cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Карло Дебелиот
Наследство
Карло, кој немал деца од неговиот брак со Рихарда, сакал да го направи наследник илегалното дете од непознатата конкубина, Бернард, во 885 година, но наишол на отпор од неколку епископи. Имал поддршка од папата Адријан III, кој бил поканет на собирот во Вормс во октомври 885 година, но тој починал доаѓајќи, веднаш по минувањето на реката По. Адријан требало да ги расчини епископите, бидејќи Карло се сомневал дека може да го стори тоа сам, со што би му дал легимитет на Бернард. Според записите на еден хроничар од Мајнц во делото Annales Fuldenses, главниот опирач на волјата на Карло бил најверојатно Лиутберт, архиепископот на Мајнц. Бидејќи Карло ги свикал на едно место „епископите и грофовите на Галија“, заедно со папата во Вормс најверојатно Карло планирал да го постави Бернард за Крал на Лотарингија. Ноткер Пелтекот, кој го сметал Бернард за можен наследникнапишал во своето дело Делата на Карло Велики:
Најверојатно Ноткер очекувал од Карло дмазада за грабежот на Прумската опатија.
Бари Маркус
Бари Маркус (Barry Markus; р. во ) — холандски професионален друмски велосипедист, кој вози за професионалната континентална екипа.
Маркус ја напуштил по две и пол сезони и му се приклучил на  за сезоната 2014.
Пештерски лав
Пештерски лав, познат уште како степски лав, е изумрен вид од семејството на мачки, кој е познат преку фосилните остатоци и праисториските цртежи на ѕидовите на пештерите создадени во текот на средниот Плеистоцен и раниот Холоцен. Најстари фосили се откриени во Јакутија и стари се најмалку 62.400 години, а изумрел пред околу 13.000 години.
Опис на физичкиот изглед
Пештерски лав е еден од најголемите познати видови на лавови. Кај скелетот на возрасен мажјак, пронајдено во близина на градот Зигсдорф во Германија во 1985 година, измерено е дека бил висок во рамената околу 1,2 метри и долг 2,1 m (не сметајќи ја опашката). Овој скелет е спореден и со другите фосили на примероци од овој вид, што на крај довело до заклучок дека овој вид е за 8 до 10% поголем од  денешнитех подвидови на лавови, но затоа е помал од европскиот пештерски лав (Panthera leo fossilis) и американскиот лав (Panthera atrox). Пештерските лавови познати ни се и преку пештерските цртежи, глинените фигурички и резбаријата во слонови коски. Овие претстави ни покажуваат дека пештерските лавови имале заоблени, издадени уши, бушави опашки, евентуално бледи линии на грбот кои наликуваат на оние кај тигарот, а некои примероци имале наборен околувратник или примитивна грива околу вратот, што ни зборува дека се работело за мажјаци од овој вид (што укажува дека кај овој вид, како и кај денешните лавови, постоел полн диморфизам).
Класификација
Според некои извори пештерскиот лав (Panthera spelaea) е класифициран како подвид на лавот и имал научно име Panthera leo spelaea. Меѓутоа, според резултатите од морфолошките студии се разликува од него во кранијалната и денталната анатомија, од што произилегува  дека пештерскиот лав (Panthera spelaea) оправдано има статус на вид. Резултатите од филогенетските студии исто така одат во прилог на овој заклучок.
Еден автор сметал дека пештерскиот лав е посроден со тигарот отколку со лавот, врз основа на споредување на формите на черепите, и го предложил научното име Panthera tigris spelaea.
Еволуција
Panthera spelaea еволуирал од P. l. fossilis, кој првпат во Евроазија се појавил пред околу 700.000 години. За фосилите на P. spelaea откриени во Полска утврдено е дека се стари помеѓу 109.000 и 57.000 години. Во Евроазија пештерскиот лав изумрел пред 14.900-14.100 години, а во Берингија пред 13.800-13.300 години.
Филогенија
Подолу прикажаниот кладограм ја претставува филогенетската врска на видот пештерски лав со останатите претставници од родот Panthera.
Однесување
Овие активни месождери се хранеле со големи билкојадци од нивното време, што вклучува: елени (црвен елен, ирвас, лос, срна, и изумрениот ирски елен (или Мегалоцерос како инаку го нарекуваат овој вид)), европски бизони, турови, диви коњи и волнести носорози. Исто така се хранел и со повредени, стари или млади волнести мамути. Својот плен го убивале со силен загриз и со оштрите заби во пределот на вратот. На некои пештерски цртежи пештерските лавови се прикажувани како ловат во чопор, што ни зборува дека овие лавови ловеле на сличен начин како денешните видови каде во лов воглавно оделе женките. Примерокот за анализа на изотопите во колагенот изваден од коските на пештерскиот лав нам ни зборува дека ирвасите и младенчињата на пештерската мечка биле чести во исхраната на популацијата на пештерските лавови од северозападот на Европа. Голема промена во исхраната на пештерските лавови се случила по исчезнувањето на пештерските хиени од околината. Се чини дека брз пораст на ловот на ирваси до самата точка на изумирање, од страна на пештерските лавови предизвикал изчезнување на овој подвид на лавови од подрачјата кои ги населувал.
Распространетост и живеалиште
Пештерскиот лав живеел од средниот Плеистоцен до раниот Холоцен и го населувал подрачјето на Европа (од Велика Британија, Германија и Шпанија па до Источна Европа и Балканот), Азија (Русија и Туркестан) и на северозападот на Северна Америка (Алјаска и Јукон).
