cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Giovann Adamm II del Liechtenstein
Roeul del Stat
El sostegn el passagg di scern del Stat ai sgent, per esempi in l'istruzion - l'insubiss l'introduzion de 'n voucher scoeula cont di scoeul in concorrenza in tra de lor gestii di comunità locali e di privaa - e in del camp di droeugh, tant de sostegnì del 1997 che saria mej legalizzàj tutt per sbassà i cost sociai e sanitari e dà men poder a la malavitta e ai terrorista.
Falerone
Falerone (Faleró 'ndèla parlàda locàl)l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Fermo. El g'ha presapóch 3.178 abitàncc, 'na superfìce de 24,53 km² e 'na densità de 130 ab./km². El cunfìna coi cümü de Belmonte Piceno, Montappone, Monte Vidon Corrado, Montegiorgio, Penna San Giovanni (MC), Sant'Angelo in Pontano (MC), Servigliano.
Giovann Adamm II del Liechtenstein
Economia
Se retegn el sò pensee arent a quell de la scoeula austriega: El refuda el protezionism, i sussidi a l'agricoltura e i sostegn ai industri inefficient, el sostegn inveci comé pussee liber mercaa e gestion privada di servizzi poeudan juttà a miôrà el servizzi e a fàj andà innanz a nivell de tecnologia. El sostegn el sistema pensionistich a capitalizzazion.
Question etich
El se deciara contra de l'abort, che l'è de fatt fortement limitaa in del Principaa, e l'ha dii de vess pront a doperà el sò diritt de veto per bloccàll se 'l fuss insubii.
Villar de Cañas
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Alicia Florrick
Alicia Florrick, nassuda Cavanaugh, l'è 'n personagg principal de la serie televisiva The Good Wife. L'è interpretada da la Julianna Margulies.
Biografia
Miee del Peter Florrick, Procurator de Stat borlaa in desgrazia per on scandol de prostituzion, la torna a lavorà 'me avocatt in del studi Stern, Lockhart & Gardner, portada da Will Gardner, sò vegg compagn de scoeura de che l'è innamorada. Donca, da bona miee la se troeuva a fà de noeuv l'avocata e a gestì el scandol che l'ha ciappaa el marii cont i sò du fioeui: Zack e Grace.
Chichinscì la fà 'na relazion cont el Will Gartner, e a la fin de la stagion 3 el sò marii el se candida Governador de l'Illinois e lee 'l jutta fiss e 'l ghe staa vesin. In la stagion 5 inveci el Will el moeur coppaa in tribunal e lee la va in lutt e la se separa in cà dal marii.
Ideologia
L'ideologia a l'è l'insema di credenze, opinion e idee de 'n dad grup social, termen doperad per la prima voeulta, in del sens de scenza che la studia 'sti idee, de l'Antoine-Louis-Claude Destutt de Tracy, 'me "scenza di idee e di sensazzion". L'è stad poeu el period dopo, soratut grazzia al Karl Marx, a rendél un termen pussee general per "sistema de idee", soratut 'me critega a l'idealism.
Alicia Florrick
Biografia
El sò marii in del frattemp el proeuva a candidàss ai primari democrategh de l'Iowa 'me President di Stat Unii, ma el perd clamorosament. Poco dopo ghe fan causa per negligenza e, vist i problema economegh el sò studi, la torna in del vegg studi.
In del frattemp la gh'ha 'na relazion cont el sò investigator, e 'na voeulta che 'l marii el troeuva l'investigator a cà de la Alicia in mudand el se inversa e lee la domanda el divorzi. Lu el ghe domanda de restà insemma a lu almen finna a la fin del process che 'l avaria avuu de fà.
La fin
Dopo che la sò defesa l'ha mituu de bon in diffcoltà la Procura el Peter Florrick l'accetta on patteggiament de vun ann de libertà vigilada, senza nissuna reclusion. Comé in la scena iniziala de la serie lu l'è man in la man cont l'Alicia, ma lee la lassa per andà dal sò investigator, che poeu descovriss che l'era minga lu. Donca incontra la Dianne Lockhart che ghe tira 'na s'giafa per avè taccaa el sò marii lung la defesa del Peter. La serie la finiss cont lee che la se sistema la giacca, senza dà nissun'altra informazion.
Riposto
Riposto (en Ripostu) l'è 'n cümü de la Pruvìncia de Catania, endèla regiù Italiana de la Sicilia. El se tróa a 25 km a nordèst de la cità de Catania. Ai 31 de Dezèmber del 2004, el gh'éra 'na popolasiù de 14.619 abitàncc e 'na superfìce de 12,9 km².
Custonaci
Custonaci l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sicilia, en Pruvìncia de Trapani. El g'ha presapóch 4.655 abitàncc, 'na superfìce de 69 km² e 'na densità de 67 ab./km². El cunfìna coi cümü de Buseto Palizzolo, Castellammare del Golfo, San Vito Lo Capo, Valderice.
Riposto
El teretóre del cümü de Riposto el töl dét a le frasiù de Torre Archirafi, Quartirello, Carrubba, Altarello, Archi e Praiola.
Riposto l'è tacàt ai cümü de: Acireale, Giarre e Mascali.
Autostrada H29 (Ucraina)
L' a l'è 'n autostrada nazzional de l'Ucraina, longa km.
Riferiment
Автошлях Н 29
Gesa de la Passion
La Gesa de la Passion (italian: Chiesa di Santa Maria della Passione) a l'è ona gesa catolega de Milan, la segonda pussee granda de la citaa dopo del Domm. La se troeuva in del center storegh, arent al Conservatori e minga tropp delong del Tribunal e del Cors de Porta Vitoria. A l'è vun di esempi pussee bei del manierism milanes. Dent in de la gesa se troeuva quader del Gaudenz Feree, del Daniell Cresp e de tanc olter artista del manierism e barocch lombard.
Storia
El primm tocch a vess tiraa su (in del 1486) l'è staa quell terminal, faa su comè on otagon con dent vott capell ligaa insema a pianta meza circolar o retangolar. L'impiant primitiv a l'è staa pensaa del Gioann Antoni Amadee, ma l'è staa portaa a tecc del Gioann Battagg. La soa pianta a l'era pu o manch compagna de quella de tanc olter santuari marian de la Lombardia del Renassiment. Pussee inanz, el Cristofen Lombard l'ha tiraa su el tiburi. In del 1573 el Carlo Boromee l'ha ciamaa de slargà la gesa: inscì l'è stada slongada cont on impiant longitudinal, che l'era pussee adatt per la predicazzion. Gh'è staa giontaa i navad (faa del Martin Bass) e la faciada barocca, che l'è del Ses'cent. In del Vottcent, la cort del sò convent vegg l'è stada trasformada in del Conservatori de Milan.
Bundesstraße 422
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez ai Renània-Palatinàto.
Heilbronn
Heilbronn l'è 'na cità todèsca sitüàda 'ndèl Land del Baden-Württemberg, endèl distrèt (Regierungsbezirk) de Stocàrda. La g'ha 0 abitàncc (dato del ) e l'è übicàda 'ndèl nòrd del sò Land, endèla val del fiöm Neckar che 'l streèrsa la cità.
Schwarzenbach am Wald
Schwarzenbach am Wald l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Àlta Francònia. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Hof. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 36.50 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Lùer
Pusìbol cunfuziù pò a con de:
Schwarzenbach am Wald
Schwarzenbach am Wald la se tróa a 'na altèsa de 686 méter sura 'l leèl del mar.
Heilbronn
thumb|200px|left|PanoramaHeilbronn l'è 'na cità extra-circondariàl (kreisfreie Städte) che völ dì che la fà circondàre (Kreis) de per sò cönt. El circondàre de Heilbronn el g'ha la sò séde aminitratìva 'n cità ma 'l teretóre comünàl de la cità del pont de vìsta aministratìf el na fà mìa part.
Namur
Namur (in tudesch istòrich Namür; Namen in ulandes; Nameûr in valón; Namouer in lüssembürghes; Name in limbürghes) l'è una cità del Belgio con 100.000 abitànt e l'è la capitàl d'la Valonia, e sèd vescuvìl catòlica. La cità la 'ströva indùe i fiüm Mosa e Sambre i se tùcun.
Rógn
Rógn (Rogno in Italià) l'é 'n comú de 0 abitàncc (dàto del ) dela Provinsa de Berghém, situat nela bàsa Al Camonega, a presapóch 5 km de la còsta setentriunàla del Lach d'Izé.
L'é situatt a 215 meter d'altèsa sura 'l leèl del màr e 'l sò teretóre 'l cuàrcia zó 'n area de 15,6 km².
La densità l'é de 0 abitàncc per km².
Rogn, in del medioéf, l'è stat ol capolöch de öna di quàter circuscrisiù (pievàtech) in de le quài l'ìa spartìda sö la Al Camònega. Ol pievàtech de Rógn 'l ciapàa dét chèi che adès i è i teretóre dei paés de Rógn, Darf, Giànech, Artògne, Erbàn, Gordù, Sciano, Anfurro, Àngol.
Andamènt demogràfech
L'andamènt del nömer de abitàncc del cümü de Rógn l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Kitzeck im Sausal
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Pokojovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Lascellas-Ponzano
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Musa
La Banana l'è el früt del banano, àlber chel fa part del géner botànic Musa in d'la famiglia d'le Musaceae.
I gamb i rìven fin a vot méter e le föie i rìven fin a tri méter.
El früt el se mangia per l'80%, el rest l'é la pell che la se trá via. Se pöd mangiála crüda o anca cöta. La g'ha tante calurìe.
Struttur de dacc
I struttur de dacc a hinn di entità doperaa per organizzà di dacc in la memoria d'on computer e, despess, in d'ona memoria de massa. La scerna de 'sti struttur a hinn ligaa soratutt ai algoritm, tant che de solit in l'informatega teorica a hinn consideraa compagn e studiaa insemma.
Musa
Storia
La parola banana la vegn da la Arab e la vör dì dìd (de la man).
L'ha cumincià a véss cugnusüda vers el sécul XVII.
Gilbert Gottfried
El Gilbert Jeremy Gottfried (Brooklyn, 28 de febrar del 1955) l'è on comegh e ator american.
Mötz
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70211.
Stazzion de Berlin Giardin Zoologich
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni de la S-Bahn de Berlin.
Interscambi
Fermada Zoologischer Garten
Saint-Léger-sur-Roanne
Saint-Léger-sur-Roanne l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Roanne-Sud, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 4.51 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 296 méter a 'na altèsa màsima de 339 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Léger-sur-Roanne l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Bersanìga
Bersanìga l'è öna frasiù del cümü de Nich che l'se tróa 'n Pruìnsa de Cremùna e l'à facc cümü desperlé 'nfina al 1928.
Ee Mungu Nguvu Yetu
Ee Mungu Nguvu Yetu a l'è l'inn nazzional doperad in, componud del.
Cavour (metropolitana de Roma)
Interscambi
La stazion la gh'ha 'me interscambi i bus zittadin. Fermada del bus
Empuriabrava
Ol Empuriabrava l'è ü quartér ürbanisàt del cümü (münissépe) de Castelló d'Empúries e l' gh'à 5.366 abitàncc (2005).
La sò ürbanisassiú l'è diferènta da chèla di óter quartér, dezà che 'l quartér l' ciapa dét i aiguamolls de l'Empordà e issé l'è traersàt fò da i canài, a la manéra de Enésia, ach se i cale e i strade i è asfaltade.
Stazion de Via del Monte
La Stazion de Via del Monte a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai de la Circumvesuviana, esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno.
Cunsunanta nasala
Int la funetica de l'articulazion, 'na cunsunanta nasal l'è un son cunsunant che l'è articulaa seranda sü el canal ural, e desbassanda el vel del palat, in pusizion de ripos. El risültà l'è un git d'aria ch'el va föra dai naris inveci che da la buca.
Wittislingen
Wittislingen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Dillingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 17.41 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Gruyères
Gruyères a l'è un cumün svizzer del distret de Gruyère, in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 28.39 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Wittislingen
El cümü de Wittislingen el se tróa a 'na altèsa de 450 méter sura 'l leèl del mar.
Gruyères
El cumün de Gruyères al se tröva a una altitüden de 810 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bas-Intyamon, Broc, Bulle, Charmey, Haut-Intyamon, La Tour-de-Trême, Le Pâquier, Semsales, Vaulruz, Vuadens.
miniatura|manzína|Gruyères Medieval La cità medieval l'è un center turistegh impurtant in de la alta val del fiümm Saane, e la ghe dà 'l so nomm al furmai cognussüü in tüt el mond: el Gruviera.
miniatura|manzína|Panurama de Gruyères
miniatura|250px|El Castel de Gruyères
Sopronhorpács
a l'è un comun del Distret de Sopron, cont una popolazzion de abitant.
Villar de Domingo García
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Klöch
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Navili Grand
El Navili Grand, ciamaa in di dialett arios anca Niviri (Naviglio Grande) a l'è on canal artificial lombard che 'l nass del Tisin e 'l finiss a Milan, in la Darsena de Porta Cines (indove l'incontrava, on temp, la fin de l'Olona). A l'è longh circa 50 chilometer. L'è vun di navili milanes anmò in fonzion (insema al Navigliett e a la Martesana), e fina ai ann '60 del Noeuvcent a l'è staa doperaa 'me canal commercial per portà giò i robb del Lagh Maggior.
Gesa de San Barnaba (Milan)
La Gesa de San Barnaba (italian: Chiesa di San Barnaba) a l'è ona gesa catolega de Milan.
La se troeuva in del center storegh de Milan, a duu pass del Tribunal.
A l'è staa el primm edifizzi de l'orden di Barnabitta, che ciappen el sò nomm propi de quella gesa chì.
Storia
La gesa l'è stada fada su de l'architett perugin Galeazzo Alessi in del 1561, come gesa mader di Ceregh Regolar de San Pavol, che i hann ciappaa el nomm popolar de "barnabitta" proppi perchè se trovaven lì.
In del 1625 gh'è rivaa el Camillo Procaccini, che l'ha dipingiuu i afresch de la navada e del cor.
In del 2010 l'è staa fenii el restaver de la faciada (l'ultem l'era staa faa in di Agn Sessanta).
Petrůvky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Callas (FR-83)
Callas l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Callas, del circondàre (arrondissement) de Draguignan e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 49.26 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 60 méter a 'na altèsa màsima de 811 méter s.l.m.
Lliurona
Lliurona (o Llorona) al è ü nucli ürbà de montagna de l'antich münissipe de frontera de Bassegoda, ol qual al è stat desagregat de la comarca de La Garrotxa per èss agregat al cumü d'Albanyà e, conseguentment, al à cambiat de comarca aministratia e l'è ignìt de l'Alt Empordà.
Strada de prima class 62
La  a l'è una strada de prima class de la Cechia longa 37.379 km. La conliga Ústí nad Labem.
Lliurona
Malgrat al sies stat fés abandonat a causa di esili del postguera e de la migrassiú econòmega de de la década del 1960, dopo del franchism al à recüperat demografegamènt co l'ariv de nöa popülassiú.
Vall Calanca
- Proverbi de la Mesolcina
Charavines
Charavines l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Virieu, del circondàre (arrondissement) de La Tour-du-Pin e del dipartimènt de l'Isère.
Vall Calanca
La Calanca (Calancatal in todesch) l'è ona val di Grison. L'è ona val lateral de la Mesolcina. L'è traversada de la Calancasca, che l'è quasi parallela a la Moesa, e la va de nord a sud. La confina a ovest cont el Canton Tesin (val Riviera e val de Bregn). L'è voeuna di quatter vai di Grison indè che se parla Italian (e donca anch el Lombard). Del pont de vista orografegh la se troeuva in di Alp de l'Adula, che l'è on sottagrupp di Lepontinn. La bassa val, al contrari de quella de sora, l'è minga tant freggia.
I paes
Tucc i paes de la Calanca toeuven part al circol con l'istess nomm, che 'l se troeuva in del distrett de la Moesa, in di Grison. I comun de la vall a hinn: Arvigh, Bragg, Buscen, Castaneda, Cauch, Rossa, Santa Maria e Selma.
Charavines
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.52 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 440 méter a 'na altèsa màsima de 800 méter söl leèl del mar.
Pozz (MI)
Pozz (pernonzia local: [pos]; in Italian: Pozzo d'Adda) l'è on comun de la Provincia de Milan con 0 abitant. Pozz la se troeuva a nòrd-est del capploeugh, vers el fiumm Adda. La gh'ha ona frazion ciamada Bettola.
Evoluzion demografega
L'andament del numer di abitant del comun de Pózz l'è mostraa in la tabella chi de sotta:
Issanlas
Issanlas l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Coucouron, del circondàre (arrondissement) de Largentière e del dipartimènt de l'Ardèche.
Burgh Tisin
Burgh Tisin (Piemuntés: Borgh Tisén; Italian: Borgo Ticino) a l'è un cumün de la Pruincia de Nuara.
Issanlas
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 28.4 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1119 méter a 'na altèsa màsima de 1374 méter s.l.m.
Burgh Tisin
El gh'ha ona popolaziun de, cunt ona superfis de 0 km² e ona densità de popolaziun de 0 ab./km².
L'è tacaa ai cumün de Cunturbia, Castlét, Cümiaagh, Dimian, Varal, Vrün.
L'è staa el lögh de nassida del pueta ümanista Antonio Cerruti (1503-1560). Düranta la segunda guera mundial (13 agust 1944) i nazista hann massaa, per vendicàss di partisan, 12 giuin innucent, ai quai l'è dedicada la piassa principal del paés.
Evoluzion demografega
L'andament del nümer de abitant del cumün de Burgh Tisin l'è mustraa in de la tabela chi de sutta
Korntal-Münchingen
Korntal-Münchingen l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocàrda. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ludwigsburg. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 20.71 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Isernia
Isernia (Sèrnia 'ndèla parlàda locàl; Æsernia 'n latì; Aisernio 'n ósco) l'è 'na cità italiàna, de la regiù del Molise, capolöch de la pruvìncia omònima. Isernia la g'ha presapóch 20.884 abitàncc, 'na superfìce de 68 km² e 'na densità de 307 ab./km².
El cümü de Isernia el cunfìna coi cümü de Carpinone, Forlì del Sannio, Fornelli, Longano, Macchia d'Isernia, Miranda, Pesche, Pettoranello del Molise, Roccasicura, Sant'Agapito.
Schwarzenbach an der Saale
Schwarzenbach an der Saale l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Àlta Francònia. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Hof. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 59.10 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Schwarzenbach an der Saale la se tróa a 'na altèsa de 508 méter sura 'l leèl del mar.
Kyrgyz Respublikasynyn Mamlekettik Gimni
Kyrgyz Respublikasynyn Mamlekettik Gimni a l'è l'inn nazzional doperad in Kirghizistan, componud del Nasyr Davlesov.
Grottazzolina
Grottazzolina (La Grotta 'ndèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Fermo. El g'ha presapóch 3.117 abitàncc, 'na superfìce de 9 km² e 'na densità de 346 ab./km². El cunfìna coi cümü de Belmonte Piceno, Fermo, Magliano di Tenna, Monte Giberto, Montottone, Ponzano di Fermo, Rapagnano.
Gesa de San Fedee (Milan)
La Gesa de San Fedee (ofizzialment in italian: Chiesa di Santa Maria alla Scala in San Fedele) a l'è ona gesa catolega de Milan. La se troeuva in del coeur del center storegh de la citaa, taccada al Palazz Marin. A l'è la gesa di gesuitta a Milan, e l'è stada fada su per orden de san Carlo Borromee. A l'è considerada vun di modei de l'architettura de la Contrareforma. Denanz a la gesa a gh'è ona statoa del Lissander Manzon, che l'era on sò parocchian e che l'è mort dopo che l'era scapusciaa di sò basei intant che 'l vegneva foeura de ona messa.
Sainte-Enimie
Sainte-Enimie l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Sainte-Enimie , del circondàre (arrondissement) de Florac e del dipartimènt de la Lozère.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 87.34 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 444 méter a 'na altèsa màsima de 1096 méter söl leèl del mar.
Molinis
Molinis a l'è un cumün svizzer del distret de Plessur. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 13.24 km², e al se tröva a una altitüden de 1041 meter sura al livel del mar.
El cumün de Molinis a l'è tacaa ai cumün de Arosa, Peist, St. Peter-Pagig, Tschiertschen.
Storia
Molinis l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1335 col nom de Mulina. Prima amò, in rumanc, l'eva cognossüü col nom de Molinas.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Hauteville (CH-FR)
Hauteville a l'è un cumün svizzer del distret de Gruyère, in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 10.56 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Cerekvice nad Bystřicí
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
Hauteville (CH-FR)
El cumün de Hauteville al se tröva a una altitüden de 717 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Cerniat, Corbières, La Roche, Marsens, Pont-en-Ogoz, Pont-la-Ville.
Pfungen
Pfungen a l'è un cumün svizzer del distret (en todèsch: Bezirk) de Winterthur, in del Canton Zürigh. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 4.99 km² e in del al gh'eva una popolazion de 0 abitant.
El cumün de Pfungen al se tröva a una altitüden de 412 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Dättlikon, Embrach, Neftenbach, Oberembrach, Winterthur. La popolaziun l'è in magioranza de lengua todesca.
Storia
Pfungen l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 993 col nom de Funginga.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Longarone
Longarone (en vèneto: Longaron) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Belluno. El g'ha presapóch 4.119 abitàncc, 'na superfìce de 103 km² e 'na densità de 40 ab./km². El cunfìna coi cümü de Belluno, Castellavazzo, Erto e Casso (PN), Forno di Zoldo, La Valle Agordina, Ponte nelle Alpi, Sedico, Soverzene.
El dizàster del Vajont
El paés de Longarone pörtròp l'è dientàt famùs per vìa del dizàster del Vajont. Ai 9 de utùer del 1963 el paés l'è stat devastàt de l'ondàda de àiva che gh'è treecàt fò de la dìga de l'impiànto idroelètrich del Vajont. La stràge l'è stàda cauzàda de 'na fràna che s'è destacàt dek mut Toc, en mìra ai paizì de Erto e Casso, e l'è nàda zó pròpe 'ndèl lach artificiàl furmàt de la dìga. L'ondàda che s'è furmàt la g'ha scaalcàt fò la dìga e l'è riàda zó 'n val, endóche la g'ha desfàt fò töt el paés de Longarone. La tragédia la g'ha provocàt de piö de 2.000 mórcc.
Lascuarre
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Autostrada A25 (Italia)
L'Autostrada A25  a l'è 'n autostrada italiana che l'è in Abruzzo e Lazzi e verta del e gestida de Strada dei Parchi. Longa 115 km, la conliga Torano Nuovo e Pescara.
Most
El most (ciamaa vin dolz in d'on quai dialett alpin l'è quell liquid che 'l vegn foeura de la spremidura de vegetai (compagn de la frutta), eventualment messedaa con l'aqua. A l'è vun di primm pass per la produzion de alcolegh, compagn del vin e de la birra. De solet, se l'è minga specificaa, con most se intend soratutt quell de l'uga.
Origin del nomm
La parolla most la vegn del latin (vinum) mŭstum, che 'l voeur dì "gnamò fermentad". L'è comuna a tucc i lenguagg romanz (catalan most, frances moût, spagnoeu, portoghes e italian mosto, rumen must, sicilian mustu), e la s'è spantegada anca in di lenguagg germanegh (ingles must, olandes most), slav, grech e ungheres.
Umberto Ambrosoli
'l Umberto Ambrosoli (Milà, 10 de setèmber del 1971) l'è 'n aucàt e òm pulìtich italià.
Candidàt a i elesiù regiunàle de la Lumbardia del 2013 per il cèntro sinìstra l'à ciapàt ol 38,24% e l'è stài batìt dal Roberto Maroni che l'à ciapàt ol 42,81%.
Endèl 2009 el g'ha püblicàt Qualunque cosa succeda sö sò pàder, l'aocàt Giorgio Ambrosoli, che gh'è stat copàt ai 11 de löi del 1979 per mà del William Joseph Aricò, en "killer" pagàt del banchér Michele Sindona. El lìber el g'ha insìt i prémi Tiziano Terzani e Capalbio.
Gymnadenia
Gymnadenia l'è 'n zèner de piànte de la famìa botànica de le Orchidaceae che töl dét 'na vintìna de spéci. L'è clasificàt come mèmber de la sotafamìa de le Orchidoideae. Se càta chèste spéci de l'Europa rnfìna a ala Cìna. Le g'ha dei tubèrcoi envéce che 'l pseudo bulbo.
Habitat
La crès perlopiö endei pracc e 'ndèi teré bèi ömecc, tat endei mucc alcc come 'ndèl e zòne acquitrinùze, picàde al sul o en mèza òmbra.
La Gymnadenia conopsea l'è stàda portàda andèi Stati Ünicc endoche la d'è natüralizàda.
Descrisiù
Le fòie i è oblónghe e le vé lónghe 5 ghèi, le böta dei grupilì sotatèra che g'ha 'na dimensiù max. 6 ghèi e i è rotóncc
Le 'nfiurescènse i è bèle drìte e i è de tìpo a spìga, le böta de la rözeta bazàla e le presènta 'na fiuridütra bèla bondànte de fùrma cilìndrica coi fiur pesègn.
Spéci
Chèsta l'è la lìsta de le spéci acetàde segónt el sit del giardì botànich del Missouri (Missouri Botanical Garden), agiurnàda al löi del 2014:
Tranvia Bressa-Idro
Verta del 1881 e sarada in del 1932, l'era in Pruvincia de Bressa.
Predùr
Predùr (nòm uficiàl en italià: Predore) l'è 'n cümü de de la pruinsa de Bèrghem. El se tróa sö la rìa dèl lach d'Isé a 36 km de la sità de Bèrghem e a 189 méter söl lièl del mar.
Laùr Vecc
En rìa al lach, dét a la ìla Lansa, sa tróa la Tur Smezada dol XII sécul che la fàa part de la fortificasiù de Predùr. 'Ndol paìs sa dìs che du fredèi, giü Guelfo e l'óter Ghibelì, i ghìrà tacàt béga, giü 'l vulìa tegnìla 'n pé, l'otèr tìrala zó. I g'ha zügàt öna partìda a scacchi per decidì chèl che fà co la Tùr. Al ghìra vinsìt chél che ulìa tiràla zó e isé 'l g'ha decis de tiràn zó sul che la mèsa.
250 meter sura 'l paìs, ghè 'l Santüare de la Madóna de la Nef, tìrat sö 'nturen al XV sécul. Per rìaga ta ghè de fà na stradina strèta e 'n pé o 'na scalèta de 288 pasèi.
Cümü tacacc
Isé, Sàrnech, Taèrnola, Ìgol e Idànga
Evulusiù demogràfega
L'andamènt del nömer de abitàncc del cümü de Predùr l'è ilüstràt in de la tabèla ché sóta:
Amministrasiù
Ol 30/05/2006 ghé stade le elesiù che gà ést insì ol sindéch Lorenzo Girelli.
Stazzion de Hackescher Markt
La  a l'è 'na stazzion ferroviaria de la Germania, in la zona de Berlin.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni de la S-Bahn de Berlin.
Sokorópátka
a l'è un comun del Distret de Győr, cont una popolazzion de abitant.
Bundesstraße 423
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez ai Renània-Palatinàto e Saarland.
Geoff Pierson
El Geoffrey "Geoff" Pierson (Chicago, Illinois, 16 de giugn del 1949) l'è on ator american.
Kunan Kiribati
Teirake kaaini Kiribati a l'è l'inn nazzional doperad in Kiribati, componud del Ioteba Tamuera Uriam.
Policlinico (metropolitana de Roma)
Policlinico  l'è 'na stazion de la Linia B de la Metropolitana de Roma.
Interscambi
La stazion la gh'ha 'me interscambi i bus zittadin. Fermada del bus
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi: Biliettaria
Liegi
Liegi (in frances Liège; in tudesch Lüttich; Luik in ulandes; Lidje in valón, Leodicum in latin; Lieja in spagnöl e purtughes; Léck in lüssembürghes; Luuk in fiamingh e limbürghes) l'è una cità del Belgio con pressapoch 195.000 e l'è in d'la d'la Valonia. L'è straversada del fiüm Mosa.
L'è gemelàda cun Türin.
L'è la prima cità d'la Valonia per abitànt e la quarta de tütt el Belgi dòpu Anversa, Gent e Charleroi.
I g'hann dài la scurmàgna de "Cité ardente" (La cità che brüsa de pasiòn).
El mercàd
Tüte le dumèniche, a Liegi, gh' vün d'i püsée gròss mercàd d'Europa, ciamàd Marché de la Batte, lùng püsèe de 3km, arènt al fiüm, cun quasi cincènt bancarèle de cumerciànt, ch'i venden la sò mercansìa fresca che la riva suratütt da l'Italia.
Petrovice (Vysočina)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Sölden (AT-7)
Sölden l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Imst e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
San Giovanni la Punta
San Giovanni la Punta (San Giuvanni la Punta en Sicilià) l'è 'n cümü de la Pruvìncia de Catania, endèla regiù Italiana de la Sicilia. El se tróa a 8 km a nordèst de la cità de Catania. Ai 31 de Dezèmber del 2004, el gh'éra 'na popolasiù de 20.385 abitàncc e 'na superfìce de 10,6 km².
El teretóre del cümü de San Giovanni la Punta el töl dét apò a la frasiù de Trappeto.
San Giovanni la Punta el cunfìna cói cümü de: Aci Bonaccorsi, Pedara, San Gregorio di Catania, Sant'Agata li Battiati, Trecastagni, Tremestieri Etneo, Valverde e Viagrande.
Bříšťany
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
Laspaúles
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Valassina
La Valassina (inscì anca in Italian) a l'è ona vall de la Provincia de Còmm, indove el passa la prima part del percors del fiumm Lamber. L'è situada in del Triangol Larian, var a dì la zòna che la se troeuva in mezz ai duu ramm del Lagh de Còmm. El paes pussee important de la vall, tanto che ghe da anca 'l nòmm, l'è 'l comun de Ass. Alter center a hinn Canz (che però queivun el considera anmò brianzoeu), Lasnigh, Rezzagh, Caj, Valbròna, Sorman, Magrej, Civenna e Barni (oltra al vegg comun de Ònn, che al dì d'incoeu el se troeuva in del comun lecches de Olivee). El princippi de la vall, inscì 'me la fin de la Brianza, l'è segnaa de la cascada de la Vallategna.
Duranta el Medioev, la Valassina l'è stada voeuna di piev de l'Arcidiòcesi de Milan.
Kornwestheim
Kornwestheim l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocàrda. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ludwigsburg. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 14.64 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Kornwestheim la se tróa a 'na altèsa de 297 méter sura 'l leèl del mar.
Saint-Marcel-d'Urfé
Saint-Marcel-d'Urfé l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Saint-Just-en-Chevalet, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Marcel-d'Urfé l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Villar de Olalla
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Tavassàn cun Vilavèsch
Tavasàn cun Vilavèsch (o apéna Tavazzano, Tavazzano con Villavesco in Italian) l'è un cumün de la pruìncia de Lod, Lumbardia cun 0 abitant (dàto del  ). L'é el prim paès a Nord de Lod.
Elezion politegh italian del 1924
miniatura|drita|Scheda elettorala El 6 de avril del 1924 gh'è staa i elezion politegh in Italia del 1924. I eren regolaa de la legg Acerbo, maggioritaria in l'assegnà i 2/3 di segg a la Cambra di Deputaa e proporzional per el rest. A la votazion han partecipaa 23 list con 1306 candidaa, de che 346 eren deputaa de la legisladura precedenta e 41 di vegg legisladur, ma domà trè list s'hinn presentaa in tutt el Stat: La Lista Nazionale (El Liston), el Partii Popolar Italian de l'Alcide Degasperi e 'l Partii Socialista Unitari del Giacomo Matteotti.
Rickenbach (ZH)
Rickenbach a l'è un cumün svizzer del distret (en todèsch: Bezirk) de Winterthur, in del Canton Zürigh. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.03 km² e in del al gh'eva una popolazion de 0 abitant.
Autostrada H28 (Ucraina)
L' a l'è 'n autostrada nazzional de l'Ucraina, longa km.
Tavassàn cun Vilavèsch
Storia
El paés l'é nasìd in dué che gh'è adess Vilavèsch. El teritòri l'era la residensa de campagna del Vesch de Lod; per quést el se ciamena Villa del Vescovo. Dòpu l'é diventàd pruprietà d'i Salerano (1189), d'i Buttintrocca (1657) e d'i Rezzonico fin al 1796.
thumb|left|190px|La cesa de Vilavésch
Ecunumia
Gh'è una gradìsima Central a carbòn che la dà laurà a 230 uperàri.
Cultüra
La prima cesina de Tavasàn adés l'è scunsacrada, quela növa l'è del 1947. La cesa de Vilavèsch l'è del 1630. In di alter frasiòn Mundignàn e Cà de' Zecchi gh'é dù bele capeline. Gh'è anca un bell munüment a la Pace.
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Tavassàn cun Vilavesch l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Frosolone
Frosolone l'è 'n cümü italià, de la regiù del Molise, en Pruvìncia de Isernia. El g'ha presapóch 3.364 abitàncc, 'na superfìce de 49 km² e 'na densità de 69 ab./km². El cunfìna coi cümü de Carpinone, Casalciprano (CB), Civitanova del Sannio, Duronia (CB), Macchiagodena, Molise (CB), Sant'Elena Sannita, Sessano del Molise, Torella del Sannio (CB).
Elezion politegh italian del 1924
El partii fassista el gh'ha avuu el 60% di vot, e donca i 2/3 a la Cambra.
Erice
Érice l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sicilia, en Pruvìncia de Trapani. El g'ha presapóch 25.251 abitàncc, 'na superfìce de 47 km² e 'na densità de 537 ab./km². El cunfìna coi cümü de Buseto Palizzolo, Paceco, Trapani, Valderice.
Centro de ricérca
A Erice gh'è la Fondasiù e Centro Ettore Majorana per la Cültüra Scentìfica, che l'òcupa divèrsi locài che prìma i ìa de la Céza Catòlica]]. L'istitùto l'è pòsto dedicàt a incóntri scentìfich e scöle de fìzica e óter argomèncc, che i atìra ricercadùr e stüdèncc de töt el mónt.
Lindau (DE-BY)
Lindau l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. L'è 'l capolöch del circondare rüràl (Landkreis) omònim. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 33.18 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
left|200px|thumbLa part piö antìca de la cità de Lindau la se tróa söndèn ìzola de 0.68 km² 'n mès al Lach de Costansa e colegàda a la teraférma condèn put.
Cità 'nzemelàde
Lindau l'è 'nzemelàda co le cità de:
Stazion de Via Sant'Antonio
La Stazion de Via Sant'Antonio a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai de la Circumvesuviana, esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno.
Fodom
Fodom (en Italià: Livinallongo del Col di Lana; en vèneto: Livinalongo del Col de Lana; en Todèsch: Buchenstein) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Belluno. L'è giü dei cümü de la Ladinia.
El g'ha presapóch 1.417 abitàncc, 'na superfìce de 99 km² e 'na densità de 14 ab./km². El cunfìna coi cümü de Badia (BZ), Canazei (TN), Colle Santa Lucia, Cortina d'Ampezzo, Corvara in Badia (BZ), Rocca Pietore.
Alber
right|thumb|250px thumb|right|250px|Un pin inevaa L'Àlbor (anca arbor o alber) l'è una pianta che la viu tanti an, e per quést l'è buna da crés in volt cun un füst drit e legnùz che'l se ciàma trunch, e che'l pöd avègh di ram che s'aliméntun cun la linfa, grasie ai radìz e a le föie. I albor i èn divérs dai arbüst miga apena per i dimensión, ma anca parché i gh'han un ünich trunch chel partìs da tera.
Fornelli
Fornelli l'è 'n cümü italià, de la regiù del Molise, en Pruvìncia de Isernia. El g'ha presapóch 1.982 abitàncc, 'na superfìce de 23 km² e 'na densità de 86 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cerro al Volturno, Colli a Volturno, Forlì del Sannio, Isernia, Macchia d'Isernia.
Alber
Cume l'è fai
L'albor da grand l'è 'na pianta legnùza che a diferénsa dell'arbüst el gh'ha un füst perèn e un trunch cun ramificasión néla part süperiùr. El trunch l'è furmàd da püsè strat: la part püsè estèrna l'è la rüsca, el scund strat l'è ciamàd libor, el ters l'è el cambi e in ültim gh'è el cilìndor centràl che l'è furmàd dal légn. Ogni albor el gh'ha la so furma caraterìstega che la dipénd dala cunfurmasión dal trunch (svilüp in altésa e diàmeter) e dall'inséma d'le ramificasión. L'albor cun la püsè granda circunferénsa dal trunch l'è el baobab che el riva anca a püsè de 40 metor. La zgiàfa dell'albor l'è faia dale föie e dai ram e la pöd és:
I föi pödun cascà o és persistént e a scunda d'la lur furma se pödun clasificà dü categurìe de albor: aghiföi o latiföi.
I albor pödun viu isulàd, in grüp de un'ünica spéce (cume ind la pinéta), o de spéce divèrse (busch o màcia). Par el mutìu che i radìz i èn tant luntàn dale föie, i albor i èn tant ezigént dal punt de vista climàtich: pödun miga viu ind le zone dezèrtiche, subàrtiche e sura munt trop volt, indùe de solit gh'èn i arbüst.
I albor i èn divìz in 3 categurìe:
Marco Terragni
El Marco Terragni (Paderna Dugnan, 26 April 1930 - Milan, 29 Giugn 2006), l'è on imprenditor e inventor italian, fondador de Covema insemma al Dino Terragni. L'è staa vun di pioner de la plastiga in Italia.
Pforzheim
Pforzheim (Pforze 'ndèla parlàda locàl) l'è 'na cità todèsca sitüàda 'ndèl Land del Baden-Württemberg, endèl distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. La g'ha 0 abitàncc (dato del ) e l'è übicàda 'ndèl nordèst del sò Land, endèla part setentriunàl de la Forèsta Négra (Schwarzwald), a presapóch 25 km a sudèst de Karlsruhe, e 37 km a nordòvest de Stocarda.
thumb|200px|left|PanoramaPforzheim l'è 'na cità extra-circondariàl (kreisfreie Städte) che völ dì che la fà circondàre (Kreis) de per sò cönt. El circondàre rüràl (landkreis) de Enzkreis el g'ha la sò séde aminitratìva 'n cità ma 'l teretóre comünàl de la cità del pont de vìsta aministratìf el na fà mìa part.
Sobor (Ongaria)
a l'è un comun del Distret de Csorna, cont una popolazzion de abitant.
Torron d'Oeurz
El Torron d'Oeurz o Torenton (parnonzia local a Osogna: [ol to'roŋ døːrdz]; parnonzia local a Biasca [toran'toŋ]; Italian: Torrone Alto, Torent Alto o Torrone d'Orza) l'è on mont de la Svizzera. L'è alt 2.948 meter e l'è al confin in tra la Val d'Osogna (val Riviera) e la Calanca. In realtà l'è on rosc de montagn che 'l se destacca in direzion nord-ovest de la cadena de mont che la spartiss el Tisin di Grison. De 'sto grupp, la scima pussee alta la se ciama proppi Torron d'Oeurz. I alter scimm hinn quei che circonden la val d'Osogna e 'l fianch meridional de la val Pontiron.
I primm personn che gh'hinn rivaa in scima (in del 1892) hinn staa L. Darmstädter e J. E G. Stabeler.
Navaluenga
a l'è un comun de la provincia de Avila, cont una popolazzion de abitant.
Azion (partii politegh)
Azion (Azione in italian) a l'è 'n partii politegh italian fondaa del Carlo Calenda in del settember 2019.
Stòria
In del sgenee 2019 el Calenda, iscritt al Partii Democrategh, el lanzia la piattaforma "Semm Europee" per i elezion europee de quell ann. Dòpo de la crisi del governo Conte I e 'l nass del governo Conte II el molla el PD el 5 de settember. Ghe va dree anca l'important parlamentar Matteo Richetti.
El 21 de november del 2019 a l'è nonziaa el cambi de nòmm in Azion.
L'otegn on consiliee regional in Emilia-Romagna in di elezion del sginee 2020 in la lista del president Stefano Bonaccini.
In l'agost 2020 ghe aderissen du deputaa: l'Enrico Costa e 'l Nunzio Angiola.
In del Referendum costituzional del 2020 in Italia el se s'cera per el no. El 17 de november del 2020 Azion e Pussee d'Europa formen on unegh grupp in del Parlament italian.
In di elezion comunai del 2021, a Roma candiden el Calenda, che 'l riva no al ballottagg, ma a l'è la lista pussee votada. A Milan se candiden dent di Reformista e eleggen la Giulia Pastorella.
Al referendum in su la giustizia del 2022 se s'ceren cont el sì.
Per i elezion del 2022 el scerniss de corr insemma al Partii Democrategh, ma pocch dopo el molla l'acord, per via de la lianza del partii del Letta cont Europa Verda-Sinistra Italiana.
Burbané
Burbanee (Piemuntes: Borbané; Italian: Borgomanero) l'è un cumün de la Pruvincia de Nuvara. Dopu el capplögh, l'è 'l segund center citadin püssee pupulaa de la pruvincia (21.103 abitant). El se tröva in de la piana tra la Sesia e 'l Tisin a 32 km a nord de Nuvara. L'è bagnaa del rial Agogna. L'è gemelaa cun i cumün de Digne-les-Bains (Francia) e Bad Mergentheim (Germania). Burnbanee 'l gh'ha diversi fraziun, ciamaa Rivan, San March, Santa Cristina, Santa Crus, Vargan Bass, Vargan Sora, Piuvin. El dialet del sit el se ciama dialötu burbanelu e l'è vün de quei dialet de transiziun tra lumbard e piemuntes.
Kobenz
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Montottone
Montottone (Montottó 'ndèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Fermo. El g'ha presapóch 1.032 abitàncc, 'na superfìce de 16 km² e 'na densità de 65 ab./km². El cunfìna coi cümü de Belmonte Piceno, Grottazzolina, Monsampietro Morico, Monte Giberto, Monte Rinaldo, Monte Vidon Combatte, Ortezzano.
Gesa de San Rafaell
La gesa de San Rafaell (italian: Chiesa di San Raffaele) a l'è ona gesa catolega de Milan. La se troeuva propi in del coeur del center storegh, in de la contrada con l'istess nomm, a duu pass del Domm. A l'è vuna di ges pussee vegg de la citaa anmò in pee, e l'è menzonada giamò in del 903: al temp a l'era vuna di ses ges che la se trovava intorna a quella central che poeu la saria vegnuda el Domm. Al dì d'incoeu de 'sti ges ghe 'n resta in pee domà dò: la gesa de San Rafaell e quella de San Gotard in Cort. L'edifizzi che vedom incoeu l'è staa consacraa del San Carlo Borromee in del 1582, e faa su cont i progett del Pellegrino Tibaldi e del Galeazzo Alessi.
Ostašov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Callian (FR-83)
Callian l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Fayence, del circondàre (arrondissement) de Draguignan e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 25.42 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 96 méter a 'na altèsa màsima de 581 méter s.l.m.
Březina (Hradec Králové)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
Favignana
Favignana l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sicilia, en Pruvìncia de Trapani. El g'ha presapóch 4.106 abitàncc. El teretóre del cümü el té vià töcc i 37 km² de la superfìce de le ìzole de Favignana, Levanzo e Marettimo, e dei du izolòcc de Maraone e Formica.
Tranvia Bressa-Mantoa-Ostija
La  a l'è stada 'na tranvia a scartament tranviari standard che la conligava Bressa, Mantoa e Ostija longa 109.83 km.
Verta del 1882 e sarada in del 1952, l'era in Lombardia.
Selbitz (DE-BY)
Selbitz l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Àlta Francònia. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Hof. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 27.70 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Selbitz la se tróa a 'na altèsa de 520 méter sura 'l leèl del mar.
Pregnana
Pregnana (Pregnana Milanese) l'è on comun de la Provincia de Milan che 'l gh'ha 0 abitant. Pregnana la se troeuva a òvest de Milan, in de la zòna de Rò.
Argelliers
Argelliers l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Aniane, del circondàre (arrondissement) de Montpellier e del dipartimènt de l'Hérault.
Pregnana
Sitt interessant
Gesa parrochial di sant Peder e Paol A l'è stada fada sù in de la segonda guerra mondial, consacrada el 30 Giugn del 1945 dal cardinal de Milan Schuster. A l'è 'na costruzion importanta perchè l'è stada fada sù grazie al impegn di pregnanes che la voeureven davera tant. Gh'hinn denter affresch che cunten la vita de Crist. In del lat dester gh'è l'altar de la Regina Pacis che el fa memoria del bombardament in su la città del 1945. A pregnaa soratutt in de la campagna gh'hinn anca quei cassinn.
Argelliers
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Pregnana
Evoluzion demografega
L'andament del numer di abitant del comun de Pregnana l'è mostraa in la tabella chi de sotta:
Argelliers
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 50.29 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 80 méter a 'na altèsa màsima de 531 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Argelliers l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Lorenzago di Cadore
Lorenzago di Cadore (en vèneto e 'n ladì: Lorenžago) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Belluno. El g'ha presapóch 576 abitàncc, 'na superfìce de 27 km² e 'na densità de 21 ab./km². El cunfìna coi cümü de Domegge di Cadore, Forni di Sopra (UD), Lozzo di Cadore, Vigo di Cadore.
Bundesstraße 424
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez ai Renània-Palatinàto.
Stazzion de Alexanderplatz
La  a l'è 'na stazzion ferroviaria de la Germania, in la zona de Berlin.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni de la S-Bahn de Berlin.
Haut-Intyamon
Haut-Intyamon a l'è un cumün svizzer del distret de Gruyère, in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 60.44 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Montagny al se tröva a una altitüden de 763 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bas-Intyamon, Blonay (VD), Château-d'Œx (VD), Chatel-Saint-Denis Grandvillard, Gruyères Montreux (VD), Rossinière (VD), Semsales Veytaux (VD).
Bario
250px|right|thumb|Aspèt del bàrio El bàrio l'è 'n elemènt chìmich enserìt endèla tàola periòdica dei elemèncc col sìmbol Ba. El g'ha nömer atòmich 56, che völ dì che 'l nùcleo de 'n àtom de bàrio el g'ha 56 prutù. El sò nòm el l'ha ciapàt de la paròla gréca "βαρύς" (barys) che völ dì gréf.
En natüra, el bàrio el se prezènta sóta fùrma de sèt izòtopi diferèncc, chèl che se càta piö de spès l'è el 138Ba (71,7% del totàl del bàrio dispunìbil). L'è 'n metàl mulzì, de culùr gris arzentàt, de aspèt el pöl someàsen al piómp, El fà part dei metài alcalì terùs e l'è 'n elemènt che reagés facilmènt.
L'è stat identificàt per la prìma ólta del chìmich svedés Carl Scheele endel 1774.
Autostrada A26 (Italia)
L'Autostrada A26  a l'è 'n autostrada italiana che l'è in Piemont e Liguria e verta del e gestida de Autostrade per l'Italia. Longa 197.1 km, la conliga Genua e Gravaluna.
Montefortino
Montefortino (Montefurtì 'ndèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Fermo. El g'ha presapóch 1.303 abitàncc, 'na superfìce de 78 km² e 'na densità de 17 ab./km². El cunfìna coi cümü de Amandola (FM), Bolognola (MC), Castelsantangelo sul Nera (MC), Comunanza (AP), Montemonaco (AP), Sarnano (MC), Ussita (MC).
L'Omm de preja
L ' Omm de preja (Om de preja in grafia NOL, L'Uomo di pietra in italian) a l'è stad un giornal satiregh publegad in del Regn Lombard-Veneto e fondad di leterad Cletto Arrighi, Camillo Cima e Gottardo Cattaneo, de la Descaviadura.
L'obietiv de la revista a l'era quell de parlà, cont el mez de la lengua lombarda, a l'identità di milanes e de fà un poo de "guerra de penna" contra 'l governa austriegh. L'ha mocad i publegazzion in del 1859, quand che la pupart di so collaborator s'inn sgiontad a la segonda guerra de independenza italiana.
Laspuña
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.