cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sjraom
Landssjraome (of de päöl) weure meistes aongegeve door sjraompäöl; sjraome tösse twie percele ('t gesjei) door reinstein (gelege op akkers). Bis 1997 waore de sjraome binne de Europese Unie (EU) bewaak en daomèt "touw". Me kos door douane weure tegegehawwe veurtot me vaan 't ein land nao 't aander wèlde goon. Mèt 't Verdraag vaan Amsterdam verdween dat en gónge de landssjraome "ope". Veur de Limbörge heet dit 't daogeleks leve vaan lui hendeg veraanderd. Veural veur Nederlands-Limbörg, wat in prinsiep 'n dun reifelke land tösse 't Belsj en Pruse in is, zörgde dit d'rveur tot dees provincie groetdeils oet zien lang isolatie kaom. Tot de landssjraome weer opegónge war neet gans nui. De neiging um sjraome te bewake woort pas ech 'n dominante policy in Europa vaanaof d'n Ierste Wereldoorlog.
Aander sjraome zien neet vaan 'n polletiek nature, wie 'n taolsjraom (zoewie de Taolsjraom Germaans-Romaans bove Stad Luik) of 'n administratief sjraom die iemes zie bezèt aofgrens vaan 'n iemes aanders zie bezèt.
Conservatorium
Neve de officieel conservatoria zien d'r ouch inkel privésjaole boe me zich kan laote opleie tot professionele muzikant of zenger.
Um aon e conservatorium te weure aongenome mót me iers e toulaotingsexame aoflègke; ervaring is dus e vereisde.
Neve 'n opleiding aon 't conservatorium is 't ouch meugelek aon 'n universiteit 't vakgebeed musicologie te studere. Bij dees studie zien allein de theoretische vakke vaan belang en neet 't daodwèrkelek bespäöle vaan 'n instrumènt.
't Ènsegste conservatorium vaan Limburg lik in Mestreech: 't Conservatorium Maastricht.
Sjrikkeljaor wat op vriedig begintj
E sjrikkeljaor op de Gregoriaanse en Juliaanse kalender wat begintj mit 'ne vriedig haet de volgende kalender:
Veurbeelder oet d'n twintigsten en einentwintigsten iew
1904, 1932, 1960, 1988, 2016, 2044, 2072
Neotegenaria
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Roth in 1967.
De sjpènne in dit gesjlach höbbe e sjlank achterlief mit dónkel benj, sjtraepe en tóppele. Ze höbbe lang, haoretege peut en 8 ouge. 't Lief haet klein, bevaerde häörkes.
Emmanuel Macron
Emmanuel Macron (Amiens, 21 december 1977) is de prizzedent vaan Fraankriek,Franse baankeer en politicus. Op 7 mei 2017 woort heer verkoze tot 't nui staotshoof vaan Fraankriek.
Aofgestudeerd aon de Straotsbörgse École nationale d'administration in 2004, woort heer aongenome es inspectäör vaan financië bij de baank Rothschild & Cie. Heer woort lid vaan de Parti socialiste in 2006 en bleef dat bis 2009. Dao woort heer beneump tot adjunk-secretaris-ginneraol in 't kabbinèt vaan prizzedent François Hollande en vaanaof 2012 waor heer minister vaan ikkenemie, industrie en digitaol affaires en bleef dat bis 2014.
Op 6 april 2016 riechde heer zien eige polletieke beweging op, geneump En marche! (Veurwaards!). Daonao troot heer aof es minister. Heer stèlde ziech toen kandidaot in de prizzedentsverkiezinge vaan 2017. Heer verkraog de meiste stumme in de ierste runde (24,01%) en wón vaan Marine Le Pen in de twiede runde mèt 66,10 % vaan de stumme. Heer woort, op de leeftied vaan 39, de jongste gekoze Franse prizzedent vaan de ganse historie, en zal ouch de jongste leier vaan de allewijl G20 zien. Daoneve is heer d'n ierste prizzedent vaan de Vijfde Rippebliek, ofwel d'n ierste prizzedent vaan nao-oorlogs Fraankriek, dee bij gein vaan de twie dominerende partije behuurd.
Zien partij steit bekind es centristisch, sociaalliberaol, Europees-federalistisch (ouch wel soms Eurofiel geneump), "Daarde Weeg" en Greun. Umtot de partij pas vrij recent is opgeriech, is zie nog neet geallieerd aon aander partije in de Europese Unie.
Al vaanaof 't begin vaan zien polletieke carrière kraog zie privéleve väöl aondach in de media umtot heer is getrouwd mèt zien 25 jaor awwere vrouw Brigitte Macron. Mevrouw Macron waor zien lierares wie heer joonk waor.
Zien prizzedèntsjap weurt geteikend door extreem gebäörtenisse in polletiek Fraankriek. Zoe is oonder zien regieringsperiode de gilets jaunes-beweging opgekomme: de groetste protestbeweging in nao-oorlogs Fraankriek. De gedecentraoliseerde beweging, die d'r veur zörgde tot 't land veur maonde praktisch stil loog, waor 'n reactie op Macrons resolute ikkenomische hervörminge.
Op EU-gebeed steit Macron bekind es 'nen extreem pro-Europese leier dee ziech zelfs op versjèllende meminte sympatiek oete tegeneuver Europees fidderaolisme. Wie dat traditioneel in nao-oorlogs Fraankriek dèks 't geval is, ligk 't accent vaan Macrons Eurofidderaolisme sterk op innege Duits-Franse samewèrking. Bij de regieringe in Nederland en Belsj steit Macron bekind es 'ne, veur Franse bezeje, liberaole politicus. Toch bots Macrons beleid dèks mèt dat vaan noordeleke EU-lidstaote vaanwege zien stèrke naodrök op 'n gecentraoliseerde Eurozone mèt mie beveugheie nao Breusel en mie ikkenomische solidariteit mèt de zuieleke lidstaote.
Tannay
Tannay ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 150 luuj op 'n oppervlaak van 14 veerkante kilometer en daomèt goof 't 10,7 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -1,3% de jaor.
Juli
Juli ies de zevende maond van 't jaor in de Gregoriaanse kalender en haet 31 daag. De maond ies verneump nao Julius Caesar, dae in deze maond ies gebore. In de tied veur Julius Cesar heesj dees periode Quintilis. ’t Waor de viefde maond van ’t Romeins jaor.
Neorepukia
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Forster & Wilton in 1973.
Wes-Europa
Wes-Europa is 't meis westelekgelege deil vaan 't Europees kontinint. Aon de weskant ligk de Atlantische Oceaan mèt de Britse eilen Groet-Brittanië en Ierland. Boe de oosgrens vaan Wes-Europa percies ligk is minder duidelek. Allewel Wes-Europa dèks es geografische term weurt gebruuk, is 't nog mie es cultureel of polletiek term gebruuk. Aofhaankelek vaan de diffenitie die me gebruik veur 't Weste weurt dus 'n bepaolde grens bepaold mer zelfs in 'n klaor diffenitie is de grens neet altied dudelek.
Altied weure de Britse eilen en de Benelux mètgerekend bij Wes-Europa. Fraankriek weurt of gans tot Wes-Europa gereikend, of veur 't groetse gedeilte (mèt 't zuie bij Zuid-Europa en eventueel de Elzas bij Centraol-Europa). In de Kaw Oorlog is 't "Weste" ummertouw mie geliekgezat aon 't kapitalisme en de liberaal-democratie. Daodoor weurt Duitsland allewijl meistes ouch mètgereikend tot Wes-Europa wijl 't vreuger meistes es Centraol-Europa woort gezeen.
In d'n 11e iew, nao 't Groet Sjisma, woort Wes-Europa ummertouw mie gezeen es 't Christelek deil wat zien loyaliteit had behawwe aon Roeme - boedoor 't Roems-Katheliek bleef. Oos-Europa woort daomèt 't deil wat zien loyaliteit verhojsde nao Constantinopel. Later, gedäörende de Verliechting, woort Oos-Europa neergezat es 't "barbaarse" en "achtergestèlde" achterland vaan 't verliechte Wes-Europa. Paralel aon die oontwikkeling begos Wes-Europa ziech nao de boetewereld te riechte door middel vaan kolonialisme.
Deils door de Verliechting, mer veural door 't kolonialisme, begos Wes-Europa ummertouw welverender te weure te opziechte vaan de res vaan Europa. Heidoor begos 't polletiek en ikkenomisch centrum vaan de mach in Europa ummertouw mie in Wes-Europa te ligke. Mèt de opkoms vaan nationalisme in Wes-Europa oonder 'n aontal rivveluties, wie de Franse Rivvelutie, begos ouch 't democratiseringsperses in Wes-Europa, mèt naome in de 19e iew. D'n Ierste Wereldoorlog maakde 'n ind aon drei groete rieke in Centraol- en Oos-Europa: 't Russisch Riek, Ottomaans Riek en Oosteriek-Hongarije. Wes-Europa bleef evels rillatief stabiel. Nao twie decennia mèt democratische expirimente in Centraol- en Oos-Europa, brook d'n Twiede Wereldoorlog aon en - es direk rizzeltaot daovaan - de opkoms vaan 't communisme door de wesweerdse opmaars vaan de Sovjet-Unie. Duitsland, de groete verlezer vaan deen oorlog, woort gesplits in e Wes-Duitsland en 'n Oos-Duitsland. 't Weste woort deil vaan 't kapitalistisch en euverwegend democratisch Wes-Europa, wijl 't Ooste deil woort vaan 't communistisch-autoritair Oos-Europa. Dat lèste deil vaan Europa woort 't Oosblok geneump. 't "Wesblok" begos ouch 'n perses vaan Europese integratie. In 1992 woort mèt 't Verdraag vaan Mestreech de Europese Unie (EU) opgeriech. Wes-Europa kaom daomèt steeds mie synoniem te staon aon de EU.
In de jaore 1989-1993 veel ouch 't Oosblok oetmekaar. In de ierste twie decennia vaan d'n 21ste iew woort e groet gedeilte vaan 't veurmaoleg Oosblok deil vaan de EU. Väöl vaan die len (wie Pole en Hongarije) zègke ziechzelf lever Centraol-Europa te neume door hun binding mèt Wes-Europa. In de Europese migrantecrisis woort 'n versjèl gemaak tösse 't pro-migrante-kamp vaan Wes-Europa (mèt naome Duitsland en Zwede) en 't anti-migrante-kamp vaan Oos-Europa (mèt naome Hongarije en Pole).
De Limbörge weure bekans altied tot Wes-Europa gereikend. Veur de touwtreijing vaan de Limbörge tot Nederland en later Belsj in de 19e iew, goof 't evels 'n dominant argumint um deze regio te reikene tot Centraol-Europa, vaanwege häör ben mèt de Duitse Boond.
Balatonmeer
thumb|Zich uëver 't meer vanoet Fonyód thumb|Satellietfoto van 't Balatonmeer 't Balatonmeer is e meer in 't weste va Hongarieë. 't Is 't groeëtste meer en naeëve 't Neusiedler Meer aoch 't mieës betaekenende sjteppemeer va Midde-Europa. Dit zeutwatermeer haat 'n lankgerèkde vorm, gezamelik 79 kilometer lank en gemiddeld 7,8 kilometer breid. 't Oppervlak bedrieëgt op dit moment 594 km², daomit is 't 14 km² groeëter es 't Meer va Genève en 58 km² groeëter es 't Bodenmeer.
De Romeine neumde 't Balatonmeer "Pelso". D'r Hongaarse naam stamt van 't Sjlavisch woerd "blatna", wat vrie vertaald "zómpig brook" betaekent. In 't Duutsj waert 't meer aoch waal "Plattensee" geneumd.
Geografie
Doer 't Tihany-sjiereiland waert 't meer in 't oeëstelik dael uëver 'n korte lengde versjmaald en daodoer feitelik i twieë daele gesjplits. De gemiddelde deepde bedrieëgt 3,25 meter, de maximaal deepde 2,5 meter. Dees klein deepde zörgt d'rvuur dat 't meer naovenant vlot verwermt, in d'r zoeëmer sjtiegt d'r watertemperatuur pès 30 °C. D'r zuudkant van 't meer is plat, d'r noordkant waert doer de wiengaardes op de berg van d'r Badacsony en de Bakony-huëvele begrens.
't Meer is va oersjprunk 'n endoreïsch bekke, wat wilt zègke dat hie allaen water isjträömt en neet d'roet. De groeëtste revier wat hie oetmungt is de Zala. D'r aalèk van 't kanaal Sió nao de Donau zörgt huuj vuur de regeling van d'r watersjtand.
Toerisme
De sjtrande, genaeskrechtige bader en wermwaterbrónne rónd 't meer trèkke väöl toerisme aa. Nao de hoofsjtad Boedapes is 't Balatonmeer 't belangriekste toeristisch centrum va Hongarieë. Siófok aan d'r zuudkant is de groeëtste badplaatsj aan 't meer. Anger bekinde badplaatsje zint Balatonfüred mit zien koeëlzoerhawtende brónne en 't historisch sjtedje Keszthely mit kort daonaeëve 't kuuroord Hévíz.
Economische betaekenis höbbe wiejer d'r wienboew en de vösjerie.
Michel van der Aa
Michel van der Aa is 'ne Nederlandse componis in allewijle klassieke meziek. Heer is 'ne lierling gewees vaan Louis Andriessen.
Zien meziek behuurt tot de zoegenaomde Haogse Sjaol (Haagse School).
Chemelot
thumb|Chemelot vaanoet de loch. Chemelot (woordspeul op chemie en Camelot, de legendarische residentie vaan keuning Arthur) is e groet sjemisch industirecomplex tösse Stein en Geleen, bij 't knouppunt Kierenshei (A2 - A76). 't Terrein löp in 't weste door tot aon 't Julianakenaal en besleit dao ouch de have vaan Stein. Sinds 2007 besleit 't ouch 't terrein vaan de vreugere staotskojl Maurits. Alles bijein mit 't complex zoe'n 800 ha. Vaanoet Geleen zelf bereik me 't oonder mie via de Julianatunnel.
Chemelot is in de jaore 1970 oontwikkeld um de werkeloesheid die 't slete vaan de kojle in Zuid-Limbörg achterleet op te vaange. DSM (lètterlek niks aanders es De Staatsmijnen) waor de oersprunkeleke bouwer; noe nog is dit bedrief eine vaan de groeter exploitante vaan 't terrein, neve SABIC. Kleinder gebrukers zien oonder mie EdeA, Polyscope Polymers, LVM, Nano Specials, Basic Pharma, Intertek en S-lec. Tot slot vint me ouch touwlieveringsbedrieve op 't terrein, die neet direk sjemisch vaan aard zien, wie Wim Bosman Logistics, Laudy Bouw en Ontwikkeling, Océ Business Services en Profcore Product Handling. 't Complex profileert ziech gere es e centrum vaan sjemische innovatie, wat moot gebäöre in de zoegeheite Research en Business Campus.
Bron
''Dit artikel is gebaseerd op 't corresponderend Nederlandstaoleg artikel, en wel in dees versie.
September
September ies de neugende maond van 't jaor in de Gregoriaanse kalender, en haet 30 daag. De naam kump van 't Latiense septem veur zeve - september waor de 7de maond van 't jaor, umdat bie de Romeine 't jaor in mièrt begoes.
Sociologie
Sociologie is 'n (besjrievende) maatsjappieweitensjap en gein exacte weitesjap (zoeë-as beveurbeeld wiskunde). 't Haet ouch te maken mèt weitesjappelike disciplines as historie, geografie, politiek, psychologie, filosofie, economie, antropologie,demografie en de taalkunde.
Luuj mèt invloed
Luuj die invloed op 't sociologisch dinke höbbe gehad:
Nafta
Nafta (vaan Aajdgrieks νάφθα naphtha 'eerdolie'; oersprunkelek oet 't Perzisch) is e mingsel vaan relatief liechte koolwaterstoffe, die bij 't destillere vaan rouw olie es ierste verdaampe. Me oondersjeit liechte nafta (gecondenseerd bij temperature oonder de 80°C, koolstofgehalte vaan de bestanddeile C≤5) en zwoere nafta (gecondenseerd tot 170°C; C tösse 5 en 10; sommege definties goon tot 200°C en C=12). Liechte nafta besteit, oonder standaardumstendeghede, veural oet gaas, zwoere nafta is 'ne vleujstof. Vaan de gemiddelde eerdolie besteit zoe'n 20% oet nafta.
Boeddhisme
't Boeddhisme is 'n religie en filosofie die in väöl len in Zuidoos-Azië de euverwegende religie is. 'ne "Gaodsdeens" is 't evels neet, umtot 't Boeddhisme geine god kint. 't Boeddhisme is de lier vaan Boeddha, 'nen Indiase wieze dee roond 't jaor 500 veur Christus leefde. Zien lier is in 't Sanskriet gesjreve en hèt Siddhârtha Gautama.
Verspreiing vaan 't boeddhisme
't Boeddhisme breide ziech vaan Noord-India bis gehiel India, boe-oonder 't huidig Pakistan en Bangladesh.
Via 't zuide verspreide 't Theravada ziech nao Sri Lanka, Thailand, Laos, Myanmar, Cambodja en Viëtnam.
Via 't noorde verspreide 't Mahayana ziech nao Nepal, Bhutan, China, Mongolië, Taiwan, Maleisië, Indonesië, Noord-Korea, Zuid-Korea en Japan.
Nog wijer noordelek en westelek verspreide 't zich in Afghanistan, Tadzjikistan, Oezbekistan, Turkmenistan, Kirgizië, Kazachstan en Ruslaand.
Via de zijderoute en 't riek van Alexander de Groete waor 't boeddhisme in de periode vaan 300 v.Chr. bis umtrint 600 n.Chr. ouch in bepèrkde maote bekènd in 't Middelaandse ziegebeed, boe-oonder Egypte (Alexandrië). d'n Invlood vaan de Grieke is ouch trök te vinde in 't boeddhisme: ze maakde de ierste Boeddhabeelde in d'n toenmaolege Griekse staot Bactrië in 't huidig Afghanistan.
In d'n 12e iew is 't boeddhisme verdwene oet India es gevolg vaan de vervolging door de moslims en de invalle vaan de Mogols die India vereuverde. 't Waor veural in 't noorde gebleve, in tegestèlling tot 't hindoeïsme dat vreug bis in 't zuide is doorgedrónge. Ouch in Afghanistan, Pakistan en 't Midde-Oeste verdween 't boeddhisme door de opkóms vaan de islam. Vaanaof 1950 is 't boeddhisme oonderdrök in len wie China, Viëtnam, Noord-Korea, Laos en Cambodje. In dees len gebäörde dat door 't communistische dictatoriaal bewind.
Thénorgues
Thénorgues ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 79 luuj op 'n oppervlaak van 9,25 veerkante kilometer en daomèt goof 't 8,54 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -4,3% de jaor.
Mistaria
De Mistaria is e genus of gesjlach van de sjpènnefemieje trechtersjpèn (agelenida) oet Kenia, Jeme.
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Lehtinen in 1967.
De sjpènne in dit gesjlach höbbe e sjlank achterlief mit dónkel benj, sjtraepe en tóppele. Ze höbbe lang, haoretege peut en 8 ouge. 't Lief haet klein, bevaerde häörkes.
Augustus (maond)
Augustus ies de achste maond van 't jaor in de Gregoriaanse kalender en haet 31 daag. De maond ies geneump nao Keizer Augustus Octavianus. De maond haet 31 daag umdat Augustus sjuus zoaväöl daag wol es Julius Caesar zien maond juli haet.
Heilegedaag vaan Augustus
thumb|right|Augustus in Les Très Riches Heures du duc de Berry
Oramiella
De Oramiella is e genus of gesjlach van de sjpènnefemieje trechtersjpèn (agelenida) oet Nuuj-Zeelandj.
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Forster & Wilton in 1973.
De sjpènne in dit gesjlach höbbe e sjlank achterlief mit dónkel benj, sjtraepe en tóppele. Ze höbbe lang, haoretege peut en 8 ouge. 't Lief haet klein, bevaerde häörkes.
Oramia
De Oramia is e genus of gesjlach van de sjpènnefemieje trechtersjpèn (agelenida) oet Nuuj-Zeelandj, Australië.
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Forster in 1964.
De sjpènne in dit gesjlach höbbe e sjlank achterlief mit dónkel benj, sjtraepe en tóppele. Ze höbbe lang, haoretege peut en 8 ouge. 't Lief haet klein, bevaerde häörkes.
Olorunia
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Lehtinen in 1967.
De sjpènne in dit gesjlach höbbe e sjlank achterlief mit dónkel benj, sjtraepe en tóppele. Ze höbbe lang, haoretege peut en 8 ouge. 't Lief haet klein, bevaerde häörkes.
Oktober
Oktober ies de tiènde maond van 't jaor in de Gregoriaanse kalender en haet 31 daag. De naam kump van 't Latiense oct veur ach. Oktober waor de achste maond van 't jaor, umdat bie de Romeine 't jaor in mièrt begoes. Umdat in oktober de klok weurt umgezat van zomertied nao wintertied ies oktober óndanks zien 31 daag toch de langste maond van 't jaor.
Heilegedaag
thumb|right|Oktober oet de Très Riches Heures du duc de Berry
Taalweitesjap
Taalkunde of taalweitesjap of linguïstiek is de sjtudie van de natuurlike tale. Wannier het versjiensel (natuurlijke) taal in zien algemeinheid weurt besjtudeerd, kalt me euver algemein of universeil taalweitensjap.
Aafhankelik van de invalshook van de ongerzeuker en eventueil 't ongerdeil van de linguïstiek, weurt linguïstiek tot versjillende takke van de weitensjap geraekend, zoeës cognisieweitesjappe, psychologie, en antropologie.
Taaloetinge
Taaloetinge zunt veur de taalkunde in de eisjte plaatsj gesjpraoke oetinge, of de oetsjpraok, opgeboewd oet klanke, morfeme, weurd, zinne en tekste of discourses. De klanke weure besjtudeerd door de fonetiek en de fonologie, de opboew van weurd door de morfologie en de groepering van weurd in zinne door de syntaxis. De beteikenis van taaloetinge weurt besjtudeerd door de semantiek, wat de sjpraeker mit de taaloetinge probeert te berieke, 't doel dat d'r mit naogesjtraef weurt, weurt besjtudeerd door de pragmatiek.
Vakgebede
Taalkundige disciplines zunt onger angere:
- Algemeine taalkunde: - Sjtructureile taalkunde (veural grammatica): - Interdisciplinaire taalkunde: - Toegepaste linguïstiek: - Systematische taalkunde:
Dobos-toert
thumb|'n Sjtök Dobos-toert Dobos-toert (Hongaars: Dobostorta) is e saort gebak va Hongaarse aafkóms. Dees toert is geneumd nao d'r bedinker, d'r bekinde Hongaarse bankètbekker József Dobos (1847-1924). 't Besjtaet oet vief of zös laoge biscuitdaeg mit tösje jieëker laog 'n laog sjoekelaatcrème en baovenop 'n glazuurlaog va karamel.
Historie
József Dobos waor ènne van de mieës gerenommeerde bankètbekkesj va Hongarieë. E waor aegenaer va 'n delicatessegesjef i Boedapes, woeë vuural de rieke en d'r adel kaome. De bedoeling va Dobos waor 't bedinke va 'n toert die langer bewaard kós blieve es anger gebak, i 'ne tied woe-i keultechnieke nog neet algemein waore. 't Karamelglazuur hölpt oetdruëging van de toert te vuurkómme. De ziekante van de toert waere sóms bedèk mit gehakde hazelnuuët, kastanjele, walnuuët of amandele meh i zien oersjprunkelike vorm is 'r neet bedèk.
Uëver de aafkóms van d'r naam van de toert waert sóms gejoeks dat 't zoeë geneumd zou zin ómdat 't glazuur zoeë hel zou zin dat 't es 'n troem gebroek kint waeëre, aagezieën "dobos" in 't Hongaars "drummer" betaekent.
Dobos-toert is uëver de ganse welt bekind en 't gieëft mieë es hónderd variaties op 't recept. 't Waert väöl gemak in de luxere hotelle, restaurante en bankètbekkerieë op de welt. 'n Anger bereumd Hongaars dessert oet dezelfde periode is Rigó Jancsi.
Vandy
Vandy ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
Paramyro
De Paramyro is e genus of gesjlach van de sjpènnefemieje trechtersjpèn (agelenida) oet Nuuj-Zeelandj.
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Forster & Wilton in 1973.
Tourteron
Tourteron ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 180 luuj op 'n oppervlaak van 8,83 veerkante kilometer en daomèt goof 't 20,39 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van +0,28% de jaor.
Sjibbolet
E sjibbolet is e woord wat of 'n fraas die kin weure gebruuk um de taolkundegen achtergroond vaan iemes aanders te controlere. Lui die 'n bepaolde taol of e bepaold dialek vaan hoes oet neet spreke, laote dat miestens in hun spraok hure; 't sjibbolet is gemaak um perceis datginnege te hure boe-in de eige taol vaan aandere versjèlt. Miestens geit 't um de oetspraok, al kin 't ouch grammair of woordkeus teste.
Bij oetbreiing weure ouch wäörd en zinnekes, gemeind um sprekers vaan aander taole/dialekte te bespotte, sjibbolette geneump.
Bekinde veurbeelder
De bekindste sjibbolette zien die, wie 't oersprunkelek veurbeeld, in d'n oorlog zien gebruuk. In Nederland gebruukde me zoe Scheveningen um Pruse infiltrante droet te hole: de cluster [sx] (de Hollandse sch) kump in 't Duits neet veur en 'ne Pruus zouw Sjeveningen (/ʃe:vəniŋən/) zègke.
Evezoe gebruukde me in oktober 1937 in de Dominicaonse Rippubliek 't sjibbolet perejil (lètterlek 'pitterselie') um Haïtiaone te pakke. Sprekers vaan 't Frans of Haïtiaons Creool kinne de r neet rolle en ouch geine keelklaank make (wat de j in 't Spaons is) en woorte en masse vermaord in wat de Pitterselieslachting is goon heite.
Novalena
De Novalena is e genus of gesjlach van de sjpènnefemieje trechtersjpèn (agelenida) oet Naord-Amerika, Middel-Amerika, Trinidad.
't Gesjlach is zo genuimp door de biologisch-wetensjappelikke óntdèkking van Chamberlin & Ivie in 1942.
De sjpènne in dit gesjlach höbbe e sjlank achterlief mit dónkel benj, sjtraepe en tóppele. Ze höbbe lang, haoretege peut en 8 ouge. 't Lief haet klein, bevaerde häörkes.
Tourcelles-Chaumont
Tourcelles-Chaumont ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 92 luuj op 'n oppervlaak van 4,81 veerkante kilometer en daomèt goof 't 19,13 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -0,27% de jaor.
Toges
Toges ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 103 luuj op 'n oppervlaak van 3,44 veerkante kilometer en daomèt goof 't 29,94 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van +1,5% de jaor.
Miel (Wasseberg)
thumb|'t Dörpszich van Miel. Miel (Duutsj: Myhl) is e dörpke inne Duutsje gemèndje Wasseberg, innen deilstaot Naordrien-Wèsfale. 't Ligk t'n zuje van 't daal vanne Sjaagbaek, t'n wèste van Gerderath en e bósgebied nao Aadmiel, t'n oeaste vanne uterwaerd e bósgebied inne richting van Wasseberg en t'n naorde van Aadmiel, inne richting van Raotem. Miel haet zoeaget 2.700 inwoeaners.
Miel vörmdje vreuger zien eige gemèndje, meh woort op 1 jannewarie 1972 bie Wasseberg ingelief.
Zenger
thumb|'n Zengerin. 'ne Zenger of vocalis is eine dae 't zinge be-uub. 'ne Zenger kin det beroopsmaesig doon, mer ouch es 'n hobby van dem.
Zinge kan op versjillige meneer, worónger opera en angere klassieke zank, mer ouch bie rock of pop. Sómmige meziekstiele höbbe kènmirkendje waeg van zinge, wie 't grunte bieje metalmeziek.
Ouch verwantje vörm aan zinge, wie rapmeziek waere sómtieds es zinge gezeen.
Nouvion-sur-Meuse
Nouvion-sur-Meuse ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Charleville-Mézières.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 2.24 luuj op 'n oppervlaak van 9,06 veerkante kilometer en daomèt goof 't 247,4 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van +0,38% de jaor.
Vaux-lès-Mouron
Vaux-lès-Mouron ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 80 luuj op 'n oppervlaak van 2,1 veerkante kilometer en daomèt goof 't 38,1 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -0,92% de jaor.
November
November ies de èlfde maond van 't jaor in de Gregoriaanse kalender, en haet 30 daag. De naam kump van 't Latiense novem veur neuge. November waor de neugende maond in 't jaor, umdat bie de Romeine 't jaor in mièrt begoes.
Heilegedaag in november
thumb|right|November oet de Très Riches Heures du duc de Berry
Sjlovene
Sjlovene (Sjloveens: Slovenci; Duutsj, veraoderd: Windische, Alpenslawen) vörme e Zuud-Slavisch volk wat inheems is i Sjlovenië, in dele van d'r Uuesteriekse deelsjtaat Karinthië, i g'ne Itteljenisje deelsjtaat Friulië en in 't zuudweste van Hongarieë. Zie kalle Sjloveens, 'n Zuud-Slavische taal die verwant is aan 't Servo-Kroatisch. De mieëtste Sjlovene zint katholiek. I g'ne regio Prekmurje, teëge de grens mit Hongarië, gieëf 't 'n lutheraanse minderheed. In Sjlovenië make ze zó'n 83% van de bevolking oet.
Weltwied gieëf 't zó'n 2,5 miljoeën Sjlovene, oeëvan 1,7 miljoeën in Sjlovenië, 175.000 bis 300.000 in de VS, 80.000 bis 100.000 in Italië (vuural i Friulië), 50.000 in Uuesteriek (vuural i Karinthië) en 50.000 in Duutsjland. De Sjloveense diaspora in Nederland en 't Belsj is kling, meh ieëwenaod: 't geet um óngevier 1000 luuj i Nederland en 4000 luuj in 't Belsj. De mieëtste luuj va Sjloveense komaaf woeëne i g'n Parksjtad en rónk Genk en Luuk. Hun vuurouwesj werkde in de koele en de sjtoalindustrie. De ieësjte Sjlovene koame in d'r 15e ieëw en nome deel aa beëvaarte noa Kölle, Oake en Mesjtreech. Zie verierde ónger mieë d'r hl. Servaas.
Emanuel Joseph Lefebvre
Emanuel Joseph Lefebvre (oonbekinde plaots, 13 miert 1772 - Antwerpe 1828) waor d'n ierste börgemeistermeier of maire vaan Mestreech (1800-1801) in de Fransen tied vaan Mestreech.
Biografische schets
Emanuel Joseph Lefebvre waor de zoon vaan de rinteneer Guillaume Lefebvre en Jacobine Anna Reintjes. Zelf waor Emanuel Joseph Lefebvre 'ne notaris (1795-1811), gemeinte-ambteneer (1798-1799) en lid vaan 't Bureau de Bienfaisance (Bureau vaan Bermhertegheid).
In 1800 woort heer d'n ierste börgemeister vaan e vereineg Mestreech. Zien veurgengers mooste 't bestèl vaan Mestreech deile oonder 'ne Braobantse börgemeister en 'ne Luikse börgemeister. Dit waor zoe door de Twiehieregheid vaan Mestreech: 't Mestreechs Stadhoes op de Merret loog perceis op de grens vaan Braobant en Luik. Dee grens heelt op te bestoon wie de Franse de Lieg Len binnevele.
Nao ziene congé vertrok Emanuel Joseph Lefebvre in 1811 nao Antwerpe. Heer woort opgevolg door Pierre Étienne Monachon.
Sezoen
E sezoen of 'ne jaortied is 'n jäörliks trögkkómmendje periood van drie maondj. 't Jaor vanne aerd (de periood worin de planeet eine kieër rónjelómme zon drejtj) is ingedeildj gewaoren in veer sezoene worin 't in e bestump gebied kajer of wermer is es in 'n anger periood.
De aerd van e sezoen wuuertj door 'n aantaal aan zake bepaoldj, worónger (veurnamelik) d'n hellingshook vanne aerdas t'n opzich vanne as van zien baan rónjelómme zon, 't inne buurt zeen van oceane en 't corioliseffek.
Óngersjied wuuertj gemaak tösse veer sezoene: veurjaor (lente), zomer, herfs en wintjer. Dees sezoene vallen aevel veural inne gemaotigdje toet hoger brèdje same mit dudelik te óngersjeie klimatologische periode. In troeapische gebiede kèntj me namelik twieë waerssezoene: d'n druuegen enne nate moesson.
Verpel
Verpel ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 66 luuj op 'n oppervlaak van 15,25 veerkante kilometer en daomèt goof 't 4,33 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -1,8% de jaor.
Neusiedler Meer
thumb|Lochfoto thumb|Satellietfoto 't Neusiedler Meer (Duutsj: Neusiedler See, Hongaars: Fertő-tó) is e meer in 't grensgebeed va Oeësteriek en Hongarije. D'r naam kump van 't plaetsjke Neusiedl am See, wat ten noorde van 't meer likt. 't Is e zier óndeep sjteppemeer, mit 'n maximaal deepde va 1,8 meter. Daomit is 't meer 't óndeepste en nao 't Balatonmeer 't groeëtste sjteppemeer va Midde-Europa.
Geografie
't Neusiedler Meer likt zoeëwaal op Oeësterieks es aoch op Hongaars sjtaatsgebeed. 't Groeëtste gedaelte likt binne Oeësteriek en daomit is 't 't groeëtste meer van dat land. Allewaal 't Bodenmeer groeëter is, is 't Oeësterieks aandael daova aevel väöl kleiner. Daonaeëve is 't aoch 't lieëgste punt van dat land.
De langwerpige vorm van 't meer daet dinke aan dat va 'ne sjoonlaepel. Va noord nao zuud is 't meer óngevier 36 kilometer lank en va oeëst nao wes tösje de zös en twelf kilometer breid. Gemiddeld is 't ongeveer eine meter deep, en op 't deepste punt sjlechs 1,8 meter. Aafhenkelik van d'r raeëge kint d'r watersjtand fosj sjtiege of zakke. 't Meer haat sjlechs ein revier die water aaveurt, de Wulka. Wiejer haat 't gein natuurlike aafveure en daomit is 't va oersjprunk 'n endoreïsch bekke. 't Gebuurt geweunlik neet dat 't meer druuëgvilt, aevel is dit vreuger waal ins vuurgekómme, vuur het lèts va 1864 pès 1870. Sinds 1895 waert d'r watersjtand geregeld doer 't Einserkanaal, wat via de Rabnitz oetmungt in de Donau. D'r watersjtand is 't hoeëgs i mieërt, èng augustus 't lieëgs.
Juus ten oeëste van 't Neusiedler Meer likt 'n anger meregebeed, d'r Seewinkel. Dit gebeed besjtaet oet tieëntalle óndepe meerkes die in d'r zoeëmer oetdruëge.
Kinmerke
't Neusiedler Meer waert naeëve zien gering deepde gekinmirk doer zien mild en winderig klimaat en doer zien reetvelder. Brei reetkraeg ómgaeve 't meer aan alle kante. Bie 't plaetsjke Donnerskirchen is d'r reetkraag pès vief kilometer breid. Nao de Donaudelta is 't Neusiedler Meer 't groeëtste samehangende reetgebeed i Europa. Bie Podersdorf likt e reetvrie sjtrandgedaelte va twieë kilometer lengde. 't Neusiedler Meer is zier vösjriek. De unieke flora en fauna waere ónderstriep doer de beneuming van 't Neusiedler Meer tot UNESCO-Welterfgood.
Loretta Lynn
Loretta Lynn is 'n Amerikaanse countryzengerin die ónger anger mit Conway Twitty haet samegewirk.
Lynn woort gebaoren es Loretta Webb op 14 april 1932 in Butcher Hollow in Kentucky; ze waas de dochter van 'ne mienwirker. Inne jaore sèstig vannen twintjigsten ieëf greudje ze oet toet ein vanne wichtigste countryzengerinne. Ze sjrief bao al zien nómmers zelf en pödje daobie riekelik oet zie turbulentj laeve. Inne begin vanne jaore neugetig besloot ze 't roewiger aan te gaon doon, mer in 2004 maakdje ze 'nen trögkkóms mit 't album Van Lear Rose, det ze maakdje in samewirking mit Jack White vanne rockgroep The White Stripes.
In 1983 woort Lynn opgenómmen inne Nashville Songwriters Hall of Frame; in 1988 inne Country Music Hall of Fame; in 1992 inne Kentucky Music Hall of Fame en in 1998 inne Country Gospel Music Hall of Fame.
Vaux-Champagne
Vaux-Champagne ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 128 luuj op 'n oppervlaak van 10,78 veerkante kilometer en daomèt goof 't 11,9 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -0,58% de jaor.
December
December ies de twelfde en lètste maond van 't jaor in de Gregoriaanse kalender en tèlt 31 daag. De naam kump van het Latiense woord veur 'tièn', decem. December waor oorsjpronkelik de tiènde maond van 't jaor, umdat bie de Romeine 't jaor in mièrt begoes.
December vèlt in 't noordelik haufrond veur twiè derde in de herfs en veur 'n derde in de winter; op 't zujelik haufrond zint dat respectievelik lente en zomer.
Belangrieke fièsdaag:
Trivia
Nao de kortste daag op de 21e goon de daag weer "lenge en sjtrenge", zaet ’t sjpreekwoord.
Vaux-en-Dieulet
Vaux-en-Dieulet ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 55 luuj op 'n oppervlaak van 11,03 veerkante kilometer en daomèt goof 't 4,99 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van 0,46% de jaor.
Évigny
Évigny ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Charleville-Mézières.
Macron
Macron kan verwieze nao:
Voncq
Voncq ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 218 luuj op 'n oppervlaak van 19,9 veerkante kilometer en daomèt goof 't 10,97 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -0,11% de jaor.
Sjrikkeljaor wat op zaoterdig begintj
E sjrikkeljaor op de Gregoriaanse en Juliaanse kalender wat begintj mit 'ne zaoterdig haet de volgende kalender:
Am Bammich
Am Bammich of Im Bammich is e veurmaolig gehöch en veldj en 'n hujige wiek vanne Duutsje plaats Raotem. Raotem waas vruueger veural rónjelómme huuegdje van 50 m baove zieëniveau beboedj, meh dore stiegendje vraog nao woonruumdje woort inne jaore sèstig ouch hoeager geboedj, worónger bie 't gehöchske Am Bammich, det ane randj van 't Roerdaal ligk toet 'n huuegdje van 82 m baove zieëniveau. De centrale waeg inne wiek is de Buscherbahn. t'n Naorde van Am Bammich ligk Aadmiel; t'n oeaste ligke Kleingladbach en Horst; t'n zuudoeaste ligk Sjovemig; t'n zuje ligk Mellik en t'n wèste ligk 't centrum van Raoëtem.
Statie Rotterdam Centraol
Statie Rotterdam Centraol (Nederlands: Station Rotterdam Centraal) is de centraole statie vaan de Zuid-Hollandse stad Rotterdam, in Wes-Nederland. De statie verwèrk in d'n daogeleksen doorsnei 170.000 reizenders. D'n allewijle statiebouw, gesitueerd aon de plaots 't Stationsplein, woort op 13 miert 2014 officieel oontslote door Keuning Willem-Alexander.
De statie Rotterdam Centraol tèlt zeve perroene mèt daartien perroenbaone en twie doorgaond baone zoonder 'ne perroen: de baone 5 en 10. Baon 1 woort aon d'n aonvaank vaan 2018 opgebroke mèt de verbreiing vaan de zijperroen langsaof de statiebouw bis aon de doorgaonde baon 2, wie zie op 't momint nog zoonder perroen waor.
Dricourt
Dricourt ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 84 luuj op 'n oppervlaak van 7,12 veerkante kilometer en daomèt goof 't 11,8 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van -0,59% de jaor.
Audermiel
thumb|De kepel van Audermiel. Audermiel(e) of Aadmiel (Duutsj: Altmyhl) is e klei dörpke en 't klènste stadsdeil vanne gemèndje Hukkelhaove. 't Plaetske haet zoeaget 270 inwoeaners. t'n Naorde van Audermiel ligk Miel; t'n naordoeaste ligk Gerderath; t'n oeaste ligke Golkrath en Kleingladbach; t'n zuje ligk 't gehöchske Faulendriesch inne richting van Raotem; en t'n wèste ligk 'n industrieterrein inne richting van Lóchteberg.
De ieëste oearkunjelike vermeljing es alder Mylen stamp oet 't jaor 1455.
Es e gevolg vanne gemèndjeherindeiling in Naordrien-Wèsfale die op 1 jannewarie 1972 in krach trooj, woort 't dörp vanne gemèndje Miel euvergeplaats nao de gemèndje Hukkelhaove.
Alfa Romeo Disco Volante
thumb|Pleetsje vaan d'n oto D'n Alfa Romeo Disco Volante is 'nen oto en productiewagel vaan 't Italiaons merk Alfa Romeo (ALFA), geproduceerd in Milaon tösse de jaore 1952 en 1953.
D'n oto heet 'ne CCI4-motor of 'ne CCI6-motor en heet 'n koppeling vaan veer geng die, wie alle koppelinge in deen tied, mèt d'n hand gebruuk moos weure. De rajer höbbe 'n raadbasis vaan 2.220 milimeter en d'n oto waor 735 kg of 760 kg kilo zwoer.
De veurgenger vaan dezen ALFA-oto waor d'n Alfa 40-60 HP. Oetindelek woort 'r opgevolg door d'n Alfa Romeo BAT.
Carmina Burana
Nao alle woersjijnlekheid waor de Carmina Burana e veurbeeld vaan Gregoriaonse meziek.
Verrières
Verrières ies 'n gemeinte (Frans: commune) in 't departemint van de Ardenne (Ardennes), wat in de Franse regio Grand Est, Noordoas-Frankriek, liegk.
't Pläötske liegk in 't arrondissemint van de groater sjtad Vouziers, in 't zuudoaste van 't Frans departemint Ardennes, langs de grens van de departeminte Marne en Meuse. Vreuger loog dit gebeed in de provincie van de Champagne. Nao de Franse Rivvelutie woort Sedan deil van 't departemint Ardennes. Traditioneel weurt in dees gemeinte dan ouch Champagnois gekald en neet Welsj, wie dat weurt gekald in 't groatse gedeilte van de échte, geografisch gedefinieerde, Ardenne.
De gemeinte haw in 2019 'n bevouking van 31 luuj op 'n oppervlaak van 6,36 veerkante kilometer en daomèt goof 't 4,87 luuj de veerkante kilometer. Vergeleke mèt 2015 haw zie 'n bevoukingsverangering van +3,5% de jaor.
Alfa Romeo 2000
thumb|Pleetsje vaan d'n oto D'n Alfa Romeo 2000 is 'nen oto en productiewagel vaan 't Italiaons merk Alfa Romeo (ALFA), geproduceerd in Milaon in 1954.
D'n oto heet 'ne 2.0 L I4-motor en heet 'n koppeling vaan vief geng die, wie alle koppelinge in deen tied, mèt d'n hand gebruuk moos weure. De rajer höbbe 'n raadbasis vaan 2.200 milimeter en d'n oto waor 915 kilo zwoer.
De veurgenger vaan dezen ALFA-oto waor d'n Alfa Romeo BAT. Oetindelek woort 'r opgevolg door d'n Alfa Romeo 1900.
Mühlenbruch
Mühlenbruch (Duutsje naam) is e gehuch inne gemèndje Hinsberg, in 't Kreis Hinsberg, in Naordrien-Wèsfale. 't Gehuch besteit oet slechs ein straot mit dao-aan e klein aantaal aan häöf. 't Ligk tösse Kempe en Kirkevin in. Ane naordkantj grens de beboewing, wo die ouch 't compakste is, bao aan die van Kerkener Haag.
Mühlenbruch besteitj oet e paar häöf en get woonhoezer en haet wiejer gein eige veurzeninge.
Börger
e Staotsbörgersjap riffereert nao de staotsaongehuregheid (ofwel nationaliteit) vaan 'n individu binne de sameleving vaan 'ne staot. Dat individu weurt 'ne börger (Duits en Nederlands: Burger; Frans: citoyen) geneump. In aander wäörd: 't Staotsbörgersjap identificeert de rechde en pliechde vaan 'ne persoen ('ne börger dus) dee behuurt tot 'ne specifieke staot.
In de meiste casu kèn de kwestie vaan burgersjap weure beantwoord mèt de staotsaongehuregheid. Umtot de meiste modern staote natiestaote zien (en dus 'n specifieke natie pretendere te vertegewuurdege), weurt staotsaongehuregheid bekans altied oetgesproke es nationaliteit; Duitsland is allewijl ein vaan de oetzoondering op dee reigel en hanteert de term Staatangehörigkeit.
Wie daan ouch hilt dit in tot 'ne staotsbörger legaol lidmaotsjap bezèt vaan de ganse, door de regiering gerèpresentierde, polletieke en juridische gemeinsjap vaan staotsbörgers: de börgers. Hun nationaliteit ofwel staotsaongehuregheid is neet per se direk gerillateerd aon 'ne staot, umtot in sommege len de etnisch aofkoms 'ne rol speult. Me kin ouch versjèllende nationaliteite höbbe, en daomèt versjèllende staotsbörgersjappe reprizzentiere. Zoe gief 't väöl börgers vaan Belsj, Duitsland en Nederland die tegeliekertied börgers vaan Törkije zien.
Staot en börger
'ne Staot reigelt de verwerving en 't verlees vaan iemes zien staotsbörgersjap en de bijbehurende rechde en pliechde in de wètte die aon 't börgersjap rifferere. In 't Duits rechssysteem weurt börgersjap meistes verkrege door geboorte of, aofhaankelek vaan 't staotsbörgersjap vaan de awwers, door naturalisatie. Reigels die aon börgersjap zien gekoppeld, weure zoväöl meugelek deeneuvereingkomsteg touwgepas op rechspersoene.
Börgersjap vesteg speciaol rechde es besjermings- en verdeidegingsrechde contra de staot (vrijheid vaan reize, oetleveringsverbod, enzoewijer), wie-ouch claims mèt betrèkke tot daarde (consulair besjerming, internationaal rechsaffaires) en in democratieë ouch rechde um deil te nömme aon 't staotsleve in de zin vaan 'ne status activus (polletiek participatie, participatie in soevereiniteit). In 't modern bezej vaan de staot kènne börgerlek take beveurbeeld militair deenspliech (wie tot veur kort in Duitsland), verpliechte participatie in verkezinge (wie in Belsj) of verpliechting vaan 't betaole vaan belasting (wie in bekans de ganse wereld) zien.