cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вильштет
Калкы - 9096 киши(2013-ж.). . Аянты - 55,26 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 3 17 141. Мэр — Марко Штеффенс.
Тиграи (эл)
Маданият
Булактар
Тигре (эл)
Саясий башбаанек укугу
Саясий башбаанек укугу – заманбап демократиялык мамлекеттердин конституциялары жана мыйзамдары чет өлкөлүк жарандарга жана жарандыгы жок адамдарга берүүчү өзгөчө жеке укук. С. б. у. эгер чет өлкөлүктү өз мекенинде саясий, диний, илимий жана ошондой негиздер боюнча куугунтукка алып жатышса, анын белгисиз мезгилдерге чейин ошол өлкөнүн аймагында кала берүүсүнө мүмкүнчүлүк берилгенинде турат. Башкалка берүү менен мамлекет өзүнө ал кишини куугунтукка алып жаткан мамлекетке өткөрүп бербөө милдеттенмесин алат. С. б. у-гун берүү автоматтык түрдө жарандык берүүнү шарттабайт. КР конституциялык мыйзамдарында чет өлкөлүк жарандарга жана жарандыгы жок адамдарга адам укугу бузулган учурларда С. б. у-гун берүү каралган.
Полота ойдуңу
Полота ойдуңу — Чыгыш Европа түздүгүнүн түндүк-батышында. Батыш Двинанын жарым аралынын куймаларынын алабын ээлейт, Беларуссияда. Деңиз деңгээлинен бийиктиги 160 мге чейин. Морена жалчаларынан, дөбөлөрдөн жана дюналардан (кум дөбө) турат. Көл, саз көп. Карагай жана кайың-бай теректүү токой басымдуу. Көп бөлүгү айдалат. Минералдуу булактар бар.
Тигринья тили
Жазуусу геэз алфавиттин (эфиоп жазуусу) негизинде.
Хам Лэйк (Миннесота)
Хам Лэйк (Миннесота) (Ham Lake) — Миннесота штатынын Anoka округуна караган АКШ шаары.
Пионер (Бир району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Асема Токтобекова
Асема Токтобекова (тж. 25-июль, 1986, Бишкек) — Кыргызстандык актриса жана ырчы.
Поллинг (Инндеги Мюльдорф)
Калкы - 3352 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 43,83 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 83 136. Муниципалитеттин башчысы — Ханс Шмидбауэр.
Хайнриксберг
Хайнриксберг (Heinrichsberg) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Оре районуна кирет.
Кисси (эл)
Кийим
Тамак-аш
Тамак-аш — пальма майына бышырылган жана жашылча татымалдары кошулган таруу, жүгөрү, күрүч ботколор жана коюу шорполор. Жээгинде — балык тамактары.
Бегалиев Мамытбек
Бегалиев Мамытбек (1924-ж. туулган, Суусамыр өрөөнү) - согуштун жана эмгектин ардагери.
Терүү машинасы
Терүү машинасы, басма сөздө – текстти басып чыгаруу үчүн басма формасын даярдоочу аспап. Терүү машинасы терип жазуучу жана фототерүүчү машина болуп айырмаланат.
Ядро-энергиялык орнотмо
Ядро-энергиялык орнотмо - ядронун бөлүнүүсүнөн алынган энергия (мис., уран изотобу) менен иштөөчү транспорт каражаты. Ал негизинен атомоходдо колдонулат. Ядро-энергиялык орнотмо реактордо бөлүнүп чыгуучу жылуулук энергиясын механикалык же электр энергиясына өзгөртүүчү буу же газ-турбиналуу орнотмо менен жабдылган ядро реакторунан турат. Кемеде, биринчи иретте суу астында сузуүчү кайыкта пайдаланылат. Ядро-энергиялык орнотмо иштөө мезгилинде кычкылтекти талап кылбагандыктан, суу астында сүзүүчү кеменин суу астында узак убакыт болушука шарт түзөт. 1959-ж. КМШ өлкөлөрүндө биринчи жолу аскердик эмес Я.-э. о-луу кеме - «Ленин» атом муз жаргычы, кийинчерээк кыйла кубаттуу «Арктика» (1874), «Сибирь» (1977) атом муз жаргычтары курулган. 1960-70-ж. чет өлкөдө да аскердик эмес Я.-э. о. менен жабдылган эксперименттик транспорт кемелери «Саванна» (АКШ), «Отто Ган» (ГФР), «Муцу» (Япония) курулган. Азыркы мезгилде Ядро-энергиялык орнотмосу аба-транспорт каражаттарына (самолёт, дирижабль) жана космос кемесине да орнотулат.
