cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Љубивоје Ршумовиќ
Животопис
Од 38 години работен стаж 18 ги поминал во Радио-телевизија Белград, потоа 4 години во издавачкта куќа „Книжевен весник” (српски „Књижевне новине”) и 16 години во театарот  „Бошко Буха”.
Книги
Најпознати книги му се:
Национален јазик
Национални јазик — јазикот што го говори една организирана група луѓе (народ, нација). Овој јазик е природен и се формирал долг временски период. Јазикот се јавува спонтано од потребата луѓето да ги разменат своите мисли и чувства. Секоја организирана заедница создава свои знаци и развива свој специфичен јазичен систем.
На пример, зборот „не“ во македонскиот јазик е негација, во грчкиот јазик е потврдна честица, а во албанскиот е заменка за 1.л.множина. Секоја од овие заедници постигнале различен договор што кај нив ќе значи зборот „не“. И гестовите во различни заедници може да бидат различни. За истиот збор (не) кај нас се одмавнува со главата (лево-десно), додека кај бугарскиот народ гестот за негација е со движење на главата горе-долу (како кај нас кога се потврдува).
Покрај природните (национални) јазици во светот се создавале и вештачки јазици. Обично тие се создавани од еден човек за полесна комуникација на луѓето од различни заедници. Најпознати вештачки јазици се: есперанто и интерлингва. Иако идејата за заеднички, општочовечки јазик е убава, сепак, во практиката таа не се оствари, туку англискиот јазик сè повеќе се наметнува со таква улога.
Националниот јазик е јазикот што го употребуваат сите припадници на една нација во својата држава, но и надвор од неа. Македонскиот јазик, освен во Македонија го говорат и Македонците во Егејска Македонија и Пиринска Македонија, во Австралија, Канада, САД и секаде каде што ги има.
Функции
1. Нестандардната пројава на јазикот е природно средство за комуникација која ги опфаќа: дијалектите, социолектите, жаргоните и другите форми кои немаат општонароден карактер. Овие форми на општење се употребуваат неофицијално во секојдневниот живот. Тие се одликуваат со незадолжителен изговор на гласовите, разновидни морфосинтаксички средства, богата фразеологија итн. Нестандардната пројава на јазикот може да се сретне и во усна и во писмена форма (многу поретко).
2. Стандардната пројава на јазикот е официјално средство за комуникација. Стандардниот јазик има точно определени правила за употреба (јазична норма). Јасно се дефинирани: изговорот на гласовите, граматичките правила и стандардизираната лексика. Се јавува во усна и писмена форма.
Во националниот јазик се содржани и нестандардните (дијалект, жаргон), како и стандардните (литературниот јазик) форми на комуникација.
Валдај
Валдај (на руски: Валда́й) — град во северозападниот дел на Русија. Се наоѓа во Новгородската област. Градот е административен центар на истоимениор реон и градска општина, има 17 251 жители (2008). Сместен е на Валдајското Езеро, на 140 км jугоисточно од Велики Новгород. Градот Валдај, Валдајски национален парк и Валдајски-Иверски манастир се едни од главните туристички места во Новгородската област, низ него поминува најважниот магистрален пат М10, (Москва - Санкт Петербург)
Литературен јазик
Литературниот (стандарден) јазик е официјалното средство за комуникација на една нација. Во македонскиот јазик термините стандарден и литературен се употребуваат со исто значење.
Стандарден (литературен) јазик е:
Од дијалектниот се создава стандардниот (литературниот) јазик, но тој постојано се збогатува и обновува од дијалектниот. Затоа, тие се во постојан заемен однос.
Успенска катедрала (Киев)
Катедралата на Успението на Пресвета Богородица, позната и како Големата црква (украински: Успенський собор) е главната црква која се наоѓа во Киевско-печерската лавра во Киев, Украина.
Во времето на Втората светска војна, храмот бил разрушен од страна на експлозија на 3 ноември 1941 година. Според доказите на Нирнбершкиот процес, храмот бил намерно разрушен од германските окупациони сили. Пред уништувањето на храмот, под ракоодство на Ерих Кох Рајх било спроведено масовно ограбување на вредностите на црквата.
По експлозијата, храмот бил оставен во урнатини како доказ за нацистичките злосторства. Неговата реконструкција започнала по повод 1000 години од христијанизацијата на Киевска Рус. Во 1995 година, претседателот на Украина, Леонид Кучма издал декрет за реконструкција и изградба на Успенскиот собор. Целосната изградба завршила на 24 август 2000 година.
Неаполски Залив
Неаполски Залив (италијански: Golfo di Napoli) — залив на југозападниот брег на Италија (покраина Неапол во регион отКампанија). Западно гледа кон Средоземното Море. На север се граничи со градовите Неапол и Поцуоли, на исток со планината Везув, а јужно со Сорентскиот Полуостров и неговиот главен град Соренто; Овој полуостров го двои Неаполскиот од Салернскиот Залив.
Во самиот залив се сместени островите Капри, Искја и Прочида. Оваа област е важно туристичко одредиште за Италија со римските рушевини во некогашните градови Помпеја и Херкуланеум (уништени во 79 год. со ерупцијата на вулканот на Везув).
Облигато (опера)
Облигато (опера)  -  во операта, соло инструментален дел создаден  да го поддржи главниот вокален дел или да го олесни вокалното пеење. Понекогаш блескав како самиот вокален дел.. .
Жузеп Гвардиола
Жузеп „Пеп“ Гвадиола и Сала (Josep "Pep" Guardiola i Sala, ; роден на во Сантпедор, Барселона, Каталонија), е сегашен шпански фудбалски тренер, и поранешен играч, моментално ја извршува функцијата менаџер на Манчестер Сити. Поголемиот дел од својата активна играчка кариера, тој ја помина играјќи за ФК Барселона, на позицијата последен играч за врска. Тој беше тренер на првиот тим на Барселона, а беше и дел од таканаречениот дрим тим на Барселона, кој ја освои првата титула во Купот на шампионите, предводен од легендарниот Јохан Кројф. Жузеп беше и капитен на клубот во последните четири години од својот престој во Барселона. Во својата кариера има играно и за Бреша, Рома, Ал-Али и Дорадос де Синалоа. Настапуваше за шпанската репрезентација, додека на неколку пријателски натпревари го носеше и дресот на Каталонија.
По завршувањето со активно играње фудбал, тој стана тренер на Б-тимот на Барселона. На 8 мај 2008 претседателот на ФК Барселона Жуан Лапорта објави дека Гвардиола ќе го наследи Франк Рајкард на тренерската позиција во првиот тим. Тој го поптпиша договорот на 5 јуни 2008. Во својата прва сезона како шеф на стручниот штаб, Барселона успеа да ја освои тројната круна триумфирајќи во Ла Лига, Кралскиот куп, и Лигата на Шампионите на УЕФА, со што Гвардиола стана најмладиот тренер којшто ја освоил Лигата на Шампионите. Веќе во наредната сезона, ФК Барселона и Гвардиола успеаа да ги освојат, Супер Купот на Шпанија, УЕФА супер Купот, и Светското Клупско Првенство на ФИФА.
Барселона
Гвардиола и се приклучи на Ла Масија на 13 годишна возраст, и за 6 години ги помина сите категории во младинската школа на Барселона, дебитирајќи за првиот тим во 1991 година против Кадис.
Јохан Кројф го искористи младиот играч за врска во отсуство на суспендираниот Гуљелмо Амор. Гвардиола успеа да се наметне како стандарден првотимец во сезоната 1991-92, и само 20 години беше еден од клучните играчи во тимот којшто успеа да ги освои Ла Лига и Европскиот Куп, а со шпанската олимписка репрезентација триумфираше на олимписките игри во Барселона 1992.
Дрим тимот на Кројф, во наредните две сезони успеа да ја одбрани титулата во Ла Лига. Тимот засилен со Ромарио, исто така успеа да стигне до ново финале во Лигата на Шампионите, каде што претрпе тежок пораз од италијанскиот Милан предводен од Фабио Капело со убедливи 0:4.
Кројф ја напушти Барселона во 1996, откако со оваа екипа заврши како четврто пласирана во сезоната 1994-95, односно трето пласирана во сезоната 1995-96, но Гвардиола и натаму го задржа своето место на средината од теренот. Во сезоната 1996-97 тимот на ФК Барселона предводена од легендарниот Боби Робсон успеа да стигне до три трофеи во Краслкиот Куп, УЕФА Супер Купот, и Купот на Победниците на Куповите. На крајот од сезоната 1996-97 Барселона одби две понуди за трансфер на Гвардиола од Рома и Парма во износ од 300 милиони пезети. Гвардиола потпиша нов договор за каталонскиот клуиб со којшто го продолжи неговиот престој во Барселона до 2001.
Гвардиола го пропушта поголемиот дел од сезоната 1997-98 поради повреда на листот на ногата, во која што Барселона под водство на новиот менаџер Луис ван Гал ја освојува двојната круна на домашната сцена. Гвардиола се врати на терените наредната сезона, во која што Барселона успеа одново да ја освои титулата во Ла Лига, во голема мера благодарејќи на брилијантните настапи на Фиго и Ривалдо. На 8 јуни 1998 Гвардиола беше подложен на хируршки зафат поради што го пропушти светското првенство во Франција во 1998.
Тимот на Барселона не успеа да освои ниту еден трофеј во 2001, завршувајќи на четвртата поозиција во домашното првенство, со што единствено успеа да обезбеди пласман во квалификациските кола од Лигата на шампионите. На 11 април 2001 Гвардиола ја објави намерата да го напушти клубот по 17 години. Како причина ја наведе неговата перцепција дека фудбалот се движи во нова по физичка насока. На 24 јуни 2001, Гвардиола го одигра последниот натпревар за Барселона против тимот на Селтик.
Гвардиола одигра 479 натпревари за 12 сезони минати во дресот на Барселона освојувајќи 16 трофеи.
Серија А
По заминувањето од Барселона во 2001, 30 годишниот Гвардиола, беше поврзуван со трансфер повеќе клубови од англиската Премиер Лига меѓу кои и Манчестер Јунајтед, Њу Касл, Вест Хем, Тотенхем и Ливерпул, како и италијанските Интер и Милан. Но Гвардиола сепак се одлучи да ги засили редовите на Бреша од која што подоцна преминува во Рома во италијанската Серија А. Времето поминато во Италија, беше несреќно за Гвардиола каде што заработи 4 годишна забрана за играње фудбал поради допинг. Сезоните минати во Серија А не беа ни одблиску успешни за него како оние минати во каталонскиот гигант Барселона. Во калчо лигата одигра вкупно 71 натпревар.
Ал-Ахли
По заминувањето од екипите на Бреша и Рома и напуштањето на апенинскиот полусотров, 34 годишниот Гвардиола одбивајќу понуди од Манчестер Јунајтед, замина за Катар да настапува во тамошната Старс Лига во тимот на Ал-Ахли каде во тоа време настапуваше и славниот Габриел Батистута. Гвардиола веднаш се наметна како стартер во тимот и стана еден од најдобрите играчи во лигата. Во сезоната 2005-06 Гвардиола одби понуди за прселба во Англија, од страна на градските соперници од Манчестер Сити и Јунајтед како и од лондонскиот Челси, поради тоа што чувствуваше дека е на залезот од својата кариера.
Дорадос де Синалоа
Во 2006 кога Хуан Мануел Лиљо беше назначен за нов шеф на стручниот штаб на мексиканскиот Дорадос де Синалоа, го ангажираше Гвардиола да игра за клубот. Гвардиола настапуваше шест месеци во овој клуб пред неговото конечно пензионирање.
Шпанија
Гвардиола го имаше своето деби во сениорскиот тим на селекцијата на Шпанија на 14 октомври 1992 во квалификацискиот натпревар за светското првенство во САД против Северна Ирска. Истата година Гвардиола беше капитен на олимпискиот тим на Шпанија со која што го освоија златниот медал на олимписките игри во Барселона 1992. Ова беше единствениот златен медал за шпанската репрезентација сè до 2008 кога го освоија Европското Првенство. Гвардиола беше стандарден првотимец од 1992 до 2001 забележувајќи 47 настапи во националниот дрес, притоа постигнувајќи 5 гола. На светското првенство во 1994, Гвардиола ја предводеше Шпанија до ¼ финалето каде што претрпеа пораз од Италија.
Кога селекторската позиција во шпанската репрезентација дојде Хавиер Клементе, се појавија недоразбирања помеѓу Гвардиола и репрезентативниот селектор. Сето тоа резултираше со негово изоставување од составот за светското првенство во 1998 во Франција. Сепак недоразбирањата беа надминати и Гвардиола беше дел од тимот на европското првенство во 2000 година што се одржа во Белгија и Холандија, предводејќи го тимот до ново ¼ финале каде што беа сопрени од Франција губејќи со 2:1. Својот последен натпревар за најдобрата репрезентација на Шпанија Гвардиола го имаше на 14 ноември 2001 против Мексико. Својот последен репрезентативен гол го постигна против Шведска на својот 45 настап.
Каталонија
Гвардиола е голем поборник за независноста на Каталонија, одигрувајќи седум пријатлески натпревари за неофицијалната репрезентација на Каталонија.
ФК Барселона Б
Гвардиола беше назначен за тренер на Б-тимот на Барсеолна на 21 јуни 2007. Под негово водство тимот ја освои третата дивизија на Шпанија, квалификувајќи се во плеј-офот за влез во втората дивизија на Шпанија. На крајот на сезоната 2007-08 претседателот на Барселона Жуан Лапорта го назначи Жузеп Гвардиола за Наследник нас Франк Рајкард.
ФК Барселона
Непосредно по своето назначување како трнер на првиот тим на Барселона, Гвардиола објави дека Роналдињо, Деко и Самуел Ето не се дел од неговите планови за наредната сезона. Гвардиола во текот на подготовките за претстојната сезона сепак го промени своето мислење за Самуел Ето одлучувајќи се да го задржи тимот и во наредната година. Под водството нас Гвардиола Барселона направи неколку трансфери доведувајќи ги Дани Алвес, и Сеиду Кеита од тимот на Севиља, Жерар Пике од редовите на Манчестер Јунајтед, и Александар Хлеб од  лондонски Арсенал.
Првиот натпревар на гвардиола како предводник од тренерската фотеља на Барселона, беше во третото квалификациско коло од Лигата на Шампионите, победувајќи ја Висла од Краков со 4:0. Во текот на сезоната во Ла Лига, Барселона беше на првото место и ја освои титулата за првпат по две годишна пауза. Најважниот натпревар во сезоната беше на 2 мај на стадионот Сантјаго Бернабеу против лутиот соперник Реал Мадрид, на којшто Барселона успеа да дојде до убедлива победа од неверојатни 6:2.
Титулата во Ла Лига, беше вториот трофеј таа сезона за Барселона откако претходно беше освоен и шпанскиот Кралски куп на 13 мај.
Барселона и Гвардиола ја завршија сезоната комплетирајќи ја тројната круна со триумфот над Манчестер Јунајтед во финалето од Лигата на Шампионите.
Во текот на сезоната Гвардиола почна да ја применува тактитката на тотал Фудбал, играјќи во формација 4-3-3. На своите прес-конференции, неговите играчи говореа за новата работна етика која што ја имаше спроведено Гвардиола и личниот пристап со самите фудбалери. Гвардиола има црпено искуство од Јохан Кројф, Луис ван Гал, Хозе Антонио Камачо и Фабио Капело. Во својата втора сезона како менаџер на Барселона, Гвардиола ги доведе Златан Ибрахимовиќ и Максвел од редовите на милански Интер и Чигрински од тимот на Шахтјор од Донецк. Барселона ја започна сезоната победувајќи го Атлетик Билбао во шпанскиот Супер Куп, и триумфирајќи над Шахтјор Донецк во европскиот Супер Куп. На 19 декември Барселона успеа за првпат во својата историја да го освои и Светското Клупско Првенство на ФИФА, со што Гвардиола стана првиот тренер којшто успеал да ги обедини шесте титули. Тој е првиот тренер во историјата на фудбалот којшто успеал да го направи тоа. По бројот на освоени титули како предводник на Барселона, Гвардиола со само една мината година на кормилото на каталонскиот клуб се наоѓа на 3 место зад Јохан Кројф и Фердинант Даучик.
Гвардиола ја претрпе својата прва елиминација како тренер во Кралскиот Куп против Севиља. Во јануари 2010 Гвардиола потпиша едногодишно продолжување на неговиот договор како тренер на клубот. Во февруари истата година, тој го забележа својот стотти натпревар како тренер на Барселона, постигнувајќи биланс од 71 победа, 19 нерешени натпревари, и 10 порази, на коишто неговите избраници постигнаа 242 погодоци, а примија 76. На 10 април 2010 тој стана првиот менаџер на Барселона којшто успеал да го победи лутиот соперник Реал Мадрид четири пати по ред во познатото Ел Класико дерби. Во сезоната 2009-10 Барселона успеа да стигне до ½ финалето од Лигата на Шампионите каде што на патот на одбраната на титулата во ова натпреварување беа елиминирани од Интер тогаш предводен од Жозе Мурињо.
ФК Бајерн Минхен
Во 2013 година е назначен за тренер на германскиот клуб Бајерн Минхен. Со Баерн Минхен успеа трипати да ја освои бундеслигата, но не успеа да ја врати европската титула на Алијанц арената.Во 2016 година до се пресли во Премиерлигата, во тимот на Манчестер Сити.
Приватен живот
Пеп Гвардиола е роден во Сантпедор. Неговата мајка се вика Долорес, додека неговиот татко се вика Валенти. Гвардиола има две сестри Франческа и Олга, и еден брат Пере. Жузеп е оженет со Кристина Сера која ја сретнал во бутик за облека на 18 годишна возраст. Двојката има 3 деца Мариус, Марија и Валентина. Гвардиола е близок пријател со Луис Фиго, Луис Енрике, Тито Виланова и Јохан Кројф.
Каприља Ирпина
Каприља Ирпина — општина во покраината Авелино од регионот Кампанија, Италија. Населението на 31 декември 2017 година било 2,404 жители.
NGC 15
NGC 15 — спирална галаксија во соѕвездието Пегаз, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 15 се споменува и како UGC 82, MCG 3-1-27, CGCG 456-35, NPM1G +21.0004.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 15 е од видот Sa. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,8 m, оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 15 има привидни димензии од 1' х 0,6'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 0 ч 9 м 2,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 21° 37' 30". Положбениот агол на објектот е во износ од 30°.
Други поделби
Проучување на NGC 15 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 661. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 125; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1184. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1195.
Мисија за набљудување на Ангола на Обединетите нации
Мандат
MONUA била последната мировна мисија во Ангола, и претходеле три други мировни мисии: UNAVEM I, II и III.
Граѓанската војна во Ангола се водела помеѓу 1974 и 2002 година и била најдолготрајниот конфликт во Африка. Од 1988 година, Сините шлемови биле присутни во Ангола како набљудувачи на конфликтот меѓу комунистичкото движење MPLA (Movimento Popular de Libertação de Angola), на кое му припаѓал претседателот Хозе Едуардо дос Сантос, и UNITA (União Nacional para a Independentancia Total de Angola), првично маоистичко движење.
На почетокот на мисијата во 1997 година, мировните сили на ООН се состоеле од приближно 3500 војници, наљудувачи и полициски единици, кои доаѓале од 17 земји. Овој број бил намален на 400 во 1999 година, кога завршила мисијата. Во конфликтот загинале седумнаесет сини шлемови.
Од раскинувањето на MONUA, мировните сили на ООН повеќе не биле присутни во Ангола. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" data-ve-ignore="true" style="white-space:nowrap;">[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (September 2008)">потребно е цитирање  ]
Рецитатив (опера)
Рецитатив (опера)  -  стил на вокална музика, особено во операта, што ги следи ритмите и тоновите на обичниот говор.
Силабичниот recitativo secco („сув рецитатив“, придружен само со континуо) се користи за унапредување на дејството, додека поемотивниот recitativo accompagnato („придружуван рецитатив“, со полн оркестар) ја зголемува драматичноста, што доведува до целосно развиени арии и оркестрации. .
NGC 6423
NGC 6423 — галаксија во соѕвездието Змеј, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6423 се споменува и како MCG 11-21-16, CGCG 321-27, ARAK 524.
Откривање
Објектот е откриен на 1 август 1883 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6423 е од видот C. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,7 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,3 m/лм2. NGC 6423 има привидни димензии од 0,6' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 36 м 53,2 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +68° 10' 16"". Положбениот агол на објектот е во износ од 165°.
Други поделби
Проучување на NGC 6423 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 60576. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 30; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4428. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 550.
Карифе
Карифе — општина во покраината Авелино од регионот Кампанија, Италија. Населението на 31 декември 2017 година било 1,381 жители.
Апатија
Апатија е состојба на рамнодушност во однос на емоциите, на мотивацијата или страста. На апатичниот поединец му недостасува емоционален, социјален, духовнен, филозофски интерес, а состојбата понекогаш е придружена и со физичките појави. Апатичните поединци исто така, можат да бидат и бесчувствителни во однос на другите.
Светислав Басара
Светислав Басара  (роден на 21 декември 1953) е српски писател и колумнист, автор на романи, збирки раскази, драмски дела и есеи.
Апатија
Апатија (од грчкиот ἀπάθεια) е филозофска претстава што ја наоѓаме во исто време во Стилпон од Мегара, кај античките стоици уште во времето на Зенон од Китион, во доктрината на скептикот Пирон од Елис и во онаа на циникот Телес од Мегара, автор на делото „За апатијата “ ( на грчки: Περὶ ἀπαθείας)
Светислав Басара
Животопис
Од 2001 до 2005 година, Басара бил амбасадор на СР Југославија во Кипар.
Апатија
Крајниот термин во етиката на Пирон, покрај афазија и атараксија, била и апатијата, радикална рамнодушност кон нештата и суштествата. Оттука, апатијата е дефинирана како укинување на човековото постоење дури до она што е најелементарното, нешто што постоело пред говорот и расудувањето. Пирон го бара тоа под (или над) сензацијата, некој вид оригинална празнина и збор што го изразува истото. Затоа најсоодветен говор што ја изразува апатијата е: ништо не знам. Оригиналноста на ова гледиште на Пирон е да се избегне каква било дијалектичка стратегија за да се дојде до причините и да се фокусира на рамнодушноста на нештата и на човековото однесување.
Светислав Басара
Творештво
Басара е добитник на повеќе српски награди за литература, а според многумина, неговиот роман „Фама за велосипедистите“ (издание на Дерета од Белград: ISBN 978-86-7346-585-2.) е еден од најдобрите српски романи од доцниот 20 век. Неговите драмски текстови се изведувани на повеќе сцени, а неговите книги се преведени на повеќе јазици: англиски, француски, германски, унгарски, бугарски, италијански и македонски. Басара бил колумнист за дневниот весник Данас, а од 2021 година пишува колумни за Курир. Тој е член на Српското книжевно друштво.
Апатија
Дефиниција
Иако зборот апатија за прв пат се користи во 1594 и е изведен од грчкиот збор (од  "без чувство" изведено од a- ("без") и патос ("емоција"), важно е да не се мешаат овие два поима. Исто така има значење на „отсуство на страст“, „апатија“ или „бесчустливост“ на грчки јазик, терминот апатија го користеле стоиците за да означат (пожелна) состојба на рамнодушност кон настани и работи што се надвор од нечија контрола (тоа е, според нивната филозофија, сите нешта однадвор, човек е одговорен само за сопствените претстави и суд).
Светислав Басара
Награди и признанија
Басара е добитник на повеќе југословенски и српски книжевни награди и признанија:
Апатија
Особености
Ваквите состојби се чисто психолошки или може да се појават како резултат на невролошко оштетување.
Тековна употреба на терминот „апатија“ почнала за време на Првата светска војна. Војниците што се враќале од војната, доживеале застрашувачки сцени, чувствувале мал интерес да се вратат во својот нормален живот на граѓани. Многу форми на траума, како што се сведоци на ѕверски злосторство или борба во војна, можат да предизвикаат апатија. Луѓето кои имаат такви искуства сметаат дека ништо не може да биде полошо од тоа што го доживеале. Во најширока смисла на зборот, апатија е симптом на психолошки или невропсихијатриски нарушувања и може да вклучува шизофренија, биполарно растројство и хипотироидизам. Поединците со депресија се исто така изложени на апатија затоа што имаат мал интерес за своите хоби, но врската помеѓу депресијата и апатијата не е целосно истражена.
Медицински аспекти
Новинарот и автор Џон Мекманами објаснува дека, иако психијатрите остануваат збунети во врска со нејзиното потекло, апатијата е психолошки проблем кај некои депресивни лица, кои сметаат дека „веќе ништо нема значење“, придружено со „недостиг на волја да се напредува во животот“ и неспособноста на се мисли за последиците од нивните постапки. Тој исто така објаснува дека депресивните лица „се чини дека ништо не сакаат да прават“, дека не успеваат да постигнат цел и се „рамнодушни на помислата поминуваат време со блиските“. Според него, Дијагностичкиот и статистичкиот прирачник за ментални нарушувања не расправа ништо за апатија.
Во една статија на еден весник, психијатарот Роберт Марин објаснува дека апатијата веројатно се појавува по оштетување на мозокот, невропсихијатриски заболувања како алцхајмерова болест, деменција, паркинсонова болест или хантингтон или други настани како мозочен удар. Марин исто така објаснува и дека апатијата треба да се смета за симптом или болест.
Циклоспорин
Циклоспорин е имуносупресивен лек и природен продукт. Се употребува перорално или како интравенска инјекција за ревматоиден артритис, псоријаза, Кронова болест, нефротски синдром, и после пресадување на органи со цел да се превенира нивно отфрлање.
Циклоспоринот бил изолиран во 1971 од габата Tolypocladium inflatum а неговата медицинска употреба започнала во 1983.
Витамин Д
Витамин Д се состои од група на секостероииди растворливи во масти. Двете најважни форми се витамин Д2 (или ergocalciferol) и витамин Д3 (или cholecalciferol). Витамин Д, кој се синтетизира во телото, е резултат на изложување на сонце, или воведен преку храна и витамински додатоци, тоа е биолошки инертен и да се активира во телото по одредени хемиски реакции.
Витаминот Д е многу важен за метаболизмот на калциум и фосфор, што ја промовира ресорпција на овие минерали од цревата и овозможува нивно складирање во коските. Потребен е за правилен раст на коските и забите и за доброто на мускулите и нервните ткива. Витамин Д се формира во кожата за време на сончање, додека потребата за дополнителни количини на витамин Д се добива од храната. Добри извори се: црн дроб, масло, риба, путер, јајца (жолчка).
Витамин Д предизвикува демирилизација на коските, во која кај децата се манифестира како рахитис, и кај возрасните, како остеомалација. За третман на рахитисот се користити масло од витамин Д, кој се прима орално или интрамускулатурно.
Список на оклопни возила
Оваа список на оклопни возила е поделена на списоци по тип, земја и период. За целосна список на воени возила, видете: Список на воени возила.
Списоци
По период
По земја
По тип
4400
4400 е научно фантастична серија која ја раскажува приказната за 4.400 луѓе, исчезнати во период од 50 години, кои се враќаат во исто време и не се сеќаваат каде биле ни што се случило со нив. Некои од нив сега имаат и чудни способности, добри или лоши.
Серијата има номинации за престижната тв награда ЕМИ и тоа за најдобра серија и сценарио. Снимени се 4 сезони со вкупно 45 епизоди, пред да биде укината на 18 декември, 2007.
Во Македонија, 4400 премиерно се емитува на Сител телевизија.
Дуална импеданса
Дуална импеданса и дуална мрежа — поими кои се користат во анализата на електричната мрежа. Дуалната импеданса Z\,\! е алгебарска реципрочна вредност. Треба да се напомене дека Z\, и Z'\, се конјугационо комплексни, односно тие се реципрочни. Ова е причината зошто дуалната импеданса често се нарекува инверзна импеданса. Мрежа со дуална импеданса е мрежа чија импеданса е Z'\,\!. Во случај мрежата да има повеќе од една влезна импеданса, ако се земе предвид секој од влезовите, таа мора да биде дуална во исто време.
Друг начин да се изрази ова е да се каже дека дуална на Z\,\! е адмитансата Y=Z\,\! .
Ова е во согласност со дефиницијата за дуалност за кола чии напони и струи се заменливи. Бидејќи и
Урамнотежени и нормализирани дуали
Во пракса е пожелно да се најде дуална импеданса во однос на некоја номинална или карактеристична импеданса. За да се направи ова, Z и Z' пропорционално се поставуваат спрема номиналната импеданса Z0 така што;
Z0 обично се смета за чисто реален број R0, така што Z ' се менува само со реалниот фактор R02. Со други зборови, дуалот останува квалитативно истото коло, но сите вредности на компонентите мора квантитативно пропорционално да се променат за R02. Компонентата R02 се изразува во облик Ω2. Од ова следи дека на константата 1 во непропорционален израз треба да ѝ се додели вредност Ω2 во која било димензионална анализа.
Графички метод
Постои графички метод за да се добие дуална мрежа кој често е полесен за употреба од математичките изрази на импеданса. Почнувајќи со предметниот дијаграм на мрежното коло, Z, следните чекори се изведуваат на дијаграмот за да се добие Z 'со исцртување на дијаграмот Z. Најчесто Z’ се црта со друга боја заради полесно разликување од оригналот и користење CAD, Z’ може да се нацрта на вториот слој.
Ова го комплетира цртежот Z '. Овој метод исто така служи за да покаже дека дуалната подмрежа се трансформира во јазол и дека дуалот на јазолот се трансформира во подмрежа. Подолу се дадени два корисни примери, двата примери го илустрираат процесот и даваат дополнителни примери на дуални мрежи.
Пример - мрежа во облик на ѕвезда
Сега е јасно дека дуалната мрежа на калеми во облик на ѕвезда е еднаква на триаголникот на мрежата кондензатори. Ова дуално коло не е исто како и триаголната трансформација на коло во облик на ѕвезда (Y - (∆). Трансформацијата Y - ∆ води до еквивалентно коло, а не до дуално коло.
Пример - Кауерова мрежа
Филтри направени со користење на Кауерова топологија во првиот нацрт се нископропусни филтри кои се состојат од скалеста мрежа од низа спроводници и паралелни кондензатори <br style="clear:both;"/> Сега може да се види дека дуал на Кауеровиот нископропусен филтер и понатаму е Кауеров нископропусен филтер филтер на Кауер. Не се трансформира во високопропусен филтер како што може да се очекува. Сепак, треба да се забележи дека првиот елемент сега е паралелна компонента наместо серија компоненти.
Осолница
Географија и местоположба
Селото се наоѓа во западниот дел на територијата на Општина Центар Жупа. Припаѓа на областа Дебарска Жупа, сместено на падините на планината Стогово. Селото е ридско, сместено на надморска височина од 700 метри.
До селото води земјен пат, кој се исклучува од локалниот асфалтен пат за селото Праленик, кој пак се издвојува од регионалниот пат 2249.
Население
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија, Етнографија и статистика“) од 1900 година, во Осолница живееле 330 жители, од кои 130 жители христијани Македонци и 200 муслимани Турци. Според егзархискиот секретар Димитар Мишев, („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Осолница имало 144 Македонци, под врховенството на Бугарската егзархија.
Селото е наполно раселено по 1991 година, кога што броело тројца жители, турско население.
Според пописот од 2002 година, селото Осолница немало жители. Истото било потврдено и на пописот од 2021 година.
Родови
Осолница е турско село, а порано во него живеело македонско православно население.
Според истражувањата од 1954 година, родови во селото се:
Иселеништво
До 1954 година од селото се иселиле преку 20 семејства во Турција, сите се населиле во градот Адапазар.
Балтоскандија
Балтоскандиска конфедерација или Балтоскандија е геополитички концепт на балтичко - скандинавска (нордиска) унија (составен од Шведска, Данска, Норвешка, Исланд, Финска, Естонија, Латвија и Литванија). Идејата била предложена од шведскиот професор Стен де Гер (1886–1933) во списанието Географски Аналер во 1928 година и понатаму се развила од професорот Казис Пакштас (1893–1960), литвански научник од областа на географијата и геополитиката.
Осолница
Иселеништво
Од Македонците до 1954 година има иселеници во Видин, Скопје (населбата Ѓорче Петров), Белград, Софија, Солун, Цирих, Тетово, Петрич, Битола, Дебар, Кочани.
Балтоскандија
Развој на концептот
Пакштас во својата книга Балтоскандинавската конфедерација наведил дека терминот Балтоскандија првпат го употребил Стен де Гер во една статија во „Географски Аналер“ во 1928 година. Во оваа книга Балтоскандија била опишана во неколку различни димензии: како географска и културна, како економска и како политичка и воена единица. Казис Пакштас предложил еден од начините за малите народи да го издржат влијанието што доаѓало од големите е да се обединат и да соработуваат поблиску меѓу себе. Како што напоменува, обединување е можно само меѓу народи кои се слични по големината, географската средина, религијата, а меѓусебно треба да се почитуваат и толерираат.
Осолница
Самоуправа и политика
Кон крајот на век, Осолница било село во Дебарската каза на Отоманското Царство.
Балтоскандија
Развој на концептот
Како што надворешната политика на Литванија се префрлила кон Северна Европа откако Далија Грибаускајте дошла на функцијата претседател на Литванија гласовите што го доведуваат во прашање враќањето на идејата за Балтоскандиската Конфедерација се во пораст во државата.
Осолница
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Центар Жупа, која била една од ретките општини, кои не биле променети со новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото исто така припаѓало на некогашната Општина Центар Жупа.
Балтоскандија
Застапување
Речиси 20 години, Академијата на Балтоскандија функционирала во Паневежис, Литванија. Основана била на 17 ноември 1991 година како институт за научни истражувања кој редовно организирале аранжмани кои се занимавале со балтичките и скандинавските културни, историски и политички контакти. Нејзините главни цели биле „да се развијат разновидни врски на земјите и нациите во регионот на Балтоскандија и да се интегрира културата на Литванија во културниот простор на Балтоскандија“. Академијата била ликвидирана на крајот на 2009 година поради проблеми поврзани со финансирањето. Финансирањето било обезбедено од градската општина Паневежис, но функциите на академијата не ги задоволуваа критериумите на функциите на споменатата општина.
Осолница
Самоуправа и политика
Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Дебар.
Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Коџаџик, во која влегувале селата Брештани, Долгаш, Евла, Елевци, Кочишта, Коџаџик, Новак, Осолница и Праленик. Во периодот 1950-1952 година селото исто така дел од некогашната општина Коџаџик, која била составена од селата Брештани, Коџаџик, Кочишта, Новак, Осолница и Праленик.
Избирачко место
Селото е опфатено во избирачкото место бр. 0567 според Државната изборна комисија, сместено во просториите на основното училиште на селото Праленик.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 165 гласачи. На локалните избори во 2021 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 187 гласачи.
Милован Витезовиќ
Милован Витезовиќ (Витезовиќи кај Косјериќ, — Белград, ) — српски писател и универзитетски професор. Пишувал песни, романи, есеи, критики, афоризми, филмски и ТВ сценарија. Објавил околу педесет книги во преку двесте изданија; застапен е во преку педесет антологии на српскатае и светската поезија, проза, книжевност за деца, афоризми, фантастика и телевизиски драми. Книгите ги објавувал на германски, аенглиски,унгарски, француски, италијански, словенечки, македонски, руски, романски и грчки јазик. Преведен е и објавуван во периодиките и антологиите на полски, чешки, летонски, унгарски, француски, шведски, хебрејски, кинески, бугарски и албански јазик.
Афоризмите му се објавувани во низа европски весници, од хамбуршкиот Стерн, до московската Недеља, преведени и на грчки, романски, хебрејски, шведски, италијански... Витезовиќ е еден од ретките српски современици, чија книга била забранувана, па дури и спалувана во своето прво издание; се работи за збирката афоризами Срцето ме е отчука (Срце ме је откуцало). Негови сатирични текстови честопати се објавувивани во Јеж. Автор е на многу телевизиски драми и серии, текстови за театарска изведба и филмски сценарија. Телевизиски филмови снимени по неговите сценарија прикажувани се на европските телевизии ОРФ и ЗДФ. Серијата Вук Караџиќ му ја донела Европската награда за телевизија.
Животопис
Роден е во Витезовиќи кај Косјериќ на 11 септември 1944 година. Се школувал во Тубиќ, Косјериќ, Ужице и Белград; дипломирал на Филолошкотфакултет, отсек општа книжевност, потоа и на Факултетот за драмски уметности, отсек драматургија. Бил оперативен уредник во во Книжевен весник српски Књижевне новине; во младинската ревија Сусрет омладине, радботел како уредник за книжевност до 1969 година, а од тогаш како уредник на гласилата Чивија. Функцијата уредник на играната серија на РТС ја имал од 1977 до 1991 година, кога станува главен уредник на Уметничко–забавниот програм на РТС, благодарејќи на своите блиски врски со режимот на Слободаа Милошевиќ. Член е на Здружение на книжевниците на Србија и српскиот ПЕН центра; зборува и пишувае за Национална ревија, магазин за национално нааследство на Србија. Кога во воената состојба во текот на НАТО бомбардовањето добил наредба да направи список на луѓе од Уметничката програма за присилни одмори и изгледно отпуштање, го пратил списокот само со едно име– Милован Витезовиќ. Зато е суспендиран, сменет и испратент на принуден одмор, кој се одолжил со години. На Академијата за уметности повикан е да предава Филмско и ТВ сценариосо звањето доцент од 2001 година. Сега е таму со звањето редовен професор на Катедрата за драматургија. Управниот одбор на Здружението на книжевници на Србија го предложило на 30 март 2012 за дописенг член на Српската академијна науките и уметностите, но не и изабран.
Како надворешен уредник за капитални дела на Заводот за учебници и наставни средства учествувал во подготвување на дела на Павле Поповиќ, Богдан Поповиќ, Јован Скерли, Милан Кашанин и девет томови на Стојан Новаковиќа. Еден е од подготвувачите на Собраните дела на Симе Милутиновиќ Сарајлија (Бачка Паланка).
Награди
Добитник е на бројни награди од кои се најзначајни: Змаеви детски игра Змајеве дечје игре (1978 год.), Големи базјашки повељи Велике Базјашке повеље во Букурешт 2005 година,  Кочиќевата награда Кочићева награда (2005 год.) во Република Српска, Златно Гашино перо (2006 год.), награда Гласот на јавноста Меша Селимовиќ Меша Селимовић друго место (2000 год.).
Бил кандидат за Антологијата на најдобри светски сатиричари која е објавена воСАД 2007 година.
Во Нови Сад, јуни 2007 године му припаднла честа да го добие Змаевиот поетски стап и да ги отвори Змаевите детски игри, наголем фестивал за детско творештвовоЕвропа.
Добитник е на руското одликување "Златен витез". Примен е во редот на руски Витези на словенската  духовност, култура и уметности.
Екранизација на неговиот роман Лајање на ѕвездите Лајање на звезде ја освоила престижната домашна награда Златна новосадска арена и наградата на фестивалот во Херцег Нови.
Книжевна работа
Како раскажувач, текот на дејството води неосетно, спонтано и со многу хумор прилагоден на ситуацијата; делата се одликуваат со развиенафабулом, анегдотска нарација, потполно доловена атмосфера на времето за коесе зборува. Опсегот на теми со кои се служи Витезовиќ многу е поширок, од историски личности и настани, преку измислени ликови од нашето време, па до младешки четива кои претставуваат хроника на младост на сите нас. Во своите дела пружа не само увид во животот и светот на ликовите, туку и сликана различните предели давајќи општаслика на просторот и времето. Трудовите на Милован Витезовиќ зазеле место во школската лектира, исто така и во германската средношколски читанки. Како гост-уредник во Заводот за учебници и наставни средства, во едицијата на капитални изданија ги уредил избраните дела на БогданПоповиќ, Јован Скерлиќ, Милан Кашанин и Стојан Новаковиќ. Составил неколку антологии, меѓу кои и Антологијата на современите српски сатирични приказни( Антологију савремене српске сатиричне приче)(1979).
Неговиот роман „Чорапите на кралот Петар “ ( „Чарапе краља Петра“ ) 2013 година преведен е на италијански јазик.
Други дела
Поезија за деца, собрани дела: Антологија на југословенската поезија за децу (I- IV) (Антологија југословенскепоезије за децу (I- IV)), Зелен глушец  (Зелени миш), Со убавото сонцеодликувани  (Лепим сунцем одликовани), Све боје света... (Све боје света...)
Трифун Цариградски
Трифун Цариградски — монах во Цариград, бил прогласен за Вселенски патријарх во 928 година од страна на Роман I под услов дека ќе се повлече во корист на синот на императоорт Теофилакт кога всушност момчето ќе биде на возраст за да може да биде прогласено за патријарх.
Теофилакт наполнил 16 години во 931 година и Роман побарал од него да се повлече за неговиот син биде устоличен како Вселенски патријарх. трифун одбил да го стори тоа и останал да ја врши должноста. Роман збеснал и сакал да го уапси и погуби но Трифун бил многу сакан и почитуван од народот поради неговите доблести.
Во тој момент советниците на царот дошле до идеја како да го отстранат без да се предизвика бунт. За време на еден состанок со другите епископи, епископот Васил го обинил Трифун дека е неписмен, а патријархот во протест изјавил дека тоа тврдење не е точно. Епископот Васил повикал кралски агент да побара од него да докаже дека е неписмен потпишувајќи го своето име на бел лист хартија, Трифун го потпишал празниот лист за подоцна епископот Васил да го испрати документот во палатата каде царските службеници на празниот потпишан лист хартија ја напишале неговата оставка.
Кога трифун дознал за измамата веќе било доцна, Теофилакт веќе бил прогласен за Вселенски патријарх, а Трифун бил приморан да се повлче во манастир каде починал по три месеци.
Манастирска порта Света Троица (Киев)
Христијанскиот храм бил изграден во периодот од 1106 до 1108 година, како дел од Киевско-печерската тврдина. Црквата била основана од страна на внукот на Светослав II, кој подоцна се откажал од својот статус како кнез, и се замонашил на 17 ноември 1106 година.
Старата црква претставуваа типичен пример за киевската архитектура. По нејзиното разрушување и на неколкупати реконструирање, денеска таа е изградена во украински барок.
Амелингхаузен
Амелингхаузен (Amelinghausen) — општина во округот Линебург, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.
Општината претставува административно седиште на истоимената општинска заедница.
Местоположба
Општината се наоѓа во самиот природен парк Линебуршко Поле. Источно од Амелингхаузен се наоѓа горниот тек на реката Лопау, која се влева во истоименото езеро, користено во туристички цели.
Општински единици
Општината Амелингхаузен се состои од следниве единици:
Рана историја
Местото Амелингхаузен првпат е споменато во документите на 22 мај 1293 година. Првото човечко присуство во областа било пред 15.000 години п.н.е., во периодот на младото камено доба. Околу 3.700 години п.н.е. се забележуваат првите човечки населби во областа.
Потекло на името
Името на местото потекнува од бискупот Амелунг фон Верден. Завршницата „-хаузен“ означува дека е понова населба (околу 800 година), бидејќи завршниците „-бург“, „-хаген“, „-инген“, „-роде“ или „-хузен“ се појавиле први.
Среден век и ново време
Поседите на бискупот, меѓу кои фармата Јункернхоф, по неговата смрт во 962 година припаднале на Бискупијата Верден, но сепак ги презел неговиот брат Херман Билунг (починат 973), поради што бил екскомунициран.
Амелингхаузен било едно од 16. села за кој бил задолжен големиот фогтај од Винзен. Поседувал сопствен суд и своја судска јурисдикција.
Во периодот од 1603 до 1616 година, војвотката Доротеја спровела разни истраги против вештерки, кои ги изгорела на ридот. Тоа биле едни од последните судења на вештерки во денешна Долна Саксонија.
На 7 јуни 1818 година (недела), во Амелингхаузен избувнал пожар. Во пожарот изгорел целиот стар дел на селото во само два часа.
Старата црква во местото подигната во 1501 година била уништена во пожарот.
Милан Ристовски
Милан Ристовски — македонски фудбалер кој игра за Спартак од Трнава како напаѓач.
Клупска кариера
Ристовски ја започнал својата кариера во неговиот матичен клуб Работнички Скопје каде што дебитирал како професионалец на 16-годишна возраст, на 22 ноември 2014 година. Во февруари 2017 година ѝ бил позајмен на Риека во Хрватска, до јуни 2017 година, каде што му се придружил на неговиот постар брат Стефан. Во јули 2017 година тој повторно ѝ бил позајмен на Риека со можност за откуп, овојпат за цела сезона. За Риека дебитирал на 10 декември 2017 година, кога влегол како замена на натпреварот од Првата фудбалска лига на Хрватска против Славен Белупо.
Меѓународна кариера
Ристовски настапувал за репрезентациите на Македонија до 17, до 19 и до 21 година.
За фудбалската репрезентација на Македонија дебитирал на 4 јуни 2021 година во пријателски натпревар против Казахстан и го постигнал третиот гол на својот тим во победата од 4–0.
Личен живот
Неговиот постар брат Стефан е исто така професионален фудбалер кој игра за Динамо Загреб и репрезентацијата на Македонија. Ристовски течно зборува словачки јазик. Тој е христијанин.