cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Moudon
Storia
L'eva la antiga Minnodunum del temp de l'Imper Ruman, un center abitaa dei Elvezi, in sü la strada che indava de Viviscus (la Vevey del dì d'incö) a Aventicum (la Avenches del dì d'incö).
Oleyres
El cumün de Oleyres al se tröva a una altitüden de 551 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Avenches, Domdidier (FR), Léchelles (FR), Misery-Courtion (FR).
229
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Bassens (FR-73)
Bassens l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Saint-Alban-Leysse, del circondàre (arrondissement) de Chambéry e del dipartimènt de la Savoia.
Kouty (Boemia central)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Nymburk.
Laniscourt
Laniscourt a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ul sindigh a l'è Jean-Marc Wacq, con mandaa 2001-2008.
Polizia cantonala
miniatura|La s ' gripa ticinesa In Isvizzera, la polizia cantonala (in frances Police cantonale, in todesch Kantonspolizei, in romancc Polizia Chantunala, in italian Polizia Cantonale) l'è la fòrza de polizia di Canton de la Svizzera.
I polizii cantonal hinn no subordinaa a la Confederazion, ma al Dipartiment de Polizia del Canton. El numer de emergenza l'è el 117.
Composizion
Vist che in Isvizzera la Polizia l'è organizada di Canton e minga de la Confederazion, i fonzion pòden mudà de Canton a Canton. Generalment, i polizij hinn organizaa a segonda la lengua del Canton.
In di canton francòfoni, la Polizia l'è dividuda in:
In di canton germanòfoni, la Polizia l'è dividuda in:
In di canton italianòfoni, la Polizia l'è dividuda in comand geografegh.
Selander
<BR> Selander (Tudesch: Schlanders, Talian: Silandro, Ladin: Solaneres) l'è un cumün de la Val Venosta, in Südtirol ad un nivel sül mar de 660 - 3.366 meter (721 int 'l center de'l paes).
Selander la se tröa int 'l bel mèz de Val Venosta (che la se stend lungh 'l toch ovest de'l Südtirol) in sü la ría drissa de l'Ades.
Sant Jordi Desvalls
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Himantoglossum adriaticum
Himantoglossum adriaticum l'è 'na piànta erbàcea de la famìa botànica de le Orchidaceae.
El g'ha 'nfìna a dés fòie bazài a fùrma lanceolàda strèta pónta che fenés gösa e 'na quach fòie che vé fò del gamp. Le nervadüre de le fòie i è longitudinài (paralelinèrvie). I è lónghe dei 5 ai 10 ghèi (a la piö 15 ghèi).
La 'nfiurescensa l'è 'na spìga sèmpe ma lónga e bèla spèsa furmàda da presapóch 'na trentìna de fiùr. Chèsti i vé fò a la sèa de bràtee lanceolàde a pónta 'n pó gösa e lónghe compàgn dei fiùr. Tota l'enfiurecènsa l'è lónga 'ntra 8 e 20 ghèi.
I fiùr i è ermafrudìcc e zigomòrf en maniéra iregolàr e pentacìclich. El culùr dei fiùr l'è vért ciàr de föra, pórpora con màcia che tìra al biànch de dét; divèrse parcc de chèsto fiùr le g'ha sfömadüre e zòne bulinàde. El labèl l'è la part piö caraterìstica de chèsto fiùr, La part centràl la par 'na nìstola lónga divèrse ólte la grandèsa del fiùr, ondulàt o spiralàt. La part finàl l'è furmàda de sò lacìnie lónghe 1,5 o 2 ghèi. El fiurés de màgio a löi. El fröt l'è 'na càpsula.
Distribusiù e habitat
Chèsta spéce se la tróa 'n Euròpa centràla (Austria, Repüblica Céca, Slovàchia, Ungherìa) e orientàla (Slovénia, Sèrbia, Croàsia e 'nfìna ala Moldàvia). Se la càta pò 'n Itàlia setentriunàla 'ndèle pruvìnce de Brèsa, Trènt e Bolzano. La crès sö le culìne e söi mucc 'nfìna ai 1300 méter söl leèl del mar, sö teré calcàrei, pracc sèch e bèi lüminùs.
Strada voivodal 487
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 40 km.
Karlovice (Liberec)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Liberec e del distret de Semily.
Tadasuni
Tadasuni l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Oristano. El g'ha presapóch 198 abitàncc, 'na superfìce de 4 km² e 'na densità de 50 ab./km². El cunfìna coi cümü de Ardauli, Boroneddu, Ghilarza, Sorradile.
Vasco da Gama
El Vasco da Gama (Sines, circa 1469 - Cochin, 24 de dicember 1524) a l'è stad un esplorator portoghes, el prim vuropee a rivà in India a passà el cap de Bona Speranza. L'ha poeu guidad i armade portoghes che hann fad i colonie in India e l'è squasi un eroe nazzional in Portogall.
Großhofen
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Calles
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Baiton
El Baiton (parnonzia local: [baj'tu]; in Italian: Corno Baitone) l'è on mont de la Lombardia oriental. El se troeuva in del grupp de l'Adamell e l'è volt 3.331 meter. L'è la scima pussee volta del sotta-grupp del Baiton, che poeu l'è 'l rosc de montagn a nord-ovest de l'Adamell, che 'l domina la Val Camonega de sora a Edol.
Sucre
600px|center
Strada voivodal 488
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 16 km.
Sucre
Sucre a l’é la capital custitüziunala e giüdiziaria de la Bulivia.
Del 1991 l'UNESCO l'ha metüda dent in de la lista di Patrimoni del Ümanità.
Cità gemelaa
Sucre a l'é gemelada cun:
Dì Nazional de Catalogna
miniatura|drita|Ona festa per la Diada El Dì Nazional de Catalogna (Diada Nacional de Catalunya in catalan) l'è la festa nazionala de la Catalogna. La gh'è el 11 de settember, in regord de la conquista de Barcellona da part di spagnoeui dopo 14 mes de assedi e la centralizzazion del Stat spagnoeu, con la perdita di autonomij da part de la Catalogna.
El dì l'è staa scernuu in del 1980 dal Parlament de Catalogna, e se porten di fior ai statov del Rafael Casanova e Josep Moragues i Mas e se canta l'inn nazional, Els Segadors. I independentista van al Fossar de les Moreres, indova hin mettuu via i corp di mort per difend la cittàa, e la gent la mett la Senyera in del pogioeu.
Pio XII (metropolitana de Madrid)
Pio XII  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Madrid.
Interscambi
Fermada del bus
Engen
Engen l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Fribùrgo. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Costànsa. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 70.53 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Engen el se tróa a 'na altèsa de 531 méter sura 'l leèl del mar.
Lengua istriota
La lengua istriota l'è una lengua neulatina del grüp rumanz ucidental parlada in del süd de l'Istria cruata e in d'una quai cumünità de italian scapaa da lì dopu la Segunda Guera Mundial (suratüt a Triest e in Sardegna). L'è una lengua che la ris'cia seriament de sparì, vist che quei che le parlen hin un poo püssee de 3000 personn in tüt el mund.
Classificaziun
L'istriota l'è una lengua rumanza ucidentala che però, cumpagna del Venet, la se tröva minga in di sistema galuitaligh e returumanz, ma deperlee.
Difüsiun
L'Isaia Graziadio Ascoli, el pader de la glutulugia italiana, l'aveva ciamaa cul nom istriota i pupulaziun ladinn che viveven in Istria sin dai temp di Ruman, menter al dì d'incö el termin el reguarda una lengua che l'è minga returumanza. Prima de la Segunda Guera Mundiala, la lengua istriota l'era parlada da quasi tücc i abitant Ruvign, Dignano e Fasana, ultra che in di cumün de Valle d'Istria, Gallesano e Sissano. Incö inveci l'è parlaa dumà in di zonn de Ruvign, Valle e Gallesano dai vegg de la minuranza italiana.
Un temp la sua difüsiun l'era multu püssee granda e la cumprendeva el teritori ciamaa agro polese e dunca la catava dent anca Orsera, Canfanaro, Duecastelli, Sanvincenti e Barbana. L'istriota l'era parlaa anca a Pola, ma quela sitüaziun chì l'era giamò cumprumissa in del Votcent, quand che la cità l'è vegnüda port de la marina austriega. I lenguv che han limitaa l'estensiun de l'istriota hin staa el Venezian, l'Istrurumen, el Murlach e 'l Dalmatigh, ultra che i dialet cruat.
Dialet de Dignano
Mei déighi, donca, che ai tempi del préimo re de Séipri, despòi de la cunquéista de la Terra Santa ca l’iò fato Goufrido de Buglion, zé nato ch’óuna zentildona de Guascogna zé ida in pelegrinajo al Sepulcro e tournando indréio, arivada a Séipri, la zé stada maltratada da parici omi. E jila, sina counsolassion e doulorada, la penséiva de zéi dal re a fà óun lagnu, ma qualchidóun gh’iò déito che la perderavo la fadéiga, parché lóu zé de véita tanto abandunada e coussì poco de bon che nun basta ch’al nun vendicasse con justéissia le oféise fate ai altri, ma el nun bada, de véil, quile sina nomero che i ghe fa a lóu, de mudo che se qualchidóun aviva qualche fastéidio, el se sfougava col fàghe despiti e verguògne. E sentéide ‘ste robe la zentildona, no podendose vendicà, per counsolàsse almanco un po’ la iò pensà de voulì morsegà la miséiria de quil re, e zéindo pianzendo danansi de lóu, la dis: “Sior méio, no véigni a la tò preséinsia per vendita che voravi fà per l’oféisa che me zé stada fata, ma in soudisfassion de quila, méi te préighi che ti me insigni comù li poi teignì quile che méi sè che te zé stade fate, e per imparà de téi comù méi poudissi suportà la méia con pasiensa. E Déio sa che se mi poudissi, volentera la douneravi a téi, che ti le sè tignéi tanto ben”. El re, sin alura stentà e péigro, de boto, cume smissià del suno, scominsiando da le oféise fate a ‘sta dona a veindicàle, el zé deventà gran persecutur de duti quili che avisso fato despòi qualco contro l’unur de la sò curuna.
Dialet de Peroi
Peroi l'è una fraziun del cumün de Grisignana. Déighi donca che int ai tempi del préimo ri de Séiprio el giò fato la conquéista de la Tera Santa, a zì nato che una gran siura de Guascogna zé zéida al Sipulcro in piligrinagio e che despòi che la zì tornada e zonta in Séiprio, parici omeni barbanti i la giò fura de modo maltratada. Gila se lagnava purassè, e no podindo dàsse pas, la se giò pensà de zéi dananti al ri a fà istanzia. Ma qualcodóun paraltro la giò visada che al zì lóu stiss óun omo de tréista véita e poco de bon, e che la gatasse vì la fadéiga se l’andaravo, parchì a no ‘l zì bon de fà giustéizzia per le ofise dei altri né gnanca per quile che ghe ven fate a lóu con tanta vergogna e disprezzio de dóuti quii che giò rabia de sfogàsse contra de lóu. Despòi che la fimina giò sentóu ‘sta bela storia, desperada de no podé vendicàsse, e per catà qualco consolazion de la sò malinconéia, la giò stabiléi de morsegà la stissa cativeria del ri. La zì zéida donca piurando dananti de lóu e la ghe giò déito: “Siur méio, méi no vegni sà dananti de téio per domandàte giustéizzia che speti de l’ofisa che i giè bóu ma, per pagàme de quila, i te preghi che voresitu insegnàme comù ti sòin bon de sofréi dóute quile che i giè sentóu che i te giò fato, parchì i possi imparà da téio a soportà con passienza la méia, che Déio sulo sa che i te daravo qualco, se lo podissi fà, zachè ti sòin cosséio bon portador”. El ri, che finta alora zé stà tardo e péigro, comù se ‘l se vissu dessedà dal suno, el giò scomenzà préima a fà giustéizzia de quista fimina, e despòi el zì deventà tanto rigoróus che al se giò messo a perseguità dóuti quii che d’ura ananti perdisso el rispeto a la sòia curona.
Dialet de Pola
Al dì d'incö a Pola, vöna di cità püssee antigh e impurtant de l'Istria, l'istriota se parla pü de tant. Donca ch’i ve conto: sapii, che al tempo del préimo ri de Séiprio, despuói che Gutifrì de Buglion huò ciapà li Tiere Sante, a xi intravignóu che óuna zintilduòna la zì zéida in piligrinagio al Santo Sepóulcro e turnando de là, arivada che la zì in Séiprio, da sierti omi selerati a ghe xi stà ciulto su la fuòrsa del su unur. Onde gila, indulianduse fuortalmento de ‘stu afronto, sensa né cunsejo né cunfuòrto, l’huò pensà de zéi a fà istansia al ri; ma a ghe zì stà déito da qualchedóun che la faravo la cal indarno, perchì quil ri el gira d’una véita cusséi miseriusa e ‘l gira cussèi puòco de bon, che invir d’invindicà con giustéizzia i tuòrti di altri, el supurtiva in santa pas cun gran verguògna quii che ghe vigniva fati a lóu medimo, tanto che ignióun che aviva del venen intu ‘l su cor el se desfughiva cul fàghe qualco scuòrno e verguògna. La duòna, valdando quisto e nu sperando vendita, per avì póur qualco consulazion del su dulur, la zì resóulta de vulì almanco ponzi cumu che sta ben ‘stu miserabelo de ri; e, zèida che la zì piurando dananti de lóu, la ghe déis: “Sacra maistà, i nu son vignóuda a la vostra presensia per vendita ch’i me aspieto de l’afronto che me zì stà fato, ma per avì póur qualco sudisfazion, i ve prigo ch’i m’insignide cumù ch’i fide vui a sufréi quii tuòrti che per intisa ve ven fati a vui, assiuché anche méi, imparando de vui, i puòsso supurtà cun passiensia el méio, el qual, Idéio lu sa, s’i pudisso, quanto vulantera i ve lu dunaravi a vui, zà ch’i avì cusséi bone spale de purtande”. El ri, ch’inchéinta alura el gira stà longo e prigo, cumo che ‘l se risviglisso del suno, scumensando del tuòrto fato a ‘sta duòna, che l’huò vendicà a rigur de giustéizzia, el s’huò misso a persiguità sensa cumpassion dóuti quii che d’alura inanti cumetiva qualch’insóulto incontra l’unur de la su curuna.
Dialet de Ruvign
Ruvign l'è 'l cör lenguistigh de la lengua istriota. I déigo donca che ai tempi del préimo Ri de Séipri, despuòi che Gufrido de Bujon viva fato el cunquéisto de la Tiera Santa, a zì ‘ntravignóu che óuna zintilduòna d’in Guascuògna la zì zéida in piligrinazo al Santo Sepóulcro, e turnando de là, rivada in Séipri, da parici omi senza temur d’Idéio e selerati a ghe zì stà ciulto el su unur. E gila, gramassa sensa cunsejo né confuòrto dóuta delurata, l’huò pensà de zéi a fà istanzia al ri; ma a ghe zì stà déito da zento che la perderavo fadéiga, perchì quil ri fiva óuna véita cusséi véila e puòco de ben che invir de fà giustéizzia e vandita dei tuòrti dei altri, el supurtiva in santa pas, bico e cuntento, quii che vigniva fati a lóu istisso, a signo tal che ignióun che ‘viva del venen intu ‘l su cor, e lu sfughiva cul fàghe scuòrno e verguògna. Cu ‘sta duòna huò valdóu quisto, nu sperando vandita, per avì qualco sudisfazion del su travajo, l’huò fato prupunimento de dàghe óuna butunada a ‘stu ri bon de gnèinte. La va donca piurando dinanti al ri e la ghe déis: “Sacra maistà, i nu viegno a la vostra presenzia perch’i spiro vandita de l’afronto che me zì stà fato ma, per avì póur qualco sudisfazion, i ve prigo ch’i me insignì cumo ch’i fide vui a supurtà dóuti quii che per intisa a ve ven fati a vui, assiuché, imparando da vui, i puòsso anca méi supurtà cun pasenzia la mè crus, che Idéio sa, s’i pudisso fàlo, quanto vulantera i ve la dunaravi a vui, ch’i avì cusséi bone spale”. El ri, che inchéinta alura el gira stà fiacus e prigo, cumo che ‘l se risvelgisso del suno, suminsiando del tuòrto fato a ‘sta duòna, che lóu huò anca invindicà cun gran rigur, el zì deventà un crudil persecutur de chiunque ‘visso fato d’alura in puòi qualche afronto incontra a l’unur de la su curona.
El Salve Regina
Salve, o Rigéina, mare de misaricuòrdia, véita, dulcissa e sparansa nuòstra, salve. A Téi femo ricurso nui, iesuli fioi d'Ieva, a Téi nui suspiremo, dulenduse, piurando in 'sta val de lagrame. Dai, Avucata nuòstra, stande a vardà cui uòci Tuòvi misaricurdiusi e duòpo 'stu isilio fande vidi Gisóu, fróuto banadito de li véisare tuòve. O clamente, o pietusa, o viergine dulsa Maréia!.
Bulivia
La Bulivia a l'è un paes del America del Süd.
Halti
El Halti (svedes: Halde fjäll; sami setentrional: Háldi) a l'è ona scima di Alp scandinav. El se troeuva al confin tra la Norvegia e la Finlandia: a l'è volt 1.356 meter sora el nivell del mar. La scima a l'è in Norvegia, intant che vun di pont in su la cresta, a 1.324 meter s.n.m. a l'è quell pussee volt de tutt la Finlandia.
Bulivia
La cunfina cunt el Brasil, el Paraguay, l'Argentina, el Cile e'l Perù.
La gh'ha dò capitaj: Sucre (capital custitüziunala giüdiziaria) e La Paz (capital aministradiva).
La gh'ha una süperfiss de 1.098.581 km² e una pupulaziun de quas 9 miliun d'abitant (i indigen a hinn el 75%).
Urganizaziun pulitiga
La Bulivia (nom ufizial: Repübliga de la Bulivia) a l'é una repübliga.
El president a l'é l'Luis Arce (del 2020).
I lèngue de la Bulivia
In Bulivia la lèngua üficiàla l'è 'l Spagnöl o mèi ol Castiglià, ma i è parlàde pò la lèngua aymar e la lèngua quechua che i è lèngue 'ndigene pre columbiane, chèste lèngue i è turnàde ad ès insegnàde 'n di scöle de quando l'è dientàt presidènt 'l Evo Morales che l'è ün ìndio aymar.
Ol teritòre de la Bulivia
I bolivià i è üzàcc a separà 'l teritòre de la sò nasiù 'n trè zòne e per fal i se bàza söl clima/temperadüra e sö l'altèsa söl mar. I trè zòne i è isè ciamàde:
Longon
Longon (nom ufizial in italian: Longone al Segrino in Italian) l'è on comun de la Provincia de Còmm de, cont ona superfiss de 0 km² e ona densità de 0 ab./km². L'è staa ciamaa in Italian "Segrino" per fà defferenzia cont el comun de Longon Sabin (Longone Sabino) che l'è situaa in de la Provincia de Rieti, in Lazzi.
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Longon l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Lappion
Lappion a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ul sindigh a l'è Pierre-Marie Lebee, con mandaa 2001-2008.
Cubières-sur-Cinoble
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 14.48 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 360 méter a 'na altèsa màsima de 893 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Cubières-sur-Cinoble l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Muggensturm
Muggensturm l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rastatt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 11.56 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
San Gioàn (Evangelista)
thumb|San Gioann Evangelista pitüraa dal [[Guido Reni]]
L'Evangelista Giuàn l'è assee cugnussüü e'l so liber, l'Evangel de'l Giuàn l'è'l püssee cugnussüü e stüdiaa de tücc i liber del Növ Testament, e de la Bibia intrega.
I so pass püsse famus hin quij che parlen de l'amur de'l Signur per 'l mund e l'impurtanza de'l Crist Redentur in de la Fee.
- Giuàn 3:16
"Mi a sunt la Straa e la Veridaa e la Vida: nissün 'l vegn a'l Pader föra che cunt mi."
- Giuàn 14:6
"Quij che me veden Mi, veden anca 'l Pader"
- Giuàn 14:9
Grasbrunn
Grasbrunn l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Mònaco. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 23.59 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Grasbrunn el se tróa a 'na altèsa de 556 méter sura 'l leèl del mar.
Deserto di Accona
thumb|300px|right|Ol Dezèrt de Accona
Ol dezèrt de Acona (deserto di Accona in italià) l'è 'n Toscàna, l' se tróa 'n pruìnsa de Siéna, in del teritòre del cümü de Asciano e l'è pròpe in del cör di Crete Senesi.
Dezà che 'n chèsto pòst i vé zó méno de 600 mm de aqua a l'àn l'è stài clasificàt tra i pòscc "semi aridi" dal Peveril Meigs che l'è stacc incaricàt da l'Unesco de dizegnà öna càrta omo - climàtega di dezèrcc del mónt.
Con isé póca aqua l'è düra coltìà ach i ölìe e l'öa, de piante e de èrbe i n'à crès pròpe póche e 'l pòst l' gh'à ün aspèt lünàr. In del dezèrt de Acona de sólet i è coltiàcc ol formét e 'l girasùl, adóma grasie a l'aqua ciapàda de fò del dezèrt.
Ol dezèrt de Accona l'è isé ciamàt 'nfina dal medioéf e l' se l' vèt in del famùs afrèsch del Ambrogio Lorenzetti dal tìtol de Allegoria ed Effetti del Buono e del Cattivo Governo cioè "alegorìa e rizültàcc del bù e del catìf goèrno".
A mesdé del dezèrt la se tróa l'Abasia de Monte Oliveto Maggiore, nasìda cóme éremo.
Lopigna
Lopigna l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Cruzini-Cinarca, del circondàre (arrondissement) de Ajaccio e del dipartimènt de la Còrsica del Sud. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 19.53 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 40 méter a 'na altèsa màsima de 1038 méter s.l.m.
Elettrotreno CZ 480
Storia
In del 2010 a l'è nonziaa che LEO Express l'avaria crompaa 5 elettrotreni de la Stadler Rail per la tratta Praga - Ostrava.
In del 2012 a hinn consegnaa i primm treni, faa su in Polònia e in Ongheria. El cost total di cinch treni a l'è staa de 1,5 miliard de coronn cecch. El 24 de marz 2012 a hinn presentaa al publich al circuitt ferroviari de proeuva de Velim.
Tecnega
El gh'ha 5 carrozz e 'l 90% del pianal rebassaa. Gh'è tre toalett, de che vuna attrezzada per i disabil, cont sistema de nettada automatich.
Quatter carrozz a hinn de class econòmica, con 212 pòst confort cont di tavolitt pieghevoi con spazzi per laptop, e i post per i handicappaa.
El gh'ha on sistema digital per avvisà i passegee.
Galleria di foto
<Gallery> File:Ústí nad Orlicí město, vlak Leo Express, fotografové.jpg|Treno in su la nev File:14-06-03-praha-RalfR-10.jpg|Carrozza del treno File:14-06-03-praha-RalfR-09.jpg|Treno a Praga File:LEO Express 94 54 1 480 003-3 Premium.jpg|Class premium File:14-06-03-praha-RalfR-21.jpg|Class normala File:14-06-03-praha-RalfR-22.jpg|Sistema de informazion File:14-06-04-praha-hlavní nádraží-02.jpg|Treno a Praga File:17.05.13 Rudoltice v Čechách Class 480.jpg|Treno in corsa File:Praha hlavní nádraží, jednotka 480 (01).jpg|Treno a Praga arent de on mezz de servizzi File:480 001 Cerhenice3.jpg|Treno fotografaa de lat File:480 001 Cerhenice2.jpg|Treno in corsa File:InnoTrans 2012 (8018510664).jpg|CZ 480 arent a on RegioPanter File:LE 480.001 trailer.jpg|Carrej del treno </Gallery>
Autostrada A61 (Franza)
La  a l'è 'n autostrada de la Franza.
Kostomlátky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Nymburk.
Bessières (metropolitana de Losanna)
Bessières  a l'è 'na stazion de la metropolitana de Losanna, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Sant Julià de Ramis
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Oulens-sur-Lucens
Oulens-sur-Lucens a l'eva un cumün svizzer del distret de Broye-Vully, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'eva de 1.59 km² e in del 2010 al gh'eva una popolazion de 52 abitant.
Kařez
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Plzeň e del distret de Rokycany.
Oulens-sur-Lucens
L'abitaa de Oulens-sur-Lucens al se tröva a una altitüden de 633 meter sura al livel del mar e quand che l'eva cumün desperlü, l'eva tacaa ai cumün de Bussy-sur-Moudon, Forel-sur-Lucens, Lucens, Neyruz-sur-Moudon e Villars-le-Comte.
Les Ardillats
Les Ardillats l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Beaujeu, del circondàre (arrondissement) de Villefranche-sur-Saône e del dipartimènt del Rodano.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 23.1 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 334 méter a 'na altèsa màsima de 1004 méter söl leèl del mar.
Mouans-Sartoux
Mouans-Sartoux l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Canton de Mougins, del circondàre (arrondissement) de Grasse e del dipartimènt de le Alpi Marìtime. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13.52 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 40 méter a 'na altèsa màsima de 321 méter s.l.m.
Klokočí (Liberec)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Liberec e del distret de Semily.
Margherita, duchessa del Sussex
La Margherita, nomm in ingles Rachel Meghan Markle maridada Mountbatten-Windsor; Los Angeles, 4 de agost 1981 a l'è la duchessa del Sussex e miee del Enrigh del Galles, ex modella e attris americana. El 6 de magg 2019 la gh'ha avuu el sò primm fioeu, l'Arcibald.
Großkrut
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Festival de Sanrem 1991
El Festival de Sanrem 1991 a l'è stada l'edizzion quella del del Festival de Sanrem, fada al. L'è scominciad el e l'è fornid el  e l'ha vengiud
Conand
Conand l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Saint-Rambert-en-Bugey, del circondàre (arrondissement) de Belley e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 15.28 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 351 méter a 'na altèsa màsima de 1021 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Conand l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Sorradile
Sorradile l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Oristano. El g'ha presapóch 497 abitàncc, 'na superfìce de 28 km² e 'na densità de 18 ab./km². El cunfìna coi cümü de Ardauli, Bidonì, Ghilarza, Nughedu Santa Vittoria, Olzai (NU), Sedilo, Tadasuni.
Asmont
Asmont (Asmonte) l'è ona frazion del comun milanes de Ossona. El paes el se troeuva a ovest del capploeugh comunal, in su la strada che la va a Invrun. A nord el confina con Furatt, a sud inveci con Menedragh.
La Bâthie
La Bâthie l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Albertville-Sud, del circondàre (arrondissement) de Albertville e del dipartimènt de la Savoia.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 22.45 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 346 méter a 'na altèsa màsima de 2460 méter s.l.m.
Imsterberg
Imsterberg l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Imst e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
Oberdorf (NW)
El cumün de Oberdorf al se tröva a una altitüden de 455 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Beckenried, Buochs, Dallenwil, Stans, Wolfenschiessen. La popolaziun l'è in magioranza de lengua tudesca.
Storia
Oberdorf l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1199 col nom de Obirndorf. In del ann 1275 inscambi l'è staa menziunaa col nom de Oberndorf.
La Freissinouse
La Freissinouse l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Gap-Campagne, del circondàre (arrondissement) de Gap e del dipartimènt Hautes-Alpes. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.32 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 840 méter a 'na altèsa màsima de 1232 méter s.l.m.
Kostomlaty nad Labem
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Nymburk.
231
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Stazion de Lecch
La Stazion de Lecch l'è 'na stazion ferroviaria regionala de la Lombardia, doperada anca del servizzi ferroviari suburban de Milan, sita in la città de. L'è in la ligna e l'è collegada ai stazion de.
Camporrobles
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Trufa
Una trufa a l'è el gabolà un quajvun inscì de fà di profit. In la pupart del mond a l'è un riat.
Largny-sur-Automne
Largny-sur-Automne a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ul sindigh a l'è Jean SAumont, con mandaa 2003-2007.
Weinfelden (distret)
El Distret de Weinfelden  l'è giü dei òt distrecc del Canton Türgovia, en Svizzera. El g'ha 'na popolasiù de abitàncc (dato del ). El capolöch del distrèt l'è la citadìna de Weinfelden.
Autostrada A62 (Franza)
La  a l'è 'n autostrada de la Franza.
Strada voivodal 489
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia che la conliga la strada nazzional 46 a la strada nazzional 41.
Kebnekaise
El Kebnekaise (sami: Giebmegási, Giebnegási) a l'è ona scima di Alp scandinav. Cont i sò 2.103 meter sora el nivell del mar, a l'è la montagna pussee volta de tutt la Svezzia. De la soa scima se poeuden vedè sia la Svezzia (se dis almanch el 9% de la superfis de tutt el statt) e anca on tocch de Norvegia.
Sant Julià del Llor i Bonmatí
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Bibbiano
Bibbiano (endèla parlàda locàl: Bibiân) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Reggio Emilia. El g'ha presapóch 7.727 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 28 km², per 'na densità de 276 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cavriago, Montecchio Emilia, Quattro Castella, Reggio Emilia, San Polo d'Enza.
Zapponeta
Zapponeta l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Foggia. El g'ha presapóch 3.013 abitàncc, 'na superfìce de 40 km² e 'na densità de 75 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cerignola, Manfredonia, Margherita di Savoia, Trinitapoli.
Kacanovy
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Liberec e del distret de Semily.
232
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Dan Castellaneta
El Daniel Louis "Dan" Castellaneta (Oak Park, 29 de ottober del 1957) l'è on attor, doppiador, comegh e scenograf american, cognossuu sora de tut per avegh daa la vos al Homer Simpson in de la serie animada "The Simpsons".
Kamenný Újezd (Plzeň)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Plzeň e del distret de Rokycany.
Kostelní Lhota
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Nymburk.
Ötigheim
Ötigheim l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rastatt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 10.97 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Ötigheim el se tróa a 'na altèsa de 124 méter sura 'l leèl del mar.
Levie
Levie l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Levie, del circondàre (arrondissement) de Sartène e del dipartimènt de la Còrsica del Sud. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 85.85 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 152 méter a 'na altèsa màsima de 1366 méter s.l.m.
Ours (metropolitana de Losanna)
Ours  a l'è 'na stazion de la metropolitana de Losanna, che la serviss.
Strada voivodal 490
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 6,7 km, che la conliga la Superstrada S11 a la strada nazzional 25.
San Cipriano (metropolitana de Madrid)
San Cipriano  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Madrid.
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
Biliettaria automatica
Cucugnan
Cucugnan l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Tuchan, del circondàre (arrondissement) de Narbonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 15.33 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 218 méter a 'na altèsa màsima de 822 méter söl leèl del mar.
Sant Llorenç de la Muga
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Solarussa
Solarussa l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Oristano. El g'ha presapóch 2.493 abitàncc, 'na superfìce de 31 km² e 'na densità de 80 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bauladu, Oristano, Paulilatino, Siamaggiore, Simaxis, Tramatza, Zerfaliu.
233
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Volturino
Volturino l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Foggia. El g'ha presapóch 1.989 abitàncc, 'na superfìce de 57 km² e 'na densità de 35 ab./km². El cunfìna coi cümü de Alberona, Lucera, Motta Montecorvino, Pietramontecorvino, Volturara Appula.
Latilly
Latilly a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ul sindigh a l'è Georges Fraeyman, con mandaa 2001-2008.
Strada voivodal 491
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 35 km.
Arnas
Arnas l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Gleizé, del circondàre (arrondissement) de Villefranche-sur-Saône e del dipartimènt del Rodano.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 17.52 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 167 méter a 'na altèsa màsima de 264 méter söl leèl del mar.
Grünwald
Grünwald l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Mònaco. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 7.63 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Ranga
Ranga o Laranga (Ranica in Italià; Larianica in Latì medievàl) l'è ü cümü de la pruinsa de Bèrghem e l'è pròpe al prensépe de la Al Seriana a i pé del Còl de Ranga e mia de luntà dal Sère.
Grünwald
El cümü de Grünwald el se tróa a 'na altèsa de 581 méter sura 'l leèl del mar.
Ranga
El g'ha 'na popolasiù de, cond'öna süperfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
Kamenec (Cechia)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Plzeň e del distret de Rokycany.
Ranga
Ol paìs l' se tróa a 5 km de la sità e a 293 méter söl lièl del mar. L'è tacàt ai cümü de Alzà, Górel, Poltranga, Scans, Tur Buldù e Éla de Sère
CHUV (metropolitana de Losanna)
CHUV  a l'è 'na stazion de la metropolitana de Losanna, che la serviss.
Limoux
Limoux (in ucitan e catalan: Limós) l'è 'na cità franséza de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. L'è capolöch del cantù omònim e del circondàre (arrondissement) de Limoux. L'è sota-prefetüra del dipartimènt de l'Aude.
La g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
CHUV (metropolitana de Losanna)
Interscambi
Fermada del bus
Ranga
Ol nòm
I dò possibilità del nòm i végn de la toponomastega del Règn d'Itàlia, che l'ha sernìt de dovrà domà Ranica. Dóca ol paìs sarèssel scricc sèmper con l'artìcol femnìl (prategamét ön unicum): Opör, in manéra piö coerènta, s'pöl dovrà la furma etimològega:
Evulusiù demogràfega
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Ranga l'è mostràt in de la tabela ché sóta
Jestřabí v Krkonoších
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Liberec e del distret de Semily.
Limoux
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 32.41 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 156 méter a 'na altèsa màsima de 740 méter söl leèl del mar.
Cultüra
La citadìna de Limoux l'è famùza per el sò Carneàl töt particolàr che 'l düra tré més, da zenér a mars.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Limoux l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Meròn
Merun (Meron in del dialet del loeugh; Merone in Italian) l'è ün cumün de la Pruvincia de Còmm de, cont ona süperfis de 0 km² e ona densità de 0 ab./km².
El sitt
Merònn se troeuva in su la spunda süd-ovest del lach de Püsiann e l'è traversàa dal fiüm Lamber.
L'è ün sitt cugnusüü specialment perchè 'l ghè la cimenteria, fabrica fada sù in del 1928 e che anca incoeu dà de lavurà a ün frach de uperari.
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Meròn l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Payerne
miniatura|manzína|250px|La gesa de Payerne El cumün de Payerne al se tröva a una altitüden de 456 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Bussy (FR), Corcelles-près-Payerne, Cugy (FR), Fétigny (FR), Grandcour, Montagny (FR), Morens (FR), Rueyres-les-Prés (FR), Torny (FR), Trey.
Rolo
Rolo (endèla parlàda locàl: Rôl) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Reggio Emilia. El g'ha presapóch 3.631 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 14 km², per 'na densità de 259 ab./km². El cunfìna coi cümü de Carpi (MO), Fabbrico, Mòia (MN), Novi di Modena (MO), Reggiolo.
Ottersweier
Ottersweier l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rastatt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 29.21 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Ottersweier el se tróa a 'na altèsa de 137 méter sura 'l leèl del mar.
234
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Sant Martí Vell
a l'è un comun de la provincia de Girona, cont una popolazzion de abitant.
Mougins
Mougins l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Canton de Mougins (del qual l'è 'l capolöch), del circondàre (arrondissement) de Grasse e del dipartimènt de le Alpi Marìtime. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 25.64 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 32 méter a 'na altèsa màsima de 269  méter s.l.m.
Persùne famùze
El pitùr spagnöl Pablo Picasso el g'ha pasàt i öltem 15 agn de la sò vìta a Mougins, 'nfìna al dé che l'è mórt de 'n cùlpo al cör l'8 de bril del 1973.
Prévonloup
Prévonloup a l'è un cumün svizzer del distret de Broye-Vully, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 1.84 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Prévonloup al se tröva a una altitüden de 746 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Billens-Hennens (FR), Dompierre, Lovatens, Romont (FR).
Organisassiù del Tratàt de l'Atlàntech del Nòrd
L'Organisassiù del Tratàt de l'Atlàntech del Nòrd (in inglés North Atlantic Treaty Organization, sigla NATO, in fransés Organisation du traité de l'Atlantique nord, sigla OTAN ) l'è öna organisassiù internassionàl per la colaborassiù in de la difésa.
Ol tratàt istitutìv de la NATO, 'l Pato Atlàntech, l'è stàcc firmàt a Washington, D.C. ol 4 de avrìl 1949, söbet dòpo la segónda guèra mondiàl, e l'è entràt in vigùr ol 24 de agóst de l'istèss an. Al dé de 'ncö, in de la NATO i gh'è 31 stacc del mónd.
Volturara Appula
Volturara Appula l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Puglia, en Pruvìncia de Foggia. El g'ha presapóch 595 abitàncc, 'na superfìce de 51 km² e 'na densità de 12 ab./km². El cunfìna coi cümü de Alberona, Celenza Valfortore, Motta Montecorvino, San Bartolomeo in Galdo (BN), San Marco la Catola, Volturino.
Somogyviszló
a l'è un comun del Distret de Szigetvár, cont una popolazzion de abitant.
Letia
Letia l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Deux-Sorru, del circondàre (arrondissement) de Ajaccio e del dipartimènt de la Còrsica del Sud. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 36.44 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 235 méter a 'na altèsa màsima de 2084 méter s.l.m.
Boretto
Boretto (endèla parlàda locàl: Burèt) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Reggio Emilia. El g'ha presapóch 4.638 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 19 km², per 'na densità de 244 ab./km². El cunfìna coi cümü de Brescello, Castelnovo di Sotto, Gualtieri, Pomponesco (MN), Poviglio, Viadana (MN).
Županovice (Boemia central)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
S'ceranch
S'ceranch (Schieranco) l'è vuna di frazion principai del comun ossolan de Antrona S'ceranch. A l'è on paesin de montagna dent a la Vall Antrona, a ovest del center comunal.
Pavones (metropolitana de Madrid)
Pavones  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Madrid.
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
Biliettaria automatica
Cumiès
Cumiès l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Salles-sur-l'Hers, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 3.92 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 224 méter a 'na altèsa màsima de 313 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Cumiès l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Lézan
Lézan l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lédignan, del circondàre (arrondissement) de Alès e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.54 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 104 méter a 'na altèsa màsima de 180 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Lézan l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Autostrada A63 (Franza)
La  a l'è 'n autostrada de la Franza.
Liesse-Notre-Dame
Liesse-Notre-Dame a l'è un comun franzes (commune) dal departament da Aisne, region da Picardie, Franza. Ul sindigh a l'è Marcel Blanchart, con mandaa 2001-2008.
Cagà
El cagà a l'è l'insema di azzion del corp che fann andà foeura del bus del cul la merda, che l'è regolta in l'intestin gross.
Haar
Haar l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alta Baviera. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Mònaco. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 12.90 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Cagà
In di bestie, se parla de cagà quand che gh'è una fas de digestion che l'è partida del mastegà, in di animai superior el process a l'è compagn de quell de l'om e despess el gh'ha anca un signifegad social.
Jerzens
Jerzens l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Imst e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
Haar
El cümü de Haar el se tróa a 'na altèsa de 542 méter sura 'l leèl del mar.
Jerzens
El sò codes statistegh l'è 70205.
Carlo Alfons Pelliscion
El Carlo Alfons Pelliscion (italian: Carlo Alfonso Pellizzoni o Carl'Alfonso Pellizzone; Milan, 1734 - Soree, 16 de genar del 1818) l'è staa on prevet e on poetta lombard. Per via di sò composizion in lombard, a l'è vun di esponent de la litteradura milanesa pre-portiana, anca se minga vun di pussee cognossuu.
Biografia
La pupart di informazion che gh'emm je ciappom de l'Antologia del Ferdinando Fontana (1900); lu el j'aveva cavaa foeura d'ona regolta de poesii del Pelliscion (i istess che se troeuven dent in del volumm quell de vundes de la Collezione del Cherubin) sortida foeura in del 1835. El Pelliscion el nass a Milan in del 1734 del sur Isepp e de la Rosa Grimold. El pader a l'eva on giurista. Dopo d'avè studiaa teologia e filosofia cont i Gesuita, el diventa on sacerdott; intorna al 1753-1754, a la mort d'on sò zio, el vegn l'abaa de la capellania de Sant Ambroeus e Santa Caterina a Soree, in de la Piev de Seves. Lilinscì el passa el rest de la soa vita, a contatt sia cont i paisan e la povera gent che cont i sciori (el gh'ha anca ona quei relazion con di donn del sit). Dopo pussee de sessant'agn de servizzi, el moeur a Soree in del 1818.
L'oeuvra
Personagg pien de coltura e ironia, cont ona bona memoria e la fama de vess on gran leccard, l'ha scrivuu in latin, italian e in lombard. In di primm dò lengov l'ha scritt giò ona quai elegia, ode e ditiramb; ma la pupart de la soa oeuvra litteraria a l'è in lengua lombarda. In de la soa poesia, che la respetta i canon de la tradizion milanesa, el parla de la vita de tucc i dì, el raport cont i paisan e cont i nobil. I sò poesii eren spantegaa a Milan in su di foeuj scrivuu a man, ma anca in d'on quai quaderno; in 'sta manera l'è staa bon de fàss cognoss anca de alter poetta milanes, compagn del Carlo Porta. Quell lì, per esempi, el ghe scriv sora on sonett che 'l scomincia inscì: "Hoo leggiuu paricc voeult e releggiuu quij rimm ch'el m'ha imprestaa del Pelliscion, e m'hin minga piasuu, ma strappiasuu, e poss digh ch'el m'ha faa on gran regalon."
- Sonett 51
Interprogèt
<i> </i>
Sallaz (metropolitana de Losanna)
Sallaz  a l'è 'na stazion de la metropolitana de Losanna, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
L'Albère
L'Albère l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Céret, del circondàre (arrondissement) de Céret e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Kakejcov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Plzeň e del distret de Rokycany.
L'Albère
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 17.1 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 266 méter a 'na altèsa màsima de 1116 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de L'Albère l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
235
Necrulogi
|Un an indrée / |Un an dapress
Soddì
Soddì l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Oristano. El g'ha presapóch 142 abitàncc, 'na superfìce de 5 km² e 'na densità de 28 ab./km². El cunfìna coi cümü de Aidomaggiore, Boroneddu, Ghilarza.
Pénfer
El pénfer l'è un strüment müsegàl a fiaa cun ancia dubia a camera conega. L'è uriginari de l'età de mezz.
Par
Par (nòm uficiàl en italià: Parre) l'è ü cümü de la pruinsa de Bèrghem e l'se tróa a 30 km de la sità e a 640 méter söl lièl del mar. Ol paìs l' se tróa sö 'n de l'ólta Al Seriàna e l'è sö sö ün altipià sö la rìa a drècia del Sère.
El g'ha 'na popolasiù de, cond'öna süperfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km²
El cunfìna coi cümü de Ardés, Clüsù, Piér, Nòsa, Prémol e Éla d'Ògna.
Štětkovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Příbram.
Par
Parra
In del teritòre cümünàl de Par i stöde archeològich portàcc inàcc dal 1983 al 1994 sö 'n d'öna süperfìce de 3 pertéghe i à troàt chèl che ‘l rèsta de öna sità protostòrega che la gh’avrès de ès la Parra di Oromobi che l’è löminàda in de la Naturalis Historia del Plino 'l vècc (III 124-125). Parra l’è stàcia abitàda da la fì de l'età del bróns 'nfìna a che la sità, insèma a töte i ài alpìne, l'è stàcia conquistàda da i Romà in de l'època aügüstéa e pò la sarès turnàda ad ès abitàda, fòrse gnà töta, tra ‘l sécol II e ‘l secól IV .d.C. Sèmper gràsie a i stöde archeològich s'è egnìt a saì che Parra l'éra grànda quàze 20 pertéghe, l'éra öna sità minerària e i sò cà i éra fàce co i mür sóta de préda e sùra de lègn compàgn di bàite del dé de 'ncö.
Evulusiù demogràfega
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Par l'è mostràt in de la tabela ché sóta
Kaori Maeda
La Kaori Maeda (前田佳織里, Maeda Kaori), nassüda ul 25 de bril dal 1995 a Fukuoka, a l'è una seiyū, ciuè un'artista de la vus.
Hůrky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Plzeň e del distret de Rokycany.
Guardii de Confin
miniatura|Confin Itàlia - Svizzera
I Guardii de Confin, o Finanzee, (Frances: Corps des gardes-frontière, Todesch: Grenzwachtkorps, Italian: Corpo delle guardie di confine, Romanc: Guardgia da cunfin) l'è stada la fòrza de polizia de la Confederazion Svizzera che la controllava i confin del paes e del Liechtenstein e la gestiva l'immigrazion in del paes elvetegh.
Fada su in del 1894, in del 2020 a l'è ciappaa dent de la Ministrazion Federala di Dovan, che con l'integrazion di guardij la cambia nomm in Offizzi Federal de la Dovana e de la Sigurezza di Fronter.
Organizzazion
I Guardij de Confin (ciamaa anca in pos'ciavin Guardia de finanza) eren controllaa de la federazion e mia di Canton.
Eren spartii in:
Comand
I comand de la Guardia eren:
Armament
I guardii i gh'aveven una pistola H+K P2000 e di olter arm per sigurezza.
Siris
Siris l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Oristano. El g'ha presapóch 249 abitàncc, 'na superfìce de 6 km² e 'na densità de 42 ab./km². El cunfìna coi cümü de Masullas, Morgongiori, Pompu.