cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кредитно бодување
Генерички бодовни картички и моделирање на мали примероци
Се претпоставува дека основниот предуслов за развој на успешен систем на бодување секогаш е хомогена популација на апликанти. Доколку се утврди дека популацијата не е хомогена тогаш според заедничките одлики таа се дели на помали хомогени сегмент при што за секој ваков сегмент се генерира посебна бодовна картичка. Ваквата прилика важи за големи популации на апликанти. Но во случаите каде што популацијата е мала и доколку не е хомогена сепак продолжува да се употребува само една бодовна картичка за таа популација. Ваков е пристапот бидејќи е скапо и неефикасно и комплексно да се развиваат бодовни картички за премногу мали сегменти.
Комбинација на две бодовни картички
Системите на кредитното бодување во комерцијани услови денес се користат се помасовно. Нивната комерцијална употреба наложува извесно модифицирање и прилагодување кон потребите на корисниците но и кон постигнување на максимални ефекти. За таа цел во некои случаи се јавува и употреба на повеќе од еден систем на бодување во процесот на кредитирање на населението. Некои корисници користат комбиниран систем на бодување при што една бодовна картичка користи одлики исклучиво од апликацискиот формилар а во втората бодовна картичка ја сочинуваат одликите на кредитното биро (Thomas, Edelman and Crook, 2002). Доколку клиентите постигнат доволно бодови при анализата со првата бодовна картичка тие се оценуваат и со втората а во спротивно тие се веднаш одбиени. На овој начин со двојните бодовни картичку се постигнува заштеда на време и намалување на непотребните трошоци бидејќи добиените податоци од кредитнот биро се наплатуваат за секој анализиран клиент посебно.
Индиректно кредитно бодување
Сите досега презентирани модели на кредитно бодување имаат за цел да го предвидат ризикот од неплаќање. Индиректното кредитно бодување настојува да го предвиди очекуваниот профит наместо ризикот од неплаќање. Оваа проценка се прави преку предвидување на вредноста на неколку променливи наместо со проценка исклучиво на кредитниот ризик. Вообичаено употребувани променливи се кредитниот ризик, преостанатото салдо, вишокот на средства и други променливи кои влијаат на профитот. На овој начин индиректно преку профито се проценува ризикот од неплаќање.
Графички модели применети во системите на кредитното бодување
Индиректниот пристап ја нагласува корисноста од моделирањето на врските помеѓу одликите со цел да се прикажат атрибутите и однесувањето на потрошувачите. Графичките модели ја имаат истата цел но притоа користат група од статистички алатки со кои се моделираат врските помеќу одликите. Секој графички модел на некоја состојба се состои од одреден број темиња при што секое теме претставува една одлика. Одликите коишто се вклучуваат можат да бидат: апликативни (живеалиште, возраст, брачен статус, вработување и сл.) ; релативни  ( број на ненавремени или пропуштени отплати, салдо на сметка по 12 месеци и др.) и егзогени ( каматни стапки, стапка на невработеност и др. ). Сите темиња се поврзани меѓу себе со врски кои ја прикажуваат веројатната зависност помеѓу нив. Доколку некои темиња не се поврзани со врска може да се заклучи дека двете темиња се меќусебно независни.
Гарван
Гарван — село во Општина Конче, во околината на градот Радовиш.
Според пописот од 2002 година, селото имало население од 11 жители, со што селото се вбројува во мали села во областа на Конче и Радовиш.
Историја
Селото во век било дел од Радовишката каза на Отоманското Царство.
Откако било заземена од страна на српската војска во Втората балканска војна во 1913 година, селото било запалено. Во 1914 година, српските власти убиле 7 селани.
По Првата светска војна, селото како и цела Вардарска Македонија се нашле во рамките на Кралството СХС. На 2 март 1923 година, српска воена чета на чело со штипскиот жупан Добрица Матковиќ, го извршува Гарванскиот масакр — убиство на 28 жители на Гарван како одмазда за смртта на колонистите во Кадрифаковскиот масакр, извршен од страна на чета на ВМРО.
Население
Според податоците на бугарскиот етнограф Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, селото имало 270 жители, сите Македонци. По податоци на секретарот на егзархијата, Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Гарван (Garvan) имало 320 Македонци.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 3 жители, од кои 1 Македонец и 2 лица без податоци.
Родови
Гарван е македонско село.
Според истражувањата од 1928 година, родови во селото.
Самоуправа и политика
Селото влегува во рамките на Општина Конче, една од ретките општини во Македонија, која не била променета по новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било исто така во рамките на Општина Конче.
Во периодот од 1965 до 1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата општина Радовиш. Селото припаѓало на некогашната општина Радовиш во периодот од 1957 до 1965 година, додека во периодот 1955-1957 припаѓало на тогашната општина Конче.
Во периодот 1952-1955, селото било во рамките на тогашната Општина Лакавица, во која покрај селото Гарван, се наоѓале и селата Балталија, Брест, Гарочино, Загорци, Лакавица, Лесковица, Липов Дол, Љуботен, Ново Село, Пиперово, Пухче, Скоруша, Степанци, Суво Грло, Танатарци, Чифлик и Шопур. Во периодот 1950-1952, селото било дел од Општина Загорци, во која влегувале селата Гарван, Долни Радеш, Загорци и Скоруша.
Избирачко место
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 4 гласачи.
Црква „Св. Илија“ - Вешје
Црквата се наоѓа надвор од самото село, со срушен покрив и целосно во разрушена состојба. Околу нејзе се наоѓаат селските гробишта.
Местоположба
Црквата се наоѓа на височинка над селото, до која се пристапува по земјен пат од самото село.
Историја
Нема податоци кога точно е подигната црквата, но се претпоставува дека е во втората половина на век.
Архитектура
Црквата претставува трикорабна градба. Има отворени тремови на јужната и западната страна, а од истите тремови има и влезови за во црквата.
Иконостас
На парапетната табла од иконостасот има запис на кој пишува „Из руки Глигур Петревич зог/раф/дебрели се/ло/Тресанче 1878“. Овој запис веројатно се однесува на авторството на иконите на иконостасот, а исто така и на фреските во црквата. Според други извори, иконите потекнуваат од 1879 година насликани од Петре Пачаров, ученик на Дичо Зограф.
Иконите од црквата се водат како културно наследство според Националниот конзерваторски центар. По разрушувањето на црквата, иконите биле чувани во старото училиште во селото, а во 2019 година биле преземени од страна на Музејот на град Неготино.
430 п.н.е.
430 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 430. година пред новата ера, 430. од првиот милениум п.н.е., 30. од 5 век п.н.е. и прва од 430-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5078 и 5079 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4320 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3330 и 3331 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 323.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 430 година се протега во 2206 и 2207, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2266 и 2267 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 113. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1083 и 1082 исламска година пред хиџра.
Хелда
Хелда или обична хелда — растение кое се одгледува за зрнестото семе и како меѓупосев. Го носи и името јапонска хелда за да се различи од сродната татарска хелда (Fagopyrum tataricum) која исто така се одгледува на Хималаите.
Растението е сродно со киселецот, троскотот и ревенот. Бидејќи семето се јаде, а не спаѓа во класично жито, хелдата се смета за псевдожитарка.
Одгледувањето на хелда значајно опаднало во XX век со воведувањето на азотни ѓубрива, зголемувајќи го приносот кај другите житни култури.
Историја
Обичната хелда првпат е припитомена во континентална Југоисточна Азија веројатно) околу 6000 г. п.н.е., и оттука се проширила во Средна Азија и Тибет, а потоа на Блискиот Исток и во Европа. Најстарите останки од употреба на хелда во Европа се најдени во Финска и датираат од околу 5300 г. п.н.е., а во Македонија и на Балканот воопшто доаѓа околу 4000 г. п.н.е. кон средината на новото камено време. Во Русија пак е донесен од Византијците во VI век.
Во Кина најстарите останки од самото растение датираат од 2600 г. п.н.е., а во Јапонија се најдени остатоци од полен што одат до 4000 г. п.н.е. Од сите питоми растенија, хелдата вирее на највисока надморска височина и претставува значаен посев во покраината Јинан на границата со Тибетската Висорамнина, како и на самата висорамнина. Исто така хелдата е една од првите земјоделски култури доведени во Новиот Свет. Се смета дека во 2006 година е завршено нејзиното распространување ширум светот.
Ова е краткосезонски посев што успева на сиромашна и кисела почва, која сепак мора да е добро исцедена. Преголемото количество на ѓубриво (особено азот) го намалува приносот. Во топлите краишта се сее во подоцнежниот дел од сезоната, за да процвета во посвежи услови. Приносот во голема мера се зголемува со присуството на опрашувачи. Хелдиниот цвет дава темен мед. Растението на некои места за употребува како зелено ѓубриво, за спречување на ерозија, како и храна за дивите животни.
Земјоделско производство
Растението има разгранети корени со еден главен корен што досега длабоко во влажната почва. Семето е триаголно, а цветот е обично бел, но може да биде розов или жолт. Се разгранува слободно и со тоа се прилагодува на околината подобро од другите житни растенија. Семената лушпа има густина помала од водата, што значи дека е мошне лесна за отстранување.
Хелдата е најзастапена како житна култура онаму каде времето е ограничено, дали поради тоа што се одгледува како втора култура во сезоната, или поради климатските ограничувања. Претставува доверлив меѓупосев во летниот период, особено онаму каде летата се пократкотрајни. Коренот го фаќа бргу и со тоа ги сузбива летните плевели. Периодот на раст трае само 10-12 недели и растението добро успева во северните краишта. Достигнува висина од 75 до 125 см.
Во исхраната
Плодот на хелдата е семче слично на сончогледовото во тврда надворешна лушпа. Брашното се добива од белото скробно ткиво на семката. Обвивката е зелена или светлокафеава и го затемнува брашното. Лушпата е темнокафеава до црна и се јавува во брашното како темни точки.
Тестенините од хелда се јадат во Тибет и северна Кина од дамнешно време, особено бидејќи пченицата не успева на тие височини. За изработка на тестенината се користат дрвени гмечила. Начинот на изработка во Кореја и Јапонија е мошне сличен, што веројатно значи дека е доведен од овие краишта.
Хелдините тестенини играат важна улога во кујните на Јапонија (каде се нарекува „соба“), и Кореја (каде се нарекуваат „ненгмјон“, „макгуксу“ и „мемил гуксу“) и областа Валтелина во северна Италија (каде се нарекуваат „пицокери“). Тестенините „соба“ имаат длабоко културно значење во Јапонија. Во Кореја, тестенините се правеле претежно од хелда, пред да бидат заменети со пченица.
Гризот од хелда е честа состојка во западна Азија и источна Европа, особено во исхраната на селаните. Се изработува со потпекување на гризот, кој потоа се вари во каша. Ваквата каша е донесена во Америка од украинските, руските и полските доселеници, кои ја мешале со тестенини, со неа полнеле сарми и од неа изработувале книшови and блини.
Во неколку земји се застапени и палачинките направени хелда и квасец. Во Русија се познати како хелдини „блини“, во Франција како „галети“, во Акадија, Канада како „плоа“, а во Валонија како „букети“ (наречени по растението). Ваквите палачинки биле чест прехранбен производ и во пионерските денови на САД. Во Украина од хелда се прават и пирошки „гречаники“. Во Пепал пак, хелдиното брашно се користи во јадења како „дедо“ и „качјамба“.
Од хелдиниот гриз се прави качамак, каша и згуснувачи за чорби и преливи. Во Кореја, од хелдиното нишесте се прави пивтијата „мемилмук“. Во северна Италија се меша со пченица, пченка или ориз за изработка на пекарски и тестенински производи.
Хелдата не содржи глутен и затоа е застапена во исхраната кај лицата со целијакија или алергија на глутен во облик на леб и печива.
Растението е особено погодно за добивање на мед кој е темен по боја и силен по вкус.
Премиер лига на Англија 2008-2009
Сезоната 2008-09 во Премиер Лигата беше седумнаесетта од нејзиното основање во 1992 година. Манчестер Јунајтед стана првак по единаесетти пат во претпоследниот викенд од сезоната, одбранувајќи ја нивната круна по освојувањето на нивната десетта титула во Премиер лигата на последниот ден од претходната сезона. Во кампања - чии распоред на мечеви беа објавени на 16 јуни 2008 година - почна во саботата 16 август 2008, а заврши на 24 мај 2009 година. Вкупно 20 тимови се натпреваруваа во лигата, кој се состои од 17 кои се натпреваруваа во претходната сезона и три промовирани од страна на Чемпионшип лигата.
Почнувајќи од оваа сезона, на клубовите им беше дозволено да именуваат по седум резерви на клупата наместо пет. Оваа сезона беше исто така различна во тоа дека не се одигра коло на Денот со кој доаѓа Новата Година, како што е обично традиционално. Тоа беше така затоа што се играше третиот куг од ФА Купот, кој пак традиционално се игра во првата сабота во јануари, кој во 2009 година падна во вообичаениот термин за лига натпревари на Нова Година. Септември виде како Манчестер Сити преземен од страна на Абу Даби јунајтед груп, трансформирајќи ги во една од светските најбогатите фудбалски клубови, го обезбеди потпишувањето на Робињо за британскиот рекорд од 32.500.000 £ само неколку секунди пред летниот трансферен прозорец во 2008 да биде затворен.
Првиот гол на сезоната беше постигна од страна на фудбалерот на Арсенал, Самир Насри против неодамна промовираниот Вест Бромвич Албион во четвртата минута од како играчите тргнаа од центарот, на првиот ден од отворањето на сезоната на 16 август. Гебриел Агбонлахор од Астон Вила го постигна првиот хет-трик во сезоната против Манчестер Сити, постигнувајќи три гола во рок од седум минути.
Манчестер Јунајтед ја обезбеди титулата во 2009 година во Премиер лигата со 0-0 нерешено против Арсенал на 16 мај 2009 година, нивна 11-та во Премиер лигата, а 18-та во лигата во целост, со што се изедначи со Ливерпул. Тоа е вторпат тие да ја овојуваат титулата во три последователни години, првпат беше кога триумфираа од 1999 до 2001 година. Вест Бромвич Албион беше првиот тим кој испадна во понизок ранг по поразот 2-0 дома од  Ливерпул на 17 мај 2009. Тие им се придружија во Чемпионшип на Мидлзборо и ФК Њукасл Јунајтед кој испаднаа во последниот ден од сезоната по поразите на Боро од Вест Хем Јунајтед и на Њукасл од 1-0 пораз од Астон Вила. Тоа значеше дека Хал Сити и  Сандерленд останаа и покрај домашните порази од Манчестер Јунајтед и Челси, соодветно. Фактот дека Хал Сити успеа да избегне испаѓање (заедно со Стоук Сити - кој останаа релативно удобно под луцидното извршување на обврските под водство на менаџерот Тони Пјулис), значеше дека тоа беше првпат од сезоната 2005-06, повеќе од еден промовиран клуб да го одржи својот статус во Премиер Лигата. Астон Вила, Евертон и  Фулам обезбедија место во европските турнири за 2009-10 сезона преку нивните лигашки позиции.
Филип V Македонски
Филип V — крал на Македонија од династијата на Антигонидите. Син е на Деметриј II. Роден е околу 238 г. п.н.е. и имал едвај 9 години кога татко му умрел.
Рани години
Во раните години бидејќи Филип бил премногу млад за да извршува кралската функција, бил заменет од неговиот роднина Антигон Досон кој владеел како регент. Кога умрел регентот тој станал крал. Кога станал крал првин тој успешно ги одбил нападите на Дарданците и со тоа ја обезбедил северната граница на Македонија
Општествена војна
Главна одлика на општествената војна е тоа што Филип успешно ги разделил Грците со тоа што ги завојувал Спартанците со претставниците на Хеленската лига која што ги штитела интересите на Македонија, а со самото тоа што ги разделил ја зголемил својата доминација во Грција.
Прва македонско-римска војна
Во Првата македонско-римска војна, Филип сакал македонското влијание да го прошири и на јадранското крајбрежје. Првин ги нападнал Римските поседи во Илирија од морето, а потоа од копно, по што успешно го освоил градот Лис. По минималните успеси што ги направил во Илирија, тој направил сојуз со Ханибал каде што се договориле Филип на Ханибал да и испрати помош.
Римјаните пак ја осетиле опасноста па Филип, и нивниот одговор бил нападот на Етолската лига и на римскиот сојузник Атал од Пергам, со што Филип бил спречен да испрати помош на Ханибал, по што потоа Римската Република и Македонија потпишале мировен договор во Фојника, град во Епир.
Втора македонско-римска војна
Откако Скипион Африканецот го поразил Ханибал кај Битката кај Зама, Римската Република веќе станала господар на Средоземјето, па така се спремале за реванш со Македонија. Македонија пак, значително зајакната и проширена особено кај Егејот и Хелеспонт. Најпрвин била нападната од западната страна, но македонската армија успешно го одбила нападот. Потоа Римјаните заедно со сојузниците маршираат од Етолија сè до Тесалија каде што дошло до решавачка Битка кај Киноскефале, каде што Македонците биле поразени, а со самото тоа Македонија била принудена на отстапки од својата флота, војската да ја намали на 5000 луѓе, но најболно им било тоа што биле принудени да се откажат од доминацијата во Грција.
Последни години
Моќта на Филип била уништена, но тој сепак не се откажувал. Тој своите 5000 луѓе ги заменувал по здобиената војничка обука со што така ја зголемил својата војска без да го прекрши договорот со Рим. Тој исто така го отрул својот син Деметриј, кој бил обвинет за проримска политика, а неговиот син Персеј го наследил.
1549 во уметноста
1549 година во уметноста содржи некои значајни настани.
Мари-Софи Жермен
Мари-Софи Жермен (француски: Marie-Sophie Germain, 1 април 1776, Париз, Франција - 27 јуни 1831, Париз, Франција) — француски математичар, физичар и филозоф. Таа е најпозната по теоремата во аритметиката која го носи нејзиното име, по својата преписка со Карл Фридрих Гаус и по својата работа на еластичноста на телата.
Животопис
Мари-Софи Жермен е родена во Париз, Франција, во семејството на Амброаз-Франсоа (Ambroise-Franҫois) и Мари-Мадлин (Marie-Madeline), на улица Сен-Дени (Rue Saint-Denis). Таа имала две сестри, помладата Анжелик-Амброаз (Angélique-Ambroise) и постарата Мари-Мадлин (Marie-Madeline). Нејзиниот татко бил богат трговец на свила, но според некои толкувања, тој бил златар. Во 1789 година, Аброаз-Франсоа бил избран како претставник на буржоазијата во Собраниската класа (États-Généraux), па во раната младост Мари-Софи присуствувала на многу дискусии на нејзиниот татко со пријателите за политика и филозофија. По завршувањето на политичката кариера, Амброаз станал директор на банка, зголемувајќи ја материјалната положба на семејството, кое можело да ја поддржува Мари-Софи до крајот на нејзиниот живот. Образованието го усовршила со читање на книги од библиотеката на својот татко и препишувала некои работи од познатите математичари Лагранж, Лежандр и Гаус. Еден ден, таа случајно наишла на легендата за смртта на Архимед и, воодушеван од него, се определила за изучување на математиката. Меѓутоа, во нејзиното време, образованието им било дозволено само на аристократските девојки, додека Мари-Софи припаѓала на средната граѓанска класа, така што не ѝ било дозволено формално образование. Нејзините родители, штом дознале дека таа тајно учи, најпрвин ѝ го забраниле тоа, а потоа презеле и поостри мерки: штом ќе заминела на спиење, ѝ ја одземале облеката, ги исклучувале осветлувањето и греењето, итн., а сето тоа со цел да ја спречат да станува навечер за да учи. Сепак, едно утро, кога родителите ја нашле заспана на своето биро со перодрѓката во раката, тие сфатиле дека нејзината љубов кон математиката е огромна и ѝ дозволиле да учи. Тогаш, Мари-Софи ги научила грчкиот и латинскиот јазик, како и понапредните математички области. Кога Мари-Софи имала 18 години, во Париз било отворено Политехничкото училиште (École Polytechnique) во коешто на жените им било забрането да се запишат. Сепак, преку нејзините пријатели кои учеле таму, Мари-Софи го добивала белешките од предавањата и така имала можност да учи од врвни математичари. таа особено била заинтересирана за предавањата на Лагранж кому му ги испратила своите белешки за неговите анализи, потпишувајќи ги со псевдонимот М. Ле Блан (поранешен ученик на Лагранж). Лагранж бил воодушевен од белешките и се запознал со неа, по што ѝ станал ментор и ја запознал со славни математичари и научници.
Мари-Софи Жермен е погребана на гробиштата „Пер Лашез“ во Париз.
Творештво
Во 1808 година, Француската академија на науките организирала натпревар, финансиран од Наполеон, во кој требало математички да се докаже дел од законот за вибрација на еластични површини. Тогаш, Жермен навлегла во подрачјето на еластичноста. Првиот пат, таа била единствениот учесник на натпреварот, но нејзиниот труд бил одбиен од комисијата, затоа што не поседувала формално образование. Потоа, Жермен стапила во контакт со Лагранж, кој ѝ помогнал да ги поправи грешките во трудот и така, таа се пријавила по вторпат на конкурсот. Подоцна, по многу потрошено време, таа се пријавила и по третпат на конкурсот и тогаш ја освоила наградата. Потоа, таа станала првата жена во историјата која самостојно присуствувала на состаноците на Академијата, а исто така, таа била поканета и на некои настани на Францускиот институт (Institute de France).
Голем дел од животот Жермен работела на теоријата на броевите при што соработувала со германскиот математичар Гаус. Исто како на Лагранж, и нему таа му ги испратила своите истражувања, под псевдонимот М. Ле Блан, и Гаус се заинтересирал за неа, но набргу ја прекинал соработката бидејќи заминал да предава на Универзитетот во Гетинген. Сепак, подоцна, тој го убедил универзитетот да ѝ додели на Жермен почесен докторат, но таа претходно починала.
Признанија
На стогодишнината од раѓањето на Мари-Софи Жермен, една улица и едно женско училиште се наречени по нејзиното име. Исто така, во нејзина чест, Француската академија ја воспоставила наградата „Софи Жермен“ (Prix Sophie Germain).
