cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Capacità de scambi catiònich
Terreni cont on'alta CSC
Se la reazion del terren a l’è fortement alcalina (pH > 8,5) el terrén el gh’avarà on tass de saturazión basica del 100% e soprattùtt una percentual alta de sòdio che ‘l pò vèss scambià, con di conseguenz gravissim sia in su la fertilità chimica, sia in su quèlla fisica, fin anca a proibìghenn l’esercizzi medèsim a l’agricoltura. In quèj condizion chì l'elevada CSC l’è on difètt ver e pròppi de già che la fa diventà difficìl o anca del tutt impossìbil l’utlizzazion de quèj terrén chì.
Esempi prategh
Al fin de capì l'importanza de la capacità de scambi el pò servìss fàa on confrónt sòta l’aspètt quantitatìv infra du divèrsi tipi de terrén.
Al fin de rappresentà on ambient òttim, sòta vari pont de vista, a pòdum fagh riferiment a on terrén de medi impàst, ben stratturàa e cont ona dotazion de tèrra crea moderada (20-25%), piazzàa ind on ambient mediterraneo e cont ona reazión nèutra. On terrén con quèj caratteristich chì el pò ‘vègh ‘na densità apparenta de l'órdin de 1,3 t/m3. S'a se mètt l’ipòtesi che ind la frazion creósa ghe sìen di mineràj del tipo di montmorilloniti e che la dotazión de  l’humus la sia al limit de quèll che ‘l basta, la capacità de scambi la gh’avarà di valór medi o alti. L'analisi chimica la dà ‘na CSC di 25 meq/100g e on grad de saturazion basica del 75%. La dotazion di basi de scambi, riferida a la CSC, l’è spartida inscì: calcio 60%, magnesio 10%, potassi 5%.
Per rappresentàa un ambient minga òttimal, sòta vari pont de vista, a se pò fagh riferiment a on terren che ‘l tend al sabbiós, ricch de scheleter, cont ona bassa dotazion de tèrra crea (men del 5%), piazzàa in don ambient mediterraneo e cont ona reazion àcida (pH 5). On terrén con quèj caratteristich chì el pò ‘vègh ‘na densità apparenta de l'ordin de 1,5 t/m3. Quèll terrén chì a gh’è n’hà pòcch de collòid mineràj e, a caosa de la soa tessidura grossolana, l’è sogètt a perìod de brusècc e alt temperadur che ruzen el bilanc de la sostanza organica vèrs la mineralizzazion; per quèst la quantità de l' humus la sarà putòst bassa. L'analisi chimica la dà ‘na CSC de 4 meq/100g e on grad de saturazion basica del 30%. La dotazion de bas de scambi, riferida a la CSC, a l’è spartida inscì: calcio 5%, magnesio 15%, potassi 10%.
Santa Lüzia
Santa Lüzia (Saint Lucia in ingles) a l'è un paes di Caraib, che l'è furmaa dumà de l'isula de Santa Lüzia.
Capacità de scambi catiònich
Esempi prategh
La prima operazion de fà l’è el calcolo de la massa del terrén (M) a la quàl i dàa gh’hànn de vèss raportàa, cont el ciapà in considerazion ‘na profondità de 40 cm (p) e ‘na superficie de 1 ha (S). A insegnà con da la densità apparenta e con V el volumm (in meter cubi), el càlcol el se fa con quèlla fórmola chì:
El coefficient 100 l’è aplicàa per esprìmm i longhèzz e i superfici per mèzz di unitàa de misura omogenui. A Indicà con A el terren del primm esempi e con B quèll del segond esempi, a sarà inscì:
MA = 40 • 1,3 • 100 = 5.200 t/ha
MB = 40 • 1,5 • 100 = 6.000 t/ha
Città di Castello
Città di Castello l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Umbria, en Pruvìncia de Perugia. El g'ha presapóch 37.842 abitàncc, 'na superfìce de 387 km² e 'na densità de 98 ab./km². El cunfìna coi cümü de Apecchio (PU), Arezzo (AR), Citerna, Cortona (AR), Mercatello sul Metauro (PU), Monte Santa Maria Tiberina, Monterchi (AR), Montone, Pietralunga, San Giustino, Sansepolcro (AR), Umbertide.
Capacità de scambi catiònich
Esempi prategh
La capacità de scambi totàl (esprèssa in gram equivalent per èttar) la ven ottegnuda per mèzz de quèlla formola chì:
El coefficient 10 el ven aplicà per esprìmm i mass con di unitàa de misura omogenui (tonnellàd in gram) e per trasformà i milliequivalént in equivalént. In del coefficient gh’è denter anca l’espression che la trasforma la CSC in tèrmen de percentuàl. In di du terrén la sarà:
CSCtA = 25 • 5200 • 10 = 1,3•106 eq/ha
CSCtB = 4 • 6000 • 10 = 0,24•106 eq/ha
A quèll ponto chì se pòden calcolà i dotazion di òssid del calcio, del magnesio e del potassi, esprèss in t/ha per mèzz de quèlla fórmola chì:
Ind la fórmola, "x" l’indica la percentuàl de l'elemént in del complèss de scambi, "e" il pes equivalént de l'elemént (20 per el calcio, 12 per el magnesio, 39 per el potassio), "s" l’è el coefficient di conversión stechiométrich del stèss òssid (1,4 per el calcio, 1,67 per el magnesio, 1,2 per el potassi).
Boston
Boston (Bòston) l'è ona città di Statt Unii orientai. La gh'ha ona popolazion de 636.000 abitant. L'è la capital del Massachusetts e l'è la città pussee importanta del New England. La soa area metropolitana la quatta dent quatter milion e mezz de personn. A l'è anca vuna di città americann pussee vegg (fondada in del 1630), e vuna de quei pussee ricch de storia. L'è vuna di città simbol de la Guerra de Indipendenza Americana. Per via di sò università e center de ricerca, Boston l'è cognossuda anca foeura di Statt Unii, e la gh'ha on'importanza mondial.
Partizziú (matemàtega)
Una partizziú  d'un cungjuunt X al è un cungjuunt  P da sübcungjuunt mia vöj da X düü à düü dis&midot;gjuunt e ch’i furma un recuvrameent da X. D’otra manera dii, P a l’è una partizziú da X si e noma si le parte da P i è mia vöje e cada elemeent x da X sa al tröva int una esatameent da cheste parte.
Esempi
Ul cungjuunt {1, 2, 3} al gh'a le partizziú sigütante : Remarchemm che
Úrden partiaal sü le partizziú : ul làtes da le partizziú
Ul cungjuunt da tüte le partizziú d'un cungjuunt al è parzialameent urdenaa : par definizziú, una partizziú a l’è plüü fina che una otra si la  frazziuna  le parte da l'otra in parte plüü piscine. Cheest úrden partiaal al furma un làtes cumplet indúe ul límit da sota al è la partizziú  banala in noma un sübcungjuunt e ul límit da sura la partizziú  in singletú.
Stazion de Cava dei Tirreni
La Stazion de Cava dei Tirreni a l'è 'na stazion de la ferrovia Napoli-Salerno, che la serviss el comun de.
Mara
Mara l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Sassari. El g'ha presapóch 808 abitàncc, 'na superfìce de 18 km² e 'na densità de 45 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cossoine, Padria, Pozzomaggiore.
Franklin D. Roosevelt (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 1 e 9 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del bus
Sfera Ebbasta
Carriera
El rapper ha scominciaa a caregà video sora el YouTube in del period 2011-2012 senza, però, scoeud tròpp success. Inquand el produttor Charlie Charles ha deciduu de contattàll sora el Myspace per domandagh ona collaborazión, el rapper ha refudaa. Successivament i duu a s'hinn incontraa a ona festa de Hip Hop TV, menter tucc e duu eren dree a trà de scagn on cancell perchè a eren senza l'inevid. Si come a hinn staa minga bon de intraa a la fin, hann deciduu de andà a majà al McDonald's e proppi chì hann deciduu de scomincià la collaborazión. Lavorand insemma hann produu vari bran e hann publegaa sora el YouTube anca di video auto-produu per i canzon e, dopo la publegazion del video per el bran Panette, ha scominciaa a vess contattaa da ona quaj ca' discografega.
Crocus albiflorus
El Crocus albiflorus Kit., 1814 l'è 'na piànta erbàcea de la famìa delle Iridaceae, fàcil de troà 'ndèle zòne alpìne e tìpica per la sò fiuridüra a la fì de l'envéren.
Descrisiù
220px|thumb|El portamènt Località : Valmorel, Limana (BL), 800 m s.l.m.  -  5/4/2008 L'altèsa de la piànta la vària dei 5 ai 15 ghèi. La fùrma biològica l'è de geòfita bulbùza (G bulb), cioè i è piànte erbàcee perèni che pórta le gème en puzisiù soterànea. Quan che la stagiù l'è mìa adatàda le g'ha mìa órghegn aèrei e i böcc i se tróa 'ndèn órghen che stà sotatèra e che 'l se ciàma bùlbo.
Raìs
Le raìs i è fascicolàde e le part a la bàze del bùlbo.
Sfera Ebbasta
Carriera
Ha esordii in del 2015 cont el primm disch XDVR, produu tutt da Charlie Charles, on album che ha ottegnii on quaj success in de l'ambient underground sora tucc mersì al bran Ciny, dedicaa al quarter da indue 'l vegn, Cinisell Balsom. La primma version de XDVR a l'è sortida per on'etichetta tutta indipendenta, in "freedownload" : in on segond moment, el disch a l'è staa publegaa anmò in version "reloaded" per Roccia Music, l'etichetta di disch indipendenta de Marracash, da cui, poeu, a hinn staa traa-foeura i singoj XDVRMX e Blunt & Sprite. L'album ha faa deventaa pussee famosa la musega trap, ricevend anca on bon giudizzi da part de la critega ma anca ona quaj critega perchè i var bran parlaven de la vitta in di quarter de la periferia, indue se fann attivitaa criminaj e indue a vegnen doperaa drogh comè la codeina e la marijuana.
Predosa
Predosa (en piemontés: La Priosa) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Alessandria. El g'ha presapóch 2.074 abitàncc, 'na superfìce de 32,90 km² e 'na densità de 63 ab./km². El cunfìna coi cümü de Basaluzzo, Bosco Marengo, Capriata d'Orba, Carpeneto, Casal Cermelli, Castellazzo Bormida, Castelspina, Fresonara, Rocca Grimalda, Sezzadio.
Crocus albiflorus
Fòie
Gh'è apéna dèle fòie lónghe che part de la bàze e che vé fò diretamènte del bùlbo che stà sotatèra; le pöl véser dò o trè; le g'ha fùrma lineàr-laminàda ma sitìla condèna strìscia piö ciàra 'n mès che cór longitudinàl (l'è 'na scanaladüra); la bànda 'nsìma l'è culuràda de vért scür, chèla de sóta la tìra al biànch; l'òrlo l'è apéna apéna riultàt endré, envéce le parcc terminài le se piéga 'n zó. Dimensiù de le fòie: larghèsa 2 – 4  mm; longhèsa: compàgn dei fiùr.
Abano Terme
Abano Terme (en vèneto: Abano Terme) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Padova. El g'ha presapóch 18.232 abitàncc, 'na superfìce de 21 km² e 'na densità de 868 ab./km². El cunfìna coi cümü de Albignasego, Due Carrare, Maserà di Padova, Montegrotto Terme, Padova, Selvazzano Dentro, Teolo, Torreglia.
Straning-Grafenberg
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Crocus albiflorus
Enfiurescènsa
La 'nfiurescènsa l'è furmàda de 'n fiùr sul (de rar du), i è mìa prufumàcc e i è 'nciurciàcc sö 'ndèna spàta membranùza. La fùrma l'è chèla de 'n tübo drit e lóch che 'ndèla part terminàl el se dèrf con 6 segmèncc (tépali).
Ferrovia Chivass-Lissandria
La  a l'è 'na ferrovia italiana a che la conliga Chivasso e Lissandria e longa 67 km.
Verta del 1857, l'è in Piemont e l'è de proprietà de Red Ferroviaria Italiana.
Crocus albiflorus
Fiùr
220px|thumb|Pàrcc intèrne del fiùr Località : Gàle, grùpo del Gölem (BS), 1600 m s.l.m.  -  màgio 2005 220px|thumb|Fiùr biànch e viòla Località : Gàle, grùpo del Gölem (BS), 1600 m s.l.m.  -  màgio 2005 220px|thumb|Fiùr viòla Località : Valmorel, Limana (BL), 800 m s.l.m.  -  5/4/2008 220px|thumb|Fiùr bianch Località : Valmorel, Limana (BL), 800 m s.l.m.  -  5/4/2008 La strütüra del fiùr l'è chèla tìpica de le monocotilédone: en peregóne con tré tépali dópe de tìpo curulì e de culùr de sòlet biànch (o viòla). I è fiùr ermafrudìcc, atinomòrf, tetracìclich (con 4 vertezèi: du vertezèi del peregóne + androcèo + ginecèo) e trìmeri (i vertezèi i è furmàcc de tré parcc). La longhèsa del fiùr l'è tra i 13 e i 35 mm.
Fröcc
El fröt l'è 'na càpsula loculicìda bislónga furmàda de tre vàlve (càpsula triloculàr). La somésa che gh'è dét endèl fröt l'è nömerùza e de fùrma globulàr. La somésa la vé a madürà 'ndèi més de màgio o zögn.
Fitosociologìa
Del pónt de vìsta fitosociològich el Crocus albiflorus el fa part de la comunità vegetàl: :
1153
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Stat liberal
On Stat liberal a l'è quell Stat che 'l gh'ha 'me obietiv la tutela di diritt fondamentai e di libertà di sò cittadin. Tipicament el gh'ha 'na Costituzion, e se 'l limita assee el sò intervent in la società a l'è ciamaa anca Stat minimo.
Propières
Propières l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Monsols, del circondàre (arrondissement) de Villefranche-sur-Saône e del dipartimènt del Rodano.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Santa Lüzia
La capital a l'è Castries.
Pianello
Pianello l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Moïta-Verde, del circondàre (arrondissement) de Corte e del dipartimènt de la Còrsica Alta. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 16.73 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 427 méter a 'na altèsa màsima de 1724 méter s.l.m.
Santa Lüzia
La gh'ha una süperfiss de 620 km² e una pupulaziun de pressapoch 160.000 abitant.
Cius (Lecch)
Cius (Chiuso) l'è ona frazion de Lecch. El paes el se troeuva in sù la riva del Lagh de Garlaa, e l'è la frazion pussee a sud de tutt el territori comunal lecches. El confina cont el comun Vercuragh. On temp Cius el marcava el confin tra el Ducaa de Milan e la Repubbliga de Venezia. A l'è staa on comun indipendent (che 'l partegniva a la Piev de Lecch) fina al 1867, quand l'è staa taccaa a Bellee, che poeu l'ha mudaa el nomm in Maggianigh. El noeuv comun l'è staa unii a Lecch in del 1928.
Stazion de Cava dei Tirreni
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenitalia in contratt de servizzi cont la Region Campania.
Santa Lüzia
Storia
Santa Lüzia a l'è stada un pussediment del Regn Ünì del 1814 fina al 1979, quand che l'è vegnüda indipendenta.
Cius (Lecch)
La scormagna di abitant a l'è bus, perchè 'l paes el se trovaria minga in d'ona bella posizion.
Se pensa che la Rocca de l'Innominaa, personagg del romanz I Promessi Sposi, el se troeuva minga lontan de Cius.
Nemesborzova
a l'è un comun del Distret de Fehérgyarmat, cont una popolazzion de abitant.
Phipps Bridge (Tramlink)
a l'è 'na fermada del Tramlink, el servizzi tranviari del sud de Londra.
Santa Lüzia
Urganizaziun pulitiga
Santa Lüzia a l'è un regn del Commonwealth.
Michail Illarionovič Goleniščev-Kutuzov
thumb|left|150px|On ritratt del [[1777]]
Sfera Ebbasta
Carriera
El 20 de genar 2016 el vegn publegaa sora el YouTube el videoclip del noeuv Blunt & Sprite, che 'l fà minga part di nissun album.
Michail Illarionovič Goleniščev-Kutuzov
El Michel Kutuzov (russ: Михаил Илларионович Голенищев-Кутузов, Michail Illarionovič Goleniščev-Kutuzov, 1745-1813) l'è staa on general russ. L'è regordaa soratutt per aver battuu l'esercit del Napoleon che l'aveva invas la Russia in del 1812.
Sfera Ebbasta
Carriera
El 9 de settembr 2016 Sfera Ebbasta publega el sò segond album in studi, Sfera Ebbasta, el primm cont i major discografegh Def Jam e Universal, anticipaa di singoj BRNBQ, Cartine Cartier e Figli Di Papà. In del disch chì el rapper el si destacca di tematigh pussee gangsta del primm disch per parlà de argoment pussee ampi. El disch ha ottegnii on ottim success in Italia, rivand a la cima de la classifega di album, intrand anca in classigegh de on quaj paes europee.
Michail Illarionovič Goleniščev-Kutuzov
Ai temp de la terza coalizion l'era rivaa tròpp tardi per soccorr i Austrìach a Ulma, ma l'ha savuu tegnì foeura i sò òmen de ona trappola organizzada di Frances.
Capacità de scambi catiònich
Esempi prategh
Cont el mètt l’ipòtesi che in sti du terrén chì el vegna coltivàa el forment e semper quèll tucc i ann e senza ingrassadura, che in del prìmm terrén la ghe sia ‘na resa de 30 q/ha e in del segond de 10 q/ha, i risèrv de calcio finirissen in 1456 anni in del primo terreno e in 68 anni in del segond terrén. Cont on discórs compagn, i risèrv de potàssi finirissen 190 ann in del primm caso e 55 in del segond. Quèj càlcol chì, domà teòrich, hinn fondà in sul princippi che la produzion de 1 quintàl de forment el traga via 500 g de òssid de calcio e 533 g de òssid de potassi.
Santa Lüzia
Urganizaziun pulitiga
El re a l'è el Carl III.
El prim minister a l'è el Philip J. Pierre (del 2021).
La Motte-en-Bauges
La Motte-en-Bauges l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Châtelard, del circondàre (arrondissement) de Chambéry e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.96 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 598 méter a 'na altèsa màsima de 1474 méter s.l.m.
Michail Illarionovič Goleniščev-Kutuzov
Quand el Napoleon l'ha invaduu el sò paes l'è staa ciamaa a ciappà el pòst del Barclay de Tolly dòpo de la bataja de Smolensk, e l'ha deciduu de retiràss senza combatt lassand peroo terra brusada intorna aj Frances. El gh'ha avuu un mucc de crìtich per questa decision che l'è poeu resultada giusta.
Strada voivodal 731
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 40.5 km.
Bach
Bach l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Reutte e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70801.
Betin de Trezz
El Betin de Trezz (anca Betin Ulizan, Trezz, agn 1440 - forsi in del 1490) a l'è stad un scritor e nodar lombard.
Biografia
Fioeul de do familie nobil de Trezz, el pader l'era nodar a Bressa, el gh'ha havud sedes fioeui, de che vot mas'c e vot done, nassud in tra el 1466 e 'l 1484: vundes a inn mort prima che la ghe fuss la pesta, e dopo de l'epidemia n'inn restad domà trii, anca se la mier la s'era infetada, a restà a lecc per un mes però senza infetà i fioeui, intant che lu l'era in pellegrinagg, se pensa a la preja de Bismantoa, in la zona de Resg de Lombardia.
Di font riporten la soa mort in del 1490, ma gh'è nissuna font credibel a sostegn.
Michail Illarionovič Goleniščev-Kutuzov
A Borodino l'è staa desconfigiuu e l'ha lassaa Musca al nemis, ma l'ha indebolii e el gh'ha lassaa indree nagòtt.
Santa Òlga de Kiev
thumb|On'icona de l'Òlga L'Òlga de Kiev (russ e ucrain: Ol'ga/Ольга ; nors antich: Helga; Pskov, 879 - Kiev, 11 luj 969) l'è stada on member de l'aristocrazia variaga del Rus' de Kiev, miee de l'Igor', fioeu del Rurik.
Michail Illarionovič Goleniščev-Kutuzov
Intant che i frances se retiraven l'ha colpii durament e, cont on poo pussee de fortuna, el saria riessii a distrugg del tutt el nemis a la Beresina.
Castillo de Villamalefa
a l'è un comun de la provincia de Castellón, cont una popolazzion de abitant.
Santa Òlga de Kiev
Lee l'è stada la prima, tra i sovran de Kiev, a convertìss al Cristianesim in del 957 dòpo on pellegrinagg a Costantinòpol, indove l'ha ciappaa el nòmm de Elena. El sò battesim l'è staa celebraa del Patriarca de Costantinòpol Polieucte, menter el sò padrin l'è staa l'imperador Costantin VII.
Quand che l'è tornada a Kiev l'ha faa de tutt per riessì a convertì i abitant del Rus' a la soa religion noeuva, anca se l'ha minga poduu fàll cont el sò fioeu.
Coburg (circundari)
El Circondàre de Coburg l'è giü dei 71 circondàre de la Baviera. El se tróa 'ndèla Alta Francònia. El circondàre 'l töl dét en teretóre de 592,00 km² e ghe vìf 'na popolasiù de abitàncc.
Santa Òlga de Kiev
La venerazion per l'Òlga l'è scominciada sòtta el ò nevod, el Vladimir I, che in del 996 l'ha spostada in d'ona gesa noeuva che l'aveva faa sù lu. La festa l'è stada fissada el 11 de luj, data confermada in del 1574 del Concili Russ.
L'è venerada come santa di ges cattòlica e ortodòssa.
Coburg (circundari)
Cità e cümü
(Nömer de abitàncc agiurnàt al )
Ghenizah
thumb|300px|right|Chèla che se pènsa la sìes la gheniza de öna ólta a [[Masada]]
Castrillo de la Guareña
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Ghenizah
La Genizah (scricc ach geniza o gheniza, in Ebràich גניזה, che l’ völ dì ol depózet, al pluràl genizot or genizoth or genizahs) l’è öna stansa sènsa pórte e sènsa finèstre fàcia sö de sólet ‘n banda a öna sinagòga e dèt in de la Ghenizah i Ebrei i ghe mèt dét töcc i docümèncc che i öcor piö, ma che i pöl mia ès mandàcc al màcero dezà che i gh’à scrit sö ‘l nòm Dio öpör öna di manére de ciàmàl. Pèr mèt i docümèncc dét in de la stànsa gh’è öna fesüra apòsta.
La Ghenizah piö famùza l’è chèla del Cairo che l’è stacia troàda in del 1952.
Arcon
Arcon l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Saint-Haon-le-Châtel, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Arcon l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Strada voivodal 732
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 20 km.
Ferrovia Cagliari-Golfo Aranci
La  a l'è 'na ferrovia italiana a scartament normal che la conliga Cagliari e longa 299.6 km.
Verta del 1871, l'è in Sardegna e l'è de proprietà de Red Ferroviaria Italiana.
Saint-Maurice-de-Beynost
Saint-Maurice-de-Beynost l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Miribel, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.99 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 172 méter a 'na altèsa màsima de 315 méter söl leèl del mar.
Agna
Agna (en vèneto: Agna) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Padova. El g'ha presapóch 3.157 abitàncc, 'na superfìce de 18 km² e 'na densità de 175 ab./km². El cunfìna coi cümü de Anguillara Veneta, Arre, Bagnoli di Sopra, Candiana, Cavarzere (VE), Cona (VE), Correzzola.
Northwick Park (metropolitana de Londra)
Northwick Park  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Stazion de Vietri sul Mare-Amalfi
La Stazion de Vietri sul Mare-Amalfi a l'è 'na stazion de la ferrovia Napoli-Salerno, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenitalia in contratt de servizzi cont la Region Campania.
Paziols
Paziols l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Tuchan, del circondàre (arrondissement) de Narbonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 28.02 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 110 méter a 'na altèsa màsima de 560 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Paziols l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Nyírbogdány
a l'è un comun del Distret de Kemecse, cont una popolazzion de abitant.
Kuchen
Kuchen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Göppingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 8.95 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Kuchen el se tróa a 'na altèsa de 407 méter sura 'l leèl del mar.
Osséja
Osséja l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saillagouse, del circondàre (arrondissement) de Prades e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 17.13 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1187 méter a 'na altèsa màsima de 2192 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Osséja l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Guimerà
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Liber e Inguai
Liber e Inguai (Liberi e Uguali in italian) a l'è 'na lianza politega taliana de sinìstra che la gh'ha dent Sinistra Italiana, Possibile e Moviment Democrategh e Progressista nassuda el 3 de dicember del 2017 e guidada del Pietro Grasso, President del Senad de la Republica ed ex procurator antimafia.
Ghe toeuven part anca i Verdi–Grüne–Vërc, ambientalista del Sudtirol, e Democrazia Autonomia, partii poplista de sinistra e utonomista del Luigi de Magistris.
Storia
Giamò di elezion primari del Partii Democrategh del 2013 che han menaa a la vittoria el centrista Matteo Renzi l'ala de sinistra del partii l'è stada assee critica cont lu, el governo e la soa proposta de reforma de la Costituzion, scassada in d'on referendum anca cont i No de la sinistra del PD e di partii, 'me Sinistra Italiana, che eren andaa foeura prima.
A november 2017 i leader de Possibile, SI e MDP Giuseppe Civati, Nicola Frantoianni e Roberto Speranza s'hinn incontraa cont el Giuliano Pisapia, fondator del Campo Progressista, per fà 'na coalizion alternativa sia al PD, sia al Movimento 5 Stelle sia al center-destra. El Pisapia l'ha mollaa de li a pocch, ma i alter partii hinn restaa giontaa e hann fondaa Liberi e Uguali, cont a capp el Pietro Grasso per partecipà ai elezion politegh italian del 2018
In di regionaj lombard l'ha candidaa el sò consiliee Onorio Rosati, inveci in di elezion laziai l'ha supportaa el candidaa comun Nicola Zingaretti.
Val de Sol
thumb|La posizion de la Val de Sol La Val de Sol (Val di Sole in Italian; Val de Sól in Solander; Sultzberg o Sonnertal in Todesch) l'è ona vall del Trentin nòrd-occidental, situada longh el cors alt del fiumm Noce.
El nòmm de la vall el gh'entra nagòtt cont el Sô, ma con l'antiga dea celtiga di aqui Sulis, che i Roman aveven identificaa con la Minerva. De fatt in de la vall a gh'è vari pòst indè che se troeuven di stabiliment termai, come Peio e Rabbi.
El capploeugh de la vall a l'è Malè. La val la confina a òvest con la Lombardia (provincc de Sondri e de Bressa), a est con la Val de Non, a sud con la Val Rendena, a nòrd con l'Ades Alt. In de la vall se troeuven i grupp de montagn de l'Adamell e de l'Ortles.
Marche (metropolitana de Milan)
Marche l'è ona stazion de la Linia M5 de la Metropolitana de Milan. La sortìss domà in Vial Zara.
Val de Sol
I comun de la vall
In de la vall se troeuven i comun de:
La lengua
La parlada local de la Val de Sol la se ciama Solander, che di lenguista disen che la faga part di dialett ladin. De fatt la maggior part di parlad de la val la gh'ha tanti influenz ladinn, soratutt in de la val de Rabbi e in quella de Peio, menter i paes de Pellizzano e Ossana gh'hann di influss del Lombard alpin (i frazion de Pellizzano però hinn famos per on dialett ladin molto conservativ). El Solander l'è molto simel anca al vesin Nònes. Ovviament però la lengua pussee parlada in de la vall a l'è l'Italian.
Marche (metropolitana de Milan)
Storia
Han scominciaa a fàlla su in del settember 2007 e l'è staa verta al publegh el 10 de febrar del 2013.
Struttura
La stazion l'è in tra Vial Marche e Vial Zara, ma la sortida domà in Zara. Gh'è di binari in dò tromb, e 'me tucc i stazion de la M5, ghe pòden andàgh dent i disabil.
Interscambi
Fermada del tram, lign 5, 7 e 31.
Servizzi
Biliettaria automatega
Albignasego
Albignasego (en vèneto: Bignàxego) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Padova. El g'ha presapóch 19.285 abitàncc, 'na superfìce de 20,99 km² e 'na densità de 919 ab./km². El cunfìna coi cümü de Abano Terme, Casalserugo, Maserà di Padova, Padova, Ponte San Nicolò.
1154
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Beata Szydło
La Beata Maria Szdło (Oświęcim, 15 de april 1963) l'è ona politega polacca, prima ministra del sò paes dal 2015 al 2017, esponenta de Diritt e Giustizia.
Strasshof an der Nordbahn
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Ferrovia Caltanissetta Xirbi-Agrigento
La  a l'è 'na ferrovia italiana a che la conliga Caltanissetta Xirbi e  longa 78 km.
Verta del 1874, l'è in Sicilia e l'è de proprietà de.
Laerru
Laerru l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Sassari. El g'ha presapóch 1.028 abitàncc, 'na superfìce de 19 km² e 'na densità de 54 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bulzi, Martis, Nulvi, Perfugas, Sedini.
Nicolas Charles Oudinot
El Nicolas Charles Marie Oudinot (Bar-le-Duc 1767 - Paris, 1847) l'è staa on general frances ch'el s'è mettuu in mostra in dj esercit de la Republica e del Napoleon, e che dòpo de la bataja de Wagram (1809) l'è staa faa Maresciall.
Trevi
Trevi l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Umbria, en Pruvìncia de Perugia. El g'ha presapóch 7.773 abitàncc, 'na superfìce de 71 km² e 'na densità de 109 ab./km². El cunfìna coi cümü de Campello sul Clitunno, Castel Ritaldi, Foligno, Montefalco, Sellano, Spoleto.
Strada voivodal 733
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 34.7 km.
Casaseca de las Chanas
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Catí
a l'è un comun de la provincia de Castellón, cont una popolazzion de abitant.
La Chaux (VD)
La Chaux a l'è un cumün svizzer del distret de Morges, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.73 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de La Chaux al se tröva a una altitüden de 557 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Chavannes-le-Veyron, Chevilly, Cossonay, Cuarnens, Dizy, Grancy, Moiry, Senarclens.
Granyena de les Garrigues
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
La Sarraz
El cumün de La Sarraz al se tröva a una altitüden de 490 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Arnex-sur-Orbe, Chevilly, Croy, Dizy, Eclépens, Ferreyres, Lussery-Villars, Orny, Pompaples, Romainmôtier-Envy.
1155
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Pusignan
Pusignan l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Meyzieu, del circondàre (arrondissement) de Lyon e del dipartimènt del Rodano.
Rodì Milici
Rodì Milici l'è ün comünn da la Provincia da Messina ent la regiun italiana da la Sicilia.
Pusignan
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13.04 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 199 méter a 'na altèsa màsima de 271 méter söl leèl del mar.
Rodì Milici
Zeografea
El comünn l'è localisaa c.ca 160 km est da Palermo e 35 km oest da Messina. Al 31 Dezember 2004, al gh'eiva üna popülazion da 2,304 e üna area da 36.1 km².
Rodì Milici al è arent: Antillo, Castroreale, Fondachelli-Fantina, Mazzarrà Sant'Andrea, Novara di Sicilia, Terme Vigliatore.
Ittiri
Ittiri l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Sassari. El g'ha presapóch 9.051 abitàncc, 'na superfìce de 111 km² e 'na densità de 82 ab./km². El cunfìna coi cümü de Banari, Bessude, Florinas, Ossi, Putifigari, Thiesi, Uri, Usini, Villanova Monteleone.
Nyírbogát
a l'è un comun del Distret de Nyírbátor, cont una popolazzion de abitant.
Colonia
Colonia (inscì anca in italian e spagnoeu; Köln in todesch; Kölle in de la parlada local; Cologne in frances e in ingles; Colônia in portoghes; Colonia Agrippina in latin) l'è ona città de la Germania center-ocidental. La gh'ha ona popolazion de 1.017.555 abitant, e l'è la quarta città todesca pussee granda. A l'è anca vuna di città todesch pussee vegg, già che l'è stada fondada di Roman, e l'è la capital economega, storega e coltural de la Renania.
Ho.
miniatura|ho-mobile ho. (ho-mobile) a l'è 'n operator virtual de telefonia mobil italian, gestii de la Vodafone Italia.
Fondaa el 23 de genar 2017, l'è staa attivaa el 25 de giugn 2018, dòpo de l'entrada in del mercaa italian de Iliad.
Belgrave Walk (Tramlink)
a l'è 'na fermada del Tramlink, el servizzi tranviari del sud de Londra.
Petten
El petten o peccen l'è on istrument cont on'origen proppi antiga, che 'l serviss mett in orden i cavei. L'è faa sù de ona bas comuna de indè che partissen vari dent, tucc destaccaa vun de l'alter. I petten poden avèggh grandezz e numer de dent different, e poden vess faa de tanti materiai (de oss, de metall, de plastega...). On quai petten el gh'ha anca on manegh, per podèll doperà mej. In tra i alter fonzion che gh'hann i petten a gh'è anca quell de toeu via i gropp di cavei o i oeuv di pioeucc.
Esplanade de La Défense (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 1 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del bus
Battaglia de la Beresina
La Battaja de la Beresina l'è stada on sconter armaa in tra i Frances e i Russ, combattuda in di dì che vann del 26 al 29 de november del 1812.
Quell che 'l restava de la Grande Armée de Napoleon (49.000 soldaa e alter 40.000 personn minga bonn de combatt) l'era dree a retiràss invers l'ovest. I esercit russ, comandaa de Peter Wittgenstein, Michail Kutuzov e Pavel Čičagov, con 140.000 omen, hann cercaa de bloccàggh el passagg arent al fiumm Beresina (al dì d'incoeu in Bielorussia) e fà foeura i Frances ona voeulta per tutt.
El primm problema per el Napoleon l'è rivaa quand, dopo vess rivaa in sù la Beresina, l'ha viduu che 'l fiumm l'era minga giazzaa, e donca el podeva nò fàggh passà sora i sò omen. El dì dopo (el vintisett), l'è scominciada la battaja. El pont pussee vesin l'era staa traa giò, ma el general Jean-Baptiste Eblé l'ha ditt de vess bon de fànn sù vun noeuv. L'important a l'era de dàggh protezion a lù contra el Čičagov, che 'l se trovava al de là del fiumm. El maresciall Oudinot a l'è andaa a sud per proteggel e i genier de l'Eblé hinn riessii a mett giò on ponton de cent meter.
La cavallaria francesa l'è passada de corsa per organizzà e defend ona testa de pont. I frances hann miss giò on alter pont e hann faa passà anca i cannon. L'è staa appena in temp, perchè 'l Čičagov l'ha capii el sò error e 'l s'è slanzaa invers i 11.000 frances giamò passaa al de là de la Beresina.
A mezzdì el Napoleon e la soa guardia hann passaa el ponton. Lilinscì el problema l'è staa quell de fà passà anca l'altra part de la retroguardia, che l'era dree a combatt contra i omen del Wittgenstein. A la bassora vun di ponton l'è staa s'ceppaa, ma i omen de l'Eblé hinn staa bon de giustàll prima de sera. El maresciall Davout e i soldaa de l'Eugeni de Beauharnais hann passaa el pont. In sù l'altra banda i restava domà i soldaa del maresciall Oudinot.
Despoeu de la mezzanott, anca l'Oudinot l'è passaa de l'altra banda del pont, e inscì i Frances hann poduu suttà la retirada. I frances aveven perduu 25.000 omen in del combatt e alter 20.000 in de l'aqua giazzada. Alter 10.000 hinn staa coppaa di cosacch intant che se retiraven.
Teolo
Teolo (en vèneto: Teoło) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Padova. El g'ha presapóch 8.188 abitàncc, 'na superfìce de 31 km² e 'na densità de 264 ab./km². El cunfìna coi cümü de Abano Terme, Cervarese Santa Croce, Galzignano Terme, Rovolon, Saccolongo, Selvazzano Dentro, Torreglia, Vò.
Prasco
Prasco (en piemontés: Prasch) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Alessandria. El g'ha presapóch 533 abitàncc, 'na superfìce de 6 km² e 'na densità de 89 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cremolino, Morbello, Morsasco, Visone.
Breitenthal (DE-BY)
Breitenthal l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Günzburg. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 13.27 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Mühlhausen im Täle
Mühlhausen im Täle l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Göppingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 6.33 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Mühlhausen im Täle el se tróa a 'na altèsa de 545 méter sura 'l leèl del mar.
Breitenthal (DE-BY)
El cümü de Breitenthal el se tróa a 'na altèsa de 528 méter sura 'l leèl del mar.
Strada voivodal 734
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 10 km.
Queensbury (metropolitana de Londra)
Queensbury  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Casaseca de Campeán
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Thanksgiving
right|300px|thumb|Ol prim Thanksgiving a Plymouth, pitüràt dal [[Jennie A. Brownscombe in del 1914]]
Genoa CFC
El Genoa Criket and Football Club, pussee semplicement Genoa, l'è, 'nsèma a la Sampdoria, öna di dò squadre de balun de Genua.
Thanksgiving
Ol Thanksgiving Day l’è ‘l Dé del Ringrasiamét e l’è festegiàt sura de töt in di Stacc Ünìcc ‘ndóe se l’festègia ol quart gioedé de Noèmber e ‘n del Canada, ‘ndóe menimà se l’festègia ‘l segónt lönedé de Utùer.
Genoa CFC
L'è metà de culur bloeu e metà de culur ros e 'l sìmbol de la squadra l'è vün grifù zalt.
Thanksgiving
La fèsta la nas cóme ringrasiamét a Nòst Signùr per ol racòlt catàt sö a la fì de la bèla sesù, la nas come fèsta religiùsa, ma ‘n di sécoi l’à perdìt chèsto sò caràter uriginàl per dientà öna fèsta làica.
Genoa CFC
L'è la pusseee antiga squadra de Genua e la pussee vingent a nivel naziunal.
Stòria
La squadra la nas ol 7 de setèmber del 1893 in del cör de la ègia de Genua al nömer 10 de contrada Palèstro 'ndóe i se tróa i sciòr Charles De Grave Sells, S.Green, G.Blake, W.Riley, D.G.Fawcus, Sandys, E.De Thierry, Jonathan Summerhill Senior e Junior, e Charles Alfred Payton. I è töcc inglés e i éra de cà a Zèna per laurà, per lo piö comerciàncc, fò che 'l Charles Alfred Payton che l'éra a Zèna 'l console de la Regina. La squadra la se ciamàa Genoa Cricket and Athletic Club e dóma 'n del 1899 la diènta Gènoa Cricket & Football Club.
Thanksgiving
La tradisiù del Dé del Ringrasiamét la öl che 'n töte i cà se cüzìne ü bèl pulì ripié per ol prans del mesdé e töt ol paìs l’ se fèrma tat che ‘nfìna Wall Street la sèra fò.
Genoa CFC
Stòria
Tra la fì del méla e òt (1800) e 'l prensépe del méla e nöf (1900) ol Gènoa l'è öna di squadre piö fórte e de fati 'n vintesich agn 'l vèns per nöf vólte ol Campionaa.
Dòpo chèl periodo ché l'à ensìt öna Coppa Italia in de la sesù 1936/37, l'à zögàt per tace agn in sèrie A e l'è stacc per lo piö öna squadra de mèsa clasiféga, ma l'è anch indacc in Serie B piö ólte e l'è 'ndàcc pò dò ólte 'n Serie C, in del 1969/70 e in del 2005/06, ma l'è sèmper turnàt in B a la svèlta.
Jogadors e Alenadors
Jogadors e Alenadors de la squadra scrivudi in lombard:
Alenadors
La Motte-Servolex
La Motte-Servolex l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de La Motte-Servolex, del circondàre (arrondissement) de Chambéry e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 29.85 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 232 méter a 'na altèsa màsima de 1440 méter s.l.m.
Stratzing
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Piano (FR-2B)
Piano l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Fiumalto-d'Ampugnani, del circondàre (arrondissement) de Bastia e del dipartimènt de la Còrsica Alta. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 3.41 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 192 méter a 'na altèsa màsima de 1016 méter s.l.m.
1156
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Lamiaceae
Le Lamiaceae, (ciamàde apò Labiatae), i è 'na famìa botànica che la reönés 200 e pàsa zèner e presapóch 3.500 spéci. La fà part de l'ùrden de le Lamiales.
Per tradisiù, chèsta famìa l'ìa cunusìda col nom de Labiatae, ma en oservànsa de le racomandasiù del Còdes de Nomencladüra Botànica, el sò nòm l'è stat cambiàt en Lamiaceae co riferimènt al zèner cunsideràt el piö reprezentatìf de la famìa: el Lamium. De le Lamiaceae fa part divèrse piànte aromàtiche compagn de la diaolùna, la 'nsàlvia, el tìmo e l'osmarìt.
