cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tombulu
Bahaso
Ungkapan-ungkapan iko acok muncua dalam parcakapan urang Tombulu khusuihnya nan baada di dusun Suluan untuak manyatakan atau manggambarkan sifat atau prilaku seseurang nan elok dan dapek diteladani, subagai contoh si tu´a wewene iti´i rora´ lengen ni sia pa´ar ma´sawang setou susah ‘ibu itu ringan tangan. Dia salalu mau membantu urang nan dalam keadaan susah’.
Ophiomyia subpraecisa
Larva langau ko herbivora dan biasonyo mamakan daun.
Tombulu
Agamo
Dalam hal kapicayoan, sarupo sub-suku Minahasa lain pado umuamnya mamaluak agamo Kristen, begitu pulo suku Tombulu iko adolah pemeluk agamo Kristen. agamo Kristen alah lamo bakambang dalam lingkungan masyarakaik suku Tombulu, Diparkirakan mereka mamaluak agamo Kristen sajak kehadiran bangsa Portugis, Spanyol dan Belanda ke tanah Minahasa iko.
Limbodessus morgani
Limbodessus morgani adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Drosophila majtoi
Drosophila majtoi adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Limbodessus morgani
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sakitar 1–5 cm.
Achramorpha grandinis
Achramorpha grandinis adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Calcarea. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera, subregnum Parazoa, dan regnum Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1908 dek Jenkin.
Tombulu
Tradisi jo kabudayoan
kabasamoan, kakompakkan, kesesetiakawanan dan bakarajo samo dalam malakukan suatu pakarajoan elok dalam peristiwa suko maupun duko masih menjiwai urang Tombulu. Hal iko  marupokan wujud dari budayo mapalus nan sampai saaik iko masih dipegang dan ditaapkan urang Tombulu dalam kahidupan bamasyarakaik.
Achramorpha grandinis
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Achramorpha grandinis dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Drosophila majtoi
Istilah "Drosophila", baarati "panyuko ambun", adolah adaptasi saintifik Latin modern dari kato Yunani δρόσος, drósos, "ambun", dan δρόσος, drósos, "panyuko", nan ditambahkan jo akiaran Latin feminin -a.
Sternhydrus gibbosus
Sternhydrus gibbosus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tyrinthia aurantia
Tyrinthia aurantia adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Sternhydrus gibbosus
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
Ommata tommyi
Ommata tommyi adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(70820) 1999 VS79
(70820) 1999 VS79 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 4 Nopember 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Ceresium albomaculatum
Ceresium albomaculatum adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Striatanaesthetis lineatipennis
Striatanaesthetis lineatipennis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Tipula (Savtshenkia) fragilis
Tipula (Savtshenkia) fragilis adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Rhopalomyia longitubifex
Rhopalomyia longitubifex adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Tipula (Savtshenkia) fragilis
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Rhopalomyia longitubifex
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Bolbodimyia celeroides
Bolbodimyia celeroides adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
Glenea juno
Glenea juno adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Culex niger
Culex niger adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hiduik.
Abyssocladia diegoramirezensis
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Abyssocladia diegoramirezensis dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
(74456) 1999 CN30
(74456) 1999 CN30 ( ##provisional##) adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 10 Februari 1999 dek LINEAR di Socorro.
Neoitamus inornatus
Neoitamus inornatus adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Orimarga (Orimarga) majuscula
Orimarga (Orimarga) majuscula adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Styletta
Styletta adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
(61407) 2000 QK10
(61407) 2000 QK10 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 24 Agustus 2000 dek LINEAR di Socorro.
Rhaphium orientale
Rhaphium orientale adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(61407) 2000 QK10
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(129135) 2005 AD21
(129135) 2005 AD21 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.038, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 12.0.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(54223) 2000 JU
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
2013 CL118
2013 CL118 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.573, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.7.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
2012 TE53
2012 TE53 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.587, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 26.5.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hemigellius hartlaubi
Hemigellius hartlaubi adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Hemigellius dan famili  Niphatidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1929 dek Hentschel.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Hemigellius hartlaubi dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Villa harveyi
Villa harveyi adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Exoprosopa brevirostris
Exoprosopa brevirostris adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Villa harveyi
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Exoprosopa brevirostris
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
(263795) 2008 QP41
(263795) 2008 QP41 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.102, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.9.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Verrallina torosa
Verrallina torosa adolah rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hidup.
Dicranoptycha aurogeniculata
Dicranoptycha aurogeniculata adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
(67410) 2000 QS19
(67410) 2000 QS19 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 24 Agustus 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Onthophagus marginidens
Onthophagus marginidens adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo antena lamela.
Tipula (Lunatipula) sublimitata
Tipula (Lunatipula) sublimitata adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok.
Thyrsia
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(56205) 1999 GX23
(56205) 1999 GX23 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 6 April 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(78691) 2002 TQ161
(78691) 2002 TQ161 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 5 Oktober 2002 dek NEAT di Palomar.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Dohrniphora alvarengai
Dohrniphora alvarengai adolah langau dari famili Phoridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
(68048) 2000 YE48
(68048) 2000 YE48 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 30 Desember 2000 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hendrella basalis
Hendrella basalis adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Tipula (Eumicrotipula) rufirostris
Tipula (Eumicrotipula) rufirostris adolah langau dari famili Tipulidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Omalodes brevisternus
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
Drosophila medioobscurata
Drosophila medioobscurata adolah saikua langau dari genus Drosophila. Spesies ko juo marupokan bagian dari famili Drosophila, ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Agromyza cercispinosa
Agromyza cercispinosa adolah langau dari famili Agromyzidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Drosophila medioobscurata
Istilah "Drosophila", baarati "panyuko ambun", adolah adaptasi saintifik Latin modern dari kato Yunani δρόσος, drósos, "ambun", dan δρόσος, drósos, "panyuko", nan ditambahkan jo akiaran Latin feminin -a.
Agromyza cercispinosa
Larva langau ko herbivora dan biasonyo mamakan daun.
Ochlerotatus meprai
Ochlerotatus meprai adolah saikua rangik dari famili Culicidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mahisok darah dari vertebrata hidup.
Ceratopogon cavatus
Ceratopogon cavatus adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Austrolimnophila (Austrolimnophila) natalensis
Austrolimnophila (Austrolimnophila) natalensis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Lutzomyia atulapai
Lutzomyia atulapai adolah langau dari famili Psychodidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa biasonyo punyo antena panjang, samantaro sayoknyo babantuak saroman daun.
Silungkang (rumah makan)
Silungkang (Rumah Makan) biso manjadi salah satu piliahan tampek makan untuak wisatawan dan masyarakaik satampek. RM Silungkang talatak di Jalan Sawahan Timur di muko Stasiun Kereta Api Simpang Haru. Rumah makan ko manyadioan makanan khusus jariang. Panangguang jawek rumah makan ko adolah Sitti Rizki Mulyani. Sitti manjalehan makanan khusus lainnyo jugo ado di siko, saparti dendeng asok dan randang khas Silungkang.
Menu Kusuih
Menu jariang di siko babeda dari nan biasonyo. Jariang di siko banamo jariang balopak dan jariang batokok. Jariang balopak di buek sarupo gulai jariang pado umumnyo, manggunuan santan pakek supayo gulai nampak labiah pakek. Sadangkan jariang batokok dibuek sacaro di abuih talabiah dulu, kamudian di tokok. Panyajiannyo di campuan  minyak jo lado kamudian dilatakkan di ateh piriang angek, supayo jariang tatap angek wakatu di edangkan.
Kamudahan
Rumah makan ko jugo dilangkapi samo pusaik oleh-oleh nan barado di subalahnyo. Untuak wisatawan jo masyarakaik nan lah sudah makan bisa pai ka subalah untuak maliek songket silungkang jo makanan khas Minangkabau. Tampeknyo nan laweh dapek manampuang banyak urang nan nio ka siko.
Araneus dimidiatus
Araneus dimidiatus adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Araneus dan ordo Araneae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1871 dek L Koch.
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Queensland, New South Wales.
Stichopogon canus
Stichopogon canus adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Muhammad Rafli
Muhammad Rafli (lahia di Malang, 24 November 1998) adolah pamain sepak bola Indonesia. Inyo adolah anggota dari Klub Arema FC.Salain di Klub Arema FC, Muhammad Rafli adolah pamain di Tim Nasional Indonesia (Timnas). Posisi Muhammad Rafli dalam patandiangan adolah sabagai panyarang di Arema FC ataupun di Timnas. Inyo bamain jo nomor pungguang 30 di Arema FC jo nomor 27 di Timnas.
Patandiangan
Muhammad Rafli basarato jo klub Arema FC ikuik patandiangan Piala Presiden Indonesia 2017 sarato Piala Presiden Indoensia 2019. Pado tahun 2018, Muhammad Rafli ikuik 19 lago. Pado tahun iko, inyo indak bahasil mancetak gol. Namun pado tahun 2019, Muhammad Rafli bamain 17 lago basamo jo Klub Arema FC di Liga 1 2019. Pado tahun 2019 ko, Muhammad Rafli bahasia mancetak 2 gol di Liga 1. Salain itu inyo bahasil pulo manjadi anggota Tim Nasional (Timnas) di SEA GAMES 2019 nan diaadoan di Filipina.
Piala AFF (ASEAN Football Federation Championship) U-19 2016 pada tanggal 14 September 2016, Muhammad Rafli basamo jo tim Indonesia U-19 batandiang malawan Thailand U-19. Sasudah malawan Thailand, salanjuiknyo patandiangan malawan Laos U-19 pado tanggal 18 September 2016. Dalam patandiangan malawan Laos ko, Indonesia manang 3-1. Muhammad Rafli manambah skor untuak Indonesia pado minik-minik tarakhia patandiangan.
Lestremia nigra
Lestremia nigra adolah langau dari famili Cecidomyiidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Muhammad Rafli
Patandiangan
Salanjuiknyo Muhammad Rafli batandiang juo basamo jo tim Indonesia U-23 dalam patandiangan internasional. Pado patandiangan Merlion Cup 2019, Muhammad Rafli jo tim Indonesia malawan Thailand U-23 padi tanggal 7 Juni 2019 jo Filipina U-23 pado tanggal 9 Juni 2019. Katiko malawan Filipina, inyo bahasia mancetak 3 gol. Pado Merlion Cup tahun 2019 tim Indonesia U-23 madapekan juara 3.
Lestremia nigra
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Muhammad Rafli
Penghargaan nan didapek
Salamo bamain sepak bola, Muhammad Rafli jo timnyo ado mandapekan babarapo penghargaan.
Tachyporus scitulus
Tachyporus scitulus adolah kumbang dari famili Staphylinidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko biasonyo punyo elitra nan pendek.
Damalis carapacina
Damalis carapacina adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Amblypsilopus proximus
Amblypsilopus proximus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Gandang tambua
Gandang tambua adolah jenis gandang nan ado di Minangkabau. Gandangnyo bamuko duo, badannyo tabuek dari kayu, jo kaduo mukonyo ditutuik dek kulik kambiang. Kaduo mukonyo diguguah pakai kayu nan dinamoan panokok. Ukuran gandang tambue indak ado nan samo, tergantung dek kelompok yang mamainannyo. Gandang tambua dapek disandang di bahu pamain atau dilatakan di tumpuan.
Amblypsilopus proximus
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Gandang tambua
Gandang tambua manjadi bagian kesenian musik nan ado di Minangkabau. Gandang tambua biaso dimainan di satiok acara adaik, misalnyo baralek, atau pesta tabuik di Pariaman.
Lasiopogon kjachtensis
Lasiopogon kjachtensis adolah langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Phthiria cana
Phthiria cana adolah langau dari famili Bombyliidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Phaonia hucketti
Phaonia hucketti adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
Demografi
Demografi marupoan gabuangan duo buah kato nan diambiak dari bahaso Yunani, yaitunyo demos jo grafein nan mano aratinyo rakyaik jo tulisan. Jadi demografi adolah satiok tulisan nan manjalehan tentang masyarakaik atau kapanduduakan manusia. Untuak maganalisis kapanduduakan tasabuik dapek marujuak masyarakaik sacaro kasaluruahan atau kalompok tatantu nan didasarkan pado kriteria sarupo pendidikan, kewarganegaraan, agamo, atau etnisitas tatantu.
Hemigellius izuensis
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Hemigellius izuensis dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Striatoptycholaemus
Striatoptycholaemus adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Demografi
Pangartian
Demografi adolah sabuah studi ilmiah tantang panduduak tarutamo nan bakaitan jo fertilitas, mortalitas, sarato mobilitas. Demografi iko didalamnyo tamasuak penduduk, pasebaran geografis, komposisi panduduak jo karakter demografis sarato mancaliak bagaimano faktor-faktor iko barubah dari wakatu ka wakatu. Mako karano itu, demografi fokus untuak mangkaji pamasalahan kapanduduakan sacaro kuantitatif, sarupo jumlah, struktur, komposisi, jo ukuran kapanduduakan sahinggo teknik-teknik pahituangan data kapanduduakan atau demografi sangaik diparaluan untuak mandapekan hasia jo kualitas pahitungannyo nan baiak.
Variabel demografi
Para praktisi atau urang nan ahli di bidang kapanduduakan disabuik juo sabagai demograf. Para demograf ikolah nan kan mangkaji tigo buah variabel demografi yaitunyo statistik fertilitas (kealahiaran), mortalitas (kamatian), jo mobilitas (papindahan tampek). Hal tasabuik dikaranoan katigo variabel iko marupoan komponen nan bapangaruah tahadok parubahan panduduak. salain itu, Katigo komponen tasabuik diukua jo tingkek kalahiaran, tingkek kamatian jo tingkek migrasi atau papindahan nan manantuan jumlah panduduak, komposisi umua sarato jo laju patambahan atau panurunan panduduak.
Bonus demografi
Bonus demografi adolah sabuah paluang (window of opportunity) nan dinikmati dek suatu negara sabagai akibaik dari gadangnyo proporsi atau jumlah panduduak produktif (rentang umua 15-64 tahun) dalam evolusi kapanduduakan nan tajadi di negara tasabuik. Di Indonesia, fenomena iko tajadi karano proses transisi demografi nan bakambang samanjak babarapo tahun lalu nan dipacapek pulo dek kabahasialan kabijakan kapanduduakan nan manurunan tingkek fertilitas, maningkekan kualitas kesehatan jo suksesnyo program-program pambangunan samanjak era Orde Baru sampai pado maso kiniko.
Pariode bonus demografi dihituang marujuak kapado economic support ratio yaitunyo jumlah tanago karajo produktif nan manopang satiok saratuih urang panduduak. Economic support ratio ko dapek maagia gambaran sacaro labiah efektif potensi panduduak baumua produktif nan tasadio untuak dioptimalan dalam pambangunan.
Bonus demografi di Indonesia
Indonesia alah mandapek bonus demografi mulai samanjak 2010 nan kamudian dipakiroan dapek mancapai puncaknyo sakitar tahun 2020 hinggo tahun 2030. Marujuak ka data Badan Pusat Statistik hasia sensus panduduak tahun 2010 angko rasio katagantuangannyo adolah 51.3%. Bonus demografi tatinggi biasanyo didapekan angko katagantuangannyo antaro 40-50%, nan bararti bahwasanyo 100 urang baumua produktif mananggung 40-50 urang baumua nan indak produktif. Di negara-negara maju sarupo di Eropa alah salasai malewati maso-maso kaamehan bonus demografi, samintaro itu babarapo negara Asia sarupo Tiongkok kiniko alah mulai manikmatinyo. Bonus demografi di negara-negara Eropa tajadi bavariasi antaro tahun 1950-2000. Tiongkok mulai manikmati bonanza bonus demografi samanjak tahun 1990 nan balangsuang sampai 2015. Di India, hampia samo jo di Indonesia, mandapekan bonus demografi samanjak tahun 2010. Samintaro itu di negara-negara Afrika, bonus demografi dipakiroan tajadi pulo hinggo tahun 2045.
Manfaaik
Tadapek babarapo manfaaik dari demografi ko untuak sabuah negara. Partamo, tasadionyo labiah banyak paluang pasa tarutamo dapek maundang investor untuak mananaman modal di Indonesia. Kaduo, mandapekan sumber dayo manusia nan bakualitas dari sagalo aspek. Katigo, mampunyoi banyak tanago karajo nan produktif jo kreatif dari segi umua sarato jo kamampuan.
Rujuakan
<references group="Commons" responsive="" />
2004 EH1
2004 EH1 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.533, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 22.4.
(63121) 2000 WL173
(63121) 2000 WL173 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 25 Nopember 2000 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Emphreus rotundipennis
Emphreus rotundipennis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
2004 EH1
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(63121) 2000 WL173
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Emphreus rotundipennis
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Proscissio montana
Proscissio montana adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(73260) 2002 JP46
(73260) 2002 JP46 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 Mei 2002 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Bactrocera hoedi
Bactrocera hoedi adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
2008 GR143
2008 GR143 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.104, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 14.0.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Pempsamacra pygmaea
Pempsamacra pygmaea adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Spiroxya heteroclita
Spiroxya heteroclita adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Spiroxya heteroclita dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Paradidyma aldrichi
Paradidyma aldrichi adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Atrichopogon guttatus
Atrichopogon guttatus adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Hydroporus libanus
Hydroporus libanus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Daftar kecamatan dan nagari di Kabupaten Sijunjung
Barikuik adolah daftar kecamatan dan nagari/desa di Kabupaten Sijunjung, Sumatra Barat, Indonesia. Kabupaten Sijunjung mamiliki 8 kecamatan jo 62 nagari. Laweh wilayahnyo mancapai 3.130,40 km² dan panduduak 233.444 urang (2017) dengan taseba 75 jiwa/km².
Daftar kecamatan dan desa di Kabupaten Sijunjung adolah sabagai barikuik:
Pranala luar
''catatan: URL sewaktu-waktu dapat berubah/hilang. Bila URL tidak aktif, mohon dihapus dari daftar.''
Trochospongilla tenuissima
Trochospongilla tenuissima adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Trochospongilla tenuissima dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Acalolepta tenuis
Acalolepta tenuis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(52158) 4175 T-1
(52158) 4175 T-1 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 26 Maret 1971 dek C J van Houten, I van Houten-Groeneveld, T Gehrels di Palomar.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Megaselia filiciarboris
Langau ko biasonyo panjangnyo sekitar 0,5–6 mm (1⁄64–1⁄4 in).
Sterphus janzeni
Sterphus janzeni adolah sabuah spesies Syrphidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Saroman langau bungo lainnyo, langau dewasa mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo, samantaro larvanyo mamakan babagai macam makanan.
Silvius olsufjevi
Silvius olsufjevi adolah sabuah spesies Tabanidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau kudo dewasa mahisok nektar dan kadang-kadang sarbuak sari. Betino dari kabanyakan spesies adolah anautojenik, nan artinyo butuah mahisok darah sabalun mampu untuak bareproduksi sacaro efektif. Telua dilatakkan di ateh batu atau vegetasi biasonyo balansuang dakek jo aia misalnyo kolam ranang.
(65012) 2002 AE86
(65012) 2002 AE86 adolah sabuah asteroid nan talatak di sabuak utamo. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 9 Januari 2002 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo sabuak asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai sakalompok planetesimal. Planetesimal nan akan manjadi sabuak asteroid tagaduah dek gravitasi Yupiter, sainggo indak dapek mambantuak planet, dan malah mangorbit Matoari.
Anastoechus pulcher
Langau dewasa spesies ko biasonyo mamakan nektar jo polen nan ado dalam bungo.
Striatoptycholaemus bouakensis
Striatoptycholaemus bouakensis adolah kumbang tanduak panjang dari famili Cerambycidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kalas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
Abyssocladia dominalba
Abyssocladia dominalba adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Abyssocladia dan famili Cladorhizidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 2006 dek Vacelet.
Crinurina quinquelineata
Crinurina quinquelineata adolah langau dari famili Anthomyiidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Abyssocladia dominalba
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Abyssocladia dominalba dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Crinurina quinquelineata
Istilah "Anthomyiidae", nan baarati "langau bungo", barasal dari kato Yunani anthos, "bungo", dan myia, "langau".
Lispocephala triangulifera
Lispocephala triangulifera adolah langau dari famili Muscidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Evolusi
Lambrecht (1980: 369) mampakiroan bahwa famili Muscidae barasal dari maso Perm, walaupun alun ditamuan fosil nan labiah tuo dari maso Eosen.
(164342) 2005 CP
(164342) 2005 CP adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.361, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 20.8.
Paratetilla corrugata
Paratetilla corrugata adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari filum Porifera dan subregnum Parazoa.
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Paratetilla corrugata dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Atesta centroaustralica
Larva kumbang iko, nan biaso disabuik panggerek kapalo bunda, manggerek ka dalam kayu, dima inyo dapek manyebabkan karusakan nan laweh untuak batang kayu hiduik ataupun kayu nan lah ditabang.
(164342) 2005 CP
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Argyra perplexa
Argyra perplexa adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Onitis monstrosus
Onitis monstrosus adolah kumbang dari famili Scarabaeidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
2011 SK22
2011 SK22 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.198, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 14.1.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
2008 GS143
2008 GS143 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Troya Yupiter, nan talatak di orbit Yupiter. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.048, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 13.7.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Belize
Belize adolah sabuah nagara ketek di pesisia timur Amerika Tangah, babatehan jo Meksiko di sabalah barat lauik dan Guatemala di barat dan salatan. Belize talatak 75 km ka arah tenggara. Dalam bahaso Spanyol, Belize acok disabuik Belice. Belize adolah bakeh jajahan Baritania Rayo salamo labiah dari ciek abad. Namo "Belize" diambiak dari Sungai Belize. Nagara ko punyo laweh 22.970 kilometer persegi (8.867 sq mi) dan panduduak 397.621 (2020). Daratannyo mamiliki panjang sakitar 290 km (180 mil) dan leba 110 km (68 mil). Iko adolah nagara nan paliang saketek tapi paliang padek panduduaknyo di Amerika Tangah. Tingkek patumbuahan panduduaknyo sagadang 1,87% per tahun (pakiroan 2018) adolah nan tatinggi kaduo di kawasan iko dan salah ciek nan tatinggi di Balahan Barat. Ibukotanyo adolah Belmopan dan kota tagadangnyo adolah kota sanamo, Kota Belize.
Paradaban Maya manyebar ka wilayah Belize antaro 1500 SM dan 300 M dan bakambang sampai sakitar tahun 1200. Kontak Eropa dimulai pado 1492 katiko Christopher Columbus balayar di sapanjang Taluak Honduras. Panjelajahan Eropa dimulai oleh pamukim Inggirih pado tahun 1638. Spanyol dan Inggirih samo-samo mangklaim tanah iko sampai Inggirih mangalahan Spanyol dalam Patampuran St. George's Caye (1798). Pado tahun 1840 manjadi koloni Inggirih nan dikenal sabagai Honduras Inggirih, dan koloni Mahkota pado tahun 1862. Iko mandapekan kamerdekaannyo dari Inggirih pado 21 September 1981. Belize adolah satu-satunyo nagara di Amerika Tangah dengan surang rajo sabagai kepalo nagaranyo.
Chrysotus hastatus
Chrysotus hastatus adolah sabuah langau dari famili Dolichopodidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau dewasa spesies ko biasonyo ketek, dan punyo mato nan gadang.
Dicranomyia (Dicranomyia) ovalistigma
Dicranomyia (Dicranomyia) ovalistigma adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Blepharotes rischbiethi
Blepharotes rischbiethi adolah saikua langau dari famili Asilidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Spesies iko mampunyoi insting predator nan agresif dan makanan utamonyo adolah saranggo lain.
Dasyhelea lutea
Dasyhelea lutea adolah langau dari famili Ceratopogonidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
2013 CK89
2013 CK89 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Amor, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.503, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 18.1.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Copelatus speciosus
Copelatus speciosus adolah kumbang dari famili Dytiscidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Medina egregia
Medina egregia adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Copelatus speciosus
Larva
Larva kumbang iko biasonyo panjangnyo sekitar 1–5 cm.
2012 TY52
2012 TY52 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko marupokan bagian dari asteroid Apollo, nan talatak dakek jo bumi. Eksentrisitas orbit asteroid ko tacatat sagadang 0.553, samantaro magnitudo mutlaknyo adolah 21.3.
Medina egregia
Langau iko marupokan parasit Protelean.
2012 TY52
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Cyrtarachne gilva
Cyrtarachne gilva adolah sabuah spesies lawah nan tagolong dalam famili Araneidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Araneae, kelas Arachnida, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabik'an pado taun 1994 dek Yin & Zhao.
Jaapiella alpina
Langau iko biasonyo kenek dan punyo antena panjang, samantaro sayoknyo barambuik.
Cyrtarachne gilva
Lawah iko biasonyo banyak ditamui di Cina.
(71082) 1999 XV120
(71082) 1999 XV120 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 5 Desember 1999 dek CSS di Catalina.
Dithryca guttulosa
Dithryca guttulosa adolah sabuah langau dari famili Tephritidae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
(71082) 1999 XV120
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Trentepohlia (Mongoma) albilatissima
Trentepohlia (Mongoma) albilatissima adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Dithryca guttulosa
Kabanyakan langau buah batalua dalam jaringan tanaman, di mano larva manamuan makanan partamonyo sangkek nyo muncua. Langau dewasa biasonyo barumua sangaik pendek. Babarapo hiduik salamo kurang dari saminggu.
Trentepohlia (Mongoma) albilatissima
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Dahlgrenius schmidti
Dahlgrenius schmidti adolah kumbang dari famili Histeridae. Spesies ko juo marupokan bagian dari ordo Coleoptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Kumbang iko punyo elitra nan pendek dan antena.
(74457) 1999 CC31
(74457) 1999 CC31 ( ##provisional##) adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 10 Februari 1999 dek LINEAR di Socorro.
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
(77382) 2001 FZ143
(77382) 2001 FZ143 adolah sabuah asteroid. Asteroid ko ditamukan pado tanggal 23 Maret 2001 dek LONEOS di Anderson Mesa.
Hemigellius pachyderma
Hemigellius pachyderma adolah spesies spons nan tagolong dalam kelas Demospongiae. Spesies ko juo marupokan bagian dari genus Hemigellius dan famili  Niphatidae. Namo ilmiah spesies ko pertamo kali ditabikan pado taun 1932 dek Burton.
(77382) 2001 FZ143
Pambantuakan
Sarupo asteroid sacaro kasaluruahan, asteroid ko tabantuak dari nebula matoari primordial sabagai pacahan planetesimal, sasuatu di nebula Matoari mudo nan indak cukuik gadang untuak barubah manjadi planet.
Hemigellius pachyderma
Saroman spons pado umumnyo, spesies ko mamiliki tubuah nan bapori dan pamukaan nan kareh mode batu. Salain itu, Hemigellius pachyderma dapek juo manyerap oksigen dari aia malalui proses difusi.
Orimarga (Orimarga) mashonensis
Orimarga (Orimarga) mashonensis adolah langau dari famili Limoniidae. Langau ko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Cholomyia acromion
Cholomyia acromion adolah langau dari famili Tachinidae. Langau iko juo marupokan bagian dari ordo Diptera, kelas Insecta, filum Arthropoda, dan kingdom Animalia.
Langau iko marupokan parasit Protelean.
Orimarga (Orimarga) mashonensis
Langau iko biasonyo tingga di tampek lambok. Larvanyo biasonyo dapek ditamukan habitatnyo di paraiaran ataupun semi parairan.
Urang Brusu
Urang Brusu atau Berusu atau Belusu atau juga Bulusu adolah salah ciek subsuku Dayak nan barado di wilayah Dusun Kapuak, Kabupaten Tana Tidung, Kacamatan Muruk Rian, Provinsi Kalimantan Utaro. Muruk Rian bastatuih subagai Kacamatan nan marupokan hasia pamakaran pado tangga 4 September 2012. Populasi urang Belusu saaik iko labiah kurang ado 25.000 jiwo.
Manuruik sastra lisan nan diwarihkan turun-tamurun, asa muasa urang Dayak Belusu adolah barasa dari Dagas Samangawang yaitu suatu tampek di hulu Kabupaten Malinau tapeknyo di Gong Solok. Dari tampek itu kamudian urang Belusu bamigrasi ka babarapo daerah yaitu Dusun Sesua, Kacamatan Malinau Baraik Kabupaten Malinau, Kacamatan Sesayap jo Sesayap Hilia Kabupaten Tana Tidung, Kacamatan Sekatak jo Kacamatan Tanjuang Palas Utaro Kabupaten Bulungan.
Mato pancarian
Mato pancarian sahari-hari masyarakaik Dayak Belusu di Dusun Kapuak adolah patani, pataranak jo nalayan. Pataranakan manjadi salah ciek mato pancarian nan pantiang sarupo: bataranak kandiak, ayam, itiak jo lain subagainyo. Nalayan marupokan juo salah ciek mato pancarian wargo Belusu nan dilakukan dek laki-laki jo manggunokan biduak, jala, pukaik, panciang jo lain subagainyo.
Agamo
Mayoritaih Urang Belusu di Dusun Kapuak Kacamatan Muruk Rian badasakan agamo nan dianuik yaitu: agamo Protestan sabanyak 15,01 parsen jo pamaluak Katolik sabanyak 8,03 parsen. Urang Dayak Belusu mampunyoi baaneka ragam budayo nan manariak jo uniak tarutamo dalam hal ritual kapicayoan tahadok roh-roh urang mati.
Aia Putiah
Aia putiah adolah aia nan mampunyoi banyak manfaat untuak kesehatan manusia. Aia putiah biaso digunokan untuak sabagai palapeh dahaga.