cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zerain
a l'è un comun de la provincia basca de Gipuzkoa, cont una popolazzion de abitant.
Nümar àuri
Ul pentàgon e ul pentalfa regülaar
thumbnail|right|150px|Pentàcul en [[Pentàgon (geometrìa)|Pentàgon regular]] Ul Pentàgon regülaar e le suve diagunale, che i furma un pentalfa (u pentacle) i suunt un mücc da prupietaa relazziunade cun la resú àuria. Vargü i creet che cheest-chí al pudaress vess ü di mutiif paj quaj cheest símbul al è staa scernii par Pitàgura par  la fradelanza che al creaa e presidea: i pitagòrich.
Par tratá-ss da Pentàgon regülaar, s'i identífega dees àngul da 108º, ciinch íntal Pentàgon esteriuur e ciinch plüü íntal interiuur. A partí da chiist dees àngul s'i en pöö truvá ciinch plüü apó da 108º (par  àngul upòost pal vèrtes) e dees àngul da 72º (par  àngul süplementari. Da chesta manera, s'i identífega ciinch triàngul d'òor, ch’i furma le punte dal pentàcul. Apó s'i identífega 15 triàngul d'argeent (da dò misüre diferente). Noma a gh’è dunca trii tiip d'àngul: da 36º, 72º (ul dobi da 36º) e 108º (ul trípel).
Fermada del tram
La fermada del tram a l'è el canton indova che on tram el se ferma per permett ai passegee de andàgh su o giò.
Nümar àuri
Ul pentàgon e ul pentalfa regülaar
thumbnail|right|150px |Pentalfa il·lustraant le resú àurie che s'ga amaguen
Fermada del tram
I fermad del tram pòden vess sia domà di segnai sia di piattaform complett che gh'hann di panch e di covertur, di voeult cont di banchinn a nivell per l'accessibilità, compagn de 'na stazion del treno, sistema tipich di metrotranvij o di metropolitann linger.
La tranvia de Dubai, verta dal 2014, la gh'ha, per la prima voeulta, i port de banchina.
Nümar àuri
Ul pentàgon e ul pentalfa regülaar
Pal ch’al fa a la lunghezza di segmeent, s'usserva che a ghe n è noma da quàtar lunghezze diferente, però tüte in relazziú àuria cun vargüna otra:
Pitis (metropolitana de Madrid)
Interscambi
Fermada del bus
Municipi 1 (Milan)
El Municipi 1 l'è vun di 9 Municipi de Milan. El gh'ha dent el center storegh de Milan, dal Dòmm ai Bastion. El sò president l'è el scior Fabio Arrigoni del Partii Democrategh, elegiuu el 5 de giugn del 2016. El gh'ha 107 087 abitant, e pussee del 10% hinn forest, e ona superfiss de 9,76 km2.
Nümar àuri
Spiraj d'òor
Sa l pöö custruí, a partí d'una sequenza da retàngul d'òor e quadraa (vidée la figüra), una spirala trazzaant quaart da circumferenza in cada quadraa e tangeent a chel. Chesta spirala l’apròssima la'spirala d'òor, una spirala logarítmica da céntar la intersezziú da le dò diagunale indicade in la figüra e d'equazziú pulara:
Pitis (metropolitana de Madrid)
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi: Biliettaria automatega Ascensoeur
Ždánice (Boemia central)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Kolín.
Újiráz
a l'è un comun del Distret de Berettyóújfalu, cont una popolazzion de abitant.
Nümar àuri
Spiraj d'òor
thumbnail|right|180px|Spirala d'òor aprussimada par aarch da circumferenza in d'una sequenza da triàngul d'òor Da la istessa manera, sa pöö custruí, a partí d'una sequenza da triàngul d'òor, una spirala aprussimada a la vertadera d'òor triangulara, apó spirala logarítmica però adess d'equazziú pulara:
Colmenar de Oreja
a l'è un comun de la comunità autonoma de Madrid, cont una popolazzion de abitant.
Nümar àuri
Àngul d'òor
thumbnail|right|140px |Àngul d'òor Ψ Sa l nòmina àngul d'òor chel àngul utegnüü par la partizziú d'un círcül (la circumferenza dal quaal al gh’a una lunghezza c) in düü setuur circülaar, ul plüü graant cunt un aarch da lunghezza a e ul minuur, cunt un aarch da lunghezza b, da manera che e preneent par bú l'àngul petit (ul da lunghezza d'aarch b).
Cuma che sa trata d'una partizziú dal círcul, apó sa al gh’a che c=a+b \,, e par taant,  (vidée ul paraleliism cun la sezziú  àuria d'un segmeent).
Prupietaa
Vargüne espressiú cun le putenze da Φ:
Una otra prupietaa surprendenta relazziunada cun la recurenza da Fibonaci al è che ul quozzieent intra tèrmin cunsecütiif d'una sequenza definida cun chesta recurenza (intra cheste, la sequenza da Fibonaci) al teent al nümar d'òor. In efett, si a l’è una sequenza taal che, alura:
Cuma che, sa pöö representá Φ in furma da frazziú cuntínua:
Sainte-Croix (FR-26)
Sainte-Croix l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Die, del circondàre (arrondissement) de Die e del dipartimènt de la Drôme.
Nümar àuri
Prupietaa
Cuma che, Φ sa pöö representá apó cunt una iterazziú infinida d'ariis quadrade:
Sainte-Croix (FR-26)
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Nümar àuri
Prupietaa
Ul nümar d'òor al presenta apó prupietaa interessante si s'al dövra cuma basa d'un sistema da nümar (vidée basa d'òor).
In trigunumetría, ul nümar d'òor al è fisc relazziunaa cuj àngul ch’i pariss int un pentacle: (36º, 72º e 108º) e cun le suve metaa: 18º e 54º:
Ul nümar d'òor apó al paris in espressiú cuma
La resú àuria in le arte
thumb|right|150px |Ul [[Vitruvi, da Leonardo da Vinci.]]
In 1509, Luca Pacioli al püblica Divina Proportione, indúe al tratava mia noma cun le cüriusitaa matemàteghe dal nümar d'òor, ma apó cul sò üüs in l'architetüra. Vargott al prupízzia l'acetazziú da la idea che un bell puu da artiist dal Renassimeent, ga i metess la resú àuria int i söö diseegn. Un bú esempi da chiist miit al è in le pitüre dal Leonardo Da Vinci, indúe, da la istessa manera che íntal Partenú, sa pöö truvar da le relazziú àurie, malgra ga síes mia da le pröve evidente ch’i cunfírmes che i füdess intrudüide espressameent pal istess autur.
