cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cös
Ciesa Paròcial de Sant Martin
Ciesa de antigh origin tradisionalment legà al pief de Olonì, la ciesa de Sant Martin l'è diventà autonoma paròcia nel 1428. La prima pedra dell'edifisi l'è stà pustach nel 1158 ad opera dela comünetà local e custruida pö con en plan dela forma de crüs latina, con duma ena navada. Ingrandì tra el XV ed el XVII sècol, al sò dadent cünserva ammò dei fresch del sinquesent de bona fadüra cuma en Sant Sebastian ed en Sant Martin a Caval, oltra ad artistegh ügett del stess period. Opera non autentega l'è invees en Martir de Sant Bartolomee del XVII sècol dünach da en emigrà a Napoli, ena òlta cünservada press arent l'oratori de Platina che incò l'è staat desfàch.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Cös l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Albitreccia
Albitreccia l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Santa-Maria-Siché, del circondàre (arrondissement) de Ajaccio e del dipartimènt de la Còrsica del Sud. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 45.76 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 1058 méter s.l.m.
Les Chères
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.46 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 176 méter a 'na altèsa màsima de 212 méter söl leèl del mar.
Gioia del Colle
Gioia del Colle (Scioo 'ndèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Bari. El g'ha presapóch 26.369 abitàncc, 'na superfìce de 206 km² e 'na densità de 128 ab./km². El cunfìna coi cümü de Acquaviva delle Fonti, Castellaneta (TA), Laterza (TA), Mottola (TA), Noci, Putignano, Sammichele di Bari, Santeramo in Colle, Turi.
Aiglsbach
Aiglsbach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Basa Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Kelheim. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 39.97 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Aiglsbach el se tróa a 'na altèsa de 415 méter sura 'l leèl del mar.
Vlèss Ümléna
Al cunfìna coi comün de Sargnagh, Lümé, Ulevan, San Giorg ad l'Ümlena, Semiäna, Val, Zem.
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Vlèss Ümléna l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Sokcho
thumb|right|250px|Sokcho de nocc
Sokcho (Hangul: 속초시; Hanja: 束草市) a l'è una cità sü la costa del Mar del Giapun in del nordest de la pruvincia de Gangwon in de la Curea del Süd. La gh'ha circa 90,000 abitant.
Aministraziun
La cità l'è dividüda in de vott distret (dong; 동).
Navis
Navis l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Innsbruck-Land e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El sò codes statistegh l'è 70333.
Scioch de Nedal
El scioch de Nedal a l'è una tradizzion de Denedal spantegada in origin de la Scandinavia fina ai Penin, ma che incoeu la s'è perduda in d'una fraca de canton. In pratega, el resgior el meteva a brusà in del camin un scioch de legn la nocc prima de Nedal e l'era lassad a brusà fina a la pasqueta.
Stazion de Dachau Stadt
La Stazion de Dachau Stadt a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Scioch de Nedal
In Lombardia el resgior el schisciava in sul scioch del zenever e ghe meteva su di monede intant che 'l diseva 'n orazzion in del nom de la Trinità, poeu se tacava a bever vin a volonté e quell che vanzava el se meteva in sul scioch: gh'era anca l'usanza de tajà trii panaton e de tegnì un toch per l'ann dopo per reson curative.
Stazion de Dachau Stadt
Moviment
La stazion a l'è servida di treni suburban de la linia.
Orsan
Orsan l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Bagnols-sur-Cèze, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.9 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 29 méter a 'na altèsa màsima de 230 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Orsan l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Křepenice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
Nerestce
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Písek.
Sottens
Sottens a l'è una frazzion del comun de Jorat-Menthue, in del distret de Gros-de-Vaud del Canton Vaud. La soa superfiss l'è de 4.53 km² e in del dicember del 2010 al gh'eva una popolazzion de 256 abitant.
In del mes de luj del 2011 i comun de Villars-Tiercelin, Montaubion-Chardonney, Sottens, Villars-Mendraz e Peney-le-Jorat hann fad su un comun unegh ciamad Jorat-Menthue.
L'abitad de Sottens el se troeuva a una altituden de 755 meter sora el nivell del mar e, quand che 'l faseva comun deperlu, l'era tacad ai comun de Chapelle-sur-Moudon, Hermenches, Martherenges, Montaubion-Chardonney, Moudon, Peney-le-Jorat, Peyres-Possens e Villars-Mendraz.
Villaseco del Pan
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Baunatal (metropolitana de Madrid)
Baunatal  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Madrid.
Servizzi
Biliettaria automatica
El Palomar (Spagna)
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Hopeless Romantic (Michelle Branch)
Hopeless Romantic l’è el terz album in studi de la cantautora americana Michelle Branch. L’è stàa pubblicàa el 7 de april del 2017 de la Verve Records. L’è stàa scrivùu e prodòtt insèma al Patrick Carney. L’album l’è la soa prima pubblicazion con la casa discografica Verve dòpo che la Michelle l’hà bandonàa la soa etichètta de prima, Reprise Records, e trasàa via quel che in origin el gh’avariss avùu de vèss miss dent in del’album. Hopeless Romantic a l’è anca el sò primm album pubblicàa in del sò insèma adrée a Hotel Paper in del 2003, e anca el primm a vèss pubblicàa dòpo l’EP de Everything Comes and Goes in del 2010.
