cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Governo Conte I
Cost de la politega
El Contratt el voeur sbassà i vitalizzi e i stipendi di parlamentar e di consiliee regionai, razionalizzà el numer di auto bloeu e ridù el numer di parlamentar a 400 deputaa e 200 senator.
Pension
El programma el voeur sbassà i pension sora i 5000€ e superà la reforma Fornero cont el sistema de la quotta 100, indova che se l'età anagrafega e i agn de contribuu a hinn pussee de 100 se va in pension, semper cont el diritt de andà in pension dòpo 41 agn de contribuu.
Reddit de cittadinanza
El Contratt el preved, 'me vorzuu del Moviment 5 Stell, el reddit de cittadinanza, limitaa a 2 agn e cont l'obbligh de accettà el lavorà insubii, 'me vorzuu de la Liga.
Democrazia diretta
El Contratt el ponta assee in su la democrazia diretta e 'l governo el gh'ha on ministeri appòsta. A l'è insubii de toeu via el quorum di referendum abrogativ e de obbligà el Parlament a calendarizzà i legg de iniziativa popolar.
Sanità
El Matteo Salvini, despess vesin al pensee antivaccinista, l'ha insubii, cont el biasim de la ministra de la Salut Giulia Grillo, de abolì i vaccinazion obbligatori.
El governo l'ha però scernuu 'na linia assee morbida in sui vaccinazion, cont la volontà de mett on obbligh flessibil e de eliminà l'obbligh per andà a scoeula.
ATA
L'ATA (Analog Terminal Adapter) a l'è un afar che'l fa in manera de culigà un afar analògich (telefun, fax) a una red IP. El sò laurà a l'è quel de fà cudifiga de la decudifiga de la part vucala e de la segnalaziun SIP (Session Initial Protocol).
Governo Conte I
Autonomij
El Contratt el voeur dà pussee autonomia ai ent locai, e l'ha faa on minister per i Autonomij. El Sud el gh'ha on sò ministeri dedicaa.
Made in Italy
El Contratt el voeur defend i denominazion italian in Europa e in del mond.
El Salvini l'ha parlaa de dazzi per difend el Made in Italy e 'l minister de l'agricoltura Gian Marco Centinaio l'ha bloccaa la ratifica del CETA perchè el protegg no tucc i denominazion italian.
Provvediment
In di sò 14 mes el governo l'ha otegnuu:
Vigliano d'Asti
Vigliano d'Asti (en piemontés: Vijan) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Asti. El g'ha presapóch 823 abitàncc, 'na superfìce de 6 km² e 'na densità de 137 ab./km². El cunfìna coi cümü de Asti, Isola d'Asti, Mongardino, Montegrosso d'Asti, Rocca d'Arazzo.
Blue Dog Coalition
La Blue Dog Coalition (Coalizion del Can Bloeu) a l'è 'l grupp del Partii Democrategh American che 'l reppresenta i istanz pussee centrista del moviment. El sostegn, per esempi, el conservatorism fiscal, e l'è ritegnuu a mità in tra el liberalism american e 'l conservatorism del Partii Republegan.
Olginaa
Olginaa el se troeuva in su i spond i spond del lagh omònim, lagh che 'l nass del cors del fiumm Adda, appena sortii del pussee important Lagh de Lecch.
Olginaa inoltra on temp l'occupava on territòri pussee grand, che 'l comprendeva anca in comun de Garlaa e de Valgreghentin.
In 'sto paes hinn nassuu el còmich Antonio Albanese, el vescov Cesare Orsenigo e 'l giugador de basket Angelo Gilardi.
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Olginaa l'è mustraa in de la tabela chi de sota
418
Mort
|Un an indrée / |Un an dapress
Villabrázaro
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Cantà sgenee
El cantà sgenee l'era ona veggia tradizzion de la Brianza, che ormai la s'è perduda e desmentegada. La cognossom per di testimonianz del Vottcent (soratutt el Cherubin), e 'l someja che la rivava prima del brusà sgenee - tradizzion che, inscambi, la s'è conservada pussee.
L'usanza
In tutt el mes de genar i donn gnamò maridaa se trovaven insemma per cantà. I canzon i manifestaven in manera ciara la voeuja de sortì in pressa de quella condizzion, e donca de sposàss prima de la fin de l'ann apena scominciaa. La reson l'era anca che i mas'c eren us de fà di scherz ai donn minga maridaa in certi period precis de l'ann (per esempi a Carneval; quella usanza chì l'era comuna anca a olter zonn de la Lombardia, tant 'me la Val Ciavenna), per condannà la condizzion soa de lor - anca senza tegnì cunt di vari reson che podeven avè tardaa el matrimoni. Anzi, la reson di scherz a rivava del giudizzi de vess la Giubiana, donca ona stria. I tosann se teovaven la sira in su l'era o a la serena, e taccaven a cantà. Gh'era semper vuna che la scominciava a la ghe dava el temp, e i olter ghe naven adree in cor, cont el segutà la strofa. La strofa l'era compresa in duu vers cordaa a cobbia per assonanz. Già che 'l cantà sgenee el durava per tutt el mes, a segonda del period se cantava quaicoss de diferent. Al princippi de genar se cantava: "L'è chì sgenee de la bona ventura e mì no son né maridaa né impromettuda domà che hoo el fazzolett de sugà i oeucci, de sugà i oeucci i quai hoo bagnati [...]"
Inscambi, in del mezz del mes, se diseva: "El va sgenee de la bona ventura ecc...."
La canzon la finiva inscì: "Dà la luna in sul pajee bronchemm tucc el va sgenee el va, el va, el va sgenee."
