cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jupiler
Ekélami
Jupiler ekélama na nkoli ya Piedbœuf na mobu 1966 o kombo ya Jupiler 5.
Henri Matisse
Henri Matisse (31 sánzá ya tuku na mibalé 1869 - 3 sánzá ya tuku na moko 1954) azalaka Mopakoli mpé Moyémi ya Fransia
Isidore Mvouba
Isidore Mvoumba abotamí na 1949 ó Kindamba, azali moto ya politíkí wá Kongó-Brazzaville.
Ashem Tem Kawata
François-Thomas Ashem Tem abótámí o Kikwit, o mokɔlɔ 21 novɛ́mbɛ 1949, akúfí o mokɔlɔ 26 Apríli 2004. Azalaka molobéli mpé molakisi ya Kongo-Kinsásá.
Mayé Asala
Kawata abotama na engumba ya Kikwit, atangisaka na Kongo-Kinsásá mpé na mboka ya Falansia
Mákasi ya ko lingá
Mákasi ya ko lingá ezali Búku ekomaka na Martin Luther King.
Likwé
Búku miango ezali na makapo Zomi na sambo.
Bagó ya Bayindo
Bágo ya Bayindo (Dictionnaire Black) ezali bágo makomami na Christiane Passevant na Larry Portis o mobu 1995.
Bagó ya négritide
Ekélami
Bágo ya négritide ekomami na edisioni L'harmattan na 1989.
Kongó bololo
Esaléli
Na kongo ibalé basalélaka Kongo bololo mpo na Malaria.
MCCDI
MCDDI ezali lingomba ya politiki ewuti na Kongó-Brazzaville.
Mimeseno ya Zimbabwe
Zimbabwe ezali na mimeseno mingi ya ndenge na ndenge, oyo ekoki kozala na bindimeli mpe milulu, moko na yango ezali Shona. Etuluku ya bato oyo eleki monene na Zimbabwe ezali Shona.
Djino
Djino ezali sikré ekélami na kongo-kinsasa
Ramakrishna
Bomoyi
Azalaka mwana ya Khudiram na Chandradevi. abotamaka na kombo ya Gadadhar Chattopadhyay na Kamarpukur o mokolo ya 18 sanza ya mibalé 1836.
Mobémbo na Afríka
Etangi
''Nazo Banza O Tango nazalaka ko vanda na ngonga ya Abidjan.'' kása 20
Gabriel (Anjelu)
Gabriel Azali moko yaba Anjelu sambo ya ki yudasi.
Poso na bantoki misusu
Likwé
Ezali Búku ya ba ntoki motóbá.
Ntáká ya mpɛpɔ
Ekélami
Ntáká ya mpɛpɔ ezali na matambi ya nkita to ya bopumbwi.
Moïse Katumbi Chapwe
Bomoyi bwa ye
Moïse Katumbi asila kobalana na mwasi o nkombo ya Carine Katumbi.
Kelasi
Na ntango akomaki ko yangela mombongo ya ndeko naye ya mobali mpe abandaki musala na Zambie, ayekolaki angeleza mpe alandaki kelasi ya koyekola boyangeli.
Front Citoyen 2016
O mokolo 29 sanza ya libwa 2015 alongwaki o bokonzi neti Bokulaka, sima ya bakambi ya mangomba ya politiki sambo kobenganama na Majorité Presidentielle oyo ezali kokunza mpo bakomelaki Kabila mokanda okati nayango bazalaki kotuna makanisi naye ya kotika bokonzi na suka ya bokonzi naye ya mibale na 2016. Katumbi abakisaki ete kobima naye na PPRD eko pesa ye makoki ya kolakisa makanisi ya mbulamatadi ya kopotana na mobeko likonzi ya ekolo mpe kozongisa maponami sima yango ekozongisela mpe ye bonsomi ya maloba mpe ya misala. Kaka na bosakoli moko wana, alobaki ete masolo munene ekosalema nakati ya baye societé civile mpo na kosala lingomba ya kidemokrasia mpe ya kotelemela ekolo na kati ya mboka. O mokolo 19 sanza ya mosopa ngbanda 2015, Moïse Katumbi asanganaki na bayangeli mangomba 26 mosusu basila koyebana ya Kongo na lisanga babengaki “Front Citoyen 2016”. Lisanga yango eza na makanisi ya kobatela mobeko likonzi mpe kosala ete maponami ya tata mokonzi wa ekolo ya mobu 2016 esalema.
Bambano mpe ba mpalata
O mokolo 22 sanza ya mosopa ngbanda 2015, Moïse Katumbi atatolamaki “Moto ya Afrika mpo na mobu 2015” na nkasa ya nsango Jeune Afrique, nkasa ya nsango eleka misusu ya bikolo ya afrika na munene.
Ngandó (Búku)
Ngandó ezali Búku ya Paul Lomami Tshibamba.
Guy Menga
Guy Menga azali mokomi ya ekolo ya kongo-Brazzaville.
Jupité
Jupité (elembo: ) ezalí monzɔ́tɔ mwa mítáno mwa malíli o molɔ́ngɔ mwa minzɔ́tɔ mya Mói.
Rembrandt
Rembrandt (15 Yuli 1606- 4 Oktube 1669)Azalaka mopakoli, ya ekolo ya Olande
Nkembo na Táta
Libóndeli
mpé na Mwǎna mpé na Elímo Sántu:
Amen! (Mt 28,19)
Rugby
Rugby Ezali Engumba ya Ingɛlɛ́tɛlɛ.
Voice of America
Mokanda likonzi ya Loláká la Ameríka
Na 1976, président Gerald R. Ford atiyaki manzaka na Charte (mokanda likonzi) ya VOA moye molobi:
Na 2016, Congrès esakolaki lisusu na National Defense Authorization Act ete mosala ya kozuwa mpe ya kopesa sango mosengeli kokoba kozala ya bonsomi mpe ya bokatikati.
Mimar Sinan
Bowéyi
Akufaka na mokolo ya 17 Yuli 1588 na Istanbul.
Linzáka
Linzáka (boyíké manzáka) lizalí lomposo ya makási luye lubimaka o misapi mya mabɔ́kɔ mpé ya makolo ma moto tǒ mpé lisúsu o nsɔ́ngɛ́ ya makolo ma nyama. Babengaka mpé manzáka ma nyama : nzóngólóngó.
Idjwi
bisika
Ezali na katikati ya Goma na bukavu.
Molɔngɔ́ ya bisika ya Unesco oyo ezali na likama
Lapolo annuels
Rapports de l'UNESCO
Puissance spirituelle du verbe
Ezalí yoko nzelá ya malakisi ya bozíndó bwa Nzámbe óyo ezalí kotía na bosanda, bo pɛtolami bwa molímo na mayě manso mazwamí na bosukolaka nzóto ya molímo, ya mosuni mpɛ́ ya bosándá, bosáleli ya loláká mpɛ́ ya pólé ya Nzámbe na nzelá ya mabombami mpɛ́ misála miyě mi kosunga na bokiti na masolo na manso mayě mazalaka. Kasi, na boyokaka mobandisi na yangó, bozangi bwa malakisi ya molímo mpɛ́ ba sakolí ya soló epaná bai baíndo ezalákí kopesa kwokõsò utó mibú liyíké, yangó nde ezalí ntina ya bozongi simá ya baíndo, míngi míngi bozangi boyébi ya molóngó, engebene na maloba ma molakisi.
Karaté
Karaté ezali lisano ewuti Japon.
Indubill
Indubill ezali elobéli ya ba bill na ba Yanké.
ewutéli
Indubill ebanda kolobama na biléngi ya kisasa o mibu 1950. Indubill esangisaka mingi ba kombo ewuti na minoko misusu, neti Kikongo, fransé,Kiswahili, tshibula.
André Bavua Ntinu
André Bavua Ntinu (22 mársi 1939; † 05 ɔkɔtɔ́bɛ 2013 o Kikandikila), azaláki moyékoli wa masano ma bai mákasi mpé molakisi wa masano ya bai Ekólo Zapɔ́ (masano ya Karaté mpé Judo) o Ekɔ́lɔ́ ya Kongó Demokratíki. Ayébanakí na nkómbó ya molakisi monɛ́nɛ Bavua Ntinu Decantor, mobandisi wa etéyelo ya molongó ya masano ya bai makasi óyo babengi na falansé, École nationale des arts martiaux (ENAM) mpé mokonzi ya likolɔ́ ya eyambá, Ngúya ya molímo ya likelelo (PSV) óyo azalí mpɛ́ lokola mobandisi mpé mokambi ya likolo ya molímo wa libosɔ́ ya eyambá ena.
Kotava
Ekélami
Yango ejali kokola mpe ejali pete mpo na koyékola, mpe kosalela.
Roland Dalo
Bomɔi
Roland Dalo abotami na Republíki ya Kongó Demokratíki, ye abali bongo mama Viviane Malemba pe azali papa ya bana minei. azali mobateli mpata ya yambo na lingomba centre missionnaire Philadelphie oyo ekelami wuta le 24 febwáli 2008.
Mángbɛlɛ́ ma Covid-19
Mángbɛlɛ́ (Liste)
Bazalí mángbɛlɛ́ míngi:
Ozalí na ba raison po na yo kozala na mángbɛlɛ́ te?
Bato mike kaka bakoki kozua mángbɛlɛ́ ma COVID‑19 te. Mángbɛlɛ́ ekoki kopesama te na: Bato óyo bazalí na allergie makasi na bilia, kisi to mángbɛlɛ́ spécifique, to soki insect esui bango bakoki kozua mángbɛlɛ́ ni mángbɛlɛ́ ma COVID‑19 tant que bazalí allergique te na ba composant ya mángbɛlɛ́ yango. Ezalí motuya penza oyebisa moto óyo azotiya yo tonga ya mángbɛlɛ́ soki na kala osalaki reaction allergic makasi (anaphylaxie). Mángbɛlɛ́ ezalí na composant animal to make te.
Dzemi pe kopesa mabene na bana
Po na mateya ya suka suka etali mángbɛlɛ́ ma COVID‑19 soki ozalí na dzemi to ozo pesa mabene na mwana moke, lobela munganga na yo. Mángbɛlɛ́ ma COVID‑19 esengami po na basi ya dzemi. Mángbɛlɛ́ ezalí ndenge eleki malamu ya komibatela nioso ya likámá ya COVID‑19 po na basi ya dzemi pe ba bebe na bango. Yango ekangisi hospitalisation ya basi ya dzemi na soin intensif pe bobateli ya bebe soki abotami pématuré. Yo pe bebe na kati ya libumu na yo bokoki kozua COVID‑19 te na tina ya mángbɛlɛ́. Soki ozo pesa mabene to ozo kanisa kopesa mabene, okoki kozua mángbɛlɛ́ ma COVID‑19. Kokata kopesa mabene na bebe te po na yo kozua vaccin ya COVID‑19. Continué kopesa mabene na bebe normalement ata sima ya mángbɛlɛ́.
Mángbɛlɛ́ ezalí na elíkyá?
Ba kisi nioso, elongo na mángbɛlɛ́, ezalí testé po na sécurité pe efficacité liboso epesama nzela esalelama. Agence ya Regulation ya ba Produit Medical esengeli etala base de donnée nioso po na kososola soki vaccin ezalí malamu pe soki ba esseyage nioso esalamaki pe ba nzela nioso elandamaki. Yango e étudié Sécurité pe efficacité ya mángbɛlɛ́ ma COVID‑19 ezo salama pe ezo landana tango nioso.
Afabɛ́
Afabɛ́ ekokí kozala na lɛ́tɛlɛ ya mileli mpé ya milelisi, ndakisa afabɛ́ ya latɛ́ tǒ afabɛ́ ya siríli. Ekokí mpé kozala afabɛ́ ya milelisi, eye ezangí mileli, ndakisa afabɛ́ ya arabu
Ndako Saheb Ettabaâ
Etongameli (architecture)
Ndako ezwami na ekoteli ya Souk Jedid. Ezali na baetaje 3: ya libosó (rez-de-chaussé) ezalaki mpo na bampunda mpe ko bomba biloko (entrepôts ), baetaje mibale misusu bizalaki ba appartments privés mpe salɔ.
William Marrion Branham
William Marrion Branham (9 Sánzá ya mínei 1909 - 24 Sánzá ya zómi na míbalé 1965) Azali pastori ya Branham Tabernacle kuna na Jeffersonville, Indiana; ba croyants na ye bazo tala ye lokola Elia na (Malaki 4:5） William Branham azo debuter predication na 1933 amoni sept visions.
Kaina
Kaina azalaka ndeko ya Abɛlɛ okati ya makomi esantu.
Gbagba ya Mái ma lobwakú
Gbagba ya Mái ma lobwakú ezalí gbagba ya nzelá-masíni mɔnɛ́nɛ́ na likoló na motíma Mái ma lobwakú na Etúká ya Mbwé na Swisi.
Nzámbe na nkɛ́mbɔ, Nzámbe na nguyá
Nzámbe na nkɛ́mbɔ, Nzámbe na nguyá (Dieu tout-puissant, que tu es grand o lifalansé, How Great Thou Art o lingɛlɛ́sa) ezalí nzémbo ya kokumisa ya bamisíoni.
Louis-Charles Nkoa
Biografi ya bomoi
Passionné ya édition ya vidéo mpe ko créer contenus web, Louis-Charles Nkoa akendaki na France na 2019, tango abandaki ba études na ye ya université na option ya édition mpo na Certificat ya Technicien supérieur – Professions Audiovisuelles. Asali début na ye ya liboso na internet na 2019 mpe na carrière na ye inspiré surtout na Steve Fah, oyo azali influenceur ya vlogger, a collaborer na plusieurs sensations internet na même domaine, parmi ba misusu, Jeanlemignon, Pat Lee comédie na Sarra Messan (actrice ivorienne Web ).
Monasitɛ́lɛ
Monasitɛ́lɛ ezalí kuvá ya bamwáni.
Ndoto étoile bouton zolo
esika
Catégories : 1.
Intore
Intore ezalí mabína ya Kongó-Brazzaville.
Mbongo tshobi
mbongo tshobi ezali biléyi ewuti Kamerun.
Mongo sisé
mongo sisé(12 sanza ya mitano 1948- 31 sanza ya zomi 2008) azalaka moyémi ya kongo.
Belén Rueda
María Belén Rueda García-Porrero azali mwasi ya masano ya Espagne, abotamaki na mokolo ya 16 sanza ya misato 1965 na Madridi, na Espagnia.
Lisolo ya bomoi
Na mobu 2014, akɔtaki na molongo ya bato ya lisano ya B&B oyo elekaki na Telecinco.
Nunshaku
Nunshaku ezali ébeteli ewuti na Japon.
Quiksilver
Quiksilver ezalí kompaní ya sapáto mpé elambá.
Petelo Marini Bodho
Pierre Marini Bodho, abotami mokolo ya 30 mársi 1938 na mboka Zeu na  Etúká Orientale, azalí bongò mobáteli mpatá mpé Moí-politíki na engumba Republíki ya Kongó Demokratíki.
Politiki
Ye azalí bongò mokambi na lisangá ya politiki oyò bakangaka mibéko to mpé Sénat na lifalanasé na mbóka Republíki ya Kongó Demokratíki na ngonga oyò mbóka ezalaki kozela mapɔnɔmi to mpé transition na lifalansé.
Bakɔ́ngɔ
Bafandi pembenipembeni ya libongo ya atlantíki ya Afríka ya ntei Bango kosala Mani ya Kɔ́ngɔ. Balobaka monoko ya kikɔ́ngɔ, falansé na lingála. Bakongo bazalí na boyokani na Bambundu, Bangala mpe Balúba.
Tina Kunakey
Lisolo ya bomoi
Tina Kunakey akendaki kofanda na Madrid mpe atyaki sinyatili na agence ya ba molakisi. Nsima ya kosala na Londres na agence SUPA Model Management, akɔtaki na agence ya New York.
Hugue Maluta Makanda
Nzela ya ye moko
Na sánzá ya sambo ye abandi kopumbwa na mapapú na yé mókó. Abimisi libongisi na yé ya yambo "Reculer devant" na mokolo ya 31/08/2019, oyo esalamaki na banzembo 7. Nzémbo "mon choix" nde ebetaki mingi mpe elongákí koleka bayoki ndule.
Molɔngɔ́ ya biloko ya Unseco na Pulutugal
Lokasa oyo ezali mpo na Molɔngɔ́ ya biloko ya Unseco na Pulutugal Portugal adopted the convention on 30 September 1980, making its historical sites eligible for inclusion on the list.
Sex and the city
Sex and the City ezalí molɔngɔ́ mwa televizɔ́ ya comédie-drame ya bolingo ya Amerika oyo esalemi na Darren Star mpo na HBO. Ezali adaptation ya colonne journal ya Candace Bushnell mpe anthologie ya ba livres ya 1996 ya kombo moko. Série yango ebimaki mpo na mbala ya liboso na États-Unis na mokolo ya 6 Yuni 1998 mpe esukaki na mokolo ya 22 Febwali 2004, na biteni 94 oyo ebimaki na boumeli ya basanza motoba. Na boumeli ya bokoli na yango mobimba, série yango ezwaki makabo ya ba producteurs, bakomi, mpe bakambi ndenge na ndenge, libosoliboso Michael Patrick King.
Yves Martial Moukoko
Yves Martial Moukoko azalí mɔ̌kɔ́ na bakomi ya lisoló lya falansé mpɛ̃ apɔ́stɔlɔ na Ekeléziya katolike wa Republíki ya Kongó.
Jean-Marc Kabund
Mosala
Kabund atalelami bongo lokola mokambi mpe stratégiste ya coalition ya Union Sacrée, oyo esalemaki na décembre 2020 mpo na kotelemela bokonzi ya président ya kala Joseph Kabila. Kabund aponami député ya circonscription moko ya Kinshasa na février 2019.
Clermont Ferrand
Clermont-Ferrand ezali engumba ya iniversite na katikati ya France. Pene na maziba mpe bikeko ya esika ya Place de Jaude ezali na Ndakonzambe ya Notre-Dame-de-l’Assomption. Na nɔrdi-wɛsti ya engumba yango ezali na parke ya masano ya Vulcania oyo ezali na motó ya likambo ya volcan mpe musée oyo ezali na ba émissions.
Mosala na engumba
Ecolavage Clermont
Mozdahir
Na musika
Mozdahir de mboka Munene na Dakar, penena na Universite ya Dakar campis. Pona NGO mboka mususu na elongo na Dakar esika yakobomba babuku na kelasi facilite. Mozdahir baza na biteni miine ya lukumu, basalaka likopa el nyoso, basalaki estalation ya radio kombo Mozdahir FM 93.2 na Guédiawaye, Dakar, de ezali radio moko nakati ya Shi'i station radio siko oyo de radio ezo sala na Senegal. De ezo sala shangema ya mboka ya Casamance reggo pona siud Senegal, elengo na Nzinga nginga ya mboka ya West Africa. Organization ezo Kamba deversite ya biloko ya proje ya vilage, lokola bazo sala bilanga ya sika ya bitape na village lokola Nadjaf Al Ashraf.
Madimba
Madimba ezalí likaboli moko ya bokambi ya etuka ya Kongo Central o Ekolo Kongo ya Demokrati. Mboka-mokonzi na yango ezali Madimba, Boyangeli na yango ezwami na engumba ya Kisantu.
Fabregas (Moyémbi)
Bomoi
Fabregas abotama na Kombo ya Fabrice Mbuyulu na engumba ya Kinsásá o mokolo ya 3 sánzá ya mwambe mobu 1987. Azalaka moyémbi na Wenge Musica Maison Mère ya Werrason.
Deplick Pomba
Deplick Pomba Nuance  ezalí moyémbi, --(auteur, compositeur, Danseur)-- ya Kongó-Kinsásá 🇨🇩.
Robinio Mundibu
Bomoi
Robinio Mundibu abotama na mbóka ya Kinkole na etúká ya Kinsásá. Azalaka moyémbi na Wenge Musica Maison Mère ya Werrason na mibu 2009 ti 2014.
Mokonzi Mohamed Aly Aidara
Mosala
Babuku na French:
Soninké (Lokótá)
Soninké ezali Lokótá ya batu ya mboka ya Mali.
Kinyarwanda
Balobi ya Kinyarwanda
Ndinga ya Kinyarwanda elobami sé na bato ya ekolo ya Rwanda. mituya ya balobi eyebani te na mikolo mitangémi.
Barranquilla
Barranquilla ezali engumba ya etuka ya Atlantico okati ya ekolo ya Kolombi.
Bato ya Bwanya
Moyémbi mwasi Shakira abotama na engumba ya Barranquilla.
Hotel ya Shilla
Hôtel Shilla ya Séoul
Shilla Séoul, membre ya Leading Hotels of the World[2], efungolamaki le 8 mars 1979 na Jangchung-dong, Jung-gu, Séoul. ZAGAT Ba hôtels 100 ya liboso. Ezwami na katikati ya Ngomba Namsan, 249 Dongho-ro (Jangchung-dong 2-ga), Jung-gu, na Séoul. Ezali na ndako monene (etaje 23 likoló ya mabele mpe etaze 3 na nse ya mabele), ndako ya bapaya, magazini oyo efutamaka mpako te, mpe linɔ́ngi ya kotɛlɛmisa mituka. 464 chambres d’hôtes dont 25 chambres suite, 8 chambres d’aliment et d’être, 13 salles de fêtes, centre de conférences, club de fitness, piscine intérieure/extérieure, spa, sauna, arcade ya luxe mpe ba installations auxiliaires mosusu. Réalisé na designer ya intérieur ‘Peter Remedios’, intérieur esalelaka ba matériaux écologiques lokola mabaya na mabanga mpe e maximiser usage ya lumière naturelle. Parc ya mayemi ya libanda ya ba pyeong 12.000 oyo esalemi na Seoul Shilla Hotel mpe Gana Gallery ezali kolakisa mayemi soko 70 ya bato soki 40 ya mayemi ya ntango na biso oyo bazali kosala na mboka mpe na mokili mobimba. Travel&Leisure Ba hôtels 500 ya liboso. Ezali otɛlɛ bobele moko na Corée epai bakonzi ya bikólo oyo bautaki na États-Unis, Russie, Japon, mpe Chine bakendaki kuna.
Hotel ya Jeju Shilla
Yuli 1990 Hôtel Jeju Shilla na Seogwipo, na etúká ya Jeju oyo etambwisaka yango moko, efungolamaki na 1998. Intérieur ya OGAWA & FERRE na France. Ezali na ba chambre ya ba invités 429, ba restaurants 6 na ba bars oyo esangisi cuisine ya Corée, ba salles ya fête 8, casino, na spa. Na 2008, ba services ya Jeju Hotel GAO na TPO esalemaki mpo na mbala ya liboso na Corée. Lobby mpe ba couloirs ya The Shilla Jeju ekembisami na misala koleka 400 ya ba artistes ya lokumu ya mboka mpe ya poto, kati na yango Space Venus ya Salvador Dali.
Lucette Bousquet
Bomoi
Bazali na bozwi te, Lucette Bousquet apesaka mateya mingi te mpo na etumba, yango wana asalaka mosala ya kobakisa na kokende ndako na ndako mpe bongo azali koteka bilamba, mpo na kozwa mosolo oyo ekoki mpo na koleisa bango nyonso [2]. Abombaki mpe Bayuda mosusu, lokola mozalani moko oyo azwaki ekimelo na ndako na ye mwa moke liboso ete bato ya Allemagne báya, oyo Lucette ayebisaki bango ete ayebi te esika oyo mozalani na ye azalaki [2].