cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ене Ергма
Ене Ергма (родена на 29 февруари 1944 година, во Раквере ) е естонски политичар, член на Риигикогу (Естонскиот парламент) и научник. Таа била член на политичката партија Унија на Про Патриа и Рес Публика и, пред да се спојат двете партии, член на партијата Рес Публика. На 1 јуни 2016 година, Ергма објавила дека се повлекува од партијата, бидејќи партијата го изгубила својот идентитет и станала популистичка.
Образование и научна кариера
Ергма ја добила својата диплома со пофалба (дипломиран/магистер еквивалент) по астрономија и докторат по физика и математика на Московскиот државен универзитет Ломоносов и диплома за диплома од Институтот за вселенски истражувања, Москва. Пред да влезе во политиката, таа работела како професор по астрономија на Универзитетот во Тарту, Естонија (од 1988 година). Во 1994 година, таа била избрана за Естонската академија на науките. Поголемиот дел од нејзините научни истражувања се направени за еволуцијата на компактните објекти (како што се белите џуџиња и неутронските ѕвезди ) и, исто така, и експлозиите на гама зраци.
Политичка кариера
Од март 2003 до март 2006 година, Ергма била претседател на Риигикогу. Од март 2006 до април 2007 година, таа била втор потпретседател на Риигикогу. На 2 април 2007 година таа била реизбрана за претседател на Риигикогу и ја задржа функцијата до март 2014 година
Ергма била единствениот кандидат во првиот круг од претседателските избори во 2006 година во Риигикогу на 28 август 2006 година. Таа собрала 65 гласа, 3 гласа помалку од најмалку 2/3 од гласовите Риигикогу потребни за изборите.
Таа, исто така, се кандидирала заедно со Воли Калм и Бируте Клас за претседател на Универзитетот во Тарту, но не била избрана. Таа влезе во парламентот додека Дмитриј Медведев бил премиер на Русија.
Наводи
<references group="" responsive="1"> Надворешни врски
https://www.famousbirthdays.com/people/ene-ergma.html
Кршлива врба
Саликс x Фрагилис, со вообичаени имиња пукната врба и кршлива врба, е хибриден вид врба роден во Европа и Западна Азија. Израснато е во крајбрежните живеалишта, кои обично се наоѓаат покрај реки и потоци, како и во мочуриштата и водните ливадски канали. Тој е хибрид помеѓу Salix euxina и Salix alba и е многу променлив, со форми што ги поврзуваат двата родители.
Опис
Цветовите се произведуваат во мачки во рана пролет и се опрашуваат од инсекти. Тие се дводомни, со машки и женски мачки на одделни дрвја; машките мачки се 4–6 см долги, женските мачки се исто така 4–6 cm долги, при што поединечните цветови имаат еден или два нектари. Кон крајот на пролетта, овошните капсули ослободуваат многу мали семки со памук. Тие лесно се дистрибуираат со ветер и вода што се движи, а ртат веднаш по контакт со почвата.
Таксономија
Карл Линеус првпат опишал врба како „ Salix fragilis “ во 1753 година. Подоцна било откриено дека Линеус всушност опишувал вид што го нарекол и Salix pentandra. Од 1920-тите, ботаничарите го примениле името на Линеус „ Salix fragilis “ и на чист вид и на неговиот хибрид со Salix alba. Во 2005 година, било предложено „ Salix fragilis “ да се зачува за чистиот вид, со хибридот наречен „ Salix × rubens “. Алтернативата била да се зачува „ Salix fragilis “ за хибридот, при што чистиот вид бара ново име. По дискусија, Комитетот за номенклатура за васкуларни растенија донесе одлука во 2009 година да се одбие првиот предлог и да се зачува „ Salix fragilis “ за хибридот. Ирина В. Белјаева потоа го опишала претходно неименуваниот родителски вид како Salix euxina,   и назначила лектотип за хибридот. Лектотипот се покажа со молекуларни докази дека е хибрид помеѓу ''С. Алба и С. euxina'', чие име е напишано како Саликс x Фрагилис да го покаже својот хибриден статус.
Екологија
Растението вообичаено се нарекува кршлива врба бидејќи е многу подложно на оштетување од ветер, мраз и снег. Името потекнува и од гранчињата кои се откинуваат многу лесно и чисто во основата со звучна пукнатина. Скршените гранчиња и гранки можат лесно да се вкорени, овозможувајќи му на видот да колонизира нови области бидејќи скршените гранчиња паѓаат во водните патишта и можат да се носат на одредено растојание низводно. Посебно е умешен во колонизирање на нови брегови на брегот на реката формирани по поплавите. Се шири и со цицачи на коренот, проширувајќи се во чисти „шумички“.
Одгледување
Саликс x Фрагилис се одгледува како брзорастечко украсно дрво. Сортата „Руселиана“ (син. С. × fragilis var. russelliana ) е убедливо најчестиот клон на кршливата врба во Велика Британија и Ирска, кој многу лесно се размножува со сечи. Тоа е енергично дрво кое обично достигнува 20 – висок, со лисја до 15 cm долга. Тоа е женски клон.
