cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Piev de Seves
La Piev de Seves l'era vuna di division ministrativ e religios del Milanes. I sò patron i eren i sant Gervas e Protas. La confinava a nord con la piev de Gajan, a nord-ovest cont el Contad de Comm (piev de Figin), a sud-ovest con la piev de Nervian, a sud con la piev de Bolaa, a sud-est con quella de Des e a nord-est con quella de Marian. Compagn di olter piev milanes, anca quella de Seves l'ha perduu i sò fonzion ministrativ in del 1797 e quei religios in del 1971-1972. A la fin del Settcent a gh'era dent i comun de Seves, Barlassina, Biragh, Cerian, Cesan, Binzagh, San Dalmazzi, Convren, Lazzaa, Lentaa, Limbiaa, Meda, Misent e Soree.
Lauret (FR-34)
Lauret l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Claret, del circondàre (arrondissement) de Montpellier e del dipartimènt de l'Hérault.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.67 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 130 méter a 'na altèsa màsima de 408 méter söl leèl del mar.
Luesma
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Autostrada M21 (Ucraina)
L' a l'è 'n autostrada internazzional de l'Ucraina, longa km.
Písečná (Moravia-Slesia)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Frýdek-Místek.
Lauret (FR-34)
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Lauret l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Autostrada M21 (Ucraina)
Part de la strada europea E583, la conliga Žytomyr al confin moldav a Mohyliv-Podil's'kyj.
Heroldsberg
Heroldsberg l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Média Francònia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Erlangen-Höchstadt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 11.02 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Heroldsberg el se tróa a 'na altèsa de 362 méter sura 'l leèl del mar.
Strada de segonda class 380
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 54 km.
Hlohovec (Cechia)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Břeclav.
The Aviator (2004 film)
The Aviator l'é un film american dal 2004 e l'é stò diret da Martin Scorsese e recitò da Leonardo Di Caprio, Cate Blanchett e da Gwen Stefani in di ròl di prutagunisti.
Sant Roc (metropolitana de Barcelona)
Sant Roc  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Barcelona e de la metrotranvia Trambesòs.
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi e l'è intregament accessibila per i disabil: Biliettaria Ascensoeur
Königseggwald
Königseggwald l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Tübinga. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ravensburg. La süperfìce del teretóre del cümü l'è de 6.85 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Königseggwald el se tróa a 'na altèsa de 661 méter sura 'l leèl del mar.
Güssing
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Contad de Vigeven
El Contad de Vigeven, o Vigevanasch, a l'era voeuna di provincc del Ducaa de Milan. L'è nassuu in del 1532 cont on quai comun de la Lomellina settentrional, che prima partegniven al Principaa de Pavia. L'era formaa de duu grupp separaa vun de l'alter: a est Vigeven con Cassoeu, Gravellòna, Zilavegna e Gambolò; a òvest Ròbbi con Palester, Confienza, Nicòrev e Vinzaj. In del 1743 l'è staa donaa al Ducaa de Savòia; in del 1818 l'è entraa a fà part de la Provincia de Lomellina e con quella lì l'è finii in de la Provincia de Pavia (1859).
Luzinay
Luzinay l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Vienne-Nord, del circondàre (arrondissement) de Vienne e del dipartimènt de l'Isère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 18.96 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 207 méter a 'na altèsa màsima de 366 méter söl leèl del mar.
Jacurso
Jacurso l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Calabria, en Pruvìncia de Catanzaro. El g'ha presapóch 839 abitàncc, 'na superfìce de 21 km² e 'na densità de 40 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cortale, Curinga, Filadelfia (VV), Maida, Polia (VV), San Pietro a Maida.
Venelles
Venelles l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Aix-en-Provence-Nord-Est, del circondàre (arrondissement) de Aix-en-Provence e del dipartimènt de le Bouches-du-Rhône. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 20.54 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 254 méter a 'na altèsa màsima de 442 méter s.l.m.
Legg de Moore
Per legg de Moore se intend on enunciaa del Gordon Moore, cofondator de Intel, che l'ipotizza on raddoppià del numer di transistor in di microprocessor circa ogni du agn o, in la version del David House, commercial de la Intel, ogni 18 mes.
Kőröshegy
a l'è un comun del Distret de Siófok, cont una popolazzion de abitant.
Drnholec
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Břeclav.
El gh'ha el status de comun mercad.
Aramon (FR-30)
Aramon l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Aramon, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 31.16 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 7 méter a 'na altèsa màsima de 155  méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Aramon l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Strada de segonda class 381
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 41.8 km.
Pont de Sèvres (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 9 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del tram Fermada del bus
Torrepadre
a l'è un comun de la provincia de Burgos, cont una popolazzion de abitant.
Torrejón del Rey
a l'è un comun de la provincia de Guadalajara, cont una popolazzion de abitant.
Farä (NO)
Fara' (inscì anca in Piemuntes; Farä in Nuvares; Fara Novarese in Italian) l'è un cumün de la Pruvincia de Nuvara.
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
L'è tacaa ai cumün de Barénch, Briun-ä, Carpignön, Cavaj, Scön.
Carateristich de la zona l'è 'l vin umonim.
Etimulugia
La cità la ciapa el nom da la parola lungubarda fara. La fara a l'era una sorta de assuciaziun tra gent de vari famili che la vegniva furmada per viagià insema. A l'era druvada dumà dai Lungubard e l'era minga culegada a quistiun de parentela: la gent de una fara la se scerniva per viagià al mej, e pudeva vegnìn föra un grüp multu nümerus (cfr. el verb tudesch mudernu fahren, che 'l vör dì "andà, marcià"). In del nord Italia gh'è tanti sit ciamaa fara, propi a causa de l'antiga presenza lungubarda in la zona.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Farä l'è mustraa in de la tabela chi de sutta
Strada europea E29
La Strada europea E29 a l'è 'na strada europea che la quatta Germania, Lüssemburgh e Frància. La conliga Colonia e Sarreguemines e l'è longa 283 km.
