cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дипломатија
Извори на модерната дипломатија
За време на тој период правилата на модерната дипломатија дополнително се развија. Највисокиот ранг на претставништво беше амбасадор. Во тој период амбасадор беше благородник, а рангот на назначениот благородник варирал од престижот на државата во која тој бил назначен. Строгите стандарди за амбасадорите, бараат да тие имаат големи места на живеење, домаќини на богати забави и да играат значајна улога во дворскиот живот на нацијата-домаќин. Во Рим, најценети именувања за католички амбасадор, француските и шпанските претставници, имале придружба дури и до 100 луѓе. Дури и на помалите места, амбасадорите биле доста скапо платени. Помалите држави би испратиле и примиле пратеници, кои биле на ранг понизок од амбасадор. Некаде помеѓу двете била позицијата на ополномоштен министер.
Дипломатијата била сложена работа, дури и повеќе отколку сега. Амбасадорите од секоја држава биле рангирани преку сложено ниво на приоритет кои често се оспорувани. Вообичаено, државите биле рангирани со титулата на владетелот. За католичките нации емисарите од Ватикан биле најзначајни, потоа оние од кралствата, па од војводствата и кнежевствата. Претставниците од републиките биле рангирани најдолу (што најчесто ги правело гневни водачите на бројните германски, скандинавски и италијански републики). Одредување на првенство меѓу две кралства зависело од бројот на факторите кој често се менувал, што доведувало до блиски и чести препирања.
Амбасадори, благородници со мало искуство во странство и накакви очекувања од кариара во дипломатија, имаа потреба да бидат поддржани од многубројниот кадар во амбасадата. Овие професионалци би биле испратени на подолги задачи и би биле со далеку поголемо знаење отколку високо рангираните службеници за земјата-домаќин. Кадарот на амбасадата би вклучил вработени од сите професии, вклучувајќи и некои кои се посветени на шпионажата. Потребата за вешти поединци во кадарот на амбасадите е исполнет со дипломците на универзитетите и ова доведе до зголемување на оние кои ги изучуваат меѓународното право, модерните јазици и историјата на универзитетите ширум Европа.
Истовремено, биле воспавени постајани надворешни министерства во речиси сите европски држави да ги координираат амбасадите и нивниот кадар. Формата на овие министерства е далеку од модерната форма, и многу од нив имале неважни внатрешни одговорности. Британија имаше два оддела со надлежности кои често се поклопувале сè до 1872 година. Тие, исто така, биле далеку помали од денешните. Франција, која ги поседуваше најголемите оддели за надворешни работи, имаше само 70 постојано вработени луѓе во осумдесеттите години на 18 век. Елементите на модерната дипломатија бавно се проширија кон Источна Европа и Русија, пристихнувајќи во 18 век. Целата градба би била прекината од Француската револуција и последователните години на воена состојба. По револуцијата и обични луѓе ќе почнат да ја преземаат контролата врз дипломатијата во француската држава и оние освоени од револуционерните армии. Укинати се ранговите на првенство. Наполеон, исто така, одби да признае дипломатски имунитет, затворајќи неколку британски дипломати обвинети за правење на интриги против Франција.
По падот на Наполеон, Конгресот од Виена во 1815 година воспостави меѓународен систем на дипломатски рангови. Конфликти за првенство помеѓу нациите (а со тоа и соодветните користени дипломатски рангови) опстојаа уште еден век сè до крајот на Втората светска војна, кога рангот на амбасадор стана норма. Во меѓувреме, личности како германскиот канцелар Ото Фон Бизмарк беа обновени за меѓународна дипломатија.
Стара Индија
Стара Индија, со нејзините кралства и династии,, имаат долга традиција на дипломатија, Артшастра, се придодава на Котија (исто така позната како Чанакја), кој е главниот советник на Чандрагупт Морија, основачот на династијата Морија кој владеел во 3 век п.н.е. (чиј главен град бил Паталипутра, денешен Патна, централниот град на државата Бихар). Артшастра е целосно дело на уметноста на кралството, со многу оданочувања и издигнувањето и одржувањето на армии. Исто така вградува теорија на диплматија, за како во ситуација на заемно на заемно оспорување на кралства, мудро изградени сојузи на кралот и обид за матирање на неговите противници. Во тој период, испратените пратеници во дворот на другото кралство имаа тенденција да престојуваат за подолг период, а Артшастра содржи совет на однесувањето на пратениците, вклучувајќи ги и острите предлози дека ,, дома треба да спие сам``. Најголемиот морал на кралот е дека кралството треба да просперира.
Кина
Еден од најраните реалисти за теоријата за меѓународните врски е стратегот од 6 век п.н.е. Сун Цу (496 година п.н.е.), автор на делото Уметноста на војувањето. Тој живееше во време кога државите-соперници почнаа да обрнуваат се помалку внимание на традиционалните почитувања за почитувањето на династијата Џоу (1050-256 година п.н.е.) монарси, додека сите се натпреваруваа за моќ и целосно освојување. Сепак, за секоја завојувана држава неопходно беше употреба на дипломатија во воспоставувањето на сојузници, трампањето на земја и потпишувањето на мировни договори.
