cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Отоманска Бугарија
Востанија
Априлското востание е востание кое било организирано од страна на Бугарите и започнало на 20 април 1876 година. Востанието индиректно довело до создавање на новата бугарска држава, кое се случило по две години, во 1878 година. За време на востанието, се проценува дека биле убиени околу 1.000 муслимани. Одлуката за кревање на востание била донесена од страна на одделни активисти на Бугарскиот револуционерен централен комитет, и истото не било поддржано од ниту една надворешна сила. Така, територијата на востаниците била поделена во пет регион: Враца, Велико Трново, Сливен, Пловдив и Софија. Востанието избувнало во Копривштица, каде било нападнато седиштето на локалната полиција. Во текот на две недели, востанието се проширило и во поголемиот дел од Бугарија. Околу 1.000 муслимани биле убиени, а многу повеќе протерени од своите домови. Ова довело до многу брза реакција на османлиските власти. Уште од првиот ден на востанието (20 април) Високата порта и турското воено министерство дало наредба за мобилизација на армијата. За задушување на востанието бил формиран штаб во состав: Митхад паша, воен министер, Хусеин Авни паша и командант Абдул Керим паша. Кон територијата на Бугарија се упатила војска од околу 10.000 војници. Многу бргу Османлиите постигнале големи успеси. Селата кои ги зазимале биле изложени на ограбување или палење. Според Николај Овчаров, вкупниот број на загинати изнесувал околу 30.000 војници и цивили.
Руско-турска војна
Руско-турската војна во периодот од 1877 до 1878 година довела до потпишување на Санстефанскиот мировен договор. Со договорот се воспоставила автономна бугарска област во рамките на Османлиското Царство со широки овластувања, христијанска управа и право на сопствена армија. Оваа територија го опфаќала просторот помеѓу Дунав и планинскиот масив Стара Планина, регионот на Софија, Пирот и Врање во долината на Морава, Северна Тракија, делови на Источна Тракија и речиси цела Македонија. Но поради противењето на Големите сили овој договор бил поништен на Берлинскиот конгрес. Според договорот на Отоманското Царство биле вратени териториите на Македонија и Тракија од Санстефанска Бугарија кои ѝ биле одземени со Санстефанскиот договор во полза на Бугарија. Исто така, според претходно склучени во Руско-британски договор (од 30 мај 1878 година), територијата на Бугарија е околу трипати намалена од предвидената во Санстефанскиот договор (било решено Бугарија да се простира на територијата која се наоѓа само северно од Стара Планина). Бугарија добила статус на вазално кнежевство во рамките на Отоманското Царство а била формирена и Источна Румелија како автономна област со центар во Пловдив.
Мелн
Мелн (Mölln) — град во округот Војводство Лауенбург, во сојузната покраина Шлезвиг-Холштајн, Германија. Градот е опкружен од неколку мало езера (Штатско Езеро, Шулско Езеро, Цигелско Езеро, Хегеско Езеро, Шмалско Езеро, Литауско Езеро, Дризенско Езеро, Пинско Езеро). Каналот Елба-Либек тече низ градот. Градот претставува административно седиште на општинската заедница Брајтенфелде, иако самиот не е член на истата.
Градот бил основан во век. Брзо станал важен град, поради Стариот пат на солта кој поминува во близина, по кој била пренесувана солта произведувана во соланите во Линебург (Долна Саксонија) до балтичкото пристаниште Либек и Каналот Штекниц, кој бил претходник на денешниот канал Елба-Либек. Иако се наоѓал во средина на средновековното војводство Лауенбург, градот бил продаден на Ханзиниот град Либек, кој владеел со Мелн од 1359 до 1683 година.
Самиот Мелн се нарекува „град на Ојленшпигел“, поради Тил Ојленшпигел, легендарен измамник познат по неговите пороци и провокативните мисли. Ојленшпигел се верува дека живеел во Брауншвајг, но неговата последна година ја поминал во Мелн. Умрел од чума во 1350 година. Иако неговото постоење не е докажано, постојат неколку споменици за него во Мелн.
Во 1992 година, десничарски екстремисти подметнале пожар во турска куќа, при што загинале три девојчиња.
Офталмологија
Болести
Кратка листа на некои од најчестите болести третирани од страна на офталмолозите:
Салца Ирпина
Салца Ирпина — општина во покраината Авелино од регионот Кампанија, Италија. Населението на 1 јануари 2021 година било 728 жители.
Фудбалски куп на Македонија 2000-2001
Македонскиот куп во фудбал 2000-01 било 9. издание на Купот на Македонија. Во оваа сезона шампион бил Пелистер и си обезбедил место во прелиминарната квалификациска рунда во УЕФА Купот 2001-02.
Брајтенфелде (амт)
Брајтенфелде (Breitenfelde) — општинска заедница во округот Војводство Лауенбург, во Шлезвиг-Холштајн, Германија. Нејзиното седиште е во градот Мелн, иако самиот не е дел од заедницата.
Општинската заедница Брајтенфелде се состои од следниве општини:
Хафел
Хафел (Havel) — река во североисточниот дел на Германија и поминува низ германските покраини Мекленбург-Западна Померанија, Бранденбург, Берлин и Саксонија-Анхалт. Таа е десна притока на реката Елба, а нејзината должина е 325 километри. Меѓутоа, непосредното растојание помеѓу нејзиниот извор и нејзиниот влив е само 94 километри.
Во голем дел од нејзината должина, Елба е пловна, и обезбедува важна врска во водните врски помеѓу источниот и западниот дел на Германија.
Тек
Изворот на Хафел се наоѓа на Езерската област Мекленбург, помеѓу езерото Мириц и градот Нојбранденбург. Не постои вистински видлив извор во форма на врело, туку реката потекнува од езерата близу Анкерсхаген. Оттука, реката првично тече кон југ, за на крај да се влие во Елба, која се влева во Северното Море. Секоја река североисточно од нејзе тече кон Балтичкото Море. Реката влегува во Бранденбург близу градот Фирстенберг. Во нејзиниот горен тек и помеѓу Берлин и Бранденбург на Хафел реката создава неколку езера.
Главната притока на Хафел е реката Шпре, која се влева во Хафел во Шпандау, западен округ на Берлин, и е подолга и носи повеќе вода отколку самиот Хафел за време на нивната утока. Втората најголема притока е Рин, именувана во средниот век од доселениците од долна Рајна. На јужниот крај на Рупинското Езеро, браните можат да ги распределат водите на Рин или кон исток или кон запад.
Областа околу и северно од средниот тек на Хафел е наречена Хафеланд. Се состои од песочни ридови и мочуришта. Неколку километри на реката пред нејзиното влевање во Елба близу Хафелберг се наоѓаат во покраината Саксонија-Анхалт. Поради малиот спуст на реката, таа е подложна на поплави од страна на Елба.
Градови кои се наоѓаат на текот на реката се: Фирстенберг, Цеденик, Ораниенбург, Берлин, Потсдам, Вердер, Кецин, Бранденбург, Премниц, Ратенов и Хафелберг.
Историја
Во раните грчки и латински извори, како „Древна Германија“ на Такит, името на реката било пишувано и како Хабола, Хабула, Хафела. Името на реката Хафел е поврзано со германскиот збор Haff, habe, hafen, Hafen кој означува пристаниште.
Подоцна, Словените кои се населиле долж областа на реката Хафел биле нарекувани Хефелер во германските извори (понекогаш како Хавелјани).
Ахобланко
Ахобланко шпанска ладна кремаста супа со бела боја од сирови бадеми, типично јадење во Гранада и Малага, како и во Екстремадура. Ова јадење е слично на газпачо, кое ги содржи четирите главни состојки: вода, масло, лук и леб. Супата Ахобланко се претпоставува дека потекнува од кујната на Ал-Андалус, имајќи предвид дека главната состојка се бадемите. Измислен е или во Севиља или во Малага, иако точното потекло не е познато. Годишниот фестивал Ахобланко се одржува на почетокот на септември во градот Алмачар во провинцијата Малага. Ахобланко понекогаш се нарекува „бел гаспачо“.
Ахобланко се прави со следниве состојки: леб, мелени бадеми, лук, вода, маслиново масло, сол, а понекогаш и оцет. Лебот обично е застарен и натопен преку ноќ. Бадемите и лукот се мешаат (понекогаш со оцет) со аван и толчник до конзистентност на пастата. Во смесата се додаваат вода и маслиново масло и се матат додека не се напарви смеса како емулзија. Во време на недостиг, како што е повоениот период, бадемите биле заменети со брашно од сушен грав. Од неодамна, за мелење на состојки се користи  (првенствено блендер).
Обично се служи со слатко мускатно грозје или зрели парчиња диња. Во некои области на Гранада, ахобланко се служи со печени компири, во тој случај супата се прави малку помалку густа за да може да се пие директно од чаша. Во Малага, ахобланкосите се украсуваат со парчиња друго свежо овошје, како што се јаболката или дињата, покрај грозјето.
Екстремадурското ахобланко ( ajoblanco extremeño ) се разликува од традиционалната андалузиска верзија на јадењето: во него се додава жолчка од јајце, како и зеленчук (домат и, краставиц и итн. ); сепак не секогаш се додаваат бадем и
Делштет (Дитмаршен)
Делштет (Dellstedt) — општина во округот Дитмаршен, во Шлезвиг-Холштајн, Германија.
Делштет
Делштет може да се однесува на следниве места во Германија:
Волтерсдорф (Лауенбург)
Волтерсдорф (Woltersdorf) — општина во округот Војводство Лауенбург, во Шлезвиг-Холштајн, Германија.
Список на државни водачи во 1892 година
Ова е список на државни водачи во 892 година. Во него се наведени водачите на државите во светот, коишто постоеле во соодветната година. Се споменуваат имињата на оние водачи коишто ги заземале највисоките функции или оние со најголема моќ во државата, без оглед на обликот на државното уредување и видот на функцијата којашто ја извршувале. Како дополнителни информации се наведуваат и животниот век на водачот и временскиот период на извршување на соодветната функција.
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Ритамот на лудилото
Ритамот на лудилото (англиски: Whiplash) — американски филм од 2014 година, во режија на Демиен Шазел кој е автор и на сценариото. Главните улоги ги толкуваат: Мајлс Телер, Пол Рајсер, Џонатан Кимбл Симонс и Мелиса Беноа. Филмот бил номиниран за наградата „Оскар“, во категориите: најдобар филм, најдобро адаптирано сценарио и најдобар глумец во споредна улога (Џеј Кеј Симонс). Филмот бил инспириран од личното искуство на режисерот, кој во средното училиште свирел на тапани. Филмот е снимен за 19 дена, а во 90% од филмот на тапаните свирел лично глумецот Телер, додека само во некои сцени, него го заменува дублер. На 87. доделување на наградите „Оскар“, филмот имал пет номинации, а освоил три награди: за најдобра споредна машка улога (Џонатан Кимбл Симонс), за звук и за монтажа. Вкупно, филмот освоил 94 награди и имал 143 номинации.
Содржина
Ендрју (го игра Телер) е студент на престижна џез-академија. Тој се труди да стане врвен тапанар, а посебен поттик добива откако го забележува почитуваниот професор Флечер (го игра Симонс) кој има многу незгоден карактер и се однесува немилосрдно кон студентите. Сепак, Ендрју го трпи лошиот однос на Флечер, со цел да биде уште подобар како музичар. За да го оствари својот сон, тој ја прекинува врската со девојката, сметајќи дека таа ќе му пречи во кариерата. Брзајќи да стигне на еден натпревар, Ендрју е тешко повреден во сообраќајна несреќа, но сепак стигнува во салата и почнува да свири со повредена рака. Во еден миг, кога повеќе не може да свири, Флечер го прекинува концертот и тогаш Ендрју се нафрла на него. Потоа, Ендрју го пријавува професорот Флечер кај раководството на универзитетот и тој е отпуштен од работа, а Ендрју ги напушта студиите. Еднаш, тој случајно го среќава професорот Флечер, кој свири во еден бар. Флечер го кани Ендрју да биде тапанар во оркестарот кој треба да настапи на престојниот џез-фестивал и Ендрју ја прифаќа понудата. На концертот, Флечер најпрвин му кажува на Ендрју дека знае дека тој го пријавил, а потоа, за да го понижи пред публиката, бара од оркестарот да свири композиција за која Ендрју нема ноти. Тогаш, Ендрју се обидува да импровизира, но свири многу лошо и бесен ја напушта салата. Сепак, тој се враќа назад и свири соло на тапаните, а потоа го повикува оркестарот да го следи свирејќи сосема различно од она што го бара Флечер. Флечер е бесен поради неговото однесување, но откако Ендрју продолжува со своето соло, професорот сфаќа дека Ендрју никогаш нема да се откаже од желбата да стане врвен тапанар.
Долно Куманич
Долно Куманич (Κάτω Κομνήνειο, Като Комнинион) — новосоздадено село во Берско, Егејска Македонија, дел од денешната Општина Бер, во Централна Македонија, Грција.
Географија и местоположба
Селото било создадено во рамките на атарот на селото Куманич.
Историја
Првпат како одвоена населба се споменува во пописот од 1991 година со 30 жители. Веројатно се работело за жители на селото Куманич, кои по шеесеттите години почнале да го напуштаат селото и да се селат во поголемите градови, а во последниве години се враќаат назад и го обновуваат селото. Некои од нив подигнале нови куќи на поудобно место од постарата населба и бидејќи новата населба се наоѓа на пониска надморска височина, го нарекле Долно Куманич.
Население
Селото повторно се вратило во пописите во 1991 година, кога биле и забележани 30 жители.
Во најновиот спроведен попис од 2011 година во Грција, селото било забележано со 43 жители.
Самоуправа и политика
Селото припаѓа на општинската единица Бер со седиште во истоимениот град, која припаѓа на поголемата општина Бер, во округот Иматија. Воедно, селото е дел од општинскиот оддел Лужица, во кој покрај Долно Куманич се наоѓаат и селата Лужица и Куманич.
Габор Пресер
Габор Пресер (роден на 27 мај 1948) е добитник на наградата Коштут и унгарски музичар, композитор, пејач. Тој е член на Locomotiv GT и бил член на Омега, истакната личност на унгарската поп-музика.
Животопис
Детство
Роден е во Будимпешта во 1948 година, неговите родители се Геза Пресер и Урман Елвира. Неговиот татко работел како продавач на птици во салата "Велика Маркет" на плоштадот Клаузал. По училиште, неговиот син, Габор, излезе да му помогне. Габор Пресер почна да свири на пијано на возраст од четири години, пијанистот Имре Антал, исто така, ги признава талентите на детето и предвиде дека ќе стане голем уметник. Тој го завршил основното училиште во улицата Кертеш, а подоцна ги започнал студиите во средното училиште за музика, додека играл на пијано во школо за танцување на улица Капас со часови по 14 унца. Почна да се занимава со компонирањето како тинејџер. Семејството живеело на улицата Доб 46 / Б на првиот кат, а над нивниот дом живееле композиторот и пијанистот Резо Сереш .Пресер веќе беше тинејџер, и тој често зборуваше за Сереза, кој му покажа и записи и музика. Серес секој ден слушаше различни аранжмани на Мрачната недела од 14:00 до 18:00, кои беа емитувани во околните домови. Пресер подоцна се осврна на овие сеќавања во неговата песна " Плафон", на која Лајош Парти Наѓ го напишал текстот.
Омега (1967-1971) (бенд)
Пресер за време на средното училиште беше заинтересиран само за класичната музика во тоа време, но неговиот соученик Тамаш Михали го однел на концерти на групата Скамполо, каде што повремено играше. Почнувајќи од 1967 година, Пресер започна да ги пишува своите песни за Омега (дотогаш тие само свиреле наслови од странски хитови. ) Летото, тој стана еден од нивните музичари кои свиреа на клавијатури. Бендот пробал уникатни аранжмани: нема соло гитарист, туку двајца клавијатури. Договорот не беше многу успешен, а Пресер беше заменет со гитаристот Гирги Молнар. За тоа време играше со Шамполо и почна да пишува песни за Ласло Комар. Тој беше повикан да биде дел од бендот во 1968 година, непосредно пред британската турнеја на бендот. По неколку синглови, тој стана главен текстописец на првите три албуми на Омега и некои од оние што тој ги пееше.
Откако Пресер го напушти бендот (1971) повторно играше заедно со колегите на турнејата Омега-LGT-Беатрис во 1980 година, на 25-годишниот концерт во 1987 година, а подоцна во 1994 и 1999 година. Тој, исто така, придонесе за албумот на Омега насловен "Транс и танц" како текстописец за две песни и како гостин клавијатурист.
Албуми
Ова е поедноставена листа која не ги содржи сите албуми. Пресер се појави како уметник.
Омега
Locomotiv GT
Соло албуми
Театарски парчиња
Компилација албуми
Кати Ковач
Клари Катона
Иболија Ола
Zorán Sztevanovity
Саролта Жалатнај
Упад во Собранието на Македонија (2017)
Упад во Собранието на Македонија (познат и како „Крвавиот четврток“) — насилен инцидент кој се случил на 27 април 2017 година кога околу 300 лица од здружението „За заедничка Македонија“ упаднале во Собранието на Република Македонија со цел да го спречат изборот на Талат Џафери за претседател на Собранието на Македонија. И покрај упадот и насилството, Џафери бил избран за претседател на Собранието, а неговиот избор бил признат од САД, Европската Унија, како и од меѓународната заедница освен Русија. Два дена по настанот, полицијата привела неколкумина учесници во нападот на Собранието. Помеѓу напаѓачите имало вработени во полицијата и армијата, како и поранешни затвореници осудени за тешки кривични дела.
