cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nogent-sur-Vernisson
Nogent-sur-Vernisson est commune Francicum 2'594 incolarum (anno 2010) praefecturae Ligerulae in provincia Media
M. F. K. Fisher
De vita
Maria Francisca Kennedy Albion in urbe Michiganiae nata est ubi pater patruusque diarium dirigebant. Familia autem anno 1911 Californiam petivit ubi anno 1912 in urbe Whittier habitationem statuit. Collegium Occidentale Angelopoli in urbe unum annum frequentavit, sed Alberto Fisher contubernali anno 1929 nupsit statimque cum eo ad Franciam itinere maritimo profecta est. Divione morabant ubi illa scholam Bellarum Artium, hic universitatem Divionensem frequentabat, ubi mox etiam studebat Laurentius Clark Powell.
Maria Albertusque, pecunia carente, in Californiam prope parentibus rediti ad Laguna Beach habitare coeperunt: eo mox Laurentius Powell amicus, bibliothecarius futurus, eo paulo tardius mariti Dillwyn pictor et Gigi Parrish actrix convenerunt. Maria mox iter breve Francicum cum Dillwyn persecuta, hic Mariam Albertumque anno 1936 Vibiscum Helvetiae secum convenire invitavit: ibi duos fere annos degerunt atque, divortiis factis, Dillwyn Mariam in matrimonium duxit. Haec iam anno 1937 librum primum, titulo Serve It Forth, alterumque, titulo Touch and Go, quem cum Dillwyn sub pseudonymo Victoria Berne composuerat, anno 1939 divulgaverat. Ille autem eodem anno subito aegrotans, doloribus semper crescentibus, anno 1941 sibi mortem intulit. Maria ad eius memoriam tertium librum suum eodem anno editum, titulo Consider the Oyster, dicavit.
Annis insequentibus ad Hemet in California habitans Maria libros plures scripsit eodemque tempore apud Paramount Pictures mimographa cinematographica pro Bob Hope, Bing Crosby, Dorothea Lamour operam dedit. Donaldo Friede editori scriptorique subito anno 1944 nupsit, anno 1950 se separavit. Breviter apud patrem, quo mortuo Aquis Sextiis in urbe Franciae ab 1953, deinde Sanctae Helenae in valle Napensi ab anno 1955 habitabat. Hac in urbe cum Iacobo Beard annis 1960 bibliothecam vinariam vallis Napensis condidit. Interdum in Franciam et praesertim Provinciam profectus est, ubi ante annum 1970 Iuliam Child, Iacobum Beard, Michaelem Field editorem cognovit. Ad Glen Ellen Californiae eo anno mutavit ubi domum novam sibi construere iussit: ibi die 22 Iunii 1992 mortem obiit.
De operibus
Libros fere viginti septem edidit, inter quos The Physiology of Taste ('Physiologia gustus'), quem ex Ioannis Anthelmi Brillat-Savarin Physiologie du goût Anglice convertit. Duo volumina eius ephemeridum brevi tempore ante mortem prolata sunt. Primus liber eius, Serve it Forth, anno 1937 prolatus est. Eius libri sunt commentarii mixti, qui de victu, periegesi, memoriis tractant. M. F. K. Fisher credidit bonum cibum unam tantum ex "artibus vivendi" esse, quod in scriptis suis investigare solebat. W. H. Auden olim de ea dixit: "Neminem in Civitatibus Foederatis novi qui meliorem orationem solutam scribit."
Gulielmus Reich
Gulielmus Reich (natus familia Iudaica die 24 Martii 1897 in Dobzau, Galicia; mortuus Lewisburgi Pennsylvaniae die 3 Novembris 1957) fuit medicus psychiatricus, animi, et actuum sexualium studiosus.
La Madrague
La Madrague est nota cantiuncula Francica a Brigitta Bardot anno 1963 cantata. Scripta est a Gerardo Bourgeois et a Ioanne-Max musicata.
Cantiunculae titulum est etiam nomen domus Brigittae in litore Francico vici Heracleae Cacabaris. Toponymum madraga "cetarium" Latine sonat, scilicet rete ad tunnos capiendos et necandos positum.
Multi cantores et cantrices cecinerunt La Madrague: inter alios grex Reunionensis Zong anno 2006, Camélia Jordana anno 2009 et etiam Maria France anno 2009 celebrans septuagesimum quintum annum Brigittae.
Aron (Meduana)
Aron est commune 1753 incolarum (anno 2009) praefecturae Meduanae in Franciae regione Pagis Ligeris.
Bruxellae
Bruxellae (Francogallice: Bruxelles, Batavice: Brussel, Theodisce: Brüssel) sunt urbs caputque Belgicae et de facto Unionis Europaeae. Anno 2000 (anno millennii, qui dicebatur), ut culturalis Europae hereditas praecipue honoraretur, novem urbes electae sunt, inter quas et Bruxellae, quae titulo capitis culturalis Europaei exornatae sunt.
Geographia
Bruxellae sunt unum ex undeviginti communibus Regionis Bruxellanae Capitalis, quae est maxima regio urbana in Belgica, caput de iure Belgicae et sedes Communitatis Francicae Belgicae et Communitatis Flandricae. . Bruxellis Commissio Europaea sedem habet ibidemque una est sedes parlamenti Europaei, altera autem Argentorati est.
Cum Bruxellae saeculo decimo a Carolo, Duce Lotharingiae, conditae essent, celeriter urbs principalis facta sunt. Nunc Bruxellis magis quam decies centena milia sunt incolarum.
Aedificia
Aedificia nota sunt Atomium et Manneken Pis.
Religio
Bruxellae est sedes episcopalis metropolitana (Archidioecesis Mechliniensis-Bruxellensis). Praesens archiepiscopus est Iosephus Cardinalis de Kesel, archiepiscopus emeritus Andreas Iosephus Léonard.
3371 Giacconi
3371 , olim designationibus 1955 RZ, 1955 TP, et 1975 BK1 agnitus, est asteroides systematis solaris nostri, asteroidibus Cinguli Principalis attributus. Astronomis terrestribus magnitudinem absolutam monstrat. Die  auspiciis programmatis exploratorii Programma Asteroidis Indianae Observatorii Goethe Link repertus est.
Rerum orbitalium ratio epochae constitit. Qua epocha 3371 per dies  circa solem movebatur. Axem orbitalem habebat unitatum astronomicarum et eccentricitatem, distans igitur a sole quam minime unitatibus , quam maxime unitatibus. Inclinatio orbitalis ° reperiebatur, anomalia media °.
Melles
Melles est commune Francicum 106 incolarum (anno 2012) praefecturae Garunnae Superioris in regione australi Meridiano et Pyrenaeis (a die 1 Ianuarii 2016 Occitania Ruscinone Meridiano et Pyrenaeis).
Alma nox
"Alma nox" vel "Tranquilla nox" vel "Silens nox" vel "Sancta nox" vel "O silens nox" est hymnus Nativitatis Iesu Christi, qui fere toto orbe Christiano notus est. A magistro et organista Francisco Xaverio Gruber et a presbytero Iosepho Mohr compositus et primum anno 1818 mense Decembri in Vigilia Nativitatis Christi in ecclesia Sancti Nicolai in vico Oberndorfio prope Salisburgum (Austria) cantatus est. De necessitate cantandi ad citharam fert fama, multis in fabellis popularibus repetita: organistam organulo ecclesiae tunc ruinoso diffidentem ante ipsum festum presbyterum consuluisse, qui ei suaderet, ut versus huius carminis iam prius factos ad duas voces cantandos cithara comitante componeret.
Anno 1832 id carmen natalicium, cum auctores iam in oblivione iacebant, Lipsiae una cum variis carminibus Tiroliensibus cantatum est, auditoribus placuit et quasi volatu in orbe terrarum innotuit. Editio princeps anno 1833 Dresdae publicata est. In hodiernum diem plus quam 300 conversiones carminis in varias linguas factae sunt.
Ecclesiola in Oberndorfio, ubi carmen primo cantatum est (quae Theodisce itaque Stille-Nacht-Kapelle appellatur), quot annis a multis hominibus visitur.
Sassenay
Sassenay  est commune Francicum 1'532 incolarum (anno 2009) praefecturae Araris et Ligeris in regione Burgundia.
Alma nox
Carmen ex sex strophis constat, quarum tantum tres (prima, secunda, sexta) cani solent.
Barrou
Barrou  est commune Francicum 497 incolarum (anno 2009) praefecturae Andrae et Ligeris in provincia media.
Alma nox
Verba carminis
Aliae eiusdem carminis versiones invenies apud Vicifontem.
Alma nox, tacita nox! Omnium silet vox. Sola Virgo nunc beatum Ulnis fovet dulcem natum. Pax tibi, Puer, pax!
Alma nox, tacita nox! O Iesu, tua vox Amorem nobis explanat Nos redemptos esse clamat In tuo natali.
826 Henrika
826 , olim designationibus 1916 ZO, 1930 MG, 1934 HE, 1935 SW1, 1948 PJ1, 1957 QC, 1962 UK, et 1962 VC agnitus, est asteroides systematis solaris nostri, asteroidibus Cinguli Principalis attributus. Astronomis terrestribus magnitudinem absolutam monstrat. Die  a Maximiliano Wolf in Observatorio Civitatis Heidelbergae-Konigstulae versato repertus est.
Rerum orbitalium ratio epochae constitit. Qua epocha 826 per dies  circa solem movebatur. Axem orbitalem habebat unitatum astronomicarum et eccentricitatem, distans igitur a sole quam minime unitatibus , quam maxime unitatibus. Inclinatio orbitalis ° reperiebatur, anomalia media °.
Saint-Germain-Nuelles
Saint-Germain-Nuelles est commune Francicum 2'068 incolarum (anno 2012) praefecturae Rhodani in regione orientali Rhodano et Alpibus (a die 1 Ianuarii 2016 Arvernia Rhodano et Alpibus). Commune creatum est die 1 Ianuarii 2013 cum vici Nuelles et de Saint-Germain-sur-l'Arbresle contributi sunt.
Cultus imperatorius (Roma antiqua)
Cultus imperatorius apud Romanos antiquos fuit veneratio imperatorum Imperii Romani. Imperatoribus mortuis nec non vivis sacra oblata et imagines eorum adoratae sunt.
Historia
Cultus imperatorius non solum apud Romanos, sed etiam apud alios populos antiquitatis invenitur. Initium cepit ab Alexandro Magno, qui, ut putabatur, ob res maximas ab eo gestas post mortem inter deos acceptus cultoribus deinde auxilio erat. Posthac alii duces post mortem divi dicti sunt, denique etiam benefactores vivi.
Romanis initio cultus imperatorius ignotus erat. A saeculo secundo a.C.n. autem populus in provinciis orientalibus et magistratus, qui provinciis praeerant, et populum Romanum et Deam Romam veneratus est.
Anno 217 a.C.n. cultus Genii Publici sive Genii Populi Romani publice acceptus est. Non erant aliae cultus imperatorii formae tempore rei publicae.
A Gaio Iulio Caesare res mutari coeperunt. Caesar, qui a dis electus et viribus singularibus praeditus fuisse credebatur, vivus maxime honoratus est, sed nondum divus dominus. Mortuus autem anno 42 a.C.n. divus dictus nomine Divus Iulius dis ascitus est.
Augusto sequentibusque imperatoribus veneratio imperatorum divorum in usum recepta est. Cum imperator mortuus ob beneficia divus dictus est (apotheosis), corpore cremato aquila liberata est, quae animam imperatoris in caelum ferret. Ascensus animae litteris publicis mandandus erat.
Senatus divum imperatoris mortui statum agnovit. Divus templo ac flaminibus propriis auctus est. Imperatores invidiosi post mortem senatus consulto damnationi memoriae traditi sunt. Imperatores vivi apotheosin adipisci nequibant, charisma eorum autem cultu genii Augusti colebatur. Imperatores erant summi iudices et pontifices maximi, qui leges novas ferre et ius certo ac definite interpretari potuerunt.
Imperatores Caligula (37-41), Nero (54-68), Domitianus (81-96) et Commodus (180-192), qui modo tyrannorum regnabant, reges hellenisticos sequentes iam vivi divinis honoribus coli voluerunt, mortui autem non iam culti sunt.
Discrimine tertii saeculi imperator Decius (249-251), ut imperium reconciliaret, antiquum cultum publicum restituit et cultum imperatorium amplificavit: In sua persona divinitatem apparere (epiphania) dilatum est. Aurelianus (270-275) officia orientalia introduxit et Solem invictum summum imperii deum fecit. Diocletianus (284-305) tetrarchiam imperatorum manifestationem deorum (ut puta Iovis) imperii haberi voluit.
Diocletiano mortuo Constantinus ab anno 312 religioni Christianae favebat et anno 313 Edictum Mediolanense promulgavit. Sperans religionem Christianam novum instrumentum ad imperium coercendum fore ecclesiae privilegia dedit et unitatem eius urgebat.
Postquam Theodosius I (379-395) omnes religiones praeter Christianam ilicitas esse declaravit, cultus imperatorius sublatus est. Tamen imperatorum vis in religionem usque ad Aevum Novum permanebat. Rex divinus in "Dei gratia regem" mutatus est. Officia aulica erant eadem, quae etiam papae imitabantur.
Exuperius Iosephus Bertin
Exuperius Iosephus Bertin (natus Trembliaci die 21 Septembris 1712, mortuus die 25 Februarii 1781) fuit medicus et anatomicus Francicus, qui columnas renales primum descripsit.
Laurentius Valla
Laurentius Valla vel Laurentius Vallensis (natus Romae anno 1405 aut 1407; ibidem obiit mortem Kalendis Augustis 1457) fuit rerum gestarum scriptor et humanista Italus.
Vita
Romae Laurentii Valla magistri fuerunt Leonardus Aretinus et Ioannes Aurispa. Annis inter 1431 et 1433 ipse professor Papiae fuit, antequam vitam degeret Mediolani, Genuae, Ferrariae et Mantuae vitam degeret. Anno autem 1435 in servitia regis Alphonsi V venit quem anno 1442 in Neapolim captam comitaturus erat. Inimicitiis affectus anno 1447 autem Nicolao V papa Romam revenit. Iste papa studia humaniora et eorum fautores valde promovebat, ut patet. Servus servorum Dei anno 1448 eum scribam apostolicam instituit et ex anno 1450 venia docendi in Universitate Gregoriana armavit. Calixto III pontifice maximo officium apostolicume et canonicatus varios adeptus est, e.g. in Archibasilica Sanctissimi Salvatoris.
Rixosus et doctissimus Valla multas disciplinas tunc vigentes oppugnabat. Verba exaravit e.g. in opere »De voluptate dialogus« (1431) contra mores falsos, in opere »Repastinatio dialectices« contra logicam dialecticamque scholasticam, in opere »Elegantiae latini sermonis« (confectio ante annum 1444) contra latinitatem non classicam, in opere »De falso credita et ementita Constantini donatione declamatio« (1440) contra papae potestatem saecularem, in operibus »De libero arbitrio«, »De professione religiosorum« et »Annotationes in Novumj Testamentum« contra theologiam traditionalem. Iurisprudentiam iam Papiae in invectiva contra illtustrissimum Bartolum a Saxoferrata aggressus erat. Inter eius interpretationes citentur operum Thucydidis Herodotique conversiones (Venetiis 1452 et 1474). Opera eius selecta primo edita sunt anno 1542 Basileae.
Mauzac (Garunna Superior)
Mauzac est commune Francicum 1'195 incolarum (anno 2012) praefecturae Garunnae Superioris in regione australi Meridiano et Pyrenaeis (a die 1 Ianuarii 2016 Occitania Ruscinone Meridiano et Pyrenaeis).
Iura civilia et politica
Iura civilia et politica sunt pars iurum humanum quae libertatem singulorum; libertas cogitationis, libertas religionis, opinionis politicae, libertas loquendi, libertas imprimendi, libertas commeandi, libertas associationis conventusque et libertas philosophandi tractat. Atque aequalitatem ante legem cum protectione contra omnes discriminationes, interdictionem torturae, servitutis et laboris coacticii spectat. Etiam ius vitae, ius ad iustum iudicium (habeas corpus), praesumptio innocentiae, vitae privatae et ius ad suffragium sunt iura civilia et politica.
Iura civilia et politica ex iure civilis vel iura naturalis est ac Conventio de Protectione Iurum Humanorum et Libertatum elementariorum sicut Pactio Internationalis de Iuribus Civilibus et Politicis spondent haec iura apud Universam Iurum Humanorum Declarationem.
Fumisugium
Fūmĭsūgĭŭm, sive īnfūmĭbŭlŭm , sive pīpă , est instrumentum quo fumus tabaci aut aliarum substantiarum incensarum in furniculo per tubulum inter labia positum sugi degustarique possit.
Olim erat instrumentum sacrum apud Amerindianos quo "Magnum Spiritum" honorare possent, postea apud Europaeos solum ad voluptatem capiendam destinabatur.
Arminius
Arminius etiam Harminius, vulgo Hermann (probabiliter ex Germanico Irmin 'Magnus'; confer Herminones) fuit dux Cheruscorum et civis equesque Romanus. Arminus fuerat servus Romanus dum puer est. In Romanos coniurationem fecit, atque eorum ducem, Publius Quinctilius Varus erat dux Romanus in proeliis. Et Publium Quinctilium Varum mense septembri anni 9 in insidias dolo perduxit. Arminius etiam fuerat socius Romanorum, sed tum, Arminius factus est socius Quem in Teutoburgiensi saltu vicit, et ita, Varo mortuo, tres legiones —XVII, XVIII, XIX— delevit. Quae res gesta Clades Variana a Romanis appellata est. Postea, Arminius et ipse ab aemulis Germanicis necatus est.
Arminius Thusneldam, filiam Segestis ducis Cheruscorum, rapuit et in matrimonium duxit.
Arquenay
Arquenay est commune 634 incolarum (anno 2009) praefecturae Meduanae in Franciae regione Pagis Ligeris.
Saint-Igny-de-Vers
Saint-Igny-de-Vers est commune Francicum 601 incolarum (anno 2012) praefecturae Rhodani in regione orientali Rhodano et Alpibus (a die 1 Ianuarii 2016 Arvernia Rhodano et Alpibus).
Eurema ada
Eurema ada, olim Terias ada, est species papilionum generis Euremae. Inventa est in Borneo septentrionali et descripta anno 1871.
Latitudo alarum est 35 mm.
Astyanax
Astyanax (Ἀστυάναξ = "urbis dominus", ita a Troianis appellatus quia solus Hector Ilium tuebatur ) vel Scamandrios (Σκαμάνδριος, Σκάμανδρος ab ipso patre appellatus) in mythologia Graeca est filius Hectoris et Andromaches coniugis eius. Una e lepidissimis scaenis Iliadis exeunte carmine sexto Astyanactem patris ad proelium properantis galeam cristamque reformidantem et lacrimantem ostenditː tunc pater abiecta galea puerum manibus sustulit et osculatus est. Troia capta a Graecis victoribus, adhuc filium Hectoris timentibus ne olim bellum renovaret, ex altissima turre praecipitatus est. Quod horrendum fatum et Euripides et Seneca in scaenam protulerunt. Aetate moderna et Maphaeus Vegius de Astyanacte poema conscripsit.
Ioannes Robertus Gregg
Ioannes Robertus Gregg (Shantonagh Comitatus Monaghan Hiberniae, 17 Iunii 1867—Novi Eboraci, 23 Februarii 1948) fuit educator qui libros edendos curavit, humanitarianus, et inventor notarum greggianarum, systematis tachygraphici eponymi.
Novara Calcio
Novaria Pediludium, sive Italice Novara Calcio, maxima societas pediludii Novariae urbis. Eius abilissimus lusor Silvius Piola fuit, qui saepissime pilam in metam propulit (nam hic est solus vir qui 274 retis violationes in Serie A fecit et 339 in Italia). Alii periti lusores Petrus Ferraris atque Petrus Rava fuerunt.
9331 Fannyhensel
9331 , olim designationibus 1990 QM9 et 1997 CA6 agnitus, est asteroides systematis solaris nostri, asteroidibus Cinguli Principalis attributus. Astronomis terrestribus magnitudinem absolutam monstrat. Die  ab Erico Gualterio Elst, astronomo apud Observatorium Europaeum Australi versato, repertus est.
Rerum orbitalium ratio epochae constitit. Qua epocha 9331 per dies  circa solem movebatur. Axem orbitalem habebat unitatum astronomicarum et eccentricitatem, distans igitur a sole quam minime unitatibus , quam maxime unitatibus. Inclinatio orbitalis ° reperiebatur, anomalia media °.
Venantius Fortunatus
Venantius Honorius Clementianus Fortunatus, Duplavili (qui vicus ibidem situs erat, ut nonnulli putant, ubi hodie urbs italice Valdobbiadene vocata) haud procul a Tarviso in Italia superiore inter annos p.C.n. 530 et 540 natus, Limoni, quod erat caput Gallicæ Pictavorum civitatis, ut illorum episcopus postridie Id. Dec. (14 Decembris) inter annos 600 et 610 interiit. In litteris autem et sacris et profanis versatus carmina præclara composuit quorum alia Dei laudationes, alia rerum illo tempore gestarum commemorationes sunt.
Venantius in sanctorum numero putatur et die mortis suæ 14 Decembris celebratur.
Eo puerulo princeps Orientis Justinianus longum et acerbum bellum in Italia suscepit ut eam ab Ostrogothis recuperaret. Si autem non liquet utrum primam ætatem in natali vico egerit an cum parentibus propter belli pericula Aquileiam urbem, de cujus episcopo Paulo in carminibus suis amicissime loquitur, abierit habitatum, tamen constat eum adulescentem Ravennæ, tum Italiæ capitis, aliquamdiu constitisse ut litteris non tantum Latinis, sed etiam aliqua ex parte Græcis studeret, nec minus christianorum poetarum libris quam præclarissimorum paganorum. Cum autem annos ad triginta natus erat, oculorum inflammatione affectus preces sancto Martino adhibuit brevique sanatus est, ita ut ad Turones, quorum episcopus Martinus fuerat, sancti reliquiarum venerandarum causa peregrinari constituerit. Nec tamen recta via Cæsarodunum Turonum properavit, sed iter per Germaniam et Galliam Belgicam flexit, ut vere anni 567 Divodurum Mediomatricorum, quod tum erat Francici Austrasiæ regni caput, advenerit. Cujus circuitus etsi causam affert quod alia quoque sacraria visere volebat, tamen suspicio esse potest eum ad Austrasiæ regem eo consilio adiisse ut regius poeta conduceretur.
Ubi autem in Mediomatricorum civitatem advenit, tum rex Sigibertus Brunichildem, Athanagildi Visigothorum regis filiam, uxorem ducturus erat. Nuptiali ergo carmine conjuges cunctosque eorum comites die festo delectare potuit, quod primum tantum fuit poema ab eo Brunichildi reginæ dedicatum. Etsi vero miseram Galsuintham, Brunichildis sororem, a viro Chilperico, Neustriæ rege, perfidiose interfectam, versibus deploravit, tamen Fredegundem quoque Chilperici concubinam scelerisque instigatricem aliis carminibus laudavit.
Postquam autem apud Austrasiæ regem aliquot menses constitit, Lutetiam petiit ubi rex Charibertus vivebat. Quo paulo post extremo anno 567 mortuo perrexit tandem Cæsarodunum Turonum, ubi Gregorium, qui anno 573 episcopus illius civitatis factus est, cognovit, deinde Limonum, caput Pictavorum. Reginam enim Radegundem, Chlotarii I viduam, quæ illic monasterio a se condito præerat, visere volebat, iunctaque cum ea firmissima amicitia apud eam Limoni mansit et plurima carmina ad eam laudandam defendendamque per reliquam ætatem composuit. Circa autem annum 576 sacerdos ecclesiæ Pictavorum factus circaque annum 600 paulo antequam interiit episcopus civitatis sacratus cum multis tum inter Francos nobilissimis commercium habuit, qui eum litteratissimum putabant cunctorum regni incolarum.
Opera
Inter plurima carmina ab eo relicta memoranda sunt (præter ea de quibus jam mentio facta est) et quod quattuor libris de sancti Martini virtutibus composuit, et quod de Thuringiæ regni, reginæ Radegundis patriæ, excidio scripsit, et præclarissimi hymni qui etiamnunc a christianis diebus festis canuntur, sicut Pange lingua vel Vexilla regis. Solutis autem verbis nonnullorum sanctorum episcoporum Vitas scripsit, ut Germani Parisiorum episcopi, Remigii Remorum episcopi Francorumque apostoli, Medardi Viromanduorum episcopi, Albini Andecavorum episcopi. Nec sane omittenda est ejus sanctæ Radegundis Vita.
Aemonia
Aemonia (alia nomina: Aemona, Civitas Nova,  Emonia, Neapolis, Novetium, Novigradum ) (Croatice: Novigrad, Italiane: Cittanova / Cittanova d'Istria) est Urbs Croatiae ac municipium, in Regione Histriana ac in Histria, paenisula et historica terra, situm. Incolunt urbem 4.328 (ab anno 2011). Urbani Aemonienses vel Civitanovenses et Neapolitani appellantur.
Sermones
Magna pars incolarum ibi Croatice, quamquam multi etiam Italiane loquuntur accurate:
Historia
Ab anno 1920 ad annum 1947 Aemonia Nova fuit urbs et municipium Italiae, in Regione Venetia Iulia et in Provincia Polensi.
Praeclari cives
Aemoniae Novae olim vixerunt aut nati sunt et vixerunt vel hodie vivunt multi praeclari homines atque multae praeclarae mulieres, inter quos:
Textus (biologia)
Textus est nonnullis cellulis simile quae ad structuram pertinent et idem officium perficiunt. Animantibus Eucaryotis, id est animalibus ac plantis, solis sunt textus. In supra dictis, multi textus varii membra et viscera corporis constituunt. Quattuor species textuum sunt:
Notae tironianae
Notae tironianae sunt systema tachygraphicum (vel notarum) quod a Marco Tullio Tirone, scriba Ciceronis, excogitatum esse habetur. Systema in quattuor milia fere notarum olim constitit, antiquitate aliquantum ad quinque milia signorum amplificatum. Notae tironianae medio aevo Europaeo in monasteriis doctae sunt, cum systema ad circa tredecim milia signorum amplificaretur (vide immutationes scribales). Usus notarum tironianarum ex saeculo undecimo imminutus est, sed nonnulli usus per saeculum septimum decimum videri possunt.
Historia
Primae notae hodei notae sunt systema a Xenophonte rerum gestarum scriptore in Memorabiliis Socratis adhibitum, notae socratae appellatae. Primus notarum tironianarum adhibitarum relatus apud Plutarchum invenitur, qui dicit eas anno 63 a.C.n. ad scribendam Catonis accusationem Catilinae adhibitas esse:
Nibella
Nibelle est commune Francicum 1'045 incolarum (anno 2010) praefecturae Ligerulae in provincia Media
Ioannes Oecolampadius
Ioannes Oecolampadius (natus Johannes Heussgen anno 1482 in Weinsberg; Basiliae die 24 Novembris 1531 mortuus) fuit reformator urbis Basiliae et theologus Helveticus. Cognomen Graecum e prava interpretatione nominis Germanici tamquam Haus et Schein ductum est (lumen domus).
Vita et studia
In Franconia divite mercatoris familia ortus per matrem Pfister natam avum Basiliensem habebat. Valetudine infirma oppressus aegrotare semper videbatur ː nihilominus laborem et vigilias numquam recusavit. Primum Bononiae et Heidelbergae iuri studuit, mox tamen incepto destitit et theologiae praedicationique in patria sua operam dedit. Simul apud Iohannem Reuchlin philologia Graeca et Hebraica animum imbuebat. Basileam a Iohanne Frobenio invitatus Graecae editioni Novi Testamenti anni 1516 cum Erasmo operam tulit. Interpres Latinus patrum Gregorii Nazianzeni et Iohannis Chrysostomi, atque idem commentator Isaiae prophetae et Epistulae ad Romanos , opera sua Basileae plerumque apud typographum Andream Cratandrum publicabat atque mandantibus magistratibus Basiliensibus et Germanice  ex cathedra praedicabat et in universitate theologiam Latine profitebatur. Initio Lutheri propositis favebat, propior tamen Tigurensi reformatori Zwinglio erat. A Luthero de Cenae spirituali interpretatione (1525) secessit nec illa controversia umquam composita est. Simul anabaptistis adversabatur. In fine artificum sodalitatibus fretus paulo antequam moreretur victoriam rettulit ː anno 1529 Consilium civitatis  cultum evangelicum - cuius Oecolampadius primus antistes fuit - Basileae edicto celebrandum iussit atque missam catholicam prohibuit.
Anno 1528 uxorem duxit Wibrandis Rosenblatt, viduam multo iuniorem e qua tres liberos genuit. Oecolampadio mortuo Wibrandis duos alios claros reformatores  maritos habuit, Argentoratenses Wolfgangum Capitonem (1478-1541) et Martinum Bucerum (1491-1551).
De honoribus posthumis
Caritate Evangelica et pauperum cura motus dicebatur ˑ certe moderatior fuit quam multi alii reformatores. In Monasterio Basiliensi eius titulus inter Iacobum Meierum et Simonem Grynaeum sic legitur ː D.IO.OECOLAMPADIVS PROFESSIONE THEOLOGVS TRIVM LINGVARUM PERITISSIMVS AVTHOR EVANGELICAE DOCTRINAE IN HAC VRBE PRIMUS ET TEMPLI HVIVS VERVS EPISCOPVS VT DOCTRINA SIC VITAE SANCTIMONIA POLLENTISIMVS SVB BREVE SAXVM HOC RECONDITVS IACET.
Ezechiel (propheta)
Ezechiel (Hebraice יְחֶזְקֵאל, Jəḥezqêl) fuit sacerdos et propheta, qui anno 598, postquam Nabuchodonosor II Hierosolyma expugnavit, una cum aliis Iudaeis in Babyloniam deportatus est. Nomen eius significat "Deus roborat". Ei liber eiusdem nominis (Prophetiae Ezechielis) in Vetere Testamento sive Thanach attribuitur, qui saeculo sexto per Captivitatem Babylonicam conscriptus sententias, visiones et actiones symbolicas prophetae complectitur.
Vita et doctrina
Ezechiel, filius sacerdotis (Ez 1,3), erat inter primos, qui in Babyloniam deportati sunt. Eodem tempore ac Ieremias propheta vixit. Sedem in Mesopotamia ad Chobar flumen (hodie: Schatt-en-Nil prope Babylonia) accepit, ubi triginta annos natus propheta prodiit (Ez 1,1). Inter Iudaeos in diaspora viventes multum valuisse videtur (Ez 8,1: Ego sedebam in domo mea, et senes Iudae sedebant coram me; Ez 33,30ss: Filii populi tui, qui loquuntur de te iuxta parietes et in ostiis domorum et dicunt unus ad alterum, vir ad fratrem suum, loquentes: Venite et audite, qui sit sermo egrediens a Domino ...).
Sepulcrum prophetae secundum traditionem Iuadaicam in moschea loci Al-Kifl in Iraca est.
Ezechiel omni ope atque opera enititur, ut Iudaei non nisi unum Deum (JHVH) colant, deos "gentium" ut "idola" acriter aggreditur et sperat Deum idola cum aris ac simulacris eorum necnon omnes homines impios oppressurum esse. Procedente tempore populo Israelitico magis magisque salutem futuram annuntiat. Alia argumenta doctrinae eius sunt sanctitas nomini Dei (Ez 36,21) atque puritas sive munditia cultus (Ez 4,14).
Prophetiae Ezechielis, quae imaginibus, metaphoris et allegoriis abundant, maximam in Cabbalam et Mysticam vim exercuerunt.
Numerius Fabius M.f. Buteo
Numerius Fabius M.f. Buteo (natus saeculo 3 a.C.n., mortuus post annum 224 a.C.n.) fuit vir publicus Romanus qui consulatum anno 247 a.C.n. gessit.
Notae pitmanianae
Notae pitmanianae sunt systema tachygraphicum (vel notarum) ad linguam Anglicam aptissimum, ab Isaaco Pitman Equite (1813–1897) excogitatum annoque 1837 primum prolatum. Quod artificium, sicut plurimae notarum rationes, est systema phoneticum, ubi signa litteras non repraesentant, sed potius sonos, ac verba plerumque scribuntur sicut dicuntur. Anno 1996, notae pitmanianae fuerunt systema notarum populo acceptissimum in Britanniarum Regno, et secundum in Civitatibus Foederatis.
Una ex propriis notarum pitmanianarum proprietatibus est quod non vocales et vocales sonorum pares (sicut /p/ et /b/, vel /t/ et /d/) exprimuntur ab ictibus quae inter se solum crassitudine differunt: itaque ictus tenues sonos "leves" sicut /p/ et /t/, ictus crassi sonos graves sicut /b/ et /d/ exprimunt. Haec tachygraphia instrumentum scribendi requirit quod pressui usoris respondere potest; ergo calami praecipui (acuminibus subtilibus flexibilisque praediti) primum adhibiti sunt, sed penicilli nunc saepius adhibentur.
Numerius Fabius M.f. Buteo
Cursus honorum
Ipse Numerius Fabius Buteo anno 247 a.C.n. inter Primum Bellum Punicum una cum Lucio Caecilio Metello consulatum gessit. Fabius in Sicilia bellum contra Poenos gessit atque oppidum Drepanum obsidebat neque capere potuit. Anno 224 Fabius magister equitum collegae in consulatu Caecilii Metelli fuit, qui dictator comitiorum habendorum causa electus est.
Marcus Fabius C.f. Licinus
Marcus Fabius C.f. Licinus (natus saeculo 4 aut 3 a.C.n., mortuus post annum 246 a.C.n.) fuit vir publicus Romanus.
Familia
Pater eius Gaius Fabius M.f. Dorso Licinus erat, consul anni 273 a.C.n.
Cursushonorum
Fabius Licinus anno 246 a.C.n. inter Primum Bellum Punicum consulatum gessit, una cum Manio Otacilio C.f. Crasso (II). Ut antecessores consules in Sicilia insula contra Poenos pugnabant neque victoriam maiorem adipisci potuerunt.
Helimutus Marx
Helimutus, vulgo Hellmuth Marx (Lentiae natus die 17 Iunii 1915; mortuus die 1 Ianuarii 2002) fuit sculptor Austriacus.
Vita
Marx natus est minimus quinque liberorum Lentiae ad Danuvium sitae. Pater, Victorius Marx (1870–1928) Graecio proveniens, praefectus militum "exercitus imperatoris regisque" fuit; mater eius, Clara Marx nata nomine Pichler (1876–1948), provenit Traburch castro (caupona Post).
Anno millesimo nongentesimo vicesimo sexto, Helimutus Marx frequentabat scholae medium Graecii situm, quod est patria matris patris sui (Theresia Pesendorfer familia fabrorum orta). Mense Iunio anni 1933 examen maturitatis in instituto Mariae suscepit.
Eodem ab anno in academia technicarum rerum Graecii sita septem tempora semestria architecturae studebat exemplaria Traburch castri propinquitatis Pichler fortasse sequens simul scholam provincialem studiorum artis Stiriae a Daniele Pauluzzi et Alfredo Wickenburg et Friderico Silberbauer professoribus acceptus. Ibi etiam a Wilhelmo Gösser classem artificum sculpturae ligneae lapideaeque regente didicisse dicitur. Wilhelmus Gösser filius erat sculptoris Hans Brandstetter anno 1909 creantis tabulam reminiscendi Friderico Marx poetae in Traburch castro peragenti.
Anno 1938 et anno sequente, miles Viruni servitium peragens primo exactus secundum ordinem eo militi ad frontem Maris Germanici ingrediendum fuit. Res belli ad Lapponiam, Finlandiam, Norvegiam usque ad Narvicum eum tulerunt. A mense Maio usque ad mensem Ianuarium anni 1940 stipendia intermittere ei licuit, ut probatione admissionis superata scholam generalem sculptorum apud academiam artium figurativarum Vindobonensem frequentaret. Hic etiam in semestri hiemali anno 1941 et anno sequente commeatus studiorum gratia acceptus est.
Anno 1946 et anno sequente Vindobonam ad academiam loco Schiller sitam qualem classem artificum sculpturae apud Iosephum Müller revertit. Loco Sancti Sanguinis ad montem Cloccanum magnum anno 1948 a matri sua et duabus e sororibus receptus erat. Tempore litteris studendi Vindobonae finito a mense Iunio anni 1947 usque ad autumnum anni 1955 loco Sancti Sanguinis manens ab anno 1948 artifex sui iuris lavorare coepit. Nonnullos annos inter locum Sancti Sanguinis et Traburch castrum interversatus hic finaliter usque ad mortem suam domo Stainern apud locum cursualem, cui nunc etiam nomen est locus fori, consedit. Helimutus Marx Kalendis Ianuariis anni 2002 Agunti ex vita discessit.
Opera
Helimutus Marx, cuius in opere corpus humanum dominatur, artifex formans opera rerum creabat. Maxime sculptor erat. Praeter hoc genus princeps, praeterea arti pingendi, volvente vita ceteris artibus figurativis Helimutus Marx se dedidit. Eruditionis sculptorum erat actionem delineare et pingere, quod interdum colebat et postea photographia supplevit. Imagines negativae, inter quas photographiae imaginis pictae sunt, amissae sunt.
Situs interretiales
🇬🇷
Olympia aestiva 1896
Olympia aestiva anni 1896 fuerunt primi ludi Olympici, Athenis in Graecia celebrati. Primi enim ludi fuerunt post annum 393, quo Theodosius I, imperator Romanus ludos Olympicos abrogaverat.
Anno 1894 Olympiae Internationis Comitatus constitutus est a Petro Coubertanio. Victores certaminum singulos ramos olivarum et medalias argenteas obtinuerunt, secundi medalias aeneas, tertii nihil.
Ludi Olympiae iterum Athenis erant anno 2004
Caerimonia initialis
6 Aprilis Ludi I Olympici inaugurati sunt. In stadio Panathenaico erant 80 000 homines. Ludi inaugurabantur a Georgio I rege, qui hanc orationem habuit:
Cursus
Cursus Marathonius, sicut anno 490 a.C.n. inter Marathona et Athenas peractus, maxima ars athletica erat. Spiridon Louis, rusticus Graecu hoc cursu vicit.
Cyclismos
Plurima cyclismi eventa in velodromo Novi Phaleri fuerunt. Unum solum ludus per 87 chiliometra ab Athenis Marathona et vice versa duxit. Paulus Masson Francicus optimus cyclistor fuit, cursibus 2000 et 10 000 metrorum vicit.
Ars gladii
Ludi artis gladii in Zappeio fuerunt. Eugenius Henricus Gravelotte eventis rudium, Leonidas Pyrgos autem certamine sablarum vicit.
Exercitatio corporum
Haec eventa in stadio Panathenaico fuerunt. Germaniae athletae Hermann Weingärtner, Alfredus Flatow et Carolus Schuhmann in pluribus ludis vicerunt. Helvetiae athleta Ludovicus Zutter et Graeciae athletae Ioannes Mitropoulos et Nikolaus Andriakopoulos aliis eventis vicerunt.
Ludi gymnici campestres
Hae eventa in Kallithea fuerunt.
Natatio
Natationis eventa in mari prope Piraeum fuerunt. Hungariae athleta Alfredus Hajós per 100 metra et 1200 metra vicit. Austriae athleta Paulus Neumann in natatione 500 metrorum vicit.
Tenete
Tenete eventa in "Athens Lawn Tennis Club" et in velodromo Novi Phaleri fuerunt. Hibernicus Ioannes Pius Boland et Germanus Fridericus Traun vicerunt.
Luctatio
Luctationis eventa in Panathenaico stadio fuerunt. Launceston Elliot (Danus), Carolus Schuhmann (Germanus) et Georgius Tsitas (Graecus) vicerunt.
Levatio ponderum
Levatio ponderum in Panathenaico stadio exercita est. Daniae athletae Launceston Elliot et Viggo Jensen hac disciplina vicerunt.
Nationes
Nationes in Olympiis anni 1896 fuerunt:
Medaliae
Tot Medaliae a singulis nationibus in ludis I Olympiis obtenta sunt:
(Natio accipius emineus est.)
Sassangy
Sassangy  est commune Francicum 164 incolarum (anno 2009) praefecturae Araris et Ligeris in regione Burgundia.
Michael Servetus
Michael Servetus (Hispanice Miguel Servet; natus in Villanova de Sixena in Hispania die 29 Septembris 1511; supplicio affectus est Genavae in Helvetia die 27 Octobris 1553) fuit theologus, medicus ac humanista.
Vita
Mense Iulio 1531 et insequenti anno divulgavit libros De trinitatis erroribus, Dialogorum de Trinitate et De Iustitia Regni Christi, in quibus contra doctrinam Trinitatis scripsit. Propter haec opera cum Servetus Genavae erat, iussu Ioannis Calvini comprehensus et post iudicium morte damnatus a crematione vivi est. Hoc crudeli iudicio Sebastianus Castellio Calvinum acri subtilique ingenio percensuit. Has res gestas Stephanus Zweig in opere Castellio gegen Calvin enarravit
Cathedra Petri
Cathedra Petri est in Ecclesia Catholica Romana sedes Petri apostoli, signum auctoritatis suae Apostolicae, quae in successores transiit.
Inde notio valet
Mauvezin (Garunna Superior)
Mauvezin est commune Francicum 86 incolarum (anno 2012) praefecturae Garunnae Superioris in regione australi Meridiano et Pyrenaeis (a die 1 Ianuarii 2016 Occitania Ruscinone Meridiano et Pyrenaeis).
Fontaine-les-Ribouts
Fontaine-les-Ribouts est commune Francicum 233 incolarum (anno 2011) praefecturae Eburae et Liderici in regione Media.
Ballan-Miré
Ballan-Miré  est commune Francicum 8'152 incolarum (anno 2009) praefecturae Andrae et Ligeris in provincia media.
Coemgenus Federline
Coemgenus Federline (Anglice: Kevin Federline), nonnumquam nominatus K-Fed, est saltator Americanus et cantor affectans. Fraxini in California die 21 Martii 1978 natus est. Clarus est causa duarum rerum. Quarum prima est matrimonium cum Britney Spears, altera divortium de eadem.
ET
ET/Et/et:
Nevoy
Nevoy est commune Francicum 1'149 incolarum (anno 2010) praefecturae Ligerulae in provincia Media
Kibo (Berolinum)
Oblata
Offeruntur in cafeo glaciei comestibilis species multae necnon placentae domi confectae. Plurima apta sunt et veganismi fautoribus et lactosum non ferentibus.
Nomen philosophiaque
Nuncupatio pro Africae altissimo monte Kilimandiaro voluntatem institorum expresserit, ut atmosphaera internationalis vici Wedding usquequaqam et porro augeatur. Ita origo incolarum diversissima honoretur. Possessor e Romania venit. Cum instituta culturalia ibidem haud multa sint, dantur in taberna cafearia et spectacula ad cultum atque humanitatem pertinentia. Spiritus multiethnicus quoque sublineatur honore qui linguae Esperanticae attribuitur. Index ciborum et Esperantice scriptus exstat. Esperantistae ad circulum ludorum menstruorum ab intimo corde invitantur. In libro quodam de Consociatione Esperantica Berolinensi-Brandenburgensi, qui anno 2017 editus est, Gerardus Bussing poema in honorem thermopolii pepigit, cuius initium sic est: „Ĉiumonate gaja tribo
Kunvenas en Kafejo Kibo
Kaj, evitante tedajn studojn
Preferas ĉiuspecajn ludojn."
Natura ambiens
Apud cafeum invenitur maximum viridarium quod nominatur Volkspark Rehberge. Ibi animi relaxari refocillarique possunt.
Asiacus ad Andram
Asiacus ad Andram  (Francogallice Azay-sur-Indre) est commune Francicum 379 incolarum (anno 2009) praefecturae Andrae et Ligeris in provincia media.
Ioannes Maria Gustavus Le Clézio
Ioannes Maria Gustavus Le Clézio est scriptor Francogallicus. Natus est die 13 Aprilis 1940 Nicaeae e parentibus qui in insula Mauritia originem habuerunt (mater civitati Franciae tributa, pater regni Britanniarum civis), ambo e gente Brittone Le Clézio oriundi. Anno 2008 Le Clézio Nobelianum Litteraturae Praemium accepit.
Vascus Nuñes de Balboa
Vascus Nuñes de Balboa, (natus Vasco Núñez de Balboa circa 1475; necatus circa 12–21 Ianuarii 1519 ), fuit explorator, gubernator, et conquisitator Hispanicus, notissimus ob transitum Isthmi Panamensis ad Oceanum Pacificum anno 1513, cum primus factus esset Europaeus qui expeditionem duxit quae Pacificum ex Novo Mundo vidit vel attigit.
Iter ad Novum Mundum anno 1500 fecit, atque variis regionibus exploratis, Hispaniolae in insula magna primum consedit. Sanctam Mariam Antiquam Darienensem coloniam in Columbia hodierna anno 1510 condidit, quae prima perennis colonia Europaea in continente Americana deducta erat, cum colonia ab Alonso de Ojeda anno superiori ad Sanctum Sebastianum de Urabá deducta iam relicta esset.
Vitiligo
Natura vitiliginis
Origo definitiva vitiliginis incognita est. Vitiligo est frequentissima depigmentationis cutis causa.
Epidemiologia
Praevalentia est 1 centesima.
Assé-le-Bérenger
Assé-le-Bérenger est commune 414 incolarum (anno 2009) praefecturae Meduanae in Franciae regione Pagis Ligeris.
Neuvy-en-Sullias
Neuvy-en-Sullias est commune Francicum 1'198 incolarum (anno 2010) praefecturae Ligerulae in provincia Media
Maurens (Garunna Superior)
Maurens est commune Francicum 198 incolarum (anno 2012) praefecturae Garunnae Superioris in regione australi Meridiano et Pyrenaeis (a die 1 Ianuarii 2016 Occitania Ruscinone Meridiano et Pyrenaeis).
Eurema alitha
Eurema alitha est species papilionum generis Euremae, primus Terias alitha a C. et R. Felder anno 1862 descripta. Ea in Asia Meridio-Orientali endemica est.
Subspecies
Ordine alphabetico digestae:
Sarry (Arar et Liger)
Sarry  est commune Francicum 123 incolarum (anno 2009) praefecturae Araris et Ligeris in regione Burgundia.
Anatomicus
Anatomicus est medicus anatomiae peritus. Inter praeclaros anatomicos fuerunt Camillus Golgi (systema nervosum centrale) et Iacobus Henle (ren).
Qui faber at enim artem corporis secandi exercet sector sive dissector sive prosector sive incisor vocatur vel vocebatur.
Historia
Anatomicus P. Verheyen anno 1706 scripsit:
Procopius Rasus
Procopius Rasus (Bohemice: Prokop Holý) sive etiam Procopius Magnus (mortuus die 30 Maii 1434), natione Bohemus, fuit presbyter Hussiticus. Fuit etiam capitaneus secte Taboriensium et dux exercitus eorum in Bello Hussitico. Occidit in pugna apud commune Lipany Bohemiae.
Antiche
thumb|Antiche in Bonna Antiche est pars Bonnae.
Deva (discretiva)
Deva potest:
Plato
Plato, rarius Platon (-is; Graece Πλάτων; Athenis natus 428 a.C.n., mortuus 348 a.C.n.), fuit philosophus et scriptor Graecus, discipulus Socratis, praeceptor Aristotelis.
Agamium
Agamium (seu Agaminis) (Italiane: Ghemme) est oppidum Italiae et municipium, in Regione Pedemontio et in Provincia Novariensi situm.
Plato
Origo
Plato Athenis nobili opulentoque loco natus est. Pater eius Aristo se progeniem prisci regis Codri putavit; utique proavum eius iam annis 605/604 a.C. munere Archontis, egregissimo omnium rei publicae Atheniensium, functum esse constat. Inter maiores Perictionae matris Platonis etiam fuit amicus praeclari Solonis. Fuerunt philosopho fratres duo nomine Adimanti et Glauconis, qui diverbio Res publica intersunt atque sermones participant, et etiam soror maior natu nomine Potonae, cuius filius Speusippus ei quondam in Academia ut Scholarches gubernanda successurus erat. Platone puero pater eius defunctus est, deinde mater anno 423 a.C.n. avunculo nomine Pyrilampis nupsit, qui regente Pericle in legationibus versabatur. Illi ex matrimonio anteriore iam fuit filius nomine Demi. Ex coniugio cum Perictiona minoris aetatis frater Platonis nomine Antiphoni prognatus est.
Quomodo ambitionem negaverit primaque itinera susceperit
Bello anno 404 finito iuvantibus Lacedaemoniis imposita est dominatio Triginta Tyrannorum, inter quos etiam cognati Platonis fuerunt, qui ipsi persuadere temptarent, ut eos in tractanda re publica adiuvaret. Ille autem negavit cum eos sceleratos putaret, qui in rem publicam peccarent. At democratia anno 403 restituta etiamnum ei condiciones displicuisse videntur. Magno discrimini vitae Platonis fuit supplicium de Socrate anno 399 sumptum, quo mens eius valde labefacta est, quod rem publicam in magistrum eius versam funditus corruptam atque mutandam censuit. Cum neque ad illam novam rem publicam accedere neque Athenis tantum diutius versari pateretur eo tempore primum de optima re publica cogitavit eamque a philosophis moderari oportere intellexit.
Mortuo Socrate Plato una cum aliis praeceptoris defuncti sectatoribus paucos menses se Megaram contulit ad Euclidem, quem etiam postea in diverbio suo nomine Phaedo et Theaetetus cum Socrate disceptantem demonstravit. Sequentibus annis magnum iter suscepit, quo profundius institui consilium fuit, in cuiusque cursu etiam ad Theodorum Cyrenaeum et immo ad Aegyptos atque Italiam meridianam perventum esse tradunt. Dubium adhuc est, iterne illud institutorium cum primo itinere in Siciliam suscepto convenerit necne.
Expeditio in Siciliam prima
Anno 388, Plato primo iter in Siciliam fecit. Initio autem Italicam terram applicuit, ubi saeculo quinto a.C.n. secta Pythagoranismi cuiusdam momenti erat. Tarenti nactus est Archytam, hominem publicum et mathematicum, cuius hospes mox factus est. Ab eo studiosus aenigmata mathematica doceri cupivit. Traditur ibi etiam in Timaeum Locrum incidisse, quem in opere Timaeus cum magistro Socrate disputare finxit. Demum Syracusas ventum est, quam urbem eo tempore Dionysius I regebat.
Relationes commorationis philosophi in Sicilia magna ex parte dubiae sunt. Cum temporibus antiquis philosophi crebro cum regibus colloquentes disceptantesque fingerentur hodie narrationes quas tunc gesserit ipse in fontibus traditae dubitantur. Constat tamen Platonem rege frequenter usum esse propterque nimiam liberalitem dicendi eum in se conversisse, attamen affinem eius nomine Dio Siculus allexisse, hactenus ut sibi praeceptisque gratissimus atque attentissimus factus sit. Vitam quidem satis luxuriosam Magnae Graeciae sprevisse ex septimo epistulo eius cognovimus.
Affirmant quidem fontes Platonem demum regi ingratum factum atque servituti mandatum esse, quo iugo paulo post liberato Athenas reversus est. Lacedaemonium quendam nomine Pollis eum mandatu Dionysii in Aeginae foro vendidisse, quem comparatum Annicerin Cyrenaeum magnanimitate commotum iterum liberavisse aiunt. Verisimiliter autem Dionysius huius rei conscius non fuit cum navem ex Sicilia redeuntem re vera aut a Lacedaemoniis aut ab Aeginetis tunc Atheniensibus confligentibus captam esse credatur.
Quomodo scholam instituerit ibique docuerit
Platone reverso anno 387 a.C. praedium apud nemus nomine Akadḗmeia (Άκαδήμεια) heroe Attico Academus dicatum a septentrione Athenarum situm emit, quo loco res philosophicas atque scientificas discere coepit discipulosque propria studia suscipere commovit, quo in officio ei etiam alii philosophi urbem visitanti atque famuli clarae indolis adfuerunt. Volventibus annis vetus nomen nemoris etiam scholae philosophicae attributum est, quapropter sodales philosophici ibi convenientes se ipsos Academii (Άκαδημαικοί) vocare assueti sunt, quod fuit ortus primae scholae Graeciae philosophicae. Exemplo in academia condenda fuisse circulos Pythagoraeos, Platonem ipsum Isocratis, magister artis rhetoricae, qui paulo ante scholam illae disciplinae dicatam condiderit aemulatum esse arbitratur; philosophus ipse sequentia duo decennia hoc loco vitam degebat.
Altera expeditio in Siciliam
Etsi prima expeditio in Siciliam suscepta male evenerit Platoni post mortem Dionysii regis anno 367 persuasum est denuo iter facere. Diu secum deliberatus denique 366 a.C. eo profectus est suadente interea Dio amicus eius Dionysio II, ut eum invitaret. Dio ut auctoritatem suam in aula novi regis augere expetivit, ita Platonis ipse consilia sua commutationis rerum publicarum provehere interfuit hactenus, ut civitatis ordinem secundum praecepta iam in opere Re publica accurate delineata institueret.