cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Automa a stat finii
Parità di cifer
'Sta macchina la podaria semplicement cambià de stat ògni voeulta che la incontra 'na cifra e 'na voeulta finii el numer comunicà el sò stat.
123
El stat final a l'è che el numer di cifer a l'è dispari.
Castel Morrone
Castel Morrone l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Caserta. El g'ha presapóch 3.985 abitàncc, 'na superfìce de 25 km² e 'na densità de 159 ab./km². El cunfìna coi cümü de Caiazzo, Capua, Caserta, Limatola (BN), Piana di Monte Verna.
Schlins
Schlins l'è on comun austriegh, del land del Vorarlberg. El fa part del distrett de Feldkirch e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
Trescian
Trescian l'è situada a nòrd-est de Milan, al confin con la Provincia de Monza e Brianza (comun de Busnagh e Ronscell) e vers el fiumm Adda.
Dialett genoves
El genoves (nomm local: zeneize) l'è on dialett de la lengua ligur. L'è parlaa a Genova, e cont i sò variant, in squasi tutta la riviera ligura: per la soa difusion, la soa leteratura e l'importanza del caploeugh regional, a l'è consideraa el dialett pussee representativ de la lengua ligur.
Red di tram de Jenakijeve
La  a l'è 'l sistema dol tram usad da la cità de, in Ucraina.
Prez-vers-Noréaz
El cumün de Prez-vers-Noréaz al se tröva a una altitüden de 646 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Avry, Corserey, La Brillaz, Montagny, Noréaz.
Obersontheim
El cümü de Obersontheim el se tróa a 'na altèsa de 379 méter sura 'l leèl del mar.
Castillo de Garcimuñoz
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Heilsbronn
Heilsbronn l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Média Francònia. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ansbach. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 62.23 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Heilsbronn la se tróa a 'na altèsa de 400 méter sura 'l leèl del mar.
Metropolitana de Turin
Stòria
270px|thumb|manzína|Monorodaja de Turin, fada-sù in di agn '60.
Progett di agn '20
Menter i alter principaj cittaa talian gh'aveven gemò desvilupaa on servizzi de metropolitana, a Turin l'era staa faa-sù minga.
Progett di agn '60
In di agn '60, depos el falliment de la monorodaja, la prima costruida in Italia, realizada per on tocch in ocasion de Italia 61, a l'è stada costituida la Societaa per la Metropolitana de Turin (SMT) cont l'obietiv de costruì anca inde la capital piemonees questa infrastrutura chì; in di agn chì a hinn staa presentaa i primm studi de fatabilità e hinn staa faa i primm scav esplorativ in de la zona de la Crosetta sora on progett che 'l voeureva on sistema de galeri de circa sett chilometer sòtta el center storegh. On quaj temp pussee tard, el progett chì a l'è staa bandonaa a favor de ona solusion che la voeureva on conligament sòtta terra intra i stabiliment de la FIAT Mirafiori cont i grand quarter operari de la periferia; in de l'autunn del 1975 la noeuva giunta comunala, guidada dal Diego Novelli, ha deciduu de sarà-sù la SMT e anca l'ultem progett presentaa a l'è staa bandonaa.
Progett di agn '80
Al principi di agn '80 a s'è valutaa de dotà la cittaa de on sistema alternativ: se sarïa dovuu fà ona metropolitana lingera e on sistema de metrotranvii che averïen dovuu curr sora la superficia (su corsi riservaa) o sòtta-terra, longh i strad pussee importat. El progett el prevedeva de fà-sù cinq lign, numeraa da l'1 al 5, ma domà la linia 3 a l'è stada costruida cont i caratteristigh che se voeureven, menter l'1 e 'l 4 eren diventaa lign de tram normaj e per la 2 e la 5 se doperaven di corrier. A la fin del 2013, i lign chì eren ancamò in funzion (a eccezion de la linia 1, che a l'è stada sostituida da la M1).
Linea M1
A gh'hinn di inter-scambi cont ona quaj stazion ferroviaria, comè la stazion de Pòrta Susa (lign SFM1, SFM2, SFM4, SFM6 e SFM7, tren regionaj e nazionaj) e la stazion de Pòrta Nueva (linia SFM3, tren regionaj, nazionaj e internazionaj). On inter-connesion intra la stazion de la metropolitana de Lingott e la stazion de Lingott a l'era dree a vess studiada inscì che 'l sarïa diventaa possibel l'inter-scambi cont la stazion de Lingott e i lign SFM1, SFM2, SFM4, SFM6 e SFM7, i treni regionaj e nazionaj.
Bijett
270px|thumb|left|Bijett doperaa 2011 El bigliett per domà on viagg, in del 2016 el costa 1,50 euro e 'l var per 90 menut sura tucc i corrier, i tram del comun de Turin. Se poden comprà anca alter tip de bijett, comè quej 24h, 48h, 72h e per la nocc. Anca se i stazion de Fermi e de Paradis hinn in del comun de Colègn, se pò doperà on normal bijett urban.
Caratteristigh tecnigh
El sistema VAL doperaa per la metropolitana de Turin l'è 'l primm al mond in configurasion 52 meter.
Schnifis
El sò codes statistegh l'è 80419.
Consili citadin de Kyiv
El Consili citadin de Kyiv (in ucrain Київська міська рада, ciamad anca Kyivrada) a l'è l'orghen legislativ de Kyiv, capital de l'Ucraina e cità a statut autonom, minga sotaponuda a l'autorità de l'Oblast de Kyiv. A l'è elesgiud diretament di citadin de la cità e 'l so president a l'è o el sindegh de Kyiv, anca lu elesgiud de la sgent, o el Secretari del Consili, scernud di so member.
Violay
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Violay l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Ucitan
Storia
sovenha vos a temps de ma dolor!"
Dialet de l'Ucitan
Inultra un quai lenguista (cumpagn de Pierre Bec o Domergue Sumien) el taca ai dialet de l'Ucitan anca el Catalan.
L'in ucitan
Chanta sa chanson
Planas levatz vos
Mons amors ont son.
El Paternoster Ucitan
que ta volontat se faga
Amen. Paire noastre que siatz en ciel,
perdonatz-nen li noastri ofensas,
que tio Rénhe véne,
dins lo Ciel e sus la tèrra.
amen.
Una nuvela del Bucasc
Atenziun: i urtugrafii di versiun uriginai (föra che per l'ültim esempi), hin staa tüt müdaa in quela classiga ucitana
Dialet de Sospello
Donque digo que als temps do premier rei de Chipro, après fach a conquista da Tèrra Santa da Goffredo de Bolhon, es capitat qu'una grand sinhora de Gascònha annèt en pelegrinatge au Sepulcre e en tornant d'ailà, arrivaia en Chipro, s'en annèt vèire de tots els colors da certos òmes sellerats; e siccoma en annèt patir tant, que non vorìa sentir de consolacion, pensèt d'anat s'en laumentàr dau rei; ma i venguèt dich da carcun qu'aurìa perdut a sio pena, perqu'el era tant minchon e tant buàn a pau que d'amb una viltat pròpi degna d'ògni vitupéri soportava mila enjúrias fachas en el, autre que vendicar d'amb justìcia aquellas fachas als autres. Au ponch que quionque avìa una bila, l'esfogava en li fasent quarque onta o quarque marìa figura. A frema, en sentent aquò, perdent ògni sperança de vendetta, per se consolar en quarque manera do sio tuàrt, annèt pensart de lavar un pau a testa en aquel gusàs d'un rei; e annaia en piorant, diguèt: "Mio sinhor, io non vengo a tio presença per vendetta, que io aspère de l'enjúria que m'an fach ma, per n'aver una soddisfacion, te prego que me muàstres un pau coma fas a soffrir aquellas que sento que te fan a tu, a fin que, emparant da tu, io puàrga sopportat en pasiença a mio, que se poguessa, Dio o sau, se non a te donerìa a tu, ja qu'es sabes sopportar si ben!".
Lengua ligür (rumanza)
In monegasch
Pàire nòstro che sii unt o celo, che o tò nomme sice santificap, che o tò regno arrive, sice fà a tò vorontà, coma un celo unscì a terra. Danne ancheui com tuti i giorni o nòstro pan. Perdonane i nòstri pecai coma perdonammo a cheli che n'an fao de mä. Non ne lascia pià da tentasion, ma libérane do mä, amen.
Hüntwangen
El cumün de Hüntwangen al se tröva a una altitüden de 390 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Eglisau, Glattfelden, Hohentengen am Hochrhein (DE-BW), Wasterkingen, Wil. La popolaziun l'è in magioranza de lengua todesca.
Duvin
Duvin a l'è un cumün svizzer del distret de Surselva. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 17.93 km², e al se tröva a una altitüden de 1180 meter sura al livel del mar.
Rocafort (metropolitana de Barcelona)
Interscambi
Fermada del bus Bike sharing Bicing
Kijŏng-dong
thumb|La bandera nazionala a Kijong-dong. Kijŏng-dong, Kijŏngdong putost che Kijŏng tong ("Vilagg de la Pas") a l'è on vilagg de la Corea del Nòrd, situaa arent a la Zona demelitarizzada coreana e arent a la cittaa de Kaesŏng. Cognossuu anca comè "Vilagg de la Pas" in Corea del Nòrd, el vegn de solet indicaa comè on "Vilagg propaganda" di media occidentaj e sud-corean.
Stazzion de Mehrower Allee
La  a l'è 'na stazzion ferroviaria de la Germania, in la zona de Berlin.
Stazzion de Ocriticum
La  a l'è 'na stazzion in costruzzion de la ferrovia Sulmona-Isernia, che la serviss el comun de.
Fagus sylvatica
Ol Fagus sylvatica (in Bergamàsch e Bresà: Fó; in Insübregh: Foo), specie de la famèa di Fagaceae, l'è öna pianta ólta fina a 30 méter, che la é da l'Eüròpa centràl e che s'pöl troà da la Spagna e da la Grécia sö fina al mesdé de l’Inghiltèra; la se tróa sö i Alp tra i 600 e i 1300 méter söl lièl del mar.
Fröcc
I fröcc (i fagie) i è di spéce de nus legnuse lónghe 2 ghèi che i è ‘ncartosade dét in d’ün astöcc ‘mpó spinùs fai da 4 valve che i se dèrf fò quando che la fagia l’è marüda.
Darkovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Opava.
Rosengarten (DE-BW)
Rosengarten l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schwäbisch Hall. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 31.02 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Efesit Capitel Quater
Capitel Quater
6vün Diu e pader de tücc,
Aspa
L'aspa l'è on lavorà che 'l serviss per fà su i asc. El gh'ha ona struttura pu o manch compagna del guindol, che però el gh'ha la fonzion inversa.
Rammingen (DE-BW)
Rammingen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Tübinga. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Alb-Donau. La superfìce del teretóre del cümü l'è de 14.04 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Red di tram de Kyiv
La  a l'è 'l sistema dol tram usad da la cità de, in Ucraina.
Lobelia
Lobelia l'è 'n zèner de piànte de fiùr che 'l tol dét 'ntra 360 e 400 spéci, condena dstribusiú cosmopolìta, perlopiö endele regiù tropicài e temperàde del mónt, vergöne (póche) le rìa 'nfìna a le regiù frède.
En quach botànich i còloca chèsto zèner endèna famìa speciìfica batezàda Lobeliaceae, dei óter envéce come 'na sotafamìa ciamàda Lobelioideae colocàda endèla famìa de le Campanulaceae. El sistema APG II el g'ha gnemò ciapàt 'na deciziù sö chèsto argomènt e 'l la met dét en töte dò le famìe.
Ethnologue
In del 1984 l'Ethnologue l'ha faa un sistema de codes a trì leter per i lenguf ciamaa codes SIL. Quest insema chì de codes al süperava i standard de prima ISO 639-1 e RFC 3066.
Saint-Tropez
Saint-Tropez l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Tropez (l'è 'l capolöch), del circondàre (arrondissement) de Draguignan e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.18 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 115 méter s.l.m.
Fiumicello
Fiumicello (en furlà: Flumisel) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Friuli-Venesia Giulia, en Pruvìncia de Udine. El g'ha presapóch 4.467 abitàncc, 'na superfìce de 22 km² e 'na densità de 203 ab./km². El cunfìna coi cümü de Aquileia, Grado (GO), Ruda, San Canzian d'Isonzo (GO), Turriaco (GO), Villa Vicentina.
Florida (metropolitana de Barcelona)
Florida  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Barcelona.
Burò del President de l'Ucraina
El Burò del President de l'Ucraina (in ucrain Офіс Президента України), prima Ministrazzion del President de l'Ucraina, a l'è un corp che 'l serviss a jutà el president de l'Ucraina e a dàgh consili legal, mediategh e in general, quand che 'l fà i so compit dad de la Costituzzion de l'Ucraina.
Roccafluvione
Roccafluvione l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Ascoli Piceno. El g'ha presapóch 2.195 abitàncc, 'na superfìce de 60 km² e 'na densità de 37 ab./km². El cunfìna coi cümü de Acquasanta Terme, Ascoli Piceno, Comunanza, Montegallo, Palmiano, Venarotta.
Senèdes
Senèdes a l'è un cumün svizzer del distret de Sarine (in tudesch: Saane), in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 0.50 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Stazzion de Raoul-Wallenberg-Straße
La  a l'è 'na stazzion ferroviaria de la Germania, in la zona de Berlin.
Democrategh per el Liechtenstein
Retegnud de destra, i so idee inn el liberalism economegh, el conservatorism nazzional e l'eurosceticism, el so leader el Thomas Rehak e 'l so color el bloeu.
Salimbene de Adam
miniatura|Targa del Salimbene a Parma El Salimbene de Adam (Parma, 9 de otover 1221 - San Pol, 1288) a l'è stad un storegh, religios e scritor lombard, frad minor che ghe andava dree al Gioachin de Fior.
Lumbrein
Lumbrein a l'è un cumün svizzer del distret de Surselva. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 37.86 km², e al se tröva a una altitüden de 1405 meter sura al livel del mar.
Storia
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Trezzan sul Navili
Storia
Trezzan, che l'è nassuu intorna al XIII secol cont el nomm de Treciano, el gh'ha semper avuu ona storia legada a quella milanesa. On temp a l'era on centro puttost important de la bassa milanesa perchè chì se trovava el monastee de Sant Ambroeus. L'ha faa part de la Piev de Cesan Boscon e civilment l'era governada di Capitan de Bagg (che se troeuva on poo pussee a nord de Trezzan). In la gesa parrocchial (dedicada a Sant'Anna) a gh'è on quai quader del Bernardin Luin. Trezzan el gh'ha avuu ona granda espansion tra el 1960 e 'l 1970 a causa de la costruzion de la noeuva Strada Provincial che la porta a Vigeven: inscì la soa popolazion l'è passada de 1.450 a 13.550 personn.
Stazion de Fuorigrotta
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno in contratt de servizzi con la Region Campania.
Boncourt (JU)
Boncourt a l'è un cumün svizzer del distret de Porrentruy, in del Canton Giüra. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 9.02 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Legnamee
El legnamee (anca marangon in certi bande) a l'è un artesan qe 'l lavora 'l legn per far su o per riparar cà, mobilia, e oltre strutur.
Material drovad
El legn massell, ind i numerose manere ind i quai la natura la ge offree, per secoli a l'è staito el material principal de la legnameria. De un quai deceni però, cont i nœve tecnologie, a l'è staito possibel sostituir el legn massell con semi-lavorads plussee prateg e plussee a bon mercad. Vegnen produxids e donca drovads pannei de agglomerads de legn, comè el multistrad, el truciolad, el listellar, el legn lamellar, l'MDF, l’OSB e oltri. L'usaj del legn massell al resta de tute i manere, per el legnamee artigian el prodot plussee considerad. Ind la produzion de infissi e prodots estern de legnameria, se parla necessariament de legn massell o legn lamellar, sia qe el prodot al sia artigianal qe industrial. La produzion de mobel e de arredament in jener, inscambi, la se è ormai orientada vers l'usaj dei semi-lavorads jamò descrivuds, insì a l'è nassud un artigianad parallel a la classega legnameria. Cont el temp i inn nassude industrie del mobel, orientade prevalentement a l'arredament modern. Qesta tipolojia de produzion, faita su anca de imprenditor picinin con poc dipendents, la fa minga usaj dei classeg arnes de legnamee ma de maqine automatege computerizade, del cost volt fess ma qe i permeten de realizar con precision e velocitaa el numer de toc volud e poder insì assemblar in brev temp el mobel projetad.
Essenze
Per la realizzazion de infiss estern, la cernida del legn a l'è despess dettada de raxon tecnege; ge se orienta de fait su essenze qe i abbien carateristege adatte a la funzion qe la g'havarà el prodot, una cernida donca, de legn adats ai intemperie e resistenti a'l ciar e a'l calor del sol; i essenze plussee drovade i inn: el rovere, el castagn, el cedro o legn esoteg comè el meranti e l'iroko o legn manc pregiad comè el pescia el larex o l'abiez, qest'ultem al vegn preferibilment verniciad; in agn passads al se drovava el douglas ma adess a l'è aortid de moda.
Per la realizzazion de mobel e arredament in jener e tut quel qe a l'è intern, inscambi, la certida del legn a l'è squas esclusivament de natura estetega. El castagn o 'l rovere i vegnen drovads per esempi per ottener un arredament rusteg, comè anca el pescia e l'abiez; legn plussee pregiads e de l'aspet plussee elegant i inn inscambi el nox, el cirexo o el pero (del tipeg color rœsad); compagn del castagn ind i venatur ma plussee ciar comè color a l'è 'l frassin e pœ a g'hem el fo, l'opi e tuts i legn esoteg jamò menzionads.
Rinchnach
El cümü de Rinchnach el se tróa a 'na altèsa de 564 méter sura 'l leèl del mar.
Vanzagh
Vanzagh (Vanzago) l'è on comun de la Provincia de Milan, indove ghe viven NaN abitant. El comun l'è situaa a nòrd-òvest de Milan, in la zòna de Arlun. Vanzagh la gh'ha tre frazion: Mantegascia, Tre Campann, Valadrenn.
Satteldorf
El cümü de Satteldorf el se tróa a 'na altèsa de 421 méter sura 'l leèl del mar.
Commutazion del còdes
Mes'cià del codès
El mes'cià del codès, in inglès code mixing, l'è simil al code switching ma l'è l'drovà da parte di vun che el parla minga tropp ben una lengua, di parol o fras de ona lengua che lu 'l cognoss ben.
Numer d'Avogadro
El Nümer d'Avogadro, ciamaa inscì in onor del Amedeo Avogadro, e scritt cont el simbol  o \mathcal{N} a l'è el numer d'element (de solit atom, molecul o jun) che gh'hinn denter in d'ona mol.
Strada de segonda class 231
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 28.4 km.
Gamba de legn
Origin del termin
La teoria pussee probabil a l'è che el termen el deriva de l'andatura assee incerta del tram, donca arenta a quella de 'n omm senza 'na gamba.
Pradons
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Stomegh
El stomegh l'è on orghen de l'aparad digerent. L'è quell che 'l fa su la segonda fas de la digestion, quella che la vegn despoeu el mastegà.
Sainte-Anastasie-sur-Issole
Sainte-Anastasie-sur-Issole l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Canton de la Roquebrussanne, del circondàre (arrondissement) de Brignoles e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 10.71 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 269 méter a 'na altèsa màsima de 580 méter s.l.m.
Stazzion de Campo di Giove Maiella
Moviment
Al dì d'incoeu la stazzion a l'è servida domà di treni turistegh che la Fondazzion FS la fa in su la Transiberiana d'Italia.
Zachenberg
El cümü de Zachenberg el se tróa a 'na altèsa de 602 méter sura 'l leèl del mar.
Morissen
Situazion linguistega
Segond i informazion cattaa sü cunt el censiment del 2000, la gran magiuranza (91,47%) de la popolazion de Morissen la parla el rumancc sursilvan 'me lengua màder, contra un 6,64 che inscambi la parla tudesch.
Casas de Haro
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Colombières-sur-Orb
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Colombières-sur-Orb l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Rich Skrenta
El Rich Skrenta (Pittsburgh, 1967) a l'è un informategh statunitens, autor de Elk Cloner, el prim virus a spantegàss in natura, e creator del motor de ricerca blekko.
Monscia Bettola (metropolitana de Milan)
Monscia Bettola la sarà 'na stazion de la Linia 1 de la Metropolitana de Milan e l'è in progett che la sibia anca 'na stazion de la lilla. In del territori comunal de Cinisell Balsom, la sarà a servizzi di zon sud de Monscia e de Cinisell.
Boécourt
Boécourt a l'è un cumün svizzer del distret de Delémont, in del Canton Giüra. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 12.28 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Vivans
Vivans l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de La Pacaudière, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
Budišovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Opava.
Jim Browning
L'è ciamad grey hat perchè 'l fa anca di atività de dubia legalità, compagn de doperà a la reversa i connession del desktop remot di scammer per robànn i file o inganài a descaregà un RAT per spiài.
Berry (Alabama)
a l'è una cità da l'Alabama, part da la, con abitant e  familie.
Budišov nad Budišovkou
El gh'ha el status de cità.
Vougy (FR-42)
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Vougy l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Mouriès
Mouriès l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Eyguières, del circondàre (arrondissement) de Arles e del dipartimènt de le Bouches-du-Rhône. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 38.35 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1 méter a 'na altèsa màsima de 280 méter s.l.m.
Škrdlovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Membrana cellulara
Proteine
Le membrane cellulare le g'ha un bell po de proteine, intoren al 50% del volœm de la membrana; qelle proteine qé i è importante per la cellula perqè i è le responsabole de tante atività biolojege. Plœ o manc un terz dei jen del levat i codifega per lore-qé, e qell numer qé l'è plœ volt an'mo ind i organism pluricellular. De proteine de membrana ge n'è tre grande categorie: le proteine transmembrana, le proteine periferege, e le proteine tacade ai lipids. Le proteine transmembrana i è amfifilege e le passa de una banda a l'oltra de la membrana; proteine de qell tipo qé g'è i canai ioneg, 'me qei de sode, potasse, calç e clor, e anca le proteine-G. La membrana cellulara, come qe l'è a contat cond el intoren estern, l'è un sit important fess de comunicazion intra le cellule; donca, g'è una mœcia de proteine de identificazion e qe le fonziona de recetor, 'me prexempe i antejen, qe i è presents ind la superfis de la membrana. Le funzion de le proteine de membrana le pœl anca vesser qelle de contat intra cellula e cellula, recognossiment de superfiss, contat del citosqeleter, segnalazion, atitivà enzimatega, o de trasportar sostanze de una banda a l'oltra de la membrana. Le proteine le g'ha de vesser metide denter de la membrana de vergœne foje; per far qe qest qé el sucedes, una "sequenza de segnal" de aminoacids N-terminala la direta le proteine al reticol endoplasmateg, qe el met denter le proteine ind el dope-strat lipideg. Una volta inseride, le proteine i è donca trasportade fina a la so destinazion finala grazia a vessigole, qe po le se fusiona cond la membrana istessa.
Forni di Sopra
Forni di Sopra (en furlà: For Disore) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Friuli-Venesia Giulia, en Pruvìncia de Udine. El g'ha presapóch 1.121 abitàncc, 'na superfìce de 81 km² e 'na densità de 14 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cimolais (PN), Claut (PN), Domegge di Cadore (BL), Forni di Sotto, Lorenzago di Cadore (BL), Sauris, Vigo di Cadore (BL).
Super Mario World
L'è staa ripublegaa poeu in Super Mario All Stars, in sul Game Boy Advance e in su la Virtual Console del Wii e del Wii U.
Schillingsfürst
Schillingsfürst l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Média Francònia. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ansbach. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 27.52 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
SOL (nòta müsegala)
Ul sol l è la quinta nòta müsegala indala scara diatònica dal do.
Indala nutazziúna che la sa dupéra indi paees da lengua inglesa e tudesca, ul sol l è la nòta G.
Wallhausen (DE-BW)
Wallhausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schwäbisch Hall. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 25.47 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Balatonendréd
a l'è un comun del Distret de Siófok, cont una popolazzion de abitant.
Nürensdorf
Storia
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Red di tram de Moločne
La  a l'è 'l sistema dol tram usad da la cità de, in Crimeja, pensiola contestada in tra l'Ucraina e la Russia. Per quella reson chi, del 2014, a l'è sospendud.
Magnagh
Evoluzion demografega
L'andament del numer di abitant del comun de Magnagh l'è mostraa in la tabella chi de sotta:
Wassertrüdingen
Wassertrüdingen la se tróa a 'na altèsa de 423 méter sura 'l leèl del mar.
Bassecourt
Bassecourt a l'è un cumün svizzer del distret de Delémont, in del Canton Giüra. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 15.57 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Unterstadion
El cümü de Unterstadion el se tróa a 'na altèsa de 508 méter sura 'l leèl del mar.
Oberembrach
Storia
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Combes (FR-34)
Combes l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Gervais-sur-Mare, del circondàre (arrondissement) de Béziers e del dipartimènt de l'Hérault.
Vals (GR)
Vals a l'è un cumün svizzer del distret de Surselva. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 152.58 km², e al se tröva a una altitüden de 1252 meter sura al livel del mar.
Storia
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Alfdorf
El cümü de Alfdorf el se tróa a 'na altèsa de 487 méter sura 'l leèl del mar.
Fred Bongusto
Biugrafia artistica
In d'i ann '90 l'è stài anca cunsiglièr cumnàl a Bari,. Incö el stà cun la sò dona Gabriella Palazzoli a Ischia. L'è amìs de Toquinho.
Smile (virus)
El virus, donca, el se scriv ancamò, cont el motor polimorfich che 'l cunta per pussee del 90% del codes, e 'l taca a infetà di file cont un criteri parzialment randomegh.
Ering
Ering l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Basa Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rottal-Inn. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 39.55 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Haiming (DE-BY)
Haiming (Oberbayern) l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Altötting. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 28.67 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Lusana
Lusana (Losena in arpitan; Lausanne in frances e tudesch (pr tud: []); Losanna in italian; Lausana in ucitan; Lausonium in latin) a l'è la capital del Cantun Vaud, Svizera. La gh'ha una pupulaziun de 128.4321 abitant (2006).
Zibid
Evoluzion demografega
L'andament del numer di abitant del comun de Zibid l'è mostraa in la tabella chi de sotta:
Metropolitana de Barcelona
Operator
I lign hinn gestii di different operator:
Seillans
Seillans l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Fayence, del circondàre (arrondissement) de Draguignan e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 88.66 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de ? méter a 'na altèsa màsima de ? méter s.l.m.
Curt
Curt (istéss ind la parlada piasentina; Cort ad Bergnèl en bubiés; en italiàn Corte Brugnatella), l'è un cumün italiàn d'la región Emilia-Rumagna che'l se tröva en Pruincia de Piasensa.
Al gh'ha, cont ona süperfis de 0 km² e ona densità de 0 ab./km².
Quintenas
Quintenas l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Satillieu, del circondàre (arrondissement) de Tournon-sur-Rhône e del dipartimènt de l'Ardèche.
Záblatí (Vysočina)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Scesaa
Scesaa (prononzia local: [ʃi'za:]; in Italian Cesate) l'è on comun de la Provincia de Milan con 0 abitant.
Chambœuf (FR-42)
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Chambœuf l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Red di tram de Vinnycja
La  a l'è 'l sistema dol tram usad da la cità de, in Ucraina.
Corneilhan
Corneilhan l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Béziers-3, del circondàre (arrondissement) de Béziers e del dipartimènt de l'Hérault.
Uppsala
thumb|250px|Vista de la [[catedral d'Uppsala e del Mercaa Vecc ("Gamla Torget").]] Uppsala a l'è una cità in del center de la Svezia, che l'è cugnussüda suratüt per la sua üniversità, la püssee vegia del paes (e de tüta la Scandinavia) e perchè a l'è la sede de la residenza de l'arcivescuf de la Gesa svedesa.
Gonars
Gonars (en furlà: Gonars) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Friuli-Venesia Giulia, en Pruvìncia de Udine. El g'ha presapóch 4.637 abitàncc, 'na superfìce de 19,90 km² e 'na densità de 233 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bagnaria Arsa, Bicinicco, Castions di Strada, Palmanova, Porpetto, Santa Maria la Longa, Torviscosa.
Ribes (FR-07)
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.17 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 177 méter a 'na altèsa màsima de 680 méter s.l.m.
Avila
a l'è un comun de la provincia de Avila, cont una popolazzion de abitant.
Craig Parker
Vita Privada
L'atür l'ha dichiarò in dal 2008 d'ess gay.
Stazion de Pozzuoli
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno in contratt de servizzi con la Region Campania.
Bundesstraße 533
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez a la Baviera.
Stazion de Lucrino
La Stazion de Lucrino a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Baia de Fundy
La baia de Fundy la se tróa in del Canadà, tra ‘l New Brunswick e la Nöa Scòsia e la se dèfr söl ucéan Atlàntech. L’è cognusìda dezà che l’è ‘l pòst ‘ndóe gh’è la maréa l’è piö fórta al mónt, tat che ‘l dislièl del ucéan tra alta e basa maréa l’è de 19,6 méter che l’è compàgn de ü palàs de 6 pià piö ‘l solér.
DO (nòta müsegala)
Indala nutazziúna che la sa dröva indi paees da lengua inglesa e tudesca, ul Do l vegn segnaa cun la létra C. La resún l è che prima dal Guido d'Arezzo, la nutazziúna che la sa druvava l eva alfabetica e la létra "c" la curispundeva al "Do" da incöö. L'alzada d'ingegn dal d'Arezzo la gh'á vüü dii cunsegueenz süla manéra da druvá i nom cumpòst da dó o tri létar par ciamá i nóot müsegal. Quísti in druvaa da Guido d'Arezzo e sa pódan facilmént argüí dai prim dó o tri caratér dai vèrs da un salma dedicaa a san Giuánn dal Fraa Lungubaart Paolo Diacono, che l vegniva cantaa cun l'intunazziun dala scara müsegala:
Ul Do muvíbil l è un métut dal dí d'incöö par designá i nòot müsegal alzaa d'ingegn in manera che la fudessa püssé facil e svelta la letüra dala müsega; in Itàlia l sa dröva dai agn '70 grazzia a Roberto Goitre e al sò metut titulaa Cantar Leggendo.
Servizi ferroviari suburban de Roma
Roma-Civitacastellana-Viterbo
La Ferrovia Roma-Civitacastellana-Viterbo la conliga Roma a Viterbo e la fa sia di straport urban e sia extraurban. Incoeu a gh'è pu el dirett per Viterbo e bisogna ciappà la coincidenza: Prima el toeuveva 2 or e 40 menut.
Tariff
In alternativa, per Trenitalia, a gh'è la tariffaria "Anello" che la permett de viaggià in su la città in d'ona direzion per 100 menut. In alternativa a gh'è el biliett chilometrich. I titoi de abbonament valen per Fiumicino domà se almen settimanai.
Westerstetten
El cümü de Westerstetten el se tróa a 'na altèsa de 544 méter sura 'l leèl del mar.
George Berkeley
right|thumb|250px|Ol George Berkeley Ol George Berkeley (Dysert, 12 mars 1685; Oxford 14 zenér 1753) a l'è stàcc ol pensadùr piö importàt a leèl anglosassone del Setsènt che, impegnàt in prema persona cuntra ol materialismo e l'ateismo e cuntra i libèr pensadùr, l'à tràcc in pé 'na dutréna uriginala féss, idealistéga e che la varda al Platù.
Teoréa
Dóca l' intensiù d' ol Berkeley l' è mia chèla de töga vià realtà a la natüra:« töt chèl che 'm vèd, che 'm tóca, che 'm sént, a l' iscrìv, o che in töte i manére a 'm capìss, a 'l rèsta fess sald tat 'me prìma; la gh ' è üna rerum natura e la distinsiù fra realtà e sògn la rèsta intréga»; l'önegh laùr che se dìs che 'l gh 'è mia l' è chèl « che i filosèf i ciàma matéria o sostànsa corporéa»; issé ghe se fà mia dispèt a l' ümanità, che la se n' incorzerà gnach del mancà de la sostànsa materiàl; e specialmét ghe se tö vià a l'ateo öna giöstificassiù« per dì sö la sò empietà». Indel insèma i dutréne d' ol Berkeley a i è derécc a chèle d' ol Malebranche, ma al contràre de lü, ol Berkeley a 'l dìs che pò a i spirècc fenìcc i è atìv, issè come l'è atìv Dio, fossura, intat che ol Malebranche a 'l se möv dét indel cap del rassionalismo matematègh, ol Berkeley a'l rèsta ligàt a öna cognossènsa del reàl fondàda sö l' esperiènsa.
Sénsia e religiù
thumb|right|250px|La famea dol George Berkeley, [[John Smibert]] Ol Berkeley a 'l se ciàma se la sò concessiù idealistèga la scasse«töta la filosefea corpüscolar»e la ghe rüghe sö i ....(bösèche?)a«chèi prensépe mecanègh che con tat sücèss i è stacc dovracc per spigà i fenoméni» el fòrbe mia ìra che töcc i pass inacc fa de la sénsia i partéss del crèd che la ghe seès debù la sostànsa corporéa o matéria?«A 'l gh' è pò mia gnà ü fenoméno, a 'l respónd, spìgat co l 'ipotési de la matéria che 'l pöde mia èss spigàt bé pò a sènsa la matéria; spigà i fenoméni l' è compagn che fà èd perchè in serte cas notèr a 'm s' è colpìcc de serte idée; e dezà che per chèst la matéria la ocórr mia afacc, lé la servéss a ü bel negót in fiséga». La sénsia de la natüra però la pöl piö, segónd ol Berkeley, distinguì fra tacc caratèr ch 'i tè sö ol mónd, de considerà obietiv, e di oltèr dati sensebèi de sbiótà, per fà saltà fò giöstomènta a ün ordenamét matematègh de la realtà; töt ol sensebèl e persepebèl l'è, adèss, de tegnéss per ugetìv issé cumè töt l' ubietiv l' è tal a l' istèss titól e a l' istèss leèl. Ol mónd fisègh a ' l vé issé svödat de la sostàssa, var a dì deleguat fò in di sò tacc elemènt sensebèi, töcc particular e mia metìcc insèma in sènter reai fèrmi; l' üniù di fenomèni l' è piö consideràda cumè determinada di sostasse, dóca de sostègni sconosicc; Lè la se risòlv, zà, in di sèmpe « insèma» ligàcc in tra de lùr de l' ordèn stèss che 'l paregia pò a i fenoméni indela 'speriénsia. Ol mónd de la sénsia a 'l pèrd issé töcc i caratèr de sostassialità, de necesità, de 'solütèssa; la sénsia stèssa la rìa a èss üna sèmpe preisiù de chèl che 'l sarà, ligada a i tacc cas doe m' à tocàt con mà che a ü fenoméno ghe n' à egn dré ün oltèr; scassà la sostàssa materiàl l'öl dì scassà pò a 'l ligàm de caüsalità, 'ntìs cumè sègn de ü putér segréto in mà a i fósche sostàsse materiài, defat la caüsalità la é conservàda d' ol Berkeley domà in quat cadéna salda de fenoméni, var a dì quan che notèr a 'm dìs che A l' è caüsa de B, a 'm 'ntìnd dì domà che A e B i è mage sistemade üna in fila a chèl' oltra in chèla cadéna che 'm tóca co i mà.
Ciaramét indel Newton la matematéga, pör che la gh 'abìe mia ü particolàr significàt ontologègh, la se lìga là a üna isiù de la sénsia doe la sèmpe 'speriènsia la gh 'à besògn de èss intregàda (mia«intricata» «integrata»), e l'è pròpe indela diressiù de chèsta intregassiù matematéga de la 'speriensia che la sènsia la deénta ressèrca di caüse, al contrare per ol Berkeley, scancelacc töcc i lìgàm in tra i laùr e i fenoméni, scancelade töte i prodüssiù caüsai, la sènsia la deénta descrissiù e mesürassiù püra e sèmpe di fenoméni.
Attentaa del 11 de settember del 2001
thumb|I Torr Giumej in fiamm dopo de l'attentaa I attentaa del 11 de settember del 2001 a hinn staa di attentaa terrorista faa de al-Qa'ida de matris islamista e anti-americana contra di obietiv civij e militar in di Stat Unii.
Lorét (Bèrghem)
Lorét l’è ü quartér de Bèrghem che l’ se tróa a sira (ovest) de la sità a i pé di còi de Bèrghem, tra la sità basa e Lónguel e co la seriöla Sère (Fossatum Communis Pergami) che ghe pasa ‘n mès. L'è traersàt fò da la via Brusida che la menàa da Bèrghem a Lèch.
Dòpo la fì de la segónda guèra mondial Lórèt da bórgh campagnöl l’è dientàt ü gròs quartér de periferéa, pié de şét, de cà e de palasù.
Attentaa del 11 de settember del 2001
I torr gemell
L'incendio, scominciaa dal carburant, l'è andaa inanz grazie ai materiai del center, e ha indebolii la strutura del WTC, che l'è riussida no a tegni el caregh dinamegh de la strutura e l'è borlaa giò.
El WTC7
El WTC7 l'è on edifizzi arent ai torr, che l'è staa colpii dai rest di torr. El s'è pizzaa el foeugh, e i pomper han minga poduu smorzall, vist che rivava minga l'aqua, perchè i torr, quand hinn borlaa giò, han tajà i trom de l'acqua. El proprietari del palazz, el Larry Silverstein ha daa l'orden ai pomper de 'ndà foeura.
El Marriott
senza_cornice|manzína El Marriott (cognossuu anca ' me WTC3) l'è on albergh arent ai torr, colegaa anca con di tunnel ai WTC1 e 2.
Tragöß-Sankt Katharein
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Attentaa del 11 de settember del 2001
Mohamed Atta
In la soa valigia del vol AA11, restada a terra per on error, hinn staa trovaa di uniform da pilota.
Marwan Al-Shehhi
El Marwan Al-Shehhi (9 de magg 1978, Emiraa Arab Unii) l'eva el dirottador del vol United Airlines 175, spetassaa contra la Torr Sud.
Ziad Jarrah
A fin 1999 el va in di camp de addestrament de Al Qaida.
La Seyne-sur-Mer
La Seyne-sur-Mer l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de La Seyne-sur-Mer, del circondàre (arrondissement) de Toulon e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 22.17 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 352 méter s.l.m.
Belmont-de-la-Loire
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Znětínek
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Exosa
Mutarotazion
I grœp fonzionai aldeid e qeton in qei carboidrads qé, i reajes cond i grœp idrossil arent de lor, a formar emiacetai intramolecolar e emiqetai, rispetivament. La strutura a anell resultanta l'è relazionada al piran, e se ge dix piranosa. El anell el se derv e el se serra spontaneament, incé de permeter la rotazion ind el ligam intra el grœp carbonil e l'atom de carbone lé arent, incé de formar do configurazion possibole (α and β). A qell process qé se ge dix mutarotazion. I zœqer exos i pœl formar zœqer di-exos cond una reazion de condensazion per formar un ligam 1,6-glicosideg.
Lengoa Veneta
Esempi de lengua: el Pader Noster in Venezian
el vegna 'l to regno,
Lónguel
Lónguel l’è ü quartér de Bèrghem che l’ se tróa a sira (ovest) de la sità, a i pé di còi de Bèrghem e al prensépe de la Al d’Astì e l’è metìt tra Lorét, che l’è ün óter quartér de Bèrghem, e ‘l cümü de Mós.
Courniou
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Courniou l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Sàbot
Endèle ótre lèngue germàniche 'nvece, el nòm el derìa del Latì Saturnii dies cioè dé del pianéta Saturno che pò 'l ciapàa 'l nòm de la divinità dei antìchi Romà. En inglés antìc el nòm del sàbot l'èra Sæternesdæg e de lé gh'è nìt fò l'inglés del dé d'encö Saturday. L'urìgin l'è la stèsa apò per l'Olandés Zaterdag.
Stazion de Torregaveta
La Stazion de Torregaveta a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Mehring (DE-BY)
Mehring l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Altötting. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 23.37 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Mehring el se tróa a 'na altèsa de 432 méter sura 'l leèl del mar.
Fontaine (FR-38)
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Aministrasiù
El sìndech l'è Yannick Boulard.
Giuseppe Viscovich
El cont Giuseppe Viscovich l'è staa el capitani de la guardia de la cittadina de Perast (al dì d'incoeu in Montnegher), l'ultim territòri de la Repubblica de Venezia a consegnàss ai fòrz del Napoleon.
Vuisternens-en-Ogoz
Vuisternens-en-Ogoz a l'è un cumün svizzer del distret de Sarine (in tudesch: Saane), in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.24 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Vuisternens-en-Ogoz al se tröva a una altitüden de 800 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Farvagny, Le Glèbe, Pont-en-Ogoz.
Bundesautobahn 63
La Bundesautobahn 63 a l'è 'n autostrada de la Germania gestida de Ministeri Federal di Straport e de l'Infrastruttura Digital. Longa 73 km, la conliga Magunza e Kaiserslautern.
Lech (AT-8)
El sò codes statistegh l'è 80113.
Camillo Olivetti
Imprenditoria
Quand l'azienda la diventa granda la sara su, el voreva minga ona granda azienda e fa i debit cont i banch.
Olivetti
El 29 de otober del 1908 la nass la Ing. C. Olivetti & C.. La se stabilìss in de la vegia fabrica della C.G.S. miniatura|drita|Publicità dela M1 El Olivetti el punta fin de subit in su la produzzion in serie, e in del 1911 la nass la prima machina de scriv Olivetti, la M1
Lung la Prima guera mondial la sò azienda la produss i tocch per i soldaa, ma appena la finìss la guerra scomincen de noeuv a fa el mestèe normal.
Legg raziai e nazismo
Quand el governo fascista, dopo de quel nazista todesch, el scriv i legg raziaj, l'Olivetti l'era minga denter per i sò meriti per la Patria, ma el preferìss lascià la presidenza al Adriano.
Luragh d'Erba
Luràgh o anca (Lurago d'Erba in Italian) l'è on comun de la Provincia de Còmm de, cont ona superfiss de 0 km² e ona densità de 0 ab./km². El sò nòmm l'è compagn a quell de Luragh Marinon (Lurago Marinone), ma i duu hinn minga l'istess comun.
El Comun
El Comun de Luragh l'è formaa da cinch zòni, ch'hinn sit sui collinn che fann part del territòri del Comun:
Servitor del Popol 2
Servitor del Popol 2 (Слуга народy 2 in ucrain) a l'è un film comegh ucrain del 2016, che 'l vegn de la serie Servitor del Popol del Volodymyr Zelens'kyj, indova che 'n professor de storia del licee l'è elesgiud per cas president de l'Ucraina e 'l se troeuva a gestì 'na gran bella crisi economega.
Sess anal
A nivell de sicurezza el sess anal l'è on poo pussee pericolos del coit vaginal perchè i pared de l'ano hinn pussee delicaa de quej de la vagina, e donca i espert consijen de doperà semper el goldon e de doperà on bon lubrificant e soratutt de fà no sess vaginal dopo de quell anal, per el ris'c de trasmission de malattia volt.
Odense
Odense (Ottensee antegament in tudesch; Óðinsvé in islandes) a l'è la terza cità püssee granda de la Danimarca, dopu de Copenaghen e Århus. La se tröa a 147 km a ovest de Copenaghen, in de l'isula de Fionia (Fyn) e in de la regiun Syddenmark. Odense el gh'ha una pupulaziun de pressapoch 185.000 abitant. A l'è vüna di cità püssee vecc de la Danimarca: in del 1988 l'ha celebraa i sò 1.000 agn.
Pruvincia de Macerata
right|300px
Rochepaule
Rochepaule l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Agrève, del circondàre (arrondissement) de Tournon-sur-Rhône e del dipartimènt de l'Ardèche.
Věstín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Arenas de San Pedro
a l'è un comun de la provincia de Avila, cont una popolazzion de abitant.
Gioeugh del Knock-Out
Chell "gioeugh" chi l'è giamò staa la redis de tant mort in di Stat Unii degià che quan che vun el se cata ona gran tapada in sul coo el ris'c de 'ndà al fopon l'è semper li.
Ninguarda
Ninguarda o anca Linguarda (Niguarda) l'è on quarter de Milan. La se troeuva in del nord de la città, in del Municipi 9. L'è visina al fiumm Seves. La confina a nord con Bress, a nord-est con la Bicocca, a sud-est con Prescentenee, a nord-ovest con Bruzzan, a est cont Affer. L'è stada on comun indipendent per on bell poo de temp, e al temp di piev la partegniva a la Piev de Bruzzan. L'è stada giontada a Milan domà in del 1923. A Ninguarda a troeuvom on bell poo de vill de scior milanes (per esempi la Villa Clerici, del Settcent), la gesa de San Martin (scominciada in del XII secol) e vun di ospedai pussee grand de Milan.
Governo Draghi
Storia
Descrivud 'me un governo de unità nazzionala o tecnegh, l'è stad incaregad el 3 de fevrer dopo che 'l Governo Conte II l'è borlad sgiò dopo che Italia Viva l'è sortida del governo e l'ha vert una crisi. El President Sergio Mattarella, dopo havè dad un mandad esplorativ al Roberto Fico, che l'è fallid, l'ha incaregad el Draghi de provà a fà su un "governo d'alt profil", che l'ha acetad con riserva e che l'ha tacad a fà di so consultazzion che hann menad al desligà de la riserva la sira del 12 de fevrer e l'ha giurad el 13 intorna a mezdì.
Metropolitana de Charkiv
La Metropolitana de Charkiv (Харківське метро in ucrain, Харьковское метро in russ) a l'è la metropolitana che la serviss la cità de Charkiv, la segonda cità de l'Ucraina. Verta in del 1975, a l'è stada la segonda metropolitana del Pajes e la quinta de l'Union sovietega.
Fontanil-Cornillon
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Fontanil-Cornillon l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Dietenhofen
El cümü de Dietenhofen el se tróa a 'na altèsa de 353 méter sura 'l leèl del mar.
Gesa Veggia (Bagg)
La Gesa Veggia (dedicada ofizzialment a Sant Apollinar, ma ciamada inscì per sconfodès no con la gesa moderna cont el midem nom) l'è una gesa de Bagg, fada su in l'ann 1000 circa, forsi in sui rest de 'n tempio pagan, cont ona donazzion del papa Lissander II e de facc a longh proprietà de la familia de Bagg.
In del 1628 a l'è elevada a parochia del Federigh Borromee.
In la coltura popolar
La Gesa a l'è famosa perchè se dis che 'l sò orghen, che incoeu el gh'è debon, el fuss dissegnad in sul mur desgià che l'éra 'na gesa propi pora. Andà a Bagg a sonà l'òrghen a l'è deventad donca 'n invit a fà 'n quajcoss de impossibil, tant 'me "andà a scovà el mar". A bon cunt, però, el se sa minga se l'è 'na storia vera o domà 'na leggenda popolar: Incoeu l'orghen el gh'è, mitud in del restaver del 1875.
Obersaxen
Storia
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Hostafrancs (metropolitana de Barcelona)
Hostafrancs  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Barcelona.
Bas-Vully
El cumün de Bas-Vully al se tröva a una altitüden de 433 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Galmiz, Haut-Vully, Ins (BE), Muntelier, Müntschemier (BE), Murten/Morat.
Hping
hping a l'è un analizzator e generator di pacchet per el protocoll TCP/IP desvilupad de Salvatore Sanfilippo, che l'è comunement doperad per testà di firewall e red, de solet doperad insema a nmap.
Stazzion de Pescolanciano-Chiauci
La  a l'è 'na stazzion de la ferrovia Sulmona-Isernia, che la serviss el comun de.
Stazion de Piave
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno in contratt de servizzi con la Region Campania.
Courtland, Alabama
Courtland al é una citaa (town) en Lawrence County, Alabama. Al recensament del 2000, la populazion a l'era 769.