека асирските записи го нарекувале Мида, крал на Мушките, бидејќи тој ги подложил источните Анадолци со тоа име и ги вклучил во неговата војска. Грчките извори, вклучувајќи го и Страбон, велат дека Мида се самоубил пиејќи крв од бикови за време на напад од Кимеријците, кој Евсевиј Кесариски го датирал околу 695 г. п.н.е., а Јулиј Африкан околу 676 г. п.н.е. Археологијата потврди дека Гордион бил уништен и запален околу тоа време.
Тумул (могила) популарно припишан на Мида
Во 1957 година, Родни Јанг и тим од Универзитетот Пенсилванија отвориле гробница во срцето на Големата могила (на грчки: Μεγάλη Τούμπα) -53 метри во висина, околу 300 метри во пречник – на местото на античкиот Гордион (денешен Јасихујук, Турција), каде има повеќе од 100 тумули со различна големина и од различни периоди. Тие откриле кралски гроб, чија дрвена конструкција речиси потекнува од 740 г. п.н.е., заедно со остатоците од погребната гозба и „најдобрата збирка садови за пиење од Железното Доба некогаш откриена.“ They discovered a royal burial, its timbers recently dated as cut to about 740 BC complete with remains of the funeral feast and "the best collection of Iron Age drinking vessels ever uncovered". Внатрешната одаја била голема: 5.15 метри на 6.2 метри во ширина и 3.25 метри висока. На остатоците од дрвениот ковчег во северно-западниот агол на гробот лежел скелет на маж, висок 1.59 метри, кој имал околу 60 години. Во гробот биле пронајдени раскошна мозаична маса, два мозаични држачи за служење и осум други маси, како и бронзени и керамички садови и бронзени фибули (антички брош). Иако без записи за идентификација кои биле поврзани со ова место, тоа било наречено Тумул ММ (ММ- Могилата на Мида) од ископувачите. Бидејќи овој погребен споменик бил подигнат пред традиционалниот датум даден за смртта на кралот Мида во раниот VII век п.н.е., сега генерално се смета дека го опфаќа гробот на неговиот татко. Идентификувањето на тумулот како „гроб“ е оспорено; друго толкување е дека било религиозно место посветено на Кибела.
Хосе Мухика
Хосе Алберто „Пепе“ Мухика Кордано (José Alberto "Pepe" Mujica Cordano; р. ) — уругвајски политичар кој бил 40-ти претседател на Уругвај помеѓу 2010 и 2015 година. Тој е поранешен герилски борец во редовите на тупамаросите и бил затворен 13 години за време на воената диктатура во земјата во 1970-те и 1980-те. Како член на коалицијата на левичарски партии, Мухика бил министер за сточарство, земјоделство и рибарство од 2005 до 2008 година, а потоа сенатор. Како кандидат на левичарската коалиција, тој победи на претседателските избори во Уругвај во 2009 година и ја презел функцијата Претседател на 1 март 2010 година.
Мухика го опишуваат како „најскромниот претседател на светот“ поради неговиот скромен животен стил и донирањето на 90% од неговата месечна плата од 12.000 американски долари во добротворни прилози во корист на сиромашните и малите претприемачи.
Моч
Моч (или урина, од лат. urina) е отпаден производ на организмот, создаден во бубрезите при филтрацијата на крвта.
Настанување
Кај клеточниот метаболизам се создаваат мноштво отпадни материи богати со азот и други материи што се раствроливи во вода, кои треба да се исфрлат од крвта. Тој процес се врши во бубрезите, а создадената течност се нарекува моч. Од бубрзите, преку мочоводите, таа се спушта во мочниот меур, каде останува неколку часа, а потоа со исфрлање, односно уринирање, преку уретрата организмот се ослободува од мочта. Кај повеќето животни мочта содржи и феромони, поради што мокрењето на определени места е поврзано со маркирање на територијата.
Човечка моч
Количеството моч што се создава за одреден временски период се нарекува диуреза. Во нефролошката практика, при мерењето на волуменот на исфрлена моч најчесто се зема период од 24 часа. Во нормални околности, дневното количество моч изнесува 800-1500 см³.
Мочта има кисела реакција и нејзината pH вредност изнесува помеѓу 5 и 6.
Хемиската и микроскопската анализа на мочта има големо дијагностичка важност. На пример, при дијабетес во мочта се регистрира шеќер, а при нефритис - белковини. Секое отстапување од нормалниот состав на урината укажува дека метаболизмот на телото не е во ред.
