cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chrysotus superbus
Chrysotus superbus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hexatoma (Eriocera) interstitialis
Hexatoma (Eriocera) interstitialis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Chrysotus superbus
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Hexatoma (Eriocera) interstitialis
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Gymnaciura neavei
Gymnaciura neavei adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
(70694) 1999 US23
(70694) 1999 US23 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 28 Oktober 1999 dek CSS di Catalina.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Procerocymbium jeniseicum
Procerocymbium jeniseicum adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Procerocymbium dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 2001 dek Marusik & Koponen.
(65997) 1998 ME35
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Procerocymbium jeniseicum
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Rusia.
Stenopogon nigrofasciatus
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Masicera necopina
Masicera necopina adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(64924) 2001 YV105
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Masicera necopina
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Kakaisaran Romawi Timur
Kakaisaran Romawi Timur atau Bizantium (ijoan lain: Bizantin, Byzantin, Byzantine, Byzantium) adolah wilayah timur Kakaisaran Romawi nan utamonyo babahaso Yunani pado Abaik Kuno jo Patangahan. Panduduak jo nagari-nagari sakitarnyo manyabuik nagari ko sabagai Kakaisaran Romania (Yunani:, Rōmanía). Kakaisaran ko bapusek di Konstantinopel, sarato dikuasoi dek kaisar-kaisar nan marupokan pangganti kaisar Romawi Kuno salapeh runtuahnyo Kakaisaran Romawi Barat.
Maulia picticornis
Maulia picticornis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Pedostrangalia quadrimaculata
Pedostrangalia quadrimaculata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Erioptera (Erioptera) uliginosa
Erioptera (Erioptera) uliginosa adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Pedostrangalia quadrimaculata
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Coptoeme rufolimbata
Coptoeme rufolimbata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Myrmarachne austriaca
Myrmarachne austriaca adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Myrmarachne dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1852 dek Doleschall.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Austria.
2005 CN
2005 CN adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.185, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 22.8.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Holoneurus olschwangi
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Hydroglyphus lobulatus
Hydroglyphus lobulatus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Condylostylus costalis
Condylostylus costalis adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Hydroporus incommodus
Hydroporus incommodus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Megaselia subatomella
Megaselia subatomella adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Haliclona (Gellius) jorii
Haliclona (Gellius) jorii adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Haliclona dan famili  Chalinidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1984 dek Uriz.
Megaselia subatomella
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Haliclona (Gellius) jorii
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Haliclona (Gellius) jorii dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Topsentia distincta
Topsentia distincta adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Forcipomyia varicolor
Forcipomyia varicolor adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Myagrus irroratus
Myagrus irroratus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Macrobrachius kowarzii
Macrobrachius kowarzii adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
(54031) 2000 GP105
(54031) 2000 GP105 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 7 April 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Myagrus irroratus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Scaptia chekiangensis
Scaptia chekiangensis adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Eudejeania pseudopyrrhopoda
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Diplonevra evanescens
Diplonevra evanescens adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Gonomyia (Gonomyia) triaculeata
Gonomyia (Gonomyia) triaculeata adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Chetogena trinitatis
Chetogena trinitatis adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Haematopota marakuetana
Haematopota marakuetana adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Parepidosis venustior
Parepidosis venustior adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
(50144) 2000 AN132
(50144) 2000 AN132 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 3 Januari 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo jo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Araneus bonsallae
Araneus bonsallae adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Araneus dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1894 dek McCook.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Amerika Sarikat.
Procerocymbium sibiricum
Procerocymbium sibiricum adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Procerocymbium dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1989 dek Eskov.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Rusia.
(226219) 2002 VT85
(226219) 2002 VT85 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.442, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 17.9.
Sophronica mediorufoantennata
Sophronica mediorufoantennata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(226219) 2002 VT85
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Sophronica mediorufoantennata
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Ptilogyna (Plusiomyia) clarki
Ptilogyna (Plusiomyia) clarki adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Syntormon affinis
Syntormon affinis adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Notosaprinus irinus
Notosaprinus irinus adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Ptilogyna (Plusiomyia) clarki
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Tapai ubi
Caro mambuek Tapai Ubi  ko indak lo payah-payah bana, partamo,Bukak kulik dari singkong atau ubi, lalu dibasuah dan kukus (kukua) sampai empuk atau lunak, Jamua ragi bulek tadi salamo 15 minik, Kalau ubi alah di kukua tadi lah dingin, agie ragi di atehnyo sampai rato, Lalu tungkuih jo daun pisang kasadonyo, bian duo hari duo malam, lalu bukak, harum tapainyo.
Jadi untuak mambuek Tapai Ubi itu indaklah payah. Cuma jumlah dari ubi harus seimbang jo ragi nan di agie. Jan sampai ragi tabanyak dari ubi dan jan sampai ragi saketek dari ubinyo. Tapai ubi ko banyak manfaatnyo, contohnyo dapek maangekan badan katiko wakatu dingin, dan dapek untuak mancagah Anemia, dan dapek lo untuak malalwan sakik darah tinggi.
Lispocephala intonsa
Lispocephala intonsa adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Neolimonia ludibunda
Neolimonia ludibunda adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Stixis punctata
Stixis punctata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Amblypsilopus augustus
Amblypsilopus augustus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Stixis punctata
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Amblypsilopus augustus
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
(337788) 2001 UE198
(337788) 2001 UE198 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.075, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.0.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Belvosia formosa
Belvosia formosa adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Rhaphuma sabahensis
Rhaphuma sabahensis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(74336) 1998 VN14
(74336) 1998 VN14 ( ##provisional##) adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 10 November 1998 dek LINEAR di Socorro.
Tabanus neavei
Tabanus neavei adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Oxypoda nubifer
Oxypoda nubifer adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Trupanea tersa
Trupanea tersa adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Cyclosa ojeda
Cyclosa ojeda adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1999 dek Levi.
Villa cingulum
Villa cingulum adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Cyclosa ojeda
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Curaçao.
Villa cingulum
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Atherigona pilimana
Atherigona pilimana adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Migdolus fryanus
Migdolus fryanus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Procarcelia brasiliensis
Procarcelia brasiliensis adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Panzeria frontalis
Panzeria frontalis adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(500749) 2013 AP60
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Migdolus fryanus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Procarcelia brasiliensis
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Urang Culambacu
Urang Culambacu atau To Culambacu adolah salah satu suku banso yang mandiami bagian Utara pulau Sulawesi, di pakirokan urang ko bajumlah 4000 Jiwa. Urang suku Culambacu iko disabuik mahuni daerah Laronaha, Lamonae, jo Sambalangi, yang mano daerah iko kini disabuik jo Kacamatan Wiwirano, Kabupaten Konawe Utara. Asal-usua urang ko indak mampunyoi informasi, tapi ado catatan nan mangatokan kalau urang iko adolah katurunan dari Wekalici di Tetewacu yang baranak pinah hinggo kini ko.
Asa-usua
Manuruik sijarah asal-usua urang ko ado surang nan banamo Lamboru, sabagai urang yang partamo kali mainjakkan kaki di daerah banamo Cinudu. Urang ko mampunyo saudara nan banamo Tobone jo Hukunoki yoitu urang dari Sulawesi Tengah di daerah Matarape. Lamboru mampunyoi anak Rundualo jo Mpalagi, urang iko diyakini sabagai niniak moyangnyo urang suku banso Cumbalacu kini ko.
Sabalun urang tu bapisah, urang iko bajanji untuak samo-samo mananam batang buluah atau urang iko mangenal Culambacu (Pu'un Culambacu), yang mano batang buluah iko bajumlah tujuah rumpun (O'Picungkoo), nan sampai hari ko masih ado. Kamudian bagi siapopun yang dari ka anam saudara yang marantau itu ka daerah asal Kampuang Cinudu (Kampuang Culambacu) katiko baliak indak ka maambiak hak masyarakaik yang ado di situ dan indak ka malakukan kakerasan, sabab manuruik sijarahnyo adiak bungsu nan ditinggakan di kampuang Cinudu iolah saurang padusi nan harus di jago jo kasiah sayang.
Namun sampai kini iko alun dikatahui dari mano asal-usua niniak moyang urang suku banso Culambacu iko, minimnyo referesi jo hasil panalitian mangungkapkan hasil panalitian jo bukti-bukti arkeologis yang dapek manjadi patunjuak, jadi informasi yang bisa di dapek cuman dari referensi barito jo hasia tutua kato dari urang Culambacu dari urang nan tingga di kampuang Cunudu sajo. Jiko kito manyabuik urang culambacu adolah urang yang samo jo urang suku Tolaki yang kamudian karano suatu proses sijarah jo kultur yang alun tajawek sampai hari kini manyebabkan urang tu pado arahnyo mamiliki kontruksi budaya yang babeda salah satunyo dalam hal bahaso, dan dalam panilitian pabedaan iko dapek disimpulkan kalau niniak moyang urang Culumbacu barasa dari yunan di daerah cino salatan yang balayar hinggo kataluak Lasolo dan tarui manyisir ka utara malalui sungai Lasolo ke daerah Cinudu dan manatap disitu.
Salanjuiknyo jiko urang Culambacu dikatokan barasa dari urang Bungku mako bararti urang iko marupokan katurunan urang Bugis, sabaggai mano nan dikatahui kalau urang bungku marupokan katurunan urang Bugis. Ado pulo aggapan lain yang bisa dijadikan pegangan yaitu dari sijarah manuruik urang Culambacu sandiri yang mano urang iko mangatokan kalau urang Ternate marupokan saudara niniak moyang urang iko, yang mano urang Ternate di Halmahera jo Maluku Utara sandiri marupokan urang Malayu tuo, tapi nan jaleh Ternate sampai sapanjang Halmahera indak tamasuak kadalam rute migrasi masyarakaik purbakala dari Cino Salatan (Tongkin).
Sijarah karajaan Culambacu
Pado maso lalu tapeknyo sakitar taun 1712 Masehi, urang suku banso Culambacu punyo karajaan banamo Karajaan Culambacu yang dipimpin saurang rajo nan banamo Rajo Untolipu yang bakuaso salamo 29 Taun. Wilayah kakuasaan karajaan iko maliputi wilayah Culambacu kini yang manjadi kacamatan Wiwirano, kamudian sampai ka Sulawesi Tangah jo Sulawesi Tenggara, yoitu kampuang Buleleng jo Laroenai.
Namun sapaninggalan rajo Untolipu pado taun 1884 Masehi, barakhir pulo lah maso jaya karajaan Culambacu iko yang mano sabalum itu karajaan iko juo kahilanggan putri karajaan panaruih kakuasaan sahinggo masyarakaik karajaan Culambacu manjadi kalompok-kalompok ketek untuak malanjuikkan hiduik. Kamudian sasudah barakhirnyo karajaan iko, Balando mulai masuak pado Taun 1885 masehi nan mano pado maso itu saluruah wilayah kakuasaan karajaan Culambacu lamo jo sakaligus karajaan Bungku manjadi wilayah kakuasaan Balando.
(253357) 2003 FO133
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Abdal
Abdal marupoan sabuah kampung nan talatak dalam distrik Agdam, Azerbaijan.
Austrolimnophila (Austrolimnophila) danbulla
Austrolimnophila (Austrolimnophila) danbulla adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Myelaphus jozanus
Myelaphus jozanus adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dendrophilus punctatus
Dendrophilus punctatus adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Myelaphus jozanus
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Dendrophilus punctatus
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Thoris
Thoris adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Palimna
Palimna adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Bombylius kirgizorum
Bombylius kirgizorum adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(67326) 2000 HX73
(67326) 2000 HX73 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 27 April 2000 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Bombylius kirgizorum
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
(67326) 2000 HX73
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Forcipomyia variicrus
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Brachypogon wirthorum
Brachypogon wirthorum adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(69940) 1998 UD26
(69940) 1998 UD26 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 18 Oktober 1998 dek E W Elst di La Silla.
Brachypogon wirthorum
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(69940) 1998 UD26
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(78615) 2002 SH59
(78615) 2002 SH59 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 16 September 2002 dek NEAT di Haleakala.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Kertesziomyia calliphoroides
Kertesziomyia calliphoroides adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Kakaisaran Romawi
Kakaisaran Romawi (Latin: Imperium Romanum) adolah maso salapeh republik dari paradaban Romawi Kuno, ditandoi jo pamarintahan nan dipimpin jo kaisar, sarato kapamilikan wilayah kuaso nan laweh di sakitar Lauik Tangah di Eropa, Afrika, jo Asia. Republik nan alah barumua 500 tahun aalah malamah dan indak stabil dek sarangkaian parang sudaro jo konflik politik.
Kakaisaran Romawi manuruik ciek versi ranji tambo alam Minangkabau, Maharajo Alif (א; ا) disabuik juo sabagai laluhur ganarasi partamo nan mambuek Kakaisaran Romawi ko, jauah sabalun agamo Kristen lahia. Nampaknyo tambo ingin mangatokan bahwa urang Minangkabau induak dari bangso Romawi. Nan barorti iko mambangkik batang tarandam jiko baâsa dari republik paradaban Romawi Kuno manjadi sabuah Kakaisaran Romawi.
Iranocoptosia fausti
Iranocoptosia fausti adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Dirphya subjuvenca
Dirphya subjuvenca adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Megaselia diversa
Megaselia diversa adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dirphya subjuvenca
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
2013 PF26
2013 PF26 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.441, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 23.7.
Megaselia diversa
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
2013 PF26
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Gryllica picta
Gryllica picta adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Cyrtopogon sansoni
Cyrtopogon sansoni adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Haliclona (Gellius) lacazei
Haliclona (Gellius) lacazei adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Haliclona dan famili  Chalinidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1893 dek Topsent.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Haliclona (Gellius) lacazei dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(54032) 2000 GL106
(54032) 2000 GL106 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 7 April 2000 dek LINEAR di Socorro.
Amphicnaeia sexnotata
Amphicnaeia sexnotata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(54032) 2000 GL106
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Tipula (Eumicrotipula) mecoglossa
Tipula (Eumicrotipula) mecoglossa adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
2013 AO60
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Laphystia sabulicola
Laphystia sabulicola adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Pseudepectasis bispinosa
Pseudepectasis bispinosa adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Rhopalomyia efremovi
Rhopalomyia efremovi adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
(371682) 2007 DE30
2007 DE30 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.054, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.6.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Phaonia fausta
Phaonia fausta adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Petrorossia degenera
Petrorossia degenera adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Dichaetomyia analis
Dichaetomyia analis adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
(73145) 2002 GQ95
(73145) 2002 GQ95 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 April 2002 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Mesorhaga albiciliatus
Mesorhaga albiciliatus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Dolichopeza (Oropeza) polita
Dolichopeza (Oropeza) polita adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Chydaeopsis fragilis
Chydaeopsis fragilis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Nethinius nanus
Nethinius nanus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Ceralocyna terminata
Ceralocyna terminata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(52069) 2002 QJ41
(52069) 2002 QJ41 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 29 Agustus 2002 dek NEAT di Palomar.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Haematopota chongoroiensis
Haematopota chongoroiensis adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Oberea longissima
Oberea longissima adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dolichopus makarovi
Dolichopus makarovi adolah sabuah langau dari genus Dolichopus. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Dolichopodidae, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, biasanyo lebih pendek dari 8 mm.
Drosophila pittieri
Drosophila pittieri adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Bathypogon nigrochaetus
Bathypogon nigrochaetus adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Drosophila pittieri
Istilah "Drosophila", baarati "panyuko ambun", adolah adaptasi saintifik Latin modern dari kato Yunani δρόσος, drósos, "ambun", dan δρόσος, drósos, "panyuko", nan ditambahkan jo akiaran Latin feminin -a.
Warileya hertigi
Warileya hertigi adolah langau dari famili Psychodidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa biasonyo punyo antena panjang, samantaro sayoknyo babantuak saroman daun.
Cryptocanthon bochilae
Cryptocanthon bochilae adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Hybomitra nigricorpus
Hybomitra nigricorpus adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Zaira neomexicana
Zaira neomexicana adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hybomitra nigricorpus
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Zaira neomexicana
Langau iko marupokan parasit Protelean.
(70695) 1999 UL25
(70695) 1999 UL25 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 29 Oktober 1999 dek CSS di Catalina.
Alan Martha
Alan Martha adolah surang pamain sepak bola Indonesia. Kini ko inyo bamain di Persepar Palangka Raya. Inyo pernah pulo bamain untuak SAD Indonesia nan kini ko baguru di Uruguay, Amerika Salatan. Posisinyo dalam bamain adolah sabagai striker, manggunoan kostum nomor pungguang 11. Martha adolah pamain bapostur tapendek di tim, inyo cuma batinggi badan 157 cm, tapi karano posturnyo itulah inyo acok malewati lawan sampai 3-4 pamain. Katiko batandiang lawan Vietnam di Kualifikasi Piala Asia 2007, inyo mamborong 4 gol. , di Persija inyo manjadi pamain supersub.
(70695) 1999 UL25
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Catharsius latifossa
Catharsius latifossa adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Erioptera (Erioptera) urania
Erioptera (Erioptera) urania adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hyperusia muscoides
Hyperusia muscoides adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Erioptera (Erioptera) urania
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Hyperusia muscoides
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
(56129) 1999 CH43
(56129) 1999 CH43 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 10 Pebruari 1999 dek LINEAR di Socorro.
Haliclona (Gellius) laevis
Haliclona (Gellius) laevis adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Haliclona dan famili  Chalinidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1886 dek Ridley & Dendy.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Haliclona (Gellius) laevis dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Stizocera
Stizocera adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Leucaltis nuda
Leucaltis nuda adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Calcarea. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera, subregnum Parazoa, dan regnum Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 2009 dek Azevedo, Hajdu, Willenz & Klautau.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Leucaltis nuda dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(56129) 1999 CH43
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Helina occidentalisinica
Helina occidentalisinica adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
(69941) 1998 UL30
(69941) 1998 UL30 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 18 Oktober 1998 dek E W Elst di La Silla.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Muhabbetiella lopezi
Muhabbetiella lopezi adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Onthophagus noctis
Onthophagus noctis adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Toxorhina (Ceratocheilus) superstes
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(523606) 2005 CJ
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(253362) 2003 GL24
(253362) 2003 GL24 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.053, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.2.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Forcipomyia varipennis
Forcipomyia varipennis adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Leptostylus bruesi
Leptostylus bruesi adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
2005 CL
2005 CL adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.754, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.3.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Osericta cheliferoides
Osericta cheliferoides adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Osericta dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1878 dek Taczanowski.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Peru.
Rhipidia (Rhipidia) flavopostica
Rhipidia (Rhipidia) flavopostica adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Acalolepta semidegenera
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.