cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Хуан Хосе Кобо
Животопис
Во 2008 година имал слаб почеток на сезоната, но завршил втор на етапа на Тур де Франс, зад неговиот колега Леонардо Пјеполи. И покрај силната форма на првата планинска етапа на Тур де Франс, Кобо бил приморан да се откаже од трката со неговата екипа по позитивниот резултат на Италијанецот Рикардо Рико. Подоцна му била доделена етапната победа откако на Пјеполи му биле одземени резултатите поради допинг. Соние Дувал го промениле името во Скот-Американ Биф, но не биле поканети на Вуелта а Еспања.
Во 2011 година, екипата била поканета на Вуелта а Еспања со специјална покана. Кобо бил избран да вози на трката како поддршка за неговиот водач Денис Мењшов. По освојувањето на 15. етапа на стрмниот врв на Англиру станал водач на трката и екипата. Кобо го зачувал водството до крајот на трката, одолевајќи на нападите од Крис Фрум, кој бил второпласиран за само 13 секунди. Особено жесток бил нападот на Фрум во последниот километар на седумнаесеттата етапа, кога Кобо отпаднал едно време, но успеал да се врати и завршил зад Фрум со доцнење од 1 секунда.
Кобо го напуштил на крајот на сезоната 2013 и му се приклучил на  за сезоната 2014. Се пензионирал по таа сезона.
На 18 јуни 2019 година по сознанија од неговиот биолошки пасош, кои покажале користење средства за подобрување на резултатите, на Кобо му била одземена титулата на Вуелта, како и сите други резултати помеѓу 29 август 2009 година и 27 септември 2009 година, како и помеѓу 20 август 2011 година и 11 септември 2011 година, што значело дека го загубил и 10. место на Вуелта во 2009 година. Бидејќи Кобо не поднел жалба во рокот од 30 дена, му била одземена титулата на Вуелта 2011 на 18 јули 2019 година.
Распоред на резултатите на големите трки
СО = се откажал; — не учествувал
Виктор Фридман
Виктор Фридман (англиски: Victor Friedman; р. 18 октомври 1949, Чикаго, САД) — американски лингвист и еден од најпознатите македонисти во светот, редовен професор на Чикашкиот универзитет.
Животопис
Виктор Фридман дипломирал руски јазик и книжевност на колеџот „Рид“ во 1970 година. Тој подоцна докторирал за словенски јазици и книжевност и општа лингвистика на Чикашкиот универзитет во 1975 година. Неговата дисертација била на тема „Граматичичките категории на македонскиот индикатив“ и со тоа ја добил наградата Марк Пери Галер за најдобра дисертација на факултетот за хуманистички науки. Од 1975 до 1993 година тој предавал во одделот за славистика при Универзитетот во Северна Каролина. Во 1993 година Виктор Фридман се префрлил на Чикашкиот универзитет. Тој има објавено повеќе од 200 публикации и при тоа „Граматичките категории на македонскиот индикатив“ била првата публикација за модерниот македонски јазик во САД[1].
Повеќе од 30 години Фридман се занимава со полето на Балканот. Во 1991, 2003 и во 2007 година тој бил награден со златна плаката од страна на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ од Скопје, додека пак во 1994 година тој бил избран за член на Македонската академија на науки и уметности. Во 1995 година тој бил избран за член на Матица Српска и во 2004 година бил избран за член на Академијата на науки и уметности на Косово.
За време на југословенските војни, тој работел како политички аналитичар на заштитните сили на ООН стационирани во поранешна Југославија во 1994, бил дел од проектот Јужен Балкан при Центарот за превентивни дејства на Советот за надворешни односи во периодот од 1995 до 1997 година, бил советник на Меѓународната кризна група во 1997 година и работел за Институтот за мир на САД во 1999 и 2000 година. Беше гостин–професор или гостин научник во следниве универзитети: Корнел, Универзитет „Св. Кирил и Методиј“, Средноевропски универизтет во Будимпешта, Универзитет на Кјото, Национален универзитет на Малезија, Универзитет во Хелсинки, Универзитет во Приштина и во Латроб универзитетот (Австралија).
Истражувањата на Фридман се базирале на граматичките категории, особено на глаголите, контактот на јазиците и социолингвистиката на Балканот и Кавказот. Тој објавил книги за следните јазици: албански јазик, аромански јазик, азербејџански јазик, српски/ хрватски/ босански јазик, бугарски јазик, грузиски јазик, грчки јазик, лачки јазик, македонски јазик, меглено-романски јазик, ромски јазик, романски јазик, руски јазик, таџички јазик и турски јазик.
Виктор Фридман има големо познавање од областа на македонскиот јазик и одлично зборува на македонски јазик.
Виктор Фридман и Македонија
Виктор Фридман за првпат ја посетува Македонија 1971 година. На Институтот за социолошки, политичкии правни истражувања од Универзитетот св. Кирил и Методиј во Скопје, е предавач и Меѓународната летна школа "Светлата страна на Балканот" во 1999 година.
Во 1991, 2003 и во 2007 година тој бил награден со златна плаката од страна на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ од Скопје, додека пак во 1994 година тој бил избран за член на Македонската академија на науки и уметности. Во 2007 г. тој добил степен "Doctor honoris causa" Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ од Скопје.
Во 2009 година заедно со македонската политичка партија Виножито во Грција го промовираа македонско-грчкиот речник, каде е бурно, нецивилизирано и насилно пречекан од грчката јавност.
Публикации
Во својот богат научен труд, има дела поврзани со македонскиот јазик:
Црква „Св. Ѓорѓи“ - Ежово
Свети Ѓорѓи (Αγίου Γεωργίου) — црква во селото Ежово, Нигритско, Егејска Македонија. Влегува во состав на Серско-нигритската епархија на Цариградската патријаршија.
Црквата е гробишен храм, сместен на северниот крај на селото. Изградена е во 1926 г. На почетокот на XXI век е обновена и живописана. Во парохијата влегуваат и параклисите „Св. Никола“ и „Рождество на Пресв. Богородица“ од XIX век, како и средновековниот пештерен параклис „Св. Марина“.
ГРАВЕ (Австрија)
ГРАВЕ (германски: Grazer Wechselseitige Versicherung AG, GRAWE) - австриско акционерско друштво за животно осигурување и неживотно осигурување, со седиште во Грац.
Историја
Друштвото ГРАВЕ е основано во 1828 година од надвојводата Јохан од Австрија, како регионален осигурител од пожари со седиште во Грац.
Активности
Групацијата ГРАВЕ е составена од 18 подружници за осигурување во 13 земји во Европа. Покрај нив, групацијата е сопственик и на подружници во секторот на недвижностите и во финансиските услуги. Во 2020 година, по тринаесетти пат ГРАВЕ ја добил наградата „Recommender Award“ која ја доделува Здружението на финансиски маркетинг на Австрија (FMVÖ).
ГРАВЕ се вбројува помеѓу најголемите австриски осигурителни друштва, со годишен прилив од премии од над 720 милиони евра и со околу 3,8 милиони договори за осигурување. Финансиската стабилност на GRAWE концернот се отсликува преку сопствениот капитал, кој е далеку над пазарниот просек, како и конзервативниот пристап и политиката на вложување. Средствата на клиентите најчесто се вложуваат во обврзници, државни записи и депозити во банки. И покрај тоа што може да применува поедноставна проценка на активата, ГРАВЕ ја проценува по строгиот принцип на пониска вредност.
ГРАВЕ во Македонија
Во 2007 година била основана првата подружница на австриската група ГРАВЕ во Македонија, под името „ГРАВЕ Скопје“. ГРАВЕ осигурување а.д. Скопје е осигурително друштво кое работи со дозвола добиена од Министерство за финансии на Република Македонија, со решение број 11-18652/3од 15.01.2007 година и со регистрација од Централен регистар на РМ број 30120070001886 од 14.02.2007 година.
Во 2019 година, групата ГРАВЕ го купила друштвото „ЕУРОСИГ“ АД Скопје кое било интегрирано во групата под името „ГРАВЕ Неживот Скопје“. Во март 2020 година, групата ГРАВЕ го презела друштвото Еуролинк осигурување.
NGC 3699
NGC 3699 — планетарна маглина во соѕвездието Кентаур, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 1 април 1834 година од страна на Џон Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 3699 е од видот PN. Видливиот сјај со голо око изнесува 11,3 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 11 m. NGC 3699 има само една позната привидна димензија, која изнесува 0,75'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0.
Други поделби
Проучување на NGC 3699 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 427; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 8629. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број N/A.
Империја
Империја е форма на општествено уредување. Зборот „империја“ потекнува од латинскиот збор „imperium“ и значи „моќ, авторитет“. Политички, империја е поголема група на држави или народи обединети и управувани или од монарх (император) или олигархија.
Покрај основното значење на зборот, „империја“ може да се користи да се означи голем бизниз или компанија или политичка организација на или национално, меѓународно или градско ниво.
Империјална политичка структура е основана и одржувана на два начина: (1) како „територијална империја“ на директно освојување и контрола со „сила“ (директно физичко дејствување за да се остварат замислите на императорот), и (2) „хомогена империја“ на индиректно освојување и контрола со „сила“. Првото е проследено со поголема политичка контрола, но не е ограничено во поглед на понатамошно проширување. Второто е обратно во поглед на првиот начин на управување на империјата. Територијалните империи тежнеат да имаат континуирана територија.
Тименроде
Тименроде (Timmenrode) — село и поранешна општина во округот Харц, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 1 јануари 2010 е дел од градот Бланкенбург на Харц.
Дахалски јазик
Дахалскиот (numma guhooni) е афроазиски јазик, дел од подгрупата на кушитски јазици. Јазикот денес го зборуваат околу 400 Дахалци, што го прави јазикот загрозен и е под опасност од исчезнување. Јазикот се зборува на брегот на Кенија, во близина на устието на реката Тана. Овој јазик е невообичаен во јазичиот свет поради тоа што ги користи сите четири механизми за проток на воздухот при говорот. Местоположбата на јазикот во рамките на кушитските јазици не е дефинирана со сигурност.
Овој поим „дахало“ е егзоним и се користи во научната јавност, поим кој го користеле Аверите и значи „безначаен“. Јазикот всушност се нарекува „нума гухони“ (numma guhooni).
Статус
Дахалците порано биле ловци на слонови и биле расштркани покрај брегот на Источна Африка и измешани со разните Банту-народи и Свахилите. Немале свои постојани населени места и често се двојазични. Децата денес повеќе не зборуваат на дахалски, туку на дргугите подоминатни јазици, најмногу свахилски. Така, јазикот е под опасност од исчезнување.
Водовратски Пат (Водоврати)
Водовратски Пат — археолошко наоѓалиште во велешкото село Водоврати, Општина Градско. Претставува некропола од преминот на бронзеното во железното време.
Дахалски јазик
Согласки
Дахалскиот има голем број на согласки. Мадисон (1993) наведува вкупно 62 согласки за јазикот, а Тоско (1991) наведува 50. Во прилог 50-те согласки на дахалскиот:
Водовратски Пат (Водоврати)
На 4,5 км од Градско и 2,5 км од селото Водоврати, на самиот пат Градско - Водоврати се утврдени остатоци од растурени гробни конструкции - цисти од камени плочи. Во 1954 и 1992 г. се вршени археолошки ископувања при што биле откриени 24 гроба од XIII-XII век п.н.е. Погребувањата се со закопи во згрчена положба, во конструкции од обични јами или цисти од плочи. Гробовите се поставени во правец запад исток и организирани во редови по линијата север-југ.
Дахалски јазик
Самогласки
Дахалскиот има пет самогласки кои имаат и кратка и долга форма:
Соколузаде Лала Мехмед-паша
Соколузаде Лала Мехмед-паша (починат на 21 јуни 1606 година) – отомански државник со босанско потекло. Можно е да бил во роднинска врска со Мехмед-паша Соколовиќ и бил учител (лала) на принцот. Бил голем везир од 1604 до 1606 година. Умрел изненадно на 21 јуни 1606, најверојатно бил отруен од својот наследник Дервиш Мехмед-паша, уште еден отомански политичар со босанско потекло.
NGC 6064/2
NGC 6064/2 — спирална галаксија во соѕвездието Херкул, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела. Објектот не претставува Дрееров објект.
Објектот бил предмет и на други истражувања, па освен како NGC 6064/2 се споменува и како NGC 6052-1, UGC 10182, MCG 4-38-22, IRAS 16030+2040, KUG 1603+206, CGCG 137-32, Arp 209, VV 86, MK 297.
Откривање
Објектот е откриен на 11 јуни 1784 година од страна на Вилијам Хершел, со помош на рефлекторски телескоп, чијашто леќа имала пречник од 18,7 см.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, NGC 6064/2 е од видот Sc/P. Видливиот сјај со голо око изнесува 14,1 m, а оној во рамките на интервалот од минималната до максималната честота 14,5 m, додека површинскиот сјај изнесува 13,4 m/лм2. NGC 6064/2 има привидни димензии од 0,9' х 0,7'.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 16 ч 5 м 12,6 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +20° 32' 31". Положбениот агол на објектот е во износ од 171°.
Други поделби
Проучување на NGC 6064/2 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката 57039. Во рамките на атласот на длабокото небо, Уранометрија 2000.00, објектот припаѓа на групата означена со бројот 155; додека во Каталогот на основни ѕвезди (GSC) е групиран под бројот 1511. Објектот е забележан и во фотографското истражување спроведено од Паломарската опсерваторија во 1958 година, каде што се споменува во групата под број 83.
Градиште (Козбунар)
Градиште — археолошко наоѓалиште во радовишкото село Козбунар. Наоѓалиштето претставува средновековна сакрална градба. На 5 км југозападно од селото, на впечатливо место се зачувани остатоци од темели.
Ковачани
Ковачани — село во Албанија. Селото се наоѓа во областа Белград и општината Жепа.
Црква „Св. Архангел Михаил“ - Близанско
Свети Архангел Михаил — главна селска црква во поречкото село Близанско, во чиј двор се наоѓаат и селските гробишта.
Црквата е сместена покрај денешниот брег на вештачкото езеро Козјак, каде се наоѓаат и самите селски гробишта.
Џеронимо (филм од 1993)
Џеронимо: Американска легенда (англиски: Geronimo: An American Legend) - американски филм од 1993 година, во режија на Волтер Хил. Главните улоги ги играат: Џејсон Патрик, Џин Хекман, Роберт Дувал, Мет Дејмон, Вес Студи итн.
Синопсис
Во филмот се раскажува за животот на легендарниот индијански поглавар Џеронимо (го игра Студи) и за неговиот однос со офицерот на американската коњаница Чарлс Гејтвуд (го игра Патрик). По долгогодишни борби, американската армија успева да го совлада индијанското племе Чирикава, припадници на Апачите, кои со тешко срце прифаќаат да се преселат во резерватот. Офицерот Гејтвуд, кој покажува големи симпатии за положбата на Индијанците добива задача да го приведе индијанскиот главатар Џеронимо, а во таа мисија му помага младиот офицер Бритон Дејвис (го игра Дејмон) кој, исто така, не ужива во војничката кариера. Меѓутоа, животот на Индијанците во резерватот е тежок и некои од нив не можат да се помират со таквата состојба. Тогаш, американската армија испраќа еден одред во резерватот за да ги смири незадоволните при што доаѓа до вооружена престрелка со голем број погинати на двете страни. По тој настан, Џеронимо собира група од 35 воини и повторно се одметнува, а генералот Крук (го игра Хекман) поднесува оставка. Не неговото место доаѓа нов командант, кој применува нов пристап во потрагата по Џеронимо, ни ниту тој не може да го покори. Најпосле, офицерот Гејтвуд добива наредба да преговара со Џеронимо и тој успева да го убеди да се предаде. Набргу, Џеронимо, неговите воини и Индијанците кои служеле во американската армија се префрлени во Флорида, а американската влада не го почитува дадените ветување дека ќе ги врати Апачите во нивната татковина. По предавањето на Џеронимо, Гејтвуд добива прекоманда во еден далечен гарнизон, а Дејвис дава отказ од воената служба.
Рамелсберг
Име
Според легендата, планината била именувана по витез наречен „Рам“, кој бил следбеник на царот Отон I. Во 968 година, додека ловел, витезот го врзал својот коњ за дрво, со цел да улови некој елен на скоро непристапниот терен. Неговиот коњ нетрпеливо удирал во земјата со своите копита додека чекал на својот господар да се врати и така открил вена на сребрена руда. Според други објаснувања, името веројатно потекнува од раширените цвеќиња низ областа (Ramsen).
Создавање на рудата
За разлика од рудното богатство на Горен Харц, рудата на Рамелсберг била предизвикана од ослободувањето на топлите термални извори кои носеле метали во текот на девонскиот период. На дното на Девонското Море, две големи поклопки на руда биле создадени, кои подона биле покриени од камења во текот на карбонскиот период.
Рударство
Историјата на рударство на Рамелсберг течела во неколку различни фази. Најпрвин, главен производ била сребрената руда, подоцна бакарната и на крајот оловото.
Анализата на нетопените парчиња руда и згура пронајдени во текот на археолошките ископувања помеѓу 1981 и 1985 година на Дина (близу Остероде) во Јужен Харц означуваат дека рударството на Рамелсберг започнало во век. Слоевите на рана населба потекнува околу и  век сместена околу 25 километри јужно од Рамелсберг, која не само што поседувала преиндустриска опрема за топење, туку и остатоци на руда, кои подоцна биле потврдени дека потекнуваат од Рамелсберг. Англосаксонските погребни објекти направени од рудата на Харц биле исто така пронајдени во Англија.
Среден век
Рударството на Рамелсберг било првпат споменато во записите околу 968 година од саксонскиот хроничар, Видукинд од Корвеј. Според неговата Res gestae saxonicae, царот Отон I отворил рудници за сребро (venas argenti) и ископувал руда од нив. Рударската населба Гослар не била спомената до 979 година. Во 1005 година, привлечен од присуството на сребро, кралот Хајнрих II ја изградил Царската палата во Гослар (Kaiserpfalz Goslar) на падините на Рамелсберг, која подоцна била проширувана од неговите наследници и постепено ја заменила поранешната Кралска палата во Верла.
Профитабилните рудници останале „кралско добро“ (Reichsgut) на Светото Римско Царство. Кога во 1175 година, царот Фридрих Барбароса повикал на поддршка за неговата борба против италијанските градови во Ломбардскиот сојуз, војводата Хајнрих Лавот побарал неговото учество да му биде платено со рудниците во Гослар, но Фридрих одбил. Војводата Хајнрих извел опсада на градот и ги уништил рудниците. По неговото симнување од престолот во 1180 година, Рамелсбершките рудници биле повторно вратени во 1198/99 година.
Откако царското влијание се намалило, рудниците потпаднале под контрола на Советот на Царскиот град Гослар, кој официјални ги купил правата во 1359 година. Рударска несреќа е забележана во 1376 година, кога загинале повеќе од 100 рудари. Главни руди кои биле ископувани во Рамелсберг биле олово-цинкова, бакарна, сулфурна, мешана, кафеав боксит и баритна, заедно со важните минерали галенит, халкопирит, сфалерит, барит и сулфати. Главни метали ископувани од овие рудници биле среброто, оловото, бакарот и цинкот, на чија основа Гослар го добил богатството.
Ново време
Рудниците во Гослар со векови биле трн во очите на војводите од Брауншвајг-Волфенбител, кои владееле на Харц. Во 1552 година — по децении правни постапки, феуди и судири — војводата Хајнрих V ја искористил слабата позиција на градот во Шмалкалдската војна и го презел управувањето на рудниците од граѓаните. Рударските операции биле предводени од синот на Хајнрих и негов наследник Јулиј од 1568 година. Во текот на Триесетгодишната војна, граѓаните на Гослар се обиделе да ги повратат рудниците на Рамелсберг истакнувајќи се себеси како верни поддржувачи на царските сили против протестантскиот командант Христијан Помладиот; меѓутоа, немало корист откако неговиот внук војводата Август Помладиот се помирил со царот Фердинанд во 1642 година. Со водство на велфските војводи, златото било произведувано од век натаму.
Истражување во 2009 година
Во февруари 2009 година, претпријатието Scandinavian Highlands Holding A/S ги објавило резултатите од геофизичките истражувања од нивната подружница Harz Minerals GmbH, според која непознати минерални руди со големина на оние во Рамелсберг веројатно се присутни на два километри западно од Рамелсберг. Во есента 2009 година биле избушени неколку дупки на длабочина од 500 до 600 метри во областа на Хесенкопф и Гозетал. На крајот на јануари 2010 година, по неколкумесечна пауза, претпријатието објавило дека наскоро би бушеле до длабочина од 800 метри, каде се сомневаат дека постојат богати наоѓалишта.
Светско културно наследство
По повеќе од 1000 години при што биле ископани скоро 30 милиони тони руда, рудникот бил конечно затворен од претпријатието Пројсаг на 30 јуни 1988 година откако рудата била главно истрошена. Граѓанските здруженија биле целосно против плановите да се уништат површинските инсталации и да се пополнат историските рударски делови. Постепено, некористениот рудник бил претворен во музеј за зачување на неговото наследство и да ја прикаже историјата на рудникот и неговата индустриска опрема.
Во 1992 година, музејот станал светско културно наследство на УНЕСКО заедно со Стариот град на Гослар. Во 2010 година, кон ова светско културно наследство бил додаден Системот на водна регулација во Горен Харц, Валкенридскиот манастир и историскиот коп Замзон. Рамелсбершкиот музеј и рудникот за посетители се точка на европската патека на индустриско наследство.
Историскиот музеј има бројни специјални знаменитости како што се:
Кула Мајстор Малтер
Кулата Мајстор Малтер (Maltermeisterturm) е најстара зачувана надземна рударска градба на Рамелсберг и веројатно во цела Германија. Била изградена околу 1500 година на падината на Рамелсберг. Првично, кулата била користена за надгледување на коповите; од 1578 година била користена како ѕвонарник (Anläuteturm).
Од средината на век, во кулата живеел мајстор Малтер (Maltermeister). Управувал со дрвото потребно за рудникот, кое било мерено во малтери, германска единица, од каде потекнува и името на кулата.
Болрих
Поради германското економско чудо по Втората светска војна и острото подигнување на цените на оловото и цинкот во 1950 година, биле спроведени истражувања за руда. По успешните обиди за обработка на оваа нискоквалитетна руда (содржина на метал од околу 25%), приготвувањето на рудата започнало во 1953 година на Болрих над селото Окер. Повторно, рударскиот архитект, Фриц Шуп, бил одговорен за проектирање на објектите.
Местото бил поврзано со Рамелсберг преку рударска железница низ Геленбек. Отстранувањето на оловото во Окер и обработката на цинкот во Харлингероде биле спроведувани преку стандардна железница.
Комеморативна монета
Во 2008 година, Стариот град на Гослар и Рамелсбершките рудници се нашле како мотив на златната монета од 100 евра, која ја издавала државата секоја година.
Планинарска патека
Рамелсбершкиот музеј е означен со број 91 во системот на планинската патека низ Харц.
Клос Катунд
Клос Катунд — село во Албанија. Селото се наоѓа во областа Дебар и општината Клос.
Станарот (филм од 1976)
Синопсис
Трелковски (го игра Полански) изнајмува стан во една запуштена зграда, чии станари го гледаат со сомнеж и со презир. Откако дознава дека пред него во истиот стан живеела некоја убава жена која извршила самоубиство така што скокнала низ прозорецот, Трелковски е опседнат со неа. Постепено, тој тоне во параноја и се убедува себе дека соседите планираат да го убијат. Уште повеќе, тој заклучува дека Стела, жената во која е вљубен, исто така учествува во таа „завери“ против него. Најпсоле, Трелковски го присвојува идентитетот на жртвата на самоубиството и ги наследува нејзините самодеструктивни склоности.
Софрониј Стојанов
Софрониј Стојанов — македонски револуционер, учесник во македонското револуционерно движење, член на Македонскиот комитет и бугарски офицер.
Животопис
Софрониj Стојанов е роден во 1871 година во Цер, Кичевско. Завршува воената училиште во Софија во 1892 година и служи во 14-от македонски и 5-от дунавски пешадиски полкови. Во 1900 година се вклучува во редовите на ВМОК Со цел за да ги испита можностите за наоѓање на оружје е испратен во Романија од Борис Сарафов. Во декември 1900 година е испратен од Сарафов во Солун за да ги дознае внатрешните состојбата на ВМОРО. Оваа посета на Софрониј се поклопува со разврзувањето на Солунската афера, по враќањето во Софија, Софрониј истакнал дека си го уредил прашањето, има дилемата дали оваа изјава се однесува на 5 бланко потврди (за евентуално кревање на востание во Македонија) или пак на предавство.
Одреден е за војвода во Малешевско и Горноџумајско кон крајот на 1901 година. Во 1902 година учествува во т.н. Горноџумајско востание.
За време на последната борба помеѓу Внатрешната организација и Врховниот комитет, четата на Софрониј Стојанов го пленила Пејо Јаворов, меѓутоа Софрониј го ослободил. Подоцна, Стојанов имал средбата и долг разговор со Гоце Делчев во Малешевско, по средбата, Софрониј ја оставил четата на располагање на Внатрешната организација и привремено се повлекува од борбата и се вратил во Бугарското кнежевството. Според Ангел Динев текот на разговорот бил следен: Бил интерниран од бугарската влада заедно со Иван Цончев, Стефан Николов и Тодор Саев. За време на Илинденското востание е војвода на кичевската чета, дел од одредот на Александар Протогеров, и учествува во борби со турските аскер, тогаш неговите четници се Борис Сугарев и Димитар Милев. Заедно со Протогеров прават обид да стигнат до Охридско и Кичевско. На 28 април (16 април стар стил) 1903 се откриени од турските војници во горноџумајското село Габрово, Софрониј Стојанов загинува, а останатите четници се прибрале во Бугарија.
Дитероде
Дитероде (Dieterode) — општина во округот Ајхсфелд, во Тирингија, Германија.
Коскојазични риби
Коскојазичните риби, односно надредот Osteoglossomorpha, сочинуваат група на коскени риби во рамките на телеостеите. Кај повеќето претставници, поголем број од забите се сместени на јазикот и на горниот дел од устата. Еден позначаен член на овој надред е арапаимата (Arapaima gigas), најголемата слатководна риба во Јужна Америка, како и една од најголемите коскени риби воопшто. Други интересни претставници се слатководните мормириди (Mormyridae).
Систематика
Повеќето еволутивни линии на коскојазични риби се изумрени. Само некои, како Osteoglossiformes и два вида на месечеви ока (Hiodontiformes), опстануваат и денес.
Ред Osteoglossiformes
Митлерес Несетал
Митлерес Несетал (Mittleres Nessetal) — општинска заедница во округот Гота, во Тирингија, Германија. Седиштето на општинската заедница е во Голдбах.
Општинската заедница Митлерес Несетал се состои од следниве општини:
Еуролинк осигурување
Еуролинк осигурување - македонско акционерско друштво за осигурување. Во март 2020 година, друштвото било преземено од австриската групација ГРАВЕ.
Раководење
Претседател на управниот одбор на Еуролинк осигурување е Клаус Шајтегел, додека претседател на управниот одбор е Марија Томеска.
Активности
Во првиот квартал на 2020 година, Еуролинк осигурување станало најголемото друштво за неживотно осигурување во Македонија, со пазарно учество од 14,5%. Водечката положба на Еуролинк осигурување особено е изразена во услугите: осигурување од незгода, здравствена заштита и одговорност, а тоа за првпат го вовело приватното здравствено осигурување во Македонија. Притоа, на крајот од 2019 година, друштвото имало пазарно учество од дури 46% во приватното здравствено осигурување.
Градови во Црна Гора
Во Црна Гора има 21 општина со 40 урбани и 1216 селски населби.
Херман Геринг
Херман Вилхелм Геринг (12 јануари 1893 - 15 октомври 1946) бил германски политичар и воен водач, член на водството на Националсоцијалистичката партија. Тој како воен пилот ветеран од Првата светска војна бил носител на орденот Pour le Mérite ("The Blue Max"), највисок воен орден на Кралството Прусија. Геринг бил последниот командант на Jagdgeschwader 1, авионската ескадрила на Манфред фон Рихтхофен, наречен „Црвениот Барон“. Во 1935 Геринг бил назначен за командант на Луфтвафе (Германските воздухопловни сили) позиција на која ќе биде сè до последните денови на Втората светска војна. Хитлер исто така го назначил за рајхсмаршал со што го издигнал едно скалило погоре од сите останати команданти а исто така тој бил назначен и за негов наследник и заменик. Меѓутоа во 1942 по појавувањето на првите пречки во напредувањето на Германија на двата фронта нивните односи почнале да се заладуваат. По завршувањето на Втората светска војна на Нирнбершките судења Геринг бил обвинет и осуден за воени злосторства и злосторства против човештвото. Бил осуден на смрт со бесење но вечерта пред да биде обесен се самоубил со цијанид.
Самоилово
Самоилово — село во Општина Ново Село, во околината на градот Струмица.
Географија и местоположба
Самоилово се наоѓа во подножјето на планината Огражден, на надморска височина од 230 метри. Од најблискиот град Струмица е оддалечен 25 километри
Историја
Самоилово е најмлада населба во Струмичкиот регион, основана во 1971 година од жителите на соседните села Бадилен (70 %) и Бајково (30 %).
Тоа го добило името според Цар Самоил, односно според тоа што во близина се случила познатата Беласичка битка од 29 јули 1014 година, водена помеѓу македонската војска на Цар Самуил и византиската на Василиј II. Први жители и основачи на селото во 1971 година биле Костадин Митрев и Стојан Василев.
Население
Според пописот на населението на Македонија од 2002 година, селото има 348 жители, од кои 345 Македонци, 2 Срби и 1 останат.
Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 235 жители, од кои 218 Македонци, 1 Србин и 16 лица без податоци.
Општествени установи
Во 1996 година била изградена црквата „Св. Богородица“, а селската слава се одбележува на 28 август.
Училиштето ОУ „Мануш Турновски“ со работа во 1973 година, а новата училишна зграда датира од 1986 година. Селото е електрифицирано, има водовод, а во близина поминува реката Василица.
Избирачко место
Во селото постои избирачкото место бр. 1790 според Државната изборна комисија, сместени во просториите на дом на културата.
На претседателските избори во 2019 година, на ова избирачко место биле запишани вкупно 302 гласачи.
Балштет (Гота)
Балштет (Ballstädt) — општина во округот Гота, во Тирингија, Германија.
Синанудин Факих Јусуф-паша
Синанудин Факих Јусуф-паша — отомански државник, кој бил Голем везир во периодот од 1349 до 1364 година. Тој бил последен кој ја извршувал функцијата во време на владеењето на султанот Орхан I и прв во време на владеењето на Мурат I.
Во еден запис од 1360 година, султанот Орхан I го споменува Синанудин Факих Јусуф и забележува дека тој бил син на човек со име Муслихудин Муса и внук на човек со име Меџдудин Иса. Од записот исто така може да се разбере дека Синанудин Факих Јусуф бил ахија кој им служен на отоманските бирократи.
По неговата смрт, поранешниот кадиаскер Чандарли Халил Хајредин-паша станал Голем везир, со што започнала „Чандарлиевата ера“ во Отоманското Царство, кога неколку Големи везири потекнувале од семејството Чандарли и поседувале голема политичка моќ.
Солишка Падина (Гуѓаково)
Солишка Падина — археолошко наоѓалиште во прилепското село Гуѓаково. Претставува населба од доцноантичко време.
На границата на атарите меѓу селата Гудјаково и Галиште, во непосредната близина на Црна Река се среќаваат фрагменти од керамички садови, тегули и имбрекси.
Голем буџет
Голем буџет (англиски: Big Budget) - поранешен британски стрип кој бил издаван неделно од 1897 до 1909 година.
Објавено од Артур Пирсон, Голем Буџет првпат бил објавен на 19 јуни 1897 година. Првично се состоел од три отсеци од по осум страници; „Големиот буџет“ (стрип), „Буџетот на другарот“ и „Приказната на буџетот“, последните два дела се делови за текстуална фантастика. До 1898 година бројот на страници се намалил на 20 со сите делови споени во еден стрип. Во 1905 година, тој вметнал приказна со наслов „Водачот на момчињата“ со стриповите постепено исчезнувајќи додека не станал целосен документ за приказни. Неговиот наслов се сменил во „Кометата“ во 1909 година и траел само уште 14 други изданија.
232 п.н.е.
232 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 232. година пред новата ера, 232. од првиот милениум п.н.е., 32. од 3 век п.н.е. и трета од 230-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 5276 и 5277 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 4518 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 3528 и 3529 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 521.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 232 година се протега во 2404 и 2405, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 2464 и 2465 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 311. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 879 и 878 исламска година пред хиџра.
Од влакно ортома
„Од влакно ортома“ или „Многу врева за ништо“ ― комедија од Вилијам Шекспир која се смета дека ја напишал во 1598 и 1599 година. Претставата била вклучена во Првото фолио, објавено во 1623 година.
Дејството се одвива во Месина, а заплетот се врти околу љубовта на два пара откако група војници ќе пристигнат во градот. Љубовта на првата двојка, меѓу Клаудио и Хера, речиси се губи по обвинувањата на негативецот, Дон Хуан. Втората двојка, меѓу пријателот на Клаудио, Бенедик и братучетката на Хера, Беатриче, зазема централно место во драмата, а духовитоста и мајтапењето на двата лика во најголем дел придонесува за хуморот.
Ванѓа Чашуле
Животопис
Ванѓа Чашуле (моминско презиме: Стевчева) е родена на 9 август 1923 година во Радовиш. На 11-годишна возраст добила стипендија за школување во Белград, а по завршувањето на учителската школа, таа се вратила во Македонија.
Од влакно ортома
Бенедик и Беатриче се наведени да ја признаат својата љубов еден кон друг, а Клаудио е измамен да верува дека Хера не е девица.
Гого Ивановски
Гого Ивановски (, -, ) — македонски поет и раскажувач.
Од влакно ортома
Дејство
Во Месина еден гласник најавува дека вечерта ќе пристигне Дон Педро придружуван од Клаудио и Бенедик. Беатриче подбивно прашува дали ќе се врати и Бенедик истовремено се потсмева со неговите воени вештини. Леонато му објаснува на гласникот дека „помеѓу неа и господинот Бенедик постојано се води некаква шегаџиска војна“.
Гого Ивановски
Завршил високо стручно образование. Работел како новинар во Радио Скопје, потоа како уредник во Македонската телевизија. Учествувал во уредувањето на списанието за литература, култура и уметност „Современост“ и книжевниот весник „Хоризонт“. Од 1946 г. членувал во Друштвото на писателите на Македонија.
Ванѓа Чашуле
Животопис
Во 1941 година, таа се вклучила во движењето на отпорот како курир, пренесувајќи важни документи. Исто така, учествувала во подготовките за атентатот на озлогласениот Мане Мачков (инаку, нејзин братучед) по што била уапсена и осудена на доживотен затвор во Стара Загора, каде што била изложена на невидена тортура, но не ги предала своите соборци. За своето учество во НОБ, таа била одликувана со признанието "Партизанска споменица 1941".
Гого Ивановски
Починал на 15 декември 2004 г. во Скопје.
Од влакно ортома
Дејство
По пристигнувањето на војниците, Дон Педро му кажува на Леонато дека ќе останат најмалку еден месец, а Бенедик и Беатриче ја продолжуваат својата „весела војна“. Влегува и полубратот на Педро, Дон Хуан. Чувствата на Клаудио кон Хера повторно се разгоруваат и му кажува на Бенедик дека сака да ѝ се додворува. Бенедик, кој отворено го презира бракот, се обидува да го спречи. Дон Педро го поддржува бракот. Бенедик се колне дека засекогаш ќе остане ерген. Дон Педро му се смее и му вели дека ќе се ожени кога ќе ја најде вистинската личност.
Ванѓа Чашуле
Животопис
По ослободувањето на Македонија, таа работела како уредник во културната рубрика на весникот "Нова Македонија". Во 1961 година, веќе мајка на четири деца, дипломирала со највисок успех на Филозофскиот факултет во Скопје, на групата по историја, по што ја започнала кариерата на еден од највидните македонски историчари. Во средината на 1960-тите, Ванѓа Чашуле го основала Отсекот за односи со странство, каде што работела до пензионирањето во 1970 година. Ванѓа Чашуле починала на 18 јули 1986 година во Скопје и со високи почести била погребана на гробиштата Бутел, во Алејата на великаните.
Од влакно ортома
Дејство
Се одржува маскенбал. Таму, маскираниот Дон Педро во име на Клаудио ја заведува Хера. Дон Хуан го користи ова и настанува хаос откако ќе му рече на Клаудио дека Дон Педро ја договара Хера за себе. Но, недоразбирањето подоцна е надминато, и на Клаудио му е ветена раката на Хера.
Ванѓа Чашуле
Творештво
По завршувањето на Филозофскиот факултет во Скопје, Ванѓа Чашуле започанала да е занимава со истражување на македонската историја и за брзо време станала еден од највидните македонски историчари. Во 1965 година, таа напишала обемна биографија на Гоце Делчев под наслов "Гоце Делчев - идеолог и организатор на македонското национално-ослободително движење", која била објавена на македонски, српско-хрватски и словенечки јазик. Во 1970 година, Ванѓа Чашуле го објавила своето капитално дело "Од признавање до негирање", во кое го обработува дволичниот однос на Бугарија кон македонското прашање. За ова дело, таа ги добила највисоките државни награди, а делото било преведено на пет странски јазици.
Од влакно ортома
Дејство
Во меѓувреме, Бенедик и Беатриче танцуваат заедно, не се препознаваат и под покривката на маските си се оговараат. Бенедик е навреден кога го опишува како „задрогаз на принцот, многу здодевен шут“, и копнее да биде поштеден од друштвото на „госпоѓицата Алапача“. На Дон Педро и неговите луѓе, на кои им е досадно да чекаат една недела до свадбата, смислуваат план да ги спојат Бенедик и Беатриче. Тие се договараат Бенедик да чуе разговор во кој Беатриче ќе рече дека е лудо вљубена во него, но се плаши да му каже. Хера и Урсула исто така се договараат Беатриче да слушне разговор во кој тие ќе разговараат за неуморната љубов на Бенедик кон неа. И Бенедик и Беатриче се воодушевени што мислат дека се предмет на невозвратена љубов и обајцата се решени да си ги исправат своите грешки и да искажат љубов.
Ванѓа Чашуле
Творештво
По пензионирањето, таа се посветила на преведување од шпански и португалски јазик. Најзначаните преводи на Ванѓа Чашуле ги вклучуваат:
Од влакно ортома
Дејство
Во меѓувреме, Дон Хуан планира да ја уништи венчавката и да го посрамоти брата си и да им наштети на Леонато и Клаудио. Тој на Дон Педро и на Клаудио им вели дека Хера е „неверна“, и договара да го видат Борачио како влегува во нејзината спална соба и се љуби со неа (тоа всушност е слугинката на Хера). Клаудио и Дон Педро се измамени, а Клаудио се колне дека јавно ќе ја понижи Хера. Следниот ден, на свадбата, Клаудио ја обвинува Хера пред гостите, и налутено излегува со Дон Педро. Хера се онесвестува. Свештеникот интервенира, сметајќи дека Хера е невина. Тој предлага семејството да ја лажира смртта на Хера за да го натера Клаудио на каење. Бенедик и Беатриче ја признаваат својата љубов еден кон друг. Беатриче потоа бара од Бенедик да го убие Клаудио како доказ за неговата љубов. Бенедик се двоуми, но се согласува. Леонато и Антонио го обвинуваат Клаудио за смртта на Хера и му се закануваат. Пристигнува Бенедик и го предизвикува на дуел. Локалната стража, претходната вечер ги слушнала Борачио и Конрад како разговараат за нивното „предавство“ и „најстрашната навреда некогаш нанесена во комонвелтот“, и ги апсат. Тие го признаваат заговорот и стражарите го информираат Леонато за невиноста на Хера. Дон Хуан побегнал, но по него се пратени стражари да го фатат. Клаудио се кае и мислејќи дека Хера е мртва, се согласува со барањето на нејзиниот татко да се ожени со ќерката на Антонио, „речиси копија од моето дете кое е мртво“.
Откако Клаудио ќе се заколна дека ќе се ожени со другата невеста, се открива дека тоа е Хера. Клаудио е пресреќен. Беатриче и Бенедик јавно си ја признаваат љубовта еден кон друг. Дон Педро го исмева „оженетиот Бенедик“, а Бенедик возвраќа дека смета дека принцот е тажен, и го советува: „Најди си жена“. При крајот на претставата, гласник носи вести дека го фатиле Дон Хуан, но Бенедик предлага судењето на Дон Хуан да се одложи за утредента, за двојките да можат да уживаат во својата среќа. Двојките танцуваат и слават, а претставата завршува.
Ванѓа Чашуле
Творештво
Во чест на нејзиното дело како преведувач, воспоставена е награда за литературен превод "Ванѓа Чашуле", која се доделува еднаш годишно за најуспешен превод на странско дело на македонски јазик.
Нигер
Нигер се смета за земја во развој, и постојано се рангира како земја со најнизок Индекс за човеков равој, па така во 2011 била на 186 место од 187 земји. Поголем дел од непустинскиот дел на земјата подлегнува на периодична суша и опустошување. Економијата на земјата се заснова на земјоделството и извоз на некои земјоделски култури, како и извор на сурови минерали како што е ураниумот. Нигер се соочува со голем број проблеми и тоа придонесува за слаб економски пораст, а најмногу поради немање излез на море, големиот процент на пустина, слабото образование, сиромаштијата, недостатокот на инфраструктура, слабиот здравствен систем и уништувањето на средината.
Потекло на поимот
Името на државата потекнува од името на реката Нигер. Официјално државата се вика „Република Нигер“. За името „Нигер“ денес се верува дека потекнува од латинскиот збор „niger“ што значи „црно“. Сепак за името нема точно утврдена етомологија. По реката е именувана и државата Нигерија. Народот од Нигер се вика Нигерци, а од Нигерија Нигеријци.
Историја
Во древно време, територијата на денешен Нигер биле покриени со плодородни рамнини. На овие простори постоеле древни култури, чие главно занимање им било земјоделството и сточарството. На овие простори постојат цртежи кои датираат од пред 12.000 години. Според УНЕСКО, обработката на железо на овие простори започнале во околу 1500 п.н.е. Најголемата држава која постоела на овие простори во антиката било Царство Сонгхај. По неговото пропаѓање кон крајот на 16 век, овде започнале да се формираат сојузи помеѓу локалните племиња. Првиот европски истражувач на овие земји бил Манго Парк, кој ја истражувал Сахара барајќи го изворот на река Нигер, кон 1900 година пристигнале француските колонизатори, а од 1922 година Нигер станал француска колонија, како дел од Француска Западна Африка. По реформите во земјата, во 1965 година се одржале избори во земјата на кои победила прогресивната партија. Независноста на земјата била објавена на 3 август 1960 година.
Географија и клима
Нигер е држава без излез на море во Северна или Западна Африка. Државата се наоѓа во пограничниот регион на Сахара и Потсахарска Африка. Вкупната површина на државата е 1.267.000 км2, од кои 300 км2 се вода. Според површината, Нигер е 22 најголема држава во светот, веднаш зад Чад. За споредба, Нигер е двојно поголема од сојузната американска држава Тексас. Главен град на државата е Нијамеј и во државата живеат околу 15 милиони жители.
Нигер се граничи со седум држави и има вкупен периметар од 5.697 километри. Најдолгата нигерска граница е со Нигерија на југ (1.497 км). По таа е границата со Чад на исток (1.175 км), Алжир на северозапад (956 км) и Мали (821 км). Покрај со овие, Нигер граничи и со Буркина Фасо на југозапад (628 км), со Бенин (266 км) и со Либија на североисток (354 км). Најниска точка во државата е реката Нигер со надморска височина од 200 метри. Највисока точка е планината Идукал-н-Тагес со 2022 метри надморска височина.Во Нигер доминираат два географски региона: Сахара на север и плодните потсахарски региони на југ.
Климата во Нигер е суптропска, што е карактеризирано со многу топли и суви денови. Како резултат на климата, најголем дел од државата е пустинска. Во најјужните предели има тропска клима, во басенот на реката Нигер.
Политички систем
Новиот устав на Нигер бил усвоен во јули 1999 година. Со новиот устав, Нигер повторно станала полупретседателска република. Претседателот на републиката има мандат од пет години, а премиерот е именуван од претседателот. Како резултат на зголеменото население на државата, собранието на Нигер било зголемено во 2004 година, па така, Нигер има 113 пратеници избрани за мандат од пет години. Политичките партии мора да имаат најмалку 5% од гласовите за да се стекнат со пратенички мандат. Со новиот устав во државата се вовеле и општински (и регионални) избори, со кои се избираат локалните власти. Во јули 2004 година се одржале првите успешни локални избори. Ова е дел од децентрализацијата на Нигер.
Нигер има средно развиена надворешна политика и одржува пријатески односи со Западот и исламскиот свет, но и со неврзани држави. Нигер е член на ООН, а одржува и пријателски односи со поранешната колонијална сила, Франција, и има пријателски односи со останатите француски колонии од Западна Африка.
Нигер е исто така членна Африканската Унија и Западноафриканскиот монетарен сојуз, како и во останати регионални заедници. Нигер имал спор со Бенин за границата, но во 2005 година бил решен во корист на Нигер.