cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Plutone (corp celest)
Plutone (simbul: e  ) l'è 'n pianeta nano che 'l gira entùren al sul sönden òrbita colocàda endèla regiù piö periférica del Sistema Solar ciamàda Fàsa de Kuiper. El g'ha 'n òrbita ecèntrica che se 'ncrùza con chèla de Netuno ma sicóme che i sò paràmeter orbitài i è 'n risunànsa (2:3) con chèi de Netuno, ghe nesöna pusibilità che i du corp i se scùntre. El sò pià orbitàl l'è 'nclinàt de presapóch 17° en rapórt al pià de l'eclìtica. El se tróa a 'na distànsa media de 39 Unità Astronòmiche del Sul ('na UA la corespónt a la distànsa média 'ntra la Tèra e 'l Sul), col pereéle a 29,7 UA e l'aféle a 49,5 UA. Per fà 'na rotasiù entùren al sò as el ghe mèt 6,38723 dé (cioè 6 dé, 9 ùre, 17 minücc e 36 segóncc).
La màsa de Plutone l'è de 1,31 × 1022 kg, che 'l corespónt a 0,22% de chèla de la Tèra e meno del 20% de chèla de la Lüna, el sò diàmetro l'è de 2368 km, doca presapöch el 68% de chèl de la Lüna. El totàl de la sò superfìce (1.665 × 107 km2) l'è presapóch del 10% piö pesèna de chèla del cuntinènt de l'Amèrica Meridiunàla.
Plutóne l'è stat scuprìt endel 1930 del Clyde Tombaugh e 'n prensépe l'ìa stat clasificàt come chèl dei nöf dei pianéti del Sistéma Solàr. Endel 2006 gh'è stat revulusinàt en pó töt el sistéma de clasificasiù dei corp celèscc del Sistema Solar e 'n chèla ocaziù lé gh'è stat creàt la nöa categurìa dei Pianéti Nani.
Per le sò caraterìstiche l'è apò a cunsideràt 'n ezèmpe tìpich de ogèt transnetünià. e l'è stat ciapàt come riferimènt per la clas dei pianéti nani, denuminàcc uficialmènt de l'Üniù Astronòmica Internasiunàla plutoidi.
Satèliti natürài
150px|left|thumb|El sistéma Plutone-Caronte e i óter quàter satèliti. Plutone el g'ha sich satèliti cunusìcc, el piö gròs e 'mportànte dei quài l'è Caronte, scuprìt endel 1978 e conden ràgio che l'è póch de piö de la metà de chèl de Plutone e 'na màsa che l'è póch de piö de la nòna part. Endei fàcc Plutone e Caronte i fùrma en sistéma che g'ha 'l baricèntro deföra del vulüm de Plutone e i se gira l'ü 'ntùren a l'óter en 6,387 dé (terèstri), en perìot idèntich a chèl de la rotasiù entùren al sò as de töcc du i ogècc. Chèsto völ dì che i è 'n rotasiù sìncrona e che i se móstra sèmper el stès emisfér. I óter quàter satèliti i töcc en tòch piö pesègn e i gìra entùren al sistéma Plutone-Caronte a distànse piö grànde. I è denuminàcc, en ùrden de distànsa, Stix, Nix, Kerberos e Hydra.
PrintNightmare
PrintNightmare a l'è stada 'na vulnerabilità critega che l'ha colpid i sistema Microsoft Windows descoverta in del sgiugn 2021 e che la dopera la coa de la stampant per permeter sia l'esecuzzion remota de codes arbitrari (CVE-2021-34527 e CVE-2021-34481) che la privilege escalation (CVE-2021-1675).
El 6 de luj 2021 la Microsoft l'ha tacad a mandà in sgir di atualizazzion straordinarie per sistemà el problema, anca per Windows 7 e Windows Server 2012 che inn foeura del suport ordinari, desgià che l'è una falla propi grama. El tacon, però, l'ha fad mocà de fonzionà 'na quaj stampant e l'ha anca permitud domà ai ministrador de installà i driver per i stampant, desgià che part de la vulnerabilità a l'era propi ligada a l'installà di driver de utent comun, e l'ha fonzionad no subet, tant che a avost l'è sortida una noeuva sistemazzion e quella final l'è sortida domà a setember.
L'organizazzion che l'ha descovert el problema, Sangfor, l'ha dad foeura un proof of concept in su 'n repository publegh GitHub, per eror o per un problema de comunicazzion con la cà de Redmond, e l'ha tolt via poch dopo, ma n'inn stade salvade varie cobie.
Pustales
Pustales (nom ufizial in talian: Postalesio) a l’è un cumün italian, de la regiun Lumbardia, in Pruincia de Sundri.
Al gh'ha, cont ona süperfis de 0 km² e ona densità de 0 ab./km².
A l’è tacaa a Berbenn, Cajöö, Castiun, Scedrasch, Füsini e La Tur.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Pustales l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Romairon
Romairon a l'è staa un cumün svizzer del distret de Jura-Nord Vaudois, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 4.89 km² e in del 2010 al gh'eva una popolazion de 32 abitant.
In del mes de setember del 2009 gh'è staa faa un referendum inde che i cumün de Fontanezier, Romairon, Vaugondry e Villars-Burquin han acetaa de fundiss insema per furmà un cumün ünegh ciamaa Tévenon. La decision le vegnüda efetiva el prim de lüi del 2011.
L'abitaa de Romairon al se tröva a una altitüden de 807 meter sura al livel del mar e quand che 'l faseva cumün desperlü l'eva tacaa ai cumün de Champagne, Fleurier (NE), Fontanezier, Mauborget, Môtiers (NE), Provence, Vaugondry e Villars-Burquin.
