cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Stazion de Rione Trieste
La Stazion de Rione Trieste a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai de la Circumvesuviana, esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno.
Liberalism
thumb|Bandera gialda, simbol del liberalism El liberalism a l'è la filosofia politega e morala fondada in su la libertà e l'eguajanza. El gh'ha dent on fracch de frangg, ma tipicament tucc compartissen i libertà negativ, la democrazia, la difesa di diritt individuaj e 'l liber mercaa.
Imnos is tin Eleftherian
Imnos is tin Eleftherian a l'è l'inn nazzional doperad in Grecia, componud del Nikolaos Mantzaros e col test scrivud del Dionysios Solomos. L'è anca l'inn de Ziper.
Liberalism
La società occidentala de incoeu a l'è assee fondada in su di principi liberai 'me i libertà individuài, el giudizzi giust e 'l governo costituzional cont la separazion di poder.
Storia
El liberalism el nass in del period de l'Inluminism, cont la volontà de sostituì la monarchia assoluta cont el Stat de Diritt e la democrazia e la fin di dazzi cont la vertura al liber mercaa.
John Locke a l'è consideraa vun di pader del liberalism classich, che l'ha mittuu i bas ideològich, cont l'ideja del diritt a la vita, a la libertà e a la proprietà.
El liberalism el s'è spantegaa in Inghilterra, indova el gh'ha avuu di connotaa de democrazia e in Franza, indova l'era per el nation building del Stat.
Stazion de Cesano di Roma
La Stazion de Cesano di Roma a l'è 'na stazion ferroviaria di Ferrovie Laziali in del comun de. L'è verta dal e l'è in su la linia.
Liberalism
Storia
In del secol quell de 19 el liberalism el va al governo d'on poo de Stat, per esempi in Italia, appena unida, cont el Camillo Benso. In del secol quell de 20 el liberalism, insemma a di àlter fattor, el mena a la crisi de l'Islam politegh e al nass di Stat laich in di zon de l'Imperi Ottoman.
El secol quell de 20 a l'è anca essenzial per la connotazion politega: Se in di secol prima a vèss oppost al liberalism a l'éra el conservatorism cont el rivà di noeuv ideologij 'me el comunism e 'l fassism el scomincia a vèss consideraa oppost de lor pussee che del conservatorism.
Stazion de Cesano di Roma
Servizzi
Biliettaria
Liberalism
Storia
Dopo de la segonda guerra mondiala la pupart di Stat, soratutt in l'Europa occidentala, hinn deventaa di democrazij liberal, cont di esempi anca in tra i dò guerr mondiai 'me la Cecoslovacchia.
Stazion de Cesano di Roma
Interscambi
Fermada de l'autobus
Liberalism
Storia
Semper in tra el secol quell de 19 e quell de 20 el nass el liberalism social, 'na varianta del liberalism pussee egalitaria e che l'ha menaa al nass de la pupart di Stat sociaj. In di Stat Unii, indova che la pupart de la politega a l'è de ispirazion liberala a nivell econòmich, el termen "liberal" el se riferiss a la politega progressista a nivell social e a favor de la giustizia sociala.
El liberalism el gh'ha avuu on roeul assee importànt in del croll del Blocch Oriental, degià che la pupart di leader anti comunista l'era de ispirazion liberala, 'me el Václav Havel o el Lech Walesa e che la pupart di Stat sortii del comunism l'ha scernuu, almèn al principi, on sistema oltra che de democrazia liberala anca fortement liberista.
Variant
El liberalism classegh, cont l'incontrà di àlter idej e tendenz politegh, l'ha desviluppaa di variant. I pussee important a hinn:
Quand che, inveci, a hinn di àlter ideologij a incontrà el liberalism nassen di idej 'me el conservatorism liberal e 'l socialism liberal.
Aggettiv
L'aggettiv per riferìss al mond liberal a l'è, in lombard, "liberal". A l'è però doperada anca la paròlla inglesa "liberal", che la se parnonzia, che la indica el liberalism social de origin american, de stamp marcatament progressista. Per esempi el Barack Obama, lìberal american, a l'è assee distant de 'na liberàla 'me la Margaret Thatcher e pussee vesin, in Europa, a la Emma Bonino o al Guido Westerwelle.
'N alter aggettiv a l'è "liberalista", doperaa per riferìss ai sostenitor del liberalism classegh.
Saint-Martin-de-Boubaux
Saint-Martin-de-Boubaux l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Germain-de-Calberte, del circondàre (arrondissement) de Florac e del dipartimènt de la Lozère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 31.41 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 200 méter a 'na altèsa màsima de 925 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Martin-de-Boubaux l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Estadilla
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Porta Furba Quadraro (metropolitana de Roma)
Porta Furba Quadraro  l'è 'na stazion de la Linia A de la Metropolitana de Roma.
Zampattola
miniatura|drita|Zampattol de donna La zampattola (anca sandal o sandol) l'è 'na calzadura verta che la lassa i dit e la pupart del pee descovert e che 'l gh'ha mé connession in tra la soeula e la toméra di lacc dré al tallon e in sui dit. Se 'l gh'è no el lacc in sul tallon l'è considerada infradit.
Porta Furba Quadraro (metropolitana de Roma)
Interscambi
La stazion la gh'ha 'me interscambi i bus zittadin. Fermada del bus
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi: Biliettaria
Spinea
Spinea (en vèneto: Spinea) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Venésia. El g'ha presapóch 24.512 abitàncc, 'na superfìce de 15 km² e 'na densità de 1634 ab./km². El cunfìna coi cümü de Martellago, Mira, Mirano, Venezia.
Hamr (Cechia)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Jindřichův Hradec.
Manganese
El manganés l'è 'n elemènt chìmich enserìt endèla tàola periòdica dei elemèncc col sìmbol Mn. El g'ha nömer atòmich 25, che völ dì che 'l nùcleo de 'n àtom de manganés el g'ha vintisich prutù.
L'è 'n metal gris-bianch, che se 'nsomèa al fèr; l'è dür ma fràgil fés, se rìa a fundìl a fadìga e 'l se òsida 'n gran facilmènt. El manganés metàlich el pöl deentà feromagnétich semài che se ghe fà 'n tratamènt specifich.
