cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Berge (arrendissement)
't Arrendissement Berge is ein vanne zeve besteurleke arrendissemente vanne Bèlsje provinsie Henegouwe. 't Arrendissement haet 'n oppervlak van 584,02 km² en haw op 1 juli 2005 248.828 inwoener. 't Bestuit uit de gemeinte:
Baek (plaats)
thumb|right|Sint Maartenskèrk Baek (Nederlands: Beek) is 'n plaats in de gelieknamige gemeinte Baek in Zuud Limburg. Ouw name zint: Baek euver de Maas, Beck, Beeck, Beeken, Becca. In de tied van de Franse bezètting waor de naam Beeck in den landen van Valckenborg gebrukelik ter óndersjeijing van Baek bie Bree in (noe) Belsj en Beeck bie Randerade in (noe) Duutsjland. De naam Baek geit truk nao de Keutelbaek, die vanoet de Kelmonderbösj via de plaats in de Gelaenbaek oetmóndt. In 't dörp Baek woonde in 2002 nog óngevaer 9000 luuj, in 2019 nog meh 8501.
Gesjiedenis
Op 't land grenzend aan de baek, die gevörmp weurt oet de brónne in de Kelmonderberg höbbe al saer langen tied luuj gewoond. Ónder aan de beek óntwikkelt zich Nirbik en in 't dal (sjpauw) óntsjteit Sjpawbik. In de Middelièwe zint machtige Hière, wie de proos van Meersje en daonao de Hière van Valkeberg hie de baas. In 1381 kump 't Land van Valkeberg ónder de hertog van Brabant. Baek weurt dan hoofbank (regionaal rechbank) van de umgevende dörper en gehuchte: Nirbik, Geverik, Kelment, Oansel, Sjpawbik, Wiegelrade, Hoebelrao, Gelaen en Sjènne. In de later Middelièwe werpe de inweunersj landgrave op bie de hoofwaeg, ter verdeidiging tege soldaote en doortrèkkende vraeme. In 1661 weurt tösje de keuning van Sjpanje en de Sjtate Generaal van de Nederlande 't Partage-Tractaat geteikend, dat inhèlt dat midde door Baek de landsgrens kump te ligke. De katholieke godsdeens maog neet in 't Sjtaatsgebeed oetgeoefend weure, mèt 't gevolg dat in Hoebelrao (buurtsjap van Sjpawbik) 'n sjuurkèrk weurt ingerich. In 1683 maoge preestersj wir nao hun kèrk truk, meh same mèt de protestante in ein geboew (Simultaankèrk). In 1837 zölle de protestante ein eige kèrkgeboew kriege. In 1800 weure Baek en Sjpawbik zelfsjtendige gemeintes. In 1982 weurt de nuuj gemeinte Baek gevörmp.
Historische inweunertalle
Baek bleef lang 'n ingesjlaope dörp aan de Maas, meh in 't Interbellum greujde 't, door d'n aanlèk van 't Julianakenaal, good.
(v1830=100)
Waope
De aw gemeinte Baek kraog op 12 miert 1853 vaan d'n Hoege Raod vaan Adel e waope touwgekind, wat ziech zoe liet umsjrieve:
Themis (ouch wel bekind es Justitia) is 't symbool vaan rechspraok in 't algemein meh vaanajds neet vaan Baek specifiek. Vaanajds gebruukde de sjepebaank Sint-Maarte es symbool, dee in de regio in hiel väöl dörpswaopes veurkump. Wee Themis heet veurgestèld is neet dudelek. Bij de vörming vaan de nui gemeinte Baek is ouch e nui waope verliend (zuug dao veur mie informatie), boe dit dörpswaope neet in trökkump.
Bezeenswaerdighede
thumb|300px|'t Els-museum
De bienaam veur de Baeker inweuner is pottentaot.
Territoire de Belfort
thumb|Ligking van 't departement Territoire de Belfort. 't Departement Territoire de Belfort is eine vanne departementen in Frankriek en haet 't nómmer 90. 't Is gelaengen in 't naordoeastelik deil van 't landj, grenzendj aan Zwitserlandj enne departemente: Doubs, Haute-Saône, Vosges en Haut-Rhin. De houfstad is Belfort.
Johnny Depp
John Christopher (Johnny) Depp II (Owensboro (Kentucky), 9 juni 1963) is 'ne Amerikaansen acteur. Heer woent allewijl in Paries, Los Angeles, Zuid-Fraankriek en Ingeland, heet 'n ziewierdeg jacht en e eige eiland in de Cariben.
Depp späölde in mie es veerteg films en veur tillevisie in de politieserie 21 Jump Street.
Zie leve
Depp weurt gebore es zoon vaan steibouwkundege John Christopher Depp en serveerster en hoesvrouw Betty Sue Palmer. Zien mam, vaan wee heer 'ne tattoo op ziene erm heet, adoreert heer tot op de daag vaan vandaog. Heer heet 'n awwer broor (Danny) en twie awwer zusters (Christy en Debby). Ouch al is heer in Kentucky gebore, heer greujde 't groetste deil vaan zien jäög op in Miramar, in Florida, boe 't gezin nao touw verhuisde toen ziene bompa storf. Door de ruizing thoes woort Depp veural opgevoed door zien mam. Zien awwers gónge oeterein toen heer vieftien jaor aajt waor. Op zien 16de stopte Depp mèt sjoal um ziech volledeg aon meziek te wije. Mèt 'n stèl vrun trok Depp door Florida, es gitaris in 't bandje The Flame. Naotot ze 't bandje umgedoup hadde tot The Kids, woorte zie gevraog es openingsact vaan de tour vaan Iggy Pop. De band góng zien gelök bepreuve in Los Angeles en Depp zörgde dao veur zien levensoonderhaajt door 't telefonisch verkoupe vaan balpenne. Al snèl veel de band oeterein. Door gebrek aen cent góng heer actere, mer heer rappeleert ziech de periood mèt de band nog altied es de sjoenste tied vaan zie leve. Zoe späölt heer zelf gitaar in Chocolat en in Sweeney Todd zingk heer. Wijer heet heer opnames gemaakt mèt Oasis en op tillevisie opgetroje mèt Shane McGowan en Iggy Pop. Veur de film 'Once upon a time in Mexico' sjreef heer zien eige thema 'Sands Theme'.
In Los Angeles lierde Depp de visagiste Lori Anne Allison kènne, mèt wee heer vaan 1983 tot 1985 getrouwd waor. Allison introduceerde Depp bij Nicolas Cage. Allison euvertuigde Depp devaan tot actere wel get veur häöm waor en heelp häöm aon 'ne agent in de film- en televisiewereld. Depp kreeg de hoofrol in A Nightmare on Elm Street, ondanks zien gebrek aon ervaring. Daonao maakde heer inkel tienerfilms zoe es Private Resort. Vrijwel alle films nao A Nightmare on Elm Street flopte.
Ziene groeten doorbraak waor de serie 21 Jump Street, boe heer de rol späölde vaan Tom Hanson, 'ne undercover deender. Mèt 21 Jump Street kraog heer de status vaan tieneridool.
't Waor e imago boe Depp neet op zaot te wachte. Heer waor opgeluuch wie heer in 't veerde seizoen kós stoppe. Zonger Depp bleek de serie neet mie te loupe en nao nog e seizoen veel 't dook.
Zien ierste twie groete filmrolle kreeg Depp in 1990. In dat jaor späölde heer in de jaore '50-parodie Cry Baby, boe in heer de ruige nozem Wade Walker vertolkte, mer heer braok veural door mèt de fantasyfilm Edward Scissorhands, dee heer maakte mèt Tim Burton. 't Is de start vaan 'n lang carrière mèt 'n divers aontal films. De film Arizona Dream oet deen tied woort veural 'n culthit in Fraankriek.
thumb|200px|Johnny Depp op de première van Pirates of the Caribbean: At Worlds End, juli 2007.
'ne Nuie sterstatus krijg heer wie heer beslut 'ne piraat te goon speule. Aonvenkelek woort heer neet serieus genome: 't piratengenre waor al tientalle jaore "doed". Mer umtot heer (aonvenkelek tot groete sjrik vaan Disney) de piratekapitein Jack Sparrow e hiel eige geziech wis te geve, woort Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl oonverwach de groete hit vaan 2003 en kraog Depp 'n Oscarnominatie. In 2006 kaom Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest oet en in 2007 Pirates of the Caribbean: At World's End. Mierdere fans zien Depp daan ouch es veurbeeld vaan iemes dee oondaanks tegeslaag trouw bleef aon ziechzelf en ziech neet leet opjaoge door 't groete geld of "de ongesjreve regels vaan Hollywood", en oeteindelek wereldwied erkint woort es ein vaan de populairste acteurs vaan 't momint.
In 2008 vervóng heer oonverwach de plotseling gestorve Heath Ledger in The Imaginarium of Doctor Parnassus ; weier naom heer in 't veurjaor en de vreuge zomer vaan 2008 Public Enemies op, hei in späölt heer de rol vaan de beruchte bankrover John Dillinger. In 2010 versjijnt Tim Burton's Alice In Wonderland, boe in heer de Hoodmaker vertoent. De laank verwachte verfilming vaan Hunter S. Thompson's "Rum Diary" is in 2009 in veurbereiding gegaange.
Chicago
250px|right|thumb|Ligking van Chicago Chicago ies ein van de groatste sjtae van de VS en mèt zien 2.9 miljoan inweunersj ies 't de 3e sjtad van Amerika nao New York en Los Angeles, en ies gelege in Cook County, Illinois. De plaats ies gelege aan 't Michiganmeer.
Bevolking
37% van de bevolking ies Afro-Amerikaans of zjwart. 25% van de bevolking is Hispanic of Latino. Zie zint aafkómstig veural oet de leng Mexico en Cuba. 25% van de bevolking ies blank. 5% van de bevolking is Aziaat. Zie kómme veural oet leng wie China en Japan. 5% van de bevolking ies van andere aafkóms. 3% van de bevolking ies van gemengde aafkóms.
11% van de bevolking ies ouwer es 65 jaar. 34% van de bevolking ies alleinsjtaond. 25% van de bevolking laef ónder de ermoojgrens. 7% van de bevolking ies werkeloos.
Gesjiedenis
In 't gebied woa noe Chicago liek, haet oarsjprónkelik de Potawatomi-sjtam gelaef. Chicago woort gesjtiech in 1830, en kreeg in 1837 de sjtadsstatus.
Economie
left|thumb|250px|Chicago, 't Centrum
Chicago haet 'n groat zakecentrum. In de neugetiènde ièw waor Chicago 't vertrèkpunt van bekans alle treine, die op weeg ginge nao 't weste van de VS. Ouvch allewiel liek de sjtad sjtrategisch, zoawaal veur trein- es veur autoverkièr. Dees positie haet Chicago tot 't groatste industrieel centrum van Amerika gemaak. Bie de sjtad bevingk ziech ein van de drökste vleegvelde van de waereld 't vleegveld O'Hare International Airport.
Weitesjap
Chicago haet circa 15 zelfsjtendige universiteite. Beroemd zint de Northwestern University, mèt de de Kellogg School of Business en de Universiteit van Chicago.
L.A. Raeven
L.A. Raeven is d'r keunstenaersnaam van d'r twieling Liesbeth en Angelique Raeven oet Norbik. Ze zeunt in 1971 in Haeële gebaore.
Waerk
't Beeldende multi-media waerk van L.A. Raeven hèlt d'r genadeloze commers van de waelt van de keunst, de media en de mode taege 't leech dör gebroek te make van de ègeste technieke en methodes mae dan mèt es basis hön ège waeërdsjaal. Hön waerke rope krachtige emoties óp bie 't publiek, ooch in de VS, Duutsjlaand en de Ingeland.
Max Verstappen
thumb|Max Verstappen in 2014 Max Verstappen (Hasselt, 30 september 1997) is 'ne Belsj-Nederlandjse autocoureur. Hae veurt ónger 'n Nederlandjse licentie veur Red Bull inne Formule 1.
Biografie
Verstappen woort gebaoren es zoon vanne Nederlandjs-Limbörgse Jos Verstappen, ouch Formule 1-coureur, enne Belsj-Limbörgse Sophie Kumpen, die ouch hoeag haet gekartj. Zoea koom d'r mit zeve jaor zelf al inne kart; hae woort drek Belzje kampioen inne Miniklas. E jaor later herhaoldje d'r det; hae wón doe zelfs alle races. In 2007 woort hae de kampioen inne hoger Rotax Minimaxklas, ouch weer door alle 'manches' te winne. De twieë jaor dao-op woort d'r kampioen inne Cadètklas.
In 2010 en 2011 kwaam Verstappen oet inne KF3-klas, woveur d'r ouch versjillige kampioensjappe boeten 't Belsj voor en wo d'r in 2011 ouch weer kampioen woort. E jaor later deej d'r zelfs in drie klasse tegeliek starte: KF2, KF1 (de hoogste kartklas) en KZ2 (karts mit handjmaesige sjakeling). Dit jaor haoldje d'r gein kampioensjappe: bieje KF2 woort d'r disciplinair gestraof veur 'n foute manäöver, inme KF1 vool d'r twieë kieër oet en inne KZ2 kwaam d'r tekórt. In 2013 spróng d'r euver nao de KZ1, hie-in woort d'r derdje.
Door Verstappen zien vreugriepheid vónj me det 't tied woor gewaore veur 'm oppe formuulwages te zètte. Al op 18 dieëtsember 2013 maakdje d'er zie tesdebuut inne Formule 3. Aan 't Formule 3-sezoen van 2014 noom d'r mit wusselendj succes deil. Zie talent bleef aevel neet ónopgemirk, en in augustus 2014 woort bekèndjgemaak det Verstappen veur Red Bull móch gaon rieje. Veur percies te zien woort t'r toegeveug aan Toro Rosso, e satellietteam van Red Bull. Hae haoldje flot zien superlicentie en deej op 3 oktoeaber 'n vriej traening bieje Grand Prix van Japan.
Inj april 2016 stapdje hae euver van Toro Rosso nao 't hoofteam van Red Bull. Zie debuut in dit team maakdje hae op 15 mei op de Grand Prix van Spanje. Hae zat 'n historische prestaasje daonieë door drek te winne; mit 18 jaor woort hae de jóngste coureur alzelaeve dae 'ne GP wón (of nag waal allein op 't podium kwaam). Ouch is hae d'n ieëste Nederlenjer dae 'ne Grand Prix gepak haet.
Op 12 dieëtsember 2021 wón Verstappen de Groeate Pries van Abu Dhabi en daomit woort t'r es ieëste Nederlenjer werreldkampioen Formule 1. 't Jaor dao-op herhaolde hae dit al op 9 oktoeaber in de Groeate Pries van Japan; hae hauw dat jaor väöl races mit euvermach gewónne.
Brón
Dit artikel baseertj zich op 't corresponderendj Nederlandjstalig artikel, en waal in dees versie.
Meierij vaan Den Bosch
thumb|De historische Meierij vaan Den Bosch binne 't Hertogdóm Braobant en later de Rippubliek. thumb|De huiege regio Meierij. De Braobantse Kempe weure dao neet mie touw gerekend. De Meierij vaan Den Bosch, dèks kort-eweg de Meierij geneump, is 'n regio in 't ooste vaan de Nederlandse provincie Noord-Braobant.
Oontstoon en historie
Iewelaank had 't huieg Noord-Braobant, en e stök aonpaolend gebeed in 't huieg Belsj, oonder de gouw Toxandrië gevalle. Tege d'n èlfden iew verzwaakde 't gezag vaan d'n Duitse keizer hei evels en kraoge lokaol edele de mach. In d'n twelfden en daartienden iew kaom 't gebeed oonder d'n hertog vaan Braobant, dee 't gebeed in drei meierije verdeilde. De meierije woorte bestuurd door 'ne meier, 'ne neet-èrfeleken titel dee me mèt baljuw of ruwaard kin vergelieke. De drei meierije woort verneump nao hun hoofplaotse: Tiene, Leuve en Den Bosch. De lèste stad waor speciaol veur de hertogeleke mach in deen oethook vaan zie domein gestiech.
De Meierij waor verdeild in veer kertere: Oisterwijk, Kempeland (hoofplaots Oirschot, later Indhove), Pieëlland (hoofplaots Sint-Oedenrode, later Helmond) en Maosland (hoofplaost Oss). 't Land van Kuuk hoort neet bij de Meierij, zoe wieneg wie Luyksgestel en aander enclaves die neet oonder Braobant vele. Lommel, allewijl deil vaan Belsj Limburg, waor wel Braobants en ouch deil vaan de Meierij.
Nao de instèlling vaan Staots-Braobant woort de Meierij behawwe; de functie vaan meier woort evels vervaange door die vaan hoegsjout ('sjoutemeier').
Allewijl
Allewijl versteit me oonder de Meierij veural nog 't noordelek deil vaan de Meierij. 't Kempeland weurt es apaarte streek verstande. In de Meierij (mèt oetzundering vaan Den Bosch zelf) sprik me Meierijs, e Braobants dialek wat ziech oonder mie kinmerk door zien karakteristieke verkorting en frequinte dobbel oontkinninge.
In 2011 definieerde de provincie officieel 't begrip Meierij (zuug oonderste keertsje heineve). In 2017 oontstoont hei de fusiegemeinte Meierijstad.
Mosasaurus
De ierste fossiele vaan 'ne Mosasaurus woorte opgegraove in 1766, decennia veur de ierste dinosaurusse. 't Góng oonder mier um twie oonderkake en ein bovekaak. Die ligke allewijl in 't Teylers Museum in Haarlem. In 1774 woort nog 'n kaak gevoonde, die bekind is gewore umtot 'r door de Franse tijdens de Fraanse bezètting geklajd is en nao Paries is mètgeveurd. Allewijl ligk 'r dao in 't Muséum Nationale d'Histoire Naturelle. Biologe herkinde in die fossiele direk herdissereste, meh daan väöl groeter. Dit brach e debat op gaank of bieste mesjiens neet kóste oetsterve anders es door minseleke oetroejing; dit waor in deen tied nog 'n controversieel gedachte. Väöl lui meinde tot bieste door God gesjaope neet op 'n natuurleke meneer kóste oetsterve; dit zouw in tegespraak zien mèt 't doel vaan de sjöpping. Later vónste in zuidelek Limburg voonte plaots in 1956 (in de melgerkojl bij 't Root), in 1998 (in de kalksteinkojl vaan de ENCI; bijgenaomp Bèr) en in 2012 (ouch in d'n ENCI-kojl; bijgenaomp Carlo). Bèr is euvergebrach nao 't Natuurhistorisch Museum in Mestreech; mèt Carlo geit dat ouch gebeure.
De Mosasaurus waor e slaank bies boevaan de veer pu tot flippers waore oetgegreujd. Mèt die flippers en ziene start, boe 'n vin op zaot, bewoog heer ziech door 't water. Individu Carlo waor 13 meter laank; de modaole Mosasaurus evels eine meter korter.
Elko County
thumb|200px|Graofsjappe vaan Nevada thumb|200px|Ligking vaan Elko County Elko is 'n in 1869 gestiech graofsjap in Nevada, VS. Elko heet ziene naom te daanke aon de gelieknaomege stam, die allewijl is oetgestorve. De hoofplaots vaan 't graofsjap is Elko.
Geografie
't Graofsjap heet 'n totaal oppervlak vaan 44.555 km² boevaan 44.493 km² land is en 62 km² water.
Demografie
Volgens de census vaan 2000 bedroog 't totaol bevolkingsaontal in Elko County 45.291.
Plaotse
De twie belaankriekste plaotse vaan 't graofsjap zien:
Maassluis
frame|Ligking vaan Maassluis in Zuid-Holland Maassluis is 'n stad en gemeinte in de Nederlandse provincie Zuid-Holland, aon de Nui Waterweeg, ten weste vaan Vlaardinge en t'n ooste vaan Hoek van Holland, in de agglomeratie Rotterdam. De gemeinte had op 1 januari 2006 31.989 inwoeners en besleit 'n oppervlak vaan 10,11 km2 (daovaan 1,51 km2 water). Binne de gemeinte ligke gein ander kerne.
Stadsfuncties
Maassluis is 'n industrie- en forenzestad, in de periferie vaan Rotterdam. 't Industriekarakter vaan vreuger heet de stad, door de sloop vaan aw arbeiderswieke, gooddeils verlore.
Op de Hei
Baove óp de hei waar lange tied 'n groeët aaneinsjletend heidegebeed die 'n gebeed besjleug van Kaldenkirchen euver de päöl, tót aan Venlo in 't naorde en Belvend in 't zuje. Rónk 1900 woorte heej graove dènne aangeplant veur de gesjläöte mienboew in de Miensjtreik. 't Guuf ouch nag koele, wao bis in de jaore dertig grind en klei woort aafgegrave. De klei heej sjtóng bekind um eure kwaliteit, en 't woort um die reie vaok gebroek veur de productie van baksjteine. Veur de groeve's mós Kesjtiël Wambach beej de grens mit 't Pruusj waal wieke. Pas drèk nao d'n Twieëde Waereldkrieëg woort óp de sjteilrank 't twieëde deil van de woeënwièk aangelag. Door de groeëtssjalige bósaanplant is dit ein van de greunste wièke van de gemeinte Venlo.
Maassluis
Stadsgeziech
thumb|Kèrkeiland, Maassluis In 't centrum vaan Maassluis ligke mer relatief weineg aw gebouwe. 't Meis bezeensweerdeg is de Groete Kèrk (1629-1639), op 'n eilendsje wat me 't kèrkeiland neump, op de plaats vaan d'n awwe sjans. In de kèrk hingk 't bekind Garrelsörgel oet 1732. 't Aajd raodhoes is allewijl e sjeepvaartmuseum. Op 't memint (2006) bojt me in 'n boetewiek vaan Maassluis 'n nui kathelieke kèrk mèt e hendeg modern oontwerp, die es bijnaom "Sydney aan de Waterweg" gekrege heet (vaanwege de gliekenis mèt 't operagebouw vaan Sydney).
Op de Hei
De aanlèg van de sjnelwaeg A73 en A74 westelik en naordelik van Op de Hei, zurgte aanvankelik veur ónrös ónger de wièkbewoeëners vanwaenge meugelike milieu- en euverlasperbleme. Ouch woort isolatie van de res van de gemeinte gevraes, en um die reie woorte hanktaekeninge daor actiegróppe verzameld. De sjnelwaeg woorte aevels geboewd: de A73 woort in 2008 ópgelaeverd en de A74 in 2012. Daor de A73 tösse de wièk en Tegele get te verdepe en mierder brögke te boewe vanoet de Hei nao Tegele en Venlo, woort det perbleem ópgelos.
Brachter staasje
Mit de Brachter staasje kónne twieë dinger bedoeldj waere:
Maassluis
Historie
Maassluis oontstoont roond 1340 es Maeslantsluys, 'n neerzètting bij 'n sluus in 'n waterkiering vaan de reveer de Maos in 't amb Maasland. In 1489 woort 't gehöch geplunderd. In de zestiende iew lag me op bevel vaan Marnix van Sint-Aldegonde 'ne sjans aon. In 1614 woort de plaot, tot daan touw nog ummer in Maaslands bezit, door de Staote vaan Holland zelfstendegheid gegönd. Vieftien jaor later woort mèt de bouw vaan de Groete Kèrk begós. De handels- en vèssersplaots greujde daonao lankzaam door. In 1811 kraog ze vaan Napoleon stadsrechte.
Zuudpoeal
De ieëste luuj die de geografische zuudpoeal bereikdje ware de Noor Roald Amundsen en zien groep op 14 dieëtsember 1911.
Maassluis
Historie
In de negentiende iew industrialiseerde de plaots door de kortbijheid vaan de Rotterdamse have: de sjleepvaort kaom in 't bezoonder op. In de twintegste iew zètde dees tendens ziech door, zeker ouch umtot 't havegebeed ziech ummer mie nao 't weste verplaotsde. Nao d'n oorlog kraog Maassluis mier 'n functie es forenzestad veur Rotterdam.
Zuudpoeal
Doordet de aerd besjik euver e magnetisch veldj is ouch spraok vanne geomagnetische zuudpoeal, dae netuurkóndig gezeen oppe aerd 'ne magnetische naordpoeal is. Aangezeen de richting van 't magnetisch veldj op langer termien ónstabiel is, is de locatie vanne geomagnetische zuudpoeal neet vas. In 1008 loog de geomagnetische zuudpoeal op 137° 51' 45" OL, 64° 31' 38" ZB. De plaats, richting en sterkdje van 't magnetisch veldj verangere kónstant. Aventoe truuedj boetedet 'nen ómslaag van 't magnetisch veldj op: 'n ómwusseling vanne (netuurkóndige) magnetische naord- en zuudpoeal. De litste kieër det det is gebeurdj is zoeaget 780.000 jaor trögk.
Maassluis
Historie
In de jaore zeveteg en tacheteg kaom de plaots negatief in 't nuits door 'ne gifbelt in de nuibouwwiek de Steendijkpolder. Dees polder waor in de jaore viefteg opgehoeg mèt slib oet de Rotterdamse have; dit had desastreus gevolge veur 't milieu in dees nuibouwwiek. Door de bebouwing waor sanering oonmeugelek.
Moeskroen (arrendissement)
't Arrendissement Moeskroen is ein vanne zeve besteurleke arrendissemente vanne Bèlsje provinsie Henegouwe. 't Arrendissement haet 'n oppervlak van 101,17 km² en haw op 1 juli 2005 70.111 inwoener. 't Bestuit uit de gemeinte:
Dit arrondissenent in percies zoeë oetgekoze dat twie faciliteitegemeinte, woe 't gebroek van Nederlands is toegestaon, drin ligke.
Reto-Roemaans
't Reto-Roemaans (Rumantsch) is 'n groop samehangende dialekte in de Alpe, en in ènge zin de noordelike groop daovaan, dee in 't Zweitserse kanton Graubünden (Grischun) gesproke weurt. De Italiaanse variante weure samegevat oonder de naom Frioels. 'rs Zien nog oongeveer 60.000 minse die 'n Reto-Roemaans dialek spreke; 't Frioels heet tien kier zoeväöl sprekers.
't Reto-Roemaans is ein vaan de vier officieel taole vaan Zweitserland. Veur 't gebroek in officieel situaties is in 1982 'n officieel spèlling aongenome (Rumantsch Grischun), die ingezèt weurt veur zoe oetereinloupende zake wie baankbiljette, wètgeving en oonderwies, te verglieke mèt 't Algemein Gesjreve Limburgs in dee zin tot 't e compromie is dat boven 'n aontal wied oetereinligkende dialekte wèlt stoon; wie 't AGL weurt ouch dees spèlling neet breid geaccepteerd. Bestumde gelierde wèlle 't Reto-Roemaans is twie taole opbreke; de zuidelike dialekte vaange zie oonder de neumer Ladin, de noordelike blieve Reto-Roemaans. Sprekers vaan twie versjèllende dialekte höbbe de neiging ziech in 't Duits aon te spreke; väöl vaan 't aw taolgebeed is inmiddels opgesjlok door 't Zweitserduits.
Mestreech-Zuidwes (Stadsdeil)
Mestreech-Zuidwes is e stadsdeil vaan Mestreech. André Willems (Seniorepartij) is de stadsdeilwethawwer.
Beowulf
thumb|right|De ursjte bladzie van Beowulf 't Aodingelsj episch gedich Beowulf oet ca. 700 n. Chr. is gesjraeve in 'n allitererende versvorm en zit zich oetèèn mit 'n universeel thema. 't Vertèlt 't ieëwenaod verhaol van 'ne dappere en edele haeld dae luuj redt, die zich in groeët gevaar bevinde. D'r achtergroond van 't verhaol is d'r ieëwige sjtrijd tussje de krachte va leech en duusternis. Mit dit heldegedich begint de literatuur in 't Ingelsj.
Oonbekaande dichter
D'r oonbekaande dichter haat de orizjineel Germaanse elemaente gecombineerd mit 't christelek geleuf. D'r God in d'r 29ste regel is d'r Christeleke God, en Grendel is zjuus wie Kaïn in 'ne sjtaot van 'däör God verlaote'. Beowulf reflecteert de ideale van 'n samelaeving oeë-in de loyalitèètsbeng tussje d'r Hieër en z'n vazale en tussje de lede van d'r clan centraal sjteunt. 't Gedich priest de deugde va mood, kracht en oethoudingsvermoge. Achter de baovenatuurleke woondere en sjpannende avonture ligkt 'n eenvoudig en sjtaerk geleuf in de waeërd van heldendom en 'n stoïciense acceptatie van wat kaome geet. 't Gedich geet sjtil en mit sjtijgende ernst van melancholie nao 'n atmotsfeer van terreur. Al d'r tied blief v'r os bewus van de kracht van Wyrd, dae 't korte laeëve van de luuj bepaald. D'r miensj is neet mieë es e kwetsbaar waeëze op de golve van 't lot. Mae e kint groeët waeëre dör d'r roem dae 'm zal uvverlaeve. Toch kint d'r groeëtste vechter neet ummer winne want fale is 'n essentieel oonderdeel van e miensjlaeve. Mae soms bliekt fale winne.
De taal en d'r sjtijl
Beowulf is gesjraeëve in 't Angelsaksisch of Aod-Ingelsj in Germaans rijm, beginrijm, sjtafrijm of alliteratie. D'r naam Beowulf is warsjienlek 'n kenning.
't Limburgs Landschap
't Limburgs Landsjap ies 'n sjtiechting, die opgeriech ies op 31 juli 1931. 't Doel van de sjtiechting ies de natuur en zien karakteristieke monumente in Limburg te besjerme en te behere. De sjtiechting haet in 2006 7300 hectaar natuur versjpreid euver 59 sjtökker land veilig gesjtèld. In 2006 kump 'n jubileumbook oet: Het verhaal achter...ter herinnering aan 75 jaor natuurbesjerming.
Frioels
't Frioels (Furlan) is 'n Wes-Roemaanse taol in de Oesteleke Italiaanse Alpe en 't aonligkende gebeed. 't Is gei dialek vaan 't Italiaans; zie kortbijste verwant is 't Reto-Roemaans. Allewijl zien 'rs nog zoe 600.000 minse die Frioels spreke.
't Belaangriekste versjèl mèt 't Reto-Roemaans zit in de vocabulair: 't Frioels is dao-in aofhaankelek vaan 't Italiaans, 't Reto-Roemaans vaan 't Duits. De taol weurt sinds inkel jaore door de Italiaanse euverheid erkind.
't Frioels wert ooch gekald dör groeëte groepe emigrante in Canada en Australië.
Literatuur
Opvallend is neet alling, dat ummer väöl in 't Frioels gesjraeve is, väöral sjtreekromans en sjtreekgedichte, mae och is ummer literatuur van 'n hoeëg niveau gesjraeve. D'r bekinde film-regisseur en dichter Pier-Paolo Pasolini sjreef in 't Frioels.
Lies van kesjteële in Nederlands Limburg
Dit is ’n lies van kesjteële en kesjteëlachtige hoeze in Nederlands Limburg.
Dees lies is alfabetisch veur wat betref de kesjteële zelf. De plaatsjname zint gesjreve zoa-es ze locaal waere oetgesjpraoke.
Woufhage
thumb|right| [[Fabriciushaof oet 1615]] Woufhage (Nederlands:Wolfhagen) ies 'n buurtsjap van Sjènne in de gemeinte Baekdale in Zuud Limburg. De 40 häöf en hoezer liegke langs en rónd de gelieknamige weeg, ten noorde van Sjènne.
Gesjiedenis
In de 16e ièw woont'r 'ne zekere Jan Wolffs es pachboer op de Witzenhaof. Zien familie woont dan al saer ca 1500 hie. De naam Woufhage geit waarsjienlik truuk nao deze Wolff mèt zien nederzètting umringk mèt 'n hègk (haag).
Bezeenswaerdig
thumb|right|De [[Dieterenhaof tösje Sjènne en Pöt ]] Ónder de grónd loupe de geng van veurmalige koele of kolemiene. Dat ies te zeen aan plaatselike verzakkinge woadoor 't gebeed tamelik vochtig ies. In 1992 kaom de bösj aan de sjtiechting 't Limburgs Landschap. In de moere van versjillende ouwer hoezer loupe sjäöre vanwege miensja, tengevolge van verzakkinge door miengeng.
Thuin (arrendissement)
't Arrendissement Thuin is ein vanne zeve besteurleke arrendissemente vanne Bèlsje provinsie Henegouwe. 't Arrendissement haet 'n oppervlak van 933,69 km² en haw op 1 juli 2005 146.621 inwoener. 't Bestuit uit de gemeinte:
Kerk van Jezus Christus en de Heilige vanne lètste daag
De Kerk van Jezus Christus van de Heilige der letste daag sjteit auch waal bekind es de Mormoonse Kerk (Mormone) en is de groeëtste kerk binne de Mormoonse gemeinsjap (ein vorm van christelijk-restaurationisme). Dees kerk veltj neet onger de katholieke, protestantse of orthodoxe tradisies, en sjteit dao gans los van.
Gesjiedenis
't Mormonisme ontsjtong in 1820 naodet Joseph Smith in ein antjwoard op zien zeuktoch nao de waore kerk een visioen kreeg, waorin d'r God en Jezus Christus zaag. Daonao, in 1823, kreeg d'r bezeuk van 'ne ingel dae de naam Moroni droog. Die vertilde 'm van golje plate waorin de gesjiedenis gegraveerdj woor, van ein volk det vertrok oet 't aaje Jeruzalem zo rond 600 veur Christus, en op 'n gegaeve moment in Zuid-Amerika belandje. Dit verklaorde de aanwezigheid van indiane (of oorsjpronkelijke bewoners van Amerika) op 't Amerikaanse continent, en in de gesjiedenis. Dees historie waerdje door Joseph Smith vertaaldj, en kreeg de naam "'t book van Mormon". 't Is op basis van deze naam det de mormone häöre biejnaam krege.
Stökskeseflaaj
Stökskeseflaaj is 'n flaajsaort mit es spies gedruuegdje stökskes paere. Dees aofte zeen traditioneel krinksgewies oppe flaajbaom gelag.
't Geltj es 'n inne vergaetelheid geraakdje lekkernie.
Veurbeeldjzin:
Dao is gèn grótter lekkernie es e stök stökskeseflaaj.
Kerk van Jezus Christus en de Heilige vanne lètste daag
Gesjiedenis
De Mormoonse kerk waerdje op 6 april 1830 officieel opgerich.
Toen de bevolking in opsjtandj kwoom taege de gemeinsjap, waerdje Smith gevange genaome en op d'n 27ste juni 1844 in de gevangenis in Carthage, Illinois door 't volk gelyncht. D'r ontsjtong 'ne sjtried veur de opvolging tusse Brigham Young en Smith ziene zoon, Joseph. Dit goof aanleiding veur de sjplitsing van de gemeinsjap.
De sjtad Salt Lake City woort in 1847 opgeriech door de Mormone.
Benaming
Sinds 1836 gebroekdje de Mormone de geopenbaardje naam "De Kerk van Jezus Christus van de heilige der letste daag". In dees benaming gaeve de Mormone duudelijk aan det ziej ein christelijke godsdeenst zin. 't Woord "heilige" sjleit neem op de katholieke beteikenis, mer op 't volgeling zeen van Christus. "Letste Daag" geuftj aan det de Mormone geluive det v'r vandaag in de letste bedeling van de Evangelie laeve, det wiltj zegge det de letste periode waorin 't Evangelie in al zien volheid verkondigdj waerdj. De Mormone neume zich trouwes leever gein Mormone, mer "Heilige der letste daag". Dit om neet de indruk te wekken det Mormon, De samesjteller van 't book van Mormon, op waat veur meneer den auch waerdj aanbeje, of verierdj.
1856
1853 - 1854 - 1855 - 1856 - 1857 - 1858 - 1859
Gebäörtenisse
thumb|200px|Eduard Douwes Dekker
Zelfmaord
Zelfmaord, zelfdoeajing of suïcide (oet 't Letien: suicidium, van sui ("(zich)zelf") en caedere ("doeaje")) is de benaming veur 't opzèttelik ènjige van zien eige laeve. Wen 'n poeaging is mislök sprèk me van 'n zelfmaordpoeaging. Zelfmaord versjiltj van euthanasie, wobie 't laeven op eige verzeuk door emes anges wuuertj ge-ènjig. 'n Variant op zelfmaord is zelfeuthanasie, wobie de zelfmaord in rilletieve aopheid gebeurtj door anger luuj d'rbie te betrèkke.
't Motief veur 't plieëge van zelfmaord is neet ummer aeve dudelik veure naobestäöndje. Sómtieds luuetj de miens dae zelfmaord plieëg e document (wie 'nen aafsjiedsbreef of e berich oppe sociaal media) achter woroet bliek waat dae persoean haet bewaoge toet 't euvergaon op dees daod.
'n Apaarte vorm van zelfmaord is de zelfmaordaanslaag.
1893
1890 - 1891 - 1892 - 1893 - 1894 - 1895 - 1896 1893 (MDCCCXCIII) waor e gewoen jaor wat begós op 'ne zoondag op de Gregoriaanse kalender.
Doornik (arrendissement)
't Arrendissement Doornik is ein vanne zeve besteurleke arrendissemente vanne Bèlsje provinsie Henegouwe. 't Arrendissement haet 'n oppervlak van 607,52 km² en haw op 1 juli 2005 141.512 inwoener. 't Bestuit uit de gemeinte:
Madeira
De Autonoom Regio van Madeira is ei vanne autonoom gebiede van Portugal. De regio steitj geliek ane archipel van Madeira. De autonoom regio van Madeira is opgenómmen inne Portugese gróndjwèt en maak deil oet vanne Europese Unie.
De eilenj Madeira en Porto Santo, die deil oetmake vanne archipel van Madeira, woorte volges sómmige historici al óntdèk dore Romeine, mer hieveur is gei kónkrieët bewies gevónje. In 1418 woort Porto Santo (her)óntdèk dore Portugezen en Madeira volgdje in 1419. De regio is de op ein nao riekste regio van Portugal. 't Is 'n hieël populair bestumming ónger toeriste vanwaengen 't gemaotig klimaat, zowaal inne zómmer es inne wintjer. Daonaeven is 't bekèndj veure madeirawien, dae oppe archipel wuuertj verboedj.
Kirchröatsjer sjpetsiejalietète
Kirchröatsjer Sjpetsiejalietète is ing serie va plate die durch d'r Kirchröatsjer vasteloavends verain is oesjebraat. 't Zunt in de loof van de joare vunnef dele in dis serie óp d'r maat jekomme.
Deel ee oes 1976 is 't mietst bekank en is dan óch sjpieëder nog ing kieër op tseedee oesjebraat.
De LP
Kirchröatsjer Sjpetsiejalietète: (deel 1, 1976) Orkes: Original Wurmtaler Muzikanten o.l.v. John Quadflieg
Ahlen
Ahlen (Nedersaksisch: Aolen) is e Wesfaals stedsje in de krink (Kreis) Kreis Warendorf, te Noordrien-Wesfale (Duitsland). Mèt häör 123,13 km² en 52.077 inwoeners (2014) heet 't 'n bevolkingsdeechte vaan 423 de veerkante kilometer.
't Op 80 meter hoegte ligkende pläötske is te klein um stadsdistrikte te höbbe.
Brachter staasje (staasje)
De Brachter staasje (geografische aafkorting Mbt), ouch bekindj es Brach-Lin is 'n veurmalige staasje ane spaorlien: Mestreech-Vènlo (Staotslien E). De staasje van Brach waas geäöpendj van 21 november 1865 toet 15 mei 1938 en van 1 mei 1940 toet 24 november 1940.
De vreugere ligking is nag te herkinne aan de 3 spaore die op det baanvlak ligke. Ouch zuut m'n 't aan de straotname Staasjeswaeg, Stationsstraot en Brachterstatie (wo-aan de staasje loog). Daobie liek d'r allewiel min of mieër e 'gaat' in de boemeltreindeensregeling te zitte tösse Remunj en Mestreech/Haerle: nörges op dae lien veurt 'ne boemeltrein zoea lank aan ein stök door es tösse Remunj en Ech (ongevieër tieën menuut).
Zinnik (arrendissement)
't Arrendissement Zinnik (Soignies in 't Frans) is ein vanne zeve besteurleke arrendissemente vanne Bèlsje provinsie Henegouwe. 't Arrendissement haet 'n oppervlak van 517,28 km² en haw op 1 juli 2005 177.812 inwoener. 't Bestuit uit de gemeinte:
Gouvy
thumb|Locatie va Gouvy in Luxemburg. Gouvy (Welsj: Govi) is 'n gemèngde en plaatsj in de provincie Luxemburg op 't Belsj in 't arrondissemaent Bastenake. Op 'n oppervlakde va 165,11 km² wonne 5.036 inwoners (1.1.2014) en det guf 'ne bevolkingsdichheid van 31 minse per km².
Aander kerne
left|thumb|De kèrk va Gouvy. Limerlé, Bovigny, Beho, Cherain en Montleban.
Mode
thumb|250px|[[Satire|Sjpótprènt över 't dictaat van de mode oet 1913]] Mode (Fraans: mode; van 't Latiense: modus betekent meneer van doeë, wies) is de, in e bepaald tiedvak en dör 'ne bepaalde groep luuj es hedendaags besjoewde menere van doeë, bie bv. kleier en seeraod. Me deet bie de tiedse zakes, me gebroekt bie de tiedse dinger of sjaft die aan. Get is mode zoelang de menere van doeë neet va lange doeër zeunt, mae nao verloop van get tied es gevólg va maatsjappeleke processe altied wer dör nuuj - die da es hedendaags gelde - menere van doeë vervange werre. Mode kènt waal cyclische bewaeginge m.a.w. sommige modes kaome truuk nao verloop va jaore.
Modes werre mèt kórtdorende útinge van d'r tiedsgeest in verbaand gebrach. Menere van doeë die zich över mieë modególve of -grille haandhave werre klassiekers geneumd.
Elke nuuj mode haat hör ège menere van doeë, menere van deenke en menere van ute, die ofwaal es mäögelekhèèd werre gepresenteerd ofwaal es norm of sjtandaard. Elke nuuj mode bringt nuuj waardes mèt zich mèt en interpreteert de waelt dus ömmer wer opnuuj: sommige versjiensele gelde es owwerwèts, aander es in de mode en wer aander es klassiek.
Bron
Duutsje Wikipedia
Lies van elemente op symbool
Lies van sjemische illemènte, gerangschik nao symbool
Brussels lof
thumb|left|150px|Brussels lof en wortel Brussels lof of Sókkerei (Mestreechs) is waeltwied erkaant es 'n Belsj laandboewproduct. De greunte is ooch in Limburg al saer lange tied 'n weentergreunte. 't Brussels lof is gekaand oonder de name chicoree Platduutsj, witlof (Nederland), witloof (Vlaandere), chicons (Wallonië) en endive (Fraankriek). Huutsedaag kènt me in alle jaorestieje Brussels lof gaele, dat mètstens op 'n aqua-kultuur is geteeld.
D'r teelt
D'r teelt va Brussels lof verlupt in 'n aantal sjtappe.
De wortele werre gebroekd um Brussels lof op water te trèkke, mae ieëder kaant me allèng d'r hie-oonder besjraeve teelt in d'r groond.
Midden-Delfland
frame|Ligking vaan Midden-Delfland in Zuid-Holland Midden-Delfland is 'n gemeinte in de Nederlandse provincie Zuid-Holland, in de streik 't Westland (en t'n ooste vaan de gemeinte Westland) tösse D'n Haog en Rotterdam, mèt op 1 januari 2006 14.469 inwoeners en 'n oppervlak vaan 49,38 km2 (daovaan 1,92 km2 water). De gemeinte umvat de kerne Hodenpijl, Den Hoorn, Maasland, Nieuw Huis ter Lucht, Schipluiden (raodhoes), 't Woudt en De Zweth.
Brussels lof
D'r teelt
thumb|right|Brussels lof of Chicoreij
Midden-Delfland
De gemeinte is op 1 januari 2004 oontstoon oet 'n fusie vaan de aw gemeintes Schipluiden en Maasland.
Brussels lof
't Gebruuk
Bie 't Brussels lof mot me d'r helle kaen oet d'r sjtoonk snieje. Me kint d'r 'n salade va make, mèt sjtukskes appel of mandarijn mèt gekaoëkt ei. Me kint 't Brussels lof kaoëke, sjtaove, zachjes braoje en ummer e bietsje naat haowe, mèt get geraspte nootmuskaat d'r op of gratinere. Ooch kint me, mèt 'ne bouillon va hoon, 'n lofroomsop d'r va make.
Middelharnis
Middelharnis (Ziews Menheerse) is e dörp in de Nederlandse gemeinte Goeree-Overflakkee, provincie Zuid-Holland, op 't eiland Goeree-Overflakkee Same mèt Sommelsdijk vörmp 't e twielingdörp.
De gemeinte Middelharnis woort in 1966 oetgebreid mèt Nieuwe-Tonge, Sommelsdijk en Stad aan 't Haringvliet. Wijer laog de naobersjap Battenoord nog in de gemeinte. Ze had 18.073 inwoeners (1 fibberwarie 2012) en 'n oppervlak vaan 86,79 km² (daovaan 25,62 km² water). In 2013 góng ze op in de nui gemeinte Goeree-Overflakkee.
Lies van Roemeinse keizers
Zuug ouch: Lies van Roemeinse keuninge, consuls en dictators
Oosroemeinse keizers
Zuug Lies van Byzantiense keizers
Jan van Steffeswert
thumb|right|300px|Modergaods in parochiekèrk in [[Valkeberg (plaats)|Valkeberg ]] Jan van Steffeswert waor 'ne beeldhouwer of beeldsjniejer in Mestreech, dae laefde op 't ing van de Mieddelièwe, van veur 1470 tot nao 1525. Hoewaal de naam deit vermoede, dat hae, of ziene vader, oet Staeveswaert (Stevensweert) aafkómstig zou zin, höbbe materiaalónderzeuk en archiefmateriaal beweze, dat 'r in Mestreech wèrkde.
Werk
't Mestreechs Bonnefantemuseum haet 10 werksjtökke van häöm, woa van 3 gesigneerd. (in 't totaal zin d'r tot noe toe 14 gesigneerde werke bekind.) 't Feit dat van Steffeswert signeerde, in zienen tied hièl óngebrukelik, tuènt aan, dat hae ziech van zien kwaliteite bewus waor. Hièl bekènd ies 't Marianum van zien hand in de dom van Aoke. 't Werk van deze beeldhouwer ies veural aanwezig in 't zuje en miedde van Nederlands Limburg, gedeiltelik Belsj Limburg en wes Duutsjland.
Woa
Ander werk van Jan van Steffeswert:
Sjtiel
Hièl kènmerkend ies de oetdrökking van 't geziech en de typische ploaje van de kleier in zien beelde. De maonsiekel ies 'n gereigeld truukkómmend attribuut of symbool. Opmerkelik ies ouch de 'knee' in häör kleid.
In de christelijke iconografie wert de maagd Maria, de moder van God, dik mit d'r mond vergelaeëke of aafgebeeld terwiel ze op 'ne mondsikkel sjteet of troeënt. Dit beeld geet warsjienlek truuk op de Openbaring va Johannes (12:1): d'r versjeen in d'r hieëmel e groeët teke: 'n vrow gehuld in de zon, mit oonder häör veut d'r mond - symbool van d'r zege uvver vijandige machte.
Nederlek
Nederlek is 'n geweze gemeinte in de Nederlandse provincie Zuid-Holland, in de Krimpenerwaard, aon de revier de Lek. De gemeinte umvatde de kerne Krimpen aan de Lek en Lekkerkerk.
Nederlek oontstoont in 1985 oet 'n fusie vaan de aw gemeintes Krimpen aan de Lek en Lekkerkerk. Op 1 jannewarie 2015 góng ze zelf op in de fusiegemeinte Krimpenerwaard.
Istro-Roemeens
't Istro-Roemeens is 'n bedreigde Oos-Roemaanse taol de in 't ooste vaan 't haafeiland Istrië, in Kroatië, gesproke weurt. In tegestèlling tot 't Istriotisch, wat mie Italiaans klink, steit 't Istro-Roemaans korter bij 't Roemeens. Feitelek is 't Istro-Roemeens, wie de naom al aongief, e dialek vaan de Roemeense diaspora in de Middeliewe. Wie zien Roemaanse naoberse is ouch dees taol erreg klein: d'r zien op z'n hoegs 1.000 sprekers euver.
Volksleed vaan Mestreech
<td colspan="2" rowspan="2" valign="top" bgcolor="#FFFFCC"> <font size="2" color="#9900CC"><b> Mestreechs volksleed LOFZAANK OP MESTREECH </b> <b><font size="2" color="#9900CC">Hoera! Vivat! Mestreech!!! Jao diech höbs us aon 't hart gelege, Mestreech, door alle ieuwe heer. Veer bleve diech altied genege En deilde dreufheid en plezeer. Veer huurde nao dien aw histories Te peerd op grampeer ziene sjoet. Ues ouge blónke bij dien glories · Of perelde bij diene noet. </b> <b><font size="2" color="#9900CC">En dee vaan diech 't          sjoens wèlt prijze, In taol, die al wie zinge klink, Dat dee op nui Mestreechter wijze Zien aajd Mestreech mèt us bezingk. Me zong vaan diech ten alle tije, Eus mojers zonge bij de weeg, En voolte veer us rech tevreie Daan zong ze e leedsje vaan Mestreech. </b> <b><font size="2" color="#9900CC">Doe, blom vaan Nederlands landouwe, Gegreujd op 't graaf vaan Sintervaos, Bis weerdeg dobbel te besjouwe, Gespiegeld in de blanke Maos. 'n Staar, De witste oet de klaore, Besjijnt diech mèt häör straole zach En, um diech zuver te bewaore, 'nen Ingel hèlt bij diech de wach. </b> <b><font size="2" color="#9900CC">Wie dèks woorste neet priesgegeve, Mèh heels dien kroen toch opgeriech En ongeknak bis te gebleve, Door euze band vaan trouw aon diech. Daorum de hand us tòwgestoke, 't Oug geriech op 't stareleech; En weur dat oug daan ins gebroke, Daan beidt veur us het aajd Mestreech. </b> <b><font size="2" color="#9900CC">Wäörd: Fons Olterdissen (1865-1923). Meziek: Guus Olterdissen. Slotleed uit: "Trijn de Begijn". </b>
Mestreech-Noordwes (Stadsdeil)
Mestreech-Noordwes is e stadsdeil vaan Mestreech. Jacques Costongs (PvdA) is de stadsdeilwethawwer.
12 juli
Nationale fièsdaag in Kiribati
Platina
Platina is e sjemisch element mit 't symbool Pt en 't atoeamnómmer 78. 't Is e grieswit euvergangsmetaal.
Toepassinge
Platina vindj väöl toepassing in sieräöj en apparatuur die hoeag temperaturen en corrosieve ómstenjigheje mót kónne doorstaon, wie sjemische smultjkroezen en glaasaovebekleijinge. Fien verpoejerdj platina kan deens doon es 'ne katalysator. Anger toepassinge van platina zeen:
De verbinjing cisplatien (PtC12(NH3)2) kan 'n effektief genaesmiddel zeen taenge sommige vörm van kanker, wie leukemie en prostaatkanker.
Dalmatisch
't Dalmatisch is 'n oetgestorve Oos-Roemaanse taol die aon de kös vaan Kroatië en, op zie hoegtepunt, ouch Montenegro gesproke woort. De lèste plaots boe dees taol gehuurd woort is 't eilaand Krk (Veglia op 't Dalmatisch); de lèste spreker waor Tuone Udaina, dee in 1898 op 'n laandmien leep. Ei jaor ieder had de Italiaanse gelierde Matteo Giulio Bartoli häöm bezoch en alle moegelike informatie euver de taol ingewonne, zoetot heer e book dreuver kós sjrieve. Dat kaom in 1906 oet oonder de titel Das Dalmatische. 'rs Zien twie houfdialekte gewees: 't Ragusaans (zuidelik) en 't Veljotisch (noordelik); Udaina spraok 't lèste.
Veurbild
Hei volg 't Paternoster (korte versie) in 't Dalmatisch.
Kasjoebisch
Kasjoebisch is 'n Wes-Slavische taol die in Noord-Pole roond Gdánsk gesproke weurt. De taol heet nog maximaal 150.000 sprekers en geneet sinds einege jaore 'n officieel status in de regio's boe ze gesproke weurt; 't euvergroete deil vaan 't publiek leve späölt ziech evels nog ummer aof in 't Pools.
Nieuw-Lekkerland
Nieuw-Lekkerland is e dörp in de Nederlandse gemeinte Molenwaard, provincie Zuid-Holland, in d'n Alblasserwaard, aon de Lek. Tot 1 jannewarie 2013 waor 't 'n zelfstendege gemeinte, die neve 't dörp Nieuw-Lekkerland ouch e groet deil vaan Kinderdijk umvatde. Dees gemeinte had op 1 fibberwarie 2012 9.501 inwoeners en 'n oppervlak vaan 12,77 km² (daovaan 2,38 km² water).
Istriotisch
't Istriotisch is 'n kleine Oos-Roemaanse taol die gesproke weurt in 't noorde vaan Kroatië aon de Adriatische kös, op 't haafeilaand Istrië dös. De taol is beperk tot de stèdsjes Rovinj en Vodnjan (Rovigno en Dignano). De taol heet allewijl nog meh doezend sprekers. De naom Istriotisch woort in de negentiende ieuw door 'nen taolkundege verzonne. De taol steit relatief kort bij 't Italiaans.
Beckum
Beckum (Nedersaksisch: Biäkem) is e Wesfaals stedsje in de krink (Kreis) Kreis Warendorf, te Noordrien-Wesfale (Duitsland). Mèt häör 111,46 km² en 36.135 inwoeners (2014) heet 't 'n bevolkingsdeechte vaan 324 de veerkante kilometer.
't Op 100 meter hoegte ligkende pläötske is te klein um stadsdistrikte te höbbe, mer 't gief dao wel veer stadsdeile.
De Waterratte
De vereiniging, De Waterratte, opgeriech op 11 November 1959 is oontstande oet de biljartvereiniging Heugem, domicillie kezend in kaffee Sport ( wat noe cafè d`n Hoof is ) aon de Heugemerstraot. Mötse en capes woorte geheurd, boedoor d`n habsjaar al metein `t kasbook kös opene mèt e tekort. Veurnaomste doelstèlling maag daan zien `t stimulere vaan de plaotselikke vastelaovendsviering, daoneve höbbe de Waterratte steeds amikaal kontakte onderhawwe mèt zustervereiniginge boete hun maosdörrep.
Aarle (arrendissement)
't Arrendissement Aarle is ein vanne vief besteurleke arrendissemente vanne Belsje provinsie Luxemburg. 't Arrendissement haet 'n oppervlak van 317,28 km² en haw op 1 jannewarie 2017 61.899 inwoener. 't Bestuit uit de gemeinte:
In dit arrondissement is vanawds 't Luxemburgs de volkstaal. De grenze van 't arrendissement valle naogenóg same mitte grenze van 't Arelerlandj.
Moordrecht
Moordrecht is e dörp en 'n veurmaolege gemeinte in de Nederlandse provincie Zuid-Holland, aon de Hollandsen IJssel. De gemeinte had per 1 januari 2010 8.187 inwoeners en 'n oppervlak vaan 12,73 km2 (daovaan 0,52 km2 water). Binne de gemeintegrenze laoge gein ander kerne. Op 1 januari 2010 is de gemeinte mèt Nieuwerkerk aan den IJssel en Zevenhuizen-Moerkapelle gefuseerd tot de nui gemeinte Zuidplas.
Marche-en-Famenne (arrendissement)
't Arrendissement Marche-en-Famenne is ein vanne vief besteurleke arrendissemente vanne Bèlsje provinsie Luxemburg. 't Arrendissement haet 'n oppervlak van 953,70 km² en haw op 1 juli 2005 52.439 inwoener. 't Bestuit uit de gemeinte:
Valkeberg
thumb|300px|right|telefoto van de [[kesjtièl Valkeberg|rewien van 't kesjtièl van Valkeberg]]
Valkeberg of Vallekeberg ies 'n sjtedsje dat liek in 'n dal aan de Geul in de gemeinte Valkeberg aan de Geul in Zuud Limburg. Ouwer sjriefwies zin: Fauquemont, 1041 Falchenberch, 1075 kopie 17e ièw Valchenburg, 1096 Falconbere, 1901 Valkenberg. De 1e sjrieftelike vermelding van Valkeberg es sjtad: burch ind (en) stat zu Valkinburch sjteit in 'n oorkonde van 1 mei 1353. Saer dat jaor haet 't plaetske sjtadsrechte. De beteikenis van de naam ies waarsjienlik börch van Falco. Valkeberg ies 'n toeristeplaetske. De luuj kalle hie Valkebergs.
Buurtsjappe
thumb|Valkeberg in 1700 Bie 't sjtedsje Valkeberg huère ouch de buurtsjappe en wieke:
Historie
thumb|right|300px|'t Vestingsjtedsje Valkeberg op de kaart van [[Jacob van Deventer ca 1555]]