El singol che ‘l gh’hà el stèss nòmm a l’è stàa presentàa in anteprima in sula rivista Billboard per mezz del sò account Vevo el 2 de febbrar del 2017 e miss foeura in formàa digitàl el dì adrée
Avveniment de prima
Al princìpi del 2001, La Michelle la firma cont la Maverick Records sòta la Warner Bros Records e la manda foeura con succèss du album in studi, The Spirit Room e Hotel Paper, el primm in del Agost del 2001 e el second ind l’estàa del 2003. The Spirit Room l’è stàa certificàa ‘me doppi disco de platin da la Recording Industry Association of America( RIAA ), grazie ai pussè de 2 milion e mezz de copi vendùu, inveci Hotel Paper l’è stàa certificàa platinum de la RIAA. In del 2002, La Michelle Branch la lavora insèma del Santana e la registra "The Game of Love", che ghe fa guadagnà a tucc e du lee e ‘l Santana el premi Grammy Award.
Dal 2004 al 2008, La Michelle Branch la mètt in pè on duo country con la Jessica Harp ciamàa The Wreckers. Ancasì, la Michelle l’ha annunziàa che l’era adrèe a lavorà de fa on noeuv album de solista intitolàa  Everything Comes and Goes che la soa pubblication l’era prevedista in del giugn 2008, ma per via de problema personaj e che la gh’aveva cont el sò mestee l’è stada rinviada, e a la fin l’album l’è stàa poeu miss foeura ‘me on EP in del giugn 2010.
In 2011, la Michelle la proeva a tornà indree al pop rock cont l’album West Coast Time, che la soa pubblication a gh’è stada minga per via de la reorganizzazion interna di sò cas discografich: la Reprise Records e laWarner Bros. Records. In del giugn del 2011, la mètt foeura la canzon ″Loud Music″ ‘me sol singol  prima del’EP The Loud Music Hits EP che l’era adrée a vèss pubblicàa e l’è stàa poeu miss foeura in agost de la  Reprise Records. Per via del stress per avègh du album nò pubblicàa, contenzios in di so cas discografich,  la rottura del sò grupp country, la maternità e ‘l divorzi, la Branch quasi l’era adrée a piantà là la soa carriera musicàl.
In del giugn del 2015, comunque, la Michelle Branch l’annunziava per via del’ Instagram che l’aveveva firmàa on noeuv contràtt con la Verve Records. La se mètt adrée a incontrà el Patrick Carney di The Black Keys, insèma ai quaj la scriv, in del stèss ann, l’album che poeu el sarà Hopeless Romantic.
Composizion e svilupp
Seconda la rivista Entertainment Weekly, la musega de la Michelle Branch, l’è per quel album chì, on "rock and roll rilassàa"; della soa noeuva musega la Michelle l’ha dìtt, "Patrick el me fa: ‘chesstchì l’è el tò disco, el gh’hà de sonà ‘me ti’... a l’è la prima volta che on quaivun el m’hà menà a scoprill depermì"
686
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Hopeless Romantic (Michelle Branch)
Reclamm
Per la reclamm de Hopeless Romantic, la Michelle l’ha cantàa al New York City's Bowery Electric, canzon del noeuv album, ma anca el so succèss passàa "Are You Happy Now?". Il singol che se tira adrèe l’album, Hopeless Romantic, l’è stàa miss foeura in digital el 3 de febrar del 2017. "Best You Ever" was released as the first promotional single from the album on March 3, 2017. "Fault Line" a l’è stàa mandà foeura ‘me second singol per la reclamm de l’album el 31 de marz del 2017.
Infra i esibizion per la reclamm del’album in di media, gh’è anca quand le l’ha cantàa "Best You Ever" in del Good Morning America and Late Night with Seth Meyers on April 6, 2017.
Salamella
La salamella a l'è 'n insaccaa de carna de porscell tipich de l'Altitalia e faa cont la spalla o la pancetta messedaa cont aqua in d'ona impastatris e l'è poeu mittuda in d'on buell de monton e ligada.
Grilly
Grilly l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Gex, del circondàre (arrondissement) de Gex e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.5 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 459 méter a 'na altèsa màsima de 751 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Grilly l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Corato
Corato l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Bari. El g'ha presapóch 44.257 abitàncc, 'na superfìce de 167 km² e 'na densità de 265 ab./km². El cunfìna coi cümü de Andria, Bisceglie, Ruvo di Puglia, Trani.
Aarberg
Aarberg a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ de Seeland, in de la region aministrativa omònima, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 7.93 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Aarberg al se tröva a una altitüden de 455 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bargen, Kappelen, Lyss, Radelfingen, Seedorf.
Waidhofen (DE-BY)
Waidhofen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Neuburg-Schrobenhausen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 27.32 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Tomki Němec
El Tomki Němec (Praga, 22 de sgiugn 1963) a l'è un fotograf cech, fotograf personal del Václav Havel per un poo de agn.
Waidhofen (DE-BY)
El cümü de Waidhofen el se tróa a 'na altèsa de 404 méter sura 'l leèl del mar.
Tomki Němec
Biografia
L'ha studiad senza laureàss a l'Academia di Art Sceneghe de Praga del 1986 al 1988 e del 1989 al 1992 e del 1997 al 2003 l'è stad fotograf de l'Havel. Del 2012 al 2013 l'ha fotografad la campagna presidenzial del Karel Schwarzenberg.
In del 2016, per i 80 agn de l'Havel, l'ha publegad a soe spese 'n bell poo di so foto.
Ferrovia Bologna-Ancona
La  a l'è 'na ferrovia italiana a  longa  km.
Verta del, la serviss i regionn e l'è de proprietà de Red Ferroviaria Italiana.
Kilb
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Il meglio di Ho fatto 2 etti e mezzo, lascio?
Il meglio di Ho fatto 2 etti e mezzo, lascio? l'è 'l segond album live di Elio e le Storie Tese, che l'è sortii vers la fin del 2004. Quell chì, on cofenett de trii disch, el quatta dent el mej di registrazion live de la tournée de quell ann (ciamada proppi Ho fatto 2 etti e mezzo, lascio?). La tournée l'era durada trii mes, in di quai la band l'eva faa tre scalett different, e a la fin de ogni concert, per la prima volta, i canzon del concert eren staa registraa live e venduu ai fan quand che sortiven foeura de l'esibizion: quella idea chì, per la prima volta portada in Italia, l'era stada ciamada CD brulé. A la fin de l'ann, per celebrà l'iniziativa, el grupp milanes l'ha deciduu de fà sù ona raccolta del mej de 'sti CD.
Lengua greca antiga
El Grech Antich (nòmm nativ: ἡ Ἐλληνική γλῶσσα o Ἐλληνικόν; trasliterazion: hē Hellēniké glôssa o Hellēnikón; in Grech Modern: Αρχαίο Eλληνικό; trasliterazion: Archaío Ellēnikó ) l'è l'union di dialett parlaa in de la Grecia Antiga e, in de la soa varietaa Iònegh-Attega, l'è cont el Latin la lengua che l'ha fondaa la civiltaa occidental. On esempi de Grech Antich l'è: "Eu bainómenoi en têi Ouikipaideía, têi eleutherêi engkuklopaideía hê pántes dúnantai sôizein gráfein" (= Ben vegnuu in la Wikipedia, l'enciclopedia lìbera che tucc pòden juttá a scriv).
I Origin
El Grech l'è ona lengua indoeuropea come 'l Latin, el Persian, l'Armen e 'l Celtegh. I Indoeuropee che hinn migraa in Grecia in del 2000 A.C. parlaven el Protogrech, che poeu el s'è evoluu in d'ona varietaa granda de dialett. Perchè l'è avegnuda ona ròbba simel? Perchè la Grecia l'è ona region che la gh'ha on numer grand de mont, che hann separaa i vari gent Ellenigh, donca el s'è nò formaa on Statt unii. Se 'l gh'è nò on Statt unii, nanca la lengua la pò vess istèssa (per esempi, anca in Italia l'è avegnuu l'istess).
I dialett Ellenegh e la lengua comun
Del Protogrèch hinn nassuu on numer d grand e varietaa: el Micenee (parlaa a Micén, in del Peloponnes), el Dòregh (parlaa in Lacònia, in Macedònia e a Creta), l'Eòlegh (parlaa in de la Grecia Central e in di isol del Mar Egee), l'Arcadegh-Cipriòta (parlaa in Arcàdia e a Ciper) e 'l Iònegh (parlaa in Attega e in de la part de l'Asia Minor ciamada Iònia). Nun gh'hemm minga testimonianzi de tucc 'sti dialett chì, anca perchè la maggior part di scrittor hann scrivuu in Attegh. Ona menzion particolara la spetta a la lengua che l'è stada doperada per scriv i duu poema epich del poetta Omee, var a dì L'"Iliad" (ἠ Ἰλιάς) e l'"Odissea" (ἠ Ὀδυσσεία). A longh la soa lengua l'è stada considerada on'union tra l'Eòlegh e 'l Iònegh, ma in temp vesin a nun l'è staa stabilii che in realtaa l'eva ona lengua artificial, fada per el meter cont el qual eren staa scritt (ciamaa "esameter"). I duu poema hinn staa diffonduu a longh per via oral, fin al moment in cui el dittator de Atene, el Pisistraa je ha minga faa copià.
Poeu, dòpo la vittòria contra i Persian (479 A.C.) la s'è dervida per la Grecia on'etaa de splendor coltural immens, in de la qual Atene la gh'ha avuu el ròl principal. Questa etaa l'è ciamada classega. Chì la lengua Attega l'è devegnuda la lengua de la poesia, de la filosofia (cont el Platon e l'Aristòtel), del teater (con l'Eschil, l'Euripid e 'l Sòfochel) e de la storiografìa (con l'Eròdot e 'l Senofont). Poeu, quand che Atene l'ha perduu la Guerra del Peloponnes, l'Attegh l'ha mantegnuu el sò valor.
Infin, in del IV sec. A.C. Lissander III el Grand, re de Macedònia, l'ha prima ciappaa tuta la Grecia, e poeu tucc i territòri di Persian, e l'ha faa sù l'imperi pussee grand de l'antichitaa. Donca, per amministrà on territòri d'ona natura tal, la serviva ona lengua unega e comun. Lisander l'era Grech, ma minga Attegh, donca l'ha contribuii a fà ona varietaa del Grech (con bas el Attegh, peroo) che la uniss la maggior part di dialett e che la fuss comprensibil a tucc i sò dominaa (nanca lor eren Grech). Inscì l'è nassuda la lengua Greca comun, ciamada in Grech per l'apunt "κοινή διάλεκτος" (= koiné diálektos). Questa lengua chì la gh'ha avuu l'istess ròl del Toscan in Italia e l'è anca la lengua che la ven studiada a scoeula. Anca i Roman, che hann ciappaa la Grecia in del 146 A.C. hinn staa affasinaa de questa lengua e infatt tucc i òmen de coltura la studiaven. El Ceser quand di congiuraa l'hann coppaa l'ha dii i sò ultimm paròll in Grech (Kaí sù, téknon?, ch'el voeur dì: "Anca tì, fioeu?"). De la koiné l'è vegnuu el Grech Medieval e poeu quell modrno (con tucc i sò dialett). Anca i Vangee hinn staa scrivuu in chesta lengua.
El dialett Iònegh
In particolar, el Iònegh (ὀ Ἰάς διάλεκτος, ho Iás diálektos) l'eva parlaa in dij Ciclad, in la còsta turca e su quella del mar Egee (in Attega, per esempi). El sò abecee l'e quell che poeu l'è diventaa l'abecee grech moderno. Come differenz de la koiné, el Iònegh:
El dialett Arcàdegh-Cipriòta
De 'sto dialett chì se sa minga tant, anca se l'è conossuu 'l fatt che l'eva vun di lengov grech che la somejava pusse al Micenee. Come l'è indicaa del sò nòmm, l'eva parlaa in de l'Arcadia (Peloponnes) e in de l'isola de Ciper, indove, al dì d'incoeu, l'è parlaa on dialett pussee compagn del Grech Antich che de la lingoa parlada in Grecia.
La lengua omerega
La lengua omèrega l'è ona lengua artificial in de la qual hinn staa mis'ciaa form de pussee dialett, come l'attegh, el iònegh e l'eòlegh. Donca l'è puttòst difficil trovà i caratteristegh principal. Tel chì on quai esempi:
El Grech Antich al dì d'incoeu
El Grech l'è comenzaa a vess restudiaa al inizzi del Renasiment, quand l'è nassuda la corrent del Umanism, anca se gianmò in de l'Etaa de Mezz l'eva doperaa in dij monastee e daj Arab (che gh'aveven ciappà dij part del territòri dij Bizantin) comè lingoa de la filosofia. Ora, in Grèsa l'è studiaa comè da nun el Latin, perchè el gh'hà la soa istessa funzion. In Italia l'è materia de studi in dij licee classegh cont el Latin. I numer, i preposizion e i desinenz del Grech vegnen anca mò doperaa in la nomenklatura scientìfega e médega.
L'Alfabee
L'Alfabee Grech l'è derivaa de l'alfabee fenìss e el gh'hà 24 letter (6 vocaj e 18 consonant):
Α, α (álfa): A
Β, β (bêta): B
Γ, γ (gámma): G (parnonzia: GH)
Δ, δ (délta): D
Ε, ε (épsilon): E (parnonzia: É)
Ζ, ζ (zêta): Z
H, η (hêta): Ē (parnonzia: È)
Θ, θ (thêta): TH (parnonzia: TZ)
Maià de Montcal
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Lengua greca antiga
L'Alfabee
I, ι (ióta): I
K, κ (káppa): K
Λ, λ (lámbda): L
M, μ (mu): M
N, ν (nu): N
Ξ, ξ (xi): X
O, ο (ómikron): O (parnonzia: Ó)
Π, π (pi): P
P, ρ (rho): R
Σ, σ/ς (sígma): S; l'è scrivuda anca "C".
Y, υ (úpsilon): U (parnonzia: U)
Φ, φ (fi): F
X, χ (chi): CH (parnonzia: KH)
Ψ, ψ (psi): PS
Ω, ω (òmega): Ō (parnonzia: Ò)
ATENZION: Se la "S" l'è in del mezz d'ona paròll, la se scriv σ, ma se l'è a la fin l'è scrivuda inveci ς.
Del alfabee grech deriven l'alfabee latin (ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ) e chel cirìlegh (АБВГДЕЁЖЗИЙКΛМНОПРСТУФХЦЧШЩЪЫЬЭЮЯ).
Sòn particolar
ΑΙ, ᾳ: ĀI (parnonzia: A).
AI, αι: AI (parnonzia: AI).
AY, αυ: AU (parnonzia: AO).
ΓΓ, γγ: GG (parnonzia: NGH).
ΓΚ, γκ: GK (parnonzia: NK).
ΓΝ, γν: GN (parnonzia: GHN).
ΓΞ, γξ: GX (parnonzia: NX).
ΓΧ, γχ: GCH (parnonzia: NKH).
EY, ευ: EU (parnonzia: EO).
HI, ῃ: ĒI (parnonzia: È).
HY, ηυ: ĒU (parnonzia: EO).
KK, κκ: KK (parnonzia: NK).
OY, ου: OU (parnonzia: O).
I Dittongh
Derent'al Grech Antich gh'hinn dij leter che, si vegnen mettuu insèmm, l'è comè se farissen ona soeula lètera. Chest grupp chì hinn ciamaa dittongh e hinn: αι, αυ, ει, ευ, οι, ου.
Òlter nòrm de ortografia
Aj inizzi de paròll (se comenzen per vocal o per "R") el doeuv semper vess present el spirit, ona partisela che la se mèt sora la prima lètera e che la determina se ona vocal l'è aspirada o nò. Se l'è aspirada, el spirit el se ciama "asper", se l'è minga aspirada el se ciama "dolz".
Esemp: Ἁγαθός (bon) el se traslitera "Agathós" parchè el spirit l'è dolz. Ma Ὁράω (vedè) el se traslitera inveci "Horáō", per el motiv contrari.
I accent pòden vess sguzz o sirconfless. L'accent sguzz poeud stà sora tucc i vocaj e sin a la tersultima silaba, ma el sirconfless soeul sora i vocaj longh (α, η, ι, υ, ω, ᾳ, ῃ, ῳ) e i ditongh (αι, αυ, ει, ευ, οι, ου) e sin a la penultima silaba. Sora i ditongh, l'acent el vien mettuu adòss a la vocal final ma s'el parnonzia sora la prima (esemp: ἀγαθοί el se traslitera agathoí ma el se parnonzia agatzòi). La α, la ι e la υ pòden vess sia longh che cort.
Chesta modalitaa de parnonzia la se ciama "etacista" (parchè la η la se parnonzia "E"). In Grèsa inveci la vien dovrada ona oltra fòrma de parnonzia, ciamada "itacista", per el motiv che la η, la υ e i dittongh οι, υι e ει hinn parnonziaa "I". Semper con chesta parnonzia, αι el se legg "E", δ "DH", β "V", μπ "B, MP, MB" e ντ "D, NT, ND".
Similituden cont òlter lengov
El Grech Antich l'è ona lingoa indoeuropea, donca el gh'hà similtuden cont i alter lengov de chesta familia lingoistega.
El Pader Nòster in koiné
Πάτερ ἡμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς (Pader nòster, quell in di cej)
ἁγιασθήτω τὸ ὄνομά σου· (sia santificaa el tò nòmm)
ἐλθέτω ἡ βασιλεία σου· (vegna el tò regn)
γενηθήτω τὸ θέλημά σου, (sia fada la toa volontaa)
ὡς ἐν οὐρανῷ καὶ ἐπὶ τῆς γῆς·(come in cel, inscì anca in terra)
τὸν ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δὸς ἡμῖν σήμερον· (damm incoeu el nòster pan de tucc i dì)
καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφελήματα ἡμῶν, (e rimettom i nòster debit)
ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν· (come anca nunch i rimettom ai nòster debitor)
καὶ μὴ εἰσενέγκῃς ἡμᾶς εἰς πειρασμόν, (e portem minga in tentazion)
ἀλλὰ ῥῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ πονηροῦ, ἀμήν.(ma liberom del mal, amen)
687
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
352
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Saint-Gobain (FR-02)
Saint-Gobain a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ul sindich a l'è Guy Paquin, con mandaa 2001-2008.
ANO 2011
ANO 2011 l'è on partii politegh cech fondaa in del 2012 dal milionari Andrej Babiš. L'è on partii centrista e popolista, nassuu dal "Moviment di Cittadin Minga Content", che in cech l'è breviaa in "ANO", ossia "Sì" in cech.
L'è in la Lianza di Liberai e Democrategh d'Europa, el gh'ha 47 segg a la Cambra de la Republega Ceca, 4 al Senad de la Republega Ceca e 4 al Parlament Europee.
Tourrettes-sur-Loup
Tourrettes-sur-Loup l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Bar-sur-Loup, del circondàre (arrondissement) de Grasse e del dipartimènt de le Alpi Marìtime. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 29.28 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 47 méter a 'na altèsa màsima de 1  méter s.l.m.
Misiones
Misiones a l'è una pruincia del Argentina. La sua capital a l'è Posadas. La gh'ha 'stu nom chì perchè in del 1700 la gh'era una missiun di Gesüit.
Sugnens
L'abitaa de Sugnens al se tröva a una altitüden de 672 meter sura al livel del mar e, quand che 'l faseva cumün desperlü, l'eva tacaa ai cumün de Fey, Naz, Poliez-le-Grand e Villars-le-Terroir.
Gutach im Breisgau
Gutach im Breisgau l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Emmendingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 24.77 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Lauerz
El cumün de Lauerz al se tröva a una altitüden de 457 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Arth, Gersau, Ingenbohl, Steinen, Steinerberg, Svit.
Storia
Lauerz l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1306 col nom de Lowertz.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Kirchberg am Wagram
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Conversano
Conversano (Cunvërsènë 'ndèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Bari. El g'ha presapóch 23.958 abitàncc, 'na superfìce de 126 km² e 'na densità de 190 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castellana Grotte, Mola di Bari, Polignano a Mare, Putignano, Rutigliano, Turi.
Myslín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Písek.
Alata
Alata l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Ajaccio, del circondàre (arrondissement) de Ajaccio e del dipartimènt de la Còrsica del Sud. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 30.37 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 782 méter s.l.m.
Fopponin
"Ciò che sarete voi noi siamo adesso; chi si scorda di noi scorda se stesso"
- Iscrizion a l'entrada del Fopponin
El Fopponin (Fopponino in Italian) l'era on vegg cimiteri de Milan, che 'l se trovava minga lontan de la Porta Vercellina (incoeu in Piazza Aquilea). L'era ciamaa Fopponin perchè l'era pussee piscinin del Foppon de Porta Tosa, anca se poeu l'ha segutaa a cress. L'è andaa innanz fina al 1895 quand, dopo la costruzion de cimiteri ben pussee grand (quell Monumental e quell de Musocch). L'è staa faa sù in del 1630, dopo l'epidemia de la peste. Lilinscì gh'era ona gesa dedicada a San Giovann Battista e San Carlo Borromee (del 1663; l'esist anca al dì d'incoeu). La gesa però l'era proppi piscinina per vess parrocchia, inscì in del 1957 hann taccaa a fà sù la gesa de San Francesch.
Chessy (FR-69)
Chessy l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Bois-d'Oingt, del circondàre (arrondissement) de Villefranche-sur-Saône e del dipartimènt del Rodano.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 4.55 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 211 méter a 'na altèsa màsima de 342 méter söl leèl del mar.
Neustift im Stubaital
Neustift im Stubaital l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Innsbruck-Land e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70334.
Granès
Granès l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Quillan, del circondàre (arrondissement) de Limoux e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.38 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 312 méter a 'na altèsa màsima de 665 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Granès l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
688
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Saint-Gobert
Saint-Gobert a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ol sindegh (maire) a l'è Daniel Dumortier, con mandaa 2001-2008.
Vlèss
Vlèss (nom ufizial: Vellezzo Bellini) a l'è un comün italian, de la regiun de la Lombardia, en Pruvincia de Pavia. Al gh'ha, cont ona süperfis de 0 km² e ona densità de 0 ab./km².
Al cunfìna coi comün de Batüda, La Certusa, Giüssà, Marsgnà, Rugnan.
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Vlèss l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Mišovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Písek.
Le Touvet
Le Touvet l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Touvet, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.6 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 236 méter a 'na altèsa màsima de 1008 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Le Touvet l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Tribunal (metropolitana de Madrid)
Tribunal  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Madrid.
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
Biliettaria automatica
Szászvár
a l'è un comun del Distret de Komló, cont una popolazzion de abitant.
Erschmatt
Erschmatt a l'è un cumün svizzer del distret de Leuk, in del Canton Vales. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 11.2 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Erschmatt al se tröva a una altitüden de 1228 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Gampel-Bratsch, Ferden, Guttet-Feschel e Leuk.
Brisin
miniatura|manzína Brisin (Brisino) l'è ona frazion del comun verbanes de Stresa. El paes el se troeuva in sù la costa di coi arent al Lagh Maggior (al contrari del centro comunal, che 'l se troeuva in sù la riva del lagh) e l'è in sù la strada che la mena a Gignes. I sò abitant i se ciamen brisitt. A l'è staa on comun indipendent fina al 1927.
Kirchberg am Walde
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Orthoux-Sérignac-Quilhan
Orthoux-Sérignac-Quilhan l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Quissac, del circondàre (arrondissement) de Vigan e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13.98 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 44 méter a 'na altèsa màsima de 206 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Orthoux-Sérignac-Quilhan l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Autostrada A13-1 (Portogall)
La  a l'è 'n autostrada del Portogall.
Montjay (FR-05)
Montjay l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Rosans, del circondàre (arrondissement) de Gap e del dipartimènt Hautes-Alpes. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 27 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 764 méter a 'na altèsa màsima de 1298 méter s.l.m.
Groissiat
Groissiat l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Oyonnax-Sud, del circondàre (arrondissement) de Nantua e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Neuquén (pruincia argentina)
Neuquén a l'è una pruincia del Argentina. La sua capital a l'è Neuquén.
Groissiat
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Groissiat l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
689
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Villarrín de Campos
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Arch (BE)
El cumün de Arch al se tröva a una altitüden de 450 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bettlach (SO), Bibern (SO), Grenchen (SO), Leuzigen, Rüti bei Büren.
Bourg-Madame
Bourg-Madame l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saillagouse (Sallagosa), del circondàre (arrondissement) de Prades (Prada) e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.85 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1130 méter a 'na altèsa màsima de 1235 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Bourg-Madame l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Gampel
Gampel al è un ex-cumün dal distrecc da Leuk, canton Vales, in Svìzzera. Adess el fa part del cumün de Gampel-Bratsch
Křešín (Boemia central)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
Geopotenzial
A se definìss energìa geopotenziàl, o domà geopotenzial l’energià che gh’è besògn al fin de sollevà on chilogramm del livèll del mar fin a ‘na cèrta altèzza z:
indoe:
Altèzza geopotenzial
L’altèzza geopotenzial a se otten cont el divid l’energia geopotenzial per el valor de la fòrza de gravità media in su ona partìcola de vun chilogramm de massa al livèll del mar, o ben cont el divìd per go=9,8m/s2
indoe z a l’è l’altèzza in sul livèll del mar, e Z l’altèzza geopotenziàl. De già che g l’è minga tròppo divèrs del go, el valor de l’altèzza geopotenzial l’è prèss a quèll de l’altèzza in sul livèll del mar, e l’è esprèss in meter; de tutt i maner de già che chèsschì l’esprìmm on’energia a se parla de meter geopotenziaj (despèss se dopera el multiplo decàmeter geopotenzial ). L’altèzza geopotenzial despèss l’è doprada per rappresentà i superfici isobarich, o ben i superfici che gh’hànn l’istèssa pression atmosferega.
La Bridoire
La Bridoire l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Le Pont-de-Beauvoisin, del circondàre (arrondissement) de Chambéry e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.18 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 250 méter a 'na altèsa màsima de 527 méter s.l.m.
Lachen (SZ)
Lachen a l'è un cumün svizzer del distret de March, in del Canton Svit. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 5.20 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
miniatura|manzína|Lachen vist de [[Rapperswil]] miniatura|manzína|[[Jona, Obersee (Lagh de Zürigh süperiur)]] El cumün de Lachen al se tröva a una altitüden de 408 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Altendorf, Galgenen, Rapperswil-Jona (SG), Wangen.
Storia
Lachen l'è menziunaa la prima volta inturen al 1217-22 col nom de de Lachun.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Caffè Ninfole
Ninfole Caffè S.p.A. l'è on'azienda italiana che la fà e la vend el caffee. L'è staja fondada dal Ciro Ninfole a Taranto in del 1921 con sed a San Giorgio Jonico (TA).
353
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Taubstummengasse (metropolitana de Vienna)
Interscambi
Fermada del bus
Lazsko
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
Bergamasca (danza)
La bergamasca a l'è una danza tradizzionala de Berghem, ligada a melodia e acord "a la bergamasca". Cognossuda sgiamò in del XVI secol la se spantega anca in Italia, Germania e Inghilterra. A l'è in temp binari, despess 4/4, ma anca 2/4. In del XIX secol la bergamasca la deventa una danza rapida fess in 6/8, compagna de la tarantella. miniatura|330x330px|Bergamesca ('The Buffens'), [[Straloch MS., c. 1600 .]] miniatura|330x330px|Variant de bergamesca, [[MS. Lute Book, c. 1600 .]]
Madremanya
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
690
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Cellamare
Cellamare l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Bari. El g'ha presapóch 4.678 abitàncc, 'na superfìce de 5 km² e 'na densità de 936 ab./km². El cunfìna coi cümü de Capurso, Casamassima, Noicattaro.
Zelda Williams
La Zelda Rae Williams (Chicago, 31 de luj del 1989) l'è ona atris americana, fioela d'art de l'attor Robin Williams.
Rio Negro
El Rio Negro a l'è una pruincia del Argentina. La sua capital a l'è Viedma.
355
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Ferrovia Lissandria-Piasenza
La  a l'è 'na ferrovia italiana a  longa  km.
Verta del, la serviss el Piemont, la Lombardia e l'Emilia-Romagna e l'è de proprietà de Red Ferroviaria Italiana.
Giö (pianeta)
Giö  l'è 'l quìnt pianéta del Sistema Solar. El fà part de chèi ciamàcc pianéta estèren o gasùs. El ciàpa el sò nòm del dia romàn omònim (Zeus endela mitulugìa gréca).
Mirovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Písek.
Giö (pianeta)
La distànsa média 'ntra Giö e 'l Sul l'è de 778 miliù de chilòmeter (presapóch 5,2 ólte la ditànsa média 'ntra la Tèra e 'l Sul) e 'l percór en òrbita 'ntréga ògna 11,86 agn.
Mirovice
El gh'ha el status de cità.
Giö (pianeta)
L'è de cunsistènsa gasùza, furmàt per lo piö de idrògen e éle, sènsa 'na superfìce intèrna definìda. 'Ntra le caraterìstiche particolàr de la sò atmosféra la piö vistùza l'è la gran maciùna rósa, 'n anticiclù enòrme sitüàt a latitüden trupicàla del emisfér sud. co la strütüra dei nìgoi a bànde scüre e zòne löstre e la dinàmica de l'atmosféra globàla determinada dei vèncc fòrcc zonài a latitüdegn alternàde e velocità che rìa a 140 méter al segónt (504 km/h).
Strütura interna
thumb|250px|left|Giö, come che l'è fàt dedét Dedét endel pianeta, l'idrògen, l'éle e l'argon, i se cumprìm de menemà. L'idrògen molecolàr el se comprìm 'nfìna a trasfurmàs enden lìquit de caràter metàlich a la profondità de presapóch 15.000 km de la superfìce. Piö sóta se pènsa che ghe sàpe 'na armèla ruciùza furmàda perlopiö de materiài zelàcc e piö spès che g'harès 'na màsa de sèt vólte piö grànda de chèla de la Tèra (aisebé che 'n modèl piö recènt el g'ha calculàt che la podarès rià a 14 o 18 vólte la màsa de la Tèra, ma ghe apò a sèrte stüdiùs che i pènsa che ghe sàpe pròpe nisü nùcle intèren, L'ezistènsa de divèrs leèi de materiài l'è determinàda del stüde del potensial gravitasiunàl del pianéta mizüràt de le sónde spasiài che gh'è stat mandàt a 'ndagà 'l pianéta. Semài che 'n nùcle intèren el g'hès de ésega adilbù, la sarès 'na pröa a favùr de la teurìa segónt la quàla el sistéma solàr el se sarès furmàt de 'n disch pianetézem (còrp rucùs primordiài). Giö el g'ha 'na màsa isé grànda che 'l g'ha gnemò liberàt el calùr cumulàt ai tép de la sò furmasiù e 'l g'ha doca 'na fónt intèrna de energìa calòrica che l'è stàda mizüràda con preciziù e la equival a 5'4 W/m².
Satèlecc e anèi
Giö el g'ha 'n sam de satèlecc che ghe gìra 'ntùren (67 scuprìcc 'nfìna a al 2012) e 'n sistéma de anèi compagn de chèl de Satùren ma en bèl pó piö déboi e furmàcc perlopiö de pólver, isé déboi tat che i è stacc scuprìcc apéna endei agn '90 del sècol XX, per mès de la sónda Voyager. Quàter dei sò satèlecc, Ganimede, Io, Calisto e Europa el i éra scuprìcc amò Galileo Galilei endel 1610.
Kirchberg am Wechsel
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Fordongianus
Fordongianus l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Oristano. El g'ha presapóch 1.057 abitàncc, 'na superfìce de 39 km² e 'na densità de 27 ab./km². El cunfìna coi cümü de Allai, Busachi, Ghilarza, Ollastra, Paulilatino, Siapiccia, Villanova Truschedu.
Fondazion IRCCS Policlinich San Mattee
La Fondazion IRCCS Policlinich San Mattee a l'è 'n IRCCS publegh de Pavia, sed anca de 'n quaj cors de l'Università di Studi de Pavia. L'è staa fondaa in del 1496.
Székelyszabar
a l'è un comun del Distret de Mohács, cont una popolazzion de abitant.
Baar-Ebenhausen
Baar-Ebenhausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Pfaffenhofen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 14.80 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Baar-Ebenhausen el se tróa a 'na altèsa de 374 méter sura 'l leèl del mar.
Saint-Mard (FR-02)
Saint-Mard, Aisne a l'è un cumün frances (commune) dal departament da Aisne, regiun da Picardie, Francia. Ul sindich a l'è Yves Ravignier, cun mandaa 2001-2008.
Struments a arc
I struments a arc, ciamads despess arc, inn struments musegai cordofon ind i quai la vibrazion dei corde a l'è sollecitada de un arc in sul qual al vegn tendud un fasc de crin de cavall. El sfregament de l'arc in su la corda al la met in vibrazion, con frequenza direttament proporzional a la radix quadrada de la tension e inversament proporzional a la longeza e a la radix quadrada de la densitaa linear de la corda. Hornbostel e Sachs i indiqen i cordofon ind i quai i corde inn sonade cont un arc, cont el suffiss -71.
Familia del violin
Intra i struments a arco, la familia del violin a l'è formada dei strumenta plussee diffus in epoca moderna ind la musega ocidentala. El grup dei arc qe a l'è a la bas de l'orqestra sinfonega a l'è componid de cinq sezion de struments: duu sezion de violin - i prim e i segonds - vuna de viole, vuna de violoncell e vuna de contrabbass.
Corde dobie
El son a corde dobie al se ottien cont el sonar do corde simultaneament, çoè cont el sonar un bicord. Per realizar un raddobi a l'è necessaria una notevola coordinazion de moviments e una volta precision ind la posizion de la man mancina e de la relativa ditejadura: l'azion de plussee de un did de la man mancina ciama uno sforz major e grand esatteza per evitar de producir un son stonad. A vœlte a l'è necessari spostar-s in su una posizion plussee volta, per poder posizionar correttament i dids in sui corde. A l'è possibel anca sonar in su tre o su tute e quater i corde per producir accords caraterizads de una notevola difficoltaa tecnega, dovuda a'l posizionament dei dids in su varie corde. El plussee antig bran musegal publegad ind el qual al vegn drovada qella tecnega qì ind i vari struments a arc a l'è el Capriccio Stravagante del Carlo Farina (1627).
Oltri struments a arc
A'l de fœra de la familia del violin i esisten oltri struments a arc, intra i quai qei de la tradizion musegala ocidentala (per es. I viole da gamba e da braç e i lire da gamba e da braç), del folclor o de oltre culture musegai. In qella cinese per esempi i se annoveran struments a arc a vuna e do corde comè i huqin (胡琴), dei quai i fann part erhu (二胡), gaohu (高胡), zhonghu (中胡) e gehu (革胡). Intra i struments a arc jappones a l'è a tre corde el kokyū (胡弓). Ind el mond arab a l'è present el rebab.
Malterdingen
Malterdingen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Emmendingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 11.14 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Malterdingen el se tróa de le bànde de la Forèsta Négra a 'na altèsa de 192 méter sura 'l leèl del mar.
Blue box
La blue box a l'è 'n arnes che l'era doperad in del phreaking per ciamà a gratis in sui longhe distanze. El fonzionava cont el ciamà un numer a gratis in su 'na longa distanza, inscì de conligàss a la linia per i longhe distanze senza pagà e poeu fà una frequenza per fà borlà la ciamada e ciamà un alter numer, senza che 'l sistema che 'l fa de cunt el se incorga.
Sullens
Sullens a l'è un cumün svizzer del distret de Gros-de-Vaud, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 3.84 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Sullens al se tröva a una altitüden de 591 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bournens, Boussens, Cheseaux-sur-Lausanne, Crissier, Mex, Penthaz, Vufflens-la-Ville.
Wonju
Aministraziun
La cità l'è dividüda in de 16 distret (dong; 동), vün eup (읍) e vott myeon (면).
Castellana Grotte
Castellana Grotte l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Bari. El g'ha presapóch 18.195 abitàncc, 'na superfìce de 67 km² e 'na densità de 272 ab./km². El cunfìna coi cümü de Alberobello, Conversano, Monopoli, Noci, Polignano a Mare, Putignano.
Piemont
200px|thumb|left|La Punta Dufour in del [[Mont Ròsa.]] 200px|thumb|left|I ronch dij [[Langh.]] El Piemont l'è ona region de l'Italia del nòrd; la confina a sud con la Liguria, a est con la Lombardia, a nòrd con la Svizzera e a òvest con la Franza. El gh'ha ona superfis de 25.399 km2 e ona popolazion (al dicember del 2011) de 4.464.399 abitant. L'è spartii in vòtt provinz e 1.206 comun. El president l'è l'Alberto Cirio.
El Piemont l'è faa su del tòcch pussee occidental de la Pianura Padana, tajaa dal Po. Tutt intorna gh'è i montagn, i Apenin al sud, pussee bass (sòta i 2.000 meter) e i Alp a òvest e a nòrd (che inveci riven a toccà i altitudin maggior de). In Piemont gh'è minga una zenta de montagn bass e de ronch come i Prealp de la Lombardia e del Veneto, e pròppi per quella reson chì la region la gh'ha quell nòm chì, ch'el voeur dì a i pè di montagn.
I fiumm pussee important hinn el Po, ch'el nass in de la region, e i sò tributari de drizza e de mancina: i pussee gròss hinn la Dòra Baltea, el Sesia, el Tesin (ch'el scusa de confin con la Lombardia), el Tanaro. La fà part del Piemont la riva occidentala del Lagh Maggior.
El capp-loeugh l'è Turin, voeuna di città pussee important d'Italia; la gh'ha on poo manch de on milion de abitant, anca se in dij agn indree l'è rivada anca a superàll; a cuntà anca i paesòtt intorna, la riva à toeu dent asquas la mità de la popolazion piemontesa intrega. Gh'è minga alter città gròss, vist che i capp-loeugh de provincia (Novara, Vercej, Cuni, Lissandria, Ast, Verbania) gh'hann di 30.000 a i 100.000 abitant; alter paesòtt hinn Civass, Ivreja, Alba, Bra, Mondovì, Fossan, Pineroeu.
Situazion lingovistega
In Piemont l'è parlaa comè lingova regionala el Piemontes (nòmm nativ: Piemontèis) che l'è voeuna di lingov galloitàlegh (comè el Lombard), ma gh'è anca di territòri indoe hinn parlaa olter dialett: in de la Provincia de Noara e in quela de Verbania e Versèj se parla dialett insùber, in vargoeuj comun de la Provincia de Cuni se parla el ligur e in di vallad de la provincia turinesa inveci l'arpitan, el frances e l'occitan. Bögna desmentegà no poeu la comunidaa di Walser (che l'è on dialett del Todesch) sù a Alagna (Provincia de Versèj). Ma la lingova pussee parlada l'è l'Italian.
Greffeil
Greffeil l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Hilaire, del circondàre (arrondissement) de Limoux e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13.67 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 219 méter a 'na altèsa màsima de 640 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Greffeil l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Ajaccio
Ajaccio l'è 'na cità de la Còrsica che g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.