cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Гора (област)
Население
Поради тешко пристапниот предел населението на Гора (особено во Косово) постојано се намалува, па така од некогашните 25.000 жители на косовскиот дел на Гора денес живеат околу 15 000 жители. Горанци од Гора често се селат во Македонија, а 10 000 од нив имаат и македонско државјанство.
Потеклото на населението е словенско. Во поголем дел е староседелско. Подоцна имало и мали доселувања на Власи.
Тековни состојби
Македонците што живеат во делот на Гора што ѝ припаѓа на Албанија се организирани во свое македонско здружение кое е во најтесна соработка со здруженијата на Македонците од Мала Преспа и Голо Брдо и преку заеднички активности се залагаат за поголеми малцински права на Македонците во Албанија. Во 2005 г. Здружението на Македонците од пределот Гора во Албанија достави барање до албанската влада за воведување на македонскиот јазик во училиштата во селата во Гора. На Косово исто така постои вакво здружение — Македонската горанска заедница на Косово.
Состојбата со Македонците од делот на Гора што припаѓа на Косово е многу тешка бидејќи тие се под секојдневен голем притисок на претставниците на Србите и Бошњаците (а во последно време се почесто и од Албанците) од Косово, да се изјаснат како Срби или Бошњаци. Врз Горанците сè поголеми притисоци вршат и Бугарите кои имаат за цел да прикажат дека во Косово живеат и Бугари со исламска веросиповед, а во соработка со косовските политичари. Ова наишло на остра осуда од Сојуз на Македонците со исламска религија.
Историја
Етимологијата на зборот „Гора“ е старословенска со значење „планина, планински“.
Првпат Гора се спомнува во 1348 г. во указ на царот Стефан Душан како жупа во Српското Царство, кога седум села ги подарил на манастирот „Свети Архангели’ кај Призрен. Второто спомнување на Гора е од 1452/5 г. во турски дефтери како „нахија Гора“ во Османлиското Царство. По Балканските војни влегува во Србија, а по Првата светска војна, со создавањето на Кралството СХС во 1925 г. е поделена од страна на меѓународната комисија за разграничување. На тој начин 10 села со своите атари се припојуваат кон Албанија.
Исламот првпат се појавува во Гора во 1690 г. Првото село што целосно се исламизирало, било селото Крстец, а последно било селото Брод. Последната христијанка, Баба Божана, умрела во селото Брод во 1856 г.
Тег
Тег — тело со одредена маса што служи за урамнотежување на направа или како мерка за маса на мерниот уред (на пример, вага). Лизгачкиот мерен тег за време на мерењето се поместува по мерната скала на кракот на вагата со нееднакви краци. Збир на мерни тегови со означени, главно со стандардизирани вредности на маса, служи за урамнотежување на тежината кај ваги со еднакви или нееднакви краци. Вагањето е споредба на непозната маса на тело со позната маса на тегови. На едната страна од вагата е поставено тело со непозната маса, а од другата тегови. Кога вагата е во рамнотежа, масата на телото е еднаква на масата на тежината.
Килограм
Според системот SI, килограмот е еднаков на масата на меѓународната прамерка на килограмот, со облик на валјак висок 39 mm и со пречник од 39 mm, а бил направен во 1889 година од легура на платина (90 %) и иридиум (10 %) и депониран во Меѓународното биро за тежини и мерки (франц. Биро за меѓународни тежини и мерки, БМТМ). Прамерката на килограм претставува примарен еталон од кој започнуваат понатамошните мерења на масата во сите делови на светот. Килограмот е единствената основна единица на системот SI која не е докажана со физички закони, но тоа е тежина која ја менува својата маса секоја година поради мали зрнца прашина што се акумулираат на него и секоја година се прават нови калибрации на тој килограм. токму поради нестабилноста на тежината.
Материјал за теговите
Материјалот за теговите и обликот на теговите се двата најстроги технички прописи кои мора да се исполнат за да се стандардизираат за да се класифицираат во одредена класа на точност на теговите. Тегови од класа Е се тегови со највисок квалитет и точност и таквите тегови мора да бидат направени од специјални материјали кои се поиздржливи и поотпорни. Тврдоста на материјалот и неговата отпорност на абење мора да бидат најмалку еднакви на цврстината и отпорноста на аустенитен не’рѓосувачки челик.
Вага
Вага (германски: Wage) е мерен инструмент за определување на масата со споредба натежината. Како вага најчесто служи круто тело кое е обесено над или потпрено под неговиот тежиште за да може да се врти околу водорамната оска. Вагата со лост има еднакви краци, додека кантарот нема еднакви краци (вагата кај која соодносот на краците е 1:10 се нарекува децимална скала, а ако е 1:100 се нарекува цензимална вага). Вагите засновани на закони за лост ја мерат масата на телото, а вагите засновани на пружини ја мерат тежината на телото.
Вага со лост
Вага со лост, обична вага или вага со еднакви краци е всушност лост со еднакви краци. На краевите на краците има чинии за товарот и теговите. Според тоа, за вага со лост важи истиот услов за рамнотежата како и за обичен лост. Условот за рамнотежа на лостот е алгебарскиот збир на моментите на сила да биде еднаков на нула. Овој услов за рамнотежа важи без оглед на тоа дали на лостот делуваат две или повеќе сили.
Ако тежините F 1 и F 2 делуваат на такво круто тело на растојанија D 1 и D 2 (краци на вагата), тоа ќе биде во рамнотежа кога F 1 D 1 = F 2 D 2 (закон за лост). Како тежината F = mg, каде што m е масата и g е забрзувањето на гравитационата сила, следува:
па со вагање, т.е. со споредба со нормирани тегови, може да се одреди масата на предметите кои е вагаат.
