cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Netstal
miniatura|manzína|verticale|Gesa Catolega de Netstal El cumün de Netstal al se tröva a una altitüden de 464 meter sura 'l nivel del mar e l'è tacaa ai cumün de Ennenda, Glaruna, Mollis, Näfels, Riedern.
miniatura|manzína|Netstal [[Gesa Prutestanta de Netstal]]
Mut di Röde
300px|right|thumb|Panoràma da la sìma del Mut di Röde
Netstal
Storia
L'andament storegh de la pupulaziun l'è indicaa in de la tabela chi de suta:
Ohaveč
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
Mut di Röde
Ol Mut di Röde l’è ü còl che l’ se tróa a Barzàna ‘n pruìnsa de Bèrghem e l’è ólt 330 méter söl lièl del mar.
Horní Meziříčko
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Jindřichův Hradec.
Mut di Röde
Sö sö la còsta del mut metìda a roèrs (nòrt) s’tróa la part piö ègia de Barzàna fàcia sö pròpe lé per ès al sigür da i aque de la Bregógna che la pàsa a i pé del Mut sèmper de la bànda a roèrs.
Ol còl l’è quàze töt quarciàt zó de bósch e sö sö la sìma, chè l’è ‘n pià e fòrse l’è stacia spianàda apòsta da l’òm, gh’è öna spéce de pàscol e de lé s’pöl vèt i còi de Bèrghem e töta la pianüra bergamàsca e padàna.
Daéna
Daéna (nòm uficiàl en italià: Davena) l'è 'na frasiù del cümü de Èza. L'è sitüàda endela part piö àlta de la Al Camònega, en Pruìncia de Brèsa, a presapóch en chilòmetro e mès a sudòvest del cèntro comünàl. Daéna la g'ha piö o méno 'na otantìna de abitàncc e la se tróa a 966 méter söl leèl del mar. L'abitàt el se tróa sö la spónda dèstra del fiöm Òi e l'è streersàt de la stràda statàl SS 42 del Tunàl e de la Mèndola.
Del pónt de vìsta de l'aministrasiù religiùza, la sò comunità la fà part de la paròchia de San Martì de Èza. El paizì però el g'ha la sò cizulìna, del '500, dedicàda ai Sancc Zórs e Mighél.
Santa Maria di Sala
Santa Maria di Sala (en vèneto: Santa Maria de Sała) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Venésia. El g'ha presapóch 13.582 abitàncc, 'na superfìce de 27 km² e 'na densità de 503 ab./km². El cunfìna coi cümü de Borgoricco (PD), Massanzago (PD), Mirano, Noale, Pianiga, Villanova di Camposampiero (PD).
Groß Sankt Florian
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Element trans-uranich
I elemeent trans-ürànich a inn i elemeent de nümer atòmich superiuur al 92; a inn tütt sintétich, e sa créenn dumè in cundizziun estréem cumè in dii aceleraduur de partisèj, anca sa un quaj grizzín de netüni e plütòni a inn staa truvaa in natüra.
I dimensiun del nücli a fann sí ca i elemeent trans-ürànich inn minga stàbil, cunt viit médi fisc cuurt.
La lísta dii elemeent trans-ürànich a l'è l'istèssa de quèla dii elemeent sintétich, föra ca ul tecnézzi e ul prumézzi.
New Haven
New Haven a l'è la terza cità püssee granda del Connecticut, Stat Ünì d'America. La se tröa in de la Cuntea de New Haven e l'è arent ai cità de Bridgeport e Hartford. La gh'ha una pupulaziun de 124.922 abitant (2000) per una süperfiss de 52.4 km² e una densità che l'è dunca de 2,532 abitant per km². A New Haven a gh'è la famusa Üniversità de Yale.
Bachhagel
Bachhagel l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Dillingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 19.72 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Bachhagel el se tróa a 'na altèsa de 471 méter sura 'l leèl del mar.
Helle Thorning-Schmidt
La Helle Thorning-Schmidt (Rødovre, 14 de dicember del 1966) a l'è ona politega danesa. La toeu part al Partii Socialdemocrategh, e l'è stada deputada al Parlament Europee in tra el 1999 e 'l 2004. L'ann dopo a l'è andada al Parlament danes. In del 2006 l'è vegnuda la segretaria del sò partii e, cinch agn dopo, l'ha vinciuu i elezion (anca se per pocch) e l'è diventada la prima donna a vess primm minister del sò Paes.
Moghegn
Moghegn (Mojegn in del dialett de la Val Maggia; Moghegno in Italian) l'è ona frazion del comun tisines de Maggia. El paes el se troeuva squasi in del fond de la vall e l'è traversaa de la Maggia. El confina coi paes de Loeuden, Maggia e Aurisgen. A sud, al de là di montagn, a gh'è la Val Verzasca. Gh'hann trovaa i rest de ona necropel romana. In del Medioev l'eva ligaa a Loeuden e Aurisgen, ma in del XVIII el s'è destaccaa e l'è staa on comun indeperlù. L'è staa inscì fina al 2004. La scormagna di abitant l'è beroeu.
Visso
Visso l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Macerata. El g'ha presapóch 1.173 abitàncc, 'na superfìce de 100 km² e 'na densità de 12 ab./km². El cunfìna coi cümü de Acquacanina, Castelsantangelo sul Nera, Cerreto di Spoleto (PG), Fiordimonte, Foligno (PG), Monte Cavallo, Pieve Torina, Preci (PG), Sellano (PG), Serravalle di Chienti, Ussita.
Třesov
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Center-sinistra
El center-sinistra a l'è l'insemma di idej politegh che cerchen de volzà l'eguajanza e la giustizia sociala in l'ambit del sistema capitalista cont di legg 'me el salari minim e 'l sistema fiscal progressiv, in manera de sbassà el gap in tra i ricch e i pover.
A l'è tipicament de center-sinistra la socialdemocrazia, el socialism democrategh e di voeult i progressista, i radicaj i verd e la sinistra cristiana.
Autostrada A3 (Italia)
L'Autostrada A3 a l'è 'n autostrada italiana che l'è in Campania e verta del 1974 e gestida de Autostrade Meridionali. Longa 57 km, la conliga Napoli e Salerno.
