cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
El Scior di Anei
Frodo e Sam
Intant, Sam el riva a la torr de Cirith Ungol e, bell inrabii, el fa foeura ona motta de Orch (che tra l'alter s'eren giamò 'n bell coppaa tra de lor, perchè gh'aveven opinion different de 'se fà de Frodo). Vun di capp di Orch (Gorbag) l'è staa mazzaa de l'alter (Shagrat). In seguit a la confusion che ghe 'n ven foeura, Shagrat el riess a scappà coi vestii de Frodo e ghe je porta a la Bocca de Sauron. Ma intrattant Sam el riess a liberà Frodo, che però l'è anca lù senza speranza, perchè 'l pensa che ghe abbien portaa via l'Anell. Ma Sam el ghe dis che l'eva ciappaa lù. Frodo, ormai quasi s'ciav de l'Anell, in d'on primm moment el se inrabiss on poo, ma poeu el ghe domanda scusa a Sam. Dòpo avè ciappaa di uniform di Orch, i duu hobbit entren denter a Mordor, in direzion de l'Orodruin. La strada l'è longa e fadigosa, e i duu ris'cen anca de andà a la battalia del Morannon, vist che hinn vestii 'me Orch. Ma per fortuna riessen a scappà. Frodo l'è semper pussee stracch, perchè l'Anell, tant pù che se vesina al sitt indove l'è staa faa sù, pù el vegn pesant e difficil de portà. Sam l'ajutta come 'l pò, savendo che 'l pò minga portàll lù l'Anell. Finalment, dòpo 'n bell poo riessen a rivà a la Montagna: la fin de on viagg longh quatter mes (hinn partii de Imladris el 25 dicember, e adess l'è 'l 25 de marz). Menter hinn dree a salì longh i fianch del mont, el salta de noeuv Gollum, che ormai el se sgond pù e 'l mostra ciarament de vorè l'Anell. Ma per el moment, el riess minga a ciappàll.
I duu hobbit riven dent a la Montagna, grazzie a on passagg faa sù de Sauron on'era prima. E lì, finalment, Frodo el gh'avariss l'occasion de liberàss de l'Anell e salvà el Mond. Ma oramai lù l'è tropp debol, menter l'Anell l'è semper pussee fort. Inscì, Frodo, a l'ultim, el resist minga a la tentazion e 'l scerniss de buttàll minga giò, e se 'l mett al did. Ma Sauron el sent finalment el sò Anell, e 'l se rend cunt de tutt i pian di sò nemis. L'è totalment stremii, e 'l ciama i sò Nazgûl per mandài a l'Orodruin.
A 'sto pont però anca Gollum el vegn dent a la Montagna, el capiss indove l'è dree a 'ndà Frodo (anca se con l'Anell l'è vegnuu invisibil) e ghe salta addoss. Dòpo 'n quai moment de lotta, Gollum el ghe sgagna via el did con l'Anell a Frodo, che inscì le perd e 'l torna visibil. Gollum l'è tornaa in possess del sò tesor. Ma l'è inscì content che in del saltà per la contentezza el borla giò dent a la lava del volcan, e col morì se porta dree l'Anell. Sauron, perduu la font de tutt el sò poder, senza pù forza, el moeur; la soa torr (Barad-dûr) la croda giò; i Nazgûl, mòrt el sò padron, sparissen in del Nagott; i soldaa de Mordor perden la soa guida e scappen via stremii del camp de battalia, menter i Omen ne coppen ona motta. Sauron l'è mòrt, l'Anell el gh'è pù, la Guerra de l'Anell l'è stada vinta. Ma Frodo e Sam se troeuven denter a on mont che l'è dree a saltà per aria.
Conclusion
Frodo e Sam se desseden on quai dì dopo a Gondor. Hinn staa salvaa di Aquil che, sotta la guida de Gandalf, hann sgoraa sora Mordor per cercài. A Gondor incontren tucc i sò vegg amis: Gandalf (che lor credeven anmò che 'l fuss mòrt a Moria), Merry, Pipin, Aragorn, Legolas, Gimli e Faramir (che in di Cà de Guarigion el s'è namoraa de Éowyn). Lì, in del Camp de Cormallen, riceven i onor de tucc i esercit che hann combattuu contra Sauron, e perfin Aragorn (vegnuu re de Gondor e de Arnor col nomm elfigh de Elessar) ghe rend omagg. I Compagn resten a Gondor anca per l'incoronazion de Aragorn e per el sò matrimoni cont Arwen, la tosa de Elrond (quest chì l'è 'l terz matrimoni tra on'Elfa e on Omm in tutta la storia de la Terra de Mezz, dopo quei de Beren e Lúthien e de Tuor e Idril: tutti av sia de Aragorn che de Arwen). Al matrimoni vegnen anca Galadriel e 'l sò marì Celeborn. Faramir, sposaa a Éowyn (che l'ha finalment rinunciaa ai sò amibizion de guerra), el vegn el Princip de l'Ithilen, la terra che l'eva difenduu per tanto temp. Poeu se sposten tucc a Rohan, per el funeral de Théoden, ma poeu de lì i strad tacchen sù a separàss: Aragorn, Arwen, Legolas, Gimli, Éomer ed Éowyn saluden i quatter hobbit arent a Isengard. Chì tra l'alter saluden anca Barbadalber, che ghe dis d'avè lassaa 'ndà via Saruman perchè ghe somejava ormai vegg e stracch. Aragorn saluda i hobbit e ghe promett, quand che 'l rivarà sù al Nord (perchè l'è anca re del Nord), de vegnì a trovài. I hobbit, Gandalf, Galadriel, Celeborn ed Elrond vann innanz per l'Eriador, in de la direzion de Imladris. Menter hinn dree a passà per el Dunland, veden Saruman e Lenguadevermen andà in gir 'me di barbon e ghe offren el sò perdon. Ma Saruman el refuda e je maledis e, per minga andà con lor, el cambia direzion. Galadriel e Celeborn a on bell moment se separen di alter per andà a cà soa, a Lórien. I alter riven a Imladris, indove incontren Bilbo (che, senza l'Anell, l'è vegnuu vegg de brutt): chì ghe cunten sù tutta la storia e passen di bei moment. Quand che i quatter hobbit e Gandalf hinn dree a partì per la Contea, Elrond el ghe dis a Frodo che se voeur, vist che Arwen l'è vegnuda mortal, lù el gh'ha diritt a on post in sù la nav che la porta i Elf a ovest del Mar, a Valinor (la Terra Beada).
Gandalf e i quatter hobbit riven a Brea, e dormen in la locanda indove on ann prima aveven incontraa per la prima voeulta Aragorn. El dì dopo, Gandalf je saluda e 'l partiss. I quatter entren in la Contea e veden che l'è cambiada on bell poo: on fracch de alber e cà hinn staa traa giò per fàggh sù di alter cà de preja orrend. Inoltra i hobbit hinn sotta al domini de on omm ciamaa Sharkey, che 'l viv a Cà Baggins. Dopo 'na quai resistenza, Merry e Pipin guiden la rivoeulta di hobbit contra quei Omen gramm chì, e riven a Cà Baggins per la resa di cunt con Sharkey. E 'l ven foeura che Sharkey l'è proppi Saruman, che l'è rivaa a la Contea prima de lor e 'l gh'ha faa sù el sò regn piscinin, domà per fàggh on dispiasè. Battuu ancamò 'na voeulta, Saruman el partiss, ma dopo avè insultaa Lenguadervermen, l'è coppaa de quest chì. Lenguadevermen però el ven coppaa de tre frecc di hobbit. Inscì la finiss la Guerra de l'Anell, in del pont precis (l'uss de Cà Baggins) indove l'era scominciada l'avventura de Bilbo (in del liber El Hobbit).
El passa on ann, e grazzie ai sforz de Sam (che 'l s'è sposaa con Rosie Cotton e 'l gh'ha 'vuu ona tosa ciamada Elanor) la Contea la torna bella come on temp. Frodo intant el scriv tutt i sò avventur e 'l ciama el liber El Scior di Anei. Ma i ferid del cortell del Nazgûl e de Shelob hinn tropp pesant per podèi sopportà anmò a longh. Inscì on dì Frodo el ciama Sam e 'l ghe domanda de fà on ultim viagg con lù: i Port Gris, a ovest de la Contea, indove parten i nav per Valinor. Sam el capiss minga subit la robba, ma quand ghe riva anca lù el tacca a caragnà. Intant hinn rivaa anca Merry e Pipin, che saluden per l'ultima voeulta el sò amis. Insema a Frodo, partissen per Valinor anca Elrond, Galadriel, Gandalf (ormai la soa mission in la Terra de Mezz l'è finida) e Bilbo. Inscì la finiss l'Età di Elf in sù la Terra de Mezz e la scomincia la Quarta Età, quella di Omen. Sam, dopo avè saludaa la nav, el torna a cà soa (Cà Baggins), el varda la soa miee e la soa tosa e ghe dis: Son tornaa.
I Appendis
I appendis hinn ses.
Appendis A
Presentada 'me on'antologia di annai storigh de la Terra de Mezz, la cunta sù on quai antefatt necessari per capì on poo mej el contest in del qual hinn capitaa i avveniment cuntaa sù in del liber. Se poden trovà di risconter de quell che gh'è scritt anca in del Silmarillion e in del Hobbit.
Appendis B
La gh'è la cronologia di avveniment pussee important de la Segonda e Terza Età (per la prima gh'è minga di cronologii, vist che l'era soratutt l'età di Elf che, vist che hinn immortai, gh'hann minga l'istessa nostra vision del temp). Fina a l'ann 3017 de la Terza Età la cronologia la va innanz per ann; poeu, a partì del 3018, la scandiss dì per dì la vicenda cuntada sù in del liber, fina a la partenza de Frodo di Port Gris. A quell pont, la gh'è ona brev cronologia de la Quarta Età, per fà vedè 'se l'è success ai member de la Compagnia che hinn restaa in de la Terra de Mezz.
Appendis C
L'appendis C la gh'ha dent on quai alber genealogigh de famili hobbit, cioè la familia Baggins, la familia Tuc, la familia Brandibuck, la familia Gamgee (che dopo Sam l'è vegnuda bella importanta) e quella di Cotton.
Appendis D
La gh'è ona nota sora i lunari di Elf e di Omen, oltra che al nomm di mes e di dì in vari lengov (Quenya, Sindarin e Kuduk).
Appendis E
La gh'ha ona guida a la scrittura e a la pronuncia di paroll present in del liber e che hinn minga staa voltaa in Ingles. Inoltra, la mostra duu di abecee doperaa in de la Terra de Mezz, cioè i tengwar (pensaa per el Quenya) e i run (i Cirthas Daeron), pensaa per el Sindarin e doperaa anca per l'Ovestron e 'l Khuzdul.
Appendis F
La forniss informazion etnològigh sora i vari razz de la Terra de Mezz (Elf, Omen, Orch, Ent, Nan, Troll e Hobbit) e sora i lengov principai de la Terza Età (Quenya, Sindarin, Khuzdul, Lenguagg Negher, Adûnaigh, Ovestron e Kuduk). A proposit del Kuduk, la lengua di Hobbit, vegnen mituu dent di informazion sora la manera che l'autor l'ha doperaa per voltà i vari nomm del Kuduk a l'Ingles, con particolar attenzion ai cognomm Gamgee (Galbasi), Cotton (Hltothram) e Brandibuck (Brandagamba).
Pyhra
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Mratín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Praha-východ.
Corylus colurna
Ol Corylus colurna (in Bergamàsch Nisöl de Costantinopoli o Nissöl de Costantinopoli grafea Dücàt), specie de la famèa di Betulaceae, lè öna pianta de tèrs ùrden, cioè ólta fina a 15 - 20 méter, che la é da l'Euròpa balcànega e da l'Asia Minùr l'è cultiàt quase adóma per ornamènt.