Секоја вага мора да биде прецизно направена, стабилна и осетлива. Вагата е прецизно направена ако двата краци се подеднакво долги и тешки, а тасовите се подеднакво тешки (со многу мали отстапувања). Вагата е стабилна ако лостот се враќа во првобитната положба по одредено нишање штом се помести од хоризонталната положба. За да се постигне ова, тежиштето на вагата мора да биде под потпората, бидејќи во тој случај се создава момент на сила што ја враќа вагата назад. Осетливоста на вагата е дотолку поголема, колку краците се подолги и полесни и тежиштето е поблиску до потпората. Сепак, оваа состојба не е лесно да се постигне, бидејќи колку се подолги краците, толку се потешки. Затоа, лостот е направен од лесен материјал, како што е алуминиум, а исто така обично е шуплив. Ако го набљудуваме лостот неземајќи ја предвид неговата тежина, односно ако не ја земеме предвид тежината на лостот во пресметката, велиме дека тоа е математички лост, а ако ја земеме предвид тежината на лостот, имаме физички лост.
Женско
Женско  или Аврет Хисар (Παλαιό Γυναικόκαστρο, Палео Гинекокастро, до 1927 Αβρέτ Ισσάρ, Аврет Исар) — село во Општина Кукуш во Кукушкиот округ, Егејска Македонија, денес во областа Централна Македонија, Грција.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа на 14 километри југозападно од градот Кукуш, на неколку километри од грчко-македонската граница, во близина на североисточниот брег на Дојранското Езеро. Селото се наоѓа на надморска височина од 126 метри.
Женско опфаќа површина од 16 квадратни километри.
Историја
Женско е населба со античка историја. Во селото биле откриени археолошки остатоци од антиката и средниот век. Во 1355-1371 претставувало главна тврдина во кнежевството на Југ Богдан во Егејска Македонија , чии бедеми денес можат да се видат и се познати како тврдина Женско.
Во XV век-XVII век Аврет Хисар бил центар на вилает. Во отоманските даночни регистри на немуслиманското население од 1619-1620 година било забележано дека селото има 79 семејства.
Селото било под влијание на Бугарската егзархија. Според податоците на секретарот на егзархијата Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во селото живееле 320 Македонци и работело егзархиско училиште.
Во текот на Втората балканска војна, селото било опожарено од страна на грчките војски а самото македонско население било принудено да побегне од своите домови. Голем дел од македонското население заминало од селото кон Бугарија или Македонија.
По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Грција. На пописот од 1913 година бројот на жители се намалил, додека на пописот од 1920 година, во селото биле евидентирани 394 жители.
Демографија
Во 1928 година селото било чисто бегалско со 352 жители бегалци. , додека во 1940 година селото броело 312 жители.
Селото во пописот од 1951 година броело 456 жители, на пописот од 1971 година, во селото живееле 384 жители, во 1981 година имало 384 жители, додека во 1991 година имало 421 жител. Во поново време, мс пописот од 2001 г. се заведени 382 жители, за да опадне на 280 во 2011 г.
Алофон
Алофон е варијација на фонемата. Алофон потекнува од грчките зборови ἄλλος- дгруг и phōnē- глас.. Алофонот не е карактеристична, туку варијантна форма на фонемата. При промена на алофонот нема да се промени значењето на зборот, но резултатот може да звучи неприроден или неразбирлив.Секогaш кога еден говорен звук е произведен,тој ќе биде поразличен од другите звуци.Само некои од варијациите се значајни или забележливи за говорителите. Може да има и дополнителни алофони кои се дистрибуирани во рамките на говорот во фонетската средина.. Исто така може да има и забележливи слободни варијанти кои се по личен избор. Не сите фонеми имаат значително значајни алофони. Во случај на комплементарни алофони, секој алофон се користи во одреден фонетски контекст и можат да бидат вклучени во фонетскиот процес.
На пример /pʰ/ во pin (игла) и /p/ како spin (врти) се алофони на фонемата /p/ во  англискиот јазик затоа што зборовите не можат да се разликуваат.Англиските говорители ги третираат како ист звук, но тие се различни: првиот е аспиративен, а вторион е неаспиративен. Plain /p/ (рамнина) го опфаќа /p/ како и cap /kʰæp/, или второто p во paper /pʰeɪ.pɚ/. Во англискиот јазик има многу алофонски процеси како недостаток на „експлозија“, назална „експлозија“,делумно обезвучување на сонорните звуци, целосно обезвучување на сонорните звуци,продолжување и скратување на самогласките, итн.
Бидејќи изборот на алофони е ретко свесно изговаран, луѓето може да не го сфаќаат нивното постоење. Англиските говорители можат да станат свесни за разликата помеѓу два алофона,ако тие имаат спротивен изговор.Алофоните на англиското /l/ може да биде забележан light' [l] (светло [l])leaf [ˈliːf](лист) е во спротивност со dark' [ɫ] (темно)од feel [ˈfiːɫ]. Оваа разлика е поочигледна во турскиот говор (во кои [l] и [ɫ] се одделни фонеми) отколку во англискиот во кој има повеќе алофони во една единствена фонема.
Претставување на фонема со алофон
Бидејќи фонемите се апстракции на говорните звуци, а не самите звуци, тие немаат директна фонетска транскрипција. Кога тие се транскрибираат без алофонска варијација, е употребена едноставна транскрипција, т.н. broad transcription.Како и да е, кога има комплементарни алофони на фонемата, при што алофонот е значаен, работите стануваат комплицирани.Често, ако има само еден алофон, едноставно е да се транскрибира. Сепак, може да има неколку алофони или јазичари кои можеби претпочитаат поголема прецизност отколку што е дозволена. Во вакви случаи заедничката конвенција е да се користи "elsewhere condition" (друга состојба), која ќе одлучи кој алофон да застане на местото на фонемата. Овој "друг" алофон потсетува за условите кои се пропишани во фонетските правила. На пример, англискиот јазик, ги има и усните и оралните алофони на своите самогласки. Моделот е дека самогласките се носни само кога претходната назална согласка е во рамките на истиот слог, во други случаи е орална. Затоа од страна на конвенцијата "друга состојба" оралните алофони се сметаат за главни, а назалните самогласки во англискиот јазик се сметаат за алофони на оралните фонеми.
Во други случаи алофонот може да биде избран да ја претставува својата фонема поради тоа што има повеќе заедничко со другите светски јазици отколку другите алофони, поради тоа што го претставува потеклото на фонемата или поради тоа што дава поинзбалансиран поглед на фонемската листа.
NGC 5401
NGC 5401 — спирална галаксија во соѕвездието Ловечки Кучиња, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5401 се споменува и како UGC 8916, MCG 6-31-40, CGCG 191-28.
Откривање
Телото е откриено на 1 мај 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5401 е од видот Sa. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,6 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,7 m/лм2. NGC 5401 има привидни димензии од 1,5' х 0,3'.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 59 м 43,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +36° 14' 17"". Положбениот агол на објектот е во износ од 81°.
Други поделби
Проучување на NGC 5401 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 49810. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 110; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2550. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 106.
Извор (Гуменџиско)
Извор — село во Егејска Македонија, Република Грција.
912
912 (Римски бројки) — престапна година според општоприфатениот календар. Тоа била 912 година од новата ера, 912. од првиот милениум, 12. од X век и трета од 910-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6420 и 6421 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5662 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4672 и 4673 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 1665.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 912 година се протега во 3548 и 3549, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3608 и 3609 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1455. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 299 и 300 исламска година.
Космос-1598
Космос-1598 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 13 септември 1984 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 810 килограми. Космос-1598 бил военoнавигациски сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 104,9 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 82,9°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 1015 км, а најмалото на 969.
Делвино (појаснување)
Делвино може да се однесува на некое од следниве места:
Расел Кроу
Расел Ира Кроу (р. ) — австралиски глумец од новозеландско потекло, продуцент и музичар. Тој се здобил со светска популарност за неговата улога како римскиот војсководец Максимус Децимус Меридиј во филмот Гладијатор од 2000 година, за којшто ја освоил академската награда за најдобар глумец.
Личен живот
Кроу е роден на 7 април 1964 во Велингтон, Нов Зеланд, како син на Џоселин Ивон и Џон Александар Кроу. Кога Кроу имал четири години тој и неговата фамилија се преселиле во Сиднеј, Нов Јужен Велс, Австралија.
Јама (Лазарополе)
Јама или Кула — археолошко наоѓалиште во гостиварското село Лазарополе. Претставува средновековно утврдување. Се наоѓа на околу 5 км западно од селото, на висок рид со доминантна положба, каде се наоѓаат грамади од кршен камен што укажуваат на помала фортификациска единица -кула.
Џамби (покраина)
Џамби ― покраина во Индонезија. Се наоѓа на источниот брег на средишна Суматра и се протега до планините Барисан на запад. Нејзин главен град и најголем град е Џамби. Покраината има површина од 50.160,05 км2, и морска површина од 3.274,95 км2. Имала население од 3.092.265 жители според пописот од 2010 година и 3.548.228 според пописот од 2020 година.
Историја
Џамби бил местото на кралството Сривиџаја кое се занимавало со трговија низ Малачкиот Проток и пошироко. Џамби го наследил Палембанг, неговиот јужен економски и воен ривал, како главен град на кралството. Движењето на главниот град во Џамби било делумно предизвикано од инвазијата во 1025 година од кралството Чола во јужна Индија, кое уништило голем дел од Палембанг.
Во раните децении на холандското присуство во регионот (види Холандска источноиндиска компанија во Индонезија), кога Холанѓаните биле еден од неколкуте трговци кои се натпреварувале со Британците, Кинезите, Арапите и Малејците, Џамбискиот Султанат заработил од трговијата со пипер со Холанѓаните. Овој однос се намалил околу 1770 година, а султанатот имал мал контакт со Холанѓаните околу шеесет години.
Во 1833 година, помалите судири со Холанѓаните (индонезиските колонијални поседи на кои сега биле национализирани како Холандска Источна Индија), кои биле добро воспоставени во Палембанг, значеле дека Холанѓаните сè повеќе чувствувале потреба да ги контролираат активностите на Џамби. Тие го принудиле султанот Фахарудин да се согласи на поголемо холандско присуство во регионот и контрола над трговијата, иако султанатот останал номинално независен. Во 1858 година, Холанѓаните, очигледно загрижени поради ризикот од конкуренција за контрола од други странски сили, го нападнале Џамби со сили од нивниот главен град Батавија. Тие наишле на мал отпор, а султанот Таха побегнал по реката, во внатрешните региони на Џамби. Холанѓаните поставиле марионетски владетел, Назарудин, во долниот регион, кој го вклучувал главниот град. Следните четириесет години Таха го одржувал кралството во горниоте тек на реката и полека го продолжи своето влијание врз пониските региони преку политички договори и брачни врски. Меѓутоа, во 1904 година, Холанѓаните биле посилни и, како дел од поголема кампања за консолидирање на контролата над целиот архипелаг, војниците конечно успеале да го фатат и убијат Таха, а во 1906 година, целата област била ставена под директно колонијално управување.
