cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
KDC10
thumb|250px|McDonnel Douglas KC-10 Extender tankt 'ne F16 in de loch bie De KDC-10 is ein driemotorig vleegtuug det in deens is biej de RNLAF (Royal Netherlands Airforce). ‘t Toesjtel is aafgeleid van’ne Amerikaanse KC-10 Extender dae weer is afgeleid van’ne McDonnell Douglas DC-10. De KDC-10 en’ne KC-10 Extender lieke sjterk op ein, mer toch zeen d’r inkele versjille. Zo haetj de KC-10 interne brandjsjtoftanks wodoor d’r meer brandjsjtof mit kan. Hiejdoor haetj de KC-10 ein groter vleegbereik. De KDC-10 haetj ein groter transportcapaciteit zodet meer vrach kan waere mitgenômme. De KDC-10 haetj net es de KC-10 de meugelikheid om vleegtuuge (sjtraaljagers wie de F16) in’ne loch biej te kinne tanken. Hiejdoor kriege dees toesjtelle ein groter vleegbereik en ‘t sjeelt ouch geluidseuverlas biej vleegveljer omdet dees toesjtelle niet hove te lanje. De Keuninklikke Lochmach haetj op dit moment 2 KDC-10-30CF's in gebroek. (1x DC-10, 2x KDC-10)
Technische gegaeves
Lengte: 55,35 m. Breidte: 50,40 m. Heugte: 17,55 m. Kruutssjnelheid: 960 km/u Vleegbereik: 9750 km
In 't nuujs - Natuur en milieu
2019
De Zjwaedse klimaatactiviste Greta Thunberg weurt oetgerope tot Persoen van 't Jaor daor 't blaad Time. Mit häör zèsteen jaor is ze de jónkste oets die daen titel óntvènk.
In Albanië gebäört 'ne zjwaoren aerdsjóddel. Zoe'n 50 luuj kómme óm.
Orkaan Dorian kump bie de Bahama's aan landj. Hae zal dao diverse doeje eise en enorm matterjeel sjaoj aanrichte.
'ne Groeten tornado trèk euver e deil dörper in Luxemburg. De sjaaj is aanzeenlik: bie väöl hoezer waere de daker d'raaf gerete door de wèndj. Tientalle luuj zint gewóndj geraak.
Einen daag later waere in 't Belsj en Nederlandj al nuuj wermderecords gevèstig: In Kleine-Briegel weurt 't 40,6°C, in Gilze-Rijen 40,7°C.
In Angleur weurt mit 40,2°C 't Belsj hitterecord mit aafsjtandj gebraoke. Ouch in Kleine-Briegel weurt 't mit 39,9°C extreem werm. Óngerwiel weurt 't in Nederlandj ouch wermer es oets: in Èndjhaove mit me 39,3°C op.
In Californië vèntj 'nen aerdsjóddel mit 'n krach van 7,1 op de MM-sjaol plaats. Angerhauven daag ieder gaof 't al 'ne veursjóddel van 6,4.
De zjwaor sjore höbbe op mierder plaatse in Limburg veur euverlas en sjaaj gezörg. Hölpdeenste zien tieëntalle kiere in aksie gekómme. Veural veur ömgeweide buim. In sommige deile van de provincie bleef 't aevel röstig.
Oet 'n óngerzeuk vanne NRC bliek det e febrik op 't terrein van Chemelot, ierhaer DSM, in Gelaen veur jaore lang lachgaas in industriële vorm haet oetgesjtoete. 't Bedrief zelf haet dit besjtaetig.
De Vereinigde Sjtaote beginne aon de sanering van 'n auw lochmachbasis oet de Vietnamkreeg bie Ho Chi Minhsjtad. Op en róndj de basis bevintj zich väöl van 't giftig óntblaojermiddel Agent Orange.
In 'ne viever in Dordrech weurt 'ne pappegejduker gezeen. 't Is oetzónjerlik dat de vogel zich zoe deep in Nederlandj vertuint.
Cycloon Idai kump baove Mozambique aan landj. In de kómmende twie waeke zal de sjtörm in groete deile van Mozambique, Madagaskar en Malawi groete ravaasj aanrichte.
't Kenniscentrum Aanpak Funderingsproblematiek (KCAF) waarsjuwt det zeker 1 miljoon hoezer dreige te verzakke door d'n druge zomer van veurig jaor. 't Geit in de meiste gevalle óm hoezer in 't weste van 't landj, die op houte päöl sjtaon.
Jean-Joseph Sanfourche
Jean-Joseph Sanfourche (25 juni 1929 Bordeaux - 2010 Saint-Léonard-de-Noblat) waor 'n kunssjilder.
In 't nuujs - Natuur en milieu
2019
't RIVM melt det de brölkwakker, dae zich veural in Limbörg es agressieven exoot hauw versjpreid, in Nederlandj is oetgereujd.
2018
'nen Tsunami, veroerzaak door 'n oetbersting van de vulkaan de Krakatau, veroerzaak in Indonesië hóngerde doeje.
In d'n insekteval in de ENCI-kojl bij Mestreech vint me daarteg veur Nederland oonbekinde soorte insekte, boevaan 'rs twie zelfs nog gaaroet neet bekind waore.
Bie bósbrenj in Californië kómme 74 luuj óm 't laeve, dewiel zeker doezend luuj es vermis gelle. 't Sjtedje Paradise weurt volledig verweus.
In Vild weurt 'ne wouf gezeen.
De rizzeltate vaan 't Curieuzeneuzen-projek, wobie börgers oet gans Vlaondere de lochvervoeling höbbe gemaete, waere geprizzenteerd. Zoewel de zuverste as de voelste loch is in Limbörg te vènje.
't Indonesisch eilandj Celebes weurt geraak door 'ne krachtigen aerdsjóddel en 'nen dao-opvolgenden tsunami. Me vreis veur doezende doeje.
De zier zjwaor orkaan Mangkhut kump in de Filipiene aan landj en eis dao teentalle sjlachoffers.
Get ten zude van 't dörp De Smákt weurt e 25 hektaar groet zonnepark aangelag. 't Weurt in 2019 geäöpend en zal 7.700 hoeshajes van sjtroum veurzeen.
In e netuurgebeed get ten zude va Gebrook is 'ne groeëte brand oetgebroake.
Door extreem druugde breke in Midde-Limburg versjèllende natuurbrenj oet. Teentalle hoezer in Hèrkebósj zitte zónger water.
Op de Sint-Pietersberg weurt e hiel zèldzaom kapelke, 't eikeweiskeend, gespot.
De Volcán de Fuego in Guatemala beers oet, mit minstens 69 doeje es gevolg.
In Limburg haet 'ne lichten aerdsjóddel mit 'n krach van 3,2 plaatsgehad mit 't epicentrum in Roeaj.
De Zuud-Limburgse gemeintes Zittert-Gelaen en Meersje weure hel getróffe door noedwaer en watereuverlas.
De Hawaïaanse völkaan Kilauea bers oet, naodet 'r al e paar waeke verhoeg actief waor.
'nen Tornado rich groeëte sjaaj aan in Vaerse en ömgaeving. Veural 't dörp Bósheim wuurt hel getróffe.
De Belsje regering kónjig aan, det ze de kerncentrales van Doel (bie Antjwerpe) en Tihange in 2025 definitief wèl sjlete.
't Kabinet wèl de gaaswinning in Groninge in 2030 definitief sjtopzètte.
't Sjtadsbesjtuur van Mesjtreech besjlut tot d'n boew van e daartig hektaar groet zónnepanelepark inne dunbevolkde wiek Laonekerveld.
Mestreech geit es ierste stad in Nederland e milieuvignèt veur oto's inveure. Aw dieselwagele en zier aw benzinewagele goon dat vaanaof 2019 nudeg höbbe um de binnestad in te kinne.
In Nerotere is 'ne wouf doedgereje.
De Piel bie Griendsveen weurt getroffe door 'ne groete veenbrandj.
De Mexicaansen deilsjtaot Oaxaca weurt opgesjrik door 'nen aerdsjóddel mit 'n magnitude van 7,2. Niemes kump aevel óm 't laeve. De Mexicaanse minister van Binnelandse Zake Alfonso Navarrete Prida reis per helikopter nao 't getroffe gebeed. Dizze sjtort denaer, woebie daarteen luuj ómkómme. De minister euverlaefde 't óngelök.
In Groninge weurt 'nen aerdsjóddel mit 'n krach van 3,4 op de Memènt-Magnitudesjaol geveuld. D'n aerdsjóddel, de zjwaorste in Groninge saer 2012, is 't gevolg van gaaswinning.
Óngerzeukers melle dat de wil kat zich definitief weer in 't Heuvellandj haet gevestig. Ze woort dao de lèste jaore al dèkser gezeen.
2017
Tyfoon Tembin raas euver 't Filipiense eilandj Mindanao. Mier es 260 luuj kómme daobie óm 't laeve.
Ane Sri Lankaanse enne Indiaas weskös rich de cycloon Ockhi väöl sjaoj aan; mier es zestig luuj kómme óm 't laeve.
Op de grens tösse Iran en Irak vèntj 'nen aerdsjöddel plaats mit 'n krach van 7,3 op de MM-sjaol. Daobie valle zaeker viefhónjerd doeje.
In aanloup nao de VN-klimaottop inne Duutsje sjtad Bonn protestere doezende luuj bie de daagboewmien in Hambach.
Bie euversjtruiminge in Vietnam valle tientalle doeje.
Bie netuurbrenj innen Amerikaanse sjtaat Californië valle mier es daartig doeje.
Orkaan Maria rich op Dominica enorm verweustinge aan en raos op volle krach aaf op Puerto Rico.
Irma, 'nen orkaan van de viefde (zjwaorste) categorie en 'nen drök van mer 914 mB, kump aan landj en veroerzaak ónger mie op Sint Maarten en Anguilla versjrikkelike sjaoj. De daog denao raos ze euver de Maagde-eilenj, Puerto Rico, Cuba en Florida, wo ze aafzjwaak tot 'ne tropische sjtörm.
Beaurepaire-sur-Sambre
Beaurepaire-sur-Sambre is 'n gemeinte (commune) in de Nord (ofwel 't Noordelek Departemint) in de regio Hauts-de-France, in 't noorde vaan Fraankriek. Tot 2015 huurde de gemeinte bij de regio Nord-Pas-de-Calais. De gemeinte heet de poscode:	59550.
De gemeinte is 7,86 veerkante kilometer groet. Zie had 'n bevolkingsaontal vaan: 266 (2019). Daomèt had de gemeinte de veerkante kilometer 34 inwoeners. 't Departemint Nord huurde vreuger bij Vlaondere en Henegouwe, 't allewijl aongrenzend gebeed vaan 't Belsj.
In 't nuujs - Natuur en milieu
2017
't Doejetal es gevolg van moddersjtroume in 't Wes-Afrikaanse landj Sierra Leone löp op bis baove de doezend.
Orkaan Harvey kump aan landj in Texas. Hae zörg dao veur teentalle doeje en enorm materieel sjaoj.
In 'n massaal demonstratie veur de sjleting van de kerncentraal in Tihange vörme teendoezende luuj 'ne kette van Tihange euver Zuud-Limburg nao Aoke.
Bie bósbrenj in Portugal zien minstes 62 luuj óm 't laeve gekómme. De autoriteite höbbe de noedtoesjtandj oetgereupe.
Bie 'n aerdsjóddel op 't Griekse eilandj Lesbos is zaeker ein persoen óm 't laeve gekómme.
Twie Wes-Vlaamse dörper mit in totaal mier es doezend inwoeners, woorte geëvacueerd vanwaege 'n giftige wolk van salpeterzoer. Dees wolk kaom vrie oet 'n opsjlagtank van e misverwerkingsbedrief.
Door d'n tropische sjtórm Enawo valle 50 doede en 180 gewónje op Madagaskar. 58.000 luuj woorte geëvacueerd.
Op 't Maltese eilandj Gozo sjtort 't Blauw Vènster in nao 'nen hevige sjtórm.
Bie lawines in de Afghaanse provincie Nuristan en de Pakistaanse provincie Khyber Pakhtunkhwa sjtorve zaeker 135 luuj.
Twintig luuj in de Amerikaanse sjtate Texas, Louisiana, Mississippi, Alabama, Georgia, Florida, en South Carolina sjterve es gevólg van tornado's. De sjade aan geboewe weurt gesjat op 300 miljoen dollar.
'n Lawine verweus 'n hotel in de Italiaanse plaats Farindola. 29 doeje zien geborge.
2016
In Atjeh (Indonesië) vèntj 'nen aerdsjóddel van 6,5 op de MM-sjaol plaats. Mie es 100 luuj kómme óm.
In Midde-Italië vènje obbenuujs twie aerdsjóddele plaats, eine van 5,5, d'n angere van 6,1 op de MM-sjaol.
Orkaan Matthew kump aan landj in Haïti en zal in dit landj hóngerde sjlachoffers make.
China en de Vereinigde Sjtaote ratificere 't Klimaatverdraag van Paries.
In midde-Italië (Latium, Umbië, Abruzze en Marke) vintj 'n aerdsjóddel plaats mit 'n krach van 6,0. Hie bie valle diverse doeje.
