cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Acidiella trigenata
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Rhytiphora obscura
Rhytiphora obscura adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(66098) 1998 SV12
(66098) 1998 SV12 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 23 September 1998 dek CSS di Catalina.
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Centromerus variegatus
Centromerus variegatus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Centromerus dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1962 dek Denis.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Madeira.
(59398) 1999 FF29
(59398) 1999 FF29 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 19 Maret 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Clathria (Clathria) arbuscula
Clathria (Clathria) arbuscula adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Clathria dan famili  Microcionidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1911 dek Row.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Clathria (Clathria) arbuscula dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(231134) 2005 TU45
(231134) 2005 TU45 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.495, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 17.1.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Trichomyia bou
Trichomyia bou adolah langau dari famili Psychodidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa biasonyo punyo antena panjang, samantaro sayoknyo babantuak saroman daun.
Eustala sanguinosa
Eustala sanguinosa adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1893 dek Keyserling.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Brasil.
(186128) 2001 TP154
(186128) 2001 TP154 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.016, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 12.9.
Siphona foliacea
Siphona foliacea adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Platensina zodiacalis
Platensina zodiacalis adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
(74754) 1999 RO198
(74754) 1999 RO198 ( ##provisional##) adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 September 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(22054) 2000 AP21
(22054) 2000 AP21 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.054, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 11.3.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Eupilaria uma
Eupilaria uma adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Vitalisia sumatrana
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, di ma inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Eupilaria uma
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(52519) 1996 JL1
(52519) 1996 JL1 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 15 Mei 1996 dek NEAT di Haleakala.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Leucandra vermiformis
Leucandra vermiformis adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Calcarea. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera, subregnum Parazoa, dan regnum Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1941 dek Tanita.
2011 CG2
2011 CG2 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.158, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 21.5.
Leucandra vermiformis
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Leucandra vermiformis dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Anthrax pudica
Anthrax pudica adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
2011 CG2
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hexatoma (Hexatoma) khasiensis
Hexatoma (Hexatoma) khasiensis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Anthrax pudica
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Hexatoma (Hexatoma) khasiensis
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Satyramoeba hetrusca
Satyramoeba hetrusca adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Leptogaster martini
Leptogaster martini adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Satyramoeba hetrusca
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Alcimus nigropalpus
Alcimus nigropalpus adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Leptogaster martini
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Alcimus nigropalpus
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Batang Palangki
Sungai Batang Palangki Adalah Batang Aie Di Kabupaten Sijunjuang Provinsi Sumatera Barat, Batang Air ko Berhulu Di daerah Kabupaten Solok, Batang aie ko mengandung zat ameh sahinggo banyak Urang manambang ameh di aliran sungai Batang Palangki tasabuik Batang Aie ko Salalu karuah ,Di Kabupaten Sijunjuang Batang aie ko malewati babarapo Nagari Di Kabupaten Sijunjuang Di Kec IV Nagari,Nagari Mundam Sakti,Nagari Koto Baru,Nagari Palangki,Nagari Muaro Bodi,Dan Nagari Koto Tuo,Di Kecamatan Sijunjung Ado Nagari Muaro/Muaro Sijunjung, Batang aie ko Marupokan anak dari sungai Batang Kuantan,Anak Sungai Batang Kuantan iko Ado Batang Palangki, Batang Ombilin(dari danau Singkarak), Batang Sukam,batang Kulampi, batang Paru, batang Binuang dan Batang Paranok, Batang aie tasabuik(tersebut) Bamuaro di sungai Batang Kuantan tersebut.
Culicoides aquilinus
Culicoides aquilinus adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(71403) 2000 AO170
(71403) 2000 AO170 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 7 Januari 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Ochicanthon punctatus
Ochicanthon punctatus adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(57244) 2001 QK84
(57244) 2001 QK84 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 18 Agustus 2001 dek LINEAR di Socorro.
Memori akses acak
Memori akses acak (bahaso Inggirih: random access memory, RAM) adalah jenis panyimpanan komputer nan isinyo dapek diakses pado wakatu tatok, indak paduli lotak datanyo dalam memori. Iko balawanan jo alaik panguruik memori, ajak pita magnetik, cakram dan drum, di mano garakan mekanis dari media panyimpanan mamakso komputer mangakses data sacaro baruruikan. Biasonyo RAM dapek ditulih dan dibaco, balawanan jo ROM (memori hanyo baco), RAM biasonyo paguno untuak panyimpanan primer (memori utamo) dalam komputer untuak digunoan dan maubah informasi sacaro aktif, dek tu babarapo alaik manggunoan babarapo jinih RAM untuak manyadiokan panyimpanan sekunder jangka-panjang. Tapi ado juo nan bapandapek basonyo ROM marupoan jinih lain dari RAM, basobok sifaiknyo nan sabananyo random access juo ajak SRAM ataupun DRAM. Hanyo sajo proses panulisan pado ROM butuh proses khusus nan indak mudah dan lentur sarupo jo SRAM atau DRAM. Salain tu babarapo bagian dari ruang alamaik RAM (memori utamo) dari sabuah sistem nan dipetakan ka dalam ciek atau duo cip ROM.
(57244) 2001 QK84
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Onthophagus densatus
Onthophagus densatus adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Hylemya arnolitra
Hylemya arnolitra adolah langau dari famili Anthomyiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Istilah "Anthomyiidae", nan baarati "langau bungo", barasal dari kato Yunani anthos, "bungo", dan myia, "langau".
Demonax pseudonotabilis
Demonax pseudonotabilis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(67679) 2000 SR289
(67679) 2000 SR289 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 27 September 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Gnadochaeta coerulea
Gnadochaeta coerulea adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Nausigaster peruviensis
Nausigaster peruviensis adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Gnadochaeta coerulea
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Pseudoperma patruelis
Pseudoperma patruelis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dentifibula marikovskajae
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Phelister teapensis
Phelister teapensis adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Melaloncha plaumanni
Melaloncha plaumanni adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Pseudoperma patruelis
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Phelister teapensis
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Melaloncha plaumanni
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Eunidia thomensis
Eunidia thomensis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Nausigaster peruviensis
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Nerax cubensis
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Tipula (Vestiplex) canadensis
Tipula (Vestiplex) canadensis adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(77790) 2001 QC44
(77790) 2001 QC44 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 16 Agustus 2001 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Cricotopus reductus
Cricotopus reductus adolah saikua langau dari famili Chironomidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva spesies iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(50568) 2000 ES38
(50568) 2000 ES38 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 8 Maret 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Ecitophora pilosula
Ecitophora pilosula adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Hydaticus mexaformis
Hydaticus mexaformis adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Peribaea fissicornis
Peribaea fissicornis adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(355835) 2008 UW9
(355835) 2008 UW9 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.014, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.8.
Peribaea fissicornis
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Prionus townsendi
Prionus townsendi adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Stroberi kabun
Stroberi atau tapeknyo stroberi kebun (dikana juo jo namo arbei, bahaso Balandonyo aardbei) adolah sabuah varietas stroberi nan paliang banyak dikana di dunia. Samo ajak spesies lain pado genus Fragaria (stroberi), buah iko barado dalam kaluargo Rosaceae. Sacaro umum buah iko bukanlah buah, malainkan buah semu, artinyo dagiang buahnyo indak baâsal dari ovari tanaman (achenium) tapi dari bagian bawah hypanthium nan babantuak mangkuak tampek ovari tanaman tu barado.
(355835) 2008 UW9
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Mikia punctocincta
Mikia punctocincta adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Agelasta lacteospreta
Agelasta lacteospreta adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Mikia punctocincta
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Clathria (Clathria) arcuophora
Clathria (Clathria) arcuophora adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Clathria dan famili  Microcionidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1907 dek Whitelegge.
Lamprochromus strobli
Lamprochromus strobli adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tetragoneura chazeaui
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Stroberi kabun
Buah stroberi bawarno hijau kaputihan katiko sadang bakambang, dan pado kabanyakan spesies baubah manjadi sirah katiko masak. Namonyo baâsa dari bahaso Inggirih kuno streawberige nan marupoan gabuangan dari streaw atau "straw" dan berige atau "berry". Alasan maâgiah namo iko masih indak jaleh. Babarapo spesies Lepidoptera maâmbiak sumber makanannyo dari tumbuahan stroberi, manjadikan spesies iko hama utamo tanaman stroberi.
Clathria (Clathria) arcuophora
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Clathria (Clathria) arcuophora dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Lamprochromus strobli
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Agelasta lacteospreta
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Cakram kareh
Cakram kareh atau piriangan kareh (hard disk) adolah sabuah komponen parangkek kareh untuak panyimpanan data sekunder dan baisi piringan magnetis. Cakram kareh zaman kini alah ado nan hanyo saleba 0,6 cm bakapasitas 750 GB. Kapasitas tagadang diska kareh kini mencapai 22 TB baukuran standar 3,5 inci.
Data nan tasimpan pado cakram kareh indak akan hilang katiko indak diagiah togangan listrik, iyolah basifaik "non-volatil". Pado sabuah cakram kareh, biasonyo tadapek labiah dari ciek piriangan untuak mampargadang kapasitas data nan dapek ditampuang.
Spinetaxalus
Spinetaxalus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Prionus townsendi
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Dymasius vitreus
Dymasius vitreus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Proctophoroides latiforceps
Proctophoroides latiforceps adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Coenosia brachyodactyla
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Drosophila setosimentum
Drosophila setosimentum adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Istilah "Drosophila", baarati "panyuko ambun", adolah adaptasi saintifik Latin modern dari kato Yunani δρόσος, drósos, "ambun", dan δρόσος, drósos, "panyuko", nan ditambahkan jo akiaran Latin feminin -a.
Griphomyia vittata
Griphomyia vittata adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Phaonia subpalpata
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Mycomya sus
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Anastrepha magna
Anastrepha magna adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Alcimus porrectus
Alcimus porrectus adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Anastrepha magna
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Alcimus porrectus
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
(66099) 1998 SQ13
(66099) 1998 SQ13 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 23 September 1998 dek ODAS di Caussols.
Bahaso Aceh
Pasebaran
Bahaso Aceh tasebar tarutamo di wilayah pasisia Aceh. Bahaso ko ditutuakan muloi dari Manyak Payed, Aceh Tamiang di pasisia timur sampai ka Trumon, Aceh Selatan di pasisia barat.
(66099) 1998 SQ13
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Bahaso Aceh
Fonologi
Barikuik adolah fonem-fonem bahaso Aceh. Vokal biasonyo ado di pasangan muluik/sengau, walaupun hanyo ado tigo vokal sengau patangahan jo ado vokal oral patangahan nan jumlahnyo duo kali labiah banyak. indak batua-batua di tangah, walaupun nan nampak di siko dek alasan estetika. Baitu pulo, juo ditampakan sabagai ( nan labiah ka balakang. Salain vokal monoftong di atas, bahaso Aceh juo mampunyoi 5 diftong oral, surang-surang jo pasangan sengau:
adolah alveodental laminal. sacaro teknis barupo post-alveolar tetapi dikalompokkan dalam kolom langik-langik untuak alasan estetika.
2005 JR179
2005 JR179 adolah sabuah objek Transneptunus. Saroman objek Transneptunus pado umumnyo, objek ko mangorbit Matoari dari jarak nan labiah jauah dari planet Neptunus.
Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.117, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 5.9.
Clytomelegena postaurata
Clytomelegena postaurata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Asyndetus interruptus
Asyndetus interruptus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Gressittia birumis
Gressittia birumis adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Allohelea
Allohelea adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Paratanytarsus penicillatus
Paratanytarsus penicillatus adolah saikua langau dari famili Chironomidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva spesies iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Epepeotes diversus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(490448) 2009 SJ184
2009 SJ184 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.056, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 14.2.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(483422) 2000 CE59
2000 CE59 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.167, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.4.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Exoprosopa sima
Exoprosopa sima adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(68424) 2001 QO327
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(439889) 2000 PG5
2000 PG5 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.457, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.1.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Placusa canadensis
Placusa canadensis adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Aleochara erythroptera
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
2011 BA60
2011 BA60 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.658, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 22.1 20110119.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Nilobezzia simplicior
Nilobezzia simplicior adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Bahaso Japang
Bahaso Japang (日本語; romaji: Nihongo) marupoan bahaso rasmi di Japang dengan jumlah panutua 127 juta urang.
Bahaso Japang juo digunoan dek sajumlah penduduak negaro nan panah dijalajah dek Japang sarupo Korea jo Republik Cino. Inyo juo dapek didanga di Amerika Serikat (California jo Hawaii) jo Brasil asia emigrasi urang Japang ka sinan. Namun katurunan mareka, nan disabuik nisei (二世, generasi kaduo), indak pasiah lai dalam bahaso tasabuik.