Од битката на Бејденг (200 година п.н.е.) до битката на Мај, динистијата Хан е принудена да подржи сојузништво преку склучување на брак и да плата огромна сума на данок (во свила, ткаенина, житни култури и други хранливи производи) на моќниот номад од северот Сјону кој беше поддржан од Моду Шанји. Откако Сјону му пренесе на царот Вен на Хан (180-157 година п.н.е.) дека тие контролираат области кои се простираат од Манџурија до градовите-држави во оазата Таримскиот басен, во 162 година п.н.е. подготвија договор со кој прокламираа дека се што е северно од Кинескиот ѕид им припаѓа на номадските земјишта, додека пак се што е јужно од Кинескиот ѕид ќе им припаѓа на ханските Кинези. Договорот е обновен не помалку од девет пати, но не ги ограничи некои Сјону дучи (=мудар кнез) од продирање на границите на Хан. Ова беше додека оддалечените движења на царот на Хан, Ву (141-87 година п.н.е.) кој го распарчи единството на Сјону и дозволи на Хан да ги освојат западните региони. Под водството на Ву, во 104 година п.н.е. армиите на Хан стигнаа сè до Фергана во Средна Азија да војуваат против Јуеџе, кој ги освоил старомакедонските области.
За време на кинеската династија Танг (618- 907 година) Корејците и Јапонците гледаа на кинескиот главен град, Чанг-ан како колевка на цивилизацијата и ги имитираа нивните централни бирократии како модел на владеење. Во овој период Јапонците испраќаа чести претставништва во Кина, иако ги запреа овие патувања во 894 година за време на неизбежниот колапс на Танг. По разорувачкото востание на Ан Ши од 755 година до 763 година, динистијата Танг не беше во позиција да повторно ги освои Средна Азија и Таримската Котлина. По неколкуте конфилкти со Тибетската имеприја долж неколку децении, Танг конечно склучи примирје и потпиша мировен договор со нив во 841 година.
Долго пред династиите на Танг и Сунг, кинезите испраќаа пратеници во Средна Азија, Индија и Персија, почнувајќи од 2от век п.н.е. Друг значаен настан во кинеската дипломатија е кинеската амбасадорска мисија на Жоу Дагуан во империјата Кмер на Камбоџа во 13 век. Кинеската дипломатија беше потреба во различни периоди на кинеското истражување. Од династијата Танг (618-907 година), кинезите, исто така, многу испраќаа дипломатски пратеници надвор од границите на поморски мисии во Индискиот Океан, Индија, Персија, Арабија, Источна Африка и Египет. Кинеската поморска активност драмтично се зголеми за време на трговскиот период на династијата Сунг, со нови наутички технологии, многу повеќе сопственици на приватни бродови и зголемен број на економски инвеститори во прекуморските мисии.
За време на монголската империја (1206-1294 година), Монголците направија нешто слично на денешните дипломатски пасоши, наречени ,,паиза.`` Овие пасоши постоеле во три различни видови (златни, сребрени и бакарни) во зависност од пратеничкото ниво на значајност. Со овој вид на пасош доаѓа и авторитет со кој пратеникот може да побара храна, превоз, место да остане во кој било град, село или клан без потешкотии во рамките на империјата.
Од 17 век, постоеја серија на договори поддржани од кинеската династијата Кинг и Царска Русија, почнувајќи со договорот од Нерчинск во 1689 година. По ова следеше Аигун договорот и конвенцијата од Пекинг во средината на 19 век.
Како што европската моќ се прошири ширум светот во XVIII и XIX век така и нејзиниот дипломатски модел и систем се усвои од азиските држави.
Модерна ера
Во рамките на раната модерна ера на Азија дипломатските врски биле прикажани како средина на престиж и статус. Била застапена идејата дека за да претставуваш една автономна држава на меѓународно поле треба да се биде од благородничко потекло. Според тоа, позицијата на дипломат во Азија често е почитувана како елемент на супериорната класа. Способноста на државата да практикува дипломатија е една од основните дефинирачки одлики за автономна држава. Затоа токму оваа практика се применува од концептот на првите градови-држави во рамките на меѓународниот спектрум. На почетокот дипломатите од Азија се испраќале само поради преговарање. Од нив се барало да веднаш се вратат откако ќе ја завршат својата задача. На почетокот, мнозинството на дипломати биле роднини на владејачкото семејство. Тие се наградуваат со повисок ранг со цел да можат да претставуваат одреден легитимитет во поглед на нивното присуство. Италија, Отоманското Царство и Кина се првите вистински држави кои одржаа средини за дипломатија. За време на раната модерна ера дипломатијата еволуирала за да стане клучен елемент во меѓународните врски во рамките на Средоземјето и Азија.
Отоманско Царство
Надвор од Европа дипломатските традиции се доста различни. Особина потребна за дипломатија е постоењето на број на држави со речиси иста моќ, како што постоеле во Италија за време на ренесансата и во Европа за време на поголемиот дел од модерниот период. Споредбено со ова, во Азија и на Блискиот Исток, Кина и Отоманското Царство одбиваат да практикуваат билатерална дипломатија, бидејќи се гледале себеси како несомнено супериорни наспроти нивните соседи (затоа, поставија помали нации како провинции и вазали). На пример, отоманските Турци не би испраќале мисии во другите држави, очекувајќи дека претставници ќе дојдат во Истанбул. Дури во 19 век Отоманското Царство ќе воспостави постојани амбасади во другите главни градови.
Врските на владата на Отоманското Царство (познати како Висока порта) се особено важни за италијанските држави. Поморските републики, Џенова и Венеција, зависеле се помалку на наутичките способности, а сè повеќе и повеќе на одржување на добри врски со Отоманите. Заемната акција меѓу различните трговци, дипломати и религиозни лица меѓу Италијанската и Отоманското Царство помогнаа да се инагурираат и создадат нови форми на дипломатија и политичка вештина. На крај, првичната цел на дипломат, која претставувала преговарач, еволуирала во личност која претставува независна држава на сите полиња од политиката. Стана очигледно дека сите владетели имаат потреба да имаат дипломатски претставништво поради неопходноста од моќната политичка средина на Отоманското Царство. Според тоа, може да се заклучи дека, во раниот модерен период дипломатијата се вртела околу основање на согласност со Отоманската култура.