Calasca-Castiun
Calasca-Castiun (nòm uficiàl in italian: Calasca e Castioj in Piemuntes; Calasca-Castiglione in Italian) a l'è un cumün ussulan de la Pruvincia del Verban-Cüsi-Ossula
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
Città metropolitana de Fiorenza
La Città metropolitana de Fiorenza a l'è 'na città metropolitana de la Toscana.
Calasca-Castiun
El paes, sitüaa in la Val Anzasca, l'è nassüü in del 1928 da l'üniun di dü cumün che furmen el sò nom. El cunfina cun la Pruvincia de Vercei (cumün de Rimela).
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Calasca-Castiun l'è mustraa in de la tabela chi de sutta
Città metropolitana de Fiorenza
La gh'ha abitant e 'n area de  km². El sindegh metropolitan l'è el.
Cifrari de Cesar
El Cifrari de Ceser a l'è vun di prim algoritm de critografia, de tipo monoalfabetegh, fondad in sul spostà i letere de 'n numer, in del cas del Ceser 3.
Písek (Moravia-Slesia)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Frýdek-Místek.
Cuu
El cuu (in lombard oriental: cul) l'è 'na part del corp fada di muscol, che a nivell estern se ved 'me du cussinett adipos mezaa de l'ano, popolarment ciamaa "bus del cuu". La gh'ha i muscol che permetten ai primaa de camminà in pee e de setàss giò senza mett el sò pes in sui gamb.
Oltra che per andà de corp, el gh'ha anca on roeul sessual in di omen, roba ciamada sess anal.
Come i panda
"Pàrle 'n bresà, la lengua lumbarda, el völ mìa dì che me vo en gir cond en scudo e l'alabarda"
Come i panda l'è ona canzun del Dellino Farmer venüüda föra in del ann 2014.
El Dellino el dis che chi parla el dialet l'è drè ad estinguess, me i panda. El dis anca che el lumbard l'è minga dumà per i vegett.
Reinickendorfer Straße (metropolitana de Berlin)
a l'è 'na stazzion de la Metropolitana de Berlin.
Amorosi
Amorosi l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Benevento. El g'ha presapóch 2.759 abitàncc, 'na superfìce de 11 km² e 'na densità de 251 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castel Campagnano (CE), Melizzano, Puglianello, Ruviano (CE), San Salvatore Telesino, Telese Terme.
Strada de segonda class 382
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 11 km.
Trivignano Udinese
Trivignano Udinese (en furlà: Trivignan) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Friuli-Venesia Giulia, en Pruvìncia de Udine. El g'ha presapóch 1.703 abitàncc, 'na superfìce de 18 km² e 'na densità de 95 ab./km². El cunfìna coi cümü de Chiopris-Viscone, Manzano, Palmanova, Pavia di Udine, San Giovanni al Natisone, San Vito al Torre, Santa Maria la Longa.
Ombria pioverasgia
miniatura|Modèll dell'ombrìa pioverasgia. L ' ombrìa pioveràsgia a l’è on fenòmen metorològich che ‘l se manifèsta in sul versant di montagn o di alter ostacoj geografegh, oppòst a i vent dominant. I montagn saren su el passagg di sistèma de nivol che menen di precipitazion, e fànn de manera che i precipitazion i succeden minga in su l’alter versant.
Milešín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Ombria pioverasgia
Descrizion
I barrer topografich, ghe sbarren el tragìtt ai corrent orizzontaj, e indusen i mass de aria a ‘ndà su adrée a i versant. L’aria calda e ùmeda, in de l'andà su adrée ai versant (sollevàss orografich), a on ostàcol orografich o 'na granda montagna, la se slarga e la se reffèggia, fin che la raggiòng el pont de rosada. Al pont de rosada, l'umidità la condensa in su la montagna e l’origina di precipitazion in sul versant soravènt e in su la scima de la montagna medèsima. Dòpo la pioeuva, l'aria la seguta a ‘ndà su per el versant, fin a la scima de la montagna e la va giò a vall. L'aria discendenta la se scalda, e quand con l’aument del valor del pont de condensa, l'aria la surbiss l’umidità che la gh’è (varda vent de favòni) in del versant sòtavent de la montagna, de manera de ingenerà ona region sècca.
Isca sullo Ionio
Isca sullo Ionio l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Calabria, en Pruvìncia de Catanzaro. El g'ha presapóch 1.552 abitàncc, 'na superfìce de 22 km² e 'na densità de 71 ab./km². El cunfìna coi cümü de Badolato, San Sostene, Sant'Andrea Apostolo dello Ionio.
Stazion del servizzi ferroviari suburban de Milan
Chest chì a l'è l ' elench di stazion del servizzi ferroviari suburban de Milan, che 'l mett-dent tutt i stazion e i fermaa che, al 2016, a hinn attiv putost che preveduu e che a hinn servii di lign S, gestii dal Trenord. La pupart di chest stazion chì a se troeuven in de la Lombardia occidentala.
Grippa
La grippa (anca influenza) a l'è 'na malattia di vij respiratori dovuda a di virus de la familia Orthomyxoviridae che menen a circa 'na salmanna de fever, toss, dolor ai oss e ai muscol, mal de coo e nas che 'l cola e, soratutt in di fiolitt, a la nausea. A l'è pussee grama del normal infreggiô e la pò menà anca a di polmonita o a di conseguenz pussee gramm, finna a la mòrt, tant che el vaccin contra l'influenza a l'è raccomandaa soratutt ai vigg, che hinn pussee a ris'c, e in d'on quaj pajes anca ai fiolitt.
Stazion del servizzi ferroviari suburban de Milan
Stazion e fermaa attiv
La tabella la fa vedè el nomm de ògni impiant, i servizzi che 'l serven, el comun indue 'l se troeuva la stazion, la datta de la prima avertura, el tipo e i interscambi che gh'hinn.
