cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Stazion de Pisciotta-Palinuro
La Stazion de Pisciotta-Palinuro a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de. L'è taccada a.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de Trenitalia in contratt de servizzi cont i regionn interessaa.
647
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Algoritm de ordenament
On algoritm de ordenament a l'è 'n algoritm che l'è doperaa per elencà i element de 'na sequenza stabilida de 'na relazion d'orden in manera che 'n element de indes i el sibia maggior de l'element cont indes i-1 e minor de l'element cont indes i+1.
Quadri
Quadri l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de Chieti. El g'ha presapóch 942 abitàncc, 'na superfìce de 7 km² e 'na densità de 135 ab./km². El cunfìna coi cümü de Borrello, Civitaluparella, Pizzoferrato, Sant'Angelo del Pesco (IS).
Triei
Triei l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, endèla Pruvìncia de l'Ogliastra. El g'ha presapóch 1.115 abitàncc, 'na superfìce de 28 km² e 'na densità de 40 ab./km². El cunfìna coi cümü de Baunei, Lotzorai, Talana, Urzulei.
Sestola
Sestola (Sèstla 'n modenés) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Mòdena. El g'ha presapóch 2.646 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 52 km², per 'na densità de 51 ab./km². El cunfìna coi cümü de Fanano, Montecreto.
Lanzo Torinese
Lanzo Torinese (en piemontés: Lans) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Türì. El g'ha presapóch 5.144 abitàncc, 'na superfìce de 10 km² e 'na densità de 514 ab./km². El cunfìna coi cümü de Monastero di Lanzo, Coassolo Torinese, Pessinetto, Balangero, Germagnano, Cafasse.
Cuerpo Nacional de Policía
El Cuerpo Nacional de Policia a l'è 'na forza de polizia de la Spagna a ordinament civil, nassuda in del 1978 per sostituì la polizia armada franchista.
La soa struttura a l'è dent de la Costituzion spagnoeula, e i sò competenz muden de comunità autonoma a comunità.
Cruviers-Lascours
Cruviers-Lascours l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Vézénobres, del circondàre (arrondissement) de Alès e del dipartimènt del Gard.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.52 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 74 méter a 'na altèsa màsima de 171 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Cruviers-Lascours l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Brénaz
Brénaz l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Champagne-en-Valromey, del circondàre (arrondissement) de Belley e del dipartimènt de l'Ain.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.79 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 580 méter a 'na altèsa màsima de 1425 méter söl leèl del mar.
Galiaula
Galiaula (nom ufizial: Galliavola) a l'è un comün italian, de la regiun de la Lombardia, en Pruvincia de Pavia. Al gh'ha, cont ona süperfis de 0 km² e ona densità de 0 ab./km².
Lianza libera europea
La Lianza libera europea (in ingles European Free Alliance, cognossuu anca comé Partii Democratich di Popoi d'Europa) l'è on partii politegh europee, che 'l uniss i partii politegh indipendentista e autonomista d'Europa. L'è on partii de center/center-sinistra, anca se dent gh'è anca di partii de destra. El president l'è 'l François Alfonsi e 'l gh'ha 7 eurodeputaa.
Galiaula
Al cunfìna coi comün de Frèra, Lümé, La Piev e La Vila.
Lianza libera europea
El reppresenta i nazion senza Stat, e oltra a l'autodeterminazion di popoi i sò idej hinn a favor de la tutela de l'ambient, e de facc hinn liaa cont i Verd europee, el respett di diritt uman e l'attenzion per i tematich sociai, contrapposta a la total liberalizzazion.
Galiaula
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Galiaula l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Quittengo
Quittengo (en piemontés: Chitengh) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Bièla. El g'ha presapóch 238 abitàncc, 'na superfìce de 8 km² e 'na densità de 30 ab./km². El cunfìna coi cümü de Campiglia Cervo, Mosso, Sagliano Micca, San Paolo Cervo, Veglio.
Còrsega
La Corsega l'è on'isola francesa, de la region geografega italiana. I lengov parlaa hinn el frances e 'l cors.
Soliera
Soliera (Suléra 'n modenés) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Mòdena. El g'ha presapóch 13.224 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 51 km², per 'na densità de 259 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bastiglia, Bomporto, Carpi, Modena, San Prospero.
.ge
.ge a l'è el domini de prim nivell nazzional de
Belvis
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 23.61 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 679 méter a 'na altèsa màsima de 1260 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Belvis l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Mascarpon
El Mascarpon (o anca Mascherpon) l'è un furmài fresch ricavad da la laurassion d'la panera cun l'àcid cìtrich o àcid acétich. L'è un prudut morbid e cremus, dal saur duls e da l’aroma incunfundìbil de pana.
Urìgin
L'è tìpich d'la Lumbardìa e in particulàr de la Pruincia de Lod e de la cità de Abià. L'è ricunisid dal Minister d'le Pulìtiche Agrìcule, Alimentar e Furestal cume prudut tradissiunal italian.
I sò urìgin i en miga cunusside, ma la sò prudussion e el sò cunsüm i gh'han almen 800 an. Difati l'è citad ind un ducümént dal XII secul e anca ind el famus Summa Lacticiniorum dal 1477 dal verceles Pantaleone da Confienza.
La sò prima prudussion par che la sia avegnüda tra le pruince de Mantua, Cremuna e Lod.
El num
Scunda el giurnalista Giuan Brera el sò num el vegn da 'na cassina che la se ciameva Mascherpa, specialisada ind la sò prudussion, che la se trueva al cunfin tra le pruince de Milan e Pavìa. Mascherpa l'è un cugnum tìpich d'la zona.
Àltor linguista, tra i quai J.L. Hubschmied, i pénsun invece che'l vegna da la füsión de dù parole d'i antich gal: makko che la vör dì fiöl e skarpa che la stà par separassion. El num el vuraress donca dì, prudut de la separassion (de la panera dal sarun dal lat).
Gh'è però un'altra spiegassion che la fà curispund la sò denuminassion a l'espression spagnöla màs que bueno (püssè che bon) druada par la prima volta da un nòbil de curt ind el méntor de la duminassion spagnöla d'la Lumbardìa.
Prudussion
Tradissiunalment el mascarpon el vegneva fai apena ind i stagion püssè frege, méntor incö l'è un prudut che'l se tröva tüt l'an.
La Loggia
La Loggia (en piemontés: La Lògia) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Türì. El g'ha presapóch 6.485 abitàncc, 'na superfìce de 12 km² e 'na densità de 540 ab./km². El cunfìna coi cümü de Moncalieri, Vinovo, Carignano.
La Cassa
La Cassa (en piemontés: La Cassa) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Türì. El g'ha presapóch 1.326 abitàncc, 'na superfìce de 11 km² e 'na densità de 121 ab./km². El cunfìna coi cümü de Fiano, Varisella, Druento, Givoletto, San Gillio.
Champoléon
Champoléon l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Orcières, del circondàre (arrondissement) de Gap e del dipartimènt Hautes-Alpes. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 98.54 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1173 méter a 'na altèsa màsima de 3439 méter s.l.m.
An Cnoc Buí
L'An Cnoc Buí (che in lombard el voeur dì mont sgiald; ingles: Knockboy) a l'è ona scima di Cnoic na Síofra. A l'è volt 706 meter sora el nivell del mar. El se troeuva in del sud de l'Irlanda.
Keane
I Keane i è öna band müzicàla britànega che l’è nasìda in del 1997 a Battle in del East Sussex contéa del Inghiltèra.
I è ‘n trì: ol compositùr e pianista Tim Rice-Oxley, ol cantànt Tom Chaplin e ‘l baterista Richard Hughes.
I à catàt fò Keane cóme nòm, dezà che al prensépe, quando i éra gnamò mia cognusìcc, nisù l'pensàa che i pödès fà cariéra, fò che öna amiza de la màder del Tom, la sciura Cherry Keane, e alura ‘n sò onùr i s’è ciamàcc prima Cherry Keane e pò dóma Keane.
La muzéga de i Keane l’è pròpe particolàr e dièrsa da chèla de töte i ótre band, dezà che i Keane i gh’à mia ol chitarista e gnà 'l basista, isé la müzèga l’è bazada sö la pianöla: per chèla rezù ché i è ciamàcc “la band sènsa chitara”.
In gh’à üt cóme basista ol Dominic Scott fina al Löi del 2001, ma dòpo che chèsto ché l’à lasàt la band, i n’à piö sircàt ün óter e i à facc a méno del basista/chitarista.
Miesbach
Miesbach l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Miesbach. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 32.35 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Miesbach la se tróa a 'na altèsa de 697 méter sura 'l leèl del mar.
Favola
miniatura|On’inlustrazion de on liber de favel. Ona favola l’è ona fatta de storia piscininna che tipicament la representa di personagg e creatur fantastegh de l’imaginari popular, come di dragh, elf, fad, gigant, gnomm, folitt, sirenn, nimaj che parlen, unicorna o strïj. I favel se distinguen dij olter gener litterari de cunt popular come i legend – che, per el solet, hinn inradisaa almanch in part ind la veritaa o ind dij event ch’hinn suzzeduu delbon – e i olter stori che ciarament gh’hann prenzipalment on significaa moral, compagn di fiab. El termen l’è, perciò, soratutt dovraa per i stori che se originen ind la tradizion europea e – per el manch ind i secoj pussee recent – i favel hinn vegnuu per la pupart di cunt per bagaj.
I legend hinn per el solet consideraa ver ind i sò cultur; i favel pœuden mes’ciàss sù cont i legend se a hinn inradisaa ind dij event istoregh ind ona quaj manera. A bon cunt, i favel hinn descompagn di legend e poëmma epegh ind el sò avèggh nomà di referiment superfiziaj a la religion, personn e sitt del mond real.
Despess i cunt favolistegh hinn introdusuu cont la fras “a gh’era ona vœulta”, e hinn donca ambientaa in er lontann inscambi che ind el dì d’incœu.
Cnoc Mhaoldomhnaigh
El Cnoc Mhaoldomhnaigh (ingles: Knockmealdown) a l'è ona scima del Sléibhte Chnoc Mhaoldomhnaigh. A l'è volt 794 meter sora el nivell del mar, e 'l se troeuva in del sud de l'Irlanda.
Berriac
Berriac l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Carcassonne-Est, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 2.67 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 80 méter a 'na altèsa màsima de 144 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Berriac l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Ucean
thumb|right|300px|La mapa del [[mund]] I ucean a hinn distes grand de aqua salada che spartissen i cuntinent.
I ucean a hinn I ültim dü ja ciamen anca mar Antartich e mar Artich.
Sant Ambroeus
miniatura|180 px| [[Michael Pacher, Sant Ambroeus, Monaco de Baviera, Alte Pinakothek ]] L' Aureli Ambroeus, mej cognossuu 'me Sant Ambroeus (latin: Aurelius Ambrosius; italian: Aurelio Ambrogio; Trevir, 339/340 - Milan 397) l'è staa on vescov, scritor e sant roman. L'è veneraa 'me Sant de la Gesa Catolega, de la Gesa Ortodossa e anca di luteran; la Gesa Catolega le considera anca vun di quatter pussee grand Dotor de la Gesa, insemma a San Girolom, San Gustin e San Grigoeu. Inoltra, insemma al San Carlo e al San Galdin, l'è 'l patron de Milan, indè che gh'è anca ona basilega dedicada a lu: la soa importanza per la città de Milan l'è stada ben granda, tant l'è vera che vun di soranomm di milanes anca incoeu a l'è ambrosian.
Vita
L'Ambroeus l'è nassuu a Trevir (al temp in Belgi, incoeu in Germania) de ona fameja romana importanta: el sò pader l'eva el prefett de la Gallia. El gh'aveva duu fradei: Marcellina e Sater. In tra i sò antenaa a gh'era ona Sotere, che l'era stada martira cristiana ai temp di persecuzzion. L'era destinaa a la cariera ministrativa tant 'me 'l pader: l'ha studiaa a Roma e 'l s'è impiendii de tutta la coltura classega del temp (cont el studià el grech e la retorega), per poeu toeu part a la vita publega de la città. Dopo cinch agn de vocattura a Sirmi, in del 370 l'è staa mandaa a Milan (che alora l'era la capital de l'Imperi), per quattà la carega de governador de la Provincia de Emilia e Liguria. Lilinscì l'è deventaa ona figura importanta a la cort de l'imperador Valentinian I. L'eva on fonzionari inscì bravo che l'era bon de resolv in manera pacifega i contrast tra arian e catolegh, e quest l'ha faa devegnì popolar in tutt e dò i fazzion. In del 374, quand che l'è mort el vescov arian Aussenz, l'è parud che l'equilibri in tra i dò fazzion el saria crodaa. E l'è staa alora che l'è saltada foeura l'idea de nominà 'me vescov noeuv proppi l'Ambroeus: on'idea che la gh'è piasuda de bon ai milanes, che l'hann proclamaa subet vescov. Ma l'Ambroeus el se sentiva minga l'omm giust per quella carega, perchè l'era gnamò batezaa, e de teologia ne saveva proppi poch.
Hellsau
Hellsau a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ del Emmental, region aministrativa del Emmental-Oberaargau, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 1.5 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Hellsau al se tröva a una altitüden de 478 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Alchenstorf, Heinrichswil-Winistorf (SO), Höchstetten, Seeberg.
Storia
Hellsau l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1275 col nom de Hellesowe.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Biufisiga
La biufisiga a l'è la scensa che la stüdia la biulugia cunt i principi e i metud de la fisiga. I stüdi de la biufisiga a hinn a volt cumpagn a quij de la biuchimiga, de la nanutecnulugia e de la biuingegneria
San Carlo Borromee
El San Carlo Borromee (Aròna, 2 ottober 1538 – Milan, 3 november 1584) l'è staa arcivescov e cardinal cattòlich de la diòcesi de Milan. L'è consideraa sant de la Gesa Cattòlega e Dottor de la Gesa.
Insemma a sant Ambroeus e San Galdin l'è patròn de la cittaa de Milan, oltra che patron de Lombardia.
La soa festa l'è el 4 november.
Oberkulm
Oberkulm (Oberchoom in aleman) a l'è un cumün svizzer del distret de Kulm. in del Canton Argovia. Al gh’ha pressapoch 0 abitant e una süperfiss de 9.41 km², e al se tröva a una altitüden de 476 meter sura al livel del mar.
El cumün de Oberkulm a l'è tacaa ai cumün de Dürrenäsch, Gontenschwil, Schlossrued, Schmiedrued, Unterkulm, Zetzwil.
Spilamberto
Spilamberto (Spilambèrt en modenés) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Mòdena. El g'ha presapóch 10.966 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 29 km², per 'na densità de 378 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castelnuovo Rangone, Castelvetro di Modena, Modena, San Cesario sul Panaro, Savignano sul Panaro, Vignola.
Oberkulm
Storia
Oberkulm l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1045 col nom de Chulenbare,
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Oltressènda Ólta
Oltressènda Ólta (Oltressenda Alta in Italià) l'è ü cümù de la pruinsa de Bèrghem e l' se tróa a 37km de la sità e a 714 méter söl lièl del mar.
El g'ha 'na popolasiù de, cond'öna süperfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km²
El cunfìna coi cümü de Ardés, Clüsù, Gróm, Ruèta, Éla d'Ògna e Vilminùr.
Evulusiù demogràfega
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Oltressènda Ólta l'è mostràt in de la tabela ché sóta
Tegernsee
Tegernsee l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Miesbach. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 22.77 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Tegernsee la se tróa a 'na altèsa de 747 méter sura 'l leèl del mar.
Pray
Pray (en piemontés: Praj) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Bièla. El g'ha presapóch 2.437 abitàncc, 'na superfìce de 9 km² e 'na densità de 271 ab./km². El cunfìna coi cümü de Caprile, Coggiola, Crevacuore, Curino, Portula, Trivero.
42
El 42 a l'è 'n ann del prim secol.
Ólmo
Ólmo (Olmo al Brembo in Italià) l'è ü cümù de la pruinsa de Bèrghem e l' se tróa 'n de la Al Brembana a 31 km de la sità e a 556 méter söl lièl del mar.
El g'ha 'na popolasiù de, cond'öna süperfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Vréra, Cassèi, Mezóld, Piasa Brembana, Piasatür, Piassöl e Santa Brigida.
Evulusiù demogràfega
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Ólmo l'è mostràt in de la tabela ché sóta
Elk Cloner
Elk Cloner l'è staa vun di primm malware per microcomputer a spantegass "in de la natura" (foeura dal computer/laboratori indova l'è staa scrivuu). El se taccava al sistema de l'Apple II e l'è staa scrivuu dal quindesenn Rick Skentra, che l'ha creaa 'me scherz da mett in di dischett pirataa da dà ai sò amis.
Infezion e sintom
Elk Cloner el taccava l'Apple DOS grazia ai dischett, cont el sistema incoeu ciamaa boot sector virus. L'era taccaa a on videogioeugh, e quand el gioeugh a l'éra pizzaa per la voeulta quella de 50 el metteva el quader bianch e scriveva ona poesia. Se 'l computer l'éra pizzaa cont on dischett infettaa, ona copia del virus a l'éra caregada in la memoria, e se l'éra mettuu on dischett nettaa, tutt el DOS, con dent Elk Cloner, l'éra copiaa dent, e 'l spategava l'infezion. Per evità che on dischett el fudess infettaa pussee de ona volta, el virus el gh'aveva ona firma che l'éra verificada prima de infettà anmò.
Luigi Di Maio
El Luigi Di Maio (Avellino, 6 de luj del 1986) l'è on politegh italian, deputaa de la XVII e XVIII Legisladura de la Republega Italiana cont el Moviment 5 Stell, che poeu l'ha lassaa per fondà Insema per el Futur, quand che la s'ceppadura in sui politegh del governo Draghi l'è deventada insanabel.
L'è staa vicepresident de la Camera dei deputati in la XVII legislatura, el pussee giovin in la storia de la Republega a vessel.
El 1 de giugn del 2018 el giura 'me minister del lavorà e del desvilupp econòmich del Governo Conte I. El 5 de settember del 2019 el giura 'me minister di affar forest in del Governo Conte II, roeul confermaa in del governo Draghi, indova che 'l resta fina al 22 de ottover 2022.
In di elezion del 2022 l'è minga confermaa e in del governo Meloni l'è sostituii de l'Antonio Tajani.
.gg
.gg a l'è el domini de prim nivell nazzional de
Stazion de Albaa-Camerlada
La Stazion de Albaa-Camerlada l'è 'na stazion ferroviaria regionala de la Lombardia, doperada anca del servizzi ferroviari suburban de Milan, sita in la città de. L'è in la ligna e l'è collegada ai stazion de.
Log na Coille
El Log na Coille (traduzzion in lombard: "conca de legn"; ingles: Lugnaquilla) a l'è ona scima di Sléibhte Chill Mhantáin. A l'è volt 925 meter sora el nivell del mar, e 'l se troeuva in de l'Irlanda oriental, minga delongg de Dublin.
Losiná
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Plzeň e del distret de Plzeň-město.
Deaux
Deaux l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Vézénobres, del circondàre (arrondissement) de Alès e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.95 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 103 méter a 'na altèsa màsima de 198 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Deaux l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Mar
thumb|right|250 px|El mar del [[Cile vidüü d'una spiagia]] El mar a l'è una distesa granda de aqua salada arent ai cuntinent. Vegnen ciamaa mar anca di grant lach de aqua de solet salada cume el mar Caspi o el mar Mort.
43
El 43 a l'è 'n ann del prim secol.
Stua Laighean
El Stua Laighean (ingles: Mount Leinster) a l'è ona scima del Na Staighrí Dubha. A l'è volt 796 meter sora el nivell del mar. El se troeuva in de l'Irlanda oriental.
IPhone 7
iPhone 7 l'è on smartphone de la Apple, el modell de desema generazion. L'è 'l successor de l'iPhone 6s.
L'è disponibil in di color tradizionai de Arsgent, Or e Or roeusa e in di noeuv color Jet Black e negher opach.
Rispett ai sò predecessor el gh'ha minga el botton home fisegh: al sò post el gh'è on botton touch. El resist anca a la polver e ai schizz de aqua.
Barysaŭ
Barysaŭ (Барысаў in abecee ciriligh; Борисов/Borisov in rüss; Barysavas in litüan) l'è una cità de la Bielurüssia cunt una pupulaziun de 150.700 personn.
Geugrafia
Borisov la se tröva in del nord del paes (in mezz tra Minsk e Orša), lungh el fiüm Beresina.
Storia
La cità l'è stada fundada in del 1102 dal princip Boris Vseslavovič de Polack. In di dü secul sücessiv l'è stada brüsada e recustrüida un poo püssee a süd. L'ha faa part del Grandücaa de Litüania (e dunca pö dopu in de l'Üniun Pulacu-Litüana) fina al 1793, quand che l'è entrada a fà part de l'Imperu Rüss. In del 1812 l'è stada cumbatüda chichinscì la bataja de la Beresina, che l'ha vist i Rüss bat l'imperadur frances Napuleun I.
Ai temp de l'ucupaziun nazista (1941-1944) 33.000 personn hin staa cupaa in di ses lager che se truvaven föra de la cità.
Hindelbank
Storia
Hindelbank l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1275 col nom de Hundelwanc.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Brénod
Brénod l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Brénod, del circondàre (arrondissement) de Nantua e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 23.79 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 831 méter a 'na altèsa màsima de 1136 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Brénod l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Numer computabel
"Un numer computabel a l'è vun per el che la gh'è una machina del Turing che, ciapad n in sul so bindell, la dà foeura a la fin la cifra quella de n 'me output"
- Marvin Minsky
Vignola (MO)
Vignola (endèla parlàda locàl Vgnóla) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Mòdena. El g'ha presapóch 20.983 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 22 km², per 'na densità de 954 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castelvetro di Modena, Marano sul Panaro, Savignano sul Panaro, Spilamberto.
Numer computabel
Per numer computabel se intend un quajsevoeul numer real che 'l po vesser calcolad de 'n algoritm finid a 'na precision qualsessia. Di definizzion equivalente poden vesser dade a doperà i machine del Turing, el calcol lambda o i fonzion recursive. I numer computabel fann su un camp real serrad e poden vesser doperad inscambi di numer reai per la pupart, ma minga tucc, i usi matemategh.
Dions
Dions l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Saint-Chaptes, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.32 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 52 méter a 'na altèsa màsima de 175 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Dions l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
44
El 44 a l'è 'n ann del prim secol.
Mullach an Ois
El Mullach an Ois (Mullaghanish in ingles) a l'è ona scima irlandesa. A l'è volt 694 meter sora el nivell del mar. In su la soa scima a gh'è i ripetidor principai di television irlandes.
Ivrea
Ivrea (en piemontés: Ivrèja, localmènt Nvreja, en latì "Eporedia")) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Türì. El g'ha presapóch 23.507 abitàncc, 'na superfìce de 30 km² e 'na densità de 784 ab./km². El cunfìna coi cümü de Chiaverano, Montalto Dora, Burolo, Bollengo, Cascinette d'Ivrea, Fiorano Canavese, Banchette, Salerano Canavese, Pavone Canavese, Albiano d'Ivrea, Romano Canavese, Strambino, Vestignè.
Bad Wiessee
Bad Wiessee l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Miesbach. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 32.79 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Ivrea
Müsee
A Ivrea gh'è 'sti müsee chì:
Bad Wiessee
El cümü de Bad Wiessee el se tróa a 'na altèsa de 740 méter sura 'l leèl del mar.
Onéda
Onéda (Oneta in Italià) l'è ü cümù de la pruinsa de Bèrghem e l' se tróa a 32 km de la sità e a 740 méter söl lièl del mar.
El g'ha 'na popolasiù de, cond'öna süperfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km²
El cunfìna coi cümü de Colgiàt, Cornalba, Góren, Ultra 'l Còl, Prémol e Èrfa.
Ospedaa di Frati e Oftalmich
L'Ospedaa di Frati e Oftalmich a l'è 'n ospedaa milanes fondaa in del secol quell del 16 e center principal de l'ASST di Frati-Sacch.
Onéda
Evulusiù demogràfega
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Onéda l'è mostràt in de la tabela ché sóta
Ospedaa di Frati e Oftalmich
Storia
L'è vorzuu del Carlo Borromee e l'è missa la prima preja el 22 de settember 1588 e l'è fornii sotta el Gaspar Vescont, che 'l ghe da l'incaregh ai Frati de gestìll.
In del 1842 l'è slargaa fiss e l'è verta 'na succursal in la zona de Sant Ambroeus, che incoeu l'è l'Ospedaa San Giusepp. In del 1870 l'è ceduu, grazia a 'na legg del Regn d'Italia, a di privaa laich.
Laj
Laj (nom ufizial in italian: Laglio) l'è on comun de la Provincia de Còmm de, cont ona superfiss de 0 km² e ona densità de 0 ab./km². El se troeuva in sü la sponda occidental del Lagh de Còmm e 'l gh'ha cinch frazion: Toriggia, Ossana, Germanell, Soldin e Ticee.
Ospedaa di Frati e Oftalmich
Storia
In del noeuv secol el va no ben e l'è accorpaa ai Monegh. In del 1975 ghe tacchen dent l'Oftalmich e in del 1998 l'Ospedaa Macedonio Melloni.
Bessède-de-Sault
Bessède-de-Sault l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Axat, del circondàre (arrondissement) de Limoux e del dipartimènt de l'Aude.
Laj
A Laj l'ha compraa ona cà el famos attor american George Clooney.
Bessède-de-Sault
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 15.04 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 512 méter a 'na altèsa màsima de 1412 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Bessède-de-Sault l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Laj
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Laj l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Ospedaa di Frati e Oftalmich
Storia
In del 2015, dopo de la riforma de la sanità lombarda, l'è part de l'ASST di Frati-Sacch insemma a l'Ospedaa di Fiolitt Vittore Buzzi, l'Ospedaa Luis Sacch e al Melloni.
Mullach Cliabháin
El Mullach Cliabháin (ingles: Mullaghcleevaun) a l'è ona scima di Sléibhte Chill Mhantáin. A l'è volt 849 meter sora el nivell del mar. El se troeuva in de l'Irlanda oriental.
Tufillo
Tufillo l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de Chieti. El g'ha presapóch 566 abitàncc, 'na superfìce de 21 km² e 'na densità de 27 ab./km². El cunfìna coi cümü de Celenza sul Trigno, Dogliola, Mafalda (CB), Montemitro (CB), Palmoli, San Felice del Molise (CB).
45
El 45 a l'è 'n ann del prim secol.
Viriat
Viriat l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Viriat, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 45.35 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 206 méter a 'na altèsa màsima de 257 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Viriat l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Höchstetten
Höchstetten a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ del Emmental, region aministrativa del Emmental-Oberaargau, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 2.6 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Storia
Höchstetten l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1360 col nom de Hönstetten.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Strada voivodal 398
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 6 km.
46
El 46 a l'è 'n ann del prim secol.
Portula
Portula (en piemontés: Pòrtola) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Bièla. El g'ha presapóch 1.485 abitàncc, 'na superfìce de 11 km² e 'na densità de 135 ab./km². El cunfìna coi cümü de Caprile, Coggiola, Pray, Trivero.
Brens (FR-01)
Brens l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Belley, del circondàre (arrondissement) de Belley e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Brens l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Domazan
Domazan l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Aramon, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.42 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 35 méter a 'na altèsa màsima de 162 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Domazan l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Sidun
thumbnail|250px|Vidüda de la cità növa Sidun (in Arab: صيدا Saydā; in grechΣιδώνα,in ebraich: צִידוֹן, Zaydo'wn) a l'è la terza cità püssee granda del Liban. A l'è in del süd del paes a 40 km de Beirut. Sidun a l'è in sül Mar Mediterani
Cüriusità
Sidun a l'è el titul d'una canzun del Fabrizio de André de l'album Creuza de Mä
47
El 47 a l'è 'n ann del prim secol.
Treglio
Treglio l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de Chieti. El g'ha presapóch 1.236 abitàncc, 'na superfìce de 4 km² e 'na densità de 309 ab./km². El cunfìna coi cümü de Lanciano, Rocca San Giovanni, San Vito Chietino.
Oberlunkhofen
Oberlunkhofen (Oberlungkhofe in aleman) a l'è un cumün svizzer del distret de Bremgarten. in del Canton Argovia. Al gh’ha pressapoch 0 abitant e una süperfiss de 3.25 km², e al se tröva a una altitüden de 442 meter sura al livel del mar.
El cumün de Oberlunkhofen a l'è tacaa ai cumün de Arni, Jonen, Rottenschwil, Unterlunkhofen.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Zorlesch
Zorlesch (Zorlesco) l'è ona frazion del comun lodesan de Casal. El paes el se troeuva a nord-est del centro comunal, in mezz ai camp e in sù la strada che la mena a Brembi e Secugnagh. Zorlesch l'è anca traversaa de la Via Emilia. L'è staa on comun indeperlù fina al 1929. El gh'ha ona frazion che la se ciama Olza.
Bayrischzell
Bayrischzell l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Miesbach. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 79.46 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
La Bezole
La Bezole l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Limoux, del circondàre (arrondissement) de Limoux e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 6.51 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 300 méter a 'na altèsa màsima de 601 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de La Bezole l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
48
El 48 a l'è 'n ann del prim secol.
Muisire Mór
El Muisire Mór (ingles: Musheramore) a l'è ona scima del An Bhograch. A l'è volt 644 meter sora el nivell del mar, e 'l se troeuva in del sud de l'Irlanda.
Zocca
Zocca (La Zòca 'n modenés) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Mòdena. El g'ha presapóch 4.640 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 69 km², per 'na densità de 66 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castel d'Aiano (BO), Castello di Serravalle (BO), Guiglia, Montese, Pavullo nel Frignano, Savigno (BO), Vergato (BO).
A Zocca l'è nasìt el famùs cantànt rock italià Vasco Rossi.
Örgnà
Örgnà (Urgnano in Italià) l'è ü cümù de la pruinsa de Bèrghem e l' se tróa 'n de la pianüra a 12 km de la sità e a 173 méter söl lièl del mar.
El g'ha 'na popolasiù de, cond'öna süperfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Caernàch, Cològn, Cümü Nöf, Ghisalba, Spirà e Sànga.
Evulusiù demogràfega
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Örgnà l'è mostràt in de la tabela ché sóta
49
El 49 a l'è 'n ann del prim secol.
Tornareccio
Tornareccio l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de Chieti. El g'ha presapóch 1.948 abitàncc, 'na superfìce de 27 km² e 'na densità de 72 ab./km². El cunfìna coi cümü de Archi, Atessa.
Casablanca
left|thumb|El Boulevard de Paris in del center de Casablanca right|thumb|El Parc de la [[Liga Araba a Casablanca]] Casablanca (Arab: الدار البيضاء, "la cà bianca") a l'è una cità in de l'ovest del Maroch, in sü l'Ucean Atlantigh.
Lain (CO)
Lain (nom ufizial in italian: Laino) l'è on comun de la Provincia de Còmm cont ona popolazion de, 'na superfiss de 0 km² e 'na densità de 0 ab./km². L'è situaa in la Val d'Intelv. A Lain l'è nassuu el pittor Giuli Quaj el Giovin (1668-1751).
Domessargues
Domessargues l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lédignan, del circondàre (arrondissement) de Alès e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.32 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 99 méter a 'na altèsa màsima de 235 méter söl leèl del mar.
Obermumpf
Obermumpf a l'è un cumün svizzer del distret de Rheinfelden. in del Canton Argovia. Al gh’ha pressapoch 0 abitant e una süperfiss de 5.06 km², e al se tröva a una altitüden de 377 meter sura al livel del mar.
El cumün de Obermumpf a l'è tacaa ai cumün de Hellikon, Mumpf, Münchwilen, Schupfart, Stein, Zuzgen.
Varambon
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Varambon l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Fischbachau
Fischbachau l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Miesbach. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 75.91 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Fischbachau el se tróa a 'na altèsa de 771 méter sura 'l leèl del mar.
Ponderano
Ponderano (en piemontés: Pondran) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Bièla. El g'ha presapóch 3.833 abitàncc, 'na superfìce de 7 km² e 'na densità de 548 ab./km². El cunfìna coi cümü de Biela, Borriana, Gaglianico, Mongrando, Occhieppo Inferiore, Sandigliano.
Ciudad Juárez
Ciudad Juárez a l'è una cità in del stat de Chihuahua, Messich. Al gh'ha pressapoch 1.3 miliun d'abitant e l'è la quinta cità del paes e la püssee granda del stat e Chihuahua. A l'è in sül cunfin cunt i USA, denanz a El Paso.
Bizanet
Bizanet l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Narbonne-Ouest, del circondàre (arrondissement) de Narbonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Kernenried
Kernenried a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ del Emmental, region aministrativa del Emmental-Oberaargau, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 3.3 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Bizanet
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 37.09 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 30 méter a 'na altèsa màsima de 260 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Bizanet l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Inverso Pinasca
Inverso Pinasca (en piemontés: L'Invers ëd Pinasca) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Türì. El g'ha presapóch 659 abitàncc, 'na superfìce de 7 km² e 'na densità de 94 ab./km². El cunfìna coi cümü de Perosa Argentina, Pinasca, Pomaretto, Villar Perosa, Pramollo, San Germano Chisone.
Kernenried
El cumün de Kernenried al se tröva a una altitüden de 506 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Fraubrunnen, Hindelbank, Lyssach, Münchringen, Zauggenried.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Pollone
Pollone (en piemontés: Polon) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Bièla. El g'ha presapóch 2.219 abitàncc, 'na superfìce de 16 km² e 'na densità de 139 ab./km². El cunfìna coi cümü de Biela, Fontainemore (AO), Lillianes (AO), Occhieppo Superiore, Sordevolo.
Örniga
Örniga (Ornica in Italià) l'è ü cümù de la pruinsa de Bèrghem e l' se tróa a 33 km de la sità e a 922 méter söl lièl del mar.
El g'ha 'na popolasiù de, cond'öna süperfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Cassèi, Cüs, Gerola Alta (SO) e Altòrta.
Evulusiù demogràfega
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Örniga l'è mostràt in de la tabela ché sóta
Giuànn XXIII
Right|thumb|230px|Papa Giuánn XXIII sü la cadrega gestatoria. left|thumb|160px|El stema de Giuánn XXIII.
Giuánn XXIII (Sùta ‘l Mùnt, 25 nuémber 1881 - Ruma, 3 de giügn 1963) l'è stái el 261° Papa de la cesa católica. El so num de batéss l’era Angel Giüsepp Roncalli.
L’è stài el Papa che l’ha dervìd el Cuncili Vatican II in d’el 1962.
El Papa Giuánn Paul II l’ha pruclamàd Beát el 3 de setèmber 2000. El 27 de april del 2014 l'è stai pruclamàd Sant da papa Fransésch.
Se l'ha dìtt
"Dìu l’è cun nüm, guardé la lüna, pàr che la se sia fermàda a guardà tütt chel spetàcul chì…. Quant turnaré a cà, truaré una lacrima da sügàa… truaré i vòsti fiulìn, dèg una carésa ai vosti fiulìn, e disèg: questa l’è la carésa del papa…”"
Right|thumb|220px|El sarcòfeg de Papa Giuánn XXIII, in d'la Basilica de San Péder, a [[Ruma.]]
Mótt
« Oboedientia et Pax » (« Ubediénsa e Pàs »)
Torrebruna
Torrebruna l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de Chieti. El g'ha presapóch 1.169 abitàncc, 'na superfìce de 23 km² e 'na densità de 51 ab./km². El cunfìna coi cümü de Carunchio, Castelguidone, Castiglione Messer Marino, Celenza sul Trigno, San Giovanni Lipioni.
Fium
frame|right|El fium [[Murray in Australia]] Un fium (o fioeum) a l'è una cors d'aqua cont un fluss continov, che 'l vegn di so sorgent, de la pioeuva, del deslenguàss de fioca e giazz e de cors d'aqua sota terra. El po varià in longhezza, basin, portada, pendenza e velocità. El principia indova che la gh'è la sorgent, el scorr in del so lecc e 'l termina indova la gh'è la boca, chichinscì el poel finì in de l'ocean o in del mar, in d'un lagh o in d'un alter fium, in quell cas chì el fium al se ciama afluent. Quand che el fium a l'è curt, strecc e cont una portada de aqua irregolar a l'è ciamad rial, olter nom a inn rusa o russadel.
Zihlschlacht-Sitterdorf
El cumün de Zihlschlacht-Sitterdorf al se tröva a una altitüden de 527 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Amriswil, Bischofszell, Erlen, Hauptwil-Gottshaus, Hohentannen, Muolen (SG).
Lagh
thumb|right|250px|El lach de Bariloche ([[Argentina)]] thumb|right|250px|El [[lach de Arvoin in Francia]] Un lagh (anca lach, per via de la de-vucalizazion finala) a l'è una massa granda d'aqua che la se tröa in d'una depressiun del teren.
De solet i lach gh'hann dent aqua dulza, ma a gh'hinn anca di lach de aqua salada cume el Mar Mort e'l Mar Caspi.
Dourbies
Dourbies l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Trèves, del circondàre (arrondissement) de Le Vigan e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 60.88 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 621 méter a 'na altèsa màsima de 1440 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Dourbies l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Torricella Peligna
Torricella Peligna l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de Chieti. El g'ha presapóch 1.587 abitàncc, 'na superfìce de 35 km² e 'na densità de 45 ab./km². El cunfìna coi cümü de Colledimacine, Gessopalena, Lama dei Peligni, Montenerodomo, Pennadomo, Roccascalegna.
Gmund am Tegernsee
Gmund am Tegernsee l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Miesbach. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 34.40 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Gmund am Tegernsee el se tróa a 'na altèsa de 740 méter sura 'l leèl del mar.
Izieu
Izieu l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Belley, del circondàre (arrondissement) de Belley e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.67 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 211 méter a 'na altèsa màsima de 758 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Izieu l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Lambrugh
Lambrugh (nom ufizial in italian: Lambrugo) l'è on comun brianzoeu de la Provincia de Còmm che 'l cunta, cont ona superfiss de 0 km² e 'na densità de 0 ab./km². El paes el confina con la Provincia de Lecch (comun de Nibbionn e de Còsta Masnaga). Lambrugh l'è gemellada cont el comun polacch de Rajcza (Slesia).
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Lambrugh l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Acapulco
thumb|250px|La baja d'Acapulco Acapulco (nom ufizial: Acapulco de Juarez) a l'è una cità e un port in sü la costa pacifega del Messich, 300 km süd-ovest de Cità del Messich. Acapulco a l'è in d'una baja funda e semi-circulara. Al gh'ha 616.394 abitant (2005).
A l'è una fermada per i nav che van de Panama a San Francisco. A l'è cugnussüda 'me sit türistegh e anca per i Quebrada, di tüfadur prufessiunista che ogni dì büten in de l'aqua financa de 35 meter d'alteza in d'una baja piscinina.
Acapulco a l'è un nom de prubabil urigin Nahuatl.
Bressolles (FR-01)
Bressolles l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Montluel, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.93 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 205 méter a 'na altèsa màsima de 292 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Bressolles l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Ucean Atlantich
right|L'Ucean Atlantich|thumb|300px L'Ucean Atlantich a l'è vün di cinch ucean de la Tera. Al se tröa intra l'America a ovest e l'Europa e l'Africa a est.
L'ucean l'ocüpa una cunca slargada, a furma de "S", estendüda de Nord a Süd e dividüda in Atlantich del Nord e de Süd di corent equaturiaj a una latitüdin de 8° nord, pressapoch. L'Ucean Atlantic a l'è ligaa a l'Ucean Pacifich per mez de l'Ucean Artich a nord e el Pass de Drake a süd. La gh'è anca una cunessiun artificiala intra l'Atlantich e'l Pacifich a travers el Canal de Panama. A est, la linea che la spartiss l'Atlantich e l'Ucean Indian a l'è el meridian 20° est. L'Atlantich a l'è spartii de l'Ucean Artich d'una linea che la va de la Gruenlandia al süd di isul Spitsbergen a nord de la Nurvegia.
L'Ucean Atlantich al quata pressapoch el 20% de la süperfiss de la tera. Cunt i sò mar vesin al quata un'area de 106.450.000 km²; dumà lü, un'area de 82.362.000 km². L'area de tera che 'l bagna a l'è quater völt quela del Pacifich o de l'Indian. El vulüm d'aqua de l'Atlantich e di sò mar vesin a l'è de 354.700.000 km3 e dumà la sua a l'è de 323.600.000 km3.
La prufundità media de l'Atlantich, cunt i sò mar vesin, a l'è de 3332 m; indeperlü a l'è de 3.926 m. La prufundità püssee granda, 8605 m, a l'è la fossa de Puerto Rico. L'ampieza de l'Atlantich la va de 2848 km intra el Brasil e Liberia a 4830 km intra i Stat Ünii e el nord de l'Africa.
L'Ucean Atlantich al gh'ha di cost iregular cunt un frach de baj, gulf e mar, cume el Mar di Caraib, el Gulf del Messich, el Gulf de San Lurenz, la Baja de Hudson, la Baja de Baffin, el Mar Mediterani, el Mar Negher, el Mar del Nord, el Mar Baltich, el Mar de Barents, el Mar de Nurvegia-Gruenlandia, e'l Mar de Weddell. Un'altra sua carateristiga a l'è che'l gh'ha una nümer relativament piscinin de isul. i sò isul a hinn i Svalbard (o Spitsbergen), la Gruenlandia, l'Islanda, la Gran Bretagna, l'Irlanda, Fernando de Noronha, i Azor, i Isul Madeira, i Canari, Cap Verd, i Bermüd, i Indi Ucidentaj, Ascensiun, Sant'Elena, Tristan da Cunha, i Falkland (o Malvin), e tüt i isul di Caraib.
La Paz, Bassa California del Süd
right|thumb|250px|La Spiagia de La Paz La Paz a l'è la cità püssee granda e la capital de la Bassa California del Süd, Messich. La gh'ha 189.176 abitant (2005). El sò port a l'è in del Gulf de la California.
Grosso
Grosso (en piemontés: Gròss) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Türì. El g'ha presapóch 988 abitàncc, 'na superfìce de 4 km² e 'na densità de 247 ab./km². El cunfìna coi cümü de Corio, Mathi, Nole, Villanova Canavese.
Kirchberg (BE)
Kirchberg a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ del Emmental, region aministrativa del Emmental-Oberaargau, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 9.0 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Oberrohrdorf
Oberrohrdorf a l'è un cumün svizzer del distret de Baden. in del Canton Argovia. Al gh’ha pressapoch 0 abitant e una süperfiss de 4.30 km², e al se tröva a una altitüden de 493 meter sura al livel del mar.
Kirchberg (BE)
El cumün de Kirchberg al se tröva a una altitüden de 505 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Aefligen, Burgdorf, Ersigen, Lyssach, Rüdtligen-Alchenflüh, Utzenstorf, Wynigen.
Storia
Kirchberg l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1182 col nom de Chilcberc.
Oberrohrdorf
Storia
Oberrohrdorf l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1179 col nom de Rordorf.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Kirchberg (BE)
Storia
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
John Ford
250px|right|Thumb|Ol John Ford in d'öna sömeànsa del [[1946]]
John Ford l’éra ‘l sò nòm d’art, de fati ol sò nòm de batézèm l’éra John Martin Feeney.
Tàce di sò film de s-ciopetì piö ‘mportàncc i è stacc interpretàcc dal John Wayne. L’à enzìt per quàter vólte, in del 1935, 1940, 1941, 1952, l’Oscar come regìsta piö brào, ma dóma ü di sò film (How Green Was My Valley) l’à enzìt l’Oscar cóme film piö bèl.