Упадот се случил во 19 часот кога маскирани лица биле пропуштени од собраниското обезбедување и упаднале во салата за новинари каде конференција за печат држел новоизбраниот претседател Џафери. Насилниците физички ги нападнале пратениците и новинарите, а со тешки телесни повреди се здобиле Зоран Заев и Зијадин Села, предводници на СДСМ и Алијанса за Албанците, две партии од парламентарното мнозинство. Полицијата реагирала три часа по упадот, а министерот на МВР Агим Нухиу и очевидци на настанот се сомневале дека директорот на БЈБ Митко Чавков намерно ја попречувал полициската интервенција. Пратеникот и водач на ВМРО-ДПМНЕ Никола Груевски, кој повикал на улични протести, бил во Виена за време на упадот.
Нападот врз македонското Собрание било кулминацијата на двегодишната политичка криза која завршила со формирање влада предводена од Заев еден месец подоцна. Поради очигледните пропусти на полицијата и нивна вмешаност во упадот, од работа биле суспендирани дваесетина полициски службеници и била покрената дисциплинска постапка против четириесетина други. Лицата кои тепале пратеници и новинари биле обвинети за учество во толпа и поминале со условни пресуди. Немало мерки против пратениците од ВМРО-ДПМНЕ кои ги отвориле вратите на Собранието и овозможиле насилниците да влезат. Во упадот учествувал и српски разузнавач, а според неделникот Фокус постоело сценарио за прогласување вонредна состојба во државата.
Позадина
Исходот од парламентарните избори во 2016 година дал приближно еднаков број на пратеници помеѓу двете најголеми политички партии во Македонија, СДСМ и ВМРО-ДПМНЕ. На 9 јануари 2017 година претседателот Ѓорге Иванов му дал мандат за составување на влада на Никола Груевски, водач на ВМРО-ДПМНЕ. Груевски не успеал во законски предвидениот рок од 20 дена да ја обнови коалицијата со ДУИ и да формира влада, по што мандатот истекол. По ова, водачот на СДСМ Зоран Заев влегол во преговори со ДУИ за формирање ново парламентарно мнозинство. Мнозинство било договорено помеѓу партиите СДСМ, ДУИ, Беса и Алијанса за Албанците по што Заев со 67 пратенички потписи на 1 март побарал мандат од Иванов за состав на нова влада. Иванов го одбил барањето на Заев со изговор дека прво требало да се избере претседател на Собранието кој би го известил дека постои парламентарно мнозинство. Другата причина на Иванов била декларацијата на дел од албанските политички партии во Македонија со која се бара поширока употреба на албанскиот јазик во земјата.
По најавата на Заев за мирно примопредавање на власта, Груевски во телевизиско интервју го обвинил претседателот на СДСМ дека ја загрозува унитарноста на државата и го повикал партиското членство на протести. Протестите започнале на 27 февруари под името „За заедничка Македонија“ организирани од колумнистот Богдан Илиевски и режисерот Борис Дамовски, кои барале отфрлање на декларацијата на албанските политички партии. Истовремено се основале 22 организации именувани како „патриотски здруженија“ кои најавиле дека со секакви насилни и ненасилни средства ќе ги спречат „обидите за рушење на Република Македонија“. По згради и објекти во неколку градови биле излепени пропагандни листови во форма на потерници на кои пратениците од СДСМ „се бараат за предавство“. Собранието ја продолжило основачката седница во март, откако на првата седница од 30 декември 2016 година не бил избран собраниски претседател поради непостоење на мнозинство од 61 пратеник. Пратениците од ВМРО-ДПМНЕ со низа јавувања за збор, реплики, контра-реплики и процедурални забелешки го блокирале изборот на Комисијата за избори и именувања, која требало да го предложи новиот собраниски претседател. Собраниските седници течеле паралелно со протестите на „За заедничка Македонија“. На еден таков собир Саво Климовски се заканил дека „гневот на народот се собира, а растојанието до Собрaнието е само 20 метри“.
Упад во Собранието
Упадот во Собранието започнал на 27 април во 19 часот. По завршување на собраниската седница во 18 часот со која претседавал претседателот од претходниот собраниски состав Трајко Вељаноски, пратениците од парламентарното мнозинство останале во пленарната сала да изберат нов собраниски претседател. Ферид Мухиќ како најстар пратеник од присутните претседавал со седницата на која го именувал пратеникот Горан Мисовски за негов заменик. Мисовски продолжил да ја води процедурата, а за нов претседател на Собранието бил изгласан Талат Џафери од ДУИ. За време на давањето свечена заклетва на Џафери, пратениците од ВМРО-ДПМНЕ извикувале дека тоа е пуч.
Пратениците биле евакуирани од Собранието со оклопни возила во доцните вечерни часови, а полицијата со шок бомби ги растерувала демонстрантите од собраниската зграда. Според извештајот на МВР, 70 граѓани, 22 полицајци и тројца пратеници побарале лекарска помош во болниците во Скопје. Утредента биле приведени осум лица, но набргу биле пуштени бидејќи за нив не бил побаран притвор.