Esplús
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Toomas Hendrik Ilves
El Toomas Hendrik Ilves (Stocolma, 26 de dicember del 1953) a l'è on politegh, giornalista e professor eston. A l'è nassuu in Svezia perchè i sò vegg eren scappaa via de l'Estonia dopo de l'ocupazion sovietega. L'ha vivuu la pupart de la soa vita in Statt Unii (la segonda meta di sò resgiô) e lì l'ha studiaa e insegnaa. Dopo l'indipendenza de l'Estonia, l'è staa el sò ambassador in di Statt Unii, in Canada e in Messich. Poeu l'è staa minister e parlamentar europee. In del 2006 l'è staa eleggiuu president de la Repubblega, e l'è staa confermaa anca in del 2011. In del 2016 a l'è suceduu de la Kersti Kaljulaid.
San Esteban de los Patos
a l'è un comun de la provincia de Avila, cont una popolazzion de abitant.
Alsószölnök
a l'è un comun del provincia di Vas, cont una popolazzion de abitant.
Raleigh
Raleigh a l'è la capital de la Carolina del Nord vün di stat di Stat Ünii d'America. El gh'ha una pupulaziun de 276.093 abitant (2000) e l'è la segunda cità del stat dopu de Charlotte.
Saint-Germain-Laval (FR-42)
Saint-Germain-Laval l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Saint-Germain-Laval, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 17.08 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 344 méter a 'na altèsa màsima de 526 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Germain-Laval l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Nová Paka
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
El gh'ha el status de cità.
Œ
<div style="float:right; border-style:solid; border-width:1px; margin:0 1em; font-size: 4em; line-height: 1"> Œ œ Œ œ Œ (minuscol: œ) l'è un grafema componid de o e e jontade insema, qe al fa part de l'abecee latin slargad.
A'l prencepe l'era domà una ligadura per representar ol ditong latin, po l'è deventada una letera deperlee.
In lombard
In lombard l'è dovrada ind la grafia classega milanesa, ind el ditong œu (ø), anca se a'l dé d'incœ l'è de spess scriit desligad (oeu). La Scriver Lombard, inscambe, la l' dovra deperlee, semper per representar ø. L'è miga dovrada ind i grafie basade in sul modell ticines, qe i preferess ö.
Ind i oltre lengue
L'è dovrada ind la moderna lengua norrena, ind l'IPA per representar la vocal anterior semidervida rotondada. In ingles antig ol grafema "œ" l'era dovrad per la trasliterazion de la runa (ᛟ) del fuþorc anglo-sasson. L'è dovrada anca ind la lengua francesa, anc se l'è miga elencada ind el abecee, e l'è ciamada e dans l'o, çoè "e ind la o".
Molise
El Molise l'è 'na regiù de la basa Italia, che g'ha 'na popolasiù de presapóch 320.360 abitàncc. El capolöch de la regiù l'è Campobasso.
El Molise el cunfìna co le regiù de l'Abruzzo, del Làsio, de la Campania, de la Puglia, e col Mar Adriàtich.
El Molise l'è l'ünica regiù italiàna nasìda de la diviziù 'n dò parcc de 'na regiù che prìma l'ìa ünica. L'è stàda istitüìda endel 1963, per separasiù de l'antìca regiù Abruzzi e Molise, e isé l'è deentàda chèla dei vint de le regiù de l'Italia. Prima la gh'ìa apéna 'na pruvìncia, chèla de Campobasso e pò, del 1970, s'è tacàt apò la pruvincia de Isernia.
400px|center|thumb| Le dò pruvince del Molise
Cittaa fantasma
thumb|[[Craco vegia, cittaa fantasma in Basilicada.]] Cittaa fantasma a l'è ona fras derivada da la lengua inglesa ghost town che la desegna ona cittaa bandonada. I motiv a pouden vess sociaj, comè el falliment de l'economia locala e/o l'emigrazion de la popolazion vers post pussee ricch, putost che depos guerr o disaster naturaj.
Ona cittaa fantasma la pò vess, oltra, on sit archeologich indue 'l gh'è pocch o nagott sora la superficia, comè Babilonia. Ona quaj cittaa fantasma la rinass comè cittaa vivent, 'mè Lissandria d'Egitt. De spess ona cittaa fantasma la g'ha on important valor artistigh e architettonigh, comè Vijayanagara in India o Changan in Cina. A g'hinn cittaa fantasm in aquas tutt i staa e i region important.
Robb che fann deventà i cittaa bandonaa
Intra i robb che a porten al bandon di cittaa se pò dì el vegnuu mancament de risors naturaj comè l'acqua, o de autostrad putost che ferovi che passen in mezz o passen minga puu per i cittaa (comè a l'è succeduu in tant cittaa fantasm de l'Ontari traversaa da la storiga Opeongo Line), el des'giustamen di attivitaa economigh da on quaj alter part, intervent di omen comè el strafalzament di autostrad (comè a l'è succeduu in tant cittaa che 'l se troeuvaven lungh la Route 66, in di Staa Unii, inquand a hinn staa faa-sù i pussee velos I-44 e I-40, inscì che i machin sarïen passaa puu in di cittaa chì), el strafalzament di fiumm (per esempi, el Lagh d'Aral), e i disaster nuclear comè Černobyl'. Cittaa fantasm a hinn staa creaa anca da epidemii; per esempi, ona quajdona cittaa de l'Arkansas oriental a l'è stada bandonada depos del squas total destrugament faa da la spagnoeua intra el 1918 e 'l 1919. Il medi-orient el g'ha anca tant cittaa fantasm creaa da la crodada di imper, putost che dal cambiament di politigh, che a faa deventaa di cittaa important socialment o economigament abitabel minga, comè Ctesifonte, in Iraq. Anca disaster naturaj poden creà cittaa fantasm. Depus avè subii oltra 30 inondazion da inquand a l'è nassuda (1845), i abitant di Pattonsburg, nel Missouri, ghe n'hann avuu assee, depos duu alter inondazion in del 1993. Con l'ajutt del govern, tuta la cittaa a l'è stada recostruida a pocch chilometer de distanza, ciamandola "New Pattonsburg", lassand la vegia Pattonsburg bandonada. Poden oltra vegnì a creass cittaa fantasm inquand la terra indue hinn la vegn confiscada dal govern, e tutt i abitant a hinn obligas a lassaj, comè quand la NASA la gh'aveva besogn d'on center de proeuva per la propulsion di razz e ha faa-sù el John C. Stennis Space Center in del Mississippi: ona granda prozion de territori (de 55 chilometer quadraa) adree a la zona de prouva vera e propia a l'è stada svoeujada, per via di potenziaj dagn faa di speriment su i razz, e inscì tutt i cittaa chì denter a hinn deventaa fantasm. a g'hinn anca cittaa fantasm somergiuu, creaa per la costruzion de digh. On esempi pò vess Loyston, in Tennessee, che l'è staa inondaa depos la creazion del Lagh Norris putost che 'l piscinin paes talian de Fabbriche di Careggine anca luu somergiuu depos la costruzion d'ona bazilla idriga. El vilagg el gh'è anca adess, ma a l'è staa reorganizzaa e recostruii pussee in alt.
Centralia (Pennsylvania), a l'è stada bandonada per via d'on foeugh sota terra, ma si come on quaj abitant ha deciduu de restà nonistant i priguer, la pò minga vess classificada comè ona vera cittaa fantasma.
Cittaa fantasm rinassuu
Ona quaj cittaa fantasma l'ha cognossuu ona segonda vitta, de spess mersì al turism ch'el gh'è in di cittaa fantasma de importanza storiga, e che sostenta on'economia capazz de mantegnì i resident. Ad esempi, Walhalla, in Australia, a l'è deventada ona cittaa deserta depos che la sò minera d'or ha finii la sò attivitaa. In part per la fazil accessibilitaa e in part per la vicinanza a alter localitaa d'attrazion, Walhalla de recent la gh'ha avuu ona cressita in economia e popolazion.
Algeria
El vilagg de Palestro a l'è staa fondaa di talian in del 1867 sora el fiumm Ossler in Cabilia ma a l'è staa destruu in del 1871 da ona confraternida musulmana di cabili.
Argentina
La maggior part di immigraa europee in Argentina a hinn andà a abità indi cittaa, indue a gh'era pussee pussibelitaa de lavor, educazion e donca l'oportunitaa d'intraa nel ceto medi. In tant, in particolar, andaven a abità in di cittadin che a cresseven lungh i ferovii indue a gh'eren semper pussee freguent conligament ferroviari, e a partì di agn trenta, anca assee bosin andaven indi grand cittaa.
Brasil
G'hinn di paes fantasm inde la foresta Amazzoniga brasiliana, comè Fordlândia.
Canada
A g'hinn di cittaa fantasma inde l'Ontari settentrional e central, in Columbia Britannica, Saskatchewan, Terranova e Labrador (vedi gli outport della Terranova) in Canada e in Québec. Ona quaj de quest queste cittaa chì a eren nassuu per l'estrazion del legn e/o di mineraj.
Cipro
Depos i fatt del 1974 a Cipro, la part meridionala de Famagosta, ciamada anca Varosia/Maraş, a l'è stada bandonada di sò abitant. Adess che la disputa a l'è mingà stada trada, Varosia/Maraş a l'è devegnuda ona cittaa fantasma e on'attrazion turistiga.
Croazia
Duecastelli a l'è ona cittadina istriana de epoca medievala bandonada in del 1715.
Finlandia
In Finlandia la maggior part di abitant a viven in di grand cittaa, e on quaj vilagg arent al confin russ e in Lapponia a hinn, al dì d'incoeu, bandonaa.
Saint-Léger-du-Malzieu
Saint-Léger-du-Malzieu l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Le Malzieu-Ville, del circondàre (arrondissement) de Mende e del dipartimènt de la Lozère.
Cittaa fantasma
Germania
Quest process chì el seguta ai dì d'incoeu, cont el vilagg de Etzweiler, in del nord-ovest de la Germania, bandonaa in di agn novanta per fà post a ona minera de carbon.
Saint-Léger-du-Malzieu
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Cittaa fantasma
Giappon
Hashima a l'è stada ona cittaa mineraria giappones dal 1887 al 1974, che la se troeuvava insu l'isola cont el nom istess. Cognossuda ona volta per avegh avuu la maggior densitaa de popolazion al mond (in del 1959, a gh'eren 3.450 abitant per chilometer quadraa), l'isola a l'è stada bandonada inquand i miner de carbon a hinn staa saraa-sù.
Saint-Léger-du-Malzieu
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 18.92 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 797 méter a 'na altèsa màsima de 1184 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Léger-du-Malzieu l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Cittaa fantasma
Grecia
La cittaa gresa de Vathia in del sud del Pelopones, a l'era ona tappa per i crosaa che partiven cont i nav per el Medi Orient. Al dì d'incoeu, Vathia a l'è ona cittaa bandonada.
Guyana
Jonestown, in Guyana, a l'è diventada ona cittaa fantasma depos el suidici de massa de la comunitaa del "Tempi del Popol" che la viveva lì.
Namibia
La cittaa mineraria de Kolmanskop, in Namibia, a l'è stada fondada di todesch in di primm agn del vintesim secol e a l'è, al dì d'incoeu, bandonada e piena de sabbia.
Norvegia
Pyramiden (parolla norvegesa, "la piramide", in russ: Пирамида) a l'era ona colonia russa de minacor in de l'arcipelagh di Svalbard, in Norvegia. A l'è stada fada-sù di svedes in del 1910, e venduda a l'Union Sovietega in del 1927. La colonia, cont ona popolazion de 1.000 personn, a l'è stada bandonada a la fin di agn novanta di sò propietarii (la societaa statala Trust Artikugol), e a l'è adess ona cittaa fantasma. A g'hinn minga proibizion per visità Pyramiden, ma la maggior part di edifis a l'è adess serrada. Comonque, senza on permess, i visitador a poden andà mingadent in nissun di edifis, anca se i port hinn dervii. El se pò rivaa a Pyramiden fazilment in battell putost che in motoslitta e a hinn possibel visit guidaa (in russ, norveges e ingles).
Spagna
Ochate a l'è on vilagg che 'l se troeuva in del comun de Condado de Treviño, bandonaa in di agn vint, cont l'emigrazion di sò abidant vers alter cittaa visin. El se pò rivà minga chì in machina ma domà a pè. El borgh a l'è squas tutt destruu e domà ona quaj ca', ona tor de l'antiga gesa de San Michee e ona necropoli medievala a hinn anmò in bon staa. Ochate a l'è deventada famosa per di prusmaa fenomen paranormaj, ligaa ai UFO, si come la gh'è ona fotografia che la fà vedè on ogett minga identificaa sgorà visin al vilagg, anca se 'l se sà minga se 'l document chì a l'è ver de bon.
Svezia
A volt, guerr e genocidii fermaven la vitta d'ona cittaa. Quest a l'è succeduu a la cittaa svedesa de Sjöstad, in dela provincia del Närke, in del 1260, inquand i settcent mercant de la cittaa hann traversaa el lagh giazzaa de Vättern e a hinn staa mazzaa tutt di danes. Donca, i danes a hinn andaa inanz vers la cittaa, l'hann destrugada e brusada. La cittaa a l'è stada puu costruida anmò. Ona fattoria ciamada "Skyrstad", deroccament e on tesor in argent che ha faa-sù 4.000 moned a l'è tutt quell che scusa per testimoni la sò esistenza.
Ucraina
La cittaa de Pripiat e donzenn de alter vilagg pussee piscinin in del nòrd de l'Ucraina a hinn staa bandonaa depos el disaster de Chernobyl.
Tinajas
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Arcimboldo
Giuseppe Arcimboldo o Arcimboldi (Milan, 1527 – Milan, 11 lüi 1593) l'è staa un pitur lumbard, cugnussüü suratüt per i so Teste Composte, sumejanz de scoch, che 'l faseva metend insema intra de lur, int una speci de Trompe-l'œil, rob de l'istess gener (früta, verdüra, pess, üsel, liber, e.i.v.) culegaa metaforicament al suget rapresentaa.
La vita
El Giüsep Arcimboldo l'è nassüü a Milan del 1527, fiö del Biag, pitur cun una certa repütazion a la fabrica del Dom de Milan e vegnüü zü da una rama d'una fameja aristocratega milanesa.
Giüsep l'ha tacaa a laurà int la bütega de so pader vers al 1549, quand che l'è staa impegnaa a disegnà di carton ch'i gh'aveven de vess druvaa per fà sü i vedrad del Dom. I henn atribüii a lü anca i carton preparatori di stori de Santa Caterina de Lissandria, faa in del 1556 da un maester vedree tudesch.
Del 1556 l'ha lavuraa int el Dom de Munscia, fasend un afresch monümental che 'l reprresenta l'Albero di Jesse, in culaburazion cun el Giuseppe Meda. Del 1558 l'ha lauraa per fà un carton per el Dom de Com.
Republega Sociala Italiana
A l'era offizialment ona republega presidenziala sotta el governo del Duce, elegiuu con la democrazia organega. I alter principi eren el corporativism, la socializzazion de l'economia, el socialism nazional, la cogestion e l'antisemitism.
Ussita
Ussita l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Macerata. El g'ha presapóch 422 abitàncc, 'na superfìce de 55 km² e 'na densità de 8 ab./km². El cunfìna coi cümü de Acquacanina, Bolognola, Castelsantangelo sul Nera, Montefortino (FM), Pieve Torina, Visso.
Amu Darja
thumb|200px|left|Ul delta de l'Amu Darja dal satèlit. L'Amu Darja (Tagiich: Амударё, Amudarjo; Persian: آمودریا, Âmudaryâ; Üsbeech: Amudaryo) l'è un fium de l'Asia de mezz, luncc 2.400 km e cont un basin de 530.000 km².
I so sorgent a inn in di montagn del Pamir, in territori tagich a 6.000 meter de quota; al corr in direzzion Ovest per i so prim 900 km, al marca prima ol confin Afghanistan - Tagikistan, poeu quell in tra Afghanistan e Uzbekistan e infin quell in tra Afghanistan e Turkmenistan. Dopo al gira vers nord-ovest e al va definitivament dent in Turkmenistan, al traversa ol desert del Karakum per olter 1.500 km in fin a che al finiss in del Lagh de Aral.
L'Amu Darja al porta l'acqua che la riva di montagn del Pamir, indove che i precipitazzion a poeuden vesser superior a 1.000 mm a l'ann; el svaporament l'è fort in di desert che al traversa, e minga tuta l'acqua la riva a la fin del fium in del Lagh d'Aral.
Ol fium l'è stad doperad in di agn passad di Sovietegh (insema al so compagn Syr Darja) come font de aqua per irigà i camp de coton che hann pientad sgio in mez al desert; a inn andad inanz inscì tant che adess ol volum d'acqua che al riva a l'Aral l'è diminuid almanca d'una desena de voeulte. Come risultad, ol lagh de Aral l'è 'dree a descomparì, in vun di pussee disastros intervent de l'om in su l'ambient natural in de la storia.
Per savèn pussee a proposit del disaster ecologegh de l'Aral, varda chì.
Element del period 2
I elemeent chímich del períut 2 de la taula periòdica a inn quii del seguunt riich de la taula.
Stampella
La stampella, cognossuda anca 'me scanscia, scrozzola (o scrosciola), corgnoeula, scarozzola, scarsola, ferla, l'è on arnes che 'l serviss a dàggh on sostegn ai personn che, per via d'on qualsessia acident, hinn minga bonn de caminà normalment. I stampell poeuden avèggh vari foeusg: i pussee cognossuu hinn quei che passen sotta l'avambrasc e quei che passen sotta i sell.
Timologia
La parolla stampella la vegn de l'italian, e l'è de origin center-meridional, ma incoeu l'è usada anca a Milan. Se cred che la parolla stampella la vegna del verb stampà, in del sens de pestà la terra e lassà di impront ; per alter, la timologia l'è nò certa. La parolla originaria milanesa e lombarda ocidental l'è scanscia o scansc (con variant), che 'l someja che 'l vegna del francon *skatja o *skakkja. La parolla ferla l'è doperada in de la Provincia de Bressa e de Mantova, oltra che in Trentin, Emilia ocidental e Romagna (in Veneto gh'è anca la variant zerla). La deriva del latin ferŭla, che 'l voeur dì "baston".
La parolla scrosciola e variant (spantegada in de la Bergamasca, in del Tesin, a Pavia, Lod e Cremona) l'è derivada de croscia (doperaa in del Tesin e in de l'Ossola). Quell termen chì el se liga al piemontes cròssa, al ligur scròsoa, al venet (s)cròzola, al ladin crocia, al forlan croçule, oltra che a l'ocitan cròssa e al catalan crossa. Tutt 'sti paroll el someja che sien ligaa anca l'italian gruccia (in Umbria croccia), che 'l vegn del germanegh *krukkja o *krukjo e che l'è compagn de l'ingles crutch, l'olandes kruk, el todesch Krücke, el norveges krykke e 'l svedes krycka.
Zizers
Zizers a l'è un cumün svizzer del distret de Landquart. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch abitant e una süperfiss de 11.01 km², e al se tröva a una altitüden de 561 meter sura al livel del mar.
École Vétérinaire de Maisons-Alfort (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 8 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Zizers
El cumün de Zizers a l'è tacaa ai cumün de Igis, Maienfeld, Mastrils, Trimmis, Untervaz, Valzeina.
École Vétérinaire de Maisons-Alfort (metropolitana de Paris)
Interscambi
Fermada del bus
Zizers
Storia
Zizers l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 824 col nom de Zizuris.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:
Schwäbisch Hall
Schwäbisch Hall l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocàrda. L'è 'l capolöch del circondare rüràl (Landkreis) de omònim. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 104.24 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
left|thumb|200px|PanoràmaSchwäbisch Hall la se tróa a 'na altèsa de 304 méter sura 'l leèl del mar.
Santo Stino di Livenza
Santo Stino di Livenza (en vèneto: San Stin de Livensa; en furlà: San Stin) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Venésia. El g'ha presapóch 11.734 abitàncc, 'na superfìce de 68 km² e 'na densità de 173 ab./km². El cunfìna coi cümü de Annone Veneto, Caorle, Cessalto (TV), Concordia Sagittaria, Eraclea, Motta di Livenza (TV), Portogruaro, Torre di Mosto.
Heřmaneč
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de Jindřichův Hradec.
Stazion de Olgiata
La Stazion de Olgiata a l'è 'na stazion ferroviaria di Ferrovie Laziali in del comun de. L'è verta dal e l'è in su la linia.
Servizzi
Biliettaria
Interscambi
Fermada de l'autobus
Großklein
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Stazion de Somma (Circumvesuviana)
La Stazion de Somma a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai de la Circumvesuviana, esercitaa de l'Ente Autonomo Volturno.
Limit di succession
El limit di succession a l'è el valor a che tenden i termen de 'na succession, ligaa al concett de limit de 'na fonzion, degià che i succession a hinn di fonzion limitaa ai numer naturai.
Egloffstein
Egloffstein l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Àlta Francònia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Forchheim. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 28.04 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Egloffstein el se tróa a 'na altèsa de 450 méter sura 'l leèl del mar.
Třebíč
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Violès
Violès l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Orange-Est, del circondàre (arrondissement) de Avignon e del dipartimènt de la Vaucluse. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 14.79 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 78 méter a 'na altèsa màsima de 124 méter s.l.m.
Sauli Niinistö
El Sauli Väinämö Niinistö (Salo, 24 d'agost del 1948) a l'è on politegh finlandes. Giamò avocatt e minister in vari governi (member de coalizion de centrodestra), in del 2012 a l'è staa eleggiuu president de la Repubblega.
La Tchadienne
La Tchadienne a l'è l'inn nazzional doperad in Ciad, componud del Paul Villard.
Cinecittà (metropolitana de Roma)
Cinecittà  l'è 'na stazion de la Linia A de la Metropolitana de Roma.
Interscambi
La stazion la gh'ha 'me interscambi i bus zittadin. Fermada del bus
Servizzi
La stazion la gh'ha 'sti servizzi chi: Biliettaria
Apostuj Capitel Vintün
Capitel Vintün
1E cuma l'è sücess che nümm èmm faa véla despö che serum ritiraa de lur, despö che avevum faa un cors dricc, sèmm vegnüü a Kos, e sücessivamént a Rod, e de là a Patara, 2e despö che avevum truaa una nav che la passava sura per Fenicia e serum naa sü a bord, èmm faa véla. 3E despö che èmm vistaa 'l Ciper e l'èmm lassaa dedree a sinistra, èmm navegaa per la Siria e sèmm naa a riva a Tir; già che la nav l'era dree a descargà la carga là. 4E despö che avevum cercaa e truaa i discepul, èmm restaa là sètt dì, i quij diseven a Paul de nà no sü a Gerüsalèmm. 5E quand l'è sücess che nümm èmm finii i dì, despö che serum vegnüü föra, andavum, intanta che tücc me cumpagnaven, cun donn e bagaj, fin föra de la citaa, e despö che me serum ingenugiaa sü la spiàgia e pregaa, 6èmm dii s'ciau, el vün vèrs i alter, e sèmm naa sü sü la nav, e lur hinn turnaa indree a i lur propi robb. 7E despö che nümm avevum finii 'l viagg de Tir, sèmm riaa a Ptolemaid, e despö che avevum salüdaa i fradèj, èmm restaa un dì cun lur. 8E despö che serum naa föra 'l dì despö, sèmm vegnüü a Cesarea, e despö che serum naa denter in de la cà de Filipp l'evangelista, che l'era vün di sètt, èmm restaa cun lü. 9E 'l gh'aveva quater tús vergin, che daven prufezì.
10E intanta che restavum là tant dì, un cèrt prufèta de nomm Agab l'è vegnüü giò de la Giüdea, 11e despö che l'era vegnüü a nümm e l'aveva levaa sü la cinta de Paul, despö che l'aveva ligaa i sò propi pee e man, l'ha dii: «Chèst el dis el Spirit Sant: Inscì a Gerüsalèmm i Giüdee ligarànn l'omm al qual la partén chèsta cinta e 'l cunsegnarànn in di man di naziún». 12E cuma èmm sentii chèstcoss, el pregaven, sia nümm che quij che staven de cà là, de nà no sü a Gerüsalèmm. 13Alura Paul l'ha respundüü: «Che cossa fii, piangend e rumpend a pèzz el mè cör? Già che mì sun prunt no dumà a vèss ligaa ma anca murì a Gerüsalèmm per el nomm del Signúr Gesü». 14E perchè l'era no persuas, serum quiètt despö che avevum dii: «Che la sia sücessa la vuluntaa del Signúr».
15E despö de chèst dì, despö se serum preparaa, sèmm naa sü a Gerüsalèmm; 16E quij di discepul de Cesarea hinn vegnüü cun lur, menand cun lur un cèrt Mnásun, de Ciper, un vegg discepul, del qual duvevum vèss daa logg.
17E quand èmm vegnüü a Gerüsalèmm, i fradèj m'hann ricevüü cun letizia. 18E 'l dì despö, Paul l'è naa denter cun nümm a Giagum, e tücc i anziann hinn riaa. 19E despö che 'l i aveva salüdaa, el diciarava a ognidün i robb che Diu l'aveva faa intra i naziún per mèzz del sò ministeri.
20E quij che hann sentii daven gloria a Diu e gh'hann dii: «Te vedet, fradèll, quant des mila gh'hinn intra i Giüdee che hann credüü e tücc hinn zelant de la lég; 21E hinn staa infurmaa de buca sü tì, che te insegnet el bandunà de Musè a tücc i Giüdee intra i naziún, disend che lur circunciden no i bagaj né caminen cunt i custümm. 22Dunca, che cossa l'è? Sentarànn següramént che te see vegnüü. 23Dunca, fa chèst che te disum: gh'hinn quater omen cun nümm che gh'hann un vod sü lur medemm. 24Ricév tì chèst personn e che te siet faa pür cun lur e paga per lur perchè rasen el cuu, e tücc savarànn che nagott di robb che hinn staa infurmaa de buca hinn, ma anca tì medemm te caminet vardand la lég. 25E sü i naziún che hann credüü, nümm èmm mandaa, avend giüdegaa che lur varden cuntra chèll che l'è sacrifegaa a i idul, el sangh, chèll che l'è strangulaa e furnegaziún».
26Alura Paul, despö che aveven ricevüü i omen el dì despö e l'era faa pür, l'è naa denter in del témpi diciarand el cumpimént di dì de la pürifegaziún, fin del qual l'è ufèrt per ognidün de lur l'ufèrta.
27E cuma i sètt dì staven per vèss cumpii, quand l'hann vedüü in del témpi, i Giüdee de l'Asia hann pruvucaa tüta la fola e hann bütaa i man sü lü, 28criand: «Omen Israelitt, jütee! Chèst l'è 'l vèss üman che l'insegna a tücc depertütt cuntra la gént, la lég e chèst lögh, e püssee anmò, l'ha menaa anca Grech in del témpi e l'ha cuntaminaa chèst lögh sant». 29Già che aveven vedüü prima Trofim de Efés in de la citaa cun lü, el qual pensaven che Paul l'aveva menaa in del témpi. 30E l'intréga citaa l'è staa muvüü, e l'è sücess un curr insèma de la gént e, despö che aveven brancaa Paul, l'aveven tiraa adree föra del témpi e sübit i port hinn staa saraa.
31E intanta che cercaven de mazàll, la nutizia l'è nada sü al tribün del cuort che tüta la Gerüsalèmm l'è staa suta-sura, 32che, despö che l'aveva ciapaa suldaa e centüriún, sübit l'è curüü giò sü lur, e quand hann vedüü 'l tribün e i suldaa, hann cessaa de batt Paul. 33Alura, despö che 'l tribün l'era vegnüü vesìn, el l'ha brancaa, e l'ha cumandaa che 'l füss ligaa cun dò cadenn, e 'l dumandava chi 'l füss e che cossa l'avess faa. 34Ma alter criaven quajcossa altra intra la gént. E perchè 'l pudeva minga savè la roba següra per via del tümült, l'ha cumandaa che 'l füss purtaa in del castèll. 35E quand l'è sücess sü i basèj, l'è sücess che l'è staa purtaa di suldaa per via de la viulénza de la fola, 36degià che la multitüdin de la gént la vegniva adree, criand: «Töll via!».
37E quand el stava per vèss purtaa in del castèll, Paul l'ha dii al tribün: «M'è lecit dìtt quajcossa?», e l'ha dii: «Te see 'l grech? 38Dunca, te see no l'Egizian che prima de chèst dì l'ha pruvucaa tümült e l'ha menaa in del desèrt i quater mila omen di assassìnn?». 39E Paul l'ha dii: «Mì sun un omm giüdee, de Tars de Cilicia, un citadin d'una citaa che l'è minga scugnussüda ; e te preghi, permetemm parlà a la gént». 40E quand el l'ha permetüü, despö che l'era staa in pee sü i basèj, Paul l'ha faa un sègn cun la man a la gént. E quand un grand silenzi l'è sücess, l'ha ciamaa in de lengua ebraica, disend:
Bundesstraße 400
La  a l'è 'na strada federal de la Germania che la passa in mez ai Assia.
Adrano
Adrano l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sicilia, en Pruvìncia de Catania. El g'ha presapóch 34.290 abitàncc, 'na superfìce de 82,51 km² e 'na densità de 415,6 ab./km². El cunfìna coi cümü de Belpasso, Biancavilla, Bronte, Castiglione di Sicilia, Centuripe (EN), Maletto, Nicolosi, Randazzo, Sant'Alfio, Zafferana Etnea.
L
L (minuscol l), ella in lombard, l'è una letera de l'abecee latin.
Ol simbol [l] al representa una consonant lateral alveolar ind l'abecee foneteg internazional.
San Esteban de Zapardiel
a l'è un comun de la provincia de Avila, cont una popolazzion de abitant.
Estada
a l'è un comun de la provincia de Huesca, cont una popolazzion de abitant.
Étables
Étables l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Tournon-sur-Rhône, del circondàre (arrondissement) de Tournon-sur-Rhône e del dipartimènt de l'Ardèche.
Culìna d'le Crùs
La Culìna d'le Crùs (in Litüàn Kryžių Kalnas) l'è un pòst de pelegrinàgg e pòst türistic in Lituània arènt a Šiauliai, sü la strada E77 che la và da Kaliningrad a Riga.
Étables
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Culìna d'le Crùs
L'è una muntagneta picinina indùe gh'en piantàde püsè de 50.000 crùs. L'è diventàd, in del tèmp, un sìmbul, perchè el regìm cumunista Suviètic i' ha spasàde via cun le rüspe tri volt, ma i Litüan i'en andài amò per piantàle. I crùs i gh'enn de tüte le dimensiòn.
Acsád
a l'è un comun del Distret de Szombathely, cont una popolazzion de abitant.
Étables
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 15.7 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 178 méter a 'na altèsa màsima de 563 méter s.l.m.
Culìna d'le Crùs
In del 1900 gh'era apène 130 Crùs, incö quasi 56.000. El 7 de setèmber 1993 Papa Giuànn Pàul II l'ha visitàd la Culìna. El cardinàl Vincentas Sladkevičius l'ha dìt che la Culìna l'è "...el cör de la Lituània dervìd vèrs l'Altìsim...".
Le Champ-près-Froges
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 220 méter a 'na altèsa màsima de 826 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Le Champ-près-Froges l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Ampus
Ampus l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Draguignan, del circondàre (arrondissement) de Draguignan e del dipartimènt del Var. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 82.77 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 205 méter a 'na altèsa màsima de 1174 méter s.l.m.
Treia
Treia l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Macerata. El g'ha presapóch 9.449 abitàncc, 'na superfìce de 93 km² e 'na densità de 102 ab./km². El cunfìna coi cümü de Appignano, Cingoli, Macerata, Pollenza, San Severino Marche, Tolentino.
Marcall
Marcall (Marcallo) l'è vun di duu centri principai del comun milanes de Marcall cont el Cason. I sò sant patronn hinn San Nazari e San Cels. El 25 de april se fa ona fest dedicada a San March che l'è stada reconossuda 'me festa regional.
Storia
Marcall l'è staa on comun indipendent fina al 1870 che 'l faseva part de la Piev de Corbetta. Fina a quand che l'è nassuda l'Italia unida, Marcall el faseva part de la Provincia de Pavia.
Bächingen an der Brenz
Bächingen an der Brenz l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Dillingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 7.34 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Bächingen an der Brenz el se tróa a 'na altèsa de 440 méter sura 'l leèl del mar.
Mont (Castell San Peder)
Mont (Monte) l'è ona frazion del comun tisines de Castell San Peder, che 'l se troeuva in del Mendrisiott. L'è staa on comun indeperlù infina al 2004.
Stazzion de Berlin-Tegel
La  a l'è 'na stazzion ferroviaria de la Germania, in la zona de Berlin.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni de la S-Bahn de Berlin.
Interscambi
Fermada de la metro Alt-Tegel
Amur (fiüm)
300px|thumb|right|Ul basin de l'Amur El Amur (Rüss: Амур, Amur) l'è un fiüm de l'Asia urientala: lünghèzza 4.444 km, basin imbrìfer 1.855.000 km². Al sa furma in sül cunfìn tra la Rüssia e la Cina, a la cunflüenza di fiümm Shilka e Argun; da lì al cumencia a descrif una cürva prima vers südest, pöö dopu ver nurdest fin a che al sa trà deent in del Strècc dii Tartar, pròpi in facia a l'isula de Sahalin.
L'Amur l'è navigabil per quasi tüt ul sò cuurs, anca sa gh'è ul prublema ca l'è geraa per un quater-cinch meess a l'ann.
Campodipietra
Campodipietra l'è 'n cümü italià, de la regiù del Molise, en Pruvìncia de Campobasso. El g'ha presapóch 2.059 abitàncc, 'na superfìce de 19 km² e 'na densità de 108 ab./km². El cunfìna coi cümü de Campobasso, Ferrazzano, Gildone, Jelsi, San Giovanni in Galdo, Toro.
Amur (fiüm)
In del sò cuurs al marca ul cunfin Rüssia-Cina per quasi 1.800 km, e al bagna quater citaa d'una certa impurtanza, tüt in Rüssia:
Puerto Rico
miniatura|drita|[[Bandera de Puerto Rico]] El Puerto Rico l'è 'n territori minga incorporaa di Stat Unii, in tra i Isol Vergin e la Republega Dominicana. La sò capital l'è San Juan, che cont la sò area metropolitana la riva a pussee de 1'500'000 abitant.
Puerto Rico l'è in d'ona situazion politega altalenanta: L'è minga on stat independent ma nanca vun di stat di Stat Unii, el gh'ha la total autonomia in di affar intern e donca i portorican eleggen no el President di Stat Unii, la Cambra di Reppresentant e 'l Senad. In del 2012 i portorican i ha votaa on referendum per diventà on noeuv Stat di Stat Unii.
I affar locai hinn menaa innanz dal Governator de Puerto Rico, da la Cambra di Reppresentant e dal Senad, ispiraa in l'ordinament a quej statunitens.
Torralba (Spagna)
a l'è un comun de la provincia de Cuenca, cont una popolazzion de abitant.
Scorzè
Scorzè (en vèneto: Scorsè) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Venésia.
El g'ha presapóch 17.219 abitàncc, 'na superfìce de 33 km² e 'na densità de 522 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Martellago, Mogliano Veneto (TV), Noale, Salzano, Trebaseleghe (PD), Venezia, Zero Branco (TV).
Třebenice (Vysočina)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Vysočina e del distret de Třebíč.
Saint-Germain-Lespinasse
Saint-Germain-Lespinasse l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Saint-Haon-le-Châtel, del circondàre (arrondissement) de Roanne e del dipartimènt de la Loira.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 15 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 281 méter a 'na altèsa màsima de 349 méter söl leèl del mar.
Straż Graniczna
La Straż Graniczna a l'è la polizia de frontera de la Polònia, nassuda in del 1928 e abolida in del 1939, cont l'invasion nazista, e poeu mittuda ancamò in del 1990 cont la transizion a la democrazia. Durant del period comunista a hinn staa sostituii di Trupp de protezion de la frontera.
Goga e Magoga (disch)
Goga e Magoga l'è on disch del Davide Van de Sfroos, sortii el 15 de april del 2014. L'è staa preceduu del singol con l'istess nomm, publicaa el dì prima. L'album el gh'ha dent tancc inediti, anca se on quaidun de lor l'eva staa giamò cantaa in di tournée di agn prima (per esempi l'istessa Goga e Magoga, ma anca Ki e El Calderon de la Stria). La pupart di canzon l'è in lombard, foeura che Colle nero (che la gh'ha in lombard apena el ritornell) e Il dono del vento, che l'è tutta in italian.
Lista di canzon
Tutt i canzon hinn staa scrivuu del Davide Van de Sfroos.
Vellberg
Vellberg l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocàrda. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schwäbisch Hall. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 31.89 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Vellberg la se tróa a 'na altèsa de 375 méter sura 'l leèl del mar.
Montagnoeura
Montagnoeura (Montagnola) l'è ona frazion del comun tisines de Collina d'Or, in del Luganes. El paes el se troeuva arent al lagh de Lugan e 'l confina coi paes de Gentirin, Pambi-Noranch, Granscia, Barbengh, Agra e Carabietta. De là del lagh se troeuven i paes de Agn e de Majas. A Montagnoeura gh'è la tomba del scrittor todesch Hermann Hesse, che l'ha vivuu e l'è mort lilinscì.
Monte Cavallo
Monte Cavallo l'è 'n cümü italià, de la regiù de le Marche, en Pruvìncia de Macerata. El g'ha presapóch 171 abitàncc, 'na superfìce de 38 km² e 'na densità de 5 ab./km². El cunfìna coi cümü de Pieve Torina, Serravalle di Chienti, Visso.
Näfels
Näfels a l'è un cumün svizzer del Canton Glarona. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 36.93 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
miniatura|manzína|Näfels El cumün de Näfels al se tröva a una altitüden de 437 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Glaruna, Innerthal (SZ), Mollis, Netstal, Oberurnen.
Storia
Näfels l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1240 col nom de Nevels.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Castiglione di Sicilia
Castiglione di Sicilia (Castigghiuni di Sicilia en Sicilià) l'è 'n cümü de la Pruvìncia de Catania, 'n Sicilia.
Geografìa
Castiglione di Sicilia el se tróa a presapóc 160 km a est de Palermo e a 40 km a nòrt de Catania. Ai 31 de Dezèmber del 2004, el gh'ìa 'na popolasiù de 3,574 e 'n àrea de 120.5 km². El cunfìna coi cümü de Adrano, Belpasso, Biancavilla, Bronte, Calatabiano, Francavilla di Sicilia, Gaggi, Graniti, Linguaglossa, Maletto, Malvagna, Mojo Alcantara, Motta Camastra, Nicolosi, Piedimonte Etneo, Randazzo, Roccella Valdemone, Sant'Alfio, Taormina, Zafferana Etnea.
Frasiù
El cümü de Castiglione di Sicilia el töl dét apò a le frasiù de Gravà, Mitogio, Passopisciaro, Rovittello, Solicchiata, Verzella e Castrorai.
Campochiaro
Campochiaro l'è 'n cümü italià, de la regiù del Molise, en Pruvìncia de Campobasso. El g'ha presapóch 634 abitàncc, 'na superfìce de 35 km² e 'na densità de 18 ab./km². El cunfìna coi cümü de Castello del Matese (CE), Colle d'Anchise, Guardiaregia, Piedimonte Matese (CE), San Gregorio Matese (CE), San Polo Matese, Vinchiaturo.
Caltagirone
Caltagirone l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sicilia, en Pruvìncia de Catania. El g'ha presapóch 36.846 abitàncc, 'na superfìce de 382 km² e 'na densità de 96 ab./km². El cunfìna coi cümü de Acate (RG), Gela (CL), Grammichele, Licodia Eubea, Mazzarino (CL), Mazzarrone, Mineo, Mirabella Imbaccari, Niscemi (CL), Piazza Armerina (EN), San Michele di Ganzaria.
Strada de prima class 43
La  a l'è una strada de prima class de la Cechia longa 115.097 km. La conliga Bruna.
Autostrada A4 (Italia)
L'Autostrada A4  a l'è 'n autostrada italiana che l'è in Piemont, Lombardia, Veneto e Friul-Venezia Giulia e verta del 24 settember 1927 e gestida de SATAP, Autostrade per l'Italia, Autostrada Brescia Verona Vicenza Padova, Concessioni Autostradali Venete e Autovie Venete. Longa 517 km, la conliga Turin, Milan e Venèzia.
Democrazia organega
La democrazia organega a l'è el sistema organicista doperaa di regimm de tipo fassista 'me alternativa a la democrazia liberala e a la dittatura del proletariaa.
El sistema a l'è ideaa in Italia, indova che i corporazion eren rappresentaa in la Cambra di Fass e di Corporazion, e in la Republega Sociala Italiana proeuven a slargà el sistema, ma hinn sconfitt prima. La Spagna del Francisco Franco e l'Estado Novo portoghes han doperaa di esempi de democrazia organega in del sò ordenament. Anca el regimm austrofassista de l'Engelbert Dollfuss, in pee dal 1934 al 1938, l'ha miss in pee di element organegh.
La Tour-Maubourg (metropolitana de Paris)
a l'è una stazzion de la linia 8 de la metropolitana de Paris, tacada ai stazzion de.
Ufa
miniatura Ufa (in russ: Уфа́ [ʊˈfa]; in baškir Өфө Öfö [øˈfø]) a l’è ona cittàa de la Russia, capploeugh de la republega del Baškortostan, in la part europea del paes.
La Tour-Maubourg (metropolitana de Paris)
Interscambi
Fermada del bus
Ufa
Important center economegh, industrial, scientifegh, e cultural, a l’è, cont ona popolazion de 1.105.667 million de personn al censiment del 2015, quella de vundes intra i cittàa pussee grand de la Russia.
Nemyčeves
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Hradec Králové e del distret de Jičín.
Ufa
Storia
El prim insediament russ in di loeugh de la moderna Ufa a l’era ona fortezza fada su in del 1574, in del regn de Ivan IV de Russia, cont el nomm de Tura-Tau. La cittàa e i sò territori, abitaa soratutt de baškir, l’è restada in del governatoraa de Orenburg finn a l’agn 1781, quand l’è staa faa su el governatoraa de Ufa.
Gößweinstein
Gößweinstein l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Àlta Francònia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Forchheim. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 57.70 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Gößweinstein el se tróa a 'na altèsa de 457 méter sura 'l leèl del mar.
Ufa
Storia
In de l’agn 1796 el governatoraa de Ufa l’è staa abolii, e la cittàa l’è voltada a vess part de quel de Orenburg, ma l’è per l’importanza de la cittàa che in di agn Des del Vottcent el architett russ-scozzes William Heste el faa su on pian urbanistegh per Ufa, pensaa per ona capital regionala. In de la segonda part del secol, e soratutt cont la costruzion de la ferrovia per Samara in del 1890, i collegament cont i alter zonn de la Russia europea hann permittuu on pussee grand desvilupp economegh de Ufa e del sò territori; in del 1913 la gh’era ona popolazion de 100.000 personn.
L’importanza politega ed economega de Ufa l’è aumentada in de la Segonda Guerra Mondiala, quand pussee industrij de Russia e Ucraina hinn staa portaa a Ufa per l’invasion di todesch; Ufa l’è anca devegnuda in quij agn lì la capital provvisoria del govern sovietegh de la republega de l’Ucraina.
Geografia
La cittàa de Ufa la se troeuva in la part pussee orientala de l’Europa, visin a la frontera cont l’Asia fada su di mont Urali. A l’è situada a la confluenza di fium Belaja e Ufa; l’area de la cittàa l’è de 707,9 chilometer quadraa.
Bussy
Bussy a l'è un cumün svizzer del distret de Broye, in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 3.60 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Bussy al se tröva a una altitüden de 468 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Cugy, Les Montets, Montbrelloz, Morens, Payerne (VD), Sévaz.