cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tipula (Eumicrotipula) guarani
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Siphonochalina coriacea
Siphonochalina coriacea adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Siphonochalina coriacea dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Kilek
Kilek atau patuih jo halilintar adolah gajalo alam nan biasonyo ado pado musim panghujan katiko langik mamuncuakan kilatan cahayo capek nan manyilaukan. Babarapo wakatu kudian tibo suaro kareh nan disabuik guruah. Salang wakatu tabiknyo ko basobok adonyo beda antaro laju suaro jo laju cahayo.
Austrolimnophila (Austrolimnophila) argus stewartiae
Austrolimnophila (Austrolimnophila) argus stewartiae adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Batrisodes aphenogastri
Batrisodes aphenogastri adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Condylostylus uniseriatus
Condylostylus uniseriatus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Rymosia sericea
Rymosia sericea adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Cluzobra flabellifera
Cluzobra flabellifera adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Koto Laweh, Tanjuang Alam, Tanjung Baru, Tanah Datar
Koto Laweh adolah salah satu jorong nan talatak di nagari Tanjuang Alam, kecamatan Tanjung Baru, Kabupaten Tanah Datar, Provinsi Sumatera Barat, Indonesia.
Clinodiplosis capsici
Clinodiplosis capsici adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Micropsectra robusta
Larva spesies iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Chrysoprasis piriana
Chrysoprasis piriana adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Hydroglyphus dakarensis
Hydroglyphus dakarensis adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Eugrapheus perroti
Eugrapheus perroti adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Eucelatoria pollens
Eucelatoria pollens adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Hyllisia persimilis
Hyllisia persimilis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Perlongipalpus mongolicus
Perlongipalpus mongolicus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Perlongipalpus dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 2008 dek Marusik & Koponen.
Ommata giuglarisi
Ommata giuglarisi adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Stenopogon kaltenbachi
Stenopogon kaltenbachi adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Trichomorellia spinifera
Trichomorellia spinifera adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Laphystia erberi
Laphystia erberi adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Scaptia quadrimacula
Scaptia quadrimacula adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Limnophila (Limnophila) levidensis
Limnophila (Limnophila) levidensis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Megaselia spinigera
Megaselia spinigera adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Aeolesthes textor
Aeolesthes textor adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Scaptia quadrimacula
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Amblypsilopus basseti
Amblypsilopus basseti adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(249486) 2009 UO69
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Amblypsilopus basseti
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Stibara rufina
Stibara rufina adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Atherigona ochripes
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Gnathusa grandiceps
Gnathusa grandiceps adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hercostomus tiomanensis
Hercostomus tiomanensis adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Gnathusa grandiceps
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
(74292) 1998 SW138
(74292) 1998 SW138 ( ##provisional##) adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 26 September 1998 dek LINEAR di Socorro.
Palaeomegopis komiyai
Palaeomegopis komiyai adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(72946) 2002 CY16
(72946) 2002 CY16 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 6 Pebruari 2002 dek LINEAR di Socorro.
Phaonia daxiongi
Phaonia daxiongi adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(72946) 2002 CY16
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Phaonia daxiongi
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Onthophagus inermicollis
Onthophagus inermicollis adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
(70634) 1999 TR223
(70634) 1999 TR223 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 1 Oktober 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Neomelaniconion crassiforceps
Neomelaniconion crassiforceps adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hiduik.
(64890) 2001 YE76
(64890) 2001 YE76 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 18 Desember 2001 dek LINEAR di Socorro.
Cyclosa imias
Cyclosa imias adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1999 dek Levi.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Kuba.