Инвазивни видови
Саликс x Фрагилис го избегна одгледувањето за да стане инвазивен вид во различни делови на светот, вклучувајќи ги: сите држави и територии во Австралија, Нов Зеланд ; горната половина на Соединетите Американски Држави ; и Јужна Африка. Во Нов Зеланд е наведен во Националниот договор за растенија за штетници, што значи дека не може да се продава или дистрибуира. Може да ја замени родната разновидност на растителни видови на живеалиштето со формирање моноспецифични насади. Бидејќи само машкото растение е присутно во Нов Зеланд, не се формира плод освен ако не се хибридира. Распространетоста на видовите е олеснета со фрагментација на стеблото што се носи преку водните патишта. Контролата и управувањето за проектите за обновување на живеалиштата често користат хербициди.
Табитеуеја
Името на атолот на кирибатски јазик значи „земја без поглавици“ и тоа се однесува на традиционалната еднаквост меѓу населението на островот. Во 19 век на островот имала религиска војна, односно луѓето од Северна Табитеуеја, кои се покрстиле, ја нападнале и освоиле Јужна Табитеуеја, кои биле верници во локални религии.
Окрузи
Административно, Табитеуеја е поделена на два округа:
IC 103
IC 103 — галаксија во соѕвездието Мрежичка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 103 се споменува и како ESO 155-51.
Откривање
Објектот е откриен на 8 декември 1899 година од страна на Делајл Стјуарт.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 103 е од видот SBc. Видливиот сјај со голо око изнесува 15,1 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,6 mag, додека површинскиот сјај изнесува 14,7 m/лм2. IC 103 има привидни димензии од 1' х 0,8'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 3 ч 33 м 10,9 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -56° 33' 14". Положбениот агол на објектот е во износ од 105°.
Други поделби
Проучување на IC 103 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 13162.
Клуж (округ)
Клуж (Judeţul Cluj, Kolozs megye) е округ во Романија, сместен во северозападниот дел на земјата. Главен град на округот е градот Клуж-Напока, а значајни се и градовите Турда и Деж.
Местоположба
Округот Клуж е копнен округ во Романија. Окружен е:
Релјеф
Округот се наоѓа во историската област Трансилванија. Округот е окружен со планини, особено на запад, каде што се извишува планината Бихор. Во средишниот дел се простираат плодните долини Самош и Мориш.
Демографија
Округот спаѓа во групата на повеќенационални окрузи во Романија. Според пописот во Романија во 2002 година, Романците сочинуваат 79,4% од населението во округот, Унгарците 17,4%, 2,8% се Роми, а 0,6% се припадници на некоја друга националност.
NGC 2066
NGC 2066 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Маса, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2066 се споменува и како ESO 57-SC3.
Откривање
Објектот е откриен на 12 ноември 1836 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 2066 е од видот OCL. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,1 m. NGC 2066 има само една позната привидна димензија, која изнесува 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 5 ч 37 м 43,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 70° 10' 0".
Други поделби
Проучување на NGC 2066 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 445; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 9167.
Изотопи на железото
Железо-54
54Fe е стабилен при набљудување, но во теорија може да се распадне на 54Cr, со полурапад од преку години со двоен електронски зафат (εε).
Железо-56
Изотопот 56Fe е изотопот со најмала маса по нуклеон, 930,412 MeV/c2, иако не со највисоката врзивна енергија по нуклеон (тоа е никелот-62). Меѓутоа, поради поединостите на нуклеосинтезата, 56Fe е почест краен производ на врзивните вериги во крајно масивни ѕвезди и затоа е почест во вселената во однос на другите метали како 62Ni, 58Fe и 60Ni — сите со многу висока врзивна енергија.
Железо-57
Изотопот 57Fe наоѓа широка примена во Месбауеровата спектроскопија и сродната јадренорезонантна вибрациска спектроскопија поради малата природна варијација во енергијата на јадрениот преод од 14,4 keV. Со овој преод е постигнато првото дефинитнвно мерење на гравитационото црвено поместување со Паунд-Ребекиниот опит од 1960 г.
Железо-60
Железото-60 е изотоп со полураспад од 2,6 милиони години,. При бета-распад дава кобалт-60, кој потоа по полураспад од 5 години станува стабилен никел-60. Траги од железо-60 се пронајдени во примероци од Месечината.
Во фазите на метеоритите Семаркона и Червониј Кут пронајдена е заемна врска помеѓу концентрацијата на 60Ni, изведениот изотоп од 60Fe, и застапеноста на стабилни железни изотопи, што е доказ за постоењето на 60Fe при настанокот на Сончевиот Систем. Можно е енергијата ослободена од распадот на 60Fe и на радионуклидот 26Al да придонеле кон повторното топење и раслојување на астероидите по нивниот настанок пред 4,6 милијарди години. Изобилството на 60Ni во вонземскиот материјал може понатаму да даде повеќе увид во потеклото на Сончевиот Систем и неговата рана историја.
Железото-60 пронајдено во фосилизираните бактерии од наслагите на морското дно укажуваат на постоењето на супернова во близина на Сончевиот Систем пред околу 2 милиони години. Железото-60 се среќава и во наслаги од пред 8 милиони години.
Во 2019 г. истражувачите пронашле ѕвезден 60Fe на Антарктикот, кој го поврзуваа тсо Месниот Меѓуѕвезден Облак.
Извори
Маси на изтотопите:
Состав на изотопите и стандардни атомски маси:
Период на полураспад, спин и изомерни податоци:
На Чука (Ташмаруништа)
На Чука — сакрален објект од старохристијанското време во атарот на селото Ташмаруништа, Македонија. На околу 100 метри југозападно од селото, во непосредната близина на гробиштата се откриени темели од објект, можеби црква, ѕидани од кршен камен и варов малтер.
Силициум нитрид
Производство
Силициум нитрид се подготвува со загревање на силициум во прав помеѓу 1300 г °C и 1400 °C во азотна атмосфера:
Тежината на примерокот на силикон постепено се зголемува поради хемиската комбинација на силициум и азот. Без железен катализатор, реакцијата е завршена по неколку часа (~ 7), кога не е откриено дополнително зголемување на тежината поради апсорпција на азот (по грам силициум).
Покрај во литературата се пријавени неколку други фази на силициум нитрид (со хемиски формули кои одговараат на различни степени на нитридација/Si оксидациона состојба). Тие го вклучуваат гасовитиот дисилициум мононитрид, силициум мононитрид (SiN) и силициум секвинитрид , од кои секоја се стехиометриски фази. Како и кај другите огноотпорни материјали, производите добиени во овие високотемпературни синтези зависат од условите на реакцијата (на пр. време, температура и почетни материјали вклучувајќи ги реактантите и материјалите од контејнери), како и од начинот на прочистување. Сепак, постоењето на сесквинитрид оттогаш е доведено во прашање.
Може да се подготви и по диимиден пат:
Карботермално намалување на силициум диоксид во азотна атмосфера на 1400-1450 Испитувани се и °C:
3 + 6 C + 2  →  + 6 CO
Депонирање
Диликон нитрид од електронска класа се формираат со користење на хемиско таложење на пареа (CVD), или една од неговите варијанти, како што е хемиско таложење на пареа засилено со плазма (PECVD):
2 (g) + (g) → 2 SiNH(s) + 3 (g)
За таложење на слоеви силициум нитрид на полупроводнички (обично силиконски) подлоги, се користат два методи:
Бидејќи константите на решетката на силициум нитрид и силициум се различни, може да се појави напнатост или стрес, во зависност од процесот на таложење. Особено кога се користи технологијата PECVD, оваа напнатост може да се намали со прилагодување на параметрите на таложење.
Наножиците од силициум нитрид може да се произведуваат и со метод на сол-гел користејќи јаглеродна редукција проследена со нитридација на силика гел, кој содржи ултрафини јаглеродни честички. Честичките може да се произведат со распаѓање на декстроза во температурен опсег 1200-1350 °C. Можните синтезни реакции се:
Обработка
Силициум нитрид е тешко да се произведе како рефус материјал - не може да се загрее над 1850 °C, што е многу под неговата точка на топење, поради дисоцијација на силициум и азот. Затоа, примената на конвенционалните техники на синтерување со топла преса е проблематична. Сврзувањето на прашокот од силициум нитрид може да се постигне на пониски температури преку додавање материјали наречени помагала за синтерување или „врзувачи“, кои вообичаено предизвикуваат одреден степен на синтерување во течна фаза. Почиста алтернатива е да се користи синтерување со плазма со искра, каде што загревањето се спроведува многу брзо (секунди) со минување на импулси на електрична струја низ набиениот прав. Со оваа техника се добиени густи компактни силициум нитрид на температури од 1500–1700 °C.
Кристалната структура и својства
Постојат три кристалографски структури на силициум нитрид, означени како α, β и γ фази. α и β фазите се најчестите форми на, и може да се произведува под нормален притисок. Фазата γ може да се синтетизира само при високи притисоци и температури и има цврстина од 35 GPa.
Подолгата низа на редење резултира со α-фазата да има поголема цврстина од β-фазата. Сепак, α-фазата е хемиски нестабилна во споредба со β-фазата. При високи температури кога е присутна течна фаза, α-фазата секогаш се трансформира во β-фаза. Затоа, β- е главната форма што се користи во керамиката .Абнормален раст на зрната може да се појави кај допирани β-, при што ненормално големите издолжени зрна се формираат во матрица од пофини изедначени зрна и може да послужат како техника за подобрување на цврстината на фрактура во овој материјал со премостување на пукнатини. . Абнормалниот раст на зрната во допираниот силициум нитрид се јавува поради дифузија засилена со адитиви и резултира со композитни микроструктури, кои исто така може да се сметаат како „in-situ композити“ или „само-засилени материјали.
Покрај кристалните полиморфи на силициум нитрид, стаклени аморфни материјали може да се формираат како производи за пиролиза на прекерамички полимери, кои најчесто содржат различни количества остаток на јаглерод (оттука тие посоодветно се сметаат за силициум карбонитриди). Поточно, поликарбосилазанот може лесно да се конвертира во аморфна форма на материјал базиран на силициум карбонитрид при пиролиза, со вредни импликации во обработката на материјалите од силициум нитрид преку техники на обработка кои почесто се користат за полимери.
Примена
Генерално, главниот проблем со примената на силициум нитрид не се техничките перформанси, туку цената. Како што цената се намалува, бројот на апликации за производство се забрзува.
Автомобилската индустрија
Една од главните примени на синтеруваниот силициум нитрид е во автомобилската индустрија како материјал за делови од моторот. Тие вклучуваат, кај дизел моторите, приклучоци за осветлување за побрзо палење; комори за предсогорување (комори за вртење) за помали емисии, побрзо стартување и помал шум; турбополнач за намалено доцнење на моторот и емисии. Кај моторите со палење со искра, силициум нитрид се користи за подлоги на ролерите за пониско трошење, турбини со турбополначи за помала инерција и помало заостанување на моторот и во контролните вентили за издувни гасови за зголемено забрзување. Како примери за нивоа на производство, се проценува дека годишно се произведуваат повеќе од 300.000 турбополначи со синтеруван силикон нитрид.