Municipalitaa distrecc da Plungė
La municipalitaa distrecc da Plungė l'è üna da lan 60 municipalitaa da Lituània.
Sýkořice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
Haworthia limifolia
Haworthia limifolia l'è 'na spéce de piànte suculènte che fà part de la famìa botànica de le Xanthorrhoeaceae. L'è uriginària de l'Africa sud-orientàla (Mozambico meridiunal, Eswatini, KwaZulu-Natal e Mpumalanga).
Gammelsdorf
Gammelsdorf l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Freising. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 21.63 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Gammelsdorf el se tróa a 'na altèsa de 495 méter sura 'l leèl del mar.
Nöchling
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Hausen ob Verena
Hausen ob Verena l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Tuttlingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 5.87 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Hausen ob Verena el se tróa a 'na altèsa de 806 méter sura 'l leèl del mar.
Calozz
Calozz (Calozzo) l'è ona frazion del comun laghee de Pianell, in de la Provincia de Comm. El paes el se troeuva in su la riva de lagh.
Besaa
Besaa o anca Basaa (in italian: Besate) l'è on comun de la Provincia de Milan de abitant. El paes el se troeuva al confin con la Provincia de Pavia (Casoraa Primm e Vigeven) e, segond el Centro Studi Sintesi de Mestre, l'è resultaa vess el comun italian pussee scior del 2006.
Evoluzion demografega
L'andament del numer di abitant del comun de Besaa l'è mostraa in la tabella chi de sotta:
Givors
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 17.34 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 145 méter a 'na altèsa màsima de 373 méter söl leèl del mar.
Carl'Emanuel III de Savoia
El Carl'Emanuel III de Savoia (piemontes: Carl Emanuel III ëd Savòja o Carlin; italian: Carlo Emanuele III di Savoia ditt il Laborioso; Turin, 1701-1773) l'è staa on re de Sardegna (el segond de la soa dinastia), duga de Savoia, marches de Monferraa, marches de Saluzz, princip del Piemont e cont d'Aosta, Moriana e Nizza. L'era el segond fioeu del Vittori Amedee II e l'ha regnaa del 1730 al 1773. L'è staa on re autoritari ma a l'istess temp on combattent valoros. Del 1734 al 1737, leaa di Frances, l'ha occupaa el Milanes col batt i Austriegh a Guastalla. Sotta el sò regn, el Piemont l'è staa bon de streppà via on mucc de territori al Ducaa de Milan: el Novares, Vigeven e la Lumellina, Tortona, Voghera e tutt l'Oltrepò fin giò a Bobbi, che hinn restaa in di man di Savoia fin'a l'Unità d'Italia. In del 1744 l'è passaa de l'altra banda e l'ha battuu i Frances e i Spagnoeu a Coni, e poeu trii ann dopo in de la Battalia de l'Assietta. L'è staa el fondador di università de Cagliari e Sassari, l'ha faa dervì straa e canai e l'ha pubblicaa on codes de legg ciamaa Costituzion regai.
Walzenhausen
Walzenhausen a l'è un cumün svizzer del Canton Apenzel de Föra. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.98 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Walzenhausen al se tröva a una altitüden de 672 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Au (SG), Berneck (SG), Lutzenberg, Oberegg (AI), Rheineck (SG), Sankt Margrethen (SG), Wolfhalden.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Mombaruzzo
Mombaruzzo (en piemontés: Mombaruss) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Asti. El g'ha presapóch 1.163 abitàncc, 'na superfìce de 22 km² e 'na densità de 53 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bruno, Carentino (AL), Cassine (AL), Castelnuovo Belbo, Fontanile, Frascaro (AL), Gamalero (AL), Maranzana, Nizza Monferrato, Quaranti, Ricaldone (AL).
1076
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Crest-Voland
Crest-Voland l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Ugine, del circondàre (arrondissement) de Albertville e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.96 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 680 méter a 'na altèsa màsima de 1691 méter s.l.m.
Les Martys
Les Martys l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Mas-Cabardès, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 19.18 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 639 méter a 'na altèsa màsima de 964 méter söl leèl del mar.
St. Jakob in Haus
St. Jakob in Haus l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Kitzbühel e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
Saint-Étienne-en-Dévoluy
<
Saint-Étienne-en-Dévoluy l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Étienne-en-Dévoluy, del circondàre (arrondissement) de Gap e del dipartimènt Hautes-Alpes. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 67.87 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1134 méter a 'na altèsa màsima de 2652 méter s.l.m.
Mombaldone
Mombaldone (en piemontés: Mombaldon) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Asti. El g'ha presapóch 269 abitàncc, 'na superfìce de 12 km² e 'na densità de 22 ab./km². El cunfìna coi cümü de Denice (AL), Montechiaro d'Acqui (AL), Roccaverano, Spigno Monferrato (AL).
Saint-Gervais (FR-30)
Saint-Gervais (Sent Gervàs en ocità) l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Bagnols-sur-Cèze, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.87 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 39 méter a 'na altèsa màsima de 240 méter söl leèl del mar.
Villefontaine
Villefontaine l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de L'Isle-d'Abeau, del circondàre (arrondissement) de La Tour-du-Pin e del dipartimènt de l'Isère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.63 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 208 méter a 'na altèsa màsima de 352 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Villefontaine l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Gesa de San Giorgg (Segur)
La Gesa de San Giorgg a l'è la veggia parochia de Segur, rion de Setim.