L'abaa Villa, in de la soa gionta al Vocabolari Milanes del Cherubin, el scriv ona version anmò pussee longa de quella canzon chì: El va sgenee de la bona ventura No son né maridaa né impromettuda né impromettuda e nanca de imprometter domà che hoo de barattà ol pannetto de barattà ol pannetto con la franza per sugà li occi quando i me piangia; de barattà ol pannetto con li fiori per sugà li occi quand no foo a l'amori. Dervì quella finestra intavellada, lassémm vedè la nott inserenada lassém vedè la luna a fà splendor lassém vedè la fin del mè amor. Mì, a stà chì, a vedi infin a Ronco: a vedi ol mè amor che 'l par on Conto; se lu l'è on Conto, e mì sont 'na Contina: se lu l'è ricch, e mì son poverina. Se lu l'è ricch e 'l g'ha d'la roba tanta, e mì son poverina e la me manca. Mì a stà chì a vedi infin a Ello: a vedi ol mè amor che 'l fa bindello; se 'l fa bindello de oro e de argento, o se le fa per mì... el trà via ol tempo. El trà via ol tempo e la fattura ''o se le fa per mì... son impromettuda.'' In del mè ort sì, el gh'è ona pergoletta, gh'è su 'na foeuja verda, e l'oltra secca: quella verda la fa innamorare e quella secca la farem crodare. In 'sta contrada gh'è on camin che fuma: l'è 'l cor de Mariin che ghe consuma; oh, se 'l consuma lasséll consumare: l'è 'l cor de Mariin che vol andare. In 'sta contrada mì ghe passi poco: gh'è l'erba volta che me dà al ginocchio: e lee la m'ha respost, questa ragazza, passa despess, che l'erba sarà bassa. Vorria vess ol padron de 'sta contrada, che l'erba volta la farev tajare; vorria vess a volt come li stelli per remirà i tosann, qual è i più belli!. Vorria vess a volt come la luna, per remirà a vuna a vuna. A se spartiss la barca la barca de la riva e l'è partii ol confort, anima mia; la se spartiss, e lu no 'l m'ha parlato: vardee che bell confort el m'ha lassato!. Vardee che bell confort el m'ha lassato: el m'ha lassaa on confort e on confortino el m'ha lazzaa ol mio cor col bindellino. Quel bindellin che l'eva così stretto el m'ha lassaa ol mio cor coi sò bellezzi. Ve doo la bona sira, rosa fresca, a rivederci dommatina a messa, a riveder la prima e la segonda, quella del sur Curatt l'è la più longa. L'abaa Villa el ne dis che i primm e i ultem dodes vers vegniven cantaa semper. L'ultema part de 'sto ritual a l'era el brusà sgenee, che però l'eva in comun cont i mas'c.
El "quattà sgenee"
Di voeult i cantad vegniven faa in tra rosc de tosann de pussee d'on paes. A quell pont, a la fin de la cantada, i vari grupp provaven a "quattà sgenee", cioè a finì i stroff cont ona frecciada a quei de l'olter paes, comè se la fudess 'na gara. T'el chì on quai esempi: "Dà la luna sul pajee/l'emm quattaa a quii de Verdee. Dà la luna in sul pajee/l'emm quattaa a quii de Meraa. Chì gh'è gent che la sa de musch/l'emm quattaa a quei de Cernusch. Cria la nonna e baia i can/l'emm quattaa a quei de Pagnan."
Novoli
Novoli l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Lecce. El g'ha presapóch 8.473 abitàncc, 'na superfìce de 17 km² e 'na densità de 498 ab./km². El cunfìna coi cümü de Arnesano, Campi Salentina, Carmiano, Lecce, Trepuzzi, Veglie.
Strada voivodal 553
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 21 km.
Seefeld in Tirol
Seefeld in Tirol l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Innsbruck-Land e 'l se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densitaa de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70351.
A l'è el capploeugh de l'inscì ciamada Olympiaregion Seefeld ch'a l'è stada teater di gioeugh olimpegh invernaj del 1964 e del 1976, tutt e duu cont sed a Innsbruck. Seefeld el se troeuva a pressapoch 20 km a nòrd-ovest de Innsbruck e a circa 10 km dal confin cont la Germania, longh la strada storega che la conliga Mittenwald a Innsbruck, ch'a l'è stada importanta fin da l'etaa de mezz. Seefeld a l'è staa citaa per la prima voeulta in del 1022 e, dal secol XIV a l'è staa on loeugh de pelegrinagg, che ha beneficiaa minga domà di visit di numeros pelegrin, ma anca del "diritt de mercaa" (Stapelrecht): per la sò localitaa a l'è diventaa on'importanta stazion de commerc a mitaa strada tra Venezia e Augusta. Oltra, a partì dal secol XIV, a s'è scominciaa anca a trà-foeura l'oli de scist tiroles.
Geografia
miniatura|El lach che ha daa a Seefeld el nòmm, el Wildsee. El villagg el se troeuva sora l'altopian de Seefeld, a nòrd del fiumm Eno, sora el spartiacquu tra i basin de l'Inn e de l'Isar. L'altopian (che 'l comprend anca i villagg de Leutasch, Reith, Scharnitz e Mösern) a l'è zintaa da la cadenna di mont del Wetterstein a ovest e da la cadenna di mont del Karwendel a est; a sud, l'altopian el va giò cont on salt rapid comè vers la val de l'Eno. A nòrd, invece, l'alta val la pòrta, a travers el villagg de Scharnitz, vers el confin cont la Germania pasmà Mittenwald.
A Seefeld gh'hinn duu aree de montagna per scià o caminà: ona a l'è on còll cont la ponta rotonda, el Gschwandtkopf (1.495 meter); l'altra a l'è sora i laa di montagn, a est de l'altopian, e a l'è ciamada cont el nòmm istess del refugg che 'l se troeuva sora chel mont chì, Rosshütte. I montagn chì de seguit a dominanen l'altopian de Seefeld: el Seefelder Joch, el Seefelder Spitze (2.215 m), l'Härmelekopf (2.224 m) e 'l Reither Spitze (2.374 m).