Лежишта
Лежиштата со силициум нитрид се и целосни керамички лежишта и керамички хибридни лежишта со топчиња во керамика и раси во челик. Керамиката со силикон нитрид има добра отпорност на удар во споредба со другите керамики. Затоа, топчести лежишта изработени од силициум нитрид керамика се користат во лежишта за изведба. Репрезентативен пример е употребата на лежишта од силициум нитрид во главните мотори на вселенскиот шатл на НАСА.
Бидејќи топчестите лежишта од силикон нитрид се поцврсти од металот, ова го намалува контактот со патеката на лежиштето. Ова резултира со 80% помалку триење, три до десет пати подолг век на траење, 80% поголема брзина, 60% помала тежина, поголема отпорност на корозија и повисока работна температура, во споредба со традиционалните метални лежишта. Топките од силициум нитрид тежат 79% помалку од топчињата од волфрам карбид. Топчести лежишта од силикон нитрид може да се најдат во автомобилски лежишта со висока класа, индустриски лежишта, ветерни турбини, мотоспортови, велосипеди, ролери и скејтборди. Лежиштата со силициум нитрид се особено корисни во апликации каде што корозијата или електричните или магнетните полиња забрануваат употреба на метали, на пример, во мерачи на плимски проток, каде што нападот на морската вода е проблем, или кај барателите на електрично поле.
Si3N4 за прв пат бил демонстриран како супериорно лежиште во 1972 година, но не достигнал производство до скоро 1990 година поради предизвиците поврзани со намалувањето на трошоците. Од 1990 година, цената е значително намалена бидејќи обемот на производството се зголемил. Иако лежишта се уште два до пет пати поскапи од најдобрите челични лежишта, нивните супериорни перформанси и живот го оправдуваат брзото прифаќање. Околу 15-20 милиони во САД во 1996 година биле произведени  топчиња за лежишта за машински алати. Растот се проценува на 40% годишно, но би можел да биде уште поголем доколку се изберат керамички лежишта за потрошувачки апликации како што се лизгалки и компјутерски дискови.
Високотемпературен материјал
Силициум нитрид долго време се користи во апликации на високи температури. Особено, тој бил идентификуван како еден од ретките монолитни керамички материјали способни да го преживеат силниот термички удар и топлинските градиенти генерирани во водород/кислород ракетни мотори. За да ја покажат оваа способност во сложена конфигурација, научниците на НАСА користеле напредна технологија за брзо прототипирање за да произведат компонента комора за согорување/млазница (потиснувач) со пречник од еден инч. Потиснувачот бил тестиран на топол оган со водород/кислород погонско гориво и преживеал пет циклуси, вклучително и 5-минутен циклус до 1320 °C температура на материјалот.
Во 2010 година силициум нитрид бил искористен како главен материјал во погонувачите на вселенската сонда на JAXA, Акацуки.
Силициум нитрид бил искористен за „микросклопки“ развиени за Блискиот инфрацрвен спектрограф на вселенскиот телескоп Џејмс Веб. Според НАСА: „Работната температура е криогена, така што уредот треба да може да работи на екстремно ниски температури. Друг предизвик беше развивањето ролетни кои ќе можат: постојано да се отвораат и затвораат без замор; отворете поединечно; и отворен доволно широк за да ги исполни научните барања на инструментот. Силициум нитрид е избран за употреба во микроролетни, поради неговата висока јачина и отпорност на замор. Овој систем на микробленда му овозможува на инструментот да набљудува и анализира до 100 небесни објекти истовремено“.
Список на државни водачи во 269 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Силициум нитрид
Медицинска употреба
Силициум нитрид има многу ортопедски употреби. Материјалот е исто така алтернатива на PEEK (полиетер етер кетон) и титаниум, кои се користат за уреди за спинална фузија (при што вторите се релативно скапи). Тоа е хидрофилна, микротекстурирана површина на силициум нитрид која придонесува за јачината, издржливоста и сигурноста на материјалот во споредба со PEEK и титаниумот. Одредени композиции од овој материјал покажуваат антибактериски, антигабични, или антивирусни својства.
Електроника
Не само силициум нитрид, туку и разни тројни соединенија на силициум, азот и водород (SiN x H y ) се користат како изолациски слоеви. Тие се депонираат во плазмата со помош на следните реакции:
Овие SiNH имаат многу помал стрес на истегнување, но полоши електрични својства (отпорност 10 6 до 10 15 Ω·cm и диелектрична јачина од 1 до 5 MV/cm), и се термички стабилни на високи температури под специфични физички услови. Силициум нитрид се користи и во ксерографскиот процес како еден од слоевите на фототапанот. Силициум нитрид исто така се користи како извор на палење за домашни апарати за гас. Поради неговите добри еластични својства, силициум нитрид, заедно со силициум и силициум оксид, е најпопуларниот материјал за конзоли - сензорните елементи на микроскопите со атомска сила.
Соларни ќелии
Соларните ќелии често се обложени со антирефлектирачка обвивка. За ова може да се користи силициум нитрид и можно е да се прилагоди неговиот индекс на рефракција со менување на параметрите на процесот на таложење.
Фотонски интегрирани кола
Фотонските интегрирани кола може да се произведуваат со различни материјали, наречени и материјални платформи. Силициум нитрид е една од тие материјални платформи, веднаш до, на пример, силикон фотоника и индиум фосфид. Фотонските интегрирани кола со силикон нитрид имаат широка спектрална покриеност и се одликуваат со слаби загуби на светлина. Ова ги прави многу прилагодени за детектори, спектрометри, биосензори и квантни компјутери. Најмали загуби на ширење пријавени во SiN (0,1 dB/cm до 0,1 dB/m) се постигнати со брановодите TriPleX на LioniX International.
Историја
Првата подготовка била пријавена во 1857 година од Анри Етјен Сент-Клер Девил и Фридрих Волер. Во нивниот метод, силиконот се загревал во сад, сместен во друг сад полн со јаглерод за да се намали продорот на кислородот во внатрешната садница. Тие пријавиле производ што го нарекле силициум нитрид, но без да го наведат неговиот хемиски состав. Пол Шуценбергер прв пријавил производ со составот на тетранитрид, во 1879 година, кој бил добиен со загревање на силициум со брусна (паста направена со мешање на јаглен, јаглен или кокс со глина која потоа се користи за обложување на садници) во висока печка. Во 1910 година, Лудвиг Вајс и Теодор Енгелхард загреале силициум под чист азот за да произведат. Е. Фридерих и Л. Ситинг направиле Si3N4 во 1925 година преку карботермална редукција под азот, односно со загревање силициум диоксид, јаглерод и азот на 1250–1300 °C.
Силиконскиот нитрид останал само хемиска љубопитност со децении пред да се користи во комерцијални апликации. Од 1948 до 1952 година, компанијата Carborundum, Њујорк, аплицирала за неколку патенти за производство и примена на силициум нитрид. До 1958 година, силициум нитридот ма Хејнс Интернационал бил во комерцијално производство за цевки за термоспој, ракетни млазници и чамци и садници за топење метали. Британската работа на силициум нитрид, започната во 1953 година, била насочена кон високотемпературни делови од гасни турбини и резултирала со развој на силициум нитрид поврзан со реакција и силициум нитрид со топло пресување. Во 1971 година, Агенцијата за напреден истражувачки проект на Министерството за одбрана на САД направила договор во вредност од 17 милиони американски долари со Форд и Вестингхаус за две керамички гасни турбини.
Иако својствата на силициум нитрид биле добро познати, неговата природна појава била откриена дури во 1990-тите, како ситни подмножества (околу 2 μm × 0,5 μm во големина) во метеорити. Минералот го добил името ниерит по пионерот на масената спектрометрија, Алфред О.Ц. Нир. Овој минерал можеби бил откриен порано, повторно исклучиво во метеорити, од советски геолози.
Регионален пат 2244
Регионален пат 2244 (ознака: Р2244) — регионален пат во Македонија, со насока на движење југ-север. Има вкупна должина од 16,7 километри и само 1 делница. Патот започнува во селото Драгоманце и се движи низ областа Козјачија, поминувајќи покрај опсерваторијата Кокино и завршувајќи во селото Рамно.
Делници
Регионалниот пат 2244 според Јавното претпријатие за државни патишта има вкупно 1 делница.
Елен, полската глувчица и тајната
„Елен, полската глувчица и тајната“ (шведски: Ellen, Sorken och hemligheten) — роман за деца на шведската писателка Марија Френсборг, со илустрации на Томас Нилсон. Романот е издаден од страна на издавачката куќа „Блесок“, како трета книга во рамките на едицијата „Бушавко“.
Технички одлики
Преводот на македонски јазик го направила Родна Русковска. Книгата, со димензии од 20 сантиметри и со обем од 120 страници, е каталогизирана во НУБ „Св. Климент Охридски“, Скопје и ја носи меѓународната ознака ISBN 978-9989-59-554-7. Објавувањето на книгата било помогнато од Шведскиот уметнички совет. Дизајнот и подготовката за печат биле дело на „DTP Blesok“, а книгата била отпечатена во „Маринг“ од Скопје, во 500 примероци.
Содржина
Романот се состои од 22 глави:
Кројцфелд-Јакобова болест
Кројцфелд–Јакобова болест е фатално дегенеративно заболување на мозокот. Раните симптоми вклучуваат проблеми со меморијата, промени во однесувањето, слаба координација, и визуелно нарушување. Подоцна се јавуваат деменција, неволеви движења, слепило, слабост и кома. Околу 70% од пациентите умираат после една година од поставување на дијагнозата.
Не постои специфичен третман за болеста. Опиоидите може да помогнат при болка, а клоназепамот или натриум валпроатот може да помогнат кај неволеви движења.
NGC 6687
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6687 се споменува и како UGC 11309, MCG 10-26-46, CGCG 301-34.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6687 е од видот Scd. Видливиот сјај со голо око изнесува 14 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 14,5 m/лм2. NGC 6687 има привидни димензии од 1,3' х 1,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 18 ч 37 м 22 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +59° 38' 35"". Положбениот агол на објектот е во износ од 60°.
Други поделби
Проучување на NGC 6687 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 62144. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 54; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3917. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 789.
Туберкулин
Туберкулин, исто така познат како прочистен белковински дериват, е комбинација на белковини кои се користат за дијагноза на туберкулоза. Тестот се нарекува туберкулински тест и се препорачува за оние со висок ризик. Се инјектира интрадермално. После 48 до 72 часа се мери индурацијата; ако е поголема од пет до десет милиметри тестот е позитивен.
Туберкулинот бил откриен во 1890 година од страна на Роберт Кох. Кох, иако е познат по неговата работа на етиологијата на туберкулоза (TB), тој утврдил строги критериуми со кои се воспоставува причинската врска помеѓу патоген и специфично заболување, кои подоцна биле наречени Кохови постулати. Иако првично тој сметал дека може да се користи како лек против туберкулоза, тоа подоцна било отфрлено. Туберкулинот бил добиен од екстракт на Mycobacterium tuberculosis.
Се наоѓа на листата на есенцијални лекови на СЗО.
Сожо
Република Сожо (француски: La République du Saugeais) е една од постарите самопрогласени микронации која е сместена во источна Франција, во департманот Дубс. Републиката е составена од 11 општини и главен град е Монбеноит.
Чудните доживувања на Петер Шлемил
Чудните доживувања на Петер Шлемил – новела на германскиот писател Аделберт фон Шамисо од 1814 година.
Изданија на македонски јазик
Во 1974 година, делото било објавено од страна на издавачката куќа „Наша книга“ како дел од лектирата за петто одделение во основните училишта. Преводот го извршил Душко Наневски, нацртот на корицата бил дело на Томе Филиповски, а книгата била отпечатена во печатницата „13 Ноември“ при НИК „Наша книга“, Скопје.
Список на државни водачи во 1730 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
NGC 283
NGC 283 — спирална галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 283 се споменува и како MCG -2-3-31, NPM1G -13.0034, IRAS 00507-1326.
Откривање
Телото е откриено во 1886 година од страна на Френсис Ливенворт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 26 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 283 е од видот Sc. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,1 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,8 m, додека површинскиот сјај изнесува 14,5 m/лм2. NGC 283 има привидни димензии од 1,6' х 1'.
Кадри Мелк
Кадри Мелк (27 јануари 1958 - 1 јануари 2023 година) била естонски уметник и дизајнер на накит.
Животот и кариерата
Мелк имала и самостојни и групни изложби низ целиот свет. Нејзините дизајни на накит се изложени во различни музеи и изложби во: Естонија, Латвија, Литванија, Германија, Белгија, Данска, Финска, САД, Јужна Кореја, Русија, Словачка, Франција, Јапонија, Обединетото Кралство, Шведска, Шпанија и Норвешка.
Кадри Мелк била еден од вистинските мајстори кој вдишува нов живот во полето на естонскиот накит преку мешавина на иновации, традиција и нетрадиционални техники. Со текот на годините, таа се здобила со меѓународна експертиза во гемологија, ликовни техники и дизајн на накит. Со повеќе изложби, награди и публикации, таа била препознаена како меѓународен мајстор, занаетчија која ги споделувал своите вештини на мистичниот и магичен свет на дизајнот на накит на глобално ниво.
Мелк била во брак три пати. Нејзиниот последен сопруг бил писателот и преведувач Мати Сиркел.
Мелк починала на 1 јануари 2023 година, на 64-годишна возраст
Сива гулапка
Сива гулапка (латинск) Russula grisea (Batsch)) e габа од семејството Гулапка.
Шапка
Во младоста е полутопчеста, потоа станува малку вдлабната и раширена, бојата и е променлива; на сенчести места речиси бела,со жолтеникави дамки и со црвеникав тон, но најчесто виолетовосива,сивомаслинеста,црникаво маслинеста или кафеава; тенка а работ е благо избразден.
Ливчиња
Густи, тенки, прираснати за стеблото, бели или белузлаво лимонести.
Дршка
Дршката е тврда, цилиндрична, висока од 5-8 см бела до виолетова или розово виолетова, во староста со жолтокафеави дамки.
Месо
Во младоста бело, изгризаните места се типично розовки до розово виолетови, без мирис, со благ вкус.
Спори
Споровиот прав е жолтеникав а спорите се тркалезни 6,5 x 5,5-6,5 микрони брадавиците споени.
Живеалиште
Расте од лето до рана есен во групи под грмушки и покрај рабовите на листокапни дрвја, на планина, особено околу бука и бреза.
Јадливост
Јадлива. Една од најдобрите видови од својот род, иако не е многу позната.
Слични видови
Може да се помеша со:
Етимологија
Од латинскиот grisea = сив.
Црква „Вознесение Христово“ - Ново Село (Штип)
Вознесение Христово (или Св. Спас) — средновековна православна црква во штипската приградска населба Ново Село. Му припаѓа на Штипското архијерејско намесништво во Брегалничката епархија на МПЦ - ОА. Прогласена е за културно наследство на Македонија.
Црквата се наоѓа на левата страна на реката Отиња, во источниот дел на Ново Село, на 1 км од средиштето на Штип кој се наоѓа на исток.
Особености
Претставува еднокорабен храм за кој се смета дека е подигнат од војводата Димитрија во 1369 година. Првобитниот живопис на црквата не е зачуван. Според грчкиот натпис, таа одново е насликана во 1601 г. од зографот Јован во стил на Линотопската школа. Ова второ живописување траело од 13 мај до 6 јули 1601 г., а во ктиторскиот натпис се споменати епископот Руфим, свештеникот Дојко и ктиторот Павле Мутавџија.
Список на сонати на Доменико Скарлати
Ова е список на сонати за соло клавијатура од Доменико Скарлати, наведени по Керкпатрик системот на набројување :
NGC 4095
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 4095 се споменува и како MCG 4-29-22, CGCG 128-25.
Откривање
Објектот е откриен на 26 април 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 4095 е од видот E?. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,6 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,6 m, додека површинскиот сјај изнесува 14 m/лм2. NGC 4095 има привидни димензии од 1,3' х 1'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 153°.
Други поделби
Проучување на NGC 4095 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 38324. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 148; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1444. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 135.
Нормализација на бази на податоци
Во дизајнот на  релационите бази со податоци (RDBMS), нормализација на бази со податоци  е процесот на организирање на податоците за да се намали оптоварувањето. Целта на нормализацијата на базите со податоци е да се прекинат врските со аномалии  со цел да се направат помали,добро структуирани релации. Нормализацијата обично вклучува делење на големите табели во помали табели и дефинирање на врските помеѓу нив .Задачата е да се изолираат податоците со цел собирањата ,бришењата  и измените на полето да можат да бидат направени само во една табела и како такви да функционираат низ целата база со податоци, дефинирана со релации.
Едгар Ф. Код (Edgar F. Codd), пронаоѓачот на релациониот модел ,го прикажал концептот на нормализација што нам ни е познат како Прва Нормална Форма (1NF) во 1970год. Код работел на тоа да ја дефинира Втората Нормална Форма(2NF) и Третата Нормална Форма (3NF) во 1971год. Код и Рејмонд Ф.Бојс ја дефинираат Бојс-Кодoвата Нормална Форма (BCNF) во 1974 година. Повисоките нормални форми биле дефинирани од други теоретичари во следните години. Најчеста била Шестата Нормална Форма (6NF), претставена од Крис Дејт, Хју Дарвен и Никос Лоренцос во 2002 година.
Неформално, табелата на релационата база со податоци (компјутерско остварување на релациите) често е опишано како “нормализирано” ако тоа е во Третата Нормална Форма. Повеќето 3NF табели немаат потреба од внесување, надградување и бришење на аномалии. На пример, во поголемиот дел од случаите 3NF табелите додаваат BCNF, 4NF и 5NF, но не и 6NF.
Цел на нормализација
1. Да го ослободи збирот на релации од несакани внесување, ажурирања, како и бришење  на    зависности;
2. За да се намали потребата за реструктуирање на релации како што се нови видови на податоци, а со тоа зголемување на работниот век при примената на програмите;
4. Да се ​​направи колекција на релациите неутрални за пребарувањето и статистиката, каде што овие статистики се должни да се променат како што времето одминува.
-E.F. Codd "Понатамoшна нормализација на База На Податоци (Релационен модел)"
Деловите подолу прикажуваат детали за секоја од овие цели.
Ослободување на базата на податоци од аномалии
Кога се прави обид да се измени (ажурирање, внесување во, или да се избрише од) табела, можна е појава на непожелни ефекти. Не сите табели може да страдаат од овие несакани ефекти, туку на несакани ефекти само може да се појават во табели кои не се доволно нормализирани. Недоволно Нормална табела може да има една или повеќе од следните одлики:
• Истите информации може да се изразат во повеќе редови, па затоа ажурирање на табелата може да резултира со логички недоследности. На пример, секој запис во "Employees Skills " табелата може да содржи Employee ID, Employee Address и Skill, така што промената на адресата за одреден вработен потенцијално ќе треба да се примени на повеќе записи (по еден запис за секоја од неговите вештини). Ако ажурирањето не се изврши успешно,вредностите ќе се изменат само на некои записи. Поточно, табелата дава спротивставени одговори. Овој феномен е познат како ажурирање на аномалија.
• Постојат околности во кои одредени факти не можат да бидат запишани на сите полиња. На пример, секој запис во "Faculty and Their Courses" табелата може да содржи FacultyID, Faculty Name, Faculty Hire Date, и Course code. На тој начин можеме да ги снимиме деталите за кој било член на факултетот кој предава на најмалку еден курс, но не може да снимаме деталите на ново-вработените членови на факултетот кои сè уште не се назначени да ги предаваат сите предмети. Овој феномен е познат како вметнување на аномалија.
• Постојат околности во кои бришење на податоци претставува поставување на сосема различни факти. На "Faculty and Their Courses" табелата како што е опишано во претходниот пример страда од овој вид на аномалија, бидејќи ако факултетскиот член привремено престане да предава на сите курсеви, ние мораме да ја избришете последната на евиденција за која факултетскиот член се појавува. Овој феномен е познат како бришење на аномалија.
Кога целосно Нормална основа на податоци се проширува, потребно е присбосување на новите типови на податоци. Постоечките аспекти на базата на податоци можат во голема мера или целосно да останат непроменети. Како резултат на тоа, апликациите и нивните интеракциии со базата на податоци се со минимални.
Нормализирани табели, како и односот помеѓу Нормална табела и друга е огледало на реалниот концепт и нивните меѓусебни врски.
Избегнување пристрасност кон некоја посебна шема '''
Нормализираните табели се погодни за општа намена. Ова значи дека какви било замерки против овие табели, вклучувајќи идни променливи чии детали не можат да се предвидат, се поддржани. Спротивно на тоа, табели кои не се нормализирани се приспособуваат на некои видови, на на некои и не.
