cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сонам Ѓацо
Алтан Кан и промената на Монголија
Алтан Кан умрел во 1582 година,само 4 години по средбата со третиот далај-лама, Сонам Ѓацо. Него го наследил неговиот син Сенге Дуренг којшто продолжил да го поддржува ширењето на будизмот.Две години подоцна Сонам Ѓацо повторно ја посетил Монголија,а при тоа го основал и манастирот Кумбум на родното место на големиот учител и реформатор Је Цонгкапа.Од 1585 година тој во Монголија сменил многу племиња со своите принцови.Тој уште еднаш бил поканет во Монголија,но се рзболел и умрел враќајќи се од Монголија во Тибет.
Внуѕкот на Алтан Кан Јонтен Ѓацо станал четвртиот далај-лама.
Победата и пленот споделете ги со другите;Загубата и поразот сносете ги сами. - Сонам Ѓацо.
Алпинизам
Највисок степен на достигнувње во планинарењето е алпинизмот. Тоа е движење по карпести планини при што не се користат планинарски патишта, туку разни насокии по карпите. Алпинизмот бара постојана физичка кондиција, големо искуство и познавање на техниката на качување. Алпинизмот претставува естетско доживување и спортско делување во планините во секое годишно време заради откривањена убавините и занимивлостите на природата, како и заради јакнење на физичката сила, издржливоста и волјата. Највидлив дел од алпинизмот е физичката работа т.е. качувањето по карпи. Тоа се нарекува алпинистика. Духовната компонента е моторната сила која со него доминира.
Алпинизмот со нашите очи го гледаме како активност во која некој човек употребувајќи специјална опрема се качува на некоја карпа или пак на голема снежна планина. Најчесто луѓето не го разбираат алпинизмот - тие премногу гледаат со очите и премногу размислуваат, наместо барем за една секунда да го употребат своето срце.
Надворешни врски
„Алпинизам“ — портал на македонскиот алпинизам
Бер
Бер (грчки: Βέροια, турски: Karaferye) — град во централниот дел на Егејска Македонија, денешна Грција. Градот се наоѓа 511 километри северо-северозападно од главниот град Атина и 73 километри југозападно од Солун, во југоисточното подножје на Каракамен. Бер е главен град на округот Иматија и истоимената Општина Бер.
Археолошкото наоѓалиште Кутлеш (главен град на Македонија) е вклучен во списокот на светско наследство на УНЕСКО и се наоѓа на 12 километри југоисточно од центарот на градот Бер.
Класичен период
Бер бил вклучен во составот на Римското Царство во 168 п.н.е. За време на Римското Царство Бер станал место на обожување на Римјаните. Диоклецијан градот го направил како еден од двата главни града на римската провинција Македонија. Во градот имало еврејска населба каде што Апостол Павле по напуштањето на Солун, и неговиот придружник Апостол Сила го проповедале пред еврејската и грчката заедница христијанството во 50/51 или 54/55 година. Библиски цитат:
Византиски период
Во времето на Византија, градот бил познат како Бероеја. Градот продолжил да расте и бргу да напредува. Во градот бил развиен и образовниот систем, станувајќи центар на средновековното византиско образование. Во текот на византискиот период во градот биле изградени неколку христијански цркви, додека градот бил седиште на епархија.
Пет епископи се појавуваат во документите како учесници на христијанските собори, и тоа:
Византискиот цар Михаил VIII Палеолог ја подигнал локалната архиепископија по 1261 година на ранг на на ранг на митрополија. . Бер денес е наведен од страна на Католичката црква како викарна епископија.
Отомански период
Османлиите градот го нарекувале Караферје („Црн Бер“) поради неговата карактеристична утринска магла во текот на влажните зимски сезони. Постои предание според кое децата на селџучкиот султан Кајкавус II претходно се населиле во Бер и дека еден од неговите потомци го примил христијанството, објаснувајќи го присуството на Гагаузите во градот. Под османлиска власт, градот бил седиште на каза во рамките на Солунскиот санџак. Од 1885 година, казата вклучувала 46 села и чифлици. Евлија Челебија (XVII век) напишал дека градот е мирен, без градски ѕидини или гарнизон, со 4.000 куќи, 16 муслимански квартали, 15 христијански квартали и 2 еврејски заедници. Градот бил просперитетен центар на производство на ориз.
Присуството на голем број богати и образовани луѓе придонело градот да стане еден од центрите на грчкиот национализам во регионот на Македонија, а жителите на градот имале активна улога во Грчката војна за независност. Поважни воени водачи за време на востанието биле Атанасиос Сиропулос, Јоргос Сиропулос, Димитриос Колемис и Јоргос Колемис.
По крајот на војната, градот останал под османлиска власт до 1912 година и крајот на Балканските војни, кога бил вклучен во составот на Грција. Така, на 16 октомври 1912 година градот официјално бил анектиран во составот на Грција и оваа дата денеска се слави како официјален празник на градот.
Грчки период
Во текот на Втората светска војна, градот бил под нацистичка окупација меѓу 1941 и 1944 година. Во градот делувал Национално ослободителниот фронт како движење на отпорот. Населението масовно се приклучило кон движењето и заеднички извеле неколку акции како убивање на членови на СС и запленување на нацисктички воен материјал. Градот побарал Прокопис Камбитоглу да стане градоначалник за време на окупацијата. Неговата улога во обидот за намалување на угнетувањето на Германците била наградена по војната кога добил орден за заслуги.
По крајот на војната, бројот на населението на Бер се зголемило и во голема мера се подобрил животниот стандард. 1980-тите и 1990-тите претставувале период на просперитет, со отворање на земјоделски претпријатија и задруги во плодните рамнини околу градот и нивно успешно извезување во Европа, САД и Азија. Откривањето на гробницата на Филип II Македонски во близина на археолошкото наоѓалиште Кутлеш исто така, придонело градот да стане туристичко одредиште.
Клима
Бер се наоѓа во југоисточното подножје на планината Каракамен (Вермио), северно од реката Бистрица.
