cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Molophilus (Molophilus) fultonensis
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Anaglyptus fasciatus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(67495) 2000 RW29
(67495) 2000 RW29 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 1 September 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(63211) 2001 AU13
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(59046) 1998 TW17
(59046) 1998 TW17 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 13 Oktober 1998 dek K Korlević di Observatorium Višnjan.
Platylomalus oceanitis
Platylomalus oceanitis adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(59046) 1998 TW17
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Platylomalus oceanitis
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Paraplatoides longulus
Paraplatoides longulus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Paraplatoides dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1992 dek Zabka.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Queensland.
(74543) 1999 JT36
(74543) 1999 JT36 ( ##provisional##) adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 10 Mei 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Uracanthus
Uracanthus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Kim Jennie
Kim Jennie (Hangul: 김제니, lahia 16 Januari 1996) atau nan labiah dikana sabagai Jennie, adalah sorang panyanyi jo panari asal Korea Selatan.baliau marupoan anggota dari grup vokal padusi Blackpink.
(78773) 2002 VF52
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Stuckenbergina africana
Stuckenbergina africana adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Trentepohlia (Mongoma) platyleuca
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Stuckenbergina africana
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Kim Jennie
Baliau pindah ka Auckland, Selandia Baru, jo kambali baliak ka Korea Selatan manjadi trainee di YG Entertainment pado usia 14 tahun. Pado November 2018, Jennie mamulai debutnyo sabagai artis solo dengan singel nan ba tema "Solo". Lagu iko sukses sacaro komersial di dalam jo lua nagari, manduduki tangga lagu Gaon Digital jo Billboard's World Digital Songs.
Pterolophia paravariolosa
Pterolophia paravariolosa adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Ormosia (Ormosia) arcuata
Ormosia (Ormosia) arcuata adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Dicranomyia (Dicranomyia) quadrituberculata
Dicranomyia (Dicranomyia) quadrituberculata adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Euthelaira
Euthelaira adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dicranomyia (Dicranomyia) quadrituberculata
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Euthelaira
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Glock 17
Dek biktu pado mulonyo pistol iko ditulak pasar basobok dianggap pistol nan babahan polimer ringan itu iyolah "Pistol plastik" nan punyo masalah dalam dayo tahan dan kahandalan, namun akhianyo malah manguasai 65% pangsa pasar pistol untuak panogak hukum di Amerika Sarikat.
Mekanisme pengoperasian
Mekanisme pangoperasian pistol Glock 17 iyolah pistol semi otomatis rekoil pendek jo manggunoan piluru kaliber 9 mm. Pistol iko manggunoan sistem cam-lock punyo Browning nan dimodifikasi dari pistol bakakuatan tinggi. Mekanisme panguncian sanjato api iko mamanfaatkan per barel, dangan sabuah pangunci loading piluru persegi panjang ka port ejeksi dalam slide. Salamo tekanan rekoil mundur, laras nan ikuik bagarak ka balakang awalnyo takunci basamoan jo slide sakitar 3 mm hinggo piluru maninggalkan laras (ditembakan) dan tekanan ruang chamber baliak turun ka tingkek nan aman. Sabuah mekanisme panggenjot dibawah laras nan barinteraksi jo sitem panguncian nan ado pado rangko pistol, mamakso laras bapisah dari slide. Hal iko mamakso laras tarhanti dimuko samantaro slide baliak mundur dan mambuang salonsong piluru akibat hentakan rekoil. Maju mundurnyo slide dan daur anti rekoil iko iyolah karakteristik sistem Browning.
2003 JG4
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Phlebotomus celiae
Phlebotomus celiae adolah langau dari famili Psychodidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Ceresium lepidulum
Ceresium lepidulum adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Phlebotomus celiae
Langau dewasa biasonyo punyo antena panjang, samantaro sayoknyo babantuak saroman daun.
Ceresium lepidulum
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Docosia landrocki
Docosia landrocki adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Phaonia kowarzii
Phaonia kowarzii adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
2012 FA71
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Leptura kubani
Leptura kubani adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Dolichopus zhejiangensis
Dolichopus zhejiangensis adolah sabuah langau dari genus Dolichopus. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Dolichopodidae, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, biasanyo lebih pendek dari 8 mm.
Cyrtophora nareshi
Cyrtophora nareshi adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 2004 dek Biswas & Raychaudhuri.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Bangladesh.
Stenodeza foestiva
Stenodeza foestiva adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Stenodeza dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1944 dek Mello-Leitão.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Argentina.
Tipula (Lunatipula) antilope
Tipula (Lunatipula) antilope adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Megophyra hirititibia
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Atrichopogon jianfengensis
Atrichopogon jianfengensis adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
2012 UY136
2012 UY136 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.417, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 26.6.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Tiso megalops
Tiso megalops adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Tiso dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1935 dek Caporiacco.
Eyiaba
Eyiaba adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Hymedesmia (Hymedesmia) stylophora
Hymedesmia (Hymedesmia) stylophora adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Hymedesmia dan famili  Hymedesmiidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1970 dek Thomas.
(51053) 2000 GH138
(51053) 2000 GH138 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 4 April 2000 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Hymedesmia (Hymedesmia) stylophora
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Hymedesmia (Hymedesmia) stylophora dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(51053) 2000 GH138
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
2003 AA83
2003 AA83 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.789, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 22.8 20030101.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Austalis ciliata
Austalis ciliata adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Exoprosopa fasciata
Exoprosopa fasciata adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Phthiria rhomphaea
Phthiria rhomphaea adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Tetrallus fenyesi
Tetrallus fenyesi adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
(73349) 2002 JE131
(73349) 2002 JE131 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 8 Mei 2002 dek NEAT di Haleakala.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Paraplatoides niger
Paraplatoides niger adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Paraplatoides dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1992 dek Zabka.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di New South Wales sampai Tasmania.
Metasphenisca nigriseta
Metasphenisca nigriseta adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Alandur
Alandur marupoan kabupaten dalam distrik Kancheepuram  di nagara bagian Tamil Nadu, India.
Demografik 2001
Manuruik sensus India pado taun 2001, Alandur punyo jumlah panduduak sabanyak 146.154 jiwa. Dari jumlah tu, laki-laki ado 51% dari jumlah populasi kasadonyo dan padusi ado %.
Pandidikan 2011
Manuruik sensus India pado taun 2001 Alandur punyo tingkek pandidikan (kamampuan mambaco) 84%, iyolah malabihi tingkek rato-rato nasional; tadiri dari 53% dari lelaki jo 47% padusi nan dapek mambaco. 10% dari populasi baumua di bawah 6 taun. (2001)
Agromyza quadriseta
Agromyza quadriseta adolah langau dari famili Agromyzidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva langau ko herbivora dan biasonyo mamakan daun.
Gyrophaena obesula
Gyrophaena obesula adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Antho (Acarnia) illgi
Antho (Acarnia) illgi adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Antho dan famili  Microcionidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1966 dek Bakus.
Gyrophaena obesula
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Antho (Acarnia) illgi
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Antho (Acarnia) illgi dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Petromica (Petromica) plumosa
Petromica (Petromica) plumosa adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Petromica (Petromica) plumosa dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(52250) 1981 EE32
(52250) 1981 EE32 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 6 Maret 1981 dek S J Bus di Siding Spring.
Megaselia transversiseta
Megaselia transversiseta adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(52250) 1981 EE32
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Megaselia transversiseta
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
(468780) 2011 YR58
2011 YR58 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.065, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.9.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Batiak Tanah Liek
Batiak Tanah Liek adolah bantuak kain batiak nan asanyo dari daerah Minangkabau. Batiak iko manggunoan tanah liek sabagai paronoannyo sainggo rononyo condong coklat. Partamo kali kain dirandam salamo saminggu jo tanah liek, sasudah itu kain dicuci jo diagiah parono alami lain nan barasa dari tumbuah-tumbuahan.
Batiak tanah liek baitu banilai di Minangkabau sajak saisuak inggo kini. Kain ko masih banyak dipakai dek urang-urang gaek bahkan inggo usang jo lusuah. Batiak ko dipakai baiak dek padusi ataupun laki-laki, utamonyo dek pangulu, niniak mamak, jo bundo kanduang dalam alek adat, basamo jo kain songket. Kini kain ko lah dijadikan usaho nan banilai jua sarato dijadikan buah tangan dari Sumatera Barat.
Sijarah
Asa batiak ko diduga dari nagari Cino nan masuak ka nagari Minangkabau pado abaik ka 16 nan batampek di Pagaruyuang, Batusangkar. Batiak tanah liek panah ilang indak bajajak katiko maso panjajahan Japang. Karano usaho Wirda Hanim, teknik batiak ko ditunjuakan baliak pado taun 1994. Mulonyo Wirda Hanim mancaliak motif batiak ko dipakai dek panduduak nagari Sumaniak, Kecamatan Salimpauang, Batusangkar, Kabupaten Tanah Datar. Inyo suko jo batiak nan langka tu inggo baniaik untuak mambangkikan baliak seni tradisional batiak tanah liek nan ampia binaso.
Oberea semirubra
Oberea semirubra adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Batiak Tanah Liek
Motif-motif
Motif batiak tanah liek tradisional adolah kudo lauik jo buruang hong. Kini salain motif Cino nan ditunjukan, ado juo motif Minangkabau, contohnyo siriah dalam carano, kaluak paku, kuciang lalok, batuang kayu, tari piriang, jo kipeh.
Oberea semirubra
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Batiak Tanah Liek
Motif-motif
Zaman kini ko motif-motif baru ditunjukan ka panduduak satampek nan idenyo diambiak dari kakayoan jo budayo alam Minangkabau, contohnyo motif tabuik, Jam Gadang jo rumah gadang. Kini ado 3 tampek untuak mambuek batiak tanah liek di Provinsi Sumatera Barat di antaronyo di Kota Padang, Kabupaten Pesisir Selatan, jo Kabupaten Dharmasraya. Tiok-tok daerah punyo corak surang manuruik lingkuangan tiok-tiok daerah, bahkan di Dharmasraya alah mulai mangambangkan motif baru, sarupo bungo sawit.
Barikuik motif-motif batiak tanah liek:
Paronoan
Ciri khas dari batiak tanah liek adolah bahan parononyo barasa dari parono alam. Paronoan utamo nan dipakai yaitu tanah liek. Salain itu dapek dipakai pulo paronoan dari kulik jariang, manggih, gatah gambia, jarami padi, kulik mahoni, kulik rambutan, jo tumbuahan lain.
Sybra filiformis
Sybra filiformis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(56281) 1999 KQ7
(56281) 1999 KQ7 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 18 Mai 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Tipula (Schummelia) hinayana
Tipula (Schummelia) hinayana adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
(61499) 2000 QD51
(61499) 2000 QD51 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 24 Agustus 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Antho (Acarnia) inconspicua
Antho (Acarnia) inconspicua adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Antho dan famili  Microcionidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1972 dek Desqueyroux.
Periaptodes olivieri
Periaptodes olivieri adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Drosophila sphaerocera
Drosophila sphaerocera adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Istilah "Drosophila", baarati "panyuko ambun", adolah adaptasi saintifik Latin modern dari kato Yunani δρόσος, drósos, "ambun", dan δρόσος, drósos, "panyuko", nan ditambahkan jo akiaran Latin feminin -a.
(60144) 1999 TN293
(60144) 1999 TN293 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 12 Oktober 1999 dek LINEAR di Socorro.
Athetesis
Athetesis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tepuidessus breweri
Tepuidessus breweri adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Antho (Acarnia) inconspicua
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Antho (Acarnia) inconspicua dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Mallochohelea hansfordi
Mallochohelea hansfordi adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Orthopodomyia waverleyi
Orthopodomyia waverleyi adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hidup.
(77487) 2001 HN33
(77487) 2001 HN33 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 27 April 2001 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Tiso strandi
Tiso strandi adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Tiso dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1934 dek Kolosváry.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Hongaria.
Chrysotus blepharosceles
Chrysotus blepharosceles adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Protodejeania pachecoi
Protodejeania pachecoi adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Chrysotus blepharosceles
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Brachyolene nigrescens
Brachyolene nigrescens adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Cleptometopus aureovittatus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Paraplatoides tenerrimus
Paraplatoides tenerrimus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Paraplatoides dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1879 dek L Koch.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Queensland.
Ulu Manna, Bengkulu Selatan
Ulu Manna adolah marupoan sabuah kecamatan nan ado di kabupaten Bengkulu Selatan, provinsi Bengkulu, Indonesia.
Manota submirifica
Manota submirifica adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Acanthophorides longicornis
Acanthophorides longicornis adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
(346883) 2009 JH4
(346883) 2009 JH4 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.053, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.4.
(70967) 1999 XG18
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hymedesmia (Hymedesmia) tendali
Hymedesmia (Hymedesmia) tendali adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Hymedesmia dan famili  Hymedesmiidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 2011 dek Goodwin, Picton & van Soest.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Hymedesmia (Hymedesmia) tendali dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(346883) 2009 JH4
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(54429) 2000 LN28
(54429) 2000 LN28 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 Juni 2000 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Leylaiya
Leylaiya adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Glenea maculicollis
Glenea maculicollis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(68134) 2001 AT18
(68134) 2001 AT18 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 4 Januari 2001 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Glenea maculicollis
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(68134) 2001 AT18
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Acaulona peruviana
Acaulona peruviana adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Sybra flava
Sybra flava adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Parapexopsis cephalotes
Parapexopsis cephalotes adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
2012 FU62
2012 FU62 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.364, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 22.4.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Acanthocinus hutacharerae
Acanthocinus hutacharerae adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Antho (Acarnia) karykina
Antho (Acarnia) karykina adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Antho dan famili  Microcionidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1927 dek de Laubenfels.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Antho (Acarnia) karykina dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
2012 UR136
2012 UR136 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.460, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 19.1.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Mimestoloides
Mimestoloides adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Onitis minutus
Onitis minutus adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Mimestoloides
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Onitis minutus
Kumbang iko punyo antena lamela.
Chrysops bimaculosus
Chrysops bimaculosus adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Tiso vagans
Tiso vagans adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Tiso dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1834 dek Blackwall.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Eropa, Rusia.
Oncideres bouchardii
Oncideres bouchardii adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(67496) 2000 RK31
(67496) 2000 RK31 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 1 September 2000 dek LINEAR di Socorro.
Oncideres bouchardii
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(67496) 2000 RK31
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Metepeira calamuchita
Metepeira calamuchita adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 2001 dek Piel.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Argentina.
Dichaetomyia handschini
Dichaetomyia handschini adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Candi Pulau Sawah
Candi Pulau Sawah adolah candi bacorak agamo Buddha nan talatak di Nagari Siguntur, Kecamatan Sitiung, Dharmasraya, Sumatra Barat. Prasasti iko tasobok dek tim panaliti dari Pusat Penelitian Arkeologi Nasional (Puslit Arkenas).
(52251) 1981 EF32
(52251) 1981 EF32 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 6 Maret 1981 dek S J Bus di Siding Spring.
Asphondylia aelleniae
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
(52251) 1981 EF32
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
2008 SW73
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Candi Pulau Sawah
Bantuak
Candi ko punyo 2 buah bangunan nan patamo Candi Pulau Sawah I jo Candi Pulau Sawah II. Candi Pulau Sawah I tadiri dari ciek bangunan gadang satinggi 2,4 meter. Bangunan ko babantuak kotak basegi duo puluh, nan tiok-tiok sisinyo indak samo panjang. Tapek di tangah bangunan, ado sabuah lubang gadang babantuak ampek basegi panjang baukuran 2,06 x 1,82 meter dan kadalamannyo 2,4 meter. Bagian mungko bangunan ko ado sabuah lubang nan kadalamannyo samo tapi luwehnyo babeda. Lubang ko agak labiah ketek dari ukuran lubang sabalunnyo, baukuran 1,2 x 1,57 meter. Kaduo lubang ko babantuak persegi panjang iko iyolah kolam tampek pamandian. Candi Pulau Sawah II dipakirokan barupo sabuah kompleks candi, di mano di dalamnyo ado candi ketek jo tabek pincuran mandi. Ado juo, parik-parik nan lawehnyo 100 x 100 meter.
Dichaetomyia handschini
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Phaonia kuankuoshuiensis
Phaonia kuankuoshuiensis adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
(152558) 1990 SA
(152558) 1990 SA adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.442, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 16.8.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(437965) 2003 AL73
2003 AL73 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.694, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 19.2.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Bischofimyia atra
Bischofimyia atra adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Helina sternitoscola
Helina sternitoscola adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Bombylius shah
Bombylius shah adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Ischionodonta semirubra
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Niphona belligerans
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Phytobia flavosquamata
Phytobia flavosquamata adolah langau dari famili Agromyzidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva langau ko herbivora dan biasonyo mamakan daun.
Karang Tinggi, Bengkulu Tengah
Karang Tinggi adolah marupoan sabuah kecamatan nan ado di kabupaten Bengkulu Tengah, provinsi Bengkulu, Indonesia.
Megabasis speculifera
Megabasis speculifera adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Ormosia (Ormosia) arisanensis
Ormosia (Ormosia) arisanensis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(72009) 2000 XF8
(72009) 2000 XF8 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 1 Desember 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Campiglossa spenceri
Campiglossa spenceri adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Achalcus albipalpus
Achalcus albipalpus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
(78774) 2002 VK53
(78774) 2002 VK53 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 6 November 2002 dek LINEAR di Socorro.
Bledius diagonalis
Bledius diagonalis adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(78774) 2002 VK53
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Bledius diagonalis
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Euthelaira inambarica
Euthelaira inambarica adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Thinophilus expolitus
Thinophilus expolitus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Halme distans
Halme distans adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Melonanchora kobjakovae
Melonanchora kobjakovae adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Melonanchora dan famili  Myxillidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1958 dek Koltun.
Myzomorphus poultoni
Myzomorphus poultoni adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Platynectes decastigma
Platynectes decastigma adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Banteng
Banteng (dari bahaso Jawa: banthèng; namo spesies: Bos javanicus) atau tembadau adolah spesies hewan nan badunsanak jo sapi dan basobok di babagai wilayah Asia Tenggara. Banteng jantan jo batino punyo parbedaan nan mancolok (dimorfisme seksual): pajantan biasonyo bakulik cokelat galok atau hitam, babadan tambun jo tagok, sadangkan banteng batino labiah langsiang jo punyo kulik cokelat mudo. Banteng punyo bercak gadang barono putiah di bagian lanciik. Baik pajantan maupun batino punyo tanduak, umumnyo dengan panjang 60 hinggo 75 cm. Ilmuwan umumnyo mambagi benteng manjadi tigo subspesies: banteng jawa, banteng indocina, jo banteng kalimantan. Banteng lia biasonyo labiah gadang dibandiangan banteng nan alah didomestikasi dek manusia.
Platynectes decastigma
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Banteng
Banteng aktif pado siang jo malam hari, tapi aktivitas malam labiah umum di daerah nan banyak dikunjungi manusia. Kawanan banteng di alam lia tadiri dari 2 hinggo 40 ekor banteng dengan hanyo ciek pajantan. Banteng adolah hewan dalam golongan herbivora dan mamakan babagai tumbuhan takah rumpuik, teki, tuneh, daun, bungo, jo buah-buahan.
Taksonomi jo asa usua
Deskripsi spesies banteng patama kali dilakuan dek saurang naturalis Jerman Joseph Wilhelm Eduard d'Alton pado tahun 1823. Namo banteng nan diserap dari bahaso Jawa banthèng digunoan sabagai namo umum spesies iko, tamasuk dalam bahaso lua Nusantara takah bahaso Inggirih, Parancih, jo Jerman. Namo-namo lokal lain nan digunoan di daerah jangkauan banteng adolah tembadau atau sapi hutan (Malayu), wau daeng (Thai), ngua pha (Laos), jo tsiane (Myanmar). Deskripsi d'Alton barasa dari duo tangkurak nan barasa dari Pulau Jawa dari saikua pajantan jo saikua betino, tapi hanyo pajantannyo nan disabuik sabagai banteng dek d'Alton, sadangkan batinonyo inyo sabuik sabagai sapi lia dari Jawa.
Tmeticides araneiformis
Tmeticides araneiformis adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Tmeticides dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1907 dek Strand.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Madagaskar.
Gonomyia (Leiponeura) flavidapex
Gonomyia (Leiponeura) flavidapex adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Chrysotachina ruficauda
Chrysotachina ruficauda adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dasyhelea parvifulva
Dasyhelea parvifulva adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Gonomyia (Leiponeura) flavidapex
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Paraplexippus quadrisignatus
Paraplexippus quadrisignatus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Paraplexippus dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1930 dek Franganillo.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Kuba.
Mycomya edwardsi
Mycomya edwardsi adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.