Боја
Мочта во нормални околности има жолта боја и во зависност од внесените хранливи материи во организмот таа може да варира од светложолта до темножолта боја. Врз промената на бојата на мочта може да влијае покачената телесна температура, како и губењето телесни течности преку потење, повраќање или пролив.
Состав
Составот на урината зависи од факторите на животната средина (температура и влажност), како и од човековата активност, полот, возраста, тежината и здравјето. Кај човекот 95% од урината се состои од вода. Таа содржи и низа органски и неоргански соединенија:
Левит
„Левит“ или „Трета книга Мојсеева“ — третата книга на Стариот завет од Библијата.
NGC 5947
NGC 5947 — спирална галаксија во соѕвездието Воловар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5947 се споменува и како UGC 9877, MCG 7-32-19, CGCG 222-19, IRAS 15288+4253.
Откривање
Објектот е откриен на 18 јуни 1884 година од страна на Едуар Жан Мари Стефан, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 31,5 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5947 е од видот SBbc. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,9 m/лм2. NGC 5947 има привидни димензии од 1,2' х 1,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 15 ч 30 м 36,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +42° 43' 3"".
Други поделби
Проучување на NGC 5947 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 55274. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 78; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3058. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1376.
На врвовите од прстите
На врвовите од прстите е американски филм, во режија на Метју Брајт. Главните улоги ги играат: Метју Меконахи и Гери Олдман.
Содржина
Керол е талетнирана сликарка и независна жена, која се вљубува во Стивен, а за него не знае ништо, освен дека ѝ се допаѓа. Кога таа ќе остане бремена, Стивен ја открива мрачната тајна за неговото семејство: сите членови на семејството се џуџиња, освен него, а тоа е случај и со неговиот брат-близнак, Ролфи. Керол и Стивен мора да се соочат со фактот дека можеби и нивното бебе ќе биде џуџе.
Ла Аба
Ла Аба — општина во покраината Бадахос, во автономната заедница Екстремадура, Шпанија.
Апсолутно отстапување
Средно апсолутно остапување е една од мерките на дисперзија со која се изразува остапувањето на вредностите на белегот од нивната аритметичка средина. Оваа мерка може да се применува во случаи на групирани, но и во случај на негрупирани податоци. Се користат различи формули за двата типа на податоци(групирани и негрупирани) но во основа го претставува збирот на апсолутните отстапувања на сите вредности на белегот од аритметичката средина во однос на бројот на членовите во серијата.Во некои случаи наместо од аритметичката средина, средното апсолутно отстапување, може да се пресмета и во однос на медијаната со тоа што се пресметуваат отстапувањата на вредностите на белегот од медијаната.
Мерки на дисперзија
Мерките на централна тенденција не се соодветни за да се опишат податоците. Две множества на податоци може да имаат иста аритметичка средина, но тие можат да бидат сосема различни. На тој начин за да се опишат податоците, треба да се знае степенот на варијабилитет. Ова е овозможено од страна на мерките на дисперзија.
Мерките на дисперзија се делат на:
Изборот на мерките на дисперзија зависи од тоа за што се користат, односно од бараната точност при искажувањето на варијабилитетот.Апсолутните мерки на дисперзија го изразуваат варијабилитетот во апсолутни износи , во оние единици мерки во кои се дадени модалитетите на белегот , додека пак релативните мерки на дисперзија се претставуваат во проценти. Како добри мерки на дисперзија се сметаат оние мерки на дисперзија кои ги исполнуваат следнитe е барања:
Стандарното апсолутно отстапување припаѓа во апсолутните мерки на дисперзија.
Формули
Формули за негрупирани податоци и негрупирани податоци:
Кај негрупирани податоци стандардното апсолутно отстапување се пресметува како однос помеѓу збирот на апсолутните отстапувања на сите вредости на белегот од аритметичката средина и бројот на членови во серијата додека пак кај групираните начинот на пресметување е ист, само што во именителот стои збир на фреквециите на модалитетите на белегот а во броителот стои збирот на апсолутните отстапувања на сите вредности на белегот од аритметичката средина помножени со соодветната честота.
Примери
Задача 1. (негрупирани податоци) Врз основа на податоците дадени во табелата , да се пресмета просечното варирање на приносот на пченица во тони хектар.