Бер има влажна суптропска клима (според Кепенова класификација на климата), која се граничи со ладна полусува клима. Бидејќи градот е во преодна климатска зона, неговата клима покажува одлики на континентална, полусува и суптропска или средоземна клима. Летата траат од април до октомври и се топли (често исклучително топли) и суви (или благо влажни, со врнежи од дожд кои се јавуваат за време на грмотевици), и зимите кои траат од средината на октомври до март, кои се влажни и студени, но температурите остануваат позитивни. Снег обично паѓа еднаш или двапати во сезоната. Големи промени во температурата помеѓу денот и ноќта се ретки.
Демографија
Според Николаос Схинас („Οδοιπορικαί σημειώσεις Μακεδονίας, Ηπείρου, Νέας οροθετικής γραμμής και Θεσσαλίας“) во средината на 80-тите години на XIX век градот имал 1200 семејства, од кои 50 еврејски, 30 цигански, а останатите биле половина патријаршиски и половина муслимански.
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 година селото имало 350 жители Македонци, 6.500 Турци, 2.000 Грци, 300 Власи, 500 Евреи и 850 Цигани.
Селото било под влијание на Бугарската егзархија и на Цариградската патријаршија. Според податоците на секретарот на егзархијата Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Бер живееле 350 македонски патријаршисти, 2000 Грци, 300 Власи и 850 Цигани. Во 1906 година според патријаршиската статистика во градот имало освен другите и 320 патријаршиски Власи и 180 романски семејства Власи. .
Во 1910 година во Бер имало 6.200 жители патријаршисти, 5.280 муслимани и 600 евреи. На пописот во 1912 година градот бил одбележан со неколку јазици и религии: јазик македонски и религија христијанска, јазик турски и религија муслиманска, влашки јазик и христијанска религија, шпански јазик и религија јудаизам, грчки јазик и христијанска религија и ромски и христијанска религија.
По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Грција. Во 1913 година во Бер живееле 12.812 жители. По потпишувањето на Лозанскиот договор во 1923 година помеѓу Република Турција и Република Грција, во селото се населиле грчки бегалци од Анадолија додека голем дел од муслиманското население било принудено да ги напушти своите домови. Според Тодор Симовски, во Бер биле населени околу 5.000 Грци, од кои 4.686 биле гебалци по Грчко-турската војна, а голем дел биле Власи од соседните влашки села Маруша, Горно и Долно Шел, Кастања итн.
Во 1940 година во Бер живееле 16413 жители. Градот во пописот од 1951 година броело 21844 жители, на пописот од 1961 година, во градот живееле 25765 жители, во 1971 година имало 29528 жители, во 1981 година имало 37087 жители, додека во 1991 година имало 37858 жители. Денеска, населението на Бер е 48306 жители според пописот од 2011 година.
Стопанство
Модерниот град има памучни и волнени мелници а е познат и по трговија со пченица, овошје и зеленчук. На планината Каракамен е планирана изградба на една од најголемите ветерни турбини во Грција, кои ќе бидат 174 на број и ќе генерираат 614 мегавати. Инфраструктура - транспорт
Градот е поврзан со Солун од страна на железничката пруга Солун-Воден, како и до Атина и Дедеагач. Исто така градот е поврзан и преку автопатот „Егнатија“, грчкиот дел од европскиот пат Е90, со повеќе од 500 локални и национални одредишта преку КТЕЛ. Солунскиот аеродром „Македонија“ е најблискиот меѓународен аеродром, кој се наоѓа 88 км источно.
Образование
Во Бер се наоѓа една од најголемите библиотеки во Грција. Првично мала еднособна библиотека со ограничени финансиски средства и материјали, со текот на времето била проширена четрикатна зграда каде денес можат да се најдат мултимедии и специјални или ретки изданија. Библиотеката соработува со повеќе меѓународни организации и е домаќин на неколку културни настани.
Култура
Градот може да се пофали со големиот број на византиски споменици, како и пост-византиски цркви изградени од византиските фондации. Најзначајните византиски споменици се црквата Св. Анастасиј (Црква на Воскресението), со свите спектакуларни фрески од 1315 година, имајќи споредба со некои од најдобрите дела на Палеолозите во Солун и Цариград. Во градот некогаш имало 13 џамии, додека 8 преживеале, вклучувајќи ги џамија Хункар, Орта џамија, Мендресе џамија, и Челеби џамија. Четири други џамии, Субаши, Бајир, Јола Гелди и џамија Барбута денеска се користат како приватни резиденции. Во градот постои и амамот кој датира од османлиско време. Познатиот безистен во градот, бил изгорен во големиот пожар во 1864 година.
Во градот се наоѓаат и неколку музеи, како Археолошкиот музеј на Бер, Музејот на византиски Бер, Фолклорен музеј, музеј на модерната грчка историја. Исто така постои и еврејска синагога од XIX век.
Археолошкото наоѓалиште Кутлеш од страна на УНЕСКО е вклучен во списокот на светско културно наследство и се наоѓа на 12 километри југоисточно од центарот на градот.
Администрација
Општината Верија била формирана по реформата на локалната власт во 2011 година со спојување на следните 5 поранешните општини, која станале општински единици :
Општината располага со површина од 796,494 км 2, општинската единица со 359,146 км2.
Црква „Вознесение Христово“ - Богомила
Вознесение Христово (позната и како Свети Спас) — главна манастирска црква на Богомилскиот манастир во азотското село Богомила.
Црквата се наоѓа над самото село, на стотина метри после објектот на основното училиште во селото.
Историја
Црквата Вознесение Христово е осветена на 19 мај 1996 година. Фрескоживописот го имаат насликано Драган Ристиќ и Лазар Лекиќ.
Паракелова Глава (Ваташа)
Паракелова Глава — некропола од римското време во атарот на селото Ваташа, Македонија. На 1,5 километри кон селото Моклиште, помеѓу патот и реката Луда Мара, на десниот брег се гледаат гробни конструкции од типот на две води, изведени со тегули.
NGC 2455
NGC 2455 — расеано ѕвездено јато во соѕвездието Крма, заведено во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 2455 се споменува и како OCL 636, ESO 560-SC15.
