cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kasultanan Samudera Pasai
Kasultanan Pasai, tanamo juo sabagai Samudera Darussalam, atau Samudera Pasai, adolah karajaan Islam nan talatak di pasisia pantai utara Sumatera, kurang labiah di sakitar Kota Lhokseumawe jo Aceh Utara, Provinsi Aceh, Indonesia.
Alun baitu banyak bukti arkeologis tantang karajaan iko untuak dapek digunokan sabagai bahan kajian sijarah. Namun babarapo sijarawan mamulai manalusuri kabaradoan karajaan iko basumber dari Hikayat Rajo-rajo Pasai, dan iko dikaikkan jo babarapo makan rajo sarato panamuan koin babahan ameh jo perak nan barukia namo rajo.
Karajaan iko didirikan dek Marah Silu, nan bagala Sultan Malik as-Saleh, sakitar taun 1267. Kabaradoan karajaan iko juo tacantum dalam kitab Rihlah ila l-Masyriq (Manjalajah ka Timur) karya Abu Abdullah ibn Batuthah (1304-1368), panjalajah Maroko nan singgah ka nagari iko pado taun 1345. Kasultanan Pasai akhianyo runtuah salapeh sarangan Portugih pado taun 1521.
Helina capaciflava
Helina capaciflava adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
(80628) 2000 AP197
(80628) 2000 AP197 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 8 Januari 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Stenus ampliventris
Stenus ampliventris adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
(70009) 1998 XM53
(70009) 1998 XM53 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 14 Desember 1998 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Bactrocera holtmanni
Bactrocera holtmanni adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
2011 TG2
2011 TG2 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Aten, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.515, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.4.
Megaselia postcrinata
Megaselia postcrinata adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Mallophora incanipes
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Aromia bungii
Aromia bungii adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
2010 HU37
2010 HU37 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.043, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.2.
Onthophagus maculatus
Onthophagus maculatus adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
(79572) 1998 QP92
(79572) 1998 QP92 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 28 Agustus 1998 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Neolasioptera pierrei
Neolasioptera pierrei adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Leptotarsus (Macromastix) clitellarius
Leptotarsus (Macromastix) clitellarius adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Balaana kingcascadensis
Balaana kingcascadensis adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Batu basurek Kedukan Bukit
Batu basurek Kedukan Bukit adolah batu basurek nan ditamuan dek urang Balando C.J. Batenburg pado 29 November 1920 di kampuang Kedukan Bukit, Sumatera Selatan, yaitu dakek tabiang Sungai Tatang, anak Sungai Musi. Iko adolah bantuak tulisan bahaso Malayu paliang awa nan ditamuan, yaitu dalam bahaso Malayu Kuno. Ukuran batu basurek ketek sajo, anyo 45 cm × 80 cm. Batu basurek ko batangga 1 Mai 683 M. Aksara nan bapakai adolah aksara Pallawa. Dalam batu basurek ko tadapek banyak kato-kato bahaso Sanskerta.
Erdek
Erdek adolah sabuah kota nan ado di Provinsi Balıkesir, Turki. Kota ko pado tahun 2009 jumlah panduduknyo 20.900 jiwa.
Saldi Isra
Prof. Dr. Saldi Isra, S.H., MPA adolah surang ahli hukum tata nagaro Indonesia, panggiat anti-korupsi, panulih sarato guru basa Universitas Andalas, Padang, Sumatera Barat.
Saldi laia dari pasangan Ismail jo Ratina. Sakola dasar sampai manangah ditempuah di kampuang halamannyo. Salanjuiknya Saldi manyalasaian gala sarjana di Fakultas Hukum Universitas Andalas, Padang jo predikat Summa Cum Laude.
Kudian Saldi maambiak gala Master di Universitas Malaya, Malaysia (2001) sarato meraiah gala Doktor di Universitas Gadjah Mada, Yogyakarta (S3-2009). Pado taun 2010, Saldi dikukuahan sabagai guru basa hukum tata nagaro Universitas Andalas. Salain manjadi direktur Pusat Studi Konstitusi (PUSaKO), kini Saldi-pun giat manulih. Tulisannyo banyak taseba di babagai jurnal sarato media cetak nasional.
Pseudolimnophila (Pseudolimnophila) pluto
Pseudolimnophila (Pseudolimnophila) pluto adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Xystrocera unicolor
Xystrocera unicolor adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Empedomorpha empedoides
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(72617) 2001 FY21
(72617) 2001 FY21 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 21 Maret 2001 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Exocentrus alni
Exocentrus alni adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tanypus vilipennis
Tanypus vilipennis adolah saikua langau dari famili Chironomidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva spesies iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Langkawi
Langkawi marupoan salah satu distrik dalam nagara bagian Kedah Darul Aman, Malaysia. Pulau Langkawi dibari status bebas cukai pado taun 1987. Kini, pulau nan kayo jo kaindahan alami jo lagenda maso silam ko alah manampekan diri sabagai salah satu daerah tujuan wisata nan paliang populer di Malaysia. Langkawi sabananyo marupoan suatu gugusan pulau di mano Pulau Langkawi marupoan nan tagadang.
Lokasi
Kapulauan Langkawi talatak di sabalah barat nagara bagian Kedah jo Perlis sarato di sabalah utara nagara bagian Pulau Pinang, Samananjuang Malaysia. Pulau Langkawi di perairan Salek Malaka, bana-bana badakean jo muluik Salek Malaka, Lauik Andaman di sabalah barat lauik, dan Samudera Hindia di sabalah barat. Di sabarang pulau Langkawi ado pulau Sumatera di Indonesia, dan di utaranyo talatak nagara Thailand.
Gugusan Pulau Langkawi
Langkawi saumpamo mutiaro nan baru dijumpai dek pamarentah Malaysia. Tadapek 104 pulau dalam gugusan pulau Langkawi, suatu pambantuakan dari anyuikan banua nan mambantuak Asia Tenggara. Titik tatinggi di Langkawi iolah puncak Gunuang Raya satinggi 890 m di ateh pamukoan lauik.
Antaro lain pulau di dalam gugusan kapulauan ko iolah:
Jalan raya
Dari Kuala Lumpur, kito dapek naiak oto malalui Lebuh Raya Utara Selatan sainggo sampai ka pintu kalua Distrik Gurun, Kedah dan manuju ka Kuala Perlis. Dari darmaga Kuala Perlis, biayonyo adolah RM 15.00 untuak feri ka Pulau Langkawi. Jalua nan takana nan salalu dipakai dek pangunjuang adolah malalui darmaga Kuala Kedah. Biayo pai iolah RM 18,00. Untuak panduduak Langkawi biayonyo sabanyak RM 15,00.
Feri
Salain feri dari Kuala Perlis, feri-feri dari Kuala Kedah jo Pulau Pinang pulo disadioan. Star Cruise Pulau Pinang ado manyadioan paket langko ka Langkawi. Salain tu, layanan feri pulo disadioan untuak baubuangan jo nagara Thailand malalui Langkawi jo Satun.
Kapa tabang
Langkawi mampunyoi palabuahan udaro internasional nan agak gadang, iyolah Palabuahan udaro Internasional Langkawi. Barikuik adolah panabangan-panabangan ka Langkawi.
Nowickia hingstoniae
Nowickia hingstoniae adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langkawi
Sijarah
Pulau ko tacipta 500 juta taun, iyolah pado jaman Kambria. Pado jaman tu, sabuah banua gadang banamo Gondwana nan talatak di Kutub Selatan, bapacah manjadi potongan tanah nan labiah ketek, nan kini dapek dijumpoi di 4 tampek di bumi, iyolah Afrika, Australia, India, jo Langkawi. Pagunuangan Gondwana talatak di barat dayo Langkawi. Pambantuakan batu Gondwana nan mamamukau manjulang tinggi badakekan Tanjung Batu, badirinyo Pagunuangan Mat Chinchang nan maliputi sabagian Pagunuangan Gondwana.
Nowickia hingstoniae
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Limnophora thoracica
Limnophora thoracica adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langkawi
Sijarah
Pado abaik ka-15, namo Lung-Ya-Kiou-Yi alah tacataik di sabuah peta nan dipicayoi alah dipakai dek Laksamana Cheng Ho katiko bakunjuang ka Malaka pado taun 1405. Pado abaik ka-16, pulau tapancia ko dibari babagai namo dalam peta jaman tu, antaro lain Langa, Lanka, Lansura, dan Langapura.
Limnophora thoracica
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Langkawi
Sijarah
Pado taun 1621 Jenderal Augustin de Beaulieu nan batugeh kapada Raja Louis XIII dari Parancih, manyabuik Langkawi sabagai Lancahui atau lada sulah. De Beaulieu kudian manulih, "Tanahnyo subua dangan buah-buahan, bareh dan taranak. Babarapo batang sungai manyadioan sumber aia barasiah, rimbo laweh dapek diliek dan pantainyo rancak sarato panuah dangan taluak jo pulau-pulau ketek bakuliliangnyo".
Mahathir Mohamad, bakeh Pardana Mantari Malaysia parnah batugeh di Pulau Langkawi sabagai surang dokter salapeh luluih dari Universitas Malaya di Singapura. Sajak tu baliau ingin maubah pulau "Sumpah Mahsuri 7 Katurunan" (namo diambiak dari lagenda Langkawi) manjadi pulau bebas cukai jo tujuan pariwisata tingkek dunia.
Mitos dan lagenda
Langkawi adolah sabuah namo nan saraik jo misteri, mitos dan lagenda. Di antaro kisah lagenda nan bakaitan jo namo tampek di Langkawi tamasuak:
Recchia gemignanii
Recchia gemignanii adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Trichostixis orientalis
Trichostixis orientalis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
2008 AD
2008 AD adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.679, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.1.
Dacus meladassus
Dacus meladassus adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
2008 AD
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Haematopota valadonis
Haematopota valadonis adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Atheta hybrida
Atheta hybrida adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Megaselia bispatulata
Megaselia bispatulata adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Bezzia nigritula
Bezzia nigritula adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Megaselia bispatulata
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
III Koto Aur Malintang, IV Koto Aur Malintang, Padang Pariaman
III Koto Aur Malintang adolah sabuah desa nan ado di kecamatan IV Koto Aur Malintang, Kabupaten Padang Pariaman, Sumatera Barat, Indonesia.
(58515) 1996 XY12
(58515) 1996 XY12 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 8 Desember 1996 dek Spacewatch di Kitt Peak.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Ectophasia taeniata
Ectophasia taeniata adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Ochthephilus andalusiacus
Ochthephilus andalusiacus adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dasybasis nigrihumera
Dasybasis nigrihumera adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Rabdophaga cornuta
Rabdophaga cornuta adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dasybasis nigrihumera
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Rabdophaga cornuta
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Ochthephilus andalusiacus
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Islam di Bali
Islam di Bali marupoan agamo minoritas nan dianuik dek 520.244 jiwa atau 13,37% dari 3.890.757 jiwa panduduak Bali. Paliang banyak umaik Islam di Bali tingga di Kota Denpasar nan bajumlah labiah dari 200 ribu jiwa.
Islam masuak ka Bali dipakiroan pado abaik ka-13 dan 14 malalui Karajaan Gelgel, tapi alun ado panalitian nan pasti. Panalitian tantang asa mulo Islam di Bali masih taituang langka. Sungaik sulik mandapekan sumber tatulih manganai sijarah masuaknyo Islam ka pulau Bali partamo kali. Tapi sabagaian sijarawan malacak kabaradoan Islam di Bali malalui tradisi lisan dan adonyo babagai komunitas Islam nan ado di babagai daerah di Bali. Malalui panalitian di babagai komunitas muslim di Bali dapek dikatahui bilo Islam mulai memasuaki daerah tasabuik, antaro lain malalui panalitian musajik-musajik tuo nan dibuek dan makam-makam kuno dari pamuko Islam di daerah tasabuik nan kini dikana juo jo sabutan Wali Pitu dari Bali.
Sijarah
Islam masuak ka pulau Bali sajak jaman kajayaan Karajaan Majapahit pado sakitar abaik XIII dan XIV Masehi. Katiko itu rajo Gelgel partamo, Dalem Ketut Ngelesir (1380-1460 M) maadoan kunjuangan ka keraton Majapahit untuak basobok jo Rajo Hayam Wuruk. Katiko itu Rajo Hayam Wuruk sadang maadoan konferensi karajaan saluruah Nusantara. Konferensi tu marupoan konferensi tahunan basamo karajaan bawahan nan ado di babagai daerah Indonesia.
Salain itu sabagai bantuak kepatuhan tahadok Karajaan Majapahit nan ado di Mojokerto. Salapeh acara tasabuik salasai, Dalem Ketut Ngelesir pulang ka Bali. Sabaliaknyo Dalem Ketut Ngelesir ka karajaannya dianta dek 40 urang dari Majapahit sabagai pangiriang, duo diantaranyo adolah Raden Modin dan Kiai Abdul Jalil basamo 40 urang pangiriang dari Majapahit. Para pangawal muslim itu hanyo batindak sabagai abdi dalam Karajaan Gelgel. Sasampai tibo di Gelgel nyo mandirian tampek pamukiman jo mambangun musajik nan diagiah namo Masjid Gelgel, nan kini marupokan tampek ibadah umaik Islam tatuo di Bali. Kajadian iko dijadian sabagai patokan masuaknya Islam di Bali nan bapusek di karajaan Gelgel Bali.
Raden Modin jo Kiai Jalil iko cukuik lamo tingga di pusek Karajoan Gelgel Klungkung. Tapi dalam pakambangan kaduonyo maninggaan Gelgel manuju ka arah timur dan baranti di desa Banjar Lebah. Di Banjar Lebah iko, Raden Modin tingga lamo dan indak malanjuikan pajalanan, tapi Kiai Jalil manaruihan pajalanan sampai di desa Saren inggo dan pado akhianyo maningga di desa tasabuik. Inyo maninggaan tulisan mushaf Al-Qur'an jo sabuah bedug nan kini kondisinyo alah mangalami karusakan.
Sajak itu umaik Islam mulai ado pangikuiknyo. Raden Modin dan Kiai Abdul Jalil buliah marupoan duo urang tokoh atau wali nan partamo kali manyebakan agamo Islam di pulau Bali. Makamnyo inggo kini banyak dikunjuangi umaik Islam untuak baziarah.
Komunitas asali
Ado babarapo komunitas asali Bali nan baragamo Islam yaitu:
Arsitektur
Pambangunan musajik di Bali sajak abaik XIV hinggo kini mangalami akulturasi jo unsua arsitektur tradisional Bali atau manyarupoi stil wantilan. Akulturasi duo unsua seni nan diwujuikan dalam pambangunan musajik manjadikan tampek suci umaik Islam di Bali tampak babeda jo bangunan musajik di Jawa ataupun daerah lainnyo di Indonesia.
Iugulister clarissae
Iugulister clarissae adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Glenea assamensis
Glenea assamensis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Hemipenthes leucocephala
Hemipenthes leucocephala adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Chonocephalus tertius
Chonocephalus tertius adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Hippopsis nigroapicalis
Hippopsis nigroapicalis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Serromyia pendleburyi
Serromyia pendleburyi adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Cyardium obscurum
Cyardium obscurum adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Serromyia pendleburyi
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Cyardium obscurum
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Hippopsis nigroapicalis
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Palpada cordiformis
Palpada cordiformis adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Dicranomyia (Nealexandriaria) unibrunnea
Dicranomyia (Nealexandriaria) unibrunnea adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Drosophila adunca
Drosophila adunca adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Istilah "Drosophila", baarati "panyuko ambun", adolah adaptasi saintifik Latin modern dari kato Yunani δρόσος, drósos, "ambun", dan δρόσος, drósos, "panyuko", nan ditambahkan jo akiaran Latin feminin -a.
Cantharocnemis burchelli
Cantharocnemis burchelli adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(66994) 1999 XZ107
(66994) 1999 XZ107 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 4 Desember 1999 dek CSS di Catalina.
Kimia decorabilis
Kimia decorabilis adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hiduik.
Laphria bernsteinii
Laphria bernsteinii adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Helius (Rhampholimnobia) guttulinus
Helius (Rhampholimnobia) guttulinus adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(70010) 1998 XO64
(70010) 1998 XO64 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 14 Desember 1998 dek LINEAR di Socorro.
Teucholabis (Teucholabis) hondurensis
Teucholabis (Teucholabis) hondurensis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(56981) 2000 SQ182
(56981) 2000 SQ182 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 20 September 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Erdemli
Erdemli adolah sabuah kota nan ado di Provinsi Mersin, Turki. Kota ko pado tahun 2009 jumlah panduduknyo 44.526 jiwa.
Leptotarsus (Macromastix) cockerellae
Leptotarsus (Macromastix) cockerellae adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
(76877) 2000 YD36
(76877) 2000 YD36 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 30 Desember 2000 dek LINEAR di Socorro.
III Koto Aur Malintang Selatan, IV Koto Aur Malintang, Padang Pariaman
III Koto Aur Malintang Selatan adolah sabuah desa nan ado di kecamatan IV Koto Aur Malintang, Kabupaten Padang Pariaman, Sumatera Barat, Indonesia.
(509192) 2006 OD7
2006 OD7 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.166, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 19.4.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(57765) 2001 VR30
(57765) 2001 VR30 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 Nopember 2001 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Coptotomus interrogatus
Coptotomus interrogatus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Phryxe debita
Phryxe debita adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Estola longeantennata
Estola longeantennata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Oemospila callidioides
Oemospila callidioides adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hypocacculus harmonicus
Hypocacculus harmonicus adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Oemospila callidioides
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Kabupaten Pasaman Barat
Kabupaten Pasaman Barat adolah salah satu kabupaten nan ado di provinsi Sumatera Barat, Indonesia. Daerah iko dibantuak dari hasia pamekaran Kabupaten Pasaman badasarkan UU No.38 Tahun 2003 tanggal 18 Desember 2003, dengan ibu kota kabupaten di Simpang Ampek. Kabupaten Pasaman Barat marupoan salah satu dari 3 (tiga) Kabupaten pamekaran di Provinsi Sumatra Barat, badasarkan Undang-undang Nomor 38 Tahun 2003 tentang Pembentukan Kabupaten Dharmasraya, Solok Selatan dan Pasaman Barat. Kabupaten Pasaman Barat dengan luweh wilayah 3.864,02 km², jumlah panduduak 436.298 jiwa (2021), dengan administrasi pamarintahan nan maliputi 11 (sebelas) kecamatan jo 19 nagari.
Geografis
Sacaro geografis Kabupaten Pasaman Barat barado di antaro 00° 33’ Lintang Utara sampai 00° 11’ Lintang Selatan dan 99° 10’ sampai 100° 04’ Bujur Timur.
(69492) 1997 AG7
(69492) 1997 AG7 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 Januari 1997 dek T Kobayashi di Oizumi.
Kabupaten Pasaman Barat
Topografi
Sacaro umum topografi daerah Kabupaten Pasaman Barat adolah data dan saketek bagalombang, sadangkan daerah nan babukik jo bagunuang hanyo tadapek di Kecamatan Talamau jo Gunung Tuleh. Katinggian daerah bavariasi dari 0 sampai 913 meter di ateh pamukaan lauik. Wilayah data dengan kamiriangan 0-3%, data bagalombang dengan kamiriangan 3-8%, barombak jo bagalombang dengan kamiriangan lereng 8%-15% sarato wilayah babukik bagunuang dengan kamiriangan lereng di ateh 15%.
(69492) 1997 AG7
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Kabupaten Pasaman Barat
Bateh Wilayah
Kabupaten Pasaman Barat mampunyoi wilayah administrasi dengan parbatasan sabagai barikuik:
Libnotes (Libnotes) aptata
Libnotes (Libnotes) aptata adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Phytomyza nigricoxa
Phytomyza nigricoxa adolah langau dari famili Agromyzidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Wagneriana tayos
Wagneriana tayos adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1991 dek Levi.
Phytomyza nigricoxa
Larva langau ko herbivora dan biasonyo mamakan daun.
Chlorophorus parens
Chlorophorus parens adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Dorcadion brunoi
Dorcadion brunoi adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Parepilysta puncticollis
Parepilysta puncticollis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(80629) 2000 AJ204
(80629) 2000 AJ204 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 14 Januari 2000 dek Kleť di Kleť.
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
(58516) 1996 XT14
(58516) 1996 XT14 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 11 Desember 1996 dek Kleť di Kleť.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Myxilla (Burtonanchora) crucifera
Myxilla (Burtonanchora) crucifera adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Xystrocera velutina
Xystrocera velutina adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Culex yaoi
Culex yaoi adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
2010 HK43
2010 HK43 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.282, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 14.0.
Xystrocera velutina
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
2010 HK43
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Myxilla (Burtonanchora) crucifera
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Myxilla (Burtonanchora) crucifera dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(51821) 2001 OV20
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
2007 YZ58
2007 YZ58 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.658, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 19.6.
2011 TO
2011 TO adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Aten, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.280, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 26.3.
Culex yaoi
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hiduik.
2011 TO
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Tabanus otsurui
Tabanus otsurui adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Adetus minimus
Adetus minimus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Uranotaenia bilineata
Uranotaenia bilineata adolah rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Adetus minimus
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Uranotaenia bilineata
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hidup.
2007 YZ58
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hercostomus promotus
Hercostomus promotus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(79573) 1998 QW92
(79573) 1998 QW92 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 28 Agustus 1998 dek LINEAR di Socorro.
Hercostomus promotus
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
(79573) 1998 QW92
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
III Koto Aur Malintang Timur, IV Koto Aur Malintang, Padang Pariaman
III Koto Aur Malintang Timur adolah sabuah desa nan ado di kecamatan IV Koto Aur Malintang, Kabupaten Padang Pariaman, Sumatera Barat, Indonesia.
Leptotarsus (Macromastix) collessi
Leptotarsus (Macromastix) collessi adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Raspailia (Parasyringella) cervicornis
Raspailia (Parasyringella) cervicornis adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Serromyia punctata
Serromyia punctata adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saropogon jucundus
Saropogon jucundus adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tethionea bicolor
Tethionea bicolor adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saropogon jucundus
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Chromatomyia poae
Chromatomyia poae adolah langau dari famili Agromyzidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Africophilus stoltzei
Africophilus stoltzei adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tethionea bicolor
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Africophilus stoltzei
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sakitar 1–5 cm.
Onthophagus vacca
Onthophagus vacca adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Gnomidolon subfasciatum
Gnomidolon subfasciatum adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Vanderwulpella anceps
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Gnomidolon subfasciatum
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Methia flavicornis
Methia flavicornis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Lepidodiplosis mahensis
Lepidodiplosis mahensis adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
(73923) 1997 MU1
(73923) 1997 MU1 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 30 Juni 1997 dek P G Comba di Prescott.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Es cindua
Cindua marupoan minuman tradisional khas Indonesia nan dahulunyo tabuek dari tapuang hunkwe, tapi kini cindua tabuek dari tapuang bareh, disajikan jo es katam sarato gula anau jo santan. Di daerah Sunda minuman ko dikenal jo namo cendol, sadangkan di Jawa Tengah namonyo es dawet. Bakambang kepacayoan di masyarakaik Indonesia basonyonyo istilah "cendol" barasa dari kato "jendol", nan ditamuan dalam bahaso Sunda jo Jawa, hal iko marujuak pado sensasi jendolan nan dirasoan katiko butiran cindua masuak malalui muluik katiko maminum es cindua.
Katiko mambuek cindua, tapuang bareh diolah jo caro diagiah pawarna hijau kamudian dicetak malalui alat khusus, sahinggo babantuak buliran. Pawarna nan digunoan awalnyo pawarna alami dari daun pandan, tapi kini alah digunoan pawarna makanan buatan. Di penang, cindua dibuek jo caro mangayak kukuihan tapuang bareh nan diwarnai jo daun suji sahinggo didapek bantuak bulek lonjong nan lancip di ujuangnyo. Di penang, minum cindua disabuik 'nyendol'. Pado zaman dahulu cindua dinikmati katiko awal zaman Indonesia merdeka.
Caro mambuek
Minuman iko disajian jo banyak campuran. Nan patamo dimasuakan ampiang atau bareh puluik nan ditumbuak piih. Nan kaduo dimasuakan gulo anau atau saka nan alah dienceran. Nan katigo baru dimasuakan cindua nan alah dimasak jo santan. Sabagai tambahannyo, dimasuakan pulo lopih jo durian. Lopih jo durian ko ditambahan sasuai pasanan, ado pulo cindua nan indak ado lopoh jo durinnyo. Nan tarakhia ditambahan es katam ka campuran tadi.
Pabedaan
Es cindua ado pulo nan barasa dari Penang, Malaysia, salain itu ado pulo Es dawet nan barasa dari Ipoh, perak. Pabedaan nan lainnyo adolah bahan dasar es cindua nan dulunyo tabuek dari tapuang hunkwe, sadangkan bahan dasar es dawet dulunyo tabuek dari tapuang bareh ataupun tapuang katan. Dawet Jepara manggunoan tapuang sagu aren, sadangkan Dawet salain nan barasa dari Jepara, manggunoan tapuang bareh atau bareh katan. Cendol minuman khas Jawa Barat itu tabuek dari tapuang hunkwe. Di wilayah Sumatra Barat, ado cindua nan tabuek dari tapuang sagu nan diolah dan ditambahkan jo santan.
Batu basurek Vo Canh
Batu basurek Vo Cahn adolah batu basurek dalam bahaso Sanskerta nan tatuo di Asia Tenggara, nan ditamuan pado taun 1885 di desa Vo Cahn, sakita 4 km dari kota Nha Trang, Vietnam. Batu basurek ko babantuak tugu batu satinggi 2,5 m, dima katigo sisinyo nan indak rato batulih barih-barih kalimaik isi batu basurek tu.
Pado batu basurek ko lai disabuik namo surang rajo, iyolah Rajo Sri Mara. Manuruik analisa paleografi, batu basurek ko dibuek dek panguaso katurunannyo, pado sakita abaik ka-2 atau ka-3 Masehi. Masih tadapek pabedoan pandapek apokoh batu basurek ko panginggalan kabudayaan Lin-yi, Champa, ataukah Funan. George Coedès manyabuikan kamungkinan baso Sri Mara ko samo jo Fan Shih Man (k. 230 M), nan badasa dek kronik Cino adolah salah surang panguaso Funan. Batu basurek Vo Canh ko manurik Coedès adolah bukti ateh proses Indianisasi galombang patamo di Asia Tenggara.
Saaik ko, batu basurek Vo Canh tasimpan di Museum Nasional Sejarah Vietnam di kota Hanoi, Vietnam.
Naskah
Bagian-bagian naskah nan masih dapek tabaco manganduang kalimaik-kalimaik sbb.: Panyabuikan ".. sukacita kaluargo puti dari cucu Rajo Sri Mara.." mungkin manandoan adonyo sistem matrilineal, nan mawarihkan harta kapado karabaik padusi. Kato karin dapek baarti "gadiang" atau "pajak", nan di siko mungkin sajo baarti sang rajo surang pamurah.
Panggunoan istilah dalam bahaso Sanskerta tatantu pado naskah batu basurek, manuruik Jean Filliozat, manunjuakan kamungkinan baso carito Ramayana karya Valmiki alah taseba di Samenanjung Indocino pado saaik dibueknyo batu basurek ko. Istilah kaagamoan Hindu nan digunoan pado batu basurek, dipakiroan baasa dari maso pra-purana.
Anopheles lutzii
Anopheles lutzii adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hiduik.
(64582) 2001 WJ67
(64582) 2001 WJ67 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 20 Nopember 2001 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Dischistus tripolitanus
Dischistus tripolitanus adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(60930) 2000 JX46
(60930) 2000 JX46 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 Mei 2000 dek LINEAR di Socorro.
Api
Api iolah prosses oksidasi capek nan tajadi ka suatu material dalam pambakaran kimiaw i, nan manghasilkan paneh, cahayo, jo hasil reaksi kimi lainnyo. Proses ko nan labiah lambek bisa dicaliak di proses pangkaratan basi. Api barupo energi baintensitas nan bavariasi dan mamiliki bantuak cahayo (panjang galombangnyo di lua spektrum visual sahinggo dapek diliek dek mato manusia) dan angeknyo dapek manimbukan asok.
Drosophila straubae
Drosophila straubae adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.