Significaa
Airola
Airola l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Benevento. El g'ha presapóch 7.536 abitàncc, 'na superfìce de 14 km² e 'na densità de 538 ab./km². El cunfìna coi cümü de Arpaia, Bonea, Bucciano, Forchia, Moiano, Paolisi, Rotondi (AV).
Talegg (formai)
Ol Talegg (Taleggio in talian) a l'è un formai talian a denominazzion de origen prosgiuda (DOP), a pasta cruda de lacc vaccin, moresin e a rusca lavada.
== Storia ==
Ol Talegg el ciapa ol nom de l'omonima vall, situada in dol volt bergamasch. La produzzion de quell formai ché la nass de l'esigenza di abitancc de la zona de conservà ol lacc che al cresseva. Prima ol formai inscì producid al vegneva ciamad "strachin", nom che per secoi in Lombardia l'indegava in sgeneral tucc i formai moresin a forma quadrada. Ol termin al vegn de l'espression lombarda "strach", perchè ol formai al vegneva fad (e de un quajvun an'pò al dé d'encoeu) cont ol lacc de la sira, quand che le vache rivaven "strache" despoeu de vesser stade a foeura toeut ol dé.
Ol nom Talegg al vegn di prim del noeuv-cent, quand che in de la vall la se sent la necessità de spartì i so formai de quei de oltre bande. Al par soratut sota la ruzada de l'Amilcare Arrigoni, nassud a Olda in Vall Talegg, l'emigra e al fa fortuna in Francia in del camp de la restorazzion, tornad in Italia al principi dol secol, al lavora per fà pussee viva la soa vall, al principia de fat dol Talegg. Cont ol temp al vegnarà ol recognossiment de la Denominazzion de Origen (D.O.) in dol 1988, e poeu in dol 1996 la Denominazzion de origen protegiuda (D.O.P.).
Adess la produzzion, che l'è stada per secoi domà de mont, la s'è spantegada in de la Pianura Padana, indova che tancc hann drovad la tradizzion cont le inovazzion tecnologiche. L'incaregh de vigilanza in su la comercializazzion del Talegg a l'è, dal 1981, dol Consorzi de Tutela dol formai Talegg (CTT). Nassud in del 1979 coma Ent senza scopo de guadagn, ol Consorzi al gh'ha coma obietiv la tutela, ol mejorà la qualità e la promozzion dol formai Talegg, e la lavora travers:
I sit de produzzion sociacc al Consorzi fann la marchiadura de sciascheduna forma. Ol marchi a l'è formad de 4 circol metucc in forma quadrada. In di prim tri, in sens orari de quell in volt a manzina, l'è inserida la letera "T" maiuscola; in dol quart, in bass a manzina, a l'è inserid ol numer de identifegazzion del produtor concessionari del marchi. In su i incarti dol formai comercializad el gh'è ol marchi a quadrifoli, con la sigla CTT, e sota al gh'è ol numer identifegativ dol produtor se al serviss.
Denominazzion d'origen
Ol Talegg a l'è un formai a denominazzion d'origen protesgiuda (DOP): donca al poeul vesser producid e stagionad domà in Lombardia, in de le province de Berghem, Bressa, Com, Cremona, Lech, Lod, Milan, Pavia; in Piemont in de la provincia de Noara; in Venet, in de la provincia de Trevis. Anca ol lacc drovad per la produzzion al gh'ha de vegnì de vache levade in de le province citade.
Funtanei
Funtanei (nom ufizial in italian: Fontaneto d'Agogna) l'è un cumün de la Pruvincia de Nuvara.
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
L'è tacaa ai cumün de Burbané, Cavajet, Cavaj, Cavaliri, Cressa, Cürésc, Ghem, Rumagnän e Sön.
Ultra che da l'Agogna, Funtanei l'è traversada anca dal Sizun. Anca se Funtanei l'è un cumün piscinin, el sò teritori l'è dividüü in d'un mücc de fraziun.
Vynohradiv
Vynohradiv (Виноградів in ciriligh; Nagyszőlős in ücrain; Seleuşu Mare in rumen;: Syvljuš/Сивлюш in rüten; Vinogradovo/Виноградово in rüss; Seylesh/סעליש in yiddish; Szeuleus in latin; Sevljuš/Севлюш fina al 1946) l'è una cità de l'Ücraina ucidentala che la gh'ha una pupulaziun de 25.200 abitant.
Hyoseris radiata
Hyoseris radiata l'è 'na spéce de piànta erbàcea che fà part de la famìa botànica de le Asteraceae. L'è uriginàre de la regiù del Mediteràneo.
Saint-Germain (FR-07)
Saint-Germain l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Villeneuve-de-Berg, del circondàre (arrondissement) de Largentière e del dipartimènt de l'Ardèche.
Hyoseris radiata
Descrisiù
L'è 'na piànta erbàcea che g'ha fòie perèni. Le fòie i è reünìde endèna rözèta bazàl; i è fòie a fùrma bislónga ma dividìde 'n tacc lòbuli triangolàr, conden giü terminàl. I fiùr i è reünìcc endèn capulì de culùr zalt bèl vif de la fùrma tìpica de le Asteraceae, ma sènsa 'l disch centràl de fiurilì tubulùs (gh'è apéna chèi ligulàcc). El gambì el stà sö bastànsa bèl drit.
Vynohradiv
Geugrafia
Vyonhradiv l'è sitüada in del raion umonim, in de l'oblast' de Transcarpazia. La cità la se tröva arent al fiüm Tisa, al cunfin cun la Rumania e l'Üngheria. A l'è a 35 chilometer da Berehove.
Hyoseris radiata
Curiuzità
Le fòie de chèsta piànta i è bùne de maià e i è giü dei ingredièncc del preboggion, 'na 'nsalàta de èrbe tìpica de la cuzìna de la Liguria.