Gja íntal sécul XIX, l’architett Svízzer Le Corbusier al püblica Le Modulor, indúe al tratava, intra d’òolt, cun la resú àuria in l’architetüra  e suratütt in l’ürbaniism.
La resú àuria al a stada druvada in custrüzziú plüü recente cuma in scale, edifizzi e d’òolt, cuma par  esempi in la misüra stàndard da carnet e carte da crédit ch’i s’apròssima a retàngul d’òor. Forsi l’edifizzi plüü emblemàtich al è la sò dal ONU a Növa York, un graant prisma cun vöna da le suve fasce in furma da retàngul d’òor.
La resú àuria apó al a stada druvada apó in müsica, tant par  la dürada da le note (par  esempi pal cumpusituur Ungarées Bela Bartok e ul francées Olivier Messiaen), cuma par  l’urganizazziú da le parte d’un pezz (par  esempi in vargüna övra dal cumpusituur Messicà Silvestre Revueltas) u apó in la relazziú intra le frequenze da növe note fö da la scala crumàtega (par  esempi in For Ann (rising), da James Tenney).
A gh’è geent ch’a la creet che la resú àuria la gh’a prupietaa estétiche particülare. D’òolt i argümenta che qual-sa-vöör prupurziú cumpresa intra 1,4 e 1,8 en la gh’a.
Ul nümar d'òor in la natüra
Resú aprussimadameent d’òor sa i pöö truvá in la ramificazziú da determinade piante u in la dispusizziú di pétal da le dàlie e otre fluur. Apó sa i pöö truvá spirale e àngul d'òor in le pigne d'un pí. Cheste relazziú i pudaress s’esplicá par la presenza da la Sequenza da Fibonacci in chiist fenòmen, però cheest-chí al è un tema debatüü.
Par altra banda, una bona aprussimazziú da la spirala d’òor sa la pöö truvá in la cjosca dal nautilus u de le lümaghe da maar, però vargott sa l pöö mia esplicá sjentíficameent.
Strada statal 37 (Austria)
La  a l'è 'na strada statal austriega longa km.
Alter proget
<!--Droga krajowa B37 (Austria)]]
Aldeaseca de Alba
a l'è un comun de la provincia de Salamanca, cont una popolazzion de abitant.
Mutten
Mutten (Mut in rumanc) a l'è un cumün svizzer del distret de Albula. in del Canton Grison. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 9.91 km², e al se tröva a una altitüden de 1395 meter sura al livel del mar.
El cumün de Mutten a l'è tacaa ai cumün de Sils im Domleschg, Stierva, Vaz/Obervaz, Zillis-Reischen.
Algebra lineara
L'algebra lineara a l'è la branca de la matematega che la studia ròbb 'me i vettor, i spazzi vettoriai, i trasformazion linear, i sistema linear, i matris e i quadratich.
Stazzion de Carmignano di Brenta
La  a l'è una stazzion de la ferrovia Vicenza-Trevis, che la serviss el comun de. L'è tacada ai stazzion de.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni regionai de Trenitalia, in contrat de servizzi cont i region interessade.
Anthony Gonzalez
El Anthony Gonzalez (Cleveland, 18 setember 1984) a l'è un statunitens, representant del.
Stack overflow
El stack overflow a l'è un tipo de overflow che 'l capita quand che un programa el dopera pussee spazzi in del stack de quell che gh'è, de solet a causa del cresser del call stack, despess per colpa de 'na recorsion minga controllada, o anca per colpa de 'na variabel trop granda, e de solet el causa un segmentation fault.
El po vesser doperad anca malizziosament, in l'inscì ciamad Stack buffer overflow.
Žampach
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Pardubice e del distret de Ústí nad Orlicí.
Bas (algebra lineara)
Ona bas de on daa spazzi vettorial a l'è on insemma de vettor linearment independent che permetten, cont di combinazion linear, de fà su tucc i vettor del spazzi vettorial.
Dingolshausen
Dingolshausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schweinfurt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 10.23 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Dingolshausen el se tróa a 'na altèsa de 270 méter sura 'l leèl del mar.
Herat
thumb|300px|Herat Herat a l'è una cità del nord-ovest de l'Afghanistan, la capital de la pruincia d'Herat. Al gh'ha pressapoch 349.000 abitant (2006).
A l'è l'antiga capital de la satrapia persiana d'Aria e la faseva part de la Via de la Seda.
Žabonosy
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Kolín.
Contea de Veszprém
La  a l'è una contea de l'Ongaria, cont caploeugh.
Zestoa
a l'è un comun de la provincia basca de Gipuzkoa, cont una popolazzion de abitant.
Contea de Veszprém
El gh'ha dent i distret de.
Portofino
Portofino (en lìgure: Portofin) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Gènova.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Camogli, Santa Margherita Ligure.
Portofino 'l fà part del Parco natüràl regiunàl de Portofino
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Portofino l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Handshake
In Informatega l ' Handshake (streccia de man) l'è 'l procediment indoa dò computer, via software o hardware, deciden di regoll comun comé la velocitàa, el controll di error o la crittografia. In pratega l'è la fas de la connession indoa i dò computer deciden comé comunegà.
Contea de Vas
La  a l'è una contea de l'Ongaria, cont caploeugh.
El gh'ha dent i distret de.
Sainte-Eulalie-en-Royans
Sainte-Eulalie-en-Royans l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Jean-en-Royans, del circondàre (arrondissement) de Valence e del dipartimènt de la Drôme.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Minecraft
El Minecraft l'è on video-sgiœugh sandbox e a mond avert desvilupad del Markus Persson e vendud del 2009 de la Mojang, del 2014 società de la Microsoft. L'è vun di sgiœugh pussee drovad e cognossud in del mond, el segond pussee vendud in de la storia.
Modalità de sgiœugh
De bas, l'utent a l'è mitud in d'on mond generad a cas, ma el pœu anca caregà di mape fade su di olter o personalizà el sò mond.
Se pœu sgiugà in modalità soravivenza, indova gh'è l'obietiv de sopraviver e de fà i progress del sgioeugh; creativa, indova che la gh'è la construzzion libera, la modalità hardcore, presenta domà in d'ona quaj version e cont la mort permanenta e la modalità aventura, fada per i mape de aventura creade di utencc e che la permet no de modifegà el mond.
Kevin Hern
El Kevin Hern (Belton, 4 dicember 1961) a l'è un statunitens, representant del.
Colmenar Viejo
a l'è un comun de la comunità autonoma de Madrid, cont una popolazzion de abitant.
Riom-Parsonz
Riom-Parsonz (in tudesch storich, Reams e Präsanz) a l'è un cumün svizzer del distret de Albula. in del Canton Grison. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 56.04 km², e al se tröva a una altitüden de 1257 meter sura al livel del mar.
El cumün de Riom-Parsonz a l'è tacaa ai cumün de Cunter, Ferrera, Mon, Mulegns, Salouf, Savognin, Tiefencastel.
Stazzion de San Pietro in Gù
La  a l'è una stazzion de la ferrovia Vicenza-Trevis, che la serviss el comun de. L'è tacada ai stazzion de.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni regionai de Trenitalia, in contrat de servizzi cont i region interessade.
Ocupazzion russa de l'Oblast de Zaporisgia
L'Oblast de Zaporisgia a l'è un'oblast de la Russia a status contes, desgià l'è in su la pupart de l'Oblast de Zaporisgia, recognossud de la comunità internazzional 'me part de l'Ucraina. La Russia l'ha ciapad la pupart de l'Oblast in la soa invasion de l'Ucraina del 2022 e in del setember 2022 gh'è stad un referendum, considerad una farsa de la comunità internazzional, che l'è stad seguid de 'n tratad de annession el 30 setember del 2022, insema a la Republega Popolar de Lugansk, quella de Doneck e a l'Oblast de Cherson.
Kale borroka
Kale borroka (del basch Kale, strada, e borroka, lotta) a l'è el nomm daa ai att de violenza de strada che capiten in del Paes Basch e faa de militant o simpatizzant de la sinistra abertzale. De la giustizia spagnoeula a l'è consideraa "terrorism de bassa intensità" e i sò autor a hinn donca consideraa di terrorista.
Dittelbrunn
Dittelbrunn l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schweinfurt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 23.84 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Dittelbrunn el se tróa a 'na altèsa de 242 méter sura 'l leèl del mar.
Condomini internazional
El Condomini internazional l'è la situazion che on territori l'è sotta la sovranità de pussee Stat. Al di d'incoeu hinn pocch spantegaa, ma in del period de l'Ancient Regime i eren spantegaa fiss.
Aldeaseca de la Frontera
a l'è un comun de la provincia de Salamanca, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Mignano Monte Lungo
La Stazion de Mignano Monte Lungo a l'è 'na stazion de la ferrovia Roma-Cassino-Napoli, che la serviss el comun de. L'è taccada a.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de Trenitalia in contratt de servizzi cont i regionn interessaa.
Contea de Tolna
La  a l'è una contea de l'Ongaria, cont caploeugh.
El gh'ha dent i distret de.
Strada statal 38 (Austria)
La  a l'è 'na strada statal austriega longa km.
Alter proget
<!--Droga krajowa B38 (Austria)]]
Ferdinand Zvonimir d'Asborgh-Lorena
miniatura|drita|El Ferdinand Zvonimir El Ferdinand Zvonimir d'Asborgh-Lorena (Salisburgh, 21 de giugn del 1997, nomm complet Ferdinand Zvonimir Maria Balthus Keith Michal Otto Antal Bahnam Leonhard von Habsburg-Lothringen) l'è on pilotta automobilistegh e nobil austriegh, Prenzip Imperial d'Austria e Prenzip Real de Ongheria, Croazia, Boemia e, per vergun, del Lombard-Venet. L'è 'l fioeu pussee grand del Carla II d'Asborgh-Lorena. 'Sti titol chi poden minga vess doperaa in Austria, inveci hinn retegnuu bon e legittim in Ongheria.
Carrera
miniatura|drita|Ferdinand in su 'na monopost El corr da semper cont el numer 62, e l'ha scominciaa a 14 agn cont i kart, e in del 2014 l'ha scominciaa cont i monopost, in Formula Renault 1.6 NEC, che l'è rivaa quart.
Dal 2015 el corr in la categoria 2.0.
Stazzion de Lisiera
La  a l'è una stazzion de la ferrovia Vicenza-Trevis, che la serviss el comun de. L'è tacada ai stazzion de.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni regionai de Trenitalia, in contrat de servizzi cont i region interessade.
Tajà foeura
El tajà foeura o tajà via, in meteorologia a l’è el procèss de isolament de on vòrtes ciclonich de la depression che l’ha ingenerà.
El procèss del tajà foeura de tipo tèrmich
El vòrtes destaccàa el pò originà ona gotta frèggia. Ona gotta frèggia la pò vegnì tajada via de la depression principal grazie al rinfòrz del fluss zònal (o ben di vent occidentaj) ona insaccadura con ass nòrd-sud, Oppur quand che la formazion de on  promontori anticiclonich el fa su on pont anticiclonich e inscì el taja foeura la gotta frèggia. Ona gotta frèggia a l’è de fàtt de l’aria frèggia in quòta o ben on profìl vertical de l’atmosfera favorevol per i temporaj. El tajà foeura a l’è despèss repsponsabil del brutt temp in Italia e ind la zòna del Mediterraneo dela primavera a l’autunn.
El procèss del tajà foeura de tipo dinàmich
Quand che i depression hinn tajàa foeura ind ona situazion de blòcch el pò vèss pericolos perché la gotta frèggia la tend a restà in su la stèssa zona per tant temp, cont i so temporaj organizzàa bon de ingenerà inondazion.
Caveat emptor
Caveat emptor l'è ona espression latina che la voeur dì "Che 'l comprador el faga ballà l'oeugg". La vegn del verb caveo, ossia "vardàss", "fà ballà l'oeugg".
Propata
Propata (en lìgure: Propâ) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Gènova.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Carrega Ligure (AL), Fascia, Rondanina, Torriglia, Valbrevenna.
Propata l'è sitüàt endèl'alta val Trebbia e 'l sò teretóre 'l fà part de la Comunità Montana de le Alte Valli Trebbia e Bisagno e del Parco natüràl de l'Antola. El se tróa a 47 km de Gènova.
I cümü de Propata, Torriglia e Rondanina i è bagnàcc del lach del Brugneto, el lach artificiàl piö grant de töta la pruvìncia e de la Liguria.
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Propata l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Veduda da la fenestra a Le Gras
Veduda da la fenestra a Le Gras a l'è ona immagin eliografega del 1826 (o fors 1827), e a l'è considerada la pussee veggia fotografia rivada fin al dì d'incoe. L'immagin a l'è stada fada su dal Nicéphore Niépce e la fà vedè on panorama veduu da la fenestra de la soa ca-laboratori a Le Gras, arent el paes de Saint-Loup-de-Varennes, in Borgogna. In del 2007 la ca indoe l'e "nassuda la fotografia" a l'è diventada on musee (Musée Maison Nicéphore Niépce).
In del 2003 el giornal Life el g'ha mettuu Veduda da la fenestra a Le Gras intra i 100 fotografii che gh’hann cambiaa el mond.
Travers ona camera scura, el Niépce el g'ha poduu ciappa su l'immagin sora un foeuj de stagn de 16,2×20,2 cm quattaa de bitumm de Giudea. El compost de bitumm espost a la lus el s'è indurii e quel rimast a l'ombria l'è staa trà via cont un messedozz de oli de lavanda e aquarasa.
Álmosd
a l'è un comun del Distret de Nyíradony, cont una popolazzion de abitant.
Sainte-Euphémie-sur-Ouvèze
Sainte-Euphémie-sur-Ouvèze l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de de Buis-les-Baronnies, del circondàre (arrondissement) de de Nyons e del dipartimènt de la Drôme.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.28 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 528 méter a 'na altèsa màsima de 1218  méter söl leèl del mar.
Collado Villalba
a l'è un comun de la comunità autonoma de Madrid, cont una popolazzion de abitant.
Evgenij Valentinovič Kasperskij
miniatura|drita|El scior Kaspersky L ' Evgenij Valentinovič Kasperskij (Novorossijsk, 4 de ottober del 1965, ciamaa in del mond ingles Eugene Kaspersky) l'è on informadegh russ, fondador di Kaspersky Lab del 1997, azienda che la programma antivirus e software de sicurezza.
Donnersdorf
Donnersdorf l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schweinfurt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 26.97 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Donnersdorf el se tróa a 'na altèsa de 251 méter sura 'l leèl del mar.
Zalešany
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Kolín.
Salouf
Salouf (Salugus in latin; Salugo in italian storich; Salux in tudesch storich) a l'è un cumün svizzer del distret de Albula. in del Canton Grison. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 31.41 km², e al se tröva a una altitüden de 1258 meter sura al livel del mar.
El cumün de Salouf a l'è tacaa ai cumün de Andeer, Ferrera, Cunter, Mon, Riom-Parsonz, Stierva, Zillis-Reischen.
Storia
Salouf l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1160 col nomm de Salugo.
L'andament storegh de la popolazion de Salouf l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Aldeatejada
a l'è un comun de la provincia de Salamanca, cont una popolazzion de abitant.
Su patriotu sardu a sos feudatarios
Su patriotu sardu a sos feudatarios (El patriotta sard ai feudatari) l'è 'na canzon sarda de rebellion contra el sistema feudal del Regn de Sardegna scrivuu in del 1794 dal Francesco Ignazio Mannu.
L'è cognossuda anca cont el sò incipit Procurade 'e moderare e l'è dividuda in 42 strof e 376 vers, fortement ritmaa.
La finiss cont on fort incità a la revoeulta: "Cando si tenet su bentu est preziosu bentulare", ossia "Quand che 'l se leva el vent bisògna trebbià".
Kinkisharyo P3010
El Kinkisharyo P3010 a l'è on treno de metropolitana lingera doperaa in su la metropolitana de Los Angeles, lign Gold, Blue ed Expo.
A l'è faa de la Kinkisharyo e 'l gh'ha di comfort 'me l'aria condizionada, sistema de controll automatich, spazzi per i carrozzin e freno de emergenza.
Contea de Szabolcs-Szatmár-Bereg
La  a l'è una contea de l'Ongaria, cont caploeugh.
El gh'ha dent i distret de.
Luigi Marino
El Luigi Marino (Castel Maggiore, 11 magg 1947) l'è 'n politegh italian, Senator independent liaa de Area Popolar (Alternativa Popolar + Scerna Civega) in la legislatura quella de XVII, legislatura che l'è staa vun di member de la Commission Permanenta Finanz e Tesor.
Laufen (distret)
El Distret de Laufen  o Laufental  (en fransés: District de Laufon) l'è giü dei sich distrècc (en todèsch: Bezirke) del Canton Basilea Campagna, en Svìsera. El capolöch aministratìf del distrèt l'è la citadìna de Laufen. Prìma del 1994 el distrèt el fàa part del cantù del Canton Berna. Endèl 1979, i distrècc francòfoni del cantù de Berna i g'ha utignìt de furmà 'n cantù nöf de per lur, chèl del Giüra. El distrèt de Laufen l'ìa alùra restàt come 'n exclave de Berna, enseràt dét entrà 'l Canton Giüra, el Canton Suleta, el Canton Basilea Campagna e la Francia. Endèl 1980, la popolasiù del distrèt la g'ha votàt el referèndum per destacàs del cantù de Berna e tacàs a chèl de Basilea Campagna. Dòpo de 'n perìodo de tranzisiù, l'üniù al contù de Basilea Campagna l'è deentàt efetìf endèl 1994.
Endèl més de la popolasiù totàl del distrèt l'ìa  abitàncc, en magiuranza de lengua todèsca.
Südiviziù aministratìva
El distrèt de Laufen l'è dividìt endèi trédes cümü elencàcc endèla tabèla riportàda ché sóta:
Markwayne Mullin
El Markwayne Mullin (Tulsa, 26 luj 1977) a l'è un statunitens, representant del.
Zsáka
a l'è un comun del Distret de Berettyóújfalu, cont una popolazzion de abitant.
Architettura fassista
Ispiraa a l'architettura romana, a l'è in sostanza descomparida cont la fin di regim fassista.
Stil
El stil fassista a l'è ispiraa a quell de Roma Antica, simmetrich, razional, senza tropp decorazion e senza angol srotondaa.
In Italia a l'è staa influenzaa anca de l'architettura neoclassica, e l'era caratterizzada de on mugg de muraj bianch intorna di edifizi.
In Germania inveci l'architettura a l'era assee grossa, e progettada per i "esperienz de massa" del Regim.
Comun però a tucc i edifizzi a l'è la grandezza, el vorè mett on sens de soggezion e l'us 'me mezz de propaganda.
Esempi
Esempi famos de architettura fassista a hinn:
Architett
Architett famos per i sò costruzion fassista a hinn staa:
Huế
Huế (化 in chữ Nôm) a l'è una cità del Vietnam, la capital de la pruincia de Thừa Thiên - Huế. Intra el 1802 e'l 1945, a l'è stada la capital imperiala de la dinastia Nguyễn, e per quest mutif chì a l'è cugnussüda per i sò munüment e per l'architetüra. Al gh'ha pressapoch 340.000 abitant.
La cità a l'è al center del Vietnam in sü la riva del Sông Hương (fiüm Hương). Al se tröa a 540 km a süd de la capital Hanoi e a 644 km a nord de la Cità de Ho Chi Minh, la cità püssee granda del paes, un temp cugnussüda cunt el nom de Saigon.
Vrbčany
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Kolín.
Huế
Al nord de la cità al gh'è el center storich, induè che se tröen i püssee impurtant munüment, templi e pagod. In sü la riva süd del fiüm la gh'è la part püssee muderna de la cità, cun la püssee part di negozi e di center residenziaj.
El cumpless di munüment de Huế a l'è in de la lista di patrimoni de l'Ümanità de l'UNESCO.
Stazzion de Fontaniva
La  a l'è una stazzion de la ferrovia Vicenza-Trevis, che la serviss el comun de. L'è tacada ai stazzion de.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni regionai de Trenitalia, in contrat de servizzi cont i region interessade.
Contea de Somogy
El gh'ha dent i distret de.
A Portuguesa
La Portoghesa (A Portoguesa in portoghes) l'è l'inn nazional del Portogall, compognuu del 1895 dal Alfredo Keil e cont el test scrivuu dal Henrique Lopes de Mendonça.
Lengua araba
thumbnail|drita|280px|I part del mond indoa se parla arab.
La lengua araba o arabina (الْعَرَبيّة al-ʿarabiyyah o semplifegad a عَرَبيْ ʿarabī) l'è ona lengua semidega, del grup central, imparentad cont el ebraegh e l'aramaegh, che i vegnen tute sgiò de la lengua proto-semitega.
Dialet
In di pais arab se parlan tanta variant diferent de la lengua araba, che de sovent i gh'hann anca di diferenze bei marcade.
Anca se l'esista un arab ufizial e standard che l'è drovad in di scrit e in situazzion formal, in d'la comunicazzion de tut i dì la gent la droeuva i vari dialet, o lengue ch'i parlen indue i stann.
Quej dialet chì i poeuren anca vesser no comprensibil in tra de lor, a seconda dai region arab. In particolar i dialet del Maghreb, che in Arab voeur dì Ucident i enn considerad fess divers da l'Arab standard. La conosenza de l'arab ufizzial la dipenda fort dal nivell d'istruzzion, sgiamò che l'è 'na lengua che la gh'ha mia de parlant nativ, e donca l'è imparad domà a scoeula.
Al dì d'incoeu el dialet egiziàn e quell sirian-libanes i enn tra i pussee cognossud e di volte i enn drovad come lengua franca da la sgent che la parla dialet mia comprensìbil.
Stazion de Tora-Presenzano
La Stazion de Tora-Presenzano a l'è 'na stazion de la ferrovia Roma-Cassino-Napoli, che la serviss el comun de. L'è taccada a.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de Trenitalia in contratt de servizzi cont i regionn interessaa.
Collado Mediano
a l'è un comun de la comunità autonoma de Madrid, cont una popolazzion de abitant.
Schmitten (GR)
El cumün de Schmitten a l'è tacaa ai cumün de Alvaneu, Arosa, Filisur, Wiesen.
L'andament storegh de la popolazion de Schmitten l'è indicaa in de la tabela chi sott:
UEFA Champions League 2020-2021
L'UEFA Champions League 2020-2021 (Coppa di Campion d'Europa 2020-2021 in lombard) l'è quella del 66 edizion de qest tornee qí de folber europee per club, jestid de l'UEFA. L'edizion l'è iniziada el 20 de otober 2020 e l'è finida el 29 de magg.
La squadra che l'ha vinjuda l'è staita el Chelsea, che l'ha batud in final el Manchester City per 1 a 0 a Porto ind el Stadi de Dragão.
Váncsod
a l'è un comun del Distret de Berettyóújfalu, cont una popolazzion de abitant.
Euerbach
Euerbach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schweinfurt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 17.40 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Euerbach el se tróa a 'na altèsa de 238 méter sura 'l leèl del mar.
Strada statal 39 (Austria)
La  a l'è 'na strada statal austriega longa km.
Šedivec
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Pardubice e del distret de Ústí nad Orlicí.
Contea de Pest
La  a l'è una contea de l'Ongaria, cont caploeugh.
El gh'ha dent i distret de.
GNU Octave
GNU Octave l'è un software per l'analisi numerega qe al dopera un lenguaj per la plu part compatibel cond MATLAB.
Al g'ha un'insema de fonzionalitaa per ol calcol cond i matrix, come ol rang e ol determinant, o plu speçalistege come la decomposizion ai valor singolar (SVD) e la fatorizazion LU; anca se al permet de trovar una soluzion numerega ai sistema liniar, al fa miga ol calcol simboleg o oltre ativitaa tipege de un sistema de calcol computazional.
L'è scrivid ind C++ e al g'ha una licenza GNU GPL v3 (programa liber). L'è disponibel per Linux, Windows, Mac OS, BSD.
Raymond Carver
El Raymond Clevie Carver, Jr. (nassüü el 25 de Magg del 1938 e mort el 2 d'agust del 1988) a l'era un scritur american de stori cürt e anca un pueta. El Carver a l'è cunsideraa vün di scritur american püssee impurtant de la fin de la segunda metà del 1900.
Localhost
In informatega localhost l'è 'l nòmm daa a l'inscì ciamada interfaccia de loopback, ossia el computer indoa l'è in esecuzion on determinaa servizzi.
Aldeavieja de Tormes
a l'è un comun de la provincia de Salamanca, cont una popolazzion de abitant.
Localhost
Descrizion
In di red TCP/IP l'adressa de localhost l'è 127.0.0.1 in del IPv4 o ::1 in del IPv6. L'adressa la permett de comunicà cont el computer local comé se fuss on computer remott, e l'è util per fà di proeuv o anca per contattà on servizzi che 'l se speccia de vess contattaa da remott.
Kufa
Insema a Samarra, Karbala, e Najaf, Kufa a l'è vüna di quater cità irachen impurtant per i müssülman sciita.
Localhost
Leggend
Se cunta, in di ambient di informategh, che gh'era on hacker ciamaa "bitchchecker", el pussee gram del mond, che l'ha taccaa l'IP 127.0.0.1 senza savè che l'è la soa adressa.
In de la coltura informatega
localhost l'è drovaa on poo 'me sinonim de cà, in fras comé "There is no place like 127.0.0.1".
Sainte-Jalle
Sainte-Jalle l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Nyons, del circondàre (arrondissement) de Nyons e del dipartimènt de la Drôme.
Rangh (algebra lineara)
In algebra lineara el rangh de 'na matris a l'è el numer di lign o colonn che, se consideraa 'me vettor, a hinn linerament independent.
Sainte-Jalle
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 18.16 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 376 méter a 'na altèsa màsima de 1025 méter söl leèl del mar.
Consili Regional del Piemont
El Consili Regional del Piemont a l'è l'assemblea legislativa del Piemont, elegiuda ogni 5 agn.
A l'è fada, ai sens de la legg Tatarella, de 50 consiliee, pussee el President del Piemont, de che 40 elegiuu cont el sistema proporzional a nivell provincial e 10 cont el sistema maggioritari.
Zumaia
a l'è un comun de la provincia basca de Gipuzkoa, cont una popolazzion de abitant.
Frankenwinheim
Frankenwinheim l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schweinfurt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 14.70 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Frankenwinheim el se tróa a 'na altèsa de 237 méter sura 'l leèl del mar.
Vrátkov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Kolín.
Invers
L'invers a l'è, in matematica, el numer che moltiplicaa per on numer x el da 1, e 'l se pò esprim 'me 1/x o 'me elevament a la -1
Tom Cole
El Tom Cole (Shreveport, 28 april 1949) a l'è un statunitens, representant del.
Memoria (informatega)
In informatega la memoria a l'è un sistema o dispositiv bon de havégh dent di dacc che poden poeu vesser doperad de un calcolator. Se l'acess a l'è imediad, se parla de memoria primaria, menter se l'è pensad per un termen pussee longh se parla de memoria segondaria, che despess l'è retegnuda no 'na forma vera e propia de memoria ma pussee de conservazzion.
Al dì d'incoeu la pupart di memorie primarie l'è implementada a semicondutor, che poden vesser volatil o manch. In del passad s'inn vist tancc alter sistema, compagn de la memoria a linia de ritard.
Colciagh
Colciagh a l'è 'na frazion de Luragh d'Erba, a est del center abitaa. L'è staa 'n comun independent finna al 1809, quand che Napoleon el tacca a Luragh, ma al retorn di austriegh in del 1816 el torna indeperluu: el perd la soa autonomia in del 1883 cont on decrett del governa italian.
Řetůvka
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Pardubice e del distret de Ústí nad Orlicí.
Strada statal 40 (Austria)
La  a l'è 'na strada statal austriega longa km.
Alter proget
<!--Droga krajowa B40 (Austria)]]
Web server
Descrizion
In teoria tucc i computer tacca a Internet pòden fà da server web, ma normalment vegnen drovaa di computer cont hardware dedicaa e ottimizzaa, anca se despess i desviluppador droven on PC normal per fà i sò proeuv.
Rapallo
Rapallo (en lìgure: Rapallo) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Gènova.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Avegno, Camogli, Cicagna, Coreglia Ligure, Recco, San Colombano Certénoli, Santa Margherita Ligure, Tribogna, Zoagli.
L'è 'l sèst cümü de la Liguria per nömer de abitàncc - el g'ha deànti apéna Genova, La Spésia, Savona, Sanremo e Imperia - e l'è 'l prim endèl comprensóre del Tigullio.
Rapallo el se tróa 'ndèla part ucidentàl del Golfo del Tigullio, encastunàda 'ndèl golfo che 'l ciàpa 'l sò nòm (storicamènt denuminàt "Golfo del Grifo"), 'ntra la piàna dei du torèncc principài: el Boate - storicamènt ciamàt "Bogo" - e 'l San Fransèsch endèla part orientàl de la cità. El teretóre del cümü l'è streersàt de divèrsi óter córs de àiva minur endóche 'ndèl pasà dei sècoi, s'è svelöpàt i prìm abitàcc che al dé d'encö i corespónt a le vàrie frasiù e borgàde: Montepegli, Sant'Andrea di Foggia, San Martino di Noceto, San Massimo, San Maurizio di Monti, San Michele di Pagana, San Pietro di Novella, San Quirico d'Assereto, Santa Maria del Campo e Santuario di Montallegro.
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Rapallo l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Recco
Recco (en lìgure: Recco) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Gènova.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
Passad lontan
El passad lontan, ciamad anca passad remot o, in di lengov iberighe, perfet, a l'è un temp verbal spantegad in di lengov neolatine che 'l representa 'n azzion che gh'è capitada in d'un passad, apont, lontan - pu o men vesin a segonda de la lengua - e che l'è fornida.
Rüdià
Rüdià (en Italià: Rudiano), l'è 'n cümü de de la Pruvìncia de Brèsa sitüàt endèla Bàsa Bresàna ucidentàl, söla spónda sinìstra del Òi, a 31 km a Òvest de la cità de Brèsa e 35 a Èst de la cità de Bèrghem.
Passad lontan
In di lengov gall-romanze de l'area padana l'è pu doperad, ma l'esisteva: in lombard l'è descomparid in tra fin 1700 e fin 1800, in veneto l'era doperad del Ruzante, in emilian inveci l'è restad pussee a longh denter del 1900.
Recco
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Recco l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Passad lontan
In lombard
In lombard el passad lontan l'è descomparid a la fin del secol quell de desnoeuv, cont i center urban che l'hann perdud lì adree a la mità del secol, foeura che per Milan che l'ha desmentegad sgiamò a la fin del secol prima.
Bartolomeo Pepe
El Bartolomeo Pepe (Napoli, 3 november 1962 - Napoli, 23 de dicember 2021) l'è staa 'n politegh italian, Senator per Grandi Autonomie e Libertà e elegiuu cont el Moviment 5 Stell, per poeu passà ai Verd, in la legislatura quella de XVII, legislatura che l'è staa vun di member de la Commission Permanenta Finanz e Tesor.
L'è mort in del dicember 2021 dopo vess staa ricoveraa in terapia intensiva con COVID-19.
Passad lontan
In lombard
L'è istess ben cognossud in la literadura, indova che 'l gh'è sgiamò del Sermon Divin, prim test in volgar lombard, e fina al secol quell de sedes gh'era du modei: vun de la prima coniugazzion, con terminazzion in -ò e -à, e 'n segond per i alter trii coniugazzion, con fin in -è.
Incoeu al so post l'è doperad semper el passad vesin.
Arlesheim (distret)
El Distret de Arlesheim  l'è giü dei sich distrècc (en todèsch: Bezirke) del Canton Basilea Campagna, en Svìsera. El capolöch aministratìf del distrèt l'è la citadìna de Arlesheim. Endèl més de la popolasiù totàl del distrèt l'ìa  abitàncc, en magiuranza de lengua todèsca.
Rüdià
El nòm el sömèa vègner de Fundus Rutiliani, cioè del nòm latì Rutilius, che facilmènt l'ìa en legionàre che gh'ìa ciapàt en consègna chèsta tèra quant che part de la Pianüra Padàna l'è stàda spartìda en sentürie de part dei Romàni.
Arlesheim (distret)
Südiviziù aministratìva
El distrèt de Arlesheim l'è dividìt endèi quìndes cümü elencàcc endèla tabèla riportàda ché sóta:
Vámospércs
a l'è un comun del Distret de Nyíradony, cont una popolazzion de abitant.
Salettes (FR-26)
Salettes l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Dieulefit, del circondàre (arrondissement) de Nyons e del dipartimènt de la Drôme.
Ha*Ash
drita|miniatura|400x400px|Cuncert di Ha*Ash [[2018]] Ha*Ash a hinn un grüp american de pop country che'l s'è furmaa a Louisiana in del 2002. I sò member a hinn: Hanna Nicole (vus, ghitara) e Ashley Grace (vus, ghitara).
Salettes (FR-26)
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.98 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 207 méter a 'na altèsa màsima de 664  méter söl leèl del mar.
Ofizzi Federal per la Dovana e la Sigurezza di Frontere
L'Ofizzi Federal per la Dovana e la Sigurezza di Frontere (in todesch Bundesamt für Zoll und Grenzsicherheit, in frances Office fédéral de la douane et de la sécurité des frontières, in italian: Ufficio Federale della dogana e della sicurezza dei confini, in romancc: Uffizi federal de la duana e de la segirezza dals cunfins) a l'è un'agenzia federala de la Confederazzion Svizzera, che la dipend del Departiment Federal di Finanze. Fina al 2022 l'era cognossuda 'me Ministrazzion Federala di Dovane, e la se ocupada domà de l'aspet de la dovana, l'ha poeu ciapad dent i Guardie de Confin, inscì de deventà pussee 'n agenzia de sigurezza generala de confin.
Oltra al territori svizzer, la gh'ha competenze dovanai per tut el Liechtenstein intregh e per l'exclave todesca de Büsingen am Hochrhein, fina al 2019 anca Campion l'era de facto territori dovaner svizzer.
Locazzion de memoria
Una locazzion de memoria a l'è un toch logegh in del che a l'è spartibel 'na memoria informatega che 'l se destingh di alter perchè el gh'ha un'adressa de memoria unega.
Bitumm de Giudea
El Bitumm de Giudea l'è ona tipologia de asfalt natural che l'è staa drovaa per on fracch di robb fin da i temp antigh, compost da on mes'ciot de bitumm, standoli, terra crea e trementina.
Contea de Nógrád
La  a l'è una contea de l'Ongaria, cont caploeugh.
El gh'ha dent i distret de.
Cobeña
a l'è un comun de la comunità autonoma de Madrid, cont una popolazzion de abitant.
Zumarraga (Spagna)
a l'è un comun de la provincia basca de Gipuzkoa, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Casalnuovo (RFI)
La Stazion de Casalnuovo (RFI) a l'è 'na stazion de la ferrovia Roma-Cassino-Napoli, che la serviss el comun de. L'è taccada a.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de Trenitalia in contratt de servizzi cont i regionn interessaa.
Aldehuela de Yeltes
a l'è un comun de la provincia de Salamanca, cont una popolazzion de abitant.
Contea de Komárom-Esztergom
La  a l'è una contea de l'Ongaria, cont caploeugh.
El gh'ha dent i distret de.
Gianluca Rossi
El Gianluca Rossi (Terni, 11 giugn 1965) l'è 'n politegh italian, Senator per el Partii Democrategh in la legislatura quella de XVII, legislatura che l'è staa vun di member de la Commission Permanenta Finanz e Tesor.
Greg Walden
El Greg Walden (The Dalles, 10 sginer 1957) a l'è un statunitens, representant del.
Matee Capitel Trii
Matee
La Parola del nost Signur ciapada inscí cuma l'è de'l Növ Testament e vultada adess in del nost parlà Insübregh del didincö.
Capitel Trii
1 In quij dí lí gh'eva un tal Giuann Batísta dree a predegà in del desert de la Giüdeja, 2 e'l disea: "Pentives! Che 'l regn del Signur l'è dree a 'gnì!" 3 Perchè chess chí l'è propi Lü, l'è propi quel che'l prufeta Jesaja 'l n'ha nünziaa: "ghe saraa na vus che la ciamaraa in del desert e la disaraa: preparee la straa al Signur! " 4 Lü, 'l Giuann, 'l gh'eva indoss na pelandrana de pej de camèl e na zenta de cüram intorn a la vita; 'l so disnà l'eva faa sü de lüsèrt e mel salavadegh. 5 Tücc quij de Gerüsalèm, e de la Giüdeja intrega, eren dree a 'gnì de Lü a fass batezzà e a cunfessà i so pecaa.
7 Ma quand che 'l Giuann l'ha vedüü na mota de Farisee e de Sadüzzee vegnì a fass batezzà de lü, e'l gh'ha dii a lur, e 'l gh'ha faa: "Na brüta razza sii violter, di brüt serp sii, ve 'l disi mi!! Chilè che 'l v'ha dii de vegh pagüra de la püniziun che l'è dree a 'gnì?? 8 Purteem chí almanch de la bela früta fresca inscí de fà un puu de penitenza! 9 E stee minga lí a pensà deparvü: 'Bè in finn de la fera nüjolter sem anca nüm fiö de l'Abram', perchè 'l Signur, vardee ben, violter baloss, perchè 'l Signur l'è bun de fà un fiö de l'Abram perfinn cunt che la preja chí che gh'huu suta i pee!!! 10 Vardee che 'dess la 'segür' l'è bela prunta a tajà a la radis tücc ij arbur che fann no cünt de fà bun früt!!! Ociu, nè, che vee a finì in del fögh!!!
11 Mi a sunt chí che ve batezzi cunt l'agua inscí de fav pentì; ma quel che l'è dree a 'gni despö de mi, e che l'è ben püssee fort de mi, e mi sunt gnanca dign de netàgh i söl di scarp, chel lí, 'l ve batezzaraa cunt el Spiret Sant e cunt el Fögh! 12 Lü 'l gh'avaraa 'l restrèl in de la man e cunt quel 'l ciaparaa sü tüt 'l furment, ma la crüsca Lü la traraa in del Fögh etern!!"
13 Alura un bel dí, de la Galileja, 'l vegn el Gesü a fass batezzaa del Giuann in del Giurdàn. 14 Ma 'l Giuann 'l se tira 'ndree e 'l ghe fà: "Sunt mi che gh'huu de 'gnì a fam batezzaa de Ti, minga Ti de mi!!!!" 15 E alura 'l Gesü 'l ghe respund: "Ti preocüpes no e batezzum, Giuann, inscí che fem tüt quel che gh'em de fà" E alura 'l Giuann l'ha dervii pü boca e l'ha batezzaa. 16 E 'pena che'l Crist l'è staa batezzaa e l'è gnüü föra de l'agua, sentii chí 'sa l'è che l'è sücedüü: el ciel 'l s'è dervii e 'l Spiret Sant el gh'è crudaa sgiò in sül cuu in sül fà d'un piviun e 'l s'è sentüda na gran vus che l'ha dii: "Chess chi l'è me amaa Bagaj e mi a ghe vöri un gran ben!"
Geldersheim
El cümü de Geldersheim el se tróa a 'na altèsa de 234 méter sura 'l leèl del mar.
Řetová
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Pardubice e del distret de Ústí nad Orlicí.
511
Chi gh'è mórt
Ün an indré / Ün an inàcc
Ciempozuelos
a l'è un comun de la comunità autonoma de Madrid, cont una popolazzion de abitant.
Volárna
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Kolín.
Strada statal 41 (Austria)
La  a l'è 'na strada statal austriega longa km.
Riferiment
<!--Droga krajowa B41 (Austria)]]
Salles-sous-Bois
Salles-sous-Bois l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Grignan, del circondàre (arrondissement) de Nyons e del dipartimènt de la Drôme.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.5 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 215 méter a 'na altèsa màsima de 507  méter söl leèl del mar.
Ferrovia de la Val Venosta
La Ferrovia de la Val Venosta a l'è 'na linia ferroviaria del Sudtirol a scartament ordinari, verta in del 1906 e sarada in del 1990. L'è stada verta ancamò in del 2005 con on mugg de success e gestida de la SAD.
Vitice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Kolín.
Ferrovia de la Val Venosta
El gh'è el servizzi treno regional che 'l passa ogni ora e 'l ferma in tucc i stazion e 'l RegioExpress che 'l ferma no in di stazion pussee piscinitt in tra Meran e Silander e 'l riva a Bolzan con la ferrovia Bolzan-Meran.
Stazzion de Berghem FVS
La  a l'è stad el capolinia orobegh de la ferrovia de la Vall Seriana, ativ in tra el 1884 e 'l 1967, e anca di tranvie per Lod e Soncin, in del so period de atività. A l'era in la midema piazza de la Stazzion FS e de quella de la Ferrovia de la Vall Brembana e l'era pussee piscinina de tute e do, e la gh'ha havud un interscambi anca con la linia 1 de la veggia red di tram de Berghem.
Con la costruzzion del Tranvia Berghem-Albin, che la corr in sul midem sedim ferroviari de la ferrovia de la Vall Seriana, una part del so piazzal binari a l'è stada doperada per la noeuva tranvia.
Abu Dhabi (cità)
Abu Dhabi (أبوظبي) a l'è la capital di Emiraa Arab Ünì e de l'emiraa d'Abu Dhabi. La sua pupulaziun a l'è de pressapoch 930.000 abitant (2007). La cità a l'era stada pianificada per 650.000 abitant e dunca a gh'hinn di prublema de transit e mubilità. Almen el 80% de la pupulaziun a hinn furestee che hinn resident tempurani.
Abu Dhabi a l'è una cità muderna cun gratacel grant e un reuport internaziunal a pressapoch 25 km a süd-est, e l'è cunsiderada vüna di cità püssee rich del mund, cunt un redit pro-capita de 30.000 dòlar a l'ann.
Aldehuela de la Bóveda
a l'è un comun de la provincia de Salamanca, cont una popolazzion de abitant.
Tépe
a l'è un comun del Distret de Derecske, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Acerra (RFI)
La Stazion de Acerra (RFI) a l'è 'na stazion de la ferrovia Roma-Cassino-Napoli, che la serviss el comun de. L'è taccada a.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de Trenitalia in contratt de servizzi cont i regionn interessaa.
Stazzion de Annone Veneto (2002)
La  a l'è una stazzion de la ferrovia Trevis-Portogruaro, che la serviva el comun de. L'è tacada ai stazzion de.
Rezzoaglio
Rezzoaglio (en lìgure: Rezoaggi) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Gènova.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
Rocafrànca
Rocafrànca (en Italià: Roccafranca), l'è 'n cümü de de la Pruvìncia de Brèsa sitüàt endèla Bàsa Bresàna ucidentàl, söla spónda sinìstra del Òi, a 30 km a Òvest de la cità de Brèsa e 35 a Èst de la cità de Bèrghem.
El teretóre del cümü de Rocafrànca 'l cunfìna co le pruvìnce de Bèrghem e Cremùna e 'l ciàpa dét apò a la frasiù de Lüdrià che la se tróa a 3 km del cèntro principàl e la cönta piö o méno 800 abitàncc.