Ржишче (Литија)
Ржишче (словенечки: Ržišče) — населба во Општина Литија во средна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Засавскиот статистички регион.
Богатиница (Жиганци)
Богатиница — археолошко наоѓалиште во кочанското село Жиганци. Претставува населба од неолитско и доцноантичко време. На 1 км јужно од селото, на пространа адина на левиот брег на Злетовска Река, на површината на нивите се среќаваат фрагменти од керамички садови со претежно сива боја, а се откриени и темели од објекти градени од кршен камен и варов малтер, како и неколку питоси. Според кажувањето на селаните, бил најден и поголем бој монети.
Чај со Мусолини (филм)
Чај со Мусолини (англиски: Tea with Mussolini) е филм од 1999 година, во режија на Франко Зафирели. Главните улоги ги толкуваат: Шер, Џуди Денч и Меги Смит.
Содржина
Дејството на филмот се одвива во Италија, во 1935 година. Лука е момче со несредена семејна состојба, кое живее во Фиренца. Неговата мајка е умрена, а татко му има малку време за него. Сепак, тој е добредојден гостин кај Англичанката Мери, која е дојдена во Италија за да ја изучува европската култура. Кога фашизмот започнува да зема замав во Италија, Мери организира средба со Мусолини за да се увери дека тој има добри намери.
Пурало
Пурало — пештера кај селото Слатина, Поречко. Таа се наоѓа од левата долинска страна на реката Треска, во долината на Слатинска Река, поточно во близина на составот на Марковска Река и Крушеска Река од чии води се формира текот на Слатинска Река. Отворот на пештерата се наоѓа на н.в. од 580 метри, или околу р.в. од 30 м од левата страна на долинското дно на Марковска Река. Пошироката пристапност на овој спелеолошки објект е мошне поволна во споредба со поголемиот број на пештери во Македонија. Самата пештера се наоѓа во атарот на селото Слатина (маало Марковци). Во близина на пештерата минува регионалниот пат Скопје - Македонски Брод - Кичево. Потесната пристапност на пештерата Пурало не е многу поволна. Од асфалтираниот пат во должина од околу 500 м постои пешачка патека, а од тука до отворот на пештерата има карпест отсек кој со помал напор може да се совлада. Околниот простор е целосно пошумен со жбунеста вегетација чиј главен претставник е зелениката која пак од своја страна негативно влијае врз забележливоста на отворот од пештерата Пурало. Пештерата Пурало се вбројува во редот на правите пештери, во групата на речни пештери. Според разгранетоста на пештерските канали, пак, припаѓа на типот сложени пештери бидејќи се одликува со сложена разгранетост на каналите кои се распоредени на две нивоа.
NGC 3855
NGC 3855 — спирална галаксија во соѕвездието Голема Мечка, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 3855 се споменува и како IC 2953, UGC 6709, MCG 6-26-25, CGCG 186-33.
Откривање
Објектот е откриен на 8 мај 1864 година од страна на Хајнрих Даре, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 11 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3855 е од видот SBb. Видливиот сјај со голо око изнесува 14 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,8 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,9 m/лм2. NGC 3855 има привидни димензии од 1,2' х 0,9'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Положбениот агол на објектот е во износ од 72°.
Други поделби
Проучување на NGC 3855 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 36530. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 107; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 2524. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 109.
Грдовска парохија
Грдовска парохија — православна парохија, дел од Кочанското архијерејско намесништво на Брегалничката епархија. Парохиски свештеник е Илчо Миленковски (сос. 2016). Седиштето на парохијата е во селската црква во Грдовци. Во состав на оваа парохија се селата: Грдовци, Горни Подлог, Долни Подлог и Мојанци.
Цркви
Ова е список на црквите во парохијата. Можно е списокот да е нецелосен.
Хрватски Македонци
Македонците во Хрватска (хрватски:Makedonci u Hrvatskoj), или познати како Хрватски Македонци, се меѓу 22-те признати национални малцинства во Република Хрватска.
Според последниот попис на населението во Хрватска живеат 4.270 Македонци, од кои најмногу во главниот град Загреб.
Променлива ѕвезда од типот на RR Лира
Променлива ѕвезда од типот на RR Лира (RR Lyr-променлива) — вид периодични променливи ѕвезди често присутни во збиени ѕвездени јата. Се користат како стандардни свеќи за мерење на галактички растојанија според утврдената скала. Оваа класа е наречена според нејзиниот прототипен и најсјаен член RR Лира (RR Lyr).
Ова се пулсирачки ѕвезди од хоризонталната гранка од спектрална класа A или F, со половина маса од Сончевата. Се смета дека ослободувале маса во фазата во гранка на црвени џинови, и некогаш имале околу 0,8 сончеви маси.
Во современата астрономија, односот период-сјајност ги прави добри стандардни свеќи за релативно блиски цели на мерење, особено во рамките на Млечниот Пат и Месната Група. Често се разгледуваат и при проучувањето на збиени јата и хемијата (и квантната механика) на постарите ѕвезди.
Откривање и распознавање
Овие променливи од „јатен тип“ почнале да зачестуваат во прегледите на збиени јата, особено во работата на Е. Ч. Пикеринг. Веројатно првата ѕвезда од убедливо RR Lyr-тип пронајдена вон јато е U Зајак, откриена од Ј. Каптајн во 1890 г. Прототипната ѕвезда RR Лира е откриена некаде пред 1899 г. од Вилијамина Флеминг, и претставена од Пикеринг во 1900 г. како „неразличива од другите променливи од јатен тип“.