По смртта на султанот Џамби, Таха Саифудин, на 27 април 1904 година и успехот на холандските контролирани области на Џамбискиот Султанат, Џамби тогаш е поставен како седиште и влегување на територијата Холандска Индија. Првиот жител на Џамби, О.Л. Хелфрих, бил назначен од генералниот гувернер според холандскиот декрет бр. 20, од 4 мај 1906 година, со неговата инаугурација одржана на 2 јули 1906 година.
Места на светско наследство
Најголемиот од трите национални паркови што го сочинуваат наследството на тропските дождовни шуми на Суматра, Керинчи Себлат има разлика како втор по големина национален парк во цела Југоисточна Азија, само по Националниот парк Лоренц на Папуа. Тој е едно од последните упоришта на суматранскиот тигар на островот, а во неговите граници се наоѓа највисокиот активен вулкан во Југоисточна Азија - планината Керинчи.
Мај 2011: Администрацијата на покраината Џамби се стремела да го има античкото храмско место Муаро Џамби во селото Муаро Џамби во округот Маро Себо, Регенција Муаро Џамби, признаено како светско наследство.
Локалитетот бил будистичко образовно средиште кој процветал во текот на 7-ми и 8-ми век и е направен од тули слични на оние што се користат во будистичките храмови во Индија.
Демографија
Службениот јазик на покраината Џамби е индонезиски како и во сите делови на Индонезија. Сепак, Џамби е дом на неколку домородни јазици и дијалекти како што се џамбиско малајски, керинчиски, кубуски, лемпурско малезиски и рантаупанџангско малајски, од кои сите се малајски јазици.
Поради прекуиселеничката политика, многу етнички групи од различни делови на Индонезија, особено Јава, Борнео, Сулавеси и други делови на Суматра ги донеле и своите мајчини јазици. Луѓето кои не се Прибумци, како што се кинеските Индонезијци, зборуваат неколку варијанти на кинески.
Исламот е најголемата религија во Џамби, која ја практикуваат 96,5% од населението. Малцинските религии се христијанството со 3%, будизмот 0,97%, конфуцијанството 0,05% и хиндуизмот 0,25% од населението.
Прва фудбалска лига на Македонија 2012/2013
Список на стрелци
Извор : soccerway
Нигина Саидова
Нигина Саидова е родена во Душанбе, Таџикистан. Започнала да игра ракомет на 10 -годишна возраст. Прв тренер ѝ бил Калашјан Р.А.
Член на руската ракометна репрезентација од 1993-2008 година. Со тимот на Звезда Звенигород ја освојува Лигата на шампиони во сезоната 2007-2008 Со тимот на Звезда Звенигород го освои Купот на ЕХФ (2006-2007), а истата сезона ја освои и шампионската титула во Русија. Со тимот на Лада Тољати триумфираше во Купот на победници на купови. Со тимот на Артас-Анагениси е шампион на Грција од 2001 до 2005 година. Освојува јуниорско Светско првенство во Бугарија во 1993 година. Бронзен медал на Европското првенство во Романија во 1999 година. Високо образование завршила на КГУФКТ Краснодар.
Движење на сардините
Движењето на сардините, исто така е познато како и Сардините против Салвини, било политичко движење, кое започна во Италија во ноември 2019 година.
Мала Преспа
Мала Преспа — географска област во денешна Албанија, покрај југозападниот брег на Преспанското Езеро. Целата област се состои од десетина села коишто се организирани во општина. Селото Пустец е најголемата населба, а истовремено и седиште на општината. Градоначалник на општината е Едмонд Темелко, етнички Македонец кој со големо мнозинство од гласовите победи на локалните избори одржани на 18 февруари 2007 г. Сите членови на општинскиот совет се етнички Македонци.
Движење на сардините
Движењето организирало тековна серија мирни демонстрации во знак на протест против десничарскиот наплив во земјата, поконкретно, против политичката реторика на десничарскиот лидер Матео Салвини. Името „Сардини“ произлезегло од идејата да се организираат нивните митинзи со големи број на учесници, сплотени заедно како сардини во гребенот.
Мала Преспа
Население
Карта со населени места на Општина Пустец
Во Мала Преспа живеат околу 5 700 жители, сите Македонци со православна вероисповед.
Македонците од Мала Преспа се признати како македонско национално малцинство, и како такво тоа има право на образование на македонски јазик. Македонскиот јазик се користи и во општинската администрација (види го грбот) и културата. Општината има позитивна демографска слика, и во многуте македонски семејства и домаќинства е карактеристична големата бројка на деца и младо население (по 5,6 и повеќе деца). Помал дел од Македонците од Мала Преспа од 1991 година живеат во одморалиштето „Царина“ во Република Македонија (во близина на албанската граница), а голем дел од населението на Мала Преспа има македонски државјанства.
Села во Мала Преспа
<mapframe text='Населените места во Мала Преспа' latitude="40.830956" longitude="20.917282" zoom="11" width="239" height="430" align="right" />Во областа Мала Преспа спаѓаат следниве села: Глобочани, Горна Горица, Долна Горица, Зрновско (или Зрноско), Леска, Пустец, Туминец (Безмиште), Шулин, Церје, кои ја сочинуваат Општина Пустец, како и селата Прогун, Ракицко, Шуец и Заградец од Општина Девол.
Стопанство
Овој дел е еден од најсиромашните во Република Албанија. Населението се занимава со риболов, земјоделство и сточарство, но во многу мал обем и во примитивни услови. По соборувањето на некогашниот сталинистички режим и отворањето на границите, повеќето жители се преориентираа кон трговија и печалба во Македонија и Грција, а некои работат во поголемите албански градови. Голем број од жителите на Мала Преспа секојдневно мигрираат на пазарите во Скопје, Битола и другите поголеми македонски градови продавајќи разна стока како маслиново масло, коњак, цигари и разни земјоделски производи и рачно изработени производи (разни плетени, дрвени и други предмети).
Култура
Македонците од Мала Преспа го издаваат весникот „Преспа“, а имаат и свое приватно радио. Радио програма на македонски јазик се емитува и од соседниот град Горица (Корча), на Радио „Корча“. Во Пустец, во рамките на средното училиште работи и библиотека со богат фонд книги на македонски јазик.
Во крајбрежниот езерски појас постојат бројни пештерски цркви, украсени со живопис.
Историја
Во времето на Балканските војни, кога доаѓа до поделбата на Македонија помеѓу Грција, Бугарија и Србија, југозападниот дел на Преспанско Езеро е придодаден кон новосоздадената албанска држава. До вакво решение се дошло поради тоа што жителите економски биле зависни од градот Горица (населен со православни Албанци, Власи и Македонци).
До Втората светска војна албанската држава води силна асимилаторска политика кон малцинствта, вклучувајќи го и македонското. Ваквата политика е напуштена по војната, кога Македонците во овој дел на Албанија се признати како македонско национално малцинство со право на образование на мајчин македонски јазик.
Со демократизацијата на албанското општество во последната деценија на XX век, се создадоа услови овдешните Македонци активно да се вклучат во општествено-политичките процеси во Албанија.
Движење на сардините
Додека движењето де факто завршило по победата на левиот центар на изборите во јануари 2020 година во Емилија-Ромања, и формално завршило во мај.
Раѓање во Емилија Ромања
Движењето на „Сардините“ започнало како флеш моб на 14 ноември 2019 година, организиран на Пјаца Маџоре, кој е главниот плоштад во Болоња, Емилија-Ромања. Целта на настанот била да се спротивстави на започнувањето на изборната кампања на Матео Салвини за регионалните избори во 2020 година во ПалаДоза во Болоња. Слоганот на настанот бил „Болоња нон си Лега“, што буквално во превод значи „Болоња не се врзува“, но исто така си поигрува и со името на партијата на Салвини, Лега. Флеш мобот, кој бил именуван „6.000 сардини против Салвини“, му се придружија речиси 15.000 луѓе, изненадувајќи ја целата земја и добија голема медиумска покриеност.
Движењето се кренало за време на изборната кампања за регионалните избори Емилија-Ромања во 2020 година, кои се сметаат и за први конкурентни во историјата на тој регионот. Емилија-Ромања е упориште на левичарските партии од крајот на Втората светска војна, но на општите избори во 2018 година, коалицијата на десниот центар станала најголемата политичка сила во тој регионот. Движењето „Сардините“ ја започнале својата активност со цел да ја спречи победата на десницата на изборите во Јануари 2020 година.
Првиот митинг на Сардините бил топло поздравен од Демократската партија, особено од нејзиниот секретар Никола Зингарети, нејзиниот претседател и поранешен премиер Паоло Џентилони и актуелниот гувернер на Емилија-Ромања Стефано Боначини.Поранешниот премиер и основачот на ПД, Романо Проди, изјави дека Сардините се „застрашувачки“, додавајќи дека тие не смеат ниту да бидат „колонизирани“ ниту „експлоатирани“ од која било друга партија.
На 18 ноември повеќе од 7.000 луѓе учествуваа на настанот.
Проширување
Во декември, движењето се прошири и надвор од Емилија-Ромања. На 1 декември,дури повеќе и од 25.000 луѓе учествуваа на митингот на Пјаца Дуомо во Милано, додека претходниот ден, речиси 30.000 се собрале на Пјаца дела Република во Фиренца. На 10 декември, 40.000 луѓе демонстрираа во Торино на Пјаца Кастело. Другите протести беа организирани во Неапол и Палермо.
На 14 декември, еден месец по нивниот прв состанок, Сардините организирале и демонстрации во Рим на плоштадот Сан Џовани. Според организаторите на собирот се приклучија речиси 100.000 луѓе. За време на демонстрациите во Рим, лидерот на Сардините, Матија Сантори, ги претстави предлозите на движењето за политиката кои вклучуваат политичка транспарентност, осуда на говор и на омраза, закони против вербално насилство и нова имиграциска политика. Сантори особено побара од владата на Џузепе Конте да укине т.н. за тие да бидат депортирани. Уредбата, исто така, го суспендираше и процесот на аплицирање за бегалците на оние кои се сметаа за „социјално опасни“ или кои беа осудени за кривично дело.
На 19 јануари, движењето се вратило и во Болоња, со повеќе од 40.000 луѓе кои присуствувале и на митингот на Пјаца VIII Агосто. Тоа биле и последните демонстрации пред регионалните избори на 26 јануари кои беа наречени „Добредојдовте назад на отворено море“. Релито се карактеризираше и со 6-часовен концерт со многу пејачи и уметници.
На 26 јануари, на регионалните избори во Емилија-Ромања, кандидатот на ПД Стефано Боначини – поддржан од движењето за сардини – победи со 51,4% од гласовите, со 7,7% разлика над кандидатката на Лигата, Лусија Боргонзони. Некои припишуваат дел од успехот на Боначини на поддршката и активноста на движењето.
Движењето Сардини формално ги прекинало своите активности на 26 мај 2020 година. Во 2022 година, некои членови на Сардините, заедно со Виолетовите луѓе, организираа собири против кандидатурата на Силвио Берлускони на италијанските претседателски избори во 2022 година, иако протестите беа мали и слабо посетени.
Идеологија
Движењето се декларирало дека не е поврзано со ниту една партија и дека главно ги следи идеалите на антифашизмот и борбата против расната дискриминација, како и отфрлањето на десничарскиот популизам и вербалното насилство во италијанската политика, за кои тие тврдат дека треба законски да се смета како физичко насилство. Движењето „Сардините“ генерално се смета за левото крило на политичкиот спектар и беше споредувано со Џиронди и Пурпур Луѓе, две грасрут движења кои се кренаа во 2000-тите за да протестираат против тогашниот премиер Силвио Берлускони.
Според некои политички коментатори, движењето било ограничено само на генеричка критика на десницата, со нејзиното отворено спротивставување на Матео Салвини, кој е прикажан како авторитарен и недемократски лидер. Покрај тоа, критичарите ги обвинија Сардините дека ја поддржуваат владејачката централно-левичарска влада на Џузепе Конте.
Вилијам С. Мервин
Вилијам Стенли Мервин (William Stanley Merwin), (30 септември 1927 година - 15 март 2019 година) — американски писател, поет и преведувач.
Објавил над 20 книги поезија, за кои меѓу другите добил и две Пулицерови награди, за книгите Носач на скали (1970) и Сенката на Сириус (2009). Исто така бил многу плоден преведувач, преведувајќи претежно од романски јазици - делата на Данте, Неруда и други.
Животопис
Роден е на 30 септември 1927 година во Њујорк. Неговиот татко бил презвитеријански свештеник и како петгодишен Мервин пишувал химни. Учел на Принстон заедно со поетот Голвеј Кинел, студирајќи кај книжевниот критичар и поет Ричард Палмер Блекмур и поетот Џон Бериман. Дипломирал во 1948 година, а потоа посветил една година на учење романски јазици. Во тоа време пишувал драми во стихови и ги подучувал децата од португалското кралско семејство. Почнал и да преведува. Се оженил со Дороти Џ. Фери. Во 1950 година, отишол во Мајорка каде го подучувал синот на Роберт Грејвс. Таму ја запознал својата идна сопруга Дидо Милрој. Потоа живеел во Лондон и јужна Франција. Откако добил стипендија, се преселил во Бостон. Таму влегол во поетскиот кружок околу Роберт Лоуел, запознавајќи се со поетите Тед Хјуз, Силвија Плат, Едриен Рич и Доналд Хол, што ја зацврстило неговата одлука да се посвети на поетската вокација. Подоцна се вратил во Европа со неговата сопруга Дидо Мелрој, каде се дружел со поетската двојка Тед Хјуз и Силвија Плат. Во 1968 година се развел по втор пат и живеел паралелно во Њујорк, Лондон и јужниот дел на Франција. Во 1976 година Мервин се сели на Хаваите на стара плантажа со ананас што се обидува да ја врати во претходната состојба - во палмина шума. Таму го проучувал зен-будизмот и се оженил со Пола Шварц.
Се изјаснувал против војната во Виетнам и бил пацифист, политички активен и еколошки свесен. Коментирајќи ги историските настани од неговото време, тој рекол дека историјата е секако „пропадната компанија“.
Починал на 15 март 2019 година во својот дом во Хаику-Пауел, Хаваи, на 91 година, во сон.
Творештво
Најголемо влијание врз формирањето на Мервин како поет имал Езра Паунд кога го посетил околу 1940 година како осумнаесетгодишник. По таа посета, Паунд му испратил разгледница на која му го напишал советот: „Читај ги семките, а не гранчињата“, која се однесувала на четиво кое Мервин треба да го прочита, т.е. да не чита веќе исполирани врвни книжевни дела, туку оние кои со некои свои идеи или сè уште неоформени постапки на крајот довеле до големите писатели кои ги усовршиле. Паунд, исто така, го советувал сериозно да се занимава со превод како вид на поетска вежба.
Првата поетска книга на Мервин, Маската на Јанус (1952), ја добила наградата Јејл благодарение на поетот В. Х. Одн кој ја сметал за технички многу успешна. Пишувајќи ја, Мервин бил вдахновен од средновековната поезија што ја превел под влијание на Пунд и од класичната митологија. Во следните книги Зелено со ѕверовите (1956) и Пијан во печката (1960), Мервин го менува својот стил под влијание на исповедната поезија на поетите околу Роберт Лоуел и пишува подиректно и повеќе автобиографски.
Во 1967 година, излегува книгата Вошки како одговор на Виетнамската војна која повеќето критичари ја сметаат за негова најуспешна поетска книга, додека самиот Мервин ја сметал за свое најмрачно и најмизантропско дело. Веќе во претходната книга Подвижна цел, Мервин почнал да ги напушта интерпункциските знаци, се залагал за усна поезија и ги заменил традиционалните врзани стихови со слободни стихови. Следната книга, Носачот на скали (1970), ја добил Пулицеровата награда. Парите од наградата ги донирал против војната во Виетнам, а тоа В. Х. Одн го критикувал, нагласувајќи дека Пулицеровата награда нема политичка конотација. Многу од песните во оваа книга се за исконската поврзаност на човекот со природата и оддалеченоста од неа, како и желбата за моќ и уништување, кои се сите теми што се протегаат низ поезијата на Мервин, која инаку е склона кон критика на општеството и времето во кое живее поетот. Во свет во кој има јадрено оружје и војни, а шумите сè побрзо исчезнуваат под градовите, Мервин во песната Елегија, која има само еден стих, се прашува: „Кому би му ја покажал“.