Навод
Генерално, навод е навод до објавен или необјавен извор (не секогаш оригиналниот извор). Поточно, навод е азбучнобројчен израз (на пример [Newell84]) вграден во телото на интелектуална работа што подразбира опис во библиографските наводи (наводи) со цел да се признае важноста на делата на другите на темата на дискусија на местото каде што се појавува наведување. Општо земено, комбинација на двата наводи во телото и библиографскиот запис претставува она што обично се смета за навод (додека сами библиографските записи не се).
Главната цел на наведувањето е интелектуална искреност: за неоригинална работа да се наведат точни извори и да им овозможи на читателите да утврдат дали наведените материјали го поддржуваат напишаното на авторот.
Содржина на Наводи
Содржината може да варира во зависност од видот на изворот и може да вклучуваа:
Единствени назнаки
Заедно со информацииите, како што се авторот (ите), датум на објавување, наслов и број на страници, наводите исто така може да вклучуваат уникатни назнаки во зависност од видот на работа.
Генерално, постојат два системи на наводи:
Системи за забелешки
Системите за забелешки вклучуваат употреба на секвенцијални броеви во текстот кои се однесуваат било на фусноти (забелешки на крајот на страната) или ендноти (забелешки на посебна страница на крајот на делото), кои даваат детали за изворот. Системот за забелешки можеби, а можеби и не бара целосна библиографија, во зависност од тоа дали писателот го користи формата на целосна белешка или скратена форма на белешка.
На пример, извадок од текст на хартија со помош на систем за белешки без целосна библиографија може да изгледа вака:
Белешката, која се наоѓа или во подножјето на страната (фуснота) или на крајот на текстот (енднота) ќе изгледа вака:
Во текстот кој содржи целосна библиографија, скратената белешка може да изгледа вака:
и влезот во библиографијата, кој ќе бара скратена белешка, би изгледал вака:
Кога станува збор за хуманистички науки, многу автори ги користат фуснотите или енднотите за снабдување на анегдотски информации. На овој начин, она што изгледа како навод е, всушност, дополнителен материјал, или предлог за понатамошно читање.
Наведување со загради
Наведувањето со загради е исто така познато како Харвардско наведување каде целосно или делумно, во текстот, наводите се затворени во загради и вградени во параграфот, за разлика од стилот со фуснота.
Еден пример на наведување со загради ќе биде:
"(Smith 2010, p. 1)"
Во зависност од изборот на стил, целосно наведените наводи со загради може да не бараат крај на секцијата. Наизменичен список на наводи со комплетни библиографски наводи може да биде вклучена во крајната секција подредени по азбучен ред според презимето на авторот.
Овој дел може да биде познат како:
Стилови на забелешки
Стиловите на забелешки можат да бидат поделени на стилови кои се заеднички за хуманистичките науки, иако постои значително преклопување. Некои водичи за стилови, се доста флексибилни и ги покриваат и системите со наведување со загради и системите со наводи. Системите, како што се MLA прирачник за стил и АПА прирачник за стил, ги наведуваат формати во контекст на еден систем на наводи. Овие можат да бидат наведени како навод формати, како и навод стилови.
Различни водичи специфицираат цел на изглед, на пример, на објавување датум, наслов, и броеви на страници по авторско име, во прилог на конвенциите на интерпункцијата, употреба на закосени букви, акцент, загради, наводници, итн, карактеристично на нивниот стил.
Голем број на организации имаат создадено стилови за да одговараат на нивните потреби, па како последица, постојат голем број на различни водичи. Поединечните издавачи често имаат свои варијации во издавачката куќа, а некои работи се одамна воспоставени да имаат свои методи на наведување: Стефаново нумерирање за Платон; Бекерови броеви за Аристотел; повикувајќи се на Библијата од книга, глава и стих, или Шекспирова нотација на претстава, дело и сцена.
Некои примери на водичи на стилот вклучуваат:
Хуманистички науки
MHRA водичот за стил е објавен од страна на Здружението за современи хуманистички истражувања (MHRA) и најчесто се користи во уметноста и хуманистичките науки во Велика Британија, каде што MHRA е основа. Достапен е за продажба и во Велика Британија и во САД. Сличен е на MLA прирачникот за стил, но има некои разлики. На пример, MHRA стилот користи фусноти кои го наведуваат наводот целосно, а исто така обезбедува и библиографија. Некои читатели сметаат дека е поволно фуснотите да обезбедат целосни наводи, наместо скратени наводи, така што не треба да се консултираме со библиографија за време на читањето на останатиот дел од објавените детали.
Закон
Во моментов, академскате правни статии се секогаш со фусноти, но предлозите доставени до судовите и судските мислења традиционално ги користат внатрешните наводи и кои се одделни реченици или посебни клаузули.
Знаци за наведување
Во случај на директни наводи, границите на наводот се видливи со наводници. Сепак, границите со индиректни наводи обично се непознати. Со цел да се разјаснат овие граници, може да се користинавод ознаката (˻ ... ˼), пример:
Еве, станува јасно од знакот за навод дека означува дека наводот се однесува на обате реченици 2 и 3, но не и на реченица 1.
Прашања
Во нивното истражување на фусноти во научни списанија од областа на комуникацијата, Michael Bugeja и Daniela V. Dimitrova откриле дека наводите на извори на интернет имаат стапка на распаѓање, што тие го нарекуваат "полуживот, "што ги прави фуснотите во овие списанија помалку корисни со текот на времето.
Други експерти откриле дека објавените репликации немаат толку многу наводи како оригиналните публикации.
Друг важен проблем се грешки при навод, кои често се јавуваат како резултат на невнимание на истражувачот или уредникот на весникот при постапка на објавување. Експертите откриле дека едноставните мерки на претпазливост, како што се консултации со автор на изворниот труд за правилни наводи, ја намалува веројатноста на грешки и на тој начин се зголемува квалитетот на истражувањето.