Stòria
Seefeld a l'è staa citaa per la prima voeulta in del 1022 inquand gh'era gemò ona capella sora el lagh e ona fortezza. In del 1384, se dis che gh'è staa on miracol eucaristegh cont protagonista el cavalier Osvald Milser, che, poeu, l'ha spingiuu per fà deventà pussee granda la gesa de Sant Osvald, deventada ogett de pelegrinagg.
Monument e loeugh d'interess
thumb|Gesa de Sant Osvald
Turism
Seefeld a l'è on centerimportant per el sci de fond. Chì s'hinn tegnuu tucc i event de sci nordich sia per i gioeugh olimpegh invernaj del 1964 che del 1976. A Seefeld a hinn staa faa anca i Campionaa mondiaj de sci nordich in del 1985 e anca i primm gioeugh olimpegh giovanij invernaj in del sgenee del 2015. Pussee d'ona voeulta i campionaa mondiaj s'hinn tegnuu chì.
L'area per el sci alpin a l'è picinina e fada aposta per i persònn ch'hinn dree a imparà. A gh'hinn dò aree separaa che sont unii da servizzi de corrier o tassì.
Seefeld a l'è popolar anca per chì voeur fà di passeggiaa grazie a la sò localitaa sora on altopian: a gh'è, infatt, on numer de passeggiad che se poden fà senza avè abilitaa per la rampegada.
Sádek (Boemia central)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
Turnham Green (metropolitana de Londra)
Turnham Green  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Seefeld in Tirol
Turism
Insemma a alter vundes cittadin, comè Cortina d'Ampezzo, Seefeld a l'è on member de la comunitaa Best of the Alps ("Mej di Alp").
Cont la tabella chì de sòtta se pò vedè 'l numer de pernottament in del cors di agn:
Turnham Green (metropolitana de Londra)
Interscambi
Fermada del bus
Seefeld in Tirol
Spòrt
thumb|El trampolin olimpegh de sci "Toni Seelos". In agn recent, Seefeld ha spantegaa-giò e renovaa i sò struttur sportiv e s'è posizionaa comè Center di Abilitaa Nordich (Nordisches Kompetenzzentrum) per l'allenament di squader e squader nazionaj e comè Ginasi per el Sci (Skigymnasium Stams).
A gh'hinn:
La Roque-sur-Cèze
La Roque-sur-Cèze l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Bagnols-sur-Cèze, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Litschau
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
La Roque-sur-Cèze
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.37 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 50 méter a 'na altèsa màsima de 247 méter söl leèl del mar.
Pota
Pota a l'è una parolla de la lengua lombarda. La compartiss con varie lengov (per esempi el veneto e l'italian) el volé di "vulva" in d'una manera sgresgia, ma che, soratut in di dialet orientai, l'è doperad 'me esclamazzion general.
Se pensa che 'l vegn del latin "potare", o ben "bever cont el pottus", che l'era un baslot per bever el vin al temp di roman, in sostanza 'na sorta de "bevegh sora". Anca l'acezzion de "brugna" la deveria vegnì de la midema origin, cont el doperà de "pottus" 'me sinonim de la vergogna feminina.
Codec
El Codec a l'è un alguritm che'l se dupra per la cumpressiun e la cudifiga (e pöö per la decumpressiun e la decudifiga) del signal vucal in furmaa digital.
I Codec püssee bun i poden sbassaa de bun el trafich in sü la red IP, ma i gh'hann bisogna d'una putenza d'elaburaziun di terminaj püssee grossa e i poden purtà una quantità vucala püssee piscinina.
Schweinfurt (circundari)
El Circondàre de Schweinfurt l'è giü dei 71 circondàre de la Baviera. El se tróa 'ndèl distret de Bàsa Francònia, en Germania.
Cità e cümü
400px|center|thumb|Cümü del circondàre de Schweinfurt
(Popolasiù al )
Battaja de Goit
La battaja de Goit l'è stada voeuna de quei de la Prima Guerra de Indipendenza italiana.
Madesan
Madésan (nom ufizial in talian: Madesimo) a l'è un cumün italian, de la regiun Lumbardia, in Pruincia de Sundri. Al gh'ha, cont ona süperfis de 0 km² e ona densità de 0 ab./km².
Battaja de Goit
Arent al paes de Goit, in sù la sponda lombarda del Mincio, el 30 de magg del 1848 l'esercit piemontes, comandaa del principp Vittori Emanuel, l'ha sconfiggiuu l'esercit austriegh comandaa del Radetzky, che l'è staa costringiuu a retiràss a Mantova. Dopo de la battaja i Piemontes eren riessi a rivà a Peschiera sul Garda, voeuna di quatter fortezz del Quadrilater.
Madesan
A l’è tacaa ai cumün sundrin de Campdulscin, Piür e a quei grigiunes de Ferrera, Mesoch, Splüga e Sufers.
Strada voivodal 554
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 48 km.
Campitello
Campitello l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Alto-di-Casacconi, del circondàre (arrondissement) de Bastia e del dipartimènt de la Còrsica Alta. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.22 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 112 méter a 'na altèsa màsima de 1231 méter s.l.m.
Laurabuc
Laurabuc l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Castelnaudary-Sud, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.04 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 143 méter a 'na altèsa màsima de 231 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Laurabuc l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Sistrans
Sistrans l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Innsbruck-Land e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70353.
Tochovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
Jeonju
thumb|right|250px|Pungnammun
Jeonju (Hangul: 전주시; Hanja: 全州市) a l'è una cità in del center de la pruvincia de Nord Jeolla in de la Curea del Süd. La gh'ha circa 635,000 abitant.
La cità a l'è un center türistegh impurtant de la Curea.
Videmala
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Vásárosdombó
a l'è un comun del Distret de Hegyhát, cont una popolazzion de abitant.
Neuhausen (Enzkreis)
Neuhausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Enzkreis. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 29.76 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Neuhausen el se tróa a 'na altèsa de 482 méter sura 'l leèl del mar.
Lélex (FR-01)
Lélex l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Gex, del circondàre (arrondissement) de Gex e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Holzheim (Neu-Ulm)
Holzheim l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Nöa Ulma. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 7.60 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Holzheim el se tróa a 'na altèsa de 475 méter sura 'l leèl del mar.
1053
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Strada voivodal 555
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 9 km.
Ferrovia Siena-Grosseto
La  a l'è 'na ferrovia italiana a che la conliga Stazion de Grosseto e stazione di Siena e longa  km.
Verta del 1864, l'è in Toscana e l'è de proprietà de Red Ferroviaria Italiana.
L'è foeu l'ors
L'è foeu l'ors (de la tana) l'era on scherz che se faseva on temp el duu de febrar in Valtolina e Valciavenna. In sostanza l'obiettiv del scherz l'era quell de fà sortì foeura i gent de cà soa con qualsessia scusa, per poeu vosàggh (o cantàggh) adree "l'è foeu l'ors de la tana!". Quell scherz chì (che 'l resist anmò de 'na quai banda 'me tradizzion folklorega) a l'è compagn del l'è foeu sgenee e del tirà li tolli (faa el 31 de genar). Probabilment a l'era ona manera de demostrà che l'invern l'era dree a finì, e che donca l'era giusta scomincià a sortì foeura de cà.
Vertrieu
Vertrieu l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Crémieu, del circondàre (arrondissement) de La Tour-du-Pin e del dipartimènt de l'Isère.
Barons Court (metropolitana de Londra)
Barons Court  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Vertrieu
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 4.59 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 196 méter a 'na altèsa màsima de 360 méter söl leèl del mar.
Barons Court (metropolitana de Londra)
Interscambi
Fermada del bus
Vertrieu
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Vertrieu l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Autostrada A8 (Svizzera)
La  a l'è no autostrada de la Svizzera che la passa in mez ai Canton Nidwalden, Caton Obwalden e Canton Berna.
Cervià de Ter
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Loosdorf
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Milan Nord Bovisa
La Stazion de Milan Nord Bovisa, o anca Bovisa-Politecnich l'è 'na stazion ferroviaria regionala de la Lombardia, doperada anca del servizzi ferroviari suburban de Milan, sita in la città de. L'è in sui lign e l'è collegada ai stazion de.
Castelnou
Castelnou l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Thuir, del circondàre (arrondissement) de Perpignan e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
Stazion de Milan Nord Bovisa
Servizzi
Biliettaria automatica e a sportell Toalett Bar
Castelnou
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Donneloye
Donneloye a l'è un cumün svizzer del distret de Jura-Nord Vaudois, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 3.72 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Donneloye al se tröva a una altitüden de 540 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bioley-Magnoux, Cronay, Gossens, Mézery-près-Donneloye, Molondin, Prahins, Yvonand.
Castelnou
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 19.28 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 111 méter a 'na altèsa màsima de 444 méter söl leèl del mar.
Stazion de Milan Nord Bovisa
Interscambi
Fermada filobus (Bovisa FN, linia 92) Fermada del bus
Castelnou
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Castelnou l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Vich de Fascia
Vigo di Fassa (Vich de Fascia 'n ladì; Vig im Fassatal en todèsch) l'è 'n cümü italià, de la Ladinia e de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 1.054 abitàncc, 'na süperfìce de 26 km², per 'na densità de 41 ab./km². El cunfìna coi cümü de Pozza di Fassa, Nova Levante (BZ), Moena, Soraga.
Vich (TN)
Vich (nòm uficiàl en italià: Vigo Rendena) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 406 abitàncc, 'na süperfìce de 4 km², per 'na densità de 102 ab./km². El cunfìna coi cümü de Piluch, Montagne, Vila Rendena, Darè.
422
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Nociglia
Nociglia l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Lecce. El g'ha presapóch 2.659 abitàncc, 'na superfìce de 10 km² e 'na densità de 266 ab./km². El cunfìna coi cümü de Montesano Salentino, Poggiardo, San Cassiano, Supersano, Surano.
Roquedur
Roquedur l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de de Sumène, del circondàre (arrondissement) de du Vigan e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 10.85 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 165 méter a 'na altèsa màsima de 710 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Roquedur l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Strada voivodal 556
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 12 km.
Villeneuve-Loubet
Villeneuve-Loubet l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Cagnes-sur-Mer-Ouest, del circondàre (arrondissement) de Grasse e del dipartimènt de le Alpi Marìtime. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 19.6 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 213 méter s.l.m.
Vidayanes
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Canale-di-Verde
Canale-di-Verde l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Moïta-Verde, del circondàre (arrondissement) de Corte e del dipartimènt de la Còrsica Alta. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 14.61 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 1093 méter s.l.m.
Tinnura
Tinnura l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Oristano. El g'ha presapóch 272 abitàncc, 'na superfìce de 3 km² e 'na densità de 91 ab./km². El cunfìna coi cümü de Flussio, Sagama, Suni.
Autostrada A40 (Portogall)
La  a l'è 'n autostrada del Portogall.
Olivee
Olivee (nom ufizial in italian Oliveto Lario) l'è on comun nassuu de l'union in del 1927 de Vassena, Limonta e Ònn, el cunta, cont ona superfiss de 0 km² e ona densità de 0 ab./km² e per la soa particolar natura l'è dividuu trai diòcesi de Milan e de Còmm. El comun de Olivee el confina con la Provincia de Còmm e se troeuva in su i còst del Lari.
Neulingen
Neulingen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Enzkreis. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 23.38 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Olivee
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Olivee l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Neulingen
El cümü de Neulingen el se tróa a 'na altèsa de 325 méter sura 'l leèl del mar.
Regn dei Lombards
Ol Regn dei Lombards, cognossid anc come Regn Lombard (latin: Regnum Langobardorum, jermaneg antig: Langbardland), plu tarde anc come Regn de tuta l'Italia (latin: Regnum totius Italiae), l'era un regn volt medieval cread dei Lombards (o Longobards per distinguer-i dei lombards modern), un popol jermaneg, ind el VI secol d.C. A'l prencepe i ha conquistad la Pianura Padana, per po rivar a controllar anca asquas tuta la penisola italega.
Fondazion del Regn
I Lombards i era orijinare de la Scandinavia, ma i s'era stabilids in Panonia despò de la guerra gotega. Ind el 568 ol re Alboin l'ha decidid de provar l'invasion dei territore bizantin de là dei Alp, per circar una sistemazion meiora per ol so popol.
La prima citaa a vesser conquistada l'è staita Cividal del Friul, indove l'Alboin l'ha nominad ol prim duca (Gisulf). Spazada vià ogne resistenza dei bizantin, i Lombards i ocupa tuta la part volta de la Pianura Padana, da Cividal a Torin. La capitala l'è Pavia, qe l'è conquistada ind el 572 dop de quase tri agn de assede. Prope qé, tradid de la so moier Rosamunda (cond el so amant, l'Elmiqi), al troverà la mort ind el istess agn. Ol so sucessor al sarà ol Clef, qe al regnerà del 572 a'l 574.
Teodolinda
Prima de morir, l'Autari ind el 590 l'ha sposad la Teodolinda, una principessa bavara. Ol nœv re, l'Agilulf, segond la lejenda l'è cernid de la stessa Teodolinda, qe la se sposerà con luu. Grazie a lee i Lombards (qe i era per la plu part pagan o arian) i començerà a convertir-s al catolicesim, e ind el so regn la cirqerà la conciliazion intra i dominador jermaneg e i popolazion romanege. Ge sarà anc ol passaj de la concezion fameiara del poder (i duca i era a cap del so clan, la fara) a qella territoriala.
Sota ol regnar de la Teodolinda g'è staita una granda produzion artistega. Dei ipotesi i dix qe anc'pò la Corona Ferrea la sies staita fabricada in qell period qé.
La rejina la seguiterà a governar anc dop de la mort del Agilulf e l'incoronazion del so fiœl Adaloald (anc'mò picinin). La so politega filo-catolega, però, la porta a una ribellion de la fazion ariana e a la guerra civila, vencida del arian Arioald ind el 625.
Rotari
Ind el 636 l'è salid al tronn ol Rotari, duca de Bressa, arian. Ol so governar l'è stait segnad de una espansion militara (l'ha ciapad la Liguria e ol rest de l'Emilia), e de la proclamazion del so Edit (643), qe al regoiva tute i lej dei Lombards. L'era scriit in latin, anc se l'era indirizad adoma ai jermaneg (g'era ol principi de personalitaa de la lej: ognun al seguiva ol dreit del so popol). Ol so regnar l'è finid ind el 652.
La Dinastia Bavaresa
Despò de la fin del regn del fiœl del Rotari, ol Rodoald (652-653), i duca i ha elejid l'Aripert I, duca de Asti e nevod de la Teodolinda. La retornava insé la dinastia Bavaresa, qe l'ha regnad fina al 712. La so politega filo-catolega la porterà a tante ribellion dei arian, qe a la fin i è però deventads una picola minoranza.
Liutprand
Dop de la mort del so pader Ansprand, ol prim sovran despò de la fin dinastia bavaresa, ind el 712 ol Liutprand l'è salid al trono. L'ha governad plu a long de tuts i olter sovran Lombards, fina a'l 744. L'ha strenjid una importanta lianza cond i Franc (e l'ha aidad plu volte ol Carl Martell contra i Saracen), e grazie a la so politega sprejudegada, l'è rivad a conquistar dei territore a'l Papa e a l'Esarcad de Ravena, e per la prima volta l'ha portad i ducads de Spolet e Benevent sota ol controll de Pavia.
Jamò del VI secol i romaneg i hiva començad a scalar i posizion ind la jerarqia sociala, e una part dei Lombards l'era inscambe deventada plu povera, e la pudiva plu garantir ol servizi militar. Donca ol Liutprand l'ha tirad vià l'oblig de leva per i Lombards qe i pudiva miga sostentar-s.
I ultem sovran
Prope quand qe al sœmeava qe l'Astolf al fœss sul pont de vencer tuts i so nemix a sud dei Alp, ol Papa Stefan II l'ha ciamad in so aiut Pipin ol Brev, nœv sovran dei Franc, qe al venç l'Astolf do volte (754 e 756). I Lombards i g'ha de dar a'l Papa Ravena. L'istess ann l'Astolf al mœr e l'è incoronad ol Desideri, qe al g'ha ol gradiment dei Franc. Pian pianin al circa de recostruir ol regn in crisi.