El manganés el g'ha 26 izòtopi cunusìcc, che g'ha nömer de màsa 'ntra 44 e 69, e sèt izòmer nücleàr. Apéna giü de chèsti izòtopi, 55Mn, l'è stàbil e 'l reprezènta la totalità del manganès natüràl che se tróa sö la tèra.
Stória
El Manganés l'è stat dopràt zamò 'ndèla preistória sóta fùrma de diòsido de manganés come pigmènt négher en sèrte pitüre de 17,000 agn fà.
I Egisià e i Romàni i dopràa dei compòscc de manganés per fabricasiù del védre, per dàga o töga culùr. Gh'è stat troàt del manganés enden quach mineràl de fèr dopràt dei Spartàni.
Endel sècol XVII, el chìmich todèsch Johann Rudolf Glauber l'è riàt a fà sö el permanganàt. Endela prìma metà del sècol XVIII, l'òsido de manganés l'ìa dopràt per la fabricasiù del clòro.
Újrónafő
a l'è un comun del Distret de Mosonmagyaróvár, cont una popolazzion de abitant.
Třebelovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Binswangen
Binswangen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Dillingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 11.91 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Deuterio
250px|right|thumb|Reprezentasiù tridimensiunàla animàda de 'na àtom de deuterio
El deuterio (del grco Δεύτερος segónt), identificàt co la abreviasiù ²H, l'è 'n izòtopo stàbil de l'idrògeno. En natüra se 'l tróa condena bondànsa del 0,015% en rapórt ai àtom de idrògeno ('n àtom de deutério ògna de 6500). El nùcleo del deutério l'è furmàt de 'n prutù e 'n neutrù (l'idrògeno el g'ha apéna 'n prutù, sènsa neutrù). Quan che l'izòtopo el pèrt el sò eletrù, el ione che rèsta el ciàpa nòm de deuterù.
El deuterio l'è stat scuprìt endel 1931 del Harold Clayton Urey, en chìmich de la Columbia University. Urey el g'ha insìt, endel 1934, el Premio Nobel de la chìmicha per chèsto sò stüde.
Torrejoncillo del Rey
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Stazzion de Eichborndamm
La  a l'è 'na stazzion ferroviaria de la Germania, in la zona de Berlin.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni de la S-Bahn de Berlin.
Großwilfersdorf
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Visan (FR-84)
Visan l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Valréas, del circondàre (arrondissement) de Avignon e del dipartimènt de la Vaucluse. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 41.07 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 112 méter a 'na altèsa màsima de 386 méter s.l.m.
Morbi de Sora
Morbi de Sora (Morbio Superiore) l'è ona frazion del comun tisines de Brencia, in del Mendrisiott. El paes el se troeuva in de la Val de Mugg e 'l confina coi paes de Canegg, Sagn, Morbi de Sotta e Castell San Peder. A nord-ovest, al de là di montagn a gh'è l'Italia. L'è staa on comun indeperlù infina al 2009.
Porto Recanati
Porto Recanati l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Macerata. El g'ha presapóch 9.469 abitàncc, 'na superfìce de 17 km² e 'na densità de 557 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castelfidardo (AN), Loreto (AN), Numana (AN), Potenza Picena, Recanati.
Inn Nazzional de la Colombia
Inn Nazzional de la Colombia a l'è l'inn nazzional doperad in Colombia, componud del Rafael Núñez e col test scrivud del Oreste Sindici.
Teorema de esistenza del limit di succession monoton
El Teorema de esistenza del limit di succession monoton el sigura che ogni succession monotona de numer reai la gh'abia on limit e che se la succession a l'è limitada 'sto limit a l'è finii.
A bon cunt se la succession a l'è monotona e cressenta o decressenta el limit a l'è ciar e patent che 'l sibia infinii, menter per ona succession limitada el gh'è on numer che 'l limita la succession, ch'a l'è donca el limit.
Les Arcs (FR-83)
Les Arcs l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lorgues, del circondàre (arrondissement) de Draguignan e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 54.26 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 16 méter a 'na altèsa màsima de 342 méter s.l.m.
Bundesstraße 401
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez ai Bàsa Sasònia.
Modellism ferroviari
El modellism ferroviari a l'è la branca del modellism che la costruiss di reproduzion di ferrovij.
El se occupa sia de l'organizzazion di trenitt elettrich sia de la costruzion di scenari e di rodaj e di scambi per permett 'na bona circolazion.
Republega
Definizzion
"Ona motta de gent l'è minga ona republega"
- Aristotel
Tradizzionalment la republega l'è la forma de governo di pais indova el poder l'è del Popol e donca l'è esercitaa da lor o a di sò reppresentant. Donca la republega in teoria la lassa foeura di concett comé la dittadura o la tirannia.
A bon cunt i pont de bas de ona republega hinn:
Organizzazzion
miniatura|drita|In ross e verd scur el presidenzialism, in verd ciar el semipresidenzialism e in giald la republega parlamentara. El marron el reppresenta el [[monopartitism]] Gh'hinn trì manèr principal per organizzà ona republega:
Ona republega la pò vess o centralista (con o senza di autonomij) o federala.
A gh'è anca el sistema de la republega direttoriala, indova el governo e 'l Capo de Stat a l'è on unich orghen collegial faa de primus inter pares, el sistema a l'è doperaa incoeu domà de la Svizzera.
Republega e religion
A bon cunt di moviment republegan hinn nassuu ancq per di quistion religios, vist che la pupart di monarchij la gh'ha ona religion de stat. Inscambi, la pupart di republegh l'è laica, anca se gh'hinn di differenz in tra Stat in de la vision de la Religion: Per esempi in Italia la religion l'ha gh'ha on valor positiv recognossuu, inveci in Francia no.
Però gh'hinn anca di republegh confessional, ossia di republegh con la religion offizziala. I pussee famos hinn i republegh islamegh 'me l'Iran.
Estopiñán del Castillo
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Fabras
Fabras l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Thueyts, del circondàre (arrondissement) de Largentière e del dipartimènt de l'Ardèche.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.52 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 279 méter a 'na altèsa màsima de 607 méter s.l.m.
