cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Amstel Gold Race 2021
Verluip
Bij de manslui vörmde ziech al gaw 'ne kopgróp vaan tien maan, dee laank op zoeget vief, later veer menute veuroet bleef. Op zoeget tachteg kilometer veur de finish begós dee veursprunk trök te loupe. In 't lèste deil vaan de race woort de gróp ingerekend; heibij veel ouch 't peloton oeterein. Drei maan kaome noe veurop te ligke, de Belsj Wout Van Aert, de Brit Tom Pidcock en de Pruus Maximilian Schachmann. D'n aofluip waor 'nen oongemein inge fotofinish tösse Van Aert en Pidcock- zoe ing tot de renners zelf neet wiste wee gewonne had. Ouch op 't oonbewèrk tillevisiebeeld waor dat neet te zien. 'ne Bewèrkde finishfoto sjreef oetindelek de wins aon Van Aert touw.
Kabbinèt-Beel II
't Kabbinèt-Beel II waor 't Nederlands kabbinèt vaan 1958 - 1959. 't Kabbinèt woort gevörmp door de politieke partije KVP, ARP en CHU oonder premier Louis Beel en waor in prinsiep e "roompkabbinèt" (een rompkabinet), wat zoeväöl meint es tot 't d'n opdrach had d'n Twiede Kamer en de regering veur te bereie op aonkoumende verkezinge. De formatie vaan 't kabbinèt däörde 11 daog. Same bestoond 't kabbinèt oet 77 vaan de 150 zetele in d'n Twiede Kamer, 't parlemint vaan 't Keuninkriek vaan de Nederlen.
't Kabbinèt woort beëdeg op 22 december 1958 en woort demissionair op 12 miert 1959. Op 19 mei 1959 woort 't kabbinèt oontboonde.
't Kabbinèt volgde 't Kabbinèt-Drees III op en woort oetindelek opgevolg door 't Kabbinèt-De Quay.
Kabbinèt-Cals
't Kabbinèt woort beëdeg op 14 april 1965 en woort demissionair op 14 oktober 1966. Op 22 november 1966 woort 't kabbinèt oontboonde.
't Kabbinèt volgde 't Kabbinèt-Marijnen op en woort oetindelek opgevolg door 't Kabbinèt-Zijlstra.
Daag
'nen Daag is d'n tied dae de aerd nuuedig haet veur 'ne ganse kieër ómme aerdas haer te drejje ten opzichte van e referentiepuntj. Aafhenkelik van 't referentiepuntj sprèk me van 'ne zóndaag (ten opzichte vanne zón), 'ne maonsdaag (ten opzichte vanne maon) of 'ne siderischen daag (ten opzichte vanne sterre). Sómtieds wuuertj mitte term daag slechs d'n tied tösse zónsopgank en zónsóngergank gemèndj, get det ouch waal specifiek wuuertj aangeduudj es daagdoer. 'n Get nejkäöriger aandujing is etmaal. 'n Etmaal doertj 24 oer, begintj óm middernach en bevatj alle veer de daagdeiler: nach, mörge, middig en aovendj. d'n Daag of 't etmaal wuuertj neet gebroek es tiedseinheid binnen 't SI-stèlsel: hie gebroek men inplaats de sekónd.
In hieël specialistische tekste wuuertj sómtieds ouch de van 't Aadgrieks aafgeleidje term nychthemeron gebroek veur 'n ganse drejjing ómme aerdas haer.
SI-definitie
'nen Daag wuuertj volges 't SI-stèlsel in 't algemein geliekgestèldj aan 86.400 sekónd. 't Internationaal bureau van gewichten en maote (BIPM) haet de sekónd gedefinieerd es d'n doer van 9.192.631.770 periodes vanne straoling die euvereinkump mitten euvergank tösse de twieë hyperfein energieniveaus vanne gróndjtoestandj van 't cesium-133 atoom. De lingdje vannen daag is op gróndj hievan geliek aan 794.243.384.928.000 van zón periodes.
Sjrikkelsekónd
Aafhenkelik vanne positieve of negatieve sjrikkelsekónd kan 'nen daag ein sekónd langer of kórter doere. Sjrikkelsekónde waere van teveuren aangekónjig dore International Earth Rotation and Reference Systems Service. Die waeren ummer ingeveug aan 't ènj van 'n maondj, op 30 juni of 31 december.
Variaties in daaglingdje
De snelheid womitte aerd ómme as haer drejtj is neet kónstantj, meh neump euver 't algemein hieël lanksem aaf es gevolg vanne getiejewirking van zowaal de maon es de zón. d'n Daag wuuertj dus ummer langer enne toenaam bedruueg óngevieër 1,7 millisekónd de ieëf (e gemiddeldje det is beraekendj op gróndj vanne litste 2700 jaor). Warve (sedimentläögskes die inne loup van ei jaor gevörmp waere) wiezen aan det zoea 620 miljoen jaor trögk 'n etmaal slechs 21,9 oer doerdje.
Daonaeve wusjeltj de drejjingssnelheid vanne aerd sómtieds van daag toet daag mitte massaverdeiling - krumpe de oceanen of de dampkrink get in door aafkeuling, den geitj de aerd get snelder drejjen es gevolg vanne wèt van behaad van impulsmoment. Zón versjille zeen mit modern tiedmaetmetodes good waornumbaar. Veure klok geliek te laote loupe mitte middelbare zóndaag mót aventoe 'n sjrikkelsekónd ingelas waere (zuuch hiebaove).
Belsj Limburg
Limburg (in 't Limburgs regionalisme auch waal bekind es Wes-Limburg, ten opziechte van Oas-Limburg: Nederlands Limburg) is de meist oestelèke provinsie van Vlaandere, ein van de drie geweste van 't Bèlsj, en lik westelik va de reveer de Maas. 't Grèns aan Vlaams Brabant, Antwerpe, de Welzje provincie Luuk en aan Nederland. De haufsjtad is Hasselt. 't Is óngerverdeild in drie adminnestratieve arrendissemente mèt 44 gemeintes.
In 't Bronsgroen Eikenhout is 't "officieel" volksleed van de regio Limburg, in 't Bèlsj en in Nederland. De vlag van Belsj Limburg en 't blazoen van Belsj Limburg zin gebaseerd op 't wapesjild van 't oud hertogdóm Limburg.
Belsj Limburg ies ein van de besjtuurlike einhede die samewèrke in de Euregio Maas-Rien.
Cultuurlandsjappe
Cultuurlandsjappe in Belsj Limburg zint:
Gemeintes
Zuug ouch de lies vaan geweze gemeintes in Belsj Limbörg.
Touwkoms
Veural nao 2010 begós in gans Vlaondere de discussie euver 't wijer fusere vaan gemeintes weer. Oetindelek besloot me um gemeintes neet te dwinge, meh ze wel tot vrijwèllege fusie te stimulere. Oetindelek beslote in Limbörg twie kier twie gemeintes tot 'n fusie: Miëve-Roj en Glabbek fuseerde op 1 jannewarie 2019 tot Audsberge, Neerpelt en Ueverpelt fuseerde tot Pelt.
Heimèt is de discussie nog neet veurbij. Diverse groeter planne zien veurgestèld; oonder mie 'n fusie tösse Hasselt en Gènk. Allewel tot dat emotioneel geveuleg ligk, zouw dit economisch good kinne wèrke. Zelfs 'n fusie vaan alle gemeintes tot ein stad mèt 42 deilgemeintes zouw meugelek en potentieel veurdeileg zien.
Verwant is ouch de doorloupende discussie euver de aofsjaffing vaan de provincies in Vlaondere.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2019
In Albanië gebäört 'ne zjwaoren aerdsjóddel. Zoe'n 50 luuj kómme óm.
't Perces taege neuge Catalaanse politici die in 2017 e rifferendum oetsjreve en de ónaafhenkelikheid oetrepe waere veroerdeild tot sjtraofe bis dertien jaor.
't Links kabinèt-Conte II weurt ingezjwaore.
Nao waeke van regeringscrisis beujt d'n Italiaanse premier Giuseppe Conte zien óntsjlaag aan. Hae lègk de sjöld van de crisis bie de extreemrechse Lega Nord.
Bie de Greekse parlementsverkezinge wintj de rechs-conservatief partie Nea Dimokratia mit bekans 40% van de sjtumme. Kyriakos Mitsotakis weurt de nuje premier. Hae volg Alexis Tsipras vanne linkspopulistische SYRIZA op. Dees partie verloor hendig, mer is nog de twiede in 't landj.
Bie herverkezing wintj obbenuujts de oppositiekandidaat Ekrem İmamoğlu 't börgemeistersjap van Istanbul. De AK-partie van presidentj Erdoğan hauw op hersjtumming aangedrónge.
Bie parlemèntsverkezinge in Sjpanje weurt de sociaaldemocratische PSOE de groetste partie.
Op 't vakantie-eilandj Madeira kómme 29 Duutsje toeriste óm 't laeve bie 'n óngelök mit 'nen touringcar.
2018
In 'n discotheek inne ómgaeving vanne Itteljaense havesjtad Ancona, ane Adriatische Zie, kómme zès luuj óm 't laeve, naodet pennik oetbrik.
Jos B., de verdachte van de maord op Nicky Verstappen, weurt in Sjpanje opgepak.
Bie Genua sjtort e sjnaelwaegviaduk in. Hiebie valle 43 doeje.
Europees Hof vaan Zjustitie
't Europees Hof vaan Zjustitie, officieel gewoen 't Hof vaan Zjustitie (neet te verwarre mèt 't Hof vaan Zjustitie vaan de Europese Unie) kaveert de eerbiedweerdegheid vaan 't Rech vaan de Europese Unie bij de verklaoring en touwpassing vaan de Europees verdrage. 't Is de hoegste gerechteleke instèlling vaan de Europese Unie (EU) en maak same mèt 't Gerech en 't Gerech veur ambtenerezake vaan de Europese Unie deil oet vaan 't ieder geneump Hof vaan Zjustitie vaan de EU.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2018
Oppe sjnelwaeg kórtbie de Italiaanse sjtad Bologna óntplof 'ne tankwage. Daobie vèlt eine doeje. Mier es zestig luuj rake gewóndj.
Door bósjbrenj inne buurt vanne Greekse huidsjtad Athene kómme mier es tachetig luuj óm 't laeve.
Europees Hof vaan Zjustitie
Es gerechteleke instèlling vaan de EU veurkump 't tot ederein 't Gemeinsjapsrech nao eige inziech verduts en touwpas. 't Zörg daomèt deveur tot 't rech 'tzelfde blijf veur de gansen traanzjee oonder alle umstandeghede.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2018
De zittende presidentj Erdoğan wintj mit 'n absolute mierderheid de Törkse verkezinge. Zien AK-partie haet 42,5% vanne sjtumme behaold.
Mariano Rajoy weurt mit 'n aangenome motie van wantroewe aafgezat es premier van Sjpanje.
Europees Hof vaan Zjustitie
't Hof vaan Zjustitie zetelt in de stad Luxembörg.
Mach
't Hof heet 'n, veur EU-bezejje, groete maote vaan mach in de Unie: alle Europese wètgeving, inclusief de nationaal wètgeving vaan EU-lidstaote die op welke meneer daan ouch gelink kinne weure mèt intra-nationaal aofsprake tösse EU-lidstaote, valle oonder de verantweurdelekheid vaan dit Hof. Es 't Hof bewies tot de situatie of wètgeving op welke meneer daan ouch in aonraoking kump mèt Europees wètte, of wètte vaan aander lidstaote, heet 't Europees Hof 't lètse woord. Wat de nationaal rechbaanke dao ouch vaan mage vinde is daan irrillevant. Daomèt gief 't 'n vrij oetzunderleke situatie binne de verstandshawwinge tösse de EU en häör lidstaote: wijl in de executieve mach en legislatieve mach de EU minder te zègke heet es de lidstaote (die allemaol oonaofhaankelek veto-rech höbbe bij 't veur- of tegestömme vaan nui wètte), heet de EU in de judicieel mach via 't Europees Hof de euverhand. Heidoor weurt soms ouch wel gestèld tot 't Europees Hof vaan Zjustitie 't mechtegste instituut is vaan de EU.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2018
Naodet d'n Italiaanse presidentj Sergio Mattarella weigert d'n econoom Paolo Savona es minister van Financië te acceptere, brik óngerhanjelaer Giuseppe Conte de vörming van 'n regering mit Lega Nord en de Viefsjterrebewaeging aaf. Hie-op sjrief Mattarella nuuj verkezinge oet en formeert hae 'n technocratische regering mit Carlo Cottarelli es premier.
De Baskische aafsjeiingsbewaeging ETA hèlt formeel op te besjtaon.
Ex-regiopresidentj van Catalonië Carles Puigdemont is opgepak in Duutsjlandj. Zien arrestatie veroerzaak väöl ophöf inne Catalaanse sjtaej.
In Italië weurt gesjtump. De rechse Viefsjtarebewaeging en Lega höbbe de meiste sjtumme behaold.
2017
In Catalonië winne de separatistische partieje de vervreugde regionaal verkezinge.
Sebastian Kurz weurt geïnstalleerd as bondjskanseleer van Oesteriek.
De veurmalige Bosnisch-Kroatischen aorlogsmisdadiger Slobodan Praljak weurt door 't Joegosjlaviëtribunaal veroerdeild tot twintig jaore gevangenissjtraof. De man plaegde direk nao d'n oetsjpraok zelfmaord door cyaankali in te sjlikke, e doejelik gif.
D'n Bosnisch-Servischen aad-ginneraal Ratko Mladic weurt door 't Joegosjlaviëtribbenaal veroerdeild tot 'n laeveslange gevangenissjtraof waeges aorlogsmisdade tiedes d'n Bosnischen Börgeraorlog.
't Parlemèntj van Catalonië reup de ónaafhenkelikheid oet. Daenzelfden daag sjteit de Sjpaanse senaat de lenjelike regering toe óm Catolonië ónger curateel te sjtèlle.
De Sjpaanse regering van Mariano Rajoy pas artikel 155 van de gróndjwèt toe óm Catalonië zien autonomie aaf te pakke. De Catalaanse regiopremier Carles Puigdemont dreig hie-op einziejig de ónaafhenkelikheid oet te rope.
Bie bósbrenj in Portugal en Sjpanje kómme 36 luuj óm 't laeve.
De Regioregering van Catalonië hilt e rifferendum euver de aafsjeiing van Sjpanje. De Sjpaanse regering blokkeert dit en perbeert mit väöl pelissiegeweld de sjtumming te veurkómme. Bie confrontaties tösse de Sjpaanse pelissie en Catalaanse separatiste raakde volges de lokaal regering 844 luuj gewóndj, waovan twie ernsjtig. Get mier es twie miljoen van de vief miljoen keesgerechtigde in Catalonië höbbe gesjtumd; daovan zouw 90 procent veur ónaafhenkelikheid zien.
Op de La Rambla, ein zier bekinde promenade in Barcelona, is e besjtelböske ingerede op luuj. 't Nederlandse Minesterie van Boetelandse Zake meld det drie Nederlanders bie de aansjlaag gewóndj zien geraak. Ein vrouw oet 't Belsj is óm 't laeve gekómme. IS zouw d'n aansjlaag höbe opgeëis. Nao d'n aansjlaag woorte klopjachte op meugelike daders georganiseerd. In Alcanar woort 'n explosief tot óntplóffing gebrach bie de arrestatie van eine van de verdachte. Twie verdachte kwame hie óm 't laeve. 'n Angere veurtvluchtige woort nao e incident op de Avinguda Diagonal in 't dörp Sant Just Devern doedgesjote. Inne kösplaats Cambrils, hónjerd kilomaeter ten zuje van Barcelona reed 'nen auto opnuuj op luuj in; dees keer woorte de terroriste aevel gesjtop. Daonao volgde 'n sjeetpartie. De pelissie sjakelde veer verdachte ónmiddelik oet, 'ne viefde sjtorf get later in 't krenkehoes. D'n besjtuurder van 't böske woort oetindelik op 21 augustus 2017 doedgesjote in 'n wiengaard kórtbie 't dörpke Subirats. Veer verdachte (de euverlaevende vanne terreurcel) zien opgepak en weure veurgeleid veur de rechter.
Bie bósbrenj in Portugal zien minstes 62 luuj óm 't laeve gekómme. De autoriteite höbbe de noedtoesjtandj oetgereupe.
Bie 'n aerdsjóddel op 't Griekse eilandj Lesbos is zaeker ein persoen óm 't laeve gekómme.
Twelf luuj kómme óm bie e óngelök mit 'nen helikopter in de Törkse provincie Tunceli.
In Turkieë sjtump de bevólking in e referendum veur achtien wieziginge in de Gróndjwet, waomit de president Erdoğan mier mach krieg. 't Goof 'n mierderheid van 51%.
De Italiaanse superiewlinge Emma Morano sjtörf op 117-jäörige laeftied. Zie waor daomit de letste persoen die nog in de neugetiende iew gebaore waor.
De Baskische aafsjeiingsbewaeging Euskadi Ta Askatasuna (baeter bekind es "ETA") laevert häör wapes en sjpringsjtóf in, wat óngerdeil is van de wapesjtilsjtand dae in 2011 geteikend woort.
Meugelik zien 140 migrante veur de Libische kös verdrónke.
Op de Middellandse Zie tösse Libië en Italië woorte binne 24 oer mier es 3.300 migrante gered.
Op 't Maltese eilandj Gozo sjtort de Blauw Vènster in nao 'nen hevige sjtórm.
In versjillende Törkse provincies weure 420 vermeudelike aanhengers van de terreurorganisatie Islamitische Sjtaot ópgepak.
'n Lawine verweus 'n hotel in de Italiaanse plaats Farindola. 29 doeje zien geborge.
In 't Zjwitserse Genève weure óngerhanjelinge tösse de Greeks- en de Turks-Cyprioten euver de hereiniging van Cyprus hervat.
Bie 'nen bómaansjlaag in de Törkse sjtad İzmir valle twie doeje en vief gewónje. Vólges de Törkse regering zit de verbaoje partie PKK achter d'n aansjlaag.
De veurmalige premier van Kosovo, Ramush Haradinaj, weurt door de Franse pelissie opgepak op 't vleegveldj Basel-Mulhouse waeges de aan höm ten laste gelègde aorlogsmisdade in de Kosovo-aorlog taege Serviërs. Hae woort ouch in 2008 en 2012 opgepak, mer woort sjnel vriegesjpraoke waeges 't óntbraeke van bewies. De Kosovaarse regiering haet 't Servisch arrestatiebevel sjerp veroerdeild.
Bie 'n sjeetpartie in 'n nachclub in Istanbul valle zeker 39 doeje en versjillende gewónje. Eine van de sjlachoffers kump oet Haotele.
2016
Alweer raak 'ne zjwaoren aerdsjóddel 't midde van Italië, noe mit 'n krach van 6,5. Väöl ieder al verzjwaakde boewe sjtorte noe gans in.
In Midde-Italië vènje obbenuujs twie aerdsjóddele plaats, eine van 5,5, d'n angere van 6,1 op de MM-sjaol.
In midde-Italië (Latium, Umbië, Abruzze en Marke) vintj 'n aerdsjóddel plaats mit 'n krach van 6,0. Hie bie valle diverse doeje.
't Turks laeger verrich mit diverse acties in Istanbul en Ankara 'n couppoging taegen 't bewindj van Erdoğan.
De Turks-Nederlandse columniste Ebru Umar weurt in Turkieë opgepak óm kritiek op de Turkse presidentj Erdoğan.
Radovan Karadžić, de vreugere veurman van de Serviërs in Bosnië-Hercegovina, weurt sjöljig bevónge aan genocide en misdaode taege de minsjheid en veroerdeild tot 40 jaor gevangenis.
In de Turkse hoofsjtad Ankara weurt obbenuujs 'ne zelfmaordaansjlaag geplaeg.
Op de Sultan Ahmetplei in Istanbul vèntj 'n zelfmaordaansjlaag plaats. Hiebie kómme tien luuj óm 't laeve, veural Duutsje toeriste. De Turkse regering wies Islamitische Sjtaot es de sjöldige aan.
2015
't Turks laeger sjut e Russisch vleegmesjien denaer, wat nae Turkieë zaet baove Turks gróndjgebeed vluug.
In Turkieë haolt de AK-Partie van presidèntj Erdoğan 'n absolute mierderheid. Internationaal waornummers sjpraeke van ónierlike verkezinge mit väöl mediacensuur en intimidatie.
Bie 'n vreidesdemonstratie in Ankara waere twie zelfmaordaansjleeg geplaeg, wobie 10 doeje valle.
Bie nuuj verkezinge in Grekelandj blief de Syriza-partie van premier Alexis Tsipras de groetste.
Nao 'n marathonvergaoring van 31 oer sjlete de eurolenj 'n akkaord euver nuje sjteun aan Grekelandj. Dit landj mót daoveur ingriepende hervörminge daorveure. Hiemit weurt 'ne Grexit veurkómme.
De Griekse regering kump asnog mit e pakkèt bezunigingsmaotraegele óm 't landj te hervörme. Die haop daomit de financiële sjteun van de EU en 't IMF trök te kriege.
Kabbinèt-Marijnen
't Kabbinèt-Marijnen waor 't Nederlands kabbinèt vaan 1963 - 1965. 't Kabbinèt woort gevörmp door de politieke partije KVP, VVD, ARP en CHU oonder premier Victor Marijnen. De formatie vaan 't kabbinèt däörde 92 daog. Same bestoond 't kabbinèt oet 92 vaan de 150 zetele in d'n Twiede Kamer, 't parlemint vaan 't Keuninkriek vaan de Nederlen.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2015
De Griekse regering sjrief e rifferendum oet euver 't al of neet daorveure van hervörminge óm blievende financiële sjteun te kriege. 't Rizzelteert in 'n euverwinning veur 't nae-kamp.
Nao e compleet vasgeloupe euverlèk verliet de Greekse minister van financië, Jannis Varoufakis, de óngerhanjelinge euver nuuj noedlieninge. Te verwachte vilt det Grekelandj noe failliet geit.
Kabbinèt-Marijnen
't Kabbinèt woort beëdeg op 24 juli 1963 en woort demissionair op 27 fibberwarie 1965. Op 14 april 1965 woort 't kabbinèt oontboonde.
't Kabbinèt volgde 't Kabbinèt-De Quay op en woort oetindelek opgevolg door 't Kabbinèt-Cals.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2015
Bie de parlemèntsverkezinge in Turkieë verluus de AK-partie van presidentj Recep Tayyip Erdoğan de absolute mierderheid. Dit kump veural daordet de HDP de keesdörpel haolt.
Bie lokaal en regionaal verkezinge in Sjpanje verluus de regerende Volkspartie sjterk, te gunste van veural nuuj partieë.
Kabbinèt-Drees II
't Kabbinèt-Drees II (soms Drees III geneump es me Kabbinèt-Drees-Van Schaik mèttèlt es 'n Drees-kabbinèt) waor 't Nederlands kabbinèt vaan 1952 - 1956. 't Kabbinèt woort gevörmp door de politieke partije PvdA, KVP, CHU en Anti-Revolutionaire Partij oonder premier Willem Drees. De formatie vaan 't kabbinèt däörde 16 daog. Same bestoond 't kabbinèt oet 81 vaan de 100 zetele in d'n Twiede Kamer, 't parlemint vaan 't Keuninkriek vaan de Nederlen. Dit waor de lèste kier tot d'n Twiede Kamer bestoond oet hoonderd zetele. Heer woort heinao verhoeg nao hoonderviefteg.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2015
'n Boot mit taege de zaevehóngerd vlöchtelinge zènk op de Middellandse Zie veur de kös van Libië. De Italiaanse merien zèt 'n reddingsactie op, meh de aldermieste luuj lieke verdrónke.
Kaptein Francesco Schettino, dae in 2012 zie sjeep Costa Concordia deeg vergaon, weurt tot zèstien jaor cel veroerdeild.
Kabbinèt-Drees II
't Kabbinèt woort beëdeg op 2 september 1952 en woort demissionair op 13 juni 1956. Op 13 oktober 1956 woort 't kabbinèt oontboonde.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2015
De parlèmentsverkezinge in Griekelandj waere gewonne daor de extreemlinkse partie Syriza, die häöre leier Alexis Tsipras direk d'n angeren daag as premier weurt geïnstalleerd.
2014
De ierste direkte presidentsverkezinge in Turkije waere gewónne daor de zittende premier Recep Tayyip Erdoğan.
Kabbinèt-Drees II
't Kabbinèt volgde 't Kabbinèt-Drees I op en woort oetindelek opgevolg door 't Kabbinèt-Drees III.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2014
Keuning Juan Carlos van Sjpanje maak bekèndj te gaon aaftrejje te gunste van ziene zaon Felipe.
In 'ne koel in Turkije gebäört op twie kilomaeter deepde 'n explosie, wobie 301 kómpele ómkómme.
Paus Franciscus verklaort zien veurgengers Johannes XXIII en Johannes Paulus II heilig.
De ómsjtrejje AK-partie van premier Erdoğan wèntj de gemeinteraodsverkezinge in Turkije.
Adolfo Suárez, d'n ierste premier van democratisch Sjpanje, sjtörf op 81-jäörige laeftied.
D'n Italiaanse premier Enrico Letta trejt aaf naodat zien eige partie, de PD, 't vertroewe in häöm opzaet.
2013
'nen Hoegesjnelheidstrein vluug in Santiago de Compostella van de baon; hiebie valle 78 doeje. De machinis had in dezen drej väöls te hel gevare.
Kroatië weurt as 28e landj lid van de EU.
Silvio Berlusconi weurt veroerdeild tot 7 jaor gevangenis en iewige oetsjleting van publieke functies. Ómdat hae baove de 70 is, zal hae dae sjtraaf neet mótte oetzitte.
In 't 'Ruby-percès' taege Silvio Berlusconi, de vreugere premier van Italië, eis d'n aanklager 6 jaor gevangenis.
Giulio Andreotti, de zevevawdige premier van Italië, sjtörf op 94-jäörige laeftied.
De Sjpaansen 'dopaasjdokter' Eufemiano Fuentes weurt tot e jaor gevangenis veroerdeild.
D'n Argentijnse kardinaal Jorge Maria Bergoglio weurt tot paus gekoze; hae nump de naam Franciscus I aan.
Paus Benedictus XVI trejt aaf en geit zich paus emeritus neume.
Paus Benedictus XVI kunjig zien aaftrejje per 28 fibberwarie as. aan.
2012
De zakeman en vreugere premier van Italië Silvio Berlusconi weurt veroerdeild tot 4 jaor gevangenis óm fiscaal fraude.
Bie 'nen aerdsjóddel van 6,0 op de MM-sjaol mit 't epicentrum kortbie Bologna valle 7 doeje en versjillende gewónje. De sjaoj aan historische boewe is enorm.
Op 'n sjaol in Brindisi, Italië, weurt 'ne bomaansjlaag geplaeg. Me verdènk de mafia van betrokkeheid, meh de volgenden daag betwievelt me dat weer.
Naodat 't de versjillende partieje en presidentj Papoulias neet lök óm 'n regering te vörme, kunjig me in Grekelandj nuuj verkezinge aan.
Bie de parlemèntsverkezinge in Grekelandj haole versjillende extremistische partieje mónsterwinste, dewiel de centrumrechse en sociaaldemocrate verleze.
Grekelandj saneert zien sjöld bie de banke en veurkump daomit (veurluipig) e faillissemènt.
Antigone
Antigone kin verwieze nao:
In 't nuujs - Zuud-Europa
2012
Paus Benedictus XVI creëert 22 nuuj kardinale, ónger wae de Nederlandsen aartsbisjop Wim Eijk. en de Belzjen theoloog Julien Ries.
D'n tribbenaal in Turien lèk in e perces taege Eternit óm asbesvervoeling lang gevangenissjtraffe en zjwaor sjaojvergeujinge op.
Temidde van zjwaor proteste en versjendeleringe nump 't Greeks parlemèntj nuuj zjwaor besjpaoringe aan.
't Cruisesjeep Costa Concordia löp vas bie 't Italiaans eilandj Giglio en kapseis; 't gief 32 doeje en hóngerde en gewónje.
2011
D'r paus Benedictus XVI makt bekènd dat Hildegard von Bingen in oktober 2012 es Kirklieërer in d'r Canon werd geneumd.
Kabbinèt-Zijlstra
't Kabbinèt-Zijlstra waor 't Nederlands kabbinèt vaan 1966 - 1967. 't Kabbinèt woort gevörmp door de politieke partije KVP en ARP oonder premier Jelle Zijlstra. De formatie vaan 't kabbinèt däörde 35 daog. Same bestoond 't kabbinèt oet 63 vaan de 150 zetele in d'n Twiede Kamer, 't parlemint vaan 't Keuninkriek vaan de Nederlen. 't Waor 'n minderheidskabbinèt en e zoegenaomp roompkabbinèt (een rompkabinet), wat meint tot 't es belaangriekste buut had um veur te bereie op de verkezinge.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2011
Bie de parlemèntsverkezinge in Sjpanje haolt de conservatief Partido Popular de absolute mierderheid. De regerende socialiste van premier Zapatero verlere zjwaor.
Mario Monti, de nuje premier van Italië, maak zie kabinèt bekèndj. 't Besjteit gans oet technocrate, Monti weurt behauve premier zelf ouch minister van financië en economische zakes.
Kabbinèt-Zijlstra
't Kabbinèt woort beëdeg op 22 november 1966 en woort demissionair op 5 15 fibberwarie 1967. Op 5 april 1967 woort 't kabbinèt oontboonde.
't Kabbinèt volgde 't Kabbinèt-Cals op en woort oetindelek opgevolg door 't Kabbinèt-De Jong.
In 't nuujs - Zuud-Europa
2011
Naodat de twie kamers van 't Italiaans parlemènt mit 't besjpaoringsplan höbbe ingesjtump, trejt Silvio Berlusconi wie belaof aaf as premier.
Premier Silvio Berlusconi van Italië besjlut naodat hae de mierderheid in 't Italiaans liegerhoes haet verlore óm binnekort aaf te trejje; 't parlemènt mót dan iers zien besjpaoringsplan goodkäöre.
De partieje van 't Greeks parlemènt besjlete tot de vörming van 'n regering van nationaal einheid zónger premier Jorgos Papandreou.
In 't oeste van Turkieë, kortbie de sjtad Van, vèntj 'nen aerdsjóddel plaats mit 'n krach van 7,2 op de MM-sjaol. De daag tenao zalle hóngerde doeje valle.
In de arena van La Monumental in Barcelona vèntj 't allerlèste deuregevech plaatsj. Catalonië geit de gevechte per 1 januari 2011, as twiede regio in Sjpanje, verbeje.
De ganse Turkse laegertop sjtap op, nao me dènk oet ónvrei euver de regering.
De Baskische terreurbeweging ETA kundeg e permanint staak-'t-vure aon.
2010
Tösje hel proteste wiejt paus Benedictus XVI, op bezeuk in Sjpanje, de Templo de la Sagrada Família in Barcelona in. Dees kèrk is al mier as hóngerd jaor in aanboew.
In Taksim, e drökbezoch winkelgebeed in Istanbul, Turkieë, vèntj 'ne zelfmaordaonajlaag plaats, wobiej minstes 22 gewónje valle.
In Turkije sjtömp 'm mierderheid van de bevolking veur 'n nuuj gróndjwèt die de mach van 't laeger inperk en 't volk mier democratische rechte geuf. Kritiek is aevel op de mach die de regering in de rechelike mach krieg.
Juan Antonio Samaranch, veurmaoleg veurzitter vaan 't Internationaal Olympisch Comité, störf op 89-jaorege leeftied.
2009
6 april 'n Aerdbeiving in de Italiaanse stad l'Aquila van 6.2 op de sjaal van Richter verwoes e groeat deil van de middelieëuwse binnestad.
2008
De weenkelsjtraot in de hoofsjtad Nicosia wert geaoëpend nao oonderhanelinge tösje Grieks en Törks Cyprus.
De Sjpaanse parlemèntsverkezinge waere gewonne door de regerende socialistische partiej ónger premier José Zapatero.
Amerindische spraoke (Greenberg)
Amerindisch is 'n hypothetische spraokfemielje op hoger niveau, veurgestèldj door Joseph Greenberg in 1960 en wiejer oetgewirk door ziene student Merritt Ruhlen. Greenberg stèldje veur det alle inheimsje spraoke van Amerika toet drie spraokfemieljes trögkgebrach kinne waere: de veuraaf al wied geaccepteerdje Eskimo-Aleoetische spraoke en de Na-Denéspraoke, en de res, die normaliter door specialisten es väöle versjillige spraokfemieljes gezeen woort, in ein femielje, de Amerindische spraoke. Vanwaengen 't groeat aantaal aan methodologische tekórtkómminge in zie book Language in the Americas (1987), zeen de verwantjsjappen en óngerling relaties tösse dees spraoke die Greenberg veurstèldje dore meiste historisch-spraokkóndige aafgewezen es valsj.
Heksenhook
D'n Heksenhook en de Heksestraot (in 't verlengde vaan de Groete Looiersstraot) is 'n deil vaan Mestreech wat is geneump nao de femilie Hex (Haex) die dao in de Middeliewe woende. De naom heet dus niks te make mèt hekse. De straot woort in die daog 'Heksruwe', 'vicus Hexs' en 'Heren Heksruwe' geneump. Zie waor oonderdeil vaan 't aajd industrieel centrum vaan de stad. De Jeker zörgde veur de aondrieving van meules en zuver water veur de produktie van leer en lake. In de Heksestraot stoonte oets veer volmeules, boevaan nog ein euver is, 'De Bovenste Weyer'. Dees meule waor oets eigendom vaan 't Servaoskapittel. De opbrings vaan de meule woort gebruuk um de koste vaan wien en broed en de verleechting vaan de Sint Jaan te betaole.
V.V. De Fobmötse
Vastelaovesvereiniging (V.V.) De Fobmötse is ein vastelaovesvereiniging oet Zjwame diej is ópgerich is 2001.
Häör thoeshave is Cafe-Zaal 't Kesjotje en de vereiniging órganizeert idder jaor 't Halfvastebal in Zjwame.
Auguste Beernaert
August(e) Beernaert (1829 bis 1912) waor de premier ofwel d'n ierste minister vaan 't Belsj. Dit woort heer op 26 oktober 1884. Heer bleef de regeringsleier vaan 't Belsj Keuninkriek bis 26 miert 1894. De premier waor lid vaan de polletieke partij Katteliek Partij. Heer regeerde meh euver ei kabbinèt.
Zie premiersjap voond plaots oonder 't Keuningsjap vaan Leopold II, Keuning vaan de Belzje.
Robert Mugabe
thumb|Robert Mugabe Robert Gabriel Mugabe (21 fibberwarie 1924 - 6 september 2019) waar 'ne Zimbabwaanse politicus. Vanaaf 1980 waar hae 't sjtaotshouf van Zimbabwe, eers es premier, daonao es president. In de letste jaore van zien presidentsjap waerde hae door väöl luuj gezeen es 'nen dictator, mit name ómdet zien wil óm de mach te haje daotoe lèdde det 't economisch waalzeen van de Zimbabwaanse bevolking te lieje haj.
Mugabe waar gebaore in de buurt van Fort Victoria (allewiel Masvingo) en haet aan versjillende universiteite gesjtudeerd, worónger de Universiteit van Fort Hare in Zuud-Afrika en de Universiteit van Accra in Ghana.
Mugabe lèdde de sjtried taenge de Blanke in Zuud-Rhodesië, wonao d'r in 1980 bie de eerste vriej verkeziginge waerde verkaoze es premier. In zien karjaer haet hae de mienserechte meermaals gesjónje, worónger in 1982, toe d'r meer es 20.000 Ndebele-luuj leet vermaorde, ómdet zie ziene taengesjtenjer Joshua Nkomo sjteunde.
Saint Lucia
Saint Lucia is 'n eilandnatie in 't Caribisch gebeed, zuielek vaan Martinique en noordelek vaan Saint Vincent en de Grenadines. Bij 't land, wat 'n Frans-Creoolse cultuur en 'n Britse affiliatie heet, hure gein aander eilen.
Bestuurleke indeiling
Saint Lucia is verdeild in zoegenaomde kertere (quarters), in tegestèlling tot de parochies (parishes) die op aander eilen gebrukelek zien.
Medernach
200px|thumb|Ligking vaan Medernach Medernach (Luxemburgs: Miedernach) is 'n dörp in de gemeinte Vallée de l'Ernz, 't kanton Diekirch, 't district Diekirch en 't land Luxemburg.
Saint Lucia
Fysische geografie
left|thumb|De bei Pitons. Saint Lucia is e klei land; nao oppervlaakde is 't 't 180e zelfstendeg land op de wereld, get kleinder es Singapore meh nog wel geveuleg groeter es Andorra. 't Eiland is völkanisch vaan oersprunk en ouch veur Caribische begrippe bergechteg. Hoegste berg is Mount Gimie aon 950 meter; twie bekinder berg zien evels de bei Pitons (Gros Piton, 771 meter, en Petit Piton, 743 meter; zuug de foto), die sinds 2004 Werelderfgood zien. 't Eiland heet e mèld tropisch zieklimaot mèt 'n gemiddelde maximumtemperatuur vaan 29°C en väöl neerslaag: jaorleks 1300 mm aon de kös en 3810 tege de bergwand. In 't midde vaan 't eiland is nog väöl vaan de aw natuur bewoerd gebleve.
Levende natuur
Op Saint Lucia leefde tot in de negentienden iew nog 'n inheims (en endemisch) zoogdier, de zoegenaomde Saint Luciareuzerat (Megalomys luciae), 'n riesrat mèt de gruutde vaan 'n klein kat. Allewijl leve oonder mie verwèlderde goudhaoze (Dasyprocta leporina), katte en verkes op 't eiland. Op 't eiland koume 177 vogelsoorte veur, daovaan 107 es zeldzaam breujveugel of daolgaste, ein ingeveurd (de wèl douf) en 7 endemisch (ouch regionaol endemisch). Oonder de endemische soorte zien de Saint Luciapappegej (Amazona versicolor), de Saint Luciazenger (Dendroica delicata) en de Semperzenger (Leucopeza semperi), dee mesjiens al is oetgestorve. 't Gief drei soorte amfibieë (oetheimse mètgetèld) en twinteg soorte reptiele (ziesjèldpadde en oetheimse soorte mètgetèld), boevaan de Saint Lucia-anolis (Anolis luciae), de Saint Luciahazelwörm (Leptotyphlops breuili), de Liophis ornatus en de Saint Lucialanspuntslang (Bothrops caribbaeus) endemisch zien. Ouch endemisch is de plaotseleke oondersoort vaan Boa constrictor, B.c. orophias.
Etnische gróppe
Veur Saint Lucia gief me 'n bevolkinssamestèlling op vaan 82,5% negers, 11,9% mulatte, 2,4% Indiërs, 1,0% blaanke en 3,1% aandere.
Taole
De volkstaol vaan Saint Lucia is 't Saint Lucia-Creoolfrans, wat 'n oonderdeil vörmp vaan 't Antilliaons Creool en oonder aander naome ouch weurt gesproke op Dominica en Carriacou zoewie in enclaves op Grenada en Trinidad. Veur 't Ingels, de officieel taol, weure zoe'n 1600 sprekers opgegeve. Um zien volkstaol is Saint Lucia lid vaan La Francophonie.
Religie
Door 't Frans verleie is nog ummertouw 70% vaan de bevolking katheliek. 't Bèste deil vaan de res weurt oetgemaak door versjèllende protestantse gemeinsjappe: de zevendendaagsadventiste (7%), pinkstergemeintes (6%), 't anglicanisme (2%), 't evangelisch christendóm (2%) en de baptiste. Wijer hingk zoe'n 2% de Rastafari-religie aon.
Historie
De oersprunkeleke bewoeners vaan Saint Lucia waore de Arowakke, die zoe tösse 200 en 400 n.Chr. 't eiland opkaome, en later wie euveral in 't Caribisch gebeed woorte oonderworpe door de Caribe. Dit volk neumde 't eiland Hewanarau (later Hewanorra); me meint dit te kinne aofleie vaan 't Arowaks Iouanalao, in welk geval 't 'land vaan de leguaone' zouw beteikene. 't Eiland woort oontdèk op ein vaan de campagnes vaan Columbus, mesjiens al in 1492, aanders in 1502. De diechte bewoening vaan de oorlogszöchetege en doelmaoteg vechtende Caribe maakde 't lesteg veur 't eiland te kolonisere. D'n iersten Europeaon dee get in die riechting deeg waor de Franse zieruiver François el Clerc (ouch bekind es Jambe de Bois) roond 1550. roond 1600 kaom veur 't iers e land ziech demèt meuje: de Hollenders vestegde e kaamp op de plaots vaan 't modern Vieux Fort. 'n Poging vaan de Ingelse ziech dao blievend te vestege mislökde tot twie kier door verzat vaan de Caribe. In 1635 claimde de Fransoze 't eiland, veurluipeg nog zoonder 't serieus te kolonisere, wat ze pas vaanaof 1643 begóste te doen. Toch blaove de Britte ziech veur 't eiland intrèssere. Bij versjèllende oorloge in d'n achtienden iew wisselde 't eiland vaan hier, wat 't de bijnaom Helena vaan Wes-Indië oplieverde. Pas in 1814 slote de bei len 'n akkoord boe-in 't Brits gezag woort bevesteg. In 1838 woort de slavernij aofgesjaf en woort ouch Saint Lucia es zelfstendege kolonie opgeheve en oonder jurisdictie vaan Barbados gezat. Nao d'n Twiede Wereldoorlog begós 't Vereineg Keuninkriek de koloniaole status aof te bouwe en 't eiland mie vrijheid te geve. Vaan 1958 tot 1962 waor 't deil vaan de Wes-Indische Federatie. In 1967 kraog 't de status vaan 'geassocieerde staot', in 1979 woort 't land tot slot e gans oonaofhenkelek dominion.
Bronne
Dit artikel is gooddeils gebaseerd op, meh neet vertaold oet, 't corresponderend Ingelstaoleg artikel, en wel in dees versie; wijer koume ouch bittekes informatie vaan en:Demographics of Saint Lucia, en:Geography of Saint Lucia, en:History of Saint Lucia, en:List of amphibians and reptiles of Saint Lucia, en:List of birds of Saint Lucia en en:List of mammals of Saint Lucia.
Jules Vandenpeereboom
Jules Vandenpeereboom (1843 bis 1917) waor de premier ofwel d'n ierste minister vaan 't Belsj. Dit woort heer op 24 jannewarie 1899. Heer bleef de regeringsleier vaan 't Belsj Keuninkriek bis 5 augustus 1899. De premier waor lid vaan de polletieke partij Katteliek Partij. Heer regeerde meh euver ei kabbinèt.
Zie premiersjap voond plaots oonder 't Keuningsjap vaan Leopold II, Keuning vaan de Belzje.
Rheinbach
Rheinbach is e Rienlands stedsje in de krink (Kreis) Rhein-Sieg-Kreis, te Noordrien-Wesfale (Duitsland). Mèt häör 69,72 km² en 26.790 inwoeners (2014) heet 't 'n bevolkingsdeechte vaan 384 de veerkante kilometer.
't Op 173 meter hoegte ligkende pläötske is te klein um stadsdistrikte te höbbe, mer 't gief dao wel 9 oortsdeile.
Aop-midde gerónjen achterklinker
d'n Aop-midde gerónjen achterklinker of gerónjen haafaopen achterklinker is 'ne klinker dae in sómmige gespraoke tale veurkump. 't Symboeal det bie 't Internationaal Fonetisch Alfabet gebroek wuuertj is.
Kènmirke
Kènmirke vannen aop-midde gerónjen achterklinker zeen:
Limbörgs
In 't Limbörg kump d'n aop-midde gerónjen achterklinker es korte klinker veur es 'nen allofoon. Veure meiste dialekte guldj d'r es 'nen allofoon veure aope gerónjen achterklinker.
Duutsjers
De Duutsjers, inne vouksmóndj ouch Pruse (Duutsj: Deutsche) vörmen e Germaans vouk det inheims is aan Centraal-Europa en 'ne gemeinsjappeliken Duutsje kómaaf, kultuur en gesjiechte deiltj. Zie kallen 't Duutsj of verwantje dialekten es moderspraok. Es alternatief guldj det Duutsjers emes is waat in Duutsjlandj is gebaoren of dae wóntj. Van ajdsher weure de etnische en burgerlike begrippe van Duutsjers es ein gezeen. Allewiel zeen etnische Duutsjers die neet Duutsje burgers zin ziech ummer minjer es Duutsjers.
De Duutsjers make bao 93% vanne bevölking van Duutsjlandj oet, de res wuuert gevörmp door klein erkandje minderheje, wie de Daene, de Frieze, de Ziguinders enne Sorbe. Wiejer guuef 't nag minderhejen in lenj wie Belsj (de Oeaskantons), Daenemarke (Jutlandj), Frankriek (Elzas en Lotharinge), Kazachstan, Nederlandj, Pole (Silezië), Róslandj (de Volgaduutsjers), Roemenië (Transylvanië) en Tsjechië (Sudetelandj). De Duutsjkallendje luuj van Liechtenstein, Luuksembörg, Oeasteriek, Zuud-Tirol en Zwitserlandj besjoewe zichzelf neet miè es Duutsjers, mer ieëre häör eige nasjenaliteit, wie Luuksembörgers, Uuesteriekers of Zwitsers. Saer de val van Nazi-Duutsjland identificere ummer miè etnische Duutsjers die gein Duutsje burgers zint ziech neet miè es Duutsjers.
Hubert Bruls
Naoë 't vwo (gymnasium B) aan 't Bisjoppelik College in Zitterd volgde haeë de sjtudie politicologie aa g'n Kattelieke Universiteit in Nijmege. Daoë begós e zien loupbaan bie Abvakabo FNV, wat noe is gefuseerd mèt vakbond FNV. Bruls woert in 1986 lid van 't CDA. Naoë 'n kórte periode es gemeinteraodslid in 1998 woert haeë in 1999 wethówwer i Nijmege.
Duutsjers
Werreldwied guuef 't tösse de 100 en 150 miljoen Duutsjers, wovan zoeaget de hèlf in Duutsjlandj wóntj. In Naord- en Zuud-Amerikaanse lenjer wie Argentinië, Breziel, Mexico enne Vereinigdje Staote, mer ouch in Australië, wone miljoene Duutsjers of luuj die genealogisch Duutsj zeen. Mer ouch in Namibië en Zuud-Afrika höbbe väöl luuj Duutsje aafstamming.
Hubert Bruls
Op 2 mieërt 2012 woert haeë doer d'r gemeinteraod va Nijmege vuurgedrage es nuje börgemeister. In 'n persconferentie leet haeë weite dat e de aoëpening van de Floriade wool mitmake. Bruls troon op 21 mei 2012 aa.
Es börgemeister van Nijmege is Bruls ouch d'r vuurzitter va g'ne veiligheidsregio Gelderland-Zuud.
D'r Bruls is gehuwd en hat twieë dochtesj.
Sjrikkeljaor wat op maondig begintj
E sjrikkeljaor op de Gregoriaanse en Juliaanse kalender wat begintj mit 'ne maondig haet de volgende kalender:
Veurbeelder oet d'n twintigsten en einentwintigsten iew
1912, 1940, 1968, 1996, 2024, 2052, 2080
Tsen Koa Pai
thumb|Arsjiefbeeld van Pienda Wullem Tsen Koa Pai (baeter bekind as Pienda Wullem; * 13 juni 1892 - † 3 augustus 1965) waas 'ne Chinees-Limburgse handelaer en bekinde stadsfiguur oet Venlo. Waarschienlik woeënde hae al in de vreuge dertiger jaore in de gemeinte Blierik, wao in 1932 'ne man woort veroordeild veur 't mishandele van Pai. Op 25 fibberwarie 1937 vestigde hae zich in Venlo dao handelde hae op de mert in Sjinees aerdewerk en oeësterse kledjes. Wie d'n Twieëde Waereldoorlog oetbrook en schaarste óntstónd, verlag hae zienen handel nao sloek, sjoklaad en gebrande aolieneutjes en zoeë zoel hae aan zienen beejnaam zien gekómme. Mit ziene groeëte draagbak veur d'n boek, zien Aziatische oeterlik, gedronge postuur en zien joeksige karakter waas Tsen Koa Pai 'n opvallende verschiening in de Venlose straote.
In 1963 verleet hae Venlo um in Elberfeld beej Wuppertal te woeëne, wao hae in 1965 euverleej.
Um de stadsfiguur te ieëre zal op de Joedestraot 'n beeldje van 'm waere ónthöld. 't Alde beeldje van bróns woort in 2016 gestaole en umgesmólte.
Zaankveugel
Zaankveugel of Passeriformes zien 'n groete orde vaan veugel, boevaan ze mie es de hèlf vaan de soorte oetmake. Dao zien 5.400 levende zaankveugel besjreve. Hunne naom oontliene dees bieste aon de syrinx, 't orgaan boemèt ze geluid make. Dat geluid weurt neet altied door lui es "zaank" gedefinieerd: krejje hure ouch bij de zaankveugel.
Taxonomie
De zaankveugel valle oeterein in twie oonderordes: Tyransveugel (Tyranni) en Echte zaankveugel (Passeri). De Tyransvogelechtege weure veural in Zuid-Amerika gevoonde.
Hais Chambille
Hais Chambille waor 'ne Mestreechteneer vaan geboorte (20 februari 1921) meh woende 'n groet deil vaan zien leve (vaanaof 1954) in Valkenberg, boe heer in 1957 directeur woort van de Leeuw-beerbrouwerij es opvolger van ziene pa. In Gent studeerde heer aof aon de technische brouwerijsjaol. Hais Chambille waor evels 'nen echte Mestreechteneer. Wie zien ierste kind woort gebore, wèrkde heer in Amsterdam bij de Heineken-brouwerij, meh veur de bevalling is zien vrouw, Annie Brounts, nao Mestreech gekoume, want dao woort gezag: "Geinen Hollender in de familie". Bij zien pensionering is heer weer in Mestreech, op St. Pieter, goon woene. Heer is gestorve op 13 april 2002.
John F. Kennedy
thumb|John F. Kennedy John Fitzgerald Kennedy (29 mei 1917 - 22 november 1963), verkort toet JFK, waas 'nen Amerikaanse politicus van de Democrate. Hae waerde in 1960 de viefendertigste president van de Vereinigde Sjtaote; hiebie wón d'r mit 'n klein meerderheid van de republikein Richard Nixon. Zien presidentsjap is ein van de sjpraokmakendste van d'n twintjigsten eeuw, neet allein door zien perseunlikheid, mer ouch door de maord op dem in Dallas op 22 november 1963. Lee Harvey Oswald, wae waerde besjöljig van de maord, waerde inkel daag later neergesjaote.
Hais Chambille
Besjtuursfuncties
Hais waor jaorelaank hoofbestuurslid vaan Veldeke Limburg en vaan de krink Veldeke-Valkeberg. Ouch zaot heer in 't bestuur vaan de N.U.L., de Narrenuniversiteit Limburg en waor prizzedent van de fanfare St. Joezep in Mestreech. In Valkenberg waor heer veurzitter vaan de Catacombestiechting.
John F. Kennedy
Zien presidentsjap begós good in 'nen economisch gojen tied. Waal goof 't in de Vereinigde Sjtaote e paar sjtriedpuntje, worónger 't racisme det in 't zuje nog väöl veurkoom, mer wo 't verzit ummer sjterker waerde ónger invlood van Martin Luther King.
In de tweede hèlf van zien presidentsjap waerde de internasjenaal sjpanninge grótter in de Kajen Oorlog, waat oetmundje in de Cubacrisis en sjterker Amerikaanse inminging in de Viëtnamoorlog.
John F. Kennedy is de president dae bekindj maakde det zie landj van plan woor 'ne miens op de man te zitte óm zo de ruumtewèdloup mit de Sovjet-Unie te winne (Apollo 11).
Jules de Burlet
Jules de Burlet (1844 bis 1897) waor de premier ofwel d'n ierste minister vaan 't Belsj. Dit woort heer op 26 miert 1894. Heer bleef de regeringsleier vaan 't Belsj Keuninkriek bis 25 fibberwarie 1896. De premier waor lid vaan de polletieke partij Katteliek Partij. Heer regeerde meh euver ei kabbinèt.
Zie premiersjap voond plaots oonder 't Keuningsjap vaan Leopold II, Keuning vaan de Belzje.
Viseu (distrik)
Viseu is e distrik in Portugal. Mit e oppervlak van 5.007 km² is 't 't nuëgede groeëtste distik. 't Ligk in 't noarde van 't land en grens aa de distrikte Porto, Vila Real en Bragança in 't noarde, Guarda in 't oeëste, Coimbra in 't zude en aan Aveiro in 't weste.
't Distrik is óngerverdeeld in 24 gemingdes:
Vila Real (distrik)
Vila Real is e distrik in Portugal. Mit e oppervlak van 4.328 km² is 't 't èlfde groeëtste distik. 't Ligk in 't noarde van 't land en grens aa de distrikte Braga en Porto in 't weste, Viseu in 't zude en aa Bragança in 't oeëste. In 't noarde grens 't aa g'n Sjpaanse regio Galicië.
't Distrik is óngerverdeeld in veertien gemingdes:
Oostende
Oostende (Wes-Vlaoms, Frans en Duits: Ostende; Ingels: Ostend) is 'n stad in de Belzje provincie Wes-Vlaondere, de hoofplaots vaan 't gelieknaomeg arrondissemint, gelege aon de Noordzie. De plaots had in 2016 70.600 inwoeners en heet 'n oppervlak vaan 37,72 km². Oostende is internationaol bekind es badplaots, vaanajds veural veur de elite.
Deilgemeintes en stadswieke
Oostende heet (gezeen de annexatiehistorie) veer deilgemeites; allewijl oondersjeit de stad evels ach wieke. De grenze op 't keertsje zien neet de grenze tösse de eigeleke deilgemeintes.
Ligking
Oostende ligk vrij centraol aon de Vlaomse kös, op 35 kilometer vaan de Nederlandse en 30 vaan de Franse grens.
Bezeensweerdeghede
Allewel tot 't toerisme ziech veural op 't strand concentreert, heet Oostende ouch e historisch centrum. Door de verweusting bij 't Belègk vaan Oostende zien alle gebouwe oet de zeventienden iew of later. 't Ajdste nog stoond woenhoes is 't Spaons huiske. Opvalle doen wijer de neogotische Pieter- en Paulskèrk, de "Peperbös" (torie vaan de wijer verbrande Pieterskèrk) en get minder de Kapucijnekèrk (de ierste die nao 't Belègk woort gebojd). Aon zie valle väöl veurnaom gebouwe op die herinnere aon 't elitair toerisme wat de stad sinds d'n negentienden iew trok, in 't bezunder de Venetiaanse en de Keuninkleke Galerije en 't Casino (1950; zuug foto).