Преведувачката работа на Мервин е многу разновидна, од Поемата за Сид до поезијата на Осип Манделштам и Пабло Неруда. Најмногу признанија добил за преводот на делата Сер Гавејн и Зелениот витез, како и за преводот на Дантевото Чистилиште.
Бруно Алвес
Бруно Едуардо Регуфе Алвес (роден на 27 ноември 1981 во Повоа де Варзим) — португалски поранешен фудбалер,.
Својата кариера ја започнал и го поминал најголемиот дел од неа во екипата на Порто, со која освоил вкупно 9 титули и за која одиграл 171 официјален натпревар. Тој исто така освоил неколку трофеи и во Русија со екипата на Зенит Санкт Петербург, и во Турција со Фенербахче.
Како сениорски репрезентативец на Португалија од 2007 година, Алвес ја претставувал својата земја на три Светски првенства (2010, 2014 и 2018), три Европски првенства (2008, 2012 и 2016, на кое Португалија била победник) и еден Куп на конфедерации.
Биографија
Тој е син на поранешниот бразилски фудбалер Вашингтон Хералдо Дијас Алвес, а неговите браќа Хералдо Алвес и Хулио Алвес се исто така фудбалери.
Порто
Пристигнувањето на тренерот Жезуалдо Фереира на клупата на Порто во летото 2006 година, било пресвртница во кариерата на Алвес. Тој ја добил битката со тешката конкуренција за почетното место во тимот кај новиот тренер, формирајќи цврсто партнерство во центрарот на одбраната со Пепе. Импресивната кампања (2006-2007), му донела на играчот голем број на пофалби за неговите перформанси за време на сезоната, во која тој одиграл 28 од 30-те натпревари на Порто во лигата, а клубот освоил уште едно државно првенство.
На 7 април 2009 година, раната грешка на Алвес во четвртфиналето од Лигата на шампионите против на Олд Трафорд довела до изедначувачки погодок на Вејн Руни – натпреварот завршил нерешено 2–2 а Порто бил елиминиран со вкупен резултат 3-2. Сепак, на 10 мај, тој со удар со глава го постигнал единствениот погодок во победата на домашен терен против Насионал, што на клубот и на играчот им ја обезбедила четвртата последователна национална титула. Алвес исто така бил избран и за Фудбалер на годината во Примеира лигата за 2009.
Зенит Санкт Петербург
На 3 август 2010 година, на возраст од 28 години, Алвес потпишал за рускиот клуб Зенит Санкт Петербург во трансфер вреден 22 милиони евра, придружувајќи име се во составот на сонародниците Дани и Фернандо Меира. Веднаш по неговото доаѓање, тренерот Лучано Спалети го опишал Алвес како многу важен играч за тимот, забележувајќи го неговото искуство, способност за игра во воздухот и силен карактер.
Своето деби за новиот клуб го направил на 14 август 2010, во натпревар на домашен терен против Динамо Москва во Руската Премиер лига кој завршил нерешено 1-1, играјќи ги комплетните 90 минути. Својот прв гол за Зенит го постигнал на 30 септември 2010, против неговиот поранешен клуб АЕК Атина во групната фаза од Лигата на Европа. Својата прва полусезона во Зенит ја завршил со 14 првенствени настапи, помагајќи му притоа на клубот да стане шампион на Русија.
Следната сезона Алвес одиграл 45 натпрвевари за Зенит во сите натпрвеварувања, помагајќи му на клубот да ја одбрани титулата во руското првенство и да го освои Суперкупот, со победа над.
Фенербахче
На 5 јуни 2013, Алвес се согласил да му се приклучи на турскиот Фенербахче, потпишувајќи тригодишен договор за плата од 2.5 милиони евра по сезона, во трансфер вреден 5.5 милиони евра. Дебитирал за Фенер на 31 јули 2013, во натпреварот против Ред Бул Салцбург одигран во Австрија во третото коло од квалификациите за Лигата на шампионите кој завршил 1-1. Својот прв погодок за клубот го постигнал на 31 август 2013, во победата со 5-2 на домашен терен над Сиваспор во третото коло од турското првенство. Тој одиграл 25 натпревари и постигнал два гола во неговата прва сезона во Истанбул, помагајќи му на клубот да ја освои титулата во Турската Супер лига.
На почетокот на следната сезона, Алвес играл во Суперкупот на Турција во кој тие го победиле Галатасарај на пенали на 25 август 2014.
На 18 октомври 2014 година, Алвес добил директен црвен картон за удирање на Блерим Џемаили, во поразот со 2-1 од Галатасарај на Турк Телеком Арена. На 25 мај 2015 година, тој повторно бил исклучен правејќи прекршок за пенал против Истанбул Башакшехир, со што станал вториот од четворицата играчи на Фенер кој биле исклучен во тој натпревар кој завршил нерешено 2-2, со што жолто-црните и дозвоиле на Галатасарај да ја осигура титулата во првенството.
Каљари
На 5 јуни 2016, Алвес потпишал двегодишен договор со, повратникот во италијанската Серија А. Своето деби за клубот го направил на 15 август 2016, во победата со 5–1 на домашен терен над СПАЛ во Купот на Италија, а дебито во Серија А го имал шест дена подоцна во натпреварот -Каљари 3-1. Својот прв и единствен погодок за Каљари го постигнал од слободен удар на 11 септември, во поразот со 2-1 од на Дал'Ара.
Сезоната ја завршил со 36 настапи во Серија А и еден во Купот на Италија и еден постигнат гол.
Ренџерс
На 31 мај 2017, Алвес потпишал двегодишен договор со шкотскиот Ренџерс за необјавена сума.
Парма
Во летото 2018, Алвес се вратил во Италија, потпишувајќи договор со новопромовираната екипа во Серија А до 30 јуни 2019. Веднаш по доаѓањето тој бил назначен за водач на тимот и му била доделена капитенската лента по заминувањето на Алесандро Лукарели кој се пензионирал по завршувањето на претходната сезона во Серија Б. Дебитирал за емилијаните на 19 август 2018 во првото коло од Серија А 2018-2019, во натпреварот Парма- 2-2.
Репрезентативна кариера
Алвес играл за Португалија на Летните олимписки игри 2004, каде што репрезентацијата го завршила учеството во Грција после само три натпревари. Претходно тој бил член и на репрезентациите под 20 и под 21 година.
Своето деби за сениорската ререзентација го добил од страна на селекторот Луис Фелипе Сколари во јуни 2007 година, против Кувајт во пријателски натпревар што завршил нерешено 1–1. Следната година тој бил избран во составот за Европското првенство 2008, играјќи во поразот со 0–2 од Швајцарија во групната фаза.
Тој бил постојан стартер во репрезентацијата за време на квалификациите за Светското првенство 2010, а во еден од овие натпревари против Албанија на 6 јуни 2009, го постигнал својот прв гол за Португалија и тој се покажал како победнички во успехот со 2-1, дозволувајќи и на Португалија да обезбеди место во баражот. Таму, во првиот натпревар одигран во Лисабон, тој исто така бил стрелец (на единствениот гол во натпреварот) против Босна и Херцеговина, помагајќи им на португалците да обезбедат пласман на мундијалот со вкупен резултат 2-0; тој, исто така ги одиграл сите натпревари и минути на завршниот турнир во Јужна Африка, каде неговата земја била елиминирана во осминафиналето.
Алвес ги одиграл сите натпревари и минути и на следниот голем турнир на кој Португалија настапила, Европското првенство 2012, играјќи во тандем заедно со поранешниот тимски колега од Порто Пепе. Во полуфиналето, против Шпанија, тој бил еден од двата играчи на Португалија што промашиле пенал во поразот со 4-2 на пенали откако по 120 минути резулататот бил 0-0.
Десет дена подоцна, откако бил вклучен во изборот од 23 играчи на селекторот Пауло Бенто за Светското првенство 2014, Алвес го постигнал победничкиот гол во пријателскиот натпревар против Мексико што завршил 1-0, а тоа бил негов 10-ти гол за сениорската репрезентација. Дебитирал на Светското првенство 2014 во првиот натпревар од групната фаза, поразот со 0-4 од Германија; тој, исто така, започнал и во следните два натпревари на турнирот во Бразил, во испаѓањето на репрезентацијата уште во групната фаза.
Алвес бил избран и во составот за Европското првенство 2016 во Франција. Во претпоследниот натпревар од подготовките за турнирот против Англија на 2 јуни, тој добил црвен картон на десеттина минути пред крајот на првото полувреме за старт со високо подигната нога кон главата на Хари Кејн; што бил неговиот прв црвен картон во репрезентативниот дрес. Својот прв настап на турнирот го имал дури во полуфиналето против Велс поради повредата на Пепе, и ги одиграл комплетните 90 минути во победата со 2–0 во Лион.
Во мај 2017 година, Алвес бил избран во тимот на европскиот шампион за Купот на конфедерации 2017. Тој одиграл 4 натпревари на турнирот, а Португалија го освоила третото место.
Следната година, бил избран во португалскиот состав за Светското првенство 2018 кое исто така се одржало во Русија. Сепак, таму не одиграл ниту еден натпревар, а Португалија била елиминирана во осминафиналето.
Клупска статистика
Статистиката е ажурирана на 22 април 2019.
NGC 7825
NGC 7825 — спирална галаксија во соѕвездието Риби, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7825 се споменува и како UGC 37, MCG 1-1-28, CGCG 408-28.
Откривање
Објектот е откриен на 25 септември 1830 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Други поделби
Проучување на NGC 7825 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 377. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 215; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 7. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 796.
IC 1958
IC 1958 — галаксија во соѕвездието Береникина Коса, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како IC 1958 се споменува и како NPM1G +22.0391, KUG 1250+223.
Откривање
Објектот е откриен на 27 јануари 1904 година од страна на Макс Волф.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1958 е од видот S?. Видливиот сјај со голо око изнесува 17,1 mag, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 17,9 mag, додека површинскиот сјај изнесува 13,9 m/лм2. IC 1958 има привидни димензии од 0,3' х 0,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 12 ч 52 м 33,7 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +22° 3' 55". Положбениот агол на објектот е во износ од 130°.
Други поделби
Проучување на IC 1958 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 86330.
Жабри
Жабрите се дишни органи кај речиси сите водни животни. Тие служат за екстракција на кислородот од водата и за екскреција на јаглерод диоксид.
Жабрите се набрани творби во кожата на животното, и, со исклучок на некои водни инсекти, содржат крв или целомска течност преку кои се разменуваат гасовите низ нивните тенки ѕидови. Кај водните инсекти се среќава единствен вид на жабри, познати како трахеални, кои содржат воздушни ќесиња. Кислородот од овие ќесиња се возобновува преку жабрите.