cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Чувашки јазик
Граматика
Чувашкиот јазик е аглутивен јазик, односно јазик кој има голем број на наставки. Чувашкиот јазик нема претставки, освен дуплирање на одредени зборови кои може да се окарактеризираат како претставки, како што е случајот со шурă = бело, шап-шурă = многу бело. Еден чувашки збор може да има голем број натавки и истите, покрај граматичка функција, можат да се користат да се создадат нови зборови. Зборовниот ред во чувашкиот е ист како и кај останатите туркиски јазици, односно подмет-предмет-глагол.
Согласки
Во чувашкиот јазик следните букви се согласки: /p/ (п), /t/ (т), /k/ (к), /č/ (ч), /š/ (ш), /ś/ (ç), /χ/ (х), /v/ (в),/ m/ (м), /n/ (н), /l/ (л), /r/ (р), /y/ (й).
Самогласки
Според Кругер, чувашкиот јазик ги има следните самогласки:
Самогласките ӑ и ӗ се опишани како редуцирани, па така се разликуваат во квалитетот на гласот од другите. Во неакцентирана позиција тие се изговараат слично како темниот глас (’) или се испуштаат. Од споротива пак, кога се во акцентирана позиција, тие се изговараат слично како или. Слични на овие две самогласки е самогласката  (о) која се сретнува само во зборови од руско потекло.
Хармонија на самогласки
Хармонијата на самогласки е принцип кога чувашките зборови употребуваат или задни самогласки (а, ӑ, у, ы) или само предни самогласки (е, ӗ, и, ). Според тоа, секоја наставка кој се додава на чувашкиот збор мора да е во негова сооднос, односно наставката да има самогласки од ист тип со зборот. Чувашкиот има два вида самогласки, предни и задни. Според правилото, не може во еден збор да има самогласки од двата вида.
Сложените зборови составени од повеќе помали збора се сметаат засебни, односно секој збор од кој е составен посложениот збор има своја хармонија и правилото важи само за составните збора, а не за целиот сложен збор. Исто така, хармонијата не важи за странски, позајмени, зборови.
Глаголи
Глаголите во чувашкиот јазик се менуваат по лице. Тие можат да бидат во прашални, негативни, потврдни, потенцијални и непотенцијални. Покрај тоа, глаголите имаат време, начин и аспект. Во прилог гледува мал преглед на некои елементи на глаголите во чувашкиот.
Именки и придавки
Чувашкиот јазик нема род, но именките можат да имаат наставки според лице. Исто така, во чувашкиот има и шест падежи, односно:
Покрај шесте основни, во чувашкиот можат да се најдат и:
Tlot Tlot
Tlot Tlot (Тлот Тлот) е австралиска рок група од градот Мелбурн, создадена во 1986 година како Man in the Wood и распадна во 1996 година.
Чувашки јазик
Именки и придавки
Присвојноста во чувашкиот се изразува со помош на глаголските конструкции „постои“ и „не постои“ („пур“ и „ҫук“). Така, за „Мојата мачка нема обувки“, на чувашки се вели:
Tlot Tlot
Историја
Првиот им издание е 7-инчовен сингл „Rain“ (Дождот) во 1989 година. Продуцентите на оваа плоча се Ака Сеткја и Мелком Денис. Во 1990 година, 12-инчовна плоча, „Thumper“, е издадена, со „Rain“ и 7 други песни.
Чувашки јазик
Именки и придавки
и ако се преведе буквално се добива: мачка-моја-од нозе-покриена-со-нејзини-непостоечи-беше
Tlot Tlot
Историја
Во 1991 година, групата ја напуштил Брајант и се преименува како Tlot Tlot. Деби си албум, Pistolbuttsa'twinkle, е издаден во март 1992. Вториот им сингл, „Old Mac“ (Стариот Мек) е издадена на 8 декември на оваа година.
Групата пишуваа договор со EMI во 1994 година и издадена сингл „The Girlfriend Song“ (Грлфрендска песна) и албум Fashion Takes a Holiday во 1995. Тие се последниот им изданија.
Групата распадна во 1996 година. Болвел е оженил до Мерил Бејнбриџ, и Ползен станаа член на групите Ruck Rover, Fred Astereo и The Sublets.
Манастир Свети Јован Крстител (Ерусалим)
Манастир Свети Јован Крстител — франциски манастир кој се наоѓа во Ерусалим (населба Еим Керем), Израел.
Остервик-Фалштајн
Заедницата на општини Остервик-Фалштајн се состои од следниве општини:
Антониа Гиговска
Антониа Гиговска (родена на, во ) — македонска поп-пејачка.
Нејзин музички ментор била професорката Ана Костадиновска.
Во текот на 2015 и 2016 учествувала во шоуто Пинкови ѕвездички каде го освоила 7-то место.
Нејзината песна "Невреме " како нејзин прв сингл се најде на 'trending' списокот на Youtube. Победила на Макфест 2018 со песната "Никогаш не вели никогаш".
Истата година била избрана за придружен вокал на групата Eye Cue која ја претставувала Македонија на Евровизија 2018.
Следат бројни хитови, од кои што најголем успех постигнува со песната "Mogli smo u dvoje" која што беше број 1 хит во Србија на радио станиците. Песната "Ванила " дует со Панчо од ДНК, "Крива сум " која што беше номинирана за најдобар спот од Македонија,
Таа исто така, била придружен вокал и на Тамара Тодевска на Евровизија 2019, каде Македонија го остварила најдобриот пласман досега на 7 место.
Антониа Гиговска ја објави првата епизода од "Акустичните верзии" на нејзините хитови "Mogli smo u dvoje ", а ги најави и Никогаш не вели никогаш и Крива сум.
Црква „Рождество на Пресвета Богородица“ (Прага)
„Рождество на Пресвета Богородица“ (Kostel Narození Panny Marie) — романска црква во населбата Забјехлице во градот Прага, Чешка. Посветена е на истоимениот библиски настан и ужива заштита како културно наследство.
Историја
Првата црква на ова место е изградена околу 1125 г. Во XIV век служела како парохиска црква и е преградена во романескно-готски. Романескната кула настрадала од гром во XIX век, па меѓу 1876 и 1880 г. е заманета со нова, изградена во неоромански стил. Олтарниот живопис со Богородица е насликан во 1861 г. Црквата има три ѕвона, од кои првите две се направени во 1876 г. и на нив е испишана кратка историја на црквата. Третото ѕвоно е од 1889 г.
Кожусани
Кожусани — село во Егејска Македонија, Република Грција.
Катарина Еверлоф
Анет Елса Катарина Еверлоф (родена на 28 декември 1959 година) е шведска глумица. Се школувала на театарскиот универзитет во Стокхолмската школа за сцени (Скенсколан и Стокхолм) и работела во Кралскиот драмски театар. Еверлаф работела многу години во 1970-тите и 1980-тите години далеку од вниманието на јавноста во кината, и го имала својот прв голем хит како главен дел во ТВ серијата Девојката на тато во 1997 година. Има снимено некои аудио книги.
Азиски стршлен
Азискиот стршлен, познат и како жолтонозест стршлен (Vespa Velutina), е вид на стршлен кој потекнува од Југоисточна Азија. Се смета за дојден, доселен, вид кај некои други земји.
Изглед
Азискиот стршлен е малку помал од европскиот стршлен. Обично, матиците се со должина од 30 мм, а мажјаците околу 24 мм. Работниците имаат должина од околу 20 мм. Видот има карактеристични жолти екстремитети (нозе). Градниот кош е со кафеава или црна боја со кафеав абдомен. Секој абдоминален сегмент има тенка жолта граница, освен четвртиот сегмент, кој е портокал. Главата е црна, а лицето жолто. Регионалните форми се разликуваат во боја што предизвикаат потешкотии при класификацијата, а неколку подвидови се различно идентифицирани или отфрлени. Формата што предизвикува загриженост за нејзиното навлегување во Европа е „Vespa velutina nigrithorax“.
Особености
Како и другите стршлени, азискиот стршлен гради гнезда во кои можат да се сместат колонии од неколку илјади единки. Женките во колонијата се вооружени со огромни осила со кои ги бранат своите гнезда и го убиваат својот плен. Гнездото е од хартија, приближно во форма на огромно јајце, обично во должина од најмалку половина метар. За разлика од гнездото на европскиот стршлен, неговиот излез обично е страничен, а не на дното. Сезоната на гнездење е долга, а колонијата обично започнува со градење гнездо во ниска грмушка, потоа напуштање по неколку месеци и брзо градење на ново високо на дрво, евентуално како анти-паразитивна мерка. Следната генерација на млади матици се распрснува кон крајот на есента за хибернација во текот на зимата.
Распространетост
Азискиот стршлен потекнува од Југоисточна Азија, особено тропските региони, од Северна Индија, Пакистан, Авганистан, Бутан, Кина, Тајван, Бурма, Тајланд, Лаос, Виетнам, Малезија, Индокина и околните архипелаг.
Како навлезен вид, стршленот се појавил во Франција, Шпанија, Португалија, Јужна Кореја и Јапонија. Се очекуваат дополнителни навлегувања во различни земји, вклучително и голем дел од Европа.
Одредени примероци на стршлен фатени во Македонија покажуваат дека можеби азискиот стршлен се населил и кај нас.
Семејно насилство во Русија
Семејното насилство е ендемско и раширено во Русија. Според Хјуман рајтс воч, дури 36.000 жени и 26.000 деца се соочувале со секојдневно малтретирање дома во 2013 година. Според официјалните податоци на МВД, во 2015 година околу 1060 лица починале од семејно насилство во Русија. Од нив, 756 биле мажи и 304 жени. Според независно истражување спроведено на 2.200 жени во педесет градови во Русија, 70% доживеале најмалку една форма на родово засновано насилство во домот - физичко, психолошко, економско или сексуално.
Во јануари 2017 година, руските законодавци гласале, 380-3, за декриминализација на одредени форми на семејно насилство. Според новиот закон, прекршоците за прв пат што не резултираат со „сериозна телесна повреда“ носат максимална казна од 30.000 рубли, административно апсење до 15 дена или до 120 часа општокорисна работа.
Според последните истражувања нарачани од руската Државна дума, семејното насилство се одвива во приближно едно од десет руски семејства. Седумдесет проценти од анкетираните известуваат дека доживеале или доживуваат семејно насилство: 80% се жени, со деца и стари лица кои заостануваат. Покрај тоа, во 77% од испитаните случаи, физичкото, психолошкото и економското насилство одат заедно. Повеќе од 35% од жртвите не отишле во полиција за помош, повикувајќи се на срам, страв и недоверба.
Статистика на смртта
Во руските медиуми и други извори, постојат суштински различни проценки за бројот на убиени жени во домашни конфликти: тие се движат од околу 300 (за последните десет години) до 14000.
Податоци за МВД за 2015–2019 година
На 30 октомври 2019 година, за време на сослушувањата во Јавната комора на Руската Федерација, повикувајќи се на Министерството за внатрешни работи, биле објавени следниве бројки: во 2018 година, 253 жени биле убиени во семејни судири, и воопшто, во текот на изминатата деценија, оваа бројка била околу 300 луѓе годишно.
Објавувањето на „Московски комсомолец“ во декември 2019 година ја надополнило целокупната слика со податоците на Министерството за внатрешни работи за 2016 и 2017 година. Исто така, се дадени бројки за првата половина на 2019 година: 233 мажи и 115 жени.
Податоци за годишна смрт
Во исто време, нашироко се вели и пишува дека 14.000 жени годишно умираат од семејно насилство во Русија со мала разлика во формулацијата: според нивните различни верзии, жените умираат од рацете на нивните сопрузи, од љубовници и цимери итн.
На пример, извештајот на Хјуман рајтс воч од 1997 година ја цитира Екатерина Лахова и известува за 14.000 убиени жени. Генерал-потполковник Михаил Артамошкин во едно интервју од 2008 година повторно споменува ист број како и ЕКЧП, кој ја цитира руската невладина организација АНА како и другите извори.
Потекло на бројот
Марина Писклакова-Паркер, директорка на Центарот АНА, објаснила дека 14.000 годишни жртви („статистика за убиства на жени на кои многумина се повикуваат“) е бројка објавена во 1995 година во извештајот на Руската Федерација, претставен пред ООН Комитет за спроведување на Конвенцијата за елиминација на сите форми на дискриминација врз жените. Писклакова-Паркер верува дека во 1993 година оваа бројка била вистинита.
Александар Коваленин, противник на законот за семејно насилство, се согласува со Писклакова-Паркер дека 14.000 е бројка од 1993 година, но смета дека првично не е точна:"„Ова е бројка од 1993 година, проценка на вкупниот број на намерни убиства на жени (не само во семејството), внесени од некој од Министерството за труд во рускиот извештај до Комитетот на ООН за елиминација на дискриминацијата врз жените.'"Овој индикатор, според Коваленин, бил користен повторно во 1999 година, во петтиот извештај и се репродуцирал за 20-25 години без повторно да се провери.
2000-тите
Во 2008 година, претставникот на Министерството за внатрешни работи, генерал-потполковник Михаил Артамоскин ја изразил својата загриженост во врска со стапката на злосторства во земјата, што е двојно зголемено за само пет години помеѓу 2002 и 2006 година. Тој истакнал дека исто така се зголемило и семејното насилство, така што до 40 проценти од сите сериозни насилни злосторства биле извршени во семејствата.
Околу две третини од убиства со умисла и тешка телесна повреда биле направени во интимни односи или во семејства. Насилството во една или друга форма било забележано во скоро секое четврто семејство. Причините за семејните злосторства биле различни и вклучувале расправии и скандали, непријателски односи врз основа на семејни проблеми, домување и домашни конфликти, кои честопати имале долготраен карактер.
Како главни причини за целото население, Артамошкин се осврнал на „нискиот морал“ и проблемите со приходите, додека во богатите семејства злосторствата се случиле и поради љубомора. Големата невработеност ги фрустрирала луѓето и довела до злоупотреба на алкохол и насилство врз жени, деца и адолесценти.
Артамоскин истакнал дека многу превентивни одлики во општеството исчезнале со распадот на Советскиот Сојуз во 1991 година. Тој изјавил дека офицерите на милицијата во областите започнале да работат со семејства, во соработка со службеници за заштита на децата; и дека, како резултат на превентивната работа, годишните случаи на семејно насилство се намалиле за 25-30 проценти. Друг фактор е падот на потрошувачката на алхокол, со потрошувачка на алкохол намалена за 40% од раните 2000-ти според Светската здравствена организација.
Во соопштението за медиумите во 2003 година, Амнести Интернешнл тврдел дека, секој ден, 36.000 жени во Руската Федерација биле тепани од нивните сопрузи или партнери.
Ситуацијата се влошила со недостаток на статистички податоци за насилни злосторства, кои ја земале предвид природата на односот меѓу сторителот и жртвата, како и разградување на полот, и од односот на службените лица за спроведување на законот, кои не ги сметале таквите насилството како сериозно кривично дело, туку како „приватна работа“ меѓу сопружниците  и избегнувње „мешање во семејни скандали“.
Една статија објавена во „ Журнал за меѓучовечко насилство“ од 2008 година во врска со семејното насилство меѓу руски студенти открила дека „Високи стапки на распространетост се откриени за сите видови насилство, агресија и [сексуална] принуда. Во согласност со претходните истражувања, машките и женските студенти имале подеднакво веројатност да бидат жртви и извршители на сите насилни и агресивни активности.“
Полициска статистика
Официјална статистика од рускиот полициски оддел (МВД) за 2008 година:
Според официјалните податоци на руската полиција, 1.060 лица биле убиени во нивните семејства во 2015 година. 304 од нив биле жени, 756 - мажи и 36 деца.
2010-тите
Според бројките пријавени од западните медиуми во 2013 година, смртните случаи на жени поради семејно насилство не биле значително намалени за една деценија. БиБиСи објавил информација од руско министерство за внатрешни работи дека 600.000 жени биле физички или вербално малтретирани дома. Јелена Мизулина, член на Советот на Федерацијата, навела многу пониски бројки за 2015 година, известувајќи дека околу 300 жени годишно умирале од рацете на сопрузи или други роднини и ги обвинила феминистките за надувување на бројките.
#IAmNotAfraidToSayIt
Во јули 2016 година, украинската активистка Анастасија Мелниченко дала објава на Фејсбук во која раскажува за своето лично искуство на сексуално злоставување и ја отфрла идејата дека некако е виновна. Таа вклучила хаштаг на украински јазик: #яНеБоюсьСказати, што во превод значи - #НеСеПлашамДаКажам или на руски; яНеБоюсьСказать. Нејзината објава била широко споделувана, а наскоро потоа жените во Русија и Украина започнале да објавуваат свои приказни за сексуално вознемирување и напади. Многумина изјавиле дека првпат зборуваат за инцидентите. До август 2016 година, скоро 200.000 жени и мажи изразиле поддршка или ги споделиле своите стории на друштвените мрежи користејќи го нејзиниот хаштаг.
Одговорите биле измешани. Некои кои коментирале добиле поддршка, но многу други, вклучително и новинари, психолози и православни христијански претставници, тврделе дека приказните се измислени, претерани, лошо ориентирани или „поткопуваат традиционални вредности“.
Според извештајот на Глобално Информатичко општество од 2016 година, „родово-базирано насилство во Русија е секојдневна работа“. Низ поранешниот Советски Сојуз, сексуалниот напад ретко се сфаќа сериозно, особено во Русија под водство на Владимир Путин. Дури и најеклатантните случаи на силување, кои некогаш би биле универзално осудувани, честопати не резултираат со казна за сторителите.
Декриминализација
Во февруари 2017 година, со поддршка на Руската православна црква, Русија го декриминализирала семејното насилство во случаи кога тоа не предизвикува „значителна телесна повреда“ (како што се скршени коски или потрес на мозокот) и доколку не се случува повеќе од еднаш годишно. Како резултат на тоа, семејното насилство се зголемило додека пријавувањето нагло се намалило, а полицијата започнала да одбива да истражува случаи на семејно насилство.
Марина Писклакова-Паркер, директор на центарот „Ана“, организација што им помага на жртвите на семејно насилство, изјавила дека декриминализацијата се покажала „многу опасна за безбедноста на илјадници Русинки“. Во декември 2018 година, високиот претставник на Русија за човекови права, Татјана Москалкова, ја нарекла декриминализацијата „грешка“ и изјавила дека е потребно ново законодавство за борба против семејното насилство.
Невладини организации поднеле жалба до Обединетите нации во 2013 година во име на Шема Тимагова, чеченка чиј сопруг се обидел да ја убие со секира. Чеченскиот суд делотворно го ослободила сопругот, откривајќи дека жената го „испровоцирал“ да ја нападне. Во април 2019 година, при првата одлука на ООН за семејно насилство во Русија, Комитетот на ООН за елиминација на дискриминацијата врз жените (ЦЕДАВ) пресудил во корист на Тимагова и и наложил на Русија да и плати „соодветен финансиски надомест“. ЦЕДАВ понатаму изјавил дека Русија мора да ги измени своите закони за да го криминализира насилството врз основа на пол и соодветно да ги испита обвинувањата за насилство врз жените. На Русија и биле дадени шест месеци да достави писмен одговор во кој ќе бидат детални чекорите преземени во врска со случајот.
Улога на алкохолот
Во извештајот од 1997 година објавен во „ Журнал за семејно насилство“, било откриено дека кај мажите кои извршиле убиство на сопружници, 60-75% од сторителите пиеле пред инцидентот. Анкета спроведена од Институтот за научно истражување на семејството, 29% од луѓето на прашањето „Зошто децата се тепани во семејства со кои сте запознаени?“ одговориле дека насилството го извршиле бидејќи биле во алкохолизирана состојба.
Според податоци од 2004 година за едно истражување за семејно насилство, 77% од сторителите на насилно злосторство (кон членови на семејството) биле чести алкохоличари - 12% се занимавале со редовно пиење алкохол (три или четири пати месечно), 30% трипати неделно или повеќе, и 35% секој ден или скоро секој ден.
Моклишки манастир
Моклишки манастир — значаен православен манастир, заштитен од државата кој се наоѓа на околу 5 километри јужно од кавадаречкото село Ваташа по течението на реката Луда Мара. Точни податоци за неговата изградба нема на пишан документ, а се смета дека е изграден помеѓу и  век, што го потврдува плочата поставена на северната страна на влезот во манастирската црква.
Манастирот располага и со конак на два спрата по четири соби, а на секој спрат има по еден магацин.
Од 24 до 26 август 2012 во манастирот се одржал познатиот Ваташки џез фестивал.
Градби во манастирот
Старите манастирски конаци биле изградени во век, а подоцна тие се обновени. Во манастирскиот комплекс се наоѓаат: фурна, трпезарија, одаи за престој, други стопански згради и манастирска чешма.
Црква
Според написот од црковниот влез, таа е фрескоживописана од Кир Никола од Тимјаник со неговите три сина, а се смета дека исто така е изграден од Кир Никола. Црквата Свети Никола е еднокорабна градба, изградена еден дел од тесан и речен камен. Димензиите се 15 метри во должина и 5,3 метри во ширина. На источната страна, апсидниот дел е издаден околу 1,4 метри. Влезната врата е од северната страна, додека на западниот дел има балкон во кој се влегува преку вратата од јужната страна. Балконот е изграден од камен и има димензии од 5 метри должина и исто толкава ширина. Во манастирската црква има живопис од двата временски периоди и тоа од времето кога таа е подигната, односно од 16-от век и од 1879 година и е живописан на сите четири страни. На јужниот ѕид во првата зона се: Св. Никола, непознат светец, Св. Антониј, Св. Астрал, Св. Онуфриј, Св. Макариј и Св. Кузман и Дамјан. На западниот ѕид, јужно од вратата е Св. Архангел Михаил, на северната страна Св. Константин и Елена, а над влезот е зачуван горниот натпис. Во втората зона се: Патот на Голгота, Св. Евстратиј и Св. Евгениј, а меѓу хаковите се двајца евенгалисти. Во третата зона се насликани сцените: Христос пред Кајафа, Христос пред Пилат, Качувањето на Крстот и Распетие Христово. Во олтарната апсида лево се: Св. Грегорие и Св. Василиј а десно Св. Јован Златоуст и Св. Кирил Александриски. Втората зона го илустрира Причестувањето на апостолите, а над него е Богородица Ширшаја. На јужниот ѕид во олтарот се насликани Св. Спиридон а во нишата е Св. Ѓакон Роман. Во втората зона е Св. Василиј а на лакот е Св. Ахилиј и Св. Герман претставен како убаво момче. Насводот се фреските живописани во 1879 година. Тука е изработена композицијата под наслов: Колежот на Витлеемските деца. Тука е прикажана жена со гол грб и една града откриена. Циклусот почнува со Средбата на Марија и Елисавета, Јосиф и Марија, Рождество Христово, Поклонение на тројцата мудреци и Бегството Мариино во Египет. Во манастирската црква денес се зачувани четири икони кои потекнуваат од 19 век. Тоа се иконите: Св. Богородица со Христос, Исус Христос, Св. Јован Крстител и Св. Никола. Сите икони имаат исти димензии: 82×64×2 сантиметри.
Препишувачка школа
Во еден запис на старословенски јазик од 1716 година се вели: ''„Овој божествен минеј од Полошкиот манастир го донел Арсениј во Моклишкиот манастир. Беше пусто Полошко во летото 1716 година а го попишав јас грешниот Исаија Полошки. Кој ќе ја земе таа книга од Полошката црква да е проклет и анатема. Кога ќе дојде некој калуѓер од Полошко да ја врати во Полошко. А од раѓањето Христово 1716 година“.'' Ова докажува дека се водела некаква грижа за прибирање на книгите од запуштените манастири и чување во овој манастир. И благодарение на тоа како и препишувачката активност во овој е создадена огромана манастирска библиотека. За жал, оваа убава колекција на книги со текот на времето била уништена од несовесните и ненародните калуѓери.
Објекти и имот
Во кругот на манастирот има фурна и чешма посветена на Свети Никола. Зад конакот постои уште една постара чешма, која во летото 2008 година е целосно обновена, изграден е пристап со бетонски скали и осум канделабри за осветлување. Манастирот има и воденица која во минатото била користена. Манастирот располага со 600 декари земјиште, повеќе од 100 декари шума и пасишта и од 2004 година има засадено и ново лозје од 12 декари. Во минатото во манастирот се одгледувало и крупен добиток.
Кука (Рогле)
Кука или Маја Кишес (од албански Маја Kishes; Црковен врв) е археолошко наоѓалиште во тетовското село Рогле. Претставува утврдена населба од раноантичкото и доцноантичкото време и црква од старохристијанското време. Се наоѓа на 1 км североисточно од селото, на висок рид со зарамнето плато, што доминира над околината, каде се гледаат темели од повеќе објекти, а по површината се среќаваат фрагменти од керамички садови (сликани вази со црн фирнајс). Околу целото плато се гледаат темели од бедемот и кулите, градени од кршен камен и варов малтер. Во северозападниот дел на тврдината е откриена старохристијанска црква со мозаичен под. Во подградието на североисточната и јужната падина се среќаваат многу фрагменти од керамички садови, питоси и згура од топено железо. Најдени се и бронзени монети од IV и V век.
Мал Тег (маглина)
Мал Тег (NGC 651 или Месје 76, M 76) — планетарна маглина во соѕвездието Персеј, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Телото било предмет и на други истражувања, па освен како Мал Тег и NGC 651 се споменува и како Messier 76, M 76, PK 130-10.1, CS=17.0, Little Dumbbell (NE).
Откривање
Телото е откриено на 12 ноември 1787 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, Мал Тег е од видот PN. Видливиот сјај со голо око изнесува 10,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 12,2 m. Мал Тег има само една позната привидна димензија, која изнесува 1,08'.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 1 ч 42 м 22 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, + 51° 34' 50".
Други поделби
Проучување на Мал Тег е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 37; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3291. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 861.
NGC 7661
NGC 7661 — спирална галаксија во соѕвездието Тукан, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 7661 се споменува и како ESO 110-11.
Откривање
Објектот е откриен на 1 ноември 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Никола Карабатиќ
Никола Карабатиќ (Nikola Karabatić; 11 април 1984, Ниш, СФРЈ) — француски ракометар од српско и хрватско потекло кој игра за Париз Сен-Жермен и за француската репрезентација. Карабатиќ е висок 196 см, а тежок 102 кг. Тој бил избран за светски ракометар во 2007, 2014 и 2016 година. Со вкупно 60 финалиња на Европските првенства, тој е и рекордер. Како репрезентативец, ги држел сите три важни светски ракометни титули во исто време двапати во својата кариера. Карабатиќ е еден од најдобрите играчи во ракометната историја и важи за најкомплетен играч во овој спорт.
NGC 7661
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 7661 е од видот SBc. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,4 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,1 m, додека површинскиот сјај изнесува 14,1 m/лм2. NGC 7661 има привидни димензии од 1,8' х 1,2'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 23 ч 27 м 14,5 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, -65° 16' 18"". Положбениот агол на објектот е во износ од 25°.
Никола Карабатиќ
Клупска кариера
Карабатиќ е роден на 11 април 1984 година, во Ниш, денешна Србија. Тој има српско и хрватско потекло, зашто мајка му Радмила е србинка, а татко му Бранко (роден во Врсина кај Трогир ) е хрват. Татко му бил познат југословенски ракометен голман, кој бранел за репрезентацијата на Југославија и за нишкиот клуб "Железничар" и во Ниш ја запознал својата идна сопруга, која тогаш студирала медицина. Кога Никола имал 3,5 години, неговиот татко добил договор како професионален ракометар во Франција. Веќе како 17-годишен Карабатиќ настапувал за РК Монпелје во првата француска лига и една година подоцна за француската репрезентација. Со Монпелје, тој ја освои Лигата на шампионите во 2003 година и француското првенство четири пати во низа од 2002 до 2005 година.
NGC 7661
Други поделби
Проучување на NGC 7661 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 71473. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 440; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 9132. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број N/A.
Никола Карабатиќ
Клупска кариера
Во 2005 година Карабатиќ се преселил во ТХВ Кил, каде се етаблирал како еден од најважните играчи во текот на својата прва сезона, поради што навивачите го избрале за играч на екипата во сезоната 2005/06. Тој ја добил наградата спортист на годината на Кил во 2006 година. Во своите четири години во Кил, Карабатиќ на четири пати бил германски шампион а во 2007 година со Кил ја освоил тројната круна (Лига на шампиони, германско првенство и Германски куп). Во 2007 и 2008 година Карабатиќ бил избран за ракометар на годината во Германија.
Карабатиќ го напуштил Кил на крајот на сезоната 2008/09. Заедно со неговиот колега Вид Кавтичник, тој се вратил во неговиот стар клуб Монпелје за трансферна сума од 1,5 милиони евра. Со Монпелје, тој го освоил француското првенство уште трипати (2010 до 2012 година) пред да се префрли на Пејс де Екс во февруари 2013 година, како дел од аферата за обложување. Во летото 2013 година, Карабатиќ се преселил во Шпанија во ФК Барселона. Таму го освоил првенството во Шпанија и Купот на Шпанија во првата година. Во сезоната 2014/15, Карабатиќ ги одбранил сите национални титули со Барселона и исто така ја освоил Лигата на шампионите. Карабатиќ станал петтиот играч кој победил на ова натпреварување со три различни клуба. Потоа се приклучил на францускиот клуб РК Париз Сен-Жермен.
NGC 7661
Користена литература
""Southern Galaxy Catalogue"", Austin, Texas: University of Texas Monographs in Astronomy No. 4, 1985. (152,564)
Никола Карабатиќ
Репрезентативна кариера
Карабатиќ го одиграл својот прв меѓународен натпревар за Франција на 2 ноември 2002 година на Светскиот куп против Русија. Со репрезентацијата, тој го освоил Европското првенство 2006 година во Швајцарија и завршил на четвртото место на Светското првенство во 2007 година во Германија. На Светското првенство во 2007 година, тој бил избран во тимот на Олстарт. На Европското првенство во Норвешка во 2008 година ја добил наградата најкорисен играч, а Франција завршила на третото место, освојувајќи бронзен медал. На Олимписките игри во 2008 година го освоил златниот медал. Една година подоцна, со Франција станал светски шампион на Светското првенство во Хрватска. На почетокот на 2010 година тој повторно станал европски шампион во Австрија и бил избран за најдобар среден бек на Ол-стар тимот. Француската селекција за првпат во историјата истовремено ги имала последователно освоено европските првенства од 2010 и 2012 година, светските првенства и олимписките првенства. На Светското првенство во 2011 година ја одбранил титулата со францускиот тим, а во изборот на познатиот француски весник "Екипа", бил избран за најдобар спортист на Франција за 2011 година. Во летото 2012 година, тој повторно го освоил златниот медал на Олимписките игри во Лондон и бил реизбран во „Ол-стар тимот“. Во 2014 година тој станал европски шампион и највреден играч на турнирот кој се одржал во Данска. Во 2015 година Никола Карабатиќ станал светски шампион по третпат во Катар. На Олимписките игри во 2016 година во Рио де Жанеиро, тој го освоил сребрениот медал и бил реизбран во „Ол-стар тимот“. Во 2017 година станал светски шампион во Франција по четврти пат и бил прогласен за највреден играч на турнирот по четврти пат. На следните два турнира, Европското првенство 2018 година во Хрватска и Светското првенство 2019 година во Данска и Германија, тој го освоил бронзениот медал со француската селекција. Карабатиќ има добиено девет златни медали, еден сребрен медал и пет бронзени медали со Франција на големите ракометни натпреварувања.
Приватен живот
Покрај францускиот јазик, тој зборува англиски, германски, шпански и српско-хрватски јазик.
Статистика
Извор:
IC 1802
IC 1802 — галаксија во соѕвездието Береникина Коса, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 23 март 1903 година од страна на Макс Волф.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1802 е од видот *.
Други поделби
Проучување на IC 1802 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката.
1183
1183 (Римски бројки) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1183 година од новата ера, 183. од вториот милениум, 83. од XII век и четвртта од 1180-тите.
Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6691 и 6692 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5933 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4943 и 4944 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 1936.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1183 година се протега во 3819 и 3820, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3879 и 3880 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1726. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 578 и 579 исламска година.
Ренато Вугринец
Ренато Вугринец (Renato Vugrinec; р. во Цеље) — професионален словенечки и македонски ракометар, кој играл во РК Металург и настапувал за Репрезентацијата на Македонија.
Животопис
Вугринец добил македонски пасош со одлука на Владата на Македонија донесена на владина седница на 10 декември 2013.
Кариера
Вугринец има настапувано на Летните олимписки игри 2000 и на Летните олимписки игри 2004. По добивањето на македонското државјанство, тој настапил за репрезентацијата на Македонија на Светското првенство во Катар.
На 7 февруари 2015 година, на натпреварот против РК „Војводина“ одигран во рамките на регионалната ракометна лига „СЕХА“, Вугринец се збогувал од дресот на РК „Металург“, поради неисплатените плати предизвикани од финансиската криза во клубот. Притоа, на натпреварот, Вугринец бил најдобар стрелец, со постигнати девет голови, а на крајот од мечот бил бурно поздравен од своите помлади колеги во тимот на РК „Металург“.
Глосифониа компланата макулоза (пијавица)
Лекототип
Глосифониа компланата макулоза е примерок од изворот на Охридско Езеро на изворите кај Свети Наум кој е долг 15 mm и широк 7,5 mm, пречник на пијавки 2,6 mm.
Опис на типот на популација
Во принцип, многу сличен на G.c.Complanata, некако повеќе мускулест, станува малку подебел (повисок) по наркозата. Контурите на сите три анули се плус-минус еднакви на маргините на телото. Папилите на кожата се нејасни или мали (маргините се мазни и невидливи со голо око),  без грбни туберкули. Број и позиција на очи има исто како во G.c.Complanata. Цревата му се исто како кај G.c.Complanata, но првиот пар од нив е дистално расцепкан кај некои примероци. Гениталниот апарат е ист како кај G.c.Complanata. Парот дорзален болничар ретко покрива 2/3 од должината на телото, обично е пократко, а честопати невидливо под капакот на кафеавиот пигмент. Кафеавата пигментација формира несиметрична шема како мрежа или ја покрива грбната површина оставајќи само голем број или неправилни светлосни дамки. Регионот околу очите е секогаш светол. Вентрална површина е бледа или со ретка мрежа од кафеав пигмент (подебела кај маргините). Скоро 10% од популацијата во езерото носи друг вид "complanata" на грбната пигментација.
Други популации
Другите делови од популацијата се животни во самото Охридско Езеро кои ретко се толку густо и интензивно кафеави пигментирани како „типичните“. Tипот complanata не се јавува.
Многу богатата популација од чакалската плажа спроти хидробиолошкиот институт е екстремно променлива по боја. Земјата може да биде белузлава, жолтеникава, кафеава или зелена со кафеава пигментација и поинаку густа и интензивна. За оваа популација има слично живеалиште во крајбрежното село Радожда. Повеќето други крајбрежни популации се порамномерни со умерено затегната и умерено интензивна кафеава дорзална макулација.
Сосема чудно е опаѓањето на популацијата во месноста Градиште. Скоро сите примероци имаат бледи појаси долж маргините на телото (таков модел се јавува само кај единечни примероци од други крајбрежни популации). Примероците од подлабоките зони на Градиште имаат кафеава грбна пигментација поделена на три неправилни кафеави надолжни појаси. Со зголемување на длабочината на сите локации, кафеавата пигментација обично станува поограничена, формирајќи еден тип на шема т.н. „Градиште тип“.
Таксономски статус
Пронајдени биле голем број примероци во Студенчиште и Свети Наум, што може да се припише на хибридизација помеѓу генотипите „макулоза“ (maculosa) и „компланата“ (complanata). Ова била единствената причина зошто „макулоза“ (maculosa) не била опишана како посебен, независен вид. Нејзината таксономска независност не била доведена во прашање од повеќе причини.
Дистрибуција и екологија
Глосифониа компланата макулоза е силно ограничена на лакустринските живеалишта во рамките на Охридскиот слив. Во езерото избегнуваат места каде што се забележува струја, како што е месноста Свети Наум. Сепак, нејзината густина на популација е најголема во живеалиштата на брегот со силни движења на бранот и со силни сезонски промени на температурата. Исто така, многу е честа појавата во интерлиталните живеалишта. Во сублиторалот оваа пијавица може да се најде прикачена на школките Дреисена (dreissena), но во многу мал број. Единствени примероци од таксонот се пронајдени до длабочина од 50 м. Таа е многу ретко претставена и во плитка вода каде што дното е матно. Така, може да се претпостави дека мекото дно спречува негово продолжување под зоната на школка.
ПУ „Дебрца“ - Ботун
Основно училиште „Дебрца“ (официјално: Подрачно основно општинско училиште „Дебрца“ - Ботун; скратено: ПООУ „Дебрца“) — подрачно основно училиште во селото Ботун, составен дел на истоименото училиште од селото Белчишта.
Училиштето е именувано по областа Дебрца.
Местоположба
Објектот на училиштето се наоѓа во самото село Ботун.
Настава
Во училиштето се изведува настава од прво до петто одделение и наставата се изведува единствено на македонски наставен јазик.
NGC 5229
Телото било предмет и на други истражувања, па освен како NGC 5229 се споменува и како UGC 8550, MCG 8-25-19, CGCG 246-13, FGC 1638.
Откривање
Телото е откриено на 1 јануари 1886 година од страна на Луис Свифт, со помош на рефрактор, чијашто леќа имала пречник од 16 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 5229 е од видот SBcd. Видливиот сјај со голо око изнесува 13,7 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,4 m, додека површинскиот сјај изнесува 14,1 m/лм2. NGC 5229 има привидни димензии од 3,3' х 0,5'.
Астрономски податоци
Телото е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 13 ч 34 м 2,9 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +47° 54' 52"". Положбениот агол на објектот е во износ од 167°.
Други поделби
Проучување на NGC 5229 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 47788. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 76; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 3466. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 1593.
Радиум
Радиум — хемиски елемент, најтежок земноалкален метал, хемиски симбол Ra, атомски број 88. Бил откриен од Марија Кири и нејзиниот сопруг Пјер Кири во 1908 година и изолиран до 1910 година. Сите негови изотопи се радиоактивни.
Радиумот не се наоѓа слободно во природата туку се наоѓа во природните руди како што е ураниумовиот оксид или како производ во распаѓање во радиоактивното распаѓање на потешките елементи, вклучувајчи го и ураниумот. Хемиски тој е високо реактивен и има валентност 2 во сите негови соединенија.
Неговата употреба во медицината се намали поради неговата цена и неговата употреба во потрошувачките производи (да ги осветли стрелките на рачните и ѕидните часовници како и за бројчаниците во инструментите беше запрена бидејќи може да предизвика повреди со своето зрачење. Сѐ уште се користи за некои радиографии и како извор на неутрони.
Енигмосаурус
Енигмосаурус   (Enigmosaurus)  сештојаден теропод од семејството Therizinosauridae. Теропод е поврзан со сегносаурусот. .
Опис и име
Неговото име значи „енигматичен гуштер на Монголија“, мистериозниот гуштер.Живеел во доцната ера (пред околу 96-95 милиони години) во областите на централна Азија. Должина на телото приближно 7 м, висина приближно 3 м, тежина приближно 900 кг. Неговите остатоци беа пронајдени во Монголија.
Наоди од фосили и детерминизација
Енигмосаурус бил релативно крупен телезиносаурус, со проценета должина од 5 m и тежина од 454 до 907 кгр. Како што забележал Барсболд во оригиналниот опис на Енигмосаурус, тој можел да се препознае според следниве одлики: пубисот и ишиумот се кратки; издолжена маргина во предниот пресимфизен регион на дисталниот пубис. Сепак, во ревидираната дијагноза на Зано 2010 година, постојат уште поспецифични особини за Енигмосаурус кои претходно не биле истакнати / анализирани: истакнати кранијални и опашки процеси на дорзовентрално донекаде зарамнето срамно подигнување; стапала биле споени,  медијално издолжени, медијалната експанзија формирала структура во форма на У; медијалната соединување на процесот на обтуратор и срамното тело, формира тетрарадијатен процес. .
Класификација
Енигмосаурус  како изведен теризиносауроид
Натали Сарот
Натали Сарот ( – ) — француски писател и правник.
ОУ „Ѓ.К. Скендербег“ - Србица
Основно училиште „Ѓерѓ Кастриоти Скендербег“ (официјално: Основно општинско училиште „Ѓ.К. Скендербег“ - Србица; скратено: ООУ „Ѓ.К. Скендербег“) — централно основно училиште во селото Србица. Училиштето се наоѓа помеѓу селата Србица и Арангел.
Натали Сарот
Животопис
Родена е како Наталија Илинична Чернијак во рускиот град Иваново, како ќерка на писателката Полина и хемичарот Илија Чернијак. Имала еврејско потекло, а по разводот на родителите се преселила во Париз со таткото во 1909. Учела право и литература на универзитетот Сорбона, а најмногу сакала современа литература, особено делата на Марсел Пруст и Вирџинија Вулф. Потоа учела историја на Оксфорд и социологија во Берлин, за на крај да добие лиценца и да стане правник.
ОУ „Ѓ.К. Скендербег“ - Србица
Денес, училиштето е именувано по албанскиот херој Ѓерѓ Кастриоти Скендербег, додека во минатото училиштето го носело името Лирија.
Натали Сарот
Животопис
Во 1925 се омажила за адвокатот Рејмон Сарот, со кој имала три ќерки. Првата книга Тропизми ја напишала во 1932, а била објавена 1939, но поради случувањата од Втората светска војна, книгата не била популарна веднаш по издавањето. Во 1941 на Сарот и било забрането да се занимава со правна дејност од страна на Вишиевскиот режим поради еврејското потекло. За време на војната се криела и сакала да се разведе од сопругот за да го заштити од прогон, но сепак останале заедно, Починала во Париз во 1999.
ОУ „Ѓ.К. Скендербег“ - Србица
Местоположба
Објектот на централниот објект на училиштето се наоѓа на самиот влез во селото Србица, кога се влегува од страната на селото Арангел.
Натали Сарот
Кариера
Најзначајното дело на Сарот Портрет на непознат човек од 1948 било пофалено од Жан-Пол Сартр, кој го нарекол „анти-роман“ во предговорот. Есејот Време на сомнеж од 1956 бил манифест на „новиот роман“, покрај есејот За новиот роман од Ален Роб-Грие. Сарот, покрај Грие, Клод Симон, Маргерит Дирас, и Мишел Битор, се смета за еден од авторите кои вовеле нов тренд на пишување, каде биле променети традиционалните начини на раскажување на дејството и ликовите. Сарот била наградена со Prix Formentor во 1963 за романот Златното овошје, што и донела голема популарност.