Биргита Харалдсдотер
Бриџит Харалдсдотер, исто така Бриџида ( Birgitta Haraldsdotter  ) (околу 1131 - околу 1208) била кралица на Шведска како сопруга на кралот Магнус II.
Бриџида Харалдсдотер, била вонбрачна ќерка на норвешкиот крал Харалд IV. Нејзината мајка е непозната, но таа веројатно била Тора Гутормсдотер, долгогодишна љубовница на нејзиниот татко и мајка на норвешкиот крал Сигурд II. Нејзиното ирско име било исто како и името на мајката на нејзиниот татко, Бриџида О'Брајан (п. 1138) која потекнувала од Ирска. Според легендата, таа прво се омажила за кралот Инге Помладиот, но тоа не се сметало за возможно; веројатно, нејзиниот прв брак бил со шведскиот Ерл Карл Сунесон. Таа била во брак со Магнус Хенриксен, син на нејзината маќеа Ингрид Рагнвалдсдотер и првиот сопруг на Ингрид, Хенрик Скаделар. Нејзиниот сопруг го презел шведскиот престол преку неговата мајка во 1160–61 година. По неговата смрт во 1161 година, таа повторно се омажила за шведскиот јарл Биргер Броса од Бјелбо. Ќерката што ја имала за време на нејзиниот брак со Броса, Ингегерд Биргерсдотер од Бјелбо, требало да биде кралица на Шведска во 1200 година.
Во 1174 година, норвешкиот барател на тронот Øystein Møyla, кој тврдел дека е нејзин внук, побарал поддршка од неа и нејзиниот сопруг, што тие исто така ја дале. Во 1176 година, норвешкиот кандидат за тронот Свер од Норвешка го направил истото. Отпрвин бил одбиен, но во 1177 година, тие ги советувале Биркебајнерите да го признаат Свер како свој крал и му дале поддршка од нив и од шведскиот крал. Синот на Бриџит, Филипус, исто така ќе се приклучи на службата на Свер. Броса починал во 1202 година. Во 1205 година избувнал конфликт помеѓу нејзината ќерка кралица Ингегерд и семејството Бјелбо.
Датумите на нејзиното раѓање и смрт не се познати, иако годината на раѓање на нејзината ќерка е поставена на в. 1180 година. Датумите в. 1131–1208 се предложени. По смртта на нејзиниот втор сопружник во 1202 година, таа се пензионирала во манастирот Ризеберга во Нерке, каде што умрела и била погребана.
Мугри
Мугри - македонска литературна дружина.
Историјат
На основањето на „Мугри“ му претходеле активностите на Спасе Шуплиновски во Прилеп и во Битола. Додека учел во Прилеп, тој учествувал во литературните читања, организирани од Бранко Илиевски - Бабето, а по преселбата во Битола, во гимназијата „Јосип Броз Тито“ била формирана литературна дружина, под водство на професорот по македонски јазик, Кочо Попов. Во дружината членувале и Петре М. Андреевски, Слободан Мицковиќ - Бобо итн. Истовремено, во Учителската школа имало друга литературна дружина, во која членувале Јозо Т. Бошковски, Петар Т. Бошковски итн., а набргу била основана Градска литературна дружина, чиј прв претседател бил Спасе Шуплиновски. Во 1956 година, Шуплиновски се запишал на Филозофскиот факултет во Скопје на којшто не постоела литературна дружина.
Нојхарлингерзил
Нојхарлингерзил (Neuharlingersiel; Neeharlingersiel) — општина во округот Витмунд, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.
Мугри
Историјат
Литературната дружина „Мугри“ е основана во учебната 1956-1957 година, во универзитетската зграда, којашто во тоа време се наоѓала на брегот на Вардар, во непосредна близина на сегашниот хотел „Холидеј Ин“. Иницијатори за создавање на дружината биле Спасе Шуплиновски, Ѕвонко Стојановиќ и Благоја Стефановски. Во врска со основањето, на 14 декември 1956 година, Ѕвонко Стојановиќ запишал во својот дневник: „Јас, Благојче Стефановски и Спасе Шуплиновски сме во фаза на конституирање една нова поетска групација со пошироки видици и хоризонти и со врвни современи еквиваленти на поезија и проза. Тие ќе бидат нов одглас на литературната мисла во Македонија, а ќе имаат космополитска интонација. Групацијата ќе ги собира околу себе сите млади творечки сили, без разлика на кој славјански јазик пишуваат. Ми се јавија многу млади литерати затоа што го спомнав како духовна потпора нашиот творечки еминент Блаже Конески“. Притоа, според спомените на Ѕвонко Стојановиќ, идејата на тројцата иницијатори била поддржана од Харалмпие Поленаковиќ, Јордан Леов и Венко Марковски (со кого Стојановиќ живеел во истата зграда).
Нојхарлингерзил
Местото Нојхарлингерзил претставува морска бања од 1979 година, а од 1996 година е прогласено за покраинско здравствено одморалиште. Местата Алтхарлингерзил и Остбензе претставуваат крајбрежни бањски места од 1985 година. Пристаништето во Нојхарлингерзил е пристаниште за источнофризискиот остров Шпикерог.
Мугри
Историјат
Според сеќавањата на Петре М. Андреевски и Светлана Шопова, веднаш по основањето, во дружината „Мугри“ учествувале: Петре М. Андреевски, Јован Котески, Даница Ручигај, Љубен Ташковски, Радован Павловски, Гордана Михаилова - Бошњаковска, Иван Чаповски, Радмила Милошевска, Бранко Станчевски, М. Кнежевиќ, Миле Марковски (синот на Венко Марковски), некоја Гордана од Штип и други. Според Ѕвонко Стојановиќ, членови и помагатели на „Мугри“ биле и: Симон Дракул, Драгица Најчевска, Илхами Емин, Добрила Ѓурчиновска, Родна Кавазова, Тамара Гордова - Арсова, Боро Андов и други, а најсилен поттик давал Јордан Леов. Илхами Емин го споменувал и ангажманот на Михо Атанасовски, Зоран М. Јовановиќ, Евгенија Шуплинова, Бистрица Миркуловска, Матеја Матески, Благој Иванов и Благоја Стефановски.
Нојхарлингерзил
Местоположба
Општината се наоѓа во областа Харлингерланд во Источна Фризија на брегот на Северното Море. Долж крајбрежјето се протега националниот парк Долносаксонско Ваденско Море, кој од 2009 година претставува светско културно наследство.
Мугри
Историјат
Од непознати причини, во 1959 година, дружината била преименувана во „Мугри 59“, чии основачи, според Иван Чаповски, биле: Верољуб Андоновски, Мето Петровски, Иван Чаповски, Бранко Стојановски, Гордана Михаилова - Бошњаковска, Мирољуб Стојановиќ од Ниш, Кирил Бујуклиев, Аце Миленковски и Зоран Павловиќ од Приштина. Според кажувањата на Гордана Михаилова - Бошњаковска, таа членувала во „Мугри 59“ од 1960 до 1963 година.
Нојхарлингерзил
Соседни општини
Општината Нојхарлингерзил на исток се граничи со Каролинензил, дел од градот Витмунд, на југоисток со општината Вердум, на југ со општината Штедесдорф и на југозапад со градот Езенс. На север се наоѓаат источнофризиските острови Лангеог и Шпикерог.
Општински единици
Општината Нојхарлингерзил се состои од местата:
Магурска Пештера
Магурска Пештера или Магурата (од 1942 до 24 октомври 1972 година позната како Рабишка Пештера) – пештера која се наоѓа во северозападниот дел на Бугарија, во близина на селото Рабиша, 25 км од градот Белоградчик во Видинската Област. Површината на пештерата изнесува 82,5 хектари, а просечната годишна температура е 12 °C.
Цртежите во Магурската Пештера се многу слични со цртежите во Мечкината Пештера во Италија и тие цртежи се сметаат за најзначајни уметнички дела на европскиот доцен палеолитски период.
Туристичките посети на пештерата ги организираат вработените во општината Белоградчик, а до 2012 година со пештерата раководел Министерски совет на Република Бугарија. Во 1984 година пештерата влегла во пробниот список на Светското наследство на УНЕСКО.
Опис
Се проценува дека пештерата е стара 15 милиони години, а нејзината должина изнесува 2,5 км. Влажноста на воздухот достига и 80%, просечната годишна температура на пештерата е 12 °C, освен една просторија во која температура е секогаш 15 °C. Пештерата е формирана на варовничкиот рид Рабиш, на надморска висина од 461 м. Главниот дел на пештерата е поделен во шест комори со различна големина. Најголемата е наречена Арк, нејзината должина е 128 м, ширината 58 м, додека висината е 21 метар. Во оваа пространа хала се одржуваат музички концерти при прославите на Божик и Велигден. На 3 мај 1960 година, пештерата е прогласена за споменик на природата.
Фауна
Во пештерата се пронајдени коски на различни предисториски видови како што се пештерска мечка, пештерска хиена, лисица, волк, дива мачка и видра. Денес, жители на пештерата се скокачи, како и осум видови лилјаци: Rhinolophus ferrumequinum, Rhinolophus hipposideros, Rhinolophus euryal, шилестоушест ноќник, голем глувчоушест ноќник, мал глувчоушест ноќник, долгопрст ноќник и долгоушест ноќник.
Пештерски цртежи
Цртежите претставуваат важни случки на жителите на пештерата Магура: врски церемонии, ловечки сцени и прикази на божества кои се единствена на Балканскиот Полуостров. Цртежите на танци и лов се меѓу најзначајните во пештерата. Во Магура се идентификувани повеќе од 750 слики, кои се поделени во четири тематски групи: антропоморфни, зооморфни, геометриски и симболични. Заради зачувување просторот со цртежите е заграден. Пред 1993 година пештерата не била заштитена и влезот бил бесплатен. Од тие причини, некои од цртежите се оштетени. Пештерата сега е отворена за јавноста во текот на цела година, но цртежите може да се видат само со присуство на туристички водич и плаќање надомест.
Кире Гаврилоски
Кирил Алексов Гаврилоски - Јане (, -, ) — македонски комунист, учесник во НОВ и народен херој. За народен херој на Југославија бил прогласен на 11 октомври 1951.
Рани години
Гаврилоски е роден во Прилеп на 22 февруари 1918 година како трето дете во семејтвото на Сава и Алекса Гаврилоски, кои, покрај Кире, ги имаа и постарите деца, Весела и Борка, и подоцна родените, Љубица, Ружа и Загорка. По завршувањето на четвртата година во Гимназијата во Прилеп, станал трговски помошник и во тој период се вклучил во работничкото движење во Прилеп. Произведувал јаболка во овоштарникот што го наследил од татко му, а ги продавал дури и во Загреб. Тој празните сандаци кога ги враќал за Прилеп, редовно ги полнел со брошури и книги со револуционерна содржина. Таму се поврзал со прогресивна младина, претежно македонски студенти. Учествувал во повеќе демонстрации и штрајкови во Прилеп. Во март 1939 година заминал да служи воен рок од 2 години во Скопје, кој поради почетокот на Втората светска војна не го дослужил.
Вклучување во НОБ
По окупацијата на Македонија од страна на Бугарија, Гаврилоски како член на КПЈ од таа година активно работел во подготовките на НОВ. На 13 јули 1941 година бил меѓу првите прилепчани кои биле уапсени од страна на бугарската окупациона полиција. Таму бил притворен две недели. Кога на 11 октомври 1941 година започнало вооруженото востание против окупаторот, во Прилеп следниот ден имало апсења од страна на полицијата. Гаврилоски бил уапсен и брутално мачен. Еден месец по излегувањето од затвор, поради атентатот на Коце Ќурчија, Гаврилоски повторно бил уапсен, но овој пат одлежал во Битола.
По пуштањето од затвор, од Месниот комитет добил препорака да дејствува на село. Тогаш го добил прекарот Јане и дејствувал во Поречието. Одвреме навреме одел во Прилеп да реферира, да добива директиви и да испраќа извештаи. Откако во поречките села била воспоставена добра организација, Гаврилоски бил испратен во селата југозападно од Прилеп, во пелагониските села до крушевско и битолско. Одржувал врски со одредот „Димитар Влахов“ и учествувал во борби околу селата Дреновци, Горно Село и Дабница. Од 16 септември 1942 година преминува комплетно во илегала и дејствува во партизанските одреди.
Есента 1943 година бил избран и за член на Вториот областен комитет на КПМ во Битола. За време на првото ослободување на Кичево, во септември 1943 година, станал секретар на Срескиот комитет во Кичево.
Смрт
Ноќта на 8 кон 9 мај 1944 година во Прилеп остварил средба со Круме Волнароски и со други делегати од иницијативниот одбор на АСНОМ, со цел избор на претставници од Прилеп и околината за собранието. По вечерниот состанок, утрото делегатите започнале да заминуваат кон своите дотогашни локации, а Гаврилоски и Волнароски останале во куќата каде што бил состанокот. На заминување, еден од овие делегати (Генади Лешко) е запрен од Вера Ѕвездова, која почнала да се распрашува за престојот на Лешко во градот. Иако Лешко негирал било каква поврзаност, Ѕвездова упорно му тврдела дека тој таму прави нешто. Потоа му кажала „да останете уште малку“ и му дала сигнал на едно дете, кое веднаш се стрчало во сокакот. Така Генади Лешко решава да оди кон дуќанот на една од партизанските врски. Таму ја известува врската за настанот со Ѕвездова и предупредува дека можеби ќе дојде до провала, со цел борците да бидат итно предупредени! Ова предупредување стигнува до нив кон 13 часот и Волнароски и Гаврилоски одлучуваат да се префрлат уште денски во друг стан. Префрлањето никогаш не го реализирале.
Ѕвездова била блиска до СКОЈ и партизанското движење, но била рано омажена и веќе разведена на 22 годишна возраст. Според архивите, еден бугарски агент и станува љубовник на Ѕвездова, која сама признала дека преку едно дете пратила порака за локацијата на партизаните. Вера потоа отишла кај љубовникот на сестра си и му го признала предавството со цел да им даде насока да побегнат. За да се заташка нејзината улога во провалата, таа била затворена сè до месец јуни, но народот сепак бил сомничав за нејзините активности. Така е однесена во Битола, каде повторно имала афери со бугарски воени лица. При крајот на војната таа пробува да пребега за Бугарија преку Прилеп, но е фатена и заробена од партизаните при ослободувањето на градот во септември 1944 година. Ислушана е од страна на истражен судија и е разгледуван нејзиниот случај. На 13.02.1945 година од страна на Воениот суд во Битолската воена област е осудена на смрт. Вишиот воен суд - Совет при ГШ на НОВМ ја потврдува оваа пресуда. Пресудата е извршена пролетта 1945 година.
Правопис на географски и топографски поими во македонскиот јазик
Како дел од правописот на македонскиот јазик е вметнат и правописот на топографки и географски поими, изведени зборови од истите и нивен изговор. Во продолжение следува правописот на истите тие именки и придавки, како од светот така и од Македонија.
Формирањето на придавките изведени од именки, најчесто се формираат според одредени принципи, односно со додавање на соодветни наставки во зависност од фонетичката вредност на именката. Деноними од машки и среден род најчесто се формираат со додавање на наставката -ец на коренот на зборот. За деноними од женски род најчесто се додава наставка -ка. Придавки изведени од именки најчесто се формираат со додавање на наставка -ски. Покрај овие три наставки се сретнуваат и останати наставки кои се додаваат во зависност од фентичката вредност на зборот/ именката. Така на пример, ако именката завршува на т и се додава наставка на ј тогаш се пишува како ќ (сплиќанец) или ако коренот на именката завршува на д и се додаде наставка на ј се пишува ѓ (Руанѓанец).
== А, ==
== Б ==
И
== Ј ==
== К  ==
Папа Јован IX
Јован IX (лат. Ioannes PP. IX; ? - 900) — римски папа од јануари 898 до јануари 900. Тој бил Бенедиктинец. Во Латеран, тој ја претставувал паертијата на покојниот Формоз, против која дејствувала партијата на Сергиј.
977
977 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 977 година од новата ера, 977. од првиот милениум, 77. од X век и осма од 970-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 977 година се протега во 3613 и 3614, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3673 и 3674 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1520. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 366 и 367 исламска година.
Ерменски муфлон
Ерменски муфлон (հայկական մուֆլոն, ), исто така познат како ерменска овца, ерменска дива овца, ерменска црвена овца, or закавкаска овца (Ovis orientalis gmelini) е загрозен вид на муфлони ендемски во Иран, Ерменија и Нахчиван (Азербејџан).