Pech-Luna
Pech-Luna l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Belpech, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
Calliano
Calliano (Calian endèla parlàda locàl; Roßbach en todèsch) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 1.099 abitàncc, 'na süperfìce de 17,44 km², per 'na densità de   ab./km². El cunfìna coi cümü de Besenello, Nomi, Folgaria, Volano, Rovereto.
Lamiaceae
Le piànte de chèsta famìa de sòlet i è perèni, a portamènt erbùs, con quach sub-arbùsto e de rar àlber o rampicànte, i è rìche de òi esensiài en töte le parcc de la piànta.
Berwang
Berwang l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Reutte e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
Pech-Luna
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Lamiaceae
El nòm uriginàl labiatae el fàa riferimènt a la fùrma del fiùr che l'è tìpica de chèsta famìa, 5 pétali tacàcc ensèma a fùrma de boca, conden làer superiùr, de sòlet bilobulàt e piö cürt, e giü inferiùr, trilobulàt, i 5 sépali i ach tacàcc ensèma, i stam (4) i fùrma 'n androcèo didínamo (2 stam piö lónch e 2 piö cürcc). I fiùr i è bisesuài e i vé sö sö dei ramilì terminài en 5 o 6 (a ólte de piö e a ólte de méno).
Berwang
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70802.
Bundesstraße 61
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez a la Bàsa Sasònia e al Nord Reno-Westfalia.
Pech-Luna
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.57 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 279 méter a 'na altèsa màsima de 360 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Pech-Luna l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Mitcham (Tramlink)
a l'è 'na fermada del Tramlink, el servizzi tranviari del sud de Londra.
Vallérargues
Vallérargues l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lussan, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 12.73 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 232 méter a 'na altèsa màsima de 330 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Vallérargues l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Straß im Straßertale
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Canons Park (metropolitana de Londra)
Canons Park  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Arthun
Arthun l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Boën, del circondàre (arrondissement) de Montbrison e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13.88 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 346 méter a 'na altèsa màsima de 502 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Arthun l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Saint-Maurice-de-Gourdans
Saint-Maurice-de-Gourdans l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Meximieux, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 25.39 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 182 méter a 'na altèsa màsima de 244 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Maurice-de-Gourdans l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
1157
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Strada voivodal 735
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 0.261 km.
Pellagra
La pellagra a l'è una malatia provocada del mancà de la vitamina B, de la niacina e, di voeulte, del triptofan che ghe voeur per sintetizài, che 'l sibia per mancanza in del mangià o per impossibilità de assimilàll, che l'era spantegada soratut in di popolazzion che viveven de farina de melga o de mais, vist che i sostanze che la fann vegnì no gh'è soratut in di prodot compagn de lacc, verze e cereai, ma minga in del mais, indova che l'è in d'una forma che la po vesser no doperada de l'organismo, foeura che per quand che l'è nixtamalizad.
El termen, de origin lombarda, el vegn de vun di sintom pussee evident de la malatia, o ben la pell che la deventa rugosa, e l'è stad introdot del Franzesch Frapoll. 'Sta malatia a l'era propi spantegada in Altitalia, indova che la sgent la viveva de polenta, e di gran progrsss in la soa cura inn stad fad del medegh lombard Gaitan Strambi, in tra la fin del '700 e 'l principi del '800. L'Imperator Isep II d'Asborgh l'ha vert a Legnan el prim ospedal per lotà contra la pellagra in del 1784, ma el sarra su quater agn dopo, e poch dopo del '800 i austriegh, che governaven quell toch de l'Altitalia, hann fad 'n indagen che l'ha descovert che la malatia a l'è no contagiosa e nanca genetica, ma dovuda al mangià soratut mais. Anca in del Regn d'Italia se proeuva a doperà l'intervent publegh per fermà la malatia, a l'epoca spantegada soratut in Veneto, con l'oblegh de denonzia e di statisteghe, ma a la fin, quand che 'l riva el '900, cont i condizzion de vita in campagna che deventen pussee bone grazzia a la revoluzzion industrial, la descompariss squasi del tut.
Domà in la mità del secol quell de vint se capiss che la malatia a l'è no provocada del mangià mais deperlu, ma de la carenza de la vitamina B e de la niacina, che vann integrade cont el rest del mangià.
Caldonazzo
Caldonazzo (Caldonaz endèla parlàda locàl; Gallnötsch en todèsch) l'è 'n cümü de la Pruìncia de Trènt, en Trentì-Alto Adige, che 'l gh'à 'na populasiù de 2.763 abitàncc, 'na süperfìce de 21 km², per 'na densità de 132 ab./km². El cunfìna coi cümü de Pergine Valsugana, Levico, Tenna, Bosentino, Calceranica al Lago, Centa San Nicolò, Lavarone, Luserna, Folgaria.
Bevagna
Bevagna l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Umbria, en Pruvìncia de Perugia. El g'ha presapóch 4.794 abitàncc, 'na superfìce de 56 km² e 'na densità de 86 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cannara, Foligno, Gualdo Cattaneo, Montefalco, Spello.
Uperazziú (matemàtega)
Una uperazziú  d'aritaa n sü un cungjuunt E a l’è una aplicazziú da E^n in E. Una tala uperazziú a l’è cjamada n-ària.
Sanca Veneta
Sanca Veneta (Sinistra veneta in lombard) l'è 'n partii politich veneto de center-sinistra de ispirazion autonomista e independentista veneto.
Sostanzialment unich partii de sinistra in del panorama del nazionalism veneto, l'ha mantegnuu di boni rapport cont i element de la sinìstra veneta autonomista 'me la Simonetta Rubinato e la consiliera regionala Cristina Guarda e, insemma a la Rubinato e a di àlter elemènt del Partii Democrategh, l'ha faa su on comitaa per el Sì al referendum autonomista in Veneto.
L'è famos per celebrà el 25 de april contemporaneament el Patron San March e la Festa de la Liberazion e per el Gonfalen, 'na version de la bandera storega del Veneto cont i band arcobalen a favor di diritt gay.
L'è candidada ai elezion regionai del 2020 con l'Arturo Lorenzoni, senza però otegnì nissun scagn.