cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ
ນະຄອນວຽງຈັນສະໄໝເຈົ້າສຸລິຍະວົງສາ
ສັງ​ລວມ​ແລ້ວ​ຕະຫລອດ​ໄລຍະ 57 ປີ ທີ່​ເຈົ້າ​ສຸລະ​ຍິວົງສາ​ຂຶ້ນຄອງ​ລາດ ອານາຈັກ​ລ້ານ​ຊ້າງ​ຢູ່​ໃນ​ຄວາມ​ສະຫງົບ​ປາສະຈາກ​ເສິກ​ທາງ​ເໜືອ ​ເສືອທາງ​ໃຕ້, ປະຊາຊົ​ນມີ​ຄວາມ​ຮົ່ມ​ເຢັນ, ການ​ສຶກສາ ​ໄດ້​ຮັບ​ການ​ພັດທະນາ, ນັກປາດ​ບັນ​ດິດ, ຄຳ​ພີ​ດີກາ ນິທານ​ພື້ນ​ເມືອງ ເທບ​ນິຍາຍ, ຮີດຄອງ​ປະ​ເພນີ​ ອັ​ນ ດີງາມ ທີ່​ສືບ​ທອດ​ມາ​ເຖິງ​ປະຈຸ​ບັ​ນກໍ່​ເກີດ​ຂຶ້ນ​ໃ​ນສະ​ໄໝ​ເຈົ້າ​ສຸລິຍະ​ວົງສາ​ ຄອງ​ເມືອງ; ​ເຮັດ​ໃຫ້​ຊາດ​ລາວ​ມີ​ມູນ​ເຊື້ອອັນ​ຈົບງາມ​ທາງ​ດ້າ​ນຮີດຄອງ​ ວັດທະ ນະທຳ, ​ເປັ​ນໄລຍະ​ ຮຸ່ງ​ເຮືອງ​ເຫລືອງ​ເຫລື້ອມດ້າ​ນວັດທະນະທຳ​ທີ່​ໂດດ​ເດັ່​ນທີ່​ສຸດ.
​ເຈົ້າ​ສຸລິຍະ​ວົງສາ ​ໄດ້​ສິ້ນພະ​ຊົນ​ ໃນ​ປີ 1695 ພາຍຫລັງ​ຄອງ​ເມືອງ​ມາ​ໄດ້ 57 ປີ ລວມ ອາຍຸ​ໄດ້ 82 ປີ. ພາຍຫລັງ​ເຈົ້າ​ສຸລິຍະ​ວົງສາ​ສິ້ນພະ​ຊົນ, ອານາຈັກ​ລ້າ​ນຊ້າງ​ໄດ້​ຕົກ​ເຂົ້າ​ສູ່​ວິ​ກິດ​ກາ​ນອັນ​ຮ້າຍ​ແຮງ​ອີກ​ເທື່ອ​ໜຶ່ງ ​ເຊິ່ງສາ​ເຫດ​ແມ່ນຍ້ອນ ຜູ້​ຂຶ້ນປົກຄອງ​ເມືອງ​ບໍ່​ແມ່ນ​ເຊື້ອກະສັດ, ພຽງ​ແຕ່​ໄລຍະ 36 ປີ (1698 - 1734) ມີ​ການ​ອະພິ​ເສກ​ສາມັ​ນຊົນຂຶ້​ນເປັນ​ເຈົ້າ​ຊີວິດ​ເຖິງ 4 ອົງ ໝາຍ​ຄວາມ​ວ່າ 9 ປີ​ໃດ ປ່ຽນ​ຖ່າຍ​ເຈົ້າ​ຊີວິດ​ເທື່ອ​ໜຶ່ງ ​ເຊິ່ງຜິດ​ກັບ​ກົດ​ມົນທຽນ​ຂອງ​ສັກ​ດີນາ ສຳລັບ​ການ​ປົກຄອງ​ໃນ​ສະ​ໄໝ​ບູຮານ ​ເພາະວ່າຕາມ​ກົດ​ມົນທຽນຂອງ​ສັກ​ດີ​ນາ​ ນັ້ນແມ່ນປະຕິບັດ ​ຕາມ​ລະບອບ​ຣາຊະ​ທາຍາດ (ພໍ່ຕາ​ຍລູກຂຶ້ນ​ແທນ) ແຕ່​ອານາຈັກ​ລ້າ​ນຊ້າງ​ມີ​ໄລຍະ​ໜຶ່ງ​ຂາດ​ຜູ້​ສືບ​ແທ​ນເຮັດ​ໃຫ້ ພວກ​ຂຸນນ​າງ​ທີ່​ບໍ່​ແມ່ນ​ເຊື້ອກະສັດ​ ຈິ່ງ​ຍາດ​ກັ​ນຂຶ້ນ​ເປັນ​ເຈົ້າ​ແຜ່​ນດິນ. ສະ​ນັ້ນຈິ່ງ​ເກີດ​ການ​ໂຄ່ນ​ລົ້ມ​ກັນ ຫຼື ກໍ່​ການ​ກະບົດ ຫຼື ​ແຍກ​ຕົວ​ເປັນ​ອິດສະຫລະ ອັນ​ເປັ​ນເຫດ​ໃຫ້​ອາ​ນາຈັກລ້ານຊ້າງ​ ຖືກ​ແບ່ງ​ອອກ​ເປັນ​ 3 ອານາຈັກ​ ຄື : ອານາຈັກ​ລ້ານ​ຊ້າງ​ວຽງ​ຈັນ, ອານາຈັກລ້ານຊ້າງຫລວງ​ພະ​ບາງ ​ແລະ ອານາລ້ານຊ້າງຈັກ​ຈຳປາ​ສັກ.
ປະຊາກອນ
948,446 ຄົນ (2020)
ອ້າງອີງ
ໝວດ:ແຂວງ ໝວດ:ພູມສາດ ໝວດ:ປະເທດລາວ ໝວດ:ນະຄອນຫຼວງ
ກະມົນຊະນົກ ເວໂຣດ
ກະມົນຊະນົກ ເວໂຣດ ເກີດ 31 ມີນາ 1980 ເປັນນັກສະແດງຊາວໄທ
ภาพยนตร์วีซีดี
ໝວດ:ນັກຮ້ອງໄທ ໝວດ:ນັກສະແດງໄທ ໝວດ:ບຸກຄົນຈາກບາງກອກ ໝວດ:ບຸກຄົນທີ່ຍັງມີຊີວິດຢູ່ ໝວດ:ບຸກຄົນທີ່ເກີດໃນປີ ຄ.ສ. 1980
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 32
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 32 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ພະລາຊະວັງດຸສິດ
ພະລາຊະວັງດຸສິດ ຕັ້ງຢູ່ທີ່ເຂດດຸສິດ ບາງກອກ ສ້າງຂຶ້ນລັດຊະສະໄໝພະບາດສົມເດັດພະຈຸລະຈອມເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ ເພື່ອເປັນທີ່ສະເດັດປະທັບຊົ່ວຄາວ ເນື່ອງຈາກພາຍໃນພະບໍລົມມະຫາລາຊະວັງ ເຊິ່ງເປັນພະລາຊະນິເວດທີ່ປະທັບນັ້ນ ປະກອບດ້ວຍ ພະລາຊະມົນທຽນ ໝູ່ພະຕຳໜັກ ໝູ່ເຮືອນໃນເຂດພະລາຊະຖານຊັ້ນໃນແລະໝູ່ເຮືອນຂ້າລາຊະບໍລິພານ ປູກສ້າງຢູ່ກັນຢ່າງແອອັດ ປິດທາງລົມ ເຮັດໃຫ້ທີ່ປະທັບຮ້ອນຈັດ ດັງນັ້ນ ພະບາດສົມເດັດພະເຈົ້າຢູ່ຫົວຕະຫຼອດພະບໍຣົມວົງສານຸວົງຊົງພະປະຊວນກັນສະເໝີ ຕໍ່ມາ ຈຶງສ້າງຂຶ້ນເພື່ອເປັນທີ່ປະທັບຖາວອນຈົນຕະຫຼອດລັດຊະການ ໂດຍໄດ້ສ້າງແລ້ວເສັດໃນລັດຊະສະໄໝພະບາດສົມເດັດພະມຸງກຸດເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ
ເຂດປະທຸມວັນ
ເຂດປະທຸມວັນ (เขตปทุมวัน) ແມ່ນ 1 ໃນ 50 ເຂດການປົກຄອງຂອງບາງກອກ ຢູ່ໃນກຸ່ມເຂດບາງກອກໃຕ້ ເຊິ່ງຖືເປັນເຂດສູນກາງທຸລະກິດການຄ້າ ການບໍລິການ ການພະຍາບານ ວັດທະນະທຳ ການສຶກສາ ແລະການທູດ ເປັນເຂດນຶ່ງທີ່ມີບ່ອນຕັ້ງຢູ່ບໍລິເວນໃຈກາງທີ່ສຸດຂອງບາງກອກແລະທີ່ມີການຄົມມະນາຄົມຫຼາກຫຼາຍຊ່ອງທາງ
ພະລາຊະວັງດຸສິດ
ໝວດ: ພະລາຊະວັງໃນປະເທດໄທ
ເຂດປະທຸມວັນ
ໝວດ: ເຂດໃນບາງກອກ ປະເທດໄທ
ພະລາຊະວັງດຸສິດ
ປະຫວັດ
ພະລາຊະວັງດຸສິດແມ່ນພະລາຊະວັງທີ່ພະບາດສົມເດັດພະຈຸລະຈອມເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວໂປດເກົ້າຯ ໃຫ້ສ້າງຂຶ້ນ ພາຍຫຼັງສະເດັດກັບ ຈາກການສະເດັດປະພາດເອີລົບຄັ້ງທີ 1 ພະອົງມີພະລາຊະດຳຣິວ່າ ພະບໍຣົມມະຫາລາຊະວັງໃນລະດູຮ້ອນຈະຮ້ອນຈັດເພາະມີຕຶກບັງຢູ່ໂດຍຮອບເຮັດໃຫ້ຂວາງທາງລົມ ຮວມທັງ ພະອົງໂປດຯ ພະລາຊະດຳເນິນດ້ວຍພະບາດໃນໄລຍະໜຶ່ງພໍສົມຄວນແກ່ພະກຳລັງ ຄັນປະທັບຢູ່ບົນ ພະທີມັ່ງບໍ່ໄດ້ສະເດັດພະລາຊະດຳເນິນແຫ່ງໃດຫຼາຍເດືອນກໍບໍ່ຢາກຊົງສະບາຍ ນອກຈາກນີ້ ນາຍແພດປະຈຳພະອົງໄດ້ກາບບັງຄົມທູນວ່າ ໃນພະບໍລົມມະຫາລາຊະວັງເຊິ່ງເປັນພະລາຊະນິເວດທີປະທັບມາແຕ່ເດີມບໍ່ຖືກສຸກຂະລັກສະນະ ເຮັດໃຫ້ພະບາດສົມເດັດພະເຈົ້າຢູ່ຫົວ ຕະຫຼອດພະບໍລົມວົງສານຸວົງຊົງພະປະຊວນກັນສະເໝີ
ນໍ້າຕົກຫ້ວຍລືສີ
ຕາດ​ຫ້ວຍ​ລື​ສີ ເປັນ​ຕາດ​ທີ່​ມີນ້ຳ​ໄຫລ​ລົງ​ມາ​ຈາກ​ຮ່ອມ​ຫ້ວຍຫລາຍ​ສາຍ​ປ່ອງ​ລົງ​ໃສ່​ສາຍດຽວ, ສ່ວນ​ໃຫຍ່​ກໍ່​ແມ່ນ​ນ້ຳ​ທີ່ໄຫລ​ມາ​ຈາກ​ຕີນ​ພູ​ທາງ​ເບືອງ ທິດ­ຕາ­ເວັນ­ອອກ​ຂອງ​ຄ້າຍ​ທະຫານ​ກອງ​ພົນ​ທີ 5, ແລ້ວ​ລອດ ຂົວ​ຜ່ານ​ທາງ​ເລກ​ທີ 13 ໃຕ້​ຂອງບ້ານ​ຫລັກ 12, ເປັນ​ຫ້ວຍ​ທີ່​ມີນ້ຳ​ໄຫລ​ຕະ­ຫລອດ​ປີ, ຕາດ​ດັ່ງກ່າວ​ແມ່ນ​ພວມ​ໄດ້​ຮັບ​ການ​ບູ​ລະນະ, ປົວ­ແປງ ນັບ​ແຕ່​ເສັ້ນ­ທາງ ເຂົ້າ​ຈົນ​ຮອດ​ນ້ຳ­ຕົກ​ປະ­ມານ 4 ກວ່າ​ກິ­ໂລ­ແມັດ ເປັນ​ເສັ້ນ­ທາງດິນ​ແດງ ແລະ ສະ­ຖານ­ທີ່​ພັກ​ເຊົາກໍ່​ເປັນ​ຕູບ​ມຸງ​ດ້ວຍ​ຫຍ້າ​ປະ­ມານ 10 ກວ່າ​ຕູບ ເພື່ອ​ໃຫ້​ນັກ​ທ່ອງທ່ຽວ​ໄດ້​ພັກ​ເຊົາ​ຕາມ​ສະ­ ບາຍ, ທັງ​ຫມົດ​ນີ້​ເປັນ​ການ​ສຳ​ປະ­ທານຂອງ​ໂຮງ­ງານ​ປຸງ​ແຕ່ງ​ໄມ້​ເສີດໄຊ ບ້ານ​ຫລັກ 12 ນີ້​ເອງ ເຊິ່ງເພິ່ນ​ໄດ້​ເຫັນ​ຄວາມ​ສຳ­ຄັນ​ຂອງການ​ປົກ​ປັກ​ຮັກ­ສາ​ແຫລ່ງ​ທ່ອງທ່ຽວແລະສິ່ງ­ແວ­ດລ້ອມ ​ໃຫ້​ມີຄວາມ​ສວຍ​ງາມ, ຕາດ​ດັ່ງ­ກ່າວ ພວມ​ເປັນ​ທີ່​ຮູ້­ຈັກ​ຂອງ​ນັກ​ທ່ອງທ່ຽວ​ທີ່​ມາ​ຈາກ​ທຸກ​ສາ­ລະ​ທິດນັບ​ມື້​ນັບ​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ ສະ­ຖານ­ທີ່​ນີ້​ໄດ້ກາຍ­ເປັນ​ບ່ອນ​ພັກ­ຜ່ອນ​ຂອງ​ຜູ້ທີ່​ມາ​ທ່ຽວ​ຊົມ​ໄດ້​ໃນ​ທຸກໆ​ຍາມ, ນັກ​ທ່ອງ​ທ່ຽວ ຫລື ຜູ້​ຄົນ​ມັກ​ມາຫລາຍ​ກວ່າ​ຫມູ່​ແມ່ນ​ງານ​ບຸນປະ­ເພ­ນີ, ບຸນ​ປະ­ຈຳ​ປີ, ບຸນ­ປີ­ໃຫມ່ແມ່ນ​ຫລາຍ​ເປັນ​ພິ­ເສດ​ຜູ້​ຄົນສ່ວນ​ໃຫຍ່​ມັກ​ອາບ­ນ້ຳ, ນັ່ງ​ລົມກັນ​ຕາມ​ໂງ່ນ​ຫີນ ແລະ ຍ່າງ­ເລາະປ່າ​ໃນ​ເຂດ​ບໍ­ລິ­ເວນ​ອ້ອມ​ຮອບ​ທີ່ມີ​ປ່າ­ໄມ້​ແປກ ແລະ ຕົ້ນ​ຍາງ​ເປັນສ່ວນ​ຫລາຍ, ສາຍ​ນ້ຳ​ທີ່​ໄຫລ​ມາຕາມ​ຫ້ວຍ ແລະ ໄຫລ​ໂຮມ​ກັນເປັນ​ອ່າງ​ຂະ­ຫນາດ​ໃຫຍ່​ທາງຕອນ​ເທິງ​ກ່ອນ​ມັນ​ຈະ​ແຍກ​ເປັນສາຍ​ຕົກ​ຕາມ​ຜາ​ຫີນ​ເປັນ​ຊັ້ນໆ, ແຕ່​ສິ່ງ​ສຳ­ຄັນ​ຢູ່​ທີ່​ກ້ອງ​ຜາ​ຫີນນັ້ນ​ຈະ​ມີ​ພະ​ພຸດ​ທະ​ຮູບ​ນ້ອຍເກືອບ 10 ອົງ​ເປັນ​ພະ​ພຸດ​ທະ​ຮູບເກົ່າ​ແກ່​ບູ­ຮານ, ຊາວ­ບ້ານ​ໃຫ້ຄວາມ​ເຊື່ອ​ຖື.
ພະລາຊະວັງດຸສິດ
ປະຫວັດ
ເມື່ອ ຄ.ສ. 1898 ພະອົງໄດ້ສະເດັດພະລາຊະດຳເນິນທອດພະເນດພື້ນທີ່ສວນແລະທົ່ງນາບໍລິເວນຕາເວັນອອກສຽງເໜືອຂອງພະບໍລົມມະຫາລາຊະວັງແລ້ວຊົງພໍພະລາຊະຫະລະໄທ ຈຶງຊົງພະກະລຸນາໂປດເກົ້າ ໃຫ້ຊື້ທີ່ດິນລະຫວ່າງຄອງຜະດຸງກຸງກະເສມຈົນຮອດຄອງສາມເສນດ້ວຍເງິນພະຄັງຂ້າງທີ່ອັນເປັນພະລາຊະຊັບສ່ວນພະອົງ ພະລາຊະທານຊື່ຕຳບົນແຫ່ງນີ້ວ່າ "ສວນດຸສິດ" ແລະໂປດເກົ້າ ໃຫ້ສ້າງພັບພາຂຶ້ນເປັນບ່ອນສະເດັດປະທັບແຮມຊົ່ວຄາວແລະໃຫ້ເອິ້ນທີ່ປະທັບແຫ່ງນີ້ວ່າ "ວັງສວນດຸສິດ" ເມື່ອມີການຂະຫຍາຍພະນະຄອນໄປທາງທິດຕາເວັນອອກສຽງເໜືອ ພະອົງໂປດເກົ້າໃຫ້ຕັດຖະໜົນສາມເສນ, ຖະໜົນລາຊະດຳເນິນໃນ, ຖະໜົນລາຊະດຳເນິນນອກແລະໂປດໃຫ້ລື້ພະທີ່ນັ່ງມັນທາດລັດຕະນະໂລດທີ່ເກາະສີຊັງ ຈັງຫວັດຊົນບຸລີ ມາສ້າງທີ່ວັງສວນດຸສິດແລະພະລາຊະທານນາມວ່າ "ພະທີ່ນັ່ງວິມານເມກ" ໂດຍໂປດເກົ້າໃຫ້ສົມເດັດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າກົມພະຍານະລິດສະລານຸວັດຕິວົງ ຊົງກຳກັບການອອກແບບແລະຊົງພະກະລຸນາໂປດເກົ້າໃຫ້ມີການສະເຫຼີມພະທີ່ນັ່ງວິມານເມກເມື່ອວັນທີ່ 27 ມີນາ ຄ.ສ. 1902 ພ້ອມກັນນີ້ ພະອົງຍັງໂປດເກົ້າໃຫ້ສ້າງເຮືອນໄທໝູ່ໜຶ່ງ ພະລາຊະທານນາມວ່າ "ເຮືອນຕົ້ນ" ເພື່ອໃຊ້ເປັນທີ່ສະເດັດໃຫ້ປະຊາຊົນທີ່ພະອົງໄດ້ຊົງຮູ້ຈັກເມື່ອຄັ້ງສະເດັດປະພາດຕົ້ນມາເຝົ້າ ເມື່ອມີການສ້າງບ່ອນປະທັບຖາວອນຂຶ້ນແລະສະເດັດມາປະທັບບ່ອຍຄັ້ງ ຈຶງມີພະລາຊະດຳລິທີ່ຈະສ້າງພະທີ່ນັ່ງຕ່າງໆ ຂຶ້ນເພື່ອໃຊ້ປະກອບພະລາຊະພິທີເຊັ່ນດຽວກັບພະບໍລົມມະຫາລາຊະວັງ ຈຶງໂປດເກົ້າໃຫ້ປະກາດປ່ຽນນາມວັງສວນດຸສິດເປັນ "ພະລາຊະວັງສວນດຸສິດ"
ເຂດປະທຸມວັນ
ບ່ອນຕັ້ງແລະອານາເຂດ
ຕັ້ງຢູ່ທາງທິດຕາເວັນຕົກຂອງຝັ່ງພະນະຄອນມີອານາເຂດຕິດຕໍ່ກັບເຂດຕ່າງໆ ຮຽງຕາມເຂັມໂມງມີດັງນີ້
ພະລາຊະວັງດຸສິດ
ປະຫວັດ
ນອກຈາກສ້າງພະທີ່ນັ່ງຕ່າງ ໆ ຂຶ້ນໃນພະລາຊະວັງສວນດຸສິດແລ້ວ ຍັງໂປດເກົ້າໃຫ້ສ້າງສວນແລະພະຕຳໜັກພະລາຊະທານໃຫ້ເປັນບ່ອນປະທັບຂອງສົມເດັດອັກຄະລະມະເຫສີ, ພະລາຊະເທວີ, ພະອັກຄະຊາຍາ, ພະລາຊະຊາຍາ, ເຈົ້າຈອມ ແລະ ພະທິດາ ຍັງມີສວນອີກຫຼາຍໄດ້ແກ່ ສວນສີ່ລະດູ, ສວນຫົງ, ສວນບົວ, ສວນຝະລັ່ງກັງໄສ, ສວນນົກໄມ້, ສວນມ້າສົນ, ສວນຜັກຊີເຂັ້ມ, ສວນຍີ່ປຸ່ນ, ສວນວິລັນດາ ແລະ ສວນໂປ໊ຍຊຽນ ແລະໂປດເກົ້າໃຫ້ຈັດລະບຽບພະລາຊະວັງດຸສິດເປັນເຂດພະລາຊະຖານຝ່າຍໜ້າ ຝ່າຍໃນ ຢ່າງຖາວອນ
ເຂດປະທຸມວັນ
ທີ່ມາຂອງຊື່ເຂດ
ໃນລາຊະສະໄໝພະບາດສົມເດັດພະຈອມເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ ພະອົງໄດ້ສະເດັດທອດພະເນດບໍລິເວນຄອງແສນແສບ ເຊິ່ງໃນຂະນະນັ້ນຍັງມີສະພາບເປັນທ້ອງນາຊານເມືອງ ມີບົວພັນໄທຂຶ້ນຢູ່ເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ຈຶງໂປດໃຫ້ສ້າງສະບົວ 2 ສະ ແລະພະຕຳໜັກສຳລັບເປັນທີ່ປະທັບພັກຜ່ອນເຊິ່ງໃນປັດຈຸບັນເປັນວັງສະປະທຸມ (ວັງທີ່ປະທັບຂອງສົມເດັດພະເທບພະລັດລາດສຸດາ ສະຫຍາມບໍລົມລາຊະກຸມາລີ) ແລະຕໍ່ມາໄດ້ໂປດໃຫ້ສ້າງວັດປະທຸມວະນາລາມ (ແປວ່າ ວັດປ່າບົວ) ຂຶ້ນເປັນພະອາລາມຫຼວງ ບໍລິເວນດັງກ່າວຈຶງມີຊື່ເອິ້ນວ່າ ປະທຸມວັນ
ນໍ້າຕົກຫ້ວຍລືສີ
ພໍ່​ໃຫຍ່​ທີ່​ເປັນ​ສາ­ລະ­ວັດ ພາຍໃນ​ບ້ານ​ທ່ານ​ຫນຶ່ງ​ໄດ້​ເລົ່າ​ສູ່​ຟັງວ່າ: ທີ່​ມາ​ຂອງ​ຕາດ​ລື​ສີ​ມີ​ເລື່ອງເລົ່າ​ຂານ​ກັນ​ມາ​ວ່າ: ສະ­ຖານ­ທີ່ແຫ່ງ​ນີ້​ເປັນ​ບ່ອນ​ບຳ­ເພັນ​ພາ­ວະນາ​ຂອງ​ພະ​ລື​ສີ ແຕ່​ຕອນ​ນີ້​ຍັງ​ມີພຽງ​ແຕ່​ພະ​ພຸດ​ທະ​ຮູບ​ອົງ​ນ້ອຍຫລາຍ​ອົງ ເຂົາ­ເຈົ້າ​ເອີ້ນ​ວ່າ​ເປັນພະ​ພຸດ​ທະ​ຮູບ​ລື​ສີບັນ­ຈຸ​ຢູ່​ກ້ອງພະ​ລານ​ຫີນ​ບ່ອນ​ນ້ຳ­ຕົກ​ແຫ່ງ​ນີ້, ປະ­ຊາ­ຊົນ​ພາຍ​ໃນ​ບ້ານ​ກໍ່​ໃຫ້ຄວາມ​ເຄົາ­ລົບ​ບູ­ຊາ, ເຊື່ອ​ຖື​ເປັນພະ​ພຸດ​ທະ​ຮູບ​ທີ່​ຄົງ​ເປັນ​ຫລັກບ້ານ​ຕັ້ງ­ແຕ່​ໃດ​ມາໃນ​ຍາມ​ບຸນ ສິນ​ກິນ​ທານ​ຕ່າງໆ ຫລື ງານບວງ­ສວງ​ຕາມ​ປະ­ເພ­ນີ​ກໍ່​ໄດ້​ສັກກາ­ລະ​ບູ­ຊາ, ປະ­ຕິ­ບັດ​ກັນ​ມາທຸກໆ​ປີ ຜູ້​ຄົນ​ທີ່​ກາຍ­ໄປມາ​ກໍ່ ມັກ​ຈະ​ມາ​ນົບ​ຂາບ ເພື່ອ​ເປັນ​ສິ­ລິມຸງ­ຄຸນ​ໃຫ້​ແກ່​ຕົນ​ເອງ ແຕ່​ພໍ​ມີ​ບໍ​ລິສັດ​ຕ່າງ­ປະ­ເທດ​ເຂົ້າ​ມາ​ລົງ­ທຶນປູກ​ຢາງ­ພາ­ລາ ແລະ ຕົ້ນ­ໄມ້​ຊະນິດ​ດີໆ, ເຮັດ​ໃຫ້­ການ​ບຸກ­ເບີກ​ປ່າເຫລົ່າ​ນີ້​ກາຍ­ເປັນ​ທົ່ງ​ຫົວ­ ລ້ານຈົນ​ຫມົດ, ຝູງ​ສັດ­ປ່າ​ນາໆ​ຊະ­ນິດກໍ່​ບໍ່​ຄ່ອຍ​ຈະ​ມີ​ໃຫ້​ເຫັນ​ຄື​ແຕ່​ກ່ອນອີກ.
ພະລາຊະວັງດຸສິດ
ປະຫວັດ
ຕໍ່ມາເມື່ອສະເດັດກັບຈາກປະພາດທະວີບເອີລົບເປັນຄັ້ງທີ 2 ໃນ ຄ.ສ. 1908 ໂປດເກົ້າ ໃຫ້ຂະຫຍາຍເຂດພະລາຊະຖານດ້ານຫຼັງພະລາຊະວັງດຸສິດ ແມ່ນເຂດພະລາຊະອຸທະຍານສ່ວນພະອົງ ພ້ອມທັງເປັນທີ່ປະທັບຖາວອນຂອງພະລາຊະທິດາ ເຈົ້າຈອມມານດາ ທີ່ຢູ່ຂອງເຈົ້າຈອມແລະຂ້າລາຊະບໍລິພານໃນພະອົງ ເມື່ອສະເດັດສະຫວັນຄົດແລ້ວ ພະລາຊະອຸທະຍານນີ້ພະລາຊະທານນາມວ່າ "ສວນສຸນັນທາ" ພະບາດສົມເດັດພະຈຸລະຈອມເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວສະເດັດປະທັບທີ່ພະລາຊະວັງແຫ່ງນີ້ຈົນກະທັ່ງສະເດັດສະຫວັນຄົດທີ່ພະທີ່ນັ່ງອຳພອນສະຖານ ເຊິ່ງເປັນພະທີ່ນັ່ງອົງໜຶ່ງໃນພະລາຊະວັງດຸສິດ
ເຂດປະທຸມວັນ
ປະຫວັດສາດ
ອຳເພີປະທຸມວັນ ໄດ້ຮັບການຈັດຕັ້ງຂຶ້ນຕາມປະກາດກະຊວງນະຄອນບານເມື່ອ ຄ.ສ. 1914 ໂດຍໃຊ້ທີ່ວ່າການອຳເພີສາມແຍກ (ຕໍ່ມາຍຸບຮວມກັບອຳເພີສັມພັນທະວົງ) ເປັນທີ່ທຳການໃນຂັ້ນທຳອິດ ຈາກນັ້ນຈຶງຍ້າຍມາຕັ້ງຢູ່ທີ່ສີ່ແຍກປະທຸມວັນ ແລະໄດ້ຍ້າຍມາຢູ່ບ່ອນຕັ້ງປັດຈຸບັນໃນຊອຍຈຸລາລົງກອນ 5 ຖະໜົນພະຮາມທີ່ 4 ໃນປີ ຄ.ສ. 1963
ພະລາຊະວັງດຸສິດ
ປະຫວັດ
ໃນລັດຊະສະໄໝພະບາດສົມເດັດພະມຸງກຸດເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວໂປດເກົ້າ ໃຫ້ຮຽກພະລາຊະວັງສວນດຸສິດວ່າ "ພະລາຊະວັງດຸສິດ" ແລະໂປດໃຫ້ສ້າງສວນຈິດລະດາໃນບໍລິເວນລະຫວ່າງພະລາຊະວັງດຸສິດກັບວັງພະຍາໄທ ເພື່ອເປັນທີ່ສະເດັດປະພາດແລະປະທັບແຮມ ແລະສ້າງພະຕຳໜັກຂຶ້ນຫຼັງໜຶ່ງ ພະລາຊະທານນາມວ່າພະຕຳໜັກຈິດລະດາລະໂຫຖານ ເຊິ່ງໃນລັດຊະສະໄໝພະບາດສົມເດັດພະປົກເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວໂປດເກົ້າ ໃຫ້ຮວມສວນຈິດລະດາເຂົ້າເປັນໜຶ່ງຂອງພະລາຊະວັງດຸສິດ
ໝວດ:ພະລາຊະວັງດຸສິດ ໝວດ:ເຂດດຸສິດ
ເຂດປະທຸມວັນ
ປະຫວັດສາດ
ໃນປີ ຄ.ສ. 1972 ໄດ້ມີປະກາດຄະນະປະຕິວັດຈັດຕັ້ງບາງກອກຂຶ້ນແທນທີ່ນະຄອນຫຼວງກຸງເທບທົນບຸລີເຊິ່ງເກີດຈາກການຮວມກັນຂອງຈັງຫວັດພະນະຄອນແລະຈັງຫວັດທົນບຸລີ ອຳເພີປະທຸມວັນຈຶງໄດ້ຮັບການປ່ຽນແປງສະຖານະເປັນ ເຂດປະທຸມວັນ ບາງກອກ ສ່ວນຕຳບົນຕ່າງໆ ໃນທ້ອງທີ່ກໍມີຖານະເປັນແຂວງ
ການແບ່ງເຂດການປົກຄອງ
ເຂດປະທຸມວັນແບ່ງໜ່ວຍການປົກຄອງຍ່ອຍອອກເປັນ 4 ແຂວງ (khwaeng) ໄດ້ແກ່
ການຄົມມະນາຄົມ
ຖະໜົນສາຍຫຼັກໃນພື້ນທີ່ເຂດໄດ້ແກ່ຖະໜົນພະຮາມທີ່ 1 (ຕໍ່ເນື່ອງເປັນຖະໜົນເພີນຈິດແລະຖະໜົນສຸຂຸມວິດ) ຕັດຜ່ານພື້ນທີ່ເຂດໃນແນວນອນທາງທິດເໜືອ ຖະໜົນພະຮາມທີ່ 4ເປັນເສັ້ນແບ່ງເຂດການປົກຄອງທາງທິດໃຕ້ ໂດຍຖະໜົນທີ່ເຊື່ອມລະຫວ່າງຖະໜົນທັງ 2 ສາຍນີ້ ໄດ້ແກ່ ຖະໜົນຮອງເມືອງ ຖະໜົນຈາຣຸເມືອງ (ຕໍ່ເນື່ອງເປັນຖະໜົນພະຮາມທີ່ 6) ຖະໜົນບັນທັດທອງ ຖະໜົນພະຍາໄທ ຖະໜົນອັງລີດູນັງແລະຖະໜົນລາຊະດຳລິນອກຈາກນີ້ກໍຍັງມີຖະໜົນຫຼັງສວນ ຖະໜົນວິທະຍຸ ຖະໜົນສາລະສິນ ຖະໜົນຈະລັດເມືອງ ຖະໜົນຈະເລີນເມືອງ ແລະທາງພິເສດສະເຫຼີມມະຫານະຄອນ ຫົວລຳໂພງ ຕັ້ງຢູ່ໃນແຂວງຮອງເມືອງເປັນສະຖານີລົດໄຟກາງຂອງບາງກອກ ລົດໄຟຈະອອກຈາກສະຖານີນີ້ໄປສູ່ຈຸດໝາຍປາຍທາງທົ່ວປະເທດ
ໃນລະບົບຂົນສົ່ງມວນຊົນ ເຂດປະທຸມວັນມີລົດໄຟໃຕ້ດິນພ້ອມດ້ວຍສະຖານີຫົວລຳໂພງ ສະຖານີສາມຢ່ານ ສະຖານີສີລົມ ແລະສະຖານີລຸມພິນີຕັ້ງຢູ່ລິມແນວເຂດທາງທິດໃຕ້ສ່ວນລົດໄຟຟ້າບີທີເອສກໍມີສະຖານີສະຫຍາມເຊິ່ງເປັນສະຖານີຫຼັກຢູ່ໃນເຂດນີ້ເປັນຈຸດເຊື່ອມຕໍ່ສາຍສີລົມກັບສາຍສຸຂຸມວິດ ສະຖານີລົດໄຟຟ້າອື່ນໆ ໃນພື້ນທີ່ເຂດ ໄດ້ແກ່ ສະຖານີສະໜາມກີລາແຫ່ງຊາດ ສະຖານີລາຊະດຳລິ (ສາຍສີລົມ) ສະຖານີຊິດລົມແລະສະຖານີເພີນຈິດ (ສາຍສຸຂຸມວິດ)
ການສັນຈອນທາງນ້ຳກໍຍັງມີຢູ່ ຄື ເຮືອດ່ວນທີ່ບໍລິການໃນຄອງແສນແສບ ເຊິ່ງເປັນຄອງແບ່ງເຂດປົກຄອງແບບແຄບໆ ທາງທິດເໜືອ
ອິງຟ້າ ວາຣາຫະ
ອິງຟ້າ ວາຣາຫະ อิงฟ้า วรหะ (ເກີດ 15 ກຸມພາ 1995) ຊື່ຫຼິ້ນ ມຸກ, ຟ້າ, ອິງຟ້າ ເປັນນັກຮ້ອງ ໝໍເຮັດຂວັນນາກ ນາງງາມຊາວໄທ ອິງຟ້າເປັນທີ່ຮູ້ຈັກໃນຖານະຜູ້ຊະນະການປະກວດມິສແກຣນໄທແລນ 2022 ແລະ ເປັນຕົວແທນປະເທດໄທໃນການປະກວດມິສແກຣນດ໌ອິນເຕີເນຊັນແນລ 2022 ເຊິ່ງລາວເປັນຜູ້ຊະນະການປະກວດມິສແກຣນໄທແລນຄົນທີ 10 ນັບຕັ້ງແຕ່ທີ່ມີຈັດການປະກວດຂຶ້ນເມື່ອ ປີ 2013 ຮອງອັນດັບ1 ມິສແກຣນດ໌ອິນເຕີເນຊັນແນລ 2022
ປັນຍາ ພັນທະພານິດ
ປັນຍາ ພັນທະພານິດ ...ວິຊາການສື່ມວນຊົນ, ນັກບັນນາທິການ,ນັກຂຽນ ,ນັກກະວີ, ນັກປະພັນເພງ, .................................(Mr. PANYA PHANTHAPHANITH)
ມີຖິ່ນຝັງສາຍແຮ່ ທີ່ ບ້ານຣັຕນະລັງສີ ເມືອງຄັນທະບູລີ ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ແຕ່ມາແຜ່ສາຍບື ທີ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນຕາບເທົ່າສູ່ມື້ນີ້ເກືອບໄດ້ 5 ທົດສະວັດ....ເກີດວັນອາທິດ ທີ 6 ເດືອນ 9 ປີ 1968 ການສຶກສາ : ປະຣິນຍາຕີ ອັກສອນສາດ ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ ວິຊາສະເພາະ: ວິຊາການເຕັກນິກການອອກອາກາດ ວິທະຍຸ-ໂທລະພາບ (ລະບົບເລັ່ງລັດ) ທີ່ສະຖາບັນສື່ ແລະ ການຮູບເງົາ ປັກກິ່ງ ສ.ປ ຈີນ ກ້າວເຂົ້າສູ່ວົງການຂີດຂຽນຕັ້ງແຕ່ຮຽນມັດທະຍົມ ..ແຕ່ມາເອົາຈິງເອົາຈັງຕອນຮຽນຊັ້ນ ອຸດົມສຶກສາ  ປີ 1984 ບົດກອນບົດທຳອິດໄດ້ຖືກເຜີຍແຜ່ທາງໜ້າໜັງສືພິມ “ວຽງຈັນໃໝ່ “.ສະບັບວັນທີ 6/6/1984 ຈາກນັ້ນຜົນງານທັງກະວີ ແລະ ເລື່ອງສັ້ນກໍ່ມີຕໍ່ເນື່ອງອອກມາເລື້ອງໆໃນໜັງສືພິມແລະວາລະສານ...ດ້ວຍນາມປາກກາ “ ນົກ ອິດສະຫຼະ ”   ເຊິ່ງນາມປາກການີ້ໄດ້ມາຈາກຊື່ເພງ “ Free bird ” ຂອງວົງຕົນຕຣີ “ Lynyrd Skynyrd ” ເຊິ່ງເປັນເພງທີ່ມັກຟັງໃນຍາມຊອນບ່າວ.... ຜົນງານ ແລະ ວຽກງານໃນໄລຍະຜ່ານມາ : ເຄີຍເປັນນັກຂ່າວ. ຮອງບັນນາທິການຂ່າວ ໜັງສືພິມວຽງຈັນໃໝ່ : ບັນນາທິການບໍລິຫານໜັງສືພິມ ວຽງຈັນ ທຸລະກິດ-ສັງຄົມ, ຫົວໜ້າຝ່າຍບັນນາທິການໂທລະພາບ ລາວສະຕາຣ໌ , ບັນນາທິການບໍລິຫານ ວາລະສານ ຈຳປາໂຮ່ຣິເດ(ການບິນລາວ), ຫົວໜ້າບັນນາທິການ ວາລະສານ ເອແມັກ ...ຄໍລຳນິດນາມປາກກາ“ ເມໄຣ ສີອໍາພັນ” ,“ສໍກ້ານຫ້ຽນ” ແລະ “ຜັກຕົບ”.ໃນໜັງສືພິມ 3 ສະບັບ “ວຽງຈັນໃໝ່” “ປະຊາຊົນ “ ແລະ “ປະເທດລາວ” ມີປື້ມໂຮມເລື່ອງສັ້ນ , ກະວີ ຮ່ວມກັບນັກຂຽນທ່ານອື່ນໆຫຼາຍເຫຼັ້ມ. ປັດຈຸບັນເປັນຫົວໜ້າບັນນາທິການ ສຳນັກພິມ ລາວດວງເດືອນ ເປັນຄໍລຳນິສໃຫ້ກັບວາລະສານ “ນະຄອນຫຼວງ”, “ສາວລາວ” ,ໜັງສືພິມ “ວຽງຈັນ ທຸລະກິດ-ສັງຄົມ ” “ປະຊາຊົນ ເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ”, “ວຽງຈັນໃໝ່” ແລະ ເວບໄຊ “ວຽງຈັນທູເດ” ຄະຕິປະຈໍາໃຈ: “ຫາກຄິດຈະລົງເຮືອແລ້ວຢ່າຫວາດຫວັ່ນຕໍ່ພະຍຸລົມແດງ...ບາງທີພະຍຸນັ້ນອາດສົ່ງເຮົາເຖິງຝັ່ງໄດ້ໄວຂື້ນ” ນີ້ຄື “ນົກເສລີ” ທີ່ຍັງຄົງເສີ່ນບິນໃນນ່ານຟ້າວັນນະກໍາ..ເປັນນັກຝັນທີ່ຢາກເຮັດຢາກສ້າງຫຍັງຕໍ່ຫຍັງ ຮ້ອຍແປດ...ເປັນນັກດື່ມທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍຈິດຕະນາການ ພັນປະການ.....ແລະນີ້ຄືເຂົາ “ປັນຍາ ພັນທະພານິດ” ຄົນທີ່ຟ້າສັ່ງໃຫ້ມາ ຂຽນ...ບໍ່ແມ່ນໃຫ້ມາ ເວົ້າ !!! “
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 33
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 33 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ສະຖາປັດຕະຍະກຳ
thumb|250px|ສະຖາປັດຕະຍະກຳ [[ເກຣັກບູຮານ]]
ສະຖາປັດຕະຍະກຳ (ຄຳເຄົ້າ: ສຖາປັຕຍກັມ, architecture) ແມ່ນ ສິລະປະ ຫຼື ວິທະຍາສາດ ກ່ຽວກັບ ການອອກແບບ ອາຄານ ແລະ ສິ່ງປຸກສ້າງ. ນອກຈາກນີ້​ ຄຳວ່າ ສະຖາປັດຕະຍະກຳ ຍັງ ຖືກໃຊ້ ເພື່ອ ໝາຍຄວາມເຖິງ ອາຄານ ຫຼື ສິ່ງປຸກສ້າງນັ້ນເລີຍ ກໍ່ມີ. ຜູ້ ທຳການອອກແບບ ຈະຖືກເອີ້ນວ່າ ສະຖາປະນິກ(ພາສາອັງກິດ: architect) ຫຼື ນັກສະຖາປະນິກ.
ໄຜ່ທິດາ ໂພທິສານ
ໄຜ່ທິດາ ໂພທິສານ (ຊື່ຫຼິ້ນ : ຕຸຕູ່) ເປັນນາງແບບ ແລະ ນາງງາມຊາວລາວ
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ
ໝວດ:ນາງງາມໃນປະເທດລາວ ໝວດ:ນາງງາມ ໝວດ:ນາງແບບ
ກາໂຕລິກ
ກາໂຕລິກ (Catholique, Catholic ມາຈາກພາສາເກັກຄຳວ່າ καθολικός) ແປວ່າ ສາກົນ ທົ່ວໄປ. ເປັນຮູບແບບນຶ່ງໃນສາສະໜາຄິດ ທີ່ມີແນວສັດທາ ເທວະວິທະຍາ ຫຼັກຄວາມເຊື່ອ ພິທີກຳ ຈະລິຍະສາດ ຈິດວິນຍານ ພຶຕິກຳ ເປັນລັກສະນະສະເພາະຂອງຕົນ ຕະຫຼອດຈົນປະຊາກອນໃນນິກາຍນັ້ນ.
ຄວາມໝາຍຂອງກາໂຕລິກ
ຄຳວ່າກາໂຕລິກ ມີຄວາມໝາຍໂດຍສະຫຼຸບໄດ້ 3 ຢ່າງ ແມ່ນ
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ
ໝວດ:ນິກາຍໃນສາສະໜາຄິດ
ແອຣ໌ເອເຊຍ
ສາຍການບິນແອຣ໌ເອເຊຍ ໄດ້ເລີ່ມບິນລະຫວ່າງ ສະຫມາມບິນສາກົນກົວລາລໍາເປີ ປະເທດມາເລເຊຍ ແລະ ສະຫມາມບິນສາກົນວັດໄຕ ປະເທດລາວ ໃນວັນທີ 1 ທັນວາ ປີ 2007, ແລະ ເລີ່ມໃຫ້ບໍລິການບິນແບບລາຍວັນໄປກັບຫນຶ່ງຖ້ຽວຕໍ່ມື້ ໃນເດືອນ ພຶດສະພາ ປີ 2008.
ດາວົງ
ສິ່ງແວດລ້ວມ ໄນພູມີພາກແມ່ນມີຄວາມສວຍງາມແລະອຸດົມຮ່າງມີຫຼາຍໂດຍສະເພາະແມ່ນສາຍນ້ຳສາຍພພູຫຼວງແລະເກະດອນຢາຍຢັງເກາະກາຍກັນເປັນສາຍມີສັກກູນາເຄົ້າເຈຍບ່າງຝູງທະນີເສືອຊ້າງກວາງຟານລະມັ່ງແລ່ນຢອກລິກັນຫຼາກຫຼາຍ
ເຄື່ອງເຮັດເຂົ້າຈີ່
ເຄື່ອງເຮັດເຂົ້າຈີ່ ແມ່ນເຄື່ອງໃຊ້ໃນເຮືອນຊະນິດໜຶ່ງ ໄວ້ໃຊ້ເພື່ອເຮັດເຂົ້າຈີ່ຢ່າງອັດຕະໂນມັດ. ມີໜ້າຕາຄ້າຍຄືເຕົາອົບສ່ຳນ້ອຍ. ເຄື່ອງເຮັດເຂົ້າຈີ່ສ່ວນຫຼາຍ ແມ່ນສາມາດເຮັດເຂົ້າຈີ່ໄດ້ຫຼາກຫຼາຍແບບ ແມ່ນ ເຂົ້າຈີ່ຂາວ ເຂົ້າຈີ່ແບບເອີລົບ ຫຼື ເຂົ້າຈີ່ສຳລັບເຮັດພິດຊ້າ ເປັນຕົ້ນ. ບາງເຄື່ອງສາມາດຕັ້ງເວລາກຳໜົດໃຫ້ເຄື່ອງລິເລີ່ມເຮັດເຂົ້າຈີ່ເມື່ອໃດກໍໄດ້.
ໝວດ:ເຄື່ອງມືປຸງແຕ່ງຂອງກິນ
ຫຍ້າຮັງກາ
ຫຍ້າຮັງກາ ແມ່ນຫຍ້າທີ່ເກີດຂື້ນໃນບຶງທາດຫລວງເຊັ່ນກັນ, ສາມາດໃຊ້ຕໍ່າສາດໄດ້ຄືກັນ ແຕ່ມັນຈະທົນກວ່າ, ງາມກວ່າ ແລະ ເຫລື້ອມກວ່າ ຜື ແລະ ທີ່ສຳຄັນລາຄາຈະແພງກວ່າ ແພາະຫາຍ້າກກ່ວາ. ແຕ່ເຮົາຈະໄດ້ສາດທີ່ຜືນບໍກ້ວງ ເພາະຫຍ້ງຮັງກາມີຄວາມສູງຕົ້ນສູງສຸດປະມານ 1 ແມັດ 20 ລວມທັງດອກ, ລຳກ້ານມົນ ເຫລື້ອມເສັ້ນຜ່າສູນກາງນ້ອຍກວ່າເຄີ່ງເຊັນ, ລຳກ້ານຫຍາບ ແລະ ແຂງ. ຫນຶ່ງກ້ານສາມາດຜ່າໄດ້ເປັນ 2 ປ່ຽງ.
ນິກາຍເຖຣະວາດ
ເຖລະວາດ, sthaviravada ສະຖະວິລິວາດ ໂດຍສັບແປວ່າ "ຕາມແນວທາງຂອງພະເຖລະ" ເປັນຊື່ຂອງ ນິກາຍ ທີ່ເກົ່າແກ່ທີ່ສຸດໃນ ສາດສະໜາພຸດ  ໃນພຸດທະສາສະຫນາຝ່າຍມະຫາຍານ ຮຽກນິກາຍນີ້ວ່າ ຫິນະຍານ ຫລື ຫີນະຍານ.
ນິກາຍເຖລະວາດ ເປັນນິກາຍຫລັກ ທີ່ໄດ້ຮັບການນັບຖືໃນ ປະເທດສີລັງກາ (ປະມານ 70% ຂອງປະຊາກອນທັງໝົດ ແລະ ປະເທດໃນແຜ່ນດິນ ອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ໄດ້ແກ່ ໄທ ກຳປູເຈຍ ລາວ ແລະ ມຽນມາ ນິກາຍເຖລະວາດໄດ້ຮັບການນັບຖືເປັນສ່ວນນ້ອຍໃນ ປະເທດຈີນ ແລະ ຫວຽດນາມ ໂດຍສະເພາະໃນ ແຂວງຢູນນານ ເນປານ ບັງຄະລາເດດ ທີ່ ເຂດຈິດຕະກອງ ຫວຽດນາມ ທາງຕອນໃຕ້ໃກ້ຊາຍແດນ ກຳປູເຈຍ ມາເລເຊຍ ມີນັບຖືທາງຕອນເໜືອຂອງປະເທດ ມີສາສະນິກະຊົນ ສ່ວນໃຫຍ່ເປັນເຊື້ອສາຍ ໄທ ແລະ ສິງຫົນ ຕົວເລກຜູ້ນັບຖືສາສະຫນາພຸດ ນິກາຍເຖລະວາດມີຢູ່ປະມານ 100 ລ້ານຄົນ. ສຳລັບປະເທດລາວ ມີຜູ້ນັບຖືສາສະໜາພຸດ ປະມານ 80% ຂອງຈຳນວນປະຊາກອນທັງໝົດ.
ຄວາມເປັນມາຂອງນິກາຍເຖລະວາດ
thumb|right ຫລັງຈາກ ພະພຸດທະເຈົ້າ ສະເດັດດັບຂັນປະລິນິບພານໄດ້ 3 ເດືອນ ພະສາວົກຜູ້ໄດ້ເຄຍໄດ້ສະດັບຄຳສັ່ງສອນຂອງພະອົງຈຳນວນ 500 ຮູບ ກໍປະຊຸມເຮັດ ສັງຄາຍະນາ ເທື່ອທຳອິດ ທີ່ ຖ້ຳສັດຕະບັນຄູຫາ ໃກ້ເມືອງ ລາຊະຄຶ ແຄວ້ນ ມະຄົດ ໃຊ້ເວລາສອບທານຢູ່ 7 ເດືອນ ຈຶ່ງປະມວນຄຳສອນຂອງພະພຸດທະເຈົ້າໄດ້ສຳເລັດເປັນເທື່ອທຳອິດ ນັບເປັນບໍ່ເກີດຂອງຄຳພີ ພະໄຕຣປິດົກ  ຄຳສອນທີ່ລົງມະຕິກັນໄວ້ໃນຄັ້ງ ປະຖົມສັງຄາຍະນາ ແລະ ໄດ້ນັບຖືກັນສືບມາ ເອີ້ນວ່າ  ເຖລະວາດ  ແປວ່າ ຄຳສອນທີ່ວາງໄວ້ເປັນຫລັກການໂດຍພະເຖລະ ຄຳວ່າ ເຖລະ ໃນທີ່ນີ້  ໝາຍເຖິງ ພະເຖລະຜູ້ປະຊຸມເຮັດສັງຄາຍະນາເທື່ອແຮກ ແລະ ພະພຸດທະສາສະຫນາຊຶ່ງຖືຕາມຫລັກທີ່ໄດ້ສັງຄາຍະນາເທື່ອແຮກດັ່ງກ່າວ ເອີ້ນວ່າ ນິກາຍເຖລະວາດ ອັນໝາຍເຖິງ ຄະນະສົງກຸ່ມທີ່ຍຶດຄຳສັ່ງສອນຂອງພະພຸດທະເຈົ້າ ທັງຖ້ອຍຄຳ ແລະ ເນື້ອຄວາມທີ່ທ່ານສັງຄາຍະນາໄວ້ໂດຍເຄັ່ງຄັດ  ຕະຫລອດຈົນຮັກສາ ແມ່ນແຕ່ຕົວພາສາດັ້ງເດີມຄື ພາສາບາລີ ຫລື thumb|right
ນິກາຍຍ່ອຍ
ນິກາຍເຖລະວາດ ຍັງມີນິກາຍທີ່ແບ່ງຍ່ອຍອອກໄປອີກຈາກເດີມ ມີຄວາມແຕກຕ່າງກັນນຳຕາມທ້ອງຖິ່ນນັ້ນໆ ໂດຍນິກາຍຍ່ອຍຂອງເຖລະວາດມີຢູ່ ໄດ້ແກ່: ຖເຣະວາດ
ສະຖາບັນການທະນາຄານ
I. ການກຳເນີດ
ສະຖາບັນການທະນາຄານ ໄດ້ຮັບການ​ສ້າງ​ຕັ້ງຂຶ້ນ​ໃນ​ວັນ​ທີ 05 ມັງ​ກອນ ປີ1979, ເຊິ່ງຕັ້ງ​ຢູ່ບ້ານ​ຕານ​ມີ​ໄຊ, ເມືອງ​ໄຊ​ທາ​ນີ, ​ນະ​ຄອນຫລວງ​ວຽງ​ຈັນ, ຕັ້ງ​ຢູ່​ຫ່າງ​ໄກ​ຈາກ​ທະ​ນາ​ຄານ​ແຫ່ງ ສ​ປ​ປ ລາວ ປະ​ມານ 10 ກິ​ໂລ​ແມັດ, ນໍາ​ໃຊ້​ເປັນ​ສະ​ຖານ​ທີ່​​ກໍ່​ສ້າງວິ​ຊາ​ການ​ທະ​ນາ​ຄານ, ບຳ​ລຸງ​ຍົກ​ລະ​ດັບ​ວິ​ຊາ​ສະ​ເພາະໃຫ້ພະ​ນັກ​ງານ​ທະ​ນາ​ຄານ ແລະ ບໍລິການ ເປີດກວ້າງແກ່ສັງຄົມ ເຊິ່ງມີການຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງດັ່ງລາຍລະອຽດ ຕໍ່ໄປນີ້:
'''II. ຄະນະຮັບຜິດຊອບ ສທຄ ແຕ່ລະໄລຍະ'''
ຄະນະຮັບຜິດຊອບຂອງສະຖາບັນການທະນາຄານໄດ້ມີການ ປັບບຸງ, ຊັບຊ້ອນ, ປ່ຽນແທນ ໃຫ້ແທດເໝາະກັບສະພາບຄວາມເປັນຈິງໃນແຕ່ລະໄລຍະ, ເຊີ່ງເຫັນໄດ້ວ່ານັບຕັ້ງແຕ່ມື້ສ້າງ ຕັ້ງມາຮອດປະຈຸບັນໄດ້ມີການຊັບປ່ຽນຄະນະຮັບຜິດຊອບຂອງໂຮງຮຽນມີທັງໝົດ 12 ຄັ້ງ ລາຍລະດຽດແຕ່ລະໄລຍະມີດັ່ງລຸ່ມນີ້:
ໄລ​ຍະ​ປີ 1981 -​ 1985
ໄລ​ຍະ​ປີ 1986 -​ 1987  ບໍ່​ມີ​ການ​ເຄື່ອນ​ໄຫວດ້ານ​ການ​ຝຶກ​ອົບ​ຮົມ
ໄລ​ຍະ​ປີ 1987 -​ 1988
ໄລ​ຍະ 1988 –​ 1993
ໃນ​ໄລ​ຍະ​ນີ້ໂຮງ​ຮຽນ​ໄດ້​ຢຸດ​ການເຄື່ອນ​ໄຫວ​ດ້ານ​ການ​ຮຽນເປັນ​ການ​ຊົ່ວຄາວ, ໄດ້​ຈົ່ງ​ພະ​ນັກງານຈຳ​ນວນ​ໜຶ່ງ​ໄວ້​ເພື່ອ​ດູ​ແລ​ສູນ​ຄວາມ​ເປັນ​ລະ​ບຽບ​ຮຽບ​ຮ້ອຍ ຂອງ​ໂຮງ​ຮຽນ
ໄລ​ຍະ​ປີ 1993 –​ 1995
ໄລ​ຍະ​ປີ 1995 -​ 1997
ທ່ານ ຄຳ​ເສີດ ມະ​ໂຫລີ ຮັກ​ສາ​ການຜູ້​ອຳ​ນວຍ​ການສູນ​ຝຶກ​ອົບ​ຮົມປະ​ກອບ​ດ້ວຍ​ອາ​ຈານ​ສອນ 3 ທ່ານ:
ໄລ​ຍະ​ປີ 1997 ຮອດ​ວັນ​ທີ 20 ກໍ​ລະ​ກົດ 1998
ໄລ​ຍະ​ແຕ່​ເດືອນ​ກໍ​ລະ​ກົດ ປີ 1998 ຮອດ ເດືອນ​ມີ​ນາ ປີ 2000
ໄລ​ຍະ​ແຕ່ເດືອນ​ມີ​ນາ ປີ 2000 ຮອດທ້າຍ​ປີ 2001
ໄລ​ຍະ​ແຕ່ທ້າຍ​ປີ 2001-2004
ໄລ​ຍະ​ແຕ່ທ້າຍ​ປີ 2005-2006
ມີພະນັກງານ - ຄູອາຈານທັງໝົດ 27 ຄົນ (ປີ 2005)
ໄລ​ຍະ​ແຕ່ທ້າຍ​ປີ 2007-2008
'''III. ການເຄື່ອນໄຫວດ້ານວິຊາການ'''
ໃນ​ໄລ​ຍະ​ແຕ່​ປີ 1979 -​ 2008 ການ​ເຄື່ອນ​ໄຫວຕົ້ນ​ຕໍ​ດ້ານ​ວິ​ຊາ​ການ​ຂອງສະ​ຖາ​ບັນ​ການ​ທະນາຄານແມ່ນ​ບຳ​ລຸງ​​ຍົກ​ລະ​ດັບ​ຄວາມ​ຮູ້ຄວາມ​ສາ​ມາດ​ດ້ານວິ​ຊາ​ສະ​ເພາະໃຫ້​ແກ່​ພະ​ນັກ​ງານໃນລະບົບ ແລະ ນອກລະບົບທະນາຄານ; ພ້ອມທັງນັກສຶກສາສາມັນໃນ​ຂອບ​ເຂດ​ທົ່ວ​ປະ​ເທດ.
ຂ້າງລຸ່ມນີ້ແມ່ນ​ສະ​ຖິ​ຕິ​ການ​ເຄື່ອນ​ໄຫວ​ດ້ານ​ການ​ຮຽນ -​ ການ​ສອນ​ຂອງ​ສູນ​ຝຶກ​ອົບ​ຮົມ​ໃນ​ແຕ່ລະໄລ​ຍະ:
ສະ​ຫລຸບ​ລວມ​ແລ້ວ, ໃນ 29 ປີ​ທີ່​ຜ່ານ​ມາ (ນັບແຕ່ເປັນສູນຝຶກເຖິງປະຈຸບັນ) ສາມາດຍົກລະດັບ ແລະ ກໍ່ສ້າງພະນັກງານແລະນັກສຶກສາຈຳນວນທັງໝົດ 4.183 ຄົນ.
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 34
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 34 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ສະຖານີສູນການປະຊຸມແຫ່ງຊາດສິຣິກິດ
ບ່ອນຕັ້ງ
ຖະໜົນລັດຊະດາພິເສກ-ພະຮາມທີ່ 4 ດ້ານໜ້າສູນການປະຊຸມແຫ່ງຊາດສິຣິກິດ ບໍລິເວນທິດເໜືອຂອງສີ່ແຍກພະຮາມທີ່ 4 ຈຸດບັນຈົບຂອງຖະໜົນລັດຊະດາພິເສກ ຖະໜົນພະຮາມທີ່ 4 ແລະຖະໜົນພະຮາມທີ່ 3 ໃນພື້ນທີ່ແຂວງຄອງເຕີຍ ເຂດຄອງເຕີຍ ບາງກອກ
ສະຖານີສູນສິຣິກິດແຫ່ງນີ້ມີຄວາມສຳຄັນເນື່ອງຈາກເປັນສະຖານີທີ່ສາມາດໃຊ້ເດິນທາງເຂົ້າສູ່ສູນການປະຊຸມແຫ່ງຊາດສິຣິກິດ ເຊິ່ງເປັນສະຖານທີ່ຈັດງານປະຊຸມແລະກິດຈະກຳຕ່າງໆ ໃນລະດັບປະເທດແລະລະດັບນານາຊາດໄດ້ໂດຍກົງ ຈຶ່ງມີຜູ້ໂດຍສານໃຊ້ບໍລິການຈຳນວນຫຼາຍເມື່ອມີການຈັດກິດຈະກຳຕ່າງໆ ພາຍໃນສູນ ສິຣິກິດ ໂດຍສະເພາະ ງານສັບດາໜັງສືແຫ່ງຊາດ ແລະ ມະຫະກຳໜັງສືລະດັບຊາດ ເຊິ່ງຈັດເປັນປະຈຳທຸກປີ ນອກຈາກນີ້ຍັງເປັນສະຖານີທີ່ຜູ້ໂດຍສານສາມາດໃຊ້ເດິນທາງມາຍັງຕະຫຼາດຄອງເຕີຍເຊິ່ງແມ່ນຢ່ານຕະຫຼາດສົດຂະໜາດໃຫຍ່ໃຈກາງບາງກອກໄດ້ສະດວກທີ່ສຸດ ດ້ວຍລະຍະທາງປະມານ 300 ແມັດຈາກທາງເຂົ້າ-ອອກທີ່ 1 ແລະ 2 ຂອງສະຖານີ ຂ້າມຂົວລອຍບໍລິເວນສີ່ແຍກພະຮາມທີ່ 4 ມາຍັງບໍລິເວນຕະຫຼາດ ໃນຂະນະທີ່ສະຖານີຄອງເຕີຍເຊິ່ງຢູ່ຖັດອອກໄປນັ້ນຢູ່ຫ່າງຈາກຢ່ານຕະຫຼາດຄອງເຕີຍບໍ່ຕ່ຳກວ່າ 600 ແມັດ ແລະໄດ້ຕັ້ງຊື່ສະຖານີຄອງເຕີຍໂດຍຄຳນຶງເຖິງທີ່ຕັ້ງໃນເຂດຄອງເຕີຍ ແລະຢູ່ໃຕ້ແນວຄອງເຕີຍເດີມ ແຕ່ກັບບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມເຖິງຢ່ານຕະຫຼາດຄອງເຕີຍຢ່າງສະເພາະເຈົາະຈົງ
ສັນຍາລັກຂອງສະຖານີ
180px|thumb|"ສາມຫ່ຽມຂອງອາຄານ" ສັນຍາລັກຂອງສະຖານີ ໃຊ້ສັນຍາລັກຮູບສາມຫ່ຽມຂອງອາຄານສູນການປະຊຸມແຫ່ງຊາດສິຣິກິດ ໂດຍໃຊ້ສີເຫຼືອງເຊິ່ງເປັນສີທີ່ມີຄວາມກ່ຽວຂ້ອງກັບລາຊະວົງ
ຮູບແບບຂອງສະຖານີ
ເປັນສະຖານີໃຕ້ດິນ ກວ້າງ 23 ແມັດ ຍາວ 196 ແມັດ ລະດັບຊານຊາລາຢູ່ເລິກ 20 ແມັດຈາກຜິວດິນ ເປັນຊານຊາລາແບບກາງ (Station with Central Platform)
ທາງເຂົ້າ-ອອກສະຖານີ
250px|thumb|ທາງເຂົ້າ-ອອກທີ່ 3 [[ສູນການປະຊຸມແຫ່ງຊາດສິຣິກິດ]]
ການຈັດພື້ນທີ່ໃນຕົວສະຖານີ
ແບ່ງເປັນ 3 ຊັ້ນ ປະກອບດ້ວຍ
ສູນການຄ້າພາຍໃນສະຖານີ
ພາຍໃນສະຖານີສູນການປະຊຸມແຫ່ງຊາດສິຣິກິດ ໄດ້ຈັດໃຫ້ມີສ່ວນຮ້ານຄ້າຫຼື ເມໂທຣມອລລ໌ ທີ່ຊັ້ນເທິງສຸດຂອງສະຖານີ ແຕ່ຍັງບໍ່ເປີດໃຫ້ບໍລິການ
ສະຖານທີ່ສຳຄັນໄກ້ຄຽງ
thumb|ແຜນຜັງບໍລິເວນສະຖານີ
ສະຖານີໄກ້ຄຽງ
ໝວດ:ສະຖານີລົດໄຟຟ້າມະຫານະຄອນ ສາຍສີນ້ຳເງິນ
ແຂວງວຽງຈັນ
ແຂວງວຽງຈັນ (ຄຳເຄົ້າ: ແຂວງວຽງຈັນທນ໌ ) ເປັນແຂວງໜຶ່ງຂອງລາວ ທາງທິດຕາເວັນຕົກສຽງເໜືອຂອງປະເທດ ໃນປີ 2015 ແຂວງມີປະຊາກອນທັງໝົດ 419,090 ຄົນ ແຂວງວຽງຈັນ ມີເນື້ອທີ່ 15,927 ຕາລາງກິໂລແມັດ (6,149 ຕາແມັດ) ປະກອບດ້ວຍ 11 ເມືອງ ເມືອງ​ຕົ້ນ​ຕໍ​ແມ່ນ​ເມືອງ​ວັງ​ວຽງ​ແລະ​ເມືອງ​ໂພນ​ໂຮງ
ໃນກາງສະຕະວັດທີ 16 ວຽງຈັນພາຍໃຕ້ການປົກຄອງຂອງກະສັດເຊດຖາທິລາດ ໄດ້ກາຍເປັນຄວາມຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງ ມັນໄດ້ກາຍເປັນສູນກາງທີ່ສໍາຄັນຂອງຄໍາສອນຂອງພຸດທະສາສະ ໜາ ແລະວັດຫຼາຍແຫ່ງກໍ່ຖືກສ້າງຂື້ນ ໃນປີ 1989 ໄດ້ແບ່ງແຂວງອອກເປັນ 2 ເຄິ່ງຄື: ແຂວງວຽງຈັນ ປະກອບດ້ວຍ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນເອງ ແລະ ແຂວງທີ່ຍັງເຫຼືອ
ປະຫວັດແຂວງວຽງຈັນ
ແຂວງວຽງ​ຈັນ ເປັນ​ແຂວງ​ຫນຶ່ງ​ເຊິ່ງຕັ້ງ​ຢູ່​ທາງ​ຮອບ​ນອກ​ທາງ​ທິດ ເຫນືອ​ຂອງ​ນະ­ຄອນ­ຫລວງ​ວຽງຈັນ ປະ­ກອບ​ມີ 13 ເມືອງ 504 ບ້ານ 73.165 ຄອບ­ຄົວ ແລະ ພົນ­ລະ­ເມືອງ​ປະ­ມານ 5 ແສນ​ຄົນ ມີ​ຊື່​ສຽງ​ດ້ານ​ການທ່ອງ­ທ່ຽວ ບໍ່ວ່າ​ຈະ​ເປັນ​ການ­ທ່ອງ­ທ່ຽວ​ທຳມະ​ຊາດປະ­ຫວັດ­ສາດ ແລະ ວັດທະ­ນະ​ທຳ​ ແຕ່​ລະ​ເມືອງ​ລ້ວນແຕ່ມີ​ທ່າແຮງ​ໃນ​ດ້ານ​ການ­ທ່ອງ­ທ່ຽວ
ເມື່ອລ້ານຊ້າງລົ້ມລົງໃນປີ ຄສ 1707 ອານາຈັກລ້ານຊ້າງໄດ້ຕົກເປັນເອກະລາດ ໃນປີ ຄສ 1779 ມັນໄດ້ຖືກເອົາຊະນະໂດຍນາຍພົນສະຫຍາມພຣາຍຈັກກຣີ ແລະໄດ້ເປັນເຈົ້າຂອງສະຫຍາມ ເມື່ອເຈົ້າອານຸວົງພະຍາຍາມສ້າງຕັ້ງອານາຈັກເອກະລາດ ແລະນໍາພາການກະບົດທີ່ບໍ່ປະສົບຜົນສໍາເລັດ ກອງທັບສະຫຍາມໄດ້ຖືກທໍາລາຍໃນປີ ຄສ 1827 ນະຄອນໄດ້ຖືກເຜົາໄຫມ້ແລະຖືກລັກລອບຂອງວັດຖຸບູຮານຂອງລາວເກືອບທັງຫມົດ ລວມທັງຮູບປັ້ນພະພຸດທະຮູບແລະປະຊາຊົນ ສະຫຍາມໄດ້ຂັບໄລ່ ອານຸວົງ ແລະ ທຳລາຍເມືອງ ເຫຼືອແຕ່ວັດສີສະເກດ ທີ່ມີຮູບຮ່າງດີ ເຮັດໃຫ້ຄົນທັງປວງປ່ຽນໄປ ວຽງຈັນຕົກຢູ່ໃນສະພາບຊຸດໂຊມ ຂາດປະຊາຊົນ ແລະຫາຍໄປໃນປ່າ ເມື່ອຝຣັ່ງເຂົ້າມາໃນປີ 1867 ໃນທີ່ສຸດມັນໄດ້ຕົກຢູ່ໃນການປົກຄອງຂອງຝຣັ່ງໃນປີ 1893 ໄດ້ກາຍເປັນນະຄອນຫຼວງຂອງຜູ້ປົກຄອງຝຣັ່ງຂອງລາວໃນປີ ຄສ 1899 ຝຣັ່ງໄດ້ກໍ່ສ້າງເມືອງໃຫມ່ແລະກໍ່ສ້າງໃຫມ່ ຫຼື ສ້ອມແປງວັດວາອາຮາມເຊັ່ນ: ພະທາດຫຼວງ ຮອກພະແກ້ວ ແລະ ໄດ້ປະຖິ້ມອາຄານອານານິຄົມຫຼາຍຫຼັງ ໂດຍລັດຖະດຳລັດທີ່ໄດ້ລົງນາມໃນປີ ຄສ 900 ໂດຍເຈົ້າຄອງນະຄອນຫຼວງ Paul Doumer ແຂວງດັ່ງກ່າວໄດ້ແບ່ງອອກເປັນ 4 ເມືອງຄື: ເມືອງບໍລິຄັນ ເມືອງປະຊຸມ ເມືອງທຸລະຄົມ ແລະເມືອງວຽງຈັນ ກ່ອນໜ້ານັ້ນ ສອງປີ ຜູ້ຊາຍຈາກ 4 ເມືອງນີ້ ໄດ້ຮັບຜິດຊອບສ້າງເຮືອນໃຫ້ຜູ້ບໍລິຫານຄົນທຳອິດຂອງນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ຄື Pierre Morin
ໃນລະຫວ່າງສົງຄາມໂລກຄັ້ງທີສອງ ວຽງຈັນໄດ້ລົ້ມລົງດ້ວຍການຕໍ່ຕ້ານເລັກນ້ອຍ ແລະຖືກຍຶດຄອງໂດຍກໍາລັງຂອງຍີ່ປຸ່ນ ພາຍໃຕ້ການບັນຊາຂອງ ຊາໂກະ ມາຊາໂນຣິ ວັນທີ 9 ມີນາ 1945 ກອງທະຫານລາດຊະວົງຝຣັ່ງໄດ້ມາຮອດ ແລະ "ປົດປ່ອຍ" ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນໃນວັນທີ 24 ເມສາ 1945
ເມື່ອສົງຄາມກາງເມືອງລາວລະເບີດຂຶ້ນລະຫວ່າງລັດຖະບານລາວແລະປະທາລາວວຽງຈັນບໍ່ໝັ້ນຄົງໃນເດືອນສິງຫາປີ 1960 ກົງເລີໄດ້ຍຶດເອົານະຄອນຫຼວງ ແລະຮຽກຮ້ອງໃຫ້ສຸວັນນາພູມາເປັນນາຍົກລັດຖະມົນຕີໃນກາງເດືອນທັນວາ ນາຍພົນພູມີໄດ້ຍຶດເອົານະຄອນຫຼວງໄດ້ໂຄ່ນລົ້ມລັດຖະບານພູມາ ແລະ ໄດ້ແຕ່ງຕັ້ງ ທ່ານ ບຸນອູ້ມ ເປັນນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ໃນກາງປີ 1975 ກອງທັບລາວ ໄດ້ເຄື່ອນຍ້າຍເຂົ້າເມືອງ ແລະ ບຸກຄະລາກອນ ສະຫະລັດ ໄດ້ເລີ່ມອົບພະຍົບ ອອກຈາກນະຄອນຫຼວງ ໃນວັນທີ 23 ສິງຫາ 1975 ແມ່ຍິງລາວ 50 ຄົນ ທີ່ເປັນສັນຍາລັກ "ປົດປ່ອຍ" ເມືອງ ປາກເຕັນ ໃນວັນທີ 2 ທັນວາ ປີ 1975 ຂອງພັກກອມມູນິດ ປະເທດລາວໄດ້ຍຶດເອົານະຄອນວຽງຈັນແລະເອົາຊະນະຊະອານາຈັກຂອງປະເທດລາວທີ່ສິ້ນສຸດສົງຄາມກາງເມືອງຂອງລາວແຕ່ການກະບົດທີ່ຍັງຄົງຢູ່ໃນປະເທດລາວໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນຢູ່ໃນປ່າຂອງປະເທດລາວໄດ້ຕໍ່ສູ້ກັບຊາວມົ້ງແລະພວກລາດຊະວົງໃນການຂັບໄລ່
ໃນ​ຊຸມ​ປີ 1950 ແລະ 1960 ໃນ​ໄລ​ຍະ​ສົງ​ຄາມ​ຝຣັ່ງ - ອິນ​ໂດ​ຈີນ​ແລະ​ສົງ​ຄາມ​ຫວຽດ​ນາມ​ຫຼາຍ​ພັນ​ຄົນ​ອົບ​ພະ​ຍົບ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ມາ​ໃນ​ແຂວງ​ ມາຮອດປີ 1963 ປະມານ 128,000 ຄົນ ໂດຍສະເພາະຊາວມົ້ງຈາກແຂວງຊຽງຂວາງ ປະມານ 150,000 ຄົນ ມາຮອດຕົ້ນຊຸມປີ 1970 ມີຊາວອົບພະຍົບຫຼາຍຄົນເຂົ້າມາຕິດຝິ່ນ ໃນປີ 1989 ທາງການໄດ້ແຍກອອກເປັນສອງສ່ວນຄື: ແຂວງວຽງຈັນ ເຊິ່ງປະກອບມີ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ແລະ ເຂດທີ່ຍັງເຫຼືອ ແຂວງວຽງຈັນ
​ແຂວງ​ໄຊ​ສົມບູນ​ປະສົບ​ກັບ​ຄວາມ​ຮຸນ​ແຮງ​ລະຫວ່າງ​ກຳລັງ​ລັດຖະບານ​ແລະ​ພວກ​ກະບົດ​ຊາວ​ມົ້ງ
ສາດ
ສາດ ແມ່ນສິ່ງທີ່ໃຊ້ໄວ້ປູຮອງນັ່ງ ຫຼື ນອນ, ສາດທີ່ຜະລິດໂດຍຊາວບ້ານເມືອງນ້ອຍຈະມີຂະໜາດກວ່າງປະມານ 80 ເຊັນ ແລະ ຍາວປະມານ2ແມັດ ເຊິ່ງສາມາດດັດແປງໄດ້ຕາມຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຊົມໃຊ້. ສີ ແລະ ລາຍຂອງສາດແມ່ນແລ້ວແຕ່ຄວາມຄິດສ້າງສັນຂອງຜູ້ຕໍ່າ.
ໝວດ:ເຄື່ອງຫັດຖະກຳ
ວິຊາຊີບ
ໂດຍທົ່ວໄປ ວິຊາຊີບ(ພາສາອັງກິດ: profession) ຈະໝາຍເຖິງ ຄວາມຮູ້, ຄວາມຊຳນານ ທີ່ ຈຳເປັນ ໃນ ການຄອງອາຊີບ ໃດໜື່ງ ເຊັ່ນ ນາຍຊ່າງ, ນາຍໝໍ, ນາຍຄູ ແລະອື່ນໆ. ມັນ ແມ່ນ ຄຳປະສົມ ລະຫວ່າງ ຄຳວ່າ ວິຊາ ທີ່ແປວ່າ ຄວາມຮູ້ ແລະ ອາຊີບ ທີ່ ໝາຍເຖິງ ວຽກງານໃດໜຶ່ງທີ່ ຄົນຜູ້ໃດໜຶ່ງເຮັດເພື່ອ) ຄອງຊີບ ຫຼື ດຳລົງຊີວິດ. ໂຮງຮຽນ ທີ່ ທຳການສິດສອນ ວິຊາຊີບ ມັກຖືກເອີ້ນວ່າ ໂຮງຮຽນວິຊາຊີບ ຫຼື ໂຮງຮຽນອາຊີວະສຶກສາ (professional training school).
ພາສາອິຕາລີ
ພາສາອິຕາລີ ຫຼື ພາສາອິຕາລຽນ (italiano ຫຼື lingua italiana; Italian) ເປັນພາສາໃນກຸ່ມພາສາໂລມັງ,ໂດຍສ່ວນໃຫນ່ພາສາເປັນພາສາທີ່ໃກ້ຄຽງກັບພາສາລາຕິນຫຼາຍທີ່ສຸດໃນກຸ່ມພາສາໂລມັງດ້ວຍກັນ, ພາສາອິຕາລີເປັນພາສາທາງການອີຕາລີ, ສະວິດເຊີແລນ, ຊັງມາລີໂນ, ນະຄອນວາຕິກັນ ແລະ ອິສເຕຣຍຕາເວັນຕົກ (ໃນສະໂລເວນີ ແລະ ກຣົວຊີ), ເຄີຍມີສະຖານະເປັນພາສາທາງການຂອງແອລບາເນຍ, ມອນຕາ ແລະ ໂມນາໂກ ເຊິ່ງມີການເວົ້າພາສານີ້ຢ່າງກວ້າງຂວາງລວມທັງອະດີດອານານິຄົມອາຟຣິກາຕາເວັນອອກຂອງອິຕາລີ ແລະ ອາຟຣິກາເໜືອຂອງອິຕາລີ ມີການເວົ້າພາສາອິຕາລີໃນກຸ່ມຜູ້ອົບພະຍົບຊາວອິຕາລີຂະໜາດໃຫຍ່ໃນອາເມລິກາ ແລະ ອົດສະຕຣາລີ, ມີສະຖານະເປັນພາສາທາງການຂອງ​ຊົນ​ເຜົ່າ​ສ່ວນ​ໜ້ອຍ​ໃນບົດສະນີ ແລະ ແຮກເຊໂກວິນາ, ສະໂລເວນີ, ກຣົວຊີ ແລະ ຣູມານີ
thumb|300px|ຜູ້ຮູ້ພາສາອິຕາລີໃນ[[ສະຫະພາບເອີຣົບ]]
ລິງຄ໌ພາຍນອກ
* ອິຕາລີ ອິຕາລີ
ວັດອົງຕື້
ຈາກບົດຂຽນຂອງ ພຣະອາຈານຜ່ອງ ສະມາເລິກ ເຈົ້າອາທິການ ວັດອົງຕື້ ຫມາຍເຫດ (ມີການເພີ່ມເຕິມບາງຂໍ້ມູນເພື່ອໃຫ້ເຂົ້າໃຈງ່າຍຂື້ນ)
ຄຳໄຫວ້ ພຣະເຈົ້າໃຫຍ່ອົງຕື້ ວ່ານະໂມ ສາມເທື່ອ ສາທຸ ສາທຸ ພຸດທະພິມພິເກ ເສວັດໂຕ ວັດຕິ ວັດຕະໂສພິໂຕ ຄຸນນະສັມປັນໂນ ໂຄຕະມັງ ພຸດທະເຊດຖັງ ເທວະມະນຸດສາໂລກັງ ປູຊິງຕັງ ໄຊຍະເຊດຖັງ ຖາປິດຕັງ ເຂລັງ ສີລະສານະມາມິ ອະທັງວັນທາມິ ທູຮະໂຕ ອະຫັງວັນທາມິ ທາຕຸໂຍ ອະຫັງວັນທາມິ ສັບພະໂສ ອະຫັງວັນທາມິ ສັບພະທາ ສາທຸ ສາທຸ ສາທຸ ອະນຸໂມທາມິ. (ວ່າສາມເທື່ອ ) ວັດຕິ ວັດຕະໂສພິໂຕ ຄຸນນະສັມປັນໂນ ໂຄຕະມັງ ພຸດທະເຊດຖັງ ເທວະມະນຸດສາໂລກັງ ປູຊິງຕັງ ໄຊຍະເຊດຖັງ ຖາປິດຕັງ ເຂລັງ ສີລະສານະມາມິ ອະທັງວັນທາມິ ທູຮະໂຕ ອະຫັງວັນທາມິ ທາຕຸໂຍ ອະຫັງວັນທາມິ ສັບພະໂສ ອະຫັງວັນທາມິ ສັບພະທາ ສາທຸ ສາທຸ ສາທຸ ອະນຸໂມທາມິ. (ວ່າສາມເທື່ອ ) ຈາກບົດຂຽນຂອງ ພຣະອາຈານຜ່ອງ ສະມາເລິກ ເຈົ້າອະທິການ ວັດອົງຕື້
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 35
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 35 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 36
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 36 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ປະເທດຈີນ
ປະເທດຈີນ ມີຊື່ເປັນທາງການວ່າ ສາທາລະນະລັດປະຊາຊົນຈີນ (ຈີນຕົວຫຍໍ້: 中华人民共和国; ຈີນຕົວເຕັມ: 中華人民共和國; ພິນອິນ: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó; ອັງກິດ: People's Republic of China (PRC)) ເປັນລັດເອກະລາດໃນອາຊີຕາເວັນອອກ ເປັນປະເທດທີ່ມີປະຊາກອນຫຼາຍທີສຸດໃນໂລດ ກວ່າ 1.4 ພັນລ້ານຄົນ ເປັນລັດພັກການເມືອງດຽວປົກຄອງໂດຍພັກກອມມູນິສຕ໌ຈີນ ມີເມືອງຫລວງຄືປັກກິ່ງ ປະເທດຈີນແບ່ງການປົກຄອງອອກເປັນ 22 ມົນທົນ (ບໍ່ລວມພື້ນທີ່ພິພາດໄຕ້ຫວັນ) 5 ເຂດປົກຄອງຕົນເອງ 4 ເທດສະບານນະຄອນ (ປັກກິ່ງ ທຽນຈິນ ຊຽງໄຮ້ ແລະ ສົງຊິ່ງ) ແລະ 2 ເຂດບໍລິຫານພິເສດ ຮົງກົງ ແລະ ມາເກົາ
ປະເທດຈີນ ມີພື້ນທີ່ 9.6 ລ້ານຕາລາງກິໂລເມັດ ນັບເປັນ ປະເທດທີ່ມີພື້ນທີຂະໜາດໃຫຍ່ເປັນອັນດັບ 3 ຫຼື 4 ຂອງໂລກ ລັກສະນະພູມິສາດຂອງປະເທດຈີນມີຫລາກຫລາຍຕັ້ງແຕ່ທົ່ງຫຍ້າແລະທະເລຊາຍໃນພື້ນທີແຫ້ງແລ້ງທາງເໜືອຂອງປະເທດຕິດກັບบປະເທດມົງໂກເລຍແລະເຂດຊີເບຣີ່ຂອງຣັດເຊັຍ ແລະປ່າຝົນເຄິ່ງຮ້ອນຊຸ່ມທາງຕອນໃຕ້ຊຶ່ງຕິດກັບຫວຽດນາມ ລາວ ແລະມຽນມາ ສ່ວນພູມິປະເທດທາງຕາເວັນຕົກນັ້ນເປັນພູສູງໂດຍມີສາຍພູຫິມາໄລແລະສາຍພູທຽນຊານກັ້ນເປັນພົມແດນທຳມະຊາດກັບປະເທດອິນເດຍ ເນປານ ແລະອາຊີກາງ ໃນທາງກົງກັນຂ້າມແນວຊາຍຝັ່ງດ້ານຕາເວັນອອກຂອງແຜ່ນດິນໃຫຍ່ນັ້ນເປັນຮາບພຽງແລະມີຊາຍຝັ່ງຍາວ 14,500 ກິໂລເມັດ (ຍາວເປັນອັນດັບທີ 11 ຂອງໂລກ) ຊຶ່ງຕິດຕໍ່ກັບທະເລຈີນໃຕ້ທາງໃຕ້ ແລະທະເລຈີນຕາເວັນອອກ ທາງຕາເວັນອອກ ນອກຈາກນີ້ຍັງມີປະເທດທີເປັນເກາະຢູ່ໃກ້ຄຽງ ຄື ເກົາຫລີ ແລະຍີປຸ່ນ
ປະເທດໃນທະວີບອາຊີ ປັດຈຸບັນມີປະຊາກອນ 1,000,000,000 ຄົນ
ປະຫວັດສາດ
ມີຊາຍແດນຕິດກັບປະເທດໃດ
ເສດຖະກິດ
ລວມເສດຖະກິດຂອງຈີນຢູ່ໃນອັນດັບທີ 2 ຂອງໂລກ, ເປັນອັນດັບສອງຂອງສະຫະລັດ.
ອ້າງອີງ
ຈ
ຕາດຫ້ວຍຊາຍຂາວ
ສະ­ຖານ­ທີ່​ທ່ອງ​ທ່ຽວ​ທຳມະ​ຊາດ ແລະ ວັດ­ທະ­ນະ­ທຳ​ໃນນະ­ຄອນ­ຫລວງ​ກໍ່​ມີ​ຫລາຍ​ບ່ອນ, ແຕ່​ຫາກ​ທ່ານ​ຢາກ​ໄປ​ທ່ຽວ​ກິນອາ­ກາດ​ແບບ​ສົດໆ​ເຂດ​ຊານ ເມືອງ​ໃນ​ວັນ​ພັກຂໍ​ແນະ­ນຳ​ສະ ຖານ​ທີ່​ເຫມາະ​ສົມ​ທີ່​ສຸດ​ໃນ​ຍາມຝົນ​ເຊັ່ນ​ນີ້​ກໍ່​ແມ່ນ​ຕາດ​ຫ້ວຍ​ຊາຍຂາວ ເປັນ​ສະ­ຖານ­ທີ່​ທ່ອງ​ທ່ຽວ​ທີ່ສຳ­ຄັນ​ທາງ​ທຳ​ມະ​ຊາດ​ອີກ​ບ່ອນຫນຶ່ງ​ຢູ່​ໃນ​ເຂດ​ບ້ານ​ນາ​ຄາຍ ເມືອງ​ໄຊ​ທາ­ນີນະ­ຄອນ­ຫລວງ ເຮົາ​ນີ້​ເອງ, ເປັນ​ສະ­ຖານ­ທີ່​ພວມໄດ້​ຮັບ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ, ປົວ­ແປງໃຫ້​ເປັນ​ສະ­ຖານ­ທີ່­ພັກ­ຜ່ອນ​ຢ່ອນໃຈ​ຂອງ​ນັກ​ທ່ອງ​ທ່ຽວ​ທັງ​ພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງ­ປະ­ເທດ, ແຕ່​ມັນເປັນ​ສະ­ຖານ­ທີ່​ໃຫມ່​ຍັງ​ບໍ່​ທັນເປັນ​ທີ່​ຮູ້­ຈັກ​ພໍ​ປານ­ໃດ.
ຕາດ​ຊາຍ​ຂາວ​ເປັນ​ຕາດ​ທີ່​ມີລັກ­ສະ­ນະ​ເນີນກະ­ແສ­ນ້ຳ​ໄຫລ ຕາມ​ພະ​ລານ​ຫີນ​ບໍ່​ແຮງ​ປານ­ໃດໃນ​ລະ­ດູ­ແລ້ງ ທ່ານ​ສາ­ມາດ​ລົງຫລິ້ນ​ນ້ຳ​ໄດ້​ຢ່າງ​ສະ­ບາຍ ແຕ່​ກໍ່ຕ້ອງ​ລະ­ວັງ​ເພາະ​ໄຄ​ຫີນ​ອາດ ເຮັດ​ໃຫ້​ທ່ານ​ພະ­ລາດ​ມື່ນ​ກໍ່​ເປັນ ໄດ້ນ້ຳ​ໄຫລ​ຈຸ້ມ​ກັນ​ເປັນ​ບາງບ່ອນ​ກະ­ທົບ​ໃສ່​ຫີນ​ເປັນ​ອາຍບວກ​ກັບ​ລົມ​ພັດ​ຜ່ານ​ມາ​ເປັນ​ໄລຍະ​ເຮັດ​ໃຫ້​ທ່ານ​ຮູ້­ສຶກ​ເຢັນ​ສະບາຍ​ໃນ​ຍາມ​ຮ້ອນ, ສ່ວນ​ຍາມຝົນ​ຈະ​ໄຫລ​ແຮງ ແລະ ໄວ​ເປັນພິ­ເສດ​ເພາະ​ມັນ​ເປັນ​ຄ້ອຍ​ລົງ, ສາຍ​ນ້ຳ​ຍູ­ທ່າງ​ຖີບ​ຕົວ ແລະ ເພີ່ມຄວາມ​ໄວ​ຂຶ້ນ​ຢ່າງ​ແຮງ, ແຕ່​ກໍ່​ມີໂງ່ນ​ຫີນ​ຫລາຍ​ຫນ່ວຍ​ທີ່​ທ່ານສາ­ມາດ​ນັ່ງ​ຊົມ​ໃກ້ໆ​ກັບ​ມັນ​ໄດ້ຕາມ ​ສະ­ບາຍ, ບາງ​ຄັ້ງ​ທ່ານ​ອາດຈະ​ເຫັນ​ຫມູ່​ປາ​ທີ່​ມີ​ຟຸ່ມ​ເຟືອຍຫລາຍ​ບ່ອນ​ເຫມາະ​ສຳ­ລັບ​ທີ່­ຢູ່ອາ­ໄສ​ຂອງ​ມັນ​ສະ­ຖານ­ທີ່​ແຫ່ງນີ້ ​ພວມ​ໄດ້​ຮັບ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາຂອງ​ພະ­ແນກ­ການ​ທີ່​ກ່ຽວ­ຂ້ອງຮ່ວມ​ກັບ​ການ​ປົກ​ປັກ​ຮັກ­ສາ​ສິ່ງແວດ​ລ້ອມ​ຂອງ​ຊາວ­ບ້ານ​ໃນເຂດ​ນັ້ນ​ນັບ​ວ່າ​ເປັນ​ໂສມ​ຫນ້າໃຫມ່​ທີ່​ເຮັດ​ໃຫ້​ຜູ້​ຄົນ​ເລີ່ມ​ຮູ້­ຈັກກັບ​ສະ­ຖານ­ທີ່​ແຫ່ງ​ນີ້​ຫລາຍ​ຂຶ້ນ.
ນັກ​ທ່ອງ​ທ່ຽວ ແລະຜູ້​ຄົນສ່ວນ​ຫລາຍ​ຈະ​ໃຫ້​ຄວາມ​ສົນ­ໃຈເປັນ​ພິ­ເສດ​ໃນ​ທຸກໆ​ຍາມ​ຫລາຍກວ່າ​ຫມູ່​ກໍ່​ແມ່ນ​ຍາມ​ບຸນ​ປະ­ເພ­ນີທາງ​ສາ­ສະ­ຫນາ, ບຸນ​ສຳ­ຄັນຂອງ​ຊາດ​ເຊັ່ນ: ບຸນ​ອອກ​ພັນ​ສາ, ບຸນ­ປີ­ໃຫມ່ ແລະ ອື່ນໆ ຜູ້​ຄົນ​ເປັນຈຳ­ນວນ​ຫລວງ­ຫລາຍ​ຈະ​ມາຫລິ້ນ​ໃນ​ຕາດ​ແຫ່ງ​ນີ້​ສ່ວນ​ໃຫຍ່ແມ່ນ​ຖື​ອຸ­ປະ­ກອນ​ຮັບ​ໃຊ້​ເຂົ້າ​ໃນການ​ເດີນ​ປ່າ, ຫລິ້ນ​ນ້ຳ​ຈົນ­ກະ­ທັ້ງຮອດ​ປູ​ສາດ​ກິນ​ເຂົ້າ​ສາ­ມັກ­ຄີ ຕາມ​ຮົ່ມ​ໄມ້, ພະ​ລານ​ຫີນ​ຟາກເບື້ອງ​ເທິງ​ໃນ​ແຄມ​ປ່າ​ເພາະ​ຈະມີ​ຫຍ້າ​ແຝດ, ກົກ​ສາມ​ສາ​ເປັນຮົ່ມ​ໃຫ້​ທ່ານ​ພັກ­ຜ່ອນ​ໄດ້​ຢ່າງສະ­ບາຍ, ຕົ້ນ­ໄມ້​ຫລາຍ​ຊະ­ນິດຢືນ​ລຽນ​ກັນ​ລ້າຍ​ຊ້າຍ​ຄື​ກັນ​ກັບທະ­ ຫານ​ຍາມ​ເຝົ້າ​ຕາດ​ນີ້​ແຫລະ! ຖ້າ​ຫາກ​ທ່ານ​ໄດ້​ໄປ​ສະ­ຖານ­ທີ່ແຫ່ງ​ນີ້​ໃນ​ຕອນ​ກັບ​ກໍ່​ມາ​ແວ່​ວັດພະ​ບາດ​ແອວ​ຂັນ​ອີກ​ນັບ​ວ່າ​ເປັນການ​ທ່ຽວ​ທີ່​ກຸ້ມ​ຄ່າ.
ພິ­ເສດ​ສຸດ​ກໍ່​ແມ່ນ​ວັນ​ພັກເສົາອາ­ທິດ​ໃນ​ຍາມ​ໃດ​ກໍ່​ແລ້ວ ແຕ່ສະ­ຖານ­ທີ່​ແຫ່ງ​ນີ້​ແມ່ນ​ເຫມາະສົມ​ທີ່​ສຸດ​ໃນ​ການ​ພັກ­ຜ່ອນ​ນ້ຳ​ດັ່ງກ່າວ​ສືບ​ເນື່ອງ​ມາ​ຈາກ​ສາຍ­ພູຜ່ານ​ພູ­ເຂົາ​ຄວາຍ​ລົງ​ມາ​ຫາ​ບ້ານ ນາ​ຄາຍ ເມືອງ​ໄຊ​ທາ­ນີ, ສະ­ຖານທີ່​ດັ່ງ­ກ່າວ​ແມ່ນ​ເດີນ­ທາງ​ຕາມວັດ​ພະ​ບາດ​ແອວ​ຂັນເຊິ່ງ​ຫ່າງຈາກ​ເສັ້ນ­ທາງ​ເລກ​ທີ 13 ໃຕ້ລ້ຽວ​ຊ້າຍ​ເຂົ້າ​ໄປ​ທາງ​ທ່າ​ງ່ອນປະ­ມານ 10 ກວ່າ​ກິ­ໂລ­ແມັດເປັນ ເສັ້ນ­ທາງ​ດິນ​ແດງ​ທີ່​ຍັງ​ບໍ່​ທັນ​ໄດ້ຮັບ​ການ​ບຸ­ລະ­ນະ​ເທື່ອ.
ຄວາມຮູ້
ຄວາມຮູ້ (knowledge, connaissance) ແມ່ນຄວາມເຂົ້າໃຈໃນເລື່ອງບາງເລື່ອງ ຫຼືສິ່ງບາງສິ່ງ ເຊິ່ງອາດຈະລວມໄປເຖິງຄວາມສາມາດໃນການນຳສິ່ງນັ້ນໄປໃຊ້ເພື່ອເປົ້າໝາຍບາງປະການ. ຄວາມສາມາດໃນການຮູ້ບາງຢ່າງນີ້ແມ່ນສິ່ງສົນໃຈຫຼັກຂອງວິຊາປັດຊະຍາ (ທີ່ຫຼາຍເທື່ອກໍແມ່ນເລື່ອງທີ່ມີການໂຕ້ຖຽງຫຼາຍ) ແລະມີສາຂາທີ່ສຶກສາດ້ານນີ້ໂດຍສະເພາະເອີ້ນວ່າຍານວິທະຍາ (epistemology). ຄວາມຮູ້ໃນທາງປະຕິບັດມັກເປັນສິ່ງທີ່ຮູ້ກັນໃນກຸ່ມຄົນ ແລະໃນຄວາມໝາຍນີ້ເອງທີ່ຄວາມຮູ້ນັ້ນຖືກປັບປ່ຽນແລະຈັດການໃນຫຼາຍ ໆ ແບບ. * ໝວດ:ຍານວິທະຍາ ໝວດ:ປັດຊະຍາ
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 37
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 37 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ການນັ່ງ
ການນັ່ງ ແມ່ນການຕັ້ງທ່າໂຕຮູບແບບໜຶ່ງ ມີລັກສະນະແມ່ນການປົດປ່ອຍນ້ຳໜັກຂອງຮ່າງຄີງລົງບໍລິເວນກົ້ນ ກົກຂາ ເຂົ່າ ຕີນ ແລ້ວແຕ່ກໍລະນີ ອັນແຕກຕ່າງຈາກການຢືນ.
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 38
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 38 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ຍານວິທະຍາ
ຍານວິທະຍາ ຫຼື ຍານສາດ (epistemology, épistémologie) ໝາຍເຖິງວິຊາວ່າດ້ວຍຄວາມຮູ້ ຫຼືທິສະດີຄວາມຮູ້.
ຂອບເຂດການສຶກສາຂອງຍານວິທະຍາ ແມ່ນ *
ຄວາມສວຍງາມ
ຄວາມສວຍງາມ ຫຼື ຄວາມຈົບງາມ (beauty, beau) ແມ່ນສະຖານະພາບຂອງສິ່ງໃດສິ່ງນຶ່ງທີ່ກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມມ່ວນຊື່ນ ແລະຄວາມຊື່ນຊົມຜ່ານການເຂົ້າໃຈແລະຮັບຮູ້ເຖິງຄວາມສົມດຸນ ສັດສ່ວນ ແລະ ແຮງດຶງດູດ ຂອງສິ່ງ ໆ ນັ້ນ ເຊິ່ງອາດຈະເປັນບຸກຄົນ ສັດ ສິ່ງຂອງ ເຫດການ ສະຖານທີ່ ດົນຕີ ສິລະປະ ຫຼື ຄວາມຄຶດ. ສິ່ງກົງກັນຂ້າມກັບຄວາມສວຍງາມແມ່ນຄວາມຂີ້ຮ້າຍ ເຊິ່ງມີຜົນກະທົບຢ່າງກົງກັນຂ້າມຕໍ່ຜູ້ທີ່ຮັບຮູ້. * ໝວດ:ສຸນທະລີຍະສາດ
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 39
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 39 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ກະມົນວັນ ສີວິໄລ
ກະມົນວັນ ສີວິໄລ ເກີດ 30 ພຶດສະພາ 1988 ເປັນນັກສະແດງຊາວໄທ ເປັນລູກສາວຂອງນັກສະແດງກຸງ ສີວິໄລ
ภาพยนตร์
ໝວດ:ນັກສະແດງໄທ ໝວດ:ບຸກຄົນທີ່ຍັງມີຊີວິດຢູ່
ພະນະຄອນສີອະຍຸທະຍາ
ໝວດ:ການແກ້ຄວາມກຳກວມ
ຄະນະວິສະວະກຳສາດ
ຄວາມເປັນມາໂດຍຫຍໍ້
ວັນທີ 09 ມິຖຸນາ 1995, ໂດຍປະຕິບັດຕາມມະຕິຄຳສັ່ງຂອງລັດຖະບານ ສະບັບເລກທີ 50/ນຍ, ຄະນະວິສະວະກຳ ແລະ ສະຖາປັດຕະຍະກຳສາດ (ຄວສ) ໄດ້ຮັບການສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນໂດຍການລວມເອົາ 5  ສະຖາບັນຊັ້ນສູງຄື: ມະຫາວິທະຍາໄລສັບພະວິຊາ2ທັນວາ (1984), ໂຮງຮຽນ ອີເລັກໂຕຣນິກ (1977), ໂຮງຮຽນຄົມມະນາຄົມ ແລະ ການຂົນສົ່ງ  (1983), ໂຮງຮຽນສະຖາປັດຕະຍະກຳສາດ (1979) ແລະ ໂຮງຮຽນ ຊົນລະປະທານ ຕາດທອງ (1983).
ຄະນະວິສະວະກຳສາດ ໄດ້ເຕີບໃຫຍ່ເປັນຄະນະທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງ ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ. ນັບແຕ່ເດືອນ ມິຖຸນາ ປີ 2004 ພາກວິຊາ ສະຖາປັດຕະຍະກຳສາດ ໄດ້ແຍກອອກຈາກ ຄະນະວິສະວະກຳ ແລະ ສະຖາປັດຕະຍະກຳ ສາດ ແລ້ວປ່ຽນເປັນຄະນະສະຖາປັດຕະຍະກຳສາດ. ດັ່ງນັ້ນ, ຄະນະວິສະວະກຳ ແລະ ສະຖາປັດຕະຍະກຳສາດ ໃນປັດຈຸບັນຈິ່ງໄດ້ ປ່ຽນຊື່ເປັນ ຄະນະວິສະວະກຳສາດ (ຄວສ).
ພາລະໜ້າທີ່
ຄະນະວິສະວະກຳສາດ ໜຶ່ງໃນ 12 ຄະນະ ທີ່ນອນຢູ່ໃນມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດລາວ (ມຊ) ແມ່ນຕັ້ງຂຶ້ນດ້ວຍ ຈຸດປະສົງດັ່ງຕໍ່ໄປນີ້:
- ເພື່ອສ້າງວິສະວະກອນທີ່ມີຄວາມສາມາດ, ຄວາມຊຳນິຊຳນານ, ປະສົບການ ແລະ ມີຈະລະຍະທຳ. - ເພື່ອກະຕຸ້ນການພັດທະນາການສອນ ລວມທັງການວິໄຈຄົ້ນຄວ້າ. - ເພື່ອໂຄສະນາ ແລະ ຮັກສາໄວ້ໃນສິນລະປະ ແລະ ວັດທະນາທຳຂອງຊາດ. - ເພື່ອເປັນສູນການຂອງຂໍ້ມູນຂ່າວສານ ແລະ ເທັກໂນໂລຢີ - ເພື່ອເປັນບ່ອນໃຫ້ບໍລິການແກ່ສັງຄົມ ໂດຍສະເພາະທາງດ້ານວິສະວະກຳ ແລະ ເທັກໂນໂລຢີ
ອາລະຍະທຳ
ອາລະຍະທຳ ຫຼື ຊີວີລີຊາຊີຢົງ (civilisation) ໂດຍທົ່ວໄປອາດໝາຍເຖິງຄວາມຮຸ່ງເຮືອງທາງວັດທະນະທຳ ແຕ່ສຳລັບທາງດ້ານປະຫວັດສາດ ອາລະຍະທຳ ອາດໝາຍເຖິງການສຶກສາຄວາມສະຫຼັບຊັບຊ້ອນຂອງລະບົບສັງຄົມ ເພື່ອໃຫ້ເຫັນເຖິງຄວາມສຳພັນຂອງອົງປະກອບຕ່າງ ໆ ໃນລະບົບສັງຄມນັ້ນ ໆ ໂດຍມຸ່ງເນ້ນໃຫ້ເຫັນເຖິງເຫດປັດໄຈການເກີດແລະການຫຼົ້ມສະຫຼາຍຂອງອາລະຍະທຳນັ້ນ ລວມເຖິງອິດທິພົນຂອງອາລະຍະທຳນັ້ນຕໍ່ອາລະຍະທຳອື່ນ ໆ.
ອ້າງອີງ
ໝວດ:ວິວັດທະນາການທາງສັງຄົມວັດທະນະທຳ ໝວດ:ສັງຄົມ ໝວດ:ວັດທະນະທຳ *
ຄະຕິນິຍົມສິດທິສະຕີ
ຄະຕິນິຍົມສິດທິສະຕີ (feminism, féminisme) ແມ່ນກຸ່ມຂະບວນການແລະອຸດົມການເຊິ່ງມີເປົ້າໝາຍເພື່ອນິຍາມ ຈັດຕັ້ງແລະປົກປ້ອງສິດທິທາງການເມືອງ ເສຖະກິດແລະສັງຄົມແກ່ແມ່ຍິງ ເຊິ່ງລວມເຖິງການສະແຫວງຈັດຕັ້ງໂອກາດທີ່ເທົ່າທຽມແກ່ແມ່ຍິງໃນການສຶກສາແລະການຈ້າງວຽກນຳ.
ອຸດສາຫະກຳພະລັງງານໄຟຟ້າ
ໃນ ອຸດສາຫະກຳ (industry), ພະລັງງານໄຟຟ້າ (electric power) ຈະໝາຍ ເຖິງ ຂະແໜງການທີ່ ທຳການຜະລິດ ແລະ ແຈກຢາຍ ກະແສໄຟຟ້າ ຫຼື ພະລັງງານໄຟຟ້າ. ການຜະລິດ ພະລັງງານໄຟຟ້າ ແມ່ນ ການປ່ຽນແປງ ພະລັງງານ ໃນ ຮູບອື່ນ ເຊັ່ນ ການໄຫຼຂອງນໍ້າ ທີ່ ເອີ້ນວ່າ ໄຟຟ້າພະລັງນໍ້າ(hydro power), ແລະ ຄວາມຮ້ອນຈາກການເຜົາໃໝ້ ທີ່ ເອີ້ນວ່າ ໄຟຟ້າພະລັງໄຟ ເປັນຕົ້ນ. ໂຮງງານຜະລິດໄຟຟ້າ ພະລັງນໍ້າ ທີ່ ໃຊ້ວິທີ ເຮັດເຂື່ອນກັນນໍ້າ ເພື່ອປ່ຽນພະລັງງານນໍ້າ ທີ່ ຕົກລົງມາພັດໄບພັດ ໃຫ້ ເປັນ ກະແສໄຟຟ້າ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້ານໍ້າຕົກ. ໄຟຟ້າພະລັງໄຟ ແມ່ນ ການຜະລິດໄຟຟ້າ ໂດຍ ເຜົາ, ຖ່ານ(coal),​ນໍ້າມັນ(oil) ຫຼື ແມ່ນແຕ່ ຂີ້ເຫຍື້ອ ເຊັ່ນ ຢູ່ ປະເທດທີ່ພັດທະນາແລ້ວ ຄື ເຢຍລະມັນ ຫຼື ຍີ່ປຸ່ນ. ນອກຈາກນີ້​ ມັນຍັງມີ ການຜະລິດພະລັງງານໄຟຟ້າ ທີ່ ມີຄວາມອັນຕະລາຍສົມຄວນ ໃນການນຳໃຊ້ ເຊັ່ນ ໄຟຟ້າພະລັງປະລະມະນູ(atomic power), ແລະ ການຜະລິດ ທີ່ ເວົ້າກັນວ່າ ມີຜົນກະທົບໜ້ອຍ ຕໍ່ທຳມະຊາດ ເຊັ່ນ ໄຟຟ້າພະລັງລົມ(wind power),​ໄຟຟ້າພະລັງແສງຕາເວັນ(solar power) ແລະອື່ນໆ. )
ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັທະນາ
ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າເຊດຖາຂັດຕິຍະວົງສາ ພຣະມະຫາສີສວ່າງວັດທະນາ (ຄຳເຄົ້າ: ພຣະບາທສົມເດັຈພຣະເຈົ້າເຊສຖາຂັຕິຍວົງສາ ພຣະມຫາສຣີສວ່າງວັທນາ ) ຫຼື ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັດທະນາ (ຄຳເຄົ້າ: ເຈົ້າມຫາຊີວິຕສຣີສວ່າງວັທະນາ ) ຊົງເປັນພຣະມະຫາກະສັດອົງສຸດທ້າຍແຫ່ງຣາຊອານາຈັກລາວ ກ່ອນທີ່ຈະຖືກຝ່າຍພວກປະຕິວັດລາວ ຍຶດອຳນາດປ່ຽນແປງການປົກຄອງ ເປັນ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ໃນ ຄ.ສ 1975 ສະເດັດພຣະຣາຊສົມພົບເມື່ອວັນທີ່ 13 ພະຈິກ ຄ.ສ 1907 ໂດຍຊົງເປັນພຣະຣາຊໂອຣົດ ໃນ ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງສ໌ ກັບ ສົມເດັດພຣະຣາຊິນີອັກຄະມະເຫສີຄຳອຸ່ນ. ພຣະອົງອະພິເສກ ກັບ ພຣະຣາຊິນີເຈົ້າຟ້າຄຳຜຸຍ ເມື່ອວັນທີ່ 7 ສິງຫາ ຄ.ສ 1930 ຊົງມີພຣະຣາຊໂອຣົດທິດາລວມ 7 ພຣະອົງ ຄື: 26 ພະຈິກ ຄ.ສ 1975 ພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັດທະນາ ຊົງສລະຣາຊບັນລັງ ກ່ອນການສະຖາປະນາ ສປປລາວ 1 ອາທິດ ຫຼັງຈາກນັ້ນພຣະອົງ ຍັງຄົງປະທັບ ທີ່ພະຣາຊວັງຫຼວງພຣະບາງຕາມເດີມ ຈົນກະທັ້ງ ຄ.ສ 1977 ພຣະອົງຖືກຣັຖບານລາວ ສົ່ງຕົວໄປທີ່ຄ້າຍສຳມະນາ ທີ່ເມືອງວຽງໄຊ ພ້ອມກັບພຣະຣາຊວົງສ໌ ດ້ວຍຂໍ້ຫາວ່າຊົງກ່ຽວຂ້ອງກັບພວກ "ປະຕິການ" ແລະ ສະເດັດສວັນຄົດ ເມື່ອປະມານ ຄ.ສ 1978 ຫຼື ຄ.ສ 1984 ໃນເຣື່ອງນີ້ຣັຖບານ ສປປລາວ ບໍ່ເຄີຍເປີດເຜີຍ ເຣື່ອງການສວັນຄົດ ຂອງພຣະອົງຄ໌ແຕ່ປະການໃດເລີຍ.
ອ້າງອີງ
ໝວດ:ພະມະຫາກະສັດລາວ ນັກຂ່າວຊາວຣັດເຊຍໄດ້ຂຽນລາຍລະອຽດ ແລະ ເຮັດເປັນປຶ້ມ ພາສາຣັດເຊຍ ແລະ ພາສາອັງກິດ ໄດ້ອ່ານທີ່ຫໍສະມຸດເລນິນ ເມືອງຕາສະເກັນ ປີ 1991 ຖ້າໃຜໄປທີ່ນັ້ນ ລອງຊອກລາຍລະອຽດຕື່ມເດີ
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 40
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 40 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
‍ໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌
ໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ (Software licence) ແມ່ນໃບລິຂະສິດ ທີ່ຜູ້ຜະລິດຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ ບົ່ງບອກສິດທິທີ່ຜູ້ໃຊ້ຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ມີ ໃນການໃຊ້, ປ່ຽນແປງ, ສໍາເນົາ ແລະ ແຈກຈ່າຍຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍.
ໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ ແບ່ງອອກເປັນ 2 ກຸ່ມໃຫຍ່ຕາມແບບຊະຫນິດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌:
ຊອຟຕ໌ແວຣ໌ແບບສະຫງວນລິຂະສິດ
ໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌ແບບສະຫງວນລິຂະສິດ ‍ແມ່ນໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌ ທີ່ຈໍາກັດໃຫ້ຜູ້ໃຊ້ຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ ໃນການໃຊ້, ຈໍານວນການຕິດຕັ້ງຊອຟຕ໌ແວຣ໌, ບໍ່ມີສິດປ່ຽນແປງ, ບໍ່ມີສິດສໍາເນົາ ແລະ ບໍ່ມີສິດແຈກຈ່າຍຊອຟຕ໌ແວຣ໌ ໂດຍຜ່ານການຮັບອະນຸຍາດຈາກຜູ້ຜະລິດຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ກ່ອນ ແລະ ຫ້າມລະເມີດລິຂະສິດ. ຜູ້ລະເມີດລິຂະສິດ ຈະຖືກຟ້ອງຮ້ອງ ແລະ ລົງໂທດຕາມກົດຫມາຍ.
ຊອຟຕ໌ແວຣ໌ແບບເປີດເຜີຍຊອຣ໌ສໂຄ້ດ
ຊອຟຕ໌ແວຣ໌ແບບເປີດເຜີຍຊອຣ໌ສໂຄ້ດ ຫລື ໂອເພີນຊອຣ໌ສ ແມ່ນຊອຟຕ໌ແວຣ໌ທີ່ຜູ້ໃຊ້ຊອຟຕ໌ແວຣ໌ ສາມາດໄດ້ຮັບຊອຣ໌ສໂຄ້ດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌.
ຊອຟຕ໌ແວຣ໌ແບບເປີດເຜີຍຊອຣ໌ສໂຄ້ດ ຫລື ໂອເພີນຊອຣ໌ສ ມີຊະຫນິດໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ ແບ່ງອອກເປັນ 2 ກຸ່ມນ້ອຍ:
ໃບອະນຸຍາດແບບ GPL
ໃບອະນຸຍາດແບບ GPL ແມ່ນໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌ ທີ່ຜູ້ໃຊ້ຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ມີສິດທິ ໃນການໃຊ້ຊອຟຕ໌ແວຣ໌, ປ່ຽນແປງຊອຣ໌ສໂຄ້ດ, ສໍາເນົາ ແລະ ແຈກຈ່າຍຊອຟຕ໌ແວຣ໌. ຜູ້ທີ່ເຮັດປ່ຽນແປງຊອຣ໌ສໂຄ້ດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌ແບບGPL ມີຫນ້າທີ່ຕ້ອງ ເປີດເຜີຍແລະແຈກຈ່າຍຊອຣ໌ສໂຄ້ດຂອງໂຕເອງ.
ໃບອະນຸຍາດແບບ BSD
ໃບອະນຸຍາດແບບ BSD ແມ່ນໃບອະນຸຍາດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌ ທີ່ຜູ້ໃຊ້ຊອຟຕ໌ແວຣ໌‍ມີສິດທິ ໃນການໃຊ້ຊອຟຕ໌ແວຣ໌, ປ່ຽນແປງຊອຣ໌ສໂຄ້ດ, ສໍາເນົາ ແລະ ແຈກຈ່າຍຊອຟຕ໌ແວຣ໌. ຜູ້ທີ່ເຮັດປ່ຽນແປງຊອຣ໌ສໂຄ້ດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌ແບບBSD ມີສິດເລືອກ ທີ່ຈະເປີດເຜີຍແລະແຈກຈ່າຍຊອຣ໌ສໂຄ້ດ ຫລື ຈະບໍ່ເປີດເຜີຍແລະແຈກຈ່າຍຊອຣ໌ສໂຄ້ດຂອງໂຕເອງ. ດັ່ງນັ້ນໃບອະນຸຍາດແບບດັ່ງກ່າວ ຈິ່ງຖືກໃຊ້ເມື່ອຜູ້ຜະລິດບໍ່ຕ້ອງການສະແດງ ຊອຣ໌ສໂຄ້ດຂອງຊອຟຕ໌ແວຣ໌.
ລິ້ງຄ໌ພາຍນອກ
ໝວດ:ຄອມພິວເຕີຣ໌
ອິນດູຈີນຝຣັ່ງ
ອິນດູຈີນຝຣັ່ງ ແມ່ນອານານິຄົມຂອງປະເທດຝຣັ່ງໃນອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ສ້າບຕັ້ງຂຶ້ນໃນປີ 1887 ປະກອບດ້ວຍດິນແດນຫວຽດນາມ ລາວ ກຳປູເຈຍ ແລະສ່ວນໝຶ່ງຂອງຈີນ
ປະນັດດາ ເຣືອງວຸດ
ປະນັດດາ ເຣືອງວຸດ ເປັນນັກຮ້ອງຊາວໄທ
คอนเสิร์ต
ໝວດ:ບຸກຄົນທີ່ເກີດໃນປີ ຄ.ສ. 1979 ໝວດ:ບຸກຄົນຈາກຈັງຫວັດລົບບຸລີ ໝວດ:ບຸກຄົນທີ່ຍັງມີຊີວິດຢູ່ ໝວດ:ນັກຮ້ອງໄທ ໝວດ:ນັກຮ້ອງຍິງຊາວໄທ ໝວດ:ສິລະປິນສັງກັດຈີເອັມເອັມ ແກມມີ້ ໝວດ:ບຸກຄົນຈາກຄະນະນິເທດສາດ ມະຫາວິທະຍາໄລສີປະທຸມ
ວົງຜື
ຜື ແມ່ນຫຍ້າຊະນິດໜຶ່ງອັນເກີດຂື້ນໃນບຶງທາດຫລວງ. ຍັງບໍ່ພົບພໍ້ວ່າຄົນສາມາດບໍລິໂພກໄດ້ຫຼືບໍ່ ເພາະແມ່ນແຕ່ສັດລ້ຽງກໍ່ບັງບໍ່ກິນ (ຍົກເວັ້ນເວລາຕາກແຫ້ງແລ້ວ ຫຍ້າຈະມີຄວາມຫອມສຳລັບງົວ, ງົວຈຶ່ງມັກກິນ). ຫຍ້າອັນເອີ້ນວ່າ ຜື ນີ້ ແມ່ນມີລຳກ້ານທີ່ສາມາດຍາວຮອດ 2 ແມັດ (ລວມທັງດອກ), ລຳກ້ານເປັນ 3 ຫຼ່ຽມ ແລະ ຄົມຄັນຈັບບໍ່ຖືກຈັງຫວະສາມາດບາດມືໄດ້. ລຳກ້ານຫຍາບ, ລຳຕົ້ນຈະອ່ອນ ທາງປາຍດອກຈະນ້ອຍ. ມັກເກີດໃນລະດູຝົນ. ນອກຈາກຜືແລ້ວ ຍັງມີຫຍ້າຮັງກາຕື່ມອີກ ທີ່ຊາວບ້ານນິຍົມຊົມຊື່ນເອົາມາຕໍ່າສາດ.
Photo
ໝວດ:ວົງຜື
ການຕ່ຳ
ໝວດ:ການຕ່ຳ
ໄມເຄິ້ນ ແຈັກຊັ້ນ
200px|thumb|ແຈັກສັນໃນ​ປີ 1984​ ໄມເຄິ້ນ ແຈັກຊັ້ນ (ມີຊື່ເຕັມວ່າ ໄມເຄິ້ນ ໂຈເຊັບ ແຈັກຊັ້ນ; Michael Joseph Jackson; 29 ສິງຫາ ຄ.ສ. 1958 – 25 ມິຖຸນາ ຄ.ສ. 2009) ໄດ້ຮັບການຂະໜານນາມວ່າເປັນ ລາຊາເພງປັອບ (King of Pop).
ລາວເປັນລູກຄນທີ 7 ຂອງຄອບຄົວແຈັກຊັ້ນ ປາກົດໂຕເທື່ອທຳອິດໃນລະດັບອາຊີບດ້ານດົນຕີຕັ້ງແຕ່ອາຍຸ 11 ປີ ໂດຍເປັນໜຶ່ງໃນສະມາຊິກວົງເດິແຈັກຊັ້ນຟາຍ ໃນປີ 1969. ລາວເລີ່ມມີຜົນງານດ່ຽວໃນປີ 1971 ຂະນະທີ່ຍັງຄົງເປັນສະມາຊິກຂອງວົງຢູ່ ໃນປີ 1982 ມີຜົນງານອະລະບ້ຳທີ່ຊື່ Thriller ເຊິ່ງຖືເປັນອະລະບ້ຳທີຂາຍດີທີ່ສຸດຕະຫຼອດການ ແລະສີ່ອະລະບ້ຳດ່ຽວທີ່ເຫຼືອກໍຍັງຖືວ່າແມ່ນອະລະບ້ຳທີ່ຂາຍດີທີ່ສຸດອະລະບ້ຳໜຶ່ງ ອັນປະກອບດ້ວຍຊຸດ Off the Wall (1979), Bad (1987), Dangerous (1991) ແລະ HIStory (1995).
ຕົ້ນຄິດທົດສະວັດ 1980 ລາວເລີ່ມມີຄວາມໂດດເດັ່ນໃນວົງການເພງປັອບ ແລະຖືເປັນຊາວອາຟິກັນ-ອາເມລິກັນ ຄົນທຳອິດທີ່ມີແຟນເພງຫຼາຍຫຼວງຜ່ານທາງຊ່ອງເອັມທີວີ. ຄວາມນິຍົມຊົມຊື່ນຂອງລາວມາຈາກການອອກອາກາດມິວສິກວິດີໂອທາງຊ່ອງເອັມທີວີ ຢ່າງເຊັ່ນເພງ "Beat It ",  "Billie Jean " ແລະ  "Thriller—ເພງນີ້ໄດ້ຮັບເອີ່ຍເຖິງວ່າແມ່ນການປ່ຽນແປງຮູບແບບມິວສິກວິດີໂອຈາກອຸປະກອນການປະຊາສຳພັນໄປເປັນຮູບແບບຂອງສິລະປະ— ມິວສິກວິດີໂອເຫຼົ່ານີ້ໄດ້ຊ່ອຍໃຫ້ຊ່ອງທີ່ຫາກໍເປີດໃໝ່ນີ້ມີຊື່ສຽງເພີ່ມຂຶ້ນ. ວິດີໂອເພງ  "Black or White " ແລະ  "Scream " ກໍຍັງຄົງເປີດບ່ອຍທາງຊ່ອງເອັມທີວີໃນຄິດທົດສະວັດ 1990 ດ້ວຍ ລີລາເທິງເວທີຂອງແຈັກຊັ້ນແລະມິວສິກວິດີໂອ. ແຈັກຊັ້ນສ້າງຄວາມໂດ່ງດັງກັບທ່າເຕັ້ນຊັບຊ້ອນໂດຍໃຊ້ຮ່າງກາຍຫຼາຍຫຼວງຫຼາຍ ໆ ທ່າ ຢ່າງເຊັ່ນທ່າເຕັ້ນໂຣບົດແລະທ່າເຕັ້ນມູນວອກ. ສ່ວນເອກະລັກດ້ານດົນຕີແລະສຽງຮ້ອງຂອງລາວຍັງເປັນອິດທິພົນໃຫ້ກັບສິລະປິນແນວຮິບຮັອບ ປັອບ ແລະອາແອນບີ ໃຫ້ອີກຫຼາຍຄົນ. ອິດທິພົນເພງຂອງລາວມີແພ່ກະຈາຍໄປສູ່ຄົນຫຼາຍລຸ້ນ.
ແຈັກຊັ້ນຫາເງິນຫຼາຍລ້ານໂດລາເພື່ອມູລະນິທິການກຸສົນຂອງລາວ. ມີຊິງເກິ້ນການກຸສົນຫຼາຍຫຼວງທີສະໜັບສະໜຸນໃຫ້ກັບ 39 ອົງກອນ. ຊີວິດສ່ວນໂຕຂອງລາວມັກປາກົດໂຕໂດຍການປັບປ່ຽນເສື້ອຜ້າແລະພຶດຕິກຳໃຫ້ຄົນອື່ນຈື່ບໍ່ໄດ້ ແຕ່ນີ້ກໍແມ່ນສິ່ງທີ່ທຳລາຍພາບລັກທີ່ດີຂອງລາວດ້ວຍເຊັ່ນກັນ. ລາວຍັງຖືກຂໍ້ກ່າວຫາລວນລາມທາງເພດເດັກໃນປີ 1993 ແຕ່ກໍປິດລົງໂດຍລາວບໍ່ມີຄວາມຜິດເນື່ອງຈາກມີຫຼັກຖານບໍ່ພຽງພໍ. ແຈັກຊັ້ນມີບັນຫາກ່ຽວກັບສຸຂະພາບຕັ້ງແຕ່ຕົ້ນຄິດທົດສະວັດ 1990 ແລະຍັງມີຂໍ້ມູນລາຍງານຂັດແຍ້ງໃນເລື່ອງຖານະການເງິນຂອງລາວຕັ້ງແຕ່ປາຍຄິດທົດສະວັດ 1990. ແຈັກຊັ້ນແຕ່ງງານມາແລ້ວສອງເທື່ອ ມີລູກສາມຄົນ. ຕໍ່ມາໃນປີ 2005 ລາວມີຂໍ້ພິພາດອີກເທື່ອເລື່ອງລ່ວງລະເມີດທາງເພດແລະອີກຫຼາຍຄະດີ ແຕ່ລາວກໍບໍ່ມີຄວາມຜິດ (ເຊິ່ງໃນພາຍຫຼັງຄູ່ກໍລະນີຫຼາຍລາຍໄດ້ອອກມາຍອມຮັບວ່າ ແຈັກຊັ້ນ ບໍ່ໄດ້ເຮັດ ແລະທີ່ກ່າວຫາ ຍ້ອນເປັນເດັກ ແລະຖືກຜູ້ປົກຄອງບັງຄັບ ໂດຍຫວັງທີ່ຈະໄດ້ຮັບເງິນຄ່າເສຍຫາຍ.)
ລາວເປັນໜຶ່ງໃນບໍ່ຈັກສິລະປິນທີ່ມີຊື່ຢູ່ໃນ ລັອກແອນໂລນຮອນອອບເຟມ ເຖິງສອງເທື່ອ ຜົນງານຂອງລາວປະສົບຄວາມສຳເລັດໄດ້ຮັບສະຖິຕິຫຼາຍເທື່ອຈາກກິນເນສບຸກ ລວມເຖິງໃນຫົວຂໍ້ ເປັນໜຶ່ງໃນ "ສິລະປິນບັນເທີງທີ່ປະສົບຄວາມສຳເລັດທີ່ສຸດຕະຫຼອດການ." ລາວໄດ້ຮັບຮາງວັນແກມມີ້ 13 ເທື່ອ. ມີ 13 ຊິງເກິ້ນທີ່ຂຶ້ນອັນດັບ 1 ໃນຖານະນັກຮ້ອງດ່ຽວ ແລະມີຍອດຂາຍລວມກວ່າ 750 ລ້ານຊຸດທົ່ວໂລກ. ລາວຖືເປັນສ່ວນສຳຄັນໃນວັດທະນະທຳເພງປັອບຫຼາຍວ່າ 4 ທົດສະວັດ. ໄມເຄິ້ນ ແຈັກຊັ້ນເສຍຊີວິດເມື່ອວັນທີ 25 ມິຖຸນາ ຄ.ສ. 2009 ອາຍຸໄດ້ 50 ປີ.
ອ້າງອີງ
ໝວດ:ນັກຮ້ອງອາເມລິກັນ
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 41
ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 41 ອາຈຫມາຍເຖິງ:
ໝວດ:ໜ້າແກ້ຄວາມກຳກວມ
ວິຈິດຕາ ພອນວິໄລ
ວິຈິດຕາ ພອນວິໄລ (ຊື່ຫຼິ້ນ : ເມ) ເປັນນາງແບບແລະນາງງາມຊາວລາວ ຊະນະການປະກວດ ລາວຊຸບເປີ້ໂມເດວ 2016 ແລະ ມິສຢູນີເວີຣສລາວ 2019 ພ້ອມທັງເປັນຕົວແທນປະເທດລາວ ຄົນທີ 3 ທີ່ເຂົ້າຮ່ວມການປະກວດ ມິສຢູນີເວີຣສ
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ
ໝວດ:ນາງງາມໃນປະເທດລາວ ໝວດ:ນາງງາມ ໝວດ:ນາງແບບ ໝວດ:ຜູ້ຊະນະການປະກວດນາງງາມ
ເຈົ້າຟ້າຊາຍມົງກຸດລາຊະກຸມານວົງສະຫວ່າງ
ເຈົ້າຟ້າຊາຍມົງກຸດລາຊະກຸມານວົງສະຫວ່າງ (ຄຳເຄົ້າ: ເຈົ້າຟ້າຊາຍມຸງກຸຕຣາຊກຸມາຣວົງສວ່າງ ) ປະສູດ 27 ກັນຍາ ຄ.ສ 1931 - ສິ້ນພະຊົນ 2 ພຶດສະພາ ຄ.ສ 1981) ມົງກຸດລາຊະກຸມານ ແຫ່ງລາຊະອານາຈັກລາວ ພະອົງສຸດທ້າຍ ເປັນພະລາດໂອລົດໃນພະບາດສົມເດັດພະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສະຫວ່າງວັດທະນາ ແລະ ພະລາຊີນີເຈົ້າຟ້າຄຳຜຸຍ ເປັນຜູ້ອ້າງສິດ ໃນລາດຊະບັນລັງລາວ ຖັດຈາກພະລາຊະບິດາ ແຕ່ຫລັງຈາກຝ່າຍປະເທດລາວ ຍຶດອຳນາດສະຖາປະນາ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ພະອົງຖືກຈັບໄປເຂົ້າຄ້າຍສຳມະນາ ທີ່ເມືອງວຽງໄຊ ແຂວງຫົວພັນ ແລະ ຄາດວ່າພະອົງຈະສິ້ນພະຊົນໃນສູນສຳມະນາ ໝາຍເລກ 5 ກ່ອນ ພະນາງຄຳຜຸຍ ແລະ ພະເຈົ້າມະຫາຊີວິດ ທີ່ຖືກຄຸມຂັງຢູ່ທີ່ດຽວກັນ.
ອ້າງອີງ
ໝວດ:ພະບໍລົມມະວົງສານຸວົງລາວ
ລາຍຊື່ປີໃນປະເທດໄທ
ຄິດຕະສະຕະວັດທີ່ 18
ໝວດ:ປະຫວັດສາດໄທ
ຫໍໄຕ
ພື້ນທີ່ຂອງສະຫວັນນະເຂດ ບໍລິເວນຝັ່ງແມ່ນ້ຳຂອງໄປຈົນຮອດເຂດແດນຫວຽດນາມ ເປັນແຫລ່ງກຳເນີດຂອງວັດທະນະທຳທີ່ສຳຄັນ ແຫ່ງຫນຶ່ງຂອງລາວ ເຖິງວ່າຕົວເມືອງສະຫວັນນະເຂດ ຫລື ເມືອງຄັນທະບູລີ ຈະເປັນເມືອງທີ່ຕັ້ງຂຶ້ນໃຫມ່ເມື່ອຝຣັ່ງເຂົ້າມາປົກຄອງລາວ ຫລື ປະມານປາຍປີ 1893 ກໍ່ຕາມ ແຕ່ປະຊາຊົນຮອບນອກມີບ້ານເກີດຂຶ້ນກ່ອນຫນ້ານັ້ນ ຫມູ່ບ້ານຕ່າງໆເຫລົ່ານີ້ຕັ້ງຢູ່ແຄມນ້ຳຫລັກໃນ ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ໄດ້ແກ່ເຊຈຳພອນ, ເຊບັ້ງໄຟ ແລະ ເຊບັງຫຽງ ລ້ວນແຕ່ເປັນອູ່ແຫ່ງສິລະປະວັດທະນະທຳພື້ນເມືອງອັນເກົ່າແກ່ ລຳນ້ຳຕ່າງໆເຫລົ່ານີ້ພາກໃຕ້ເຂົາເຈົ້າເອີ້ນວ່າ "ເຊ"ເຊິ່ງຕ່າງກັບພາກເຫນືອເອີ້ນວ່າ "ນ້ຳ" ເຮົາຈິ່ງຄຸ້ນຫູກັບ "ເຊໂດນ" ເປັນສາຍນ້ຳໃຫຍ່ ທີ່ໄຫລລົງສູ່ນ້ຳຂອງຢູ່ເມືອງປາກເຊ ແຂວງຈຳປາສັກ ແລະ "ນ້ຳຊັນ" ຢູ່ແຂວງບໍລິຄຳໄຊ. ເຊໂດນເປັນລຳນ້ຳໃຫຍ່ທີ່ໄຫລລົງແມ່ນ້ຳຂອງ ຢູ່ເມືອງປາກເຊ, ສ່ວນ "ນ້ຳຊັນ" ຢູ່ແຂວງບໍລິຄຳໄຊນັ້ນ ເປັນລຳນ້ຳທີ່ສ້າງແຮງບັນດານໃຈໃຫ້ກັບສຸລິວັດ ລັດຕະນະສະຫວັນ ກະວີຫນຸ່ມ ຂອງສະຫວັນນະເຂດຈົນ ເຖິງກັບປະພັນເພງ "ກຸຫລາບປາກຊັນ" ໄວ້ເມື່ອເຄິ່ງສະຕະວັດທີ່ແລ້ວ. ເພງກຸຫລາບປາກຊັນນີ້ເປັນທີ່ຮູ້ຈັກກັນ ດີສ່ວນ "ເຊຈຳ ພອນ" ເປັນສູນລວມແຫ່ງສິລະປະວິທະຍາການ ແລະ ພູມປັນຍາດັ້ງເດີມອີກແຫ່ງຫນຶ່ງຂອງແຂວງນີ້, ຫມູ່ບ້ານທີ່ຕັ້ງຢູ່ ແຄມຝັ່ງເຊຈຳພອນ ຢູ່ທາງທິດຕາເວັນອອກຂອງເມືອງຄັນທະບູລີ ໄປປະມານ 60 ກິໂລແມັດ ມີຄວາມເປັນມາຍາວນານ ແຕ່ກ່ອນທ້ອງ ຖິ່ນດັ່ງກ່າວປະກອບດ້ວຍຫມູ່ບ້ານໃຫຍ່ໆຄື ບ້ານຫນອງລຳຈັນ, ບ້ານຊະຄືນ ແລະ ເມືອງສອງຄອນດອນດົງ. ປະຈຸບັນມີຮ່ອງຮອຍຂອງ ຄວາມຮຸ່ງເຮືອງ ແລະ ຄວາມເປັນອູ່ແຫ່ງວັດທະນະທຳລາວລຸ່ມຂອງແຂວງສະຫວັນນະເຂດຢູ່ຢ່າງຊັດເຈນ ສິລະປະວັດທະນະທຳທີ່ລືຊື່ ຂອງແຂວງນີ້ ລ້ວນຖືກຳເນີດມາຈາກບໍລິເວນນີ້ທັງນັ້ນ ບໍ່ວ່າຈະເປັນການຂັບລຳຄອນສະຫວັນ ຫນຶ່ງໃນສີ່ຂອງການຂັບລຳແບບດັ້ງເດີມ ຂອງສະຫວັນສິມ ຫລື ວັດຊະຄືນໃຕ້ ທີ່ງົດງາມຮ່ວມສະໄຫມກັບວັດຊຽງທອງ ເມືອງຫລວງພະບາງໄດ້ຮັບການຍອມຮັບວ່າເປັນສິມລ້ານ ຊ້າງທີ່ງົດງາມ ແລະ ມີຄວາມເປັນເອກະລັກທີ່ສຸດໃນ ດ້ານສະຖາປັດຕະຍະກຳຫລັກຖານທາງດ້ານສິລະປະວັດທະນະທຳອີກແຫ່ງຫນຶ່ງໃນເຂດເມືອງຈຳພອນຄື "ຫໍໄຕ".
ຫໍໄຕ ທີ່ວັດຈັນທະສາໂຣ ຫລື ທີ່ຊາວບ້ານເອີ້ນວ່າວັດຫນອງລຳຈັນ ເຊິ່ງເປັນສະຖາປັດຕະຍະກຳເຄື່ອງໄມ້ທີ່ສະທ້ອນສີມືຊ່າງ, ຊາວ ບ້ານລ້ານຊ້າງໃນອາດີດປະກາດຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ທາງພູມປັນຍາທາງຊ່າງ ທີ່ຖ່າຍທອດກັນມາຫລາຍຊົ່ວອາຍຸ ຄົນຖ້າຈະເວົ້າເຖິງຄວາມໂດດ ເດັ່ນທາງສະຖາປັດຕະຍະກຳ ແລະ ບູຮານວັດຖຸຫໍໄຕແຫ່ງນີ້ສ້າງຂຶ້ນນັບຮອຍປີມາແລ້ວເປັນໄມ້ທັງຫລັງ ໂດຍບໍ່ມີການໃຊ້ຕະປູຈັກດອກ ຕົວເຮືອນຢູ່ເທິງເສົາໄມ້ສູງປະມານ 6 ແມັດລວມ 20 ຕົ້ນ ຫໍໄຕແຫ່ງນີ້ຕັ້ງຢູ່ເທິງຫນ້ານ້ຳໜອງຈັນເພື່ອປ້ອງກັນປວກ ແລະແມງໄມ້ເປັນ ພູມປັນຍາທີ່ສືບທອດກັນມາຫໍໄຕແຫ່ງນີ້ເປັນບ່ອນເກັບມ້ຽນ"ຫນັງສືຜູກ" ເຊິ່ງຫມາຍເຖິງຫນັງສືທີ່ຈານລົງຫນ້າໃບລານແລ້ວມັດເປັນເຫລັ້ມ ເອີ້ນວ່າ 1 ຜູກ ແລະ ທີ່ສຳຄັນ ເມືອປີ 2000 ມີ ຫນ່ວຍງານອະນຸລັັກຫນັງສືໃບລານລາວໄດ້ເຮັດການສຳຫລວດ ຈິ່ງຮູ້ວ່າ ທີ່ຫໍໄຕແຫ່ງ ນີ້ມີຈຳນວນຫນັງສືຜູກຫລາຍທີ່ສຸດໃນລາວ ແລະ ຍັງມີຄວາມຫລາກຫລາຍທາງດ້ານເນື້ອຫາຫລາຍທີ່ສຸດອີກດ້ວຍ ມີຕັ້ງແຕ່ຄໍາສອນທາງ ສາສະຫນາ, ບົດຜະຫຍາ, ນິທານ, ຄະຕິທຳ, ກອນລຳ, ຕຳລາຢາພື້ນເມືອງ ແລະ ອື່ນໆ. ບ່ອນນີ້ຈິ່ງເປັນເຫມືອນຂອງຕັກສີລາແຫ່ງລຸ່ມ ນ້ຳຂອງ ທີ່ຜູ້ຄົນສອງຝັ່ງໄດ້ໃຊ້ເປັນບ່ອນສຶກສາຫາຄວາມຮູ້ທັງພະສົງ, ແພດພື້ນເມືອງຈາກລາວ ແລະ ຝັ່ງໄທເມື່ອໄດ້ຊາບຄວາມສຳຄັນ ພຽງນີ້ ທາງການຈິ່ງໄດ້ນຳຫນັງສືຜູກອອກມາທຳຄວາມສະອາດ, ປ່ຽນຜ້າທີ່ຫຸ້ມຫໍ່ແລ້ວຈິ່ງເອົາໄປໄວ້ໃນກຸຕິເຈົ້າອາວາດເປັນການຊົ່ວຄາວ ເພາະຫລາຍປີຜ່ານມານ້ຳໃນຫນອງຈັນເຫືອດແຫ້ງລົງ ເຮັດໃຫ້ມີບັນຫາເລື່ອງແມງໄມ້ທີ່ຈະເຂົ້າໄປທຳລາຍຫນັງສືຜູກເຫລົ່ານີ້ ແຕ່ກໍ່ຫນ້າ ຕົກໃຈທີ່ຫໍໄຕແຫ່ງນີ້ເລີ່ມຊຸດຕົວອ່ຽງລົງ ເພາະໄມ້ສ່ວນຫນຶ່ງເລີ່ມຜຸທ່າມກາງຄວາມເສຍດາຍຂອງຊາວບ້ານ ເຊິ່ງຮູ້ດີວ່າ ບໍ່ດົນອາວະສານ ຂອງຫໍໄຕ ທີ່ເຂົາເຈົ້າເຫັນມາແຕ່ຮຸ່ນປູ່ຍ່າຈະຕ້ອງມາເຖິງ. ເຖິງແມ່ນວ່າວັດຈະໄດ້ຮັບງົບປະມານສ້າງຫໍໄຕຫລັງໃຫມ່ທີ່ເປັນຕຶກຄອນກຣີດ ເພື່ອເກັບຮັກສາຫນັງສືຜູກເປັນການ ຖາວອນກໍ່ຕາມຊາວບ້ານຫລາຍຄົນເລີ່ມຄິດເຖິງການບູລະນະຫໍໄຕຫລັງເກົ່າ ໃຫ້ຢູ່ຕໍ່ໄປຊົ່ວລູກຊົ່ວຫລານ ແຕ່ກໍ່ຕິດຂັດເລື່ອງງົບປະມານດ້ວຍຄວາມຮ່ວມມືລະຫວ່າງພະແນກຖະແຫລງຂ່າວ ແລະ ວັດທະນະທຳແຂວງສະຫວັນນະເຂດ, ສະຖານກົງສູນໄທຢູ່ສະຫວັນນະເຂດ ແລະ ຄະນະສົງລາວ. ຫໍໄຕບ້ານຫນອງລຳຈັນຫລັງເກົ່າໄດ້ຖືກບູລະນະຂຶ້ນເຫມືອນເດີມທຸກປະ ການ ແລະ ສຳເລັດຮຽບຮອຍເມື່ອງປາຍເດືອນພຶດສະພາປີ 2004.
ຈະລິຍະທຳ
ຈະລິຍະທຳ ຫຼື ຈະລິຍະສາດ (ຄຳເຄົ້າ: ຈຣິຍທັມ ຫຼື ຈຣິຍສາສຕຣ໌; ethics, éthique) ແມ່ນນຶ່ງໃນວິຊາຫຼັກຂອງ ວິຊາປັດຊະຍາ ເຊິ່ງສຶກສາກ່ຽວກັບຄວາມດີງາມທາງສັງຄົມມະນຸດ ຈຳແໜກແຍກແຍະວ່າສິ່ງໃດຖືກແລະສິ່ງໃດຜິດ ຄັນຈະອະທິບາຍຢ່າງງ່າຍ ໆ ແມ່ນ ຈະລິຍະທຳ ໝາຍເຖິງ ການແຍກສິ່ງຖືກຈາກຜິດ ດີຈາກຊົ່ວ. ມາຈາກຄຳ 2 ຄຳແມ່ນ ຈະຣິຍ ກັບ ທັມ ເຊິ່ງແປຕາມສັບ ແມ່ນ ຈະຣິຍະ ແປວ່າ ຄວາມປະພຶດ ກິລິຍາທີ່ຄວນປະພຶດ ຄຳວ່າ ທັມ ແປວ່າ ຄຸນຄວາມດີ. ຄຳສັ່ງສອນໃນສາສະໜາ ຫຼັກປະຕິບັດໃນທາງສາສະໜາ ຄວາມຈິງ ຄວາມຍຸຕິທຳ ຄວາມຖືກຕ້ອງ ກົດເກນ ເມື່ອເອົາຄຳ ຈະຣິຍະ ມາຕໍ່ກັບຄຳວ່າ ທັມ ເປັນຈະລິຍະທຳ ແປເອົາຄວາມໝາຍວ່າ ກົດເກນແຫ່ງຄວາມປະພຶດ ຫຼືຫຼັກຄວາມຈິງທີ່ແມ່ນແນວທາງແຫ່ງຄວາມປະພຶດປະຕິບັດ. ໝວດ:ປັດຊະຍາ *
ຊື່ໂດເມນ
ຊື່ໂດເມນ(Domain name) ຫລືຊື່ຂອບເຂດໃນລະບົບເຄືອຂ່າຍເນັຕເວີກ ທີ່ບົ່ງບອກເຖິງຊື່ແລະທີ່ຢູ່ ຂອງເຄື່ອງອຸປະກອນຄອມພິວເຕີຣ໌.
ພາສາປອກຕຸຍການ
ພາສາປອກຕຸຍການ (português, ປຸຣະຕຸເກດ) ເປັນພາສາກຸ່ມໂຣມັງທີ່ເວົ້າໃນປະເທດຕ່າງໆເຊັ່ນ ປະເທດປອກຕຸຍການ ປະເທດບະເຣຊິນ ປະເທດອັງໂກລາ ປະເທດໂມຊຳບິກ ແລະປະເທດຕິມໍແລັດສະເຕ ພາສາປອກຕຸຍການແມ່ນເວົ້າໂດຍຫຼາຍກ່ວາ 200 ລ້ານຄົນ ເຮັດໃຫ້ເປັນໜຶ່ງໃນຈໍານວນໜ້ອຍພາສາທີ່ເວົ້າໃນທົ່ວໂລກ  ມັນເປັນພາສາທີ່ 5 ຫຼື 6 ເວົ້າຫຼາຍທີ່ສຸດໃນໂລກປັດຈຸບັນ
ພາສາປອກຕຸຍການໄດ້ຖືກຂະໜານນາມວ່າເປັນ A língua de Camões ອາລິງກວາດຶກາມອຍສ໌ ("ພາສາຂອງກາມອຍສ໌" ຕາມຂື່ລູວິຊ ວັຊ ດຶ ກາມອຍສ໌ ຜູ້ປະພັນ ອຸສລູຊິອາດັສ) ແລະ A última flor do Lácio ("ດອດໄມ້ດອກສຸດທ້າຍຂອງລະຕິອຸມ") ຄົນເວົ້າພາສາປອກຕຸຍການເອີ້ນວ່າ ລູຊິຕານິກ: Lusitanic ຫຼື ລູໂຊໂຟນ: Lusophones
ຊື່ໂດເມນ
ໃນລະບົບເຄືອຂ່າຍເນັຕເວີກ ເຄື່ອງອຸປະກອນຄອມພິວເຕີຣ໌ ຈະມີຫມາຍເລກໄອພີ ຫມາຍເລກສະເພາະຂອງອຸປະກອນດັ່ງກ່າວ. ແຕ່ເພື່ອງ່າຍໃນການຈື່ແລະເຂົ້າໃຈ ຈະຖືກຂຽນດວ້ຍຊື່ໂດເມນ ທີ່ເປັນໂຕອັກສອນໂຣມັນ.
ພາສາປອກຕຸຍການ
ອ້າງອີງ
Bergström, Magnus & Reis, Neves Prontuário Ortográfico Editorial Notícias, 2004.
ຊື່ໂດເມນ
ຢູອາຣ໌ແອລ
ຊື່ໂດເມນ ໃນລະບົບເຄືອຂ່າຍອິນເຕີຣ໌ເນັຕ ທີ່ບົ່ງບອກເຖີງຊື່ແລະທີ່ຢູ່ ຂອງເວ໊ບໄຊຕ໌ ເອີ້ນວ່າ ຢູອາຣ໌ແອລ ແລະ ຈະຖືກຂຽນເທິງເວັບເບຣົາວ໌ເຊີຣ໌‍.
ພາສາປອກຕຸຍການ
ລິງຄ໌ພາຍນອກ
* ປອກຕຸຍການ ປອກຕຸຍການ
ພູນຊັບ ພົນໂຍທາ
ພູນຊັບ ພົນໂຍທາ ຊື່ຫຼິ້ນ ມິມີ່ ເປັນນາງແບບ ແລະ ນາງງາມຊາວລາວ ເຊິ່ງໄດ້ຮັບຕຳແໜ່ງ ມິສອິນເຕີຣ໌ເນຊັນແນລລາວ 2017 ແລະ ສາມາດເຂົ້າຮອບ 8 ຄົນສຸດທ້າຍໃນການປະກວດ ມິສອິນເຕີຣ໌ເນຊັນແນລ 2017 ຖືເປັນຕົວແທນປະເທດລາວຄົນທຳອິດທີ່ເຂົ້າຮ່ວມການປະກວດມິສອິນເຕີຣ໌ເນຊັນແນລ ແລະ ໄດ້ເຂົ້າຮອບ 8 ຄົນສຸດທ້າຍ.
ຊື່ໂດເມນ
ຢູອາຣ໌ແອລ
http://208.77.188.166/
ພູນຊັບ ພົນໂຍທາ
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ
ໝວດ:ນາງງາມໃນປະເທດລາວ ໝວດ:ນາງງາມ ໝວດ:ນາງແບບ
ຊື່ໂດເມນ
ຢູອາຣ໌ແອລ
http://www.example.com/