Vegg comun de la Provincia de Monza e Brianza
In del period appena dòpo la nassida del Regn d'Italia e poeu in del XX secol, a gh'è staa on grand numer de accorpament de comun, in Italia e in Lombardia. Chì a hinn elencaa tucc i vegg comun de la Provincia de Monza e Brianza (che al temp la faseva anmò part de la Provincia de Milan) che hann perduu l'autonomia.
Hyoseris radiata
Bibliografìa
•* JAHANDIEZ, E. & R. MAIRE (1934). Catalogue des Plantes du Maroc. [vol. 3] Minerva, Lechevalier éds., Alger. [p.829]
Saint-Germain (FR-07)
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Lumpiaque
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Vynohradiv
Storia
L'è stada numinada per la prima völta in del 1262 cul nom de Zceuleus. El sò nom ügnheres, el vör dì cità de l'üga, e defat la zona de la cità l'è un impurtant distret del vin. La cità l'è stada vöna di püssee antigh del cuntad de Ugocsa e l'è stada bitada dai vignaröö de la curt reala üngheresa. In del 1329 el re Carlu Rubert d'Angiò el gh'ha daa a la cità privilegi che hin staa cunservaa fina al 1920. In del 1717 la püpart di citadin l'è stada cupada düranta un'invasiun de Tartar. In del 1880 la pupulaziun l'era de 4400 personn (trai quai gh'eren 500 rumen). In del 1910 el 78% de la pupulaziun l'era 'nmò üngheresa, menter pö gh'era un 16% de Rüten e 'l 7% de tudesch. L'era un tipigh esempi de la Miteleuropa del Regn d'Üngheria.
Saint-Germain (FR-07)
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.5 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 175 méter a 'na altèsa màsima de 438 méter s.l.m.
Segunda Curinz Capitel Ses
Segunda Curinz
La Parola de'l nost Signur ciapada inscí cuma l'è de'l Növ Testament e vultada adess del test uriginal grech in del nost parlà Insübregh del didincö. <BR>
Capitel Ses
1E intanta che laurum insèma, anca esurtum che vialter ricevii la grazia de Diu no vanamént: 2già che 'l dis:<Br /> «A un mumént cetabil t'huu sentii,<Br /> e in del dì de la salvéza t'huu jütaa».
Varda adèss el témp cetabil, varda adèss el dì de la salvéza!
3Dand nissüna causa de scarpüsc in de nagott, perchè 'l ministéri el sia no biasmaa. 4Ma recumandumm in de tüsscuss cumè ministér de Diu, in de tanta perseveranza, in di tribulaziún, in di necessitaa, in di afliziún estremm, 5in di bott, in di presún, in di instabilitaa, in di travaj, in di perd al sögn, in di digiún, 6in de püritaa, in de cugnussénza, in de paziénza, in de gentiléza, in del Spirit Sant, in del bén sénza ipucrisìa, 7in d'una parola de la veritaa, in de la puténza de Diu; per mèzz di arm de la giüstizia, de la driza e de la manzina, 8per mèzz de gloria e desunúr, per mèzz de fama cativa e bon report; cumè impustúr e vér, 9cumè no cugnussüü e bén cugnussüü, cumè dree a murì e, varda, vivum, cumè castigaa ma no metüü a mort, 10cumè faa trist e semper gh'èmm letizia, cumè pòr ma fasend sciúr tant personn, cumè avendugh nagott e tegnend tüsscoss.
11La nostra buca l'ha dervii per vialter, Curinz, el noster cör l'è slargaa: 12sii minga schisciaa in de nümm, ma sii schisciaa in de la vostra cumpassiún; 13e al medemm cuntracambi, disi cumè a bagaj, duarìuv vèss slargaa anca vialter.
14Sarìuv no metüü insèma suta un giuv divèrs cun quij che creden no: già che qual report el gh'è intra la giüstizia e l'iniquitaa? O quala fradelanza la gh'è intra la lüs e 'l scür? 15E qual'armonia la gh'è intra Crist e Beliar, o quala part la gh'è intra una persona fedela cun vöna che la cred no? 16E qual acordi 'l gh'è intra 'l témpi de Diu e i idul? Defàtt, nümm sèmm el témpi de Diu vivént, cumè Diu l'ha dii:<Br /> «Staruu de cà intra lur e cun lur caminaruu,
e saruu 'l lur Diu,
e lur sarànn la mia gént.
17Dunca, andii via del mèzz de lur
e che siuv separaa föra, el dis el Signúr,
e tuchee no una cossa impüra;
e mì ve ricevaruu,<Br /> e saruu a vialter un pader,
e vialter sarii a mì fiöö e tús,
el dis el Signúr ogniputént».
Saxifraga
Saxifraga l'è 'n zèner de piànte erbàcee che fa part de la famìa botànica de le Saxifragaceae.
Descrisiù
El zèner Saxifraga el töl dét 440 spéci de piànte perèni, anöàle e piö de rar bianöàle. Se le tróa sura de töt endèle regiù temperàde de latitüden àlta o 'ndèle zòne alpìne. El portamènt el pöl vària fés de 'na spéce con l'ótra, e de sòlet el fiùr el g'ha fùrma stelàda.
Vynohradiv
Storia
In del 1944, Nagyszőlős l'ha uspitaa un ghetto giüdee (magg-giügn); pö la püpart di sò ucupant l'è stada depurtada ad Auschwitz. L'era un ghetto de passagg, induve i presunee staven almanch dò setemann, prima de vess depurtaa. Semper in quel an però la zona l'è stada liberada dai nazista da part di Suvietigh. Da quel mument, Vynohradiv l'è andada dree a la storia de l'Ücraina, sia sota l'ÜRSS che in de l'indipendenza.
Saxifraga
Tasonomìa
El zèner Saxifraga l'è stat discriìt del Linèo e püblicàt endèl sò Species Plantarum 1: 398–405. 1753.
La spéce tìpo l'è la: Saxifraga granulata L.
Sistemàtica
El zèner l'è spartìt en 15 sesiù:
Kelly Madison
Kelly Madison (nasüüda a Newport Beach, California in U.S.A. ül 26 d'agust dal 1967) l'è un'attriss porno americana d'urigin geurgian.
Güttenbach
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Bac de Roda (metropolitana de Barcelona)
Bac de Roda  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Barcelona.
Interscambi
Fermada del bus
Lonnerstadt
El cümü de Lonnerstadt el se tróa a 'na altèsa de 288 méter sura 'l leèl del mar.
Bac de Roda (metropolitana de Barcelona)
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi e l'è intregament accessibila per i disabil: Biliettaria Ascensoeur
Stazion de Fesca-San Girolamo
La Stazion de Fesca-San Girolamo a l'è 'na stazion ferroviaria del comun de. L'è verta dal e l'è in su la. L'è doperaa del servizzi ferroviari metropolitan de Bari de Ferrotramviaria.
Riedhausen
Riedhausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Tübinga. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ravensburg. La süperfìce del teretóre del cümü l'è de 8.42 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Stazion de Fesca-San Girolamo
Moviment
La stazion a l'è servida di treni metropolitan de Bari gestii de la Ferrotramviaria e di treni de la FR1 e FR2 per Barletta.
Riedhausen
El cümü de Riedhausen el se tróa a 'na altèsa de 631 méter sura 'l leèl del mar.
Lauroux
Lauroux l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lodève, del circondàre (arrondissement) de Lodève e del dipartimènt de l'Hérault.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 26.42 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 212 méter a 'na altèsa màsima de 845 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Lauroux l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Stazion de Fesca-San Girolamo
Servizzi
Biliettaria
Saas-Fee
Saas-Fee a l'è un cumün svizzer del distret de Visp, in del Canton Vales. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 40.57 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Strada de segonda class 383
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 19.5 km.
Stazion de Fesca-San Girolamo
Interscambi
Fermada de l'autobus
Intel 4004
L'Intel 4004 a l'è staa el primm microprocessor de la storia de l'informatega, progettaa per la Intel del Federico Faggin, leader del progett, del Ted Hoff e del Stanley Mazor, sortii al publegh el 15 de november 1971 e restaa in commercc finna al 1981. In principi doperaa di calcolatris de la Busicom, l'è staa poeu faa 'n accord per doperàll anca in di computer in cambi de 'na riduzion del prezzi di component.
Storia
I computer e i calcolatris elettronich de l'epoca gh'even la CPU fada in component discrett. El team de la Intel el studiava de temp la possibilità de mett la logica in d'on unich chip, ma el resta bloccaa finna al rivà del fisich Federico Faggin, espert di semiconduttor, che l'ha daa 'na svolta al progett, pensaa per la calcolatris elettronega Busicom 141-PF, ispirada a nivell de architettura a la Programma 101, computer de tavol de mità agn '60.
Degià che l'architettura voruda de la Busicom l'avaria domandaa on processor cont 40 pin el team el decid de partì la calcolatris in quatter chip: La ROM (4001), la RAM (4002), i register a scorriment (4003) e 'l processor (4004). A nivell software a l'è staa tutt implementaa 'me macchina a stat finii.
In del 2006 Intel, per i 35 agn del processor, la mett in del publich domini el manual e i progett del processor, el 15 de ottober 2010 Faggin, Hoff e Mazor riceven del Barack Obama la Medaja Nazionala per la Tecnologia e l'Innovazion.
Architettura
El processor el fonzionava a 4 bit e cont on clock de 740 kHz e 'l gh'aveva 16 register general purpose de 4 bit, che pòden operà anca 'me 8 de 8 bit, on accumulator de 4 bit, on program counter de 12 bit e on stack a trii nivell de 12 bit ciascun.
Cont el processor a l'era possibil indirizzà finna a 4096 word de 8 bit 'me ROM e 1280 word de 4 bit per la RAM.
Set di istruzion
El set di istruzion a l'era faa de 46 istruzion, de vun o du bit, che permetteven de spostà di dacc, de fà di operazion de aritmetica, operazion de controll del fluss e de l'I/O. I dacc se podeven indirizzà in manera immediada, diretta o indiretta.
Malleval-en-Vercors
Malleval-en-Vercors l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Vinay, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 14.1 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 440 méter a 'na altèsa màsima de 1440 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Malleval-en-Vercors l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Saas-Fee
miniatura|manzína|Summer ski area in [[Mittelallalin]] El cumün de Saas-Fee al se tröva a una altitüden de 1800 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Randa, Saas Almagell, Saas Balen, Saas Grund, Sankt Niklaus, Täsch.
miniatura|manzína|Bait tradiziunai miniatura|manzína|Saas-Fee miniatura|manzína|Saas-fee d'istàt miniatura|manzína|The Dom
Strada europea E33
La Strada europea E33 a l'è 'na strada europea che la quatta Itàlia. La conliga Parma e La Spesia e l'è longa 124 km.
La consist squasi del tutt de l'Autostrada A15, l'inscì ciamada "Autocamional de la Cisa".
Dolní Věstonice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Břeclav.
Bandera del Regn Unid
La bandera del Regn Unid (ciamada Union Flag o, plussee spantegad, Union Jack) l'è formada de l'union dei bandere de l'Ingilterra, de la Scozia e del regn d'Irlanda, tre dei quater nazion (manc ol Galles) qe i forma ol Regn Unid. L'è staita adotada ind el 1801, despò de l'At de Union dei Regn d'Ingilterra e d'Irlanda, jondads per formar ol Regn Unid de la Granda Bretagna e Irlanda. L'è staita anca la bandera de l'Imper Britaneg, e a'l dé d'incœ l'è anc'mò ofiçala o quase-ofiçala ind un quai pais del Commonwealth.
Torrecuadradilla
a l'è un comun de la provincia de Guadalajara, cont una popolazzion de abitant.
