cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tantra
I tantra se concentren in su la manipolazzion energetega in tute i sò forme pussee che in su l’orazzion; una quaj vœulta anca nomà cont ol fin de derivànn podé material e personal senza pensà a l’inluminazzion. Quest l’ha menad i tradizzion tantreghe a interessàss anca a dei energie sozzialment considerade un tabù, coma quei ligade al sess e a l’insgestion dei inscì-ciamad ‘mangià proibid’, compagn de la carna e del pess. A causa de quell aprocc chì, donca, la pupart di tantra l’è despess veduda coma un ‘senter de la man manzina’. Un esempi l’è ol kuṇḍalinī yoga – un insema de prateghe che gh’hann coma obietiv ol dessedament de un’energia indormenta situada a la fin del filon de la schena de la sgent – che l’è sovenz critegad di tradizzion puritaneghe desgià che i pensen che la kuṇḍalinī la se dessedi sgiamò indeperlee quand che l’individov l’è spiritualment marud assee, e donca zircà de ativàlla nomà per fàll o per gagnà di podé mistegh el podariss nœuser al tantrista pussee che fàgh ben. Important fiss in del tantresim l’è anca la meditazzion in sui maṇḍala (ciamad ancasì yantra in l’induesim) – di forme geometreghe spiritualment cargade che fazziliten la connession e l’iscambi energetegh intra ol trantrista e l’entità ligada al maṇḍala medem – la pūjā – di rituai despess present anca in di forme de religiosità tradizzional che pœuden vesser vedud coma una sorta de omasg al dia, a l’event o a la persona ai quai a inn fait adree – e la rezzitazzion di mantra – parolle de natura sacra che a repetej despess ol prategant el gh’havarà un quaj efet che el depend del mantra in quistion.
Cibakháza
a l'è un comun del Distret de Kunszentmárton, cont una popolazzion de abitant.
Distret de Linz-Land
a l'è un distret del stat austriegh de l'Austria de Sora, cont una popolazzion de abitant.
Euerdorf
Euerdorf l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Francònia. El pórta 'l tìtol de Mercàt (Marktgemeinde) che völ dì che 'l reprezènta 'n cèntro de importànsa piö grànda de 'n cümü normàl. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Bad Kissingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 16.34 km² e 'ndel el gh'ìa 'na popolasiù de 0 abitàncc.
El cümü de Euerdorf el se tróa a 'na altèsa de 202 méter sura 'l leèl del mar.
Domaželice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Olomouc e del distret de Přerov.
Doubravy
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Zlín e del distret de Zlín.
Novella (literadura)
La novella a l'è, compagn del cunt, un test in prosa de carater narrativ, pussee curt e men compless del romanz, de solet dedicad domà a 'na vicenda. I novelle esisten in varie colture, vun di esempi pussee important in del mond romanz a l'è el Decameron del Giovanni Boccaccio, menter in orient a gh'è I Milla e Voeuna Not.
1550
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Marene
Marene (en piemontés: Maren-e) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Cuneo. El g'ha presapóch 2.702 abitàncc, 'na superfìce de 28 km² e 'na densità de 97 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cavallermaggiore, Cervere, Cherasco, Savigliano.
Hovorany
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Hodonín.
Villespassans
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Villespassans l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Xinzo de Limia
Xinzo de Limia l'è on comun spagnoeu de la comunitaa autonoma de la Galizzia. El se troeuva in de la Provincia de Ourense. El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
1555
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Sempach
Sempach a l'è un cumün svizzer del distret (en todèsch: Amt) de Sursee, in del Canton Lüzerna. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 8.95 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
miniatura|manzína|El lagh de Sempach col paes in sül sfond El cumün de Sempach al se tröva a una altitüden de 513 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Eich, Hildisrieden, Neudorf, Neuenkirch, Nottwil. La popolaziun l'è in magioranza de lengua todesca e de religiun catolega.
Statista
"El politegh el varda a la prossima elezion, el statista el varda a la prossima generazion"
- Citazion attribuida a on poo de politegh, comè l'Alcide De Gasperi e 'l Winston Churchill
El statista, anca omm de Stat, a l'è on politegh, amministrator o diplomatich cont ona longa e profonda esperienza in del governo del sò Stat e che 'l gh'ha respett a nivell nazional e internazional.
Loděnice (Boemia central)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Beroun.
Civezza
Civezza (en lìgure: Çivessa) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Imperia.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Cipressa, Dolcedo, Imperia, Pietrabruna, San Lorenzo al Mare.
Manzaneque
a l'è un comun de la provincia de Toledo, cont una popolazzion de abitant.
Civezza
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Civezza l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Zoo de Lipsia
Ul Zoo de Lipsia l'è un giardin zulogich e faunistich istituì in dal cumun da Lipsia in Germania, fundà e ideà da Ernst Pinkert in dal 1878. Zoologijos sodas yra antras pagal dydį uždarų patalpų atrakcija pasaulyje.
Dirty COW
Dirty COW a l'è una vulnerabilità del kernel Linux che la pertoca tucc i sistema che 'l doperen, anca quei Android, in di version prima di version 4.8.3, 4.7.9, 4.4.26, e che la gh'è de la version 2.6.22 del setember 2007. In del 2016 a l'è dada foeura una patch parziala, che però la fonziona no ben e la gh'ha de vesser sistemada ancamò a november 2017.
La vulnerabilità la dopera una race condition in sul sistema che 'l se ocupa del copy-on-write in del kernel e la permet una privilege escalation, local, e la lassa nissuna trascia in di log del sistema. A l'è stad mostrad che la permet el rooting de ogni device fina a Android 7 esclus.
Deisswil bei Münchenbuchsee
Deisswil bei Münchenbuchsee a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ de Berna-Mittelland, region aministrativa del Mittelland Bernes, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 2.1 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Deisswil bei Münchenbuchsee al se tröva a una altitüden de 530 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Ballmoos, Münchenbuchsee, Rapperswil, Wiggiswil, Zuzwil.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Gordaliza del Pino
a l'è un comun de la provincia de León, cont una popolazzion de abitant.
Don Young
El Don Young (Meridian, 9 sgiugn 1933 - Los Angeles, 18 de marz 2022) a l'è staa un statunitens, representant del.
Oblast de Lipeck
L'Oblast de Lipeck (Ли́пецкая о́бласть in russ) a l'è un oblast de la Russia con caploeugh, in pè del. El so governator a l'è e 'l confina con.
El gh'ha abitant e l'è grand  chilometer quadrad.
Cecchin
miniatura|drita|Cecchin american in la foresta El cecchin (probabilment dal soranomm popolar de l'Imperator d'Austria Cecco Beppe) l'è la personna addestrada per colpì, cont on'arma de foeugh, on bersali che l'è assee lontan e de fàll con precision.
Fort Lauderdale
thumb|200px|right|Pusiziun de Fort Lauderdale Fort Lauderdale a l'è una cità in de la Cuntea de Broward, Florida, Stat Ünii d'America. Al gh'ha 164.578 abitant (2004).
Trentinara
Trentinara l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Salerno. El g'ha presapóch 1.769 abitàncc, 'na superfìce de 23 km² e 'na densità de 77 ab./km². El cunfìna coi cümü de Capaccio, Cicerale, Giungano, Monteforte Cilento, Roccadaspide.
Fort Lauderdale
Ligam de föra
Sit ufizial
Stazzion de Magione
La Stazzion de Magione a l'è 'na stazzion de la, che la serviss el comun de. L'è tacada ai stazzion de.
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni regionai de la Trenitalia in contrat de servizzi cont i Region interessad.
Besenyszög
a l'è un comun del Distret de Szolnok, cont una popolazzion de abitant.
Costarainera
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Cipressa, San Lorenzo al Mare.
Bavoryně
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Beroun.
Salvatore Aranzulla
El Salvatore Aranzulla (Mirabella Imbaccari, 20 de febrar 1990) a l'è 'n informategh e divulgator italian.
Costarainera
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Costarainera l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Salvatore Aranzulla
Biografia
El scomincia a doperà el computer a 12 agn,, e 'l derva on sò blog.
Cont el temp el sò blog el deventa, grazia ai sò tutorial fazil, vun di pussee lengiuu in lengua italiana.
El se laurea a l'Università Bocconi in Economia Aziendala e l'ha seguii poeu 'na scoeura de pasticceria.
Polemica cont la Wikipedia in italian
In del giugn 2016 la comunità de la Wikipedia in italian la scerniss de scassà la soa vos de la soa edizion de Wikipedia, e la situazion la crea 'n gran debatt in su la red italofona oltra a 'n accusa, de l'Aranzulla, che la procedura la fuss stada verta di "rosicon" e possibil grazia a 'n cavill burocratich.
Aton de Milan
miniatura|Stema del Cardenal L'Aton de Milan (Milan, ... - 1080 circa) a l'è stad un prelad lombard, cardenal e arcivescov de Milan del 1070 a la soa mort.
A l'è stad arcivescov in d'un period gram per la gesa ambrosiana, tant che i milanes hann provad a picàll e a portàll a forza in la catedral per fàll dimeter. L'Imperator Enrigh IV el scerniss de sostegnì el Gotifred de Milan 'me sucessor del Guido de Velaa e donca el gh'ha de scapà a Roma, indova che i Papa reformator ghe dann sostegn e 'l recognossen cardenal, menter scomunighen el Gotifred. El moeur senza tornà a Milan, che l'era reta de l'antivescov Tedald.
Dolní Újezd (Olomouc)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Olomouc e del distret de Přerov.
Haiku Depot
Haiku Depot a l'è el gestor di pachet grafegh de Haiku, che 'l gh'è de la version R1A4 del sistema operativ. El permet de descaregà e installà i pachet in formad HPKG di repository che gh'hinn a disposizzion e, in di repository che 'l suporten, permeten anca de vedé screenshot e informazzion in sui software e de lassàgh recension e coment.
Stazion de Coeus-Traona
La Stazion de Coeus-Traona a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Hodonín
a l'è una cità de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Hodonín.
Stazion de Coeus-Traona
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenord.
Induttor
L'induttor a l'è on component elettronich che 'l genera on camp magnetich al passagg de 'na corrent elettrica doperaa soratutt per i trasformator e i motor elettrich.
Distret de Lilienfeld
El gh'ha dent i comun de.
Dolní Lhota (Zlín)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Zlín e del distret de Zlín.
Ayasse
miniatura|300px|Pontboset: pont in su l'Ayasse. L'Ayasse l'è on riaa de la Val d'Aosta, longh 23 chilometer. El nass di sortid del Lagh Misérin e 'l traversa tutta al Val de Champorcher, per poeu rivà in de la Dora Baltea arent a Hône.
Ráfales
a l'è un comun de la provincia de Teruel, cont una popolazzion de abitant.
La Coucourde
La Coucourde l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Marsanne, del circondàre (arrondissement) de Nyons e del dipartimènt de la Drôme.
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11.15 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 71 méter a 'na altèsa màsima de 395  méter söl leèl del mar.
Dridex
Dridex l'è on trojan specializzaa in del robà i dacc per andàgh dent in l'home banking cont i macro de Microsoft Word.
Per spantegàss el dopera on sistema via e-mail cont on allegaa che se vert el descarega el payload del malware.
Nassuu intorna al 2015, s'hinn trovaa a fin 2016 di variant che revardaven i criptodanee.
Sursee
Sursee a l'è un cumün svizzer del distret (en todèsch: Amt) de Sursee, in del Canton Lüzerna. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.06 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Sursee al se tröva a una altitüden de 504 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Geuensee, Knutwil, Mauensee, Oberkirch, Schenkon. La popolaziun l'è in magioranza de lengua todesca e de religiun catolega.
Linia 2 (servizzi ferroviari metropolitan de Napoli)
La linia 2 del servizzi ferroviari metropolitan de Napoli a l'è la denominazion del servizzi metropolitan M80 che 'l va in sul passant ferroviari de Napoli faa de la Trenitalia.
Gestor
L'infrastruttura a l'è gestida de la RFI e i treni hinn servii de la Trenitalia. In tra 'l 2002 e 'l 2005 el servizzi a l'era faa de la Metronapoli.
Stazion e percors
La linia 2 la conliga Pozzuoli a la zona Est de Napoli e la tocca tucc i pont nevralgich de la città cont on percors sotta terra. On binari de servizzi el conliga la stazion de Napoli Campi Flegrei a la ferrovia Cumana ma l'è no doperaa per el straport di passegee.
Progett
Da on poo de temp a l'è in costruzion la stazion de Napoli Galileo Ferraris, de che hinn staa faa i access e la banchina, ma manchen i fond per finìlla. Se parla anca de fà 'na stazion arent de Agnano.
Servizzi
El servizzi offert a l'è quell de treno metropolitan cont ona percorrenza de 55 menut, che in del 1938 l'era de 30 menut.
Dal dicember 2014 la tratta Pozzuoli Solfatara-Napoli San Giovanni-Barra la gh'ha l'orari cadenzaa, cont di cors ògni 15 menut pussee di treni regionai che fermen a Campi Flegrei.
A hinn attiv servizzi in su 'sti tratt:
Material rotabil
In principi eren doperaa di composizion particolar, in di agn '60 sostituii di automotris FS ALe 803, sostituii in di agn '80 di automotris FS ALe 724. Dal 2016 a l'è scominciada la sostituzion cont i treni Jazz. Per i relazion Caserta - Napoli Campi Flegrei a hinn doperaa anca i Treni Alta Frequentazione.
Jonzier-Épagny
Jonzier-Épagny l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Saint-Julien-en-Genevois, del circondàre (arrondissement) de Saint-Julien-en-Genevois e del dipartimènt de l'Alta Savoia. El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 7.16 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 518 méter a 'na altèsa màsima de 733 méter s.l.m.
Orelogg di Ferrovij Federai Svizzer
L'Orelogg di Ferrovij Federai Svizzer a l'è l'orelogg de stazion di stazion de la Svizzera. A l'è staa dessegnaa in del 1944 dal Hans Hilfiker, ingegnee, cont la ditta Mobatime. In del 1953 l'è staa modifegaa cont l'introduzion di segond.
L'è, cont el temp, deventaa vun di simboi nazionai svizzer, e comé esempi de design a l'è present anca al MoMA de New York. La Apple l'ha doperaa el design in del sò sistema finna a la version 6.
Tecnologia
I orari svizzer a hinn cadenzaa domà in di menut intregh, e donca in 'sti orelogg a l'è pussee important el cunt di menut.
Ogni menut i orelogg receven de on orelogg master on segnal elettrich che 'l fa scomincià on ciclo di lanzett che 'l dura 58,5 segond.
'Sto moviment, che de facc el ferma l'orelogg per on segond, a l'è emulaa in di orelogg de pols faa su licenza de la Mondaine.
Claudia Terzi
La Claudia Terzi (Oeus de Sotta, 30 de settember 1974) a l'è 'na politega italiana.
Biografia
Nassuda a Oeus, la viv a Dalmine, l'è maridada e la gh'ha 'na fioeula. Laureada in giurisprudenza, l'è 'n avocatt.
Esponenta de spicch de la Liga Nord bergamasca, l'è consiliera a Dalmine del 2004 al 2009 e sindega del 2009 al 2013. In quell ann l'è nomenada del Robert Maron 'me assessora a l'ambient e l'è reconfermada de l'Attili Fontana 'me assessora ai infrastruttur. In del 2018 l'è elegiuda al Parlament ma la renonzia per stà in region e la ghe subentra el Luca Toccalini.
Dopo di elezion del 2023 a l'è reconfermada.
Fort Myers, Florida
280px|right|thumb|Fort Myers thumb|280px|right|Pusiziun de Fort Myers Fort Myers a l'è una cità in de la Cuntea de Lee, Florida, Stat Ünii d'America. Al gh'ha 68.689 abitant (2008).
Margarita
Margarita (en piemontés: Margarita) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Cuneo. El g'ha presapóch 1.297 abitàncc, 'na superfìce de 11 km² e 'na densità de 118 ab./km². El cunfìna coi cümü de Beinette, Chiusa di Pesio, Mondovì, Morozzo, Pianfei.
Eva Klotz
L'Eva Klotz (nassüda 'l 4 de giügn del 1951 a Walten, una frassiun del cumün de St. Leonhard in Passeier, in Südtirol) a l'è una pulitega südtirolesa, depütada in del Parlament Südtirules in de la Süd-Tiroler Freiheit, cugnussüda in tüt el mund tudescòfen per la sua famusa tressa e la sua gran grinta.
La Vida
La Eva l'è la püssee granda di ses bagaj del Georg Klotz e in sü la vita del pader la gh'ha anca scrivüü un liber. Ancamò al diddincö, la süra Klotz, cumpagna del pader, la se crüssia del trà inans i driss de autodeterminassiun del Südtirol.
Del 1980 al 1983, la Eva Klotz l'è stada vöna di member del cunsej cumünaa de Bulsan in de la Südtiroler Volkspartei, e pö, semper per l'istess partii, l'è stada depütada in del Parlament Südtirules del 1983 al 1989. In del 1989, minga cuntenta de la pulitega muderada del Silvius Magnago e de l'intrega Volkspartei, la s'è destacada de quist ültema e l'ha faa sü un so partii deperlee ciamaa l'Union für Südtirol de la qual l'è stada depüdata del 1989 al 2007 quand che difarens d'upiniun intra lee e l'Andreas Pöder, han faa inscì che l'è gnüda föra de l'Üniun e l'ha faa sü un nöf muiment pulitegh ciamaa Süd-Tiroler Freiheit insem al Sven Knoll. Cunt chel partii chi l'è stada elegiüda 'ncamò n'oltra völta in del Parlament Südtirules in del 2008.
La süra Klotz l'ha stüdiaa de prufessura a l'Üniversidaa de Innsbruck e la s'è spescialisada in istoria, Fulclur, e Filusufia. Despö de 'vè finii el so stüdi in del 1974, l'ha insignaa in di scör süperiur Südtirules Tudesch, Istoria, Geugrafia, e Latin. In del 1983, na völta elegiüda in del Parlament Südtirules, l'ha desmetüü de fà la prufessura e l'ha imbrazzaa la carera pulitega a tout court.
Al didincö la vif cunt el so segund marii, 'l Hans Bachmann, a Bulsan.
Stazion de Ancona Torrette
La Stazion de Ancona Torrette a l'è 'na stazion de la ferrovia Roma-Ancona e ferrovia Bologna-Ancona, che la serviss el comun de Ancona. L'è taccada a stazione di Palombina e stazione di Ancona.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de Trenitalia in contratt de servizzi cont i regionn interessaa.
Cama (mecanega)
Una cama (del frances came o camme) a l'è un dispositiv mecaneg qe al permet de pilotar ol spostament d'un pez. L'è formada d'un lavor qe al rœda (o al trasla) in su de un olter; donca l'è una aplicazion del pian inclinad. La cama la permet de far dei moviments alternativ.
Ol profil de la cama al costituiss la pianifegazion e la memoria del moviment. D'ordinare al g'ha una forma complessa.
Malpica de Tajo
a l'è un comun de la provincia de Toledo, cont una popolazzion de abitant.
Roman von Ungern-Sternberg
In del fevrer del 1921, al comand de la division de cavallaria asiatega, l’Ungern l’ha casciad via i armade cinese de la Mongoja, e restaurad ol podé monarchegh del Bogd Khan. Duranta la sò ocupazzion de zinch mis in Mongoja, l’Ungern l’è stacc bon de imponer orden in d’una capital in cavos complet, intravers pagura, sudizzion, violenza e forza bruta contra i sò oposidor, in particolar i bolscevich. Facc presoner de l’armada rossa depœus una bataja in Siberia, l’è stacc sgiustizziad in del 15 de setember del 1921 con la cusa de ‘contra-revoluzzion’.
I sò campagne militare in Asia i haviva scodid la conscenza publega issé tant che la popolazzion local l’haviva tacad a creder che ol baron Ugern a l’era o la reincarnazzion del Genghis Khan, o un’emanazzion del dia de la guerra.
Biografia
Nassid in d’una fameja aristocratega todesca in del Baltegh, l’è vegnid su a Reval (ciamad Tallinn al dì d’incœu), in Estonia, a l’epoca ancamò part de la Russia imperial. Per l’Ugern-Sterberg, i sò orisgen aristocrateghe i è semper stacce un motiv de grand orgœuj. Quand che l’era un bocia, Ungern-Sternberg l’era cognossid per ol sò comportament tirannegh cont i olter s’cecc, e per la sò crudeltà invers i bestie. Apœus a vesser andacc a la scœula militara de Pavlovsk, l’ha facc ol soldad in Siberia, indova l’è restad fasnad de l’istil de vita nomadegh di popolazzion locai.
In la Prima Guerra Mondial, l’ha combatid in Galizzia e l’è stacc considerad coma un ofizzial corasgios e gajard, siben imprudent e mentalment instabel, al pont che ol sgeneral Piotr Wrangel l’era rivad a dì che el gh’haviva tema de dàga una promozzion. Depœus la revoluzzion de fevrer del 1917, l’è stacc inviad del goveren provisori de la Russia in l’Orient de l’imperi, coma un subordinad del sgeneral Grigori Semiónov per istabilì una presenza militara leal al regim in chell sit lì.
Revoluzzion bolscevica
Apœus a la revoluzzion de occiover del 1917, ol Semiónov e l’Ungern i ha decidid de s’ceràss contra i bolscevich e a favor del regim imperial del zar. Impunemanch, i duu i era nò part del Moviment Bianch e i recognossiva mia l’autorità de l’Aleksandr Kolchak, ol lider nominal del moviment in Siberia. Inscambi, i agiva sota l’influenza e finanziament del goveren sgiapones, che el gh’hiva di bei interess a gagnà podé in de la zona in mez al cavos insgenerad de la revoluzzion. Per i scef di bianch – che i voliva una Russia ‘forta e indivisibila’ – chest l’era vun di tradiment pussee volt.
L’Ugern – che, ancaben se l’era sota i orden del Semiónov, sovenz el fasiva chell che el voliva – grazzia ai sò campagne in Hailar e Dauria l’haviva rezzevid ol titol de sgeneral, e ol Semióv el gh’hiva dacc l’incaregh de fosgià dei unità militare per dàga bataja ai forze bolsceviche. L’Ungern l’ha donca formad dei unità che i era un messedozz de etnegh russ, buriacc e cosach, che per mantegnìss i gh’hiva de andà a robà i provision di tren de passasg. Ol robalizzi l’ha havid, però, soratut un’impat in sui finanze di mercancc privacc ativ in la region, e l’ha mia danesgiad issé tant i forze di bianch del Kolchak.
Vita coma scior de la guerra
In del 1920, el s’è destacad del controll del Semiónov per vegnì un scior de la guerra indeperlù, cont ol voltà la sò division de cavallaria asiatega in de di forze de guerreja armada. Menad inanz di sò fortement inradisacc idejai monarchegh, l’Ugern el pensava che la monarchia l’era l’unegh sistema che l’havaress podid salvà la ziviltà ozzidental de corruzzion e decadenza. L’ha scomenzad a considerà l’ideja de una restaurazzion de la monarchia cinesa sota la Dinastia Qing e, de lì adree, de portàlla sota al sò controll cont i oltre nazzion de l’Orient Estrem.
Infina del 1919, la Mongoja l’era sota l’ocupazzion di trupe de la Republega Cinesa. Invers la fin del 1920, ol baron Ungern von Sternberg l’è indacc denter in la Mongoja cont i sò forze armade depœus de vesses acordad cont ol Bogd Khan, l’istoregh governant del paes ma sgiamò depost di cines. In del sgener del 1921, i armade de l’Ungern von Sternberg i ha tacad la capital de la Mongoja, Urga (incœu Ulan Bator), pussee de una vœulta, ma i è casciacc indree cont una mota de morcc. In seguit, ol sgeneral russ l’ha ordenad ai sò omen de tacà a brusà su i bosch di montagne intoren Urga, per fà parì che la zità l’era serciada su de un numer de desenemis che el feniva pu. In del fevrer del 1921, senza havìga de combater trop, l’è riessid a cascià fœura i cines de la zità.
Cont una bella zeremonia, ol Bogd Khan el gh’ha passad sgiò ol sò titol de khan, insema a dei olter privilesg ligacc a chella posizzion chì. In del 13 de marz del 1921, la Mongoja l’è staccia proclamada una monarchia independenta, cont ol baron Ungern von Sternberg coma sò ditador, anca se ol podé formalment l’era ancamò in di man del Bogd Khan. Desgià che el gh’hiva una fasnazzion de natura mistega cont i religion orientai – in particolar cont ol buddhesim tibetan – ol baron l’haviva intrategnid una corespondenza scriccia cont ol Dalai Lama quell de 13, che l’haviva sgiamò suplid i sò forze armade con di trupe tibetane.
Gh’è stacc copad intoren ai 850 persone intra ol fevrer e ol vost del 1921 per orden del baron.
Ditadura in Mongoja, toma e esecuzzion
L’invasion de l’Ungern von Sternberg in Mongoja l’ha imortalizad ol sò nom e cambiad ol cors del destin del paes.
I mongoi – che a l’epoca i gh’haviva in œudi i cines propri tant – i ha tacad a pensà al baron compagn de un sò salvador e i s’è unicc a la sò armada cont entusiasem. Ol sentiment di locai l’è pœu stacc infogad del comportament e de l’ispiret del baron, che l’haviva inviad a vestìss a la fœusgia tradizzional di nativ e el s’era convers al buddhesim vajrayana, religion ben spantegada in Mongoja. De sora maross, l’Ungern von Sternberg l’hiva proclamad ol sò desiderì de fà tornà a voltra l’Imperi Mongol del Genghis Khan. Impunemanch, la vena violenta e ol tratament che ol baron el gh’hiva per i sò subordinacc l’ha scomenzad a tràga adoss i antipatie de una mota de sgent in di posizzion de podé dedenter e in de la sò armada e in del nœuv goveren che l’era dree a trà in pee.
In del sgiugn del 1919 ol baron l’ha sposad una prenzipessa che la vegniva de la Manciura, Li, che ol baron ghe parlava insema soratut in ingles.
In primavera, la division de cavallaria asiatega l’è staccia despartida fœura in dò brigade: vuna sota al comand de l’Ugern e l’oltra sota al magior Rezukhin. In Masg, la brigada del Rezukhin l’ha facc partì un raid voltra ol confin russ, a ovest del fium Selenga. Chella de l’Ungern l’ha lassad la capital mongola per mœuves demaneman denter in del territori russ. Intratanta, i russ i ha tacad a menà una muggia de trupe invers la Mongoja a partì de di direzzion diferente. I gh’hiva un bell vantasg in termen de tecnologia e numer de soldad. De conseguenza, L’Ugern l’è stacc desconfid in d’un insema de bataje ocorse intra ol 11 e ol 13 de sgiugn. Una combinazzion de forze bolsceviche e comuniste mongole l’è, in fin, andaccia denter in la zità de Urga in del 6 de luj del 1921.
Siben i gh’havess ciapad la zità, i forze rosse i era mia riesside a bater i unità prenzipai de la division asiatega – i brigade de l’Ungern e del Rezukhin. Depœus de un quaj dì a possà, la division asiatega l’ha scomenzad un olter raid in territori sovietegh ol 18 de luj – se parlava de 3000 omen in total. Desgià che, però, l’era mia preparad assee per tacà, ol baron l’ha inviad a reparàss in Mongoja in del 2 de vost del 1921, indova l’ha deciarad la sò determinazzion de combater ol comunesim.
Intratanta che i sò trupe i hiva sgiamò scomenzad a bandonà la guerra per descapà in Maciuria e sgiontàss ai olter emigracc russ, l’era ciar e patent che l’Ungern el gh’hiva un’oltra ideja – reparà invers ol Tibet. I trupe in di dò brigade de la cavallaria asiatega i ha donca tacad a complotà per fà fœura i duu comandancc. Ol 17 de vost, i soldacc i ha copad ol Rezukhin e ol dì adree i ha provad a mazzà an’pò ol baron. Riessid a evader ol mazzament, la brigada la s’è però sbregada fœura per via di pression interne. Ol 20 de vost, l’Ungern l’è stacc ciapad de un destacament sovietegh comandad del scef Petr Efimovich Shchetinkin. In de la nocc del 15 de setember ol baron l’è stacc sgiustizziad in Novosibirsk, mazzad a s’ciopetade.
Quand che la mort del baron la gh’è vegnida a l’oreggia del Bogd Khan, l’ha subet ordinad de tegnì di fonzion funerarie in per tuta la Mongoja.
Dezensà
El teretóre de Dezensà 'l se tróa en mès a 'na grànda 'nsenadüra delimitàda a séra del Mut Córen e a matìna de la penìzola de Sirmiù, A sud de Dezensà se dèrf el piö grànt anfiteàtro morénich d'Itàlia.
Se pènsa che 'l nóm Dezensà el vègne del nòm de persùna lati Decentius, che 'l pödarès véser stàt el padrù de la vìla del IV sècol de la qual se pöl vizità i scàvi.
El Cümü 'l g'ha ciapàt la denuminasiù uficiàl atuàl endèl 1926 (prìma el se ciamàa Desenzano del Lago) quan che, l'è stàt tacàt ensèma al cümü de Rioltèla (che en Italià alùra l'éra Rivoltella del Garda) che 'l fàa cümü de per lü alméno del sècol XIII.
Del cümü de Dezensà fa part apò a la frasiù de San Martì de la Batàia, endóche gh'è stat combatìt la batàia piö sanguinùza de la Segónda guèra de 'ndependènsa, ai 24 de Zögn del 1859, endóche i Piemontés de Vitòrio Emanuele II e i fransés de Napuliù III i g'ha batìt i Austrìaci. La batàia l'è stàda isé violènta ma isé violènta che, a la fì, el filàntrop svìser Henri Dunant, a éder el defà disperàt che le s'éra dàde le fómne del pòst e dei paés vizì (Castiù) per medegà i ferìcc, el g'ha ìt l'ispirasiù per fondà l'istitusiù de la Crus Rósa.
Dezensà l'è 'nzemelàda co Antibes-Juan Les Pins (Costa Azzurra, Francia), del Löj del 2001, Isola di Sal (Repüblica del Cabo Verde), Wiener Neustadt (Àustria), del més de Bril del 2002 e Amberg (Germània).
Autostrada A50 (Italia)
L'autostrada A50, ciamada anca Tangenzial Ovest de Milan, a l'è 'na tangenzial che la passa per l'area suburbana de Milan de sud-est a nord-ovest, longa 33 km e gestida de Milano Serravalle - Milano Tangenziali. Verta del 1968 e senza pedagg, la partiss de l'Autostrada A8 a Terrazzan e la finiss in su l'Autostrada A1 a San Giulian. Insema a l'Autostrada A51 (Tangenzial Est), a l'Autostrada A52 (Tangenzial Nord) e a l'Autostrada A58 (Tangenzial Est Esterna) a l'è part del sistema de tangenziai pussee grand d'Italia, longh pussee de 100 km.
Storia
La tangenzial ovest a l'è stada la prima tangenzial milanesa, con la prima preja posada in del 1965 e cont i lavorà che inn fornid in del 1968. A l'era in principi 'na strada a dò corsie pussee de 'na corsia de emergenza, in di prim agn '80 inn fornid i lavorà per meter la terza corsia.
El so obietiv principàl a l'éra quell de vesser un racord in tra i varie autostrade, per evitàgh ai veture de passà per i strade del center de Milan, inscì de conligà anca el rest de l'Europa con la zona de Genoa e con la Bassitalia.
La tangenzial incoeu
Longa 31,5 km, el km 0 a l'è mitud a l'intersezzion con l'A8 in del comun de Rò, al casell de Terrazzan. La va poeu a Sud cont un percors sinuos, a Per, indova che gh'è i svincoi con l'Autostrada A4, e in del comun de Milan. La riva poeu a Assagh, indova che la incrosa l'Autostrada A7 per Genoa e infina a San Giulian, indova che la se sgionta a l'A1.
A l'è fada, in total, de 12 sortide, che se conlighen anca di important strade ordinarie, compagn de la Vigevanesa, de la Padana de Sora e de la strada di Giov.
Anca se in principi a l'éra poch pussee che un racord autostradal, incoeu a l'è un ram propi important de la viabilità milanesa e la velocità massima a l'è de 90 km/h.
L'Alda Merini l'ha dedicad una poesia a la tangenzial.
Geroda (DE-BY)
El cümü de Geroda el se tróa a 'na altèsa de 442 méter sura 'l leèl del mar.
Iniziai lombarde
I iniziai lombarde inn dei letere composte, caraterizade de una forma redonda con dei aste gœbe e spesse, e de un serif monotrat. Descompagne dei capitai gotege, caçade dent i scrits ind un segond temp, i letere longobarde inn staite doperade anca per scriver dei parolle o fras intrege. I inn staite doperade sia in forma scrivuda ind i codex miniads qe ind i inscrizion monumentai ('mè ind el cioqer de Santa Ciara a Napel). Ind una quai font, incì mè in ingles, ’sta scriitura l’è ciamada “lombarda” e incì l’è ofiçalment cognossida in divers pais, con la so denominazion qe la g’è andaita adree a un process lenguisteg compagn de qell qe l’ha transformad la "Longobardia" in "Lombardia".
1562
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Lagh Misérin
El Lagh Misérin (italian: Lago Misérin; frances: Lac Misérin) a l'è on laghett alpin de la Val d'Aosta. El se troeuva in de l'olta Val de Champorcher, a 2.580 meter sora el nivell del mar, e ai pè de montagn 'me la Rosa dei Banchi e 'l Mont Glacier.
Tramonti
Tramonti l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Salerno. El g'ha presapóch 3.938 abitàncc, 'na superfìce de 24 km² e 'na densità de 164 ab./km². El cunfìna coi cümü de Cava de' Tirreni, Corbara, Lettere (NA), Maiori, Nocera Inferiore, Nocera Superiore, Pagani, Ravello, Sant'Egidio del Monte Albino.
Lag Gierond
miniatura|drita||400px|Mapa del lag Gierond, tant'me se cred qe l'era. El Lag Gierond (segond la prononça de Crema [dʒe’runt]; in italian Gerundo) se cred qe l’era un specc d'aqua paltucenta, una moiaca qe ‘l se trovava in Lombardia in mez a duu fiœum, l’Ada e ‘l Sere.
I documents antig i la descriven poc: l’è cognossid plussee per la tradizion local. Segond la jeolojia, qell lag qé al par vesser esistid in epoca preistorega. In epoca storega la zona l’è stada sojeta a le inondazion dei duu fiœum, ma putost qe ledosa, l’è semper staita miga tant fertil, perqè el terren l’è fait in sostanza de giera, coverciada da pressapoc 45cm de terra.
Dobrkovice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Zlín e del distret de Zlín.
Lag Gierond
Ind el mez del "lag" g’è una isola fertil, qe la se ciama Insula Fulcheria (pœl dar-s qe ‘l mon al vegn da pulchra, qe vœl dir “bella" in latin): l’è l'uneg sit fertil circondad da una zona steril e piena de giera.
Etimolojia
Pœl dar-s che il nom "Gierond" al vegn da la giera, çoè da le prede e dai sass qe i se troven ind el terren (vedii anca la toponomastega local, per esempe ind el nom del pais Giera d'Ada).
Lejenda
La fantasia popolar la cunta su qe una vœlta ind l’aqua del Lag Gierond viviva un drag qe ‘l se ciamava Tarantasio qe l’andava vixin a le rive e al fava un mazzament de om e specialment de s’cietin. El drag al fava spuzzar l'aira tœt intorna cont el so fiad sofegant. Le esalazion le g’eren de sigur, e i eren produxide dal metan e da l’Acid solfidreg qe g’è sota terra, un fenomen qe per la jent l’era misterios e qe donca ge dava la colpa a esser mostros e de fantasia.
Segond una lejenda el moster l’è stait mazzad da un eroe qe l’era miga gnanc’mò cognossid fin a qel dé lé, e qe ‘l g’ha sugad su anca el lag: l’era el prim jenitor de la famea dei Visconts de Milan qe, daspò qella azion gloriosa qé, el g’ha catad fœra l’imajen del bisson per el so stema. Un’oltra lejenda la dix qe ‘l lag l’è stait sugad su da san Cristofor, qe ‘l g’hiva mazzad el drag, o dal Barbarossa.
El meiorament del territore in realtaa l’e stait fait dai moneg dei convents vixin. G’è stait anca dei moviments jeolojeg, per esempe el livellament dei deposits moreneg vixin al pont indov l'Ada al va dent ind el Po.
Posizion
El lag l’era tra l’Ada e ‘l Sere, ma anca, segond oltre opinion, tra el Bremb e l’Oi (in italian “Oglio”). Pœl dar-s allora qe la posizion del lag l’era ind le province de Bergem, de Lod, de Cremona e de Milan.
Dolní Těšice
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Olomouc e del distret de Přerov.
Lag Gierond
Posizion
La riva est del lag, segond certi autor, la andava infina a Fara de Sœla (in italian “Fara Olivana con Sola”) e la procediva a est de Crema infina a Grumel e pœ anca vers le vai del Ces (in italian: “Chiese”) e de l'Oi quase infina indov al va dent ind el Po. Specialment se pœl veder una zona granda limitada da un arjen qe el sujeriss indov l’era l'antig incav del lag, o mei anc’mò el toc plussee profond; qella linia qé incœ la se pœl veder ben vixin a la riva ocidental de l'Ada, da Cassan su l’Ada a Castion (in italian “Castiglione d'Adda”). In mez al lag se levava una fassa de terra longa e streita qe la començava vixin a Careas (in italian “Caravaggio”), e la ruvava infina a Crema e Castiglion (in italian “Castelleone”).
Adess el terren al se sbassa in vers al leit dei fiœm, a vœlte con crœste e pendenze, tant’me ind el territore de Truccazzan, su la strada provincial 14 Rivoltana, a Formigera, e a Cef (in italian “Chieve”).
Gordoncillo
a l'è un comun de la provincia de León, cont una popolazzion de abitant.
Lag Gierond
Posizion
G’è un sac de cumun qe i dedican una via al lag qe adess l’è scomparid. Su la bergamasca ind el cumun de Cassan, g’è una localitaa qe la se ciama Taranta, e qe pœl dar-s la ciapa el so nom da la lejenda del drag.
Realtaa storega
Dei esam jeolojeg i permet de veder qe la vall de l’Ada l’era jamò formada 5000 agn fa, e la se presentava tant’me l’è adess. El fiœm al g’ha a so mœd mostrad el slargar-s su de le so curve e i cambe del so percors, per esempe in manera plussee granda de l'Oi. La zona l’era anc’pò abitada, perqè i g’han trovad dei ojets galleg (III e II secol a.C.) e roman, e anca una strada romana da Milan a Cremona, propes a travers del "lag Gierond".
Ródenas
a l'è un comun de la provincia de Teruel, cont una popolazzion de abitant.
Oblast de Mosca
L'Oblast de Mosca (Московская область in russ) a l'è un oblast de la Russia con caploeugh, in pè del. El so governator a l'è e 'l confina con.
Stazion de Delebbi
La Stazion de Delebbi a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Oblast de Mosca
El gh'ha abitant e l'è grand  chilometer quadrad.
Stazion de Delebbi
Moviment
La stazion a l'è servida di treni regionai de la Trenord.
Hlásná Třebaň
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Beroun.
Stazzion de Ellera-Corciano
Moviment
La stazzion a l'è servida di treni regionai de la Trenitalia in contrat de servizzi cont i Region interessad.
Tom O'Halleran
El Tom O'Halleran (Chicago, 24 sginer 1946) a l'è un statunitens, representant del.
Cosio di Arroscia
Cosio di Arroscia l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Imperia.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Briga Alta (CN), Mendatica, Montegrosso Pian Latte, Ormea (CN), Pornassio.
Villetelle
Villetelle l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Lunel, del circondàre (arrondissement) de Montpellier e del dipartimènt de l'Hérault.
Distret de Liezen
a l'è un distret del stat austriegh de la Stiria, cont una popolazzion de abitant.
Villetelle
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
Cosio di Arroscia
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Cosio di Arroscia l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Distret de Liezen
El gh'ha dent i comun de.
Villetelle
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5.31 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 10 méter a 'na altèsa màsima de 67 méter söl leèl del mar.
Evulusiù demogràfica
L'andamènt del nömer dei abitàncc del cümü de Villetelle l'è ilüstràt endèla tabèla riportàda ché sóta:
Gainesville, Florida
Gainesville a l'è una cità in de la Cuntea de Alachua, Florida, Stat Ünii d'America. Al gh'ha 108.856 abitant (2004).
Ligam de föra
Sit ufizial
1564
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Dubňany
a l'è una cità de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Hodonín.
Magán
a l'è un comun de la provincia de Toledo, cont una popolazzion de abitant.
1565
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Xunqueira de Ambía
Xunqueira de Ambía l'è on comun spagnoeu de la comunitaa autonoma de la Galizzia. El se troeuva in de la Provincia de Ourense. El gh'ha 0 abitant (dato del ) e ona superfis de 0 km² per ona densità de popolazion de 0 ab./km².
El sò codes statistegh l'è.
Casson de la Torr
miniatura|El El  (Milan, - Firenz, 20 agost 1318) a l'è stad un prelad lombard, arcivescov de Milan e member de la familia De La Torr.
Alattyán
a l'è un comun del Distret de Jászapáti, cont una popolazzion de abitant.
Stazzion de Assisi
La Stazzion de Assisi a l'è 'na stazzion de la, che la serviss el comun de. L'è tacada ai stazzion de.
Stazion de Piona
La Stazion de Piona a l'è 'na stazion de la, che la serviss el comun de. L'è taccada ai stazion de.
Diemerswil
Diemerswil a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ de Berna-Mittelland, region aministrativa del Mittelland Bernes, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 2.8 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
El cumün de Diemerswil al se tröva a una altitüden de 600 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Kirchlindach, Münchenbuchsee, Schüpfen.
Storia
Diemerswil l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1257 col nom de Diemarswile.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:
Marmora
Marmora (en piemontés: La Marmo) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Cuneo. El g'ha presapóch 99 abitàncc, 'na superfìce de 41 km² e 'na densità de 2 ab./km². El cunfìna coi cümü de Canosio, Castelmagno, Celle di Macra, Demonte, Macra, Prazzo, Sambuco, Stroppo.
Dešná (Zlín)
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Zlín e del distret de Zlín.
Crest (FR-26)
El g'ha 'na popolasiù de 0 abitàncc, dato agiurnàt al.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 23.38 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 166 méter a 'na altèsa màsima de 463  méter söl leèl del mar.
Stazion de Castelbolognese-Riolo Terme
La Stazion de Castelbolognese-Riolo Terme a l'è 'na stazion de la ferrovia Bologna-Ancona e ferrovia Castelbolognese-Ravenna, che la serviss el comun de Castel Bolognese. L'è taccada a stazione di Faenza, Stazion de Imola e stazione di Solarolo.
Moviment
La stazion a l'è servida di servizzi regionai esercitaa de Trenitalia in contratt de servizzi cont i regionn interessaa.
Raúl Grijalva
El Raúl Grijalva (Tucson, 19 fevrer 1948) a l'è un statunitens, representant del.
Hallandale Beach, Florida
thumb|250px|right|Pusiziun de Hallandale Beach Hallandale Beach a l'è una cità de la Cuntea de Broward, Florida, Stat Ünii d'America. Al gh'ha 37.145 abitant (2006).
Ligam de föra
Sit ufizial
Wiosna
Wiosna (Primavera in lombard) a l'è 'n partii politegh polacch de center-sinistra e de adressa ecologista e europeista fondaa el 3 de febrar 2019 de l'ex sindegh de Słupsk Robert Biedroń per corr in di elezion europee del 2019 e sfidà i conservator de Diritt e Giustizia che hinn al governo.
Tortorella
Tortorella l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Salerno. El g'ha presapóch 600 abitàncc, 'na superfìce de 49 km² e 'na densità de 12 ab./km². El cunfìna coi cümü de Casaletto Spartano, Morigerati, Rivello (PZ), Santa Marina, Sapri, Torraca, Vibonati.
Wiosna
Idej
El partii el ponta assee in su l'idea de 'n Europa pussee vesina ai zittadin, ai diritt di donn e di disabil e in su l'idea de volzà i stipendi e i pension minim, di sussidi pussee per i mamm e de mett pussee diritt ai gay.
Salcedillo
a l'è un comun de la provincia de Teruel, cont una popolazzion de abitant.
Diano Arentino
Diano Arentino (Arentin in lìgure) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Imperia.
El g'ha 'na popolasiù de, condena superfìce de 0 km² e 'na densità de popolasiù de 0 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Chiusanico, Diano Castello, Diano San Pietro, Imperia, Pontedassio, Stellanello (SV).
Evulusiù demogràfica
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Diano Arentino l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Běštín
a l'è un comun de la Cechia, part de la Boemia Central e del distret de Beroun.
Dražůvky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Moravia de Sota e del distret de Hodonín.
Distret de Leoben
a l'è un distret del stat austriegh de la Stiria, cont una popolazzion de abitant.
Torr Ponton
La Torr Ponton (italian: Torre Ponton; frances: Tour-de-Ponton) a l'è ona montagna di Alp Grai. La se troeuva in Val d'Aosta, a 3.101 meter sora el nivell del mar. A l'è al confin in tra la Val de Champorcher, la Val Clavalité e quella de Cogne.
Oblast de Magadan
L'Oblast de Magadan (Магада́нская о́бласть in russ) a l'è un oblast de la Russia con caploeugh, in pè del. El so governator a l'è e 'l confina con.
El gh'ha abitant e l'è grand  chilometer quadrad.
I lengov parlade oltra al russ inn
Distret de Leoben
El gh'ha dent i comun de.
Aicard Antimian
miniatura|Stema arcivescovil El  (Nuara, ..., - Milan, 10 agost 1339) a l'è stad un prelad lombard, arcivescov de Milan, al center de un process contra di Vescont.
Dialett del Burgenland
thumb|El Dusevne Pesze, òpera scrivuda in Dialett del Burgenland El Dialett del Burgenland o Dialett croatt del Burgenland (gradišćanskohrvatski jezik in la lengua mader) l'è ona lengua slava. El partegn al grupp de le Lengov slav meridionai e l'è ona variant del croatt.
Strage de Steinalm
La Strage de Steinalm l'è stàcia ön eccidi fàcc di separatista südtiroles contra di finanzier italià.
L'asiù
Endena località de le bànde del Brennero ciamàda 'n italià malga Sasso e 'n tudèsch Steinalm, ai 9 de setèmber del 1966, i ativìsti sudtirulés del Befreiungsausschuss Südtirol i g'ha fat saltà pelària 'na cazermèta de la Guàrdia de Finànsa. Endel'espluziù gh'è restàt copàt tré finansì: el Franco Petrucci, l'Herbert Volgger e 'l Martino Cossu. El tribünàl de Milà el g'ha recunusìt 'na part fondamentàl en chèsta asiù al Georg Klotz, che però l'è mórt quach més prìma de la sentènsa. 'Na part dei stòrich però la g'ha sèmper pensàt che l'espluziù l'ìa stat 'n incidènt: che l'atribusiù de la stràge a 'n at de terorìsmo la sàpe perloméno dübiùza l'è 'n fat acetàt bastànsa de töcc.
Triengen
Triengen a l'è un cumün svizzer del distret (en todèsch: Amt) de Sursee, in del Canton Lüzerna. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 22.08 km² e in del al gh'eva una popolazion de  abitant.
Madridejos (Toledo)
a l'è un comun de la provincia de Toledo, cont una popolazzion de abitant.
Březůvky
a l'è un comun de la Cechia, part de la Region de Zlín e del distret de Zlín.
Gradefes
a l'è un comun de la provincia de León, cont una popolazzion de abitant.
Rosa dei Banchi
La Rosa di Banchi (arpitan: Roése di Bantse; frances: Rose des Bancs) a l'è ona montagna di Alp Grai. La se troeuva a 3.164 meter sora el nivell del mar, a cavall in tra la Val d'Aosta (Val de Champorcher) e 'l Piemont (Val Soana). Ai sò pee a troeuvom l'ultema vedretta nevada che la resta in de la Val de Champorcher (in arpitan roése), oltra che 'l Lagh Misérin.
1567
Chi gh'è mórt
|Ün an indré / |Ün an inàcc
Saldón
a l'è un comun de la provincia de Teruel, cont una popolazzion de abitant.