Fiumefreddo di Sicilia
Fiumefreddo di Sicilia l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sicilia, en Pruvìncia de Catania. El g'ha presapóch 9.581 abitàncc, 'na superfìce de 12 km² e 'na densità de 798 ab./km². El cunfìna coi cümü de Calatabiano, Mascali, Piedimonte Etneo.
Goga e Magoga (singol)
"...E vurevum tüt quel che gh'erum menga, per cercà tüt quel che gh'erum piö, e scapavum de ogni sit indue rüavum, per cercà un oltru sit de lassà indré."
Goga e Magoga a l'è on singol del Davide Van de Sfroos, publicaa el 14 de april del 2014. A l'è la title-track de l'album del cantautor comasch con l'istess nomm, publicaa el dì dopo. Insemma al singol l'è staa publicaa on video ofizial. La canzon, che la ciappa el nomm de l'espression proverbial lombarda, la cunta su a la manera del De Sfroos i problema de la società del dì d'incoeu che, come 'l dis el titol, l'è dree a 'ndà in goga e magoga. In del 2015 l'è stada ripresentada anmò cont on rangiament orchestral in del disch Synfuniia.
Fläsch
-
Fläsch a l'è un cumün svizzer del distret de Landquart. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 19.94 km², e al se tröva a una altitüden de 528 meter sura al livel del mar.
El cumün de Fläsch a l'è tacaa ai cumün de Bad Ragaz (SG), Balzers (LI), Maienfeld, Mels (SG), Sargans (SG), Triesen (LI), Vilters-Wangs (SG).
Storia
Fläsch l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 831 col nom de Villa Flasce.
Mlázovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
El gh'ha el status de comun mercad.
São Paulo
Al gh'ha püssee de 11.016.703 abitant (2006).
Masaa
L'è on paesòtt situaa longh i spond del canal Villoresi e ai confin del Parch del Rial Vallon, a est de Milan, vers l'Adda e la Provincia de Bergom. El center abitaa stòrich el se troeuva in su ona collina piscinina. El sò nòmm el ven de quell de la famiglia nòbil De Maxate, che in del XVIII secol l'abitava a Milan e che la doveva avègh di possediment in quella zòna chì. Alter famili aristocratich con territòri in quij part chì eren i Trivulz, i Stampa de Soncin, i de Leyva e i Viscont de San Giòrg. Masaa la se trovava in la Piev de Gorgonzoeula.
Evoluzion demografega
L'andament del numer di abitant del comun de Masaa l'è mostraa in la tabella chi de sotta:
São Paulo
Cità gemelaa
San Paùl a l'è gemelaa cun:
Halámky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Jindřichův Hradec.
Succession de Stat
Mìnga semper de 'na dissoluzion la gh'è 'na succession: Per esempi la Cecoslovacchia la s'è separada sènza 'n successor offizial.
A ol Franzesch Olivee
A ol Franzesch Olivee (titol intregh: A ol Franzesch Olivee par numerada dit a ol Colombee al cerca de tornà in grazia ai Lustrissim Scior Patron e ja prega de caritaa e misericordia) a l'è on librett publicaa a Comm el 21 de agost del 1806 in la stamparia Ostinadell. L'autor (anca se in del librett a l'è minga staa scrivuu) el saria el scior Giuli Zeser Gatton (1741-1809), gesuitta comasch e omm de coltura e scienza. El se tratta del primm lavorà scritt in dialett comasch. El liber a l'è citaa anca in del vocabolari (1845) de l'abaa Peder Mont.
El liber
El liber el se presenta come ona perorazzion del scior Franzesch Olivee, on vegg paisan che 'l lavora per el Capitol de Comm. Quell lì el saria borlaa in desgrazzia per via de ona lit de reditaa cont i sò nevod Ignazzi e Franzesch (soratutt l'Ignazzi). Quei duu lì, per mezz de bosii e omission, eren reussii a veng la causa, anca grazzia al patrocini del scior Canevee, el delegaa del Capitol. In del liber, l'Olivee el cerca de spiegà i sò reson, cont el sostegn moral e religios del sò confessor (dedree al qual la se scond la figura de l'autor).
Campobasso
Campobasso (Campuàscë o Cambuàscë 'ndèla parlàda locàl) l'è 'na cità italiàna, de la regiù del Molise, capolöch de la pruvìncia omònima.
El cümü de Campobasso el g'ha presapóch 46.860 abitàncc, 'na superfìce de 55 km² e 'na densità de 852 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Busso, Campodipietra, Castropignano, Ferrazzano, Matrice, Mirabello Sannitico, Oratino, Ripalimosani, San Giovanni in Galdo, Vinchiaturo.
Chevrolet
La Chevrolet l'è 'na sucetà de automòbil americana.
Stra
Stra (en vèneto: Stra) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Venésia. El g'ha presapóch 5.353 abitàncc, 'na superfìce de 8 km² e 'na densità de 669 ab./km². El cunfìna coi cümü de Dolo, Fiesso d'Artico, Fossò, Noventa Padovana (PD), Vigonovo, Vigonza (PD).
Aleksandr Zacharčenko
miniatura|drita Aleksandr Vladimirovič Zacharčenko (in russ  Александр Владимирович Захарченко , Donec'k, 26 de giugn del 1976 - Donec'k, 31 de agost 2018) l'è staa 'n soldaa e politegh de etnia russa, capo di separatista russ in Ucraina e dal 4 de november 2014 president de la Republega Popolara de Doneck, stat minga recognosuu nassuu in l'Ucraina orientala e a maggioranza russa. L'è mort mazzaa in d'on attacch terroristegh el 31 de agost 2018.
Aalen
Aalen l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocàrda. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ostalbkreis. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 146.63 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Aalen la se tróa a 'na altèsa de 430 méter sura 'l leèl del mar.
Saint-Haon-le-Châtel
Saint-Haon-le-Châtel l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Saint-Haon-le-Châtel, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Trnava (Vysočina)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Saint-Haon-le-Châtel
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 0.87 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 363 méter a 'na altèsa màsima de 463 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Haon-le-Châtel l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Champ-sur-Drac
Champ-sur-Drac l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Vizille, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.92 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 269 méter a 'na altèsa màsima de 1281 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Champ-sur-Drac l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Autostrada A5 (Italia)
L'Autostrada A5  a l'è 'n autostrada italiana che l'è in Piemont e Val d'Aosta e verta del 1961 e gestida de ATIVA, Società Autostrade Valdostane e Raccordo Autostradale Valle d'Aosta. Longa 143.4 km, la conliga Turin e tunnel del Mont Bianch.
Gravina di Catania
Gravina di Catania l'è 'n cümü de la Pruvìncia de Catania 'ndèla regiù Italiana de la Sicilia. El se tróa a 6 km a nòrt de la cità de Catania. Ai 31 de Dezèmber del 2004, el gh'éra 'na popolasiù de 28.068 abitàncc e 'na superfìce de 5,0 km².
Gravina di Catania l'è tacàt ai cümü de: Catania, Mascalucia, Sant'Agata li Battiati e Tremestieri Etneo.
Mikheil Saak'ashvili
Mikheil Saak'ashvili (georgian: მიხეილ სააკაშვილი, trasliteraa anca Mixeil Saakašvili; Tbilisi, 21 de dicember del 1967) a l'è on politegh georgian. A l'è staa vun di capp de la Revoluzion di Roeus (2004), che l'ha scasciaa via el vegg president Eduard Shevardnadze. L'è suceduu al capp de statt provisori (la Nino Burjanadze) e l'è vegnuu el noeuv president de la Republega fin'al 2007. A l'è staa eleggiuu torna in del 2008 per alter cinch agn. Duranta la soa presidenza gh'è stada ona guerra con la Russia per la quistion de l'Ossezia del Sud. In ogni cas, l'ategiament del Saak'ashvili a l'è semper staa contrari a la Russia, e pussee vesin al mond ocidental.
Strada de prima class 44
La  a l'è una strada de prima class de la Cechia longa 82.466 km. La conliga Mohelnice.
Újkér
a l'è un comun del Distret de Sopron, cont una popolazzion de abitant.
Udzima wa ya Masiwa
Udzima wa ya Masiwa a l'è l'inn nazzional doperad in di Comore, componud e scrivud del Said Hachim Sidi Abderemane.
Hiltpoltstein
Hiltpoltstein l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Àlta Francònia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Forchheim. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 25.56 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Hiltpoltstein el se tróa a 'na altèsa de 518 méter sura 'l leèl del mar.
Invalides (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 8 e 13 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de. La serviss anca la RER C.
Interscambi
Fermada del bus
MS-DOS
MS-DOS a l'è staa on sistema operativ de la Microsoft in produzion dal 1982 al 2000 per i personal computer cont microprocessor x86. Finna al rivà de Windows 95 a l'è staa el sistema pussee doperaa in di personal computer.
Torrubia del Campo
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Châtillon (CH-FR)
Châtillon a l'è un cumün svizzer del distret de Broye, in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 1.30 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Châtillon al se tröva a una altitüden de 515 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Châbles, Font.
Serègn
Seregn (nom ufizial in italian: Seregno) l'è un cumün de la Provincia de Munscia e Brianza. El gh'ha 0 abitant (dàto del ), 'na süperfis de 13,01 km² e 'na densità de 0 ab./km². L'è tacaa ai cumün de Meda, Caraa, Giüssàn, Mariàn (CO), Lissún, Albiaa, Dees, Séves e Cabiaa (CO)''. I sò abitant i g'hann la scurmagna da cupinatt.
Evulüzziun demugrafica
L'andament del nümer de abitant del cumün de Seregn l'è mustraa in de la tabela chi desutta:
Bira
thumb|La bira [[Schlenkerla ciapada diretament da la but]]
La bìra l'è 'na beànda alcòlica, mìa distilàda, de saùr piö o méno amàr, che se oté de la trasformasiù de cereài maltàcc dei quài la part de àmit la vé trasfurmàda 'n söcher (per la gran part maltòzio, ma 'n percentuài diferènte pò a dei óter söcher) e fermentàda per mès de leàt (perlopiö Saccharomyces cerevisiae o S. carlsbergensis) e de spès aromatizàda coi fiùr de luertìs.
Par che la bira la sàpe la beanda alcòlica piö antìca del mónt. , la piö cönsömada, e la tèrsa piö popolàr dopo de l'àiva e del tè.
Ingredièncc
I ingredièncc bàze per la bìra come la é fabricàda endèl mónt ucidentàl i è:
L'àiva
Pressapóch el 95 % de la bìra l'è àiva (dipènt del tìpo de bìra e de la gradasiù alcòlica).
Ogna tipo o stil de bìra la g'ha de bizògn, per rià al rizültàt piö alt, de 'na qualità diferènta de àiva. En lìnea de màsima, con piö l'è scüra la bìra, e piö gh'è de bizògn de àiva piö düra.
Co le conoscènse de chìmica che se g'ha al é d'encö, praticamènt gh'è piö nisü birifìcio indüstriàl che dòpre l'àiva de fónt tàla e quàla. Quàze töcc oramài i tràta l'àiva per vìghela co le caratrìstiche che se adàta piö bé a la bìra che se öl fà.
'Ntra i minerài che g'ha 'na 'mportànsa piö grànda per la fabricasiù de la bìra gh'è: el càlcio, che 'l vé dopràt dei enzìmi per l'estrasiù dei söcher e 'l migliùra pò a l'estrasiù de le sostànse aromàtiche dei fiùr de luertìs; i solfàcc che i ghe dà 'n caràter piö nèt al saùr del luertìs e i clorùri che i dà 'na bèla pienèsa de saùr e i mèt en evidènsa el dóls dei màlcc.
Cereài
El cereàl piö dopràt endèla fabricasiù de la bìra l'è l'órs. Per püdì dopràl però el g'ha de éser maltàt che völ dì che i granì de órs i vé facc cumincià a bötà e pò, apéna che àmbia a idìs la raizìna, la germinasiù la vé fermàda per esicasiù e la raizìna se la töl vià. Chèsto procès l'è nesesàre per fà che 'ndèl granì cumìnce a furmàs i enzìmi che 'ndèla fàze de amostamènt i trasfurmarà i àmicc del granì en söcher piö o méno complès.
I óter cereài che se pöl doprà a fà la bìra i è: el formét, el furmintù e 'l ris, de sòlet en cumbinasiù col órs maltàt. A segonda de le traadisiù locài, endèl mónt se dopèra pò a dei óter ingredièncc al pòst del malt de órs, cioè la biàda (avéna), la raìs de maniòca, el mèi e el sòrgo 'n Africa, la patàta 'n Brazìle e l'àgave 'n Mèsico.
I fiùr del luertìs
Endèla fabricasiù de la bìra modèrna, la materia prìma dopràda piö de spès per balansà el dóls del malt, l'è 'l fiùr del luertìs. Zamò a la fì del prim milenàre se ambiàa a doprà chèsta èrba, ma l'è a pàrter del sècol XVI che chèsta pràtica la s'è difundìda 'n töta Euròpa. L'amàr el vé dat de 'na sostànsa ciamàda "lupolìna" che l'è cuntignìda 'ndèla ghiandulìna a la bàze de la bràtea e che l'è furmàda de acìdi amàr e òi esensiài. 'N ótra rizù che g'ha fat preferéser el luertìs a ótre piànte aromàtiche i'è le sò proprietà de conservasiù.
El leàt
La funsiù del leàt endèla fabricasiù de la bìra l'è chèla de trasfurmà i söcher en àlcol e 'ndèl cors de chèsto procès se lìbera pò a anidrìde cabònica. El prim a capì 'l funsiunamènt de la fermentasiù l'è stat el Louis Pasteur e de alùra i stüde sùra el leàt el g'ha fat dei gran progrès enfìna a izolà cultüre de microorganìsmi töcc del stès tìpo per püdì controlà en maniéra 'l piö precìza pusìbol chèsta fàze delicàda per el rezütàt finàl.
I leàcc piö dopràcc al dé d'encö per fà la bìra i è:
Galio
250px|right|thumb|Aspèt del gàlio El gàlio l'è 'n elemènt chìmich enserìt endèla tàola periòdica dei elemèncc col sìmbol Ga. El g'ha nömer atòmich 31, che völ dì che 'l nùcleo de 'n àtom de gàlio el g'ha 31 prutù. El sò nòm el vé del latì "Gallia", cioè Francia ma per en zöch de paròle pò a de "gallus" cioè 'l gal. Difàti el sò scupridùr l'è stat l'Émile Lecoq de Boisbaudran, che 'l g'ha batezàt el nöf elemènt en unùr al sò paés, la Francia, ma pò a 'l sò nòm "Le coq" en fransés völ dì gal.
El gàlio l'è 'n metàl rar, mulzì e de culùr arzentàt. L'è fràgil fés a temperadüra ambiènt e 'l fónt póch de sùra de chèsta, tat che 'l pöl fundìs apéna a tignìl endèle mà. L'è giü dei póch elemèncc (ensèma al bismuto e a l'antimonio a prezentà en volüm piö grant de sòlido che de lìquit.
Mladějov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
Galio
Se 'l tróa en tràse endèla bauxite e 'nden quach mineràl de zinch. L'arseniùro de galio l'è 'n semicundutùr importànte, dopràt endena möcia de dispuzitìf eletrònich, duradetöt endèi diodi LED.
Cogós (Bedesöle)
Cogós, l'è 'na frasiù del cümü de Bedesöle, en pruvìncia de Brèsa. L'è sitüàda a presapóch en chilòmetro a èst del sò cèntro cümünàl. L'abitàt el g'ha la sò cizulìda dedicàda al Patrocinio de San Giosèp, custrüìda 'ntra 'l 1712 e 'l 1722, afiliàda a la paròchia de Bedesöle.
Busso
Busso l'è 'n cümü italià, de la regiù del Molise, en Pruvìncia de Campobasso. El g'ha presapóch 1.409 abitàncc, 'na superfìce de 23 km² e 'na densità de 61 ab./km². El cunfìna coi cümü de Baranello, Campobasso, Casalciprano, Castropignano, Oratino, Spinete, Vinchiaturo.
Musgena
Musgena (Mugena) l'è ona frazion de l'Alt Malcanton, on comun tisines del distrett de Lugan. El paes el se troeuva ai pee del Mont Ferree, e l'è 'l centro del comun. L'è traversada de la Majasina. L'è stada on comun indeperlee infina al 2004. La scormagna di abitant a l'è slavinaa (parnonzia local: [zlavi'nɛː]).
Blindheim
Blindheim l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Dillingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 26.39 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Blindheim el se tróa a 'na altèsa de 415 méter sura 'l leèl del mar.
Mühlehorn
Mühlehorn a l'è un cumün svizzer del Canton Glarona. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 7.75 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
miniatura|manzína|Mühlehorn al [[Walensee]] El cumün de Mühlehorn al se tröva a una altitüden de 428 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Amden (SG), Obstalden, Quarten (SG).
Stazion de Quattro Venti
Servizzi
Biliettaria
Interscambi
Fermada de l'autobus
Mühlehorn
Storia
Mühlehorn l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1551 col nom de Mülihorn.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Debout Congolais
Debout Congolais a l'è l'inn nazzional doperad in la Republega Democratega del Congo, componud del Simon-Pierre Boka e col test scrivud del Joseph Lutumba.
Stazzion de Karl-Bonhoeffer-Nervenklinik
La  a l'è 'na stazzion ferroviaria de la Germania, in la zona de Berlin.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni de la S-Bahn de Berlin.
Interscambi
Fermada del metrò
San Bartolomé de Béjar
a l'è un comun de la provincia de Avila, cont una popolazzion de abitant.
Gaggioeu
Gaggioeu (Gaggiolo) a l'è ona frazion del comun varesòtt de Cantell e del comun tisines de Stabi. L'abitaa, compòst de fattorii e cassinn, l'è nassuu prima del 1512, quand che 'l Canton Tisin l'è diventaa ona part de la Svizzera. Gaggioeu el se troeuva longh el valich omònim e 'l cunta circa ses'cent persònn. El sant patròn del paes a l'è San Bernardin.
Hadravova Rosička
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Jindřichův Hradec.
Toméra
miniatura|drita|Cusidura La tomèra l'è la part de sora de 'na calzadura che la protegg el pee dal fregg o, in di scarp anti-infortuni, di pericol. Tipicament l'è fada de pell, tessuu o plastega. Ona calzadura la pà avègh 'na tomera sbusada e donca ciamàss sciavatta o zampattola o avèghela no e ciamàss infradit.