Вмешаност на полицијата
Според Заев и очевидци на настанот, упадот бил смислено сценарио на Груевски и Митко Чавков, директор на Бирото за јавна безбедност при МВР и член на ВМРО-ДПМНЕ. Заев се сомневал дека, според однесувањето на полицијата, тоа било смислен обид за негово убиство. Министерот за внатрешни работи Агим Нухиу од ДУИ најавил оставка поради тоа што не успеал да го спречи упадот и да ги отстрани партиските влијанија во МВР. Нухиу телефонски го барал Чавков да интервенира во Собранието, но Чавков бил недостапен. Чавков доцната реакција на полицијата ја правдал со тоа дека протестите биле мирни и дека не очекувал нивна ескалација и насилство. Тој сметал дека вина има и кај пратениците кои избирале претседател кога надвор имало протести. Чавков утредента бил разрешен од челната позиција на оперативниот штаб на МВР. Груевски ги оценил сомнежите на Заев како неосновани, бидејќи ако сакале да го убијат напаѓачите би извадиле огнено оружје. Тој сметал дека полицијата професионално се однесувала.
Лица кои напаѓале
Дел од лицата кои влегле во зградата на Собранието се поздравувале со пратениците од ВМРО-ДПМНЕ, а неколкумина демонстранти ѝ бакнале рака на пратеничката Елизабета Канческа Милевска. Според безбедносните камери, вратите на Собранието ги отвориле пратениците Крсто Мукоски и Сашо Василевски, а пратеникот Јохан Тарчуловски и личното обезбедување на Вељаноски ги упатиле насилниците во салата каде се наоѓале пратениците од СДСМ. Три дена по упадот во Собрание, Манчевски на прес конференција во седиштето на СДСМ со име и фотографија ги посочил напаѓачите кои ги тепале пратениците. Меѓу нив имало поранешни затвореници осудени за тешки кривични дела, потоа вработени во полицијата, армијата, и државната администрација, како и луѓе блиски до раководството на ВМРО-ДПМНЕ.
Учество на српски агенти
Во упадот во македонското Собрание учествувал и Горан Живаљевиќ, агент на српската разузнавачка агенција ­БИА кој во Скопје престојувал како дипломат и советник во српската амбасада од 2015 година. Српскиот министер за надворешни работи Ивица Дачиќ рекол дека присуството на Живаљевиќ било со цел да види дали имало српски државјани во Собранието. Живаљевиќ подолго време бил следен од УБК која утврдила дека тој бил во редовна комуникација со македонскиот пратеник од српска националност Иван Стоилковиќ и српскиот новинар Мирослав Лазански. Тројката се здружила за ширење пропаганда во српските медиуми со цел да предизвика политичка нестабилност во Македонија. Според британскиот весник Гардијан, оваа тројка работела под инструкции на руските тајни служби и имала задача да спречи влез на Македонија во НАТО. Живаљевиќ во интервју за српските медиуми рекол дека во Собранието бил со дозвола од кабинетот на македонскиот претседател и посочил дека Игор Југ бил тој кој со огнено оружје требало да го ликвидира Заев. Југ бил уапсен на 21 септември во Куманово и бил притворен поради нелегално поседување оружје и разбојништво.
Пропусти на полицијата
МВР во јуни изготвило извештај за полициските пропусти при насилството во македонското Собрание. Според новоименуваниот министер Спасовски, полицијата потфрлила во реакцијата поради партизираноста на челните луѓе во министерството и злоупотребите на службената положба. Од работа биле суспедирани 23 полицајци, а за 45 била покрената дисциплинска постапка. Според извештајот, насилното влегување настанало поради отворање на вратите од пратеници внатре во Собранието, а полициските службеници кои биле задолжени за безбедноста на објектот не презеле никакви дејства да го спречат отворањето. Понатаму се наведува дека раководителот на оперативниот штаб Чавков не издал навремена наредба за повикување на специјалните полициски единици и евакуирање на пратениците.
Сценарио за воена состојба
Политичкиот неделник Фокус една седмица пред „крвавиот четврток“ објавил статија во која според информации добиени од високи структури во македонската армија, пред Велигден била организирана посета на воено-инфраструктурните објекти во шумскиот резерват „Јасен“ од страна на Иванов и Груевски. Според Фокус, планот на Иванов бил да прогласи воена состојба и да спроведе масовно апсење на „пучисти“ по изборот на собраниски претседател и влада предводена од СДСМ и албанските партии, а како повод би го искористил упадот во Собранието. За време на полициската чистка, државниот врв со семејствата би биле засолнети во „Јасен“. Неколку денови пред насилството во Собрание, Иванов за нов директор на „Јасен“ го поставил Оливер Андонов, поранешен министер и кадар на ВМРО-ДПМНЕ. Верноста на ова сценарио ја потврдил Нухиу, кој се сомневал дека полицијата била повлечена и не реагирала бидејќи полицајците биле известени дека претседателот ќе ја извади војската на улица и ќе прогласи воена состојба. Според него, имало обид за бришење на снимките од безбедносните камери во Собранието по наредба на висок началник од УБК, но снимките останале зачувани на резервен диск.
Реакции за инцидентот
Министерот Нухиу изјавил дека полицијата потфрлила во справување со толпата и дека ќе бара одговорност за доцната реакција. Пратеникот и водач на ВМРО-ДПМНЕ Груевски, кој за време на упадот во Собранието бил во Виена, ги обвинил СДСМ за инцидентот велејќи дека со тоа сакале да го тргнат вниманието на јавноста од изборот на Џафери за претседател. СДСМ го осудиле насилството и повикале на смиреност, порачувајќи дека насилниците кривично ќе одговараат. Од Беса изјавиле дека насилството во Собранието било координирана акција помеѓу полицијата и ВМРО-ДПМНЕ, бидејќи, како што стои во соопштението, полициските службеници дозволиле хулиганите на ВМРО-ДПМНЕ да ја нападнат највисоката законодавна институција. Од Алијанса за Албанците ги повикале Албанците да не наседнуваат на провокации и да останат смирени. Од партијата истакнале дека на тоталитарниот фашизам на Груевски му дошол крајот, но жалат што цената за тоа ја платиле невини луѓе, меѓу кои и Зијадин Села.
Од движењето „За заедничка Македонија“ рекле дека ја одбраниле демократијата и најавиле дека ќе кампуваат пред Собранието до конечна разврска. Претседателот Иванов во неговото обраќање вечерта на 27 април ги повикал претседателите на сите парламентарни партии на средба утредента во неговиот кабинет, но притоа не ги осудил инцидентите. Заев и претседателот на ДУИ Али Ахмети ја одбиле поканата со образложение дека Иванов бил дел од кризата и не може да биде нејзино решение. Горан Ангелов, едно од лицата кои учествувале во линчот на пратениците, преку Фејсбук побарал амнестија за толпата од Иванов бидејќи тие го спречиле „државниот удар и растурањето на Македонија“. Џафери изјавил дека ако не било собраниското обезбедување ќе имало жртви, затоа што целта на демонстрантите била елиминација на неколкумина пратеници.
Епилог
Јавното обвинителство два дена по упадот побарало од МВР да приведе 15-мина учесници во нападот на Собранието меѓу кои и организаторите Илиевски, Дамовски, оперскиот пејач Игор Дурловски и глумецот Владо Јовановски. Притвор од осум дена им бил одреден на четири лица, додека куќен притвор добил началник од УБК кој учествувал во нередите. Мерки на претпазливост им биле одредени на две лица. Јавното обвинителство на 8 мај поднело обвинение против девет лица кои учествувале во упадот во Собранието. Обвинителството ги товари дека го сториле кривичното дело „учество во толпа што ќе спречи службено лице во вршење на службено дејствие“ со можност да го преиначи делото доколку најде други докази во текот на постапката. Двајца од напаѓачите на Села биле притворени на 10 мај и биле обвинети за обид за убиство. Според Хелсиншкиот комитет за човекови права, во Собранието на 27 април биле сторени 28 кривични дела против животот, телото, слободите и правата на пратениците. Запрашан дали им простил на своите политички противници две седмици по настанот, Заев одговорил: „Јас им простив, но законот не смее да им прости“.
Американскиот дипломат Брајан Хојт Ји на 30 април пристигнал на дводневна посета во Скопје каде имал средби со Џафери, Иванов, како и водачите на парламентарните партии. Вељаноски не го признал изборот на Џафери бидејќи според него, гласањето било нелегитимно бидејќи немало телевизиски пренос на Собранискиот канал. По преземањето на функцијата на 3 мај, Џафери првата работна средба ја имал со амбасадорот на ЕУ во Македонија Самуел Жбогар во кабинетот на собранискиот претседател. Пратеничката група на ВМРО-ДПМНЕ претходниот ден со физичка блокада не дозволила Џафери да влезе во кабинетот и најавила тужба до Мухиќ и Мисовски за прекршување на собранискиот деловник за работа. Одлуката за избор на Џафери била објавена во Службен весник на 9 мај, а Џафери истиот ден испратил писмо до Иванов во кое го известил дека во рок од 10 дена треба да го додели мандатот за состав на нова влада на Заев, како предводник на најголемата партија од владината коалиција. Од СДСМ најавиле дека во наредните денови ќе пристапат и кон избор на нова Влада. Новата македонска влада предводена од Заев била избрана на 31 мај што означило крај на двегодишната политичка криза.
На 26 јули 2021 година, неправосилно, за терористичко загрозување на уставниот поредок и безбедноста, поради организација на упадот во Собранието, на 6 години и шест месеци затвор бил осуден поранешниот претседател на Собранието, Трајко Вељаноски. Поранешните министри Миле Јанакиески и Спиро Ристовски на 6 години и три месеци, додека поранешниот директор на УБК, Владимир Атанасовски на 6 години затвор. .
Постапката за обвинетиот поранешен премиер и бегалец во Унгарија, Никола Груевски, како и за Никола Бошковски од УБК кој е побегнат во Солун е запрена до нивното наоѓање, односно апсење.
NGC 6538
NGC 6538 — спирална галаксија во соѕвездието Змеј, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6538 се споменува и како UGC 11062, MCG 12-17-12, CGCG 340-25, IRAS 17554+7325.
Откривање
Објектот е откриен на 30 мај 1886 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6538 е од видот S?. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,2 m, додека површинскиот сјај изнесува 12,4 m/лм2. NGC 6538 има привидни димензии од 1' х 0,5'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 17 ч 54 м 17,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +73° 25' 27"". Положбениот агол на објектот е во износ од 48°.
Лиеж-Бастоњ-Лиеж 2016
Лиеж-Бастоњ-Лиеж 2016 — 102. издание на велосипедската еднодневна трка Лиеж-Бастоњ-Лиеж, која се одржала на 24 април како тринаесетти настан во сезоната на Светската турнеја и четврт велосипедски монумент во сезоната. Трката била на самиот крај на пролетната класична сезона.
Се одржала на патека долга 248 километри, која започнала во Лиеж, упатена кон Бастоњ и се вратила во Лиеж пред да заврши во Анс. Рутата вклучувала многу ридови, особено во завршните 70 километри, кои биле главна потешкотија на трката. Првично требало да се одржи на патека долга 253 километри, но поради лошите временски услови била скратена. Алехандро Валверде бил бранител на титулата и бил меѓу фаворитите за победа, по неговата победа на Флеш Валон претходната недела.
NGC 6538
Други поделби
Проучување на NGC 6538 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 61072. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 12; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 4440. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 801.
Лиеж-Бастоњ-Лиеж 2016
Одлучувачкиот потег на трката бил на завршното искачување, каде Михаел Албасини отпочнал бегство. Групата од четворица спринтала за победа, при што Ваут Пулс победил пред Албасини и возачот на,  Руј Кошта.
Екипи
Бидејќи Лиеж-Бастоњ-Лиеж е настан од Светската турнеја, сите осумнаесет UCI World Tour екипи биле автоматски поканети и се обврзани да учествуваат на трката. Седум професионални континентални екипи биле дополнително поканети, со што била заокружена главната група од 25 екипи.
Стара зграда на Италијанскиот конзулат во Битола
Зграда на Италијанскиот конзулат — архитектонска знаменитост во градот Битола Се наоѓа на улица Солунска бр. 226.
Историја
Зградата е изградена кон крајот на XIX - почетокот на XX век. Таму се наоѓал Италијанскиот конзулат во градот.
Архитектура
Зградата е архитектонски еклектична со неокласични елементи - тимпани, капители и друго. Се состои од визба, приземје и кат. Северната и источната фасада имаат симетрично сместени отвори, со тимпани над прозорците на првиот кат, со богат профил, каков што има околу прозорските прагови. Првиот кат и визбата се одделени со меѓуподни корнизи, а покривниот корниз е богато профилиран.
Сан Манго сул Калоре
Сан Манго сул Калоре — општина во покраината Авелино од регионот Кампанија, Италија. Населението на 30 ноември 2020 година било 1,054 жители.
Икс/1872 Икс1
Икс/1872 Икс1, повремено наречена „Погсонова комета“, била веројатен кометаастрономски објект виден од Мадрас (сега Ченаи) на 3 и 4 декември 1872 година, од астрономот Н. Р. Погсон.
Погсон верувал дека објектот е изгубената Комета Биела, но последователните орбитални пресметки сугерираат дека тоа е малку веројатно. Оттогаш, ниту кометата на Биела, ниту објектот на Погсон не се пронајдени, а епизодата останува една од најзбунувачките во Сончевиот Систем астрономија.
Откривање
Набљудувањата на Погсон биле поттикнати од големиот метеорски дожд (подоцна познат како Андромедиди) забележан на 27 ноември 1872 година: било забележано дека неговото зрачење се наоѓа на дел од небото што последен пат беше видена кометата на Биела во 1852 година, се предвидуваше дека ќе премине во септември, и се шпекулираше дека може да биде поврзана со кометата. Како резултат на тоа, астрономот Ернст Фридрих Вилхелм Клинкерфус испрати телеграма до Погсон, во Опсерваторијата Мадрас, наведувајќи дека „Биела ја допре Земјата на 27-ми: пребарување во близина на Тета Кентаур “.
Погсон почнал да ја бара кометата околу 4 часот по месно време на 3-ти, откако облачното време го отежнувало набљудувањето две ноќи. Облаците се распаднале во период од околу десет минути, а во 05.15 часот забележал објект, „очигледно кометарен на прв поглед“, кој го снимил како „кружен, светол, со одлучно јадро“. : на негово задоволство ја идентификуваше како кометата на Биела споредувајќи ја нејзината брзина на движење во однос на позадинските ѕвезди. Следното утро тој направи дополнителни набљудувања под подобри услови, наведувајќи дека привидната комета сега има кратка опашка. Утрото на 5-ти беше облачно, а Погсон веднаш испрати неколку писма во кои ги забележа своите набљудувања и даде три детални позиции, иако признава дека не ја забележал втората од двете глави на кометата видени на претходното набљудувано враќање на кометата Биела.
Анализа
Набљудувањето на Погсон брзо привлекло академско внимание. Аматерскиот астроном потполковник Џорџ Лион Тупман, пишувајќи во „Месечни известувања“ од јануари 1873 година, забележал проблеми и со позициите на Погсоновата „комета“ во споредба со онаа на Биела и со 12-неделната разлика помеѓу набљудувањата на Погсон и проектираната орбита на Биела: сепак, тој призна дека разликата во наклонетост може да се објасни доколку Погсон ја видел секундарната комета Биела на 3-ти и примарната на 4-ти.
Подоцна биле објавени голем број орбити за објектот на Погсон од Карл Брунс (1875) и Хајнрих Кројц (1886 и 1902 година), но тоа што се заснова на само три позиции е прилично шпекулативно. Ако објектот што го видел Погсон бил комета, оттогаш не е откриен.
Ирскиот астроном Вилијам Хенри Стенли Монк подоцна сугерираше дека „кометите на Погсон и Биела можеби припаѓаат на исто семејство и можат да соработуваат во создавањето на истиот дифузен метеорски дожд“. Монк, В.Х. С. исто така да сугерира дека можна комета видена од Џејмс Бакингем на 9 ноември 1865 година. 25–27, стр.271. Бакингем, барајќи ја кометата на Биела со помош на ефемери обезбедена од Џон Расел Хајнд, опиша дека пронашол „две тркалезни тела од пареа“ во приближно вистинската положба; сепак Хајнд подоцна му соопштил дека мислел дека набљудувањето можеби било од две маглини. можеби бил истиот објект како оној што го видел Погсон и предложил враќање во 1893 година, што не се случило.
Патрик Мур подоцна требало да ги коментира набљудувањата на Погсон дека „[тој] беше многу искусен набљудувач [...] така што се чини дека нема простор за грешка. Од друга страна, незамисливо е кометата да е на Биела; мора да е уште една, сосема неповрзана, што едноставно се случува да лежи во истиот регион на небото – речиси неверојатна случајност“.
Бидејќи Погсон беше единствениот набљудувач, каталозите на Марсден (1979, 1982) не го наведуваат објектот, иако Кронк (2003) го вклучува.
Политички статус на Косово
Политичкиот статус на Косово, познат и како Косовско прашање, е предмет на долготраен политички и територијален спор меѓу српската (и претходно, југословенска) влада и Владата на Косово, што произлегува од распадот на Југославија (1991- 92) и Косовската војна што следела (1998–99). Во 1999 година, администрацијата на покраината била предадена на привремена основа на Обединетите нации според условите на Резолуцијата 1244 на Советот за безбедност на ОН со која бил ставен крај на косовскиот конфликт од таа година. Таа резолуција го потврдила територијалниот интегритет на Србија над Косово, но барала од администрацијата на ОН да промовира воспоставување „суштинска автономија и самоуправа“ за Косово во очекување на „конечно решение“ за преговори меѓу страните.
Разговорите под покровителство на ОН започнале во февруари 2006 година, и иако не бил постигнат договор меѓу страните, предлогот на специјалниот пратеник на ОН Марти Ахтисари бил претставен во мај 2007 година, кој препорача „надгледувана независност“ за покраината. По повеќенеделни дискусии во ОН во Њујорк, Соединетите Американски Држави, Обединетото Кралство и другите европски членки на Советот за безбедност на Обединетите нации формално ја „отфрлиле“ нацрт-резолуцијата за поддршка на предлогот на Ахтисари на 20 јули 2007 година, бидејќи не успеале да обезбедат руска поддршка.
На 17 февруари 2008 година, претставниците на народот на Косово, дејствувајќи надвор од рамката на ПИСГ на УНМИК, издаледекларација за независност со која е основана Република Косово. Меѓународниот суд на правдата пресудил дека декларацијата не го прекршува меѓународното право и тврди дека авторите-потписнички ја претставуваат широката волја на народот на Косово, наместо Собранието на Косово под капата на резолуцијата 1244 на ОН.
Позадина
По Балканските војни (1912-1913) и договорите од Лондон и Букурешт, кои довеле до османлиска загуба на поголемиот дел од Балканот, Косово било управувано како составен дел на Кралството Србија, додека со неговиот западен дел (Метохија) од Кралството Црна Гора. Во 1918 година Црна Гора била обединета со Србија, најпрво станала составен дел на Кралството Србија, а набргу потоа под српска власт се приклучила на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците (КСХС), признаено во 1919 и 1920 година на Париската мировна конференција и Лигата на народите и стекнување Устав во 1921 г. Демонстрациите на косовските Албанци кои барале обединување со Кнежевството Албанија биле задушени од страна на Кралската југословенска армија. Во 1922 година историските ентитети биле укинати од државна комисија и биле воспоставени 33 нови административни области (региони) управувани од центарот. Во 1926 година, граничниот спор со албанската република бил решен со тоа што поголемиот дел од регионот Гора останал во кралството.
Во 1929 година, Кралството (формално преименувано во „Југославија“) било преструктуирано во девет големи провинции наречени бановини (банати), формализирани со нов Устав во 1931 година. Нивните граници биле намерно исцртани за да не одговараат ниту на границите меѓу етничките групи ниту на државните граници пред Првата светска војна. Поголемиот дел од Косово бил доделен на Зетска Бановина, а помали делови на Моравската и Вардарската бановина.
Комунистичка Југославија
Првиот Устав на Федеративна Народна Република Југославија (подоцна преименувана во Социјалистичка Федеративна Република Југославија, СФРЈ) ги утврдила Косово-Метохија и северниот регион Војводина како автономни покраини во рамките на Народна Република Србија. Исто така, го промовирала Вардарскиот регион во јужна Србија во статус на посебна република, Народна Република Македонија. Уставот, усвоен на 31 јануари 1946 година, навел дека „Народна Република Србија ги вклучува автономната покраина Војводина и автономниот регион Косово-Метохија“. Во него не се наведени правата и опсегот на автономните покраини, туку се наведува дека ова е прашање што треба да се „одреди со уставот на [матичната] република“.
Подоцнежниот Устав на СФРЈ, усвоен на 7 април 1963 година, повторно предвидувал републиките „да основаат автономни покраини во согласност со уставот во области со посебни национални одлики или во области со други карактеристични одлики, врз основа на изразената волја на населението на оваа област“. Во рамките на Социјалистичка Република Србија, „постојат автономните покраини Војводина и Косово и Метохија, формирани во 1945 година со одлука на Народното собрание на Народна Република Србија во согласност со изразената волја на населението од овие области“. Деталите за правата и опсегот на провинциите, повторно, биле резервирани за уставите на републиките.
Југословенскиот устав од 1974 година, во тоа време најдолгиот во светот, во голема мера ја променил уставната поставеност во Југославија. Ја зголемило автономијата на Косово и Војводина, и на двете автономни покраини им дало де факто право на вето во српскиот и југословенскиот парламент бидејќи промените на нивниот статус не можеле да се направат без согласност на двете Покраински собранија. Исто така, им доделил еднаков статус на српскиот, албанскиот и турскиот јазик и азбука во Косово. Ова создало чудна ситуација (аналогна на онаа во Обединетото Кралство од 1998 година) во која на една покраина Србија може да стави вето на одлука што се однесува на цела Србија, додека парламентот на Србија не може да ги отфрли одлуките на покраинските парламенти.
Српскиот устав од 1974 година, усвоен во исто време, повторил дека „''Социјалистичка Република Србија се состои од Социјалистичка автономна покраина Војводина и Социјалистичка автономна покраина Косово, кои потекнуваат од заедничката борба на народите и националностите на Југославија во националното ослободување. Војна [ Втората светска војна ] и социјалистичка револуција''...“ Одделно прогласениот Устав на Социјалистичката автономна покраина Косово објавил дека:
Проширувањето на овластувањата на Косово предизвикало значително незадоволство кај Србите, а српските политичари се залагале за враќање на промените на статусот. Тоа станало собирен крик за новата генерација српски политичари. Во текот на 1980-тите, умерениот српски комунистички политичар Иван Стамболиќ, кој станал претседател на Србија, ги повикал другите републики да се согласат на намалување на автономијата на покраината.
Стамболиќ успеал да го придобие Сојузот на комунистите на Југославија (СКЈ) на неговиот став по ова прашање на 13-тиот конгрес на СКЈ, одржан во 1986 година, а потоа да формира комисија за да ги разработи деталите за уставните реформи. Сепак, Стамболиќ бил сменет од неговиот поранешен штитеник Слободан Милошевиќ во 1987 година, кој го искористил прашањето за Косово за да ја зголеми својата политичка поддршка.