Од 1915 г. до 1930-тите, RR Lyr-променливите постепено биле прифатени како своја класа на ѕвезди, различна од класичните кефеиди, што е заклучено поради покусите периоди, поинаквите местоположби во галаксијата и хемиските разлики. RR Lyr-променливите се ѕвезди од II население сиромашни со метали.
Класификација
RR Lyr-ѕвездите се делат на три типа следејќи ја класификацијата на С. И. Бејли според обликот на нивните светлински криви:
Застапеност
RR Lyr-ѕвездите порано се нарекувале „јатни променливи“ поради нивната значајна (но не исклучива) поврзаност со збиени јата; така, преку 80 % од променливите во збиени јата се RR Lyr-променливи. RR Lyr-ѕвездите се среќаваат на сите галактички ширини, наспроти класичните кефеиди, кои се потесно поврзани со галактичката рамнина.
RR Lyr-променливите се неколкукратно побројни од сите кефеиди заедно; во 1980-тите се знаело за 1.900 вакви ѕвезди во збиените јата. Според некои проценки, во Млечниот Пат ги има 85.000.
Иако двојните системи се чести за типични ѕвезди, RR Lyr-ѕвездите ретко се среќаваат во парови.
Својства
RR Lyr-ѕвездите пулсираат на начин сличен на кефеидите, но имаат мошне различен карактер и минато. Како сите променливи во кефеидскиот појас на нестабилност, пулсирањата се предизвикани од κ-механизам, кога непробојноста на јонизираниот хелиум се колеба заедно со температурните колебања.
RR Lyr-променливите се стари и релативно нискомасени ѕвезди од II население, што им е заедничко со променливите од типот на W Vir и BL Her — кефеиди од типот II. Класичните кефеиди се ѕвезди од I население со повисока маса. RR Lyr-променливите се многу почести од кефеидите, но со многу послаба сјајност. Просечната апсолутна величина на една RR Lyr-ѕвезда изнесува околу +0,75, што ги прави само 40 до 50 пати посјајни од нашето Сонце. Имаат пократок период, обично помалку од еден ден, а некои и по неколку часа. Некои RRab-ѕвезди, вклучувајќи ја самата RR Лира, го покажуваат Блажковиот ефект, каде јасно се забележуваат модулации во фазата и замавот.
Понови откритија
Вселенскиот телескоп „Хабл“ забележал неколку кандидати за RR Lyr-променливи во збиените јата на галаксијата Андромеда и го измерил растојанието до прототипната RR Лира.
Со вселенскиот телескоп „Кеплер“ е направено уточнето фотометриско покривање на едно поле во редовни интервали низ подолг временски период. Во Кеплеровото поле се познати 37 RR Lyr-променливи, заедно со самата RR Лира, а утврдени се и нови појави како удвојување на периодот.
Мисијата „Гаја“ ги утврдила положбите на 140.784 RR Lyr-променливи, од кои 50.220 претходно не се сметале за променливи; за 54.272 од нив се добиени проценки за меѓуѕвезденото впивање.
КК Тетекс
КК Тетекс или Тетекс ТТК поради спонзорски причини, е кошаркарски клуб од Тетово, Македонија. Клубот моментално се натпреварува во Втората македонска кошаркарска лига.
Историја
Клубот бил создаден од страна на Благоја Митруш и браќата Вуко и Нуци Савиќ. Подоцна во Тетекс се приклучиле Бране Јуфка и Мике Спироски. Во 1962 година во екипата како јуниор дошол Славчо Марковски - Чаве и од тогаш е присутен во активностите на КК Тетекс. Во сезоната 2018/19, Ангели се натреварувал во Втората лига - Запад, во која завршил на првото место и обезбедил пласман во разигрувањето. Тетекс бил елиминиран во првата фаза, односно четвртфиналето.
1550 во уметноста
1550 година во уметноста содржи некои значајни настани.
Магжан Жумабаев (округ)
Магжан Жумабаев е округ во Казахстан во покраината Северен Казахстан со центар Булаево.
Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 25 (Прилеп)
'''Дуќан на ул. „Стив Наумов“ бр. 25''' — дуќан во Старата чаршија во градот Прилеп. Објектот е заведен како културно наследство на Македонија во списокот на заштитени добра на Министерството за култура.
Слатина
Слатина може да се однесува на:
Фојничка Река
Фојничка Река е лева притока на реката Босна во Босна и Херцеговина. Долга е 46 километри, со површина од на басен од 727 км2. Реката е поврзана со реките Железница и Лепеница.
Леше (Литија)
Леше (словенечки: Leše) — населба во Општина Литија во средна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Штаерска. Населбата сега е вклучена во Засавскиот статистички регион.
Светски часовник
Светски часовник — часовник кој го прикажува времето во различни градови низ целиот свет. На екранот може да има различни форми: Исто така, постојат светски часовници како, рачни часовници и џебни часовници. Понекогаш производителите на временските мерачи погрешно се применуваат со етикета светски часовник на инструменти кои само укажуваат на време за две или неколку часовни појаси, но и терминот треба да се користи само за часовници кои покажуваат време за сите поголеми часовни појаси и на Земјината топка.
Договорот на цртачот (филм)
Синопсис
Дејствието на филмот се одвива во 17 век. На имотот на благородникот Херберт (го игра Хил) пристига сликарот Невил (го игра Хигинс). Тој склучува договор со госпоѓата Херберт (ја игра Сузман) со кој се обврзува да нацрта 12 скици на имотот, но договорот предвидува тој да има сексуални односи со госпоѓата. Подоцна, тој склучува ист таков договор и со ќерката на Херберт, госпоѓицата Талман (ја игра Ламберт). На сите цртежи на Невил се појавуваат одредени чудни детаљи чие значење доаѓа до израз дури подоцна. Имено, по завршувањето на последниот цртеж е пронајдено мртвото тело на господинот Херберт, но не се знае убиецот. Управникот на имотот Нојес (го игра Канингам) ја наговара вдовицата Херберт да ги откупи цртежите на Невил, а тоа го прави господинот Талман (го игра Фрејзер), кој пак ја обвинува својата сопруга за неверство со Невил. По завршената работа, Невил го напушта имотот, но по некое време се враќа назад и ја замолува вдовицата Херберт да нацрта уште еден цртеж. Тогаш, тој дознава дека бил искористен така морал да има сексуални односи со госпоѓата Талман со цел таа да забремени и така да обезбеди наследник на имотот. Додека Невил го црта цртежот, него го опколуваат господинот Талман, управникот Нојес, господинот Симур (го игра Гант) и уште неколку луѓе. Тие најпрвин го ослепуваат Невил, ги палат неговите цртежи, а потоа го убиваат.
Белата грофица (филм)
Белата грофица (англиски: The White Countess) е филм во режија на Џејмс Ајвори. Главните улоги ги толкуваат: Наташа Ричардсон и Ралф Фајнс.
Содржина
Дејството на филмот се одвива во Шангај, во 1930 година. Софија е сиромашна руска грофица, која побегнала од својата земја поради Октомвриската револуција и граѓанската војна. Таа е принудена да работи како такси-возач и танчерка во бар за да преживее. Таму, таа го запознава слепиот дипломат Тод Џексон, кој отвора луксузен бар под името „Белата грофица“ и ѝ понудува на Софија да работи за него. Меѓу нив започнува да се развива чудна врска, која наеднаш е прекината поради јапонската инвазија на градот.
Долчиница (Жиганци)
Долчиница — археолошко наоѓалиште во кочанското село Жиганци. Претставува населба од доцноантичко време. На 3 км источно од селото, на простор од 120 × 100 м, во нивата на еден селанец се среќаваат фрагменти од керамички садови, питоси и покривни ќерамиди.
1551 во уметноста
1551 година во уметноста содржи некои значајни настани.
Стефан IV (Унгарија)
Стефан IV (унг.IV. István, хрв. Stjepan IV; околу 1133 година - 11 април 1165 година) бил крал на Унгарија и Хрватска во 1163 година.
Животопис
Стефан е син на Бела II Слепиот, унгарски крал и Јелена Вуканович, ќерка на српскиот крал Урош. Престолот на Бела го наследил најстариот син Геза II. Во Унгарија во тоа време не постоел принципот на првородство. Кралот го наследувал најстариот член на династијата или најстариот син. Поради овие нејаснотии дошло до конфликт во династијата. Стефан и Ладислав II (третиот брат) сметале дека имаат право на круната па затоа за помош се обратиле кај византискиот цар Мануил I Комнин. Стефан се оженил со неговата ќерка Марија. Геза II умрел во 1162 година. Го наследил најстариот син Стефан III. Синот на Геза за власт морал да се бори против своите чичковци. Стефан III бил соборен по падот на византиската војска на територијата на Унгарија. На престолот после краткото владеење на Ладислав II (умрел во 1163 година) доаѓа Стефан IV. Промената на престолот не му одговарала на Фридрих Барбароси, светоримскиот император. Тој ја нападнал Унгарија и му нанел пораз на Стефан кај Секешфехервар. Кралот бил заробен, а на престолот повторно дошол Стефан III. На наговор на архиепископот Лука, Стефан IV е пуштен од затворот. Кога се нашол на слобода, Стефан се обидел да ги придобие царевите на Византија и на Светото Римско Царство на своја страна. Кога тоа не му успеало, Стефан се обратил за помош кон босанскиот бан Бориќ. Бориќ, меѓутоа, е поразен од страна на унгарскиот крал и присилен на вазализам. Византискиот цар Мануил Комнин го прифатил Стефан III за унгарски крал. За возврат требало да го добие Срем. Стефановиот син Бела бил испратен во Цариград на школување, а како наследство византискиот цар требало да ги прими Хрватска и Далмација. Кога унгарскиот крал одбил да ги предаде териториите избила војна. Стефан IV со војската навлегол во Унгарија. Походот бил неуспешен. Од пропаст го спасила византиската интервенција. Стефан IV повторно го нападнал Срем, но е опседнат во Земун. Умрел во оваа опсада на 11 април 1165 година.
NGC 1775
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 1775 се споменува и како ESO 56-SC34, in LMC.
Откривање
Објектот е откриен на 12 ноември 1836 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 1775 е од видот OCL. Видливиот сјај со голо око изнесува 12,6 m. NGC 1775 има само една позната привидна димензија, која изнесува 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 4 ч 56 м 53,4 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 70° 25' 47".
Други поделби
Проучување на NGC 1775 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 444; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 9165.
Пиролизин
Chemical compound Пиролизин (симбол Pyl или O ; ) е α-аминокиселина која се користи во биосинтезата на белковините. Содржи α-амино група и група на карбоксилна киселина. Неговиот пиролински страничен синџир е сличен на оној на лизинот по тоа што е основен и позитивно наелектризиран при неутрална pH вредност.
Генетика
Скоро сите гени се преведени со користење на само 20 стандардни градежни блокови на аминокиселини. Две необични генетски кодирани амино киселини се селеноцистеин и пиролизин. Пиролизинот е откриен во 2002 година. Оваа аминокиселина е кодирана од UAG (нормално стоп-кодон), а нејзината синтеза и инкорпорирање во белковината е посредувана преку биолошката машинерија кодирана од кластерот на гени pylTSBCD.
Состав
Како што е определено со рендгенска кристалографија и масена спектрометрија на MALDI, пиролизинот се состои од 4-метил пиролин -5- карбоксилат во амидна врска со εN на лизин.