M=12,5/5=2,50
Задача 2. (групирани податоци)
Врз основа на податоците дадени во табелата , да се пресмета средното апсолутно отстапување.
SO=2760,05/71=38,87
901 Брунзија
901 Брунзија — астероид од типот S која припаѓа на Флориното семејство од главниот астероиден појас кој е во орбита околу Сонцето. Астероидот е откриен од Макс Волф на 30 август 1918 година. Неговиот вртежен период е 3,136 часови.
Орхидеи
Орхидеи (науч. Orchidaceae) — најголемата семејство на цветни растенија. Нејзиното име е изведено од родот Orchis.
Кралските ботанички градини од Кју наведуваат 880 родови и близу 22.000 опишани видови, но точната бројка не е позната (можеби таа изнесува и до 25.000) како резултат на големи таксономски несогласувања. Бројот на орхидејни видови го надминува за четири пати бројот на видови на цицачи, или за двапати бројот на птици. Исто така, оваа фамилија сочинува околу 6-11% од сите семени растенија. Околу 800 нови видови на орхидеи се опишуваат секоја година. Најголеми родови од фамилијата на орхидеите се Bulbophyllum (2,000 вида), Epidendrum (1,500 вида), Dendrobium (1,400 вида) и Pleurothallis (1,000 вида). Оваа фамилија исто така го вклучува и родот Vanilla (родот на растението Vanilla planifolia од кое се добива ванила), Orchis и многу други култивирани растенија, како што се Phalaenopsis или Cattleya.
Сон (филм од 1966)
„Сон“ (српски: Сан) — југословенски филм од 1966 година, во режија на Младомир Пуриша Ѓорѓевиќ, кој е автор и на сценариото. Главните улоги ги играат: Михаило Јанкетиќ, Љубиша Самарџиќ, Оливера Катарина, Мија Алексиќ и Љуба Тадиќ. Според темата и стилот, филмот се надоврзува на претходнито филм на Ѓорѓевиќ, „Девојка“, а заедно со ушет два негови филма, „Утро“ и „Пладне“, го сочинува еден од најпознатите циклуси на југословенскиот „црн бран“. „Сон“ бил југословенски кандидат на 17. Меѓународен филмски фестивал во Берлин.
Орхидеи
Дополнително, со вметнувањето (интродукцијата) на тропските видови во 19 век, хортикултуристите произведоа повеќе од 100.000 хибридни видови и култивари.
Сон (филм од 1966)
Синопсис
Во 1941 година, Чачак и Ужице се слободни градови. Една девојка и едно момче сонуваат за поубава иднина, но војната им ги прекинува соништата. Германската војска повторно ја освојува областа, партизаните се повлекуваат, а зад нив остануваат многу мртви...
Орхидеи
Распространување
Орхидеите имаат космополитско распространување, се среќаваат во речиси секое станиште, освен пустините и ледниците. Најголем дел се наоѓаат во тропските предели, најмногу Азија, Јужна Америка и Средна Америка. Тие се распространети и над Северниот Поларник, во јужна Патагонија и дури и на островот МекКварки, кој е расположем близу до Антарктикот.
Следната листа дава груб преглед на нивното распространување:
Систематика
Фамилијата е целосно призната, и APG II системот од 2003 година ја сместува во редот Asparagales.
Систематиката на оваа фамилија е во постојан флукс, бидејќи многубројните истражувања откриваат сѐ повеќе класификациски елементи.
Денес се признати пет потсемејства. Кладограмот за оваа фамилија е направен според APG системот:
Екологија
Поголем дел од орхидеите се повеќегодишни епифити кои растат прикачени за дрвја или грмушки во тропските и суптропските региони. Други видови се литофити, односно тие растат на карпи или карпеста почва, или, пак, се терестрични растенија. Речиси сите орхидеи од умерените подрачја се терестрични.
Некои орхидеи, како Neottia и Corallorhiza, немаат хлорофил и не се способни да вршат фотосинтеза. Наместо автотрофност, овие видови се исхрануваат со помош на паразитски почвени габи преку образувањето на орхидејни микоризи. Габите вклучени во ваквите симбиози се истите оние кои се дел од ектомикоризите со дрвјата и другите дрвенести растенија, односно тоа се паразити како Armillaria и сапротрофи. Овие орхидеи се познати како мико-хетеротрофи, а порано беа неточно опишувани како сапрофити, како резултат на верувањето дека тие се исхранувале со разложување на органска материја. Додека само неколку видови се бесхлорофилни холопаразити, сите останати орхидеи се мико-хетеротрофи за време на ‘ртењето и развитокот на семето. Дури и фотосинтетските возрасни растенија можат да продолжат да добиваат храна (со тоа и јаглерод) од нивните микоризни габи.
Морфологија и анатомија
Орхидеите се лесно препознатливи, бидејќи делат некои очигледни апоморфии. Меѓу нив се: билатерално симетрични цветови, од кои повеќето се ресупинатни, со едно чашкино ливче (labellum) кое е секогаш многу изменето, прашниците и плодникот се споени во гиностемиум, а семињата се екстремно мали.
Листови
Како и повеќето монокотиледони, орхидеите генерално имаат прости листови со паралелна нерватура, иако некои видови од Vanilloideae имаат мрежеста нерватура. По форма може да се јајцевидни, ланцетни или орбикулатни и многу варијабилни по големина. Нивните одлики често имаат дијагностички карактер. Тие се последователно наредени на стеблото, обично пликатни, и немаат прилисници. Листовите на орхидеите често поседуваат силикатни телца наречени stegmata во васкуларните ткива (меѓутоа ги нема во Orchidoideae) и се фиброзни.
Градбата на листот зависи од специфичното станиште на растението. Видовите кои растат на места кои се привремено многу сушни, имаат густи, кожести листови и нивните лиски се покриени со восочна кутикула, за превенција на загуба на вода. Видовите кои живеат во засенчени станишта имаат долги и тенки листови.
Листовите на повеќето орхидеи се многугодишни, додека други, особено на оние видови со пликатни листови, се менуваат годишно. Новите листови се развиваат од лажни луковици (булбуси), како кај Catasetum.
Некои орхидеи, како Polyrrhiza lindenii (орхидејата-дух), Aphyllorchis и Taeniophyllum зависат од нивните зелени корења за фотосинмтеза и немаат нормално развиени листови, како кај сите хетеротрофни видови.
Стебло и корења
Орхидеите се многугодишни тревести растенија и немаат трајни дрвенести структури. Тие можат да растат на два начина:
Копнените орхидеи може да имаат ризоми или да формираат грутки или лукоциви. Кореновите капи (калиптри) на копнените форми се мазни и бели.
Во топлите и влажни климатски подрачја, многу копнени орхидеи немаат потреба од лажни луковици (псевдобулбуси).
Лажната луковица (псевдобулбус) има мазна површина со надолжни бразди и може да има различни форми, често конични или издолжени. Нејзината големина е варијабилна.
Родови
Најпознатите орхидејни родови се следните: Aa; Abdominea; Acampe; Acanthephippium; Aceratorchis; Acianthus; Acineta; Acrorchis; Ada; Aerangis; Aeranthes; Aerides; Aganisia; Agrostophyllum; Amitostigma; Anacamptis; Ancistrochilus; Angraecum; Anguloa; Ansellia; Aorchis; Aplectrum; Arethusa; Armodorum; Ascocenda; Ascocentrum; Ascoglossum; Australorchis; Auxopus; Baptistonia; Barbrodia; Barkeria; Barlia; Bartholina; Beloglottis; Biermannia; Bletilla; Brassavola; Brassia; Bulbophyllum; Calypso; Catasetum; Cattleya; Cirrhopetalum; Cleisostoma; Clowesia; Coelogyne; Coryanthes; Cymbidium; Cyrtopodium; Cypripedium; Dactylorhiza; Dendrobium; Disa; Dracula; Encyclia; Epidendrum; Epipactis; Eria; Eulophia; Gongora; Goodyera; Grammatophyllum; Gymnadenia; Habenaria; Herschelia; Laelia; Lepanthes; Liparis; Ludisia; Lycaste; Masdevallia; Maxillaria; Meliorchis, Mexipedium; Miltonia; Mormodes; Odontoglossum; Oncidium; Ophrys; Orchis; Paphiopedilum; Paraphalaenopsis; Peristeria; Phaius; Phalaenopsis; Pholidota; Phragmipedium; Platanthera; Pleione; Pleurothallis; Promenaea; Pterostylis; Renanthera; Renantherella; Restrepia; Restrepiella; Rhynchostylis; Roezliella; Saccolabium; Sarcochilus; Satyrium; Selenipedium; Serapias; Sophronitis; Spiranthes; Stanhopea; Stelis; Thrixspermum; Trias; Trichocentrum; Trichoglottis; Vanda; Vanilla; Zeuxine; Zygopetalum.
Старо Село (Клисура)
Старо Село — населба од доцноантичко време во атарот на селото Клисура, Македонија. На 2,5 километри југоисточно од селото, на левата страна од селскиот пат, на поголема површина во нивите на Р. Јакимов и И. Каранфилов има фрагменти од керамички садови, тегули и имбрекси.
Стигмата (филм)
Стигмата е филм од 1999 година режиран од Руперт Вејнврит со Патрисија Аркет и Габриел Берн во главните улоги.
Синопсис
Филмот обработува тематика поврзана со појава на феноменот стигмата (латински: stigma, што значи белези). Филмот започнува со истрага во Бразил од страна на свештеникот Ендру Кирнан (Габриел Берн) кој е испратен од Ватикан. Патот го доведува до Њујорк каде ја сретнува Френки (Патрисија Аркет) која е зафатена од овој феномен. Во филмот се обработуваат појавите на стигмите кај девојката и промената на нејзиниот живот.
Засап
Засап (словенечки: Zasap) — населба во Општина Брежице во источна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Долењска. Населбата сега е вклучена во Посавскиот статистички регион.
IETF
Организација
IETF е организиран во големи работни групи и неформални групи за дискусија, секоја занимавајќи се со одредена тема. Секоја група има за цел да ја заврши работата на таа тема и потоа да се распушти. Секоја работна група има назначено претседавач (или некогаш неколку претседавачи), заедно со план кој го опишува својот фокус и што и кога се очекува да реализира.
Работните групи се организирани во област по предмет. Тековните области ги вклучуваат: Апликации, Општо, Интернет, Операции и Менаџмент, Апликации во Реално време и инфраструктура, Насочување, Безбедност и Транспорт. Секоја област е под надзор на раководител по област, во повеќето има и два раководители. Раководителите се одговорни за назначување на претседавачи на работната група. Раководителите по област заедно со претседателот на IETF ја формираат Internet Engineering Steering Group (IESG), која е одговорна за целокупното работење на IETF.
IETF е формално дел од Internet Society. IETF е под надзор на Internet Architecture Board (IAB), кој ги надгледува надворешните врски и односот со RFC Editor. IAB се исто така заедно одговорни за IETF Administrative Oversight Committee (IAOC), кој го надгледува IETF Administrative Support Activity (IASA), која обезбедува логистичка и друга поддршка на IETF. IAB исто така управува со Internet Research Task Force (IRTF), со која IETF има бројни вкрстени групни релации.
Историја
Првиот IETF состанок беше на 16 јануари 1986, составен од 21 истражувачи финансирани од американската влада. Тоа беше продолжување на работата од претходната GADS Task Force.
Првично таа се оджувала квартално, но од 1991 состанокот се одржувал 3 пати годишно. Претставници од невладини лица беа поканети почнувајќи од четвртиот IETF состанок во текот на Октомври истата година. Од тоа време сите IETF средби се отворени за јавноста. Поголемиот дел од работата на IETF се врши на мејлинг-листи и присуството на средбите не е задолжително за соработници.
Почетните средби беа многу мали, со помалку од 35 луѓе присутни на секоја од првите пет средби. Максималната посетеност на првите 13 средби беше само 120 учесници. Ова се случи на 12 средба одржана во текот на јануари 1989. Овие средби се зголемија по учество и обем значително од почетокот на 1990 години; таа имала максимум посетеност од скоро 3000 во декември 2000 EITF одржана во Сан Диего, Калифорнија. Посетеноста се намалила со преструктуирање на индустријата во текот на раните 2000-ти години и моментално е околу 1200.
Во раните 1990-ти IETF ја смени институционалната форма од активност на американската влада во независна, меѓунардно активност поврзана со Internet Society.
Операции
Деталите на своите операции се менувале значително како што растела, но основниот механизам останува објавување на нацрт-спецификација, преглед и независно тестирање од страна на учесниците и објавување. Интероперабилноста е главниот тест за IETF спецификациите да станат стандарди. Повеќето спецификации се фокусирани на поединечни протоколи отколку на испреплетени системи. Ова им овозможи нејзините протоколи да се користат во многу различни системи и нејзините стандарди рутински се употребуваат од органи кои создаваат полноправни архитектури ( Пр. 3GPP IMS).
Бидејќи се потпира на волонтери и користи ”груб консензус и running код” како свој критериум, резултатите можат да бидат бавни секогаш кога бројот на волонтери е или многу мал за да има напредок или многу голем што отежнува да се постигне консензус или кога на волонтерите им недостига потребната експертиза. За протоколи како SMTP, кој се користи за транспорт на е-пошта на корисничката заедница во многу стотици милиони, исто така постои голем отпор за секоја промена која не е целосно компатибилна. Работата во рамките на IETF на начините за подобрување на брзината на процесот за донесување стандарди е во тек, но бидејќи бројот на волонтери со свое мислење е многу голем, бавни се механизмите за консезус на тоа како да се подобрат.
Бидејќи IETF нема членови (ниту пак е организација сама по себе), Internet Society обезбедува финансиска и легална рамка за активностите на IETF и нејзините сестрински фирми (IAB, IRTF,...). Неодамна IETF постави IETF Фонд кој управува со авторските права на материјалите произведени од страна на IETF. Активностите на IETF се финансирани од плаќање учество на состаноците, спонзори на состаноците и од Internet Society преку своето организациско членство и приходите од Public Interest Registry.
Средбите на IETF во голема мера се разликуваат во тоа каде се одржуваат. Списокот на локациите на минатите и идните средби може да се најдат на IETF meetings страната. IETF се стреми состаноците да се одржуваат во близина каде што повеќето IETF волонтери се сместени. Долго време целта била 3 средби годишно, 2 во Северна Америка и една или во Европа или Азија (балансира помеѓу нив секоја друга година). Соодносот на целта моментално е да има 3 во Северна Америка, 2 во Европа и 1 во Азија. Сепак, корпоративното спонзорство на средбите е типично поважен фактор па овој распоред не е строго почитуван со цел да се намалат оперативните трошоци.
Претседатели
Претседател на IETF се бира од страна на NOMCOM процесот наведен во RFC 3777 за 2-годишен мандат, со обновување.
Пред 1993, претседателот на IETF се бирал од страна на IAB.
Петре Димовски
Петре Димовски (раскажувач, романописец, моно-драмски писател) — роден 1946 година во Брод, Битола. Од 1966 до 1969 година бил печалбар во Австралија. Во 1975 година дипломирал на Филолошкиот факултет во Скопје. Работел како референт за компјутерска обработка на податоци, лектор и новинар. Моментално работи како професор во Битола. Го покренал и уредувал списанието за литература Раст.
Добитник — на Наградата 4 ноември за збирката раскази Жед и жештини,на Првата награда на БИД Мисирков за романот Пламенка, Наградата на Фестивалот на монодрамата за монодрамите Ни свој, Наградата Тренд на ИК Феникс за романот Балканскиот ѓавол, наградата Ванчо Николески на Друштвото на писателите на Македонија за романот Големата авантура и наградата на ТВ Орбис.
Ефимија (монахиња)
Ефимија (околу 1350 — 1405 година) — позната поетеса, монахиња и сопруга на еден од владетелите на наследството на Цар Душан по неговата смрт, Углеша Мрњавчевиќ со кој живеела во градот Сер, сè до неговото загинување во Битката на Марица. Родена е како ќерка на еден благородник во дворот на Цар Душан, кесар Воихна, а нејзиното име било Елена.
По смртта на својот сопруг, согледувајќи ги последиците од надоаѓањето на османлиските поробувачи, се повлекла во дворот на Кнез Лазар. По смртта на Кнез Лазар на Битката на Косово во 1389 година, со својата роднинка кнегиња Милица управува со Србија во име на младиот наследник Стефан Лазаревиќ, според тогашните канонски обичаи, како и поради сигурноста со Милица се повлекуваат во манастир каде се замонашува и го зема монашкото име Ефимија.
Две биографии
Родена како ќерка на големиот угледник на Цар Душан во неговата престолнина Скопје, името Елена го добила најверојатно во чест на својата стрина, Елена. Татко ѝ Војихне, на Царот Душан му бил братучед и еден од неговите најдоверливи соработници. Угледот и моќта на татко ѝ се од пресудна важност за напредување на браќата Мрњавчевиќ, посебно за нејзиниот сопруг Углеша кој станува владетел на Серската област. По смртта на цар Душан, со сопругот и вдовицата на Царот живее во Сер каде учествува во најважните збиднувања за зачувување на Душановото наследство, дипломатски игри со Византија и затита од идните трагични судири со Османлиите. Елена го родила синот Углеша кој живеел само четири години и бил погребан во гробот на дедо му Војихне во Хиландар. По потреба да се запре герилскиот и сè посилен продор на османлиските освојувачи, Углеша со братот Вукашин поаѓа во битка на реката Марица, каде двајцата загинуваат. По неговата смрт, Византија ја користи ситуацијата и солунскиот Деспот Манојло II го презема управувањето со областа. Елена тогаш заминува во Крушевац, на дворот на своите роднини Хребељановиќи.
Втората пресудна битка против турските освојувачи, Битка на Косово поле донесува значајни промени во живот на младта благородничка. Мудра и верна на својата братучетка Милица, таа со неа презема грижа за земја со десеткувана војска, со малолетен наследник на престолот, со лицемерје, страв и интриги на малкуте благородници што останале по биткта, но и со неумоливата силина на турскиот наследник Бајазит кон кој морале да градат дипломатски мудар однос како би обезбедиле благосостојба и мир. Двете вдовици, Кнегиња Милица и Елена во манастирот Жупања се замонашиле, а подоцна преминале во манастир Љубостиња каде Елена и го зела името Ефимија.
Според сочуванитеизвори Ефимија имала силно влијание на Милица, Константин Филозоф ја истакнал нејзината мудрост и беседништво: „ва многих глаголаних и вештех мудрејшија сушти“. Една од големите заслуги на двете жени е и пренесување на моштите на Света Петка од Трново, тогашната престолнина на Бугарија, кое тогаш веќе било поробено од Бајазит, во 1393 година, во Србија. Не се знае прецизно кога починала, последниот помен за неа се наоѓа во повеља на Стефан Лазаревиќ кој ја нарекува деспотица, госпоѓа и мајка. Во манастирот Љубостиња примила велика схима и го добила името Јевпраксија. Се верува дека е погребана во истиот манастир, како и дека нејзините мошти се наоѓаат во саркофаг до ѕиданата гробница на Кнегиња Милица.
Книжевно наследство
Зад Ефимија се останати три записи, кои се толкуваат како посебен вид на средновековната книжевна традиција „приношенија“ - дарови, кои денес се вбројуваат во поетски форми. Станува збор за записи кои се изработувале на траен материјал како спомен, како израз на тага или огромна љубов кон некој од најблиските.
„Тага за младенецот Углеша“ е впишана на двојна дрвена иконка, била подарена на Манастир Хиландар, пишувана е според византиска традиција како молитва кон Исус и Богородица, а во себе содржи силен лични тон на изразување љубов и болка поради прераната загуба на својот син.
Запис на Хиландарска завеса, везен е со златна и сребрена жица, тоа е запис со религиозна содржина напишан воочи на причестување.
„Пофалба на кнезот Лазар“ извезена е како прекривка ќивот за ковчегот на Кнез Лазар. „Пофалбата“ е извезена во 1402 година пред Битката кај Ангора во која учествувале синовите на Лазар како вазали на Бајазит. Во првиот дел во стил на посткосовска традиција, Ефимија го величи делото на Лазар кој со својата смрт му се посветил на „царство небесно“ и го убил непријателот („змију убио“) со што бил окитен со венец на маченик.
Јефимиј му се обраќа потоа на возвишениот владетел да измоли кај Господ помош и заштита за своите синови. Во тој дел Јефимиј ги набројува светците воини (Георгиј, Димитриј, Теодор Стратилат, Теодор Тирон, Меркурие и Прокопие) барајќи помош и од нив за младите лазаревиќи кои тргнале во војна против крвавиот тиранин „Тумур Ленк“, Тамерлан, Тумур, Тамерлан Ибн Таргај Барлас, во персиско-арапска: форма تیمور - Teymūr.
Во завршниот дел на „Пофалбата“, Ефимија ја изразува личната благодарност на Лазар кој ја примил на двор и ја хранел и тешел. Овој пат го моли да ја стивне лутата бура, страдања и глад кои станале реалност со османлиските освојувања.
Полска азбука
Полската азбука е писмото со кое се пишува полскиот јазик. Таа се заснова на латиницата, но користи и дијакритици како креската, која е графички слична на остриот акцент (на пр.: ź, ś), како и горна точка (ż) и огонек (ą, ę). Стандардното кодирање на полската азбука е ISO 8859-2 (Latin-2), а нестандардни, но соодветни се и ISO-8859-13 и ISO-8859-16.