Bahaso Japang tabagi ka duo bantuak, yaitu Hyoujungo (標準語), patutuaan standar, jo Kyoutsugo (共通語), patutuaan biaso. Hyoujungo adolah bantuak nan diajaan di sikola jo digunoan di televisi jo sagalo ubuangan rasmi.
Lafal vokal
Bahaso Japang mampunyoi 5 huruf vokal yaitu /a/, /i/, /ɯ/, /é/, dan /o/.
Lafal vokal bahaso Japang mirip bahaso Melayu. Contohnyo:
Argyra arrogans
Argyra arrogans adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Niraeus tricolor
Niraeus tricolor adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Paralimnophila (Papuaphila) terminalis
Paralimnophila (Papuaphila) terminalis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Brachygluta
Brachygluta adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Bianor incitatus
Bianor incitatus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Bianor dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1890 dek Thorell.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di India hingga Cina, Jawa, Sumatra, Kapulauan Caroline.
(65258) 2002 FH37
(65258) 2002 FH37 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 30 Maret 2002 dek NEAT di Palomar.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Mimosaimia fruhstorferi
Mimosaimia fruhstorferi adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
2011 YM63
2011 YM63 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.524, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 22.1.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hydrovatus subrotundatus
Hydrovatus subrotundatus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Centromerus viduus
Centromerus viduus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Centromerus dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1931 dek Fage.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Spanyol.
Siphona fuliginea
Siphona fuliginea adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Phycopsis hirsuta
Phycopsis hirsuta adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Phycopsis hirsuta dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Cylindromyia hemimelaena
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Calocarcelia
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Lamprinodes saginatus
Lamprinodes saginatus adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Paku simpai
Paku simpai (Cibotium barometz) adolah paku-pakuan nan bakasiaik ubek, nan tumbuah lia di tapi tabing, lereng bukik, jurang, atau tampek-tampek nan rindang lainnyo, jo indak jarang pulo ditanam sabagai tanaman hias di tampek-tampek wisata. Namo lain tumbuahan ko dalam bahaso Indonesia adolah Penawar jambi, sadang di Kalimantan disabuik Paku Gelang.
Lordotus lineatus
Lordotus lineatus adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Acinia stellata
Acinia stellata adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Acidiella issikii
Acidiella issikii adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Oplatocera oberthuri
Oplatocera oberthuri adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Acmocera joveri
Acmocera joveri adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Musca terraereginae
Musca terraereginae adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Alcimus rubicundus
Alcimus rubicundus adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(50569) 2000 ET38
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Alcimus rubicundus
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Agaromya humeralis
Agaromya humeralis adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Choerades comptissima
Choerades comptissima adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Sympycnus intermedius
Sympycnus intermedius adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Gonomyia (Leiponeura) vanuana
Gonomyia (Leiponeura) vanuana adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Trimiomelba dubia
Trimiomelba dubia adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
(63509) 2001 OW83
(63509) 2001 OW83 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 27 Juli 2001 dek NEAT di Palomar.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(379976) 2012 TP7
2012 TP7 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.077, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.3.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Valiraptor vittatus
Valiraptor vittatus adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Obereopsis paralaosica
Obereopsis paralaosica adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Kabupaten Nias Barat
Kabupaten Nias Barat adolah salah satu kabupaten nan barado di Provinsi Sumatra Utara, Indonesia, tapeknyo di pulau Nias. Kabupaten iko diresmian dek Menteri Dalam Negeri Indonesia, Mardiyanto, pado 26 Mei 2009, sabagai salah satu hasia dari pamekaran Kabupaten Nias. Manuruik data Badan Pusat Statistik Nias Barat tahun 2021, panduduak kabupaten iko pado tahun 2020 bajumlah 89.994 jiwa dengan kapadatan panduduak 173 jiwa/km2.
Sijarah
Kabupaten Nias Barat marupoan hasia pamekaran dari Kabupaten Nias marujuak kapado UU Nomor 46 Tahun 2008 Kabupaten iko tadiri dari 8 kecamatan sarato jo 105 desa. Nias Barat manjadi Daerah Otonomi Baru (DOB) pado maso Bupati Nias Binahati B. Baeha dan Presiden Republik Indonesia Susilo Bambang Yudhoyono. Menteri Dalam Negeri Republik Indonesia Mardiyanto malewakan Nias Barat manjadi DOB pado dari Salasa tanggal 26/05/2009, sakaligus malewa Faduhusi Daeli sabagai Penjabat Bupati (Pj) Nias Barat. Sasudah 18 bulan Faduhusi Daeli maunduakan diri sabagai Penjabat Bupati Nias Barat dek karano manjadi calon bupati Nias Barat definitif. Roda pamarintahan kamudian dijalanan dek Palaksana Tugas Bupati Nias Barat Drs. Sudirman Waruwu.
Pado 2 Februari 2011 untuak partamo kalinyo, Nias Barat malaksanakan Pamiliahan Kapalo Daerah jo Wakil Kapalo Daerah (Pilkada). Ado tigo pasangan calon, yaitunyo: Faduhusi Daeli-Sinar Abdi Gulö (FASIA), Yupiter Gulö-Raradödö Daeli (PIRA), jo Adrianus Aroziduhu Gulö dan Hermit Hia (AARO’ÖHE). Pasangan calon nan tapiliah sabagai Bupati jo Wakil Bupati Nias Barat definitif adolah Adrianus Aroziduhu Gulö jo Hermit Hia. Baliau dilewa dek Palaksana Tugas Gubernur Sumatwra Utara pado 13 April 2011.
Dewan Perwakilan
Barikuik iko adolah komposisi anggota DPRD Kabupaten Nias Barat dalam duo pariode tarakhia.
Kecamatan
Barikuik iko kecamatan nan barado di dalam wilayah Kabupaten Nias Barat: Kecamatan Lahömi, Kecamatan Lölöfitu Moi, Kecamatan Mandrehe, Kecamatan Mandrehe Barat, Kecamatan Mandrehe Utara, Kecamatan Moro'ö, Kecamatan Sirombu, Kecamatan Ulu Moro'ö.
Pariwisata
Potensi pariwisata di Kabupaten Nias Barat sangaik gadang tarutamo dek kaadaan geografisnyo nan langsuang babatehan jo Samudera Hindia di sabalah barat kabupaten iko. Nias Barat mampunyoi andalan pariwisata kapulauan yakninyo Kapulauan Hinako nan tadiri ateh salapan pulau-pulau ketek nan rancak antaro lain: Pulau Hinako, Pulau Bögi, Pulau Bawa, Pulau Asu, Pulau Imana, Pulau Heruanga, Pulau Hamutala, Pulau Langu.
Ka salapan pulau iko barado di Kecamatan Sirombu Nias Barat. Pulau-pulau ketek iko punyo pantai bapasia putiah, tarumbu karang, jo parak karambia punyo masyarakaik. Pulau Asu jo Pulau Bawa acok dikunjuangi dek wisatawan mancanegara untuak kagiatan surfing (basilanca) jo diving (manyalam) karano mampunyoi ombak nan tinggi sarato tarumbu karang nan banyak. Pulau-pulau iko masih tajago karano pado umumnyo sangaik minim pauni bahkan ado nan indak bapauni samo sakali sarupo Pulau Hamutala, Pulau Heruanga jo Pulau Langu.
(76109) 2000 DC106
(76109) 2000 DC106 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 29 Pebruari 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Clathria (Clathria) asodes
Clathria (Clathria) asodes adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Clathria dan famili  Microcionidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1930 dek de Laubenfels.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Clathria (Clathria) asodes dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Centromerus yadongensis
Centromerus yadongensis adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Centromerus dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1987 dek Hu & Li.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Cina.
Dasophrys minutus
Dasophrys minutus adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Forcipomyia alienus
Forcipomyia alienus adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(74755) 1999 RL199
(74755) 1999 RL199 ( ##provisional##) adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 8 September 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Chrysanthrax tantillus
Chrysanthrax tantillus adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Oreodytes shorti
Oreodytes shorti adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
(59399) 1999 FK30
(59399) 1999 FK30 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 19 Maret 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Elephantomyia (Elephantomyia) orthorhabda
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Sergentomyia rogeri
Sergentomyia rogeri adolah langau dari famili Psychodidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa biasonyo punyo antena panjang, samantaro sayoknyo babantuak saroman daun.
Styringomyia amazonica
Styringomyia amazonica adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(71404) 2000 AP172
(71404) 2000 AP172 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 7 Januari 2000 dek LINEAR di Socorro.