Fiùr
Ol Corylus colurna l'è monòich, cioè 'l gh'à di fiùr dóma mas·cc e di fiùr dóma fèmina sö la stèsa pianta. Piö che de fiùr gh'è de parlà de 'nfiurescènsa, ön insèma de tace fiùr.
Tresigallo
Tresigallo (endèla parlàda locàl: Trasgàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Ferràra. El g'ha presapóch 4.754 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 20 km², per 'na densità de 238 ab./km². El cunfìna coi cümü de Ferrara, Formignana, Jolanda di Savoia, Migliarino, Ostellato.
Corylus colurna
Fiùr
La 'nfiurescènsa mas·cc del nisöl l'è öna sórt particulàr de spiga, l'è ön spiga che la pènt in zó 'nvèce de sta sö drécia come 'n del formét e l'è ciamada amènt. L'è zalda, lónga fina a dés ghèi e la böta ü bèl tòch prima di fòie, de spès zamò 'n fevrér i amèncc i è zamò bötàcc.
La 'nfiurescensa feminìl la sömèa a ü böt, l'è picinina e la gh'à ü ciöf róss sö 'n sima.
Fröcc
I fröcc (i nisöle) i si a maia, i è grande piö o méno 1/2 ghèi e i è piö o meno tónde 'mpö schisade e i gh'à 'l sò gös de lègn de spàca per tirà fò l'arma. Ricognòsele l'è bèlfà perchè i brattee 'ntùren a i nisöle i è lónghe, ma i se dèrf fò 'n tate fètine e i dà l'idea de öna crapa 'mpó pelada e mèsa spetenada.
Ol Nisöl e 'l Nisöl de Costantinopoli
Ol Nisöl de Costantinopoli l'è mia de confónt col Nisöl, ol Corylus avellana e gnà col Nisöl de Dalmasia, ol Corylus maxima, che i è dò ótre spéce ach se 'mpó i ghe sömèa al Nisöl de Costantinopoli.
Philipsburg
Philipsburg a l'è la capital de Sint Maarten, el toch ulandes del'isula de San Martin in di Caraib. La gh'ha una pupulaziun inturna ai 1.350 abitant.
Dialett moncecch
Fonetega
I lavor pussee particolar del dialett de Garzen (e de la frazzion de Catasch) respett al rest del lombard a hinn: Anca a Germasen a gh'è i istess lavor, ma: Olter mudazzion:
Gramatega
In sostanza la gramatega del moncecch el se slontana minga de quella del rest del lombard ocidental. Chichinscì vedaremm quai hinn i mestee pussee particolar.
Le Plantay
Le Plantay l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Chalamont, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
Dialett moncecch
Articol
L'articol determinativ in moncecch el se deslontana de quell comun a la pupart del lombard Insemma a lo (che se troeuva sia a Garzen che a Germasen) l'è dree a rivà anca el, che l'è l'articol pussee comun in su la riva del lagh. Denanz a la vocal, gh'è l'elision de la vocal de l'articol: L'articol indeterminativ a l'è inscì:
Le Plantay
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Dialett moncecch
Agettiv dimostrativ
Per el feminin a gh'è anca la forma cuði, che l'è seguida de l'averbi ullò:
Wendlingen am Neckar
Wendlingen am Neckar l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Esslingen. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 12.15 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Le Plantay
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Le Plantay l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Dialett moncecch
El verb
In general, in del moncecch se dopera pocch el congiontiv e 'l condizzional; per el rest, la coniogazzion l'è pu o manch compagna de tutt el rest di dialett del lombard.
Wendlingen am Neckar
Wendlingen am Neckar la se tróa a 'na altèsa de 294 méter sura 'l leèl del mar.
Dialett moncecch
La negazzion
In del garzenatt a gh'è trii averbi per la negazzion (che, compagn de la pupart di dialett del lombard, a l'è post-verbal): Capì come doperà ciascun de 'stii averbi l'è minga inscì facil. In general el par che brich, -a el se dopera pussee cont i verb semplis: Inscambi, quand che 'l temp a l'è compost, se dopera pussee el ca: Quand che 'l verb a l'è doperaa 'me transitiv, se dopera pussee ca; ma quand che l'istess verb a l'è doperaa 'me intransitiv, alora se preferiss l'usagg de brich: El minga l'è la forma rivada de la koinè lombarda ocidental, e donca la se pò doperà in tucc i cas.
Lessegh
El lessegh del garzenatt l'è compagn de quell de la pupart di dialett del volt Lagh de Comm, e in general de tutt el territori comasch.
Es Bòrdes
Es Bòrdes l'è on comun de la Val d'Aran, in la Comunità Autonoma de Catalogna. El gh'ha 208 abitant e ona superfiss de 21,55 km2. El Sindegh l'è 'l Francesc Medan Juanmartí.
Storia
Anticament se cognosseva 'me  Les Bordes de Castell-lleó , perchè el gh'ha avuu on castell, e i sò trasc hinn staa trovaa recentement.
Finna al 18 secol l'era pocch pussee de 'n bord del castell, ma da quand l'è borlaa el castell (1719), hinn staa faa su di cà e la Gesa (1806).
Dal 1877 al 1982 el sò nomm l'era  Las Bordas , e dal 1982 al 1984  Les Bordes ; a partì da quell ann, la denominazion offiziala l'è quella in dialett aranes.
Sant'Elena (isola)
thumb|Sant'Elena Sant'Elena l'è on'isola de l'Ocean Atlantich center-meridional, situada a 15°55' di latitùden sud e a 5° 42' di longitùden ovest. La se troeuva à 1900 km de la còsta de l'Angola.
Territori
L'isola la s'estend per 16 km de lunghezza e 12 de larghezza masima, cont ona superfiss de 122 km2. L'isola a l'è de origin volcaniga, costituida de la part emergiuda d'on vecc volcan sotamarìn, cont el cradèr che 'l và giò drizz in sul mar de tri ladi, mentra che el quart lado el se troeuva al nivell del mar. La montagna pussee alta l'è el Diana's Peak, che el riva a 824 m, de dove vegnen giò vers el mar dij vallaa strett e ripid.
Clima
El clima, che l'è influenzaa de la corent fregia del Bengala e dij alisei, l'è putòst fregg, cont precipitazion normaj.
Fauna
Anca la fauna l'è puttost povera. Carateristich de l'isola l'è on osèll, l' aegialitis Sanctae Helenae.
Stòria
thumb|200px|left|Longwood House, Sant'Elena: la cà in dove el Napuleon l'è staa tegnuu presonee
L'isola l'è stada discoverta el 18 de agust del 1502 del navigator portughes João da Nova Castella che l'ha batezada cont el nòm de la santa de quèl dì: Sant'Elena. L'isola l'era disabitada. Dòpo de vess stada brevement in dij man olandes, in del 1659 l'è stada ciapada dij Ingles che gh'han postaa dij abitant bianch e dij s'ciav. Del 1815 al 1821 l'è stada la galera del Napuleon che l'è staa anca sepelii finna al 1840 quand el còrp l'è staa riportaa in Francia. Al dì d'incoeu Sant'Elena l'è ancamò una colònia inglesa, da la qual i a dipenden anca i isoli de Ascension, Tristan da Cunha e Gough.
Economìa
L'agricultùra l'è la bas econòmega de l'isola, almen in dove el terren volcanich el permett. La coltivazion principal l'è quèla dij pòmm de tera. A gh'è anca l'alevament bovin, ovin, caprin e de animaj de cort. In del ocean se pesca cont profitt.
Cità principaj
thumb|Jamestown
Capital de l'isola l'è Jamestown, situada in su la còsta à la baas de una strèta val. In Jamestown a gh'è l'unich pòrt de l'isula. Alter villagg famos l'è Longwood, situaa a 500 m. de altèza, indove che l'è staa tegnuu presonee el Napoleon.
1901
El 1901 a l'è 'n ann del secol quell de vint.
Strada voivodal 651
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 81 km.
Montclar (FR-11)
Montclar l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Montréal, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Val de Scalf
La Al de Scalf l'è la àl furmàda del torènt Dès. L'ìa ciamàda Vallis Decia en latì e la g'ha nòm Val di Scalve en italià. L'è 'na àl tributària lateràl de la Al Camònega.
Montclar (FR-11)
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Montclar l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
621
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Val de Scalf
Vilminùr l'è 'l cèntro principàl de la àl. Còler e Scülpér i è cunusìde come stasiù türìstiche per i spòrt invernài.
Jonage
Jonage l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Meyzieu, del circondàre (arrondissement) de Lione e del dipartimènt del Rodano.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 12.11 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 175 méter a 'na altèsa màsima de 225 méter söl leèl del mar.
Ortografia ticinesa
L’ortografia ticinesa l'è un sistema de scritura dei dialets de la lengua lombarda, codefegada ind el 1907 con la publegazion del Vocabolario dei dialetti della Svizzera italiana; l'è basada su l’ortografia de la lengua italiana standard, a la quala l'è stait jontad l'uso dei dieresi per la rapresentazion dei vocai turbade (compagn de l'ortografia todesca) e una qualc elements, ereditads de l'ortografia classega milanesa, per i son consonanteg qe i g'è miga ind la fonetega italiana. L'è l'ortografia dovrada ind i stude in su 'l lombard de la Lombardia svizera publegads del Centro di dialettologia e di etnografia del Canton Ticino, qe al varda anc a la codefegazion e a l'evoluzion.
Üràch Mèla
Üràch Mèla (nòm uficiàl en italià: Urago Mella) l'è 'na frasiù del cümü de Brèsa. L'è 'nserìt endèla circuscrisiù ovest e 'l g'ha presapóch desmìla abitàncc
Ortografia ticinesa
Tante ortografie lombarde i è basade in su qest modell, con dei picole variazion, come presempe la grafia del Ducad, l'orientala unifegada e l'insubrega unifegada.
Inscambe dei grafie classege (e de la plu recenta Scriver Lombard), l'è un'ortografia fonetega; donca la scriitura dei parolle la cambia insema a la so prononça ind i dialets locai de la lengua lombarda.
Üràch Mèla
L'abitàt stòrich el se tróa sö la spònda dèstra de la Mèla a tré chilòmetri a nordòvest del cèntro de la cità, e 'l cunfìna a nòrt col cümü de Cobiàt.
L'ìa zamò lüminàt endel Estimo Visconteo del 1385 come cümü de per sò cönt e l'ìa 'nserìt endèla Quàdra de Gösàch. Piö tàrde, 'ndèl 1493 l'ìa 'ndèla Quàdra de Lemezàne e 'ndèl 1764 en chèla de Nàe.
Endèl 1805 el cümü de Üràch Mèla el vé agregàt a chèl de Brèsa.
Fillols
Fillols l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Prades, del circondàre (arrondissement) de Prades e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.4 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 576 méter a 'na altèsa màsima de 2360 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Fillols l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Ferrovia Noara-Lissandria
La  a l'è 'na ferrovia italiana a scartament normal che la conliga Noara e longa 67 km.
Verta del 1854, l'è in e l'è de proprietà de Red Ferroviaria Italiana.
Johnstraße (metropolitana de Vienna)
a l'è una stazzion de la linia U3 de la metropolitana de Vienna, tacada ai stazzion de.
Interscambi
Fermada del bus
Nesuchyně
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
.wf
.wf a l'è el domini de prim nivell nazzional de
Vigarano Mainarda
Vigarano Mainarda (endèla parlàda locàl: Vigaràn) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Ferràra. El g'ha presapóch 6.589 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 42 km², per 'na densità de 157 ab./km². El cunfìna coi cümü de Bondeno, Ferrara, Mirabello, Poggio Renatico.
Vauxhall (metropolitana de Londra)
Vauxhall  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Strada nazzional 54 (Belgi)
La  a l'è 'n autostrada del Belgi.
Strada voivodal 652
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 42 km.
Quartell
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Lengov italo-dalmata
I  lengov italo-dalmata  hinn on sottagropp di lengov italo-occidentai. El gh'ha dent 7 idioma different:
Pinilla de Toro
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Saint-Laurent-des-Arbres
Saint-Laurent-des-Arbres l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Roquemaure, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 16.35 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 39 méter a 'na altèsa màsima de 261 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Saint-Laurent-des-Arbres l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Pöchlarn
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Castell'Alfero
Castell'Alfero (en piemontés: Castel Alfé) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Asti. El g'ha presapóch 2.691 abitàncc, 'na superfìce de 19 km² e 'na densità de 142 ab./km². El cunfìna coi cümü de Asti, Calliano, Corsione, Cossombrato, Frinco, Tonco, Villa San Secondo.
Stazion de Cividaa-Malengh
La Stazion de Cividaa-Malengh a l'è 'na stazion de la ferrovia Bressa-Isee-Edol che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenord in l'ambit del contratt de servizzi con Region Lombardia.
625
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Tropico
El Tropico l'è on videogioch de gestion desvilupaa da la PopTop software in del ann 2001.
In del gioeugh, te set El Presidente de on paes di Caraibi, minga tropp democrategh.
Informazion
El gioeugh l'è on simuladur, che 'l scomincia in del 1950. Gh'hinn tant scenari, e gh'è semper el ris'c de vess rovesciaa dai ribej.
El giugador el gh'ha de catà foeura di caratteristegh del sò personagg.
Tropico el gh'ha dò espansion.
Litvínovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de České Budějovice.
El Bercial (metropolitana de Madrid)
El Bercial  l'è 'na stazion de la Metropolitana de Madrid.
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
Biliettaria automatica
SQL Injection
SQL Injection a l'è on attacch informatich che 'l consist in l'invià di query SQL che servissen a dannegià el database o a ottegnì irregolarment di informazion che hinn dent al database.
Saléon
Saléon l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Orpierre, del circondàre (arrondissement) de Gap e del dipartimènt Hautes-Alpes. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 9.86 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 557 méter a 'na altèsa màsima de 1280 méter s.l.m.
Mionnay
Mionnay l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Reyrieux, del circondàre (arrondissement) de Bourg-en-Bresse e del dipartimènt de l'Ain.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 19.62 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 267 méter a 'na altèsa màsima de 321 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Mionnay l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Radfeld
Radfeld l'è on comun austriegh, del land del Tirol. El fa part del distrett de Kufstein e el se troeuva a ona altituden de 0 meter sora del nivel del mar.
El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è 70520.
Voghiera
Voghiera (endèla parlàda locàl: Ughiéra) l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Emìlia Romàgna, en Pruvìncia de Ferràra. El g'ha presapóch 3.941 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 40 km², per 'na densità de 99 ab./km². El cunfìna coi cümü de Argenta, Ferrara, Masi Torello, Portomaggiore.
Ossana
Ossana l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 0 abitàncc (dàto del ), 'na süperfìce de 25 km², per 'na densità de 0 ab./km². El cunfìna coi cümü de Peio, Vermiglio, Pellizzano, Pinsöl, Carisöl.
Paliano
Paliano l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Frosinone. El g'ha presapóch 7.421 abitàncc, 'na superfìce de 70 km² e 'na densità de 106 ab./km². El cunfìna coi cümü de Anagni, Colleferro (RM), Gavignano (RM), Genazzano (RM), Olevano Romano (RM), Piglio, Segni (RM), Serrone.
Strada principal 27
La  a l'è no strada principal de la Svizzera che la passa in mez ai Canton Grisun.
Carlo Mereghetti
El Carlo Mereghetti (Albairaa, 1881- Biaa, 17 de fevrer 1968) a l'è stad un scritor, politegh e poeta italian.
Biografia
Nassud a Albairaa in d'una familia pora con des fioeui, el fa su 'na bibliotega civega in del 1907 e trii agn dopo el se sgionta ai socialista e 'l fa l'assessor a l'istruzzion del comun, indova che 'l fa su 'na scoeula noeuva, el met la quarta elementar e 'na class per quei grand. El fa poeu San Martin per lavorà a Biaa, a fà el sigurador, e poeu quand che 'l borla sgiò el fascism, l'è in del prim consili comunal votad de la cità. L'è stad vizesindegh in la sgionta Mainardi del 1951 al 1956.
Poesia
El taca a scriver poesia in dialet pussee inanz cont i agn, a parlà cont un lenguagg s'cet e minga trop volt ma con delicateza di moment de la vita paisana, di so nostalgie e de come 'l stava. I so poesie, in d'un dialet che lu el ciamava "milanes arios", inn stade poeu publegade pussee de 'na voeulta.
Torre-serona
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Fontaine-le-Puits
Fontaine-le-Puits l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Moûtiers, del circondàre (arrondissement) de Albertville e del dipartimènt de la Savoia.
Lano
Lano l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Bustanico, del circondàre (arrondissement) de Corte e del dipartimènt de la Còrsica Alta. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.15 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 414 méter a 'na altèsa màsima de 1335 méter s.l.m.
Petrozavodsk
Geografia
Petrozavodsk la se troeuva in la Repubbliga de la Carelia, de la qual a l'è la capital, oltra a vess capploeugh del Prionežskij rajon. L'è bagnada di aqui del Lagh Onega (e de scià el vegn el sò nomm svedes).
Fontaine-le-Puits
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Petrozavodsk
Storia
La storia offizial de la città la scomincia in del XIII secol, e i sò primm notizzi vegnen de ona carta geografiga che la segna là indove adess gh'è Petrozavodsk on sitt ciamaa Onegaborg. El primm insediament russ l'è del 29 agost 1703 e l'è staa ciamaa Petrozavodsk (cioè fabbriga de Peder), perchè 'l serviva per la costruzion de San Pederburgh. Duranta la Segonda Guerra Mondial l'è stada occupada di Finlandes (1941-1944) e l'è stada ciamada Äänislinna.
Fontaine-le-Puits
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 4.47 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 536 méter a 'na altèsa màsima de 1672 méter s.l.m.
Saint-Martin-du-Var
Saint-Martin-du-Var l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Canton de Levens, del circondàre (arrondissement) de Nìsa e del dipartimènt de le Alpi Marìtime. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.59 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 88 méter a 'na altèsa màsima de 403 méter s.l.m.
Beveraa
Beveraa o Bebraa (Beverate) l'è ona frazion del comun brianzoeu de Brivi, in de la Provincia de Lecch. El paes el se troeuva a ovest del center comunal, in su la strada provincial, in direzion de Cherghentin.
1088
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Strada voivodal 653
La  a l'è una strada voivodal de la Polonia longa 74 km.
1903
El 1903 a l'è 'n ann del secol quell de vint.
Le Poizat
Le Poizat l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Nantua, del circondàre (arrondissement) de Nantua e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Le Poizat l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Mukařov (Praha-východ)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Praha-východ.
Wernau
Wernau l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Esslingen. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 10.90 km² e 'ndel la gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
Wernau la se tróa a 'na altèsa de 255 méter sura 'l leèl del mar.
Stazion de Colich
La Stazion de Colich a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenord.
Lipí
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de České Budějovice.
Piedrahita de Castro
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
.vu
.vu a l'è el domini de prim nivell nazzional de
Mbabane
Mbabane a l'è la capital del Eswatini.
Al gh'ha pressapoch 70.000 abitant.
Cità gemelaa
Mbabane a l'è gemelaa cun:
Brixton (metropolitana de Londra)
Brixton  a l'è 'na stazion de la de la metropolitana de Londra, che la serviss.
Interscambi
Fermada del bus
Tropico 3
El Tropico 3 l'è on videogioeugh de simulazion, fioeu del Tropico.
1089
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Tropico 3
Informazion
El gioeugh l'è on simulador de ona nazion di Caraibi, indove El Presidente l'è on despota e pò fa tutt. Gh'è la modalità libera e di mission cont di obiettiv.
Roba noeuva
Rispett al Tropico, el Tropico 3 'l gh'ha:
Quatretonda
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Carlsberg
Carlsberg l'è un'azienda danesa prudütris da bira e fundada in dal 1847.
Birr e birifisi da la Carlsberg
Feldschlösschen AG (Svizzera) Cardinal Lager (Svizzera) Baltika (Russia) - tramit joint venture 50-50 cun Scottish-Newcastle BBH Pripps (Svezia) Carnegie Porter (Svezia) Falcon (Svezia) Karhu (Finlandia) Koff (Finlandia) Ringnes (Norvegia) Okocim Bosman e Harnas (Polonia) Pirinsko and Shumensko (Bulgaria) Saku (Estonia) Splügen, (Italia) Troy and Venüs (Turchia) Chang beer (Thailand)
Rueyres-les-Prés
Rueyres-les-Prés a l'è un cumün svizzer del distret de Broye, in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 3.18 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Morolo
Morolo l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Frosinone. El g'ha presapóch 3.090 abitàncc, 'na superfìce de 26 km² e 'na densità de 119 ab./km². El cunfìna coi cümü de Ferentino, Gorga (RM), Sgurgola, Supino.
Rueyres-les-Prés
El cumün de Rueyres-les-Prés al se tröva a una altitüden de 473 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Autavaux, Forel, Grandcour (VD), Montbrelloz, Morens, Payerne (VD).
Swaziland
thumb|right|160px thumb|right|160px El Swaziland / el Eswatini (Eswatini in lengua inglesa, eSwatini in lengua Swati, eSatini in lengua Zulu) a l'è un paes de l'Africa meridiunala.
A l'è tacaa al Südafrica e al Muzambich.
Al gh'ha una süperfiss de 17.364 km² e una pupulaziun de pressapoch 1,15 miliun (2019) d'abitant.
300px|center 500px|center
Storia muderna
El Swaziland a l'è staa un pussediment del Regn Ünì del 1906 al 1968, quand che l'ha utegnüü l'indipendenza.
Urganizaziun pulitiga
El Eswatini (nom ufiziaj: Umbuso weSwatini / Kingdom of Eswatini / iKinktemiki yaseEswatini) a l'è una munarchia.
El rè a l'è Mswati III (del 1986).
El prim minister a l'è el Cleopas Dlamini (del 2021).
Ferrovia Messina-Siracusa
La  a l'è 'na ferrovia italiana a scartament normal che la conliga Stazion de Messina Centrale e Stazion de Siracusa e longa 182 km.
Verta del 1866, l'è in Sicilia e l'è de proprietà de.
Stazion de Cogn-Esin
La Stazion de Cogn-Esin a l'è 'na stazion de la ferrovia Bressa-Isee-Edol che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenord in l'ambit del contratt de servizzi con Region Lombardia.
Jons
Jons l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Meyzieu, del circondàre (arrondissement) de Lione e del dipartimènt del Rodano.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.41 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 175 méter a 'na altèsa màsima de 242 méter söl leèl del mar.
Eris (corp celest)
right|thumb|250px|Reprezentasiù de l'orbita de Eris Eris (batezàt col nòm uficiàl de 136199 Eris, simbul: ) l'è 'l pianéta nàno del nòst Sistema Solar che g'ha la màsa piö grànda 'ntra chèi che se conós, e per dimensiù l'è segónt apéna a Plutone. La sò màsa difàti l'è del 27% piö grànda de chèla de Plutone e 'l sò ràgio de póch chilòmetri piö pesèn. L'è 'n ogèt che se tróa a orbità perlopiö endèla zòna ciamàda Disch sparnegàt endèla periferìa estréma del Sistema Solar.
L'òrbita l'è ecèntrica fés e condena inclinasiù fòrte en rapórt al pià de l'eclìtica. Al sò pereéle el se tróa a 37,91 Unità Astronòmiche del Sul e al sò aféle el rìa a 97,65 UA. l'inclinasiù en rapórt al pià de l'eclìtica l'è de 44 gràdi. El ghe mèt 558 agn per fà 'n gir entùren al Sul. El g'ha 'n satèlite, ciamàt Disnomia, che 'l g'ha 'n diàmetro de presapóch 250 km.
Montferrand (FR-11)
Montferrand l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Castelnaudary-Sud, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 17.93 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 186 méter a 'na altèsa màsima de 301 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Montferrand l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Massaja
Massaja (nom ufizial in italian Missaglia) a l'è un cumün da la Pruvincia da Lecch cun, cont ona süperfis de 0 km² e ona densità de 0 ab./km².
L'è tacaa ai comun de Casanööf, Lumagna, Muntavégia, Muntisel, Usnach, Peregh, Sirtol e Viganò.
Evoluzion demografega
L'andament del numer de abitant del comun de Massaja l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Ospedaletto
Ospedaletto (El Dospedale 'ndèla parlàda locàl) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Trentino/Alto Adige, en Pruvincia de Trent. El g'ha presapóch 832 abitàncc, 'na süperfìce de 16 km², per 'na densità de 52 ab./km². El cunfìna coi cümü de Pieve Tesino, Cinte Tesino, Ivano-Fracena, Villa Agnedo, Grigno, Asiago (VI).
Altdorf
En Svìsera:
En Germania:
629
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Mšecké Žehrovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
Pöggstall
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
1918
El 1918 a l'è 'n ann del secol quell de vint.
Gera d'Adda
La Gera d'Adda (in Italian anca Ghiara, Ghiera o Giara d'Adda) l'è ona region stòrica de la Lombardia (situada in de la [Pianura Padana]) che l'è compresa tra el fiumm Adda a òvest, el fiumm Seri a est e 'l Fòss Bergamasch a nòrd. El confin a sud inveci l'è minga ben definii e l'è semper staa oggett de discussion, anca se tendenzialment el correspond al confin meridional de la Provincia de Bergom pù i comun cremasch de Gnidell, RIvòlta e Vailaa. Ghe viven circa 110.000 abitant, distribuii in di provincc de Milan, Bergom e Cremòna. I comun pussee important a hinn Trevij, Caravagg e Rivòlta.
El territòri el gh'ha avuu ona stòria particolar, perchè anca se per la pupart el partegn a la Provincia de Bergom, l'è storicament legaa al Milanes: de fatt, quand che la Repubblica de Venezia l'ha conquistaa el Bergamasch, quella zòna chì l'è restada in del Ducaa de Milan. Anca al dì d'incoeu, bòna part di comun del territòri hinn situaa in de l'Arcidiòcesi de Milan e a quella de Cremòna pù che in quella de Bergom (domà Pagazzan).
Torrebesses
a l'è un comun de la provincia de Lleida, cont una popolazzion de abitant.
Hütteldorfer Straße (metropolitana de Vienna)
Interscambi
Fermada del bus
Giüdee Capitel Cinch
Giüdee
La Parola de'l nost Signur ciapada inscí cuma l'è de'l Növ Testament e vultada adess del test uriginal grech in del nost parlà Insübregh del didincö. <BR> <BR>
Capitel Cinch
1Già che ogni sacerdott scèff che l'è ciapaa di omen per i omen l'è numinaa a i coss de Diu, perchè lü ufri sia regaj sia sacrifizi per i pecaa, 2essend capaz d'avegh cumpassiún a lur che sann no e hinn imbrujaa, già che lü medemm l'è incumpassaa cun debuléza 3e per via de chèst l'è ubligaa, cumè per el popul inscì per lü medemm, a ufrì per i pecaa. 4e quajdün ricev no l'unúr a lü medemm ma l'è ciamaa de Diu propi cumè anca Aharon.
5Inscì anca el Crist el s'è daa gloria de devegnì sacerdott scèff ma Lü che l'ha dii a lü:
Incöö mì t'huu generaa»;
6propi cumè travèrs un alter el dis:
segund el orden de Melchizedec»,
7lü che, in di dì de la sua carna, despö che l'ha üfert cun giguj fort e lagrimm sia i preghee e sia i süplegh a Lü che 'l po salvàll de la mort e l'era sentii de la sua scapelada, 8ancabén l'è un fiöö, l'ha imparaa übediénza del qual el gh'ha patii, 9e despö che l'è staa faa perfètt, l'è devegnüü per lur che ghe übeden la causa de la salvéza etèrna, 10pruclamaa de Diu un sacerdott scèff segund el orden de Melchizedec.
11Sü chèst i coss de dì a nümm l'è tant e dificil de spiegà, già che avii devegnüü pedegh in del sentì. 12Già che malastant che anca vialter gh'avarìuv vèss insegnant per via del témp, de növ gh'avii besogn che quajdün el v'insegna i fundamentaj del prenzipi di messagg de Diu, e avii devegnüü che gh'avii besogn de lacc--no mangià sald! 13Già che ogni persona che 'l duvra 'l lacc l'è sénza esperiénza de la parola de la giüstizia, già che l'è un bagaj; 14e l'è per i adült el mangià sald, per lur che hann esercitaa i sò facultaa per via de pratega a la indritüra sia del bén sia del mal.
Nová Ves (Praha-východ)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Praha-východ.
Los Espartales (metropolitana de Madrid)
Interscambi
Fermada del bus
Servizzi
Biliettaria automatica
Saint-Laurent-la-Vernède
Saint-Laurent-la-Vernède l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lussan, del circondàre (arrondissement) de Nîmes e del dipartimènt del Gard.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.8 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 177 méter a 'na altèsa màsima de 302 méter söl leèl del mar.
Carioeu
Quest articol l'è sul comun brianzoeu, se te seet dré a cercà un alter significaa, varda chì.
Carioeu (Cariolo) l'è ona località del comun brianzoeu de Civaa, in de la Provincia de Lecch. A se troeuva a ovest del center comunal, in su la riva del Lagh de Non.
.ws
.ws a l'è el domini de prim nivell nazzional de
Autostrada A1 (Lussemborgh)
La  a l'è 'n autostrada del Lussemborgh.
Stazion de Robbi
La Stazion de Robbi l'è 'na stazion ferroviaria regionala de la Lombardia sita in la città de. L'è in la ligna e l'è collegada ai stazion de.
Libín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia de Sota e del distret de České Budějovice.
Bush hid the facts
Bush hid the facts (in lombard Bush l'ha sconduu i fatt) l'è el nomm famos de 'n bug del Notepad del Windows e, in general, de tutt i programma che doperen la fonzion de sistema.
I fras pussee famos che 'l fann vegnì a hinn "Bush hid the facts", che 'l ciama ai atentaa del 11 de setember o a la guerra in Iraq e "i ' ll get the linux", che 'l voeur dì "Ciaparoo el Linux".
El bug el gh'è del Windows 3.1 al Windows XP, e l'è staa descovert domà in del 2004. Quell chì l'è dovuu al fatt che el  pensa che tucc i test in del formaa "aaaa aaa aaa aaaaa" hinn in cines, e donca i fa interpetà al UTF-16LE Chinese, e dà 'me resultaa 畂桳栠摩琠敨映捡獴, che l'è ona fras senza sens in quella lingua lì.
1090
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
632
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Finestret
Finestret l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Vinça, del circondàre (arrondissement) de Prades e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8.43 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 274 méter a 'na altèsa màsima de 1139 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Finestret l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Salérans
Salérans l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Ribiers, del circondàre (arrondissement) de Gap e del dipartimènt Hautes-Alpes. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13.9 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 648 méter a 'na altèsa màsima de 1526 méter s.l.m.
Pianeta nano
En pianeta nano l'è 'n ogèt celèst che g'ha màsa planetària ma che l'è mìa clasificàbil gne come pianéta gne come satèlite natüràl, dóca l'è definìt come 'n ogèt en òrbita dirèta entùren al Sul, che g'ha 'na màsa grànda asé de rià a ìga 'na fùrma sférica e che l'è riàt a ìga 'n eqilìbre idrostàtich sóta la sò stèsa fórsa gravità, ma che l'è mìa riàt a snetà fò la sò fàsa orbitàla dei ogècc che g'ha dimensiù confrontàbii. Chèsta definisiù l'è stada adotàda dòpo béghe e discusiù 'ntra i astrònomi che g'ha partecipàt ai convégn de l'Uniù Astronòmica Internasiunàla endèl més de óst del 2006. Prim de alùra sèrte vergü dei còrp celèscc che dòpo sarès stacc clasificàcc come pianéti nàni i éra cunsideràcc pianéti a töcc i efècc, compàgn de Plutone che per tat tép l'è stat cunsideràt chèl dei nöf dei pianéti del nòst Sistema Solar.
Al dé d'encö i ogècc clasificàcc come pianéti nàni del nòst Sistema Solar i è sich:
Mšec
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Rakovník.
El gh'ha el status de comun mercad.
Peñausende
a l'è un comun de la provincia de Zamora, cont una popolazzion de abitant.
Esonòm
Ün Esonòm l’è ‘l nòm che l’ vé dàt a ü pòpol da di óter pòpoi in de la lèngua de chès-ce pòpoi e mia in chèla del pòpol in questiù.
L’istès l’val per öna sità, per ü fiöm e ‘n generàl per töcc i elemèncc geogràfech, l’esonòm l’è l’ nòm che i dóvra di pòpoi che i viv mia ‘n chèla sità, che i vif mia sö chèl fiöm per ciamà la sità, ‘l fiöm e ‘n generàl l’elemènt geogràfech ‘n questiù.
La paròla endonòm la é dal gréch ἔξω, éxō, che ‘l völ dì "fò"/"föra" e dal gréch ὄνομα, ónoma, che l’ völ dì "nòm", cioè “ol nòm che i dà dal de fò”. Ol contrare de esonòm l’è ‘l endonòm.
Per esèmpe Mailand l’è l’esonòm in tudèsch per la sità de Milàn,
Pölla
a l'è un comun del, cont una popolazzion de abitant.
Quesa
a l'è un comun de la provincia de Valencia, cont una popolazzion de abitant.
Judaism
Ol judaism d'incœ l'è l'evoluzion de la relijon biblega, vegnida for (segond la tradizion) de la lianza intra Dé e ol popol ebree. I so tests fondamentai i è la Torah, ol Tanakh e la tradizion orala suplementara, çoè i tests de la Mishnah e del Talmud.
Fina a la creazion del stat de Israel, l'era relijon ofiçala de nissuna banda.
Strada principal 28
La  a l'è no strada principal de la Svizzera che la passa in mez ai Canton Grisun.
Mijoux
Mijoux l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-orientàla. El fa part del cantù de Gex, del circondàre (arrondissement) de Gex e del dipartimènt de l'Ain.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 21.9 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 866 méter a 'na altèsa màsima de 1614 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Mijoux l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Monte San Giovanni Campano
Monte San Giovanni Campano l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Frosinone. El g'ha presapóch 12.812 abitàncc, 'na superfìce de 48,51 km² e 'na densità de 264 ab./km². El cunfìna coi cümü de Arce, Arpino, Boville Ernica, Castelliri, Fontana Liri, Sora, Strangolagalli, Veroli.
1091
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Varkaus
Varkaus l'è ona città de la Finlandia center-oriental cont ona popolazion de pussee de 23.000 abitant.
Geografia
Varkaus la se troeuva in de la Provincia de la Finlandia oriental e in de la Region del Savo meridional. L'è situada sora ona serie de isol sora el Lagh Saimaa. La gh'ha trentases quarter, trai quai el vegg comun de Kangaslampi, che gh'è staa taccaa in del 2005.
Storia
L'è ciamada inscì perchè la se troeuva sora ona serie de isolott e strett de terra in sul lagh (varkaus in finlandes antigh el voeur dì "strett"). Per la soa posizion, l'è venguda in del Vottcent on centro industrial indove che ghe se faseva sù la carta. Duranta la Guerra Civil finlandesa l'era stada occupada di comunista ma, per la soa posizion isolada, l'è stada conquistada ben prest di contrarevoluzionari, che poeu hann faa ona repression bella dura. Fina al 1929 l'era ciamada Warkaus.
Surpierre
Surpierre a l'è un cumün svizzer del distret de Broye, in del Canton Friburgo. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 4.77 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.