cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Евгениј Онегин
Ликови
Меѓу другите ликови во романот се и оние припадници на повисокиот петроградски слој, безделници, меѓу кои се губат и интелигентните луѓе, како Онегин. Исто така, Пушкин опишал и низа ликови од народот, т.е. од селанството меѓу кои се истакнува дадилката Филиповна, која одиграла пресудно влијание во воспитувањето на Татјана, а на композициски план, нејзиниот лик претставува премин меѓу главните ликови во романот и споредните ликови (Фљанов, Харликов, Зарецки итн.) чие присуство се чувствува цело време. Токму низ овие позадински ликови читателот е во состојба постојнао да го проверува својот суд за Онегин, Татјана и Ленски.
Настанувањето на делото
Романот во стихови „Евгениј Онегин“ Пушкин го работел цели осум години, од 1823 до 1831 година. Како се пишувани, така и се објавувани главите од романот, една по една. Првата глава е започната на југ, Кишинев, на 9 мај 1823 година, и е завршена есента, на 22 октомври истата година, а испечатена во февруари 1825 година во Петроград. Неа Пушкин ја посветил на својот брат Л.С. Пушкин. Втората и третата глава се напишани во Одеса. Всушност третата глава е таму почната, но завршена е во Михаиловско, каде што Пушкин го издржува своето второ прогонство. Четвртата глава е започната во октомври 1824 година, а завршена на 31 јануари 1826 година. Петтата глава Пушкин ја започнува утредента по завршување на четвртата, а истата 1826 година ја напишал и шестата глава, која завршила со забелешката: „Крај на првиот дел“.
Седмата глава е започната во Михаиловски, во август или септември 1827 година. Во неа Пушкин имал намера да ги опише патешествијата на својот главен јунак, но потоа ги вметнал во осмата глава, која ја започнал во октомври 1829 година, а ја завршил во Болдино. Деветтата глава во конечната верзија се појавува како осма, а завршена е на 25 септември 1835 година во Болдино. На крајот, Пушкин го поделил својот роман на три дела, со по три глави, со заглавие на секоја глава, и со ознаки за време и место каде настанале главите. Во првиот дел влегле главите: Досада, Поет и Госпоѓица; во вториот: Село, Именден и Двобој; во третиот: Москва, Патешествија и Високото друштво. На крајот, тој ги додал и своите белешки кон романот и кратката напомена дека романот е создаван од 9 мај 1823 година, во Кишинев, до 25 септември 1830 година, во Болдино, т.е. вкупно 7 години, 4 месеци и 17 дена.
Најпрвин, Пушкин имал намера да ја печати и деветтата глава заедно со осмата, но тоа било оневозможено од царската цензура. Всушност осмата глава содржела стихови со директни забелешки кон царскиот режим. Не само што било невозможно да се отпечатат, туку Пушкин сфатил дека е опасно да ги чува и како ракопис, па ги уништил самиот. Со исфрлање на осмата глава, била нарушена композицијата на романот, па Пушкин морал да го преработува. Во текот на 1831 година, тој ја преработува деветтата глава, која сега, во конечната верзија станува осма. Тогаш Пушкин го напишал и делот: „Писмото на Онегин до Татјана“, кое во првобитната верзија го немало. Целосно со сите глави, романот „Евгениј Онегин“ е печатен во 1833 година, а второто издание излегува пред неговата смрт, во 1837 година.
Осврт кон делото
Погледите на книжевната критика кон романот „Евгениј Онегин“ значително еволуирале со текот на времето. Почетните оцени на критиката биле негативни, а за тоа самиот Пушкин напишал: „Нашите критичари долго ме оставаа на мира. По навика, сè уште ме сметаа за многу млад човек. Колку што се сеќавам, првите неповолни статии се појавија кога излегоа четвртото и петтото пеење на Евгениј Онегин.“ Првите критичари го напаѓале романот од повеќе страни, обвинувајќи го за недоследност во цртањето на главниот јунак, за неоправданост на неговите постапки, за употребата на народните елементи во делото итн. На тие критики, Пушкин одговорил: „Читајте ги народните приказни, млади писатели, слушајте го говорот на народот, тој ќе ве научи многу нешта кои нема да ги најдете по нашите списанија.“ Според белешките на Пушкин, шестата глава на наишла на разбирање кај критиката, а и седмата глава била дочекана со остра критика и била оценета како „целосен неуспех“. Меѓутоа, Пушкиновиот роман извршил огромно влијание во редовите на руските писатели: развивајќи една идеја од романот, Гогољ ги создал своите ликови; Лермонтов го создал неговиот „Херој на нашето време“; а цела галерија ликови во руската книжевност е создадена според ликот на Онегин (Печорин на Лермонтов, Руѓин на Тургенев, Бељтов на Херцен). Подоцна, познатиот критичар Висарион Григорјевич Белински бил првиот кој изнесол висока оцена за творештвото на Пушкин и особено за „Евгениј Онегин“ кое е прифатено до ден-денес.
Според Милорад Павиќ, „Евгениј Онегин“ претставува најкомплексен израз на Пушкиновото спротивставување на романтичарската форма и реалистичната содржина - постапка која е карактеристична за творештвото на Пушкин. Во него се моќно здружени националните и интернационалните книжевни концепции, реалистичната опсервација и реалистичниот речник со постапката во која е пренесено романтичарското искуство. Веројатно за комплексноста на делото придонесува и тоа што било пишувано долго време, цели осум години, во различни услови, во времето на младоста и уметничката зрелост на Пушкин, под различни книжевни и други влијанија, во различни политички прилики итн. На тој начин, делото еволуирало и се менувало заедно со неговиот автор. Така создадено, тоа предизвикало различни последици, доживеало различен прием кај читателите и кај критиката, но извршило пресудно влијание во руската книжевност. Во него, Пушкин дал уметнички пресек на руското општество во првата четвртина од 19 век, претставувајќи еден вид енциклопедија на сите општествени сталежи (од благородништвото до селанството) и на сите типични ликови (од интелектуалците до дадилките). Временски е прикажано созревањето на една генерација, а просторно е дадена цела лепеза од слики (престолнината, руското село, Крим и Кавказ). Но, романот не е само сведок на материјалниот свет од таа епоха, туку претставува огледало на воспитувањето, лектирата, политичките движења и културните стремежи, типични за тоа време.
Покрај главните ликови, во романот постојано се чувствува присуството на Пишкин кој, од една страна, е учесник во дејствието, пријател на своите книжевни јунаци, а од друга страна, како независен уметник, тој стои над своите ликови, носи суд за нивните постапки и однапред ја гледа нивната судбина. Во таа улога, Пушкин се става како врска меѓу ликовите и читателот и меѓу содржината и формата на романот. Иако во делото Пушкин зборува за судбината на неговите ликови, неговото раскажување е полно со лирски дигресии кои ја сликаат личноста на авторот. На моменти, тој употребува срдечни разговори со читателот ил стилизирани игри на зборови, а другпат дава прекрасни описи на природата придружени со медитација. Сето тоа е направено со одличен поетски јазик кој станал пример за натамошниот развој на руската книжевност. Инаку, самата форма на романот поставува пред авторот многу тешки уметнички услови: романот е напишан во четиристопен јамб без одредена цезура во осум или девет слогови, во зависност дали стихот завршува со машка или женска рима. Притоа, машките и женските рими се распоредени по одредена схема со цел да се избегне монотонијата. За овој роман, Пушкин намерно создал посебен вид строфа (т.н. онегиновска строфа) од 14 стихови со следниов распоред на римите: ababccddeffegg. Женските рими се присутни во стиховите обележени со a, c и e, додека машките рими се јавуваат во останатите стихови. Во таквата форма Пушкин ставил поетски материјал кој според слободата на обликувањето и композицијата претставува нов тип на роман во руската книжевност. Во тој поглед, „Онегин“ се допира со движењата во европската книжевност примајќи го влијанието од Пушкиновата омилена лектира - делото на Бајрон.
Всушност, Пушкин постојано го истакнувал бајроновскиот карактер на Онегин. Така, во предговорот на првата глава на романот, Пушкин ја нагласил сличноста на таа глава со Бајроновото дело „Бепо“. Исто така, во 1823 година, во писмото до неговиот пријател П. Вјаземски од Одеса, Пушкин напишал: „Јас сега не пишувам роман, туку роман во стихови - ѓаволска разлика. Нешто како Дон Жуан.“ Подоцна, кога му забележале за испуштените строфи во „Евгениј Онегин“, тој тој им одговорил на критичарите дека и во Бајроновиот Дон Жуан има две испуштени строфи.“ Во науката за книжевноста, сродноста меѓу Пушкиновите и Бајроновите ликови одамна е потврдена, но таа споредба воопшто не оди на штета на Пушкиновиот роман. Напротив, тоа овозможува „Евгениј Онегин“ да се оцени во контекстот на струењата во тогашната европска книжевност. Впрочем, уште на почетокот од романот, Пушкин го споредува својот јунак со Бајроновиот Чајлд Харолд. Исто така, во предговорот на последните глави од романот, осмата глава (во која Онегин патува низ Русија) Пушкин ја споредува со патешествијата на Чајлд Харолд.
Изданија на македонски јазик
Делото „Евгениј Онегин“ е издадено на македонски јазик повеќепати: Во 1956 година, делото го објавила издавачката куќа „Култура“, како шеста книга од првото коло на едицијата со наслов „Школска библиотека“. Препевот од руски јазик го направил Георги Сталев Поповски. Книгата има 232 страници, била отпечатена во печатницата „Гоце Делчев“ во октомври 1956 година, во тираж од 3.000 примероци. Во 1986 година, издавачката куќа „Наша книга“ го објавила романот „Евгениј Онегин“ како дел од одбраните дела на Пушкин во пет тома.
Гадегаст
Гадегаст (Gadegast) — село и поранешна општина во округот Витенберг, во Саксонија-Анхалт, Германија. Од 1 јануари 2011 е дел од градот Цана-Елстер. Општината припаѓала на заедницата на општини (Verwaltungsgemeinschaft) Елбауе-Флеминг.
Географија
Гадегаст се наоѓа на 17 километри источно од Лутерштат Витенберг.
Економија и сообраќај
Сојузниот автопат (Bundesstraße) B 187 помеѓу Јесен и Витенберг се наоѓа на 11 километри јужно од селото.
ФК Беласица
ФК Беласица е македонски фудбалски клуб од градот Струмица. Клубот е создаден во 1922 година. Беласица во моментов се натпреварува во Втората македонска фудбалска лига - Исток. Своите домашни натпревари ги игра на стадионот „Благој Истатов“ во Струмица.
Историја
Беласица заедно со Тиверија се првите фудбалски клубови од Струмица. Според историски извори фудбалот овде доаѓа од англиските војници, стационирани во градот по пробивот на Солунскиот фронт, кои им ја покажале играта на струмичани. Фудбалот добил своја популарност во градот и се играл неколку години пред да се формира првиот клуб.
Основањето на фудбалскиот клуб Беласица се случило на 13 август 1922 година. Основачкото собрание се одржало во една од градските кафани. На собранието дошле педесетина струмичани кои застанале зад оваа идеја. Тие за прв претседател го избрале Ѓорѓи Москов, а клубот го крстиле по планината Беласица.
Успеси
Беласица игра важна улога во македонскиот фудбал и често е претставувана како „фудбалски расадник на таленти“. Школата на ФК Беласица важи за една од најдобрите во Македонија. Клубот има дадено повеќе играчи за националната репрезентација меѓу кои се Горан Пандев, Ацо Стојков, Игор Ѓузелов, браќата Роберт и Горан Попов, Зоран Балдовалиев, Данчо Масев и други.
Во периодот на СФР Југославија, највисокото натпреварување во кое настапувала Беласица била Втората сојузна лига. Во независна Македонија клубот учествува во формирањето на Првата лига. Во 2002 и 2003 година е вице-шампион на Македонија и за првпат игра во УЕФА Купот.
Најпознатиот фудбалер на Беласица е македонскиот репрезентативец Горан Пандев. Овде се вбројува и легендата на клубот, голманот Благој Истатов, по кој пред извесен период ФК Беласица го именуваше својот стадион.
Стадион
Домашниот терен на Беласица е стадионот „Благој Истатов“ во Струмица. Тој е изграден во 1950 година. Има капацитет за повеќе од 7 и пол илјади гледачи. Стадионот претрпува поголеми реконструкции во 2005 и во 2017 година. До 2019 година го носи името „Младост“, а познат е и како Градски стадион Струмица.
„Благој Истатов“ денес е модерен стадион и според стандардите на УЕФА по реконструкцијата во 2017 година ги исполнува условите за квалитетни натпревари од висок ранг, што го прави единствен таков во државата заедно со Националната арена. Македонската репрезентација во неколку наврати има одиграно меѓународни натпревари овде.
Маргарет Меј Гилс
Маргарет Меј Гилс (20 мај 1868 - 31 март 1949) била британска сликарка, вајарка и медалист. Таа била член на Друштвото на медалисти и изложувала на нивната прва изложба во 1898 година која се одржала во Холандската галерија во Лондон, каде што нејзиното дело „Два медали“ било позитивно критикувано.
Голема молња
Голема молња (Большая молния, Болшаја молнија) ― недовршена опера започната во 1932 година од Дмитриј Шостакович. Ракописот бил пронајден од Олга Дигонскаја. Дел од музичкиот материјал е позајмен од претходната композиција, Хипотетички убиен, Оп. 31. Музиката за Голема молња на крајот била укината и преработена во Оранго, поради неговата недоверба во либретото. Шостакович успеал да ја напише само увертирата и осумте следни дела, која трае околу 17 минути. Првичниот наслов можеби бил Клин во прав. Операта содржи пародии на Црвен афион од Глиер и Бетовеновиот Бес над изгубениот денар.
Делото било нарачано од театарот Мали, а либретото било напишано Николај Асеев, а се однесувало на тим советски специјалисти во посета на Соединетите Држави. Премиерата била прикажана на 11 февруари 1981 година, во Ленинград, во Големата сала на филхармонијата, под диригентство на Генадиј Рождественски, кој го дебитирал делото на плочи набргу потоа.
.sj
<tt>.sj</tt> — највисок државен домен за Шпицбершките острови и Јан Мајен. Одговорен за управувањето на доменот е Norid, но доменот <tt>.sj</tt> е затворен за регистрации.
Имотот на Симхој Либерман
Имотот на Симхој Либерман претставува споменик на историјата, уметноста и архитектурата на Киев. Комплексот се наоѓа на Банковата улица и истиот бил изграден во 1879 година од страна на архитектот Владимир Николаев.
Денеска во оваа куќа се наоѓа Друштвото на писателите на Украина.
Ордан Михајлоски - Оцка
Ордан Михајлоски - Оцка (, -, ) — македонски виолинист и партизан, учесник во НОВ.
Животопис
По расформирањето на Првиот прилепски партизански одред „Гоце Делчев“ дејствувал илегално во селото Лавци, Битолско. По формирањето на првиот Битолски партизански одред „Пелистер“, бил член на раководството задолжен за агитација и пропаганда. Загинал во текот на борбата кај Ореовската Корија, Битолско, на 3 мај 1942 година, кога одредот бил разбиен од страна на бугарскиот окупатор.
Во негова чест е наречено основното музичко училиште „Ордан Михајлоски - Оцка“ во Прилеп.
Лугано (езеро)
Луганското Езеро (Lago di Lugano, Ceresio) е едно од езерата во северна Италија. Поделено е помеѓу швајцарскиот кантон Тичино и италјанската регија Ломбардија. Името го добило според швајцарскиот град Лугано. Езерото Лугано има површина од 48,7 км2, од кои 18 км2 припаѓаат на Италија а 30,7 км2 на Швајцарија. Надморската висина на езерото изнесува 271 м. Реката Треза истекува во езерото Маџоре.
Војна и мир
Војна и мир (руски: Война и мир, староруски: Война и миръ) е роман на рускиот автор Лав Толстој, објавен во 1869 година. Делото е со епски размери и се смета за едно од најславните дела на пишаниот збор. Се смета за едно од најдобрите литературни достигнувања, заедно со другото негово познато дело "Ана Каренина" (1873-1877). Во Војна и мир во најпрецизни детали се опишани настаните кои довеле до француската инвазија на Русија, како и влијанието на ерата на Наполеон врз царистичкото општество, што се гледа преку судбините на петте руски аристократски семејства. Делови од оригиналната верзија се објавени како серијали во списанието Руски гласник помеѓу 1865 и 1867 година. Романот првпат е објавен во целост во 1869 година. Во 2009, "Њусвик" го рангираше на врвот на својата список на Топ 100 книги. Самиот Толстој, некако нерешително, за Војна и мир изјавил дека "не е роман, а уште помалку е дека е поема, туку еден вид историска хроника".
Изработка на романот
Војна и мир е едно од најобемните остварувања во областа на книжевноста (иако не е најдолгото). Делото е поделено на четири книги, т.е. томови, секое со одделни делови што содржи повеќе поглавја. Толстој произлезе со насловот, а и со некои од носечките теми според делото на Прудом од 1861: La Guerre et la paix ("Војна и мир" на француски јазик). Толстој имал служено во Кримската војна и напишал серија од кратки раскази и новели во кои се опишани сцени од војната. Тој почнал да ја пишува Војна и мир истата година кога конечно се оженил и се населил во сопствената земја на својот имот. Првата половина од книгата е напишана под името "1805". За време на пишувањето на втората половина, прочитал голем дел од библиографијата на познатиот Шопенхауер, кој му послужил како една од неговите главни инспирации. Сепак, Толстој развил сопствени гледишта за историјата и улогата на поединецот во рамките на општеството. Романот може генерално да се класифицира како историска фикција. Тој содржи елементи кои се присутни во многу видови популарни книжевни дела од XVIII и XIX век, особено во љубовните романи. Војна и мир постигнува литературен статус на неодолив роман за читање. Толстој беше инструментален во доведување на нов вид сознанија за романот. Неговата наративна структура е позната по неговата "бог-сака" способност да лебдат над и во рамките на настаните, но исто така и во начинот на кој таа брзо и беспрекорно се врежа во помнење. Неговата употреба на визуелни детали често е кинематографска по својот обем, со користење на литературни еквиваленти на поместување, широки снимки и фотографии одблизу, давајќи драматичен интерес и за битките и за баловите. Овие обележја, коишто не се карактеристични само за Толстој, се дел од т.н. стил на новиот роман, и се појавија во средината на 19 век, и истите Толстој особено ги користел во својата наративна структура.
Реализам
Толстој извршил широки историски истражувања. Тој бил, исто така, под импресија на многу други романи. Како ветеран во руската армија за време на Кримската војна, Толстој е доста критички настроен кон фактите на историјата, особено кон фактите на воената историја, ставови кои ги истакнал и во Војна и Мир.
Толстој ги прочитатал сите класични историски студии достапни и на руски и француски јазик за наполеоновите војни и комбинирал повеќе традиционални записи пишувани во форма на роман. Тој објаснува на почетокот од третиот том на романот дека ги изнесува неговите сопствени погледи за тоа како историјата треба да биде напишана. Неговата цел била да се ублажи длабокиот јаз помеѓу фикцијата и историјата, со цел опишаните настани да се доближат до вистината, како што вели тој во вториот том.
Дејството во романот се одвива 60 години порано од времето во кое е напишано самото дело, или кога би го цитирале самиот автор "во времето на нашите дедовци", како постојано напоменувал и Толстој. Тој разговарал со луѓе кои живееле за време на војната и во периодот на француската инвазија врз Русија во 1812 година, така што дејствата се, исто така, делумно етнографски насликани. Тој прочитал доста писма, весници, автобиографски и биографски материјали кои се однесувале на Наполеон и на десетици други историски ликови во романот. Постојат околу 160 вистински лица именувани или наведени во Војна и Мир.
Англиски преводи
Војна и Мир е преведена на англиски јазик во неколку наврати, почнувајќи со Клара Бел која работи со француски преводи. Преведувачите Констанс Гарнет и Луиз и Ајлмер Муд го познавале Толстој лично. Преводи треба да одговараат со Толстоевата синтакса и неговата симпатија на повторувања. Околу 2% од Војна и Мир е на француски јазик; Толстој го отстранил францускиот јазик во ревидираната 1873 верзија, само за да го врати подоцна. Повеќето преведувачи го следат Гарнет задржувајќи некои француски, Бригс не користи француски, додека Певер-Волохонски го задржале францускиот целосно.
Позадина и историски контекст
Романот започнува во 1805 година за време на владеењето на цар Александар I и доведува до 1812 француската инвазија на Русија од страна на Наполеон. Ерата на Катерина Велика (1762-1796), кога  кралскиот дворец во Париз беше центар на западна европската цивилизација, е сè уште свежа во мислите на постарите луѓе. Катерина, одлично го познавала  францускиот јазик и сакала да ја преобликува Русија во голема европска земја, да го направи францускиот, јазик на нејзиниот кралски дворец. За следните сто години, тоа стана социјална обврска за членовите на руските благородници да се зборува француски и да се разбира француската култура. Овој историски и културен контекст во аристократијата се рефлектира во Војна и Мир. Внукот на Катерина, Александар I, на престолот дошол во 1801 година на возраст од 24 години. Во романот, неговата мајка, Марија Федоровна, била најмоќната жена во рускиот дворец. Војна и Мир ја раскажува приказната за пет аристократски семејства - Безукови, на Болконски, на Ростови, на Курагини и Дурбетскои - и нестабилноста на нивните лични животи со историјата на 1805-1813, главно инвазијата на Наполеон на Русија во 1812 година. Безуков, е многу богато, и фрагментирано семејството како стариот гроф, Кирил Владимирович,  кој има десетици нелегитимна синови. Болконски е  старо, стабилно  и  богато семејство кое се заснова на Ќелава Хилс. Стариот принц Болконски, Николај Андреевич, служи како општо под Катерина Велика, во претходните војни. Московското семејство Ростови  имаат многу имот, но никогаш немаат готовина. Тие се блиско поврзано семејство кои го живеат секој момент без оглед на нивната финансиска состојба. Семејството Курагини има три деца, кои се сите со сомнителен карактер. Семејството Дурбетски е едно од осиромашените благородништва, и го сочинуваат една постара мајка и нејзиниот единствен син, Борис, кој таа сака да напредува во кариерата. Толстој потрошил години во истражување и препишување на книгата. Тој работел од примарни извори на материјали (интервјуа и други документи), како и од историските книги, филозофски текстови и други историски романи. Толстој исто така користел голем дел од своето искуство во Кримската војна со цел да донесе живописни детали од прва рака за тоа како руската армија е структурирана. Стандардниот руски текст на Војна и Мир е поделен во четири книги (петнаесет делови) и два епилози - една претежно раскажувана, од друга тематика. Додека  првата половина на романот се однесува строго со измислени ликови, подоцна делови, како и еден од двата епилози на делото, сè повеќе се состојат од есеи за природата на војната, моќта, историјата и историографијата. Толстој ги прошарани овие есеи во приказната на начин на кој тој претходно ја одбиваше измислената конвенција. Одредени скратени верзии ги отстранија овие есеи целосно, додека други, објавени дури и за време на животот на Толстој, едноставно ги поместија овие есеи во прилог.
Фабула и резиме
Војна и Мир има голема палета на ликови, од кои мнозинството се воведени во првата книга. Некои од нив се вистински историски личности како Наполеон и Александар I. Опсегот на романот е огромен, иако првенствено се фокусира на пет аристократски семејства. Заплетот и интеракцијата на ликовите зазема место во апохата околу 1812 година, поточно за време на француската инвазија врз Русија и Наполеоновите војни.
Прв том
Романот започнува во јули 1805 г. Во Санкт Петербург, во вечер дадена од страна на Ана Павловна Шерер -  чесната и доверлива дворска дама на царицата Марија Феодоровна. Многу од главните ликови и аристократски фамилии во романот се воведени како тие да влегуваат во салонот на Ана Павловна. Пјер (Петар Кирилович) Безуков е вонбрачен син на еден богат постар човек кој е на умирање по серијата удари. Пјер сака да се заплетка во борбата за своето наследство. Образован во странство на сметка на неговиот татко по смртта на неговата мајка, Пјер е во суштина добар, но социјално непријатен, и тешко се отвора пред другите, добродушен, смета дека е тешко да се интегрира во општеството на Петербург. Познато им е на сите дека Пјер е еден од милениците на татко му покрај останатите вонбрачни деца. Исто така, на вечерта присуствува и пријателот на Пјер, интелигентниот и саркастичен принц Андреј Николаевич Болконскиј, сопругот на Лиза, шармантна личност и миленик на општеството. Пронаоѓајќи се во општеството на Петербург и разочаран од брачниот живот по откривањето на неговата сопруга празен и површен, принцот Андреј прави кобен избор да биде помошник на принцот Михаил Иларионович Кутузов во нареднита војна против Наполеон. Заплетот се одвива во Москва, древниот град на Русија и поранешен главен град, за разлика од своите провинции, правени се повеќе руски начини за високо манирање на општеството на Петерсбург. Семејството Ростови се воведени. Грофот Иљја Андрејевич Ростов има четири деца адолесценти. Тринаесетгодишната Наташа (Наталија Илијинична)  верува во љубовта со Борис Дурбетски, дисциплиниран млад човек кој треба да оди во војска, како офицер. Дваесетгодишниот Николај Илич и изјавува љубов на својата тинејџерска љубов  Соња (Софија Александровна), неговата петнаесетгодишна братучеда, сирак, која е воспитана од страна на Ростови. Најстарото дете на семејството Ростов, Вера Илјинична, е студена и некако горделива, но има добар потенцијален брак со руско-германскиот офицер, Адолф Карлович Берг. Петја (Петар Илич) е деветто и најмалото дете од семејството Ростов, како и неговиот брат, тој е импулсивен и нестрплив да се приклучи на армијата, кога ќе порасне. Главата на семејството, грофот Иљја Ростов и грофицата Наталија Ростова, се приврзана двојка, но секогаш се загрижени за нивните неорганизирани финансии. Од Балт Хилс, селскиот имот на Болконски, принцот Андреј заминува во војна и ја напушта својата престрашена, бремена жена Лиза со неговиот ексцентричен татко, принцот Николај Андрејевич Болконски и неговата побожна сестра Марија Николајевна Болконска. Вториот дел започнува со опис на претстојните руско-француски воени подготовки. На ангажман на Schöngrabern, Николај Ростов, кој сега е запишан како водич на коњаницата за првпат ја вкусува битката. Тој се запознава со  принцот Андреј, кого тој го навреди во напад на избувливост. Од повеќето млади војници, тој е длабоко привлечен од харизмата на цар Александар. Николај со комарски игри и дружењето со неговиот офицер, Василиј Дмитрич Денисов, се спријателува со насилниците, а можеби и психопатот Фјодор Иванович Долоков.
Трет том
Со помош на нејзиното семејство, особено со помошта од Соња, и цврстата религиозна верба, Наташа ќе успее да издржи во Москва во текот на овој тежок период за неа. Во меѓувреме, целата територија на Русија е под влијание на  конфронтација меѓу војниците на Наполеон и на руската армија. Пјер е убеден дека Наполеон е антихристот на Книгата на Откровението. Стариот принц Болконски умира од срцев удар додека се обидувал да го заштити својот имот од француските пљачкаши. Немало никаква организирана помош од 3уската армија која се чинеше достапна за Болконски, но Николај Ростов се вратил на нивниот имот со цел да ги стиши започнатите селски немири. Него го привлекува принцезата Марија, но се потсетува на ветувањето кое и го дал на Соња. Назад во Москва,  војната – зазема замав додека Петја-опседнат успева да го грабне парчето кекс од царот и е пред катедралата на Богородица, тој конечно ги  убедува неговите родители да му дозволат да се пријави. Наполеон е главниот лик во овој дел од романот и е презентиран во живописни детали, и е опишан како мислител и како стратег. Неговиот начин на облекување  и неговите вообичаени ставови и својства на умот, се претставени во детали. Исто така, опишани се и добро организираните сили од над 400.000 француска армија (само 140.000 од нив всушност зборуваат француски) кои маршеви брзо низ руските села до крајот на летото стигнале до периферијата на градот Смоленск. Пјер одлучува да ја напушти Москва и да оди да ја набљудува битката на Бородино од гледна точка во близината на еден руски артилериски екипаж. Одредено време по набљудувањето на битката, тој почнува да се вклучува во носењето муниција. Во екот на криза тој ја гледа пред свои очи смрта и уништовањата од војната. Борбата станува одвратно злосторство за двете армии, а завршува во ќор-сокак. Русите, пак, добија морална победа  очигледно стоејќи пред непобедливата армија на Наполеон. Од стратешки причини и претрпените тешки загуби, руската армија се повлекла наредниот ден, дозволувајќи им  на наполеоновите војници да маршираат до Москва. Меѓу жртвите се Анатол Курагин и принцот Андреј. Анатол ја губи ногата, а Андреј добива рана во пределот на стомакот. Се соопштува дека и двајцата се загинати, но нивните семејства се во таков неред што никој не може да биде известен.
Епилог
Првиот епилог започнува со свадбата на Пјер и Наташа во 1813 г. Тоа е последниот среќен настан за семејството Ростов, кој е во процес на транзиција. Грофот Ростов наскоро умира, оставајќи го својот најстар син Николај да ја преземе контролата над старите долгови и над имотот. Николај си ја поставува задачата пред себе да го спаси семејството од банкрот. Неговата одвратност кон идејата да склопи брак за богатство станува реалност за него, а пред сè тоа беше и желбата на неговата мајка, тој се жени со богатата Марија Болконска и на таков начин го спасува своето семејство од финансиска пропаст. Николај и Марија  се преселуваат во Болд Хилс заедно со неговата мајка и Соња, која ги поддржува до крај. Охрабрени од богатството на неговата сопруга, Николај ги исплатил сите долгови на неговото семејство. Тие, исто така се погрижиле за синот на принцот Андреј сирачето Николај Андрејевич (Николенка) Болконски. Како и во сите добри бракови, постојат недоразбирања, но на двојките-Пјер и Наташа, Николај и Марија-останаа посветени на нивните брачни другари. Пјер и Наташа го посетија Болд Хилс во 1820 година, повеќето за јубилејот на сите заинтересирани. Во последните поглавја има навестување дека, момчето Николенка заедно со Пјер ќе станат дел од Декемвриското востание. Првиот епилог завршува со Николенка ветувајќи дека ќе стори нешто со што дури и неговиот починат татко "би бил задоволен ..." (веројатно како револуционер на Декемврискиот револт). Вториот епилог ги содржи Толстоевите критики за сите постоечки облици на матичната историја. Тој се обидува да покаже дека постои голема сила зад историја, која претставува благослов. Тој ја нуди целата книга како доказ на оваа сила и критиките на својата работа. Бог, според тоа, станува збор кој Толстој го користи и се однесува на сите сили кои произведуваат историја, земени заедно како работат зад сцените.
Опера
Иницирано со предлогот на германскиот режисер Ервин Пискатор во 1938 година, рускиот композитор Сергеј Прокофјев ја компонира неговата опера Војна и мир (опера 91, либрето на Мира Менделсон), засновано на овој епски роман во 1940-тите. Целосното музичко дело било премиерно изведено во Ленинград во 1955 година. Оваа била првата опера со јавен настап во Оперската куќа во Сиднеј (1973).
Музика
Нино Рота, признат музички критичар, коментирајќи го албумот “Relayer” на прогресивната рок групата Јес (Yes), ја посочува првата песна “The Gates of Delirium” (Портите на делириум), за која вели дека е целосно заснована на романот.
Театар
Првите успешни сценски адаптации на Војна и мир беа изработени од Алфред Неуман и Ервин Пискатор во 1942. Истите подоцна биле ревидирани во 1955 година, од страна на МекГибон и Ки. Премиерата ја диживеале во Лондон 1963 год, и биле изведени и во 16 земји од Европа. Сценската адаптација од Хелен Едмундсон, првпат направена во 1996 во Кралскиот национален театар, беше објавена истата година од страна на Ник Херн Букс во Лондон. Едмундсон ја дополнува претставата за 2008 и ја адаптира за филмот во режија на Нанси Меклер и Поли Теале, чие времетраење било околу 3 часа. Првата драмска претстава во Англија беше најпрвин поставена на сцената во Nottingham Playhouse, а потоа следеше турнеја низ Велика Британија, вклучувајќи ги градовите Ливерпул, Дарлингтон, Бат, Варвик, Оксфорд, Труро, Лондон (театар Хемпстед) и Челтенам, помеѓу останатите. Од 15-18 јули, Бирмингската театарската школа го изведе ова седумчасовно епско дело во Кресентскиот театар во Бриндлејплејс со голем успех. Бирмингенската театарска школа е единственото драмско училиште во светот што ја изведува најновата адаптација на Војна и мир. Режирана е од Крис Розански, кој бил помошник на режисерот на Кралскиот национален театар, а главната улога ја има Марк Ентони, со придружните вокали на д-р Риа Кин и според кореографија на Колин Ланг.
Други влијанија
Еден расказ од збирката „Две перници“ на македонската писателка Оливера Ќорвезироска, објавена во 2010 година, се вика „Бескрајното небо на Пјер Безухов“.
Мирта (бајка)
„Мирта“ е италијанска книжевна бајка напишана од Џамбатиста Базиле во неговото дело „Пентамерон“ од 1634 година.
Синопсис
Една жена посакувала дете, макар и гранче мирта, и родила такво гранче. Таа и нејзиниот сопруг го ставиле во тенџере и го чувале. Еден принц го видел, му се допаднало и на крајот ја убедил да му го продаде. Го чувал во својата соба и многу се грижел за него.