Storia
Tirada a man sgiamò intorna a l'ann 1000, a l'era però tirada su a la ben e mej con di preje, donca intorna al 1500 la deventa importanta la quistion del fàlla su ancamò, cont el Carlo Borromee che in del 1572 ghe fa 'na ramanzina ai sciori de la zona, che curaven minga la Cà del Signor.
In del 1604 i lavorà de restruturazzion inn fornid e la gesa l'è destacada de la parochia de Santa Margarita, a deventà 'na parochia deperlee, che l'era però ministrada de 'na confraternita laica, che la se ocupava anca de proveder economegament a la Gesa.
Vers la fin del 1600 i sgent de Segur deventen pussee e la Gesa la taca a vesser piscinina, donca se taca a parlà de slargàlla ancamò e i lavorà scomincen in del 1754 e inn fornid, in di part fondamentai, l'ann dopo. La Gesa a l'è pirlada de 90°, con la veggia entrada che l'era in su la Via Barni del dì d'incoeu, menter incoeu a l'è in su la piazza omonema.
A l'è stada 'na Gesa pora fina ai agn '30 del '900, quand che 'l curad l'ha scernid de fàlla decorà assee dent, cont el cardinal Alfredo Ildefonso Schuster che la consacra el 6 d'avost 1940.
In del 1999 l'è verta la Gesa Noeuva, dedicada semper al San Giorgg e pensada per i besogn noeuv de la comunità: inn comunque part de la midema parochia.
Architetura
La Gesa, in stil baroch, la gh'ha un ciocher e 'n orghen. Dent la gh'ha un bell poo de dissegn e anca di vetrade decorade. Dedree a l'altar a gh'è di state de metall.
A l'Aqua
A l'Aqua (All'Acqua) l'è ona frazion del comun tesines de Bidree, in de la Leventina. El paes el se troeuva in sul fond de la Val Bidree, ai pee del Pass de la Novena. Forsi el se ciama inscì perchè l'è chichinscì che 'l nass el fiumm Tesin, che 'l traversa tutta la vall e poeu tutt el Canton.
Dorres
Dorres l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saillagouse, del circondàre (arrondissement) de Prades e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Geografia
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 24.77 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1332 méter a 'na altèsa màsima de 2827 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Dorres l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
525
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Svojetín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
Schottenring (metropolitana de Vienna)
Interscambi
Fermada del bus
Moncada (Spagna)
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Torricella
Torricella (Turricedda 'n salentì) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Taranto. El g'ha presapóch 4.081 abitàncc, 'na superfìce de 26 km² e 'na densità de 157 ab./km². El cunfìna coi cümü de Lizzano, Maruggio, Sava.
Ribera d'Ondara
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Campagnan (Macagn)
Campagnan (Campagnano) l'è ona frazion del comun verbanes de Macagn, in de la Provincia de Vares. El paes el se troeuva dent in de la Val Vedasca, a nord del center comunal, arent a la strada che la va dent a la vall. A l'è staa on comun indipendent fina al 1927: al temp di piev el partegniva a la Piev de la Valtravaja.
San Casciano in Val di Pesa
San Casciano in Val di Pesa l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Toscana, en Pruvìncia de Firense. El g'ha presapóch 16.169 abitàncc, 'na superfìce de 108 km² e 'na densità de 150 ab./km². El cunfìna coi cümü de Greve in Chianti, Impruneta, Montespertoli, Scandicci, Tavarnelle Val di Pesa.
1077
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Municipalitaa distrecc da Rokiškis
La municipalitaa distrecc da Rokiškis l'è üna da lan 60 municipalitaa da Lituània.
Autostrada A16 (Belgi)
La  a l'è 'n autostrada del Belgi.
Boston Manor (metropolitana de Londra)
Boston Manor  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Rovray
Rovray a l'è un cumün svizzer del distret de Jura-Nord Vaudois, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 3.21 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Rovray al se tröva a una altitüden de 650 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Chavannes-le-Chêne, Cheyres (FR), Molondin, Yvonand.
HP 9100A
L'HP 9100A a l'è on calcolator de tavol, vendud anca 'me calcolatris programmabel, faa de la Hewlett Packard in del 1968. El gh'aveva on monitor de trè righ e 'l salvava i sò informazion in su 'na cartolina magnetica, soluzion doperada cont licenza Olivetti. Differentement de la coeva Programma 101 el doperava la notazion polacca inversa e minga on sistema assembly e la permetteva de messedà istruzion e dacc, tant de avègh del codes che 'l muda deperlù, che 'l permett de classifegàlla 'me architettura de Von Neumann piena. El doperava el binary-coded decimal per salvà dacc e istruzion.
Vico nel Lazio
Vico nel Lazio l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Frosinone. El g'ha presapóch 2.158 abitàncc, 'na superfìce de 45 km² e 'na densità de 48 ab./km². El cunfìna coi cümü de Alatri, Collepardo, Guarcino, Morino (AQ).
Olivetti Audit A5
L'Olivetti Audit A5 a l'era ona macchina contabil cont i caratteristich de on computer fada de l'Olivetti in del 1974.
HP 9100A
Storia
A l'è stada pinsada de l'ingegner Tim Osborne, consulent HP. La doperava di memorij a nucleo de ferritt e, venduda 'me calcolatris per marketing, la costava 4'900$.
Olivetti Audit A5
L'era programmabil in del BASIC proprietari Linguaggio Interattivo Macchina Olivetti e 'l podeva salvà programma e informazion sia in l'hard disk sia in su la cartolina magnetica de 256 byte, che ne podeva caregà finna a 10.