L'è taccada a la soeula cont la colla o cusida.
Fago (Spagna)
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Macerata
El cümü de Macerata 'l cunfìna coi cümü de Appignano, Corridonia, Montecassiano, Montelupone, Morrovalle, Pollenza, Recanati, Tolentino, Treia.
L'è postàda söndèn col a 315 méter sùra 'l leèl del mar, 'ntra la àl del fiöm Potènsa a nord e chèla del fiöm Chienti a sud ; la se tróa a 30 km a òvest del mar Adriàtich e 60 km de l'Apenìno umbro-marchigià.
Bidzina Ivanishvili
El Bidzina Ivanishvili (ბიძინა ივანიშვილი in georgian; Chorvila, 18 de febrar del 1956) l'è on imprenditor e politegh georgian. A l'è l'omm pussee scior del sò paes, e in del 2011 l'ha unii insemma tutt i forz politegh contrari a la politega del president Mikheil Saak'ashvili e l'ha faa su 'n partii noeuv, ciamaa Sogn Georgian. Ai elezion del 2012 l'è riessii a vincc e l'è staa incaregaa del Saak'ashvili de fà su 'n governo. Del 25 de ottober a l'è 'l noeuv primm minister del sò paes, che 'l resta fina al 2013.
Teglio Veneto
Teglio Veneto (en vèneto: Tejo Vèneto; en furlà: Tei) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Venésia. El g'ha presapóch 1.979 abitàncc, 'na superfìce de 11 km² e 'na densità de 180 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cordovado (PN), Fossalta di Portogruaro, Gruaro, Morsano al Tagliamento (PN), Portogruaro.
Artignosc-sur-Verdon
Artignosc-sur-Verdon l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Tavernes, del circondàre (arrondissement) de Brignoles e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 18.53 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 401 méter a 'na altèsa màsima de 600 méter s.l.m.
Scisma de Montaner
Cun l’espresiòn Scisma de Montaner se vör spiegà un fàtt che l’è sücess a Montaner, frasiòn de Sarmede, fra el dicember del 1966 e el genàr del 1967.
Quasi tütt i abitant de Montaner i’hann lasàd la cesa catòlica per andà ind’la cesa urtudòsa, perché i èren no d’acordi cun le decisiòn del vèsc de Vittorio Veneto, mons. Albino Luciani, ch’el sarèss diventàd papa Giuànn Pàul I.
I fàtt
Tütt l'è cumenciàd el 13 de dicember 1966 quand l'è mòrt el cüràt, don Giüsèpp Faè, che l'era lì dal 1927. La gent l'avarès vursüd che diventeva cüràt l'asistent don Antòni Botteon. Ma mons. Luciani l'ha numinàd cüràt don Giuànn Gava e la gent la gh'è restàda mal a sè. El vèsc l'ha dìt che i cüràt, per Dirìtt Canònic, i'ènn nò elètt e che la decisiòn de numinài l'è apena del vèsc. Don Giuànn el gh'eva de rivà el 22 de genàr 1967.
La gènt la ghe steva nò e l'ha prupòsta al vèsc de fa restà don Antòni almèn cùme vice-cüràt, ma el vèsc l'a rispòst che per un paesìn insì picinìn basteva un prèt sùl.
Alùra el paès el s'è divìs fra i ratt de sacristia, che i vureven nò ribelàs al vèsc, e i gàtt che i vurèven don Antòni cùme cüràt.
El 22 de genàr 1967 la gènt l'eva müràd le porte d'la la cesa e la vurèva nò fagg fà San Martìn a don Giuàn. El 9 de febràr 1967 la gènt de Montaner l'è andàia a Ruma per pudè parlà cul papa sènsa riesìg; anca se l'ha mandài un fratìn vècc, frà Casimiro de Monselice per dì la mèsa, e per cercà de calmà la pupulasiòn, per 6 mès. Dòpu 6 mès la gent la mulèva nò el màss e alüra mons. Luciani l'ha numinàd don Pèder Vernier nöu cüràt.
Don Pèder l'è rivàd el 12 de setèmber 1967 è l'è stài saràd sü in sulè d'la canonica. Alùra mons. Luciani l'è rivàd a Montaner scurtàd da la Pulisìa è l'ha purtàd via el Santìsim dal tabernàcul d'la cèsa, e l'ha lasàda praticamènt scunsacràda.
El scisma
I urtudòss de Montaner i g'hann vìd un bel po' de prublemi, però: infàti i'eren diventàd urtudòss püsee per andàg cuntra al vèsc Luciani. Anca don Claudio el g'ha vìd tanti prublemi per una vita sregulàda e l'è stài arestàd in del 1994 .
In del 2000 l'è stài fundàd anca un munastèr de suore ch'i dipendun dal Patriacàd de Costantinopoli, e incö la cesa l'è frequentada anca dai crstiàn ch' riven da l'Europa dl'Est.
Germànio
250px|right|thumb|Aspèt del germanio El germanio l'è 'n elemènt chìmich enserìt endèla tàola periòdica dei elemèncc col sìmbol Ge. El g'ha nömer atòmich 32, che völ dì che 'l nùcleo de 'n àtom de germanio el g'ha 32 prutù. El sò nòm el vé del latì "Germania".
El germanio l'è 'n semi-metàl löster, dür, bianch-arzentàt che del pónt de vìsta chìmich el se compórta en bris compàgn del stagn e compàgn de chèsto el fùrma en gran nömer de compòscc organometàlich. L'è stat dopràt tat per fabricà i transistor, gràsie a le sò propietà de semicondutùr.
Saint-Martin-de-Lansuscle
Saint-Martin-de-Lansuscle l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Germain-de-Calberte , del circondàre (arrondissement) de Florac e del dipartimènt de la Lozère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 18.05 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 376 méter a 'na altèsa màsima de 1147 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Martin-de-Lansuscle l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Teorema de la permanenza del segn
El Teorema de la permanenza del segn el dis che in d'ona fonzion o succession che la gh'ha el limit divers de zero el gh'è tutt on intervall indova che la fonzion la gh'ha el midemm segn del limit. Demostràll a l'è assee facil: Dada la definizion de limit basta doperà 'n intervall sufficientement piscininn ma semper sora de zero.
Svatoslav (Vysočina)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Lienz (distret)
Puzisiù
L'Osttirol el cunfìna col land de Salisbùrgo, la Carinsia, l'Alto Adige (Tiröl del Sud) e 'l Vèneto. Gh'è mìa cuntinuità teritoriàla 'ntra l'Osttirol e 'l Nordtirol sènsa pasà per el Tiröl del Sud che l'è teretóre italià.
Le vài principài del Tiröl orientàl i è la Val Püstarìa, la Iseltal, la Defereggental, la Virgental, la Kalser Tal e la Gailtal.
Cità e cümü
thumb|right|300px|Cümü del distrèt de Lienz
El distrèt de Lienz el g'ha 33 cümü, dei quài Lienz el g'ha statùto de cità (Stadtgemeinde) e 'l fà de capolöch de distrèt. Matrei in Osttirol, Nußdorf-Debant e Sillian i g'ha statuto de cità mercàt (Marktgemeinde). El dàto 'ntra le parèntezi l'è 'l nömer de abitàncc (agiurnàt al ):
Ulma
Ulma (en todèsch: Ulm) l'è 'na cità todèsca sitüàda 'ndèl Land del Baden-Württemberg, endèl distrèt (Regierungsbezirk) de Tübinga. L'è colocàda sö le spónde del Danubio e l'è famùza perchè la tór campanària de la sò catedràl gòtica l'è la piö àlta del mónt (161,53 méter).
200px|thumb|left|La tór campanària de la catedràl Ulma l'è 'na cità extra-circondariàl (kreisfreie Städte) che völ dì che la fà circondàre (Kreis) de per sò cönt. El circondàre de Alb-Donau el g'ha la sò séde aminitratìva 'ndèla cità de Ulma ma 'l teretóre de la cità del pont de vìsta aministratìf el na fà mìa part. 200px|thumb|left|Panoràma de la cità ècia La se tróa pròpe al cunfì col Land de la Baviera, tat che la cità de Nöa Ulma che l'è la part de la cità che se tróa de la bànda de là del Danubio la se tróa sóta l'aministrasiù de la Baviera.
Gröbming
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Jenins
-
Jenins a l'è un cumün svizzer del distret de Landquart. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 10.54 km², e al se tröva a una altitüden de 635 meter sura al livel del mar.
El cumün de Jenins a l'è tacaa ai cumün de Maienfeld, Malans, Seewis im Prättigau.
Storia
Jenins l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1139 col nom de Uienennes.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Bopfingen
Bopfingen la se tróa a 'na altèsa de 468 méter sura 'l leèl del mar.
Vocabolario dei dialetti della città e diocesi di Como
El Vocabolario dei dialetti della città e diocesi di Como a l'è vun di dizzionari storegh del lombard, publicaa in del 1845 de l'abaa comasch Peder Mont (1794-1856).
La Congolaise
La Congolaise a l'è l'inn nazzional doperad in Congo, componud del Jean Royer e Joseph Spadilière.
Vocabolario dei dialetti della città e diocesi di Como
El vocabolari
Nassuu in su l'esempi del vocabolari milanes del Franzesch Cherubin (publicaa in quatter volumm in del 1839-1843), in del lavor de l'abaa Mont se ghe gionta on interess per la glottologia e a la teoria del sostratt. De fatti, el Mont el ciappa i paroll del comasch (e de olter zonn de la diocesi: soratutt la Valtolina e i vai del Tesin) e 'l je mett in relazzion cont i paroll di lengov celtegh, anca se despess i etimologii hinn minga giust. Inoltra, in apendis el presenta ona lista de dodes version de la Parabola del Fioeu Trason voltaa in vari dialett del territori diocesan comasch: Per el sò interess anca per i dialett di vai, a l'è vun di primm basei per la dialettologia tesinesa.
Lloret de Mar
miniatura|drita Lloret de Mar l'è 'na città de la Provincia de Girona, in Catalogna. L'è distanta 70 km da la capitala Barcellona. L'è nasuu in del 1001, spartii da Maçanet de la Selva e incoeu el sindegh l'è 'l Romà Codina, de Convergencia i Uniò.
L'è vuna di città catalan pussee famos e turistegh.
Faugères (FR-07)
Faugères l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Joyeuse, del circondàre (arrondissement) de Largentière e del dipartimènt de l'Ardèche.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.99 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 299 méter a 'na altèsa màsima de 811 méter s.l.m.
Piteşti
thumb|La cattedral de San Giòrg Piteşti (Pitesk en todesch stòrich; Pitešt in bulgar) a l'è on comun de la Romania cont ona popolazion de 168.958 abitant. L'è 'l capploeugh del distrett de Argeaş, in de la region stòriga de la Muntenia.
La città l'è famosa per vess stada el sitt de la preson indove tra el 1949 e 'l 1952 l'è staa condòtt on esperiment che l'Aleksandr Solženicyn l'ha ciamaa l'azion pussee orrenda del mond moderno : in quella preson chì vegniven portaa di opposidor al regim comunista romen per vess rieducaa. De fatt, lor vegniven torturaa sia fisicament che mentalment, perchè se voreva fà sù di òmen noeuv, pussee resistent e invincibil: quij che faseven i tortur eren alter presonee (giamò rieducaa) che eren guidaa de vun de lor, l'Eugen Turcanu. Quand che hinn scominciaa a vegnì foeura notizzi de 'sta preson, Turcanu e tucc i alter esecudor materiai di tortur hinn staa coppaa, per evità che disessen ròbb sconvenient sora progett del governo.
Torrubia del Castillo
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Ligurno
Ligurno (parnonzia local: [li'gøːrnu]; Ligurno anca in Italian) a l'è ona frazion del comun varesòtt de Cantell. El paes el gh'ha ona popolazion de circa 1700 abitant e l'è abitaa almanch del II secol prima de Crist. A l'è staa on comun autònom fina al 1876, quand l'è staa unii al vesin Gaggioeu per formà el comun de Cazzon, che poeu l'ha mudaa e nòmm in Cantell per reson de decenza in del 1895.
Bonefro
Bonefro l'è 'n cümü italià, de la regiù del Molise, en Pruvìncia de Campobasso. El g'ha presapóch 1.873 abitàncc, 'na superfìce de 31 km² e 'na densità de 60 ab./km². El cunfìna coi cümü de Casacalenda, Montelongo, Montorio nei Frentani, Ripabottoni, San Giuliano di Puglia, Sant'Elia a Pianisi, Santa Croce di Magliano.
Mugg
Mugg (Muggio) l'è ona frazion del comun tisines de Brencia, in del Mendrisiott. El paes el se troeuva al princippi de la vall che la gh'ha l'istess nomm e 'l confina coi paes de Cabbi e de Castell San Peder. A nord, al de là di montagn a gh'è l'Italia. L'è staa on comun indeperlù infina al 2009. L'è faa sù de dò frazion ciamaa Roncapian e Scudellaa.
Dawn (sonda spasiala)
thumb|250px|right Dawn l'è 'na sonda spasiàl lanciàda de la NASA e gestìda del Jet Propulsion Laboratory (JPL), col obietìf de investigà el pianéta nàno Cerere e l'asteròide Vesta, localizàcc endèla Fàsa Principàla de asteròidi che se tróa 'ntra i pianét Marte e Giove.
La sonda Dawn l'è stàda lanciàda ai 27 de setèmber del 2007, la g'ha esploràt Vesta 'ntra 'l 2011 e 'l 2012 e pò la sè dirigìda envèrs Cerere e adès come adès (2016) l'è dré a orbitàga entùren a chest'óltema e a mandà amò fóto e dàti al sò cèntro de contròl.
Frahelž
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Jindřichův Hradec.
Igensdorf
Igensdorf l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Àlta Francònia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Forchheim. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 28.85 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Igensdorf el se tróa a 'na altèsa de 336 méter sura 'l leèl del mar.
Treno regional velos
El treno regional velos (RV o RGV) a l'è vuna di categorij de servizzi di Trenitalia. A hinn sottapost a contratt cont la Region e donca hinn sottapost ai midemm condizion di treni regionai. El ferma no in di stazion men important e l'ha sostituii el treno interregional e l'è doperada offizialment dal 2010, anca se 'na quaj region i doperava anmò prima.
El conligament in tra Termini e Roma Fiumicino, ciamaa Leonardo Express, a l'è classificaa 'me regional velos.
Milovice u Hořic
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
Torre di Mosto
Torre di Mosto (en vèneto: Tore de Mosto) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Venésia. El g'ha presapóch 4.304 abitàncc, 'na superfìce de 38 km² e 'na densità de 113 ab./km². El cunfìna coi cümü de Caorle, Ceggia, Cessalto (TV), Eraclea, San Donà di Piave, Santo Stino di Livenza.
Reno Posteriur
right|250px|thumb|El Reno Posteriùr, póch a sudòvest de [[Splüga]] El Reno Posteriur (en todèsch: Hinterrhein; en romàncio: Rein posteriur) l'è 'n fiöm che 'l scór endèl Cantù dei Grigioni, 'n Svìsera. El nas endèl teretóre del cümü de Hinterrhein e 'l se önés ensèma al Reno Anteriur (Vorderrrhein) de la bànde de Reichenau, póch chilòmetri a mut de Coira, per furmà al Reno, giü dei fiöm piö lónch e 'mportàncc de l'Europa.
Maletto
Maletto (Malettu) l'è 'n cümü de la Pruvìncia de Catania, endèla la regiù Italiana de la Sicilia. El se tróa a 40 km a nordèst de la cità de Catania. Ai 31 de Dezèmber del 2004, el gh'éra 'na popolasiù de 4.051 abitàncc e 'na superfìce de 40,9 km².
Maletto l'è tacàt ai cümü de: Adrano, Belpasso, Biancavilla, Bronte, Castiglione di Sicilia, Nicolosi, Randazzo, Sant'Alfio, Zafferana Etnea.
Saint-Haon-le-Vieux
Saint-Haon-le-Vieux l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Saint-Haon-le-Châtel, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 16.34 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 319 méter a 'na altèsa màsima de 843 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Haon-le-Vieux l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Salvadiós
a l'è un comun de la provincia de Avila, cont una popolazzion de abitant.
Lodoìga
right|thumb|250px|La Lodoiga La Lodoiga l'è 'na "stàtua che pàrla" de Brèsa, sculpìda fórse de Giàn Batésta Bonomèt o de Sézer Federìco de Bagn o de vergü óter 'nvèrs le metà del sècol XVI.
L'urìgin e la stória i è mìa ciàre de töt. En prensépe l'ìa stàda mitìda denàcc a l'öltem pilàster a sinìstra de la faciàda del Palàs de la Lòza, e 'l g'ha reprezentàt 'n elemènt popolàr e de tradisiù popolàr de la piàsa (Piàsa de la Lòza) 'nfìna a la fì del Otsènt, quan che l'è stàda tiràda vià e portàda per colocàla 'ndèn óter pòst. Dòpo divèrse trezènde e trasferimèncc, endèl noèmber del 2011 le autorità de la cità i l'ha turnàda a mèter al sò pòst sóta 'l pórtech de la Lòza.
Stória
A le metà del sècol XVI, el cantér de la Lòza l'ìa riàt ensìma e de lé a póch el sarèst stat de fà sö 'l tèt a caréna de naf. Per curunà la faciàda che dà sö la piàsa, el progèt del Jacopo Sansovino, oramài riàt a la fì, el prividìa 'na fàsa de decorasiù spèsa custitüìda de 'n frégio bèl alt, 'na balaüstra e 'na fìla dópia de stàtue.
L'ìa 'l perìodo (envèrs la fì del Setsènt) che gh'ìa stàt püblicàt apò le "discusiù" 'ntrà le dò stàtue de bróns che dà le ùre sö l'orolòi söl palàs en mìra a la Lòza, i "macc de le ùre", che la zét la ciamàa "Tóne" e "Batésta" e che segónt la tradisiù i éra ésccc come du che ghe tignìa la part al goèrno (dàto pò che i éra sö 'n sìma, bèi delóns de la zét) e la Lodoìga, sèmper envéce de la part del pòpol (dàto che l'ìa zó 'n piàsa, alùra sènsa gne 'n bazamènt che la fàes restà piö àlta).