cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Custanta da Landau-Ramanujan
In matemàtega, la custanta da Landau-Ramanujan la pariss int un resültaa da teuría di nümar ch'al enúnzia che la prupurziú di intreegh pusitiif inferiuur a x ch'i è la suma da düü quadraa al è, par un graant x, grapóèrameent prupurziunala a
Tradizion de cavass i scarp in del mond
Nazion todesch
In la pupart de la Svizzera, in Germania e in di zon germanofen del Belgi l'è spantegada la tradizion, ma gh'hinn di variant a nivell local e anca personal, e pò cambià anca in bas al temp atmosferegh o al nivell de mesizzia.
Custanta da Landau-Ramanujan
La custanta da prupurziunalitaa a l'è la custanta da Landau-Ramanujan.
Plüü furmalameent, si N(x) al è ul nümar d'intreegh pusitiif inferiuur a x ch'i è la suma da düü quadraa, alura
Tradizion de cavass i scarp in del mond
Nazion anglosasson
In del Regn Unii el cavàss i scarp prima de andà dent a 'na cà a l'è 'na ròba che la pò varià assee de cà a cà e de zona a zona.
Toužim
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Karlovy Vary e del distret de Karlovy Vary.
Tradizion de cavass i scarp in del mond
Nazion anglosasson
In Irlanda, inveci, a l'è 'na ròba proppi ràra.
Toužim
El gh'ha el status de cità.
Tradizion de cavass i scarp in del mond
Est Europa
In di nazion slav ('me la Russia, la Polònia e.i.v) l'è spantegada la tradizion, anca se gh'hinn di variazion da paes a paes.
Anca in Romania, che l'è minga on paes slav, gh'è questa tradizion.
Pajes nordegh
Anca in di paes nordegh gh'è questa tradizion e despess i scarp se caven anca in àlter ambient compagn di scoeur.
Cuarnens
Cuarnens a l'è un cumün svizzer del distret de Morges, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 7.17 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Serralunga di Crea
Serralunga di Crea (en piemontés: Seralonga 'd Crea) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Alessandria. El g'ha presapóch 617 abitàncc, 'na superfìce de 8 km² e 'na densità de 77 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cereseto, Mombello Monferrato, Pontestura, Ponzano Monferrato, Solonghello.
1132
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Pace del Mela
Pace del Mela l'è ün cumün da la Pruvincia de Messina ent la regiun Italiana da la Sicilia, localisaa a c.ca 170 km est da Palermo e 20 km a ovest da Messina. Al 31 de Dezember del 2004, al gh'eiva üna popülazion da 6.169 e üna area da 12,1 km².
Pace del Mela al è arent a Condrò, Gualtieri Sicaminò, San Filippo del Mela, San Pier Niceto e Santa Lucia del Mela.
Distrett de Valòna
thumb|El distrett in [[Albania]] El distrett de Valòna (Rrethi Vlorës in Albanes; Επαρχία Αυλώνα/Eparchía Aulóna in Grech) a l'è vun di 36 distrett de l'Albania, situaa in de la prefettura omònima. El se troeuva in su la còsta adriatiga de sud-est del Paes. A gh'è ona quai minoranza greca, tant 'me in de la region ellenica de l'Epir (al confin) se troeuven di popolazion de etnia albanesa.
Cuarnens
El cumün de Cuarnens al se tröva a una altitüden de 629 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Moiry, Chavannes-le-Veyron, La Chaux, L'Isle, Mont-la-Ville.
Distrett de Valòna
Suddivision amministativa
El distrett el cunta quatter municipalità e noeuv comun.
Bechee
El bechee (anca bechér o pechee) o mas(e)lee l'è una persona che la prepara e vend la càren e i so derivaa denter int una bütega specializaa ciamada becherìa o bütega del maslee.
Ai temp indree, el bechee l'eva anca quel che 'l cupava i besti prima de la preparazion de la càren. Al dì d'incö però i besti ja cupen pü int i bütegh, ma in sit püssee adat. I gent che i lavuren in quij sit lì i henn de suent ciamaa mazulàr.
Tradizion de cavass i scarp in del mond
Giappon
Tra l'alter, in Giappon, se caven i scarp anca in on quaj ristorant e in di scoeur, indova che se metten i Uwabaki, di papòss particolar.
Corea
In Corea l'è maleducazion andà dent in ona cà cont i scarp, ma, soratutt per i vegg, anca restà a pee biott. Despess i corean gh'han di sciavatt o di paposs per i ospit.
Cina
In la pupart de la Cina a l'è normal cavàss i scarp, anca per di reson prategh, ma cont l'ocidentalizzazion di cà a l'è semper pussee spantegaa de fàll no. A differenza del Giappon e de la Corea, indova che l'è 'na tradizion istorega, gh'è staa pussee period in la storia cinesa indova che la normalità a l'éra de tegnìj su.
Mond arab
In la pupart del Mond arab a l'è normal cavàss i scarp prima de andàgh dent in d'ona cà. Paj arab mostrà la soeula de la scarpa a l'è 'na granda offesa.
Drslavice (Boemia de Sota)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Prachatice.
Strada voivodal 700
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 5 km.
Apostuj Capitel Des
Apostuj
La Parola de'l nost Signur ciapada inscí cuma l'è de'l Növ Testament e vultada adess del test uriginal grech in del nost parlà Insübregh del didincö. <BR>
Capitel Des
1E un cèrt omm a Cesarea de nomm Curneli, centüriún d'un cuòrt ciamaa Talián, 2pi e gh'avend pagüra de Diu cun tüta la sua cà, che 'l dava limosen a tüta la gént e 'l pregava a Diu semper, 3l'ha vedüü ciaramént in d'una visiún cuma circa la non'ura del dì che un angiul del Signúr l'è vegnüü denter a lü e 'l gh'ha dii: «Curneli!». 4E despö che l'ha fissaa i ögg sü lü e l'ha devegnüü stremii, l'ha dii: «Che cossa l'è, Signúr?»; e 'l gh'ha dii: «I tò preghee e i tò limosen hinn naa sü cuma una regurdanza denanz a Diu. 5E manda adèss omen a Giafa e fa ciamà un quaj Simún, che l'è suranuminaa Peder; 6chèst el se logia d'un quaj Simún, un cunficiadúr de pèj, che 'l gh'ha la cà vesìn al mar». 7E cuma l'angiul che 'l gh'aveva parlaa l'ha naa föra, despö che l'aveva ciamaa düü di servidúr e un suldaa pi di quij che gh'eren dedicaa, 8e despö che 'l gh'aveva spiegaa tüsscoss, el i ha mandaa a Giafa.
9E 'l dì despö, quand lur viagiaven e vegniven vesìn a la citaa, Peder l'è naa sü al tècc per pregà a l'ura sèsta. 10E 'l gh'aveva famm e 'l vureva mangià. E intanta che lur el preparaven, un stüpúr l'è vegnüü sü lü, 11e l'ha vedüü che 'l cél l'era divèrt e l'è vegnüü giò un quaj atrèzz cumpagn d'un grand lenzöö, mandaa giò a i quater cantún a la tèra, 12in del qual gh'eren tücc i animaj cun quater sciamp, di retij de la tèra, e di üsèj del cél. 13E una vús la gh'è vegnüü: «Despö che te se see levaa sü, Peder, maza e mangia!». 14E Peder l'ha dii: «Per nagott, Signúr, perchè huu mai mangiaa nissüna roba prufana o impüra». 15E de növ la vús la gh'è vegnüü : «I robb che Diu l'ha faa pür, fee no tì prufànn». 16E chèst l'è sücèss per trè völt, e sübit l'atrèzz l'è staa ciapaa al cél.
17E intanta che Peder l'era perpless denter de sé medemm sü che cossa la füss la visiún che l'aveva vedüü, varda, i omen che eren staa mandaa de Curneli, despö che aveven desquataa dumandand la cà de Simún, s'hinn presentaa al purtegh, 18e despö che aveven ciamaa, hann dumandaa se Simún, suranuminaa Peder, el s'è lugiaa là.
19E intanta che Peder el pensava sü la visiún, el Spirit l'ha dii: «Varda, düü omen te cerchen, 20ma levet sü, va giò e va cun lur, giüdegand nagott, perchè mì i huu mandaa». 21E despö che l'è naa giò l'ha dii a i omen: «Varda, mì sun chèll che cerchii; che cossa l'è la resún per la qual sii chì ?» 22E hann dii: «Curneli, un centüriún, un omm giüst e che 'l gh'ha pagüra de Diu, e l'è daa testimunianza de tüta la naziún di Giüdee, l'è staa visaa d'un angiul sant de fàtt ciamà in de la sua cà e de sentì paroll de tì». 23Dunca, despö che 'l i aveva invidaa denter, el i ha daa logg. E 'l dì despö, despö che 'l s'era levaa sü, l'è naa föra cun lur e quij di fradèj che eren de Giafa hinn naa cun lü. 24E 'l dì despö, hinn vegnüü denter a Cesarea. E Curneli l'era dree a spetàj, despö che l'ha ciamaa insèma la sua parentela e i sò amìs intim.
34E despö che Peder l'aveva dervii la sua buca, l'ha dii: «In de veritaa a capi che Diu l'è no quajdün che 'l fa distinziún di personn, 35ma in d'ogni naziún lü che 'l gh'ha pagüra de Lü e che 'l prudüss giüstizia el gh'è acetabil. 36L'ha mandaa la parola a i fiöö d'Israel, predicand la buna nuèla per mèzz del Crist Gesü--lü l'è Signúr de tüsscoss--37vialter savii la roba che l'è sücess per tüta la Giüdea, cumenzand in de la Galilea cunt el batesim che Giüann l'ha predicaa, 38 cuma Diu l'ha vunciüü Gesü, che l'era de Nazaret, del Spirit Sant e de puténza, che l'è passaa, fasend el bén e guarend tücc quij che eren uprimüü del diàul, perchè Diu l'era cun lü. 39E nümm sèmm testimonn de tücc i robb che l'ha faa, sia in del paés di Giüdee che a Gerüsalèmm. Lü che hann mazaa, avèndul tacaa al lègn, 40Diu 'l l'ha levaa sü el tèrz dì, e 'l gh'ha daa che 'l devén manifest, 41no a tüta la gént, ma a testimonn che eren staa scernii de Diu, a nümm che èmm mangiaa e bevüü cun lü despö che 'l s'era levaa sü di mort; 42e 'l m'ha cumandaa de predicà a la gént e dà testimunianza che chèst l'è lü che l'è numinaa de Diu cuma giüdes di viv e di mort. 43A lü tücc i prufètt dann testimunianza, che ognidün che 'l cred in de lü el ricev el perdon di pecaa per mèzz del sò nomm».
Bejís
a l'è un comun de la provincia de Castellón, cont una popolazzion de abitant.
Apostuj Capitel Des
Capitel Des
44Intanta che Peder l'era ancamò dree a dì chèst paroll, el Spirit Sant l'ha burlaa giò sü tücc che sentiven la parola. 45E i credént de la circuncisiún che eren vegnüü cun Peder hinn staa sbalurdii, perchè anca sü i naziún el regall del Spirit Sant l'è staa versaa föra; 46già che i hann sentii parlà in de lenguv e e fà Diu grand. Alura Peder l'ha respundüü: «El pò quajdün negà aqua, perchè sien batezaa chèst personn, che hann ricevüü 'l Spirit Sant propi cuma nümm?». 48E l'ha cumandaa che lur füssen batezaa in del nomm del Gesü Crist. Alura gh'hann dumandaa de restà quij dì.
L'Espluga Calba
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Birenbach
Birenbach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Göppingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 2.50 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Birenbach el se tróa a 'na altèsa de 375 méter sura 'l leèl del mar.
Montendry
Montendry l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Chamoux-sur-Gelon, del circondàre (arrondissement) de Chambéry e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.28 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 400 méter a 'na altèsa màsima de 1400 méter s.l.m.
El Maderal
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Colle di Tora
Colle di Tora l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Rieti. El g'ha presapóch 380 abitàncc, 'na superfìce de 14 km² e 'na densità de 27 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castel di Tora, Poggio Moiano, Pozzaglia Sabina, Rocca Sinibalda.
Márokpapi
a l'è un comun del Distret de Vásárosnamény, cont una popolazzion de abitant.
Sierndorf
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Borgon
Borgon (parnonzia local: [bur'guŋ] Borgone) l'è ona frazion del comun ossolan de Ciacch Moril, in de la Provincia del Verban-Cusi-Ossola. El paes el se troeuva dent in de la Vall Anzasca, a 736 meter sora el nivell del mar, a ovest del center comunal e in su la riva de manzina de l'Anza. Fina al 1865 l'eva on comun indipendent.
Sass Alb
"Cora che 'l Cornasell el gh'ha sù el cappell e 'l Sass Alb la cappa, el ven l'aqua."
- Proverbi pos'ciavin
El Sass Alb o Sassa Bianca ("alb" in pos'ciavin el voeur dì bianch; in grosin l'è pronunciaa ['sasa 'bjæŋka] ; nomm ofizial: Sassalb; in italian l'è ciamaa anca Sassalbo) l'è ona scima di Alp de Livign. La scima pussee volta (2.862 m.) la se troeuva al de dent del territori svizzer (Val Pos'ciav, Grison), intant che in su la ligna de confin con l'Italia (Val Grosina, Lombardia) a gh'è ona segonda scima volta 2.841 meter sora el nivell del mar. In tra vuna scima e l'altra a gh'è ona distanza de cincent meter.
Riccione
Riccione (endèla parlàda locàl: Arzö) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Rimini. El g'ha presapóch 32.991 abitàncc, 'na superfìce de 17 km² e 'na densità de 1941 ab./km². El cunfìna coi cümü de Coriano, Misano Adriatico, Rimini.
Bundesstraße 49
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez ai Assia e Renània-Palatinàto.
Pixinguinha
Biugrafia
Pixinguinha l'é nasüd a Rio de Janeiro el 23 d’aprìl 1897. In del 1916 l’ha scrìtt el choro Carinhoso, e in del 1928 Lamentos. L’è stài criticàd tantìsim e sensa ragiòn, perché i diséven che el se feva inflüensà dal Jazz. Nel 1919 l’ha fundàd, cun João Pernambuco e Donga a la chitàra, el grüpp Oito Batutas. L’è stài, insema a Heitor Villa-Lobos, vùn d’i püsé bràu e cunusüd maéster de Choro. L’ha cantàd anca cun Vinicius de Moraes e Carmen Miranda.
L’è mort, semper a Rio de Janeiro el 17 de febràr 1973, in d’la césa de Nossa Senhora da Paz, a Ipanema, intànt che l’era a drè a fà el padrìn a un batéss.
St. Veit in Defereggen
St. Veit in Defereggen l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Lienz e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70726.
Apple III
L'Apple III (trascritt 'me Apple ///) a l'è staa on personal computer faa de la Apple in tra el 1980 e 'l 1984. Faa 'me successor de l'Apple II, el gh'ha avuu di problema de surriscaldament che, anca se poeu reparaa, han menaa al falliment del prodott.
Storia
L'Apple II a l'éra diventaa a la svelta el core business de l'azienda, ma la dirigenza, vist i limitazion del sistema, han voruu fà on noeuv prodott per vèss pront a 'n croll del vend del vegg Apple II. A l'è staa donca parpoeust l'Apple III, 'na version pussee performanta e adatta a l'offizi de l'Apple II.
Caratteristich tecnegh
El sistema a l'éra progettaa per vèss compatibil intregament cont l'Apple II. Per precisa scerna del Steve Jobs el sistema l'éra senza i ventol per rinfrescà el sistema, de lu retegnuu tropp rumoros.
A l'éra dotaa anca de Real-time clock, però difettaa, e che dònca a l'è staa prima desattivaa e poeu sostituii.
La prima revision
La prima version del computer a l'éra pocch testada e el gh'ha avuu on mugg di problema: Per esempi el surriscaldament l'ha menaa on poo de motherboard a brusàss, e anca l'orelogg el gh'ha avuu tancc problema.
La prima revision la resolveva la pupart di 'sti problema e la sbassava el cost del computer.
Apple III+
L'Apple III+ a l'è sortii in del 1983 per corregg anca i ultim problema a l'orelogg e cont on cost anmò pussee bass.
Pont de Neuilly (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 1 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
1133
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Vonnas
Vonnas l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Châtillon-sur-Chalaronne, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 17.81 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 183 méter a 'na altèsa màsima de 253 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Vonnas l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Stazion de Torre del Greco
La Stazion de Torre del Greco a l'è 'na stazion de la ferrovia Napoli-Salerno, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenitalia in contratt de servizzi cont la Region Campania.
Abu Nuwas
L'Abu Nuwas (Ahvaz, 756 - Baghdad, 815) a l'è stad un poeta arab, in tra i pussee important de la soa epoca per el mond arab. Nassud in Persia de mader persiana e bobà arab, l'era part de 'na tribù de origin yemenita, e 'l va a viv de sgiovin a Bassora, indova che 'l se forma poeticament. Omosessual deciarad, tema che l'ha tratad in la soa poesia, l'è stad forsi mazzad per quell, perchè ritegnud pecator. La soa notorietà in del mond arab la vegn soratut del fat che l'è citad in di Milla e voeuna not.
Strada voivodal 701
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 10.9 km.
Böhmenkirch
Böhmenkirch l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Göppingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 51.08 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Böhmenkirch el se tróa a 'na altèsa de 696 méter sura 'l leèl del mar.
Bernina Express
El Bernina Express a l'è 'n servizzi ferroviari internazional che, insemma al Glacier Express, l'è'l servizzi turistegh de ponta de la Ferrovia Retiga. El conliga Coira, o in d'ona quaj situazion Davos, con Tiran e 'l corr per la pupart in sui lign patrimoni de l'umanità de l'Albula e del Bernina. Hinn classfegaa anca 'me Bernina Express i carrozz panoramich taccaa ai treni regionai in tra Sankt Moritz e Tiran e 'n servizzi, in precedenza ciamaa Heidi Express, per Landquart. In estad gh'è di treni separaa che corren de Coira a Pontresina, indova che gh'è el cambi de locomotiva, e poeu finna a Tiran con pocch fermaa menter in invern l'è taccaa ai treni regionai.
L'è classifegaa 'me Bernina Express anca on bus che 'l va de Lugan a Tiran, a travers de la Valtolina.
Prumma del 2013 l'era classifegaa 'me treno espress, in tra el 2013 e 'l dicember 2019 l'è classifegaa cont ona soa special classificazion menter del dicember 2019 l'è classifegaa 'me Panorama Express.
Per espletàll a hinn doperaa di carrozz panoramich apposta che hinn taccaa a di locomotiv ordinari o a di elettrotreni Allegra.
Donau-Ries
El Circondàre de Donau-Ries l'è giü dei 71 circondàre de la Baviera. El se tróa 'ndèla Svévia, endèla Germània del sud.
Denens
Denens a l'è un cumün svizzer del distret de Morges, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 3.27 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Denens al se tröva a una altitüden de 504 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bussy-Chardonney, Lully, Lussy-sur-Morges, Villars-sous-Yens, Vufflens-le-Château, Yens.
Saalés
El Saalés o piö semplicemènte el Saàl, (en italià: Savallese o Savallo) l'è 'na zòna geogràfica de la Pruvìncia de Brèsa sitüàda sö la spónda dèstra de la Al Sàbia. Endèla acesiù più istindìda la töl dét i cümü de Müra, Cast, Pèrtega Alta e Pèrtega Bàsa, cioè le vài furmàde dei torèncc Albiòcol, Nòza, Tùer e Dignù. Endèla acensiù piö strèta la töl dét apéna Müra e Cast.
Endèl Medioévo töt chèsto teretóre el fàa part de la piéf de Santa Maria de Saàl che gh'ìa séde a Müra. Endèl sècol XIV, endèl "Estimo Visconteo" la zòna la vé lüminàda come dù cümü ciamàcc "Plano Savalli" e "Perticae Savalli", ma piö tàrde, endèl 1610 el Da Lezze el pàrla de 'n cümü de Saàl che 'l g'harès töt dét piö o méno le cumunità che adès gh'è sóta i cümü de Müra e Cast.
Stazion de Sangian
La Stazion de Sangian l'è 'na stazion ferroviaria regionala de la Lombardia sita in la città de. L'è in la ligna e l'è collegada ai stazion de. L'è anca stazion del tocch lombard de la ligna S30 de la Red celer ticines.
El Cubo de Tierra del Vino
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Münsterhausen
Münsterhausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Günzburg. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 18.48 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Grenada
Grenada a l'è un paes di Caraib, che l'è furmaa dumà del isula de Grenada.
Münsterhausen
El cümü de Münsterhausen el se tróa a 'na altèsa de 492 méter sura 'l leèl del mar.
L'Albi
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Grenada
la gh'ha una süperfiss de 344 km² e una pupulaziun inturna ai 110.000 abitant.
White City (metropolitana de Londra)
Interscambi
Fermada del bus
Custanta da Legendre
La custanta da Legendre al è una Custanta matemàtega prupusada pal matemàtich Adrien-Marie Legendre e che al dí d'incöö la gh'a noma un interess stòrich.
Principaa de Sperlinga
El Principaa de Sperlinga (anca Principaa de Sperlinga) (Principatu de Sperling in munegasch, Principauté de Sperlinga in frances, Principato di Sperlinga in talian), cunussüü anca dumà cume Sperlinga, l'è stada una munarchia picinina de l'Europa, cunfinanta dumà cun la Sicilia e bagnada dal Mar Mediterrani, l'è staa on feud istituii in del 1597, e el ciappava dent la città de Sperlinga (in provincia de Enna, in Sicilia), cont la concession de una licentia populandi privilegium aedificandi de part del re Filip II de Spagna e de Sicilia.
Custanta da Legendre
Prima da la descuverta dal teurema di nümar primm, sa tentava a valütá la funziú π(x), ul nümar da nümar primm inferiuur a x.
Grenada
Storia
Grenada a l'è staa un pussediment del Regn Ünì del 1763 fina al 1974, quand che l'è vegnüü indipendent.
Custanta da Legendre
L'esamm di daat nümérich acümülaa paj nümar primm cugnussüü a l'épuca al eva purtaa l'Legendre a cungetürá che, par le grande valuur da x :
Colli sul Velino
Colli sul Velino l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Rieti. El g'ha presapóch 515 abitàncc, 'na superfìce de 13 km² e 'na densità de 40 ab./km². El cunfìna coi cümü de Contigliano, Labro, Morro Reatino, Rieti, Rivodutri, Terni (TR).
Grenada
Urganizaziun pulitiga
Grenada a l'è un regn del Commonwealth. El re a l'è el Carl III.
El prim minister a l'è el Keith Mitchell (del 2013).
Custanta da Legendre
indúe A, in acordi a Legendre, al deveva varí circa 1,08366.
Cheest nümar A al è staa cjamaa custanta da Legendre.
Plüü tard, ul matemàtich Tudeesch Goss al esàmina amó i daat nümérica e al cunclüüt che la custanta A la deveva vess inferiuur a la valuur prupusada par Legendre. Da fatt, al sembraress che chesta custanta la síes iguala a 1.
Mátyus
a l'è un comun del Distret de Vásárosnamény, cont una popolazzion de abitant.
1134
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Saint-Jean-le-Vieux (FR-01)
Saint-Jean-le-Vieux l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Poncin, del circondàre (arrondissement) de Nantua e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 15.2 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 236 méter a 'na altèsa màsima de 506 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Jean-le-Vieux l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Benafer
a l'è un comun de la provincia de Castellón, cont una popolazzion de abitant.
Casàl
Casàl (Casalpusterlengo in italian; Casalis Pistorum in latin) l'è un cumün del süd de la Lumbardia cun 0 abitant (dàto del ).
El se tröva in de la Basa Ludesana, in sü la Via Emilia, a metá strada tra Lod e Piasensa.
Storia
El num Casalpusterlengo, el vegn da la famiglia Pusterla, che l'era pruprietaria del burg in del secul XIV.
Néfiach
Néfiach l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Millas, del circondàre (arrondissement) de Perpignan e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
Casàl
Storia
Dopu i sciùr del paés i'enn stái i Lampugnani, e dopu amó i marchés Castelli (sec. XVII), e infìn i Trivulzio.
Néfiach
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Casàl
Storia
Dal 1977 la g'ha 'l titul de città.
Néfiach
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.81 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 104 méter a 'na altèsa màsima de 301 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Néfiach l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Casàl
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Casàl l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Cultüra
Gh'é anca el Santüari de la Madona di Capücìn, cun una statua de la Madona del secul XV, e una Ascension de Giambattista Trotti.
Appenzell (distret)
Appenzell a l'è un distret svizzer del Canton Apenzel de Dent. La süperfiss del teritori del distret l'è de 16.9 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Appenzell al se tröva a una altitüden de 780 meter sura al livel del mar e l'è furmaa de una aprt de la citaa de Appenzell, e dei center abitaa de Rinkenbach, Kau e Meistersrüte.
In del canton Apenzel de Dent, l'unitaa aministrativa pusee pissena l'è 'l distret, quest vör dii che un distret l'è minga spartii sü en cumün
Storia
El distret l'è stat furmaa ufizialment in del 1872 de l'union de le "rhodes" de Lehn e Rinkenbach.
1135
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Traffic Collision Avoidance System
miniatura|drita|El TCAS
El Traffic Collision Avoidance System, o Traffic Alert and Collision Avoidance System (in lombard Sistema de avvis del traffegh e per l'evitament de la collision) l'è on dispositiv che 'l gh'è in del cockpit di reoplan per avvisà i pilota che gh'è on alter reoplan cont el transponder in di vicinanz e donca gh'è el ris'c de on incident.
Storia
L'idea l'è sortida foeura in del 1955, e l'Incident del Gran Canyon, ha confermaa l'idea.
Depsoeu l'incident del Volo Aeroméxico 498, in del 1986, ha portaa la FAA a desvilupaa el TCAS.
Incident
Gh'hinn staa di incident perchè el TCAS l'era smorzaa (per esempi, el Vol Gol Transportes Aéreos 1907, ma anca dovuu a di error per pilota, per esempi el s'ciant sota Überlingen, indoa on avion russ ha scoltaa i informazion del ATC e minga quej del TCAS, e ha ciappaa dent on avion, copand 71 person.
Strada voivodal 702
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 44 km.
Théziers
Théziers l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Aramon, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.34 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 10 méter a 'na altèsa màsima de 129 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Théziers l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Vyžlovka
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Praha-východ.
Stazion de Santa Maria la Bruna
La Stazion de Santa Maria la Bruna a l'è 'na stazion de la ferrovia Napoli-Salerno, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenitalia in contratt de servizzi cont la Region Campania.
Rimini
Rimini (endèla parlàda locàl: Rèmin o Rémne; en latì: Ariminum; en etrùsco: Arimna) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna. El g'ha presapóch 136000 abitàncc, 'na superfìce de 134 km² e 'na densità de 1013 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bellaria-Igea Marina, Coriano, Riccione, San Mauro Pascoli (FC), Santarcangelo di Romagna, Verucchio.
L'è capolöch de la pruvìncia omònima, e l'è colocàda sö la còsta del Mar Adriàtich, 'ntramès ai fiöm Marecchia (en latì Ariminus) e Ausa (en latì Aprusa). Ensèma a Riccione l'è giöna de le località de vilegiadüra estìva piö famùze de la còsta romagnöla e d'Itàlia.
Stráž nad Ohří
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Karlovy Vary e del distret de Karlovy Vary.
Poleymieux-au-Mont-d'Or
Poleymieux-au-Mont-d'Or l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Neuville-sur-Saône, del circondàre (arrondissement) de Lione e del dipartimènt del Rodano.
Pagliara
Pagliara l'è ün cumün da la Pruvincia de Messina ent la regiun Italiana da la Sicilia, localisaa a c.ca 180 km a est da Palermo e 25 km a südoest da Messina. Al 31 Dezember dal 2004, al gh'eiva üna popülazion da 1.223 e üna area da 14,6 km².
Poleymieux-au-Mont-d'Or
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Pagliara
Al cumün da Pagliara al cuntegn lan frazion da Rocchenere e Locadi.
Pagliara al è arent a Furci Siculo, Mandanici, Roccalumera e Santa Lucia del Mela.
Pont Ciass
"Passaa Pont Ciass hinn de mazzà prima che nass"
- Proverbi cuntaa di dò lat de la frontera
Pont Ciass (Ponte Chiasso) l'è ona frazion de la città de Comm. El se troeuva a nord-ovest del centro comunal, e 'l confina coi frazion de Mont Olimpin e Sagnin, oltra che cont el comun tisines de Ciass e quei italian de Maslianigh e Cavallasca. Oltra a Pont Ciass, denter a la frazion gh'è i località de Brogeda, Dogana, Casetta e Laghett. Pont Ciass l'è stada ona frazion del comun de Mont Olimpin del 1818 fina al 1884, ann in del qual Mont l'è staa taccaa a Comm. A Pont Ciass gh'è voeuna di dogann che separen l'Italia de la Svizzera.
Custanta da Lévy
In matemàtega, la custanta da Lévy (a völte cugnussüda sota ul nomm custanta da Khinchin-Lévy) la pariss int una espressiú cunserneent ul cumpurtameent asintòtich di denuminaduur cunvergeent da le frazziú cuntínüade. In 1936, ul matemàtich Francées Paul Lévy al mustra che i denuminaduur q_n\, cunvergeent di desvilüpameent da le frazziú cuntínüade da dabot töcc i nümar reaj i satisfà:
Castello-Molina di Fiemme
Castello-Molina di Fiemme (Castel endèla parlàda locàl; Mühlen im Fleimstal en todèsch stòrich) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 2.064 abitàncc, 'na süperfìce de 54 km², per 'na densità de 38 ab./km². El cunfìna coi cümü de Carano, Cavalese, Anterivo (BZ), Valfloriana, Pieve Tesino, Telve.
Custanta da Lévy
La custanta da Lévy a l'è la custanta dal custaa dritt da chesta espressiú, e a l'è apprussimadameent iguala a 3,275 822 918 7... Ul tèrmin al è apó a völte druvaa par fá referenza al lugariitm dal custaa dritt da chesta espressiú, ch'al è apprussimadameent iguaal a 1,186 569 110 4...
Pattada
Pattada l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Sassari. El g'ha presapóch 3.501 abitàncc, 'na superfìce de 165 km² e 'na densità de 21 ab./km². El cunfìna coi cümü de Benetutti, Buddusò, Bultei, Nughedu San Nicolò, Nule, Oschiri, Osidda (NU), Ozieri.
El fà part del teretóre del Logudoro e coi sò 794 m de altèsa sùra 'l leèl del mar, l'è 'l cümü piö alt de la pruvìncia de Sassari, e 'ntra i prim dés de töta la Sardegna.
Pattada l'è famùs per vìa de la prudusiù de cortèi a seramànech ciamàcc en lèngua sàrda sa resolza. thumb|left|400px|Sa resolza, el cortèl tìpich de Pattada
Saludecio
Saludecio (endèla parlàda locàl: Saludèc) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Rimini. El g'ha presapóch 2.391 abitàncc, 'na superfìce de 34 km² e 'na densità de 70 ab./km². El cunfìna coi cümü de Mondaino, Montefiore Conca, Montegridolfo, Morciano di Romagna, San Giovanni in Marignano, Tavoleto (PU), Tavullia (PU).
Cuelgamures
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Strada voivodal 703
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 84 km.
Sigmundsherberg
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Bundesstraße 50
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez ai Renània-Palatinàto.
Cardamine pratensis
Cardamine pratensis l'è 'na spéce de piànta fanerògama che fà part de la famìa botànica de le Brassicaceae. thumb
Distribusiù
L'è 'na piànta urugunària de l'Europa e de l'Àzia ucidentàla.
Padria
Padria l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Sassari. El g'ha presapóch 836 abitàncc, 'na superfìce de 48 km² e 'na densità de 17 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bosa (NU), Cossoine, Mara, Monteleone Rocca Doria, Pozzomaggiore, Romana, Villanova Monteleone.
San Clemente (RN)
San Clemente (endèla parlàda locàl: San Climènt) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Rimini. El g'ha presapóch 3.096 abitàncc, 'na superfìce de 20 km² e 'na densità de 155 ab./km². El cunfìna coi cümü de Coriano, Gemmano, Misano Adriatico, Monte Colombo, Montefiore Conca, Morciano di Romagna, San Giovanni in Marignano.
Méhtelek
a l'è un comun del Distret de Fehérgyarmat, cont una popolazzion de abitant.
L'Albagés
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Montgellafrey
Montgellafrey l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de La Chambre, del circondàre (arrondissement) de Saint-Jean-de-Maurienne e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 19.36 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 821 méter a 'na altèsa màsima de 2610 méter s.l.m.
Denges
Denges a l'è un cumün svizzer del distret de Morges, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 1.67 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Denges al se tröva a una altitüden de 399 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Echandens, Ecublens, Lonay, Préverenges, Saint-Sulpice.
Börtlingen
El cümü de Börtlingen el se tróa a 'na altèsa de 450 méter sura 'l leèl del mar.
Sardigliano
Sardigliano (en piemontés: Sandijan) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Alessandria. El g'ha presapóch 441 abitàncc, 'na superfìce de 12,62 km² e 'na densità de 37 ab./km². El cunfìna coi cümü de Borghetto di Borbera, Cassano Spinola, Castellania, Garbagna, Gavazzana, Sant'Agata Fossili, Stazzano.
Prodott agroalimentar tradizionaj lombard
I prodott agroalimetar tradizionaj lombard (P.A.T.) recognusuu dal Minister di Politigh Agricoj, Alimentar e Forestaj, sora parpost de la Region Lombardia a hinn chei che vegnen:
Somain (Pos'ciav)
Somain (parnonzia: [su'majn] ; italian: Somaino) l'è ona frazion del comun grisones de Pos'ciav. El paes el se troeuva in de l'alta Val Pos'ciav, a nord del center comunal.
Cassina Pertusella
Cassina Pertusella, o anca domà Pertusella (istess in Italian), l'è voeuna di dò frazion principai del comun varesott de Caronn Pertusella. Ghe viven circa 2000 personn. El paes a l'è staa per on bell poo de temp on comun indipendent, che al temp di piev el partegniva a quella de Bollaa. In del 1869 Cassina Pertusella l'è stada taccada al comun de Caronn. Tucc duu hann faa part de la Provincia de Milan fina al 1927.
Schlaiten
Schlaiten l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Lienz e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70727.
1136
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Santa Francesca Cabrini
Santa Francesca Cabrini (el sò num cumplet l'era Francesca Saverio Cabrini) l'é stai una religiusa ludesana, nasüda a Sant'Angiul el 15 de lüi 1850 e morta a Chicago el 22 de dicémber 1917.
La vureva andà in Cina a fà la misiunaria, ma el Papa Lión XIII l'ha mandái in America.
L'é andai in gir per el mund a pruteg i emigranti italian, e in America l'ha custrüid diversi uspedái e culég. L'ha fundá le Misiunarie del Sacro Cör de Gesü.
Benafigos
a l'è un comun de la provincia de Castellón, cont una popolazzion de abitant.
Strada voivodal 704
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 31 km.
North Acton (metropolitana de Londra)
North Acton  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Stazion de Torre Annunziata Città
La Stazion de Torre Annunziata Città a l'è 'na stazion de la ferrovia Napoli-Salerno, che la serviss el comun de.
Sitzenberg-Reidling
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Torre Annunziata Città
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenitalia in contratt de servizzi cont la Region Campania.
Cas'ciagh
Cas'ciagh (Casciago in Italian) l'è on comun de la Provincia de Vares che 'l gh'ha, cont ona superfiss de 4 km² e 'na densità de 0 ab./km².
Voulpaix
Voulpaix (Vulpasium in latin) l'è una citaa de la Francia.
Cas'ciagh
El comun l'è situaa a pòcch chilòmeter del Lagh de Vares e del capploeugh provincial e 'l gh'ha dò frazion, Casarich e Morosoeu.
Voulpaix
Pupulaziùn
La pupulaziùn l'è de circa 389 de persónn (stimm dul 2006).
Òss bus
Preparazion
A gh’è divèrsi manér de pareggiáll. El pò vèss servìi come ‘n segónd piàtt, ma de sòlit el compagna el risòtt al zaffrán. La part de cusinà la ven de la tibia de la buscina de latt, fada giò a fètt de circa 3-4 cm de altèzza, che gh’hànn denter l’òss, che in del piàtt, el se mostra cont denter on bus cont la midolla. La gremolada, on triàa fin fin fàa su de limon, aj e erborìn l’è part de la ricètta de l’òss bus a la milanesa.
Cas'ciagh
Cas'ciagh l'è bagnaa del riaa Tinella.
Òss bus
Òss bus a la milanesa
El ven pareggià con l’infarinà i òss bus e donca mèttej denter ind ona pignatta indoe l’è stada rosolada e poeu tòlta vìa on scigolla insèma al buttér, intanta che hinn adrée a coeuss se gh'hà de condì i òss bus cont el saa e ‘l péver. Se spètta che i òss bus se colóren donca se vèrsa giò el vin biànch. Al svaporamént del vin bianch ghe se gionta l’acqua o del broeud e on zicch de estràtt de carna. Se quattàa giò la pignatta intanta che ‘l mangià l'è adrée a coeus adasi adasi per on ora. Quand che l’è cosùu el ven condìi con l’erborìn e l’aj. El piàtt donca l’è pront.
Cas'ciagh
Evoluzion demografega
L'andament del numer di abitant del comun de Cas'ciagh l'è mostraa in la tabella chi de sotta
Òss bus
Òss bus ai tomates
Vegenen pareggià con l’infarinà i òss bus e donca mèttej denter ind ona pignatta indoe l’è stada rosolada e poeu tòlta vìa on scigolla insèma al buttér, intanta che hinn adrée a coeuss se gh'hà de condì i òss bus cont el saa e ‘l péver. Se spètta che i òss bus se colóren donca se vèrsa giò el vin biànch. Al svaporamént del vin bianch ghe se gionta on cazzùu de acqua e la salsa de tomates. Se quattàa giò la pignatta intanta che el mangià l'è drée a coeus adasi adasi per on ora. Quand che l’è cosùu el se condìss con l’erborìn e la scòrza de limón. El piàtt donca l’è pront.
Stružná
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Karlovy Vary e del distret de Karlovy Vary.
Castello Tesino
Castello Tesino (Castel Tasin endèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 1.443 abitàncc, 'na süperfìce de 112 km², per 'na densità de 13 ab./km². El cunfìna coi cümü de Canal San Bovo, Pieve Tesino, Scurelle, Cinte Tesino, Lamon (BL), Grigno, Arsiè (BL).
Castanea sativa
Castanea sativa (nòm popolàr: Castègna) l'è 'na spécie vegetàl de la famìa de le Fagaceae. La piànta e la sò somésa le vé ciamàda castègna o marù a segonda de la sórt. L'è 'na piànta uriginària de l'Euròpa meridiunàla e de l'Asia Minùr ma al dé d'encö se la tróa en töt el teretóre Europèo. L'è 'na spécie rüstica che scàmpa tancc agn, e l'è apresàda per la prudusiù de le castègne che i è bùne de maià (tecnicamènt la part che se màia l'è 'l grà de somésa, cioè 'l giandì) e per el legnàm che l'è de bùna qualità.
Descrisiù
La castègna l'è 'na piànta a portamènt de àlber, condèna chiòma làrga e piötòst srotondàda, 'na altèsa variàda, a segonda de le cundisiù, dei 10 ai 30 méter.
left|thumb|200px|'Na piànta de castègna En cundisiù normài la se svelöpa condèn trónch gròs e a fùrma de colòna. La scórsa l'è lìza, löstra, de culùr gris-maròn. La scórsa dei ram la tìra al bianch e l'è piéna de lentezèle trasvèrse. Col pasà dei agn, la scórsa la se screpùla e la fùrma de le rüghe dispunìde sö la longhèsa.
Le foie i è altèrne, le g'ha 'n gambì cürt e, a la bàze de chèsto, gh'è dò stìpole oblónghe. La làmina de la fòia l'è grànda, la pöl rià 'nfìna a 20-22 ghèi de longhèsa e 10 ghèi de larghèsa. La fùrma l'è lanceolàda, la fenés a pónta e l'è capetàda sö l'òrlo, coi dintì bèi gös dispunìcc a distànsa regolàr. Le fòie zùine i è peluzète, ma a quan che i è bèle svelöpàde le deènta glàbre, löstre e coriàcee.
L'è 'na piànta monòica dóca la svelöpa fiur mascc e fèmina töcc dù sö la stèsa piànta. I fiùr mascc i è reünìcc en glömèröi pesègn tacàcc ensèma tra de lùr a furmà dei amènti che stà sö dricc, lónch 5÷15 cm, che vé fò a la sèa de le fòie. Ogna fiùr l'è de culùr che tìra al biànch, e 'l g'ha 'n peregóne spartìt en 6 lòbi e ìn androcèo de 6÷15 stam. I fiùr fèmina i è izolàcc o reünìcc en grüpècc de 2 o 3. Ogna masülì l'è enciurciàt sö 'ndèn invòlucro de bràtee ciamàt cùpola. 200px|thumb|left|En rés deèrt con dét le castègne (se èt bé i ciöfècc ciamàt tòrcia) El fröt l'è 'n achénio, ciamàt pò a lü castègna. L'è seràda sö 'ndèn invòlucro spinùs ciamàt rés endóche se pöl troàn dét dò o trè. El rés el vé de l'evulusiù de la cùpola. Quan che l'è madür el rés el se dèrf fò 'n quàter vàlve e 'l làsa crödà fò le castègne. El fröt el g'ha 'n pericarpo coriàceo de culùr maròn, lis e löster de föra, pilùs de dét. La fùrma l'è presapóch glubùza, spiatàda fò de 'na bànda, e bombàda de l'ótra. Quan che 'l rés l'è deèrt, la part del fröt che se prezènta l'è 'n ciöfèt ciamàt torcia, che pò l'è chèl che rèsta del pestél e dei 5÷7 stìgmi. Chèsto ciöfèt el fà de protesiù al germe. De l'ótra bànda, chèla che rèsta scundìda dét endèl rés, gh'è come 'na piasöla piö ciàra, grìza e piàta ciamàda ilo. La scórsa de la castègna (el pericarpo) l'è maròn a striadüre piö o méno marcàde. Chèste caraterìstiche morfològiche le sènt càre per reconóser le vàrie sórcc de castègne e marù.
Palermo FC
La Palermo Football Club (Palermo Folber Club in lombard), pussee semplicement Palermo, l'è la principal squadra de folber de Palermo indoe l'è stada fondada in del 1900. Adess la giuga in de la Serie C. La gh'ha la divisa roeusa e negher.
El sò stadi l'è 'l Renzo Barbera che gh'ha 36.349 pòst a sedè.
Jogadors e Alenadors
Jogadors e Alenadors de la squadra scrivudi in lombard:
Alenadors
Nohèdes
Nohèdes l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Prades, del circondàre (arrondissement) de Prades e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 30.91 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 758 méter a 'na altèsa màsima de 2459 méter söl leèl del mar.
Palais Royal - Musée du Louvre (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 1 e 7 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del bus
Saint-Jean-sur-Reyssouze
Saint-Jean-sur-Reyssouze l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Saint-Trivier-de-Courtes, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 27.48 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 178 méter a 'na altèsa màsima de 218 méter söl leèl del mar.
Sant'Agta
Sant'Agta (en piemontés: Santa Àgata; en italià: Sant'Agata Fossili) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Alessandria. El g'ha presapóch 413 abitàncc, 'na superfìce de 8,04 km² e 'na densità de 51 ab./km². El cunfìna coi cümü de Carzòu, Cassano Spinola, Castlania, Gavazzana, Sardigliano.
Tehov (Praha-východ)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Praha-východ.
1137
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Ouveillan
Ouveillan l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Ginestas, del circondàre (arrondissement) de Narbonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 29.98 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 6 méter a 'na altèsa màsima de 59 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Ouveillan l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
San Giovanni in Marignano
San Giovanni in Marignano (endèla parlàda locàl: San Zuàn in Marignèn) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Rimini. El g'ha presapóch 7.808 abitàncc, 'na superfìce de 21 km² e 'na densità de 372 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cattolica, Gradara (PU), Misano Adriatico, Morciano di Romagna, Saludecio, San Clemente, Tavullia (PU).
Thoiras
Thoiras l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lasalle, del circondàre (arrondissement) de Vigan e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Thoiras l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Fondazion Poliambulanza
Storia
L'è fondaa in del 1903 de dodes medegh bressan, che derven in del rion del Carmen on ospedaa per la cura di pover.
El gh'ha 'na motta de success e 'l gh'ha prest de cambià sed e de sociàss a l'orden di ancell de la carità.
El sutta a renoeuvà i repart e i struttur finna al 1997, quand che la derva la sed del dì d'incoeu.
In del 2001 l'è inauguraa on parch didattich per la formazion del personal sanitari.
In del 2005 i monegh passen la gestion de l'Ospedaa a 'na fondazion, che la collabora con l'Università Cattolega e con la Diocesi de Bressa.
Haiti
Haiti (Ayiti in haitian, Haïti in frances) a l'è un paes di Caràib.
El cunfina cun la Repübliga Dominicana.
La capital a l'è Port-au-Prince.
El gh'ha una süperfiss de 27.750 km² per una pupulaziun de quasi 8.800.000 abitant.
Haiti a l'è in de la part ucidentala de l'isula d'Hispaniola.
Storia
Haiti a l'era una culonia francesa e a l'è vegnüü indipendent el 1m de genar del 1804.
Pettineo
Pettineo l'è ün comünn da la Pruvincia de Messina ent la regiun Italiana da la Sicilia, localisaa a c.ca 80 km a est de Palermo e 110 km a ovest da Messina. Al 31 da Dezember dal 2004, al gh'eiva üna popülazion da 1.502 abitant e üna area da 30,5 km².
Haiti
Storia
A l'è stada la prima repübliga negra al mund.
Pettineo
Pettineo al è arent a Castel di Lucio, Mistretta, Motta d'Affermo, Reitano, San Mauro Castelverde e Tusa.
Neuburg an der Kammel
Neuburg an der Kammel l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Günzburg. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 37.90 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Haiti
Urganizaziun pulitiga
Haiti (nom ufizial: République d'Haïti / Repiblik d Ayiti) a l'è una repübliga presidenziala.
Neuburg an der Kammel
El cümü de Neuburg an der Kammel el se tróa a 'na altèsa de 506 méter sura 'l leèl del mar.
Haiti
Urganizaziun pulitiga
El president a l'è Jovenel Moïse (del 2017).
El prim minister a l'è el Claude Joseph del 2021).