HP 9100A
Storia
El gh'ha avuu success e el gh'ha avuu di successor.
Vittòri Amedee II de Savòia
right|thumb|200px|El Vitòri Amedee II de Savòia El Vittòri Amedee II de Savòia (Turin 1666 - Rivoli 1732) l'è staa el prim Re de la cà savoiarda: con lù la scomenza ona succession che la se pò vedè in de la Tavola di Re de cà Savòia.
Fioeu del Carl'Emanuel II in del 1690 l'è entraa in guerra contra la Francia, ma l'è staa desconfigiuu diversi voeult per poeu vess constrengiuu a trattà la Pas de Turin in del 1696.
In de la guerra de succesion spagnoeula l'è staa ancamò contra la Francia e cont la pas de Utrecht in del 1713 l'ha ottegnuu la Sicilia cont el titol de Re. Cinch ann pussee tard, però, i Austrìach ghe ciamaven l'isola in cambi de la Sardegna, e l'è staa inscì che del 1718 i Re de cà Savòia s'hinn ciamaa Re de Sardegna.
Srbeč
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
Haag an der Amper
Haag an der Amper l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Freising. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 21.70 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
San Miguel de la Ribera
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Haag an der Amper
El cümü de Haag an der Amper el se tróa a 'na altèsa de 440 méter sura 'l leèl del mar.
Matricaria recutita
La Matricaria recutita (en Bergamàsch e en Lombart Ucidental: Camamèla; en Bresà: Camaméla o Camomìla) l'è öna spéce de la famèa di Asteraceae che la fiorés de Màgio a Agóst. L’è ólta da dés a quaranta ghèi, la 'nfiurescènsa l'è granda da 1 a 5 ghèi. I fìùr i è udurùs e i s' ì dóvra per di 'nfusi antispàsem e piö ‘n generàl per sedà i nèrf e fa pasà i ‘nfesiù.
Urnäsch
Urnäsch a l'è un cumün svizzer del Canton Apenzel de Föra. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 48.23 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Urnäsch al se tröva a una altitüden de 826 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Hemberg (SG), Hundwil, Nesslau-Krummenau (SG), Schönengrund, Schwellbrunn, Waldstatt.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Ribera d'Urgellet
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Villalunga
La Stazion de Villalunga a l'è 'na stazion de la ferrovia Regg Emilia-Sassuolo che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Moviment
La stazion a l'è doperada del servizzi ferroviari regional de l'Emilia-Romagna gestii de Trenitalia Tper, cont noeuv cobbi al dì.
Les Neyrolles
Les Neyrolles l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Nantua, del circondàre (arrondissement) de Nantua e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.5 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 510 méter a 'na altèsa màsima de 1118 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Les Neyrolles l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Crocicchia
Crocicchia l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Alto-di-Casacconi, del circondàre (arrondissement) de Bastia e del dipartimènt de la Còrsica Alta. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 4.32 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 195 méter a 'na altèsa màsima de 1041 méter s.l.m.
San Godenzo
San Godenzo l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Toscana, en Pruvìncia de Firense. El g'ha presapóch 1.188 abitàncc, 'na superfìce de 99 km² e 'na densità de 12 ab./km². El cunfìna coi cümü de Dicomano, Londa, Marradi, Portico e San Benedetto (FC), Premilcuore (FC), Santa Sofia (FC), Stia (AR).
Monserrat
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
528
Necrulogi
Un an indrée / Un an dapress
Immendingen
Immendingen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Tuttlingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 74.03 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Immendingen el se tróa a 'na altèsa de 662 méter sura 'l leèl del mar e 'l sò teretóre l'è streesàt del Danùbio.
Bikal
a l'è un comun del Distret de Komló, cont una popolazzion de abitant.
Gleizé
Gleizé l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Gleizé, del circondàre (arrondissement) de Villefranche-sur-Saône e del dipartimènt del Rodano.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 10.46 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 181 méter a 'na altèsa màsima de 292 méter söl leèl del mar.
Vicalvi
Vicalvi l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Frosinone. El g'ha presapóch 801 abitàncc, 'na superfìce de 8 km² e 'na densità de 100 ab./km². El cunfìna coi cümü de Alvito, Casalvieri, Fontechiari, Posta Fibreno.
Vidov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de České Budějovice.
Mas-Cabardès
Mas-Cabardès l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Mas-Cabardès, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.09 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 286 méter a 'na altèsa màsima de 945 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Mas-Cabardès l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Osterley (metropolitana de Londra)
Osterley  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Certifegad COVID digital de l'UE
El Certifegad COVID digital de l'UE, ciamad popolarment pass verd, a l'è un ducument digital standardizad de l'Union europea che 'l certifega che quell che 'l ghe l'ha a l'è stad vacinad contra el SARS-CoV-2 o l'è guarid, o ben l'ha fad un tampon e l'è negativ al virus.
Obietiv
L'obietiv del certifegad a l'è quell de permeter la libera circolazzion di sgent in tra i Stat de l'Union europea dopo che 'l Covid l'ha menad a vari proibizzion de viaggià in tra i confin interni de l'Union.
In teoria quei che gh'hann el certifegad poden havégh nissuna limitazzion a la circolazzion e poden no vesser mitud in quarantena, ma in pratega i Stat poden meter di so limitazzion per di reson de salut publega.
Saint-Eusèbe-en-Champsaur
Saint-Eusèbe-en-Champsaur l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Bonnet-en-Champsaur, del circondàre (arrondissement) de Gap e del dipartimènt Hautes-Alpes. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.83 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 850 méter a 'na altèsa màsima de 1221 méter s.l.m.
