cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Maximilien de Robespierre
Am Volleksmond zu Lëtzebuerg war de Robespierre deemools och ënner dem Numm Ruckels Pier bekannt.
Sprénger (Schach)
De Sprénger, och Päerd, Unicode: ♘ ♞, ass eng Figur beim Schachspill. Zesumme mam Leefer gehéiert en zu de Liichtfiguren an den Offizéier.
Santo Anzà
De Santo Anzà, gebuer de 17. November 1980 zu Catania ass en italieenesche professionelle Vëlossportler dee fir d'Ekipp Knauf-Endeka fiert.
De Santo Anzà huet seng Profiscarrière 2003 an der belscher Ekipp Landbouwkrediet ugefaangen. 2005 huet hie bei A&S gewiesselt, mat där hie konnt e puer gutt Resultater maachen, wéi z. B. eng 10. Plaz um Giro di Lombardia. Dat Joer duerno gëtt hie vun der Ekipp Serramenti PVC Diquigiovanni rekrutéiert, an hie fiert säin éischte groussen Tour, den Giro d'Italia 2006, a hie gewënnt dat Joer den Giro della Romagna an d'Trofeo Melinda.
ISBN
ISBN ass d'Ofkierzung fir d'international Standardbuchnummer (englesch: International Standard Book Number), eng Nummer, déi et erlaabt, Bicher eendeiteg zu identifizéieren. D'ISBN baséiert op der internationaler Norm ISO 2108 aus dem Joer 1972.
Zanter dem 1. Januar 2007 huet ISBN 13 Stellen; virdrun waren et nëmmen zéng.
Acácio da Silva
Säi Brudder Francis war och als Vëlossportler aktiv.
ISBN
Bicher, déi zu Lëtzebuerg erauskommen, hunn op der 4. Plaz (engl. Language Group) vun der ISBN Nunmmer ëmmer eng 2 fir Franséisch stoen, och wann d'Buch op Däitsch oder Lëtzebuergesch, oder soss eng Sprooch geschriwwen ass.
Fir eng Nummer ze kréie muss een op d'mannst véier Bicher bei der Lëtzebuerger Nationalbibliothéik hannerleeën (kuckt: Dépôt légal).
Fir Zäitschrëften a Publikatiounsserië besteet d'ISSN-Nummer (engl. International Standard Serial Number).
Canton de Saramon
De Canton de Saramon ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Auch, am Departement Gers an der Regioun Occitanie.
Superjhemp contra Superjhemp
Superjhemp contra Superjhemp ass de 6. Album aus der Superjhemp-Serie vum Roger Leiner a Lucien Czuga.
Ëm wat geet et ?
De Charel Kuddel sëtzt gemittlech an enger Diskussiounsronn am Ëmweltministère, do gi se gestéiert vum Kaméidi vum Superjhemp, dee grad am Gaang ass, Dreck an d'Paulus ze tippen. Dem Charel bleift de Mond opstoen, well hien ass jo eigentlech de Superjhemp. Mä domat net genuch, knapps ass de Charel erëm doheem, do gesäit e seng Fra Félicie um Plaffong pechen. Den Dokter, deen direkt ugerannt koum, mengt d'Félicie wier an aner Ëmstänn. Wann de Bëbee eppes vu sengem Papp senge Superkräfte geierft huet, géif dat och erklären, firwat d'Félicie op eemol fléie kann.
Mä zeréck bei den Dreck: den Dag drop gëtt de Superjhemp dobäi erwëscht, wéi en Dreck an d'Escher Brëll-Strooss tippt. An de Prënz Luc beklot sech, e géif vum Superjhemp erpresst ginn, dee weiderfuere wéilt, d'Land mat Dreck zouzetippen, wann de Prënz net zugonschte vum Filip von Filoux op säin Troun verzichte géif. De Charel Kuddel ass déck besuergt, wat do am Numm vu sengem Alter Ego geschitt, a beschléisst als Superjhemp bäi de Prënz op Koma-Bierg ze fléien, fir e vu senger Onschold z'iwwerzeegen. Dee gleeft him och, mä d'Koma-Bierger-Bierger, déi de Superjhemp an der Luucht gesinn haten, stiermen d'Schlass fir hire Prënz aus där schäinbarer Gefor ze retten. De Superjhemp muss sech duerch d'Bascht maachen an e kënnt sou duerch e Geheimgank vum Schlass am onbewunnten Uert Caltöville eraus. Wéi en do duerch eng Fënster luusst, gesäit en de Filip von Filoux um falsche Superjhemp bastelen, dem Robojhemp. Well de Superjhemp (dee richtegen) kee Kachkéis méi huet, kann e kuerfristeg ausser Gefecht gesat ginn.
Canton de Saint-Germain-du-Plain
De Canton de Saint-Germain-du-Plain ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Chalon-sur-Saône, am Departement Saône-et-Loire an der Bourgogne-Franche-Comté.
Superjhemp contra Superjhemp
Ëm wat geet et ?
Dëst gëtt dem Filip von Filoux d'Geleeënheet, mat senger zweeter Kreatioun, dem Ris Eikling a sengem déidlechen Ozonestral, beim Prënz Luc opzedauchen an do seng Fuerderung nom Troun mat nach méi Nodrock virzedroen. De richtege Superjhemp wëll zwar a leschter Sekonn nach zu Hëllef kommen, mä de falsche Superjhemp fänkt en an der Lut of an et kënnt zu engem Kampf op Liewen an Doud, deem dee richtege Superjhemp awer net sou richteg gewuess schéngt. Do daucht op eemol nach en drëtte Superjhemp op a gräift och an de Kampf an. Ass dat e Kolleeg vum richtege Superjhemp, oder nach e Roboter, wéi schonn de Robojhemp an de Ris Eikling?
David Reimen
No Versich an der Aquarellmolerei, ass hien op d'Acrylmolerei iwwergangen.
Hie studéiert bei der lëtzebuergescher Molerin Yvette Rischette.
De jonke Moler huet den 9. Abrëll 2006 seng éischt Ausstellung zu Baaschtnech gemaach.
Ausstellunge bei deenen den David Reimen matgemaach huet
Canton de Bellac
De Canton de Bellac ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bellac, an der Haute-Vienne an der Regioun Nei-Aquitaine.
Den Haaptuert ass Bellac.
Superjhemp contra Superjhemp
Kuriéises
Gläich dräi Superjhempen an engem Album, ma wann dat net kuriéis genuch ass!
Canton de Fameck
De Canton de Fameck ass eng franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Thionville-Ouest, Museldepartement an der Regioun Grand Est.
Den Haaptuert ass Fameck.
Aries (Stärebild)
De  Widder (laténgesch Aries) ass e Stärebild op der Ekliptik.
Beschreiwung
Den Aries ass e klengt awer markant Stärebild. Et läit südlech vum onopfällege Stärebild Triangulum (Dräieck) a westlech vum Stärebild Pisces (Fësch). Déi hellste Stäre sinn α (Hamal), β (Sheratan) an γ (Mesarthim) a bilden eng gebéite Linn um Himmel.
De Widder gehéiert zu den Déierekreeszeechen, well d'Ekliptik duerch d'Stärebild doduerch geet. D'Sonn hält sech all Joer vum 21. Mäerz bis den 20. Abrëll am Stärebild Aries op.
Geschicht
Ab der Antiquitéit, viru méi wéi 2.000 Joer, louch de Fréijoerspunkt, de Schnëttpunkt vum Himmelsequator mat der Ekliptik, am Stärebild Aries. Opgrond vun der Prezessiounsbeweegung vun der Äerdachs verréckelt sech de Frèijoerspunkt lues no Westen. Ëm Christi Gebuert ass de Punkt an d'Stärebild Pisces gewandert.
Stären
den α Arietis ass mat enger visueller Hellegkeet vun 2,01m den hellste Stär am Stärebild Aries. Hien ass 66 Liichtjoer vun eis ewech an huet de 15fachen Duerchmiesser an déi 90fach Liichtkraaft vun eiser Sonn.
Den Numm Hamal ass arabesch a bedeit och „Widder“.
Grand Prix Fred Mengoni
De Grand Prix Fred Mengoni war eng Vëloscourse op der Strooss déi vun 2002 bis 2008 am Kader vun den Due Giorni Marchigiana zu Castelfidardo an Italie gefuer gouf. 2005 an 2006 huet se zur UCI Europe Tour an der Kategorie 1.1. gehéiert.
Aries (Stärebild)
Stären
Den zweethellste Stär, β Arietis, ass 60 Liichtjoer vun eis ewech. Et handelt sech ëm een engt Duebelstäresystem, dat mat Teleskopen netz e gein ass. Eréischt spektroskopesch Ënnersich weisen, datt sech zwéi Stären an engem Ofstand vun 1,2 AU op extreem exzentresche Bunnen ëm e vereente Schwéierpunkt beweegen. Den arabeschen Numm Sheratan, „déi zwee Zeechen“, bezitt sech dorop, datt de β an de γ Arietis an der Antiquitéit de Fréijoerspunkt markéiert hunn.
Den 53 Arietis läit op enger Distanz vu 750 Liichtjoer. De blo-wäisse Stär huet eng visuell Magnitude vu 6,13m. Miessunge vun der Eegebeweegung weisen, datt sech de Stär mat enger ausseruerdentlech héijer Vitess vun 100 km/s beweegt. E gehéiert zu enger Grupp vu Stären, déi als „Runaway Stars“ (Ausräisser) bezeechent ginn. Méiglecherweis ware si eng Kéier Membere vun engem Méifachstäresystem a goufen duerch eng Supernovaexplosioun oder duerch d'Laanschtzéie vun engem anere System an de Raum geschleidert. Déi aner bekannt „Ausrräisserstäre“ sinn AE Aurigae am Auriga an η Columbae an der Columba.
Duebelstären
Den γ Arietis (Mesarthim) ass e Méifachstäresystem op enger Distanz vun 150 Liichtjoer a besteet aus dräi Stären, déi ëm ee Schwéierpunkt kreesen.
Verännerlech Stären
Den τ1 Arietis läit op enger Distanz vu 462 Liichtjoer vun eis ewech an ass e bedeckungsverännerleche Stär.
Basilika Notre-Dame vun Avioth
D'Basilika Notre-Dame vun Avioth steet an der franséischer Gemeng Avioth am Departement Meuse an der Regioun Grand Est.
Pilgerplaz
Zanter iwwer 900 Joer gëtt an deem Dierfche mat eppes iwwer honnert Awunner eng Statu vun der Muttergottes mam Jesuskand veréiert, déi am 12. Joerhonnert soll opgedaucht sinn, do wou haut d'Kierch steet. D'Léiffräche vun Avioth ass eng vun de rare schwaarze Muttergottessen am nordëstleche Frankräich.
Historesche Wäert
D'Kierch ass zanter 1840 als Monument historique klasséiert.
La Recevresse
Beim Agank fir an de Kierfecht, deen déi Zäit ronderëm d'Kierch ugeluecht war, gouf am 15. Joerhonnert d'Recevresse gebaut. Iwwer de Gebrauch vun dësem Bauwierk, dat vu senger Typologie hier ganz seelen ass, stinn nach en ettlech Froen op. Et kéint en Deel vun engem Altor gewiescht ze sinn, deen am Fräie stoung oder en Depot fir d'Affer, déi d'Pilger matbruecht haten.
Titel Basilika
D'Notre Dame Kierch ass 1993 vum Poopst Jean-Paul II. Basilika minor genannt ginn. D'Dokument vun der Ernennung hänkt am Kiercheraum.
Namibien
D'Republik Namibien, oder Namibia, wéi se och bezeechent gëtt, ass e Staat am südlechen Deel vun Afrika. Den Numm vun dëser Republik ass vun der Wüst Namib ofgeleet, eng Wüst, déi sech iwwer de ganze genannte Küstestreech vun Namibien erstreckt. Den Nationalfeierdag ass den 21. Mäerz, den Dag op deem Namibie seng Onofhängegkeet vu Südafrika krut (1990). D'Haaptstad vun Namibien ass Windhuk oder Windhoek.
Geographie
D'Gebitt iwwer dat Namibien sech erstreckt gëtt als eent vun den eelste vun der Äerduewerfläch betruecht. Laang nach ier de Superkontinent Gondwana entstanen ass, hu sech viru méi wéi zwou Milliarde Joren um Gebitt vum haitegen Afrika zwéi Festlandsockele gebilt - de Kongo-Kraton an de Kalahari-Kraton. Dee lescht genannten ëmfaasst grouss Deeler vun deem Land, dat mer haut Namibien nennen. Duerch verschidden tektonesch Virgäng ass du virun ongeféier 550 Millioune Joren e risegen, zusammenhängende Kontinent entstanen, deen déi haiteg Deel-Kontinenter Afrika, Südamerika, Australien, Indien an d'Antarktis abegraff huet: Gondwana.
Dat ganzt Staatsgebitt vun Namibien bedeckt eng Fläch vu ronn 824.000 km² an ass méi wéi zweemol sou grouss wéi Däitschland. Namibien, ass wann ee vun der Namibwüst a vun der Kalahariwüst ofgesäit, een Héichland (duerchschnëttlech Héicht: 1.700 m). Den héchste Bierg, de Brandberg, huet eng Héicht vun 2.600 m.
Wéinst senger geographescher Konfiguratioun a sengem Klima ass d'Exploitatioun vum Land schwiereg. Am dréchene Süde gëtt d'Véizuucht praktizéiert, am Norden, wou et méi reent, gëtt och Akerbau bedriwwen. Déi gréisst Stied sinn: Windhoek, Rundu, Walvis Bay, Oshakati a Swakopmund.
Kuckt och d'Lëscht vun de Stied an Namibien.
Bevëlkerung a Sproochen
Namibien huet am Ganze ronn 2 Milliounen Awunner (Stand 2005). Hir Zuel läit am Opwäertstrend. Wéi se sech an Zukukunft entwéckelt weess een awer net, well méi wéi 20 % vun der Bevëlkerung mat AIDS infizéiert ass an doduerch déi duerschnëttlech Liewensdauer vun den Namibier am Laf vun de Joren 1980 - 2005 vun 58 op 38 Joer zeréckgaangen ass.
An Namibia gëtt et e puer ethnesch Gruppen. D'Ovambos, déi Bantu schwätzen, stellen ongeféier 50 % vun der Bevëlkerung duer. Si liewen an den nërdleche Regiounen.
Da gëtt vu verschidde Gruppen nach d'Khoisansprooch geschwat, an zwar vun den Nama (an der Regioun Karas), den Damara (an der Regioun Erongo) an de San (Buschleit: an der Regioun Omaheke).
Ënner d'Bevëlkerung mat indogermanesche Sprooche falen: Faarweger, Rehobother Baster, Afrikaaner (dat heescht d'Majoritéit vun de 75.000 "wäissen" Awunner vun Namibien), Däitscher (zirka 13.000) a Portugisen (zirka 5.000 am Norde vum Land).
An Namibia gi verschidde Sprooche geschwat: Englesch, Afrikaans, Däitsch, verschidde Bantu- a Khoisan-Sproochen ënner anerem. All Sprooche sinn zwar unerkannt, mä Englesch ass eleng déi offiziell Amtssprooch.
Relioun
D'Majoritéit vun der Bevëlkerung si Chrëschten (80-90 %); déi meescht dovu bekenne sech zur evangeelescher Kierch. Déi aner sinn Unhänger vun Naturreliounen.
Administrativ Andeelung
Namibien ass an 13 Regiounen agedeelt, déi an 107 Walkreesser agedeelt sinn:
Fréi Geschicht
Südwestafrika, dat haitegt Namibia, gouf, wéi ugeholl gëtt, virun 2.000 (bis 2.500) Joer duerch d'San bevëlkert. Si waren aus Zentral- oder Nordafrika zougewandert. Wärend der afrikanescher Nord-Süd-Vollekswanderung sinn am 17./18. Joerhonnert d'Herrero, déi zu de Bantu zielen, aus dem Betschuanaland (haut Botswana) an Namibien agedrongen. Dat ware Stämm, déi scho Véizuucht bedriwwen hunn a méi eng evoluéiert Kultur haten. Spéider koumen och nach d'Nama (Hottentotten, genannt), déi aus der Kapprovënz koumen, dobäi. Déi nei Zouwanderer hunn dunn d'San no Norden a Richtung Kalahari-Wüst verdriwwen, wou se ausschliisslech vun der Juegd gelieft hunn.
Kolonialzäit
Den 12. Januar 1904 koum et dunn zu engem Opstand vun den Herrero. Dee gouf bluddeg néiergeschloen an huet zu grousse Verloschter op den zwou Säite gefouert. Vun däitscher Säit ass du souguer d'Bemierkung gefall, d'Herrero-Vollek hätt praktesch opgehéiert ze bestoen.
Nom Herrero-Opstand koum et dunn och nach am Oktober 1904 am Süde vum Land zu engem Opstand vun den Nama, vu Stämm, déi ursprénglech nach op däitscher Säit gehollef haten, fir d'Herrerorebellioun néierzeschloen.
Zur Zäit vum Éischte Weltkrich koum et och a Däïtsch-Südwestafrika zu Kampfhandlungen, an déi nieft den däitschen Truppen, och südafrikanesch Verbänn an Portugisen aus Angola verwéckelt waren. Déi däitsch Truppen hunn den 9. Juli 1915 opginn, an dat war och d'Enn vun Däïtsch-Südwestafrika. Et gouf nëmme méi e Südwestafrika. Dat gouf du vu Südafrika besat an 1920 vum Vëlkerbond Südafrika als Mandatsgebitt zougesprach.
Um Wee zur Onofhängegkeet
D'Tatsach, datt Südafrika säin Afloss ze vill staark zum Ausdock bruecht huet, an och de Regime vun der Apartheid op Südwestafrika iwwerdro huet, war en zousätzleche Grond, firwat Südafrika nom Zweete Weltkrich ëmmer méi den internationale Mësskredit ze spiere krut. D'Onofhängegkeetsbeweegung SWAPO, déi vun der Sowjetunioun finanzéiert an haaptsächlech vun den Ovambo gedroe gouf, huet sech ëmmer méi duerchgesat, an de Südafrikaner duerch Guerillaaktiounen d'Liewe sauer gemaach. Schliisslech war Südafrika bereet, datt 1989 fräi Walen ofgehale gi sollten, fir d'Onfhängegkeet vum Land anzelauden.
D'Onofhängegkeet
Den 21. Mäerz 1990 huet Namibien, no méi wéi 100-järeger friemer Herrschaft, seng Onofhängegkeet kritt. Fräi demokratesch Wale ware virdrun. Déi Wale sinn an der ganzer Welt mat grousser Spannung verfollegt ginn. D'UN hat 1989, fir Onroue virzebauen an den demokratesche Charakter vun de Wale sécherzestellen, Zaldote mat bloen Helmer dohi geschéckt. Och d'Europaparlament war duerch Observateuren an Namibien vertrueden. D'Wale sinn awer relativ roueg verlaf an d'SWAPO huet gewonnen. Hire Chef, de Sam Nujoma, krut eng däitlech Majoritéit a stoung wärend dräi Amtsperioden un der Spëtzt vum Land. Well hie wéinst der namibescher Verfassung net méi 2004 konnt untrieden, gouf den deemolege Minister fir Landfroen, Hifikepunye Pohamba - och een Ovambo a Member vum SWAPO säin Nofollger D'Enteegnung vun de Farmer ass heiansdo a wäisse Farmerkreesser kritiséiert ginn, well se net Leit ouni Land, mä politesche Fonctionnairen ze gutt kéim oder well d'Entschiedegungen net der Realitéit entsprach hätten.
Rektaszensioun
D'Rektaszensioun; D'Ofkierzung: α, RA (engl. Right Ascension) ass an der Astronomie de Wénkel tëscht dem Längtegrad vum Fréijoerspunkt bis zum Längtegrad, iwwer deem den observéierten Objet steet, um Equatorplang gemooss. Hien ass d'Passung op der (imaginärer) Himmelskugel zu de geographesche Längtekreesser op der Äerd.
Equatoriale Koordinatesystem
D'Rektaszensioun ass déi eng Koordinat vum equatoriale Koordinatesystem, déi aner heescht Deklinatioun (δ).
Als Nullpunkt vun der Rektaszensioun déngt dobäi de Fréijoerspunkt. D'Rektaszensioun, déi bei de Positiounsdonneeë vun Himmelsobjete gebraucht gëtt, gëtt vun Norden aus betruecht géint den Auerzäresënn gemooss.
An der Astronomie huet sech duerchgesat, fir d'Rektaszensioun net a Grad, awer an der Zäitmooss, a Stonnen unzuginn, wobäi 24 Stonne mat 360 Grad gläichgesat ginn.
α an δ loosse sech mat der Ekliptikschréiegt ε an d'ekliptikal Längt λ a Breet β ëmrechnen – kuckt de klengen Dräieck riets op der Skizz. Dës Koordinatentransformatioun ass fir d'Berechnung vun de Planéitenëmlafbunnen an anere Kierper vum Sonnesystem onerléisslech.
Ofschätzung vun der Visualitéit
Bei bekannter Rektaszensioun vun engem Stär oder aneren astronomeschen Objeten ass liicht ofzeschätzen, zu wat fir enger Zäit am Joer den Objet am beschten ze gesinn ass, andeems den Datum berechent/ofgeschat gëtt, op deem seng héchst Plaz iwwer dem Horizont géint Hallefnuecht fält (Oppositioun). Den Trifidniwwel z. B. huet eng Deklinatioun vu ronn -22 Grad an ass dofir an eise Breeten nëmme schwéier ze gesinn.
Krichsmarinn
A ville Länner ginn, nieft der Handelsflott, d'Fëschereiflott an d'Fuerschungsflott als eegestänneg Eenheete betruecht.
De Begrëff Marinn ass vum laténgesche Wuert marinus (zum Mier gehéieren) ofgeleet.
Canton du Dorat
De Canton du Dorat ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bellac, an der Haute-Vienne an der Regioun Nei-Aquitaine.
Den Haaptuert ass Le Dorat.
Claude Debussy
Den Achille-Claude Debussy, gebuer den 22. August 1862 zu Saint-Germain-en-Laye, a gestuerwen de 25. Mäerz 1918 zu Paräis, war e franséische Komponist vum Impressionismus.
Liewen
Gebuer den 22. August 1862, als éischt vu fënnef Kanner, gouf de Claude Debussy als Jong vum Manuel-Achille Debussy a senger Fra Victorine agedroen. Gedeeft gouf hien eréischt zwee Joer méi spéit, wat fir déi Zäit ongewéinlech spéit war.
BGL Luxembourg Open
De BGL Luxembourg Open ass e WTA Tennistournoi fir Dammen. Vun 2009 u gehéiert den Turnoi zu der Kategorie "International Series".
Et ass en Indoor-Turnéier a gëtt all Joer Enn September - Ufanks Oktober gespillt.
Déi éischt Kéier gouf en 1996 ënner dem Numm Seat Open Lëtzebuerg gespillt. 2005 huet den Numm du geännert op Fortis Championsships Luxembourg. Zanter 2009 heescht den Tournoi BGL Luxembourg Open'.
Christian Lavey
De Christian Lavey, gebuer den 8. Januar 1976 als Christian Kies, ass e lëtzebuergeschen Entreprener, Zauberkënschtler an Illusionist.
Den 23. Januar 2018 hat de Christian Lavey (ënner dem Numm Christian Kies) eng Petitoun an der Chamber agereecht, , ,. Déi Petition hat als Zil, datt Lëtzebuerg en "Doudes Stär" baue soll, wéi am Film "Star Wars". An engem Interview mat engem lokale Sender huet de Lavey awer wësse gelooss, datt dat Ganzt nëmmen e Witz an eng Iddi aus puerer Langweil war.
Als Entreprener huet den Lavey d'Master Franchise Lizenz vun der schweedescher Firma Partyland iwwerholl an huet och e Buttek am Zentrum vun Treier. Donieft ass en och Grënner vun de Firmen Kies Sàrl-S (Lizenz- an Eventvermaartung) an Dainties GmbH.
Canton de Florange
De Canton de Florange ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Thionville-Ouest, Museldepartement an der Regioun Grand Est.
Den Haaptuert war Florange.
Viaduc vu Moresnet
De Viaduc vu Moresnet (Viaduc de Moresnet oder Viaduc de la Gueule) ass de längsten Eisebunnsviadukt an der Belsch bei Moresnet. De Viaduc féiert iwwer de Floss Geul an en Deel vun der Uertschaft Moresnet. E gehéiert zu der sougnannter Montzenstreck
Déi Däitsch haten der Bréck den Numm General Gröner Brücke ginn.
Um Spaweck
Aelterman Montage: Références: Moresnet
Karl Malden
De Karl Malden, gebuer den 12. Mäerz 1912 zu Chicago als Mladen George Sekulovich (Serbesch: Младен Ђорђе Секуловић), a gestuerwen den 1. Juli 2009 zu Brentwood bei Los Angeles war en US-amerikanesche Schauspiller.
Liewen a Carrière
Éier de Karl Malden 1933 op der Goodman Theatre Dramatic School zu Chicago Schauspillunterrecht geholl huet, war hie Schmelzaarbechter, an engem Heichuewebetrib, wou hie mat Aarbechten déi mat groussem Risiko verbonne waren, vill Sue verdéngt hat.
Seng Holliwoodcarrière huet hien an zwéi Klassiker ugefaangen. Fir eng Nieweroll am Film A Streetcar Named Desire, an deem hien de scheie Mitch spillt, deen an d'Südstaatlerin Blanche Dubois verléift ass, krut hien en Oscar. Am Film On the Waterfront, spillt hien e Paschtouer, deen e jonke Boxer a sengen Aktioune géint korrupt Gewerkschaftsbosser ënnerstëtzt. An den zwéi Filmer hat den Elia Kazan d'Regie, an dem Malden säi Partner war de Marlon Brando.
Hien huet ë. a. a Broadway-Theaterstécker, a Western, Spionagefilmer a Musicale matgespillt. Mat seng bekanntst Roll war déi vum Läitnant Mike Stone zesumme mam Michael Douglas (Inspekter Heller), an der Televisiounsserie The Streets of San Francisco.
Säi leschten Optrëtt hat de Karl Malden am Joer 2000 an der US-Serie West Wing déi den deeglechen Oflaf vum Liewe vun engem fiktive President am Wäissen Haus weist, an där hien e Paschtouer spillt.
De Karl Malden, dee vun 1938 u mat der Schauspillerin Mona Graham bestuet war, huet a 70 Filmer matgespillt, a war vun 1989] bis 1992 President vun der Academy of Motion Picture Arts and Sciences.
Canton de Vic-Fezensac
De Canton de Vic-Fezensac ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Auch, am Departement Gers an der Regioun Occitanie.
Joschka Fischer
De Joseph Martin ("Joschka") Fischer, gebuer den 12. Abrëll 1948 zu Gerabronn, deemools Landkreis Crailsheim, ass e fréieren däitsche Politiker (Bündnis 90/Die Grünen). Hie war vun 1998 bis 2005 däitschen Ausseminister a Vizekanzler. No de Bundestagswale vun 2005 huet hie sech aus der Politik zeréckgezunn.
Viaduc vu Moresnet
Um Spaweck
Eisenbahnen in Aachen und der Euregio Maas-Rhein: Der Geultalviadukt bei Moresnet Images de Chemins de Fer: Moresnet Sanierungsarbeiten am Moresneter Geultalviadukt - Die Fotos Trois frontières: La rénovation du viaduc de Moresnet Werken aan het viaduct van Moresnet
Joschka Fischer
De Joschka Fischer huet sech 1967 als Student an der Studentebeweegung engagéiert an ass 1968 op Frankfurt am Main geplënnert. Do huet hie sech déi Joren drop mat Geleeënheetsjoben duerchgeschloen a war och alt bei Kläppereie mat der Police dobäi.
Viaduc vu Moresnet
Literatur
Crémer, Jean-Marie; Moresnet Viaduct, in Steelbridge 2004, Millau, 23-25 June 2004. Crémer, Jean-Marie; Viaduc de Moresnet, in "Construction Métallique", 2005, n. 1.
Joschka Fischer
Vun 1985 bis 1987 war de Joschka Fischer an der Hessescher Landesregierung Staatsminister fir Ëmwelt an Energie. Bekannt ass d'Bild wou en an Turnschlappe vereedegt gouf. Vun 1987 bis 1991 war en Deputéierten am Hessesche Landesparlament ("Landtag"), duerno gouf en do nees, wéi erëm eng rout-gréng Regierung un d'Muecht koum, Ëmweltminister an och Vizeministerpresident a Staatsminister fir Bundesaffairen.
Am Oktober 1994 huet en op seng Ämter an Hesse verzicht an ass erëm an de Bundestag gaangen, wou en ee vun de Porte-parolë vun der Gréngen-Fraktioun gouf.
No de Bundestagswalen 1998 koum eng Koalitioun tëscht SPD a Gréngen. De Gerhard Schröder gouf Bundeskanzler an huet de 27. Oktober 1998 de Fischer zum Vizekanzler an Ausseminister ernannt. Als Ausseminister huet hie sech 1999 dofir agesat datt d'Bundeswehr sollt am Kosovo agräifen - hiren éischten Asaz baussent Däitschland zanter hirem Bestoen, wat him net nëmme parteiintern vill Kritik abruecht huet.
Bei de Walen 2002 konnten déi Gréng, net zulescht wéinst senger Popularitéit, hiert Resultat verbesseren an d'Koalitioun ass virugefouert ginn. No der Wal vun 2005 huet de Joschka Fischer dunn op seng héich Parteiämter opginn (déi Gréng waren net méi an der Regierungskoalitioun dobäi) an den 1. September 2006 och op säin Deputéiertemandat verzicht. Hie gouf fir ee Joer Gaaschtprofesser op der Princeton Universitéit.
Zanterhier schreift hie Bicher, hält Virträg, an ass Consultant a verschiddenen Organisatiounen a fir divers Firmen, dorënner fir de Projet vun der Nabucco-Gas-Pipeline vun RWE an OMV tëscht dem Kaspesche Mier an der Tierkei, a fir BMW. De Joschka Fischer ass fir d'fënneft bestuet.
Canton de Nantiat
De Canton de Nantiat ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Bellac, an der Haute-Vienne an der Regioun Nei-Aquitaine.
Den Haaptuert ass Nantiat.
Canton de Sennecey-le-Grand
De Canton de Sennecey-le-Grand ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Chalon-sur-Saône, am Departement Saône-et-Loire an der Bourgogne-Franche-Comté.
Erik Satie
Den Erik Satie, mat vollem Numm Alfred Éric Leslie Satie, gebuer de 17. Mee 1866 zu Honfleur am Departement Calvados, a gestuerwen den 1. Juli 1925 zu Paräis, war e franséische Komponist.
Ouereschmalz
Ouereschmalz , och Cerumen ass eng gielzeg-brongelzeg, fetteg Ofsonnerung vun den Ouereschmalzdrüsen (= Glandulae ceruminosae).
D'Ouereschmalz hält d' Haut am Gehéiergank fiicht an hëlleft dobäi de Stëbs, ofgestuerwen Hautzellen an Dreck aus dem Ouer erauszekréien.
Mirjam
D'Mirjam oder Miriam ass an der Bibel eng Prophéitin a Schwëster vum Aaron a vum Moses.
Biblesch Geschicht
Well d'hebräescht Vollek wat an Egypten gelieft huet zu hirer ëmmer méi ginn ass, huet de Pharao den Uerder ginn all neigebueren hebräesch Jongen am Nil z'ertränken. Dem Moses seng Mamm huet hien awer an e Kuerf dee mat Pech waasserdicht gemaach geluecht an hien um Nil ausgesat. Dat huet d'Mirjam gesinn, an och wéi dem Pharao seng Duechter de Kuerf aus dem Nil fësche gelooss huet. Dunn ass si bei se gaangen an huet hir ugebueden eng hebräesch Fra ze sichen déi de Bouf kéint nieren an huet dunn hir Mamm matbruecht. (2. Mose 2,1-9)
Spéider, wéi Israel aus Egypten ausgezu war an dréchen duerch d'Schilfmier komm ass wärend d'Egypter am Waasser erdronk sinn, hunn de Moses an och d'Mirjam, déi hei als Prophéitin bezeechent gëtt, den Härgott duerch Gesank fir hir Rettung gelueft (2. Mose 15,20-21).
Wärend hirer Wanderung duerch d'Wüst ass et dacks zu Onzefriddenheet ënner dem Vollek komm, an och d'Mirjam huet sech zesumme mam Aaron géint de Moses gestallt. Si hunn him éischtens virgeworf datt seng Fra Zippora schwaarz war, a keng vun hinnen, an hunn a Fro gestallt datt den Härgott eleng duerch de Moses schwätze kéint. Dat huet den Här héieren an huet d'Mirjam aussätzeg gemaach an hat ass wärend siwen Deeg aus dem Vollek ausgeschloss ginn. (4. Mose 12,1-15)
Bedeitung
Den hebräeschen Numm Mirjam ass am Neien Testament zur laténgescher Form "Maria" ginn, den Numm dee verschidde Fraen haten, am bekanntsten d'Muttergottes, souwéi d'Maria Magdalena.
D'Bedeitung ass net ganz gekläert. Sou gëtt uginn: "Geschenk vu Gott", "Déi mat där ee frou ass" (frz. Bien-aimée), oder och nach "Battert", well de Moses zu Mara, eng Plaz an der Wüst, aus batterem Waasser mat Hëllef vun engem Bam Drénkwaasser gemaach huet. "Mara", "Mirjam" a "Maria" sollen enges sinn, well d'hebräesch Bibel keng Vokaler kennt.
"Mirjam" soll och de semiteschen Numm vun der Grousser Gëttin Mari sinn, der "fruchtbarer Mamm" an hirer Erscheinung als Miergëttin (och dohier: battert = salzegt Waasser).
Des Weidere wier d'Form "Mirjam" e Partizip vum hebräesche Verb "opstoen, erhiewen", géif also an deem Zesummenhank bedeiten: "déi Erhaben". Och d'Bedeitung "déi Ongezähmt" gëtt heiansdo ernimmt.
Varianten
Déi bekanntst Variante vum Numm sinn: Miri, Manon, Maria, Mariam, Marianne, Mariana, Marie, Marieke, Mariella, Marietta, Marion, Marisa, Marita, Mary, May, Maureen, Mieke, Mirja, Mirä, Miryam, Mirjam, Mirijam, Myriam, Mimi, Merit, Mariame, Meike, Matka, Miranda, Mia.
Kuckt och
Mária
Canton de Nexon
De Canton de Nexon ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Limoges, an der Haute-Vienne an der Regioun Nei-Aquitaine.
Den Haaptuert ass Nexon.
Igor Strawinsky
Den Igor Fjodorowitsch Strawinsky (op Russesch Игорь Фёдорович Стравинский, wëssenschaftlesch Transliteration Igor' Fëdorovič Stravinskij), gebuer de zu Oranienbaum a Russland, a gestuerwen de 6. Abrëll 1971 zu New York an den USA, war e russesche Komponist vu ‚moderner‘ Musek.
Canton de Cahors-Nord-Est
De Canton de Cahors-Nord-Est ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Cahors, am Departement Lot an der Regioun Occitanie.
Panik am Studio 4!
Panik am Studio 4! ass de 5. Album aus der Superjhemp-Serie vum Roger Leiner a Lucien Czuga.
Ëm wat geet et ?
E mysteriéisen Här X vun der Fräiheetsfront vu Mutschebuerg dreet domat, eng Atombomm explodéieren ze loossen, déi en am Studio 4 vun der Villa Glouglouvigny deponéiert huet, wann de japanesche Golfpromoteur Neemengmodi Tasskeekado net géif zu Mutschebuerg, engem Duerf am Kéislek, e Golfterrain opriichten. De Superjhemp an den Inspekter Schrobiltgen fannen zwar geschwënn den Erpresser, mä deen zielt hinnen, nëmmen de russeschen Atomphysiker Oleg Mechhannen wéisst, wéi een d'Bomm entschäerfe kéint.
De Superjhemp flitt mam Schrobiltgen fir d'éischt a Russland (wou en eng Atomzentral mat Kachkéis fléckt), an duerno op Nudel-York, wou de Mechhannen den Aussoe vun der Opere-Sängerin Monsterrat Kaballet no soll sinn. Se fannen e schliisslech beim Tournage vun engem Film iwwer dem Kolumbus seng Iwwerquierung vum Atlantik, an e verréit hinnen, wéi een d'Bomm onschiedlech mécht: einfach de Knäppchen op 'off' stellen.
Domat gëtt den Här X sech awer nach net geschloen. Hie wëll elo d'Luxusbuerger Grondwaasser mat Piffkonzentrat verknaschten.
Kuriéises
Wéi an deenen aneren Albumen aus der Serie gëtt d'Aktualitéit aus deem Joer, deemno 1992, persifléiert: Den neien deeglechen Televisiounsprogramm vun RTL op Lëtzebuergesch, d'Accorde vu Schengen, Europa nom Zesummebroch vum Kommunismus, de 500. Anniversaire vun der Entdeckung vun Amerika, d'Weltausstellung vu Sevilla, asw.
Päerd
D'Päerd gehéieren zu der Uerdnung vun de Perissodactyla. Si ëmfaassen nëmmen eng Gattung, d'Equus.
Zu der Famill an der Gattung vum Päerd gehéieren Déiere wéi Ieselen, Zeebraen an d'Hauspäerd.
Evolutioun
De Päerd hir Evolutioun ass duerch Fossilie ganz gutt beluecht. D'Urpäerd Hyracotherium hat un de viischte Bee véier an un den hënneschte Been dräi Zéiwen. Dat Déier war sou grouss wéi en Hond an huet virun 55 Millioune Joer gelieft.
Kierperbau
D'Päerd sinn un d'séiert Lafe gewinnt an hu sech u Planzekascht ugepasst. Si hunn e laange Kapp an Aen, déi op der Säit leien, mat deene si beim Grasen alles kënne ronderëm gesinn. Si hunn e muskulöse Kierper mat engem laangen Hals. Hir schlank Been hu just eng Zéif, déi en Houf huet. Si hunn ausserdeem grouss Zänn.
Kapell Grenzen
D'Kapell zu Grenzen war eng kathoulesch Kapell, déi zur Par Ettelbréck Saints-Pierre-et-Paul, zum Dekanat Zentrum an zu der Gemeng Ettelbréck gehéiert huet.
Si war der Tréischterin am Leed geweit.
D'Kapell steet op der Haaptstrooss, dem CR345.
Zur fréierer Par Ettelbréck hunn och nach d'Parkierch vun Ettelbréck an d'Kapell zu Waarken gehéiert.
Se gouf den 2. Mäerz 2018 op d'Lëscht vun de klasséierten nationale Monumenter agedroen. Si gehéiert zanter 2016 der Gemeng Ettelbréck a gouf Ufanks 2021 entweit. .
Geschicht
Se staamt aus dem Joer 1773. Et war am Ufank d'Privatkapell vun engem Jesuittepater vun Dikrech, nodeems do den Uerde vum Poopst Klemens XIV. opgeléist gouf.
1985 huet d'Baroness de Broqueville aus dem Schlass Biertreng d'Kapell, déi an engem aarmséilegen Zoustand war, mat der Gemeng Ettelbréck géint Lännereie getosch.
Doropshin ass d'Kapell tëscht 1985 an 1987 vun der Gemeng renovéiert, an den 18. September 1987 vum Bëschof Jean Hengen nei ageweit ginn.
Canton de Verdun-sur-le-Doubs
De Canton de Verdun-sur-le-Doubs ass eng fréier franséisch administrativ Andeelung am Arrondissement Chalon-sur-Saône, am Departement Saône-et-Loire an der Bourgogne-Franche-Comté.
Fränk Schleck
De Fränk Schleck, gebuer de 15. Abrëll 1980 zu Lëtzebuerg ass e lëtzebuergesche Vëlossportler.
Hien ass de Jong vum Johny Schleck, de Brudder vum Andy Schleck an en Enkel vum Auguste Schleck.
De 16. Abrëll 2006 huet de Fränk Schleck als éischte Lëtzebuerger den Amstel Gold Race gewonnen.
Den 18. Juli 2006, 40 Joer nodeem den Edy Schütz d'Alpenetapp Ivrea - Chamonix gewonnen hat, huet de Fränk Schleck d'Kinneksetapp vum Tour vu Gap op L'Alpe d'Huez gewonnen.
Am Tour de Suisse 2007 huet de Fränk Schleck den 19. Juni d'Biergetapp vun Nauders an Éisträich op Triesenberg-Malbun am Liechtenstein gewonnen. Eng 7 km virun der Arrivée, an der Montée am Bierg fir op Malbun, hat de Fränk Schleck déi decisiv Attack gemaach a konnt sech definitiv vun der Spëtzegrupp léisen. Op der Arrivée hat hien e Virsprong vun 32 Sekonnen op den zweetplacéierte Vladimir Efemkin. Nom Marcel Ernzer am Joer 1955, dee sech an der Etapp vu Bad Ragaz op Luzern duerchgesat hat, gëtt domat no 52 Joer erëm eng Etapp vun engem lëtzebuergesche Coureur am Tour de Suisse gewonnen.
2009 huet de Fränk Schleck als éischte Lëtzebuerger nom Lucien Didier am Joer 1983 den Tour de Luxembourg gewonnen.
2010 huet hie fir déi zweet Kéier a senger Carrière eng Etapp am Tour de Suisse gewonnen, an zwar déi 3. Etapp vu Sierre op Schwarzenburg. Zum Schluss stoung hien dunn och ganz uewen um Podium an huet als éischte Lëtzebuerger den Tour de Suisse gewonnen.
Kuerz ier d'Spär ofgelaf war, huet Radioshack Leopard Trek matgedeelt, dowéinst de Fränk Schleck aus hirer Ekipp z'entloossen.
Beim Tour de France 2014 gouf de Frank Schleck 12. am Generalklassement.
Nodeems e beim Léck-Baaschtnech-Léck 2015 gefall war, konnt hien dat Joer net beim Tour de France matmaachen. Hien huet awer eng Biergetapp bei der Vuelta a España 2015 gewonnen.
2016 war hien um Depart vun den Olympesche Summerspiller zu Rio, a gouf do 20. Hien huet kuerz dono ugekënnegt, um Enn vun der Saison seng Carrière op en Enn ze bréngen.
Vernon A. Walters
De Vernon Anthony Walters gebuer den 3. Januar 1917 zu New York, a gestuerwen den 10. Februar 2002 zu West Palm Beach, Florida, war en US-amerikaneschen Zaldot, Geheimdéngschtmann an Diplomat. Hien huet iwwer fënnef Joerzéngte fir aacht verschidde Presidente vun den USA, als antikommunistesche Kämpfer wärend dem Kale Krich geschafft. Am Ufank war en Exekutant a spéider huet en d'Pläng opgestallt fir oppen a verdeckt Operatiounen an der ganzer Welt. Bekannt gouf hien awer eréischt am leschten Drëttel vu senger Carrière, wéi hie vun 1972 bis 1976 Sous-Direkter bei der CIA gouf, a vun 1985 bis 1989 Ambassadeur vun den USA bei der UNO, a vun 1989 bis 1991 Ambassadeur an Däitschland war.
Neozoen
Neozoen (Griichesch: "neos" = nei; "zoon" = Liewewiesen; Eenzuel: Neozoon, Plural: Neozoa (lat.) oder Neozoen) sinn Déieren, déi bewosst oder onbewosst, direkt oder indirekt vum Mënsch no 1492, dem Joer vun der Rees vum Christoph Kolumbus an Amerika, a Gebidder agefouert goufen, an deene si vun Natur aus net virkomm sinn. Neozoë gehéiere mat den Neophyten an den Neomyceten zu den Neobiota.
Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei
D'Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei (kuerz: LSAP) ass eng Lëtzebuerger politesch Partei.
Virum Zweete Weltkrich
Déi éischt Virgängerpartei vun der haiteger LSAP, d'Sozialdemokratesch Partei, ass 1902 gegrënnt ginn.
Déi schlecht Aarbechtsbedingunge vun den Aarbechter, Hongersnout an de Präiswucher am Éischte Weltkrich hunn d'Grënnung vum Bierg- an Hütteverbond acceleréiert an 1917 war den éischte grousse Streik vun der Aarbechterbeweegung. D'Allianz mat de Liberalen, (de sougenannte Lénksblock) ass nom Schoulgesetz vun 1912 zerbrach. 1916 ass aus de Sozialdemokraten d'Sozialistesch Partei ginn, déi d'Republik verlaangt an d'allgemengt Walrecht gefuerdert hunn. 1924 huet si sech nees ëmbenannt an ass zur Lëtzebuerger Aarbechterpartei ginn.
Onzefridde Membere vun der LSAP hire Virgängerparteien hunn ëm 1904 d'Sozialdemokratesch Aarbechterpartei an 1921 d'Kommunistesch Partei Lëtzebuerg gegrënnt.
Zanter 1945
Bei den éischte Walen nom Krich am Oktober 1945 huet d'Aarbechterpartei missen eng schwéier Nidderlag abéissen. 1947 huet déi an LSAP ëmgedeeft Partei hiren Neesopbau ugefaangen an hir ass de Spronk an d'Regierungskoalitioun gelongen (1951-1959 an der Regierung Dupong-Bodson a Bech-Bodson an 1964-1968 an der Regierung Werner-Cravatte).
D'Diskussiounen iwwer d'Ausriichtung vun der Partei huet d'LSAP op en Neits gespléckt. 1970 hu 6 Deputéierten d'Partei verlooss an de Gros vun der Parteispëtzt ass ausgetrueden an huet déi Sozialdemokratesch Partei (SdP) gegrënnt.
Allerdéngs konnt d'LSAP sech nees 1974 opfänken an huet mat der DP an der Mëtt-Lénks-Koalitioun (Regierung Thorn-Vouel-Berg) wichteg sozial Reformen duerchgesat: Reform vun der Justiz (ë. a. d'Humaniséierung vum Strofvollzuch), d'Aféiere vun enger 5. Woch Congé, d'Verallgemengerung vun der 40-Stonnewoch, d'Aféiere vum Lounindex, Reform vum Chômage asw. Dëst huet awer d'Nidderlag vun 1979 net kënne verhënneren. Wärend dëser Legislatur huet d'LSAP hire berüümten Energiekongress ofgehalen an huet de Moratoire un der Atomzentral vu Remerschen decidéiert. Dëst war den definitiven Aus vum Projet.
1979 ass nees en Neiunfank gemaach ginn deen d'Partei zum grousse Walsuccès vun 1984 gefouert huet.
An der Koalitioun mat der CSV (1984-1989, Regierung Santer-Poos I) ass et gelongen, eng déif Ëmstrukturéierung vun der Stolindustrie ze vollzéien an den RMG gouf agefouert. Dës Koalitioun ass zweemol bis 1999 widderholl ginn: d'Regierunge Santer-Poos II an III an d'Juncker-Poos). An dëser laanger Period goufen d'Pensiounskeesen, d'Krankeversécherung an d'Steiere reforméiert, grad wéi d'Maastricht-Ofkommes ënnerschriwwe gouf.
D'LSAP ass dunn eng Legislatur (1999-2004) an d'Oppositioun geschéckt ginn a konnt sech duerch e liicht bessert Resultat bei de Chamberwalen 2004 nees als déi zweetstäerkst Partei am Land behaapten. Si gouf dunn och 2004 an 2009, Koalitiounspartner vun der CSV an de Regierunge Juncker-Asselborn I an II.
No de virzäitegen Neiwale vum 20. Oktober 2013 huet d'LSAP sech mat der DP an deene Gréngen op eng Koalitioun gëeenegt, déi de 4. Dezember 2013 als Regierung Bettel-Schneider vereedegt gouf. D'Resultat vun de Chamberwale vum 14. Oktober 2018 huet et erméiglecht, dës Koalitioun, a Form vun der Regierung Bettel-Schneider-Braz, vum 5. Dezember 2018 u virun ze féieren.
Tuerm (Schach)
Den Tuerm, Unicode: ♖ ♜, ass déi zweetstäerkst Figur beim Schachspill. Zesumme mat der Damm gehéiert en zu de Schwéierfiguren. Et ënnerscheet een an der Grondstellung an an der Erëffnung tëscht Dammentuerm a Kinnekstuerm. Den Dammentuerm ass um Dammefligel postéiert; de wäisse steet um Feld a1 an de schwaarzen op a8. De Kinnekstuerm ass um Kinneksfligel postéiert; de wäisse steet um Feld h1 an de schwaarzen op h8.
Am Mëttelspill
Den Tuerm ass eng typesch Mëttelspill- an Endspillfigur. Wat manner Figuren um Briet sinn, wat den Tuerm seng Reechwäit besser ausnotze kann. Déi gréisst Wierkung entwéckelt den Tuerm op enger oppener oder hallefoppener Linn.
Am Endspill
D'Mattsetze mat Tuerm a Kinnek géint Kinnek gehéiert zur elementarer Mattféierung. Endspiller mat Tierm a Baueren nennt een Tuermendspiller, a stellen ongeféier d'Hallschent vun den Endspiller duer.
Francesco Failli
De Francesco Failli gebuer de 16. Dezember 1983 zu Montevarchi, an der Provënz Arezzo an der Toscana, ass en italieenesche professionelle Vëlossportler.
Um Spaweck
Fiche vum Francesco Failli op siteducyclisme.net
Schwäiz
D'Schwäiz (däitsch: Schweizerische Eidgenossenschaft, fr.: Confédération suisse, it.: Confederazione Svizzera, rätoroman.: Confederaziun svizra, lat. Confoederatio Helvetica) ass e Staat a Mëtteleuropa. D'Land grenzt am Norden un Däitschland, am Osten u Liechtenstein an Éisträich, am Süden un Italien an am Westen u Frankräich.
Bern ass de Schwäizer Regierungssëtz an de facto d'Haaptstad. Déi gréisst Stad ass Zürich.
Sproochen
Dat war net ëmmer sou. D'Rätoromanesch, wat vu manner wéi engem Prozent vun der Bevëlkerung geschwat gëtt, gouf eréischt 1938 Nationalsprooch (Landessprooch). Iwwer en halleft Joerhonnert drop, den 10. Mäerz 1996, hu sech d'Schwäizer dunn an engem Referendum fir d'Romanescht als hir véiert offiziell Sprooch (Amtssprooch) decidéiert. D'Ännerung ass zanter der Revisioun vun der Constitutioun am 1999er Joer a Kraaft, gëllt awer just fir d'Kommunikatioun tëscht Staat a Bierger mat rätoromanesch als Mammesprooch.
Fir de Rescht ass d'Schwäiz sproochpolitesch nom sougenannte Territorialprinzip organiséiert. D'Republik garantéiert zwar Sproochfräiheet fir d'Bierger, léisst d'Kantonen an d'Gemengen awer selwer doriwwer decidéiere wat fir e Status déi jeeweileg Sproochen op regionalem Plang hunn. Domat ass d'Méiglechkeet ginn traditionell Sproochraim z'erhalen. D'Konsequenz dovun ass, datt an deene meeschte Schwäizer Gemengen nëmmen eng Sprooch als offiziell unerkannt ass. Nëmmen an e puer Bezierker a Gemengen laanscht d'Sproochgrenzen huet een de Choix tëscht de Sproochen. Dat gëllt natierlech nëmme fir den Ëmgang mat ëffentlechen Institutioune wéi der Verwaltung, de Schoulen an de Geriichter.
Am Schwäizer Schoulsystem mussen d'Schüler nieft hirer Mammesprooch op d'mannst nach eng weider Landessprooch a meeschtens och nach Englesch léieren.
D'Majoritéit vun de Schwäizer gehéiert zu der däitscher Sproochcommunautéit (62,7 %). Geschwat gëtt allerdéngs Schwizerdütsch wat historesch gesinn zu der alemannescher Sproochefamill gehéiert an eng méi al Sproochform wéi d'Héichdäitsch ass. Et gëtt zwou Haaptrichtungen: Berndütsch an Züridütsch. Genee wéi och zu Lëtzebuerg gëtt et an der Schwäiz eng Diglossie am Däitschen. Dat heescht a verschiddene Beräicher gëtt den Dialekt benotzt, z. B. beim Schwätzen, Talkshow, etc, an an aneren d'Standardsprooch z. B. an de Printmedien oder de Schoulbicher.
Franséisch hunn 20,4 % vun de Schwäizer als Mammesprooch. Geographesch konzentréiert sech d'francophone Bevëlkerung am Beräich vun der Romandie, am Weste vum Land.
Anerwäerts ass Graubünden och dee Kanton an deem d'Rätoromanesch, eng al romanesch Sprooch, nach eng relativ staark Positioun huet (an der Géigend vum Engad). D'Minoritéitesprooch (0,5 % Mammesproochler) ass laang Zäit vun offizieller Säit aus vernoléissegt ginn an huet och haut nach schwéiere Stand vis-à-vis vum Däitschen. Zanter 1860 sinn 51 Gemengen zu Graubünden vum Romaneschen an d'Däitscht gewiesselt. Déi véiert offiziell Landessprooch gëtt a verschiddenen Dialekter geschwat an hautdesdaags och nees an der Schoul geléiert. D'Schwäizer Tëlee huet sech dozou verflichte gelooss e gewëssene Prozentsaz Sendungen -och spezielle Kannersendungen- op Rätoromanesch ze weisen.
Administrativ Ënnerdeelungen
D'Schwäiz besteet aus 26 Kantonen:
Bierger, Flëss a Séien
D'Matterhorn zu Zermatt ass ee vun den héchste Bierger vun den Alpen an e reegelrecht Nationalsymbol vun der Schwäiz.
Sassey-sur-Meuse
Sassey-sur-Meuse (55469), ass eng kleng franséisch Uertschaft a Gemeng am Departement Meuse an der Regioun Grand Est.
Geographesches
D'Meuse an de Canal de la Meuse lafen direkt laanscht d'Duerf.
Index librorum prohibitorum
Den Index librorum prohibitorum (lat. fir "Index vun de verbuedene Bicher") war eng Lëscht vu Wierker, déi Katholicken net liesen duerften. D'Verzeechnis ass 1967 a senger verbindlicher Form ofgeschaaft ginn.
Déi réimesch-kathoulesch Kierch fänkt un, Bicher ze verbidden
Dat éischt reng kierchlecht Bicherverbuet geet zeréck op d'Joer 400. Ënner dem Virsëtz vum Theophilus vun Alexandria gouf dekretéiert, keen däerft d'Schrëfte vum Origenes "liesen oder a sengem Besëtz hunn". Am Joer 446 huet de Poopst Leo I. d'Schrëfte vun de Manichäer verbrenne gelooss. Déi éischt Synod, déi ordonéiert huet, datt Schrëfte sollte verbrannt ginn, déi vun hir als "verdaamt" ugesi goufen, war 681 déi Drëtt algemeng Synod vu Konstantinopel. Den Decretum Gelasianum, deen 496 um réimesche Konzil erauskoum, ass deen eelsten Index vu verbuedene Bicher.
D'Bicherverbueder am Mëttelalter
Dem Berengar vun Tours seng Owesmoolzechtsléier gouf 1050 op der Synod vu Vercelli verdaamt. Nodeem den Abaelard 1120 op der Synod vu Soissons gezwonge gouf, seng "Theologesch Introduktioun" ze verbrennen, huet den Innozenz II. 20 Joer méi spéit ordonéiert, hien an e Klouschter anzespären a seng Schrëften ze verbrennen. An enger Bull vum Poopst Johannes XXII. gouf ënner aneren de Marsilius vu Padua zum Heretiker erkläert. Ee Joer méi spéit huet en de Bann iwwer de William vun Ockham verhaangen. Am Laf vum 13. Joerhonnert gouf a Frankräich vu verschiddene Synoden de Laië verbueden, d'Bibel ze liesen, mat Ausnam vun de Psalmen. Vum Gregor IX. an deene Peepst, déi no him koumen, gouf zu widderhuelte Kéieren d'Verbrenne vum jiddeschen Talmud ordonéiert.
ILife
iLife war e Softwarepak vun Apple.
En huet sech aus follgende Multimediaprogrammer zesummegesat:
De Softwarepak mam Numm iLife gëtt et net méi, mee d'Programmer GarageBand an iMovie sinn haut fräi am Mac App Store verfügbar. (Stand: 2021) Si lafen op de Betribssystemer macOS, iPadOS an iOS.
D'Programmer iDVD, iWeb an iPhoto ginn antëschent net méi produzéiert. Si sinn och op Mac OS 9 gelaf.
Damm (Schach)
D'Damm, Unicode: ♕ ♛, ass déi stäerkst Figur beim Schachspill. Zesumme mam Tuerm gehéiert si zu de Schwéierfiguren. An der Praxis ass d'Damm am Zesummespill mat Tuerm, Leefer a Sprénger eng staark Ugrëffsfigur.
Erëffnung
An der Erëffnung sollt d'Damm net ze fréi entwéckelt ginn, well hir exponéiert Stellung dem Géigner Geleeënheet gëtt seng eege Figure duerch Ugrëff op d'Damm, déi doropshin zéie muss, mat Tempogewënn z'entwéckelen. An der Reegel ass et dohier méi sënnvoll, fir d'éischt d'Liichtfiguren, also d'Sprénger an d'Leefer, z'entwéckelen an ze rochéieren. Eng Ausnam stellt zum Beispill d'Skandinavesch Verdeedegung duer, bei där d'Damm schonn am zweeten Zuch gezu gëtt.
Mëttelspill
Am Mëttelspill sollt d'Damm zentraliséiert ginn, fir hir Kraaft z'entfalen. Virun allem d'Kontroll vun oppene Linnen an Diagonalen ass unzestriewen, well se dann hir gréisste Stäerkt, hir Reechwäit, ausspille kann. Dacks féiert d'Damm den Ugrëff duerch, nodeem déi aner Figuren déi dofir néideg Viraussetzunge geschaf hunn. Een an der Literatur beléift Motiv, dat an der Praxis allerdéngs seele virkënnt, ass d'Dammenaffer. Dobäi gëtt d'Damm géint eng däitlech méi schwaach Figur geaffert, fir ee spillentscheedende Virdeel z'erlaangen, zum Beispill een direkte Mattugrëff.