Синтеза
Пиролизинот се синтетизира in vivo со спојување на две молекули на L -лизин. Една молекула на лизин прво се претвора во ( <i id="mwQQ">3R</i> )-3-метил- <small id="mwQg">D -орнитин, кој потоа се врзува со втор лизин. Се елиминира NH2 група, проследена со чекор на цикализација и дехидрација за да се добие L -пиролизин.
1552 во уметноста
1552 година во уметноста содржи некои значајни настани.
Глина (река)
Глина е река во Хрватска, а со помал дел ја сочинува и границата помеѓу Хрватска и Босна и Херцеговина. Реката Глина тече низ истоимениот град.
Пулави
Градот за првпат се споменува во документите во 15 век. Градот е локален центар на науката, индустријата и туризмот и пристаниште на реката Висла. Градот има два моста, четири железнички станици. Во близина на градот се наоѓа аеродром. Пулави има неколку спортски клубови, но најпознати се Висла Пулави (фудбал, пливање, атлетика, кревање тежина), а Азоти (ракомет).
Историја
Историјата на Пулави датира од 15 век, кога била основана населба во близина на реката Висла. Во доцниот 17 век се појавил како локација на руралната резиденција на династија Лубомирски и Сианијавски и во 1676-1679, принцот Станислав Лубомирски ја изградил летната палата. Во 1687 година, неговата ќерка Елизабета се оженила со Адам Миколај Сиенијавски, каде започнале да живеат. Во 1706, за време на Големата северна војна, населбата заедно со замокот биле уништени од страна на шведските војници.
Во 1731 година, Марија, ќерката на Елизабета и Адам, се оженила за Александар Чарториски. Како резултат на тоа, Пулави останал во рацете на семејството Чарториски за следните 100 години. Населбата со текот на времето започнала да се развива. Во 1784 година станала сопственост на принцот Адам Чарториски и неговата сопруга Изабела Чарториска. Под нивно управување, и после губењето на независноста на Полска во 1795 година, палатата станала музеј на полски национални сувенири и главен културен и политички центар. Во 1784 Адам и Изабела се преселиле трајно во палатата, а наскоро потоа Пулави станал познат како полската Атина. Сите големи културни дејци од крајот на XVIII век од Полска биле во посета на палатата. Во 1794 година, за време на Косчушковското востание, Пулави бил ограбен и изгорен од страна на Русите како казна за поддршка на семејството Чарториски на бунтовниците. Реконструкцијата на палатата била иницирана во 1796 од страна на принцезата Изабела. Во 1801 година, принцезата го отворила првиот музеј во Полска, наречен Храм на Сибила. Во 1830 година, семејството Чарториски било принудено да ја напушти Русија по кое градот станал едно мало провинциско село. Во 1842 година, за да се избришат трагите на полската култура, Русите го преименувале Пулави во Нова Александрија. Во 1869 година бил основан земјоделски институт. Еден од неговите први ученици бил иднииот полски писател Болеслав Прус (кој исто така имал поминато дел од неговото рано детство во Пулави).
20 век
Пулави добил градски права во 1906 година. Во 1915 година, тој бил окупиран од страна на Австроунгарската армија, која останала во градот до ноември 1918 година. На 13 август 1920 година, Јозеф Пилсудски, претседател на Полска, ја напуштил Варшава, и воспоставил воен штаб во Пулави. На 18 август 1920 година, полската армија започнала контра-напад од Пулави по кое следувала победа над советските сили кои имале 177.000 војници.
За време на Втората Република Полска, Пулави започнал бавен процес на модернизација. Во 1934 година, градот значително се зголемил во големина кога неколку локални села се споиле со него. Во септември 1939 година, Пулави беше окупиран од страна на Вермахтот. Во текот на Втората светска војна, три германските концентрациони логори оперирале околу Пулави. Еврејска популација од околу 3.600 во градот за првпат била затворена во гето, а потоа депортирани и погубени во логорот Собибор. Градот останал под германска окупација до 25 јули 1944 година, кога бил ослободен од страна на Домот на Армијата, како и на Црвената армија.
Во 1960-тите години од страна на комунистичката влада било издадено решение за изградба на голема хемиска фабрика во северниот дел на градот. Таа била отворена во 1966 година. Како резултат на тоа, во 1960-тите и 1970-тите Пулави брзо се зголемил во големина. Неодамна фабриката станала најголем производител на меламин во светот. Во 1980 и 1981 година, Пулави бил еден од најголемите центри на движењето Солидарност во регионот Лублин. По прогласување на воена состојба во Полска (13 декември 1981), штрајкот бил инициран во фабриката, каде по крајот 20 лица биле уапсени.
Географија
Градот се наоѓа во историскиот регион Мала Полскам покрај десниот брег на реката Висла на 47 килиметри од Лублин и на 60 километри од Радом. Претходно, градот бил познат како Нова Александрија.
Образование
Од почетокот на XX век, Пулави е центар на високото образование. Меѓу институциите што работат тука се:
Александар Попов (пливач)
Александар Владимирович Попов (Александр Владимирович Попов), – поранешен руски пливач, еден од најголемите спринтери во историјата на пливањето. Попов освоил златен медал на 50 и 100 м слободен стил на Олимписки игри 1992Олимписките игри во 1992 година, и истото го повторил на олимписки игри 1996Олимписките игри во 1996 година. Тој е единствен пливач во историјата на Олимписките игри кој ги одбранил двете титули. Попов ги држел рекордите на 50 м 8 година, а на 100 м шест години. Во 2003 година, на возраст од 31 година, победил на Светското првенство го освоил златото на 50 и 100 м.