cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Suezkanal
Geschicht
Wéinst der evidenter Topographie gouf et scho laang d'Iddi, e Kanal ze bauen (notamment vun der Republik Venedeg an dem Osmanesch Räich), mee eréischt Miessungen, déi ëm 1850 vun der Société d'Études du Canal de Suez maache gelooss gi sinn, hu confirméiert, datt, anescht wéi virdru gemengt, d'Mëttelmier an den Indeschen Ozean gläich héich wieren, an et deemno net zu Stréimunge kéim, déi de Kanal futtimaache géifen.
Wärend den 10 Joer, déi de Schantje gedauert huet, sollen eng annerhallef Millioun Leit, an der Haaptsaach Egypter, do geschafft hunn. De 17. November 1869 konnt de Kanal ageweit ginn. De Bau hat 426 Mio. Francs kascht.
Am Ufank war de Betrib vum Kanal onrentabel. 1870 koumen z. B. just 4 Millione Francs eran, an Egypten, dat en Deel vum Kapital vun der Compagnie universelle hat, stoung kuerz virun der Faillite. 1875 huet Groussbritannien em seng Parten ofkaf a konnt sou endlech beim Kanal, deem säi Bau et net verhënnere konnt, matschwätzen. 1882 koum et zu Protester géint de britteschen Afloss, wouropshi Groussbritannien Egypte besat huet.
Den 29. Oktober 1888 gouf de Suezkanal duerch d'Konventioun vu Konstantinopel zu enger neutraler Zon erkläert, duerch déi Handels- a Krichsschëffer hunn däerfe fueren. D'Birte goufen offiziell Schutzmacht vum Kanal.
1922 gouf d'brittescht Protektorat ofgeschaaft an d'Kinnekräich Egypte gegrënnt. D'Kanalzon blouf awer ënner brittescher Kontroll.
De 26. Juli 1956 huet den egytpesche President Gamal Abdel Nasser de Kanal verstaatlecht, 12 Joer ier d'Konzessioun ofgelaf war. Et koum zu der Suezkris. Den 29. Oktober 1956 hunn israeelesch, brittesch a franséisch Truppen Egypten ugegraff. Nodeems och d'UNO, d'USA an d'Sowjetunioun agegraff hunn, war de Konflikt séier eriwwer.
Am Krich vu Sechs Deeg huet Israel den 9. Juni 1967 d'Sinai-Hallefinsel eruewert an d'Kanalzon op den zwou Säiten ënner seng Kontroll bruecht. De Kanal war ewell déi nei Grenz tëscht Israel an Egypten a war fir de Verkéier gespaart. Nom Jom-Kippur-Krich hunn d'Egypter de Kanal zeréckeruewert, soudatt en am Juni 1975 nees opgoe konnt.
Zanter dem August 2014 gëtt en Deelkanal gebaut an de Kanal méi breet gemaach, fir datt vun 2015 un de Verkéier an zwou Richtunge kann zirkuléieren.
Aktie
Eng Aktie ass e Wäertpapeier, an anere Wierder en Undeelschein oder Bedeelegungspapeier, déi op d'mannst an der Form vun enger Inhaberaktie een Deelbesëtz vum Grondkapital vun enger Aktiegesellschaft noweist. Si gëtt hirem Eegentümer oder Inhaber
Fracture
Fracture war eng lëtzebuergesch Museksgrupp. Ufanks war hir Musek nach am Beräich vun der elektronescher Musek ("Electronica") anzereien, spéider huet si awer méi e rockorientéierte Sound ugeholl.
Aktie
Aktienzorten
Et gëtt verschidde Kategorië vun Aktien. Grondsätzlech iwwerléist dat modernt Aktiërecht den Entreprisen d'Méiglechkeet, hir Aktionären alleguer d'selwecht ze behandelen duerch d'Emissioun vun eenheetlechen Aktien, oder awer verschidden Aarte vun Aktien auszestellen, déi hiren Eegentemer differenzéiert Rechter ginn.
Fracture
Geschicht
Fracture gouf 2003 ënner dem Numm Gosplan gegrënnt. Den Numm Fracture gouf 2005 ugeholl. Dräi Joer laang hat Fracture mam Ralph Zeimet nëmmen ee Member, bis 2008 de Sébastien Laas an 2009 de Mike Tock derbäikoumen.
Indierock aus den 1980er a Krautrock aus den 1970er Jore, mä och méi rezent Artiste wéi Fennesz, M83 oder Boards of Canada waren e puer vun hire Referenzen.
No enger Rei Concerten a Kollaboratioun mat ënner anerem dem lëtzebuergesche Rockmuseker Raftside, souwéi dem Pol Belardi (TheCARPS'), a sengem Brudder Chris Belardi (Chief Mart's) am Kader vum MusicLab Projet organiséiert vun der Rockhal, huet sech dem Ralph Zeimet säi Sound ëmmer méi zu engem psychedeleschem Elektrorock-Amalgam entwéckelt mat deelweis méi jazzegen Nouten.
Vun Oktober 2006 un war hie Member vum jonke Kollektiv an Netlabel vu Paräis, "Les Enregistrements de l'Europe Parisien" (LEEP Records).
Am Abrëll 2007 huet de Ralph Zeimet de Konscht- a Museklabel Schnurstrax Records gegrënnt, wou lokal an international Artisten an de Beräicher Graphik, Fotografie, Text a Musek hir Kreatiounen engem grousse Public konnte virstellen.
Den 29. Februar 2012 hu Fracture op hirer Facebooksäit hir Trennung bekannt gemaach.
De Ralph Zeimet, Sebastien Laas a Mike Tock hunn am selwechte Joer awer eng nei Band mam Numm Daily Vacation gegrënnt.
Grand Prix Marvan
De Grand Prix Marvan war eng Etappecourse an der Belsch déi just eng Kéier gefuer gouf, an zwar 1958. Si war vun der Kleedermark Marvan gesponsert.
Podium
Generalklassement Etappen
Canton de Brest-Saint-Pierre
De Canton de Brest-Saint-Pierre ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Brest, am Departement Finistère an der Regioun Bretagne.
Haddekuche
Haddekuche ass eng Frankfurter Gebäckspezialitéit. Dat hessescht Wuert Haddekuche bedeit haarde Kuch. Et ass Liefkuch a Form vu klenge Rauten, an déi e Rautemuster geschnidden ass.
Archie Shepp
Den Archie Shepp, gebuer de 24. Mee 1937 zu Fort Lauderdale a Florida als Vernon Shepp, ass en US-amerikaneschen Jazzmuseker (Tenor- a Sopransaxophon, Piano), Komponist, souwéi Literatur- a Theaterwëssenschaftler.
Navassa
Navassa ass eng onbewunnt Insel am Karibesche Mier. Si läit op der Streck vun Haiti op Jamaika a gehéiert als Amerikanescht Baussegebitt, dat net incorporéiert ass, zu den USA. Haiti erhieft och Usproch op dës Insel.
Geographie
Navassa läit ëm 65 km westlech vun der Tiburon-Hallefinsel vun Haiti an ongeféier 160 km südlech vun der Guantánamo-Bucht op Kuba. Navassa ass, grad wéi d'Insel Henderson am Pazifik, eng sougenannt „erhéicht“ Koralleninsel an huet eng Héicht vu bis zu 77 Meter iwwer dem Mier. D'Insel, mat engem Koralleriff ronderëm, huet eng Fläch vu 5,4 km² mat enger Küstelängt vun 8 km an ass en exotescht Naturschutzgebitt.
Antonín Mrkos
Den Antonín Mrkos, gebuer de 27. Januar 1918 zu Střemchoví a gestuerwen den 29. Mee 1996 zu Prag, war en tschecheschen Astronom.
De Mrkos huet um Štefánik-Observatoire an der haiteger Slowakei an um Kleť-Observatoire an dem haitegen Tschechie geschafft. An den 1950er Jore war hien als Member vun enger sowjetescher Expeditioun 18 Méint an der Antarktis an huet do ënner anerem och d'Polarliichter studéiert.
Spéider ass hien nach op eng aner Expeditioun ageluede ginn. De Mrkos war zu där Zäit och Member vun der Protection civile an de Bierger rondrëm de Lomnický štít an huet ëm déi 100 Persounen aus schwierege Lage gerett.
Hien huet 11 Koméiten entdeckt, dorënner den 18P/Perrine-Mrkos, den 124P/Mrkos an den C/1957 P1 souwéi 273 Asteroiden.
Paraguayos, República o muerte
Paraguayos, República o muerte, Paraguay, d'Republik oder den Doud, ass d'Nationalhymn vum Paraguay. Den Text ass vum Francisco Acuña de Figueroa, dee vun 1791 bis 1862 gelieft huet an d'Noute si vum Remberto Gimenez (1898 – 1977).
Departement Corse-du-Sud
D'Departement Corse-du-Sud (2A) ass e franséischt Departement op der Insel Korsika. Et ass de südlechen Deel vun der Insel.
Zanter der Reform vun den Territoiren 2015, ass d'Corse-du-Sud keng agministrativ Regioun méi, si ass zesumme mat der Haute-Corse, an der Collectivité de Corse opgaangen.
Geschicht
D'Departement Corse-du-Sud gouf den 1. Januar 1976, als Ausféierung vun engem Gesetz vum 15. Mee 1975, gegrënnt wéi Korsika an zwee gedeelt gouf. Seng Grenzen entspriechen dem fréieren Departement Liamone, dat vu 1793 bis 1811 bestanen huet.
Geographie
Am Norde grenzt d'Departement un d'Haute-Corse, soss stéisst et iwwerall un d'Mëttelmier.
Wemperhaart
D'Wemperhaart  (lokal och Wämperhaart) ass eng Uertschaft an der Gemeng Wäiswampech.
Geographie
D'Wemperhaart läit op der Nordstrooss (N7), nordwestlech vu Wäiswampech. D'Uertschaft zitt sech iwwer e gudde Kilometer vum Flouer „an der Haart“ bis op d'Grenz mat der Belsch, wou d'N12 déi vu Wilwerdang erop kënnt, op d'N7 stéisst. Als Verlängerung vun der N12 leeft déi belsch N62 op Sankt Väit iwwerdeems d'N7 op d'Schmëdd viru geet.
De gréissten Deel vun der Uertschaft läit op enger Héicht vu 509 m am Flouer „an der Haart “ wou et eng Rei Akafszentren a Bensinnsstatioune gëtt. Dee méi klengen Deel vun der Uertschaft läit op 530 m ronderëm de Rond-point N7 / N12. Do stinn stinn e puer eenzel Haiser an och nach Butteker a Pompelstatiounen.
Ursprong vum Numm
Den Numm Wämperhaart setzt sech zesummen aus Wämper, wéi d'Awunner vu Wäiswampech, Uewer- oder Nidderwampech genannt ginn an Haart (och nach Haard, Hardt, ...), engem Bësch oder enger Héicht déi mat Bësch bewuess ass.
ProScience
ProScience ass e lëtzebuergesche Groupement fir d'Promotioun vun de Wëssenschaften a besteet aus den Haaptinstitutiounen a Veräiner déi sech mat Fuerschung a Sensibiliséiere fir d'Wëssenschaften zu Lëtzebuerg ofginn.
ProScience gouf 2007 op Initiativ vum nationale Fuerschungsfong gegrënnt. Dëse Reseau huet sech als Haaptzil gesat, déi villsäiteg Aktivitéiten, déi d'Wëssenschaftskultur fërderen, fir de Publikum besser siichtbar ze maachen. D'Vertrieder vu ProScience wëllen de Kontakt mat de Jugendlechen erhalen, hinnen op si zougeschnidden Aktivitéiten ubidde fir hiren Interessi un d'Wëssenschaften ze steigeren a si eventuell fir d'Ergräife vun engem wëssenschaftleche Beruff ze begeeschteren.
D'Organisatioun vun der Researchers' Night 2008 war ee vun den éischte gréissere Projete vum Groupement.
Den Ament regruppéiert ProScience follgend Institutiounen a Veräiner:
Arrondissementer am Departement Corse-du-Sud
D'Departement Corse-du-Sud besteet aus zwéin Arrondissementer mat follgenden Haaptuertschaften: Ajaccio, a Sartène.
Déi zwéin Arrondissementer sinn:
Selschent
Selschent ass eng Uertschaft an der Gemeng Wolz. Se läit op enger Héicht vu 440 m, um CR330 tëscht Eschweiler a Klenghouschent.
Bis Enn 2014 huet Selschent nach zur Gemeng Eschweiler gehéiert, déi du mat der Gemeng Wolz fusionéiert huet.
Fuerschung
Fuerschung ass déi methodesch Sich no neien Erkenntnesser souwéi deenen hir systematesch Dokumentatioun a Publikatioun a Form vu wëssenschaftlechen Aarbechten. Fuerschung gëtt souwuel am wëssenschaftleche wéi och am industrielle Beräich bedriwwen.
Gabriela Mistral
D'Gabriela Mistral gebuer de 17. Abrëll 1889 als Lucila Godoy Alcayaga zu Vicuña am Chile, a gestuerwen den 10. Januar 1957 zu New York, war eng chileenesch Dichterin, Schrëftstellerin a Politikerin.
1945 krut si den Nobelpräis fir Literatur.
Canton de Champagne-Mouton
De Canton de Champagne-Mouton ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Confolens, an der Charente an der Regioun Nei-Aquitaine. Bei der Kantonalreform vun 2014 gouf de Kanton ofgeschaaft.
Don Kosake Chouer Serge Jaroff
Den Don-Kosake-Chouer Serge Jaroff gouf 1920 vum Serge Jaroff (1896-1985) gegrënnt.
De Jaroff hat säi Chouer zesummegesat aus Don-Kosaken, déi am Exil gelieft hunn. De Männerchouer, dee besonnesch an Europa an an den USA opgetrueden ass, hat e Repertoire vu russescher Volleksmusek.
Den 20. Mäerz 1979, um Jaroff sengem 83. Gebuertsdag, huet säi Chouer de leschte Concert zu Paräis ginn a gouf opgeléist. De 5. Oktober 1985 stierft de Serge Jaroff zu Lakewood am New Jersey (USA).
Dem Jaroff säi Chouer war dee bekanntsten, mä nach laang net deen eenzege Kosake-Chouer.
Vallehermoso
Vallehermoso ass déi gréisst Gemeng vun der Insel La Gomera an der Provënz Santa Cruz de Tenerife.
Een Drëttel vum Nationalpark La Laguna Grande läit an der Gemeng. Aner Zonen déi ënner Naturschutz stinn sinn d'Monumentos naturales: Los Organos, roque Cano, La Fortaleza an El Lomo del Carretón.
Wale fir d'Europäescht Parlament 2009 (Lëtzebuerg)
Bei de Wale fir d'Europäescht Parlament 2009 goufen déi sechs Deputéiert gewielt, déi Lëtzebuerg am Europäesche Parlament fir d'Sëtzungsperiod 2009-2013 vertrieden.
Si goufen de 7. Juni 2009 ofgehalen, als Deel vun den allgemenge Wale fir d'Europäescht Parlament 2009, an zäitgläich mat de Wale fir d'Chamber. Am Ganzen hunn 48 Kandidate kandidéiert.
Resultat
Par Rapport zu de Wale vun 2004 huet sech näischt un der Verdeelung vun de Sëtz verännert:
Ageschriwwe Wieler 240 676; Zuel vun de Walziedelen 218 423; Gëlteg Walziedelen 198 364; Wäiss Walziedelen 20 059.
Nom lëtzebuergesche Walgesetz däerf all Wieler maximal sou vill Stëmme verginn, wéi Sëtz ze verdeele sinn, deemno 6. Dës kënnen all un eng Partei goen (duerch d'Schwäerze vum Rondel iwwer der Lëscht), oder u verschidde Kandidate verdeelt ginn (maximal 2 Stëmme pro Kandidat), déi op der selwechter oder verschiddene Lëschte stinn.
Neies par Rapport zu de Jore virdrun
Tëscht 1979 an 2004 konnte bis zu 12 Kandidate pro Partei op enger Lëscht stoen. Dëst gouf fir 2009 an duerno op 6 Nimm pro Partei reduzéiert. Domat sollten d'Parteien encouragéiert ginn, Kandidaten opzesetzen, déi och bereet wieren, hiert Mandat unzehuelen.
D'CSV, d'LSAP, d'DP an déi Gréng hunn 2009 eng éischt Kéier getrennte Kandidatelëschten opgestallt, d. h. datt e Kandidat net gläichzäiteg fir d'Chamber an d'Europäescht Parlament kandidéiere sollt. De Grond ass, datt an der Vergaangenheet dacks déi éischtgewielte Kandidaten op der EP-Lëscht och an d'Chamber gewielt gi waren (oder Minister goufen), an dëst Mandat dann deem vum EP virgezunn hunn. D'ADR, d'KPL an déi Lénk hu weiderhin Duebelkandidaturen op hire Lëschten.
D'Wale fir d'Europaparlament sinn obligatoresch fir Wieler tëscht 18 a 75 Joer, an et däerfen och Bierger vun aneren EU-Staaten drun deelhuelen, déi zu Lëtzebuerg wunnen a sech op d'Wielerlëschten agedroen hunn. D'Zäit, déi EU-Bierger zu Lëtzebuerg hu misse wunnen, ier se wiele kënnen, bedréit 2 Joer. Bei de virege Wale waren dat der fënnef. Och kann ee sech neierdéngs bis den 13. Freide virun de Walen op d'Wielerlëschten androen. Dat ass 11 Méint méi no beim Termin, wéi dat virdrun de Fall war.
Krim-Observatoire
De Krim-Observatoire ass en astrophysikaleschen Observatoire op der ukrainescher Hallefinsel Krim.
Geschicht
Den Observatoire zu Simejis existéiert schonn zanter 1900. Deemools gouf en als Privatobservatoire gegrënnt a spéider 1912 vum Pulkowo-Observatoire (südlech vu Sankt Petersburg) als südlech Sektioun iwwerholl. No der Zerstéierung am Zweete Weltkrich gouf e bis 1948 nees opgebaut.
D'Ariichtung zu Nautschnyj ass net sou al a gouf eréischt 1949 fäerdeggestallt. Nom Zesummebroch vun der Sowjetunioun gehéiert den Observatoire zu der Ukrain, allerdéngs gëtt et nieft der Zesummenaarbecht mat europäesche Wëssenschaftler och eng enk Kooperatioun mat Russland.
Teleskopen an Aarbechten
Den Observatoire huet e 65 cm Maksutov-Teleskop, zwéi Reflektere mat 1,2 m an 2,6 m Ëffnung, e Koronograph, zwéi Sonnentierm an e 40 cm Duebelastrograph. Ausserdeem ass zu Simejis en 22 m Radioteleskop.
Donatuskierch zu Réiser
De Patréiner ass den hellegen Donatus, deem säi Fest den 30. Juni gefeiert gëtt.
Krim-Observatoire
Teleskopen an Aarbechten
Zu Nautschnyj ass och nach déi d'Süd-Sektioun vum staatleche Sternberg-Institut fir Astronomie vun der Moskauer Lomonossow-Universitéit ënnerbruecht.
Donatuskierch zu Réiser
D'Kierch steet zu Réiser an der Grand-Rue, dem CR157. Nieft der Kierch steet e Monument aux Morts.
Rösti
De Rösti, "Röschti" ausgeschwat, ass eng Gromperespezialitéit aus der Schwäizer Kichen.
Heibäi ginn d'Grompere graff gerappt an an enger mëttelgrousser Pan am Ueleg gebroden. Dobäi baakt dat Ganzt zu enger Zort Kuch zesummen. Ausser Ueleg an e bësse Salz kënnt näischt dobäi, allerdéngs gëtt et Varianten, wou z. B. Speckgréiwen oder Schwäizer Kéis dragemaach ginn. Jee no Géigend gi réi oder gekachte Grompere geholl.
Rösti ass an der Mëtt vum 19. Joerhonnert an der däitschsproocheger Schwäiz erfonnt ginn, woubäi en ursprénglech moies als éischt Molzecht giess gouf, an net, wéi haut, als Bäilag vum Mëtteg- oder Owendiessen.
"Röstigraben"
"Röstigraben" ("Röstigruef") gëtt an der Schwäiz ironesch de "kulturelle Gruef" tëscht der däitschsproocheger a franséischsproocheger Schwäiz genannt, z. B. wa Referendumsresultater kommentéiert ginn, déi ënneschiddlech an deenen zwou Géigenden ausgaange sinn.
Donatuskierch zu Réiser
Zur fréierer Par Réiser gehéiert ausser der Parkierch vu Réiser och nach d'Filialkierch vu Peppeng.
Geschicht
Mat dem Bau vun der Réiser Kierch vun haut ass am Joer 1852 ugefaange ginn, nodeem déi al Kierch ze kleng an dobäi och nach baufälleg war. De Bau vun der Kierch war am Joer 1854 fäerdeg. Si ass awer eréischt am Joer 1874 vum Bëschof Nicolas Adames konsekréiert ginn.
Klacken
D'Kierch huet véier Klacken. Dräi aus der aler Kierch an eng, déi 1996 vun engem Privatmann gestëft gouf.
Haassel
Haassel ass eng Uertschaft an der Gemeng Weiler zum Tuer.
Krim-Observatoire
Teleskopen an Aarbechten
De Fuerschungsschwéierpunkt vum Observatoire läit op de Gebidder vun der Sonnephysik, Duebelstäresystemer, Radialvitess vu Stären a Quasaren.
Haassel
Haasseler Pompjeeën
De Pompjeescorps vun Haassel gouf den 1. Mäerz 1931 gegrënnt. Den éischte Kommandant war de Paul Meirs. Eng Motorsprëtz gouf 1933 ugeschaaft an 1934 ass déi éischt Kantonalübung zu Haassel ofgehale ginn. Am Joer 1951 gouf den ale Wäschbuer vun der Gemeng an e Veräinshaus ëmgebaut, an deem d'Pompjeesmaterial ënnerbruecht war. 1962 kruten d'Pompjeeën eng nei Sprëtz, well déi al et net méi wollt maachen.
Charlotte von Kirschbaum
D'Charlotte Emilie Henriette Eugenie von Kirschbaum, gebuer de 25. Juni 1899 zu Ingolstadt, a gestuerwen de 24. Juli 1975 zu Riehen an der Schwäiz war eng däitsch Theologin an eng Schülerin a Liewenspartnerin vum evangeelesch-reforméierten Theolog Karl Barth.
Luanda
Luanda ass d'Haaptstad vum Angola.
Trois jours d'Anvers
Trois jours d'Anvers war eng Etappecourse déi vun 1954 bis 1960 an der Belsch an der Provënz Antwerpen gefuer gouf.
Luanda
Si huet 6.760.439 Awunner (Stand 16. Mee 2014). D'Stad huet eng Fläch vun 2418 km².
Luanda gouf am Joer 1576 vum Paulo Dias de Novais als São Paulo da Assumpção de Loanda gegrënnt.
Internet
D'Internet (Ofkierzung fir Interconnected Networks) ass e weltwäiten Zesummeschloss vu Computernetzwierker déi op de verschiddensten Technologië berouen, an deen d'Benotze vun Internetdéngschter wéi WWW, E-Mail, Telnet, Usenet an FTP erméiglecht a sou der Kommunikatioun an dem Austausch vun Informatioun déngt. Dat Netz vun Netzer kënnt dem Benotzer awer wéinst enger komplexer Internet-Software, déi all Detailer verstoppt, als eenheetlecht homogeent Netz vir. Dofir gëtt och dacks vun engem virtuellen Netz geschwat.
Iertemlecherweis gëtt d'Wuert "Internet" dacks als Synonym fir de World Wide Web benotzt, deen awer just ee vu ville Servicer vum Internet ass.
Gebuertsstonn vum Internet
Gebuertsstonn vum Internet geet zeréck op 1969, wéi véier amerikanesch Universitéiten (Stanford Universitéit, Santa Barbara, Los Angeles an Utha) matenee vernetzt goufen. Dat Netz war ënner dem Numm ARPANET bekannt a gouf vun der Advanced Research Projet Agency (ARPA) vum amerikanesche Verdeedegungsministère ënnerstëtzt. D'ursprénglecht Zil vum Projet stoung am Hannergrond vum Kale Krich, fir ee verdeelte Kommunikatiounssystem opzebauen, dat am Fall vun engem Atomkrich eng Kommunikatioun ouni Stéierungen erlabe géif. D'ARPANET ass séier gewuess a gouf scho gläich drop an ee militärescht benotzt a wëssenschaftlecht, zivil benotzt Netz opgedeelt. Nodeem 1983 dunn d'ARPANET op d'TCP/IP Protokollfamill adaptéiert ginn ass, huet lues a lues sech och den Numm Internet duerchgesat.
Zanter ufanks den 1990er Joren, huet awer de World Wide Web an déi éischt einfach benotzbar graphesch Webbrowseren dem Internet zu sengem risegem Erfolleg a weltwäiter Verbreedung verhollef.
Vernetzung
Computere loosse sech zu Netzwierker zesummeschléissen. Sou Netzer sinn ënner anerem: Dës Netzwierker ginn no hirer raimlecher Ausdeenung klassifizéiert: Gi verschidden Netzer zesummegeschalt, sou entsteet een Internet. Zesummeschalte vun Netzer weltwäit bezeechent een dann als d'Internet. Dës Zesummeschaltung geschitt iwwer Vermëttelungscomputeren oder Routere genannt. Si hunn unhand vun enger eendeiteger Adress ze decidéieren iwwer wat fir ee Wee eng Noriicht weidergeleet gëtt.
Pakvermëttelung
Allgemeng gëtt eng Noriicht a Päck vun enger bestëmmte Gréisst opgedeelt (Fragmentéierung), déi dann eenzel an onofhängeg vun eneen iwwer d'Netz transportéiert ginn. Dobäi kënnen dës Päck iwwer ganz verschidde Weeër zum Destinataire geroden, deen dann Noriicht nees muss zesumme setzen. Sou huet all Benotzer ee gläichfairen Zougrëff op d'Netz an 't ass eng héich Ausfallsécherheet garantéiert. Duerch d'Verschécke vu klenge Päck kënnen Iwwerdroungsfeeler séier erkannt ginn a bei Bedarf musse just déi feelerhaft Päck nei verschéckt ginn.
Internetworking
Déi héich komplizéiert Technologie, déi et fäerdeg bréngt fir déi verschiddenst Hardware-Technologië a Prinzipie mateneen ze verbannen, datt eng Noriicht iwwerdroe ka ginn, gëtt als Internetworking bezeechent a baséiert op enger Rei vu Kommunikatiounsprotokollen. Dës Protokoller bauen op enger Partie vu streng festgeluechte Reegelen op a ginn no engem Schichtemodell kassifizéiert. All Schicht aus dësem Modell adresséiert e bestëmmten Deelproblem vun der Kommunikatioun. Am Internet schwätzt ee vum TCP/IP-Protokollstapel.
Monolith
De Begrëff Monolith (griich. mono - eenzel~ a lithos - Steen) heescht souvill wéi "Eesteen". Bezeechent ginn domat gréisser Natursteng, wéi z. B. den Ayers Rock (Uluru) an Australien oder soss Objeten, déi aus engem Stéck bestinn.
Déi dräi gréissten natierlech Monolithe sinn:
Iwwerdroe Bedeitung
Am iwwerdroene Sënn gëtt als monolithesch bezeechent, wat wéi aus engem Goss, also net zesummegesat oder aus verschiddene Stécker ass.
An der Ekonomie kennt een och de Begrëff monolithesch. D'Wirtschaftsstruktur ass monolithesch, wa s'op een eenzege Wirtschaftssecteur opgebaut ass. Dat war de Fall fir Lëtzebuerg, soulaang wéi d'Land bal ausschliisslech vun de Schmelzen ofgehaangen huet.
Chapeau-claque
E Chapeau-claque oder Schappoklack ass e klassesche schwaarzen an zylinderfërmegen Hutt, dee mat Satin iwwerzunn ass an dee sech zesummeklappe léisst.
Regiounen an der Schwäiz
Grouss Regiounen
Groussregioune wéi se vum BfS ogefouert sinn:
Campora San Giovanni
Campora San Giovanni ass eng Uertschaft (op it. frazione) an der Gemeng Amantea an der Provënz Cosenza a Kalabrien vu ronn 7.300 Awunner (Stand 2009).
Power of Politics
Power of Politics ass dat no eegener Ausso erfollegräichst éisträichescht Browserspill, bei deem e Spiller d'Roll vun engem virtuelle Politiker iwwerhëlt.
Bis ewell kann ee just an Éisträich, Schwäiz, Liechtenstein an Däitschland kandidéieren an et vum einfache Bezierksparteizaldot bis hin zum Kanzler bréngen. Et gouf vun de Mécher awer ugekënnegt, fir an Zukunft all d'EU-Länner am Spill unzebidden.
Canton de Confolens-Nord
De Canton de Confolens-Nord ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Confolens, an der Charente an der Regioun Nei-Aquitaine. Bei der Kantonalreform vun 2014 gouf de Kanton ofgeschaaft.
Holztem
Holztem ass eng Uertschaft an der Gemeng Parc Housen am Kanton Klierf.
Power of Politics
Beim Spill geet et duer wann ee sech ee- bis zweemol an der Woch fir eng hallef Stonn aloggt. Et fixéiert een dann Termäiner (déi eege Politikerfigur geet da vum selwen dohin a stäerkt hiert Wëssen, Selbstvertrauen oder hir Bekanntheet), fuerdert aner Spiller zu Diskussiounen eraus (diskutéiert gëtt och automatesch, déi stäerkst Politikerfigur gewënnt), mécht Koalitiounsverhandlunge mat anere Parteien, léisst seng Figur an der Parteizentral vum Fitnesstrainer stäerken oder schwätzt do an der Kantin mat Journalisten. An all Sonnde si Walen. Mä opgepasst, déi eege Popularitéit hänkt och vill vum Mediewäert vum eegenen Expertenthema of - an dat gëtt vun de reelle Medien all Dag nei bestëmmt. Natierlech gëtt et och e Forum wou ee mat anere Spiller chatte kann a sou Parteistrategien entwéckele kann.
Holztem
Bis Enn 2011 louch si an der fréierer Gemeng Konstem, déi du mat de Gemenge Houschent an Housen zu der Gemeng Parc Housen fusionéiert huet.
Orangerie
Ufanks huet den Ausdrock Orangerie sech am Franséischen op Uplanzunge vun Orangebeem (déi am Buedem stoungen) bezunn. Déi sinn am 16. Joerhonnert um franséische Kinnekshaff a Moud komm.
Haut bezitt den Ausdrock sech bal nëmme méi op d'Gebai.
Émile Mouris
Den Émile Mouris, gebuer den 21. Januar 1853 zu Dikrech, a gestuerwen den 31. Januar 1924 zu Verviers, war e belschen Architekt mat lëtzebuergeschen Originnen.
Nodeem hien e puer Joer Stagen zu Bréissel gemaach hat, huet hien duerch Naturalisatioun déi belsch Nationalitéit ugeholl an en huet sech 1892 zu Verviers als Architekt etabléiert.
Eng Partie Schoulen an der Belsch goufe vum Mouris entworf.
Crianza
Crianza ass e spueneschen Ausdrock dee fir Wäiner gebraucht gëtt, déi am Faass gelagert ginn. Fir Wäiner déi laang am Faass waren, gëtt den Ausdrock con crianza gebraucht. De Contraire ass sin crianza.
Märjendaller Haff
De Märjendaller Haff (deels och Mariendallerhaff oder Märjendallerhaff) ass e Bauerenhaff a Lieu-dit an der Gemeng Helperknapp.
Geographie
De Märjendaller Haff läit op enger Héicht vun 356 m op der Gemengestrooss (rue de Keispelt) déi vum CR102 aus d'Verbindung mam CR105 am Mariendall mécht.
Canton de Daoulas
De Canton de Daoulas ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Brest, am Departement Finistère an der Regioun Bretagne.
Nordhallefkugel
Als Nordhallefkugel, nërdlech Hallefkugel oder nërdlech Hemisphär gëtt deen Deel vun der Äerd bezeechent, deen nërdlech vum Equator ass. D'Geographesch Breet huet dobäi d'Virzeechen N.
Den astronomesche Summer geet do vum Juni bis den August an de Wanter vun Dezember bis Februar.
Duerch d'Corioliskraaft sinn Déifdrockgebidder an och z. B. Hurrikaner op der Nordhallefkugel (bal) ëmmer lénks gedréit – géint den Auerzäresënn.
D'Nordhallefkugel huet méi eng grouss Landfläch wéi d'Südhallefkugel, ass awer net identesch mat der Landhemisphär.
Charles Lindbergh
De Charles Augustus Lindbergh gebuer de 4. Februar 1902 zu Detroit, Michigan a gestuerwen de 26. August 1974 zu Kipahulu Maui, Hawaii, bekannt als "Lucky Lindy" an "The Lone Eagle," war en US-amerikanesche Pilot, dee berüümt gouf, well hien als Éischten eleng iwwer den Atlantik geflunn ass, vu Roosevelt Field, Long Island op Paräis, an zwar 1927 mam "Spirit of St. Louis".
UEFA Champions League 2006/07
D'UEFA Champions League Saison 2006/2007 huet mat der éischter Qualifikatiounsronn den 11. Juli 2006 ugefaangen, an hält mat der Finall am Olympiastadion Spyridon Louis, Athen, den 23. Mee 2007 op.
1.Ronn
D'Spiller sinn den 11. an 12. Juli an den 18. an 19. Juli.
2.Ronn
D'Spiller waren de 25./26. Juli an den 1./2. August.
3.Ronn
D'Matcher waren den 8./9. August an den 22./23. August.
Gruppen
An der Gruppephase spillen 32 Ekippen, déi an 8 Gruppen agedeelt sinn.
Ariel Wagner-Parker
D'Ariel Wagner-Parker, gebuer den 8. Februar 1950 zu London, ass eng brittesch Auteurin an Iwwersetzerin.
Liewen
D'Ariel Parker huet Literatur zu Oxford an Droit zu London studéiert.
Si koum 1979 op Lëtzebuerg, fir um Europäesche Geriichtshaff zu schaffen. Si war 27 Joer do am Déngscht, fir d'lescht als "Administrateur principal" an der Divisioun vum Personal. Si krut hir Fréipensioun, den 1. Januar 2006.
D'Ariel Wagner-Parker huet sech zanter laange Jore mat Literatur ofginn, awer eréischt 1995 huet se mat éischten Iwwersetzungen - Mondorfer Dichterdeeg / Journées littéraires de Mondorf - op sech opmierksam gemaach. Si schwätzt Englesch, Franséisch, Däitsch, Lëtzebuergesch, Italieenesch, Griichesch an huet och Portugisesch geléiert.
Zanter 2006 këmmert si sech haaptsächlech ëm kulturissimo, d'Bäiluecht vum Tageblatt, déi all zweeten Donneschdeg am Mount erauskënnt. Si huet doran ënner anerem eng Rubrik op Englesch: In the Air.
1995 huet si dem Bernard Kops säin Theaterstéck Dreams of Anne Frank op Franséisch iwwersat. D'Stéck gouf an där Sprooch am Escher Theater a Presenz vum engleschen Auteur opgefouert.
Si huet jorelaang an der engleschsproocheger Emissioun vum Radio 100,7 matgeschafft, déi ënner dem Titel In Luxembourg gelaf ass.
D'Ariel Wagner-Parker ass Member (Generalsekretärin) vum Cercle européen pour la propagation des arts (CEPA), deen d'Summerakademie organiséiert. Si war Matgrënnerin vun der Association pour le droit de mourir en dignité (ADMDL) a Member vun der Ligue internationale contre le racisme et l'antisémitisme (LICRA) a vun der Auslännderkommissioun vun der Gemeng Jonglënster.
União Nacional para a Independência Total de Angola
D'UNITA (op portugisesch União Nacional para a Independência Total de Angola) war eng angolanesch antikolonialistesch Beweegung, déi no der Onofhängegkeet vum Angola eng politesch Partei gouf.
Se gouf vum Jonas Savimbi gegrënnt an ass fir déi total Onofhängegkeet vum Angola, a géint de Jach vun alle frieme Kräften agetratt. Dofir huet s'och vun 1975, dem Dag vun der sougenannter Onofhängkeet bis 2002, als Guerilla haart gekämpft.
Den Doud vum Jonas Savimbi, deen 2002 am Gefecht erschoss gouf, huet dësem Biergerkrich eréischt een Enn gesat an en total zerstéiert Angola zeréckgelooss.
Chemin repris
E Chemin repris (ofgekierzt CR) zu Lëtzebuerg ass e fréiere Vicinalwee dee vum Staat iwwerholl gouf, an domat an d'Kompetenz vun der Bauverwaltung koum, soudatt den Ënnerhalt an d'Signalisatioun zu Laaschte vum Staatsportmonni sinn.
Um Enn vum 19. Joerhonnert hat de Staat sou 1.535 km Vicinalweeër iwwerholl, am Verglach zu den deemolege 707 km Staatsstroossen. Mam Gesetz vum 22. Dezember 1995 gouf dëse Reseau op 2.022 km ausgebaut, dogéint stounge 798 km Nationalstroossen.
E Chemin repris kann och eng fréier Nationalstrooss gewiescht sinn, déi reklasséiert gouf.
Fir d'Bezeechnung vun den CR-Stroosse ginn dräistelleg Zuele benotzt, déi bei 101 ufänken a bis maximal 379 ginn, woubäi d'Nummeréierung awer net ganz duerchgängeg ass. Zousätzlech zu den Zuele kann nach e Buschtaf ugehaange gi bei meeschtens méi klenge Stroossen, déi awer dacks mat där Strooss a Relatioun sinn, déi d'Stammnummer huet. Déi Zuele stinn och op ville Stroossen- an Uertschaftsschëlter.
Pina Bausch
Pina Bausch, gebuer als Philippine Bausch de 27. Juli 1940 zu Solingen am däitsche Bundesland Nordrhein-Westfalen, gestuerwen den 30. Juni 2009 zu Wuppertal, war eng däitsch Dänzerin a Choreographin.
Viaduc vu Schengen
De Viaduc vu Schengen ass eng däitsch-lëtzebuergesch Grenzbréck iwwer dem Museldall tëscht Schengen a Perl, déi vun 1998 bis 2002 gebaut gouf. Se ass am Juli 2003 fir de Verkéier opgaang.
Si verbënnt déi lëtzebuergesch Autobunn A 13 mat der däitscher A8 oder Saarautobunn genannt. Et ass eng Cantilever- oder Ausleeërbréck an d'Trägere bestinn aus verwëlleften huele Këschten. D'Bréck mécht eng Kéier mat engem Radius vun 1.100 m. Se besteet aus zwou parallele Brécken; den Deel de Floss erop ass 597 m laang an deen aneren huet 607 m. Dat gréisst Feld ass 130 m laang an d'Bréck huet eng Gesamtbreet vun 28,5 m. D'Héicht iwwer dem Waasser ass 24 m.
Et ass eng vu fënnef Brécken iwwer d'Musel tëscht Lëtzebuerg an Däitschland. Déi aner véier Brécke sinn:
Mykene
Mykene (algr.: Μυκήνη/Mykēnē oder Μυκῆναι/Mykēnai, neigr.: Μυκήνες/Mikines, lat.: Mycenae) war a virklassescher Zäit eng vun de wichtegste Stied vu Griicheland. D'Stad louch am Flaachland vun Argos, um Landwee tëscht dem südleche Peloponnes an dem Isthmus vu Korinth, deen d'griichesch Hallefinsel mat Athen an dem Norde vu Griicheland verbonnen huet.
1999 gouf Mykene mat Tiryns zu enger UNESCO-Weltkulturierwen.
Geschicht
Enger griichescher Seechen no, huet de Perseus d'Stad Mykene gegrënnt. Op enger Rees huet sech den duuschtregen a midden Heros mat Waasser erfrëscht, wat hien aus dem Hutt vun engem Champignon gesammelt hat. Op dëser Plaz huet hien d'Stad gegrënnt, déi den Numm vum griichesche Wuert fir Champignon a sech dréit.
Déi spéider minoesch Period vu Kreta fält an de selwechten Zäitraum mam Opstig vun der éischter grousser Zivilisatioun vun der Bronzezäit vum griichesche Festland, der Mykenescher Kultur (1600-1050 v. Chr.), déi hiren Héichpunkt tëscht 1400 an 1200 v. Chr. erreecht huet.
Mykener gëllt och als Bezeechnung vun der griichescher Uewerschicht vun den Hellenen, déi den Homer Achaier nennt, an déi sech um griichesche Festland néiergelooss haten, a vill minoesch Kulturundeeler, warscheinlech vu Kreta an der Egäis, matbruecht haten. Um griichesche Festland si si op eng virindogermanesch (sougenannte mediterran) Bevëlkerung getraff, awer méiglecherweis och schonn op indogermanesch Stämm (Thraker?), déi scho méi fréi agewandert waren. Dës goufen ënnerworf an assimiliéiert. Méiglecherweis am Géigesaz zu der minoescher Kultur, an där de Fridden ënner enger zentraler Autoritéit ofgeséchert gouf, war d'mykenesch Zivilisatioun vun onofhängege Stied wéi z. B. Korinth, Pylos, Tiryns, Theben oder Mykene charakteriséiert.
D'Stied goufe vu Kinneke beherrscht, déi a Palaisen hanner massive Mauere gewunnt hunn. Zu de wichtegsten Zeie vun de Mykener gehéieren och Gold-Schmuckdeeler an Ornamenter (dorënner déi sougenannt Gëlle Mask vum Agamennon), déi den Heinrich Schliemann fonnt huet, an déi haut gréisstendeels am Nationalen Archeologesche Musée vun Athen ze fanne sinn, an déi typesch fir Kulten aus der spéider Bronzezäit sinn. Och d'Léiwepaart vu Mykene ass berüümt.
D'Mykener hunn an der Schrëft Linear B geschriwwen, hir mykenesch Sprooch konnt als eng fréi Form vu Griichesch entziffert ginn. D'Schrëft staamt vun der kretesch-minoescher Schrëft Linear A of. De Gëtterkult vun de Mykener ass spéider e feste Bestanddeel vun der klassesch-griichescher Mythologie ginn. Als Grënner vu Mykene gëllt bei de Griiche vum Altertum de Perseus.
Am Homer sengem Epos, der Ilias, gëtt Mykene als Haaptstad vum Kinnek Agamemnon ernimmt. Anerer hunn awer Theben als Haaptstad vun de mykenesche Griichen (Achäer) ugesinn.
Aflëss vun der mykenescher Zivilisatioun loosse sech och op Kreta fannen, wou d'Zerstéierung vun de minoesche Palaisen ëm 1450 v. Chr. opgrond vu mykeneschen Eruewerungen erkläert ginn ass. Allerdéngs kéint den Iwwergang vun der minoescher zu der mykenesch-griichescher Phas op Kreta och d'Folleg vun Naturkatastrophen an engem friddleche Kulturwiessel gewiescht sinn. Mykenesch Aflëss, virun allem an der Keramik, goufen och zu Troja fonnt, wou d'Handelsstroossen zum Schwaarze Mier kontrolléiert goufen, an Egypten, Mesopotamien an Italien.
Ëm 1200 goufen déi bis elo bekannte mykenesch Zentren um griichesche Festland zerstéiert. Wärend fréier als Ursaach d'Doresch Wanderung ugeholl gouf, ginn haut multikausal Zesummenhäng verantwortlech gemaach: Ausfall vun den Handelspartner am Osten, wat zu Wirtschaftskrise gefouert huet, Kricher tëscht de mykeneschen Zentren, Naturkatastrophen (en Erdbiewen an der Argolis konnt fir dës Zäit nogewise ginn), Opstänn asw. De mykenesche Palaissystem ass zwar zesummegebrach, mä d'mykenesch Kultur huet nach 150-200 Joer weider iwwerlieft, wéi nei Ausgruewungen zu Tiryns gewisen hunn.
Kuckeswäertes
Erhale sinn haut ë. a. d'Ruine vun der mykenescher Uewerstad. Hei gesäit een Iwwerreschter vun der zyklopescher Rangmauer an d'Léiwepaart. Dësen Numm krut d'Paart duerch déi zwee Léiwen, déi op engem Relief iwwer der Paart duergestallt sinn, dëst war den Haaptagank zu der Buerg. Warscheinlech gouf et ëm 1250 v. Chr. gebaut. Eng weider Paart stoung am Norden. Bei der Mauer loosse sech dräi Bauphasen erkennen: déi éischt (zirka 1350) gouf an der Mëtt vum 13. Joerhonnert duerch Verdeedegungsanlagen no Süden a Weste verstäerkt. Ëm 1200 v. Chr. gouf d'Mauer op en Neits verstäerkt. Vum mykenesche Palais um héchste Punkt vun der Uewerstad sinn nëmmen nach e puer Iwwerreschter ze fannen, well Deeler vum Palais a spéiderer Zäit intensiv iwwerbaut goufen. Den Trounraum war e grousst Gebai a Megaron-Form. Zum Palais goung et géi biergop (zirka 20%).
Eng grouss Bedeitung spillen och zwee grouss Griewerkreesser (A a B). Si waren allebéid duerch Stele markéiert. An de Griewer goufen Terrakotten, Toungeschier, gëlle Masken, Schmuck asw. fonnt. De Griewerkreess A gouf spéider an d'Buergmauer mat abezunn a gouf scho vum Schliemann entdeckt. De Griewerkrees B ass eréischt an den 50er Joren ausgegruewe ginn. Hei goufen zum Deel eeler Griewer wéi am Griewerkrees A fonnt, a stinn domat ganz am Ufank vun der mykenescher Period.
Weiderhi goufe bis ewell néng Kuppelgebaier fonnt, Grafkummeren. Si gi bis haut an der Fuerschung als "Schatzhaiser" ernimmt, a sinn no mythologesche Figuren, déi laut dem Homer hei geherrscht hu benannt. Dës Grafkummeren haten en enken Zougang (Dromos).
Iwwerreschter vu Mykene ware schonn zanter der wëssenschaftlecher Expeditioun vun de Fransouse (1822) bekannt. Mä eréischt zanter den Ausgruewunge vum Schliemann konnt ee méi genee Aussoen iwwer déi al Kinneksbuerg an hir Bauanlage maachen.
Hautdesdaags ass gewosst, datt virun allem déi Minoesch Kultur e staarken Afloss op d'mykenesch Griichen hat. Awer och Aflëss aus Egypte konnten nogewise ginn. Sou konnt de Versuch vun enger Mumifizéierung nogewise ginn.
Mykene hat ausserdeem eng grouss Ënnerstad, déi awer bis haut nëmme wéineg erfuerscht ass.
Ausgruewungen
Als ee vun den Éischten huet den Englänner Lord Elgin 1802 zu Mykene Ausgruewungen ugefaangen. 1868 huet den däitschen Archeolog an Entdecker vun Troja Heinrich Schliemann d'Plaz besicht, awer eréischt 1876 mat Ausgruewungen ugefaangen. 1884 an 1885 huet de Schliemann zesumme mam Wilhelm Dörpfeld op en Neits am Buedem gegruewen.
Amerikanesch Joffereninselen
D'Amerikanesch Joffereninselen (engl.: United States Virgin Islands) sinn eng Inselgrupp vun de Klengen Antillen an der Karibik, ëstlech vu Puerto Rico. Si besteet aus den dräi Insele Saint Croix, Saint John a Saint Thomas. D'Insele sinn e Baussegebitt vun den USA, dat net incorporéiert ass.
Geographie
D'Landschaft ass gréisstendeels stengeg, hiwweleg bis gebiergeg mat nëmme wéineg Flaachland. Den héchste Punkt ass de Crown Mountain mat 473 m.
Geschicht
D'Inselen hu bis 1917 zu Dänemark gehéiert. De 17. Januar 1917 goufe se fir 25 Milliounen Dollar un d'USA verkaaft.
Méthode rurale
Méthode rurale ass eng Method fir sprëtzeg Wäiner ze maachen.
Si besteet doran, datt de Wäin a Fläsche gefëllt gëtt éier déi alkoholesch Gärung eriwwer ass.
Canton de Confolens-Sud
De Canton de Confolens-Sud ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Confolens, an der Charente an der Regioun Nei-Aquitaine. Bei der Kantonalreform vun 2014 gouf de Kanton ofgeschaaft.
Norbert Dumont
Den Norbert Dumont, gebuer de 7. Februar 1883 zu Miersch a gestuerwen 1956, war e lëtzebuergesche Jurist a Politiker.
Hie war vum 20. Mäerz 1925 bis de 16. Juni 1926 Generaldirekter ("Minister") fir Justiz, Bauten, Handel an Industrie an der Regierung Prüm, a vum 16. Juli 1926 bis de 27. Dezember 1936 Generaldirekter fir Justiz an den Interieur an der Regierung Bech.
Südhallefkugel
Als Südhallefkugel (och südlech Hallefkugel, Südhemisphär, südlech Hemisphär) gëtt deen Deel vun der Äerd bezeechent, dee südlech vum Equator ass.
Den astronomesche Summer dauert op der Südhallefkugel vun Dezember bis Februar an de Wanter vu Juni bis August. Dobäi leeft d'Sonn vun Osten iwwer den Norden no Westen. Nuets ass de Südstärenhimmel ze gesinn.
Op der Südhallefkugel leien haaptsächlech déi südlech Deeler vu Südamerika an Afrika, de gréissten Deel vun Indonesien, Australien, Neiséiland an d'Antarktis. Déi Südlech Hemisphär läit a wäiten Deeler an der Waasserhemisphär.
Duerch d'Corioliskraaft dréie sech op der Südhallefkugel Déifdrockgebidder, och z. B. Hurrikaner, am Auerzäresënn.
Messier 15
De Messier 15 (M15) (och als NGC 7078 bezeechent) ass e +6,40 mag helle Kugelstärekoup mat enger Ausdeenung vun 12,3' × 12,3' am Stärebild Pegasus. An ass 34.000 bis 39.000 Liichtjoer vun der Äerd ewech, de richtegen Duerchmiesser huet zirka 130 Liichtjoer. Déi hellst vu sengen op d'mannst 500.000 Stären erreechen eng visuell Magnitude vun 12,6 mag. De Stärekoup gouf de 7. September 1746 vum Giovanni Domenico Maraldi entdeckt.
Surinam
D'Republik Surinam, och Surinam (Hollännesch: Republiek Suriname []; Sranan Tongo: Sranan []) läit a Südamerika, op der Nordwestküst vum Atlanteschen Ozean bei 4° Nord a 56° West. D'Land grenzt am Osten u Franséisch-Guayana, am Süden u Brasilien an am Westen u Guyana. Den Numm Surinam kënnt warscheinlech vum Stamm vun de Surinen, deen duerch d'Arawaken aus dësem Gebitt verdriwwe gouf. De 25. November 1975 gouf Surinam onofhängeg vun Holland. Zanterhier si vill Surinamer an Holland ausgewandert.
Messier 15
De Messier 15 ass deen éischte Kugelstärekoup, an deem e Planetareschen Niwwel entdeckt gouf: 1928 de Pease 1. Hien enthält och nach néng Pulsare – Reschter vu Supernovaen aus der Zäit, wou den M15 nach jonk war. Außerdeem gehéiert hien (nieft dem Messier 3 an dem Omega Centauri) zu de Kugelstärekéip mat deene meeschte verännerlech Stäre; bis elo sinn 112 identifizéiert.
Surinam
Geographie
Surinam ass mat enger Fläch vun 163.820 km² dat klengst onofhängegt Land vu Südamerika.
Klima
D'Klima huet en tropesche Charakter. Ufank Dezember bis Ufank Februar ass déi sougenannt kleng Reenzäit- an Enn Abrëll bis Mëtt August déi grouss Reenzäit. Dertëscht leie vun Ufank Februar bis Enn Abrëll déi kleng Dréchenzäit a vu Mëtt August bis Ufank Dezember déi grouss Dréchenzäit. Déi duerchschnëttlech Temperatur variéiert tëscht 24 a 36 Grad Celsius.
Sprooch
Déi offiziell Sprooch a Surinam ass Hollännesch.
(951) Gaspra
De (951) Gaspra ass en Asteroid vun der Haaptasteroidenceinture, deen den 30. Juli 1916 vum russeschen Astronom Grigori Nikolajewitsch Neuimin entdeckt gouf. Den Asteroid gouf no der Uertschaft Haspra op der ukrainescher Hallefinsel Krim, an där de russesche Schrëftsteller Leo Tolstoi laang Zäit gelieft huet, genannt.
De Gaspra beweegt sech an engem Ofstand vun 1,8256 (Perihel) bis 2,5939 (Aphel) astronomesch Eenheeten, an 3,285 Joer ëm d'Sonn. D'Bunn ass 4,1016° géint d'Ekliptik gebéit, an d'Bunnexzentrizitéit ass 0,1739.
De Gaspra gouf den 29. Oktober 1991 vun der Raumsond Galileo (benannt nom Galileo Galilei) bei engem Fluch laanscht den Himmelskierper (engl. near-fly by) bei enger Distanz vu 16.200 km vermooss a fotograféiert.
Domat war d'Galileo-Missioun déi éischt vun hirer Zort, déi duerch hiert Manöver Informatiounen iwwer en Asteroid gesammelt huet.
Et huet sech gewisen, datt de Gaspra en onreegelméisseg geformten Asteroid mat Ofmiessunge vun 19 × 12 × 11 Kilometer ass. Seng Uewerfläch ass mat sëllegen Aschlagkratereren iwwerséit. Duerch d'Moosse vun der Gréisst a Verdeelung vun de Krater gëtt de Gaspras op 200 Millioune Joer geschat. Dat ass, gemooss un de 4,5 Milliarde Joer vum Sonnesystem, e zimmlech jonk. De Gaspra däerft sou e Brochstéck vun engem méi groussen Urspronkskierper sinn, dee virun 200 Millioune Joer bei enger Kollisioun auserneegerappt gouf.
D'Mass vum Gaspra gouf op 1015 kg bestëmmt. D'Rotatiounsperiod ass 7 Stonnen an 3 Minutten. Wéinst senger Uewerflächebeschafenheet gëtt den Asteroid der Spektralklass S zougeschriwwen.
Karaff
Eng Karaff ass e Behälter dee meeschtens aus Glas oder Kristall ass, an deen haaptsächlech benotzt gëtt fir Wäin ze zerwéieren.
Aus dem einfache Géigestand deen am Ufank benotzt gouf fir den Transport vum Wäin, vum Faass wou e gezaapt gouf, bis op den Dësch ze maachen, hu sech am Laf vun der Zäit Objeten a verschiddenste Formen entwéckelt, déi en héije kënschtleresche Wäert kënnen hunn.
Déi meescht wäertvoll al Karaffe sinn aus dem 18. Joerhonnert, eng Zäit an där et eng Hellewull a ville Formen a vun de verschiddenste Gréisste gouf.
Eng Karaff soll praktesch sinn, dat heescht se soll net ze schwéier sinn, a se soll eng gutt Upak hunn, sief et duerch e Grëff, oder duerch d'Form vum Hals. Se soll och eng praktesch Gréisst hunn, dat heescht et soll e wéinstens eng 75 cl Fläsch kënnen dra schëdden. Karaffe fir duebel Fläschen d'Magnumme si méi rar.
Wichteg ass datt se einfach ze spullen ass, well Propretéit eng wichteg Roll beim Genoss vum Wäi spillt. Am beschte spullt een se sou séier wéi méiglech nom Gebrauch, am léifste mat klorem waarme Waasser. Wa Spullmëttele gebraucht ginn, muss en dacks mat klorem Waasser rengegen, soss besteet d'Gefor, datt e klenge Flom dovun um Glas hänke bleift, deen de Geschmaach vum Wäi verdierwe kann.
Fir Wäin ze zerwéiere soll e wa méiglech Karaffen aus klorem Glas oder Kristall benotzen, fir datt en d'Faarf vum Wäi gutt ka gesinn. Faarweg oder ziseléiert Karaffen, reservéiert ee fir anert alkoholescht Gedrénks oder Waasser. Wann d'Karaff benotzt gëtt fir de Wäin ze decantéieren, soll se e weiden Hals hunn, dat erliichtert d'Erausschëdden oder d'Opsetze vun engem Decanteur.
Victor Weiss
De Victor Weiss, gebuer 1879 zu Esch-Uelzecht a gestuerwen den 3. Januar 1951 um Lampertsbierg, war e lëtzebuergesche Geeschtlechen an Dichter.
De Victor Weiss war vun 1916-1923 Paschtouer zu Koplescht. An deene Joren huet hien d'Kopleschter Lidd geschriwwen.
Kéisfuert (Klierf)
De Kéisfuert (lokal: om Kiisfurt ) ass e Lieu-dit an der Gemeng Klierf an ass en Deel vun der Kadastersektioun Hëpperdang.
Geographie
De Kéisfuert läit op engem Niewewee, ongeféier an der Mëtt tëscht Hengescht an Hëpperdang, op enger Héicht vun ca. 502 Meter.
Arrondissementer am Departement Oise
D'Departement Oise besteet aus véier Arrondissementer mat follgenden Haaptuertschaften: Beauvais, Clermont, Compiègne a Senlis
Déi véier Arrondissementer sinn:
Louis Blériot
De Louis Charles Joseph Blériot gebuer den 1. Juli 1872 zu Cambrai, a gestuerwen den 2. August 1936 zu Paräis, war e franséische Pionéier vun der Aviatioun. Mat dem Fliger Blériot XI ass hien de 25. Juli 1909 als éischte Mënsch mat engem Fliger iwwer den Äermelkanal geflunn. Säi Fluch vu Calais op Dover huet 37 Minutte gedauert, bei enger durchschnëttlecher Fluchhéicht vun 100 Meter.