Pstruží
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Moravia-Slesia e del distret de Frýdek-Místek.
Pioneer 11
250px|thumb|right|Puzisiù ipotética del Pioneer 11 ai 8 de febrér del 2012 Pioneer 11 l'è 'na sónda spasiàla americàna lanciàda de Cape Canaveral ai 5 de bril del 1973. Dòpo de ìga streersàt la sintüra dei asteròidi, la g'ha vizitàt i pianeti Giove e Saturno e dòpo la g'ha ciapàt la diresiù del spàsio interstelàr. L'öltema cumunicasiù l'è stàda captàda sö la Tèra ai 23 de setèmber del 1995. La fàa part de la segónda generasiù de sónde del Programa Pioneer.
La vìzita a Giove
Pioneer 11 l'è pasàda arènt a Giove 'ntra 'l més de noèmber e chèl de dezèmber del 1974. El pónt piö arènt al pianeta Giove l'è stat pasàt ai 2 de dezèmber, (42.828 km de la part piö alta dei nìgoi). La sonda la g'ha töt zó 'nsomeànse bèle detagliàde de la Gran Macia Rósa, la g'ha mandàt le prìme fotografìe de le regiù polàre, e la g'ha püdìt stabeléser la masa de Calisto. A la fì de la sesiù de rileamèncc e mizüre, la Pioneer 11 la g'ha sfrötàt la fórsa gravitasiunàla de Giove per ciapà la ónda e fàs proietà en diresiù de Saturno.
Milasín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Pagina principala/LOR
{| style="margin-top:10px; background:none;"
Pioneer 11
La vìzita a Saturno
La Pioneer 11 l'è pasàda arènt a Saturno al prim de Setèmber del 1979, a la distànsa mìnima de 21,000 km de la part piö àlta dei sò nìgoi.
En chèl momènt là, le sonde Voyager 1 e Voyager 2 le gh'ìa zabèlia sorpasàt Giove e i éra pò a lùre en viàs 'nvèrs Saturno, isé i tècnich de la NASA i g'ha dicidìt de fàga streerà el piàno dei anèi endel stès pónt che le g'harà de pasà le Voyager dòpo quach més, isé de verificà la traietòria prìma che riès le Voyagers, e cazomài ghe fös el perìcol de restà denegiàde, devià le Voyager sönden ótra traietòria. El pasàgio envéce l'è stat realizàt sènsa problémi.
La g'ha töt zó fotografìe — e quàze la ghe nàa a sbàter adòs — pò a de giöna de le lüne piö pesène de Saturno. L'ogèt l'è stat identificàt come Epimeteo, 'na lüna scuprìda el dé prìma co le fotografìe scatàde de la stèsa sònda. La gh'è pasàda arènt apò a Janus (1 de setèmber del 1979 a le 14:52 UTC a 'na distànsa de 2500 km) e Mimas (a le 16:20 UTC del stès dé, a 103000 km).
Cambiasca
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
Lad (Ongaria)
a l'è un comun del Distret de Barcs, cont una popolazzion de abitant.
Torresandino
a l'è un comun de la provincia de Burgos, cont una popolazzion de abitant.
Luna (Spagna)
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Hackerberg
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Autostrada M22 (Ucraina)
L' a l'è 'n autostrada internazzional de l'Ucraina, longa km.
Vettor (matematega)
On vettor a l'è, in matematega, on element de on spazzi vettorial. El pò vèss sommaa cont di àlter vettor o moltiplegaa per on scalar.
A hinn doperaa soratutt in fisega per i mesur che hinn definii domà cont on vers oltra a la norma, ciovè i grandezz vettoriai.
Miromesnil (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 9 e 13 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del bus
Varmo
Varmo (en furlà: Vildivar) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Friuli-Venesia Giulia, en Pruvìncia de Udine. El g'ha presapóch 2.892 abitàncc, 'na superfìce de 37 km² e 'na densità de 78 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bertiolo, Camino al Tagliamento, Codroipo, Morsano al Tagliamento (PN), Rivignano Teor, Ronchis, San Michele al Tagliamento (VE).
Argilliers
Argilliers l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Remoulins, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.67 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 37 méter a 'na altèsa màsima de 200 méter söl leèl del mar.
Guardavalle
Guardavalle l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Calabria, en Pruvìncia de Catanzaro. El g'ha presapóch 5.290 abitàncc, 'na superfìce de 60 km² e 'na densità de 88 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bivongi (RC), Brognaturo (VV), Monasterace (RC), Santa Caterina dello Ionio, Stilo (RC).
Strada de segonda class 384
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 13 km.
Argilliers
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Argilliers l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Alber binari de ricerca
On alber binari de ricerca a l'è 'na struttura de dacc che la permett de fà di operazion 'me l'inseriment di dacc, la ricerca e la modifega in manera assee efficienta.
Porta XNOR
La porta XNOR a l'è 'na porta logica fàda su de 'na porta XOR negada.
Total Eclipse (film)
Total Eclipse l'é un film american e britannich dal 1995 e l'é stò diret da Agnieszka Holland e recitò da Leonardo Di Caprio e da David Thewlis in di ròl di prutagunisti.
Strada de segonda class 385
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 48.1 km.
Strada europea E37
La Strada europea E37 a l'è 'na strada europea che la quatta Germania. La conliga Brema e Colonia e l'è longa 336 km.
Dolní Dunajovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Břeclav.
Tosantos
a l'è un comun de la provincia de Burgos, cont una popolazzion de abitant.
Metropolitana lingera
La metropolitana lingera a l'è on servizzi de trasport publich cont ona capacità intermedia in tra ona metropolitana e on tram. Tipicament a l'è pussee arent a 'na metropolitana in del stil e in del metod de trasport, donca cont 'na separazion total cont el traffich, però cont ona capacità oraria e 'na grandezza inferiora de 'na metropolitana classica.
Torrecuadrada de Molina
a l'è un comun de la provincia de Guadalajara, cont una popolazzion de abitant.
Meziříčko (Žďár nad Sázavou)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Provincia de Benevent
La Provincia de Benevent a l'è 'na provincia de la Campania.
Mühlhausen (Erlangen-Höchstadt)
Mühlhausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Média Francònia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Erlangen-Höchstadt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 16.57 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Provincia de Benevent
La confina con e l'è fàda su de.
Mühlhausen (Erlangen-Höchstadt)
El cümü de Mühlhausen el se tróa a 'na altèsa de 275 méter sura 'l leèl del mar.
Provincia de Benevent
La gh'ha abitant e 'n area de  km². El president l'è el.
Ankara
Ankara (Ancyra in latin, Ágkura in grec antic) a l'è la capital de la Turchia.
A l’è la segonda citaa de la Turchia per popolazion, dop de Istanbul, con 4.446.000 abitants (2007).
Citaa jemelade
Ankara a l'è jemelada con:
Ligam de fœra
n`s:Ankara
Ventabren
Ventabren l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Pélissanne, del circondàre (arrondissement) de Aix-en-Provence e del dipartimènt de le Bouches-du-Rhône. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 28.5 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 59 méter a 'na altèsa màsima de 286 méter s.l.m.
Stazion de Cittadella (Bari)
La Stazion de Cittadella a l'è 'na stazion ferroviaria del comun de. L'è verta dal e l'è in su la. L'è doperaa del servizzi ferroviari metropolitan de Bari de Ferrotramviaria.
Moviment
La stazion a l'è servida di treni metropolitan de Bari gestii de la Ferrotramviaria e di treni de la FR1 per Barletta.
Servizzi
Biliettaria
Interscambi
Fermada de l'autobus
Garbagna (NO)
Garbagna (nom ufizial in italian: Garbagna Novarese) l'è un cumün de la Pruvincia de Nuvara.
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
L'è tacaa ai cumün de Nibiula, Nuara, Sussach, Tardubiaa e Tracaa.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Garbagna l'è mustraa in de la tabela chi de sutta
Gizzeria
Gizzeria l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Calabria, en Pruvìncia de Catanzaro. El g'ha presapóch 3.834 abitàncc, 'na superfìce de 35 km² e 'na densità de 110 ab./km². El cunfìna coi cümü de Falerna, Lamezia Terme.
Schlier (DE-BW)
Schlier l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Tübinga. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ravensburg. La süperfìce del teretóre del cümü l'è de 32.58 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
thumb|200px|left|Schlier El cümü de Schlier el se tróa a 'na altèsa de 596 méter sura 'l leèl del mar.
Provincia de Salern
La Provincia de Salern a l'è 'na provincia de la Campania.
Lécera
a l'è un comun de la provincia de Saragozza, cont una popolazzion de abitant.
Provincia de Salern
La confina con e l'è fàda su de.
La gh'ha abitant e 'n area de  km². El president l'è el.
Saint-Gineis-en-Coiron
Saint-Gineis-en-Coiron l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Villeneuve-de-Berg, del circondàre (arrondissement) de Largentière e del dipartimènt de l'Ardèche.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13.2 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 386 méter a 'na altèsa màsima de 775 méter s.l.m.
First In First Out
First In First Out (FIFO) a l'è on sistema per gestì ona coa de robb, soratutt in informatega ma di voeult anca in la gestion di magazzin, indova che el primm element mittuu dent a l'è el primm a vess cavaa via.
Naturkundemuseum (metropolitana de Berlin)
a l'è 'na stazzion de la Metropolitana de Berlin.
Saas-Balen
Saas Balen a l'è un cumün svizzer del distret de Visp, in del Canton Vales. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 30.22 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
miniatura|manzína| El cumün de Saas Balen al se tröva a una altitüden de 1483 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Eisten, Saas Fee, Saas Grund, St. Nicklaus, Simplon.
Bad Radkersburg
Geografia
La se troeuva in del distrett omonim, in del statt de la Stiria. A l'è al confin con la Slovenia, de la qual le separa domà el fiumm Mura. Oltra el fiumm la gh'è la città de Oberradkersburg (Gornja Radgona) che la partegn a la nazion slava.
Auxerre
Auxerre (Antissiodorum in latin) l'è ona città francesa cont ona popolazion de 45.000 abitant, anca se la soa area urbana la catta dent pussee de vottantamilla personn. L'è on centro industrial e commercial important, con tant industri per la produzion de robb de mangià, per lavorà el legn e de batterii. In la zona hinn prodott anca vin famos in tutt el mond, compagn del Chablis.
Geografia
Auxerre la se troeuva in la Borgona e l'è 'l capploeugh del dipartiment de la Yonne, el fiumm che le traversa. L'è situada in del nord-ovest del Paes, in mezz tra Paris e Digion.
Storia
In del 1995 l'è stada nominada città de art e storia.
Strada europea E39
La Strada europea E39 a l'è 'na strada europea che la quatta Nurvegia e Danimarca. La conliga Trondheim e Ålborg e l'è longa 1330 km.
Strada de segonda class 386
La  a l'è una strada de segonda class de la Cechia longa 21.2 km.
Dobré Pole
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Břeclav.
Feha Gìbuss e 'l Liber de la Profezia
"Stavo cercando il signor e la signora Gìbuss. »  Feha Gìbuss e 'l Liber de la Profezia a l'è 'n románz de fantasia scrivuu de Ewn Garabandal e pubblicaa a Milan de l'editor Mursia. El liber l'è staa pubblicaa la prima voeulta a Venezia de l'editor NRed in del 2005, firmaa cont el nòmm fals de Ewan McWallace. De poeu la prima edizion el liber l'è staa pù stampaa, ma l'è andaa 'dree a passà di man in man cont el passaparòla, fin tanta che i diritt hinn staa venduu a l'editor Mursia de Milan.
Fehacrossing
El primm tomm "Feha Gìbuss e il Libro della Profezia" el g'ha'n bookcrossing, ciamà "Fehacrossing"; vegnen liberaa, segund el gerg de'l bookcrossing, centinaia de copij in di sitt citaa in de'l ronmanz; la stazion centrala de Milan, la Basilica de Sant'Eustorgi, la Pasquee del Domm de Milan, la Villa Reala de Munscia, e alter sitt fra Milan e la Brianza. .
La trama de'l liber
Feha Gìbuss a l'è 'n bagaj de 11 ann, e'l viv in d'una poeura ca' de ringhiera in de la Via Gluck a Milan. El sò papà a l'è 'n Ghisa. In d'ona mattinna, intanta che l'è 'dree a ravanà in del soree, l'ha trovaa, sconduu sota de'na trav de'l paviment de legn, un liber misterios ; l'è saraa cont un sigill indistruttibil. El Feha ghe scond el liber a la soa mamma, e'l va a cercà di indizi per capij de che liber. De poeu el scoprirà di segrètt che cognossen domà i angioi, e insiema a el so amis, el bassott Sagace, el vivrà di avventur fantastich, per difender i omm contra i esercit de la Scurità.
I lengov dopraa
Feha Gìbuss e 'l Liber de la Profezia l'è scrivuu in italian, ma el gh'ha denter anca di part in lombard, in vèneto, in francès, in polacc e in di alter lengov inventaa (quei di Angel e di Dianzen).
I Sitt del romànz
El liber el conta 'na storia che l'è ambientada in numeros sitt; la partenza l'è da Milan, ma de poeu la narrazion la se sposta in di alter città real (Paris, Londra, Venezia, Triest, Istanbul, El Cairo, Lalibela, Galway, l'Isola de Man...) ma anca in di sitt de l'Aldelà (Orumvèis, Hège, Ozihb, Blewgrewus, Upanà...). La differenza pussee grossa a l'è proppi la variazion de la "dimension" induè che l'è ambientaa el romànz: l'Aldelà e l'Aldechì. El passàgg a l'è possibil grazie a di pass Angelic (quattòrdes) e del Demoni (quatter).
Autostrada M23 (Ucraina)
L' a l'è 'n autostrada internazzional de l'Ucraina, longa km.
Part de la, la conliga Berehove al confin con Romania e Ongaria.
Sanc e sidur
Sanc e sidur l'è una canzon del Dellino Farmer venüüda föra in del ann 2013.
La parla del laur e del sfruttament di laurarur, e anca del precariat.
In del video, el Dellino fa la part del magüt
Michel-Ange - Molitor (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 9 e 10 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del bus
Lavalette (FR-34)
Lavalette l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lunas, del circondàre (arrondissement) de Lodève e del dipartimènt de l'Hérault.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.54 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 201 méter a 'na altèsa màsima de 685 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Lavalette l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Trespaderne
a l'è un comun de la provincia de Burgos, cont una popolazzion de abitant.
Zoo de Milan
Ul Zoo de Milan l'è stò un zoo istituì a Milan, fundà in dal 1932 in di Giardin Indro Montanelli e sarò sü in dal 1992.
Lengyeltóti
a l'è un comun del Distret de Fonyód, cont una popolazzion de abitant.
The Basketball Diaries (film)
The Basketball Diaries l'é un film american dal 1995, l'é stò diret da Scott Kalvert e recitò da Leonardo Di Caprio e da Lorraine Bracco in di ròl di prutagunisti.
Naomi Campbell
Naomi Elaine Campbell (22 de màgg del 1970) l'è 'na mudela, atris, e cantant inglesa famusa in tütt el mùnd.
In d'la sò carièra i g'han dài, per la sò belèsa, la scurmagna de Vèner Nera è la revista People l'ha m'sa in d'le 50 done püsè bele del mùnd. La g'ha un patrimòni de 48 migliòn de dolar.
Marcieu
Marcieu l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de La Mure, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 12 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 485 méter a 'na altèsa màsima de 1729 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Marcieu l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Torre del Burgo
a l'è un comun de la provincia de Guadalajara, cont una popolazzion de abitant.
Oeus (Oeus Velaa)
Oeus o Voeus (Usmate in Italian) a l'è voeuna di dò part del comun de Oeus Velaa, in de la Provincia de Monscia e Brianza. A l'è staa on comun indipendent fina al 1869, e al temp di piev el faseva part de la Piev de Vimercaa. L'era al confin cont el Mont de Brianza, la part settentrional de la Brianza e del Contad de la Martesana. Fin de l'antighità Oeus el gh'aveva ona gesa dedicada al vescov San Zenon, anca se l'era minga ona parròcchia. A l'è staa el San Carlo che l'ha renduda tal in del 1571, perchè prima Usmaa la faseva part de la parròcchia de Vimercaa. Usmaa l'è staa teater de ona battalia combattuda in del febrar 1322 tra i Ghibellitt del March Viscont e i Guelf. Quei chì hinn staa i vincidor, che donca hinn entraa a Oeus, a Vimercaa e poeu hann assediaa Moscia.
Matějov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Žďár nad Sázavou.
Kje
Difusion
El kje l'è parlaa in di paes de Frabosa Sottana e Roccaforte Mondovì (frazion de Prea), in de la Val d'Ellero, in Provincia de Coni, squasi al confin con la Liguria.
Vesinanz con l'ocitan
La palatalizazion però la podaria vess anca ona veggia caratteristega gall-italega che la s'è perduda in di dialett de la pianura e che l'è restada apena in di parlà pussee conservativ e isolaa. Infina, el tratt pussee ocitan (e quell pussee famos de quella parlada chì) l'è l'usagg de chié ([kje] <-EGO) inscambi de mì.
Convenzion de scritura
In quell articol chì doperaremm la grafia piemontesa (a la qual remandom), cont i segn speciai amess per podè marcà ben i variant locai. In quell cas chì, i segn varen inscì: