cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Espondeilhan
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.08 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 60 méter a 'na altèsa màsima de 123 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Espondeilhan l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Böhönye
a l'è un comun del Distret de Marcali, cont una popolazzion de abitant.
Schwaikheim
Schwaikheim l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rems-Murr. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 9.22 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Schwaikheim el se tróa a 'na altèsa de 276 méter sura 'l leèl del mar.
Strada de segonda class 268
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 58.4 km.
Adelshofen (Ansbach)
Adelshofen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Média Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ansbach. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 27.18 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Adelshofen el se tróa a 'na altèsa de 429 méter sura 'l leèl del mar.
Castejón de las Armas
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Quarto Officina
La Stazion de Quarto Officina a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno in contratt de servizzi con la Region Campania.
Orgenei citoplasmateg
Ind biolojia cellulara, se definess comè orgenell una subunitaa specializada qe la sta denter una cellula, e qe la g'habes una fonzion specifega. El nom orgenei al ven fœra del idea qe qelle struture qé i è part de una cellula, comè i orgegn i è parts del corp del om. I organei i pœl vesser identificads a'l microscope, e purifegads cond el frazionament cellular. I orgenei i g'è sies ind le cellule eucariotege qe procariotege, ma qei procarioteg i è ind jeneral de manc, plu semplex e senza membrane ind toren. Dei tants orgenei qe g'è ind una cellula, vergun (comè el nucli o el sistema del Golgi) i è tipegament de soi, menter qe i olter (comè i mitoconder, i cloroplasts, i perossisoma e i lisosoma) i pœl vesser tants fess, anca centener o mier. Intra i prencepai orgenei de le cellule eucariotege g'è:
Dyjákovičky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Znojmo.
Lido degli Scacchi
Lido degli Scacchi a l'è 'na frazion de Comacchio e vun di sò Sett Lidi. A l'è sostanzialment conurbaa cont el Lido de Pomposa, e insemma a lu el gh'ha 941 abitant.
A l'è, in tra tucc i lid, quell pussee per i famili.
Storia
La zona del Lid a l'è stada teater de 'na battaja in tra i trupp de la Republega de Venezia e quej ferrares, e dopo de la vittoria ferraresa vun di comandant a l'è staa nominaa di Estens "Scior di Scacch", forsi per la soa strategia. Donca el Borgh l'ha ciappaa el nomm de Borgo Scacchi.
El gh'ha avuu, comé tucc i Lid, el boom di costruzion in tra i agn 1960-1970.
Agricoltura
L'agricoltura (del latin agricultura) l'è l'insema dei ativitaa economege qe i g'ha per ojet la coltivazion de la terra per otegnir dei prodots utei (sovertut de mangiar) per l'om e ol bestiam. Ind el setor agricol l'è despess metid anca ol levament e ol pascol. L'è vun dei fondaments de l'economia tradizionala.
Stazion de Lanuvio
La Stazion de Lanuvio a l'è 'na stazion ferroviaria del comun de. L'è verta dal e l'è in su la. L'è doperaa del servizzi ferroviari suburban de Roma.
Servizzi
Biliettaria
Interscambi
Fermada de l'autobus
Le Roux (FR-07)
Le Roux l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Montpezat-sous-Bauzon, del circondàre (arrondissement) de Largentière e del dipartimènt de l'Ardèche.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 16.43 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 627 méter a 'na altèsa màsima de 1348 méter s.l.m.
Port-de-Bouc
Port-de-Bouc l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Martigues-Ouest, del circondàre (arrondissement) de Istres e del dipartimènt de le Bouches-du-Rhône. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.46 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 68 méter s.l.m.
Reinhold Messner
El Reinhold Andreas Messner (nassüü 'l 17 de setember del 1944 a Barsenun) l'è un  alpinista, scritur, pulitegh Südtiroles. El Messner l'è vün di alpinista püssee cugnussüü al mund, ma anca vün di püssee cuntruversiaj: la sua omnipresenza int i Media, i so fras poch diplumategh, e la sua versiun de la mort del so fradèl Günther Messner düranta la scalada del Nanga Parbat in del 1970 che l'è gnüda dübidada di so cumpagn de spediziun hinn i tema pü cuntruversiaj.
Losc
Losc (parnonzia: ['luʃ]; italian: Lozzo) l'è ona frazion del comun varesott de Vedasca. El paes el se troeuva dent a la Val Vedasca, in tra el paes de Armi (sud-ovest) e quell de Biegn (nord-est). A l'è staa on comun indeperlù fina al 1928. Al temp di piev el partegniva a la Piev de Valtravaja.
Reinhold Messner
La Vida
El Messner l'è chersüü a Villnöß in Südtirol e l'è citadin unurari del cumün. Incö 'l viv a Meran però in di mis de lüj e agust l'è de cà in del so castel Juval (prutegiüü del guerna) a l'entrada de la Val Senales. Pö a Sulden suta l'Ortles el cress i yak e l'ha faa sü un resturant ciamaa Yak und Yeti. Pö 'l tra inanz el müsee ciamaa Messner Mountain Museum. La sua segunda residenza l'è a Münegh.
El Messner l'ha stüdiaa Agrimensüra a l'üniversidaa de Padua ma l'ha mai finii. Per un ann l'ha insegnaa matematega in una scöra media.
El Messner l'è staa spusaa cunt la Ushi Messner (nassüda Demeter) del 1972 finn al 1977. Pö de la relaziun amurusa cunt la Nena Holguin el gh'ha avüü 'nat tusa. El 31 de lüj del 2009 l'ha infin spusaa la sua cumpagna de lunga vita Sabine Stehle. Insema i düü gh'hann trii bagaj.
El Messner l'è staa finn di agn 80 cunt i Verd e l'è staa elegiüü in del parlament de l'EU in del 1999. In del 2004 l'ha pruaa a candedass cunt i verd bavares (l'eva staa cataa a fà 'na reclam a 'na dita de füsij - cunt tant de füsil de casciadur in man che 'l ciapa la mira...) ma gh'hann dii de no.
Spediziun Alipnistegh
Finn al 1970 el Messner l'ha faa spediziun in Europa, suratüt in di Dolomit, pö però l'ha tacaa sü a scala i ,unc püssee volt de vot mila meter.
Prodott interno lord
El prodott interno lord a l'è, in macroeconomia, el valor lord de tutt i ben e servizzi che hinn faa in d'on Pajes in d'on daa period de temp, de solit on ann.
Wittibreut
Wittibreut l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Basa Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rottal-Inn. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 38.35 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Wittibreut el se tróa a 'na altèsa de 480 méter sura 'l leèl del mar.
Cunturbia
Cunturbia (nom ufizial in italian: Agrate Conturbia) l'è un cumün de la Pruvincia de Nuvara, in Piemunt.
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
L'è tacaa ai cumün de Buégn, Burgh Tisin, Dimian, Mismarich, Sön, Vrün.
I düü center del qual l'è cumpost, Agraa e Cunturbia, se tröven a süd del Lagh Magiur e in direziun del fiüm Tisin.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Cunturbia l'è mustraa in de la tabela chi de sutta
Telese Terme
Telese Terme l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Benevento. El g'ha presapóch 5.740 abitàncc, 'na superfìce de 9 km² e 'na densità de 638 ab./km². El cunfìna coi cümü de Amorosi, Castelvenere, Melizzano, San Salvatore Telesino, Solopaca.
Příbor
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Nový Jičín.
El gh'ha el status de cità.
Brigachtal
Brigachtal l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schwarzwald-Baar. La süperfìce del teretóre del cümü l'è de 22.80 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Armi
Armi (Armio) l'è vuna di frazion del comun varesott de Vedasca. El paes el se troeuva in de l'alta Val Vedasca, e l'è la sede comunal. A sud-ovest a gh'è la frazion de Grej, a nord-est quella de Losc. A l'è staa on comun independent fina al 1928. Al temp di piev el partegniva a la Piev de Valtravaja.
Distret de Lozova
El  a l'è un distret de l'Ucraina, part de l'.
Lurtigen
Lurtigen a l'è un cumün svizzer del distret de See (in frances: District du Lac), in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 2.30 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Lurtigen al se tröva a una altitüden de 567 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Büchslen, Staatswald Galm, Gempenach, Murten/Morat, Salvenach, Ulmiz.
Bee (VB)
Bee (inscì anca in Italian) a l'è un cumün de la Pruvincia del Verban-Cüsi-Ossula
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
El paes el gh'ha dò fraziun: Pian Nava (püssee a munt) e Albagnan (püssee a val). L'è tacaa ai cumün de Riscian, Ghifa, Premen e Vignun.
Squadra de Nibionn
A l'era fada su di comun de Nibionn, Brenn de la Torr, Caslet, Centemer, Masnaga, Mojana e Rosgen.
Arrancacepas
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Coppa Italia
La Coppa Italia l'è la principal coppa de folber italiana, passa che la segonda competizion sportiva pussee cognossuda in la nazion, depress el Campionad italian. A l'è jestida de la Lega Nazionale Professionisti Serie A, vun braç de la FIGC.
El vingidor annual de la competizion gh'ha la possibilitaa de metar la Cocarda Tricolor ind la propria maia per la stajon dop; la se qualifica anca ind la Supercoppa italiana.
La prima edizion del titol l'è staita ind el 1922, ma senza vun grand success; la competizion l'è staita alora reproposta in del 1926-1927 (edizion minga terminada per el scars publeg) e dop reorganizada cont cadenza annual a partir de la stagion 1935-1936. La squadra cont pussee titoi a l'è la Juventus.
Titoi per squadra
Atualizad a'l 29 de magg 2021
Mortegliano
Mortegliano (en furlà: Mortean) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Friuli-Venesia Giulia, en Pruvìncia de Udine. El g'ha presapóch 4.889 abitàncc, 'na superfìce de 29 km² e 'na densità de 169 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bicinicco, Castions di Strada, Lestizza, Pavia di Udine, Pozzuolo del Friuli, Talmassons.
Vignun
Vignón (nòm uficiàl in italian: Vignone; Vijon o Vignon in Piemuntes) a l'è un cumün de la Pruvincia del Verban-Cüsi-Ossula.
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
L'è tacaa ai cumün de Riscian, Bee, Cambiasca, Cavrèsc, Ntragna, Premen e Verbania.
Quintanavides
a l'è un comun de la provincia de Burgos, cont una popolazzion de abitant.
Chris Murphy
El Chris Murphy (White Plains, 3 agost 1973) a l'è un statunitens, senator del.
Hospital de Bellvitge (metropolitana de Barcelona)
Hospital de Bellvitge  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Barcelona. A l'è el capoligna settentrional de la linia.
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi e l'è intregament accessibila per i disabil: Biliettaria Ascensoeur
Les Alleux
Les Alleux al é una municipalitaa Francesa dal departament da Ardennes, en la reson da Champagne-Ardenne, Franza. El séndigh (maire) al é Joël Gobert, con mandat 2001-2008.
Dyjákovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Znojmo.
Telegram
El Telegran l'è on programma de messaggistega istantanea, concentraa in su la privacy di sò utent. In di fatt l'è staa desviluppaa dal Pavel Durov, russ dissident del sò paes, che 'l voeur dà a la gent ona piattaforma che la permett de comunicà senza vess controllaa dal governo.
Unčín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Dietramszell
Dietramszell l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Bad Tölz-Wolfratshausen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 96.78 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Dietramszell el se tróa a 'na altèsa de 685 méter sura 'l leèl del mar.
Neerach
Neerach a l'è un cumün svizzer del distret (en todèsch: Bezirk) de Dielsdorf, in del Canton Zürigh. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.01 km² e in del al gh'eva una popolazion de 0 abitant.
El cumün de Neerach al se tröva a una altitüden de 449 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bachs, Hochfelden, Höri, Niederglatt, Stadel bei Niederglatt, Steinmaur. La popolaziun l'è in magioranza de lengua todesca.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Tourves
Tourves l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Brignoles, del circondàre (arrondissement) de Brignoles e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 65.62 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 238 méter a 'na altèsa màsima de 542 méter s.l.m.
Pustějov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Nový Jičín.
Il Divo
Il Divo a hinn un grüp müsical ingles del 2004.
Stazzion de San Nicola di Melfi
La  a l'è 'na stazzion de la ferrovia Rocchetta Sant'Antonio-Gioia del Colle, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazzion a l'è servida de nissun treno passeger, desgià che del 2017 la linia a l'è doperada domà per el trafegh de mercanzia.
Distret de Kup"jans'k
El  a l'è un distret de l'Ucraina, part de l'.
Wundschuh
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Bundesautobahn 92
La Bundesautobahn 92 a l'è 'n autostrada de la Germania gestida de Ministeri Federal di Straport e de l'Infrastruttura Digital. Longa 134 km, la conliga Deggendorf e Monegh de Baviera.
Spiegelberg
Spiegelberg l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rems-Murr. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 28.22 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Spiegelberg el se tróa a 'na altèsa de 383 méter sura 'l leèl del mar.
Büssü
a l'è un comun del Distret de Kaposvár, cont una popolazzion de abitant.
Solopaca
Solopaca l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Benevento. El g'ha presapóch 4.154 abitàncc, 'na superfìce de 31 km² e 'na densità de 134 ab./km². El cunfìna coi cümü de as comunas de Castelvenere, Frasso Telesino, Guardia Sanframondi, Melizzano, Telese Terme, Vitulano.
Biegn
Biegn (Biegno) l'è ona frazion del comun varesott de Vedasca. El paes el se troeuva in de l'alta Val Vedasca, a nord-est de Losc. L'è l'ultem paes de la vall prima de passà el confin e rivà in del Tesin (in del paes de Indemen, frazion de Gambarogn). A l'è staa on comun indipendent fina al 1928. Al temp di piev el partegniva a la Piev de Valtravaja.
Gannicus
Gannicus o Giannicus (latin: Gannicus; Tribù Celtiga – Brindisi, 71 A.C.) l'è stò un gladiatur e cundutier celtic e v'un di cundutier da la ribelliun di s'ciav durant la Tersa guèra servil cun Spartacus, Crixus, Castus e Oenomaus.
La Garde (FR-38)
La Garde l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Le Bourg-d'Oisans, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.09 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 715 méter a 'na altèsa màsima de 1750 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de La Garde l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Gleisdreieck (metropolitana de Berlin)
a l'è 'na stazzion de la Metropolitana de Berlin.
Dauchingen
Dauchingen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schwarzwald-Baar. La süperfìce del teretóre del cümü l'è de 10.04 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Epigraf
drita|miniatura|Epigraf [[Lengua latina|latina fiorentina de Porta San Gall]] Con epigraf (del grech antigh: ἐπιγραφή, epigraphè, scrivud sora) o iscrizzion se intend de solet un test esponid publegament in su un suport de material minga deperibel (soratut marmol o preda, o anca metall).
Dauchingen
El cümü de Dauchingen el se tróa a 'na altèsa de 732 méter sura 'l leèl del mar.
Epigraf
El test el gh'ha de solet el fin de tegnì viva la memoria de un event storegh, de un personagg o de un at; i parole poeuden vesser incise, dipingiude o fade a mosaich; l'epigraf la se poeud trovà sia in d'un sit sarrad (gesa, capella, palazzi) sia a l'avert (piazza, via, cimiter), o la poeud vesser in su un oget. De solet i iscrizzion inn fade in letere maiuscole, a caraterizzàie però l'è minga domà el stil de la scritura ma anca l'adozzion de particolar register lenguistegh, despess con concision e solenitaa, in fonzion del contegnud, del contest e del fin comunegadiv.
Storia
miniatura|La [[stel de Nora, famos esempi de iscrizzion fenisa]] La tradizzion epigrafega l'è carateristega de la civiltaa classega greca e romana e la testimonia el grad spantegad de alfabetizzazzion de quei societaa chì: senza una bas compagna de quella chì i epigraf havarien minga podud havé la fonzion de comunegazzion publega.
Inn rivade in fina a num circa trecent-milla iscrizzion romane, domà una part picinina de l'insema origenari che, spantegad in sul vast territori de l'Imper roman, l'è inscambi valutad di studios in divers milion de esemplar.
In del Medioev el declin de l'alfabetizzazzion e di istituzzion publeghe el se acompagna a quell di epigraf che, senza la so fonzion, vegnen manch in numer in fina squas a descomparì.
L'usagg di epigraf el fa la so recomparsa a principià de l'XI secol e el se spantega con l'Umanesim e el diret recuper de la forma epigrafega de Roma. Del 1471 l'epigrafia publega per i strade de Roma la gh'ha un fort impuls de l'oeuvra del papa Sisto IV. El tratad De Divina Proportione, publegad in del 1509 del matemategh Luca Pacioli, el deta i regole matemateghe per l'imitazzion di modell antigh.
Studi di epigraf
El studi di epigraf l'ha toeu cont el temp un'importanza semper pussee granda, soratut per la so rilevanza coma font storeghe. El lavorà malfà de interpretazzion e datazzion l'ha menad a la maturazzion de un'autonoma dissiplina scientifega che la ciapa el nom de "epigrafia".
I tante tipologie de epigraf hann fad pensà un quai studios a di definizzion che se basen minga in sul material o in su la modalitaa de scritura ma in su criteri imateriai, prim in tra tucc el perchè un'iscrizzion la vegn creada. El Giancarlo Susini e l'Angela Donati i parlen, per esempi, de «scritura esponida» che l'ha in sé «i requisid de la perenitaa», inscambi el Silvio Panciera el noda el carater unidirezzional del messagg epigrafegh, che 'l se revolg minga a un grup picinin ma a una colletivitaa. El Marci Grossi l'osserva inscambi che i epigraf tenden a trasmeter un'informazzion a tante persone con poche copie materiai del test, e che un'iscrizzion, a diferenza de un liber, la poeud vesser lensgiuda anca in manera involontaria: «l'è iscrizzion un test formulad o copiad cont el fin de spantegà una comunegazzion per rivà al numer pussee grand de letor, fin involontari, cont el numer pussee picinin de copie».
El Silmarillion
Composizion
El liber a l'è spartii su in cinch part diferent.
El liber pussee longh a l'è 'l Quenta Silmarillion, che 'l ghe da anca el nomm a tutta l'overa.
Quenta Silmarillion
I Valar seguten la soa guerra contra Melkor, e intant finissen l'ordinament del Mond. Vegnen separaa i mar, portada la Lus in del mond e faa su i piant de tutt i speci. Ma menter i Valar hinn dree a fà ona festa, Melkor el se scond in del nord de la Terra de Mezz e 'l mett in pee la fortezza de Utumno e 'l tra giò i dò lampad de la Lus che i Valar aveven faa su. Per via de l'atacch de Melkor, i Valar se sposten de la Terra de Mezz a l continet de Aman, al de là del gran Mar che i Elf poeu hann ciamaa Ekkaia. In del paes de Aman i Valar fonden el sò regn, che l'è ciamaa Valinor, e fann su la soa città, ciamada Valmar. Lilinscì la Yavanna la mett in pee i Duu Alber, che sostituissen i dò lampad de la Terra de Mezz in del dà la Lus. Intant la se prepara la nassida di Elf (i Primm Fioeu de Ilúvatar) e di Omen (i Fioeu Cadett) in de la Terra de Mezz. Aulë però l'ha preparaa de scondon ona razza noeuva, quella di Nan; Ilúvatar el descovriss el sò progett e 'l ghe ordena de fài nass adoma dopo la vegnuda di Elf, e inscì el sarà. La miee de Aulë, preocupada per la sort di piant, l'otegna che 'l nassa el scepp di Pastor di Alber. Finalment, dopo agn e agn e agn, i Elf se desseden in de la Terra de Mezz, a Cuiviénen. Prima però che i Valar poden rivà in de lor e fàss vedè, Melkor l'è staa bon de fànn presonee on quaivun; de 'sti pover malnatt, per via de tortur e striozz, el trarà foeura la razza di Orch, la soa perversion pussee granda. E intant, Melkor el prepara el sò esercit de Balrog e 'l fa su on'altra fortezza, Angband, sotta el comand del Sauron.
I Anei del Poder e la Terza Età
Sauron, scappaa via dopo de la sconfitta del sò padron, el se scond in de la Terra de Mezz per vess nò processaa di Valar. In 'sta manera, anca se in d'on primm moment el s'era pentii del maa che l'aveva faa, l'è tornaa gramm e cativ. Donca l'ha sconduu la soa identità e l'è andaa arent i Elf de l'Eregion (faber de gran talent, compagn de tucc i Noldor) cont el nomm de "Annatar" (el scior di regai) e 'l gh'ha propost de fà su di Anei possent, per fà vegnì el mond anmò pussee bell de quell che l'era in quell moment. Sauron de fatt l'era on bravo faber anca lù, già che l'era staa on Maiar de Aulë. Ma intant che i Elf eren dree a fà su trii anei, Sauron l'ha faa su el sò Unegh Anell, bon de dominà tucc i alter. I Elf se n'hinn incorgiuu subet, e hann desmettuu de doperà i sò. Alora Sauron l'ha faa s'cioppà ona noeuva guerra, e l'ha portaa ruvina in de l'Eregion, col coppà anca el sò re, Celebrimbor. Inoltra el fa su sett Anei per i Nan e noeuv per i Omen: i noeuv re di Omen che le doperen, finissen per vegnì s'ciav del podè de Sauron, col deventà compagn de fantasma, i Úlairi (fantasma de l'Anell; in del lenguagg de Mordor: Nazgûl). Despoeu de tant alter aveniment (compagn de quei cuntaa su in de l'Akallabêth) i Omen scampaa al disaster de Númenor e i Elf s'hinn leaa on'altra volta, e hann portaa la guerra fin dent in cà de Sauron, in de la Terra de Mordor. Chì hann assediaa per sett agn la soa Torr, e a la fin Sauron l'è sortii foeura cont el sò Anell in did e l'è riessii a coppà el re di Omen Elendil e quell di Elf Gil-Galad. Ma vun di fioeu de Elendil, Isildur, el gh'ha tajaa el did con su l'Anell, e inscì Sauron l'ha perduu tutt el sò poder e l'è sparii del mond. Inscì l'è finida la Segonda Età. Isildur l'ha tegnuu l'Anell, inveci de buttàll dent al volcan indè che l'era staa faa su, e quella chì l'è stada la soa ruvina. A l'è mort in d'ona imboscada e l'Anell l'è borlaa dent al fiumm Anduin, indove l'è staa pù trovaa per agn. Intant, i regn di Omen de Gondor (a sud) e de Anor (a nord) viveven in pas, o quasi; inveci i Elf segutaven de maneman a 'ndà via de la Terra de Mezz e a 'ndà ai Port Gris, per tornà a Valinor. Intant, i regn di Omen viven moment de gloria e de decadenza: el regn de Anor el scompariss per via di atacch del nord, a Gondor inveci la ligna del re la finiss. I eredi del regn de Anor viven 'me vagabond per i terr del nord, col combatt i forz del maa e col viv quasi compagn d'on grupp de bandii, che però trovaven refusg a Imladris, la cà de Elrond. Ma intant ch'eren dree a suced quei robb chì, la podenza de Mordor la tornava a fàss sentì, anca se de Sauron se saveva gnamò on bell negott. Ma i sò serv, i Nazgûl, hann cominciaa a combatt contra i regn di Omen e a portàggh via terren: hann conquistaa la città de Minas Ithil e l'hann faa vegnì Minas Morgul; e l'è staa lì che l'è mort l'ultem re de Gondor, tra tortur e torment. Gondor, de quell moment, l'è staa governaa de ona dinastia de sovrintendent.
Cervera de la Cañada
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Port-Saint-Louis-du-Rhône
Port-Saint-Louis-du-Rhône l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Port-Saint-Louis-du-Rhône, del circondàre (arrondissement) de Arles e del dipartimènt de le Bouches-du-Rhône. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 73.38 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 3 méter s.l.m.
Tom Carper
El Tom Carper (Beckley, 23 sginer 1947) a l'è un statunitens, senator del.
Zeilarn
Zeilarn l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Basa Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rottal-Inn. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 28.88 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Aurach (DE-BY)
Aurach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Média Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ansbach. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 36.72 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Aurach el se tróa a 'na altèsa de 439 méter sura 'l leèl del mar.
Pittosporum
El Pittosporum a l’è on géner de piant de la famiglia di Pittosporacei, originari de l’Africa, l’Asia, l’Australia e i ìsol del Pacifich.
Speci coltivàa
Infra i speci pussée coltivàa ‘me di piant ornamentàj ciamom:
El nòmm Pittosporum el ven del grècch "pitta = pésa" e "sporos = somenza" o ben "somenza cont on rivestimént resinós" per via del fàa che la somenza de quèll géner chì l’è quattada su d’ona sostanza tacchenta compagna de la résina.
Utilizzazion
‘Me pianta ornamental in di giardìn, e in di parch e in di viàl, soratùtt di zòn de la rivéra, per di sces e di smagg de arbust. In di clima con di invèrna molto frécc e longh el pò vèss coltivàa sora i terràzz.
A hinn di piant molto visitàd di av per via del sò nettà, e se  ghe n’è assée pòden dà on òttim mel.
Métod de coltivazión
Voeuren ‘n’esposizion al sol tutt el dì, de la terrètta de medi impàst tendent al compàtt e dotada de bon risèrv de acqua in del cors de l’estàa.
Per mantegnì ‘na forma de la sciòma compàtta e decorativa, despèss la pianta la gh’ha de vèss gabada. miniatura|Ona scesa de pittosporum La moltiplica la ven trada innanz per  somenà o, per i varietàa che gh’hànn di foeuj varìi, per mèzz del taj.
Amagne
Amagne al é una municipalitaa Francesa dal departament da Ardennes, en la reson da Champagne-Ardenne, Franza. El séndigh (maire) al é Pierre-Gérard Braga, con mandat 2001-2008.
Dyje
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Znojmo.
Distret de Krasnohrad
El  a l'è un distret de l'Ucraina, part de l'.
Stazion de Grotta del Sole
La Stazion de Grotta del Sole a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno in contratt de servizzi con la Region Campania.
Belgiraa
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
El paes el se tröva in sül Lagh Magiur e 'l cunfina cun la Pruvincia de Vares (cumün de Besozz, Brebia, Ispra, Legiün e Munval) e cun la Pruvincia de Nuvara (cumün de Lesa). Inultra el gh'ha una fraziun, ciamada Carciun.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Belgiraa l'è mustraa in de la tabela chi de sutta
Stazion de San Gennaro
La Stazion de San Gennaro a l'è 'na stazion ferroviaria del comun de. L'è verta dal e l'è in su la. L'è doperaa del servizzi ferroviari suburban de Roma.
Wörschach
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de San Gennaro
Servizzi
Biliettaria
Bottonuu
El Bottonuu (Bottonuto in italian) a l'è staa 'n quarter de Milan giamò in pee de l'epoca romana e arènt a la piazza del Dòmm, in quèlla che incoeu a l'è Piazza Diaz.
Stazion de San Gennaro
Interscambi
Fermada de l'autobus
Ujčov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Dolní Dubňany
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Znojmo.
Carian
Carian (parnonzia local: [kari'aŋ]; italian: Cadegliano) l'è vun di duu centri principai del comun varesott de Carian e Viconagh. El paes el se troeuva a sud de Viconagh e l'è la sede del centro comunal. A l'è staa on comun indipendent fina al 1928. Al temp di piev el partegniva a la Piev de la Valtravaja.
Bludenz (distret)
thumb|right|300px|Puzisiù del distrèt de Bludenz endel Land del Vorarlberg El distret de Bludenz (en todèsch Bezirk Bludenz) l'è giü dei distrècc del Land del Vorarlberg, en Austria. El se tróa endela part piö ocidentala de l'Austria e l'òcupa la part meridiunàla del Land.
Cità e cümü
El distrèt de Bludenz el g'ha 29 cümü: giü, chèl che ghe dà nòm al distrèt (Bludenz) el g'ha statùto de cità (Stadtgemeinde) e du (Nenzing e Schruns) i g'ha statùto de cità mercàt. El dàto 'ntra le parèntezi l'è 'l nömer de abitàncc (agiurnàt al ):
Moruzzo
Moruzzo (en furlà: Morùs) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Friuli-Venesia Giulia, en Pruvìncia de Udine. El g'ha presapóch 2.170 abitàncc, 'na superfìce de 17 km² e 'na densità de 128 ab./km². El cunfìna coi cümü de Colloredo di Monte Albano, Fagagna, Martignacco, Pagnacco.
Sablières
Sablières l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Joyeuse, del circondàre (arrondissement) de Largentière e del dipartimènt de l'Ardèche.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Fabrègues
Fabrègues l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Pignan, del circondàre (arrondissement) de Montpellier e del dipartimènt de l'Hérault.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 31.46 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 10 méter a 'na altèsa màsima de 224 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Fabrègues l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Sablières
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 38.98 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 314 méter a 'na altèsa màsima de méter s.l.m.
Carl von Linné
thumb|280px|upright=2| Carl von Linné Carl Nilsson Linnaeus (dientàt Carl von Linné dòpo che 'l g'ha ciapàt el tìtol de nòbil, e cunusìt per lo piö apéna come Linneo; nasìt a Råshult ai 23 de màgio del 1707 e mórt a Uppsala ai 10 de zenér del 1778) l'è stat en biòlogo e scritur svedés, cunsideràt el pàder de la clasificasiù scientìfica modèrna de i organìsmi vivèncc. La lètera L., che se mèt a la fì de le indicasiù de nomencladüra binomiàl endèi catàloghi de le spéci, la identìfica 'l cognòm del sciensiàt.
Biugrafìa
L'è nasìt ai 23 de màgio del 1707 endèna faturìa 'ndèla pruvìncia de Smaland, (endèla Svésia del sud, contèa de Kronoberg) de Nils Ingemarsson, en contadì, e Christina Broderson, fiöla del pastùr protestànt del paés. A la mórt del sò suòcero, quan che Carl el gh'ìa apéna 18 més, Nils el g'ha ereditàt l'encàric de pastùr de la comunità. El bubà de Carl l'ìa 'nteresàt ala botànica, tat che 'l gh'ìa dicidìt de ciapà come cognòm Linneus, operasiù chèsta che l'ìa miìa tat de móda a chèi tép là 'n svésia. Linneus l'ìa la latinizasiù de la paròla dialetàl linn (che völ di tèi) perché 'l gh'ìa töt zó l'edèa de 'na bèla piànta de tèi che gh'ìa 'n bànda a la cà 'ndóche l'ìa nasìt.
Apò a Carl, che l'ìa stat destinàt a 'na cariéra de prét, el g'ha dimustràt amò de picinì 'n grànt interès per la botànica, tat che 'l sò maèstro de sciènse, che l'ìa apò a 'l dutùr del paés, Johann Rothman, el g'ha cunvincìt sò pàder a fàl stüdià 'ndèl'università de Lund. Endèl 1727 isé 'l se iscrìf a l'Università 'ndóche 'l g'ha cuminciàt a stüdià de dutùr, la 'l sò 'nterès par che l'ìes suratöt miràt a stüdià le sostànse che se doperàa a chèi tép là, che i ìa quàze töte fàde co le èrbe. L'an dòpo (el 1728) el s'è spostàt endèl'Università de Uppsala, la migliùr de la Svésia, endóche l'è dientàt aliévo de Olaus Rudbeck el Zùen. Linèo 'l g'ha pasàt el piö tat del sò tép a catà sö e stüdià divèrsi tìpi de piànte.
Zamò 'ndèl 1730 el sò método de clasificasiù tasonòmica el vàmbia a ciapà fùrma. Amò de stüdènt, l'ìa riàt a la cunvinsiù che i órghegn de riprudusiù de le piànte, cioè che le parcc del fiùr (pétali, stam, pestéi, ecc.) i püdìes véser dopràcc come bàze per fa la clasificasiù e 'l gh'ìa scriìt en tratàt sö chèsto argomènt, Preludia Sponsaliorum Plantarum ("Le spùze de le piànte"), che 'l gh'ìa fat otègner amò prim de fenéser le scöle, la puzisiù de profesùr al giardì botànic.
Petřvald (Nový Jičín)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Nový Jičín.
Carl von Linné
Biugrafìa
Endèl 1731 l'Académia de le Sciènse de Uppsala la g'ha mitìt i sólcc per la sò spedisiù 'n Lapònia, perché Linèo 'l gh'ìa mìa tàte palànche. El g'ha scriìt en rapórt de la sò spedisiù etnogràfica e botànica endel'òpera Lachesis lapponica (püblicàda endèl 1811 dòpo che l'ìa mórt); endèl 1734 el g'ha organizàt n'ótra spedisiù endèla Svésia centràl. I risültàcc scientìfic i è stàcc ilüstràcc endèl'òpera Flora Lapponica Exhibens Plantas per Lapponiam Crescentes, secundum Systema Sexuale Collectas in Itinere Impensis (1737). Endèl 1735 el va a stà 'n Olànda e 'l fenés i sò stùde de midizìna a l'università de Harderwijk. Dòpo però el se iscriìt apò a l'università de Leiden per nà aànti co i sò stüde. En chèsta part de la sò éta la sò reputasiù de botànic l'ìa zamò grànda e ricunusìda. Endèl 1738 l'è turnàt en Svésia 'ndóche 'l g'ha ambiàt a fa 'l sò mestér de dutùr e 'l s'ìa dedicàt suratöt a la cüra de la sifìlide.
Endèl 1739 l'è stat giü dei fondadur de l'Académia Svedés de le Sciènse. Endèl stès an el s'è spuzàt con Sara Morea, fiöla de 'n óter dutùr. Du agn dòpo, endèl 1741, el g'ha utignìt la càtedra endèla la facoltà de midizìna a l'università de Uppsala ma l'an dòpo el l'ha cambiàda con chèla de botànica, dietética e matéria mèdica (che 'l g'ha mantignìt fin quan che l'è mórt). A Uppsala el g'ha risitemàt el giardì botànico, e 'l g'ha mitìt zó le piànte segónt el sò ùrden de clasificasiù.
Linèo l'è nat aànti a organizà spedisiù en töt el mónt, co l'edèa de troà e clasificà töcc i éseri vivèncc e i minerài de la Terra. Divèrsi dei sò stüdèncc i g'ha partecipàt a le sò spedisiù e 'n quac vergü adiritüra i è mórcc durante i viàs.
Endèl 1758 al g'ha töt l'azienda de Hammarby endóche 'l g'ha mitìt en pé 'n museo destinàt a reséer la sò colesiù privàda.
Endèl 1761 el re Adólfo Federìco de Svésia el g'ha conferìt el tìtol de nòbil col qual el Linèo 'l g'ha cambiàt el sò nom en Carl von Linné.
I öltem agn de la sò éta i è stacc segnàcc de la depressiù; endèl 1774 el g'ha ìt 'na série de 'nfarti e 'ndèl 1778 l'è mórt.
Nomencladüra binomiàl
thumb|200px| El Systema Naturae El sò mèret piö grant l'è stàt la definisiù e la 'ntrudusiù, 'ndèl 1735 de la nomencladüra binomiàl per el sistèma de clasificasiù de le piante e de le bès•ce. Con chèsto método tasonòmic (ideàt póc méno d'en sècol prìma de Bauhin) a ògna organìsmo ghe vé dat du nòm (en latì): el prim el se riferés al Zèner de apartenènsa e l'è precìs per töte le spéci che g'ha 'n cümü 'n quac caràter principàl (nomen genericum); el segónt nòm, che de spès l'è descritìf, el desègna la spéce éra e pròpia (nòm specìfic). La portàda de l'inovasiù l'è stàda enòrme; prìma che vignìes adotàt la nomencladüra binomiàl, el sistéma de nomencladüra l'ìa bazàt söndèna lónga descrisiù de ògna piànta, 'n latì, per töcc chèi caràter particolàr che i ìa ritignìcc importàncc, endèna maniéra del töt arbitrària, de ògna clasificadur.
Bőszénfa
a l'è un comun del Distret de Kaposvár, cont una popolazzion de abitant.
Arcos de la Sierra
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Cerveruela
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Amblimont
Amblimont al é una municipalitaa Francesa dal departament da Ardennes, en la reson da Champagne-Ardenne, Franza. El séndigh (maire) al é Hervé Lardenois, con mandat 2001-2008.
Meyriez
Meyriez a l'è un cumün svizzer del distret de See (in frances: District du Lac), in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 0.32 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Meyriez al se tröva a una altitüden de 435 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Greng, Haut-Vully, Murten/Morat.
Sulzbach an der Murr
Sulzbach an der Murr l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rems-Murr. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 40.11 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Stazzion de Venosa-Maschito
La  a l'è 'na stazzion de la ferrovia Rocchetta Sant'Antonio-Gioia del Colle, che la serviss el comun de.
Sulzbach an der Murr
El cümü de Sulzbach an der Murr el se tróa a 'na altèsa de 273 méter sura 'l leèl del mar.
Stazzion de Venosa-Maschito
Moviment
La stazzion a l'è servida de nissun treno passeger, desgià che del 2017 la linia a l'è doperada domà per el trafegh de mercanzia.
Dialett rochesan
El rochesan (inscì anca localment) a l'è on dialett del ladin. L'è parlaa in del comun de Rocca Pietore (la Ròcia) e in general in de la Val Pettorina. El se vesina al dialett fodom, parlaa minga delonsg de lì, oltra che ai dialett cadoritt.
Egling
Egling l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Bad Tölz-Wolfratshausen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 74.06 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Egling el se tróa a 'na altèsa de 609 méter sura 'l leèl del mar.
Distret de Izjum
El  a l'è un distret de l'Ucraina, part de l'.
Qilometer quadrad
Ol qilometer quadrad (simbol: km², di volte l'è dovrad kmq) l'è una unitaa de misura de la superfix e l'è per definizion l'area de un quadrad de lato 1 qilometer. L'è part del sistema internazional de unitaa de misura, come multiplo del meter quadrad (simbol m², l'è dovrad anc mq).
Ol dovrar de mq e kmq l'è mìa jœst: q l'è ol simbol del quintal, donca ol mq al poderess vesser interpretad come milli-quintal, e kmq come qilometer per quintal.
Fondo (metropolitana de Barcelona)
Fondo  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Barcelona. A l'è capoligna meridional de la linia 1.
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi e l'è intregament accessibila per i disabil: Biliettaria Ascensoeur
Gütenbach
Gütenbach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schwarzwald-Baar. La süperfìce del teretóre del cümü l'è de 18.49 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Gütenbach el se tróa a 'na altèsa de 826 méter sura 'l leèl del mar.
Chris Coons
El Chris Coons (Greenwich, 9 setember 1963) a l'è un statunitens, senator del.
Bundesautobahn 93
La Bundesautobahn 93 a l'è 'n autostrada de la Germania gestida de Ministeri Federal di Straport e de l'Infrastruttura Digital. Longa 266 km, la conliga Trogen e Kiefersfelden.
Dolenice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Znojmo.
Strada de segonda class 271
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 14 km.
Stazzion de Palazzo San Gervasio-Montemilone
La  a l'è 'na stazzion de la ferrovia Rocchetta Sant'Antonio-Gioia del Colle, che la serviss el comun de.
Trans-en-Provence
Trans-en-Provence l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Draguignan, del circondàre (arrondissement) de Draguignan e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 16.99 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 100 méter a 'na altèsa màsima de 272 méter s.l.m.
Renania
Renania l'è ol nom generc de la rejon jeografega de la Jermania bagnada dal fiœm Reno.
Cetina (Spagna)
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Distret de Bohoduchiv
El  a l'è un distret de l'Ucraina, part de l'.
Zeltweg
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Renania
Jeografia
L'è ind la zona ocidentala de la Jermania, al confin con la França, ol Belji e ol Lussemburg, e la g'ha una superfix de 25.000 km². Le zone meridionale e orientale i è per la plœ part collinare (Westerwald, Hunsrück, Taunus e Eifel), e i è traversade da le vallade di afluents del Reno e de la Mosella; al nord g'è la vall de la Ruhr.
I citaa plœ importante i è: Aquisgrana, Bonn, Colonia, Duisburg, Düsseldorf, Essen, Coblenza, Krefeld, Leverkusen, Ludwigshafen, Magonza, Mannheim, Mönchengladbach, Wiesbaden e Wuppertal.
Storia
Ind el 1824 l'è staita creada la provinça de la Renania con la union di province del Bass Reno e de Jülich-Kleve-Berg. Con la fraca tedesca ind la Prima Guerra Mondial, la Renania l'è staita occupada e demilitarizada ind el 1919. Ol 7 marzo 1936 e forze armade tedesqe i è entrade ind la rejon per la prima volta da la fin de la guerra, e i ha insé violad ol Tratad de Versailles.
Aministrazion
Al dé de incœ la Renania l'è dividida intra Renania-Palatinat e Nord Reno-Westfalia.
Spartacus: Blood and Sand
Spartacus: Blood and Sand (in lombard: Spartacus: Sang e Sàbia) l'è una seri televisiva americana dal 2010 e dal canal Starz incentrada sui gesta da Spartacus, gladiatur trace interpretò da l'atur Andy Whitfield.
Santa Croce del Sannio
Santa Croce del Sannio l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Benevento. El g'ha presapóch 1.067 abitàncc, 'na superfìce de 16 km² e 'na densità de 67 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castelpagano, Cercemaggiore (CB), Circello, Morcone.
Tenna (GR)
Tenna [] (in de la parlada del lögh: [] u []) l'è un cumün del Kreis (circul) Safien in del destret de Surselva in di Grisun. El paes el se tröva in sü 'n plató bel volt de la Val de Safien a 1654 meter in sül nivel del mar e l'è, sia in inverna che in estaa, un center türistegh pütost amaa. El gh'ha una süperfis de 11.28 km² e 'l gh'ha pü u manch abitant.
manzína|200px|miniatura|Una Cà in del Paes El cumün de Tenna l'è tacaa ai cumün de Riein, Safien, Valendas, Versam.
Istoria del Paes
L'è prubabel che 'l paes de Tenna l'è staa fundaa de Walser vegnüü chi del Vallis. Besogna però dì ch' a quij temp el paes l'era un cicinín püssee sü in olt in sü la pared del munt. El vegg paes l'era lá indua incö gh'è la «Tenner Kreuz» (Crus de Tenna). El teritori del paes, insci cuma l'è incö, l'è 'gnüü abitaa dumà püssee tard despö che gh'han faa una bela spianada.
Tenna l'è staa menziunaa la prima völta in del 1398 cunt i nom Thena, Thäna, Thenna. El nom del paes el sumeja che 'l sia ligaa al termen germanegh Tenne (Era). Ma, già che gh'è di paes ciamaa Tenna u Tenno in Trentin ed in Piemunt, pò vess che ghe sia un substratum lenguistegh ancamò püssee vegg (anca se però de pröf de chela teuria chi ghe n'è minga). ,
L'andament istoregh de la pupulaziun l'è indicaa in de la tabela chi desuta:
Rob de Vedè
manzína|miniatura|La Gesa de Tenna La Gesa gotega Refurmada l'è del 1408; el so ecc, a vardà una scrita in sül plafun, però l'è del 1504. La Gesa l'è decurada cunt peciür del tard gotegh, ciuè del prenzipi del 15° secul.
A Tenna l'è staa faa sü 'l prim skilift a panèj sular del mund. El nöf impiant de resalida 'l gh'ha un panèl sular che 'l se möf dree al su. L'impiant el duaría vess prunt in de l'invern 2011/2012.
NOP slide
Per NOP slide se intend, in sicurezza informatega, 'na tecnega che la consist in del doperà di NOP, ciovè di operazion null, per spostà 'na dada operazion de 'n oltra part. A l'è doperada soratutt in di exploit quand che 'l valor del program counter el muda ma el se sa minga de precis indova che 'l ponta e donca a l'è minga posibel passàgh direttament on codes: con quella tecnega chi se mett el codes despoeu de 'n mugg de NOP indova che 'l gh'avaria de vess circa el program counter in manera che 'l vaga poeu de NOP in NOP finna al primm comand util.
Rick Scott
El Rick Scott (Bloomington, 1º dicember 1952) a l'è un statunitens, senator del.
Blues (treno)
Blues (siglad HTR.312 o HTR.412 a segonda del numer di casse, con la H che la sta per "Hybrid") a l'è 'n treno bimodal in costruzzion de la Hitachi Rail pensad per el mercad italian e part de la familia "Masaccio".
Storia
miniatura In del 2018 Hitachi Rail la vinc 'na gara de apalt europea per dà a la Trenitalia 70 treni, cont un toch inizzial de 43, che podarien deventà 135. La gara l'era dree a vesser vengiuda de la Stadler Rail ma a la fin di recors de la terza classifegada, cioè Alstom, hann menad a 'na negoziazzion che l'ha fad sbassà el prezzi a la Hitachi e dopo che 'l TAR l'ha dad a sgiugn 2020 el via libera l'è stad possibel partì a fà su 'sti treni.
L'è stad presentad ai sociazzion di consumator e di handicapad a fin setember 2020 e 'l gh'haveva de vesser presentad al publegh a fin otober, event poeu posticipad per el COVID-19.
El sarà in servizzi del 2022, menter prima di ritard l'era previst l'ingress in servizzi in del 2021 e 'l sarà fad su a Pistoia, Reggio Calabria e Napoli.
Incoeu ghe n'è in produzzion 43 che sarann partid inscì: Lazio (3 treni), Sardegna (12 treni), Sicilia (17 treni), Toscana (11 treni) e Val d'Aosta (4 treni).
Carateristeghe
L'è a trii o quater casse monopian che se pogen in su di carrej Jakobs, inn esteticament compagn di Rock ma la diferenza l'è che, oltra a podè vesser alimentad de la linia aerea, el pò havégh un generator diesel e 'na bateria, inscì de correr in sui lign minga eletrifegad e de doperà la bateria in di center abitad per inquinà minga l'aria lilinscì e resparmià el gasoeuli
L'è bon de rivà fina a 160 km/h e con tucc i confort che se specen di moderni treni regionai compagn di prese eletrighe a 220 V, climatizzazzion, sistema de informazzion a bord, distribuzzion de snack e post par i spiciole e bagagg, oltra che pienament doperabel par i gent cont di handicap. I so prestazzion a inn paragonabij a quei de 'na metropolitana.
Gdynia
thumb|right|250px|El stema de Gdynia l'è ona cità polaca, sitüada in del voivodà de la Pomerania.
La g'hà 247.799 abitant e ona superfìss de 135 km 2. El so starosta (sindegh) l'è el sciur Wojciech Szczurek.