Dasyphora meridionalis
Dasyphora meridionalis adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Exhyalanthrax parvus
Exhyalanthrax parvus adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Microstylum varipennatum
Microstylum varipennatum adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Nethinius cribratus
Nethinius cribratus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Chetogena micropalpis
Chetogena micropalpis adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Daramus obscurus
Daramus obscurus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Maruina chica
Maruina chica adolah langau dari famili Psychodidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Daramus obscurus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Maruina chica
Langau dewasa biasonyo punyo antena panjang, samantaro sayoknyo babantuak saroman daun.
(77251) 2001 FY45
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Haliclona (Haliclona) cylindrica
Haliclona (Haliclona) cylindrica adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Haliclona dan famili  Chalinidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1913 dek Topsent.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Haliclona (Haliclona) cylindrica dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Pterolophia mimicus
Pterolophia mimicus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Stenus trajectus
Stenus trajectus adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Pterolophia mimicus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(61278) 2000 OU34
(61278) 2000 OU34 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 30 Juli 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Potemnemus ennevei
Potemnemus ennevei adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(377867) 2006 BE284
2006 BE284 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.053, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 14.3.
Aciurina michaeli
Aciurina michaeli adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hiatomyia hyacintha
Hiatomyia hyacintha adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Aciurina michaeli
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Desmella conyzae
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
(385129) 2013 CC215
2013 CC215 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.013, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.8.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Diplonevra basilewskyi
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Koto Sibauak, Tanjuang Alam, Tanjung Baru, Tanah Datar
Koto Sibauak adolah salah satu jorong nan talatak di nagari Tanjuang Alam, kecamatan Tanjung Baru, Kabupaten Tanah Datar, Provinsi Sumatera Barat, Indonesia.
(377867) 2006 BE284
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Urang Akit
Suku Akit atau Suku Akik marupokan salah satu suku asli yang mandiami daerah Hutan Panjang jowilayah Provinsi Riau. Suku Akit iko marupokan salah satu sub-suku ras (Proto Malayu) yang juo mandiami wilayah Pulau Rupat tapeknyo di Kacamatan Bengkalis Kabupaten Bengkalis, jo Kabupaten Kapulauan Meranti tapeknyo di Pulau Padang ( Sungai Labu,Kudap, Dedap, Selat Akar, Bagan Melibur, Kunsit), Pulau Merbau (Cemaning, Ketapang, Renak Dungun), Pulau Tebing tinggi (Tanjung Peranap, Aer mabuk,Kundur, Lalang, Sesap, Batin Suir) dan Pulau Rangsang (Api-api, Linau Kuning, Bungur-Kuala parit, Sonde,Sungai Rangsang, Tanjung sari, Sokop, Mereng, Bandaraya, Banau, Sipije), juo di Kabupaten Pelelawan tapeknyo di Kacamatan Kuala Kampar Pulau Mendol. Suku iko mamaluak aliran kapicayoan, Buddha, Islam jo Kristen. Suku iko alah lamo mandiami pulau iko sabalum suku-suku lainnyo dan manjadikan pulau iko sabagai tampek tingga. Mato pancarian Suku Akit adolah dari baburu jo meramu, sarato palawik. Untuak mampararek solidaritas dalam Suku Akit mako sajak taun 2000 alah tabantuak Limbago Adat Suku Asli Akit (LASA) di tingkek Kabupaten, tingkek Kacamatan jo tingkek Kampuang/Nagari. Saat iko Suku Akit alah banyak babarua jo masyarakaik lainnyo.
Masicera arcuatipennis
Masicera arcuatipennis adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Urang Akit
Masyarakaik Suku Akit yang tasebar di Kacamatan Rupat jo Kacamatan Rupat Utara khususnyo di Kampuang Titi Akar. Umumnyo masyarakat Kampuang Jangkang punyo hubuangan kakarabatan jo masyarakaik kampuang Titi Akar.
Urang Dayak Krio
Suku Dayak Krio adalah sub-Suku Dayak nan mandiami daerah aliran batang aia Krio di Kabupaten Ketapang, Kalimantan Barat, Indonesia, labiah tapeknyo di kacamatan Sandai jo kacamatan hulu sungai. Suku iko batutua dalam bahaso Krio. Duo kacamatan iko urang suku dayak Krio manduduaki batang aia nan manjadi urek nadinyo, yaitu sumber hiduik dan identitas urang suku dayak Krio.Batang aia itu manjadi identitas urang Dayak Krio karano nama Krio itu sandiri iolah namo salah satu batang aia nan di bantarannyo urang-urang Krio bamukim. Identitas urang Dayak Krio hanyo biso dipahami lewaik pamenungan ateh batang aia-batang aia. Mako dari itu ado ampek batang aia utamo, yaitu Batang aia Krio, Batang aia Bihak, Batang aia Jekak jo Batang aia Pawan. Di ampek batang aia itulah locus urang Dayak Krio musti ditampekkan.
(420266) 2011 KZ19
2011 KZ19 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.138, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.3.
Urang Dayak Krio
Ado banyak suku dayak nan tasebar di Indonesia dan rato-rato sabagian gadang suku Dayak tasebar di daerah Kalimantan. Dayak mampunyoi sub-suku nan tadiri dari 7 (tujuah) Stammenras (rumpun gadang) dan tadapek pulo 450 anak suku dibabagai daerah sakitaran Kalimantan. Dayak Krio iko adolah salah satunyo dari 450 anak suku dayak itu nan mano Dayak Krio ko mampunyoi ciri kha atau identitas surang nan kahidupannyo lakek bana jo tapian batang aia sarupo pamukimannyo nan rato-rato didirikan di pinggia batang aia Krio, Sandai, jo Hulu Sungai.
Asal-usua
manuruik buku nan di tulis dek Agustinus Tamtama Putra dalam bukunyo tentang dayak Krio ko tadapek duo versi asal-usua urang dayak krio:
Urang Akit
Data profil Kaluarahan kampuang Jangkang taun 2016, manyabuikkan panduduak Suku Akit manduduaki urutan katiga tabanyak (Melayu 861 jiwa, Jawa 737 jiwa) dari total jumlah panduduk 2173 jiwa (583 KK). Suku Akit bajumlah sabanyak 431 jiwa dengan jumlah laki laki 208 jiwa, jo padusi 223 jiwa, totalnya 133 KK.
Dirphya chrysostigma
Dirphya chrysostigma adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Urang Dayak Krio
Versi insider
Urang dayak Krio manyiabuik dirinyo sabagai putra putri Pupu Tagua Babio Tanah Tarah Encuke Riapm Bunga, iko adolah kato-kato mamparsatu urang Krio nan marupokan namo tampek nan mano urang Krio manamukan entitas jo Identitasnyo. Dayak Krio dalam manurunkan sijarah ko dari generasi ka generasi iolah malalui panuturan sacaro lisan, karano urang dayak Krio ko indak mangenal tradisi tatulis dalam kahidupannyo. Hal iko dianggap wajar karano urang dayak Krio indak mambutuahkan budaya tulis manulis dalam kahidupannyo. Nan paliang manuruik urang Krio iolah hiduik dengan manghargoi panguaso-panguaso alam nan di picayoinyo.
Tipula (Pterelachisus) katmaiensis
Tipula (Pterelachisus) katmaiensis adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Urang Dayak Krio
Versi insider
Dayak Krio iko labiah manakankan hiduik praktis, sadangkan pawarisan budaya atau pun carito salalu di lalui sacaro alami tanpa kakhawatiran dek lenyapnyo budaya dari urang Krio. Tradisi urang Krio pun sangaik dinamis nan bisa manyasuaikan jo keadaan samo situasi nan ado salamo hiduik, dan iko lah kaunggulan traisi urang dayak karano realitas indak di bakukan jo di absolutkan, dimanipulasi, di palintiakan, disampikkan, jo di reduksir dalam tulisan nan kaku jo mati.
Urang Akit
Budayo jo kahidupan
Sasuai namonyo urang akit atau urang akik dikenal dek masyarakaik umum sabagai suku yang dilatar balakangi dari kahidupan urang ko yang pado zaman dahulu banyak hiduik jo mahabian harinyo di rakik. Rakik kiko urang suku tu gunoan untuak bapindah dari muaro-ka muaro atau pinggia pantai.
Urang akik di maso dulu biasonyo mambuek rumah di atau bangunan sadarhana di pinggia pantai, yang mano bangunan iko biasonyo di gunoan katiko mangarajoan karajo yang ado di darek.
Urang Dayak Krio
Versi insider
Asal-usua urang Krio di bahas sacaro khusus di dalam Genealogis Bujakng Bingkukng jo Dara Donakng. Maskipun mitos iko mangecek tentang Genis adat istiadat, padoman moral, jo tuntutan hiduik urang dayak Krio tapi di dalamnyo takanduang unsua-unsua Primat urang dayak Krio sacaro Geneologis. Manusia tanyato mampunyoi kasamoan jo alam nan di huni, Adagium nan manjalehan Kairos pancipto dayak Krio babunyi "Tanah Mula Manyadi, Karosik Mula Tumuh".
Duo Frasa iko barati tanah mulai manjadi, pasia mulai tumbuah, katiko basamoan duo unsua alam iko manusia partamo urang dayak Krio yaitu Pantan Uga, jo Patara Uga hadir di muko bumi. Hal iko juo bararti urang dayak Krio mamahai asal-usua iduiknyo dari kasatuan alam, manusia ado katiko alam mulai ado. Bahkan pancipto alam samesta nan di sabuik Duata pun marupokan konsekuensi logis dari hubuangan manusia jo alam itu sandiri.
Urang Akit
Budayo jo kahidupan
Suku akik iko juo marupokan salah satu suku yang tamasuak kadalam suku tapancia (Komunitas adat terpencil), yang mano kahidupannyo iolah hanyo di ateh akik kalau indak di pinggia pantai dan suku akik iko kini juo bakarajo sadarhana yaitu sabagai buruh panglong (dapur) pambuatan arang yang baroprasi di pamukiman kampuang Hutan Panjang.
Urang Dayak Krio
Versi etnologi
Asal-usua urang suku dayak Krio manuruik panalitian adolah tamasuak dalam Sub-suku Ketungau nan marupokan panalitian badasarkan pandekatan panggolongan jo pangalompokkan dari babarapo sumber. Suku Katungau pun marupokan sub-suku dari suku Klemantan/Darek nan dibedakan dari Dayak Lauik (Sea Dayak). Ado 47 sub-sub suku nan masuak dalam suku Klemantan iko, manuruik klasifikasi nan dikarajoan samo Tjilik Riwut. Akan tatapi, panggolongan iko takesan taburu-buru sabab ado pandapat nan mangatokan kalau Ketungau tamasuak dalam rumpun Ibanik. Pambedaan antaro Dayak Lauik dan Dayak Darek juo alun mamiliki landasan nan kuek dan bisa dikaji ulang maingek adonyo kasamoan dalam hal-hal tatantu antaro suku-suku nan dibedakan.
Panggolongan nan labiah bisa di tarimo iolah kalau urang suku dayak Krio masuak kadalam rumpun urang suku Kayongik, nan tasebar sacaro khusus di kabupaten Ketapang, nan mano suku iko indak taralu gadang maingek pasebarannyo nan tabateh. Hanyo sajo, panggolongan iko juo alun mamadai sabab Kayong iolah namo sabuah sungai nan ado di kacamatan Naga Tayap nan urang-urangnyo di sabuik Dayak Koyong.
Urang Akit
Kapicayoan
Masyarakaik Suku Akit dahulunyo manganut kapicayoan animisme. Agamo asli masyarakaikSuku Akit picayo pado babagai makhluk halus, roh, jo babagai kakuatan gaib dalam alam samesta, khususnyo dalam lingkuangan kahidupan manusia yang mampunyoi pangaruah tahadap kasijahteraan hiduik urang iko. Sabagai contoh, pado wakatu tatantu sakali masyarakaik Suku Akit inindak buliah malawik jo mahiduikkan api sarato mamatahkan kayu di rimbo, hal iko diyakini dapek manimbuakan kasialan bagi urang tu. Tapi sairing pakambangan zaman jo masuaknyo padagang Chino dalam kahidupan masyarakaik Suku Akit, mambuek urang ko palahan-lahan masyarakaik Suku Akit maninggakan agamo niniak moyangnyo yang basifat animisme.
(420266) 2011 KZ19
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Dirphya chrysostigma
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Dendang Pauh
Dendang Pauh adolah jeniah kasanian lamo Minangkabau nan ado di daerah pinggia kota Padang, labiah tapeknyo daerah nan dulu banamo Padang Lua Kota. Kasanian iko batampek di sakiro Pauah Limo, (kini Kacamatan Kuranji jo Nanggalo). Dandang Pauah barupo nyanyian atau syair nan didendangkan jo alunan musik ambuih barupo saluang, marupoan alat musik ambuih nan tabuek dari sapotoang buluah nan panjangnyo labiah kurang 40cm jo diameternyo sakiro 2,5-3cm. Saluang Pauah ndak samo jo saluang darek. Bedanyo talatak di banyak lubangnyo. Lubang saluang darek ado limo buah lubang. Di sampiang itu, saluang pauah punyo anam lubang. Saluang pauh punyo tutuik atau sumbek nan talatak di ciek ujuangnyo sabagai lidah-lidah. Bantuaknyo mode bansi, tapi labiah gadang dari bansi. Dendang Pauh tanamo jo Pakok Anam (tutuik anam), nan marupoan pambuka atau pamanggia dan tanamo jo "saluang pado-pado", jo Pakok Limo (tutuik limo), marupoan dendang biaso. Dendang Pauh banyak disukoi urang tuo-tuo, talabiah kaum laki-laki. Kasanian Dandang Pauah biasonyo diadokan di acara baralek atau di wakatu-wakatu tatantua, sabagai pangubek sadiah. Kasanian iko biasanyo diadokan di palantan lapau. Urang nan mandanga Dandang Pauah biaso maagiah komentar tahadok syair nan didendangkan atau tahadok carito nan disampaian si padendang.
Kasanian Dendang Pauh marupoan kasanian dendang nan dipatunjuakan jo alat musik nan diiriang jo dendang kaba carito. Patunjuakan dendang pauh iko biasonyo dimainkan dek duo urang, surang pasaluang dan surang lai padendangnyo. Dendang nan biaso dimainan barisikan nasihat-nasihat jo carito nan basangkuik jo kahidupan masyarakat sahinggo bamanfaat untuak sado kalangan.
Urang Akit
Kapicayoan
Masyarakaik suku Akit kini umumnyo baragamo Budha dan harus ado patuang Budha di munugko rumahnyo atau di ruang tamu atau di ruang tangah. Tando yang lain adolah digantuangkannyo kain Sirah (Merah) di ateh pintu mungko atau lampion yang tabuek dari karateh atau balon bawarna sirah.
Penduduak Suku Akit mayoritas manganuik agamo Budha, sabagian ketek adolah Kristen jo Islam, masuaknyo agamo Kristen jo Islam tajadi karano panikahan. Sairiang kamajuan zaman, Suku Akit dibantu samo pamuko agamo Budha yang ado di kota bengkalis.
Chaetocladius algericus
Chaetocladius algericus adolah saikua langau dari famili Chironomidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva spesies iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Urang Akit
Tarian
Suku urang Akit mampunyo babarapo tarian yang manjadi tradisi jo kabudayaannyo, yang mano sabalum mamulai tari-tarian biasonyo akan diadokan dulu sabuah ritual sabagai pambukak. Ritual iko sandiri biasoyo di pimpin oleh saurang padusi tuo (Pangasua Nasi Gadang), yang basimpuah di mungko Kepuk (karangka kayu batingkek). Kamudian beko inyo malakukan ritual panyambutan kapado ruah niniak moyang yang akan di panggia jo caro manancapkan lidi ka nasi kuniang jo sasambahan lain yang alah disadiokan, sasudah prosesi ritual iko di karajoan baru beko para tamu undangan di pasilahkan manduduaki tampek yang alah ado.
Ado banyak macam tari dari suku akit iko, antaro lain:
Tipula (Pterelachisus) katmaiensis
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Urang Dayak Krio
Hukum adat
Adat Pati Nyawa marupokan adat nan sarius bagi urang dayak Krio, karano kasus mambunuah bagi urang dayak Krio marupokan pabuatan nan keji jo jaek. Dalam adat urang Krio pambunuahan dibagi manjadi duo kategori yaitu pambunuahan sacaro sangajo dan indak disangajo. Sacaro sangajo dinilai urang Krio apobilo palaku sabana baniek dan malakukan iko sacaro tarencana jo sadar untuak mambunuah, sadangkan pambunuahan nan indak di sangajoi adolah katiko tajadi sabuah insiden nan maakibaikkan saurang mati.
Hukum untuak urang nan sangajo mambunuah iolah Tangul Ponuh nan mano hukuman iko barupo panggantian tahadap korban. Tangul Ponuh barati organ-orang tubuah korban harus diganti samo palaku sacaro utuah. Organ-organ tasabuik dirinci sadamikian rupa sahinggo dilambangkan dalam barang-barang nan harus di agiahan kapado kaluargo korban. Barang-barang (material) tasabuik manjadi pangganti hiduik nan alah direnggut.
Ado anam baleh pangganti tubuah manusia, sagalonyo dirinci sabagai barikuik. Kapalo diganti tajo (tempayan gadang) satu buah dan, sabagai pangiriang tajo itu, ado ciek tajo tuak meniang (tuak di dalam tempayan gadang) dan saikua ciliang. Mato diganti bungkal (biji emas bulat sarupo kelereng, sagadang jari kaki) sabanyak duo biji.
Talingo diganti duo buah talam tambago bakaki. Hiduang diganti sapasang raput (duo tabuang panghasil angin, tabuang digandeng dan badiri, dipompa dengan samacam stik sahinggo kalua angin untuak maambui api nan mamanasi basi, basi itu ditempa manjadi alat-alat paladangan). Nyawo (nafas) diganti sumpit sabatang karano sumpit ditiup jo nafas. Bahan sumpit dari kayu ulin. Suaro diganti ketawak (samacam gong) badiameter 30 cm.
Chrysotus tumidipes
Chrysotus tumidipes adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Heterotropus stuckenbergi
Heterotropus stuckenbergi adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Urang Dayak Krio
Hukum adat
Gigi diganti pingatn tuha duo singkek (piriang tuo paninggalan bahargo jaman dulu) sabanyak duo buah. Lidah diganti hapakng (mandau) sabuah. Kulik diganti kain putiah satu kayuk (10 meter). Rambuik diganti jala satu layakng (satu buah jala), baik itu jala ripakng maupun jala seluakng (jenis-jenis jala). Darah diganti kain merah sakayuk (10 meter). Tulang diganti waja (lempengan besi baja). Urek diganti kawek.
Chrysotus tumidipes
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Heterotropus stuckenbergi
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Urang Dayak Krio
Hukum adat
Kamudian Kematian akibaik dari kacalakaan tobak belantik (terkena belantik) atau kaindak sanngajoan iko dipandang sabagai kaindak sangajoan. Mako  hukuman atas kasus iko disabuik Tangul Setongah (adat sabagian atau satangah). Dikatokan satangah karano bobot kasalahan palaku labiah ringan dari pado bobot pado kasus nan Partamo. Adopun nan manjadi jakim atau pamutui pakaro iolah Pamangku adat nan batugas manjalankan adat Pati Nyawa iolah Tuha Mantir (dewan adat) kampuang nan dikapaloi oleh Domong Adat (kapala adat).
2013 CL129
2013 CL129 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.214, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 28.4.
Ataxia alpha
Ataxia alpha adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
2013 CL129
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Ataxia alpha
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Austrolimnophila (Austrolimnophila) asiatica
Austrolimnophila (Austrolimnophila) asiatica adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tipula (Eumicrotipula) hadrotrichia
Tipula (Eumicrotipula) hadrotrichia adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Epitoxasia viennai
Epitoxasia viennai adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Forcipomyia takahashii
Forcipomyia takahashii adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Onthophagus pallidipennis
Onthophagus pallidipennis adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Sawah Parik, Tanjuang Alam, Tanjung Baru, Tanah Datar
Sawah Parik adolah salah satu jorong nan talatak di nagari Tanjuang Alam, kecamatan Tanjung Baru, Kabupaten Tanah Datar, Provinsi Sumatera Barat, Indonesia.
Surau Gadang Syekh Burhanuddin
Surau Gadang Syekh Burhanuddin adolah tampaik mangaji dari Almarhum Syekh Burhanuddin. Surau ko balokasi di Nagari Ulakan, Kecamatan Ulakan, Kabupaten Padang Pariaman, Sumatera Barat. Hinggo kini tampaik ko masih digunokan untuak tampaik mangaji. Atok bangunan ko babantuak gonjong yang manggunokan seng. Atok ko alah diganti sabanyak tigo kali, tarakhir kalinyo diganti pado tahun 1970. Salain itu, atok aslinyo tabuek dari ijuak dan langik-langiknyo dari batuang. Jumlah tonggak sadolahnyo ado sabanyak 44 buah dan indak ado tonggak soko guru. Jendelanyo bajumlah 16 buah, sadangkan pintunyo bajumlah 1 buah yang talatak di sabalah timur.
Lantai bangunan surau ko tabuek dari kayu yang alah diganti babarapo kali. Untuak dindiangnyo yang asli tabuek dari batuang yang alah diganti tigo kali jo kayu. Janjang asli tabuek dari kayu dan alah babarapo kali diganti, tarakhir kalinyo diganti jo beton, dan hinggo kini masih rancak. Sadangkan bagian bangunan yang alun diganti samo sakali adolah tiangnyo.
Perlongipalpus pinipumilis
Perlongipalpus pinipumilis adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Perlongipalpus dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1991 dek Eskov & Marusik.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Rusia.
Hujan
Hujan adolah aia cair barosiah dalam bantuak tetesan barasal dari uap aia nan mangambun di atmosfir dan kamudian manjadi cukuik barek untuak jatuah ka bawah basobok gravitasi. Hujan iyolah komponen utamo dari siklus aia dan batangguang jawab untuak manyimpan sabagian bosegh aia tawar di Bumi. Aia hujan dapek pulo mamboku basobok udaro talampau dingin nan dikana sabagai hujan salju.
Patunjuak pado agamo Islam
وَاَرْسَلْنَا الرِّيٰحَ لَوَاقِحَ فَاَنْزَلْنَا مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَسْقَيْنٰكُمُوْهُۚ وَمَآ اَنْتُمْ لَهٗ بِخٰزِنِيْنَ Tajomahannyo: "Dan Kami tolah maniupkan angin untuak mangawinkan (dangan awan) dan Kami turunkan hujan dari langik, lalu Kami agiah minum Waàng dangan (aia) itu, dan indaklah Waàng nan manyimpannyo."(Quran Surah. Al-Hijr Ayat 21)
Tipula (Pterelachisus) mystax
Tipula (Pterelachisus) mystax adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Oceanapia sessilis
Oceanapia sessilis adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Oceanapia sessilis dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Mastophora fasciata
Mastophora fasciata adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1939 dek Reimoser.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Kosta Rika, Venezuela.
Lestodiplosis rabdosiae
Lestodiplosis rabdosiae adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
(52029) 2002 PN32
(52029) 2002 PN32 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 6 Agustus 2002 dek NEAT di Palomar.
Mastododera transversalis
Mastododera transversalis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(52029) 2002 PN32
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Mastododera transversalis
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Lispocephala fasciculata
Lispocephala fasciculata adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Aprionus pratinicolus
Aprionus pratinicolus adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Oberea javanicola
Oberea javanicola adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Thestus chassoti
Thestus chassoti adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(73100) 2002 GT21
(73100) 2002 GT21 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 14 April 2002 dek LINEAR di Socorro.
Aphrosylus praedator
Aphrosylus praedator adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(73100) 2002 GT21
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(69897) 1998 SN131
(69897) 1998 SN131 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 26 September 1998 dek LINEAR di Socorro.
Haliclona (Haliclona) domingoi
Haliclona (Haliclona) domingoi adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Haliclona dan famili  Chalinidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1978 dek Sar�.
(69897) 1998 SN131
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Haliclona (Haliclona) domingoi
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Haliclona (Haliclona) domingoi dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Thestus chassoti
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Musius crassicornis
Musius crassicornis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Plesina zimini
Plesina zimini adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Musius crassicornis
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Plesina zimini
Langau iko marupokan parasit Protelean.
(55935) 1998 FO74
(55935) 1998 FO74 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 24 Maret 1998 dek W Bickel di Bergisch Gladbach.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Tarok, Tanjuang Alam, Tanjung Baru, Tanah Datar
Tarok adolah salah satu jorong nan talatak di nagari Tanjuang Alam, kecamatan Tanjung Baru, Kabupaten Tanah Datar, Provinsi Sumatera Barat, Indonesia.
Gonomyia (Gonomyia) simplex
Gonomyia (Gonomyia) simplex adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(78583) 2002 SS10
(78583) 2002 SS10 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 27 September 2002 dek NEAT di Palomar.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Exocelina rasilis
Exocelina rasilis adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
2004 MC
2004 MC adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.590, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 23.3.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Tvetenia verralli
Tvetenia verralli adolah saikua langau dari famili Chironomidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva spesies iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Yahya Muhaimin
Sejak kanak, di SD, inyo alah tertarik pado kehidupan politik, lewat koran-koran nan rajin dibacanya. Pemilu 1955 — 12 taun usia Muhaimin saaik itu — mambari kesempatan padanya menyaksikan kaum politisi berebut massa malalui rapat-rapat umum nan mareka adakan. ‘’Namun nan terpikirkan saya waktu itu, bagaimana menjadi dokter atau diplomat karier,’’ tutur ahli hubungan internasional ini.
Muhaimin juga dikenal sebagai pengamat politik, militer, bidang nan pernah begitu traumatis baginya. Soalnya, daerah kelahirannya di Bumiayu, Jawa Tengah, dahulu menjadi ajang pertempuran antara TNI dan Darul Islam (DI). ‘’Derap sepatu lars, deru kendaraan perang, aba-aba militer, desingan peluru, dan ledakan mortir hampir rutin bagi saya,’’ katanya mengenang maso ketek nya.
Profesi lain nan pernah dicoba dihindarinya adolah manjadi guru. Padahal, ibunya, saurang pendidik, pernah membujuk bia Yahya nio manjadi pengajar. Namun, duo taun sasudah merampungkan studi Fakultas Ilmu Sosial dan Politik UGM, 1973, anak kaduo dari tujuah bersaudara iko mulai menyadari, manjadi guru baginya memang indak terelakkan. Inyo kudian tacataik sabagai dosen hubuangan internasional di alma maternya.