La fin
Ol Desideri l'era dree a ciapar i prim resultads de la so politega (anc grazie ai division interne dei Franc), quand qe la mort del Carlomann (771) l'ha lassad camp liber al so fradell Carl Magn, qe ind el 773 l'ha traversad i Alp e l'ha ciapad Pavia ind el 774, despò de una dura resistenza lombarda. Ol Desideri l'è stait esiliad in Gallia, e ol so s'ciet Adelqi l'è indait a circar aiœt a Costantinopel. In manera formala, ol regn l'è miga stait desligad e l'è stait jontad a'l Regn Franc ind una union personala (ol Carl Magn l'era Gratia Dei rex Francorum et Langobardorum). I ducads ind la Langobardia Minor i è restaits fina a l'invasion dei Normands, ind el 1130.
Trhové Dušníky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
Ferrovia Savigliano-Saluzzo-Cuneo
La  a l'è 'na ferrovia italiana a scartament normal che la conliga Savigliano e Cuneo e longa 48 km.
Verta del 1857, l'è in Piemont e l'è de proprietà de.
Mantel (SO)
Mantel (nom ufizial in talian: Mantello) a l’è un cumün italian, de la regiun Lumbardia, in Pruincia de Sundri.
A l’è tacaa a Àndel, Scerscin, Scin, Cös, Dübin e Rugul.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Mantel l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Strada voivodal 557
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 30 km.
Neviano
Neviano l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Lecce. El g'ha presapóch 5.925 abitàncc, 'na superfìce de 16 km² e 'na densità de 370 ab./km². El cunfìna coi cümü de Aradeo, Collepasso, Cutrofiano, Galatone, Parabita, Sannicola, Seclì, Tuglie.
Lent (FR-01)
Lent l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Péronnas, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 31.48 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 240 méter a 'na altèsa màsima de 296 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Lent l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Celrà
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Amatrice
Amatricel'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Rieti. El g'ha presapóch 2.803 abitàncc, 'na superfìce de 174 km² e 'na densità de 16 ab./km². El cunfìna coi cümü de Accumoli, Campotosto (AQ), Cittareale, Cortino (TE), Crognaleto (TE), Montereale (AQ), Rocca Santa Maria (TE), Valle Castellana (TE).
Giorgio Perlasca
El Giorgio Perlasca (Com, 31 de sginer 1910 - Padoa, 15 de agost 1992) a l'è stad un comerciant italian che, in la segonda guerra mondial l'ha salvad, a fà finta de vesser el consol sgeneral spagnoeul, cinchmila sgiudee ongares de la Shoah.
El so lavorà l'è stad no recognossud a longh e poca sgent in la diplomazzia la saveva, ma in di agn '80 di done l'hann recognossud e hann fad publega la soa storia, tant che in del 1989 l'è recognossud Giust in tra i Nazzion del governo d'Israell.
Vignola-Falesina
Vignola-Falesina l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 109 abitàncc, 'na süperfìce de 11 km², per 'na densità de 10 ab./km². El cunfìna coi cümü de Frassilongo, Pergine Valsugana, Levico.
Viale (AT)
Viale (en piemontés: Vial) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Asti. El g'ha presapóch 267 abitàncc, 'na superfìce de 3 km² e 'na densità de 89 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cortanze, Cortazzone, Montafia, Piea, Soglio.
L'Alcúdia de Crespins
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Nardò
Nardò l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Lecce. El g'ha presapóch 30.807 abitàncc, 'na superfìce de 190 km² e 'na densità de 162 ab./km². El cunfìna coi cümü de Avetrana (TA), Copertino, Galatina, Galatone, Leverano, Porto Cesareo, Salice Salentino, Veglie.
Épendes (CH-VD)
Ependes a l'è un cumün svizzer del distret de Jura-Nord Vaudois, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 4.82 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Serial ATA
El standard Serial ATA o eSata (External Serial Advanced Technology Attachment) a l'è l'interfacia che la se dupra de solit per el culigament di disch rigid e di masterizadur DVD al cumpiüter.
Épendes (CH-VD)
El cumün de Ependes al se tröva a una altitüden de 447 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Belmont-sur-Yverdon, Essert-Pittet, Mathod, Orbe, Suchy, Suscévaz, Treycovagnes, Yverdon-les-Bains.
Serial ATA
La velucità massima de culigament a l'è de 1,5 Gbit/s. I fij de culigament i poden minga trasmet la curent.
Storia
In del 2009 la surtarà una versiun, ciamada eSatap (indue che la p a l'è per power, curent), che che la permetarà anca de traspurtà la curent.
Bagnöl
Bagnöl, (Italià: Bagnolo Mella) l'è 'n cümü de de la Pruvìncia de Brèsa. El se tróa endèla Bàsa Bresàna Centràl a 14 km de la cità de Brèsa en diresiù Sud.
El cunfìna coi cümü de Cavreà, Dèl, Ghét, Lé, Manèrbe, Muntirù, Oflàga e Poncaràl.
Gemelàgi
Bagnöl l'è 'nzemelàt coi cümü de:
Nersingen
Nersingen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Nöa Ulma. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 24.27 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
thumb|200px|left|La birerìa Seybold a Nersingen El cümü de Nersingen el se tróa sö la spónda dèstra del Danubio a 'na altèsa de 465 méter sura 'l leèl del mar. El cunfìna coi cümü de Elchingen, Leipheim, Bibertal, Pfaffenhofen an der Roth e Nöa Ulma.
Alta velocità ferroviaria
Per alta velocità ferroviaria se intend l'insemma di tecnologij, segnalament, treni, infrastruttur e modalità de esercizzi e de comunicazion che permetten a di treni de viaggià a 'na velocità pussee volta di àlter treni e alta in general.
Definizion
A gh'è no 'na definizion univoca de alta velocità ferroviaria, che la varia de organizzazion e de Stat. Per l'Union Europea i criteri a hinn:
L'Union Internazionala di Ferrovij la fa, inveci, 'na classificazion a categorij:
A bon cunt però el termen AV a l'è soratutt 'na denominazion commerciala de servizzi: Gh'è per esempi di treni che riven a pussee de 200 km/h e hinn consideraa convenzionai, 'me i InterCity todesch e frances, e gh'è di treni pussee lent che hinn consideraa AV, 'me el SuperCity di Ferrovij Cecch.
Assett variabil
L'assett variabil, ciamaa anca pendolament, el permett de fà i curv di lign tortuos a 'na velocità pussee volta sènza danneggià el confort di passegee e l'è tipicament doperaa per i treni che deven viaggià anca in su di lign normai e cont di curv.
Antigament el Pendolino a l'era el treno AV italian de longa percorrenza, e incoeu a l'è doperaa in Cechia per la categoria SuperCity.
Segnalament
In di lign a alta velocità el segnalament ferroviari tipich el dà no el temp de vedèll, dònca a l'è tipicament sostituii cont on sistema computerizzaa che 'l permett de mantegnì el segnalament a bord. El standard europee a l'è ciamaa ERTMS.
Binari
Tipicament i binari doperaa a hinn senza saldatura e cont di sistema per permett ona velocità pussee granda, 'me i traversitt de ciment. In di Stat cont la red a scartament redutt tipicament i lign AV a hinn faa a scartament standard, per esempi el Shinkansen giappones a l'è inscì.
423
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Alta velocità ferroviaria
Correnta
Tipicament i lign AV che viaggen a pussee de 250 km/h doperen 'na correnta 25 kV in correnta alternada.
On esempi a l'è la red ferroviaria italiana, che la dopera i 3 kV CC per la red normala e i 25 kV CA per la red a alta velocità.
Ludweis-Aigen
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Vinicius de Moraes
Vinícius de Moraes, che in realtà el se ciameva Marcus Vinícius da Cruz de Mello Moraes (Rio de Janeiro Brasil, 19 d'utùber 1913 - Rio de Janeiro Brasil, 9 de lüi 1980) l'è stài un müsicista, cantant e pueta brasilian.
Fiöl d'una famìglia aristucràtica de Rio, l'ha cumenciàd a fa l'impegàd d'Ambasciata, e dòpu l'ha scrìtt le cansòn brasigliane püsé cunusüde e cantade al mùnd.
L'è stài pardìn artistic de Toquinho e amìs de Sergio Endrigo e de Urnèla Vanoni.
Hall in Tirol
Hall in Tirol l'è ona cittaa austriega, del land del Tirol. El fa part del distrett de Innsbruck-Land e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
L'è foeu ginee
L'è foeu ginee o generon (in bormin: [dʒenei̯'roŋ]) l'è on scherz tradizzional che se faseva in Valtolina, Valciavenna e in del Comasch, faa el 31 de genar. L'obiettiv l'era de fàggh di scherz a vun (de norma, fàll sortì foeura de cà cont ona quai scusa), per poeu gridàggh adree l'è foeu ginee opura foeura ginee che l'è scià fevree. L'era ona manera, oltra che de divertìss, per inguràss che la part pussee brutta de l'invern l'eva passada, compres i dì de la merla. A fà i scherz de norma i eren i fiolitt e i bagai, ma di voeult je faseven anca i omen e i donn. El duu de febrar se faseva el l'è foeu l'ors, che l'era pu o manch l'istess mestee. A Tiran, inscambi, gh'è ona tradizzion che la se ciama tirà li tolli. Ancamò al dì d'incoeu in d'on quai paes, soratutt in de l'olta Valtolina (ma anca in del Comasch), se ripeten 'sti tradizzion.
Hall in Tirol
El sò codes statistegh l'è 70354.
Vezdemarbán
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Laurac
Laurac l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Fanjeaux, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.58 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 196 méter a 'na altèsa màsima de 413 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Laurac l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Earl's Court (metropolitana de Londra)
Earl's Court  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Strada voivodal 558
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 20 km.
Autostrada A9 (Svizzera)
La  a l'è no autostrada de la Svizzera che la passa in mez ai Canton Vaud e Canton Vales.
Ferrovia Santhià-Biella
La  a l'è 'na ferrovia italiana a che la conliga Stazion de Santhià e stazione di Biella San Paolo e longa 27 km.
Verta del 1856, l'è in Piemont e l'è de proprietà de Trenitalia.
Castelló d'Empúries
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Ferrovia Modena-Sassoeul
Storia
La linia a l'è verta in del 1883 de la Ferrovia Sassuolo Modena Mirandola Finale (FSMMF), che la gh'eva in concession anca la ferrovia Modena-Mirandola e la Tramvia Modena-Maranello. In principi a trazion a vapor, a l'è retegnuda la prima ferrovia a scartament redutt fàda in l'Italia unida.
'Na voeulta al dì el passava el "trenèin dal còcc" che 'l doperava la pendenza in tra Sassuolo e Modena per spostà el carich, sènza fermaa, in tra i dò città, cont on treno a gravità e de sòlit in testa el gh'era on carich pesant de legna o de bestij: 'Sti treni rivaven anca a 30 km/h e n'hinn staa mettuu du al dì durant de la prima guerra mondiala.
In del 1917 l'esercizi el passa a la SEFTA e in tra el 1929 e 'l 1932 a l'è mittuu el scartament standard. A l'è mantegnuu, in del frattemp, el dobbi scartament, per fermà no la linia.
In del 1970 la resta la darrera linia di ferrovij modenes. In tra el 1998 e 'l 2003 a hinn faa di lavorà de interrament in del center de Modena.
Ivan IV de Russia
250px|thumb|right|Ritrat de Ivan el Terribile Ivan el Terribil (in russ Ivan Groznji; Mosca, 1530 - Mosca, 1584) l'è staa el primm zar de la Russia.
Catllar
Catllar l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Prades, del circondàre (arrondissement) de Prades e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Niefern-Öschelbronn
Niefern-Öschelbronn l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Enzkreis. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 22.02 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Niefern-Öschelbronn el se tróa a 'na altèsa de 240 méter sura 'l leèl del mar.
Catllar
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.02 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 288 méter a 'na altèsa màsima de 771 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Catllar l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Muro Leccese
Muro Leccese l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Lecce. El g'ha presapóch 5.259 abitàncc, 'na superfìce de 16 km² e 'na densità de 329 ab./km². El cunfìna coi cümü de Giuggianello, Maglie, Palmariggi, Sanarica, Scorrano.
L'Evangel del Giuan
La Parola de'l nost Signur ciapada inscí cuma l'è de'l Növ Testament e vultada adess in del nost parlà Insübregh del didincö.
Battaglia de Piasenza (271)
La Battaglia de Piasenza l'è stada combattuda in del genar del 271 tra l'esrcit roman, comandaa de l'Imperador Aurelian, e i Alemann. La battaglia l'è finida cont ona vittòria del pòpol germanich.
L'imperador roman Aurelian se trovavan lontan de l'Italia con l'esercit, a controllà l'evacuazion di Vandai foeura del territòri imperial dòpo ona campagna vittoriosa, quand i Iutungg, ona tribù di Alemann, hann deciduu de profittà de l'assenza de fòrz a difesa de l'Imperi per taccàll: hinn entraa allora in Rezia, per poeu rivà al lagh de Costanza. L'Aurelian l'è tornaa subit a difend el coeur del sò imperi, e l'ha trovaa i Iutungg arent a la città de Piasenza, che l'era stada appena saccheggiada e brusada.
Al tramont, arent ai bosch piasentin, i òmen de l'Aurelian, che aveven marsciaa di Balcan senza sòsta hinn finii in d'on'imboscada di Iutungg. I sò mòrt de lor hinn staa pròppi tant. L'Historia Augusta la cunta inscì:
"L'Aurelian el voreva combatt l'esercit nemis tutt insema, cont el riunì i pròppi fòrz, ma arent a Piasenza l'ha subii ona battuda tal che gh'è mancaa pòcch se l'Imperi roman el sia minga finii. I reson de quella sconfitta hinn staa di moviment sleal e furb di Barbar. Lor, che podeven nò combatt in camp avert, hinn scappaa in d'on bosch profond e quand che l'era quasi sera hann taccaa de sorpresa i nòster soldaa."
- Historia Augusta, Aurelian, 21. 1-3
La notizia de la battaglia l'è rivada a Roma rapidament: la paura che la s'è creada in città l'è inoltra aumentada quand che 'l s'è savuu che i Alemann eren dree a rivà vers la Città Eterma. Quella ròbba chì però l'è minga successa, perchè l'Aurelian l'ha vinciuu i dò battali de Fan e de Pavia.
Lunz am See
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Roquemaure (FR-30)
Roquemaure l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Roquemaure, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
Otton de Bismarck
L'Otton de Bismarck (Otto Eduard Leopold von Bismarck-Schönhausen, Schönhausen, 1 de april 1815 – Friedrichsruh, 30 de luj 1898) a l'è staa 'n politegh prussian, poeu todesch, ciamaa Canzelee de Ferr. In del 1865 a l'è nomenaa Bismarck-Schönhausen, el 21 de marz 1871 prenzip de Bismarck e in del 1890 duca de Lauenburg.
Roquemaure (FR-30)
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Otton de Bismarck
L'è staa primm minister del Regn de Prussa dal 1862 al 1890. In del 1867 el deventa capo de governo de la Confederazion Todesca del Nord. In del 1871 l'è protagonista del nass de l'Imperi Todesch e 'l deventa el primm Canzelee. Avversari di socialista, el fa su 'n sistema de sigurazion sociala obbligatoria an'mò in pee.
Roquemaure (FR-30)
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 26.22 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 20 méter a 'na altèsa màsima de 176 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Roquemaure l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Couzon-au-Mont-d'Or
Couzon-au-Mont-d'Or l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Neuville-sur-Saône, del circondàre (arrondissement) de Lyon e del dipartimènt del Rodano.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 3.11 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 168 méter a 'na altèsa màsima de 498 méter söl leèl del mar.
L'Eliana
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Michal Kováč
Michal Kováč (Ľubiša, 5 agost 1930 – Bratislava, 5 ottober 2016) l'è staa on politich slovacch, president de la Slovacchia dal 1993 al 1998.
Žernov (Liberec)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Liberec e del distret de Semily.
Strada voivodal 559
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 52 km.
Imola
Imola (endèla parlàda locàl: Iommla) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Bològna. El g'ha presapóch 64.348 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 204,94 km², per 'na densità de 314 ab./km². El cunfìna coi cümü de Argenta (FE), Bagnara di Romagna (RA), Borgo Tossignano, Casalfiumanese, Castel Bolognese (RA), Castel Guelfo di Bologna, Conselice (RA), Dozza, Massa Lombarda (RA), Medicina, Mordano, Riolo Terme (RA), Solarolo.
Imola l'è famùza per vìa de l'autòdromo endóche vé curìde le gàre de Fòrmula Uno.
426
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Vesime
Vesime (en piemontés: Vesme) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Asti. El g'ha presapóch 677 abitàncc, 'na superfìce de 13 km² e 'na densità de 52 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castino (CN), Cessole, Cossano Belbo (CN), Perletto (CN), Roccaverano, Rocchetta Belbo (CN), San Giorgio Scarampi.
.sz
.sz a l'è el domini de prim nivell nazzional de Eswatini, doperad del 1993.
Essert-Pittet
Essert-Pittet a l'è un cumün svizzer del distret de Jura-Nord Vaudois, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 2.76 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.