Номенклатура
Ерменскиот муфлон првпат бил опишан во 1840 од Едвард Блит, кој го изедначил со "Orientalische Schaaf" (Ориентални овци) опишани од Самуел Готлиб Гмелин во 1774.
Застапеност
O. o. gmelini се среќаваат во покраината Сјуник во јужна Ерменија (и во помал број во провинциите Арарат и Вајоц Ѕор). Според истражување во 2009 имало „едвај 200“ муфлони во Ерменија.
Животна средина
Иранската црвена овца најчесто живее на отворен груб терен на средна или голема височина, каде најчесто ги населуваат карпестите ридови, ниските и планиски степи, карпестите полупустини и падините покриени со трева и алпските пасишта.
Летата ги поминуваат на најголема надморска височина, речиси до 6000 метри, точно под постојаниот снег. Во зима се спуштаат на пониски места, а често доаѓаат и во долините.
Живеат во мали или поголеми стада и во лето постарите мажјаци живеат сами или во одделни групи. Живеат и до 18 години.
Мерки за заштита
O. o. gmelini се во категорија I на Црвениот список на МСЗП. Во Ерменија, нивно ловење е забрането од 1936. Започат е програм за одгледување во Зоолошкиот институт на Ерменија со цел да се прошири Косровскиот природен резерват, да се претвори Орбубадското светилижте во државна резерва, да се контролира добитокот и да се намали ловокрадството. Од 2011, глобата за лов на ерменскиот муфлон во Ерменија е 3 милиони драми (речиси 8.000 долари).
Во Иран, ловењето на O. o. gmelini е дозволено само со дозвола, надвор од заштитените области, помеѓу септември и февруари. Внатре во заштитените области, пасење на домашните животни е строго контролирано.
Прва фудбалска лига на Македонија 2008/2009
Првата фудбалска лига на Македонија 2008/2009 - 17. издание на Првата фудбалска лига на Македонија. Шампион во таа сезона бил Македонија Ѓорче Петров и со тоа обезбедил место во втората рунда од квалификациите за УЕФА Лига на шампиони. Второто место го освоил Милано со што освоил место во втората рунда од квалификациите за УЕФА купот. Ренова со третото место обезбедила пласман во првата рунда од квалификациите за УЕФА купот. Башкими се повлекол од првенството поради финансиски причини.
NGC 5362
NGC 5362 — спирална галаксија во соѕвездието Ловечки Кучиња, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5362 се споменува и како UGC 8835, MCG 7-29-16, CGCG 219-26, KUG 1352+415, IRAS 13527+4133.
Откривање
Телото е откриено на 9 април 1787 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5362 е од видот Sb. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 13,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,1 m/лм2. NGC 5362 има привидни димензии од 2,2' х 1'.
Јеловица
Јеловица е карстно плато во северозападна Словенија. Тоа е најисточниот дел на Јулиските Алпи и е обраснат од смрчова шума.
NGC 5362
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 54 м 53,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +41° 18' 49"". Положбениот агол на објектот е во износ од 88°.
Јеловица
Партизански врв (Partizanski vrh), првично познат како Планина Котлиќ, сместена на јужниот дел од висорамнината, е неговиот највисок врв и достигнува висина од 1,411 метри. Северниот дел на платото има издигнувања до 1,100 метри.
NGC 5362
Други поделби
Проучување на NGC 5362 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 49464. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 76; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3030. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1386.
Граиште
Граиште — село во Општина Демир Хисар, во областа Железник, во околината на градот Демир Хисар.
Потекло на името
Во народот постои верување дека името на селото потекнува од неговата местоположба, поради близината на тумбето Градиште на кое некогаш постоел утврден град.
Географија и местоположба
Ова село се наоѓа во Железник, во средишниот дел на територијата на Општина Демир Хисар, недалеку од самиот град Демир Хисар, на оддалеченост од околу 3,5 километри. Селото е рамничарско, на надморска височина од 610 метри.
Градиште е рамничарско село со околу дваесетина куќи, градени во поново време. Меѓу нив и стари руинирани градби. Од најблискиот поголем град, Битола, е оддалечено 32 километри. Се граничи со селата Сладуево, Журче и Бараково на север, со селото Вардино на исток, со градот Демир Хисар на југ и со селата Белче и Слепче на запад.
Се наоѓа во долината на Црна Река, а во самиот атар на селото се влева реката Обедничица во Црна Река. Крај селото се наоѓа Граиштанскиот манастир.
Историја
Граиште се смета за стара населба, која е спомената во 1468 година во пописниот турски дефтер. Во селото имало 22 христијански семејства, 1 неженет и 3 вдовиди со вкупно 123 жители. Според пописот од 1568 година селото се намалило на 38 жители.
Во век, Граиште било село во Битолската каза, нахија Демир Хисар, во Отоманското Царство.
Градиште
Градиште бил град-артерија во југозападниот дел на античка Македонија. Бил сместен на ридот над водите на Црна Река, крај денешното село, на кота 757 м.н.в. Видливо и денес се оцртуваат повеќе тераси - нивоа во облик на концентрични кругови. Тие биле ѕидини, односно одбранбени прстени. Обликот на тврдината е прилагоден на конфигурацијата на теренот. Тврдината има правец СИ-ЈЗ, во должина од 250 м и СЗ-ЈИ во ширина од 70 м.
Во североисточната половина се наоѓа плато (акропол), со трапезеста неправилна форма. Пронајдени се монети со ликовите на Филип II, Александар Македонски и други македонски кралеви. Оваа тврдина имала важна улога и во текот на римското, византиското и самуиловото владеење, како и во времето на средновековните владетели Добромир Хрс и Добромир Стрез. Во изворите покрај името Градиште фигурираат и имињата Браунион, Трипола и Добрун.
Стопанство
Атарот на селото е мошне мал и зафаќа простор од, при што преовладува обработливото земјиште со 218,1 хектар, на пасиштата отпаѓаат 70,4 хектари, а на шумите 49,9 хектари.
Селото, во основа, има полјоделска функција.
Населението се занимава со земјоделство, одгледува градинарски култури, пченка и секако тутун.
Население
Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Граиште имало 180 жители, сите Македонци христијани. По податоците на секретарот на Бугарската егзархија, Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Граиште имало 200 жители.
Во 1961 година селото било средно по големина и броело 311 жители, додека во 1994 година бројот се намалил на 164 жители, македонско население.
Според пописот од 2002 година, во селото живееле 145 жители, сите Македонци.
Според неофицијални податоци, во 2015 година селото броело над 90 жители.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 72 жители, од кои 71 Македонец и 1 лице без податоци.
Родови
Граиште е македонско село.
Според истражувањата на Бранислав Русиќ во 1952 година родови во селото:
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на проширената Општина Демир Хисар, на која ѝ била додадена поранешната Општина Сопотница по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото припаѓало на некогашната Општина Демир Хисар.
Во периодот од 1955 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Демир Хисар.
Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Демир Хисар, во која покрај селото Граиште, се наоѓале и селата Бараково, Вардино, Белче, Единаковци, Журче, Кутретино, Мургашево, Ново Село, Лесково, Прибилци, Ракитница, Растојца, Сладуево, Слепче, Стругово и Суви Дол. Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната Општина Граиште, во која влегувале селата Бараково, Вардино, Граиште, Единаковци и Света.
Избирачко место
Во селото постои избирачкото место бр. 0622 според Државната изборна комисија, сместено во просториите на месната заедница.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 87 гласачи.
Иселеништво
Постари иселеници до 1952 година имало во Србија (1 семејство), Битола (1 семејство) и во Гостивар (1 семејство).
Потоа продолжило иселеништвото и од Граиште има иселеници во градовите Битола, Демир Хисар и Скопје, но има иселено и во европските и во прекуокеанските земји.
Сатурн LV
Сатурн LV , привремено познат како S/2004 S 22, е природен сателит на Сатурн. Неговото откритие било објавено од Скот С. Шепард, Дејвид К. Џевит и Јан Клејна на 7 октомври 2019 година од набљудувања направени помеѓу 12 декември 2004 и 1 февруари 2006 година. Ја добил својата постојана ознака во август 2021 година.
Сатурн LV има пречник од околу 3 километри и кружи околу Сатурн на просечно растојание од 20,636 Gm за 1107,13 дена, со наклон од 177° кон еклиптиката, во ретроградна насока и со ексцентричност од 0,251.
Космос-1548
Космос-1548 — еден од над 2.400 советски вештачки сателити лансирани во рамките на програмата „Космос“.
Општи податоци
Сателитот е лансиран од космодромот Плесецк, СССР на 10 април 1984 г. Во орбитата околу планетата Земја бил исфрлен од носечка ракета. Масата на сателитот при лансирањето изнесувала 6700 килограми. Космос-1548 бил надгледувачки сателит.
Орбитални податоци
Исфрлувањето на сателитот било на ниска орбита околу Земјата. Периодот на обиколување на сателитот околу Земјата изнесувал 89,5 минути, додека аголот на наклонетост на орбиталната рамнина во однос на рамнината на екваторот изнесувала 67,1°. Најголемото растојание од Земјата го достигнал на 326 км, а најмалото на 182.
Штедесдорф
Местоположба
Општината се наоѓа помеѓу градовите Езенс (околу четири километри северозападно) и Витмунд (околу девет километри југоисточно).
Општински единици
Кон општината покрај главното место Штедесдорф припаѓаат и местата Мамбург, Остеракум и Тунум.
Јанко Константинов
Јанко Константинов (р. во ) — македонски архитект познат по својот бруталистички стил, кој дал голема помош во повторното градење на градот Скопје по катастрофалниот земјотрес од 1963 кој срушил околу 80% од градот. Негова најпозната зграда во центарот на Скопје е Скопската пошта. Некое време работел и во фирмата на Алвар Алто во Финска, но после земјотресот во Скопје, се вратил во СР Македонија да помогне да се изгради градот повторно.
Тој исто така е и сликар и има донирано 108 акварел слики во Битолското биро и музеј.
Амам (Сарај)
Амамот — поранешен амам кој се наоѓал во селото Сарај, Општина Босилово.
Јанко Константинов
Тој на сопствена волја работел и на фрески и икони за битолската црква „Пресвета Мајка Божја“.
Амам (Сарај)
Амамот бил изграден северозападно од селото Сарај, Струмичко и од него е сочуван само мал дел. Се наоѓа на приватен имот – нивата на Зоран Китанов од тоа село. Од амамот е сочуван само источниот ѕид на една од просториите со купола според обрушувањата и темелните остатоци амамот е од типот семејни амами.
Јанко Константинов
Константинов е архитект на повеќе скопски згради: Центарот за телекомуникации, Медицинското училиште, Средното училиште „Никола Карев“, Протестантската црква итн. Исто така е и автор на сеизмолошката станица во Валандово.
Амам (Сарај)
Амамот имал квадратна основа и според остатоците од еродираната ѕидарија и керамика во околината имал димензи 6х6 метри. Од амамот не се сочувани функционални елементи но висината на источниот ѕид од 2 метри со мал дел од зачуваните коструктивни елементи на основата на куполата која постоела до 1945 година. Може да се констатира дека и овој амам е еден од постарите објекти изграден во 17 век за потребите на муслиманското население. Амамот за своето функционирање со вода се снабдувал од реката Турија.
Наводи
.
NGC 777
Откривање
Објектот е откриен на 12 септември 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 777 е од видот E1. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,2 m/лм2. NGC 777 има привидни димензии од 2,5' х 2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 2 ч 0 м 14,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 31° 25' 47". Положбениот агол на објектот е во износ од 155°.
Мала дропла
Малата дропла е голема птица од семејството на дроплите, единствен член на родот  Tetrax. Распространета е во јужна Европа и западна и Средна Азија. Јужната европска популација е претежно резидентна, но останатите се птици преселници. Средноевропската популација што се размножувала во Унгарија е изумрена веќе неколку децении. Оваа птица живеела и во Македонија.
Живеалиште
Живеалиштето на малата дропла се широките тревни пространства и степи недопрени од човекот. Но, бидејќи такви има сè помалку, се стеснува и кругот на оваа птица, па таа полека исчезнува. Најверојатно, од тие причини е изумрен вид во Македонија.
Опис
Иако е најмала од сите дропли, оваа птица е сепак голема колку фазан со должина од 42 до 45 см, распон на крилја - 83-91 см, и тежина 500-900 грама. Одозгора е песок боја со црни и бели шарки. При лет, долгите крилја се интензивно бели. За време на сезоната за парење, мажјакот е кафеав одозгора и бел одоздола, со сива глава и црн врат кој е обрабен и горе и долу со бела линија.
Кај женките и мажјаците вон сезоната на парење недостига драматичниот врат, а женките се одоздола малку потемни. Младенчињата се како женките.
Ова се тивки птици, иако мажјакот има впечатливо дувачко огласување прррт. Малата дропла има оригинален лет. При преселбата лета со голема брзина и личи како таа да се тресе и потреперува во место, но во исто време се движи брзо напред. Во лет, крилјата испуштаат чуден свиреж кој се слуша далеку. Се собираат во јата, особено зимно време. Тие одат полека и претпочитаат да трчаат повеќе отколку да летаат.
Размножување
Сезоната на парење започнува во април. Кога се додворуваат мажјаците тапкаат на едно место, па се вивнуваат високо над земјата, свиркајќи со крилјата и мавтајќи до определена висина каде се замрзнуваат на 10-15 секунди, испуштаат едно црррр и потоа нагло паѓаат на земјата. Женките несат 3-5 јајца. Таа ги квачи јајцата седејќи мирни и тивко врз гнездото што се наоѓа на земја. Не се трга од гнездото и дозволува опасноста да се приближи, па често настрадува од тркалата на земјоделските машини.
Исхрана
Малата дропла е сештојад. Јаде инсекти, глодачи, влекачи и семиња.
Долгански јазик
Долганскиот е туркиски јазик со околу 5,000 говорници, зборуван во Русија и говорниците на јазикот се познати како долганци. Јазикот е член на северните јазици од групата на туркиски јазици и најблизок јазик е на јакутскиот или сахаски јазик.
Азбука
Современата долганска азбука е:
NGC 7784
NGC 7784 — галаксија во соѕвездието Пегаз, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7784 се споменува и како MCG 4-1-1, CGCG 477-29, CGCG 478-1, NPM1G +21.0608.
Откривање
Објектот е откриен на 1 октомври 1883 година од страна на Едуар Жан Мари Стефан, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 31,5 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 7784 е од видот C. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,5 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 15,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,8 m/лм2. NGC 7784 има привидни димензии од 0,5' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 23 ч 55 м 13,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +21° 45' 46"".
Други поделби
Проучување на NGC 7784 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 72862. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 125; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1728. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1182.
Немања Прибак
Немања Прибак (Nemanja Pribak) ( во ) — професионален српски и македонски ракометар, поранешен македонски репрезентативец, кој игра за Хапоел Ришон Ле Цион во израелското првенство.
Животопис
Прибак во 2013 година добил македонско државјанство и со тоа можност за настап за македонската репрезентација. Прибак добил македонски пасош со одлука на Владата на Македонија, донесена на владината седница на 10 декември 2013 година.
Професионална кариера
Прибак настапувал за РК „Вардар“, и тоа во два наврата: од 2007 до 2009 година и повторно, од 2012 до 2015 година. Во февруари 2015 година, „Вардар“ објавил дека нема намера да го продолжи договорот со него, по што тој потпишал двегодишен договор со турскиот клуб „Бешикташ“.
Во септември 2022 година Прибак потпишал договор со израелскиот клуб Хапоел Ришон Ле Цион.
Со македонската репрезентација, Прибак настапил на Светското првенство во 2015 година.
Лорин (пејачка)
Лорин Зинеб Нора Талхауи, професионално позната како Лорин (, роденa на 16 октомври 1983 година) е шведскa поп-пејачка и музички продуцент. Претставувајќи ја Шведска, таа победила на Евровизија 2012 во Баку, со нејзината песна „Еуфорија“. Песната достигнала број еден во неколку земји, вклучувајќи ги Германија и Шведска. На Евровизија 2013 во Малме, таа пеела на отворањето на првото полуфинале и во интервален чин во големото финале.
Заинтересирана да стане музичар, Лорин учествувала на телевизискиот натпревар „ Идол 2004 “, завршувајќи на четвртото место. Следната година го издала својот прв сингл, „The snake“, со бендот Роб’н’Раз и станала телевизиски водител на ТВ400. Додека работела како продуцент на сегменти и режисер за неколку шведски ТВ реалити шоуа, таа настапила на „ Мелодифестивал 2011“ со песната „My Heart Is Refusing Me“, која станала Топ 10 хит во Шведска. Таа исто така имала Топ 20 хитови во Шведска со сингловите „Crying Out Your Name“ (2012) и „Statements“ (2017).