Италија
Потеклото на модерната дипломатија во рамките на меѓународниот спектрум на политика, често може да се бара во државите на Северна Италија. Ова е за време на раната ренесанса, кога во 13 веик се воспоставија првите дипломатски амбасади. Во рамките на градовите-држави во Северна Италија, државата Милано одигра огромна улога во воспоставувањето на постојани амбасади. Различни дипломатски традиции се, исто така, осмислени во Италија. Претставувањето на амбасадорските акредитиви и признавање и нивно признавање се елементи кои се инагурираат во италијанската рана модерна дипломатија.
Практикувањето на дипломатијата и нејзинита заплетканост, исто така, се прошири во различни независни европски држави. Во 1455 година, Милано го направи првиот меѓународен дипломатски гест, испраќајќи претстевници во францускиот двор. Беше доста контраверзно, иако тие не го прифатија истиот гест од Франција, поради страв од шпионажа и интервенција во внатрешните работи. Најпосле, Стана јасно дека велесилите како што Франција и Шпанија растеа во големина и сила, беше неизбежна потребата да се прифатат кои било форми на дипломатски напори во рамките на меѓународната арена. На крајот, Италија го изгради патот за сите европски сили да разменат претставници. До крајот на 16 век, постојаните емисари беа стандардна практика.
Дипломатска стратегија
Интеракцијата на сила и дипломатија може да се илустрира преку споредба на преговорите за труд. Доколку еден работнички синдикат не сака да штрајкува, тогаш синдикатот нема да оди никаде бидејќи управата нема никакви поттици да се согласи со барањата на синдикатот. Од друга страна, доколку управата не сака да штрајкува, тогаш компанијата ќе биде целосно прегазена од работничкиот синдикат и управата ќе биде принудена да се согласи на сите барања поднесени од синдикатот. Истиот концепт се применува и на дипломатские преговарања.
Во дипломатијата, исто така, постојат стимуланси за да разумно однесување, особено доколку е потребна поддршката од други глумци. Добивката од добивање на едно преговаеање може да биде многу помала отколку зголеменото непријателство од другите страни. Ова, исто така, се вика ,,софт пауер`` (мека моќ, индиректно влијание врз другиот).
Многу институциии во модерната дипломатија, исто така, се засноваат на правила. На пример, кога две земји-членки на Светската трговска организација имаат спор, во интерес на двете држави е да се ограничи преливањето на штетата во други области со тоа што ќе ги следат некои правила на кои тие се согласиле.
Дипломатски имунитет
Светоста на дипломатите долго време е набљудувана. Светоста стана позната како дипломатски имунитет. Иако, има многу случаи кога дипломати биле убивани, ова вообичаено се гледа како сериозно прекршување на честа. Џингис Кан и Монголците биле многу познати во врска со инсистирањето за правата на дипломатите, па тие често би предизвикале ужасна одмазда против која било држава што ќе ги прекрши овие правила. Дипломатските права се воспоставени во средината на 17 век во Европа, и се прошириле низ светот. Овие права станаа формални со Конвенцијата од Виена за дипломатски односи од 1961 година, која ги штити дипломатите да бидат гонети или да се гонат додека извршуваат дипломатска мисија. Доколку дипломат навистина изврши сериозно кривично дело во земјата-домаќин, тој може да биде именуван како персона нон грата (непосакувана личност). На таквите дипломати често им се суди во нивните родни земји.
Често на дипломатските врски се гледа како на неповредливи, и на дипломатите долго време им било дозволено да носат документи преку границите без да бидат претресени. Механизмот за ова се вика ,, дипломатски куфер`` (или во некои држави ,, дипломатската торбичка``). Иако радио и дигиталните комуникации биле постандардни за амбасадите, дипломатските торбички сè уште се чести во некои држави, вклучувајќи ги Соединетите Американски Држави, кои декларираат цели контејнери за испорака како дипломатски торбички за да донесат важни материјали (често поради залихи) во државата.
Во време на непријателство, дипломатите често се повлекуваат поради лична безбедност, како и во некои случаи кога земјата-домаќин е пријателски настроена но постои опасност од внатрешни немири. Амбасадорите и другит дипломати често се отповикуваат повремено од нивните држави како начин да изразат незадоволство од земјата-домаќин. Во двата случаи, вработените од пониско ниво ќе останат да сè уште ги вршат работите во поглед на дипломатијата.
Во меѓународното-правна смисла, денес се смета дека дипломатскиот имунитет, како имунитет од јурисдикцијата е одлика на правниот субјективитет на едно меѓународното правно лице (држава или меѓународна организација). Само државите и меѓународните организации поседуваат имунитет за своите претставништва и претставници во другите држави или кај меѓународните организации.