На пример, да земеме онлајн книжара, чии клиенти се содржани во списоци со саканите книги кои би сакале да ги имаат. Очигледно, се очекува побарување на книги. Што го прави овој клиент заинтересиран?-тоа е доволно за складирање на список на купувачи во табела како, да речеме, хомогена низа на авторите и насловите.
Со овој дизајн, сепак, базата на податоци може да одговори само на едно единствено пребарување. Таа не може сама по себе да се интересира.
Како Лорд Бајрон застанал против неговите современи поети? Одговорите на овие прашања мораат да дојдат од посебени адаптивни алатки сосема различни од базата на податоци. Една од алатките може да биде софтвер напишан за да се справи со таквите пребарувања. Овој специјален адаптивен софтвер има само една единствена цел: ефектно нормализирање на не-нормализирано поле. Непредвидливи прашања може да се одговорат тривијално, во базата на податоци, со Нормална табела.
Пребарување и манипулирање со податоци во рамките на ненормална податочна структура, како што се следниве ненормализирани форми за застапености на клиентите, трансакции со кредитни картички, вклучува повеќе комплексност отколку што е навистина потребно: Секој клиент одговара на група на повторување на трансакции. За автоматско оценување во врска со трансакциите на клиентите настапуваат 2 фази:
1. Отпакување на една или повеќе групи на клиенти на трансакции со што се овозможува поединечни трансакции во една група да бидат испитани.
2. Изведување на пребарувачки резултат врз основа на резултатите од првата фаза.
На пример, со цел да се дознае монетарниот збир на сите трансакции што се случиле во октомври 2003 година за сите клиенти, системот би требало да знае дека мора прво да ја отпакува групата со трансакции на секој клиент, па да направи збир на износите на сите трансакции што се добиени и кои од нив имаат  датум на трансакција во октомври 2003 година.
Еден од важните увиди на Код беше дека оваа структурна комплексност секогаш може да се отстрани целосно, што доведува до многу поголема моќ и флексибилност во начинот на табелирање и како би можеле да бидат формулирани (од страна на корисниците и апликациите) и вреднувани (од страна на DBMS).
Заднина на нормализација: Дефиниции
Функционална зависност
Функционалната зависност е дефинирана како:
Атрибутот Х на релацијата е функционално зависен од атрибутот Y (клуч) на таа релација, ако атрибутот X има само една вредност поврзана со одредена вредност на атрибутот Y.Со други зборови, ако вредноста на атрибутот Y е познатa, поврзаната вредност на атрибутот Х може да се утврди. На пример, во една табела за вработени, EMPLOYEE START DATE е функционално зависно од EMPLOYEE NUMBER. За секој EMPLOYEE NUMBER е само еден EMPLOYEE START DATE. За да пристапиме до EMPLOYEE START DATE, треба да го знаеме EMPLOYEE NUMBER, што всушност претставува клуч. Атрибутот може да биде функционално зависен од група на атрибути, а не само од еден атрибут.
Тривијалнa функционална зависност
Тривијалнаta функционална зависност е функционална зависност на атрибут која повторно покажува сама на себе. {Employee ID,Employee Adress} → {Employee Adress} е тривијална, како што е {Employee Adress} → {Employee Adress}.
Целосна функционална зависност
Атрибутот е целосно функционално зависен од множество на атрибути X ако тоа е:
• не е функционално зависно од било кое соодветно подмножество на X. {Employee Adress} има функционална зависност од {Employee ID, Skill}, но не и целосно функционална зависност, поради тоа што е, исто така, зависи од {Employee ID}.
Преодна зависност
Преодната зависност е индиректна функционална зависност, во која x → Z само врз основа на X → Y и Y → З.
Зависност со повеќе вредности
Зависноста со повеќе вредности е пречка според која присуството на одредени редови во табелата подразбираат присуство на некои други редови.
Табелата Т е предмет на приклучна зависност ако Т секогаш може да се создава повторно од спојување на повеќе табели, а секоја од нив има подмножество со особини на Т.
Суперклуч
Суперклуч е комбинација на атрибути кои можат да се користат за да се идентификуваат уникатни база на податоци. Табелата може да има многу Суперклучеви.
Кандидат клуч
Кандидат клучот е посебна подгрупа на суперклучот кој нема никакви информации во него: тоа е минимален суперклуч.
Примери: Замислете табела со полиња <Name>, <Age>, <SSN> и <Phone Extension>. Оваа табела има многу можни суперклучеви. Три од нив се <SSN>, <Phone Extension, name> и <SSN, name>. Од оние кои се наведени, само <SSN> е кандидат клуч, додека другите содржати не толку потребни информации за идентификација. ("SSN овде се однесува на бројот на социјалното осигурување, кој е единствен за секој човек).
Не примарен атрибут
Не-премарен атрибут е атрибут кој го нема во кој било кандидат клуч. Employee Address би бил не-примарен атрибут во "Employee Skills "табела.
Примарен атрибут
Примарниот атрибут е атрибут кој го има во некои кандидат клучеви.
Примарен клуч
Повеќето DBMS бараат табела за да се дефинира еден единствен клуч, а не број на можни уникатен клучеви. Примарен клуч е клуч кој дизајнерот на базата на податоци го створил со оваа цел.
Нормални форми