cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Laktulos
Eegenschaften
Si entsteet duerch d'Erwierme vun der Mëllech aus der Laktos.
Gesondheetswäert
D'Laktulos ka vum Dënndaarm net ofgebaut ginn a kënnt dofir op direktem Wee an den Déckdaarm. Bakteerie bauen se do of an et entstinn Mëllechsaierbakteerien (Bifidobakteerien). Doduerch gëtt d'Daarmflora gestäerkt. Well si och eng offéierend Wierkung kann hunn, hëlleft si och bei Verdauungsproblemer a Verstoppen.
Super Besse
Super Besse ass eng Wantersportstatioun am Massif Central.
Si läit um Territoire vun der Gemeng Besse-en-Chandesse, matzen am Parc régional des Volcans d'Auvergne am Departement Puy-de-Dôme, an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.
Ongeféier 50 km vu Clermont-Ferrand ewech läit se op enger Héicht vun 1.350 Meter op den Häng vum Puy de Sancy, dem Puy de la perdrix an dem Puy Ferrand.
Si huet en Uschloss un d'Schipiste vum Mont-Dore, deen awer, wéinst dem raue Klima, net ëmmer garantéiert ass.
Pisten an Ekipementer
Fir den Alpine Schi gëtt et 43 km Pisten tëscht 1.300 an 1.840 Meter Héicht, déi op 27 verschidde Piste verdeelt sinn.
Als Transportmëttele stinn zur Verfügung:
Fir de Laanglaf gëtt et 125 km Pisten.
Juke Box Records
Juke Box Records war deen éischte Schallplacke-Label, deen den Art Rupe 1946 gegrënnt huet. Hien huet e méi spéit Specialty Records genannt.
Giro dell'Emilia
De Giro dell' Emilia ass eng Vëloscourse vun engem Dag, déi zanter 1909 an Italie gefuer gëtt.
Arrondissement Rochechouart
Den Arrondissement Rochechouart ass eng franséisch administrativ Andeelung am Departement Haute-Vienne an der Regioun Nei-Aquitaine.
Den Haaptuert ass Rochechouart.
Den Arrondissement setzt sech aus 6 Kantonen zesummen:
Canton de Mennecy
De Canton de Mennecy ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Évry, am Departement Essonne an der Regioun Île-de-France.
Perserkricher
D'Perserkricher waren am 5. Joerhonnert v. Chr. d'Versich vun de persesche Grousskinneken Dareios I. a Xerxes I., duerch militäresch Gewalt dat antiikt Griicheland un hiert Räich unzeglidderen. Dës Entreprise hat, obschonn d'Perser bei wäitem iwwerleeë waren, keen Erfolleg. Vun de Griichen, déi gewonnen haten, gouf déi erfollegräich Verdeedegung vun hirem Mammeland, an och d'Affer déi si gefuerdert huet, séier zu engem nationale Mythos erhuewen, dee sech och an Theaterstécker wéi D'Perser vum Aischylos ausgedréckt huet. Dëse Mythos huet deelweis bis an d'20. Joerhonnert iwwerlieft, a gouf historesch dacks als Verdeedegung vun der Fräiheet vum Owendland géint orientalesch Despotie a Gewaltherrschaft ëmgedeit.
Ausgeléist goufen d'Perserkricher duerch déi sougenanntn Ionesch Revolt. Als Héichpunkter zielen d'Schluecht vu Marathon am éischten, souwéi d'Schluecht vu Salamis am zweete Perserkrich. D'Néierlag vun de Perser hat grouss Auswierkungen op déi weider persesch a griichesch Geschicht. Déi wichtegst zäitgenëssesch Source fir d'Evenementer ass den anticken Historiker Herodot, och wann een him net ëmmer all Wuert gleewe kann.
Um Enn vum 6. Joerhonnert v. Chr. war d'Perserräich zu enger Groussmuecht gewuess. Duerch d'Eruewerung vu Klengasien koumen d'ionesch Griichen, déi hei gewunnt hunn, ënner persesch Herrschaft, wärend de Rescht vun de Griiche weiderhin hir Onofhängegkeet hat. Dëst war d'Ausgangssituatioun fir déi spéider Konflikter.
Vun der Ionescher Revolt zu der Schluecht vu Marathon: den éischte Perserkrich
500 v. Chr. oder 499 v. Chr. ass d'Ionesch Revolt ënner der Leedung vum Aristagoras vu Milet a mat der Ënnerstëtzung vun Athen ausgebrach ; d'ionesch Stied hunn d'griichesch Tyranne verdriwwen, déi d'Perser agesat haten, an hunn en Hëllefsappell un d'Griichen um Festland geriicht. Athen huet doropshin zwanzeg Krichsschëffer an Eretria fënnef Schëffer geschéckt, soudatt sech den Opstand un der ganzer Küst verbreet huet. 498 v. Chr. konnten d'Griichen d'Stad Sardes erueweren, déi de Sëtz vum persesche Satrap war, an hunn d'Stad néiergebrannt. Domat hu si eng persesch Reaktioun provozéiert, an d'Arméie vum Dareios I. hu sech a Beweegung gesat. Déi griichesch Flott gouf bei der Schluecht vu Lade 494 v. Chr. op de Mieresbuedem geschéckt, an den Opstand ass zesummegebrach. De persesche Grousskinnek Dareios I. konnt dësen Opstand awer net sou ouni Weideres akzeptéieren, an huet Pläng gemaach, fir d'Rebellen aus dem griichesche Mammeland ze strofen.
492 v. Chr. huet de persesche Feldhär Mardonios Thrakien a Makedonien eruewert, 490 v. Chr. koume weider Strofexpeditioune vum Datis a vum Artaphernes dobäi.
Scho 491 v. Chr. haten d'Perser "Diplomate" lassgeschéckt, déi d'Ënnerwerfung vun de griichesche Poleis gefuerdert hunn. Vill hunn ënner dem Drock noginn. Athen a Sparta hu sech awer geweigert, an d'Gesandten ëmbruecht. Als Äntwert huet Persie seng Flott an d'Egäescht Mier geschéckt, fir d'Griiche mat Gewalt zu enger Ënnerwerfung ze zwéngen. D'Kykladen hu sech erginn, Eretria gouf eruewert, an eng persesch Expeditiounssträitmuecht ass zu Attika net wäit ewech vu Marathon gelant. De Leefer Pheidippides soll a Rekordzäit op Sparta gelaf sinn, fir si ëm Hëllef ze ruffen, mä d'Spartaner konnten aus reliéise Grënn net direkt lassmarschéieren, a koumen domat ze spéit. Laut dem Platon war eng Revolt vun den Heloten dru Schold. D'Perser - si haten den Hëllefruff op Sparta matkritt - hunn direkt d'Schluecht vu Marathon ugefaangen, déi mat enger Victoire vun den Athener a Platäer, mat wéineg eegene Verloschter (genee 192 Männer si gefall), awer - wann een den Iwwerliwwerungen traue kann - mat Dausenden Affer op persescher Säit op en Enn gaangen ass. Den Held vun der Situatioun war de Griich Miltiades, deen d'Arméi ugefouert hat. Persien hat duerno mat innepolitesche Problemer ze kämpfen, soudatt eng weider Expeditioun net a Betruecht gezu ginn ass.
De Politiker Themistokles huet awer d'Gefor gesinn, déi d'persesch Flott duergestallt huet. Mat vill Iwwerriedungskonscht ass et him gelongen, datt Athen eng staark Flott opgebaut huet, an op der Hallefinsel Piräus e Krichshafen ugeluecht huet.
Méi doriwwer an den Artikelen Ionesch Revolt a Schluecht vu Marathon
De Feldzuch vum Xerxes: den zweete Perserkrich
480 v. Chr. huet dem Dareios säi Jong an Nofollger, de Xerxes I., e Feldzuch mat 100.000 Zaldoten a 600-700 Krichsschëffer op d'Bee gestallt, dee scho vu sengem Papp geplangt gi war. Och am zweete Perserkrich war de Mardonios nees Feldhär, mä dës Kéier war hien net nëmme beim Plang vum Feldzuch bedeelegt, mä huet och de Xerxes zu dëser Entreprise iwwerriet. Eng diplomatesch Offensiv huet d'Ausliwwerung vun Thessalien, Delphi, Argos an engem groussen Deel vun Zentralgriicheland erméiglecht. E griichesche Bond vun Athen a Sparta, den Hellenebond, gouf dem Xerxes entgéigegesat. Ausserdeem gouf duerch den Themistokles, dem grousse Politiker vun Athen zu dëser Zäit, fläisseg eng Flott opgebaut.
Mat enger Schëffsbréck iwwer den Hellespont
Den Hellespont, eng Waasserstrooss déi Europa um nërdlechen Enn vun der Egäis vu Klengasien getrennt huet, war dat éischt grousst Hindernis um Wee vun der persescher Arméi a Griicheland. De Xerxes huet déi enkste Plaz, déi ëmmer nach eng Séimeil breet war, mat enger aussergewéinlecher Duebelbréck aus Honnerte vu Schëffer iwwerbréckt. Wéi den Herodot erzielt, goufen d'Schëffer, déi parallel zu der Küst louchen, mat Seeler zesummegebonnen, a wéinst der staarker Stréimung an dem Wand duerch grouss schwéier Anker a Posititioun gehalen. Staark a schwéier Seeler aus Papyrus a Fluess goufe vu Küst zu Küst queesch iwwer d'Schëffer verluecht a gespaant. Dem Xerxes seng Ingenieuren hunn eng kombinéiert Hänk- a Pontonbréck gebaut. D'Seeler hunn d'Bréck stabiliséiert, an hunn de Schëffer en Deel vun hirer Belaaschtung geholl, d'Schëffer hu verhënnert, datt d'Seeler op der Waasseruewerfläch duerchgehaange sinn. Mat enger Schicht Buedem gouf d'Bréck fir d'Reiderei an d'Fousstruppen zu enger normaler Arméistrooss. Zu béide Säiten hunn d'Perser Blenden aus Matte gebaut, well si Angscht haten, d'Päerd géifen duerch d'Stréimung schei ginn. De Xerxes huet zwou vun dëse Brécke baue gelooss. Fir déi méi laang, déi wuel gutt zwee Kilometer laang huet misse sinn, goufen 360 Schëffer gebraucht, fir déi zweet Bréck waren et 314. D'Gréisst vun der persescher Arméi kann een un der Tatsaach moossen, datt et eng ganz Woch gedauert huet, bis all d'Zaldoten iwwer d'Mierengt komm waren.
D'Thermopylen a Salamis
Wärend d'Peloponnesier eng Verdeedegungslinn beim Isthmus vu Korinth virgeschloen hunn, ass den Themistokles fir eng méi fréi Verdeedegungslinn agetrueden. Versich, d'Perser duerch d'Schluecht vun den Thermopylen an d'Schluecht vun Artemision opzehalen, hate keen Erfolleg.
Athen gouf evakuéiert, an d'griichesch Flott huet sech op d'Insel Salamis zeréckgezunn. Dem Themistokles ass et gelongen, d'persesch Flott an dës enk Waasser ze lackelen, an deenen déi schwéier persesch Schëffer schlecht manövréiere konnten. An der Schluecht vu Salamis konnten déi meescht persesch Schëffer zerstéiert ginn. De Xerxes an de Rescht vu senger Flott sinn zeréck an Asien gezunn, an hunn d'Landarméi ënner dem Mardonios zeréckgelooss, deen an Thessalien mat der Arméi de Wanter verbruecht huet.
Schluecht vu Plataea
Am Fréijoer drop (479 v. Chr.) huet de Mardonios Athen zweemol de Fridden ugebueden, mä d'Athener waren net averstanen. D'Krichshandlunge sinn a Böotien mat der Schluecht vu Platää op en Enn gaangen; de Mardonios gouf ëmbruecht a seng Arméi gouf verdriwwen. D'Iwwerreschter vun der persescher Arméi hu Griicheland nees verlooss, mä nëmme wéineg si lieweg an Asien ukomm. Am selwechte Joer huet d'griichesch Flott ënner dem spartanesche Kinnek Leotychides de Rescht vun der persescher Flott, déi u Land louch, bei Mykale geschloen.
Befreiung vun de klengasiatesche Griichen a weider Entwécklung vun de griichesch-persesche Bezéiungen
Duerch d'Néierlag vum Xerxes hunn d'Griichen a Klengasien nees eng Rebellioun ugefaangen. 478 v. Chr. huet eng Flott ënner dem Spartaner Pausanias Byzanz eruewert, an op Zypern koum et zu engem Opstand. An dësem Moment hu sech d'Peloponnesier zeréckgezunn. Ënner der Leedung vun Athen ass 477 v. Chr. zum Schutz géint eventuell Iwwergrëffer vun de Perser den attesch-delesche Séibond entstanen, zu dem nieft Athen och griichesch Küstestied an Inselen an der Egäis gehéiert hunn. De Bond, dee sech spéider zu engem Muechtinstrument vun Athen entwéckelt huet, gouf eréischt 404 v. Chr. no der Néierlag vun Athen am Peloponnesesche Krich (zwangsweis) opgeléist.
Den athenesche Strateg a Politiker Kimon konnt 466/465 v. Chr. eng persesch Arméi a Flott beim Eurymedon schloen. Ëm 460 v. Chr. huet Athen 200 Schëffer zur Ënnerstëtzung vun engem Opstand an Egypten geschéckt. Si hunn awer hir Flott verluer, nodeem d'Perser zirka 454 v. Chr. iwwer den Nil e Géigenugrëff zu Memphis op d'Bee gestallt hunn. En anere Feldzuch fir Egypten 450 z'ënnerstëtzen, hat keen Erfolleg, an Zypern gouf opginn.
Ëm 449/448 v. Chr. gouf mat der Ënnerstëtzung vum Perikles de Kalliasfridden tëscht Perser a Griichen ënnerschriwwen. Obschonn déi genee Natur vum Friddensschloss zimmlech onkloer bleift, war d'Resultat d'Onofhängegkeet vun den ionesche Griiche vu Persien, an d'Egäescht Mier war zou fir persesch Krichsschëffer.
D'Perserräich huet och weiderhi versicht, en Hegemonieusproch iwwer d'Griichen auszeüben, an an enger Zort "Kale Krich" op diplomateschem oder ökonomeschem Wee, griichesch Stied fir sech ze gewannen. Dëst ass eréischt mam Alexander dem Groussen op en Enn gaangen, dee Persien eruewert huet.
Literatur zun Theema
Déi wichtegst Source fir d'Perserkricher ass den Herodot (speziell vum fënnefte Buch un: Ionesch Revolt).
Mardell
Eng Mardell ass eng Kaul am (kallekhaltege) Buedem, déi mat Waasser gefëllt ass. Mardelle kënnen natierlech Doline sinn, déi entstane sinn, wéi sech de Buedem op der Uewerfläch gesat huet, nodeem en ënnerierdesch ewechgespullt gouf, oder awer kënschtlech Grouwen, déi zanter der Steenzäit vum Mënsch gegruewe goufen, fir Leem, Äerzer asw. erauszehuelen.
Am Géigesaz zu kënschtlech ugeluechte Weieren hunn natierlech entstane Mardellen e relativ ronnen, resp. elliptesche Profil, a leien dacks op enger Héicht, resp. engem Plateau. Et gëtt der an de Bëscher an um fräie Feld. Zu Lëtzebuerg sinn déi meescht vun hinne just nach an de Bëscher ze fannen, vun deenern um Flouer sinn déi meescht duerch d'Landwirtschaft no an no verschwonnen.
Mardelle sinn interessant als Biotop, mais och als Relikt vun eiser Ëmweltgeschiicht, oder, wa se kënschtlech sinn, aus archeologescher Siicht.
D'Entstoen an d'Datéierung vun enger Mardell kann ofschléissend nëmmen duerch eng opwenneg Ausgruewung oder mat Hëllef vu Buerkäre gekläert ginn. Mardelle sinn ëmmer och Sedimentfalen déi ideal Konservéierungsméiglechkeete fir Planzen- an Holzreschter bilden. Si erméiglechen et fir wäitreechend Aussoen iwwert d'Ëmweltgeschicht ze treffen, sou zum Beispill iwwer d'Vegetatioun an iwwert d'Klima. Wéinst hirem héijen Informatiounspotential souwuel fir d'Archeologie wéi och fir d'Ëmweltgeschicht, sollte Mardellen onbedéngt als archeologesch Monumenter erfaasst an ënner Schutz gestallt ginn. D'Ausbaggere vu bal komplett verlante Mardellen am Kontext vum Schutz vu Fiichtbiotoper ass dofir aus den uewe genannte Grënn ofzeleenen.
Canton de Podensac
De Canton de Podensac ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bordeaux, an der Gironde an der Regioun Nei-Aquitaine.
Liturgescht Gewand
Liturgesch Gewänner si Kleedungsstécker, déi wärend dem Gottesdéngscht, an nëmmen dowéinst vun deenen, déi der Feier virstinn oder dësen hëllefen, ugedoe ginn. An der kathoulescher Kierch gi virun allem follgend liturgesch Gewänner gebraucht: Optional si Schëllerduch (e wäisst Duch fir iwwer d'Schëlleren a ronderëm den Hals) an Zingulum, eng Kordel fir ronderëm d'Taille iwwer der Alef.
Faarwe vun de liturgesche Gewänner
Stola, Kasel, Dalmatik a Chouermantel hunn eng bestëmmt Faarf jee no Geleeënheet. Follgend Faarwe sinn am Gebrauch: donieft kënnen nach optional gebraucht ginn
Kiem
E Kiem ass eng Strooss, déi an der Zäit vum Réimesche Räich gebaut a bedriwwe gouf. Bis haut sinn Dausende Kilometer dovun, déi queesch duerch Europa lafen, erhalen.
Canton de Milly-la-Forêt
De Canton de Milly-la-Forêt ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Évry, am Departement Essonne an der Regioun Île-de-France.
Besse-et-Saint-Anastaise
Besse-et-Saint-Anastaise ass eng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Puy-de-Dôme an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes. Si gehéiert zum Parc naturel régional des Volcans d'Auvergne, a läit op enger Héicht tëscht 805 a 1.725 Meter.
An der Gemeng läit d'Wantersportgebitt Super Besse
Duerch d'Gemeng lafen eng ronn 20 Baachen. Déi gréisst dovu sinn:
Tirang
En Tirang ass eng Zort véiereckeg Këscht, déi no uewen op ass, an déi geduecht ass, Saachen dran ze versuergen. Tiräng sinn an anere Miwwelen agebaut a kënnen op säitleche Schinnen erausgezun an eragedréckt ginn. Dofir hu se meeschtens e Grëff oder e Knapp. Sou Miwwele kënnen z. B. Schief, Nuetsdëscher oder Dëscher sinn, oder och Miwwelen, déi aus soss näischt wéi Tiräng bestinn, wéi Komouden oder och Miwwele fir Karteikaarten.
Luxembourg American Cultural Society
D'Luxembourg American Cultural Society gouf 2004 an den USA gegrënnt mam Zil déi kulturell Ierfschaft vu Lëtzebuerg z'erhalen.
Canton de Saint-André-de-Cubzac
De Canton de Saint-André-de-Cubzac ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bordeaux, an der Gironde an der Regioun Nei-Aquitaine.
Arrondissementer am Departement Ain
D'Departement Ain huet 4 Arrondissementer mat follgenden Haaptuertschaften: Bourg-en-Bresse, Belley, Gex, Nantua.
D'Arrondissementer sinn:
Mario Benedetti
De Mario Benedetti, gebuer de 14. September 1920 zu Paso de Toros am Departement Tacuarembó am Uruguay a gestuerwen de 17. Mee 2009 zu Montevideo, war en uruguayesche Journalist, Romanschreiwer an Dichter.
Dësch
En Dësch ass e Miwwelstéck, dat am Prinzip aus enger horizontaler Plack (1), dem Dëschblat, an engem oder méi Stempele (2) besteet.
En Dësch gëtt meeschtens gebraucht, fir sech dobäi ze sëtzen, fir z. B. drop z'iessen, ze schaffen oder ze schreiwen, an huet dofir eng Héicht vu knapps engem Meter.
Do dernieft gëtt et eng Rëtsch Dëscher, déi engem spezialiséierte Gebrauch ugepasst sinn, zum Beispill de Schreifdësch, de Kredenzdëschelchen an den Zerwéierdësch deen dacks op Rieder ass.
Wengen BE
'' Dësen Artikel befaasst sech mat Wengen BE am Berner Oberland an der Schwäiz. Fir aner Bedeitunge vun deem Numm, kuckt wgl. Wengen.''
Tirreno-Adriatico 2008
Den Tirreno-Adriatico gouf 2008 vum 12. bis den 18. Mäerz gefuer.
(2713) Luxembourg
Den Asteroid ass no Lëtzebuerg benannt.
Trivia
Den 2. Februar 2015 war den Asteroid mat enger Distanz vun 1,9 AE am nooste bei onser Äerd (ëmgerechent 284,2 Mio km, zum Verglach: d'Sonn ass ongeféier 150 Mio km wäit ewech).
Déck Bertha
Déi Déck Bertha (de: "Dicke Berta") war eng Haubitz (Kanoun), déi fir d'éischt am Éischte Weltkrich agesat gouf, an deemools zu den originellsten a bekanntste Waffe gezielt gouf.
Et war en 42-cm-Mortier dee vum Rëschtungskonzern Krupp entwéckelt a gebaut gouf. Hie sollt géint Festungen agesat ginn. Am Éischte Weltkrich huet sech awer erausgestallt, datt déi modernst a stäerkst Festungen aus Stolbëtong de grousskalibrege Granaten déi deemools am Gebrauch waren, d'Stier géife bidden, och wa méi al Konstruktiounen net duergehalen hunn.
Den 9. an 12. August 1914 goufen déi éischt Exemplairë vun der Décker Bertha vu Krupp ausgeliwwert.
Varianten
Et goufen zwou Variante gebaut, vun deenen 1914 déi follgend prett stoungen:
Asaz am Éischte Weltkrich
Déi déck Bertha (Typ M: liicht Versioun) gouf fir d'éischt den 12. August 1914 bei der Belagerung vu Léck géint de Fort de Pontisse gebraucht. De 15. August gouf de Fort de Loncin mat der décker Bertha bombardéiert, woubäi de Polfermagaseng am Fort explodéiert ass. De 16. August haten déi 12 Forte rondrëm Léck sech erginn. Nëmmen dräi vun hinnen (Pontisse, Fléron a Loncin), waren engem Ugrëff duerch d'Déck Bertha ausgesat. D'Berthaen (vum Typ M a Gamma) hunn d'Festunge vun Namouer, Maubeuge an Antwerpen zerstéiert an och déi russesch Linne bei der Donau ugegraff. Dogéint hunn d'Bertha-Kanoune bei Verdun bewisen, datt hiren Erfolleg Limitten hätt. Am Zesummenhang mat der Berüümtheet vun der Décker Bertha gëtt et awer och Confusiounen, well iertemlech ugeholl gëtt, si wiere benotzt gi fir Paräis ze bombardéieren. Dat war awer net de Fall, well et do eng Verwiesslung mat de Paräisser Kanoune gëtt, déi deemools Paräis bombardéiert hunn
Asaz am Zweete Weltkrich
Wéinst dem Traité vu Versailles hunn d'Kanounen nom Enn vum Éischte Weltkrich zerstéiert oder den Alliéierten missen ausgeliwwert ginn. Eng eenzeg Kanoun, déi nach um Versuchsterrain vu Krupp war, ass awer iwwersi ginn. Si gouf erëm 1939 vum Heer iwwerholl an am Zweete Weltkrich agesat. Den éischten Asaz war de 7. Juni 1942 bei der Belagerung vun der Festung Sewastopol. 1943 gouf se géint den Opstand am Warschauer Ghetto agesat. Wat duerno mat hir geschitt ass, bleift onklor. Et gëtt ugeholl, datt se vun der Sowjetarméi gesprengt gouf.
Canton de Montgeron
De Canton de Montgeron ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Évry, am Departement Essonne an der Regioun Île-de-France.
Kuwaitiséierung
Kuwaitiséierung ass e Konschtwuert, dat ausdréckt, datt eppes am Gaang ass, wéi den oder wéi am Kuwait ze ginn.
An engem sozio-ekonomeschen a politesche Kontext bezeechent "Kuwaitiséierung" den Ëmstand, datt - wéi am Kuwait - eng Minoritéit vun Awunner an engem Land d'Nationalitéit vun deem Land, an deemno d'politescht Soen, hunn, wärend eng Majoritéit, als Auslänner (déi do si fir ze schaffen), keen (oder méi e klengt) politescht Matsproochrecht hunn. Anerersäits bedeit dësen Ëmstand och, datt et zu enger Ofhängegkeet vun auslänneschem Know-how an auslännescher Main-d'Oeuvre kënnt, well ganz wirtschaftlech Secteure praktesch exklusiv vun Auslänner besat sinn.
"Kuwaitiséierung" zu Lëtzebuerg
Op Lëtzebuerg bezu gëtt mat "Kuwaitiséierung" op den Ëmstand verwisen, datt d'Zuel vun den Net-Lëtzebuerger, déi zu Lëtzebuerg schaffen, sief et als Residenten oder als Frontalieren, ëmmer méi grouss gëtt (2008 si 40% vun alle Leit, déi schaffen, Frontalieren; iwwer zwee Drëttel vun allen Aarbechtsplaze si mat Leit besat, déi kee Lëtzebuerger Pass hunn).
Dacks gëtt de Begrëff a politeschen Diskussioune gebraucht, wou et drëms geet, wéi a sou enger Situatioun d'demokratesch Participatioun vun allen Awunner an d'Legitimitéit vu politeschen Decisiounen, an domat den Zesummenhalt vun der Gesellschaft, oprecht erhale gi kann.
Zu Lëtzebuerg gouf de Begrëff an deem Zesummenhank fir d'éischt Enn vun den 1980er, uganks den 1990er Jore gebraucht.
"Kuwaitiséierung" am Kuwait
Am Kuwait selwer gëtt de Begrëff fir d'Auswierkunge vun engem Gesetz gebraucht, dat Quote fir d'Astellung vu Kuwaiter a Privatfirme festschreift (an deemno am Fong eng "Anti-Kuwaitiséierungs"-Mesure, am Sënn wéi uewe beschriwwen, ass).
Agglomeratioun
Eng Agglomeratioun (lat.: agglomerare) ass no der Definitioun vun der UNO vun 1998 eng Käerstad, déi e suburbant Ëmland besëtzt, wat baussent de Stadgrenze läit, awer direkt u si ugrenzt. Sou Agglomeratioune bestinn aus enger oder méi Stied, an hire Virstadgemengen (soug. Speckmantel). D'Agglomeratioun ass also d'Stad am renge geographesche Sënn, ouni d'administrativ Grenzen ze berécksichtegen.
Kuwaitiséierung
"Kuwaitiséierung" am Kuwait
Deene Kuwaiter, déi an enger Privatfirma schaffen, gëtt eng Zousazpai vum Staat garantéiert. Domat soll et engersäits de Kuwaiter méi lackelech gemaach ginn, am Privatsecteur ze schaffen, wärend et fir d'Patronen intressant gemaach gëtt, Kuwaitien anzestellen, well se aus hirer eegener Täsch eng manner héich Pai musse bezuelen. Privatfirmen, déi dës Quoten net erreechen, ginn duerch steierlech Mesurë 'bestrooft'.
Agglomeratioun
Aner heefeg Bezeechnunge fir dës Gebidder si Stadregioun a Ballungsraum/-gebitt. Am Wesentlechen heeschen dës Begrëffer zwar dat selwecht, mä et gëtt awer kleng Bedeitungsnuancen. Zu enger Stadregioun zielen am Géigesaz zu de méi breede Begrëffer Groussregioun, Metropolregioun a Wirtschaftsregioun net déi ländlech Deelraim, mä nëmme bebauten Terrainen direkt un der Käerstad. Awer och Uertschaften, déi net direkt un der Käerstad leien, kënnen zu der Stadregioun gezielt ginn, wann de Groussdeel vun den Awunner an der Käerstad schafft.
Kuwaitiséierung
Kuckt och
Analog zur Kuwaitiséierung gëtt et och Emiratiséierung, Omaniséierung, Qatariséierung a Saudiséierung.
Agglomeratioun
No wéi enge Critèren d'Zuele fir all dës Begrëffer berechent ginn, hänkt am Endeffekt vun der jeeweileger Gesetzesdefinitioun oder vun den Institutiounen of, déi sou Berechnungen zur Verfügung stellen.
Ausserdeem ënnerscheet een nach tëscht monozentrrschen a polyzentreschen Agglomeratiounen, jee nodeem, op en een oder méi Zentre gëtt.
Déi gréisst Agglomeratioune weltwäit1
1: D'Daten aus den eenzele Länner sinn nëmme schwéier ze vergläichen, well et jee no Land ënnerschiddlech Definitioune vu Ballungsraim gëtt.
Edmond Patzké
Den Edmond Patzké oder Edmund Patzke, gebuer de 7. Mäerz 1844 zu Niklasdorf am deemolege Schlesien a gestuerwen den 20. November 1903 an der Stad Lëtzebuerg war en éisträicheschen Dirigent a Komponist. , ,
Vun 1899 bis 1903 war hien Dirigent vun der Lëtzebuerger Militärmusek.
Interstellar Matière
D'interstellar Matière besteet aus neutralem an ioniséiertem Gas an aus Stëbs. Si spillt eng wesentlech Roll an der Astrophysik, well aus interstellarer Matière Stären entstinn, déi mat Stärewand an Supernovae awer och nees Matière an den interstellare Raum ofgëtt. Si fabrizéiert déi sougenannt interstellar Absorptioun a Verfierwung vu Stäreliicht.
D'Matière tëscht Galaxië gehéiert net zu der interstellarer Matière a gëtt analog als intergalaktesche Medium respektiv Gas oder kuerz IGM bezeechent, entspriechend nennt een d'Matière an der direkter Ëmgéigend vun engem Stär interplanetaresch Matière.
Zesummesetzung a Verdeelung
Den Urspronk vun der interstellarer Matière läit am Urknall, Stärewand an a Supernovaexplosiounen, woubäi hire Massenundeel an eiser Galaxis nëmmen e puer Prozent huet. Si besteet an der Mëllechstrooss am Duerchschnëtt aus ongeféier 90 % Waasserstoff, 10 % Helium a Spuere vu schwéieren Elementer, déi an der Astronomie als Metaller bezeechent ginn, woubäi 99 % vun der Matière als Gas virläit an de Stëbsundeel ongeféier ee Prozent ass.
Gewéinlech ginn, unhand vun de gemoossenen Temperaturen, dräi Phasen vun der interstellarer Matière ënnerdeelt (nom McKee, Ostriker 1977):
Canton de Bagnères-de-Luchon
De Canton de Bagnères-de-Luchon ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Gaudens, am Departement Haute-Garonne an der Regioun Occitanie.
D'Bliedchen
D'Bliedchen ass en Informatiounsblat vum Syndicat d'Initiative et du Tourisme de la Commune de Kayl - Tétange (S.I.T.C.K.). Et besteet zanter Januar 1993.
De Layout an déi meescht Texter ginn zanterhier vum Jos von Graes (President vun 1984-2018) gemaach. Aktuell schaffen an der Redaktioun follgend Mataarbechter un der Lokalzeitung: Doris Parrasch-Wadlé (Presidentin vun 2018 un), Raymond Mahr, Norbert Kremer, Guy Assa a Jos v. Graes.
D'Bliedche kënnt all dräi Méint eraus. D'Veräiner an och Privatleit kënnen hir Messagë gratis publizéieren (d'Entscheedung läit a leschter Instanz beim Comité vum SITCK). Bezuelt mécht sech dat 60 Säiten staarkt Informatiounsblat (Oplo zanter 2017: 4400 Stéck, duerch d'Inserenten an e Subside vun der Gemeng.
Zanter dem Joer 2014 kann een d'Bliedchen och digital op der Websäit vum S.I.T.C.K. liesen.
D'Bliedche feiert am Joer 2017 25 Joer an d'Nummer 100 kënnt am Januar 2018 eraus. Déi 100. Oplo ass mat enger Expositioun an engem Concours zu Téiteng am Centre culturel "Schungfabrik" verbonnen.
Constantia
Constantia ass e südlech geleeëne Faubourg vun der Südafrikanescher Stad Kapstad. Et ass bekannt wéinst senge Wäigebidder a läit am Oste vum Tafelbierg. Op Constantia kommen normalerweis d'Touristen, wa s'en Ausfluch iwwer d'südafrikanesch Wäiroute machen. Nobäi leie bekannt Wäigebidder wéi Groot Constantia a Kleng Constantia. (Wäibau an Südafrika)
Groot Constantia
Simon van der Stel, den éischte Gouverneur vun der hollännescher Kapkolonie, hat op sengem 750 ha grousse Landgut Groot Constantia déi éischt Riewen ugeplanzt. De Wäin vu Constantia ass am 18. an 19. Joerhonnert héich geschat ginn, ënner anerem beim héijen Adel. Groot Constantia ka besicht ginn an ass e Gutt, dat duerch säin eegenaartege Baustil opfält. D'Gebai aus dem Joer 1684 war 1925 verbrannt, mä ass, trei zu sengem Original, erëm opgebaut ginn. Et ass haut e Musée mat Tableauen, ale Miwwelen, Glas a Parzeläin.
Immigratioun zu Lëtzebuerg
D'Immigratioun zu Lëtzebuerg, dat heescht d'Awanderung vu Friemen a besonnesch d'Mobilisatioun vun Aarbechtskräften aus dem Ausland, ass haut e Phenomeen vu grousser wirtschafts- a sozialpolitescher Bedeitung fir Lëtzebuerg.
Canton de Saint-Médard-en-Jalles
De Canton de Saint-Médard-en-Jalles ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bordeaux, an der Gironde an der Regioun Nei-Aquitaine.
Bréissel
Bréissel (fr: Bruxelles, nl: Brussel) ass d'Haaptstad vun der Belsch. Am metaphoresche Sënn steet Bréissel och fir eng vun den EU-Institutiounen, meeschtens de Ministeschconseil ("Bréissel huet decidéiert...").
D'Gemeng Bréissel huet eng Fläch vun 32,61 km². Mat 157.673 Awunner (1. Januar 2010) ass et déi gréisst vun den 19 Gemenge vun der Haaptstadregioun (déi ronn 1.133.000 Awunner huet).
Geschicht
Den Numm Bréissel geet warscheinlech zeréck op Bruoc sella - Siidlung am Mouer. Bréissel, dat vum 7. Joerhonnert un nozewiesen ass, war am Mëttelalter, gënschdeg geleeën um Wee tëscht Gent a Köln, en Handelsposte vun de burgundeschen Nidderlanden. Zanter 1477 gehéiert Bréissel zum Habsburgerräich, 1795-1815 zu Frankräich, bis 1830 zu den Nidderlanden a gëtt 1830 Haaptstad vun der Belsch, wéi déi sech vun den Nidderlanden ofgespléckt huet.
Kuckeswäertes
De mëttelalterleche Stadkär ass vu flämesche Biergerhaiser dominéiert. Besonnech d'Grand-Place (nl.: Grote Markt), déi op der Unesco-Lëscht vun der Weltkulturierwe steet, stécht duerch hir eenheetlech Bauweis am flämesche Barock (ëm 1700) ervir.
Weidert Kuckeswäertes sinn d'spéit gotesch Kathedral St. Michel-Ste. Gudule (Sint Michiels-Sint Gudula), de Cinquantenaires-Park mat sengem Triumphbou, dem Kinnek säi Palais, e puer iwwerdaacht neo-klassizistesch Akafsgalerien an den Atomium, dee fir d'Weltausstellung vun 1958 gebaut gouf. Dat ass e Gebai, dat aus néng Bulle besteet, déi ënnerenee verbonne sinn an déi en Eisemoleküll an 165.000.000-facher Vergréisserung duerstellen. Si sinn zesummen 102 Meter héich an 2400 Tonne schwéier. Och de Sprangbur "Manneken Pis", eng 60 Zentimeter héich Bronzefigur an der Alstad, ass wäit iwwer d'Grenzen eraus bekannt. Hien huet eng Garderob vun iwwer 1.000 verschiddene Kostümer, déi an engem eegene Musée ausgestallt sinn. Ausserdeem gëllt Bréissel als eng Haaptstad vu Gastronomie a guddem Iessen.
Politik
Politik kënnt vum griichesche polis, de Stadstaat (Stad + Ëmgéigend). Allgemeng mengt ee mat Politik d'Organisatioun an d'Verdeelung vun der Muecht an engem Staat. Donieft bestëmmt d'Politik awer och d'Bezéiunge vu gesellschaftleche Gruppen, Entreprisen an aneren Organisatiounen.
Bréissel
Kuckeswäertes
Bréissel ass och déi heemlech Haaptstad vun der Bande dessinée. Et gëtt e Musée, deen dëser Konscht dédiéiert ass, an uechter d'Stad gëtt et en ettlech Haisergiewelen, déi mat bekanntene gemoolte Personnagen dekoréiert sinn.
Leider gouf zu Bréissel och vill historesch Bausubstanz zerstéiert. Beim Iwwerdeckele vum Floss Senne (nl.: Zenne), der Interconnectioun vun der Nord- an der Süd-Gare, der Installatioun vun den EU-Institutiounen an engem megalomane Bauprojet ronderëm d'Nord-Gare goufe ganz Quartiere komplett ofgerappt, Dausende vu Leit sinn expropriéiert ginn, an nach haut sinn déi urbanistesch 'Wonnen' net ganz verheelt. An der Architektur gëtt et souguer en en Ausdrock dofir ("Bruxellisatioun"), deen dës Ëmstänn, als ofschreckend Beispill, beschreift.
Buergermeeschtere vu Bréissel
<cite id="fn_1">Foussnote 1: De Van de Meulebroeck war den 1. Juli 1941 vun der däitscher Besatzung ofgesat ginn. A seng Plaz koum de Jules Coelst, dee sengersäits vum Jan Grauls den 28. September 1942 no der Grënnung vu Gross Brüssel ersat gouf. Eng Ursaach fir seng Ofléisung war haaptsächlech well e refuséiert hat Badgë mat Juddekräizer auszedeelen. De 4.September 1944 koum de Van de Meulebroeck nees op d'Buergermeeschtesplaz zeréck.
Weilerbach
Weilerbach ass:
Henri Matisse
De Matisse huet Droit studéiert an an enger Affekotenetude ugefaange mat schaffen. No enger Operatioun huet hie wärenddeem hie sech erholl huet seng Freed um Molen entdeckt.
Vun 1893 un huet hie beim Gustave Moreau op der École des beaux-arts zu Paräis Molerei studéiert. De Moreau huet de Matisse an aner, spéider bekannt Schüler wéi de Georges Rouault, op eng onorthodox Manéier ugehale mat Kopië vu ale Meeschteren a Skizzen aus dem deegleche Liewen hir eege Preferenzen, Stilrichtung a Begabung erauszefannen.
Mat Reesen an d'Bretagne, spéider och op d'Mëttelmier an an d'Südséi huet de Matisse sech vu senge klassesche Virbiller geléist a gouf no enger impressionistescher Phas (1896-1904) ee vun de Leader vun engem neie Stil dem Fauvismus.
De Matisse huet sech vill mat de Faarwe beschäftegt an hie steet mat senge liichtend-dekorative Biller, déi ganz staark un de Jugendstil erënneren, um Ufank vum Wiessel tëscht konkreeter an abstrakter Konscht.
Krichsverbriecherprozesser vun Tokio
An de Krichsverbriecherprozesser vun Tokio (東京裁判 Tōkyō Saiban, eigentlech: Internationaalt militärescht Geriicht fir de Wäiten Osten, 極東国際軍事裁判 Kyokutō Kokusai Gunji Saiban) si responsabel Persounen aus der Keeserlecher Arméi ugeklot gewiescht. Si sinn den 29. Abrëll 1946, um Gebuertsdag vum Keeser Showa (裕仁 Hirohito), ugeklot ginn. D'Verhandlungen hunn den 3. Mee 1946 ugefaangen an hu bis den 12. November 1948 gedauert.
Henri Matisse
E puer vu senge bekanntste Biller sinn:
Krichsverbriecherprozesser vun Tokio
D'Uklopunkten
Um Enn goufe 55 Uklopunkten an 10 Gruppen zesummegestallt. Zwéi Punkten, nämlech Verschwierung vu Japan, Italien an Däitschland ëm d'Weltherrschaft an d'Invasioun an Thailand si wéinst Feele vu Beweiser fale gelooss ginn.
Canton de Ris-Orangis
De Canton de Ris-Orangis ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Évry, am Departement Essonne an der Regioun Île-de-France.
Beggen
Beggen ass eng lëtzebuergesch Uertschaft an den nërdlechste vun de 24 offizielle Quartiere vun der Stad Lëtzebuerg
Geographie
Beggen grenzt un d'Quartiere Millebaach am Westen, Eech am Süden, Dummeldeng am Osten an am Norden un d'Gemeng Walfer. Duerch Beggen leeft d'Uelzecht.
De Quartier huet eng Fläch vun 170,91 Hektar a läit op enger Héicht tëscht 232,10 an 302,00 m.
Geschicht
Beggen huet zur fréierer Gemeng Eech gehéiert, ier déi 1920 mat der Stad Lëtzebuerg fusionéiert huet.
Beggen war ursprénglech e klengt, aarmt Duerf am Norde vun der Festung Lëtzebuerg. Am Joer 1611 goufe siwe Stéit do ernimmt. 1635, wärend dem Drëssegjärege Krich, stoungen zéng Haiser zu Beggen, vun deenen der am Joer 1657 just nach fënnef bewunnt waren. Bei der Vollekszielung 1851 hat Beggen 150 Awunner.
Mat der Industrialiséierung an dem Besoin fir Aarbechter ass d'Bevëlkerung séier gewuess.
Awunner
Op den hunn zu Beggen  Leit gewunnt, wouvun  % Lëtzebuerger waren, géintiwwer  % Auslänner.
Marianne Brosius-Kolber
D'Marianne Brosius-Kolber, gebuer den 19. Abrëll 1964, ass eng lëtzebuergesch CSV-Politikerin.
No hirer Ausbildung als Infirmière an der Clinique Ste Elisabeth huet d'Marianne Brosius-Kolber wärend 25 Joer an deem Beruff geschafft. Duerno gouf si Responsabel vum Accueil gérontologique am CIPA um Houwald.
2004 gouf Marianne Brosius-Kolber an de Gemengerot gewielt, a war vun November 2005 bis November 2017 Buergermeeschtesch vun der Gemeng Fëschbech bei Miersch.
D'Marianne Brosius-Kolber wunnt zu Schous, ass bestuet a Mamm vun 2 Kanner.
Sauer (Homonymie)
Verschidde Begrëffer falen ënner den Numm "sauer":
Paräisser Kanounen
Paräisser Kanounen (canons de Paris) ass den Numm dee verschidden Artillerie-Geschëtzer am Éischte Weltkrich kruten. Et ware Kanoune mat engem groussen Aktiounsradius, mat deenen déi däitsch Arméi tëscht Mäerz an August 1918 Paräis bombardéiert huet. Am Géigesaz zur allgemenger Meenung waren et déi Geschëtzer, déi mat hire Granaten déi franséisch Haaptstad beschoss hunn an net d'Déck Bertha, wéi et villfach geheescht huet.
Ernst Koch
Den Ernst Koch, gebuer den 3. Juni 1808 zu Singlis an Däitschland a gestuerwen de 24. November 1858 an der Stad Lëtzebuerg, war e romanteschen Dichter, geléierte Jurist a Professer fir däitsch Literatur am Kolléisch. Hien huet och ënner de Pseudonymen Eduard Helmer, Leonhard Emil Hubert, Hubertus a  C. Mons geschriwwen.
Säi Liewen
No sengem Studium op den Universitéite vu Marburg a Göttingen huet hie sech fir eng kuerz Zäit politesch engagéiert. Déi reaktionär Politik vu sengem deemolege Chef, dem kurhessesche Justiz- an Inneminister Ludwig Hassenpflug, huet hien dozou bruecht säi Land 1834 ze verloossen. E puer Joer laang huet hien eng Zort Vagabundeliewe gefouert. Sou ass hien a Frankräich an d'Friemelegioun gaangen an huet a Spuenie gekämpft.
Schwaarzbier
Beschreiwung
De Schwaarzbiertrausch ass eng méijäreg Kloterplanz; en zillt ënner dem Buedem Ausleefer, déi all Joer nei Schëss maachen. Dës kënne bis zu 4 Meter laang ginn an halen 2 Joer. Eréischt am zweete Joer droen se Friichten. Nom 2. Joer zillen déi Schëss, déi mam Buedem Kontakt hunn, Wuerzelen, vu wou aus dat Joer drop nei Schëss wuessen. Sou entsti Schwaarzbierhecken, duerch déi et keen Derduerch gëtt. Um Still sëtzen Dären.
Ernst Koch
Säi Liewen
1837, nodeem hien zum Katholizismus iwwergetruede war, goung hien erëm zeréck an Däitschland, op Kassel. Den Hassenpflug, deen deemools Zivilgouverneur vu Lëtzebuerg war, huet den Ernst Koch als Regierungssekretär op Lëtzebuerg geholl. 1840 huet hie sech mat der Octavie Mullendorf bestuet. Vun hiren 10 Kanner sinn der 7 jonk gestuerwen. 1841 ass hie Lëtzebuerger ginn. 1846 huet hie sech ëm den däitschen Text vum Mémorial bekëmmert.
Schwaarzbier
Beschreiwung
D'Friichte sinn, wa se zeideg sinn, bloelzeg-schwaarz (wat den Numm erkläert). Allerdéngs sinn et, anescht wéi den Numm et suggeréiert, keng Bieren, mä Sammelsteefriichten: all eenzel kleng Bull ass eng kleng Steefruucht (wéi z. B. d'Kiischten der sinn). Se kënnen tëscht dem Juli an dem Oktober gepléckt ginn.
Ernst Koch
Säi Liewen
1850 gouf hie Professer fir däitsch Sprooch a Literatur am Kolléisch. Hie gëllt haut nach als ee vun de bedeitende Professeren an der Geschicht vum Kolléisch.
1858 ass hien an der Stad Lëtzebuerg un enger Longekrankheet gestuerwen. Säi Graf ass um Nikloskierfecht um Lampertsbierg. An der Stad Lëtzebuerg um Belair ass eng Strooss, d'Rue Ernest [sic] Koch, no him benannt. Eenzel Lëtzebuerger Famille wéi Bourggraff, Kuborn a Prussen zielen zu sengen Nokommen.
Schwaarzbier
Beschreiwung
D'Friichten enthale Vitaminn A an C. Se kënne réi giess ginn, zu Gebeess oder Kompott verkacht, zu Jus gepresst an zu Wäin vergäert, oder soss an der Kichen agesat ginn.
Ernst Koch
Literarescht Wierk
Seng Gebidder ware Lyrik, Prosa an Drama. Seng Wierker beschreiwen op eng satiresch, ironesch an humoristesch Fassong, sozial-politesch Erliefnesser.
Retinol
Retinol oder Vitaminn A ass en essentielle Vitaminn.
Geschicht
De Vitaminn A gouf am Joer 1910 entdeckt, seng cheemesch Struktur gouf awer eréischt 1931 entschlësselt.
Eegenschaften
Vitaminn A gëtt et a verschiddene Formen. Den Haaptvertrieder ass den Retinol, donieft gëtt et den Retinal, d'Retinsaier an de Vitaminn A Ester.
Virkommen
Vitaminn A kënnt an Déiereprodukter wéi Fësch, Liewer, Mëllechprodukter an Eeër vir. D'Carotinoide fënnt ee virun allem a Planzeprodukter wéi Muerten, Brokkoli, Paprika, Aprikosen, Kiischten, Tomaten, Spinat (Päinetsch) a Péiterséilech vir, also a Planzen déi giel-rout-orange sinn.
Aufgaben a Bedarf
Vitaminn A brauch ee fir d'Funktioun an d'Deele vun den Zellen. Beaflosst gëtt de Wuesstem an d'Bildung vun der Haut, de Schläimhéit, dem Knorpeltissu, der Vue an d'Entwécklung vum Embryo. En ass ausserdeem zoustänneg fir d'Ofwier vu Krankheetserreeger a fir d'Produktioun vu Spermien.
Den Haaptspäicher fir de Vitaminn A ass d'Liewer. Vun do aus gëtt en dann iwwer d'Blutt zu den Zellen transportéiert. D'Carotinoiden (Planzefaarfstoffer) ginn am Dënndaarm zu Retinol gespléckt an iwwer d'Lymph transportéiert. Vitaminn A ass ausserdeem als Bestanddeel vun den an den Stäbchenzelle vun der Aanetzhaut virkommenden Photopigment Rhodopsin zoustänneg fir Dimmerliicht ze gesinn.
Den duerchschnëttlechen Dagesbedarf vu Vitaminn A ass 0,8 mg, deen een awer och a Form vu Carotin, dann awer 2 mg, kann zou sech huelen. Schwanger an nierend Fraen an och Jugendlecher sollen den Dagesbedarf e bessen erhéijen.
Vitaminn A reagéiert sensibel op d'Liicht, Sauerstoff an d'Hëtzt.
Manktem
E Manktem u Vitaminn A äussert sech haaptsächlech duerch Appetitverloscht, Wuesstumsstéierungen, Nuetsblannsinn, Infektiounsufällegkeet, Ofhuele vun der Séikraaft, héich Liichtempfindlechkeet, Hoerausfall an dréchen Haut a gëtt och Hypovitaminos genannt. E Manktem ass an de westlechen Industrielänner ganz rar, kann awer bei Veganer optrieden déi sech nëmme vu planzleche Liewensmëttel ernieren.
Iwwerdoséierung
Vitaminn A kann een och iwwerdoséieren, well en am Géigesaz zu de waasserléisleche Vitaminnen net ausgescheet ka ginn. Dat gëtt Hypervitaminos genannt a kënnt eigentlech just bei enger reegelméisseger Zounam vu méi wéi 30 mg pro Dag vir. Unzeechen dofir si Kappwéi, Erbriechen, Schwindel, sech allgemeng schappeg fillen, Middegkeet, Hoerverloscht, dréchen Haut, Menstruationsproblemer, Liewervergréisserung a geschwolle Gelenker. Bei enger Schwangerschaft kann et souguer zur Mëssbildung vum Fötus féieren.
Jickert
E Jickert ass e Mënsch dee säin Tubak net fëmmt mä jickt.
Meeschtens waren et Männer déi gejickt hunn. Si hunn e bëssen einfachen Tubak oder Jicktubak an de Mond gestach an drop geknat, wéi wa si Knätschgummi tëscht den Zänn hätten. Duerch dat Knaen ass e bronge Saaft am Mond entstanen, dee si dann erausgespaut hunn. Dofir stoungen zur Zäit, wéi d'Jicken a Moud war, an de Wiertschaften Dëppen an déi dee bronge Saaft konnt gespaut ginn.
Hellege Quirinus
Den hellege Quirinus vu Roum oder och vun Neuss, gestuerwen ëm d'Joer 115 zu Roum, war e spéider zum Chrëschtentum bekéierte réimeschen Tribun a Märtyrer.
Bis 1666 war hien de Patréiner vun der Stad Lëtzebuerg. No him ass d'Rue Saint-Quirin genannt, déi am Péitrussdall vun der Tilleschgaass bei d'Gräinskapell a bei d'Al Bréck féiert.
Den Numm Quirinus kënnt vum laténgesche Wuert quiris (Pl.: quirites) = Bierger.
D'Gräinskapell zu Lëtzebuerg
D'Gräinskapell heescht och nach Quirinuskapell. Um Fouss vun der Kapell ass de Quirinus-Buer, vun deem sengem Waasser fréier gesot gouf, et kéint bei Krankheeten, déi vun Hautausschlag begleet sinn, gebraucht ginn. Als éischt gouf d'Quell beim Alexander Wiltheim 1655 ernimmt. Bei enger cheemescher Analys am Joer 1900 gouf festgestallt, datt näischt Extraes am Waasser ze fanne wier.
Quartier latin
De Quartier latin (lëtz.: laténgesche Quartier) ass den traditionelle Studentequartier zu Paräis. Den Numm kënnt dohier, well d'Studenten an hir Professeren op der Sorbonne fréier Latäin geschwat hunn. De Quartier latin ass awer kee Quartier am administrative Sënn.
Canton de Saint-Germain-lès-Corbeil
De Canton de Saint-Germain-lès-Corbeil ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Évry, am Departement Essonne an der Regioun Île-de-France.
Quartier latin
Den historeschen Zentrum vum Quartier latin ass d'Sorbonne an e läit am 5. a 6. Arrondissement vu Paräis.
De Qartier ass haut ganz touristesch beaflosst, an huet eng sëllege Stroosse mat Bistroen, Caféen a Souvenirsbuttécker.
Mä och d'Studente sinn nach ëmmer do, wat virun allem un der héijer Konzentratioun vu Schoule läit, déi et di gëtt. Nieft der Sorbonne sinn d'Gebaier vun der Université Paris II Panthéon Assas, vum Campus de Jussieu (mat den Universitéite Paris VI a Paris VII), der Paris III Sorbonne-Nouvelle, dem Collège de France an der Bibliothéik Sainte-Geneviève. Ausserdeem sinn déi prestigiéis an historesch Lycéeën a Collègen (Louis-le-Grand, Henri-IV, Saint-Louis, Stanislas, Fénelon, Montaigne...) a verschidde Grandes écoles (Mines, Beaux Arts, École normale supérieure, an den Institut supérieur d'électronique de Paris (ISEP) an deem Quartier. D'Librairien am Quartier hu sech dann och ganz op hir, gréisstendeels, Studenteclientèle spezialiséiert.
An de 60er Joren a virun allem am Mee 1968 war de Quartier latin ee vun den Zentre vun de Studentebeweegungen.
Als Uspillung op de Paräisser Quartier heescht zu Köln an Däitschland de Beräich ronderëm de Rathenauplatz an den nërdlechen Deel vun der Zülpicher Straße am Stadtdeel Neustadt-Süd, Kwartier Latäng.
Canton de Barbazan
De Canton de Barbazan ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Gaudens am Departement Haute-Garonne an der Regioun Occitanie.
Canton de Bohain-en-Vermandois
De Canton de Bohain-en-Vermandois ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Saint-Quentin, am Departement Aisne an der Regioun Hauts-de-France.
Mierscher Lieshaus
D'Mierscher Lieshaus ass eng ëffentlech Bibliothéik zu Miersch an der G. D. Charlotte-Strooss op der Nummer 55. Et steet direkt nieft dem Mierscher Kulturhaus.
Den 11. Mee 2006 huet d'Bibliothéik mat engem Fong vun 3.000 Medien opgemaach, déi vun der fréierer Parbibliothéik a vu Spenden aus der Bevëlkerung zesumme koumen. Am Oktober 2013 sinn ongeféier 15.000 Bicher an aner Medien disponibel.
Eugène Joseph Delporte
Den Eugène Joseph Delporte gebuer den 10. Januar 1882 zu Genappe am wallounesche Brabant a gestuerwen den 19. Oktober 1955 bei enger Aarbecht am Observatoire zu Uccle, war e belschen Astronom.
Den Delporte huet 66 Asteroiden entdeckt, dorënner den (1221) Amor, d'Apollo-Asteroiden, den (2101) Adonis an deen no him genannten (1274) Delportia. D'Entdeckung vum Asteroid (2713) Luxembourg geet och op säi Kont. Hie war och Entdecker a Matentdecker vu verschiddene Koméiten, dorënner de periodesche Koméit 57P/du Toit-Neujmin-Delporte.
Am Joer 1925 gouf hie vun der internationaler astronomescher Unioun (IAU) op hirer zweeter Generalversammlung chargéiert, déi genee Grenzen, vun deene vun hinnen 1922 festgeluechte Stärebiller, parallel zu de Rektaszensiouns- an Deklinatiouns-Kreesser vun der Epoch vun der Equinoxe vum 1. Januar 1875 ze zéien. Op hirer drëtter Generalversammlung 1928 goufen déi Grenze vun der IAU ugeholl. Am Joer 1930 ass seng Aarbecht Délimitation scientifique des constellations an den Drock komm.
Am Joer 1970 huet d'IAU de Moundkrater Delporte no him genannt.
Reg Park
De Reg Park ass en englesche Bodybuilder a Schauspiller. Hien ass de 7. Juni 1928 zu Leeds an England gebuer.
An de Joren 1951, 1958 an 1965 war hie Mister Universum.
Déifferdenger Schmelz
D'Originne vun der Déifferdenger Schmelz ginn an d'Joer 1896 zeréck, an deem d'Société anonyme des hauts-fourneaux de Differdange gegrënnt gouf.
Fir d'éischt sinn zwéin Héichiewe gebaut ginn, duerno e Stolwierk an e Walzwierk. Am Laf vun der Zäit koumen nach weider aacht Héichiewen dobäi. Et ass d'Produktioun vun de Grey-Eisendunnen, déi dofir gesuergt huet, datt d'Déifferdenger Schmelz op der ganzer Welt bekannt ass.
Virum Éischte Weltkrich war d'Schmelz zum gréissten Deel an der Hand vun der Deutsch-Luxemburgische Bergwerks- und Hütten-AG. Duerno gouf eng franséisch-belsch-lëtzebuergesch Gesellschaft gegrënnt, déi d'Schmelz iwwerholl huet, dat war d'Société des Hauts-Fourneaux et Aciéries de Differdange-St. Ingbert-Rumelange, déi sougenannt "HADIR".
Am Joer 1967 huet déi deemoleg ARBED déi Déifferdenger Schmelz mat allem, wat dozou gehéiert huet, iwwerholl.
Hautdesdaags steet keen Héichuewe méi. D'Gasmaschinn vum fréieren Héichuewe gouf 2008 op d'Lëscht vun de klasséierte Monumenter opgeholl an als Nationalmonument klasséiert.
ArcelorMittal féiert do en Elektrostolwierk, dat e modernt Walzwierk beliwwert, dat ënner anerem nach ëmmer Grey-Dunne walzt.