Худелка-Яга
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
Ко́но (эл)
Ко́но — Сьерра-Леоне мамлекетинде жашаган эл. Жалпы саны 125 миң адам.
Дин
"Мурас" фонду
"Мурас" фондунун жетекчилери
2012-жылдан 2-13-жылдын башына чейин бул фондду жазуучу, журналист Султан Раев жетектеген. 2013-жылдын 30-августунан 2017-жылдын 5-майына чейин фондду тарыхчы Т.Чоротегин жетектеген. 2017-жылдын май айынан бери фондду тарыхчы К.Молдокасымов жетектейт.
2013
Бутанаев В.Я. Историческая ономастика Южной Сибири / под ред. К. Конкобаева. – Бишкек: Обществ. фонд «Мурас», 2013. – 272 с. - Серия «История и наследие». Кожобеков, Муратбек Чалакеевич. Кыргыз каганатынын тарыхы / Илимий ред. Т.К.Чоротегин. – Бишкек: Жусуп Баласагын атындагы КУУнун «Университет» басмаканасы, 2013. - 188 б., карта, сүрөттөр. - “Тарых жана мурас” түрмөгү [Кыргыз Республикасынын Президентинин аппаратына караштуу Кыргызстан элинин тарыхый жана маданий мурастарын иликтөө боюнча “Мурас” кору. Худяков Ю.С. Энесай кыргыздарынын тарыхы: Кыскача баян / Жооптуу ред., котор. топтомун, тиркемелик сүрөттөрдү даярдаган Өмүрбек Алымкожоев; баш сөз жазган Тынчтыкбек Чоротегин. – Бишкек: Жусуп Баласагын атындагы КУУнун «Университет» басмаканасы, 2013. – 202 б., карта, сүрөттөр. - “Тарых жана мурас” түрмөгү [“Мурас” коомдук фонду.
Твистринген
Шаар административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Исола (Миссисипи)
Исола (Миссисипи) (Isola) — Миссисипи штатынын Humphreys округуна караган АКШ шаары.
Баякунова Шайымбүбү
Баякунова Шайымбүбү (5. 5. 1942-ж. туулган, Ысык-Көл облусу, Тоң району, Бөкөмбаев кыштагы) - СССРдин саламатыкты сактоосунун отличниги (1972-ж.). Фрунзе шаарындагы республикалык медициналык орто окуу жайын бүтүргөн (1957). Жолдомо боюнча Суусамыр өрөөнүнө келип, 1960-64-жылдарда 1-Май, «Каракол», «Победа>> фельдшердик-акушердик пункттарында, анданкийин 1964-2001-жылдарда Суусамыр участкалык ооруканасында акушерка болуп эмгектенген. Лениндин 100-жылдык юбилейлик (1970) жана «Эмгек ветераны» (1984) медалдары менен сыйланган.
Даниэл Брүл
Даниэл Сезар Мартин Брүл Гонсалес (Daniel Brühl;немецче айтылышы: [ˈbʁyːl ˈgɔnt͡s.aˌləs] (угуу) 1978-жылы 16-июнда туулган) — германиялык актер. Ал жаш кезинен эле, 1995-жылы "Тыюу салынган сүйүү" (англ. Forbidden Love) аттуу немец киносериалында тартылып өз эмгек жолун баштаган. 2003-жылы ал "Кош бол, Ленин!" (англ. Good Bye, Lenin!) немец тасмасында баш каармандын ролун аткарган. Бул ролу үчүн ал кеңири катмарга белгилүү болуп, киносынчылардын алкоосун алган. Европа жана Германия кино сыйлыктарынын "Эң мыкты актер" наамдарына татыган. Брүл Европанын да, Американын да бир нече өндүрүштөрүндө ар башка тилдерде иштеген.
Хайнсбург
Хайнсбург (Haynsburg) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Бургенланд районуна кирет.
Рахмонов Уринбой
Өмүр баяны
Уринбой Рахмонов 1949-1952 жылдары Кара-Суу районунун Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин жооптуу катчысы, башчысын милдетин аткаруучусу 1952-1965 жылдары Кызыл-Кыштак айылында почтанын башчысы болуп иштеген. 1965 жылдан соода системасында иштеген. Бирок, 1949 жылы ал театрдан жумуштан кеткен болсо да, буга карабастан 1958 жылгача штаттан тышкары, жумуштан кийин театрда башкы жана эпизодик ролдорду ойноду. Көрүүчүлөр жана сынчылар ал аткарган "5 сомдук келин" драмасындагы ата, немец офицеринын жана башка чыгармалардагы ойногон башкы ролдорун белгилеп кетишкен. Уринбой Рахмоновдун Ош театрынын түзүүгө жана искусствого кызмат кылууга сиңирген эмгеги 2010 жылы чыккан Абдугани Абдугафуровтун "Ош академик театры" китебинде 1 жана 3-беттеринде чагылдырылган, 42 бетте 1940 жылдагы театр афишасынын актёрлор тизмесинде № 19 астында анын аты жана фамилиясы көрсөтүлгөн. Бош убактысында ал озу туулган жана өмүрүнүн аягына чейин жащшаган Ош шаарыны жана Сулайман-Тоону атагын чыгарган ырларды жазган. Анын көпчүлүк туугандары искусство жана маданият ишмерлери болуу себеби, акын Ходжаназар Хувайдо (1704-1780) алардын тууганы. Уринбой Рахмонов карылык убагында Ош шаарындагы Сулайман-Тоосунда жайгашкан Бабурдун уйун карачу жана аны жайлуу кылды. Сулайман-Тоосуна качан көтөрүлгөндө ар жолу, ал өзу менен эки челек сууну алып жана өзу отургузгон дарактарды сугарган. Көп ырлары гезиттерде жарыяланган. 12 баланы тарбиялады. Улук уулу Дилдорбек ажы эле Киров атындагы Ош драма театрында иштеди жана үч кинофильмда эпизодик роль ойногон. Башка уулу Дарвишбек палван Рахмоновда жашоосун искусствого кызмат кылууга багыштады жана ал Өзбекстандагы "Калдиргоч" (Чабалекей) үлгүлүү цирктик труппанын көркөм жетекчиси болуп иштейт.
Уринбой Рахмонов Ош облусунун, Ош шаарынын, Кара-Суу районунун Кенештеринин депутаты жана бир нече жолу Кызыл-Кыштак айылдык Кеңешинин депутаты болуп шайланган.
Диана Крүгер
Ал "Троя" (англ. Troy, 2004) эпикалык согуш тасмасында Хелендин, "Улуттук кенч" (англ. National Treasure, 2004) жана анын уландысында (2007) Др. Абигейл Чэйстин, "Уятсыз салпаяктар" (англ. Inglourious Basterds, 2009), "Мырза Эч ким" (англ. Mr. Nobody, 2009), "Белгисиз" (англ. Unknown, 2011-жыл), француз тилиндеги "Кош, менин ханышам" (англ. 2012) тасмасында Мари Антуанеттанын жана "Баш аламан" (англ. Disorder, 2015) кинофильмдеринде ролдорду аткаруу менен белгилүүлүккө жеткен. Ошондой эле ал "FX" телекомпаниясынын "Көпүрө" (англ. The Bridge) кылмыштык драма сериалында детектив Соня Кросстун образын жараткан.
Хуновейяга
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Бидього
Бидьо́го тили Нигер-конго макро-үйбүлөсүнүн Батыш атлантикалык тилдердин уясына кирет. Бидього, анхаки, оранго диалектилерге бөлүнөт. Андан тышкары португал тилинде жана анын креол вариантында  («гвинеялык креоли») сүйлөшөт.
Тамак-аш
Элдин аялдарынын чач жасалгасы чопо, пальма майы, кызыл жана кара боёктор, жезден жасалган жасалгалар менен өзгөчөлөнгөн. Мурда жогорку жетекчи («падыша») башында турган айылдардын союздары белгилүү. Туугандык эсеп энелик, нике матрилокалдык.
Тосор суусу
Уз. 30 км, алабынын аянты 304 км2. Ала- бынын деңиз деңг. орт. бийикт. 2990 м. Алабында жалпы аянты 21 км2 болгон 23 мөңгү, 0,06 км2ди ээлеген үч көл жайгашкан, бири туздуу. Жалпы уз. 130 км келген 37 куймасы бар. Негизинен кар, мөңгү (85%) ж-а жамгыр (15%) сууларынан куралат. Май – октябрь айларында кирип, ноябрь – апрелде тартылат. Көп жылдык орт. чыгымы 2,3 м3/сек, январь – мартта суусу тартыш (1,0 м3/сек). Эң көп чыгымы 65 м3/сек, эң азы 0,40 м3/сек. Сугатка пайдаланылат. Боюнда Тосор кыш. жайгашкан.
Пол Нүман
Айрым түстөрдү так ажырата албаганына карабастан Нүман Американын спорттук автомашина клубунун жарышынын бир нече улуттук чемпиондугунда жеңишке жетип, анын командасы ачык дөңгөлөк IndyCar жарышында бир канча жолу чемпион аталган. Ал "Newman's Own" азык-түлүк компаниясынын тең түзүүчүсү болгон. Салык төлөнгөндөн кийинки бардык кирешени жана сый акыларын кайрымдуулукка жумшаган. 2017-жылдын январына карата анын ыктыярдуу кайрымдуулугунун суммасы 485 млн АКШ долларынан ашуун сумманы түзгөн. Ал "Коопсуз суу тармагы" (англ. Safe Water Network) коммерциялык эмес уюмун негиздегендердин бири болгон. Уюм муктаж болгондорго ичүүчү сууну туруктуу камсыздоо боюнча иш алып барат.
Рассэл (Массачусетс)
Рассэл (Массачусетс) (Russell) — Массачусетс штатынын Хэмпден округуна караган АКШ шаары.
Алексеевка (Благовар району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Ютландия
Ютландия (дан. Jylland) - Европадагы жарым арал. Балтика жана Түндүк деңиздери чулгайт. Дания (көп бөлүгү) менен Германиянын аймагында. Уз. 300 кмдей, аянты 40 миң км2дей. Чыгыш жээги булуң-буйткалуу, батышы түз. Ийне жана жазы жалбырактуу токой, вереск өсүмдүктөрү ээлейт; аймагынын көп бөлүгү айдалат. Ю-да Орхус (Дания), Фленсбург ш. жайгашкан.
Чанга (эл)
Азыркы учурда көпчүлүк мусулмандар (сүннөттөр).
Кудашев Сайфи Фаттахович
Кудашев Сайфи Фаттахович (жашырын аты — Сайфи Кудаш) [21. 9(3. 10). 1894, азыркы Башкырт АССРи, Чишмин району, Кляшев айылы — 29. 6. 1993, Уфа] — башкырт совет акыны, Башкырт эл акыны (1964). Чыгармачылыгы 1913-жылдан башталган. Ал чыгармаларын татар, орус тилдеринде жазган. С. Ф. Кудашев — «Эркиндик ыры» (1917), «Соко ыры» (1926), «Күрөш каарманы» (1928), «Жүрөгүм менен» (1956), «Менин бакчамда» (1964) жана башка ыр жыйнактардын, «Октябрь», «Устаканада» (1920), «Кат» (1930) поэмаларынын, «Кушкаен» (1936) деген ыр менен жазылган романдын жана «Унутулгус мүнөттөр» (1957) аттуу мемуардык китептин автору. