cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Culicoides manikumari
Culicoides manikumari adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tipula (Formotipula) unirubra
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Culicoides manikumari
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Gonomyia (Leiponeura) conquisita
Gonomyia (Leiponeura) conquisita adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(264071) 2009 SW159
(264071) 2009 SW159 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.082, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.9.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Ulochaetes
Ulochaetes adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dicranomyia (Dicranomyia) plurispina
Dicranomyia (Dicranomyia) plurispina adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Ulochaetes
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Eurysternus uniformis
Eurysternus uniformis adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Bactrocera parafroggatti
Bactrocera parafroggatti adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Bledius arcticus
Bledius arcticus adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(59005) 1998 SW54
(59005) 1998 SW54 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 16 September 1998 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Bledius arcticus
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Diaphorus albiciliatus
Diaphorus albiciliatus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(59005) 1998 SW54
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Diaphorus albiciliatus
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Aetholopus lumawigi
Aetholopus lumawigi adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Neolophonotus anomalus
Neolophonotus anomalus adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Myrmarachne ichneumon
Myrmarachne ichneumon adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Myrmarachne dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1886 dek Simon.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Kenya, Tanzania, Zanzibar, Afrika Selatan.
Sybra albolineata
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Prosheliomyia
Prosheliomyia adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Anastrepha cordata
Anastrepha cordata adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Orimarga (Orimarga) sarophora
Orimarga (Orimarga) sarophora adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Armigeres omissus
Armigeres omissus adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hiduik.
Anastrepha cordata
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Prosheliomyia
Langau iko marupokan parasit Protelean.
(68091) 2000 YR109
(68091) 2000 YR109 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 30 Desember 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Macrurohelea commoni
Macrurohelea commoni adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Lepidanthrax mimus
Lepidanthrax mimus adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Eurithia caesia
Eurithia caesia adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Helina setiventris
Helina setiventris adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Limbodessus raeae
Limbodessus raeae adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sakitar 1–5 cm.
Agar
Agar marupoan kabupaten dalam distrik Shajapur  di nagara bagian Madhya Pradesh, India.
Demografik 2001
Manuruik sensus India pado taun 2001, Agar punyo jumlah panduduak sabanyak 31.202 jiwa. Dari jumlah tu, laki-laki ado 52% dari jumlah populasi kasadonyo dan padusi ado %.
Pandidikan 2011
Manuruik sensus India pado taun 2001 Agar punyo tingkek pandidikan (kamampuan mambaco) 67%, iyolah malabihi tingkek rato-rato nasional; tadiri dari 58% dari lelaki jo 42% padusi nan dapek mambaco. 16% dari populasi baumua di bawah 6 taun. (2001)
Billaea nipigonensis
Billaea nipigonensis adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Villa manillae
Villa manillae adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
2003 SK5
2003 SK5 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.456, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.0.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Eurynogaster ablusispina
Eurynogaster ablusispina adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Rhodopina maculosa
Rhodopina maculosa adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Dohrniphora caini
Dohrniphora caini adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(51012) 2000 GV103
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Onthophagus intonsus
Onthophagus intonsus adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Ochlerotatus synchytus
Ochlerotatus synchytus adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hidup.
(63167) 2000 YY17
(63167) 2000 YY17 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 20 Desember 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Pangkalan udaro Sutan Sjahrir
Pangkalan udaro Sutan Sjahrir (sabalumnyo banamo Palabuahan udaro Tabiang) adolah sabuah pangkalan militer bagi Tentara Nasional Indonesia Angkatan Udaro (TNI-AU) di Padang, Indonesia. Balokasi sakitar 9 km dari pusek kota nan laweh 84,20 hektar, Pangkalan udaro ko marupoan pangkalan militer Tipe B. Sabalum manjadi pangkalan milter, pangkalan udaro ko adolah Bandara Tabiang nan malayani penerbangan-penerbangan komersial untuak kota Padang. Mulai 22 Juli 2005, kasado penerbangan sipil dari Bandara Tabiang dialihan ka Palabuahan udaro Internasional Minangkabau.
Spilargis ignicolor
Spilargis ignicolor adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Salticidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Spilargis dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1902 dek Simon.
Peromyia ibarakiensis
Peromyia ibarakiensis adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Parmalim
Istilah Parmalim marujuak kapado panganuik agamo Malim. Agama Malim nan dalam bahaso Batak disabuik Ugamo Malim adolah bantuak modern agamo asali suku Batak. Agamo asali Batak tido punyo namo surang, tetapi pado pangujuang abaik kasambilan baleh muncul sabuah gerakan anti kolonial. Pamimpin utamo mareka adolah Guru Somalaing Pardede. Agamo Malim pado hakikaiknyo marupokan agamo asali Batak, namun ado pangaruah agamo Kristen, utamonyo Katolik, dan juo pangaruah agamo Islam.
Peromyia ibarakiensis
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Parmalim
Agamo iko indak mangenal istilah sarugo atau sajinihnyo, bak cando agamo umumnyo, salain Debata Mula jadi Na Bolon (Tuhan YME) jo Arwah-arwah laluhua, alun ado ajaran nan pasti pahalo atau doso ateh amalan nan elok atau buruak, salain mandapek barakaik atau dikutuak manjadi bansaik jo indak punyo katurunan. Tujuan upacaro agamo iko mamohon Sumangot (barakaik) dari Debata Mula jadi Na bolon (Tuhan YME), dari Arwah-arwah leluhur, juo dari tokoh-tokoh adaik atau karabaik-karabaik adaik nan dihoromati. Agamo iko labiah condoang ka paham Animisme. Agamo iko basifat tatutuik, masih hanyo untuak suku Batak, karano upacaro ritualnyo mamakai bahaso Batak, jo satiok urang musti ado marganyo, tido beda jo agamo-agamo suku-suku animisme tampek lainnyo, sifatnyo indak universal.
Tuhan dalam kapicayoan Malim adolah "Debata Mula Jadi Na Bolon" (Tuhan YME) sabagai pancipta manusia, langik, bumi, jo sagalo isi alam semesta nan disambah dek umaik ugamo Malim (Parmalim). Agamo Malim utamonyo dianuik dek suku Batak Toba di provinsi Sumatera Utara. Sajak dahulunyo ado baragam kalompok Parmalim namun kalompok tagadang adolah kalompok Malim nan bapusek di Huta Tinggi, Kecamatan Laguboti, Kab. Toba Samosir. Hari Rayo utamo Parmalim disabuik Si Pahasada (yaitu '[bulan] partamo') sarato Si Pahalima (yaitu '[bulan] kalimo) nan sacaro meriah dirayokan di kompleks Parmalim di Huta Tinggi.
Pimpinan Parmalim kini Raja Marnangkok Naipospos
Tipula (Formotipula) vindex
Tipula (Formotipula) vindex adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Anthracocentrus rugiceps
Anthracocentrus rugiceps adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Liriomyza gudmanni
Liriomyza gudmanni adolah langau dari famili Agromyzidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva langau ko herbivora dan biasonyo mamakan daun.
Enaretta acaciarum
Enaretta acaciarum adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Bebesen, Aceh Tengah
Bebesen adolah marupoan kecamatan di kabupaten Aceh Tengah, provinsi Nanggroe Aceh Darussalam, Indonesia.
Manota pectinata
Manota pectinata adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dasyhelea moascari
Dasyhelea moascari adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Manota pectinata
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
(70904) 1999 VB184
(70904) 1999 VB184 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 15 Nopember 1999 dek LINEAR di Socorro.
Penthea obscuroides
Penthea obscuroides adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(52205) 3247 T-3
(52205) 3247 T-3 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 16 Oktober 1977 dek C J van Houten, I van Houten-Groeneveld, T Gehrels di Palomar.
(468004) 2012 XD17
2012 XD17 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.235, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 19.1.
Anthrax bifarius
Anthrax bifarius adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Penthea obscuroides
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(52205) 3247 T-3
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Anthrax bifarius
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
(468004) 2012 XD17
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Urang Ende
Urang Ende adolah suku banso di Indonesia nan badiam di bagian tangah Pulau Flore, Kabupaten Ende, Nusa Tenggara Timur jo lueh wilayah 2.046,59 km². Kato Ende dipakirokan barasa dari kato cindai nan artinyo kain sutra nan babungo-bungo. Populasi Urang Ende pado tahun 2020 sakitar 300.000 orang nan tasebar di wilayah Kabupaten Ende jo sabagian Nagekeo.
Sacaro geografis Kabupaten Ende mampunyoi latak nan cukuik strategih yaitu di bagian tangah Pulau Flores nan dikapik dek ampek kabupaten di bagian baraik: Nagekeo, Ngada, Manggarai, dan Manggarai Baraik, sadangkan di bagian timua jo duo Kabupaten yakni Kabupaten Sikka jo Kabupaten Flores Timua.
Wilayah asa urang Ende dibagi manjadi tigo wilayah yaitu kacamatan Nangapanda, Ende, jo Ndona. wilayah asa urang Ende iko batatanggo jo wilayah-wilayah kadiaman suku banso Nagekeo disabalah baraik, jo wilayah kadiaman suku banso Lio di sabalah Timua. lingkuangan alam dari wilayah asa suku banso iko marupokan wilayah bagunuang jo bukik balakuak-lakuak tajam jo jarang disobokkan lahan basah.
Agamo Urang Ende
Sakitar 85% Urang Ende tautamo nan tingga di dataran tinggi manganuik Katolik Roma jo sakitar 15% manganuik Islam tautamo di wilayah pasisia kota Ende.
Nggua
Nggua marupokan alek adaik nan sangaik pantiang dalam kabudayoan urang Ende. Intensi dari alek adaik nggua banuanso syukua ateh hasil panen. Alek adaik nggua indak basipek inklusif, karabaik jo angguta kaluargo nan barado di lua suku buliah ikuik ambiak bagian. Biasonyo momen alek adaik nggua manjadi saaik di mano kaluargo gadang bakumpua jo manjalin kaakraban. Simbol dari kaakraban itu adolah tarian Gawi. Upocaro nggua balangsuang dalam kabasamoan. Satiok angguta suku ikuik ambiak bagian dalam nado syukua jo suko cito. Mereka saliang mambagikan hasia jariah payah jo maagiahan nan tabaiak untuak dihidangkan. Sacaro sosiologis upocaro adaik nggua manunjuakkan sabuah kahiduikan manusio di dunia iko. Sijarah kabaradoan manusio Ende indak talapeh dari masyarakaik adaik nan akrab jo alam. Tradisi ritual nggua bakaikan arek jo tujuan kahiduikan manusio itu surang yakni kasajahtaroan. Ritual adaik nggua indak talapeh dari mitologi ana halo (anak yatim piatu).
Upacaro parnikahan
Urang Ende mampunyoi upocaro panikahan adaik cukuik panjang jo mamakan wakatu lamo, bahkan babulan-bulan sarto mampunyoi tato caro nan khas. Satiok tahapan nan ka dilalui tadiri juo dari babarapo rangkaian acaro sarupo temba zaza, ngambe, buku nai ono jo pelulu, bhaze duza, wa'u ngao, wa'u sodho, minu ae petu, balanjo mendhi, tandi nyamuak jariang, pa'i laka, tu atau nika/jeju.
1. Temba zaza
(70904) 1999 VB184
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Urang Ende
Upacaro parnikahan
Temba Zaza atau patimbangan adolah kunjuangan awa urang tuo utuihan laki-laki ka rumah pihak padusi. Temba Zaza surang marupokan tahap pangukuahan, sahinggo sacaro adaik kalau dicaliak dari hubuangan pacaran (bukan ta’aruf) baiak urang tuo pihak laki-laki maupun padusi, kaluargo, tatanggo hinggo kawan-kawan indak paralu mampatanyokan siapo jo baa laki-laki jo padusi iko acok basamo-samo. Saaik Temba Zaza utuihan urang tuolaki-laki ka mambawo aneka kudokan jo buah-buahan nan dilatakkan di ateh talam-talam. Satalah itu, bisa jadi kaisuakan harinyo kaluargo padusi mamulangkan dulang-dulang tasabuik, prosesi iko disabuik bhaze duza tapi bukan dulang kosong malainkan ado isinyo pulo. Bisa pulo dulang-dulang tasabuik indak paralu dibaliakan dek kaluargo pihak padusi. Namun iko alun disabuik bhaze duza, tapi pola timba baliak tatap harus ado.
2. Ngamba
Satalah acaro Temba Zazasalasai, diadokan patamuan kaluargo dari pihak laki-laki jo padusi untuak bakonsultasi jo mamutuihkan babarapo hal tamasuak hari jo tangga acaro.
3. Nai ono jo Buku Pelulu
Sabalun acaro iko balangsuang, kaluargo gadang laki-laki alah diundang sacaro lisan sabalun dipanggia (sodho sambu) dek pawakilan kaluargo inti untuak mangikuiki jo manyukseskan acaro lamaran. Salanjuiknyo masiang-masiang kaluargo gadang laki-laki manyiapkan barang-barang hantaran nan ka dibawo. Satalah salasai manyampaikan makasuik jo tujuan tibo, pihak laki-laki pun mambuek syaraik jo manyarahkan sahalai kain tanun Ende kapado urang tuo padusi nan disabuik buku pelulu. Jiko kainnyo ditarimo, bararti lamarannyo ditarimo, baitupun sabaliaknyo, jiko padusi indak manarimo kain tanun, bararti lamarannyo ditulak.
4. Bhaze Duza (balik dulang).
Bhaze Duza artinyo, pihak padusi mambaliakan talam-talam nan dibawo dek pihak laki-laki pado saaik acaro Nai Ono, biasonyo babarapo hari atau saminggu satalah acaro Nai Ono. Jumlah talam nan dibaliakan harus samo jo nan dikirim dek pihak laki-laki tatapi isinyo mungkin babeda.
5. Wa’u ngao dan Wa’u sodho
Wa’u ngao dan Wa’u sodho marupokan tahapan dimano pihak kaluargo mambaritahukan kapado saluruah kaluargo gadang jo masyarakaik satampek bahso alah tajadi paminangan.
6. Wa’u aze
Chrysopasta elegans
Chrysopasta elegans adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hymedesmia (Hymedesmia) brachyrhabda
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Hymedesmia (Hymedesmia) brachyrhabda dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
2003 SY17
2003 SY17 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.581, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 18.1.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(54325) 2000 KP3
(54325) 2000 KP3 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 27 Mei 2000 dek LINEAR di Socorro.
Urang Ende
Upacaro parnikahan
7. Minu ae petu
(54325) 2000 KP3
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Urang Ende
Upacaro parnikahan
Acaro iko disalenggarokan dek marapulai jo maundang kaluargo, karabaik sarto tatanggo-tatanggo kampuang, nan diundang akan mambawo sajumlah pitih nan dilatak di dalam amplop. Pitih iko akan digunokan subagai tambahan untuak kaparluan acaro panikahan.
Hexatoma (Eriocera) neopaenulata
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Urang Ende
Upacaro parnikahan
8. Mendhi balanja,
Tradisi mendhi balanja dikanal jo banyak sinonim misalnyo antar balis atau tu’u balanja atau juo acok disabuik jo tradisi hantaran. Kauniakan mendhi balanja iko adolah hantaran nan diagiahkan dek laki-laki kapado padusi subagai pangganti ASI. Mendhi balanja iko harus dibayia dek pria kapado padusi nan akan manikah. Gadangnyo mendhi balanja iko ditantukan badasarkan kasapakaikan kaluargo kaduo calon mampelai. Tigo minggu sabalun akad nikah digala, pihak kaluargo padusi ka mangirimkan sasaurang untuak tibo ka rumah pihak laki-laki jo rincian jumlah mendhi balanja. Jiko manuruik kaluargo laki-laki jumlahnyo sangaik tinggi, mereka akan mangirim urang untuak tibo ka rumah padusi untuak barundiang. Kamudian jiko kaduo balah pihak alah sapakaik mako babarapo hari satalah itu pihak kaluargo pihak laki-laki harus maagiahan pitih jo barang-barang sasuai kasapakaikan. Gadangnyo mendhi balanja dipangaruahi dek faktor katurunan, pandidikan, sosial, ekonomi, karajo jo karancakan anak padusi mereka. Sahinggo samakin tinggi strata mereka, samakin banyak pulo jumlah mendhi balanja nan ka dibayiakan dek pihak laki-laki untuak panikahan mareka. Masyarakaik di Kabupaten Ende mawajibkan mendhi balanja supayo bisa manikahi anak padusinyo. Jiko indak dipanuahi mako pakawinan dianggok batal dek kaluargo.
9. Deba’ dan Pa’i Laka
Acara iko dilaksanokan malam hari sabalun akad nikah balangsuang. Mereka malantunkan doa-doa subagai ungkopan raso syukua jo juo subagai malam henna untuak padusi, mareka ka bagadang samalaman untuak manghias jari-jari pangantin padusi.
10. Tu ata nika/jeju
Tu ata nika/jeju adolah arak-arakan pihak laki-laki manuju rumah pihak padusi atau tampek diadokannyo akad nikah, biasonyo tadapek oto pick up nan diisi dek pamain rabana, suliang jo gandang jo ka dimainkan bunyi-bunyian khas salamo iriang-iriangan balangsuang.
Baju adaik
Samantaro itu, Lambu babantuak sarupo Baju Bodo dari urang Bugis. Modelnyo sangaik sadarhano, babantuak sagi ampek, jo ampek lubang untuak badan, kapalo, jo kaduo tangan.
Aksesoris nan biaso digunokan basamoan saaik mangenakan Lawo Lambu adolah tusuk konde, subang ameh, galang gadiang, galang ameh, hinggo kaluang ameh. Urang Ende nan taalkulturasi jo budayo jo agamo Islam umuamnyo bajilbab sahinggo rambuiknyo indak tacaliak (dikonde).
Platylomalus saucius
Platylomalus saucius adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Liodiplosis spherica
Liodiplosis spherica adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Leptrichillus minutus
Leptrichillus minutus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Sciophila laffooni
Sciophila laffooni adolah langau dari famili Mycetophilidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Metazygia rogenhoferi
Metazygia rogenhoferi adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1878 dek Keyserling.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Brasil.
Sciophila laffooni
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Tapinocyba anceps
Tapinocyba anceps adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Linyphiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Tapinocyba dan ordo Araneae. Namo ilmiah dari spesies ko partamo kali ditabik'an pado taun 1948 dek Denis.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Parancih.
Megaselia testacea
Megaselia testacea adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Asarkina africana
Asarkina africana adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Rhopalomyia pilosa
Rhopalomyia pilosa adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
2012 LJ2
2012 LJ2 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.535, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 21.6.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hydroporus notatus
Hydroporus notatus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Niophis picticornis
Niophis picticornis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(468778) 2011 WY148
2011 WY148 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.087, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 14.0.
Teuchocnemis bacuntius
Teuchocnemis bacuntius adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(468778) 2011 WY148
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Teuchocnemis bacuntius
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Mimenicodes clavus
Mimenicodes clavus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Pella schmitti
Pella schmitti adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tipula (Hesperotipula) aitkeniana
Tipula (Hesperotipula) aitkeniana adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Pella schmitti
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Sybra albomaculata
Sybra albomaculata adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Haematopota sobrina
Haematopota sobrina adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Sybra albomaculata
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(161998) 1988 PA
(161998) 1988 PA adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.407, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 17.6.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Jaapiella kovalevi
Jaapiella kovalevi adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Orimarga (Orimarga) sarophorodes
Orimarga (Orimarga) sarophorodes adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Jaapiella kovalevi
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Orimarga (Orimarga) sarophorodes
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Trentepohlia (Mongoma) fuscistigma
Trentepohlia (Mongoma) fuscistigma adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Cleomenes multiplagatus
Cleomenes multiplagatus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Acanthochaetetes wellsi
Acanthochaetetes wellsi adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Acanthochaetetes dan famili  Acanthochaetetidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1975 dek Hartman & Goreau.
Urang Ulu
Kabiasaan
Urang Ulu biasonyo tingga di rumah lamo dihiasi jo mural dan ukiran kayu. Inyo juo takenal dek tato awak nan rumit maniak-maniak detail. Urang Ulu suku dapek juo diidentifikasi malalui musiknyo nan unik - suaro nan khas dari Sape nyo, kapia bantuak perahu dipetik, dulu jo duo senar, kini ko biasonyo jo ampek senar.
Kabanyakan suku-suku Urang Ulu adolah Kristen. Tapi ritual agama tradisional Kaharingan masih dipraktikkan di babarapo daerah. Suku-suku nan tamasuak dalam kalompok Urang Ulu nan tingga di sepanjang parbatasan Malaysia Timur dan Kalimantan, Indonesia adolah: Kayan, Kenyah, Bahau, Seputan/Uheng Kereho, Suku Penihing, Kajang, Suku Kejamanan, Punan, Ukit, Bukat, Penan, Lun Bawang, Murut, Berawan, dan Kelabit.
Kelompok suku nan samo di Indonesia mandiami Kabuapaten Kapuas Hulu, Mahakam Ulu, Malinau, dan Nunukan. Kelompok suku ko manggunoan rumpun bahaso Borneo Utara. Di Sarawak kalompok indak disabuik Dayak, karano di sinan nan disabuik Dayak adolah Dayak Laut (Iban/Malayik) dan Dayak Darat (Bidayuh), khususnyo istilah Dayak ditujuan ka Bidayuh (Dayak Darat).
Agamo
Urang Ulu ko kini rato-rato baragamo Kristen, Namun dari babarapo urang ulu masih manggunoan kapacayoan ritual agamo tradisional Kaharingan. Hal itu dek nenek moyang Urang Ulu ko alah manjalankan ritua iko sajak dahulu. Hal iko masih tampak dari babarapi paninggaan arsitektur kaagamoan Kenyah nan masih ado.
Hymedesmia (Hymedesmia) bractea
Hymedesmia (Hymedesmia) bractea adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Hymedesmia dan famili  Hymedesmiidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1910 dek Lundbeck.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Hymedesmia (Hymedesmia) bractea dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Penares foliaformis
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Penares foliaformis dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Prosheliomyia brevinervis
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Docosia affinis
Langau iko biasonyo dapek ditamukan di tampek lambok.
Tipula (Savtshenkia) sordidipes
Tipula (Savtshenkia) sordidipes adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Chrysotus monticola
Chrysotus monticola adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Acanthoclada prostrata
Acanthoclada prostrata adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Acanthoclada dan famili  Heteroxyidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1970 dek Bergquist.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Acanthoclada prostrata dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Eretmapodites marcelleae
Eretmapodites marcelleae adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hiduik.
(77439) 2001 GS10
(77439) 2001 GS10 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 15 April 2001 dek NEAT di Haleakala.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Delia leucophoroides
Istilah "Anthomyiidae", nan baarati "langau bungo", barasal dari kato Yunani anthos, "bungo", dan myia, "langau".
(60108) 1999 TF205
(60108) 1999 TF205 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 13 Oktober 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Pidonia limbaticollis
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Chrysops nigricorpus
Chrysops nigricorpus adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
(71118) 1999 XH159
(71118) 1999 XH159 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 8 Desember 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(59006) 1998 SX58
(59006) 1998 SX58 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 17 September 1998 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Oberea rotundipennis
Oberea rotundipennis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Exoprosopa decora
Exoprosopa decora adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Platynectes australicus
Platynectes australicus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Parabrimus ruficornis
Parabrimus ruficornis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Lasiopogon shermani
Lasiopogon shermani adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Hadroibidion
Hadroibidion adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Drosophila neogrimshawi
Drosophila neogrimshawi adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Istilah "Drosophila", baarati "panyuko ambun", adolah adaptasi saintifik Latin modern dari kato Yunani δρόσος, drósos, "ambun", dan δρόσος, drósos, "panyuko", nan ditambahkan jo akiaran Latin feminin -a.
Campsicnemus crinitarsis
Campsicnemus crinitarsis adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Bangso Tatar
Bangso Tatar (/ˈtɑːtərz/; Tatar: татарлар, tatarlar, تاتارلر,  Bahaso Tatar Krimea: tatarlar; Bahaso Turki Lamo: 𐱃𐱃𐰺, romawi: Tatar) adolah istilah umum untuak babagai kalompok etnis Turki nan manyandang namo "Tatar". Namo etnik Tatar marujuak kapado konfederasi Tatar. Konfederasi iko akhirnyo dimasuakan kadalam Kekaisaran Mongol katiko Jenghis Khan manyatuan babagai suku stepa.
Sacaro historis istilah Tatar (atar Tartar) diagiah ka siapo sajo nan barasa dari daratan Asia Utara jo Tangah nan luweh yang kamudian dikenal sabagai Tartary, sabuah istilah nan juo bahubuangan jo Kekaisaran Mongol. Balakangan, istilah tasabuik labiah sampik marujuak pado kalompok etnis takaik nan manyabuik diri inyo sabagai Tatar atau nan mangecek dalam bahaso nan biaso disabuik Tatar, yaitunyo Tatar dek Volga Tatar (Tatar nan sabananyo), Tatar krimea dek Tatar Krimea. dan Tatar Siberia dek Tatar Siberia.
Kalompok paliang gadang diantaro Tatar sajauah iko adolah Volga Tatar, panduduak asli wilayah Volga-Ural (Tatarstan jo Bashkortostan), dek alasan iko juo urang-urang ko disabuik sabagai "Tatar" dalam bahaso Rusia. Inyo maambiak 53% dari populasi Tatarstan. Bahasonyo dikenal sabagai bahaso Tatar. Pado taun 2010, dipakiroan 5.3 juta etnis Tatar barado di Rusia.
Banyak kaluarga bangsawan di Ketsaran Rusia dan Kekaisaran Rusia punyo asa usua dari Tatar.
(343976) 2011 LC21
(343976) 2011 LC21 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.118, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.5.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Bangso Tatar
Daerah asa
Tatar Siberia adolah pelarian dari masyarakaik Turki dari wilayah Pagunuangan Ural-Altai nan mambaua jo panutua kecek bahaso Ural sarato jo Mongol.
Tigo katurunan etnis migrasi ka arah barat abaik ka-13 adolah Volga Tatar, Tatar Lipka jo Tatar Krimea, nan sabagian gadang mamaluak agamo Islam dalam pariode abaik patangahan.
2012 XH16
2012 XH16 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.360, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 22.3.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(474451) 2003 SR15
2003 SR15 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.278, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 21.6.
Orthocladius carlatus
Orthocladius carlatus adolah saikua langau dari famili Chironomidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva spesies iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
2008 RV45
2008 RV45 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.095, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 14.7.