cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fockeschlass
Anna Beatrix vun Nassau (Period 1636 - 1659)
Ouni direkt Ierwen hat d'Anna-Beatrix hiert ganz Verméigen hirer wäitleefeger Famill, de Bridder Nicolas a Charel de St. Baussant, vermaach, mee hire Wittmann, de Gerard-Jacob Fock von Hübingen hat nach de Widdem um Fockeschlass bis zu sengem Doud de 14. Abrëll 1685 zu Metz. Si gouf mat hirem éischte Mann an der 1610 gebauter, fréierer Kierch vu Käerch begruewen. Op der Grafplack vun der Anna-Beatrix si véier Wopen ze gesinn: dee vun Nassau, dee vu Fock vun Hübingen, dee vu Lellich an dee vu Le Bouteiller de Senlis (Ile-de-France).
Dem Delcourt no hätt d'Famill Nassau bis 1660 am Fockeschlass gewunnt, wat géif drop schléisse loossen datt der Anna Beatrix hire Wittmann, de Gerard-Jacob Fock von Hübingen, Käerch kuerz no hirem Doud verlooss hätt. Eng aner Quell seet datt den 11. Abrëll 1687 d'Anna Maria Katharina vun Nassau-Detzem vu Käerch mam Karl Rudolf von Loën bestuet gouf.
Am Armorial Loutsch ass de Wope vun den Nassau-Detzem beschriwwen: "D'azur au lion contourné d'or, le champ billeté du même.".
Charles Christophe vu Reiffenberg an Odilia-Therese d'Huart (Period 1722 - 1738)
Nodeem d'Fockegutt an de Besëtz vun zwéi Bridder, d'Ritter vu Saint-Baussant koum, huet de Charel, ee vun deenen zwéin, dëse Käercher Besëtz den 23. Juli 1722 sengem Neveu de Charles Christophe vu Reiffenberg weiderginn. Bei Gengler (1915) heescht et, de Charles Christophe vu Reiffenberg, deem seng Elteren de Baron Philipp-Ernst vu Reiffenberg an d'Eléonore de St. Baussant (bestuet 1673) waren, krut vu sengem Monni a Pätter, dem Charles de St. Baussant, d'Fockenherrschaft geschenkt. Dem Charles de St. Baussant säi Grousspapp, deen och esou geheescht huet, war ee Joerhonnert virdru mat der Schwëster vun der Claudia Fock vun Hübingen bestuet. D'Virfare Reiffenberg koume vu Virton an Aix-sur-Cloix, a waren zäitweis och Mathär vu Giisch. Duerch Bestiednes vum Christophe vu Reiffenberg mam Maria-Salomé vu Lontzen-Roben, enger Famill déi schonn duerch dat éischt Bestietnes vun der Anna Beatrix vun Nassau an der Geschicht vum Fockegutt virkoum, war deen Éischtgenannte 1639 Mathär vun Nödlingen , Hondelingen a Messancy ginn.
De 5. Abrëll 1737 gouf den Heinri (sic!) Chuveau an der Kapell vum Fockeschlass installéiert, nodeems hie vum Mathär vu Käerch, dem Charles Christophe vu Reiffenberg den 13. Januar virgeschloe gouf.
De Charles Christophe vu Reiffenberg sollt d'Fockegutt just bis 1738 als Besëtz halen, war awer nach dono un den de Marchant gebonnen: an der Zäit tëscht 1727 a 1738 hat de Reiffenberg, no engem an der Revisioun gewonnene Prozess zu Mechelen, dem Lambert Joseph de Marchant e gréisseren Don gemaach (e.a. eng Zomm vu 7.706 fl.) am Tosch géint eng Liewensrent.
Fräihär Lambert Joseph vu Marchant, spéider Grof vun Aansebuerg (Period 1738 - 1768)
De Lambert Joseph vu Marchant huet duerch seng industriell Aktivitéit zu Aansebuerg genuch Verméige gehat, fir a kuerzer Zäit béid Käercher Herrschaften opzekafen, ze vereenen a selwer an de Stand vun engem Grof erhuewen ze ginn. Opfalend an där Zäit waren déi vill Prozesser déi hie géint d'Kierch gefouert huet a wou et ëm säi Stand als Adelege, respektiv al Privileege vun der Herrschaft goung.
Duerch Akt vum 3. Juni 1738 huet den Här vu Reiffenberg d'Fockenherrschaft vu Käerch mat alle Gidder un de Fräihär a künftege Grof Lambert Joseph vun Marchant an Aansebuerg (* 24. Oktober 1706; † 23. Mee 1768) verkaaft. , Zum Fockegutt hunn deemools och herrschaftlech Rechter zu Bäreldeng, Beréngen, Recken, Vance, Grouss-Bevingen, Veianen, Maartel, Réiden an Holzem derzou gehéiert. De Fräihär hat säi Wunnsëtz schonn zu Aansebuerg, sou datt weeder d'Fockeschlass, nach d'Käercher Schlass vun him bewunnt goufen. D'Koppel Charles Christophe vu Reiffenberg an Odilia-Therese d'Huart, déi Usproch op eng Rent vum de Marchant haten, hunn no 1738 nach wéi et schéngt bis wéinenstens 1753 am Fockeschlass gelieft.
Ee Joer drop, de 4. Mee 1739, huet de Fräihär Lambert-Joseph vu Marchant och d'Schlass vun der Käercher Rollenger Herrschaft mat allem wat drun houng a säi Besëtz kritt bei der Stee, déi nom Doud vum Fräihär Lothar-Friedrich vu Rollengen senger Wittfra, der Damm Helena-Charlotte vun Thüngen ofgehale gouf. Zu där Herrschaft hunn dee Moment herrschaftlech Rechter a Gidder vu Käerch, Giewel a Gëtzen gehéiert, awer och nach d'Herrschaft Ternech (och nach Täernech, am Areler Land) nieft Gidder an Akommes zu Ollem, Kielen, Nouspelt, Gäichel, Habscht, Luerenzweiler, Arel an anere Plazen.
Nom Opkaf vum Fockegutt an der Rollenger Herrschaft, hat de Fräihär Lambert-Joseph vu Marchant d'Duebelherrschaft zu Käerch an hien hat och allgemeng eng gréisser Fortune zesummen.
De 27. August 1753 krut de Grof vun Aansebuerg formell de Schlëssel vum Fockeschlass. D'Ëmstänn dono virum offensichtlechen Abandon wieren nach méi genee ze klären.
Prozesser am Dräieck Grof vun Aansebuerg, Här vu Reiffenberg a Käercher Paschtouer Ningels
An der Beschreiwung vun der Käercher Geschicht vum 18. Joerhonnert ass zu Käerch de Paschtouer Jean-Pierre Ningels onëmgänglech. Ënner senger Regie ass déi haiteg Kierch gebaut ginn an hie spillt och eng Haaptroll an enger Rei vu geriichtlechen Ausenanersetzunge mat de Käercher Hären, bei deenen et ëm Massen, Grafplacken an net manner wéi véier Schlasskapelle gaangen ass. An de Provënzialakte vum Joer 1739 gouf den Ningels als Kaploun zu Aansebuerg ernimmt, esou datt een unhuele kann datt de spéidere Grof vun Aansebuerg an de Paschtouer sech gutt kannt hunn.
De 25. Mee 1741 klot de Paschtouer Ningels a fuerdert de Bardenbuerg, den Här vu Reiffenberg an de Paschtouer Kinsch (als Vertrieder vum Benefiziat vu Käerch) op, him de vollen "Novalzéngten" vun der Por Käerch ze iwwerloossen. Als Zeien derbäi waren de J. Baptist Leweling, fréiere Käercher Paschtouer an de Johann Kühnen, Kaploun zu Keespelt.
Eng Klo gouf de 14. Januar 1745 vum Paschtouer Jean-Pierre Ningels géint de vu Reiffenberg - Här zu Käerch deen awer 1738 un den de Marchant verkaaft hat - beim Provënzialrot erhuewen, well de vu Reiffenberg sech net un d'Bestëmmunge vun der 1636 vun den Nassau a Fock von Hübingen an d'Liewe geruffe Stëftung gehalen huet, ënner anerem wat d'Netanhale vun där per Testament virgeschriwwener Zuel vun dräi Massen all Woch an der Kapell vum Fockeschlass, déi der Helleger Maria-Magdalena geweit war, ugeet. D'Masse waren natierlech beim Paschtouer ze bestellen, esou datt deen doduerch e Verdéngschtausfall ze bekloen hat. Dee Sträit ass eskaléiert, a kuerz drop, den 20. Februar 1745, huet de Paschtouer Ningels de vu Reiffenberg och nach op Schuedenersatz verklot wéinst Beleidegungen no enger Mass.
Wéi vu 1747 un déi haiteg Käercher Kierch vum Paschtouer Ningels gebaut gouf, huet sech och d'Fro gestallt, wat mat deenen zwou Niewekappellen - eng vun der Fockenherrschaft an eng vun der Rollenger Herrschaft - aus der aler Kierch sollt geschéien. Wéi sech erausgestallt huet, datt de Paschtouer Ningels déi am neie Bauplang guer net méi virgesinn hat, koum et den 31. Oktober 1753 zu enger Klo beim Provënzialrot géint hie vu Säite vum Grof vun Aansebuerg. Am Joer 1756 huet de Grof de Paschtouer Ningels weider verklot, well deen de Grofestull aus dem Chouerraum erausgeholl hat.
Den 9. Januar 1758 gouf de Käercher Paschtouer verurteelt, trotz dem ganz schlechten Zoustand vun der Kapell vum Hellege Méchel am Käercher Schlass, all Joer weider do Mass ze halen. Et ass och gewosst, datt de Paschtouer 1760 vum Provënzialrot derzou verurteelt gouf, d'Gruft ënner dem Altor dem Grof als Begriefnesplaz zur Verfügung ze stellen, an och dee Stull, deen hie 4 Joer virdrun erausgeholl hat, erëm zeréck an de Chouer ze stellen.
Duerch seng Begeeschterung fir Konscht a Wëssenschaft hat de Grof Ausgaben, fir déi souguer säi Verméigen net duer goung: den 12. Februar 1763 gouf hie vum Provënzialrot ënnert Tutelle gesat. Den 12. Juli 1764 huet de Charles Christophe vu Reiffenberg sech beim Provënzialrot beschwéiert, datt nodeems hie Jore virdrun dem de Marchant d'Hallschent vun der Käercher Herrschaft, d'Herrschaft vu Bäreldeng a seng Gidder zu Holzem a Veianen géint eng Rent vun 320 Ecu ofgetrueden hat, "il n'en est pas payé, du fait que Marchant est criblé de dettes et que tous ses biens et revenus sont saisis". Am Joer 1766 huet déi Käercher Kierchefabréck no 10 Joer e Prozess géint de Grof gewonnen, an deem et ëm de Kënzeger Zéngten aus dem Joer 1438(!) goung.
De Grof vun Aansebuerg gouf no sengem Doud am Joer 1768 nieft senger éischter Fra an der Grofekapell vun der Tëntener Kierch begruewen.
Verschwanne vum Fockeschlass (2. Hallschent vum 18. Jh.)
Vun der Mëtt vum 18. Joerhonnert un huet e rapide Verfall vum Fockeschlass agesat, an op der Ferrariskaart vu 1777 geet just nach vu Ruine rieds.
Déi weider Besëtzer vun de Reschter vu béide Käercher Herrschafte sinn ausféierlech bei Gengler (1915) nozeliesen, a sollen hei net weider widderholl ginn.
Erënnerung
D'Grafplacken vu béiden Herrschaften (Nassau/Fock von Hübingen, engersäits a vu Rollingen, anerersäits) aus der aler Kierch goufen am Ufank vum 20. Jh. ënner dem Buedembelag an der neier Käercher Kierch erëmfonnt. D'Grafplacke vum Peter-Ernst vu Rollingen a vu senger Fra, der Anna vu Pallant, goufen dunn hannert der leschter Rei Bänken op der Mauer festgemaach, wou se haut nach ze gesi sinn.
D'Grafplack vum Anna Beatrix vun Nassau gouf an der Sakristei ubruecht,.
Opgrond vun deem wat nach iwwer de Grondrëss vun der Buerg, unhand vun Aarbechte vum Architekt Leer am Joer 1941 gewosst ass, gëtt ugeholl datt ee sech d'Fockeschlass bal d'selwecht wéi d'Schlass vun Uespelt oder d'Schauwebuerg ka virstellen. D'Hilgart vu Lellich (†1600), Damm vu Wolkreng a Mamm vum Ludwig vun Nassau, Här am Fockeschlass, hat hire Wunnsëtz mat gréisserer Warscheinlechkeet am Wolkrenger Schlass, wat nach besteet an hei och wéinst senger Änlechkeet an Ausgesinn a Bauphasen onbedéngt ze ernimmen ass.
Nieft dem Patréiner vun der Kierch, schéngt och den Numm vum haitege Remigiussall eng Erënnerung un d'Ufankszäite vun der Herrschaft ze sinn, méi genee un d'Rent vum Ritter Kuno un d'Baardebuerger Klouschter, déi um Festdag vum Hellege Remigius fälleg war am Undenken u seng verstuerwe Fra.
1933 huet d'Käercher Musek eng Bauplaz um Fockegaart kaaft, wou 1934 de Grondsteen fir de Musekssall geluecht gouf. Beim Musekssall vun der Gemeng erënnert zanter dem Joer 2011 eng Erënnerungsplack un d'Reschter vun der Buerg, déi um Fockegaart ënner dem Buedem leien.
Lurcy-Lévis
Lurcy-Lévis  ass eng franséisch Gemeng am Departement Allier an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.
Lurcy-Lévis läit am Dall vum der Baach Anduise déi queesch duerch d'Gemeng leeft an zu Mésangy an der Gemeng Pouzy-Mésangy an d'Bieudre leeft. Et gëtt awer och nach e puer aner Baachen um Territoire vun der Gemeng wéi de Ruisseau de Larraud an de Ruisseau de la Barre déi e puer grouss Weiere fidderen ier se an d'Anduise lafen.
Südlech vun der Haaptuertschaft läit den Automobilscircuit vu Lurcy-Lévis deen eenzege modulable Circuit an Europa, an de Vëlodrom vun 1897 ass ee vun den eelsten a Frankräich. Duerch d'Gemeng féiert déi südlech Variant vun der Via Lemovicensis.
Étoile-Saint-Cyrice
Étoile-Saint-Cyrice ass eng franséisch Gemeng am Departement Hautes-Alpes an der Regioun Provence-Alpes-Côte d'Azur.