Откривање
Објектот е откриен на 15 февруари 1836 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 7 ч 49 м 0 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, - 21° 18' 6".
Други поделби
Проучување на NGC 2455 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 320; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 5993. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 683.
Куантан
Куантан е главен град на Паханг, најголемата малезиска држава на Пенинсулар Малезија. Градот е сместен во близина на устието на истоимената Куантанска Река која се влева во Јужнокинеското Море.Етничката структура на населението од градот е 58% малајци, 32% кинези, 4% индијци и 6% други. Вкупниот број на жители изнесува 552.500 и со тоа е 9-ти најголем град во Малезија.
Нојнхајлинген
Нојнхајлинген (Neunheilingen) — село и поранешна општина во округот Унштрут-Хајних, во сојузната покраина Тирингија, Германија. Од 31 декември 2019 година претставува дел од градот Нотертал-Хајлингер Хеен.
Местоположба
Нојнхајлинген се наоѓа во северозападниот дел на Тириншката Котлина.
Македонска ренесанса
Македонска ренесанса е поим што се користи за да се означи периодот на Византија под Македонската династија (867-1056), којшто некои научници го сметаат за период со зголемен интерес кон класичната школа и прифаѓање на класични мотиви во христијанските теми. Други варијанти на терминот се: Средна Византиска ренесанса или Прва Византиска ренесанса (Палеолоѓева ренесанса од 13 век е втората). Македонска уметност се однесува на уметноста од тој период.
Поради тоа што терминот ренесанса е создаден во 15 век од страна на италијански хуманисти за да го опишат времето во кое живееле, користењето на терминот надвор од овој контекст е проблем, сепак периодот со сигурност создал идеи и уметнички дела коишто рефлектираат класични идеи.
Терминот Македонска ренесанса прво е употребен од Курт Вајцман во The Joshua Roll; a work of the Macedonian Renaissance, Studies in Manuscript Illumunation III (Princeton, 1948).
Исак II Ангел
Потекло
Ангели не и припаѓале на старата византиска аристократија. Просперитетот на тоа непознато филаделфиско семејство почнал кога најмладата ќерка на царот Алексиј I, Теодора, се омажила за убавиот Константин Ангел. Оттогаш како роднини на царот заземале високи позиции на дворот, а особено се истакнувале во времето на Мануил I. При владеењето на Андроник I, тие веќе биле во првите редови на византиската аристократска опозиција. Случката сакала победата на благородништвото на престолот да доведе претставник на нивниот род.
Општи одлики
Аисак II Ангел, внукот на Константин Ангел и принцезата Теодора, во се бил спротивен на силниот и самоволен Андроник. Додека Андроник I со енергични и насилни мерки му се спротивставувал на несреќниот развој на настаните, Исак II допуштил се да се одвива според својот тек. Старите болести на византиската држава, прекриени во времето на големите Комнини со надворешниот блесок на нивната моќ, сега избиле на површина откривајќи ја длабоката гнилост на византискиот државен организам. Никој повеќе не се обидувал да им застане на пат на злоупотребите во централната и провинциската управа. Продавањето на позициите, подмитувањето на чиновниците, уценувањата на собирачите на данок станале секојдневна појава. За царот Исак II се говорело дека ги продавал чиновничките должности како зеленчук на пазар. За прославувањето на свадбата на царот биле собирани посебни давачки по провинциите. Царот како да сметал дека Царството, коешто судбината му го подарила, е негово наследство.
Постојната норманска инвазија
Вистинска среќа било тоа што стравот од норманската наезда, којшто го забрзал Андрониковото паѓање, се покажал преувеличен. Оддавајќи му се на грабежот, норманската војска ја загубила својата моќ, а епидемиите многу ги проредиле нејзините редови. Способниот војсководец Алексиј Врана успеал да го порази непријателот во две битки, кај Мосинополе и кај Димитрица (ноември 1185 г.). Норманите го напуштиле Солун, подоцна и Драч и Крф. Само Кефалонија и Закинтос биле конечно загубени за Византија бидејќи паднале под власта на западните сили.
Брачни врски со Унгарија
Со другиот непријател што го загрозувал Византиското царство, унгарскиот крал Бела III, Исак Ангел склучил мир и се оженил со неговата десетгодишна ќерка Маргарета.
Ситуацијата на Балканот
Веќе кон крајот на 1185 г. во Бугарија избувнало големо востание под водство на браќата Петар (Теодор) и Асен. Влијанието на централната византиска власт во бугарското подрачје опаднала, како и во други краишта, па и таму се појавиле сепаратистички стремежи, коишто дотогаш на многу страни се пројавувале во вид на територијални барања на локалните бољари. Петар и Асен побарале од византиската влада да им даде некои земји како пронија. Острото и охоло одбивање на ова барање на настаните им дало неочекуван и нагол пресврт. Озлобените водачи на Бугарија кренале во напатената и од даноци преоптоварената земја, востание кое на крајот довело до целосно одвојување на бугарските области од Византија и до создавање на Второто Бугарско Царство.
Во солунската област се населиле многу Евреи и Ерменци, во дунавското подрачје престојувале Куманите и Печенезите, многубројните Власи се ширеле во дунавските покраини, во Македонија и Тесалија којашто била наречена Голема Влашка. Во движењето на Петар и Асен, Куманите, а особено Власите имале голем удел. Внатрешните заплети ја влошувале и без тоа тешката положба на Византија. Испратен против бунтовнците, Алексиј Врана, победникот над Норманите, во Едрене се прогласил за цар и се свртел против владата на Исак II Ангел. Меѓутоа, узурпаторот загинал во борбите пред Цариград и во летото 1186 г. царот Исак влегол на чело на својата војска во Бугарија. Во борбата против бугарските востаници Исак II покажал мошне голема енергија. Без сомнение, тој не бил никаков државник, но не бил ни толку неспособен како што обично го прикажувале. Колку и да биле незавидни приликите во тогашна Византија, текот на норманската и бугарската борба секако докажува дека во времето на Исак II византиската држава во воен период не била толку немоќна како во времето на Андроник Комнин.
Востаниците биле разбркани, а Петар и Асен пребегнале преку Дунав. Меѓутоа, наскоро тие се вратиле со силни кумански одреди и борбата одново се разгорела. Во октомври 1186 г. Исак II тргнал во пресрет на непријателот, но овојпат неговата положба била многу потешка и дури по жестоката борба и големи загуби тој успеал да ја одбие бугарско-куманската војска. Во пролетта 1187 г. царот презел нов поход во областа Сердика, но и овојпат одлучувачкиот успех изостанал. Византија не била во состојба да се впушта во подолги војувања. На сите страни се јавувале нови тешкотии. Големиот жупан Стефан Немања ги потпомагал Бугарите и ја искористил византиско-бугарската војна за сметка на Византија. Востание избувнало и во Мала Азија. Исак II се откажал од борбата во Бугарија и ја прифатил спогодбата со бунтовниците, коишто како заложник му го испратиле Калојан, помладиот брат на Петар и Асен.
Исламски пост
Дефиниција на постот гласи: Воздржување од јадење, пиење, пушење, интимен однос од пред зора па сè до заоѓање на сонцето, со цел постигнување на Аллахово задоволство и награда.
Исак II Ангел
Преминот на западните владетели во Палестина
Божјиот гроб одново паднал под власта на неверниците. Откако ја приширил својата власт над Сирија, Саладин во 1187 г. упаднал во Палестина, кај Хатин им нанел на Латините тежок пораз, го заробил ерусалимскиот крал Гвидо Лузињан и на 2 октомври влегол во Ерусалим. Овој настан и дал поттик на новата крстоносна војна, во која учествувале најугледните западни владетели: германскиот цар Фридрих I Барбароса, францускиот крал Филип II Август и англискиот крал Ричард Лавовско срце. Веќе во летото 1189 г. Фридрих Барбароса преку Унгарија стигнал на Балканот. Фридрих се обидел да се спогоди со византискиот цар. Уште во есента 1188 г. во Нирнберг бил склучен договор за премин на германската крстоносна војска низ византиските земји. Но сомнежите на Византијците не биле отстранети, уште повеќе што Барбароса не водел преговори само со Византија, туку и со нејзините непријатели низ чиишто земји водел неговиот пат, со Србите и со иконискиот султан.
Исламски пост
Должен е да пости секој возрасен, паметен, присутен муслиман, и муслиманка која е надвор од месечен циклус или крвавење после породување.
Исак II Ангел
Преминот на западните владетели во Палестина
Непријатно за Византијците, доаѓањето на Барбароса им било добредојдено на балканските земји. Неизбежната затегнатост меѓу Византија и германскиот цар можела само да им користи на балканските држави. Србите не можеле повеќе да се потпираат врз Унгарија, бидејќи Унгарија се договорила со Византија. Сега Немања побарал поддршка од моќниот германски цар, а истото го направиле и Бугарите. Немања, во придружба на својот брат Страцимир, го дочекал Фридрих Барбароса во Ниш со големи почести. Германскиот цар водел преговори со српскиот голем жупан како и со бугарските пратеници. Србите и Бугарите му понудиле вазална заклетва и сојуз против Византија.
Во Цариград овие преговори предизвикале, сосем природно, голема непријатност. Византиската влада му се приклонила на Саладин, најголемиот непријател на крстоносците. Обновен бил договорот склучен во времето на Андроник I и византискиот цар се обврзал дека нема да ја пропушти германската војска низ својата земја. Односите меѓу Византија и германскиот цар се заостриле до крајната мерка. Фридрих го освоил Пловдив како да се работело за град во непријателска земја. Уследила жолчна преписка во која немало поштеда од прекорувања и навреди. Дошло до таму што Барбароса решил да ја совлада Византија со оружена сила. Откако го запоседнал и Едрене, каде што повторно се состанал со српските и бугарските пратеници, тој ја упатил својата војска против Цариград, а на својот син Хенрик му наредил со флотата да дојде пред Цариград. Тогаш Исак II попуштил. Во февруари 1190 г. во Едрене бил склучен договор. Византија ги задоволила своите барања на својот надмоќен противник, му отстапила бродови за префрлање на трупите во Мала Азија, му дала угледни заложници и ветила дека неговата војска ќе ја снабдува со намирници. Во пролетта 1190 г. Фридрих Барбароса преминал во Мала Азија, но неговиот поход завршил со несреќен случај. При преминот на една река тој се удавил.
Експедицијата на англискиот и францускиот крал, коишто тргнале за Палестина по море, не ја погодувале сферата на интерес на Византија. Впрочем и нивниот потфат останал без успех. Според договорот за мир од 1192 г., Саладин го задржал Ерусалим, а власта на Латините била ограничена на тесното подрачје меѓу Јафа и Тир. Само еден спореден настан во Ричардовиот поход ја погодил Византија непосредно. На патот за Палестина англискиот крал го освоил Кипар, го заробил неговиот владетел Исак Комнин и островот им го предал на Јованистите, а потоа (1192 г.) на бившиот ерусалимски крал Гвидо Лузињан. Од тогаш Кипар останал под власта на Латините.
Повторните дејствувања против Србија и Бугарија и негово симнување од престолот
По заминувањето и гибелта на Фридрих Барбароса, Византија одново добила слобода на движење на Балканот. не губејќи време Исак II тргнал против Бугарите коишто навлегле во Тракија и против Србите, коишто, искористувајќи го судирот на Византија со Барбароса, ги освоиле и разрушиле Призрен, Скопје и низа други византиски градови во областа на Струма. Есента во 1190 г. Немања не издржал во Битката на Морава и морал да склучи мир. Тој на Византија и ги вратил териториите освоени во текот на последните години, но ги задржал своите поранешни освојувања. Со склучувањето формален договор за мир Византија изречно ја признала самостојноста на српската држава. Меѓу византискиот и српскиот владетелски дом биле воспоставени и брачни врски. Стефан, синот на Немања бил оженет со царевата внука Евдокија и добил титула севастократор. Бракот со византиската принцеза и доделувањето на титулата севастократор значело високо одличување. Меѓутоа, со вклучувањето на српскиот престолонаследник во хиерархијата на вишите византиски достоинственици воедно била нагласена и идеалната надмоќ на византискиот василевс-автократор.