Полската азбука има 32 букви, во кои спаѓаат 9 самогласки и 23 согласки.
Поврзано: Полска фонологија
Буквите Q, V и X не спаѓаат во полската азбука но се употребуваат за реклами и странски зборови. Тие му се едноставно непотребни на полскиот изговор. Наместо нив, се употребуваат буквите K, W, односно KS/GZ.
Хапу
Хапу (маорски: hapū) — отсек од едно маорско племе („иви“), кој обично се преведува како „род“. Припадноста во едно „хапу“ се одредува според семејното потекло. Едно „хапу“ е сочинето од разни „фанау“ (пошироки семејства).
Поимот буквално се преведува како „бремена“, што претставува метафора за крвното сродство кое ги обединува членовите на едно „хапу“.
Дон Џон (филм)
Дон Џон (англиски: Don Jon) — американски филм од 2013 година, во режија на Џозеф Гордон-Левит. Главните улоги ги толкуваат: Џозеф Гордон-Левит, Скарлет Јохансон, Џулиeн Мур, Тони Данза и Глини Хидли.
Содржина
Џон Мартело (го игра Гордон-Левит) е силен, згоден и добар тип од стар ков. Пријателите го викаат Дон Џон, затоа што тој има способност да освои нова жена секој викенд. Сепак, за него, дури и најубавото заведување не може да се спореди со задоволството што го чувствува дома, кога гледа порнографски филмови на компјутерот. Истовремено, Барбара Шугармен (ја игра Јохансон) е паметна, убава и добра девојка од стар ков.
Базилика Свети Павле надвор од ѕидините
Базиликата Свети Павле надвор од ѕидините (италијански: Basilica Papale di San Paolo fuori le Mura) е една од четирите патријархални римски базилики, заедно со уште Свети Јован Латерански, Свети Петар и базиликата „Голема Богородица“. Самата базилика се наоѓа во градот Рим, Италија, надвор од границите на Аурелиските ѕидини, од каде и доаѓа називот надвор од ѕидините.
И покрај тоа што базиликата се наоѓа надвор од границите на Ватикан, сепак според Латеранскиот договор, базиликата поседува посебен екстериторијален статус во сопственост на Светата престолнина.
Изградбата на базиликата започнала во времето на Константин Велики, на местото на гробот на Свети Павле. Подоцна, на местото на истата базилика во 386 година била изградена поголема базилика. Според мозаикот во базиликата, Теодосиј I ја започнал нејзината изградба, Хонориј ја завршил, а во времето на папа Лав I била реновирена и обновена. Во времето кога била изградена, христијанскиот објект бил поголем од базиликата Свети Петар, како и позначаен во римокатоличкиот свет. Во 1823 година објектот бил зафатен од голем пожар, а во 1845 година, истата била обновена.
Рејвархепн
Рејвархепн (Raufarhöfn) — село на североисточниот дел на полуостровот Мелракаслета во Исланд. Ова е најсеверното населено место во земјата.
Во селото има споменик наречен „Арктички хенџ“, поставен во однос на небото во склад со митолошкиот свет во едската песна „Велиспау“ („Претскажување на пророчицата“).
Северна Ирска
''Оваа статија е за федералната единица на Обединетото Кралство. За други значења на поимот „Ирска“, видете Ирска (појаснување).'' Северна Ирска (ирски: Tuaisceart Éireann) — држава во рамките на Обединетото Крластво. Површината на Северна Ирска (13843 км2) е речиси еднаква на половина од површината на Република Македонија. Главен град е Белфаст.
Веќе долго време постои конфликт помеѓу протестантските христијани на Северна Ирска и католичкото малцинство. Протестантите сакаат Северна Ирска да остане во унија со Велика Британија, а пак Католиците сакаат Северна Ирска да се обедини со јужниот сосед, Република Ирска. Во минатиот век се оценува дека загинале 3.500 жители во врска со тероризмот во Северна Ирска од напади извршени од обете горноспоменати страни и со околу 50.000 повредени.
NGC 1568/1
NGC 1568/1 — леќеста галаксија во соѕвездието Еридан, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1568/1 се споменува и како UGC 3031, MCG 0-12-26, CGCG 393-16, VV 809, 2ZW 10.