Marianna Madia
D'Marianna Madia, gebuer de 5. September 1980 zu Roum, ass eng italieenesch Politikerin (Partito Democratico). Si ass zanter dem 21. Februar 2014 Ministesch vun der Fonction publique vun Italien.
Observatoire de Haute-Provence
Den OHP gouf 1937 als national Ariichtung fir déi franséisch Astronomie gegrënnt an hat 1943 mam 1,20-m-Teleskop de Betrib opgeholl. Den OHP läit am Südoste vu Frankräich, ronn 90 km ëstlech vun Avignon an 100 km nërdlech vu Marseille, op engem Plateau an enger Héicht vu 650 m. D'Observatiounsbedéngunge si mat ronn 60 % ausnotzbaren Nuechten an engem Seeing ëm 2" zefriddestellend fir eng kontinentaleuropäesch Standplaz. Beim Mistral verschlechtert sech de Seeing erhieflech.
Teleskopen
Déi véier Haaptinstrumenter vum OHP si Spigelteleskopen:
Weider Teleskopen op der Standplaz vum OHP gi vum Genfer Observatoire a vum CNES bedriwwen.
Geophysik
Um Terrain vum Observatoire sinn och zwou Statioune fir geophysikalesch Fuerschung. Eng Grupp ënnersicht d'Mesosphär an d'Thermosphär, eng weider benotzt de LIDAR fir de Studium vun zum Beispill Aerosol- ond Ozongehalt an der Troposphär an an der Stratosphär.
Andreaskierch zu Uespelt
De Patréiner vun der Kierch ass den hellegen Andreas, deem säi Fest den 30. November gefeiert gëtt.
Se läit am Norde vum Duerf an der Péiter vun Uespelt-Strooss. Nieft der Kierch steet d'Schlass vun Uespelt.
Geschicht
Eng Kapell ass zu Uespelt am Joer 1111 fir d'éischt ernimmt ginn.
Am Joer 1514 ass vun den Uespelter Herrschaften Valerian von Busleyden a senger Fra Anna von Kempt eng gréisser Kierch baue gelooss ginn. D'Kierch war am gotesche Baustil, hat awer e romanesche Klackentuerm. Ronderëm dës Kierch war e Kierfecht ugeluecht mat engem Schankenhaischen.
An de Joren 1875-77 ass déi al Kierch mat engem Deel vum Klackentuerm ofgerappt ginn an déi haiteg Kierch ass gebaut ginn. Se ass (verglach mat der aler Kierch) ëm 90 Grad gedréit un deen ënneschten Deel vum ale Klackentuerm ugebaut ginn. Den 19. Juli 1879 huet de Bëschof Adames déi nei Kierch konsekréiert.
Vermillion (South Dakota)
Vermillion ass eng Stad am Clay County a South Dakota.
Finneschen Nationaltheater
De Finneschen Nationaltheater (op Finnesch: Suomen Kansallisteatteri an op Schweedesch:  Finlands nationalteater) ass en Theater, deen den 13. Oktober 1872 zu Pori gegrënnt gouf, an haut an engem Gebai zu Helsinki ass, dat no bei der Zentralgare steet.
The Pit and the Pendulum (Homonymie)
"The Pit and the Pendulum" ass eng Kuerzgeschicht vum Edgar Allan Poe.
Finneschen Nationaltheater
Et ass deen eelsten Theater a Finnland, an deem Stécker op Finnesch gespillt ginn.
D'Gebai
D'Gebai vun 1902, am Jugendstil, gouf vum Onni Tarjanne entworf. Et ass vum romanteschen Nationalismus inspiréiert. De grousse Sall huet 885 Plazen. Zanterhier gouf et e puermol vergréissert a modernisiéiert. Op der hënneschter Säit gouf 1954 e quaderfërmegen Neibau mat engem méi klenge Sall mat 309 Sëtzplazen ugebaut. 1976 gouf eng weider kleng Bün, d'Willensauna, ugebaut, an där 152 Leit Plaz hunn. Zanter 1987 ass an engem Nopeschhaus eng aner kleng Bün, Omapohja genannt, amenagéiert, wou knapps 80 Leit sëtze kënnen.
The Pit and the Pendulum (Homonymie)
The Pit and the Pendulum ka sech op follgend Filmer bezéien:
Canton de Casinca-Fiumalto
De Canton de Casinca-Fiumalto ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Corte am Departement Haute-Corse op Korsika.
Den Haaptuert ass Penta-di-Casinca.
Notorious (Film 1946)
Notorious  ass en US-amerikanesche Film vum Regisseur Alfred Hitchcock aus dem Joer 1946.
Ëm wat geet et am Film?
D'Alicia Huberman schafft mam US-amerikanesche Geheimagent Devlin zesumme fir a Südamerika fréier Nazien z'entdecken.
Cameo-Optrëtt vum Hitchcock
Den Hitchcock kritt op enger Receptioun e Glas Schampes zervéiert.
Valigny
Valigny  ass eng franséisch Gemeng am Departement Allier an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.
Duerch d'Gemeng féiert déi südlech Variant vun der Via Lemovicensis.
Scheldeprijs 2000
Déi 88. Editioun vum Scheldeprijs gouf den 19. Abrëll 2000 iwwer eng Distanz vun 200,4 km gefuer.
Den Endrio Leoni konnt de Massesprint op der Arrivée fir sech entscheeden.
Sint Eustatius
Sint Eustatius vun den Awunner dacks just Statia genannt, ass eng Insel am Karibesche Mier. Als eng vun de BES-Inselen (Akronym fir Bonaire, St Eustatius, Saba), gehéiert se zanter dem 10. Oktober 2010 zum Karibeschen Holland an ass eng Besonnesch Gemeng (bijzondere gemeente) bannent dem Kinnekräich Holland.
D'Nopeschinsele sinn am Südoste Saint Kitts, am Norde Saint-Barthélemy a Saint-Martin an am Nordweste Saba. Sint Eustatius gehéiert zu den Inselen iwwer dem Wand.
D'Haaptstad vu Sint Eustatius ass Oranjestad.
Catherine vu Siena
D'helleg Catherine vu Siena, gebuer de 25. Mäerz 1347 zu Siena, gestuerwen den 29. Abrëll 1380 zu Roum, ass eng chrëschtlech Helleg a Mystikerin. Hiert Fest ass den 29. Abrëll.
Liewen
D'Catherine gouf als e Kand vun der adleger Famill Benincasa gebuer. De Poopst huet zu där Zäit zu Avignon residéiert. Mat sechs oder siwe Joer hat si hir éischt Visioun, an där si angeblech de Jesus zesumme mat den Apostele Péitrus, Paulus a Johannes gesinn huet. Nach als jonkt Meedchen huet si versprach, fir ëmmer eng Jongfra ze bleiwen. Wéi hir Eltere si mat 12 Joer engem Mann versprieche wollten, huet si sech geweigert, hien ze bestueden.
1363, mat 16 Joer, ass d'Catherine engem Dominikaneruerde bäigetrueden, erëm géint de Wëlle vun hiren Elteren. Si huet am Gebiet zeréckgezu gelieft, bis eng nei Visioun hir kloer gemaach huet, datt si sech an den Déngscht vun den Aarme stellen a Kranker fleege sollt. Ausserdeem huet si ugefaangen, ëffentlech zu Froen, déi d'Kierchepolitik ugoungen, hir (dacks kritesch) Meenung ze soen, wat zu där Zäit virun allem fir Fraen ongewéinlech war. A Bréiwer un héichgestallt Perséinlechkeeten huet si fir eng grëndlech Reform vun der Kierch plädéiert. 1374 gouf si dowéinst virun eng Versammlung vu wichtege Representante vun hirem Uerden zitéiert, dann awer fräigesprach. Vun do un huet si am Optrag vun der Kierch däerfe reesen a priedegen.
Hir Renommee huet sech séier verbreet a vill Leit hu si ëm Rot gefrot, souguer de Poopst selwer. 1376 ass d'Catherine op Avignon gereest, fir den deemolege Poopst Gregor XI. z'iwwerzeegen, zeréck op Roum ze kommen. Wärend dem grousse Schisma huet si sech fir d'Eenheet vun der Kierch agesat.
Den 29. Abrëll 1380 ass si mat 33 Joer gestuerwen. Si gouf an der Dominikanerkierch Santa Maria sopra Minerva zu Roum begruewen.
Joseph Pulitzer
De Joseph (och alt József)  Pulitzer, gebuer den 10. Abrëll 1847 zu Makó, an Ungarn, a gestuerwen den 29. Oktober 1911 zu Charleston, a South Carolina, war en ungaresch-amerikanesche Journalist an Editeur vu Bicher an Zeitungen. Hien huet deen no him genannte Pulitzer-Präis gestëft.
Liewen a Wierken
De Joseph Pulitzer war de Jong vun engem ungaresch-jiddeschen Händler an enger streng kathoulescher däitscher Mamm. Hien ass 1864 iwwer Boston an d'USA ausgewandert, well en do an d'Arméi wollt, a war du bis zum Enn vum Sezessiounskrich am 1. New Yorker Kavallerie-Regiment. 1867 krut hien déi amerikanesch Nationalitéit. Hien huet Englesch geléiert an e Studium am Droit absolvéiert. 1868 gouf hien zu St. Louis am Missouri Reporter bei der däitschsproocheger Westlichen Post. 1871 gouf en Editeur a Matbesëtzer vun där Zeitung. 1873 huet en do opgehalen a gouf Korrespondent bei der New York Sun. 1878 huet en den St. Louis Evening Dispatch opkaf an en 1881 mat der Post zum St. Louis Post-Dispatch fusionéiert.
1883 huet en d'New York World opkaaft, déi sech ënner senger Direktioun an den nächsten zéng Joer zu enger vun de wichtegsten an aflossräichsten Zeitungen am Land (mat enger Oplo vu 600.000 Exemplairen) entwéckelt huet. Seng Aarbecht, an och déi haart Konkurrenz mat aneren Zeitungen, hunn en dozou bruecht, 1890 mat 43 Joer, a bal ganz blann, als Editeur opzehalen. 1895 koum an der World e faarwege Comic-Strip vum Zeechner Richard F. Outcault eraus, mat den Aventurë vun engem Jong mat engem giele Läpp. D'Serie gouf no him The Yellow Kid genannt − an deen Numm huet sech op d'"Yellow-Press" iwwerdroen, bis haut e gängegen Numm fir d'Sensatiounspress.
1895 huet de William Randolph Hearst den New York Morning Journal opkaaft an dem Pulitzer säi Stil vun dacks sensationellem Journalismus nogemaach. 1896 bis 1898 war d'Konkurrenz mam Pulitzer senger World sou staark, datt een deen anere mat Sensatiounsreportagen z'iwwerbidde probéiert huet. Dobäi hunn notamment hir Reportagen iwwer den Onofhängegkeetskampf vu Kuba zu enger esou negativer Stëmmung géint déi spuenesch Kolonialmuecht am Land gefouert, datt de Kongress schliisslech enger Krichserklärung vum President William McKinley zougestëmmt huet.
Nom Spuenesch-Amerikanesche Krich, dee véier Méint gedauert huet, huet d'World sech vum Sensatiounsjournalismus lassgemaach, a sech op den investigative Journalismus konzentréiert. 1909 huet si esou e Korruptiounsskandal ronderëm de Panamakanal opgedeckt, woubäi d'USA ënnert dem President Theodore Roosevelt 40 Milliounen US-Dollar un d'French Panama Canal Company ausbezuelt haten. De Pulitzer gouf doropshi vum Roosevelt an dem Banquier J. P. Morgan wéinst Calomnie verklot, gouf awer fräigesprach. Dës Victoire vum fräie Journalismus huet staark zu senger Popularitéit bäigedroen.
1869 gouf de Pulitzer, als Member vun der Republikanescher Partei an d'Parlament vu Missouri gewielt. 1885 gouf en Deputéierte vum US-Representantenhaus.
De Pulitzer huet a sengem Testament enger Stëftung 2 Milliounen Dollar iwwerdroen, fir eng Journalisteschoul ze grënnen. Dës vergëtt zënter 1917 all Joers de Pulitzer-Präis.
Roque Cinchado
De Roque Cinchado ass e 27 Meter héije Fiels an der Gemeng La Orotava, op der Insel Teneriffa, déi zu Spuenie gehéiert. E steet op enger Héicht vu ronn 2100 Meter, südwestlech vum Bierg Teide, an der Caldeira de las Cañadas.
Et handelt sech ëm e Monolith aus Basalt, e sougenannten Neck, d.h. eng fréier vulkanesch Schminni.
De Roque Cinchado steet am Teide Nationalpark, a gehéiert zu de Fielsformatiounen, déi Roques de García genannt ginn.
A Spuenien ass e wäit bekannt, well en ë. a. um fréieren 1000-Pesete-Schäin ze gesi war.
Vampir
Déi stereotypesch Vampiren hunn eng blatzeg Haut a laang Eckzänn, a se fäerten d'Sonneliicht. Se si beléift a moderne Seeërcher, a Literatur, Filmer, Computerspiller (besonnesch vum Horror-Genre) an an der Rockmusek. Besonnesch dem Bram Stoker säi Roman Dracula, an déi sëllege Verfilmungen dovun, hunn zu dëser Popularitéit zanter dem 20. Joerhonnert bäigedroen.
Chanousse
Chanousse ass eng franséisch Gemeng am Departement Hautes-Alpes an der Regioun Provence-Alpes-Côte d'Azur.
Birel
Birel (oder Birelhaff op lëtzebuergesch) ass e Lieu-dit an der belscher Gemeng Arel. Virun de belsche Gemengefusioune vun 1977 huet Birel zu der fréierer Gemeng Nidderelter gehéiert.
Scheldeprijs 1999
Déi 87. Editioun vum Scheldeprijs gouf den 21. Abrëll 1999 iwwer eng Distanz vun 201 km gefuer.
Den Jeroen Blijlevens konnt de Massesprint op der Arrivée fir sech entscheeden.
Alexander Esway
Den Alexander Esway oder och a verschiddene Filmer Alexandre Esway, gebuer als Sándor Ezry den 20. Januar 1895 zu Budapest a gestuerwen den 23. August 1947 zu Saint-Tropez, war en ungaresche Filmregisseur an Dréibuchauteur.
La valse du gorille
La valse du gorille ass e franséische Spionagefilm vum Bernard Borderie aus dem Joer 1959 nom Roman mam selwechten Numm vum Antoine-Louis Dominique.
Ëm wat geet et am Film?
International Spioune sinn op der Sich no der Erfindung vun engem däitsche Wëssenschaftler ënner hinnen och de franséischen Agent Géo Paquet…
Isle-et-Bardais
Isle-et-Bardais  ass eng franséisch Gemeng am Departement Allier an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes.
E Veirel vum Bësch vun Tronçais läit um Territoire vun der Gemeng, an de Weier vu Pirot dee vun der Marmande gefiddert gëtt ass e grousst Fräizäitgebitt.
Geschicht
D'Gemeng ass 1844 duerch d'Fusioun vun de fréiere Gemengen Isle-sur-Marmande a Bardais entstanen. Duerch d'Gemeng féiert déi südlech Variant vun der Via Lemovicensis.
Ferganadall
De Ferganadall, och Ferghanadall oder Fargʻona‎dall (uz: Farg‘ona vodiysi/Фарғона водийси, tj: Водии Фарғона/Vodiji Farƣona, ky: Фергана өрөөнү, dng: Фыйрганна Пенды, ru: Ферганская долина), ass eng fruchtbar Sank, déi tëscht de Staaten Usbekistan, Tadjikistan a Kirgisistan opgedeelt gouf. Méi wéi 11 Millioune Mënschen an domat 20% vun der Bevëlkerung vun Zentralasie liewen am Dall, dee just 300 km laang a 70 km breet ass.
Wéinst deene villen Nationalitéiten an neien islamesche Beweegunge koum et an der Vergaangenheet ëmmer erëm zu Onrouen.
D'Ekonomie berout haaptsächlech op Bewässerungsagrikultur (Kotteng, Räis, Uebst, Wäin), awer zum Deel och um Biergbau an der Industrie.
Déi grouss Schnéifelder a Gletscher op de Bierger ronderëm den Dall sinn d'Quelle fir d'Majoritéit vun de Flëss. De gréisste Floss vum Dall, de Syrdarja, entsteet duerch den Zesummefloss vun Naryn a Karadarja, déi allebéid aus Kirgisistan kommen. De Syrdarja fléisst a westlecher Richtung an de Kairakkum-Stauséi op tadjikeschem Territoire. Déi genannt Bewässerung vum Dall geschitt mat engem Netz vu Kanäl, déi hiert Waasser vum Syrdarja a sengen Nieweflëss kréien.
Hakenhaff
Den Hakenhaff ass en Haff a Lieu-dit an der Gemeng Lenneng.
Geographie
Den Hakenhaff läit eng ronn 3 Kilometer westlech vu Kanech a ronn 800 m ëstlech vun Éiter laanscht den CR144, op enger Héicht vun 277 m (NG-L).
Semjon Leonidowitsch Kojin
De Semjon Leonidowitsch Kojin (op Russesch: Семён Леонидович Кожин), gebuer den 11. Mäerz 1979 zu Moskau, ass e russesche Moler.
Säi Molstil ass de Realismus. Hee moolt Landschaftsbiller, Nature morten, Genre- an Historiebiller. Dofir reest en dacks, ë. a. duerch Russland a Groussbritannien, mä fir de Rescht schafft en zu Moskau. En experimentéiert vill mat der Moltechnik, andeems en den Effekt vun der raimlecher Dimensioun, Halleftransparenz a Villschichtegkeet verdäitlecht. A senge Wierker vereent de Kënschtler glat Molweise mat energeschem Pinselstréch an Deckfaarf op helle Plazen, fir déi raimlech Dimensioun an Déiftewierkung vun engem Bild z'erreechen.
Maisonnet
Maisonnet  ass de Familljennumm vun ë. a. follgende Persounen:
Dallol
Den Dallol ass e Vulkangebitt an eent vun den aussergewéinlechste Geothermalgebidder op der Äerd. E läit an der Danakil-Depression am Nordoste vun Ethiopien, no bei der Grenz mat Eritrea.
1926 koum et do zu enger phreatescher Explosioun bei där en 30 m breede Krater entstanen ass. Zanterhir ass d'Aktivitéit op eng grouss Zuel vu gliddege Salzwaasserquelle limitéiert. Dat ganzt 4 km² grousst Vulkangebitt erhieft sech eng ronn 30 m aus enger flaacher Salzgéigend, déi 120 m ënner dem Mieresspijel läit. Gliddegt Grondwaasser, dat duerch 1000 m déck Salz- an Anhydritschichten eropgedréckt gëtt, féiert Mineraler mat sech, déi op der Uewerfläch ofgelagert ginn. Dobäi entstinn déi konterbossegst Formen, déi deelweis u Korallestäck oder Hornitoen erënnern. Wéinst dem Schwiefelgehalt a verschiddene Kaliumsalzer kréie se hir charakteristesch wäiss, giel a rout Faarf.
Parverband Iechternach, Ënnersauer, Jonglënster, Konsdrëf
De Parverband Iechternach, Ënnersauer, Jonglënster, Konsdrëf gouf de 6. Mee 2017 duerch en Dekret vum Bistum ofgeschaaft.
Dallol
D'Waasser, dat erauskënnt huet 70 °C an e pH-Wäert vu manner wéi 1, d. h. et ass extreem sauer.
Parverband Iechternach, Ënnersauer, Jonglënster, Konsdrëf
En huet zu der Pastoralregioun Osten a Lëtzebuerg (Jonglënster) gehéiert a bestoung aus de Pare vun de véier fréiere Parverbänn Iechternach, Konsdref, Ënnersauer a Lënster, déi bis 2013 bestanen hunn. De Parverband Lënster war 2013 nach fir kuerz Zäit am Parverband Nei Par Sektor Ost éier en elo an dëse Parverband koum.
Dallol
Op der Südwestsäit vum Dallol fënnt een déi sougenannt Salz-Canyons: bis zu 40 m héich Sailen, déi duerh d'Erosioun geformt goufen.
Parverband Iechternach, Ënnersauer, Jonglënster, Konsdrëf
D'Pare vum fréiere Parverband Lënster:
Déi 18 Paren an d'Filial Eesebuer verdeele sech iwwer d'Gebitt vun de Gemengen Iechternach, Jonglënster, Bäerdref, Bech, Beefort, Konsdref, Mompech a Rouspert.
Dallol
D'Magma läit 3000 bis 4000 Meter ënner der Uewerfläch.
Am Dallol goufe mat 34,7 °C déi héchst Joresmoyenne-Temperaturen op der Äerd gemooss. Et reent praktesch ni do.
D'Wurt Dallol heescht an der Afar-Sprooch Opléisung.
Chabestan
Chabestan ass eng franséisch Gemeng am Departement Hautes-Alpes an der Regioun Provence-Alpes-Côte d'Azur.
Rudolfsheim-Fünfhaus
Rudolfsheim-Fünfhaus ass de 15. Wiener Gemengebezierk.
László Szabó
De László Szabó, gebuer de 24. Mäerz 1936 zu Budapest, ass en ungaresche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller.
Hie war vun 1952 bis 2020 an iwwer 130 Kinos- an Televisiounsfilmer ze gesinn. Hien huet a Filmer vu bekannte Regisseure wéi Claude Chabrol, Jean-Luc Godard, Miklós Jancsó, Márta Mészáros, Costa-Gavras an Éric Rohmer matgespillt.
Syndicat de distribution d'eau des Ardennes
D'Distribution d'eau des Ardennes (DEA) ass en interkommunale Waassersyndikat am Norde vu Lëtzebuerg. D'Statute vum Syndikat goufe mam Arrêté grand-ducal vum 3. Dezember 2011 ugeholl.
Un d'DEA ugeschloss sinn 29 Gemengen, dat sinn all d'Gemengen aus dem Éislek an e puer Gemengen aus dem Norde vum Guttland.
Geschicht
De Syndikat gouf den 13. Juni 1929 ënnert dem Numm „Kommunalverband für den Betrieb und Unterhalt der Ardenner Wasserleitung“ vu séngerzäit 21 Gemenge gegrënnt. Am Laf vun de Joren koumen nach weider Gemengen, Uertschaften oder Sektioune bäi.
Wou d'Drénkwaasser hierkënnt
D'DEA bezitt d'Waasser aus :
Déi aner 50% vun der Versuergung gi vum SEBES geliwwert, e Syndikat un deem d'DEA mat 12,5% vum Kapital bedeelegt ass.
Infrastruktur
D'Installatioune vun der DEA bestinn aus 20 regionale Reservoiren, 13 Pompelstatiounen a 466 Kilometer Waasserleitungen. Donieft gëtt et 160 lokal Reservoiren an den 29 Membergemengen. Fir d'Waasserverdeelung an den Uertschafte sinn d'Gemenge selwer verantwortlech.
D'Haaptpompelstatioun an aner Installatioune vun der DEA sinn zu Useldeng, de Verwaltungssëtz ass zu Wolz.
Lëscht vun de Gemengen déi un d'DEA ugeschloss sinn
Vun Norden no Süde si follgend Gemenge Member vun der DEA:
.
Panoramafräiheet
D'Panoramafräiheet ass eng Limitatioun vum Urheberrecht (fr:Droit d'auteur, en:Copyright), déi et an de Legislatioune vu ville Länner op der Welt gëtt. Se erméiglecht et jidderengem, urheberrechtlech geschützte Wierker wéi zum Beispill Gebaier a Konschtwierker, déi vun ëffentleche Verkéiersweeër aus ze gesi sinn, als Bild ze reproduzéieren ouni datt dofir de Besëtzer vum Urheberrecht muss ëm Erlabnes gefrot ginn. Dat betrëfft souwuel d'Ufäerdegung vu beispillsweis enger Foto wéi och hir Verwäertung. An deene meeschte Bestëmmunge vum Urheberrecht gëtt dës grondsätzlech Fräistellung zugläich duerch spezifesch Reegele beschränkt, fir de Besëtzer vum Copyright a senger Rechtspositioun net iwwerméisseg ze belaaschten.
Onofhängeg vum Urheberrecht kënnen och weider rechtlech Aspekter enger bildlecher Reproduktioun oder hirer Verwäertung entgéint stoen, beispillsweis d'Recht un der Proprietéit, d'Hausrecht, Perséinlechkeetsrechter vun de Bewunner vun engem Gebai oder staatlech Secherheetsaspekter (wéi bei militäreschen Objeten). An deem Fall kann ee fir gewéinlech net d'Panoramafräiheet revendiquéieren.
Ënnerscheeder an den eenzele Staaten
Et gëtt a ville Staaten op der Welt eng Reegelung vun der Panoramafräiheet (kuckt och d'Kaart vun Europa niewendrun), d'Virschrëften ënnerscheede sech an hirer Envergure awer deelweis ganz staark.
Dacks ginn nëmme ganz genee definéiert Kategorien an- oder ausgeschloss (Beispill: Éisträich, wou d'Ausname nëmme fir Wierker vun der Baukonscht a vun de bildende Kënscht gëllt), wärend aner Länner keng Aschränkung op eenzel Konschtaarte kennen (Beispill: Däitschland). Deelweis gëtt d'Aart a Weis vum Benotzen ageschränkt, wéi duerch e Verbuet vu kommerziellem Gebrauch (Beispill: Slowenien, Bulgarien) oder enger Aschränkung vun der Fräistellung op sou Uwennungen, bei deenen dat ofgebilt Wierk net dat zentraalt Bildmotiv ass (Beispill: Finnland). Och d'Definitioun, wat "ëffentleche Raum" ass an op och d'Banneraim vu Gebaier abegraff sinn, gëtt, jee nodeem, méi oder manner restriktiv applizéiert.
Lëtzebuerg, Frankräich an Italien zielen zu deene Länner, wou et keng Panoramafräiheet gëtt, iwwerdeems Däitschland, d'Schwäiz, Holland, Groussbritannien, Spuenien an Éisträich dat Prinzip applizéieren.
Lena Goedert
D'Lena Goedert, gebuer de 7. Oktober 1996, ass eng lëtzebuergesch Foussballspillerin. Si huet bei der Entente Rouspert/Bäerdref/Chrëschtnech gespillt.
Am Mäerz 2018 huet d'Goedert eemol an der lëtzebuergescher Dammefoussballnationalekipp gespillt.
Jeff Decker
Den Jeff Decker, gebuer den 19. Juli 1986 zu Esch-Uelzecht, ass e lëtzebuergeschen Handballspiller.
Den Decker huet seng Spillercarrière 2003 ugefaangen. Hien huet a senger Carrière fir den HB Esch gespillt. Hie war am Kader vun der lëtzebuergescher Härenhandballnationalekipp (Stand: 2013).
Smohain
De Smohain, ass eng Baach an der belscher Provënz wallounesche Brabant um Territoire vun der Gemeng Lasne. Et ass en Niewefloss vun der Lasne, enger Niewebaach vun der Dijle a gehéiert domat zum Baseng vum Escaut.
De Smohain huet seng Quell südlech vun der Marache op enger Héicht vun 100 m. Vun do leeft en am grousse Ganzen an nordëstlecher Richtung, fiddert zu Ohain d'Weieren, leeft südlech laanscht Ondrimont fir dann zu Chapelle-Saint-Lambert op enger Héicht vu 65 m an d'Lasne ze lafen. En huet eng Längt vu ronn 5 km.
Marta Pan
D'Marta Pan, gebuer den 12. Juni 1923 zu Budapest, gestuerwen den 13. Oktober 2008 zu Paräis, war eng Sculptrice.
Ainay-le-Château
Ainay-le-Château ass eng franséisch Gemeng am Departement Allier an der Regioun Auvergne-Rhône-Alpes. Duerch d'Gemeng féiert déi südlech Variant vun der Via Lemovicensis.
Canton de Castagniccia
De Canton de Castagniccia ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Corte am Departement Haute-Corse op Korsika.
Den Haaptuert ass San-Nicolao.
Däitscht Räich vun 1933 bis 1945
D'Däitscht Räich tëscht 1933 an 1945, och nach Drëtt Räich oder Nazidäitschland genannt, war eng Diktatur vun der Nationalsozialistescher Däitscher Aarbechterpartei (NSDAP) ënnert dem Adolf Hitler. D'Däitscht Räich ass de Virgänger vun der haiteger Bundesrepublik Däitschland.
Ënnert dem Hitler sengem Regimm gouf Däitschland an en totalitäre Staat verwandelt, deen duerch déi sougenannte Gleichschaltung bal all Aspekt vum alldeegleche Liewe vu senge Bierger kontrolléiert huet. Nazidäitschland war ee vun den Haaptacteure vum Zweete Weltkrich a fir massiv Krichsverbriechen, de Genozid un de Judden an Europa a Milliounen Doudeger verantwortlech. Am Mee 1945 ass den Naziregimm mat der Victoire vun den Alliéierten ënnergaangen.
Numm
Den offiziellen Numm vum däitsche Staat tëscht 1933 an 1945 war "Däitscht Räich" (Deutsches Reich) a spéider och nach "Groussdäitscht Räich" (Großdeutsches Reich). En ass och als Drëtt Räich (Drittes Reich) bekannt, woubäi dat éischt Räich d'Hellegt Réimescht Räich vun Däitscher Natioun (800-1806) war an dat zweet d'Däitscht Keeserräich (1871-1918) waren. Alternativ gëtt Däitschland tëscht 1933 an 1945 och als Nazidäitschland bezeechent; e Bezuch op de Regimm vun der Nazipartei (NSDAP).
Parc Heintz (Escher Strooss)
De Park huet den Numm vum Joseph Heintz, Industriellen a Schäffe vun der Stad Lëtzebuerg, deen de Park ufanks vum 20. Joerhonnert kaaft hat. An den 1970er Joren hat d'BIL den Terrain opkaaft fir hire Sëtz „L'Indépendance” do opzeriichten.
Gemeng Veianen
D' ass eng vun den lëtzebuergesche Gemengen. Se läit am Kanton Veianen. De Chef-lieu vun der Gemeng ass, déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng.
Parc Heintz (Escher Strooss)
Am Optrag vun der BIL huet de belsche Sculpteur Pierre Culot, zesumme mam Architekt Thierry Germe an dem Landschaftsgäertner Christophe Spéhar, de Skulpturepark entworf an nei amenagéiert, deen den 22. Juni 2000 ageweit gouf.
Däitscht Räich vun 1933 bis 1945
Ideologie
Rassismus, a besonnesch Antisemitismus, waren eng zentral Charakteristik vum Drëtte Räich. Déi germanesch Mënsche goufe vun den Nazien als "Meeschterrass" betruecht, déi rengrassegest Grupp vun den Arier. Nodeems den Hitler un d'Muecht komm ass gouf vir d'éischt eeschthaft mat der Diskriminatioun a Verfollgung vun de Judden an de Roma ugefaangen. Am Mäerz 1933 goufen déi éischt Konzentratiounslager etabléiert. Judden an aner onerwënscht Leit goufen agespaart a Liberaler, Sozialisten a Kommuniste goufen ëmbruecht, agespaart oder exiléiert. Chrëschtlech Kierchen a Bierger, déi géint dem Hitler seng Herrschaft waren, goufen ënnerdréckt a vill Leaderen an de Prisong geheit. An der Educatioun gouf grousse Wäert op d'Rassebiologie, Bevëlkerungspolitik a Fitness fir de Militärservice geluecht. Carrière- a Bildungsméiglechkeete fir Frae goufe limitéiert. De Programm Kraft durch Freude huet d'Fräizäit an Tourismus organiséiert, an d'Olympesch Summerspiller 1936 zu Berlin waren eng gutt Geleeënheet fir d'Drëtt Räich sech op der internationaler Bün ze presentéieren. De Propagandaminister Joseph Goebbels huet Filmopnamen, Massemanifestatiounen an dem Hitler seng hypnotesch Riede benotzt fir d'ëffentlech Meenung ze beaflossen. D'Regierung huet de kënschtlereschen Ausdrock kontrolléiert a bestëmmte Konschtforme promouvéiert an anerer decouragéiert.
Gemeng Veianen
Uertschaften a Lieu-diten
Mat enger Kadasterfläch vun 967,2754 ha ass Veianen eng vun den 10 klengste Gemengen am Land. Si besteet aus den zwou Kadastersektiounen Veianen mat 318,1190 ha a Scheierhaff mat 649,1564 ha.
Parc Heintz (Escher Strooss)
Skulpturen am Park
Verschidde Skulpturen déi zäitweis am Park ausgestallt waren:
Däitscht Räich vun 1933 bis 1945
Um Wee zum Krich
An de Jore virum Krich huet Nazidäitschland seng Nopeschlänner mat Militärmenacen a Schach gehalen. Däitschland huet ëmmer méi aggressiv territorial Demande gemaach a mat Krich gedreet, wann déi Fuerderungen net respektéiert goufen. Éisträich gouf 1938 annektéiert, d'Joer drop d'Tschechoslowakei. Den Hitler huet en Net-Aggressiounspakt mam Josef Stalin ënnerschriwwen a Polen am September 1939 iwwerfall, an domat den Zweete Weltkrich an Europa ausgeléist.
Gemeng Veianen
Uertschaften a Lieu-diten
Ausser der Uertschaft Veianen gehéieren nach d'Lieu-diten Scheierhaff, Sanatorium, Niklosbierg a Veianer Schlass zu der Gemeng.
Däitscht Räich vun 1933 bis 1945
Um Wee zum Krich
1941 huet Nazidäitschland de gréissten Deel vun Europa kontrolléiert. Räichskommissariater hunn déi besat Gebidder kontrolléiert an eng däitsch Verwaltung an deem wat vu Polen iwwreg bliwwe war etabléiert. D'Drëtt Räich huet d'Réistoffer an d'Aarbechtskraaft souwuel an de besate Gebidder wéi an deene vu senge Verbënnten exploitéiert. Am Holocaust si Millioune Judden an aner Mënschen, déi vun den Nazien net erwënscht waren, agespaart an ëmbruecht ginn. Dat ass systematesch a Konzentratiouns- a Vernichtungslagere geschitt.
Gemeng Veianen
Politik
De Gemengerot vun der gëtt nom Majorzsystem gewielt.
Däitscht Räich vun 1933 bis 1945
Ënnergang
Mat der Operatioun Barbarossa huet Nazidäitschland am Summer 1941 mat der Invasioun vun der Sowjetunioun ugefaangen. Ufanks war d'Invasioun erfollegräich, mä d'Erëmopliewe vum sowjetesche Militär an den Antrëtt vun den USA an de Krich hunn dozou gefouert, datt d'Wehrmacht 1943 hir Initiativ op der Ostfront verluer huet a spéit am Joer 1944 bis virun d'Grenze vun 1939 zeréckgedréckt gouf. Wäitleefeg Bombardementer op däitsch Stied sinn 1944 eskaléiert an déi Däitsch an hir Alliéiert goufen och an Ost- a Südeuropa verdrängt. No der Invasioun vu Frankräich duerch déi Alliéiert gouf Nazidäitschland vun der Sowjetunioun aus dem Osten a vun den aneren Alliéierte vu Westen aus eruewert. D'Däitscht Räich huet am Mee 1945 kapituléiert. Dem Hitler seng Weigerung seng Néierlag anzegestoen huet zu massiver Zerstéierung vun däitschen Infrastrukture gefouert an zousätzlecht Stierwen an de leschte Méint vum Krich mat sech bruecht. D'Alliéiert hunn no hirer Victoire eng Denazifizéierungspolitik lancéiert a vill vun den iwwerliewenden Nazicheffe fir Krichsverbrieche wärend den Nürnberger Prozesser viru Geriicht bruecht.
Gemeng Veianen
Politik
Als Resultat vun de Gemengewale vum 11. Juni 2023 gouf sech drop gëeenegt, dass déi éischt 3 Joer de François Weyrich Buergermeeschter géif, dono fir déi zweet Hallschecht vum Mandat de Paul Petry.
Interkommunal Syndikater
D'Gemeng Veianen ass Member vu follgenden interkommunale Syndikater:
Nicolas Leonardy (Auteur)
Den Nicolas Leonardy, gebuer den 13. Mee 1858 zu Ouljen, gestuerwen den 21. Mäerz 1907 a Clausen (Stad Lëtzebuerg), war e lëtzebuergesche Geeschtlechen an Auteur.
Säi Liewen
Den Nicolas Leonardy ass 1882 zum Priister geweit ginn an ass dunn Professer am klenge Seminär vu Reims ginn. Donieft war hien de “père spirituel” vum franséischen Industrielle Léon Harmel senger Wiewerei am Val-des-Bois no bei Reims. 1885 ass hien zeréck op Lëtzebuerg komm a gouf Kaploun am Pafendall. Am Hierscht 1891 ass hie Rektor vum däitsche Gesellenhaus zu Bréissel ginn. 1896 gouf hie Paschtouer a Clausen.
Den Nicolas Leonardy, dee sech mat Entomologie beschäftegt huet, war ee vun de Grënnungsmembere vun der Fauna (Verein Luxemburger Naturfreunde) am Joer 1890. Hien huet 1891 dräi kleng Artikelen am éischte Joergank vum Bulletin vum neie Veräi publizéiert.
Méi produktiv war hie allerdéngs am literaresche Beräich als Auteur vun Theaterstécker a vun Artikelen an Zeitungen an Zäitschrëften: Luxemburger Wort, Luxemburger Volksblatt, Das Luxemburger Land, Luxemburger Sonntagsblatt, Ons Hémecht, Illustrierter Familien-Kalender. Hien huet Pseudonymme benotzt wéi: "Christian E.", "Feierabend E.", "Klächen", "Nardy Leo" (Anagramm vu Leonardy) a "Kühner Leo" [e Wuertspill: Leo-(n)-ardy; ardy = phoneetesch “hardi" (fr) = "kühn" (de)].
Literaresch Publikatiounen
Eng ausféierlech Bibliographie vun den Zeitungs- an Zäitschrëftenartikele fënnt ee beim Martin Blum.
Lenningen
Lenningen steet fir:
Oscar Niemeyer
Den Oscar Ribeiro de Almeida Niemeyer Soares Filho, gebuer de 15. Dezember 1907 zu Rio de Janeiro an och do gestuerwen de 5. Dezember 2012, war e brasilianeschen Architekt. Zu senge bekanntste Wierker zielen déi ëffentlech Gebaier, déi e fir déi nei brasilianesch Haaptstad Brasília entworf huet, an déi 1987 vun der UNESCO als Weltkulturierwen erkläert goufen.
Den Niemeyer huet ufanks am Architektebüro vum Lúcio Costa geschafft, gouf spéider säin Assistent an huet an den 1940er Joren och mam Le Corbusier zesummegeschafft.
Hien huet scho fréi mat Stolbëtong geschafft a konnt sou seng geschwonge Forme realiséieren a gouf séier ee wichtege Vertrieder vum Modernismus an der Architektur.
1966, zwee Joer nodeem d'Militär a Brasilien un d'Muecht koum, ass den Niemeyer, dee Member vun der Brasilianescher Kommunistescher Partei war, an den Exil a Frankräich gaangen. An den 1970er Joren huet hien nees Coursen a Brasilie ginn, an ass 1982, nodeem et 3 Joer virdrun eng Generalamnestie gouf, nees hannescht duer wunne gaangen.
Realiséiert Projeten
Den Oscar Niemeyer huet am Ganze méi wéi 600 Gebaier konzipéiert, déi gebaut goufen. En ettlech dovu gëllen als Ikon vun der moderner Architektur.
Arbre du Ténéré
Den Arbre du Ténéré (lb: „Bam vun der Ténéré“) ass e wichtegen Orientéierungspunkt quasi an der Mëtt vun der Ténéréwüüst am Niger. D'Plaz läit eng ronn 240 km nordëstlech vun Agadez, op der Pist déi vun Agadez op Dirkou an op Bilma féiert. Beim Arbre du Ténéré deelt sech d'Pist an zwee, déi nërdlech Streck féiert vun do aus iwwer de Buer Achegour op Dirkou an déi südlech féiert iwwer d'Oas Fachi op Bilma dat eng ronn 40 km am Süde vun Dirkou bei de Kouarklippe läit.
Ursprénglech war den Arbre du Ténéré eng Akazie (Vachellia tortilis subsp. raddiana), déi als isoléiertste Bam vun der Welt gegollt huet - den eenzege Bam am Ëmkrees vu 400 km. D'Akazie gouf 1973 vun engem libesche Camionschauffer ëmgerannt a gëtt haut am Nationalmusée vum Niger an engem eegene Pavillon ausgestallt. Se gouf spéiderhin duerch eng bamänlech Metallkonstruktioun ersat, un där hiren „Äscht“ verchroomt Raddeckelen als Reflektere fir d'Chaufferen an der Nuecht ubruecht goufen.
Sir Howard Grubb, Parsons and Co.
De Sir Howard Grubb, Parsons and Co. Ltd., och bekannt ënner dem Numm Grubb Parsons war e Fabrikant vun Teleskope zu Newcastle upon Tyne.
Şükrü-Saracoğlu-Stadion
D'Foussballfeld ass 105 x 68 m grouss, a vun der UEFA gëtt et an der Klass vun de Fënnefstärestadione gefouert.
Sir Howard Grubb, Parsons and Co.
D'Firma gouf 1833 zu Dublin vum Thomas Grubb ënner dem Numm Grubb Telescope Company gegrënnt. Säi Jong Howard Grubb hat sech 1864 ugeschloss. D'Entreprise war 1925 a finanziell Schwieregkeete geroden, a gouf vum Sir Charles Parsons opkaf an ëmgenannt.
Şükrü-Saracoğlu-Stadion
Den Numm gouf 1998 zu Éiere vum fréiere Ministerpresident a fréiere President vu Fenerbahçe Mehmet Şükrü Saracoğlu verginn.
Et ass de Stadion op deem de Fenerbahçe seng Heemspiller ausdréit.
Sir Howard Grubb, Parsons and Co.
Bedeitend Teleskopen
D'Firma hat eng Rei vun Teleskope gebaut, vun deenen der en ettlech zu de gréisste vun hirer Zäit gehéiert hunn. Déi gréisst Spigelteleskope sinn woubäi et sech bei den zwéi leschtgenannten ëm Schmidtkameraen handelt. Och am 19. Joerhonnert hat d'Entreprise bedeitend Teleskope gebaut. Den
Chantal Graas
D'Chantal Graas, gebuer den 19. Juli 1979, ass eng lëtzebuergesch Foussballspillerin. Si huet beim FC CeBra 01 gespillt.
Vun 2008 bis 2009 huet d'Graas fënnefmol an der lëtzebuergescher Dammefoussballnationalekipp gespillt.
Pierre Colombier
De Pierre Colombier, gebuer als Pierre Charles Henri Colombier den 18. Mäerz 1896 zu Compiègne a gestuerwen de 25. Januar 1958 zu Montrouge, war e franéische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
Hien huet och verschidde vu senge Filmer als Regisseur ënner dem Numm Pière Colombier gedréit.
Guillaume Hotton
De Guillaume Hotton, gebuer 1577 am Ardennerduerf Hotton (deemools Herzogtum Lëtzebuerg, haut an der belscher Provënz Lëtzebuerg) a gestuerwe 1629, war e Jesuittepater deen a Neispuenien gelieft a geschafft huet.