Diverse carnavalsoptochte, wo-ónger die in Remunj, waere aafgelas (of oetgestèld tot de haufvaste) vanwaeg 't sjtörmechtig waer mit soms zier zjwaor wèndjsjtoete.
De Waereldgezóndjheidsorganisatie (WHO) verklaort Liberia vrie van ebola. Hiemit is d'n oetbraak van 2014 veurluipig beènjig.
2015
In Mestreech weurt de recordtemperatuur vaan 20,9 graod gemete; 'ne veur november zeldzaome wermen daag.
In 't zuje van Limburg vilt d'n ierste sjnie. Allewel nog zjus gei record, is dit oetzunjerlik vreug.
De Amerikaanse Environmental Protection Agency maak bekèndj dat Volkswagen jaorelank emissieteste haet vervalsj door 't gebroek van sjpeciaal sofware. De kómmende daag gief d'n autoboewer dit toe.
In 't weste van 't landj, veural in de pervincie Naord-Hollandj, vèntj 'ne zeldzaome zomersjtörm plaots, mit lokaal wèndjkrach 10.
D'n tribbenaal in D'n Haag verplich de Nederlandse sjtaot óm de oetsjtoet van kooldioxide taege 2020 mit 25% (taegeneuver 1990) te riddecere.
't Vaticaan brèngk de encycliek Laudato si' oet, de twiede van paus Franciscus. Hie-in sjprik hae zich ónger mie oet euver milieuvervoeling.
In Nepal krieg d'n aerdsjóddel van 25 april jl. 'ne zier sjterke naosjok van 7,3 op de MM-sjaol. Hiedaor valle väöl hoezer in die al bie d'n hoofsjok henjig waore aangetas.
De Raod van Sjtaot bepaolt tot de gaaspöt in Loppersum zoe good wie toew mót, óm de veiligheid van 't door aerdsjóddele geplaog gebeed te waorborge. Minister Henk Kamp volg dit advies op.
De orkaan Pam wejt euver de Vanuatu en deit dao enorme sjao aan geboewe en gewasse. De doejetol is neet bekèndj.
2014
Natoerorganisatioeën ARK Natuurontwikkeling kónkloediert dat i gen Vielenderbösj de litste joare wieër wil katte (Felis silvestris) zunt geboeëre, de ieësjte zeër eeuwe i Nederland.
Op de Shell-raffinaderie in Moerdijk (gemeinte Moerdijk, Naord-Braobent) brik 'ne zier groete brandj mit 'n explosie oet. De knalle zeen vanop tientalle kilomaeters te zeen en te hure.
2013
De Vereineging Natuurmonumenten maak bekèndj dat in april in Zuud-Limburg e paar kier 'n wil kat is gezeen.
In Zuudoos-Èngelandj, Naord-Frankriek, 't Belsj, Zuidoos-Nederlandj en 't aanpaolend deil van Duutsjlandj vilt zoeväöl sjnie dat 't verkier dedaor weurt óntraegeld. 't Is oetzunderlik dat dit midde miert nog veurkump.
Kort baove de sjtad Tsjeljabinsk, Ruslandj, sjpat 'ne meteoor oeterein; 't sjokfróntj rich groete sjaoj aan en versjillende meteoriete waere gevónge.
In Remunj en ómgaeving weurt 'ne lichte aerdsjóddel (magnitude 3,4) gevoolt.
Aope gerónjen achterklinker
d'n Aope gerónjen achterklinker of gerónjen aopen achterklinker is 'ne klinker dae in sómmige gespraoke tale veurkump. 't Symboeal det bie 't Internationaal Fonetisch Alfabet gebroek wuuertj is.
Kènmirke
Kènmirke vannen aope gerónjen achterklinker zeen:
In 't nuujs - Natuur en milieu
2012
De orkaan Sandy raak de Amerikaanse oeskös, woe-ónger de sjtad New York, hel. 't Is oetzunderlik tot 'ne zoe zjwoere sjtörm die regio bereik.
In Mexico, bie Acapulco, vèntj 'n aerdsjóddel plaatsj mit 'n krach van 7,6 op de Memènt-Magnitudesjaol.
Wie in gans Europa hiersje in Nederlandj óngebrukelik lieg temperature; in Marknesse (gemeinte Noordoostpolder) haolt me e minimum van -22,8°C. Zoe'n temperature zeen in gein 27 jaor veurgekómme.
2011
De malbergovie (Proterorhinus semilunaris), 'nen exotische vèsj, weurt in 'n ziebaek van de Maas gevónge.
Kort nao Nederlandj weurt ouch in 't Belsj weer 'ne wouf gezeen, en wel bij Gedinne (provincie Name) zoe make mitwirkers van 't tv-program Dieren in Nesten bekèndj.
'nen Aerdsjóddel van 4,5 op de herzeen Sjaol van Richter, mit 't epicentrum tösje Goch en Sante (Xanten), weurt in deile van Nederlandj en Duutsjlandj, neet in 't minste Nederlands Limburg, geveuld.
Óngerzeukers make bekèndj dat 't aafgeloupe waekindj bie Duiven (provincie Gelderlandj) 'ne wouf is gezeen. 't Is veur 't iers saer 1897 dat dae weer in 't land veurkump.
Aope gerónjen achterklinker
Limbörgs
d'n Aope gerónjen achterklinker contrasteert inne meiste dialekte mitten toe-midde gerónjen achterklinker (lank) enne bao-toewe gerónje centraal-achterklinker  (kort).
In 't nuujs - Natuur en milieu
2011
Orkaan Irene kump aan landj bie de Klein Antille. De kómmende daag zal 'r nog euver de Groete Antille, de ooskös van de Vereinigde Sjtaote en Canada trèkke.
Bie Moerdijk (provincie Noord-Braobant) weujt 'ne groete brandj in e chemisch bedrief. De gifwolk bedreig de wiej ómgaeving, in 't bezónjer Dordrech (Zuud-Hollandj).
2010
Nao waeke van oetzunjerlik väöl sjnie höbbe Nederlandj en 't Belsj 'n witte Kaersjemes wie die 't decennia neet haet gegaeve.
Door de groete regeval vaan de aofgeloupe daog is in 't Belsj en Zuid-Nederland groete watereuverlas oontstande. Oonder mie in 't Heuvelland kump 't tot pratsjluip.
Veur 't iers saer de óntdèkking dat kunsmaotige sjtoffe de ozonlaog kènne sjaoje, is die neet mie dunner gewore. 't Hersjtil zal nao verwachting de kómmende vieftig jaor plaatsvènje.
't Zujereilandj van Nuuj-Zielandj weurt geraak door 'n zjwaor aerdsjöddel van 7,0 op de MM-sjaol. De sjtad Christchurch, woe 't epicentrum in de buurt ligk, löp väöl sjaoj op.
In Ruslandj begint 'n serie van extreem groete natuurbrenj, die, in combinatie mit hoeg temperature, veur groete lochvervoeling en gevierlike situaties zörge.
Door 'n oontploffing in de havestad Dalian barste twie olieleidinge ope en struime 1500 vater olie in de Geel Zie.
't Olielaek in de Golf van Mexico, wat al drie maond veur irnstige vervoeling zörgde, weurt gedich.
De vulkaan Pacaya in Guatemala is oetgebarste, 4 doje en 't lochruim baove 't landj weurdj gesjlaote.
In Diergaarde Blijdorp in Rotterdam waere drie tiegerwelpkes gebore. Ze zeen van de bezónger en bedreigde óngersaort de Sumatraansen tieger.
't Nederlands, Belsj en Duits lochruim weurt geslote in verband mèt 'n aswolk aofkomsteg vaan 'ne Ieslandse vulkaan. Ouch in aander len wie Fraankriek Vereineg Keuninkriek, Ierland, Zwede en Noorwege blieve de vleegmasjienes aon de groond.
In de Chinese provincie Qinghai vèntj 'n aerdbaeving plaatsj mit 'n krach van 6,9 op de sjaal van Richter. 't Aantal doeje löp in de hónjerde.
Nao e laek in 't salpaeterzoerfebrik van DSM in Gelaen drief 'n gifwolk euver Zuud-Limburg.
2009
Dör d'r lieëge watersjaand kan me in Maes huuj te voot de Maas översjtaeëke.
De waddezieë is ópgenaome óp de waeltranglies van de UNESCO es besjermd natuurgebied.
De verzörgers höbbe gorillavruiwke Irala in 't GaiaPark in Kèrkraoj laote inslaope, umtot zie 'ne wied gevorderde vörm vaan eierstokkaanker had, dee neet te behandele waor.
'n Aerdbeiving in de Italiaanse stad l'Aquila van 6.2 op de sjaal van Richter verwoes e groeat deil van de middelieëuwse binnestad.
Mit -20,8°C biej Wieërt en -23°C in Viele waere in Nederlands Limburg obbenuujts jaorrecords bereik.
In Wieërt weurt de oetzunderlik lieg temperatuur van -18,3°C gemaete.
2008
'n Zjwoar aardbeving mèt 't epicentrum in de provincie Sichuan in China en 'n sjterkde van 7.8 op de sjaal van Richter weurt geveuld in gans Oas-Azië.
Braives
thumb|Ligking van Braives inne pervincie Luuk. Braives is 'n plaats en gemeindje inne pervincie Luuk, in 't Belsj. De gemeindje tèltj ruum 5500 inwoeaners.
Euverig kèrne
Avennes, Ciplet, Fallais, Fumal, Ville-en-Hesbaye, Hosdent-sur-Mehaigne, Latinne en Tourinne.
Politiek 2007-2012
't Bestuur van Braives besteit oete lies EC die de mieëderheid vanne zetels haet.
De volgendje persoeane make deil oet van 't bestuur:
Bezeenswaardigheje
Inne gemeindje bevinje zich ónger anger de volgendje bezeenswaerdigheje:
C-47 Skytrain
De Douglas C-47 Skytrain (de C sjtuitj veur “Cargo”, waat vrach beteikendj) waas ein militair versie van'ne zeer succesvolle DC-3.
Gesjiedenis
De eerste C-47 koos op 17 december 1935 veur 't eers 't lochruim en waerdje in 1938 in 't leger en in'ne lochmach actief. Wie de productie sjtopdje, ware bienao 11000 C-47’s de fabriek oetgeroldj. De eerste C-47’s ware vriejwaal 'tzelfdje es de DC-3 Dakota, maar later masjiener krege ein grote laajdeur mit dao in ein klein. De grote kos waere gebroektj veur grote vrachte. In'ne Tweede Waereldoorlog waerdje ze väöl gebroektj om parachutiste te droppe, nao de oorlog biej de Berliense Lochbrugk en van 1965 toet 1975 in'ne Vietnam oorlog. Ofsjoon väöl Skytrains zeen afgedanktj, vleege d'r waereldwied nog ruum 500 kiste, wovan inkele biej lochmachte in Afrika.
Technische gegaeves
Lengte: 19,43 m.
Breidte: 29,11 m.
Heugte: 5,18 m.
Max. sjnelheid: 365 km/u
Douglas DC-3
1922
1919 - 1920 - 1921 - 1922 - 1923 – 1924 - 1925 1922 (MCMXXII) waor e gewoen jaor wat begós op 'ne zóndag op de Gregoriaanse kalender.
Gebäörtenisse
thumb|right|200px|Jozef Stalin, vanaaf 3 april 1922 leijer van de Sovjet-Unie.
Gebore
thumb|right|200px|Yitzhak Rabin, gebaore op 1 meërt 1922. thumb|right|200px| Emil Zátopek, gebaore 19 september 1922.
Gesjtorve
thumb|right|200px|Paus Benedictus XV, gesjtorve 22 jannewarie 1922.
Beaurieux
Beaurieux is 'n gemeinte (commune) in de Nord (ofwel 't Noordelek Departemint) in de regio Hauts-de-France, in 't noorde vaan Fraankriek. Tot 2015 huurde de gemeinte bij de regio Nord-Pas-de-Calais. De gemeinte heet de poscode:	59740.
De gemeinte is 7,39 veerkante kilometer groet. Zie had 'n bevolkingsaontal vaan: 164 (2019). Daomèt had de gemeinte de veerkante kilometer 22 inwoeners. 't Departemint Nord huurde vreuger bij Vlaondere en Henegouwe, 't allewijl aongrenzend gebeed vaan 't Belsj.
Poolstaar
De Poolstaar is de staar die 't diechs bij 't verlengde vaan de eerdas aon de hiemelpool ligk. Op dit momint is dat Polaris (alpha Ursae Minoris).
Neutraal Moresent
200px|thumb|right|Locatie van Neutraal Moresnet Neutraal Moresnet waor e ministäötsje dat van 1816 tot 1919 besjtange haet. 't Grensde op 't tegewoordig drielandepunt in Vaols aan Nederland en Pruusje en nao 1830 ouch aan Belsj. 't Lendsje houw de vörm van 'ne vlapunt en 'n oppervlakte van 344 hectare.
Neutraal Moresnet woort gecreëerd umdat Pruusje en Nederland 't bie 't Congres van Wene neet eins koeste were euver van wae 't gebeed waor. 't Góng um 'n zinkmien in Kelmis, Vieille Montagne of Altenberg, die bei leng wolle höbbe. Me maakde daorum e neutraal gebeed devan, dat door allebei de leng besjtuurd woort. Vanaaf 1830 naom Belsj 't besjtuur van Nederland euver.
Pajala
Pajala is 'n gemèndje in Norrbottens län, Zwede. De gemèndje tèltj 6.694 inwoeaners (2006), ómsleitj e gebied van 7.916,52 km² en haet 'n bevoukingsdichheid van 0,8 luuj de km².
Neutraal Moresent
Aanvankelik houw Neutraal Moresnet 256 inweunersj, meh vanwege de lièger belastinge en hoager loane, lièger importrechte en 't legaal maoge sjtoke van alcohol kaome ummer miè luuj in Moresnet wone. Binne 50 jaor waor 't aantal inweunersj vertiènvoudig. De inweunersj mochte keze of ze in 't leger van Pruusje of Belsj wolle dene, want 't lendsje houw gein eige leger. Dr. Wilhelm Molly wol van Moresnet de ièrsjte sjtaot mèt 't Esperanto es officieel taal make. Diet plan woort èvvel noats oetgeveurd.
De zinkmien raakde oetgeput in 1885. Mèt de Ièrsjte Waereldoorlog kaom 'n ing aan Neutraal Moresnet. In 1914 woort 't bezat door Duutsjland, en bie 't Verdraag van Versailles in 1919 woort Neutraal Moresnet bie Belsj gevoog.
Margny
Margny ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Sedan, in 't noordoaste van de Franse Ardenne, bie de Belzje grens mèt de Welsje provincies Henegouwe (Hainaut) en Luxembörg (Province de Luxembourg, dus neet 't land Luxembörg). Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 207 luuj op 'n oppervlaak van 6,68 veerkante kilometer en daomèt goof 't 31 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van +4,7% de jaor.
FC Eindhoven
thumb|'t Jan Louwers-stadion in [[Stratum, Eindhove.]] FC Eindhoven is 'n betaoldvoetbalclub oet de Nederlandse stad Eindhove. 't Is neve PSV de twiede club in de stad. Begin jaore 1950 drejde de club mèt in d'n top vaan 't Nederlands voetbal, meh sinds jaor en daag kump ze oet in de Ierste Devisie. De club späölt häör toesmatches in 't Jan Louwers-stadion aon d'n Aalsterweg in Stratum. Veurheer stoont de club bekind es EVV Eindhoven.
Historie
In 1934 deit de gemeinte nui sportvelder aonlègke aon d'n Aalsterweg, boe de club sindsdeen späölt. In deen tied geit 't good mèt de club: ze pakke in 1937 d'n Holdertbeker. De jaore dao-op blijf 't good prestere. De gloriejaore koume evels begin jaore viefteg. Mèt Noud van Melis krijg de club häören iersten international. In 1954 weure ze zelfs landskampioen.
Bij de instèlling vaan 't Devisiesysteem kin de club evels neet good mèt. Ze weure d'n iersten degradant oet de Ieredevisie en bringe sindsdeen de miesten tied in de Ierste Devisie door. De club, die sinds 1997 es FC Eindhoven wijergeit, indeg dèks get oonderin die Devisie. De jaore 2010 brachte evels beter tije: de club indeg noe dèks hoeg in de stand en nump es regel deil aon de naocompetitie.
Rizzeltaote sinds 1956
Opmerking: 't Sezoen 2019/20 woort in verband mèt de COVID-19-pandemie aofgebroke.
Lies vaan staotshoofde vaan Fraankriek
Dees lies besjrief de leislui vaan Frankriek vaanaof Sjarel de Groete. De ierste waore keuninge van al Franke, meh stoon toch hei gemèld umtot de Franse ze tot hun keuninge rekene.
Kleine Beer
thumb|250px|Kaart vaan 't starebeeld Kleine Beer. De Kleine Beer is e starebeeld aon de noorderhiemel. Op de breidte vaan de Benelux is 't starebeeld circumpolair en bevat de noordeleke hiemelpool dee ziech in de buurt bevindt vaan de staar Polaris.
Frederik van Iterson
Van Iterson, zoon van Gerrit van Iterson en Agatha van Woelderen, sjtudeerde werktuugboewkunde aan de Polytechnische sjoal in Delf, wo hae in 1899 't ingenieursdiploma behaolde. Nao ziene sjtudietied wirkde hae biej ein werf in Haarlem en woort hae veur baggerwerk oetgezónje nao Guadalquivir. Tweë jaor later trooj hae in deens biej de gemeintewerke van Den Haag wo hae de leijing kroog euver ein gaasfebriek. In 1910 woort hae in Delf beneump tot hoagleëraar, en drie jaor later, in 1913, woort hae beneump tot directeur van de Sjtaatsmiene in Haerle en kroog hae de leijing euver de baovegróndjse werke. Hae verwórf internationale faam mèt zien óntwerp veur eine betónne keultaore dae ein zelfdragende consjtructie van gewaopend betón hej. De hyperboloïde vörm van de consjtructie zörgde veur eine zelfdragende sjtructuur en veur ein natuurlikke trèk in de "sjoarsjtein". De keultaore sjtóng decennia lank veur 't logo van de Sjtaatsmiene. In 1930 óntving hae ein eëredoctoraat van de TH Delf, en in 1931 de Conrad-medaille van 't Keuninklik Insjtituut van Ingenieurs (KIVI). In 1934 woort hae beneump tot lid van de Keuninklikke Nederlandjse Akademie van Weitesjappe (KNAW). Nao de Tweëde Waereldaorlog waas hae betrokke biej de wederopboew door de oprichting van 't industrieel adviesbureau Tebodin. In Gelaen is ein sjtraot geneump nao Van Iterson.
Oetgebreijde biografie
Frederik Karel Theodoor van Iterson
Kleine Beer
De Kleine Beer is ein vaan de 48 klassieke starebeelde die door Ptolemeus zien besjreve. 't Starebeeld dateert oet de aajdheid, me dink tot de Griekse filosoof Thaleus 't roond 600 v.Chr. heet geïntroduceerd. Het zal evels al väöl ieder bekind zien gewees es navigatiemiddel tösse de stare. In aw tijje woort Kleine Beer auch wel de Vleugel vaan d'n Draak geneump.
Stare
(in volgorde vaan aofnummende helderheid)
Ringerike
thumb|De ligking van Ringerike in de pervincie Buskerud. Ringerike is 'n gemeinte in de pervincie (fylke) Buskerud in Nórwaeg. De gemeinte had 28.197 inweuners in 2006 en 'n oppervlakde van 1.553,0 km². 't Aantal inweuners de km² bedreug 18,2. In de gemeinte weurt officieel de sjriefvorm van 't Bokmål gebroek.
Johannes (evangelis)
thumb|right|Sint-Jan de [[evangelis in de Codex aureus (8e ièw) oet de abdij van Lorsch]] Sint-Jan of Johannes de evangelis ies de sjriever van 't 4e evangelie. In sómmige hypotheses zou de evangelis dezelfde zin es de apostel Johannes. Dat ies gesjreve rónd 90 nao Christus. Zien attribute besjtoon oet eine adelaer en ein kelk mèt ein umhaog krunkelende sjlang. Johannes zou mèt ein kruusteike 't vergief in eine beker höbbe óntkrach. Hae zou ouch eine van de 12 apostele zin en aan häöm zou de sjtervende Jezus zien mam Maria höbbe toevertroewd.
Ziene fièsdaag vèlt op 27 december.
Ringerike
De gemeintecode is 0605.
Demografische óntwikkeling
In 2004 waas 5% van de inweuners gebaore boete Nórwaeg.
Johannes (evangelis)
Veurname
Limburgse veurname, die sjtamme van Johannes zint: (jóngesname) Johan, Jo, Joës, Jan, Zjeng, Sjang, Sjeng, Jean, Han, Hans. Maedsjesname: Johanna, Jo, Han(na), Anna, An, Anne, Zjan, Jeanne.
'ne Ander Sint Jan ies Johannes de Duiper, mèt es fièsdaag 24 juni.
Parochie
'n Parochie vörmp binne 'n (katholiek) biesjdóm 'n umsjreve gebied mèt 'n eige kèrk en 'ne pestoar. De parochiane drage bie aan 't ónderhoud van kèrk en de geisteleke. In diezelfde kèrk goon de luuj nao de mès. Es baby zint ze dao geduip en es 8-jaorige höbbe ze dao de communie gedoon. Dèks weurt dao ouch getrouwd.
Parochie ies ouch de wereldlike bestuursjeinheid van 't dwergsjtäötsje Andorra.
Margut
Margut ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Sedan, in 't noordoaste van de Franse Ardenne, bie de Belzje grens mèt de Welsje provincies Henegouwe (Hainaut) en Luxembörg (Province de Luxembourg, dus neet 't land Luxembörg). Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 740 luuj op 'n oppervlaak van 7,53 veerkante kilometer en daomèt goof 't 98,3 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -1,1% de jaor.
IShowSpeed
miniatuur|IShowSpeed, in 2021. Darren Watkins, Jr. (gebore in Cincinnati, Ohio 21 jannewarie 2005) ies 'ne Amerikaanse youtuber, danser en zenger.
Beauvois-en-Cambrésis
Beauvois-en-Cambrésis is 'n gemeinte (commune) in de Nord (ofwel 't Noordelek Departemint) in de regio Hauts-de-France, in 't noorde vaan Fraankriek. Tot 2015 huurde de gemeinte bij de regio Nord-Pas-de-Calais. De gemeinte heet de poscode:	59157.
De gemeinte is 3,52 veerkante kilometer groet. Zie had 'n bevolkingsaontal vaan: 2 004 (2019). Daomèt had de gemeinte de veerkante kilometer 569 inwoeners. 't Departemint Nord huurde vreuger bij Vlaondere en Henegouwe, 't allewijl aongrenzend gebeed vaan 't Belsj.
Carolina Dieckmann
Carolina Dieckmann Worcman (Rio de Janeiro, gebore 16 september 1978) is 'n Braziliaanse actrice.
Charles Eyck
thumb|right|275px|Charles Ecyk thumb|right|275px|Kèrk in [[Meersje-Wes nao 'n óntwerp van Charles Ecyk]] Charles Eyck (sóms weurt ziene achternaam ouch gesjpeld es Eijck) (24 mièrt 1897 - 2 augustus 1983) waor 'ne Limburgse sjilder en vertegewoordiger van 't expressionisme.
Biografie
Eyck woort gebore in Meersje. Wie 'r 11 jaor waor, kreeg 'r roadvonk en tyfus, woadoor hae douf woort. Mèt 14 jaor góng 'r wèrke bie de aardewerkfabriek Ceramique in Mestreech.
Nao d'n Ièrsjte Waereldoorlog góng hae nao Amsterdam, woa 'r góng sjtudere aan de Rieksacademie. In 1922 wón hae de "Prix de Rome", 'ne prestigieuze kunspries. 't Geld wat bie dae pries hoort moos hae besjtae aan sjtudie van kuns in Frankriek en Italië. In Italië trof hae de Zjweedse sjilderes Karin Meyer, mèt wae 'r later zou trouwe. In 1925 woort hun dochter Anne-Margit ("Bimba") gebore. Hunne zoon Ragnar woort gebore in 1930. In de jaore 30 kreeg Eyck väöl opdrachte, ónder andere veur moersjilderinge in kèrke. Ouch waor hae aangesjlote bie 't literair tiedsjrief "De Gemeenschap" en maakde illustraties daoveur. Aan 't ing van de jaore 30 maakde hae ein paar sjtudiereize nao Portugal, Frankriek en Noord-Afrika.
In 1938 kaom hae weer in Zuud-Limburg wone, in de Ravesbösj aan de Klevert, kort bie bie Groat Hazel, woa hae 'n hoes mèt atelier leet boewe.
In 1948 kreeg hae de opdrach um 't kroaningssjilderie te sjildere van keuningin Juliana, die in dat jaor häör mam Wilhelmina opvolgde. In de zomer van 1962 besjilderde hae 't kèrkske in 't Noord-Frans dörpke Jeantes-la-Ville.
Wie hae in 1980 krank waor en in Mestreech in 't ziekehoos loog, besjreef en illustreerde hae dat in zie book Mijn vakantie in de witte dalen van Sint Annadal.
In 1962 woort hae óngersjeije mèt de Orde van de Gulden Humor, 'ne pries van de gezamelike Limburgse carnavalsvereiniginge. Hae waas hiemit de eësjte dae deze pries in óntvangs nóm.
Charles Eyck sjtórf op 86-jaorige laeftied in zien hoes in de Ravesbösj.
Werk
Neve olieverfsjilderie, teikeninge, glaas-in-loadvènstere, keramiek en houtsjniejwerk maakde Eyck 't óntwerp van de kèrk in zien geboorteplaats Meersje-Wes. Ouch de moersjilderinge, glaas-in-loadvènstere en glaas-in-betónvènsterkes in diet geboew zint van zien hand. In 't kèrkske van Jeantes-la-Ville in Noord-Frankriek besjilderde hae de moere (200 m² mèt sjilderinge). In 1957 ontworp hae same mit zien vrouw de uniforme veur de Sjutterie St. Sebastiaan oet Sjömmert
Externe link
expositie 2003 in Houthem-St. Gerlach
In 't nuujs - Oes- en Zuudoes-Azië
2020
In e winkelcentrum in de Thaise sjtad Korat sjut 'ne militair zeker 26 börgers doed en verwundj minstens 52 angere. Commando's sjete häöm de volgende mörge zelf doed.
D'n Indonesische serieverkrachter Reynhard Sinaga weurt in 't Vereinig Keuninkriek sjöldig bevónge aan 159 seksueel misdrieve en tot laeveslang gevangenissjtraof veroerdeild. Hae is de groetste serieverkrachter oet de Britse rechshistorie.
2019
In Hong Kong waere verkezinge gehawwe. Nao maonjelang relle euver Chinese inminging is de opkóms bezunger hoeg.
B.J. Habibie, presidentj van Indonesië van 1998 bis 1999, sjtörf op 83-jäörige laeftied.
De Hong Kongse regering van Carrie Lam trèk de Oetlieveringswèt trök die 't meugelik maak gevangene zónger mie aan de centraal Chinese regering oet te lievere. De wèt haet de aafgeloupe maonje veur enorm proteste gezörg.
De Cambodjaanse politicus Nuon Chea, ideoloog van de Roej Khmer, sjtörf op 93-jäörige laeftied.
Indonesië kónjig de verplaatsjing van zien huidsjtad nao Borneo aan.
Bie 'nen aansjlaag mit 'ne brandjbom op 'n animatiesjtudio in Kyoto kómme 33 luuj óm 't laeve.
Nao aanhauwende massaproteste sjort de regering van Hong Kong ónger Carrie Lam de Oetlieveringswèt mit China veur ónbepaolden tied op.
Inne Japanse sjtad Kawasaki, kórtbie Tokio, sjtik 'ne manskael in op 'n gróp sjoelkinger. Twie luuj vinge d'n doed, viefteen anger luuj raakde gewóndj.
't Parlemènt van Taiwan es ierste landj in Azië nump 'n wèt aan die 't homohoewelik meugelik maak. De wèt zal op 24 mei van krach waere.
Einen daag nao d'n troensaafsjtandj van ziene vaajer weurt kroenprins Naruhito tot keizer gekroendj. De naam van ziene regeertied weurt Reiwa.
Akihito deit aafsjtandj es keizer van Japan.
Presidentj Joko Widodo besjlis det de huidsjtad van Indonesië verplaatsj geit waere.
De Vereinigde Sjtaote beginne aon de sanering van 'n auw lochmachbasis oet de Vietnamkreeg bie Ho Chi Minhsjtad. Op en róndj de basis bevintj zich väöl van 't giftig óntblaojermiddel Agent Orange.
Brunei veurt de doedsjtraof door sjteiniging in veur homoseksueel handelinge en euversjpel.
Bie twie bómexplosies bie 'n kattelieke kerk in Jolo, in 't zude vanne Filipiene, kómme zeker 27 luuj óm 't laeve. Bienao tachetig luuj raakde gewóndj.
Keuning Mohammed V van Maleisië kunjig zien aaftrejje aan. Keuninge van Maleisië zitte noets permanènt, meh 't is veur 't iers det 'ne keuning oet eige bewaeging opsjtap.
2018
'nen Tsunami, veroerzaak door 'n oetbersting van de vulkaan de Krakatau, veroerzaak in Indonesië hóngerde doeje.
Presidentj Xi Jinping van China deit de Hong Kong-Macau-Zhuhaibrök, 'n brök van 55 kilomaeter euver de zie die Hong Kong en Macau mit 't Chinees vastelandj verbèntj, officieel aope.
In Taiwan óntsjpaort 'nen trein. Achteen luuj kómme óm, 160 raoke gewóndj.
Peëpernoeët
thumb|E hendje peëpernuuet 'n Peëpernoeët is tei en helbroen lekkesj wat döks vuur en tiedes 't sinterkloasfieës weëd gegeëte. 't Weëd gemaak van rogkebloom, hoeënig en anies en hat 'n ónregelmieësige vorm. Qua sjmaak en textuur liekent 't op printemenkes (teitei). Wie peëpernuuet aan hunne naam zint gekoame, is neet dudelig. Peëpernuuet bevatte mieëtstes ginne peëper en dat is ja óch ónwaarsjienlig aagezieë dit produk in vreuger tieje bezónger duur woar.
In 't nuujs - Oes- en Zuudoes-Azië
2018
Trần Đại Quang, de zittende presidentj van Vietnam, sjtörf op 61-jäörige laeftied.
Peëpernoeët
't Woad peëpernoeët weëd döks besjouwd es synoniem va kroednoeët. Dat is evvel sjtrik genoame neet richtig. Kroednuuet liekene ieëder op sjpikkelaas.
In 't nuujs - Oes- en Zuudoes-Azië
2018
De Japanse sekteleijer Shoko Asahara weurt opgehange. Zien Aum Shinrokyo-sekte deeg in 1995 in Tokio 'nen terroristischen aanval mit sarin.
Presidentj Donald Trump van de Vereinigde Sjtaote en leier Kim Jong-un van Naord-Korea belègke in Singapore 'nen top en sjlete 'n akkaord euver de complete denuclearisatie van Naord-Korea.
De Naord-Koreaanse leijer Kim Jong-un kunjig aan te sjtoppe mèt zien kernpreuve en raketteste.
Op Java kómme 82 luuj óm 't laeve door zelfgemaakde giftige sjterke drank.
Park Geun-hye, ex-presidèntj van Zuud-Korea, weurt óm corruptie tot 24 jaor gevangenis en 'n boete van ómgeraekendj 13 miljoen euro veroerdeild.
't Chinees Voukscongres sjtump in mit e veursjtèl óm de beperkinge in doer aan 't presidentsjap aaf te sjaffe. Hiemit breit presidentj Xi Jinping zien mach aanzeenlik oet.
't Internasjonaal Sjtraofhof begint 'n óngerzeuk nao de Filipiense president Rodrigo Duterte en de Venezuelaanse president Nicolás Maduro. Beide presidente weure verdach van misdade taege de minsjelikheid.
Bie 'nen brandj in e Zuud-Koreaans krenkehoes valle 37 doeje en mier es zevetig gewónje.
2017
Tyfoon Tembin raas euver 't Filipiense eilandj Mindanao. Mier es 260 luuj kómme daobie óm 't laeve.
Kroednoeët
thumb|E hendje kroednuuet Kroednuuet zint kling, knapperige keuksjkes die döks vuur en tiedes 't sinterkloasfieës weëde gegeëte. Ze weëde gemaak van bloom, roombótter, soeker en versjeie sjpecerieje, oeë-ónger kanieël. Qua sjmaak en textuur liekent 't produk op sjpikkelaas. Kroednuuet weëde óch verkoch in zakke mit sjtruigood, oeë-i sjuumkes, brósplaat en anger soate hel soekerwirk zitte. Wieër guuef 't vöal soate kroednuuet in d'r handel. Vuural kroednuuet mit 'ne umhölsel va sjokkelaat zint populair.
In 't nuujs - Oes- en Zuudoes-Azië
2017
E Limburgs model oet Zittert is euverleje nao 'ne val van e balkon inne Maleisische huidsjtad Kuala Lumpur.
In China begèntj 't Neugeteende Congrès van de Communistische Partie. Westerse waornummers verwachte dat presidentj Xi Jiping zien mach zal wille vergroete.
Kroednoeët
't Woad kroednoeët weëd döks besjouwd es synoniem va peëpernoeët. Dat is evvel sjtrik genoame neet richtig. Peëpernuuet zint ónregelmieësig gevurmd, weëde gemaak volges 't recep vuur printemenkes (teitei) en sjmake dus hieël angesj.
In 't nuujs - Oes- en Zuudoes-Azië
2017
Bie euversjtruiminge in Vietnam valle tientalle doeje.
Bie 'ne aerdsjöddel in de Sjinese provincie Sichuan sjterve twintig luuj; 431 luuj rake gewóndj.
't Japans Hoegerhoes geit akkoord mit 't aaftreije van d'n hujige keizer Akihito. Ziene zoen Naruhito weurt nao verwachting d'n opvolger.
24 luuj kómme óm 't laeve es 'n bös in de Filipiense provincie Nuevo Ecija denaer sjtort in e revien.
In de Chinese provincie Guizhou kómme tien luuj óm 't laeve es 'n bös in 'n reveer terechkump.
Naord-Korea tes e raketwape. 't Wape explodeert kórt nao 't opsjtiege. Dees tes leid tot 'n felle reactie van de Amerikaanse vicepresident Mike Pence, dae 't aafsjiete 'n provocatie neump en drieg mit 'ne saortgeliek aanval es óp de Syrische lóchmachbasis aafgelaopge 7 april.
In de Filipiense gemeinte Inabanga op 't eilandj Bohol kómme tien luuj óm bie gevechte tösse regeringstróppe en militante van de islamitische terreurbewaeging Abu Sayyaf. Daobie woort ein van de leijers van de orgenisasie, Muamar Askali, gedoed. Hae waor beröcht vanwaege de óntveuringe van boetelandse toeriste.
't Zuud-Koreaans hoeggerechshof bepaalt det president Park Geun-Hye aafgezet mót weure. Häör weurt fraude en machsmisbroek ten laste geleg.
Óp 'n lóchhave in Maleisië weurt Kim Jong-Nam, d'n haafbroor van de Naord-Koreaanse leider Kim Jong-Un, vermaord. Twie vrouwluuj en 'ne man woorte ópgepak.
Bie 'n euversjtruiming in Thailand kómme 25 luuj óm 't laeve.
2016
In Atjeh (Indonesië) vèntj 'nen aerdsjóddel van 6,5 op de MM-sjaol plaats. Mie es 100 luuj kómme óm.
Keuning Bhumibol van Thailandj, mit 'n regering van zevetig jaor de langs zittende vaors op de waereld, sjtörf op 88-jäörige laeftied.
China en de Vereinigde Sjtaote ratificere 't Klimaatverdraag van Paries.
Keizer Akihito van Japan gief aan te wille aaftrejje. Hieveur zouw de wèt mótte waere aangepas; de verwachting is det de regering det ouch geit doon.
't Zuje van Taiwan weurt geraak daor 'n aerdsjóddel van 6.4 op de MM-sjaol. Hiebie valle minstes 41 doeje en hóngerde gewónje.
In Jakarta vènje twie terroristische aansjlaeg plaats. De pelitie wit versjillende verdachte denaer te sjete.
2015
In Burma vènje parlemèntsverkezinge plaats.
De regering van China vervèngk de einkèndjpolitiek daor 'n twiekèndjpolitiek.
'nen Aerdsjóddel mit 'n krach van 7,5 op de Memènt-Magnitudesjaol mit 't epicentrum in Naord-Afghanistan zörg veur hóngerde doeje.
In 't havegebeed van Tianjin, de driede sjtad van China, vèntj 'n oetzunjerlik groete explosie plaats, die veur minstes vieftig doeje en 'n enorm ravaasj zörg.
Lee Kuan Yew, d'n ierste premier van Singapore en arsjitek van de veur dees sjtadssjtaot typische sjtreng regelgaeving, sjtörf op 91-jäörige laeftied.
2014
Vlöch QZ 8501 van AirAsia, op waeg van Soerabaja nao Singapore, sjtort bie Borneo in zie.
De binnelandse vlöch GE222 in Taiwan sjtort denaer bie 'n ónsuccesvol lanjing. Van de 58 inzittende kómme 'rs 48 óm.
Joko Widodo weurt tot presidentj van Indonesië gekaoze.
In Thailandj pak 't laeger de mach naodat 'n jaorelang politieke impas ónopgelos blief.
'ne Veerboet kapseis veur de kös van Zuud-Korea, mèt veural kènjer aan baord. De mieste euverlaeve 't neet; me verwach zoe'n 300 doeje.
Op basis van oetgebreid geanalyseerde satellietgegaeves, en óngersjteund door de vónds van brokke in de zujelike Indische Oceaan, kómme Britse tot de conclusie dat vlöch 370 van Malaysia Airlines, ieder deze maondj gekaap en verzjwónde, in zie mót zeen gesjtort.
Vlöch 370 van Malaysia Airlines, vanoet Kuala Lumpur op waeg nao Peking, verdwient sjpoorloes; in de waek dao-op liekent 't óm 'n kaping te gaon.
2013
Bo Xilai, 'ne vreugere functionnair van de Chinese communistische partie, weurt óm corruptie tot laeveslank veroerdeild.
Nao nuuj sancties van de Vereinigde Naties beènjig Naord-Korea de waopesjtilsjtandj van 1953 mit Zuud-Korea, al-aevel veurluipig allein in wäörd.
Naord-Korea veurt obbenuujs 'nen atoompreuf oet.
2012
Norodom Sihanoek, de gewaeze keuning van Cambodja, sjtörf op 89-jäörige laeftied.
Naord-Korea lanceert 'n rakèt, die aevel neet in 'n baon óm de aerd kump meh op 151 kilomaeter bove zie kepotbrik.
Bie tösjetiedse verkezinge veur 't parlemèntj in Birma haolt oppositieleister Aung San Suu Kyi 'ne zedel.
2011
Kim Jong-il, saer 1994 dictator van Naord-Korea, sjtörf op (waorsjienelik) 70-jäörige laeftied.
Biej de verkezinge in Thailand wèntj de populistische Pheu Thai.
2010
Naord-Korea deit 'nen doejeliken aanval op 't eilendje Yeonpyeong; 't zuje reup óm vergeljing.
De Birmese militair dictatuur luf 't hoesarres van dissidènt Aung San Suu Kyi op.