cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rouffach
Historia
Iam aevo neolithico habitabatur ille locus. Sub platea principali (Place de la République) vestigia villae Romanae inventa sunt. Deinde Rubiacum fuit una e sedibus regiis stirpis Merovingicae quae ibi castrum Isenbourg aedificavit antequam septimo saeculo a rege Dagoberto II episcopo Argentoratensi Arbogasto donaretur. Fabula narrabat causam doni fuisse quod episcopus filium regis ad vitam miraculose revocasset. Ita Rubiacum fuit caput episcopalium possessionum in Elisatia Superiore, quae Mundat Superior appellabantur. Temporalis potestas penes episcopum Argentoratensem erat quamquam illi fines spiritualiter ad episcopatum Basiliensem spectabant. Simul Rubiacum caput erat baiuliae eiusdem nominis parrochias Westhalten, Soultzmatt, Pfaffenheim, Gueberschwihr, Gundolsheim Orschwihrque comprehendentis.
Debrecinum
Nexus externi
Situs interretialis Debrecini
Rouffach
Historia
Inter 1235 et 1288, ibi sedes fuit baiuliae Teutonicae ad Suebiam, Elisatiam Burgundiamque, ordinis Teutonici circumscriptionis. Fuit etiam communitas Iudaica quae vestigia antiquissimae synagogae (saeculo XIII) reliquit. Iam quarto decimo saeculo male mulcata et expulsa est. Tum aedificium ad alios usus conversum est.
Septimo decimo saeculo triginta annorum bello incolae magna damna a Sueciis acceperunt qui oppidum vastaverunt. Postquam Elisatia Franciae concessa est (1648; Foedus Westphalicum) episcopus Argentoratensis Mundat amisit. At anno 1674/75 novum bellum inter Brandenburgicos et Francogallos Ruffacenses oppressit. Anno 1909 valetudinarium psychiatricum homines aegros e toto Rheno Superiore recipiens inauguratum est. Duo bella mundana Rubiaco magnam partem pepercerunt et hodie oeconomia viticultura et turismo nititur.
De praecipuis monumentis
Inscripta sunt catalogo monumentorum historicorum tuendorum ː
Demographia
Recensio incolarum his duobus proximis saeculis fuit haecː
Sari d'Orcino (caseus)
Sari d'Orcino est nomen varietatis casei ovilli seu caprini mollis in Corsica inventae. Olim in situ interretiali www.restocours.net potuimus haec legere: "SARI D'ORCINO: fromage de brebis/chèvre à pâte molle croûte naturelle."
Pindarus
Pindarus (Graece Πίνδαρος) fuit poeta lyricus Graecus. Patre Thebanus, ex aristocratica familia Boeotica ortus, novissimus et clarissimus inter novem lyricos habetur. Carmina quae supersunt e Pindari opere principes tyrannosque laudant pro gentis virtute victoriaque ludorum.
Multos per annos in Sicilia habitabat, praecipue Syracusis et Agrigenti, apud tyrannos Hieronem atque Theronem. Ibi poëtas cognovit Simonidem et Bacchylidem, in litteris aemulos. Pindarus, mores maiorum celebrans, par heroibus celebratis, etsi tyrannis sive regibus, suis versis fiebat. Sic poeta iuvenes instruebat haec exempla referens.
Opera copiosa a Pindaro composita, a philologis Alexandrinis in libros septemdecim collecta, quorum libri quattuor Epiniciorum nobis integri supersunt, una cum fragmentis aliorum:
Bucerotiformes
Bucerotiformes sunt ordo avium neognatharum qui phoeniculidas, upupidas, bucorvidas, bucerotidas comprehendit, aves tropicas vel subtropicas quae in Europa, Asia, Africa, Wallacea, et Melanesia endemicae sunt.
Taxinomia
Ordo in taxinomia Clements, IOC, et Zoonomen quattuor familias et undecim genera comprehendit:
Cedric Bixler-Zavala
Cedric Bixler-Zavala (natus die 4 Novembris 1974) est musicus, compositor et cantor Americanus.
Morlupum
Morlupum (alia nomina: Forum Morlupum ac Castrum Morlupum) (Italiane: Morlupo) est oppidum Italiae et municipium, circiter 8 172 incolarum, in Regione Latio et in Provincia Romana situm. Incolae Morlupenses appellantur.
Sententia
Sententia est: Martis rapaces lupi
Renata (principissa Franciae)
Renata Franciae (nata in Blesis die 25 Octobris 1510 – mortua est in Montargis die 12 Iunii 1574), Ludovici XII regis Franciae et uxoris eius Annae Britanniae filia, fuit Ferrariae ducissa. Renata Ioannis Calvini doctrinis favit et eo et discipulo eius Clemente Marot Ferrariae hospitium praebuit.
Vladimirus Zelens'kyj
Vladimirus Alexandri f. Zelens'kyj (Ucrainice Володимир Олександрович Зеленський, Kryvyj Rih in urbe natus die 25 Ianuarii 1978), est politicus, comicus histrio atque iuris consultus Ucrainicus. qui in rebus politicis nuper agens praeses Ucrainae die 21 Aprilis 2019 electus est, die 20 Maii inauguratus.
Filius Iudaeorum, Vladimirus Zelens'kyj puerulus in Mongolia habitabat, patre ibi professore scientiae computatoriae docente. Alumnus est Instituti Oeconomici urbis nativae. Ab anno 2015, protagonista televisificae seriei satyricae Слуга народу ("Servus nationis"), partes praesidis Ucrainae agebat. Mirifice autem die 31 Decembris 2018 candidatus comitiis anni insequentis de praesidatu se proposuit, quibus praesidem Petro Porošenko devicit.
Dum Invatio in Ucrainam a Russia die 24 Februarii 2022 coepit, legem militaris declaravit. Et adhuc 24 Martii 2022, orationes per telecommunicationem interretialem ad capites civitatium Unionis Europaeae, Civitatium Foederatarum et Iaponiae fecit ad auxilium postulandum.
Anno 2023, Vladimirus Zekens'kyj Praemium Caroli Magni accepit.
Caseus glaucus Corsicus
Caseus glaucus Corsicus, vulgo Bleu de Corse, est caseus mollis e lacte ovillo factus, mucore Penicillii roqueforti affectus, sex menses maturatus, in Corsica inventus.
Cossyra (insula)
Cossyra  seu Pantellaria    (Italiane: Isola di Pantelleria) est insula Italiae in Mari Mediterraneo quae ad Siciliam regionem pertinent, praesertim provinciam Drepani. Insula aream circiter 83,00 km2 occupat. Omnia insula in municipio Cossyra est.
Alia nomina
Alia nomina insulae sunt: Cossyra insula, Cossura, Cosura, Costura, Cosyra, Cosyrus, Cotyra, Dalataria, Datalaria, Pantalaria, Pantaleria, Pantalorea, Patalaria, Pontalaria.
Notae
قوصرة (جزيرة)
Falconiformes
Falconiformes sunt ordo aviarius, cui circiter 290 species sunt.
Lingua Vestina
Lingua Vestina fuit sermo Indoeuropaeus familiae linguarum Italicarum Oscoumbricarum quo Vestini, gens quondam in hodierno Aprutio habitans, loquebantur.
Saeculum 1 a.C.n.
Saeculum 1 a.C.n. saeculum est quod annos 100 a.C.n.–1 a.C.n. comprehendit.
Lingua Vestina
Exemplum in Lingua Vestina
T.VETIO | DUNO | DIDET | HERCLO | IOVIO | BRAT | DATA.
Lingua Volsca
Lingua Volsca fuit sermo Indoeuropaeus familiae linguarum Italicarum Oscoumbricarum quo Volsci, gens Latii meridionalis, utebantur.
Saeculum 1 a.C.n.
Decennia annique
saeculum 2 a.C.n. - saeculum 1 a.C.n. - saeculum 1
Lingua Volsca
Exemplum in Lingua Volsca
Deue Declune statom: se pis atahus, pis Velestrom facia esaristrom, se bim asif vesclis vinu ar patitus. Se pis toticu covehriu sepu ferom pihum estu ec, se Sepies Cosuties Ma Ca Tafanies medix sistiatiens.
Petrus Bourdieu
Petrus Bourdieu (natus die 1 Augusti 1930, mortuus die 23 Ianuarii 2002) sociologus et anthropologus Francicus fuit. Studium suum constituetur a sociologia Aemilii Durkheim Placita Marxiana, phaenomenologia Edmundi Husserl philosophia Ludvici Wittegenstein.
Pervestigationes
Pervestigationes sociologicae Petri Boudrieu plrumque vita in diei profesti. Saeve pervestigavit empirico et in distictio sociologiae culturae volens structuralismum sequens coniungere factores subiectivi cum facti obiectivi neque non in epistemologiae superare contradictiones subiectivismi et obiectivismi atque idealismi et materialismi ac nominalismi et realismi.
Genera capitalium
Secundum Carolum Marx capitale in societate moderna cathegoria fundamentala, sed secundum Bourdieu illud capitale solum unum genus capitalium.
Bourdieu proponet distinguere inter IV genera differentes atque equivalentes: Capitale oeconomicum est capitale qua non ignoratus Carolo Marx, sed non solum conditio capitalis socialis est et etiam necessariter praesumet capitale symbolicum.
Activitates politicae
Petrus Bourdieu inemicus belli et criticus neoliberalismi fuit. Socius et conditor Associationis Pro Tributione Transactionum Pecuniae Pro Commodo Civium (in francogallice association pour une taxation des transactions financières pour l'aide aux citoyens vel attac)
Pegasus (mythologia)
Pegasus, Graece Πήγασος, equus alatus est ex fabulis Graecis notus, Posidonis "Nigricomi" et Medusae filius. Cum enim Perseus Medusam decollaret, Pegasus et Chrysaor magnus ex vulnere nati sunt. . Statim natus Pegasus ad caelum apud Iovem evolavit, ubi habitat.
Neptunus Pegasum ad Bellerophontem misit. Sunt etiam qui Bellerophontem tradant Pegasum Minerva adiuvante, Corinthi ad fontem Pirenem cum potaret, ad mansuetudinem domuisse. Certe Pegaso equitans Chimaeram et Amazones vicit. Idem cum Pegaso usus in caelum equitare conaretur, praecipitatus est. Pedibus Pegasi nonnulli fontes suscitati esse narrantur, in primis Hippocrene in Helicone monte Musis consecrato.
Ita studiosorum alii in nomine Pegasi vocabulum Graecum πηγή ('fons') agnoscunt; sunt etiam alii, qui vocabulum πηγός ('concretus, firmus') reperire malint.
Apud antiquos ignota erat fabula illa divulgata, Pegasum, equum poetarum, in Helicone monte habitare ad fontem Musarum luci. Sunt enim ista nostrorum temporum - ut ita dicamus - mystificatio, qua poetarum explanetur inspiratio ab alto concepta.
Pes (discretiva)
Pes est:
Mons Rotundus (Latium)
Mons Rotundus (olim: Mons Eretum vel Mons Teres; alia nomina: Castrum Rotundi, Castrum Montis Rotundi ac Campus Montis Rotundi, olim fortasse Eretum) (Italiane: Monterotondo) est Urbs Italiae et municipium, circiter 40 850 incolarum, in Regione Latio et in Urbe metropolitana Romae Capitis situm. Urbani Eretini vel Monterotundenses appellantur.
Fractiones
Monterotondo Scalo, Pie' di Costa, Borgonuovo.
Hercules II Estensis
Hercules II Estensis (natus Ferrariae die 4 Aprilis 1508 – ibidem mortuus est die 3 Octobris 1559) Alfonsi I et Lucretiae Borgia primus filius, fuit dux Ferrariae a die 31 Octobris 1534 ut successor patris eius usque ad mortem.
Mense Aprili 1528 Renatam Franciae in matrimonium duxit.
Marcellus Palingenius Stellatus medicus Herculis erat et poema suum ei dedicavit.
Exsultet
Exsultet est antiquus ecclesiarum Catholicae, Anglicanae, et Lutheranae psalmus idioticus, quem initio vigiliae Paschae diaconus (aut, absente diacono, presbyter) ante cereum paschalem canit. Hoc in hymno, Christus ut lumen mundi laudatur, et resurrectio eius ad acta Dei, quae in Veteri Testamento enarrata sunt, conligatur.
Verba
!
Todiramphus
Todiramphus (todi + Graece ῥάµϕος 'rostrum') est genus alcedinarum subfamiliae Halcyoninarum. Sunt in genere circa triginta species exstantes, sed classificatio nonnullarum specierum Pacificarum iam incerta est. Habitatio generis a Mari Rubro in occidente ad Polynesiam Francicam in oriente extenditur, maxima autem diversitate in Australasia inventa.
Formula bene formata
In logica mathematica formula bene formata est sequentia symbolorum verborumve cuiusdam in quadam linguae formali sive naturali quae est quoad syntaxin spectat recte constructa et cui dari possit significatio semantica. Formulae bene formatae ergo non sunt necessitudine intelligibiles.
Andreas Bocelli
Andreas Bocelli (vulgo Andrea Bocelli; Castri Aiatici die 22 Septembris 1958 natus); est tenor Italicus. Anno 1994 carmine Il mare calmo della sera praemium feriis musicis Villae Matutiae iuvenibus dicatum consecutus est.
Butua
Butua  vel Budua  (alia nomina: Batua, Budra , Bulua ) (Montenegrinae: Budva; Italiane: Budua), est urbs et municipium Montis Nigri, in Dalmatia regione historica. Incolunt urbem 10 918 et 15  909 municipium omnem (ab anno 2003). Incolae Buduanenses (etiam: Butuenses, Buduenses, Budienses , Biduanenses ) appellantur.
Ecclesia Catholica Romana
Budua fuit sedes episcopalis Ecclesiae Catholicae Romanae et hodie Sedes Titularis Ecclesiae Catholicae Romanae. Nomen sedis episcopalis Dioecesis Buduanensis est.
Titus Pomponius Atticus
Titus Pomponius Atticus (natus 110 a.C.n., mortuus 32 a.C.n.) fuit amicus Ciceronis, cui Cicero Epistulas ad Atticum scripsit. Anno 85 a.C.n. Atticus Athenas migravit, ubi philosophiae Epicuri studuit et amplius viginti annis commoratus est. Cognomen Atticus (a regione Attica) adsumpsit ut amator rerum et litterarum Atheniensium. Atticus est persona dialogi Varronis De re rustica.
Cossyra (municipium)
Cossyra  seu Pantellaria   (Italiane: Pantelleria; Sicule: Pantiddirìa) est oppidum atque municipium Italiae, circiter 7 850 incolarum, in Regione Sicilia, in Provincia Regionali Drepanitana ac in Cossyrae insula situm. Incolae Cossyrenses vel Costurenses appellantur.
Renatus Dulbecco
Renatus Dulbecco (Catacii natus die 22 Februarii 1914; mortuus in La Jolla, oppido Californiae, die 20 Februarii 2012) erat biologus Americanus oriundus ex Italia, qui anno 1975 una cum David Baltimore et Howard Martino Temin Nobelianum Medicinae Praemium accepit. Dulbecco sodalis Regalis Societatis Londiniensis fuit, accurate in hanc anno 1974 cooptatus erat.
Cossyra (municipium)
Alia nomina
Alia nomina sunt: Cossira, Cossura.
Geographia
Municipium aream 83,02 km2 occupat.
Fractiones
Balata dei Turchi, Buccuram, Bugeber, Campobello, Contrada Venedise, Cufurá, Gadir, Garitte Karuscia, Kamma, Karuscia, Khaddiuggia, Khamma di Fuori, Madonna delle Grazie, Martingana, Reckhale, San Michele, Santa Chiara, San Vito, Scauri, Scauri Basso, Sciuvechi, Sibà, Sopra Gadir, Tracino, Villaggio Tre Pietre
Birmula
Birmula (lingua Melitensi Bormla), quae et civitas conspicua nuncupatur, est urbs insulae Melitae et rei publicae Melitensis, incolis 5 395 anno 2014.
Capitis dolor
Capitis dolor (-oris, m.), vel dolor capitis, vel ex lingua Graeca cephalalgia  (-ae, f.) sive cephalargia, est incommodus sensus vel dolor in regione capitis et colli. Symptoma multorum statuum capitis et colli esse potest. Hodie plus quam ducenta capitis doloris genera describuntur. Textura cerebri ipsa dolorem non sensit, quia nociceptoribus caret; dolor potius efficitur a turbatione structurarum circa cerebrum, quae dolorem sentire possunt. Novem capitis et colli sunt hae structurae: cranium (pericranium calvariae), musculi, nervi, arteriae venaeque, texturae subcutaneae, oculi, aures, sinus paranasales, et tunicae mucosae.
Classificatio
Ad medicinae usum capitis dolorum classificatio internationalis est, quae Anglice International Classification of Headache Disorders (cephalalgiarum morborum classificatio internationalis, abbreviatura Anglica: ICHD) in versio secunda (ICHD-2 ) in usu est. Iam versio futura tertia, cum ICD-11 connexionis, versio Tertia (ICHD-3 ), divulgata est. Auctor illarum classificationum est societas cephalalgiarum internationalis (Anglice: International Headache Society, abbreviatura IHS).
Ambabus classificationibus internationalibus, et ICHD-2 et ICHD-3, tria capita sunt:
Cephalalgiae primariae
Primarie dicitur, si dolor capitis sit morbus ipse. Cephalalgiae primariae sunt forma migraenae, cephalalgiarum tensionalium, cephalalgiae autonomicae trigeminales velut cephalalgiae tussi vel exercitio vel actione sexuali causa, capitis dolor et tonitruus, frigore vel pressu causa, capitis dolor asper, capitis dolor nummularis, capitis dolor in somno, capitis dolor novus cottidianus persistens (NDPH).
Cephalalgiae secundariae
Secundarie est capitis dolor, sicubi malum alterum (i.e. primarium) sit, quod dolorem capitis efficiat. Cephalalgiae secundariae sunt forma doloris trauma causa, morbis vasorum cranialium cervicaliumque, morbis intracranialibus non vasorum, dolor iuxta usum substantiarum diversarum, dolor infectione causa, dolor perturbationibus homeostasis causa, dolor capitis facieive morbis cranii vel oculorum vel aurium vel dentium causa, dolor capitis morbis mentis.
Dolor capitis substantiis analgeticis causa
Analgetica dolorem non solum lenire sed etiam incitare possunt. Medicamenta pharmaceutica ut ergotamini, triptani, Paracetamolum, Acidum acetylsalicylicum sane non raro dolorem capitis praecipitant.
Neuralgiae craniales et dolor facialis centralis primariusque et aliae cephalalgiae
Hic damna nervorum cranialium vel faciei complecta sunt: neuralgiae trigeminales, neuropathiae trigeminales, neuralgiae nervi glossopharyngei vel intermedii, neuralgia occipitalis, syndroma cervicis linguaeque, neuritis optica dolorosa, capitis dolor debilitate nervi oculomotorii ischaemica, syndroma Tolosa-Hunt (opthalmoplegia dolorosa), syndroma Raeder, neuropathia ophthalmoplegica dolorosa recurrens, syndroma oris Ardens, dolor facialis idiopathicus persistens, dolor neuropathicus centralis.
Morbi oculorum
Nonnulla mala oculorum dolorem capitis efficere possunt, per exemplum:
Consilia Evangelica
Consilia Evangelica sunt admonitiones vel praecepta, quae secundum traditionem Catholicam in Evangeliis inveniuntur et quibus Christfideles sua sponte usi bonis operibus abundent. Imprimis tria vota religiosorum (sc. paupertatem, castitatem, oboedientiam) significant.
De origine notionis
Secundum traditionem catholicam inter praecepta, quibus omnes christiani tenentur, et consilia Evangelica, quae obligant solum eos, qui ad vitam religiosam vocati sunt, distinguitur. Vox consilii ab illo Christi ad adolescentem divitem: "Si vis perfectus esse, vade, vende, quae habes, et da pauperibus ... et veni, sequere me." (Mt. 19,21) ducitur, ex quo intelligi posse haec verba "Si vis perfectus esse" exprimere videri consilium, non obligationem.
Quod autem non omnes fideles ad vitam secundum consilia Evangelica (i.e. ad vitam religiosam) vocantur, ex hoc versu concluditur: Circa quod Thomas de Aquino dicit in Matthaeum:
Consilia Evangelica et vita consecrata
Licet in Evangelio inveniantur plura consilia, tria sunt, quibus fundamentis vita consecrata nititur, sc. paupertate, castitate, oboedientia, cf. CIC 1983:
Interpretatio pro praesente aetate
In constitutionibus Fratrum Minorum Capuccinorum (Romae 2002) consilia Evangelica ratione Franciscana pro praesente aetate hoc modo explicantur:
Nexus externi
Adhoratio Apostolica REDEMPTIONIS DONUM Ioannis Pauli PP. II diei 25 Martii anno 1984
Guarnerius Arber
Guarnerius Arber (natus in Gränichen die 3 Iunii 1929) est biologus Helvetius. Anno 1978 una cum Daniel Nathans et Hamilton Smith Nobelianum Medicinae Praemium accepit. Arber sodali est Pontificiae Academiae Scientiarum.
Stephanus Razin
Stephanus Timothei filius Razin seu Razinus (Russice: Степан Тимофеевич Разин, tr.: Stepan Timofeevič Razin; natus c. 1630 in vico Zimovejskaja, decapitatus 16 Iunii 1671 Moscuae), etiam vulgo Stenka Razin (Russice: Стенька Разин) vocatur, cosacus Donicus (Tanaiticus), ab anno 1670 ad annum 1671 praetor rebellionis magnae ('Belli Rustici') in Russia erat. Rebellio illa repressa, Razin supplicio affectus est.
Vir ille heros cantium popularium Russorum factus est. Demetrius Šostakovič musicam cantatae (op. 119) composuit apud poema Eugenii Evtušenko de supplicione Stephani Razin anno 1964.
Hamilton Smith
Hamilton Othanel Smith (Urbe Novo Eboraco natus die 23 Augusti 1931 ) est biochemicus et microbiologicus Americanus, qui anno 1978 una cum Daniel Nathans et Guarnerio Arber Nobelianum Medicinae Praemium accepit de studio restrictionis enzymi de DNA.
Alma mater sua eest Universitas Hopkinsiensis.
Chromosoma
Chromosoma   (e verbis Graecis χρῶμα color et σῶμα corpus) est structura complexa a proteinis et moleculis ADN constituta, quae cellulae instructiones hereditarias (id est genoma) continet.
Ernestus Mauritius Arndt
Ernestus Mauritius Arndt (natus die 26 Decembris 1769 in Groß Schoritz in insula Rugia; mortuus Bonnae die 29 Ianuarii 1860) fuit scriptor et historicus Germanus qui natonis gloriam cantans praeco Germaniae coniungendae factus est.
Vita
Anno 1806 professor historiae in Academia Gryphica Gryphiswaldiae nominatus anno 1812 Napoleone regente confugere debet, cum opusculum »Geist der Zeit« exaravisset. Fredericus Ludovicus Jahn cum eo consuetudines contraxerat. Inde velut profugus primo e Suecia postea e Russia multos homines in Germania in rebus politicis movere potuit. Isto tempore vulgata sunt opera haec: »Soldatenkatechismus«, »Über Landwehr und Landsturm« necnon poemata vivida ut »Was ist des Deutschen Vaterland?«
Europa a tyranno Francogallico liberata ad Rhenum vixit ubi scripsit »Wächter«. Anno 1818 Bonnae professor in historicis fuit unde unum annum post ob demagogiam interrogatus et demissus est. Rude donatus anno 1840 a rege Friderico Gulielmo IV in munera pristina restitutus est. Insuper praemio Aquilae rubrae honoratus est. Anno 1848 in parlamento Francofurtensi senator erat.
Factioni anili Gothensi interfuit et saepe ostentavit regressionem intellectualem in annum 1815. Attamen vir politicus honestus atque firmus fuit qui multa poetica, historica et biographica pepigit.
Cuniculus
Oryctolagus est genus monotypum animalium cuius sola species est Oryctolagus cuniculus, Latinitate communi cuniculus. Mammalia sunt lagomorpha familiae Leporidarum, in Europa meridio-occidentali nativa. Domesticati sunt praecipue ad carnem producendum sed et in oblectamentum. Homines tam neanderthalenses quam sapientes cuniculos silvaticos venabantur. Cuniculi a quattuor annis ad decem annos vivunt.
Cuniculi cultura
Nomen cuniculus a cuniculo 'cavo' deducitur. Temporibus Romanis, cuniculi edebantur, neque cicures in domicilio ut nostra aetate alebantur. Appianus dixit milites Romanos in Hispania cuniculos edisse. Cuniculi in insulis ad edendum a Romanis colebantur. Romanos delectabat cuniculos edere. Varro scripsit multa de cuniculis collendis in De Re Rustica. Apicius dixit cuniculos meliores esse essu quam pullum vel etiam porcellos teneros. Romanos etiam delectabat fetus cuniculos edere, quos appellabant "laurices." In libro suo nomine Naturalis Historia Plinius ait:
Tempore mediaevali in Europa Catholica, non licebat homines edere carnem inter Quadragesimam neque in temporibus paenitentiae. Saeculo autem sexto, nonnulli videntur laurices eis temporibus nihilominus eddere, nam Gregorius Turonensis in Historiis suis 5.4, de quodam Roccoleno (quem scelestum esse habebat) a Chilperico I rege misso, sic dixit: "Erant enim dies sanctae quadraginsimae, in qua fetus cunicolorum saepe comedit." Sed post breve intervallum, Gregorius Papa I permisit lauricum essum, edicens eos non carnem esse, sed quasi fructus maritimos licitos. Post hoc, monachi in monastariis cuniculos in areolis muro cinctis colebant.
Sigolsheim
Sigolsheim (Germanice Sigolsheim) est commune Francicum 1'183 incolarum (anno 2012) praefecturae Rheni Superioris et ab anno 2021 Communitatis Europaeae Alsatiae in regione orientali olim Alsatia et a die 1 Ianuarii 2016 Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia et nunc ex plebiscito Grand Est vocata.
Zaladia
Zaladia sive Zaladium (Hungarice: Zalavár, Slovacice: Blatnohrad, Serbocroatice: Blatnograd, Theodisce: Moosburg) est locus Hungariae in Comitatu Zaladiensi circiter 9 km a Lacu Pelsone in austro-occidentalem versus situs.
Historia
Saeculo nono urbs munita nomine Blatnograd/Blatnohrad ad Zalam fluvium sita caput fuit principatus Slavici a quodam Privina rectus ("Privinae civitas, munimen, castrum in nemore et palude Salae", sicut scriptum est in annalibus Salisburgensibus). Principe Kocel (861-876), filio Privinae, regnante Cyrillus et Methodius cum discipulis suis Blatnograd in unum de locis mediis effecerunt, ubi numerosi missionari lingua vernacula Slavica et litteris Abecedario Glagolitico scriptis eruditi sunt.
Provincia Savonensis
Provincia Savonensis (alia nomina: Provincia Savonis, Provincia Savonae, Provincia Sabatiae) (Italiane: Provincia di Savona) est Provincia Italiae, circiter 283.813 incolarum, in Regione Liguria sita, cuius caput est urbs Savonis et cuius signum est SV.
Sententia
Sententia provincialis est: PAR PARIBUS.
Municipia in Provincia Savonensi
Municipia in Provincia Savonensi, 69 sunt. Urbes, oppida et communia provinciae Latine vocari possunt :
David Baltimore
David Baltimore (Novi Eboraci natus die 7 Martii 1938) est biochemicus Americanus, microbiologiae, cytologiae et biotechnologiae peritus et professor Instituti Technologiae Massachusettense, qui anno 1975 una cum Renato Dulbecco et Howard Martino Temin Nobelianum Medicinae Praemium accepit, studii retroviri enzymi apud SCDI causa. Et geneticae et biologiae moleculari et classificationem virorum studuit.
Zalaegerszegium
Zalaegerszegium, sive Zalagerszeg (Theodisce: Egersee) est urbs Hungariae ad Zalam fluvium sita et sedes Comitatus Zaladiensis. Anno 2001 urbi circiter 62 000 incolarum erant.
Tyras
Tyrās (-ae m.) (Graece: Τύρας) seu Danastris vel Dinastris (Ucrainice: Дністер, Dacoromanice: Nistru, Polonice: Dniestr, Russice: Днестр) est flumen 1 352 chm, quod in regione Leopolitana Ucrainae initium cepit, per Transnistriam et Moldaviam fluit et in regione Odessana Ucrainae in sinum Ponti Euxini, qui limen Tyraicus appellatur, effunditur.
Samboria, Tiraspolis, Gregoriopolis, Ovidiopolis, Bialogroda urbes in ripis Tyrae sitae sunt.
Magdi Allam
Magdi Christianus Allam (Ar. مجدي علام majdī ʕallām, Cairi die 22 Aprilis 1952 natus) est diurnarius Italicus oriundus ex Aegypto, qui anno 2003 directoris vicarius "ad personam" apud praeclarum diarium Corriere della Sera factus est, cui diario usque ad annum 2008 operam dedit. Eodem anno soli rei publicae a se operam dandam censuit. Magdi Allam a multis musulmanis reprehensus est, quia semper pugnacem adversus quasdam religionis Islamicae notas se praebet et de suspectis periculis eius scribit. Aedificationem meschitarum in Europa oppugnat. Anno 2008 is se ad religionem Catholicam convertit et ab ipso papa Benedicto XVI inter vigiliam Paschae baptizatus est. Eius baptismo testis adstitit Mauritius Lupi, vir publicus factionis dextrae Forza Italia. Anno 2009 Magdi Christianus Allam apud Parlamentum Europaeum populi legatus designatus est.
Egon Reinert
Egon Reinert (24 Septembris 1908 Saravipontis, mortuus 23 Aprilis 1959 eodem loco) fuit vir publicus Germaniae et sodalis Christianae Democraticae Unionis Germaniae (CDU).
Munus
Post scholam Saravipontis finitam Reinert anno 1927 iurisprudentiae studium Heidelbergae, Bonnae, tum Francoforti ad Moenum coepit atque anno 1933 primam, anno 1937 secundam probationem adeptus est. Ad annum 1941 minister publicus aerarii laboravit et tum Saravipontis iurisconsultus erat.
Sondersdorf
Sondersdorf est commune Francicum 347 incolarum (anno 2012) praefecturae Rheni Superioris et ab anno 2021 Communitatis Europaeae Alsatiae in regione orientali olim Alsatia et a die 1 Ianuarii 2016 Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia et nunc ex plebiscito Grand Est vocata.
Carolus Lueger
Carolus Lueger (humili loco Vindobonae natus die 24 Octobris 1844; ibidem mortuus 10 Martii 1910), fuit causidicus virque publicus Austriacus et praefectus urbis Vindobonae. Ipse, quamquam multum pro operariis fecit, antisemitus erat, et notiones suae multum apud Adolphum Hitler valebant.
Corpus est in Mediis Sepulcris Vindobonae humatum.
Guido Cavalcans
Guido Cavalcans, vulgo Guido Cavalcanti (natus circa annum 1255 Florentiae – ibidem mortuus est anno 1300), fuit poeta Italus. Scripsit soneta et carmina epicolyrica. Eius carmen celeberrima est carmen epicolyricum Io prego voi, che di dolor parlate (Ego quero vos, qui de dolore parlate). Hic poema ex tristichon et tres heptastichis cum rima ababbcc compositus est.
Silva Cerri
Silva Cerri seu Cerri, (alia nomina: Castrum Cerri ; etiam Castrum Zirri ) (Italiane: Zeri) est municipium Italiae, circiter 1 220 incolarum, in Regione Tuscia, in Provincia Massensi et Carrariensi ac in Lunisania, historica ac geographica terra, situm. Incolae Cerrates appellantur.
Silva Cerri non vicus sed municipii nomen est, vicus princeps atque sedis communalis Patinium.
Sententia
Sententia municipalis est: PRO LIBERTATE PUGNAVIT.
Fractiones
Adelano, Antara, Bosco di Rossano, Bergugliara, Castello, Codolo, Coloretta, Ferdana, Fichi, La Dolce, Noce, Paretola, Rossano, Serralunga, Valditermine, Villaggio Aracci, Villaggio Passo del Rastrello.
Cena Trimalchionis
Convivae
Convivae qui sequuntur in lectulis triclinii discubuerunt. Summus in summo discubuit Trimalchio hospes "cui locus primus novo more servabatur"; post eum, ordine incerto: Ascyltos, Hermeros, Encolpius, Agamemnon, Phileros, Dama, Ganymedes, Echion, Niceros et Plocamus. Ultimus venit Habinnas cum muliere Scintilla, cui accubuit interdum Fortunata mulier Trimalchionis ipsius; Habinnas novendial a Scissa datum describit.
Sermones
Sermones convivarum ab auctore ficti philosophiam libertorum, lingua vulgari Italiae Graecoromanae expressam, exponunt. Narratio insuper praebet artes coquinarias et conviviales quas aemulabant hospites divites saeculi 1 p.C.n.; fercula ordinatim cenae ipsius Trimalchionis necnon cenae cuiusdam novendialis antea datae laudantur.
Laurentius Magalottus
Nota
left|thumb|250px|Ecclesia cathedralis Ferrariae
Nicolaus Tinbergen
Nicolaus Tinbergen (Hagae natus die 15 Aprilis 1907; Oxoniae mortuus die 21 Decembris 1988) fuit ethologiae peritus Nederlandicus, qui anno 1973 una cum Carolo de Frisch et Conrado Lorenz Nobelianum Medicinae Praemium accepit.
Werth
thumb|Domus dei vici Werth Werth est vicus urbis Stolberg saeculo duodecimo conditus, quem fere mille homines hodie habitant.
Noti sunt rarae plantae horti loca deserte vici Werth et via Napolia.
Domus dei vici est templum Iosepho dicatum, quod anno 1949 aedificabatur. In bello orbis Terrarum II, antiquum templum delebatur.
Petrus Nkurunziza
Petrus Nkurunziza (natus Buiumburae die 18 Decembris 1963; mortuus die 8 Iunii 2020), e gente Hutuensi ortus (sed matre Tutuensi), fuit ab anno 2005 usque ad mortem Burundiae praeses. Alumnus et breve temporis spatium lector fuit universitatis Burundiensis unde effugit anno 1995 propter caedes studentium Hutuensium.
Conradus Lorenz
Conradus Lorenz (Vindobonae natus die 7 Novembris 1903; mortuus die 27 Februarii 1989) fuit zoologiae, ethologiae, ornithologiaeque peritus Austriacus, qui anno 1973, una cum Carolo de Frisch et Nicolao Tinbergen, Nobeliano Medicinae Praemio ornatus est. Saepe unus ex conditoribus ethologiae aestimatur, morum animalium studii. Certam rationem investigandi excogitavit quae priori aetate coeperat, Oscare Heinroth eius suasore academico non excluso.
Domitianus Ndayizeye
Domitianus Ndayizeye (natus in Murango provinciae Kayanzae die 2 Maii 1953), gentis Hutuensis proles, est rerum politicarum peritus, qui fuit a die 30 Aprilis 2003 usque ad diem 26 Augusti 2005 Burundiae praeses.
Consortium Drepanitanum
Consortium Liberum municipale Drepanitanum olim Provincia regionalis Drepanitana (alia nomina: Consortium Liberum municipale Drepanense  ac Consortium Liberum municipale Drepani) (Italiane: Libero consorzio comunale di Trapani; Sicule: Pruvincia di Tràpani) est in Italia Consortium Liberum municipale, circiter 436.150 incolarum, in Regione Libera Sicilia situm, cuius caput est Drepanum et cuius signum est TP.
Historia
Consortium Liberum municipale Drepanitanum instituitum est die 4 Augusti 2015, cum lege regionali N° 15, in locum Provinciae regionalis Drepanitanae, cui successit.
Municipia Consortii Liberi municipalis Drepanitani
Municipia in Consortio Libero municipali Drepanitano, cum capite, 24 sunt. Urbes, oppida et communia provinciae Latine vocari possunt.
Carolus de Frisch
Carolus de Frisch (Vindobonae natus die 20 Novembris 1886; Monaci mortuus die 12 Iunii 1982) fuit zoologiae peritus Austriacus, qui anno 1973 una cum Conrado Lorenz et Nicolao Tinbergen Nobelianum Medicinae Praemium accepit. Studium ethologiae, praecipue de sensoria apum perceptione per suas saltationes, fecit.
Soppe-le-Bas
Soppe-le-Bas (Germanice Niedersulzbach, Alsatiane Needersulzbàch) est commune Francicum incolarum (anno 2012) praefecturae Rheni Superioris et ab anno 2021 Communitatis Europaeae Alsatiae in regione orientali olim Alsatia et a die 1 Ianuarii 2016 Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia et nunc ex plebiscito Grand Est vocata.
Soultzbach-les-Bains
Soultzbach-les-Bains (Germanice Bad Sulzbach) est commune Francicum 714 incolarum (anno 2012) praefecturae Rheni Superioris et ab anno 2021 Communitatis Europaeae Alsatiae in regione orientali olim Alsatia et a die 1 Ianuarii 2016 Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia et nunc ex plebiscito Grand Est vocata.
Ioannes Baptista Fischart
Ioannes Baptista (Johannes Baptist) Fischart, dictus Mentzer (i. e. Moguntinus, ob patris originem; natus anno 1546 aut 1547 Argentorati; mortuus anno 1591 in Forbach), fuit scriptor linguae Theodiscae altae ineuntis.
Fischart, qui primo fuit Lutheranus, postea Calvinista, in morum perversitatem, papatum ac Iesuitas scripsit. Fere omnia Fischarti opera exempla imitantur. Artifex fuit satirae et verborum ludendorum, ob numerosa verba inventa praeclarus est, saepe inhumane sive rustice scripsit (ut alii auctores huius generis, quod Grobianismus, i.e. rusticitas, dicitur). Opus notissimum est Affenteurliche und ungeheurliche Geschichtschrift (1575), libera Francisci Rabelaesi operis Gargantuae versio cum additamentis, quod postea nomine Affentheurlich naupengeheurliche Geschichtklitterung editum est.
Baruj Benacerraf
Baruj Benacerraf (natus in Tetouan Maroci die 29 Octobris 1920, mortuus Bostoniae die 2 Augusti 2011) fuit medicus Americanus oriundus e Venetiola, qui anno 1980 una cum Ioanne Dausset et Georgio Snell Nobelianum Medicinae Praemium accepit.
Ioannes Baptista Fischart
Vita
Filius herbarum aginatoris Ioannis Fischer eruditionem amplexam habuit, etiam a consobrino Casparo Scheid Wormatiae. Anno 1574 Basileae in iurisprudentia doctoratu laureatus anno 1581 Spirae advocatus camerae regiae creatus est. Circa annum 1583 administrator primus in oppido Forbach fuit.
Opera eius magna annis inter 1575 et 1581 pacta sunt, quibus plerumque Argentorati generum Jobin typographum adiuvabat. Amore patriae inflammatus inter protestanticos scriptores fecundissimos epochae antireformatoriae numerari potest. Non solum classicarum peritus fuit sed etiam litterarum Francogallicarum Theodiscarumque. Descriptiones eius miras de omnibus vitae quotidianae circumstantiis valore historico egregio esse constat. Procul dubio eius itinera scientias et de mundo et de hominibus auxerunt; tamen quoad persecutionem strigarum superstitionem contemporaneam non reliquit velut patet in interpretatione operis Bodini »De magorum daemonomania« (Argentorati 1581). Insuper, cum advocatus tribunalis esset, anno 1582 vulgari iussit opus »Malleus malleficarum« et similia alia abominanda de strigis, quae dicebantur. Fischart poeta sermone volubili, forti et imaginoso excellebat, qui autem multa, non multum scribens longitudinem nonumquam taediosas vix compescebat.
Inter poemata mentionis sint digna: »Eulenspiegel Reimensweiß« (Francofurti), versificatio libri popularis illustris; »S. Dominici und S. Francisci Leben« (1571), satura contra ordines Dominicanorum et Franciscanorum; ; »Beschreibung des vielkörnigen Hütleins« (1580), contra iesuitas protestancorum adversarios summos; »Flöhhatz, Weibertratz« (Argentorai 1573), de lite inter pulices et mulieres quadam; »Das glückhafft Schiff von Zürich« (1576), de Turicensium migratione cum pulte miliacia Turico Argentoratum frumine post adventum adhuc calido. Praeterea epigrammata multa acuta scripsit partim xylographias attitulantia, e.g. »Lob der Laute«, »Ermahnung an die lieben Teutschen«, »Ermahnung zu christlicher Kinderzucht«, »Lob des Landlusts«. Apud »Podagrammisch Trostbüchlein« (Argentorati 1577) podagram occasionem praesentat facetiarum faciendarum, qui morbus omnes ordines sociales init. Beatitudo vitae domesticae narratur in opusculo »Philosophisch Ehzuchtbüchlein« (Argentorati 1578), cui insunt (idem valet in opere »Podagrammisch Trostbüchlein«) multae conversiones.
In satura autem »Aller Practick Großmutter« (1572), quam Rabelaesus opere suo »Prognostication« inspiraverat, contra salisatores et hariolos invehitur. Opere »Bienenkorb des Heyligen Römischen Imenschwarms« (secundum versionem Batavicam quandam) Apostolicam Sedem vehementer ingreditur. Econtra etiam psalmorum paraphrasin perpulcram confecit necnon cantus ecclesiasticos dignos, in quibus lingua Theodisca Lutheri affabre adhibetur.
Opus maximum autem sine dubio est »Affentheurliche und ungeheurliche Geschichtschrift vom Leben, Rhaten und Thaten der vor langen weilen vollenwolbeschreiten Helden und Herren Grandgusier, Gargantoa und Pantagruel« (1575) ubi partim interpretatur opus Gargantuae partim ipse argumenta similia addit. Agitur de fabula Milesia satirica de heroe quae fabulis de equitibus modum in comicum sobrietate protestantica opponitur. Multis in locis lingua optime ludit in rebus contemporaneis cum sale criticandis. Itaque id opus in litteris quasi unicum fiebat. Inter alia scripta adhuc addamus elenchum satiricorum praetitulatum »Catalogus catalogorum perpetuo durabilis« (1590).
Ioannes Dausset
Ioannes Dausset (Tolosae natus die 19 Octobris 1916; mortuus in Palma, Maiorica die 6 Iunii 2009) fuit immunologiae peritus Francicus, qui anno 1980 una cum Baruj Benacerraf et Georgio Snell Nobelianum Medicinae Praemium accepit ractione studii Complexus histocompatibilitatis maioris.
Todiramphus gertrudae
Todiramphus gertrudae est periclitatissima avium species familiae Alcedinidarum, solum in insula Niau in Polynesia Francica endemica. Eius habitationes naturales sunt subtropicae vel tropicae silvae siccae, plantationes, hortique rustici. Solum 125 fere aves singulae in terris feris manent.
Medusa
Medusa (Graece Μέδουσα) in mythologia Graeca fuit monstrum femineum, una trium Gorgonum, quae serpentes pro crinibus habuit, cuius vultus aspicientes eam in lapidem commutabat, a Perseo occisa. Medusa erat soror mortalis Sthenonis et Euryales, immortalium Gorgonum. Tres sorores filiae Phorci et Cetus fuisse feruntur; itaque nonnumquam a poetis Phorcides vocantur.
Fabulae
Ovidius narrat Medusam primo formosissimam virginem fuisse, nec quidquam in illa formosius fuisse quam comam. Itaque turba procorum eam sequebatur. Sed cum Poseidon/Neptunus eam in templo Athenae/Minervae vitiavisset, divina virgo tam nefandum facinus inultum manere noluit et crines infelicis Medusae in angues mutavit. Ex eo tempore, si quis vultum eius aspexerat, extemplo in lapidem mutabatur. Postea, Athenae iussu et consilio, Perseus heros Medusae sopitae caput abscidit ac secum circumtulit, ut adversus hostes eo uteretur. Sanguine e vulnere manante et in terram delapso, equus alatus, Pegasus natus esse fertur, necnon Chrysaor, eius frater. Postremo dea Athena caput Medusae aegidi suae imposuit atque in pectore gessit, ut inimicos terreret.
Antigone (Sophocles)
Antigone (Graece Ἀντιγόνη) est tragoedia Sophoclis poetae, circa annum 442 a.C.n. scripta et fatum filiae Oedipodis Antigonae narrans. Duas alias tragoedias ad mythologiam Thebanam pertinentes postea docuit, Oedipus rex et Oedipus Coloneus quae ambae servatae sunt et in eis Antigone  partes magnas agebat. Primus quidem Sophocles e morte Antigonae tragoediam fecisse videturː ita nescitur quae ipse excogitarit poeta, quae rursus ab aliis acceperit. Exstant enim vestigia diversarum traditionumː in Dithyrambis Ion Chius et Ismenen et Antigonen ab Eteoclis filio Laodamante in Heraeo concreamatas esse narrabat et Euripides in tragoedia posteriore filium Antigonae et Haemoni dabat. Certe mythographi posteriores Sophoclem plerumque secuti sunt. In hac fabula aeternas et divinas leges in hominum conscientia vigentes cum decretis a rectoribus civitatum promulgatis collidentes investigatː num semper potestatibus in patria institutis oboediendum sit an nonnumquam fas sit civem seditionem facere?
Medusa
De Medusa in artibus
Ab antiquis pictoribus et sculptoribus persaepe caput Medusae expressum est, in nummis etiam quibusdam Graecis et in denario Romano. Aetate hodierna quoque pictores et sculptores hoc argumentum sibi eligerunt: Caravaggius, Petrus Paulus Rubens, Berninus.
Antigone (Sophocles)
Testimonia antiqua
Secundum Demosthenem (De falsa legatione 247-250) orator Aeschines tum cum histrio per Atticam circumibat Creontis partes agebat.
Soppe-le-Haut
Soppe-le-Haut (Germanice  Obersulzbach) est commune Francicum 564 incolarum (anno 2012) praefecturae Rheni Superioris et ab anno 2021 Communitatis Europaeae Alsatiae in regione orientali olim Alsatia et a die 1 Ianuarii 2016 Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia et nunc ex plebiscito Grand Est vocata.
Catharina II (imperatrix Russiae)
Catharina II Alexii filia (Russice Екатерина II Алексеевна, tr. Ekaterina II Alekseevna; nata die 2 Maii 1729 Stettini, mortua die 17 Novembris 1796 Villae Augusti), cognomine Magna (Russice Великая, tr. Velikaja), erat imperatrix Russiae ab anno 1762 ad annum 1796.
Vita et opera
Principissa Germanica Sophia Augusta Friderica (Theodisce Sophie Auguste Friederike von Anhalt-Zerbst-Dornburg) anno 1745 uxor Petri, heredis throni Russiae facta est. Religionem orthodoxam accepit et novum nomen recepit : Catharina Alexii filia (Екатерина Алексеевна), in honorem imperatricis Catharinae I.
Die 5 Ianuarii anno 1762, post mortem imperatricis Elisabethae, maritus Catherinae factus est imperator Russiae, Petrus III. Die 19 Iulii 1762 res novae evenerunt, Petrus III deiectus, et uxor eius imperatrix Russiae, Catharina II facta est.
Tempore regiminis Catharinae II Russia contra Turciam et alias nationes prospere bellabat. Ruthenia Alba, Lituania, Crimaea et nonnullae aliae terrae partes Imperii Russici factae sunt.
Tutorix philosophorum Illuminationis, sicut Voltarii, Dionysii Dideroti et Ioannis Baptistae Le Rond d'Alembert fuit, tamen politicam monarchiae absolutae suae tenebat. Catharina II etiam ad litteris se applicavit: commentaria de vita sua atque dramata nonnulla Russice scripsit.
Regnum Theodomiri
Roderico rege defuncto in proelio, Theodomirus dux Carthaginensis cum fidelibus ad Carthaginem Spartariam effugit, ubi contra Mauros pugnavit. Tunc post annos duos foedus accepit. Ob hoc foedus, Theodomirus fidem Islamicam accepit et nomen mutavit a Theodomiro ad Tudmir itaque terras circum Carthaginem Spartariam accepit (Regio Vergiliae et provincia Lucenti).
Berengarius Foroiuliensis (imperator)
Berengarius I Foroiuliensis (natus circiter anno 840/845; necatus est die 7 Aprilis 924 Veronae) fuit imperator Sacri Romani Imperii ab anno 915 usque ad annum 924 et rex Italiae inter annos 888– 889, 896–901 et 905–924.
Ruyigi
Ruyigi est Burundiae urbs circiter 40'000 incolarum anno 2007 et provinciae eiusdem nominis caput.
Berengarius Foroiuliensis (imperator)
Quidam ferunt Berengarium non Foroiuliensem se Foroliviensem fuisse. Ergo, in Fori Livii Aula Urbana Palatina, inter imagines de Foroliviensibus gloriis, videtur et Berengario Summus Pontifex coronam imponens.
Melchior Ndadaye
Melchior Ndadaye (natus die 28 Martii 1953; necatus est inter seditionem die 21 Octobris 1993) fuit breviter a mense Iunio 1993 usque ad mortem Burundiae praeses primus qui petitionibus democraticis electus est.
Franciscus Brusonus
Franciscus Brusonus (Italiane: Francesco Brusoni; natus Leniaci ex 1465 ad 1470 - mortuus ibidem ante 1536) fuit poëta et humanista qui Latine scripsit.
Biographia
Franciscus Brusonus a Henrico Merlo apud Leniacum doctus est. Apud multas urbes docuit usque ad 1507, quando apud Rodigium doctor fuit et civis Rodiginus factus est. Ibidem usque ad 1512 circiter docuit, cum a factione adversa coactus abiit.
Postea apud multas urbes docuit et schola publica Atestina annis 1521-1522 regit. Ante 1525 Poeta Laureatus et Comes Palatinus factus est. Leniaci ultimum vixit et ibidem mortuus est. In ecclesiam Sancta Maria dicatam, sub grado altaris Sancto Blasio dicati, sepultus est.
Opera
Anno 1502 Italice opus unum Capitoli (Latine: Capita) in laudem marchionis Mantuae scripsit; opum perditum est. Hoc Brusonus marchioni petivit publicum lectorem Mantuae facturum esse, sed ibidem numquam docuit. Anno 1505 carmen amico Hieronymo Atestino dicatum scripsit; Atestini Libellus de gestiis Atestinorum (Venetiis) carmen publicavit.
Operum Francisci Brusoni poëma unum conservatur. Annis 1507-1512 De origine urbis Rhodiginae totiusque Paeninsulae liber primum scripsit, postea opus infectum est ob abitionem coactam. Opus modo anno 1589 Tarvisii publicatum est.
Anno 1511 Mantuae Diphilus diverbium publicatum est, sed nihil noscitur hodie. Anno 1525 carmen in laudem astrologi Lucae Gaurici scripsit et Abraham Zacuti Almanach perpetuum id publicavit. Prognosticon mirabile, diis auspicibus, faventibus fatis, duce virtute et fortuna comite, poëma de astronomia vel astrologia, perditum est, atque etiam Sylva in laudem prudentissimi S.P.Q. Bellunensis.
De origine urbis Rhodiginae
Francisci Brusoni opus princeps hexametrum poema est. De origine fabulosa Rodigii canet ab oriundis Hadria ruente, similiter Aeneidis de origine Romae canentis ab oriundis Troia. Opus omne divisum in partes tres, non disiungentes at miscentes.
Pars prima de Hadria breviter narrat ab origine Etrusca usque ad florem Romanum, similiter Plinii Maioris vel fortasse vero Annii Viterbensis, qui tunc nescibitur falsus est.
Pars alia de Hadria ruente narrat; Brusonus ob non bella nec terraemotus at ob Padi violentiam Hadriam dirutam dicit. De Pado fluminibusque aliis propter Hadrian postea narrat, a fontibus eisdem Iohannis Boccacii De montibus operis, similiter Caruli Silvestri De paludibus Hadrianis scripturi in saeculo 18.
Pars tertia, quae maxima et singularis est, de fabulosa origine Rodigii narrat. Sanctus Petrus episcopo Hadriae Paulo somnium agit ut ad papam Ioannem X eat et, post bullam apostolicam eius receptam, incolas Hadrienses volentes exhortet ad terram rosas ferentem apud Philistinam migrare. Hic episcopus Paulus pius et dux vocatur, similiter Aeneae in Aeneide. Placent Brusono paretymologiae Rodigii a Palaeograeco (rosa) Policinique a paeninsula. Post in carmine ponentem bullam, Petrus vates est magnificentiae Rodigii, quod praeclarum propter studia de iure, medicina, dogmatibus et grammatica futurum atque caput magnificae terrae Policini.
Opus infectum ad liber primum manuscriptum mansit; anno 1589 frater Sixtus Sandolinus Utinensis Patavii invenit manuscriptum, Tarvisii editavit publicavitque atque Hieronymo Bonifacio Rodigino dicavit.
Longe opus dictum est imitatio Ioannis Petri Ferretti De Hadria civitate carminis, etiamsi pauci hoc carmen manuscriptum legissent et multi "ab aliis dicitur" scripserunt, at contra carmen Ferretti poëmatis Brusoni imitatio est. Saeculo 18 Hieronymus Silvestri collationem conatus est poëmatis cum carmine, sed opus eius infectum est.
Prognosticon mirabile
De poëmate illo modo gnoscitur quam incipit: "Praeterita antiqui cecinerunt omnia vates". Filio Brusoni Livio Francisco dicatur et ei docet arcana scientiarum astrorum. Manuscriptum dicitur Veronae apud bibliothecam Saibante. Etiam Venetiae dicitur publicatum est anno 1573, sed nullum editionis illius volumen invenitur.
Stephanus Pendarovski
Stephanus Pendarovski seu litteris Cyrillicis Стево Пендаровски (Scupis natus die 3 Aprilis 1963) est eruditus et politicus Macedoniae Septentrionalis.
Alumnus est universitatis Scupiensis. Professor scientiae politicae apud collegium universitatis Americanum Scupiense meruit. Die 5 Maii 2019 praeses Macedoniae Septentrionalis electus est.