Една ноќ, една жена дошла во неговиот кревет и доаѓала секоја вечер потоа, но исчезннувала изутрина. По седум ноќи и ја врзал косата на раката. Утрото признала дека е мирта и ја ветиле својата љубов. По некое време морал да лови дива свиња, а ја замолил да стане мирта повторно додека го нема. Таа му рекла да и закачи ѕвонче и да го заѕвони кога сака да се врати. Додека го немало, седум злобни жени дошле и заѕвониле. Гледајќи ја жената, сите освен најмладата ја распарчиле. Собарот, во очај, ги вратил парчињата во тенџерето. Миртата повторно никнала. Кога принцот се вратил и заѕвонил на ѕвончето, таа не се појавила. Ја видел рушевината и очајувал. Гледајќи го тоа, жената повторно се појавила од никулците.
Принцот, со отсуство на татко му, се оженил со неа. На свадбата прашал која е соодветната казна за секој што ќе ја распарчи неговата невеста. Биле предложени многу казни; седумте злобни жени рекле дека криминалецот треба да биде жив закопан. Принцот се согласил и ги закопал шестмината во зандана. Тој ја оженил најмладата сестра со собарот.
Наводи
<references group="" responsive="1">
Романова порта (Цариград)
Романовата порта односно Петта воена порта, или пак позната како порта на Свети Роман се наоѓа на местото каде според преданието загинал последниот византиски цар Константин XI Палеолог (1449—1453) во борбата против Османлиите во денешен Истанбул, Турција. Портата се наоѓа меѓу 65 и 66 кула. Портата претставува едноставен премин преку внатрешниот ѕид, кој е зацврстен со една квадратна кула која се наоѓа на нејзината десна страна. Портата е висока 26,5 метри и е втора по големина по Златната порта.
Денеска, во Турција е позната како Кучум порта или портата на нападот кое го означува навлгувањето на Османлиите токму низ оваа порта на 29 мај 1453 година. Иако во времето на византиската ера низ неа не можело да се излезе надвор од градот, во времето на османлискиот период ѕидините биле запоставени, така што денеска низ неа поминува една асфалтна улица која претставува спореден излез од стариот град. Покрај портата е поставена една спомен плоча на кој пишува дека Османлиите го зазеле градот преку оваа порта.
IC 1267
IC 1267 — галаксија во соѕвездието Рак, заведена во Новиот општ каталог на длабоконебесни тела.
Откривање
Објектот е откриен на 13 февруари 1901 година од страна на Макс Волф.
Податоци од набљудување
Според морфолошката класификација на галаксиите, IC 1267 е од видот *.
Астрономски податоци
Објектот е од епохата Ј2000.0. Неговата ректасцензија, односно аголот измерен меѓу еклиптиката и небесниот екватор со теме во пролетната точка, изнесува 8 ч 23 м 19,1 с, а неговата деклинација, односно висината на лакот на тој агол, +18° 32' 14"".
Други поделби
Проучување на IC 1267 е вршено од повеќе истражувачи, па поради тоа е вклучен и во други познати збирки според различн критериуми на поделба. Така, во Каталогот на најважните галаксии (PGC), објектот се среќава со ознаката.
Користена литература
Reference Catalogue of Bright Galaxies. Austin, Texas, University of Texas Press, 1976.(118,206) (Catalog)
Кросен на Елстер
Кросен на Елстер (во периодот 1937-1991 познат како Кросен/Елстер; Crossen an der Elster) — општина во округот Зале-Холцланд, во сојузната покраина Тирингија, Германија.
Општината претставува административно седиште на општинската заедница Хајделанд-Елстертал-Шкелен.
Географија
Кросен се наоѓа во близина на Ајзенберг на вливот на Рауда во Вајсе Елстер, недалеку од покраинската граница со Саксонија-Анхалт.
Соседни општини
Соседни општини се Хартмансдорф, Хајделанд, Рауда и Зилбиц во округот Зале-Холцланд, како и Ветерцојбе во округот Бургенланд во Саксонија-Анхалт.
Општински единици
На општината Кросен припаѓаат местата Алендорф, Таухлиц и Никелсдорф.
1269 п.н.е.
1269 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1269. година пред новата ера, 269. од вториот милениум п.н.е., 69. од 13 век п.н.е. и последна од 1260-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4239 и 4240 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3481 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2491 и 2492 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 516 пред основањето на Рим.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1269 година се протега во 1367 и 1368, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1427 и 1428 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 726 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1948 и 1947 исламска година пред хиџра.
Откритија
1269 av. J.-C.
17 век
17 век — век што траел од 1 јануари 1601 до 31 декември 1700 година, според грегоријанскиот календар. Тој спаѓа во раниот модерен период во Европа и на тој континент (чие влијание врз светот започнало да се зголемува) се одликува со барокното културно движење, Холандската Златна Доба, владеењето на Луј XIV, Научната револуција, а според некои историчари, и Општата криза. Најголеми воени конфликти биле Триесетгодишната војна, Големата турска војна и Холандско-португалската војна. Во текот на овој период, исто така започнала интензивната европската колонизација на Америка, вклучително и експлоатацијата на сребрените депозити, што резултирало со зголемување на инфлацијата.
Во исламскиот свет, силата на Османлиите, Сефевидите и Могулите се зголемила. Во Индија Маратите доминирале на политичката сцена од средината од 17 век до почетокот на XIX век. Во Јапонија, Токугава Ијејасу го основал Шогунат Токугава на почетокот на векот, започнувајќи го периодот Едо. Во Кина, династијата Минг на колапсот била оспорена од серија освојувања предводени од манџурискиот војвода Нурхаки.
Во европската политика доминирало Кралство Франција од Луј XIV, каде што кралската власт била зацврстена. Полуфеодалниот територијален француски благородник бил ослабен и потчинет на моќта на апсолутна монархија преку реинвенција на Версајската палата. Луј XIV ги проширил границите на Франција. Во текот на овој век англискиот монарх станал симболична фигура, а Парламентот бил доминантна сила во владата.
1600-ти
1606: Холандска источноиндиска компанија влегува во сојуз со Џохорскиот султанат. 1606: Шпанската флота ги освпјува Тернате и Тидоре.
1167 п.н.е.
1167 п.н.е. — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1167. година пред новата ера, 167. од вториот милениум п.н.е., 67. од 12 век п.н.е. и осма од 1160-тите п.н.е.
Други календари
Годината е броена од страна на различни народи, па се среќава во бројни други календари. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.
Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 4341 и 4342 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г. п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 3583 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г. п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 2593 и 2594 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г. п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како Ab urbe condita), годината е избројана како 414 пред основањето на Рим.
Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт цар или 2637 г. п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот цар станал владетел, т.е. 2697 г. п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1167 година се протега во 1469 и 1470, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 1529 и 1530 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543 г. п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, па така годината е 624 пред Буда да ја достигне блажената состојба. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1843 и 1842 исламска година пред хиџра.
Арагац
Арагац (Արագած) или Алаѓоз (Alagöz) — стратовулканска планина во северозападна Ерменија, околу 40 км северозападно од главниот град Ереван. Сместена е во покраината Арагацотн и е највисока планина во земјата. На падините се наоѓаат историски значајната Бјураканската опсерваторија и средновековната тврдина Амберд.
Планината е висока 4.090 м и пресечена со ледници и потекнува од плиоценот до плеистоценот. На сите страни, вулканот има странични конуси и пукнатини низ кои некогаш течела лава, спуштајќи се на пониските крила на планината.
Неколку од нив се сметале за холоценски, но подоцна е применет калиумско-аргонски метод и утврдено е дека се образувани во средниот до доцен плеистоцен. Најмладите лавини остатоци на крилата немаат точно утврдена старост, но се смета дека се создадени помеѓу крајот на доцниот плеистоцен и 3000 г. п.н.е. . Во правец југозапад-североисток се протегаат низа кратери и конуси во должина од 13 км, пресекувајќи го работ на северниот кратер и претставува извор на понови текови на лава и лахари. Се смета дека лахарите се својствени за избувнувањата од врвот на планината за време на холоценот. На западните и јужните падини Арагац изобилува со петроглифи од средното камено до железното време.
Околни градови
Во околината на планината се сместени неколку града: Аштарак на југоисток, Апаран на сеероисток, Арктикот на северозапад и Талин на југозапад. Помали населени места има и на другите страни од планината.
Предание за Григориј Просветител
Според едно предание, Св. Григориј Просветител еден ден се молел на планината, кога се појавил чудесен вечен фенер што висел од небото за да го просветли. Верниците сметаат дека тој може да се види и денес, но само од преданите. .
Златан Стипишиќ
Златан Стипишиќ Џибони (Сплит, 13 август 1968 ) е хрватски музичар.
Музиката на Џибони (еден вид мешавина на поп, етничка и светска музика) е посебна по својата единствена, меланхолична средоземна атмосфера и интимни текстови. Неговите песни ги изведуваа многу познати уметници, а освоија врвни награди на многу музички фестивали.
Ноина арка
На албумот „Ноина арка“ (1993) ги вклучи песните „Златни години“, кои ги напиша во соработка со Зринко Тутиќ за истоимениот филм и „Ние сме шампиони“, која беше прогласена за химна на Хрватскиот олимписки сојуз. На тој албум се најдоа и хитовите „Нек се гледа како ја“, „Добри јуди“ и „Тебе нисам био вриједан“.
Круна од перја, Ружа вјетрова
Самостоен настапува со Бруно Ковачиќ, а потоа формира група составена од: Џибони, Бруно Ковачиќ, Ренато Швориниќ, Гордан Дорвак и Јосип Андриќ. Во тој состав, групата на Џибони снима два албума: „Круна од перја“ ( 1995 ) и „Ружа вјетрова“ (1997) Иако во тој период Џибони ги создава своите најубави песни (Двије душе, Оздрави ми ти, Живот ме моро, Липа моја, Ово ми е школа, Темпера, Ако ме носиш на душа, Еј вапаре), дури по распадот на таа група и со следните албуми е зрело време за првите официјални признанија и награди во форма на Порин. Така започнува покомерцијалната фаза на Џибони, која предизвикува голем успех кај пошироките маси и критичарите.
Јуди, звири и бештимје
Следниот соло албум на Џибони беше издаден во февруари 1999 година. и тоа во тој момент беше најпродаваниот албум во Хрватска и Словенија со 7 Порини. На него беа објавени хитовите „Јас постапувам правилно“, „Пројди вило“. и „И јас ќе сонувам буден“. 1999 и 2000 година. Џибони беше на турнеја низ Хрватска, Словенија и Босна и Херцеговина и одржа бројни големи концерти (на пр. во загрепската сала „Ватрослав Лисински“). По успехот со албумот „Јуди, зири и бештимје“ Објавено е ДВД, „Милениумски концерт“, снимено во Хрватскиот народен театар »Иван пл. Цајч во Риека, каде што благодарение на новата ISDN технологија му се придружија бројни познати гости: Влатко Стефановски и Клапа Камби.
Џибони го држи рекордот за најпосетен концерт со концерт одржан на стадионот Максимир во Загреб пред 32.000 луѓе. Основал фонд за талентирани деца без родители, објавил стихозбирка по сценарио на Брил наречена „Двије душе“. чии приходи од продажба биле наменети за слепите лица од локалната заедница, а учествувал и на бројни хуманитарни аукции.
Неговите музички корени се лесно да се пронајдат бидејќи неговиот татко Љубо Стипишиќ е веројатно најактивниот архивар на традиционални песни во неговата околина и почитуван етномузиколог.