Со помала среќа поминал Византија во војната против Бугарите. Големиот поход од 1190 г. завршил со тежок пораз. Византијците продреле до самото Трново, но опсадата на бугарската престолнина била неуспешна. Нивната војска при повлекувањето била поразена во балканските клисури, така што и самиот цар одвај ја избегнал смртта. Ни натамошните обиди за сузбивање на бугарскиот притисок не вродиле плод. Напротив, во 1194 г. Византијците претрпеле нов пораз кај Аркадиополе. Исак II му се обратил за помош на својот тест Бела III, обновувајќи ги врските со унгарскиот кралски двор коишто биле поматени по упаѓањето на Унгарите во Србија (околу 1192/93 г.). Сметајќи на унгарската поддршка Исак II на чело на силна војска тргнал во нов поход против Бугарите, но на 8 април 1195 г. неговиот постар брат Алексиј III го симнал од престолот и наредил да го ослепат.
Повторно качување на престолот и детронирање
За време на Четвртата крстоносна војна, на 17 јули 1203 г. Цариград паднал во рацете на крстоносците. Кутриот цар Алексиј III побегнал однесувајќи го со себе државното богатство. Слепиот Исак II повторно бил кренат на престолот, а како совладетел царска круна добил и неговиот син Алексиј IV, штитеникот на крстоносците. Византиската влада во Цариград сè уште постоела, но таа целосно била зависна од милоста на Венецијанците и крстоносците, кои залогориле пред градските ѕидини. Оваа милост не траела долго, зошто набрзо се покажало дека Алексиј IV не бил во состојба да ги исполни ветувањата дадени во Задар и на Крф. Сега тој се нашол меѓу два огна. Крстоносците и Венецијанците ги барале ветените пари одбивајќи ги сите молби за одлагање, а византиското население се бунтувало против царот којшто во земјата ги донел крстоносците и им се потчинил себеси и својот народ на Латините. Кон крајот на јануари 1204 г. во Цариград избувнал бунт. Алексиј IV не само својата скапо платена крна туку и главата, а неговиот татко бил ставен ставен во затвор каде што наскоро и умрел.
Албиј Тибул
Албиј Тибул (латински: Albius Tibullus, 55 п.н.е. - 19 п.н.е.) - староримски поет.
Животопис
Иако нема точни податоци за местото на раѓање, се претпоставува дека Тибул се родил во Рим, во богато и угледно семејство. Тој бил убаво момче, со добра градба, воспитан и образован. Некое време бил војник, но набргу ја напуштил воената служба. Подоцна, му бил придружник на Месала, во неговиот воен поход, но е разболел на Крф и се вратил во татковината.
Творештво
Уште во раната возраст, Тибул покажал дарба за пишување и напишал песна посветена на Месала, еден од највлијателните луѓе во Рим, кој ги ценел и ги помагал писателите. За разлика од Вергилиј и од Хорациј, Тибул никогаш во своите песни не го споменал царот Октавијан Август, ја проколнувал војната и го опеал мирниот селски живот. Од неговото творештво се сочувани четири книги (од кои само за првите две недвосмислено се знае дека се неговот дело) со елегии (во елегиски дистих) во кои ги осудува војните, го фали идиличниот селски живот и пее за своите сакани жени: едната се викала Планија, а во песните ја нарекол Делија, другата била Немесис, а третата била Глицера. Сите неговии елегии имаат буколиски карактер. За него, Квинтилијан рекол: „Во елегијата можеме да се натпреваруваме со Хелените, а ми се чини дека во неа најубав и најдобар е Тибул.“ Првите пет елегии му се најубави, а тие се посветени на Делија. И неговите современици го читале и го почитувале Тибул, за што сведочи Овидиј, кој во една своја песна вели: „Додека има љубов и аморови стрели, твоите стихови, Тибуле, ќе се читаат.“ Тибул ја ослободил елегијата од александриската ученост и во неа внел длабоко лично чувство, со што ја приближил кон старата јонска елегија. Основната одлика на неговата елегија е еден вид мека тага на која тој умеел да ѝ даде силен личен печат. Поради тоа, повеќе римски поети го прогласиле Тибул за најголем римски елегичар.
Темплинско Езеро
Темплинско Езеро (Templiner See) — езеро во сојузната покраина Бранденбург, Германија. Се протега на југ и запад и центарот на градот Потсдам.
Езерото е долго 5,8 километри, со максимална широчина од 1,2 километри и површина од 5,11 км2. Се наоѓа на надморска височина од 29,4 м и има максимална длабочина од 6 метри.
Пловната река Хафел тече низ езерото, вливајќи се на северната страна во близина на центарот на Потсдам и изливајќи се на јужната страна преку краток канал до Швиловското Езеро помеѓу Капут и Гелтов. Езерото е опслужувано од два ферибота, Кивит кон северниот дел и Капут кон јужниот дел. Пловноста е надгледувана како дел од Долен Хафел.
На северниот дел на езерото, полуостровот Хермансвердер навлегува во езерото. На средината, езерото е пресечено од берлинската железница, која поминува преку посебен железнички мост. Бил изграден во 1950-тите со цел да го заобиколи Западен Берлин во текот на поделбата на Германија.
Сулпиција
Сулпиција (латински: Sulpicia) - староримска поетеса.
Животопис
Сулпиција била млада, убава и образована Римјанка, родина на Месала и современичка на Тибул.
Творештво
Сулпиција пишувала кратки елегии во кои ја опеала својата љубов кон младиот Церинт кого го сакала. Нејзините песни се единствениот сочуван пример на песни напишани од жена во римската книжевност. Нејзините песни биле дополнување на поетскиот корпус на Тибул.
Владимир Мартиновски
Животопис
Владимир Мартиновски е роден е во Скопје во 1974 година. Дипломирал на Филолошкиот факултет „Блаже Конески” во Скопје, каде што и магистрирал во 2001 г. на тема „Интерференции меѓу македонската современа поезија и ликовните уметности“. Докторирал на Универзитетот Париз III – Sorbonne Nouvelle, на тема „Аспекти на екфразиската поезија: Ш. Бодлер, В.К. Вилијамс, С. Јаневски, В. Урошевиќ, Џ. Ешбери и И. Бонфоа“. Работи како редовен професор по предметите „Компаративни поетики“ на Катедрата за Општа и компаративна книжевност при Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“.
Тој е член е на Извршниот одбор на Меѓународната асоцијација за семиотика, на Меѓународната асоцијација за компаративна книжевност, на извршниот комитет на Европската мрежа за компаратистички проучувања, на ЗККМ, на ДПМ и на Македонскиот ПЕН.
Неговата поезија е објавена на дваесетина јазици. Исто така, Мартиновски се занимава и со музика при што учествувал во музички проекти и изданија на: Оркестарот од изворни народни инструменти „Пеце Атанасовски“, „Калдрма“ и „Баклава“.
Пештера Мегара
Пештерата Мегара се наоѓа во селото Мојковиќи, во атарот на селото Стапари, на територијата на градот Ужице. Името Мегара е од илирско-римско потекло и значи светилиште за принесување жртви. Во него се наоѓал храмот на богот Јупитер Партински, кого го обожавале античките Парти, илирско племе. Во пештерата се откриени археолошки наоди од неолитот.
На дел од варовникот во правец северозапад-југоисток, пештерата се состои од главен канал долг околу 52 метри (кој е прооден) и помал кој се дели директно пред влезот на пештерата, кој е висок околу 5 м. Главниот пештерски канал завршува со одлив, висок околу 3 метри, под кој е уште еден пештерски канал со бучен воден тек.
Овие два канали се свртени еден кон друг под агол од 55˚. Затоа, пештерата Мегара се состои од два каналски системи; повисоко суво и пониско влажно. Во селото Утрина кај Синѓиќ има пештерски отвор, наречен Горна Мегара и се верува дека е поврзан со пештерата Мегара во Мојковиќ, но бидејќи испитувањата не се направени, засега ова се само претпоставки.
Поради своите посебни одлики и прекрасниот амбиент, пештерата Мегара претставува интересен туристички потенцијал на оваа област.
Димитрие Дурацовски
Димитрие Дурацовски (15 февруари 1952, Струга) — македонски писател.
Животопис
Дурацовски е роден на година во. . Завршил Училиште за применета уметност во Скопје. Работи како ликовен соработник во Народниот музеј во Струга. Член е на ДПМ од 1989 година.
Творештво
Дурацовски е автор на книгите:
Три негови кратки раскази се застапени во антологијата на македонскиот краток расказ, „Џинџуџе во земјата на афионите“ (Темплум, 2022).
Дурацовски е припадник на т.н. петта генерација или Петти круг на автори, кои на македонската книжевна сцена се јавиле во 1980-тите години. Целиот опус на Дурацовски е во знакот на постмодернизмот. Со романот „Бледи сенки, далечни гласови“, тој направил голем пресврт во стилот. Во двете збирки раскази, тој пишуваал во стилот на фантастиката и ониричноста, со користење цитати, парафрази и позајмувања од други книжевни дела. Во „Инсомнија“, тој ја напуштил строгата, контролирана функционалност, вметнувајќи долги автобиографски пасажи и есеизирања. Во романот „Бледи сенки, далечни гласови“, тој ја напуштил функционалната димензија и навлегува во т.е. постмодерна носталгија. За романот „Insomnia“, Дурацовски ја добил наградата „Рациново признание“.
Награди
Во 2019 година, Дурацовски ја добил наградата „11 Октомври“ за животно дело.
Влијание
Дурацовски е тема на расказот „Спирала“ на македонскиот писател Ненад Јолдески.
Мал Воен Остров
Мал Воен Остров (српски: Мало ратно острво или Коњско острво) — речен остров кој се наоѓа во Белград, главниот град на Србија. Се наоѓа на сливот на реките Сава и Дунав. Иако ненаселен, островот е дел од имотот на Град Белград, и припаѓа на градската општина Земун.
Местоположба
Островот се наоѓа помеѓу јужниот брег на Голем Воен Остров и десниот брег на Дунав во општината Нов Белград (населбата Ушќе), на само 200 метри оддалеченост од сливот на Сава во Дунав.
Особености
Островот бил значително поголем пред Втората светска војна. Кога изградбата на Нов Белград започнала во 1948 година, песокот од островот бил транспортиран до копното со големи транспортни средства и се користел за покривање на мочуриштето на кое требало да се гради новиот град. Во тој процес, островот се собирал. Денес, поетски се вели дека „Нов Белград е град на островот“.
Список на државни водачи во 1045 година
Списокот е поделен на континентите во светот, коишто се подредени по азбучен редослед, а во делот за секој континент, исто така, по азбучен редослед се подредени државите коишто во годината се наоѓале на тој континент. Во случај да се случиле промени на функциите, наведени се имињата на сите лица коишто ја извршување таа функција подредени по хронолошки редослед во текот на годината.
Владимир Зворикин
Владимир Зворикин ( - ), „таткото на телевизијата“. Во 1926 година успеа електронски да ја разложи сликата. Тој придонесе телевизијата, како електронски систем да ја претвори во практичен систем во најширока употреба. Измисли повеќе од 120 електронски и електротехнички апарати.
Република Алтај
Алтај (рус. Республика Алтай) е автономна република во составот на Руската Федерација. Има површина од 92.600 км2. Има 202.947 жители. Се наоѓа во самиот центар на Азија, каде се спојуваат руската тајга, степите на Казахстан и полупустините на Монголија. Главен град е Горно Алтајск.
Шумите покриваат 25% од територијата. Најголеми реки се Катун и Бија. Постојат повеќе од 7.000 езера со вкупна површина од 700 км2. Најголемо е езерото Телецкое, кое е долго 80 километри и 5 километри широко. Најголема длабочина на тоа езеро е 325 метри. Републиката се наоѓа точно внатре во планинскиот систем Алтај. Постојат минерални извори во планинитe Алтај. На Алтај се наоѓаат и многу ледници. Што се однесува на рудното богатство, Република Алтај располага со злато, сребро, литиум, железна руда. На пониските предели климата е умерено континентална.
Население
Населението во републиката чини 203,900 жители. (2005). Густината на населението е: 2,2 жит./км2 (2005), уделот на градското население е: 25,9 % (2005). Според пописот во 2002 во Алтај живеат следниве народи:
Печора
Печора е голема река во европскиот дел на Русија. Долга е 1.809 km.
Печора извира од планината Урал. Пловна е, но во поголемиот дел од годината е замрзната како резултат на ниските температури кои владеат во тој предел. Таа се наоѓа во северозападниот дел на Русија. Во неа се слеваат повеќе помали реки, како што е реката Уса. Таа поминува низ повеќе градови, а тие се: Печора, Кипиево, Оксино и Нарјан Мар. Нејзиниот речен слив тече низ рамничарски рејлеф и се слева во во Печорскиот Залив. Таа река се влева во Северноледениот Океан и е дел од неговото сливно подрачје.
Обермелер
Обермелер (Obermehler) — село и поранешна општина во округот Унштрут-Хајних, во сојузната покраина Тирингија, Германија. Од 31 декември 2019 година претставува дел од градот Нотертал-Хајлингер Хеен.
Местоположба
Обермелер се наоѓа 12 километри североисточно од окружниот град Милхаузен.
Општински единици
Поранешната општина се состоела од четири единици: Обермелер, Гросмелра, Петен и Ам Флугхафен.
Дискоболија Гроѓиск Вјелкополски
Дискоболија Гроѓиск Вјелкополски (Dyskobolia Grodzisk Wielkopolski) е полски фудбалски клуб од Гроѓиск Вјелкопољски.
Рисаламанде
Рисаламанде (исто така напишан како ris à l'amande) е традиционален дански десерт кој се послужува за божиќна вечера и Шведска маса. Се прави од пудинг од ориз (сутлијач) помешан со шлаг, шеќер, ванила и сечкани бадеми. Се служи ладно со топол или ладен сос од цреша.
Име
Името се заснова на француското riz à l'amande што значи „ориз со бадеми“, иако десертот има данско потекло. Денес, рисаламанде е правописно потврдено од Комитетот за дански јазик.
Историја
Рисаламанде бил јасно инспириран од класичниот француски десерт riz à l'impératrice (императорски ориз) кој бил поцврст, обликуван во калапи и украсуван со желе од малини. Рисаламанде бил создаден кон крајот на 19 век. Се здобил со популарност кога пудингот од ориз станал почест. Дотогаш, пудингот од ориз бил ексклузивно јадење, за кое биле потребни две скапи, увезени состојки: бадеми и цимет. По Втората светска војна, рисаламандот доживеал зголемена популарност, бидејќи бил промовиран како „штеден“ десерт: додавањето шлаг (кој бил лесно достапен) на прилично скапиот ориз го правел оризот да трае подолго. Со цел да се минимизираат трошоците, рисаламандата често се правела и без бадеми во ова време.
Употреба во Божиќната традиција
Едноставен пудинг од ориз (risengrød) се служи цела година во Данска, но често се гледа и како божиќно јадење. Се служи топло и прелиено со цимет и путер, често заедно со слад пиво (hvidtøl). Некои семејства за вечера на 23 декември прават голема количина на пудинг од ориз (lillejuleaften што значи „Мал Бадник“) и чуваат дел од него за подготовка на рисаламанда како десерт по големата божиќна вечера. Други јадат топол ориз како дел од божиќната вечера, најчесто како предјадење, а поретко како десерт. Ова често се смета за постара традиција од рисаламандата.
Според традицијата, топол пудинг од ориз е исто така јадење што го јадат нисите -божиќни гоблини. Семејствата со деца може да издадат сад со пудинг од ориз за нив, и ако е изеден (можеби од мачка), тоа ќе го покаже постоењето на ниси. Овој обичај е изведен од древното верување во куќните духови.
На Бадник, во десертот се додава бадем, а оној што ќе го најде добива мала награда, како што се прасе од марципан, чоколадно срце или мала друштвена игра. Пронаоѓачот може да го крие своето откритие што е можно подолго, така што остатокот од друштвото ќе биде принуден да ја изеде целата рисаламанда, дури и откако веќе ќе се најаде од големата божиќна вечера.
Во Шведска и Норвешка
Во Шведска, ова јадење се нарекува ris à la Malta, што е изведено од данското име. Обично се прави од разладен остаток од ориз, шлаг, шеќер и ванила, со или без бадеми. По традиција, лицето кое ќе го најде скриениот бадем во десертот се очекува да се венча пред следниот Божиќ. Јадењето најчесто се служи или со џем или со замрзнати бобинки.
Норвежаните имаат слично јадење наречено ризикрем („оризов крем“) и, како и во Данска, оној што ќе го најде скриениот бадем во десертот добива манделгаве (присутен бадем) во форма на прасе од марципан или слично. Десертот може да содржи бадеми за вкус, но најчесто се сецкани одозгора како декорација. Во Норвешка, сосот исто така обично се прави од малина (или дури и јагода ) наместо од цреша.
Ризифрути
Ризифрути е подготвена закуска инспирирана од рисаламанда, која се продава во нордиските земји од 1993 година Постојат различни сосови, како што се јагода, цреша, боровинка и малина. Сепак, постојат и готови производи кои се продаваат како рисаламанде (и повеќе слични на вистинскиот десерт).
Агим Ибраими
Агим Ибраими (албански: Agim Ibrahimi) (, Тетово, Југославија) — македонски фудбалер, крило на Марибор и на македонската репрезентација.
Животопис
Агим Ибраими е роден на 29 август 1988 година, во Тетово.
Клупска кариера
Ибраими ја започнал својата кариера во екипата на Шкендија, во која станал професионалец во сезоната 2005-2006.
Toj бил избран за најдобар фудбалер на Македонија во 2012 година.
Во сезоната 2014-2015, со својот клуб Марибор, Ибраими се пласирал во групната фаза од Лигата на шампионите. На 5 ноември 2014 година, во натпреварот против Челзи, Ибраими го постигнал својот прв гол во Лигата на шампионите, кој од гледачите на англискиот телевизиски канал „Скај спортс“ бил прогласен за најубав гол во четвртото коло од фазата по групи на натпреварувањето. На крајот од сезоната, Ибраими влегол во идеалниот тим, а бил и еден од тројцата кандидати за најдобар фудбалер во Словенија. Во декември 2015 година, голот што Ибраими го дал на натпреварот против Цеље во 14. коло на словенечката фудбалска лига бил прогласен на 77. место на списокот на 100 најубави голови во Европа во 2015 година.
Географски центар на Шведска
Географскиот центар на Шведска е оспорен меѓу најмалку четири локации.
Флатаклокен
Најстариот и најпознат географски центар на Шведска е Флатаклокен, место до езерото Манкби во Торпшамар, Меделпад на 62.3875°N, 16.32556°W. Локацијата била идентификувана во 1947 година по иницијатива на весникот Густаф фон Платен. Методот што се користел за пресметување на оваа точка бил оној од центарот на гравитацијата на геометриската фигура на Шведска. Пресметката била направена од професорот Нилс Фриберг и Тор Анделдорф на географското одделение на Универзитетот во Стокхолм, користејќи картонска карта на Шведска со оддалечените острови прикачени директно на копното. Тие го избалансираа моделот на картата на игла и ја прогласиле рамнотежната точка за географски центар.
Делегација во која биле Густаф фон Платен, истражувачот Ханс Остелиус и ориентаторот Госта Лагерфелт пешачеле низ дивината до местото и го прогласиле за географски центар. Подоцна, бил поставен знак кој го означувал значењето на местото и бил изграден видиковец. Локалитетот оттогаш станал популарна туристичка атракција.
Пјаченца
Пјаченца е град во регионот Емилија-Ромања во северна Италија и главен град на истоимената провинција. Од 2022 година, Пјаченца е деветти по големина град во регионот по население, со над 102.000 жители.
Географски центар на Шведска
Други тврдења
Обласните градови Анге и Естерсунд често сметаат дека се географски центар на Шведска.
Пјаченца
Најзападниот главен град во регионот Емилија-Ромања, има силни односи со Ломбардија, со која се граничи, а особено со Милано. Некогаш беше дефинирана од Леонардо да Винчи како „Земја на премин“, во неговиот Кодекс Атлантикус, врз основа на нејзината клучна географска локација. Пјаченца ги интегрира одликите на блиските лигуриски и пиемонтски територии додадени на распространето ломбардско влијание, фаворизирано од комуникациите со блиската метропола, што го намалува нејзиниот емилиски отпечаток.
Географски центар на Шведска
Други тврдења
За други места се смета дека се центар на Шведска, користејќи различни методи. Најистакнат е Јитерхогдал во Хелсингланд, врз основа на методологијата за пресметување на географската широчина за точката на половина пат помеѓу најсеверните (Трериксрусет) и најјужните (јужниот врв на Сканија) точки, а потоа земајќи ја средината помеѓу најисточната и најзападната точка на таа географска ширина.
Пјаченца
Пјаченца се наоѓа на главната раскрсница на раскрсницата на рутата E35/A1 помеѓу Болоња и Милано и рутата E70/A21 помеѓу Бреша и Торино. Пјаченца е, исто така, на сливот на Требија, што ги исцедува северните Апенински планини и По, што се истекува на исток. Пјаченца, исто така, е домаќин на два универзитети, Католичкиот универзитет на Светото срце, Политехничкиот универзитет во Милано и Универзитетот во Парма.
Етимологија
Етимологијата е долгогодишна, трага по потекло од латинскиот глагол placēre, „да се задоволи“: Името значи „пријатно“ или (како што го превел Џејмс Босвел некои од етимолозите од неговото време) „добро живеалиште“, и било дадено како добар знак.
Предримска ера
Пред неговото населување од страна на Римјаните, областа била населена со други народи; Конкретно, неодамна во римската населба, регионот на десниот брег на По помеѓу Требија и Таро бил окупиран од Ананите или Анамари, племе на Цисалпските Гали. Пред тоа, вели Полибиј, „Овие рамнини биле древно населени со Етрурци“ пред Галите да им ја одземат целата долина По.
Римско време
Пјаченца и Кремона биле основани како римски воени колонии во мај 218 п.н.е. Римјаните планирале да ги изградат по успешното завршување на последната војна со Галите која завршила во 219 п.н.е. Во пролетта 218 п.н.е., откако и објави војна на Картагина, Сенатот одлучил да го забрза основањето и им дал на колонистите 30 дена да се појават на местата за да ги добијат своите земји. Секој од нив требал да се насели од 6.000 римски граѓани, но градовите требале да добијат латински права; односно, тие требало да имаат ист правен статус како и многуте колонии кои биле коосновани од Рим и градовите Латиум.
Реакцијата на Галите во регионот била брза; тие ги избркале колонистите од земјите. Наоѓајќи се засолниште во Мутина, вториот испратил воена помош. Мала сила под водство на Луциус Манлиус била спречена да стигне до областа. Потоа, Сенатот испратил две легии под водство на Гај Ателиус. Собрајќи ги Манлиус и колонистите, тие се спуштиле на Пјаченца и Кремона и таму успешно поставиле кастра од 480 метри кубни (0.12 acres) за поддршка на градењето на градот. Пјаченца мораla да била веднаш заградена, бидејќи ѕидовите биле поставени кога битката кај Требија се водела околу градот во декември. Нема докази ниту текстуални ниту археолошки за претходна населба на таа локација; сепак, локацијата би била избришана поради изградбата. Пјаченца беше 53-та колонија што ја поставил Рим од неговото основање. Бил прв меѓу Галите од долината По.