Дипломатите како гаранција
Во Отоманското Царство, дипломатите од Персија и другите држави биле како гаранција за добро однесување. Доколку нацијата прекрши договор или нивните граѓани лошо се однесуваат, тогаш дипломатите би биле казнетии. Според тоа, дипломатите се користат како механизам за примена на договори и меѓународно право. За да се осигураат дека казнувањето на дипломат им е важно на владетелите се инсистирало на личности со висок ранг. Оваа традиција е спроведена од поддржувачи на Иран како правна основа за иранската криза со заложници во 1979 година. Како имитација на наведна претходна практика поборници на иранската револуција се обидоа да ги казнат САД за нивните наводни лоши дела со тоа што држеа нивни дипломати како заложници. Дипломатите како гаранција, исто така, понекогаш се применувале во предмодерна Европа и некои делови на Азија
Дипломатија и шпионажа
Дипломатијата е тесно поврзана со шпионажата или собирањето на разузнавачки информации. Амбасадите се база и за дипломати и за шпиони и одредени дипломати и отворено се признати шпиони. На пример, работата на воените аташеа вклучува проучување на колку што е можно повеќе информации за војската на нацијата во која тие се назначени. Тие не се обидуваат да ја скријат оваа улога, и како такви се поканети на настани од нивните домаќини, како што се воени паради или воздушни демонстрации. Постојат и тајни и прикриени шпиони кои оперираат во многу амбасади. На овие поединци им се даваат лажни работни места во амбасадата, но нивната главна задача е да правно собираат разузнавачки материјали, преку координирање на круг од шпиони од локални луѓе или други шпиони. Поголем дел, шпионите кои оперираат надвор од амбасадите самите собираат малку разузнавачки материјали и нивните идентите се познати од страна на противникот. Доколку се откријат, овие дипломати можат да бидат избркани од амбасадата, но за поголем дел агенциите за противразузнавање претпочитаат да ги чуваат ин ситу и да бидат под строг надзор. Информациите собрани од шпионите играат многу значајна улога во дипломатијата. Договори за контрола на вооружувањето би биле невозможни без способноста на сателитите за извидување и агентите за условено набљудување. Информациите собрани од шпионажата се корисни во речиси сите видови на дипломатија, од трговски договори до гранични спорови.
Дипломатско решавање на проблеми
Различни процеси и постапки еволуираа со текот на времето во поглед на решавањето на дипломатски проблеми и спорови.
Арбитража и посредување
Понекогаш нациите кога имаат потреба од разрешување на нешто се потпираат на меѓународната арбитража кога се соочени со специфични проблеми или теми на расправа. Во поголем дел од историјата не постоеја службеници или формални постапки за ваквите настани. Обично тие се прифатени да се третираат со општите принципи и протоколи во врска со меѓународното право и правда. Понекогаш, овие се во форма на формална арбитража и посредување. Во таков случај се повикува комисија од делегати за да ги сослуша сите страни од проблемот, и да дојде до одреден вид на пресуда врз основа на меѓународното право. Во модерната ера, голем дел од оваа работа често е спроведена од Меѓународниот суд за правда во Хаг, или други формални комисии, агенции и трибунали, кои работат за Обединетите Нации. Подолу се претставени неколку примери.
Конференции
Во друг случаи, решавање на проблеми се барале преку свикување на меѓународни конференции. Во таков случај, постојат неколку основни правила и помалку формални апликации од меѓународното право. Сепак, од учесниците се очекува да се водат самите преку принципите на меѓународна правичност, логика и протокол. Некои примери од овие формални конференции се:
Преговарања
Понекогаш нациите свикуваат официјални процеси за преговарање за да решат проблем или спор меѓу различни нации кои се странки на спорот. Ова е слично како на конференциите гореспоменати, бидејќи технички не постојат основани правила или постапки. Меѓутоа, постојат општи принципи и преседани кои можат да помогнат да се развие текот на случајот за ваквите постапки. Некои примери се:
Дипломатско признавање
Дипломатско признавање е важен фактор во одредувањето дали една нација претставува независна држава. Да се биде признат е често тешко, дури и за држави кои се целосно суверени. Многу децении откако станаа независни, дури и едни од најблиските сојузници на Холандската република обдија да и дадат целосно признание. Денес постојат бројни независни субјекти без широкораспространето дипломатско признавање, особено Република Кина (РК) за Тајван. Од седумдесеттите години на минатиот век, повеќето држави престанаа да го признаваат постоењето на Република Кина како Тајван, по инсистирање на Народна Република Кина. Денес, Соединетите Американски Држави и други нации одржуваат неформални односи преку де факто амбасади, именувани како на пример Американски институт во Тајван. Слично е и со надворешните де факто амбасади на Тајван, кои се познати како на пример Канцеларија за економски и културно претставништво на Тајпеј. Ова не било отсекогаш случај, САД одржуваше официјални дипломатски врски со Република Кина, признавајќи ја како самостојна и легитимна влада од Кина до 1979 година, кога врските беа п’екинати како услов за воспоставување на односи со комунистичка Кина.
Палеситнската Самоуправа има своја дипломатска услуга, сепак палестински претставници ви повеќето западни држави немаат усогласен дипломатски имунитет, и нивните мисии се познати како Генерални делегации.
Други непознати региони кои ја тврдат својата независност вклучувааат: Косово, Абхазија, Приднестровие, Сомалиленд, Јужна Осетија, Нагорно Карабах и Турска република во Северен Кипар. Во недостаток на економска и политичка значајност на Тајван, овие нации имаат наколеност да бидат сè повеќе изолирани.
Иако се користи како фактор во пресудувањето на суверенитет, Член 3 од Конвенцијата од Монтевидео гласи ,,политичкото постоење на држава е независно од признавање од друга држава.``
Неформална дипломатија
Неформална дипломатија (понекогаш наречена „дипломатија од втора лента“) се користи со векови за комуникација меѓу силите. Повеќето дипломати работат за да регрутираат личности од други нации кои би можеле да обезбедат неформален пристап до водството на државата. Во одредени ситуации, како што е меѓу Соединетите Американски Држави и Народна Република Кина, голем дел на дипломатија е сработена преку полуформални канали користејќи соговорници како што се академските членови на политичките институти. Ова се случува во ситуации кога владата сака да го изразат намерите или да предложат методи на решавање дипломатски ситуации, но не сакаат да изразат формална позиција.
,,Трак II`` дипломатијата е специфичен вид на неформална дипломатија, во која неслужбените лица (академски научници, пензионирани граѓански и воени службеници, јавни личности, социјални активисти) се ангажират во дијалог, со цел решавање на конфликт или градење на доверба. Понекогаш владите можат да најдат такви размени од „втора лента“. Понекогаш размените можеби немаат никаква поврзаност со владата или непослушност на владите. Ваквите промени се наречени „дипломатија од трета лента“.
Во некои случаи поранешен носител на службена позиција и понатаму спроведува неформални дипломатски активности по пензионирањето. Во некои случаи, владите им посакуваат добредојде на таквите активности, на пример, како средства за воспоставување на почетен контакт со непријателска состојба на група без да се биде формално посветен. Меѓутоа, во некои случаи, така неформалните дипломати бараат начин да промовираат политичка агенда различна од она на владата која што е на власт. Таква неформална дипломатија ја практикуваше поранешниот американски претседател Џими Картер и (донекаде) Бил Клинтон и поранешниот израелски дипломат и министер Јуси Бејлин (види Женевска иницијатива).
Парадипломатија
Парадипломатија се однесува на меѓународните односи спроведени од поднационални, регионални, локални или нецентрализирани влади. Најобичните случаи на парадипломатски врски се однесуваат на соработката меѓу политичките субјекти кои граничат. Сепак, интереси на федерналните држави, провинции, региони итн. Можат да се прошират на различни региони или на проблеми кои ги состануваат локалните влади во мултулатерлани собири ширум светот. На некои нецентрализирани влади може да им биде дозволено да преговараат и да стапуваат во договори со странски централни држави.
Културна дипломатија
Културна дипломатија е дел од дипломатијата. Цели кон нови начини на правење дипломатија преку вклучување на нови невладини и непрофесионални глумци во создавањето на дипломатијата. Во рамките на глобализацијата, културата игра главна улога во дефинирањето на идентитетот и во односите меѓу луѓето. Џозеф Нај ја нагласува важноста на постоењето на индиректното влијание на другиот, освен присилените мерки. Кога ќе пропадне класичната дипломатија, подобро знаење може да помогне да се поврзат разликите меѓу различни култури.
Културната дипломатија станува предмет на академските студии врз основа на историските есеи за Соединетите Американски Држави, Европа и Студената војна.
Дипломатија на малите држави
Дипломатијата на малите држави добива сè поголемо внимание во дипломатските студии и меѓународните односи. Малите држави се особено погодени од развојот кој се случува преку нивните граници како што се климатските промени, обезбедување на вода и промени во глобалната економија. Дипломатијата е главниот двигател со кој малите држави се во можност да се обезбедат дека нивните цели ќе се разгледат на глобална сцена. Овие фактори значат дека малите држави имаат силни поттици да ја поддржат меѓународната соработка. Иако имаат на располагање ограничени ресурси, спроведувањето на делотворна дипломатија претставува единствен предизвик за малите држави.
Ќосе Мурџели
Ќосе Мурџели (Διβούνι, Дивуни, до 1927 Κιοσέ Μουρτζαλή, Ќосе Мурџели) — село во Општина Кукуш во Кукушкиот округ, Егејска Македонија, денес во областа Централна Македонија, Грција.
Географија и местоположба
Селото се наоѓа на 12 километри североисточно од градот Кукуш, на неколку километри од грчко-македонската граница, во близина на североисточниот брег на Дојранското Езеро на планината Круша. Селото се наоѓа на надморска височина од 520 метри.
Историја
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 година Ќосе Мурџели имало 45 жители муслимани.
По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Грција. На пописот од 1913 година, во селото биле евидентирани 102 жители, додека во 1920 година 82 жители Турци. Според Лозанскиот договор, во селото било населено грчко население од Мала Азија, Источна Тракија и Понд, додека од селото се иселиле муслиманските жители. Во 1927 година, селото било преименувано во Дивуни.
NGC 895
NGC 895 — спирална галаксија во соѕвездието Кит, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 895 се споменува и како MCG -1-7-2, IRAS 02191-0544.
Откривање
Телото е откриено на 10 септември 1785 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 895 е од видот Sc. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,3 m, додека површинскиот сјај изнесува 14 m/лм2. NGC 895 има привидни димензии од 3,6' х 2,6'.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 2 ч 21 м 36,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 5° 31' 16". Положбениот агол на објектот е во износ од 126°.
Ана Багрјана
Животопис
Таа е родена на 24 март 1981 година во Фастов, Киевската област. Завршила украински јазик и литература на Институтот за филологија на Киевскиот национален универзитет „Тарас Шевченко“. Работела како новинар во телевизија, радио и во печат. Од 2007 до 2009 година била Секретар на Советот на Националниот сојуз на писателите на Украина за работа со млади автори и главен уредник на списанието „Гранословие“.
Член е на Националниот сојуз на писателите на Украина и на Здружението на украинските писатели.
Книжевно творештво
Автор е на поетските книги „Соцветие од зборови” (2000), „Сред виолетовите соништа“ (2002), „Меѓу боговите и нас“ (2005), „Прошетка по јаже“ (2008), „Другите линии“ (2009), „Баење од љубов“ (2011); романите „Етимологија на крвта“ (2008), „Толку необична љубов“ (2010), „Дошкуљака“ (2012); книга раскази за деца „Животи на истакнати деца“ (2010); низа драмски дела, раскази и критички статии објавени во антологии, алманаси и литературни списанија. Изведени се претстави со пиеси и либрето на Ана Багрјана во Украина, САД и Македонија.
Преведува од словенски јазици. Составител и преведувач на „Антологија на современна поезија на Македонија“ на украински јазик.
Наградена е со повеќе украински и меѓународни книжевни награди: „Рукомесло“, „Коронација на зборот“, „Смолоскип„, Меѓународна украинско-германска награда „Олес Гончар“, „Сребрено перо” (Бугарија), награда „Марусја Бек“ (Канада), повелбата „Академија на Медитеранот“ (Струга, Македонија) и др.
Нејзини дела се преведени на полски, азербајџански, бугарски, руски, македонски, француски, англиски, латвиски, ерменски, албански, српски, хрватски и други јазици. Книгите на Ана Багрјана се објавени во Белгија, Полска, Азербајџан, Бугарија, Србија и Македонија.
NGC 5490B
NGC 5490B — спирална галаксија во соѕвездието Воловар, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Објектот не претставува Дрееров објект.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5490B се споменува и како MCG 3-36-67, CGCG 103-97, KUG 1407+177.
Откривање
Објектот е откриен на 14 март 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 14 ч 10 м 3,8 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +17° 33' 6". Положбениот агол на објектот е во износ од 65°.
Други поделби
Проучување на NGC 5490B е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 50572. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 152; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1471. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 81.
Скитка
Скитка (Скитка) е село во Украина, Липовечки реон, Виничка област.
Базен на принцезите (филм)
„Базенот на принцезите“ — германски документарен филм од 2007 година во режија на Бетина Блимнер.
Синопсис
15-годишните тинејџерки Клара, Мина и Тануша, кои израснале со своите мајки во населбата Берлин-Кројцберг, се познаваат уште од градинка. Најдобрите другарки одат заедно по забави, им се допаѓаат слични момчиња и целото лето го поминуваат на „Принценбад“, големиот отворен базен среде нивната населба, нивниот „Базен на принцезите“. На прагот од светот на возрасните сите три девојчиња почнуваат да го бараат својот сопствен пат во животот: Клара го прекинува училиштето, Мина сака да биде заедно со своето момче, а Тануша бара од мајка си повеќе слобода.
Ќор Чалаклар
Ќор Чалаклар — кукушко село во Егејска Македонија, Република Грција.
Маринер 3
Маринер 3 – американско вселенско летало од програмата Маринер, едно од двете вселенски сонди дизајнирано и конструирано од Лабораторијата за млазен погон за проектот Маринер-Марс 1964, чија цел била да спроведе научни истражувања на планетата Марс и да пренесе, назад на Земјата, информации за меѓупланетарниот простор и просторот околу Марс, да направи телевизиски снимки на површината на Марс и радиоокултациски податоци од сигналите на вселенскиот број афектирани од атмосферата на Марс. .
Маринер 3 бил дополнително опремен со инструменти во однос на Маринер 2. Тој бил опремен со ТВ камера, дополнителни инструменти и 4 сончеви плочи. Од овие причини Маринер 3 имал поголема маса, па заради тоа бил употребена носечка ракета Агена Д, наместо дотогашната Агена Б.
Маринер 3 бил лансиран во 14:22 EST на 5 ноември 1964 година од Кејп Канаварел. Лансирањето поминало без проблеми, Агена го завршила своето согорување и ја донело сондата на траекторијата кон Марс. Еден час по лансирањето, првите телеметриски преноси од Маринер 3 биле примени, кои покажале дека научните инструменти функционирале исправно, но немало индикација дека сончевите плочи се во функција. После 8 часа батериите откажале и мисијата официјално е отповикана. .
Три недели подоцна, на 28 ноември 1964 година, бил лансиран Маринер 4 кој стигнал во орбитата на Марс за седум и пол месеци.
Инструменти
Маринер 3 бил опремен со следниве инструменти:
Брага
Брага е истовремено едан од најстарите градови и едeн од најсовремените градови во Португалија, со најбрз раст и стопански развој. Градот има 192.494 жители (во 2011), со што претставува седмата најголема општина во Португалија. Областа се протега на 183,40;км2.
Историја
Градот има долга историја, а одредена област била населена уште од праисторијата. Тогаш во оваа област живело племето Бракари (од каде потекнува името на градот). Во 136 година п.н.е. подрачјето го поседувал Стариот Рим. За време на Римјаните, во 20 година п.н.е., на тоа место бил изграден градот посветен на Октавијан Август, наречен Bracara Augusta, кој тогаш бил седиштето на денешната област Галиција. Кога градот припаѓал на Рим, градот бил многу развиен и голем за тогашното време. Во 4 век тука била основана првата рано христијанска архиепископија на подрaчјето на денешната Португалија.
Во првите векови од средниот век дошло до промени во тој дел од Пиринејскиот Полуостров, па со градот и околината владеело прво германското племе Свеви. Во 410 година, Свевите создале свое кралство во северозападниот дел од полуостровот, односно во областа која денес спаѓа во северниот дел од Португалија. Ова кралство траело повеќе од 150 години.
Околу 584 година, Визиготите ја презеле контролата врз Галиција од Свевите, додека за време на арапското освојување на Пиринејскиот Полуостров не е сосема јасно како се случил падот на градот. Маврите го зазеле градот на почетокот на 8 век, а потоа биле избркани од страна на христијанските сили предводени од Алфонсо III од Астурија во 868 година. Наизменични напади имало сè до 1040 година, кога со градот завладеал Фернандо I од Леон. Епископијата била обновена во 1070 година, кога првиот епископ Педро (Петар), започнал со обнова на катедралата.
Брага е во составот на Португалија, од нејзиното основање во 1147 година. Следените векови поминале мирно, а во таа доба најзначјните настани биле поврзани со црквата.
Градот немал многу полза од португалските поморски откритија и колонизацијата на Бразил, како и од градовите на југ. Во 18 век Брага доживува процвет, кога се граделе многу цркви и други градби. Меѓутоа, на почеткот на 19 век дошло до краткотрајна окупација на градот од страна на Наполеон I Бонапарт.
Во XX век градот се развивал како еден од главните градски центри на Португалија. Во 1973 година во градот е основан универзитет.
Географија
Градот Брага се наоѓа во северозападниот дел на Португалија. Од главниот град Лисабон градот е оддалечен 370 километри северно, а од Порто е оддалечен 55 километари североисточно.
Релјеф
Брага се наоѓа на ридско подрачје на северозападниот дел од Пиринејскиот Полуостров, познат како Мињо, што ги поврзува исток и запад. Подрачјето е плодно и густо населено. Надморската височина на градот е околу 180 m. Брага се наоѓа на површина од 183,40;км2.
Топографијата во општината има неправилни долини, прошарани со планини и реки. Брага не лежи ни на една река, ама северно од градот тече реката Кавадо.
Клима
Климата во Брага е блага умереноконтинентална клима со значајно влијание од Атлантикот и Голфската струја (големи количества на врнежи).
Население
Според последните проценки од 2011 година општината Брага има 181.474 жители, од кои околу 175 илјади живеат на градското подрачје. Меѓутоа, со приградското население градот е значајно поголем - околу 830 илјади жители. Градот е густо населен, со околу 962 жители на километар квадратен.
Во Брага живеат приближно 78.954 мажи и 85.238 жени, а 35% од населението се помлади од 25 години. Во најголем дел жителите се Португалци, но живеат и Бразилци, Африканци, Кинези и Украинци.
Партнерски градови
Брага е побратимена со:
Застој
Во информатиката, застој или ќор-сокак (deadlock) е ситуација во која две или повеќе конкурентски акции чекаат прво другата да ја заврши дејноста, па затоа и никогаш не ја извршуваат. Во еден оперативен систем, deadlock е ситуација која се јавува кога еден процес влегува во состојба на чекање поради ресурс кој од неа бара да се задржи до некој друг процес во чекање, кој пак е на чекање заради некој друг ресурс. Ако процесот не е во можност да ја промени својота состојба на неодредено време, бидејќи ресурсите бараат од неа да се користи од страна на други процеси во чекање, тогаш се вели дека системот е во ќор-сокак. Deadlock-от е вообичаен проблем во мултипроцес системите, паралелното пресметување и дистрибуираните системи, каде софтверските и хардверските брави се користат за справување со заедничките ресурси и спроведување на процесот на синхронизација. Во телекомуникациските системи, појавувањето на deadlock-от главно се должи на изгубени или оштетени сигнали како замена на тврдењето на ресурсите. Примери Deadlock ситуацијата може да се спореди со класичното прашање "Кокошката или јајцето". Како аналогичен пример во реалниот свет би било нелогично дека статутот е донесен од законодавното тело Канзас во почетокот на 20 век каде е наведено: "Кога два воза ќе се приближат еден кон друг на премин, двајцата ќе застанат и ниту еден од нив нема да тргне повторно сè додека другиот не замине. "
Неопходни услови за појава
Deadlock ситуација може да се појави само ако сите од следните услови истовремено се случуваат во системот: 1. Взаемно исклучување: Најмалку еден ресурс мора да биде несподелив. Само еден процес може да го користи ресурсот во било кое дадено време. 2. Одржи и чека или ресурси холдинг: Процес кој моментално е допрен од најмалку еден ресурс и бара дополнителни ресурси кои се допрени од страна на други процеси. 3. Не купувањето пред друг: Оперативниот систем не смее да ги пренамени ресурсите откако тие ќе бидат распределени, тие мора да бидат објавени доброволно од страна на процес во чекање. 4. Кружно чекање: Процесот мора да чека еден ресурс кој е задржан од друг процес, кој пак е на чекање за првиот процес да го ослободи ресурсот. Во принцип, таму има поставено процеси на чекање, P = {P1, P2, ..., PN}, така што Р1 е во чекање на еден ресурс задржан од Р2, Р2 е во чекање на еден ресурс задржан од Р3 и така натаму додека PN чека некој ресурс задржан од Р1. Овие четири услови се познати како Кофманови услови од нивниот прв опис во 1971 во статијата од Едвард Г Кофман, Неисполнувањето на било кој од овие услови е доволно да се спречи појавата на ќор-сокак.
Стратегии за справување со застој
Најактуелните оперативни системи не можат да ја спречат појавата на ќор-сокак. Кога ќор-сокакот се случува, различни оперативни системи се одговараат на нив на различни нестандардни начини. Повеќето приоди работат со спречување на еден од четирите Кофманови услови, особено четвртиот. Поголеми приоди се игнорирање, откривање, превенција и избегнување.
Livelock
Livelock (се чита лајвлок) е сличен на застојот, освен дека состојбата на процесите кои се вклучени во livelock постојано се менуваат со поглед еден кон друг, каде нема напредок. Livelock е посебен случај на гладување со ресурси. Општата дефиниција само наведува дека одреден процес не напредува. Промер за livelock од реалниот свет имаме кога две лица се сретнуваат во тесен ходник, и секој се обидува да биде љубезен со поместување настрана за да им овозможи на другите да поминат, но тие завршуваат се нишање од една страна на друга без да се направи никаков напредок, бидејќи тие постојано се движат на ист начин во исто време. Livelock е ризик со некои алгоритми кои детектираат и се опоравуваат од застои. Ако повеќе од еден процес е потребен за акцијата, алгоритамот за откривање на застој може неколкупати да се активира. Ова може да се избегне со осигурување дека само еден процес (избран по случаен избор или по приоритет) зема акција.
Дистрибуиран застој
Дистрибуиран застој може да се случи во дистрибуирани системи кога се користат дистрибуирани трансакции или контролата за совпаѓање. Дистрибуиран застој може да се открие или со изградба на глобалното чекање за графа, од локалните чекање за графа во детекторот на застои или од страна на дистрибуиран алгоритам како бркање на рабови. Во обврската за нарачување на заснована дистрибуирана околина (SS2PL, или ригорозни) дистрибуирани застои се решаваат автоматски од страна на атомски посветен протокол, и не е потребно глобалното чекање за графа или други механизами за решавање. Слична резолуција за автоматски глобални застои се случува, исто така, во средини кои се вработуваат 2pl кои не се SS2PL. Сепак, 2pl кои не се SS2PL ретко се користат во пракса. Фантомски застои се застои кои се откриени во дистрибуиран систем поради внатрешни одложувања во системот, но веќе не постојат од времето на нивното откривање.
Нерешени проблеми
Многу конфузија се врти околу запирање на проблемот. Но, оваа логика не го решава проблемот, бидејќи условите во кои се јавува заклучувањето се познати, давајќи специфично решение. Сепак, оваа брава ги спречува сите застои земајќи ги предвид бравите кои ја користат оваа логика. Но, ако тој се користи со други механизми за заклучување, бравата што започнала никогаш не се заклучува, застојот е многу можен. Да се зголеми условот за да се вклучат и овие ќе бара решавање на проблемот со застојот, бидејќи еден ќе се занимава со условите за кои не знае ништо и не е во состојба да се промени.
Другиот проблем не се однесува на привремените прашање за застојот (навистина не е ќор-сокак, туку една претстава убиец), каде две или повеќе нишки заклучени еден со друг, додека друга неповрзана нишка работи. Овие привремени застои би можеле да имаат нишка која работи исклучиво во нив, зголемување на паралелизам. Но, заради тоа како откривањето на дистрибуирани застои работи за сите брави, неповрзаните нишки кои работат мора да завршат пред изведувањето на логика на супер-нишка за да се отстрани привремено застојот. Понатамошно проширување Ова може понатаму да се прошири за да вклучи дополнителна логика за да се зголеми паралелизамот каде што привремените застои може да се случат поинаку.
Петко Домазетовски
Петко Домазетовски — македонски поет, раскажувач и фолклорист.
Животопис
Петко Домазетовски е роден на година во с. Јабланица, Струшко. Завршил Филолошки факултет во Скопје. Работи како претседател и главен и одговорен уредник во Друштвото за наука, култура и уметност „Браќа Миладиновци“ - Струга. Покренувач е и главен и одговорен уредник на гласникот на Друштвото „Изворник“ (списание за наука и култура). Член на ДПМ од 1971 година. Добитник е на наградата „Ванчо Николески“ (за песна, Битола),.
Себешки национален парк
Национален парк Себешк ( Национальный парк «Себежский») е заштитено подрачје со статус на национален парк на крајниот запад на европскиот дел на Руската Федерација. Сместено е на крајниот југозапад на Псковската област, во јужниот дел на неговиот Себешкиот реон. Паркот беше официјално формиран на 8 јануари 1996 година и е единствено заштитено подрачје од тој тип во областа Псков. Паркот е основан со цел да се заштити богатиот екосистем на растенија и животни и уникатниот релјеф од глацијално потекло во таа област.
Територијата на националниот парк Себешки зафаќа површина од 50 021 хектар и се наоѓа на водоразделниот басен на рекатаВеликаја на север и на Западна Двина (Даугава) на југ, но скоро сите реки во паркот се наоѓаат во басенот на Западна Двина. Најважните реки што течат низ територијата на паркот се Чернеја, Нишча и Сволна. Од бројните леднички езера се издвојуваат Себешко, Ороно, Бело, Нечерица, Осино и Нишча.
Градот Себеж се наоѓа на северната граница на паркот.
Во паркот живеат 291 вид 'рбетници, вклучувајќи два вида паклари, 30 видови риби, 8 видови водоземци, 5 видови влекачи, 202 видови птици и 49 видови цицачи. Од поголемите цицачи во областа на паркот живеат кафеавата мечка, рис, волк, дива свиња, лос и срна. Областа е обрасната со густи шуми, а најдоминантни видови се бор, смрча и евла.
Каламазу
Каламазу (Kalamazoo) е најголемиот град во југозападната страна на американската држава Мичиген. Овој град според статистиките во 2000 година, има 77 145.
Во градот е Универзитетот на Западен Мичиген.
Потекло на поимот
Градот се вика Каламазу според називот на реката Каламазу.
Збратимени градови
Каламазу има 3 збратимени градови:
Поларен координатен систем
Поларен координатен систем — дводимензионален координатен систем во кој секоја точка на рамнината се определува со растојание од една фиксна точка и агол од фиксна насока. Фиксната точка (аналогно на потеклото на Декартовиот систем) е наречен пол, и полуправата од полот во фиксната насока е  поларната оска. Растојанието од полот се вика радијална координата или полупречник, и аголот е аголна координата, поларен агол, или азимут.
Историја
Концептите на агол и полупречник веќе беа користени од античките народи од 1 милениум п.н.е.. На грчкиот астроном и астролог Хипарх (190-120 п.н.е.), создаде маса на функции за лак давајќи ја должината на лакот за секој агол, и тука се наводи за неговото користење на поларните координати во воспоставувањето на позициите на ѕвездите. Во делото „За спиралите“, Архимед ја опишува неговата Архимедова спирала, функција чиј полупречник зависи од аголот. Ова сепак, не се прошири на целиот координатен систем.
Од VIII век од нашата ера до денес, астрономите развиале методи за заокружување и пресметување на насока до Мека (Кибла) и нејзиното растојание од било кое место на Земјата.