cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бјорк
Volta
Во мај 2010 година, Royal Swedish Academy of Music, објавиле дека Бјорк е добитник на Polar Music Prize, заедно со Ennio Morricone. Во септември истата година таа ја издала The comet song, како дел од саундтракот на филмот „Moomins and the Comet Chase“. На 7 декември 2010 г., песната Trance била издадена како музика за краток филм на Nick Knight насловен „To Lee, with love“.
Biophilia
Овој албум бил издаден во 2011 година. Во него се споиле иновациите од областа на технологијата, како и теми од науката и природата; образовни програми за деца, голем број лајв настапи и, секако, првото место каде што се случил настапот со овој албум т.е. во Манчестер, на Меѓународниот фестивал на 30 јуни. Првата песна во овој албум е Crystalline. Интересно за овој албум е тоа што биле изработени серија на iPad апликации, направени од страна на програмери и дизајнери, една апликација за сите 10 песни. Втората песна е Cosmogony, потоа Virus и Moon. Исто така, дел од програмата на Бјорк биле и образовните работилници за деца од 10 до 12 години, кои ја истражувале поврзаноста на музиката и науката. Reykjavik City Board of Education ја донеле оваа програма во сите училишта во градот за наредните 3 години. Бјорк издала ремикс албум Bastards, заедно со Death Grips и Omar Souleyman. Во 2013 година е избрана за документарна програма на Channel 4, заедно со David Attenborough наречена When Bjork Met Attenborough. Тука тие разговарале за човечката поврзаност со музиката, фокусирајќи се на албумот и на разговор со научникот Oliver Sacks. Во 2014 година бил издаден концерт филм „Bjork Biophilia Live“ во повеќе од четиристотини кина.
Vulnicura
Во соработка со продуцентите Arca и The Haxan Colak, таа го издала својот деветти студиски албум, Vulnicura. Овој албум има многу поемотивни и посурови теми во споредба со претходните. Ова делумно е поврзано и со фактот што во овој период таа ја прекинала љубовната врска со Mattew Barney. Својата турнеја Бјорк ја започнала во март во „Carnegie Hall“, настапувајќи со Black Lake и некои други песни од албумот, во придружба на ансамблот Alarm Will Sound и перкусионистот Manu Delago. На 2 октомври бил најавен Vulnicura Stings, чиста акустична верзија на албумот со аранжмани за жичени инструменти и пијано. Албумот бил објавен на 6 ноември 2015 година, во форма на ЦД ‒ дигитално и во винил издание. Овој албум бил номиниран за Gramy Award за најдобар алтернативен музички албум.
Utopia и Cornucopia
Овој албум бил издаден на 24 ноември 2017 година и таа објаснила дека албумот е на некој начин потрага по утопија, но исто така дава акцент на моментот љубов: „Spending time with a person you enjoy is when the dream becomes real." Бјорк изјавила дека нејзиниот претходен албум бил како пекол: „it was like divorce! So we were doing paradise... We have done hell, we have earned some points." Таа го продуцирала албумот заедно со Arca, со кого соработувала и за претходниот албум. Врската со Arca ја опишала како „the strongest musical relationship [she's] had". Utopia бил номиниран за најдобар алтернативен музички албум на 61st Annual Grammy Awards. На 12 ноември 2018 г. Бјорк објавила нов концерт, на кој централно место ќе заземе албумот Utopia, сега преименуван во Cornucopia. Бјорк го објаснила овој концерт како спој на дигиталната и акустичната музика. Моментално Бјорк ја планира единаесеттата концертна турнеја наречена Bjork Orkestral, на која ќе ги изведува своите песни во оркестрални аранжмани. Исто така, бил закажан и настап на „Bluedot Festival“ во јули 2020 година, но настанот е одложен поради пандемијата со COVID-19.
Стил
Во нејзината тридецениска музичка кариера таа развила електричен и авангарден музички стил, којшто се спојува со аспектите на електронска, алтернативна, трип-хоп,експериментална, џез, рок и современа класична музика. Нејзината музика била предмет на критичка анализа, додека Бјорк постојано се спротивставува на категоризација на одреден музички жанр. Таа себеси се нарекува поп-артист. Нејзиниот албум Debut се смета за еден од првите албуми кои внесуваат електронска музика во мејнстрим поп-музиката. Нејзината музика се одликува со постојано истражување на врската помеѓу природата и технологијата. Бјорк соработувала со голем број музички продуценти, фотографи, модни творци. Бјорк верувала дека постои одреден степен на непризнавање на авторството во нејзината дејност и дека тоа често се поврзува со моментот – жена. Во едно интервју, во 2016 година, таа изјавила: „If a guy had done all the arrangements and production on his album, he would have credit for his work. It's always like I just turn up and sing and go home."
Еволуција
За време на нејзините почетоци, Бјорк била дел од разни бендови коишто свиреле различен музички жанр, панк рок во Spit and Snot, џез фјужн во Exodus, пост-панк во Tappi Tikarrass и готик рок во Kukl. Додека била дел од бендот Tappi Tikarrass, Бјорк била под големо влијание на бендови како: Siouxsie and the Banshees, Wire,the Passions,the Slits, Joy Division и Killing Joke. Албумот Gling Glo бил сниман заедно со триото Gudmundar Ingolfssonar на кој се прикажани џез и популарни стандарди, со Sugarcubes развиле авант-поп и алтернативен рок. Во раните ʼ80-ти Бјорк била дел од голем број на пост-панк и алтернативни бендови и нејзиниот контакт со андерграунд сцената во Лондон ѝ овозможил да си го најде својот музички идентитет. Debut претставува еден од првите албуми кои ја запознаваат поп-музиката со електронската музика. Како голем обожавател на денс- музиката, таа во овој албум ја вметнала во голем број од нејзините песни. Овој албум на некој начин ја рефлектира тогашната современа средина во Лондон, каде што живеела во раните ʼ90-ти и на некој начин била под влијание на бендовите кои циркулирале во тој период ‒ бендовите Portishead и Massive Attack.
Албумот Post, издаден во 1995 година, претставува една широка емотивна палета на музика, напишан при престојот на Бјорк во Англија и бил резултат на цела таа мултикултурна енергија сместена во Лондон. Албумот е на некој начин баланс помеѓу електронски и органски елементи, т.е електронски и реални инструменти.
Албумот Homogenic е на некој начин навраќање на нејзините корени, т.е. Исланд, и целиот албум е фузија на жичени инструменти, односно соработката со исландскиот жичен октет, како и традиционално пеење, комбинација од зборување и пеење илустриран во песната Unravel. Во 2001 албумот Vespertine ја продолжил приказната со органски и електронски текстури, но се разликува од претходниот албум поради тоа што има поголема интима. Пеењето на Бјорк отстапува од нејзиниот дотогашен стил, пеењето во овој албум е блиску до шепот во одредени делови и остава простор за нејзиниот интимен текст. Medulla е албум кој е конструиран претежно на човечки вокали, сензуален речиси како и претходниот албум. Во овој албум се застапени класични хорови, како и beatboxing. Следниот албум Volta претставува на некој начин совршен баланс помеѓу нејзината работа во ʼ90-тите години и нејзините експерименти во 2000. Во овој албум се застапени инструменти како пипа и кора и дувачки ансамбл.
Влијанија
Во биографијата за Бјорк на Mark Pytlik, таа кажала: „If I were to say who influenced me most, I would say people like Stockhausen, Kraftwerk, Brian Eno and Mark Bell”. Според „The Big Issue“, уметникот кој ја инспирирал Бјорк да пишува свои песни бил Joni Mitchell. Таа рекла дека: „Mitchel created her own, and found it ʼvery liberatingʼ." Додека одела во музичко училиште, таа се интересирала за авангардна музика, класична, минималистичка, како и џез. За The „Gardian“ таа изјавила дека го смета Stockhausen како основа за електронската музика.
Кога Бјорк била прашана за музичките влијанија за нејзиниот албум Post, таа одговорила:
„I'm influenced by everything. By books, by the weather, by the water, by my shoes, if they're comfortable or not. Everything. One of it is music, but I think it is very important with people who are dealing with making music that they are not only influenced by music. [...] It should be beyond style, beyond influence, it should be about pure emotion, and real life."
Глас
Бјорк е сопран, во вокален опсег од Е3 до D6. Нејзиниот глас е уникатен и препознатлив, со голема дарба за впечатливи вокални линии. Во 2012 година Бјорк правела операција поради појавување на полип. Процесот бил проследен со строга диета и строги вежби, при што Бјорк не зборувала три седмици. Но сепак и пред ривјуто на албумот Biophilia, моментот пред операцијата, Бјорк звучела моќно, посебно на песната Thunderbolt.
Ауди R4
Ауди R4 (Audi R4) — мал спортски автомобил кој треба да го произведува Ауди. R4 ќе има две верзии - електрична и бензинска. Производните модели ќе се појават на пазарот во 2012 г. Ова ќе биде второто возило на Ауди со ознаката 'R', по моделот R8. Како и моделот R8, овој автомобил ќе има централен мотор и две седишта. Се очекува да биде достапен како родстер.
Електрична варијанта
Електричната варијанта ќе се заснова на концептот „е-Трон“ прикажан на Франкфурскиот автосаем 2009. Автомобилот ќе има литиумскојонски акумулатор и четири електрични главински (тркални) мотори, по еден на секое тркало.
Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 31 (Прилеп)
'''Дуќан на ул. „Илинденска“ бр. 31''' ― градба во прилепската чаршија, Македонија. Градбата е заведена како Културно наследство на Македонија.
Азотни оксиди
Поимот азотни оксиди обично се однесува на бинарните соединенија на кислород и азот или нивните соединенија: (Последните три од спискот се нестабилни соединенија.)
Хемиската реакција која доведува до создавање на азотните оксиди може да се произведe од неколку различни соединенија на кислород и азот (различни пропорционални односи), во зависност од условот на самата реакција. Ова е единствена причина зошто се споредни нус-производите со N2O; производството на останатите две стабилни оксиди на азот, кои се патем многу токсични, е регулирано со закон.
NOx
NOx е воопштена форма за моно-азотни оксиди (NO и NO2). Овие оксиди настануваат за време на процесот согорување, најчесто за време на процесот согорување на високи температури.
На нормална, амбиентална температура кислородот и азотот не реагираат меѓусебно. За време на работата на мотор со внатрешно согорување, мешавината на воздухот и горивото произведуваат доволно висока температура за да се предизвика ендотермна реакција на атмосферскиот азот и кислородот во пламенот. Во градовите каде што сообраќајот е густ, количината на азотни оксиди е зголемена и може да биде дури и штетна.
Во присуство на повеќе кислород (O2), азотниот моноксид (NO) ќе реагира и ќе настане азотен диоксид (NO2), а временскиот период на овие реакции зависи од самата концентрација во воздухот, што може да се види од табелата:
Кога -x и некои од органските испарливи смеси се (VOC) заедно во воздухот и во присуство на сончева светлина, тие формираат фотохемиски смог, кој создава голем дел од загадувањето на природата. Овие загадувања негативно влијаат врз човековото здравје.
1. Азотен диоксид, ако се раствори во влага од воздухот, формира компонента (азотна киселина) кисел дожд:
(Азотен диоксид + вода → азотеста киселина + азотна киселина).
2. Потоа азотната киселина се разложува на:
(азотаста киселина → азотна киселина + азотен моноксид + вода),
3. каде што азотниот моноксид реагира со кислородот, оксидира и формира азотен диоксид кој повторно реагира со водата и повторно прави азотна киселина:
(азотен моноксид + кислород + вода → азотна киселина).
Азотниот моноксид исто така учествува во создавањето озонска дупка во тропосферата.
Биогенетичко потекло
Во земјоделството употребата на минерални ѓубрива и збогатувањето на земјиштето со азотно ѓубриво исто така помага за збогатување на атмосферските NOx, преку процесот денитрификација на активните материи од минералното ѓубриво со помош на микроорганизмите кои го забрзуваат на процесот.
Хауард Филипс Лавкрафт
Хауард Филипс Лавкрафт (англиски: Howard Phillips Lovecraft) ( — ) — американски писател на хорор, фантастика и научна фантастика. Творештвото на Лавкрафт многу му должи на романтизмот и неговата опседнатост со сатанското. Едно најпознатите негови дела е „Повикот на Ктулу“, кое за првпат се појавува како расказ во американскиот хорор-часопис Weird Tales.
Копа Америка 2019
Копа Америка 2019 — 46. издание на Копа Америка, главниот меѓународен фудбалски турнир за репрезентациите од Јужна Америка, организиран од страна на КОНМЕБОЛ.
Турнирот се одржал во Бразил од 14 јуни до 7 јули 2019. Вкупно 12 репрезентации учествувале на турнирот, 10 од Јужна Америка и две земји гостинки од Азија Јапонија и Катар. Чиле влегол во турнирот како бранител на титулата од претходните две изданија во 2015 и 2016 година.
Бразил ја освоил титулата на Копа Америка 2019, нивна деветта во историјата, победувајќи го Перу со 3-1 во финалето. Аргентина го освоила третото место на турнирот победувајќи го Чиле со 2-1 во натпреварот за третото место.
Изборот на домаќин
Првично, домаќин на Копа Америка во 2019 година требало да биде Чиле, додека Бразил требало да биде домаќин на Копа Америка 2015, поради политиката на КОНМЕБОЛ турнирите да се одржуваат во секоја од земјите одејќи по азбучен ред. Сепак, поради организацијата на Купот на Конфедерации 2013, Светското првенство 2014 и Летните олимписки игри 2016 во таа земја, Бразил одлучил да не биде домаќин на Копа Америка 2015. Така фудбалските федерации на Бразил и Чиле се согласиле да го променат редот на домаќинство на првенствата во 2015 и 2019 година. Овој договор бил одобрен и од КОНМЕБОЛ во 2012 година.
Копа Америка 2019 година ќе биде последното издание кое се игра во непарни години и со 12 екипи. Почнувајќи од 2020 година, турнирот ќе се одржува во истата година како и УЕФА Европското првенството.
Стадиони
На 14 јуни 2018 година, потпретседателот на Фудбалската федерација на Бразил Фернандо Сарнеј објавил дека пет градови ќе бидат домаќини на турнирот: Салвадор, Рио де Жанеиро, Бело Хоризонте и Порто Алегре. Списокот на стадионите бил решен на 17 септември 2018 година. Натпреварот со кој ќе се отвори пренството ќе се одигра на Морумби во Сао Паоло, полуфиналните натпревари ќе се одржат на Арена до Гремио во Порто Алегре и Минеирао во Бело Хоризонте, а финалето ќе се одржи на Маракана во Рио де Жанеиро. На 23 ноември 2018, КОНМЕБОЛ објавиле дека кај вториот стадион во Сао Паоло ќе има промена и наместо Алијанц Парки домаќин на турнирот ќе бида Арена Коринтијанс.
Репрезентации
Покрај сите десет репрезентации членки на КОНМЕБОЛ кои имаат право да влезат во натпреварувањето, КОНМЕБОЛ првично планирал да одржи турнир од 16 екипи со покана на шест екипи надвор од КОНМЕБОЛ. На 16 март 2018 година, КОНМЕБОЛ објавил три екипи од КОНКАКАФ конфедерацијата и три екипи од Азиската фудбалска конфедерација (АФК) кој ќе бидат поканети да учествуваат на Копа Америка 2019. На 12 април 2018 година, било објавено дека Катар, земјата домаќин на Светското првенство 2022, ја прифатил поканата за учество на турнирот. На 4 мај 2018 година, КОНМЕБОЛ објавил дека турнирот сепак ќе се одигра со 12 екипи, истиот број како и на претходните изданија почнувајќи од 1993 (освен на Копа Америка Сентенарио кој се одржал во 2016 година), и дека двете екипи гост ќе бидат Катар и Јапонија од АФК конфедерацијата. Овие две репрезентации успеале да стигнат до финалето на АФК Азискиот куп 2019 кој се одржал во ОАЕ, што го освоил Катар.
За Катар ова било нивното прво учество на Копа Америка и со тоа тие станале првата арапска нација која играла на турнирот, додека Јапонија го имала својот втор настап, откако претходно учествувале на изданието во 1999. Ова исто така ќе биде првата Копа Америка на која нема да има ниту еден тим од КОНКАКАФ конфедерацијата, откако на неа учествуваат и поканети екипи; особено ова се однесува на Мексико, кои се натпреварувал на сите десет изданија од 1993 година како поканета екипа, а нема да учествува на овој турнир. САД исто така се натпреварувале на четири турнири, вклучувајќи го и изданието во 2016 година како домаќин.
Ждрепка и групи
Распоред на репрезентациите по шешири пред извлекувањето на ждрепката:
Со ждрепката репрезентациите биле распоредени во следниве групи:
Сoстави на репрезентациите
Секоја репрезентација мора на првенството да поведе 23 фудбалери, од кои три мора да бидат голмани.
Нокаут фаза
Во нокаут фаза, ако натпреварот заврши нерешено по 90 минути:
Жреб и резултати
<section begin=Bracket /><section end=Bracket />
Четвртфинале
<section begin=QF1 /><section end=QF1 />
<section begin=QF2 /><section end=QF2 />
<section begin=QF3 /><section end=QF3 />
<section begin=QF4 /><section end=QF4 />
Полуфинале
<section begin=SF1 /><section end=SF1 />
Натпревар за 3. место
<section begin=TPP /><section end=TPP />
Финале
<section begin=Final /><section end=Final />
Награди
Следниве награди биле доделени по завршувањето на турнирот.
Тим на турнирот
Маскота
Маскота на првенството е Зизито, капибара на која и дадено името во чест на Зизињо, кој заедно со аргентинецот Норберто Доротео Мендес е рекордер по бројот на постигнати голови на Копа Америка, со 17 гола.
Слоган
Слоганот на Копа Америка 2019 е "Vibra el Continente/Vibra o Continente" (Вибрирање на континентот).
Официјална песма
"Vibra Continente", дуетска песма на бразилецот Лео Сантана и колумбијката Карол Џи, е официјална песна на Копа Америка 2019.
Топка
Како официјална топка на ова издание на Копа Америка, била објавена топката на Најк Мерлин Рабиско на 24 јануари 2019 година. Нејзиниот дизајн бил инспириран од графитите на ѕидовите во Бразил. Таа е претежно бела и црна украсена со сини и жолти бои со спреј ефект.
Гаталка (Караваџо)
Гаталка (италијански: Bona ventura) – познато масло на платно од италијанскиот барокен сликар Микеланџело Меризи да Караваџо.
Караваџо двапати го сликал мотивот каде Циганка му гата на млад човек.
Првата верзија на сликата која се чува во Капитолскиот музеј во Рим, прикажува гаталка со лажна заводлива насмевка, како на младичот со циничен поглед од чија рака му ја прорекува судбината, со средниот прст му го вади прстенот, лукаво одвлекувајќи му го вниманието со допир со својот показалец по средина на неговата дланка, која во гатањето се нарекува „Венерин појас“.
Ова е едно од најраните самостојни дела на Караваџо создадени во Рим. Биографот на Караваџо, Манчини, бележи дека ова е жанр-сцена направена за монсињор Фантин Петрињани, но некои историчари на уметноста сметаат дека, како и познатата Картаџии од истиот период, била направена за кардиналот Дел Монте , кај кого Караваџо живеел во тоа време во Палацо Мадама покрај Пјаца Навона.
Рендгенска снимка покажала дека сликата била насликата на веќе употребено платно, на кое била насликана Богородица во стилот Кавалиере д’Арпина, а бројните поправки – „пентименти“ покажуваат дека Караваџо ни за таа слика, како ни за повеќето други, не користел подготвителни скици.
Биографот на Караваџо, Белори, наведува дека сликарот ја зел Циганката од улица и ја портретирал како гаталка, а потоа го насликал младичот кој во едната рака држи меч, додека другата ѝ ја дава на Циганката за гатање. .
Веленце (езеро)
Веленце (Velencei-tó) е трето по големина езеро во Унгарија и се наоѓа во административниот округ Фејер.
Гаталка (Караваџо)
Втората верзија на сликата која се наоѓа во Лувр прикажува нешто помлада, но посигурна Циганка во истата акција, во која жртва е млад и очигледно нерасипан младич, за кого, според некои мислења, како модел му послужил неговиот пријател, сликарот Лионело Спада, додека други сметаат дека то бил Марио Минити, исто така пријател на Караваџо и сликар по потекло од Сицилија. Третманот на светлото на париската верзија е нешто подраматичен и поприроден, поставката на фигурите попластична, боите поживи, а деталите на облеката побогати, па очигледно е прикажан со повеќе напори. Според некои мислења, втората верзија Караваџо ја насликал за кардиналот Дел Монте, откако заради сиромаштија прват му ја продал на маркизот Винченте Џустинијани за само 8 шкуди, кога ја напуштил работилницата Кавалиере д’Арпина (Џузепе Чезари), обидувајќи се да се осамостои, што му успеало десетина години подоцна.
Веленце (езеро)
Езерото е со површина од 26 км², но на една третина е покриено со трска и на повеќе места е доста плитко. Во текот на летото температурата на водата се движи во распон од 26 °C до 28 °C, што го сместува во ред на езера со најтопла вода во Европа. Овој факт довел до тоа што езерото станало популарно излетничко одредиште.
Гаталка (Караваџо)
Двете слики се одличен пример на Караваџовото „директно сликарство“, кое подразбира напуштање на традиционалната перспектива, композиција и неоптовареност со наследените правила за поставување на фигурите, размерите и осветлувањето, што на Караваџо му поаѓа од рака со зачудувачка леснотија и сигурност какви што се сретнуваат само кај најголемите гении на сликарството. Двете верзии на Гаталка исто така се одличен пример на Караваџовата верност на природата и животот, која му донела слава, но и многу неприлики. Со својот личен иновативен пристап Караваџо го укинал вештачкиот, блазиран маниристички начин на сликање, вклучувајќи, по прв пат во италијанското сликарство, во репертоарот на претставителното сликарство улични призори „проститутки, Цигани и свирачи“, кои ја шокирале тогашната публика, а по кои најчесто и денес е познат. Мотивот на гатање во сликарството бил познат и порано, на пример во холандското жанр-сликарство (Лукас ван Лејден), но никој претходно на тој вид сликарство не му дал важност која ја има кај Караваџо и неговите следбеници.
Галерија: „Гаталка“ и караваџистите
Гаталка, како и Картаџиите, друга позната жанр-слика од Караваџо од околу 1594 година, извршила големо влијание на неговите бројни следбеници, караваџисти'', кои многу често и успешно ги толкувале оригиналите на Караваџо.
Веленце (езеро)
Локација
Езерото се наоѓа во административниот округ Фејер, на автопатот помеѓу Будимпешта и Секешфехервар, непосредно под Веленачките Планини
Животински свет
Езерото е природен резерват и дом е за многу барски птици.
Дискографија на Бриџит Мендлер
Дискографијата на американската пејачка и текстописец Бриџит Мендлер се состои од еден студиски албум, една продолжена претстава, еден саундтрак албум, четири синглови, шест промотивни синглови, дванаесет музички спотови и други албумски настапи. Нејзиниот прв саундтрак, "Лимонада устата", го достигна својот врв на бројот 4 на Билборд 200. Нејзиниот прв сингл "Некој" дебитираше и го достигна својот врв на бројот 89 во САД Билборд Хот 100 и продаде 6.000 копии во првата недела во САД според Nielsen SoundScan. Нејзиниот втор сингл, "Determinate" го достигна својот врв на бројот 51 на американската Билборд Хот 100 и ги набројуваше во уште две земји. Таа беше прикажана во песната "Пробивот" и дебитираше и достигна број 88 на американскиот Билборд Хот 100.
Света Недела (село)
Света Недела  (Αγία Κυριακή, Агија Кирјаки) — село во Општина Костур во Костурскиот округ, Егејска Македонија, денес во областа Западна Македонија, Грција.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа на 15 километри западно од градот Костур и Костурското Езеро во историско-географската област Пополе. Селото се наоѓа на надморска височина од 680 метри.
Историја
Во „Етнографија на Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. Света Недела се состоело од 90 семејства со 70 жители муслимани и 220 Македонци Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 година Света Недела имало 80 жители Македонци и 350 Турци.
Селото било под влијание на Цариградската патријаршија. Според податоците на секретарот на егзархијата Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во селото живееле 120 македонски патријаршисти. Според грчката статистика од 1905 година селото било мешано со 175 Грци и 375 Турци. Според Георги Константинов Бистрицки селото пред Балканската војна имало 15 македонски и 30 муслимански семејства.
Во текот на Втората балканска војна, селото било окупирано од страна на грчките војски. По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Грција. На пописот од 1913 година биле евидентирани 450 жители, додека на пописот од 1920 година, во селото биле евидентирани 398 жители. Според Лозанскиот договор, во селото било населено грчко население од Мала Азија, Источна Тракија и Понд, додека муслиманското население било принудено да си замине од селото.
Демографија
Во 1928 година селото броело 264 жители. , додека во 1940 година селото броело 427 жители.
Селото во пописот од 1951 година броело 362 жители, на пописот од 1961 година, во селото живееле 349 жители, во 1971 година имало 258 жители, во 1981 година имало 278 жители, додека во 1991 година имало 305 жители. Денеска, населението на селото е 263 жители според пописот од 2011 година.
Селото настрадало во текот на Грчката граѓанска војна и голем број на жители на селото биле принудени да ги напуштат своите домови, и тие главно заминале кон Костур. По нормализирање на состојбата, жителите на селото се вратиле во своите домови.
Брајчино
Брајчино — село во Општина Ресен, во областа Долна Преспа, во околината на градот Ресен, сместено во близина на брегот на Големото Преспанско Езеро.
Потекло на името
Во врска со името на селото, Влоѓимјеж Пјанка пишува дека Брајчино е посвојно име образувано со помош на наставката „-ино“ од личното име Братица, со отпаѓање на меѓувокалното „т“, што се надоврзува на записите од XIV век каде се среќава името Братица или личното име Брајчин запишано во турските документи од 1467-68 (Брајчин син на Дојчин). Како втора можност се наведува: придавната синтагма Братичино (Село) од личното име Братица.
Меѓутоа, жителите на селото пренесуваа предание и можни претпоставки дека името на селото потекнува уште од неговиот почеток, кога го населиле луѓе блиски по род (браќа и братучеди) по кои селото добило име најпрвин Братучина, а со текот на времето преминало во Брајчино.
Географија и местоположба
Селото е сместено на источниот дел од Големото Преспанско Езеро, во една од подлабоките западни пазуви на планината Баба, во средишниот дел на живописната Брајчинска Река. Се простира на обата брега на реката, на надморска височина од околу 1000 метри.
Преданијата говорат дека селото некогаш било преместено. Како негова претходна местоположба се спомнува месноста Рамни Пат, во близина на Станишарско Мосте (источно од денешната местоположба на селото). Како причина за ова се наведуваат поројните дождови и вчестените штети од нив. Брајчино пред неколку стотина години не било село, туку заселок со пет-шест куќи, кој претрпел големи штети при некои исклучително силни поројни дождови, поради што жителите го напуштиле и се раселиле во други краишта (се спомнува градот Прилеп). Но, поради своите природни убавини, селото повторно било населено со луѓе од разни краишта (се спомнува Егејска Македонија). Бројот на жителите постојано се зголемувал, со што по извесно време се создала права населба, која првично била наречена Братичино, а подоцна Брајчино.
Брајчино се граничи со следниве села: со Штрбово и Арвати на север, со подрачјето на Општина Битола (во тој склоп со селата: Нижеполе, Злокуќани, Острец, Граешница и Кишава) на исток, со селото Долно Дупени и територијата на Грција (во тој склоп со селото Герман) на југ и со селото Љубојно на запад.
Во областа Преспа, Брајчино има најголем селски атар. Се простира на површина од 6028 хектари (околу 60,28 км2) и безмалку зафаќа исклучително ридско-планинско земјиште обраснато со листопадна и иглолисна шума (даб, бука, јавор, јасен, бор, ела, смрека и др.) и тревнати пасишта, по кои сè до Втората светска војна паселе многубројни стада овци. Од вкупната површина на атарот: 498,1 хектар е обработливо земјиште, 2780,8 хектари пасишта и 2426 хектари шума.
Низ селото тече бистрата и бујна Брајчинска Река, која го дели селото на Горно Маало од нејзината лева страна и Долно Маало на нејзиниот десен брег. Атарот на Брајчино изобилува со извори и брзи бистри водотеци (леви и десни притоки на Брајчинска Река или Стара Река, како што ја нарекуваат мештаните) на која некогаш во селото работеле 12 воденици и 4 валалници.
Брајчино е село од собран тип, со стари и нови куќи, сите на кат, градени од камен, а поновите од блок-тула, покриени со ќерамиди. Околу куќите постојат дворни места во кои се изградени стопанските и други објекти (плевни, штали, тремови, гумна, гаражи, магацини, фурни и др.), а во некои постојат зеленчукови и овошни градини. Поголем број од постарите куќи се обновени, а се изградени и нови.
Планинските падини околу Брајчино изобилуваат со густа букова и дабова шума, а од самото село почнувајќи од ширината на игралиштето пред Горното Маало водат неколку обележани планинарски патеки кои низ густата букова, дабова и ореова шума богата со извори водат кон врвот Пелистер (3 часа) и Големото Езеро од Пелистерски Очи (6 часа), планинарските домови Неолица и Копанки и селото Нижеполе во Битолско, кои се обележани со патоказни табли и планинарско обележување.
Топонимија
Ова е список на позначајните топоними во атарот на Брајчино:
Кумпоље
Кумпоље (словенечки: Kumpolje) — населба во Општина Литија во средна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Засавскиот статистички регион.
Брајчино
Историја
Брајчино е старо христијанско село во кое отсекогаш живееле православни Македонци. Под различни облици на денешното име (Братучина, Братичка и Брајчино) неговото постоење е забележано во повеќе извори од различни периоди.
Врз основа на средновековните пишани историски записи на византискиот историчар Јован Скилица дека Давид — најстариот брат на Цар Самоил, во 976 година бил убиен од страна на Власи во месноста Убави Дабови на патот од Преспа за Костур, современиот хроничар на Преспа, Кирил Ј. Јоновски во својата книга „Преспа - историска енигма“, претпоставува дека тоа се случило во непосредната близина на селото Брајчино во месноста Дабје. Ваквата своја претпоставка покрај сличноста на името на месностите Убави Дабови и Дабје, Јоновски ја поткрепува со фактите дека токму од Брајчино води патот од Преспа за Битола и Костур, а сѐ до скоро време Власи имале свои бачила на овој пат кој води преку планината Баба.
Во XIX век, Брајчино се наоѓало во Битолската каза, нахија Долна Преспа, во Отоманското Царство.
Брајчино во XX век
До 1912 година, Брајчино било под турска власт, а во тој склоп и беговски чифлик. Жителите на ова село не ја поднесувале туѓинската власт и преземале акции за симнување на истата. Сеќавањата говорат дека братичани имале крвав судир со турската војска околу 1880 година. Од ова село потекнува Јане Темелков, доброволен учесник во Кресненското востание (1878/79) во четата на Стефо Николов-Скендерот од село Бесвина. Со низа претходни активности и со своја востаничка чета учествувале во подготовките и текот на Илинденското востание. За селски војвода од тоа време се споменува Петко Темелков. Загинале 27 луѓе, а селото било запалено (77 куќи). Од селото останале неизгорени само 2 цркви. Брајчино пропатило и во периодот по Илинденското востание со теророт и грабежите на Љуман арамијата.
Во Првата балканска војна (ноември 1912), селото се нашло под српска власт, а во текот на Првата светска војна под бугарска окупација, со што се најде и во зафатот на Македонскиот фронт. Во 1916 година, Брајчино било засолниште за евакуираните жители на селата Долно Дупени и Наколец. Подоцна, со поместувањето на фронтот, низ селото поминале и војските на Антантата. Во текот на војната, братичани биле мобилизирани во војските на спротивставените страни. Загинале 9 души.
Во 1917/1918 година селото го зафатило „шпанска грозница“, од која умреле повеќе луѓе.
Во Втората светска војна селото паднало под окупација на фашистичка Италија (мај 1941 година), со што се нашло во составот на т.н. Голема Албанија. По капитулацијата на Италија (8 септември 1943 година) било слободна територија на НОАВМ. На 8 ноември 1943 година паднало под окупација на фашистичка Бугарија, под која останало до ослободувањето на 5 септември 1944 година. Загинале двајца жители.
Со своја прва училишна зграда селото се здобило во 1921 година, со електрична енергија во 1952 година (од изградената мала хидроелектрана на Брајчинска Река), со задружен дом во 1949 година, со водовод во 1975 година, со асфалтен пат во 1977 година, со телефонски приклучоци во 1988 година, со асфалтирани улици во 1998 година.
Стопанство
Според составот на селскиот атар Брајчино има мешовита земјоделска функција.
Братичани својата издршка секогаш ја обезбедувале преку поледелството и сточарството. Во рамките на поледелството некогаш најмногу се произведувало жито (’рж, пченица, јачмен, пченка), градинарски култури (компир, пипер, праз, лук, кромид, зелка, грав, домати и др.), се одгледувале лозја и друго. Во рамките на сточарството најмногу се чувале овци, кози, волови, коњи, мазги, свињи и друго. Покрај ова, братичани се занимавале со сечење и преработка на дрво, а во некои периоди береле билки и шумски плодови, одгледувале пчели и оделе на печалба. Во 2002 и 2004 година на Брајчинска Река се изградени 2 рибника, во кои се одгледува пастрмка. Денес, најмногу е развиено овоштарството.
Главни и најразвиени стопански гранки на жителите и во рамки на селото се земјоделството, шумарството, сточарството и особено во последно време туризмот. Поради густите букови шуми во атарот на селото е развиена сечата на огревно дрво, но и дрвена граѓа за градежништвото и производството за мебел. Од сточарството најзастапено е одгледувањето кози и крупен добиток (крави, волови) за сопствени потреби. Земјоделското производство е исто така претежно за сопствени потреби и најмногу се одгледуваат стрмни жита како пченица, ’рж и пченка и во многу мал обем градинарски култури. Како и во другите преспански села и во Брајчино е застапено овоштарството односно одгледувањето јаболка, а во помали размери и цреши, сливи, круши, ореви. Поради густите шуми и цветните ливади, во селото е многу развиено и пчеларството и производството на мед со кое се занимаваат повеќе жители и сопственици на викенд-куќи.
Особено значаен е развојот на туризмот за кои се користат планината, близината на Преспанското Езеро, самото село со својата занимлива архитектура и црковни храмови. Самото село живее само од развојот на селскиот туризам. Поголемиот број на посетители се домашни туристи, додека останатите се главно туристи од Европа, Америка и од Австралија.
Население
Во текот на своето постоење, Брајчино го бележело следниот демографски развој: во 1568/69 година селото имало 41 семејство од кои едно муслиманско (опширен пописен дефтер за казите Горица, Биглишта и Хрупишта), во 1889 година селото имало 34 куќи и 278 жители (С. Верковиќ).
Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Брајчино имало 340 жители, сите Македонци христијани. По податоците на секретарот на Бугарската егзархија, Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Брајчино имало 480 жители.
Според пописот од 2002 година, во селото Брајчино имало 134 жители, од кои 133 Македонци и 1 Србин.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 68 жители, од кои 61 Македонец, 2 Срби, 1 останат и 4 лица без податоци.
Родови
Во селото Брајчино отсекогаш живееле само Македонци од православна христијанска вероисповед. Родови и семејства кои живеат или живееле во Брајчино се: Вржовци, Гаговци, Дрисковци, Бунковци, Јанкуловци, Јоновци, Костовци, Кожовци, Кираџилевци, Каљчовци, Кринчевци, Метеловци, Мачковци кои се делат на Диневци и Краловци, Петревци, Попајаневци, Поповци кои се доселиле од Долно Дупени, Рабаџиовци, Теговци кои се делат на Жулевци, Танчевци и Пашумовци, Темелковци, Таневци, Толовци, Чороловци, Џајковци кои се доселиле од Љубојно, Шуковци или Јаневци, Шајновци, Шкековци или Тотевци.
Според истражувањата на Бранислав Русиќ во 1949 година, родови во селото се:
Општествени установи
Во минатото во селото имало основно училиште, коешто денес е затворено.
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Ресен, една од малкуте општини кои не биле изменети со новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било во рамките на некогашната Општина Ресен.
Во периодот 1952-1955, селото било дел од тогашната Општина Љубојно, во која покрај селото Брајчино, се наоѓале и селата Арвати, Долно Дупени, Крани, Љубојно, Наколец, Сливница и Штрбово. Во периодот 1950-1952 година, селото било дел од некогашната Општина Љубојно, во која влегувале селата Брајчино, Долно Дупени, Наколец и Љубојно.
Избирачко место
Во селото постои избирачкото место бр. 1649 според Државната изборна комисија, сместени во просториите на основното училиште.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 172 гласачи.
Иселеништво
До 1949 година иселеници од селото имало во САД (23 семејства), Битола (13 семејства), Србија (2 семејства), Канада (1 семејство), Скопје (1 семејство), Ресен (1 семејство), Австралија (1 семејство).
Институт за поларни и морски истражувања „Алфред Вегенер“
Институт за поларни и морски истражувања „Алфред Вегенер“ (ИАВ) (германски: Alfred-Wegener-Institut, Helmholtz-Zentrum für Polar-und Meeresforschung) — институт кој се наоѓа во Бремерхавен, Германија и е член на Здружението на германски истражувачки центри Хелмхолц. Спроведува истражување на Арктикот, Антарктикот и океаните со висока и средна географска ширина. Дополнителни теми за истражување се: Истражување на Северното Море, морски биолошки мониторинг и технички морски случувања. Институтот е основан во 1980 година и го носи името на метеорологот, климатологот и геологот Алфред Вегенер.
Историја
Основањето на институтот се случило во политичко опкружување кое се одликувало со системска конкуренција помеѓу Истокот и Западот. ГДР спроведувала свои истражувања на Антарктикот со децении. Во 1970-тите станало јасно дека ќе има еден недостиг на биолошки и минерални ресурси. Исто така, поради искуството од нафтената криза од 1973 година, Сојузна Република Германија одлучила да ги интензивира своите активности во поларните истражувања од геостратешки причини и да преземе поголеми истражувачки проекти во Антарктичкиот Океан и на Антарктикот. Во 1975/76 и 1977/78 година биле спроведени експедиции за истражување на миграциските патишта на крилот.
Во 1978 година, германскиот Бундестаг одлучил дека поларното истражување ќе биде владина задача од национален интерес, дека Западна Германија ќе стане членка на Антарктичкиот договор и ќе основа институт за поларни истражувања. Во 1980 година, „Актот“ бил одлучен од Бургершафт од Бремен.
Основачки директор бил Готилф Хемпел. Изградбата на првата германска антарктичка база, првата станица Георг фон Нојмајер (станица I), веќе започнала во 1979 година. Во 1981 година станицата станала оперативна. Во 1978 година, Сојузното Министерство за образование и истражување го нарачала тендерот за истражувачки мразокршач. По јавниот тендер, трупот на првиот германски брод за истражување на поларна енергија бил поставен од HDW Howaldtswerke-Deutsche Werft во 1981 година. РВ Поларстерн работи за институтот од 1982 година.
На 24 февруари 1985 година, Полар 3, истражувачки авион на институтот од типот Дорниер 228, бил соборен од членови на фронтот Полисарио над Западна Сахара. И пилотите и механичарот загинале. Полар 3, заедно со неповреден Полар 2, се враќале од Антарктикот и полетале во Дакар, Сенегал, за да стигнат до Аресифе, Канарските Острови.
Во 1986 година, главната зграда на институтот била изградена во „Старото пристаниште“ (Алтен Хафен) во центарот на Бремерхавен според плановите на архитектот Освалд Матијас Унгерс (зграда Д). Во 2004 година, седиштето на институтот се преселило и нова зграда била изградена во Ам Ханделшафен.
Во јануари 2005 година, Полар 4 бил сериозно оштетен за време на грубото слетување на британската станица за презимување Ротера на Антарктичкиот Полуостров. Бидејќи било невозможно да се поправи авионот, авионот морал да биде деактивиран. Оттогаш, Полар 2 ги извршува научните и логистичките задачи на поларните летови.
По долгогодишна подготовка Институтот Алфред Вегенер од септември 2019 година ја спроведува меѓународната арктичка експедиција MOSAiC 2019-2020, која била една од најголемите истражувачки акции од ваков вид. Околу 600 научници од повеќе од 20 земји работеле на различни задачи во екстремни околности. Истражувачката акција е со буџет од 140 милиони евра. Исто така, ниту едно друго поларно истражувачко патување не е толку многу искористено во медиумите како експедицијата MOSAiC оттогаш. Институтот Алфред Вегенер го зголемил својот оддел за печат пред и за време на експедицијата, ангажирала „Менаџер за комуникации MOSAiC“ и сопствен фотограф за да ги храни каналите „MOSAiC“ на Твитер и Инстаграм.
На почетокот, фокусот на институтот бил да се постави комплексна инфраструктура за истражување во регионите на Арктикот и Антарктикот. Покрај меѓународниот престиж, територијалното претензии за ресурси од копнени и поморски области биле една од причините за Германија за интензивната работа на Институтот Алфред Вегенер. Климатолозите и геофизичарите од институтот ги препознале фаталните ефекти од глобалното затоплување во најпогодените географски области во 1980 година рано, но добиле помалку внимание надвор од научната заедница. Во 1990-тите, главно геофизичко-океанографско истражување било проширено за да ги вклучи биолошките аспекти на поларните и длабокоморските живеалишта, меѓу другото. Од 2000-тите, проблемот со климатските промени допрел до свеста на германското општество и политиката што го финансирал институтот. Фокусот и промоцијата на работата на институтот се прифатени на дебатата за глобалните промени. Тековните проекти честопати имаат и цел да ги истражат посебните аспекти на климатските промени и ефектите од глобалното затоплување особено на поларните региони. Со режисерот Боетиус, односите со јавноста и маркетингот на поларното истражување биле турнати напред.
Истражување
Институтот има три главни оддели:
Објекти
Институтот е дистрибуиран на неколку локации во Северна Германија и Лабораторијата Ото Шмит за поларни и морски истражувања (ЛОШ) на Институтот за истражување на Арктикот и Антарктикот (ИИАА) во Санкт Петербург како руско-германска соработка на полето на истражување на Арктикот, именувана по поларниот истражувач Ото Шмит.
Бремерхавен
Седиштето е основано од Готилф Хемпел. Денес, институтот има неколку згради во градот Бремерхавен.
Зилт
Станицата Ваденско Море Зилт се наоѓа на северногерманскиот остров Зилт. Основана е во 1924 година како лабораторија за остриги за да го проучува намалувањето на залихите на остриги и со цел да проучува како тие можат да се одгледуваат. Во 1937 година, името се сменило од лабораторија за остриги во станица Ваденско Море. Станицата пораснала, а во 1949 година станицата била преместена од најсеверниот раб на островот на сегашната местоположба, веднаш до пристаништето Лист. Во 1998 година станицата станала дел од институтот. Во денешно време има околу 30 научници и техничари. Две куќи за гости овозможуваат да се изведуваат работилници, а можни се и видео конференции со седиштето на институтот.
Истражувањето се фокусира на крајбрежната екологија и крајбрежната геологија. Во 1930 година имало гребени од остриги под бреговите на школки на нивото на водата. Под нив имало гребени сабеларии кои биле уништени од риболовот. Во денешно време останаа само банките од школки.
Станици
Институтот одржува неколку истражувачки станици околу Северноледениот Океан и на континентот Антарктик.
Станица Нојмајер
Станицата Нојмајер III се наоѓа на -70.66889°N, -8.26722°W, околу 5 километри подалеку од претходната станица, Нојмајер II која сега е напуштена и покриена со дебела ледена покривка. Новата станица (Веб камера) е комбинирана платформа со футуристички изглед над снежната површина која нуди простор за истражување, операции и живеење од 2009 година. Станицата стои на 16 хидраулични столбови кои се користат за прилагодување на зградата на растечката снежна покривка. На покривот на станиците се наоѓа сала за лансирање балони. Во лето, станицата може да прими до 40 луѓе. Станицата содржи неколку лаборатории, има објект за лансирање на метеоролошки балон и болница со телемедицинска опрема. Станицата има скалило и неколку помошни и складишни простории во гаражата. На станицата има топење на снег и енергетска единица.
Лабораторија Далман
Во соработка со Аргентинскиот антарктички институт, во 1994 година германскиот институт отворил истражувачка станица на островот на Кралот Џорџ на -62.23333°N, -58.66667°W. Станицата е именувана по Едуард Далман, германски китоловец, трговец и поларен истражувач кој живеел во близина на Бремен.
Станица Колдевеј
Станицата Колдевеј на78.92333°N, 11.92083°W е именувана по германскиот поларен истражувач Карл Колдвеј и дел од француско-германското истражување на Арктикот.
Станица Конен
Станицата Конен е основана во 2001 година како логистичка база за дупчење јадро на мраз во Земја на Кралицата Мод, Антарктик, на-75°N, 0.06667°W
Станица Самојлов
Станицата Самојлов е руска истражувачка станица во 72.36833°N, 126.47472°W се наоѓа во делтата Лена во близина на Лаптевското Море. Станицата била поставена како логистичка база за заеднички руско-германски проучувања за вечниот мраз од страна на резерватот Лена Делта (LDR) и AWI.
Бродови
Вкупно има шест бродови кои припаѓаат на институтот.
Мртов јазик
Губење на јазикот
Нормалната транзиција на еден јазик од зборуван во мртов се одвива преку процесот на изумирање. Често, мртвите јазици се заменуваат од некои други јазици. Така на пример, староседелските јазици во Америка биле заменети со англиски, француски, португалски или шпански за време на колонизацијата.