Roquefort-les-Pins
Roquefort-les-Pins l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Canton du Bar-sur-Loup, del circondàre (arrondissement) de Grasse e del dipartimènt de le Alpi Marìtime. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 21.53 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 20 méter a 'na altèsa màsima de 362  méter s.l.m.
Stats Unids de la Granda Austria
I Stats Unids de la Granda Austria (todesc: Vereinigte Staaten von Groß-Österreich) i è staits un projet de reforma radicala de l'Imper Austro-Ungeres proponid da un grœp de studios vexin a l'Arciduca Francesc Ferdinand d'Asburg-Este e a la so moier Sophie Chotek von Chotkowa, de orijen ceca, qe l'è mai stait realizad. Qesta proposta in particolar l'è staita svilupada da Aurel Popovici ind el 1906.
L'imper di Asburg l'era multi-etnig, e g'era di tension al so intern per la mancanza de rapresentazion de tœts i popoi. Una prima reforma l'era staita la creazion de la dobia monarqia (Ausgleich) ind el 1867 con l'imperador Francesc Jusep, qe la portava al poder tedesc (austrieg) e ungeres, qe i era però adoma ol 44% de la popolazion. I oltre nœv entnie i g'hiva nissun autogovern.
Ol Francesc Ferdinand al g'hiva l'intenzion de cambiar l'organizazion de l'imper, col crear un insema de stats autonomi sœ base etnig-lenguistega, confederads insema col nom de Stats Unids de la Granda Austria. G'era però di oposizion sovertœt ind l'area ungeresa, qe la saress staita ridimensionada.
A la fin, l'Arciduca l'è stait copad a Sarajevo ind el 1914, e l'è començada insé la Prima Guerra Mondiala. L'Imper, fracad, al sarà desligad, in part prope sœ la base di division etnige.
1078
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Cortenédol
thumb|250px|right|I La céza de San Gregòrio Cortenédol (nòm uficiàl en italià: Cortenedolo) l'è 'na frasiù del cümü de Édol, en Val Camònega, pruvìncia de Brèsa. L'abitàt el se tróa a 6 chilòmetri a òvest del sò cèntro comünàl dré a la stràda che mìna al Pas de l'Aprìca, a 876 méter söl leèl del mar. L'è streersàt de l'Oiöl de la Al de Cùrten.
Endel medioévo el fàa cümü de per sò cönt e l'ìa zamò lüminàt endel 1233 endel züramènt de fedeltà al vèscof Guala. L'è stat agregàt al cümü de Édol endel 1928.
Del pónt de vìsta de l'aministrasiù religiùza, la cumunità de Cortenédol la fà paròchia de per sò cönt e la sò céza l'è dedicàda a San Gregòrio.
Oberndorf an der Melk
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
St. Ulrich am Pillersee
St. Ulrich am Pillersee l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Kitzbühel e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70417.
Strada principal 8
La  a l'è no strada principal de la Svizzera che la passa in mez ai Canton San Gal, Canton Apenzel de Föra e Canton Svit.
Battaja de Governol (1397)
La Battaja de Governol l'è stada combattuda el 28 de agost del 1397 in tra el Ducaa de Milan e i Mantoan (sostegnuu de Ferrara, Padoa, Bologna, Rimini e Venezzia).
Storia
Dopo che i milanes, comandaa del Jacopo Dal Verme, aveven ciappaa Mantoa, el capitani del popol Francesch I Gonzaga l'era scappaa via cont i sò omen a Governol; lainscì l'era assediaa, intanta che la flotta milanesa la stava in sul Pò. Per juttà i Mantoan, gh'è rivaa i soldaa del Carlo I Malatesta (scior de Rimini), e i nav de Padoa e di Venezzian. El Malatesta l'ha superaa el Pò arent a Bonden, l'ha battuu i milanes e l'è staa bon de portaggh de mangià ai Mantoan dent a Governol. In de quella, i nav di olter leaa aveven battuu la flotta di Viscont. Alora hann taccaa a combatt anca i Mantoan, e hann scasciaa via i milanes de Governol. A savè 'sti noeuv, el gross de l'armada milanesa, che l'era a Mantoa, la s'è stremida e l'è scappada via. Inscì i vari leaa hinn staa bon de regoeuj ona muggia de robb de mangià, oltra che cavai e nav.
Tavaux-et-Pontséricourt
Tavaux-et-Pontséricourt a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ol sindegh (maire) a l'è Daniel Leturque, con mandaa 2001-2008.
Smilovice (Rakovník)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
San Martín de Valderaduey
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
San Lorenzo in Banale
San Lorenzo in Banale (San Lorenz endèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 1.118 abitàncc, 'na süperfìce de 61 km², per 'na densità de 18 ab./km². El cunfìna coi cümü de Ragoi, Molveno, Andel, Vezzano, Stenico, Dorsino, Calavino, Lomaso, Bleggio Inferiore.
Týn nad Vltavou
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de České Budějovice.
El gh'ha el status de cità.
1079
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Samone (TN)
Samone (Samon endèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 494 abitàncc, 'na süperfìce de 4 km², per 'na densità de 124 ab./km². El cunfìna coi cümü de Strigno, Spera.
Tergnier
Tergnier a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ul sindich a l'è Jacques Desallangre, con mandaa 2008-2014.
Riner
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Sainte-Croix (VD)
Sainte-Croix a l'è un cumün svizzer del distret de Jura-Nord Vaudois, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 39.43 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Sainte-Croix al se tröva a una altitüden de 1086 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Baulmes, Bullet, Buttes (NE), Fiez, La Côte-aux-Fées (NE), Les Fourgs (FR-25), Les Hôpitaux-Vieux (FR-25), Vuiteboeuf.
La Croix-de-la-Rochette
La Croix-de-la-Rochette l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de La Rochette, del circondàre (arrondissement) de Chambéry e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 3.04 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 313 méter a 'na altèsa màsima de 811 méter s.l.m.
Campedell
Campedell (Campedello) l'è ona frazion de la città de Ciavenna, in de la Provincia de Sondri. El paes el se troeuva a sud del center comunal, arent al comun de Prada. A l'è staa on comun indipendent (vicinanza in del lenguagg giuridegh grisones) fina al 1802.
Apple I
L'Apple I a l'è staa on microcomputer faa in del 1976 de la Apple e venduu a 666,66$ in circa 200 pezz. A l'è staa progettaa principalment del Steve Wozniak e venduu del Steve Jobs.
In compless el gh'ha avuu on bon resultaa de vendita e l'ha menaa a l'Apple II, vun di home computer pussee venduu.
Mespilus germanica
Ol Mespilus germanica (in Bergamàsch e 'n Bresà: Nèspol ), specie de la famèa di Rosaceae, l' crès salvàdech in de l' Euròpa del sud e 'n de l'Asia Minùr, sö i còste ach pié de préde e piö de rar in di bósch.
Fòie
Slongade e a pónta, longhe piö de dés ghèi col órlo 'mpó incapetàt sö la pónta.
Fiùr
Biànch e grancc, fina a 2 ghèi e mès.
Fröcc
I fröcc (nèspoi o nèspole) i è de culùr maròn, i è comestìbii, ach se chèi di piante salvàdeghe i è picinì e i lìga, 'nvéce chèi di piante cultiàde i è 'mpó piö grancc e i è pö dóls se i è surmarücc.
Ol Nèspol del Giapù
Ol Nèspol l'è mia de confónt col nèspol del Giapù, 'l Eriobotrya japonica, ün ótra spéce, ün óter gèner ach se sèmper de la famèa di Rosaceae.
532
Necrulogi
Un an indrée / Un an dapress
Rusgin
El rusgin (variant: rugin, rungin) l'era on gergh doperaa di magnan de la Val Colla e de la Val Cavargna. El gh'ha ona quai vesinanza cont el "taron" di spazzacamitt de la Val Verzasca.
San Justo (Spagna)
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Bicsérd
a l'è un comun del Distret de Szentlőrinc, cont una popolazzion de abitant.
Rusgin
Esempi de cunt in rusgin (Val Cavargna)
In do ruspantee agh teza i ruspanta. Era erla l'agh cara da murchì e da gottanà e la carpisse i albes che i baiss i ruspanta. Era ruspanta la murchiss bocca da calcossa, spolfia e la gottana gueita. Era moira de ruspanta l'agh gerga anca ai bria. A l'imbrunella i ruspanta i cobbia sui remenghee e i baiss i albes in d'on patumm de sligozza o de strolfe. Er erle el ciuiss ra ruspant per murcì ra moira e per gottanà er sbojon lampre che l'è oeurtegh per ciospe e per gioncasc.
Municipalitaa distrecc da Šakiai
La municipalitaa distrecc da Šakiai l'è üna da lan 60 municipalitaa da Lituània.
Saint-Gervasy
Saint-Gervasy l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Marguerittes, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Obersiebenbrunn
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Saint-Gervasy
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.93 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 52 méter a 'na altèsa màsima de 138 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Gervasy l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Veroli
Veroli l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Frosinone. El g'ha presapóch 19.818 abitàncc, 'na superfìce de 120 km² e 'na densità de 165 ab./km². El cunfìna coi cümü de Alatri, Balsorano (AQ), Boville Ernica, Collepardo, Frosinone, Monte San Giovanni Campano, Morino (AQ), Ripi, San Vincenzo Valle Roveto (AQ), Sora, Torrice.
Rathaus (metropolitana de Vienna)
a l'è una stazzion de la linia U2 de la metropolitana de Vienna, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del bus
Moasca
Moasca (en piemontés: Moasca) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Asti. El g'ha presapóch 401 abitàncc, 'na superfìce de 4 km² e 'na densità de 100 ab./km². El cunfìna coi cümü de Agliano Terme, Calosso, Canelli, Castelnuovo Calcea, San Marzano Oliveto.
Irndorf
El cümü de Irndorf el se tróa a 'na altèsa de 820 méter sura 'l leèl del mar.
Hallbergmoos
Hallbergmoos l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Freising. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 35.06 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Hallbergmoos el se tróa a 'na altèsa de 460 méter sura 'l leèl del mar.
Autostrada A17 (Belgi)
La  a l'è 'n autostrada del Belgi.
Cors Buenos Aires
El Cors Buenos Aires a l'è 'na strada de Milan, in tra i vie comerciai pussee important de la capital ambrosiana, con pussee de 350 in tra negozzi e boteghe.
La scomincia de Porta Renza e, per pussee de un chilometer e mez, la va inanz, fina a rivà a Piazzal Loret. A l'è servid de trè fermade de la metropolitana: Porta Venezzia (M1), Lima (M1) e Loret (M1 e M2) e de 'na fermada del servizzi ferroviari suburban de Milan, o ben la stazzion de Porta Venezzia.
536
Necrulogi
Un an indrée / Un an dapress
Vij
Vij (Viglio) l'è ona frazion del comun tesines de Collina d'Or, in del Lugan. El paes el se troeuva arent al comun de Muscian, a nord del centro comunal. Infina al 2004 l'eva ona frazion del vegg comun de Gentirin.
Slabce
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
El gh'ha el status de comun mercad.
Disch dür
thumb|200px|right|El denter d'un disch dür El disch dür (del ingles hard disk), che l'è ciamaa anca disch fiss, a l'è un dispusitif de memoria de massa che'l se dupra in di cumpiüter per memurizaa i dat. A l'è una memoria secundaria: rispet di memori primari, cume la RAM, che quand che te smorzet el cumpiüter i dat se scancelen, in sü i disch dür i dat resten in memoria anca cunt el cumpiüter smurzaa e senza curent. A l'è faa de vün o püssee de vün disch de alümini o de veder, che hinn quataa cunt un material ferumagnetich, che giren a la svelta, e una serie de testinn (dò per disch, vüna de sura e l'altra de sota) che servissen per leg e scrif i dat che hinn cuntegnüü in di disch.
I disch dür poden vess tacaa dent in del cumpiüter o vess föra e ligaa a una porta USB e de solit anca a la curent.
Massa Fiscaglia
Massa Fiscaglia (endèla parlàda locàl: La Màsa) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Ferràra. El g'ha presapóch 3.819 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 57 km², per 'na densità de 67 ab./km². El cunfìna coi cümü de Codigoro, Lagosanto, Migliarino, Migliaro, Ostellato.
Taula dij Re de cà Savoja
Giamò in precedenza, finna del quattercent, i Savoja i gh'aveven el titol onorari de Re de Cipro e de Gerusalemm. Eren minga consideraa cà regnant, perchè el titol efetiv che'l ghe spetava l'è staa prima de Cont de Savoja e poeu (del 1416) de Duch de Savoja.
In del 1713 otenèven el domini de Sicilia cont el titol efetiv de Re, ma dopu de sulament cinqu ann se vedèven custrett a scambiaa la Sicilia cont la Sardegna, anca si questa a l'epoca a l'era pusè povera.
De seguit troveree l'elench di tucc i Re de Sicilia del 1713 al 1718, de Sardegna del 1718 al 1861 e d'Italia del 1861 al 1946 quand l'Italia l'è divegnida una republica:
San Esteban del Molar
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Trhové Sviny
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de České Budějovice.
El gh'ha el status de cità.
Hounslow East (metropolitana de Londra)
Hounslow East  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Stazion de Veggia
La Stazion de Veggia a l'è 'na stazion de la ferrovia Regg Emilia-Sassuolo che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Principaa vescovil de Liegi
El territòri
thumb|In ross, el territòri del principaa El territòri del Principaa el se stendeva longh la Mosa belga, con l'eccezion di region de Namür, de Dinant e fina al territòri de la contea de Looz. Inscì el formava on'enclave drent aj Paes Bass Austriach, cont el divid el Ducaa del Lussemburgh e quell del Limburgh del rest, a sud, del rest di Paes Bass, a nòrd. Al Principaa eren legaa anca el Ducaa de Buglion e la cittaa de Maastricht, governada del princip-vescov prima in collaborazion cont el Ducaa de Brabant, poeu (dòpo la Guerra di Vottant'Ann) cont i Provincc Unii.
El Principaa el comprendeva 23 cittaa bònn:
Stazion de Veggia
Moviment
La stazion a l'è doperada del servizzi ferroviari regional de l'Emilia-Romagna gestii de Trenitalia Tper, cont noeuv cobbi al dì.
Principaa vescovil de Liegi
El territòri
Al dì d'incoeu, 'sti cittaa se troeuven in di provincc de l'Hainaut, de Namur e del Limburgh.
La stòria
thumb|El simbol del principaa
Erbajolo
Erbajolo l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Bustanico, del circondàre (arrondissement) de Corte e del dipartimènt de la Còrsica Alta. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 15.45 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 180 méter a 'na altèsa màsima de 931 méter s.l.m.
Principaa vescovil de Liegi
La nassida de la diòcesi
I origin de la diòcesi de Liegi hinn pussee antich de quij del principaa: de fatt la diòcesi de Liegi l'è la pussee antiga del Belgi e l'è stada fondada in del IV secol del San Servazi, che 'l n'ha mettuu i sed a Tongres e a Maastricht. Aj inizzi del VIII secol l'Ubert de Liegi l'ha spostaa la sed a Liegi, indove el gh'aveva avuu el martiri el sò predecessor, el San Lambert de Maastricht.
La nassida del principaa
I domini de la gesa de Liegi hinn cressuu cont i progressiv donazion di princip locaj vers i vescov. El Nòtger (972-1008), per segurà a la soa sed l'autoritaa feudal sora la Contea de Huy, l'è riessii a ottegnì la nòmena a Princip-vescov. Quest l'ha consentii aj sò successor de mantegnì drent al Sacher Roman Imperi (sòtta el qual el se trovava al moment Liegi) ona indipendenza de governo, anca se i poder temporaj eren manch important e rilevant de quij spirituaj.
Contrast in del principaa
In del 1191 a l'è staa eleggiuu vescov de Liegi l'Alberon I de Lovani, ma l'imperador Enrich VI, cont el dì che l'elezion a l'era minga stada legal, e l'ha daa la sed al Lotari de Hochstadt. L'elezion de l'Alberon l'è stada ratificada del Papa, ma in del 1192, el noeuv vescov l'è staa coppaa a Reims di trii cavalier todesch. El probabil mandant de l'esecuzion el podria vess staa l'imperador, ma a bon cunt el pòver Alberon l'è staa canonizzaa.
In del 1195 l'Albert de Cuyck (1195-1200) l'ha recognossuu formalment i diritt de la popolazion de Liegi. In del XII secol, el Capitol de la cattedral l'ha ciappaa ona posizion de fondamental importanza in de la relazion cont el vescov, e l'ha scomenzaa a giugà on ròl important in de la stòria del principaa.
Sergey
El cumün de Sergey al se tröva a una altitüden de 1086 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Rances, Valeyres-sous-Rances, Montcherand, Les Clées, L'Abergement.
Schwendt
Schwendt l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Kitzbühel e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El sò codes statistegh l'è 70418.
Principaa vescovil de Liegi
Contrast in del principaa
In di secoj XIII e XIV gh'hinn staa fòrt contrast traj nòbil e 'l pòpol, in di quaj el vescov l'è intervegnuu despess. I contrast hinn rivaa al massim quand, in del XV secol l'è stada trada giò la cittaa episcopal. On arcidiacon de Liegi l'è diventaa papa cont el nòmm de Gregòri X e l'ha casciaa l'indegn vescov Enrich de Gheldria (1247-1274). La Pas de Fexhe (1316), sòtta el regn de l'Adolf de la Marca (1313-1344), l'ha regolaa i relazion traj princip-vescov e i sò sòottapòst; a ògni moeud i discòrdi hinn segutaa, e l'episcopaa de l'Arnald de Hornes (1378-1389) l'è staa signaa del trionf del partii popolar. In del 1366, la contea de Loon l'è stada taccada a la diòcesi, che adess la contegniva donca la maggior part de l'attual provincia belga del Limburgh.
L'egemonia spagnoeula
L'ha nomenaa l'Erard von der Mark (1505-1538) come reggent de la sed vescovil. L'Erard a l'è staa anca ona sòrta de mecenaa di art, che l'ha combattuu con decision la reforma protestanta, come hann faa anca tucc i sò successor. In questa battaja el s'è distint in moeud particolar el Gerard de Groesbeeck (1564-1580). El papa Paol IV, con l'obbietiv de ajuttà Liegi, l'ha reorganizzaa con la bolla Super Universas (12 magg 1559) i circoscrizion ecclesiastich di Paes Bass. 'Sto cambiament el gh'ha avuu di effett important aj spes de la diòcesi de Liegi; on mugg di sò parròcchi hin staa ceduu a vantasg de la nassida di diòcesi de Roermond, Bosch Ducal ('s Hertogenbosch) e Namur, e di porzion del sò territòri hinn staa comprenduu in de l'arcidiòcesi de Malines e in quella de Anversa, tutt e dò de noeuva erezion. El numer de diaconaa drent a la diòcesi l'è staa redòtt a tredes.
L'egemonia austriaca
In del secol seguent, el Principaa l'ha conossuu on moment de splendor coltural sòtta el regn del de Velbrück (1772-1784), che l'ha daa coragg aj idej illuminista e enciclopedista nassuu in quell temp i Francia.
La Rivoluzion e la fin del Principaa
Varda anca: Rivoluzion de Liegi
In del 1789, in de l'istess period in del qual la gh'è stada la Rivoluzion francesa, on violent avveniment politich l'ha casciaa via del principaa el successor del de Velbrück, var a dì l'Hoensbroeck. La Rivoluzion de Liegi (inscì l'è staa ciamaa l'avveniment) la s'è unida aj ribellion che hinn nassuu in Brabant e compagn de quij l'è stada interrompuda in del 1791 de on còrp de invasion austriaca, che l'ha reportaa el princip-vescov al poder.
Ma 'sto reinsediament l'è duraa pròpri pòcch, vist che i trupp austriach hinn staa battuu de quij frances in del 1792. La Francia l'ha conquistaa el Principaa e l'ha taccaa aj noeuv departiment creaa per i Paes Bass. L'ultim princip-vescov, el Francesch Antòni Maria de Méan l'è staa esiliaa e anca la diòcesi la gh'ha avuu de ced dinnanz a l'anticlericalismo rivoluzionari.
El Principaa, la fin del qual l'era stada giamò ratifegada de la Pas de Lunéville (1801) e del Concordaa, l'è minga staa restauraa dòpo el Congress de Vienna, ma inveci l'è staa taccaa al Regn di Paes Bass prima e al Regn del Belgi poeu, dòpo i mòt del 1830.
Central processing unit
La Central processing unit a l'è el circuitt elettronich progettaa per gestì i fonzion fondamentai de on computer fondaa in su l'architettura de Von Neumann o in su l'architettura Harvard.
Esempi de fonzion gestii de la CPU a hinn la gestion de l'input-output e de la memoria, ma la pussee importanta a l'è quella de eseguì i istruzion de calcol.
Neustadt (Waldnaab)
Cità e cümü
400px|center|thumb|Cümü del circondàre de Neustadt an der Waldnaab
(Nömer de abitàncc agiurnàt al )
Mas-des-Cours
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.55 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 251 méter a 'na altèsa màsima de 493 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Mas-des-Cours l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Niévroz
Niévroz l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Montluel, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 10.46 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 175 méter a 'na altèsa màsima de 197 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Niévroz l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Strada principal 9
La  a l'è no strada principal de la Svizzera che la passa in mez ai Canton Neuchâtel, Canton Vaud e Canton Vales.
Égat
Égat l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saillagouse, del circondàre (arrondissement) de Prades e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 4.47 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1320 méter a 'na altèsa màsima de 1962 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Égat l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta: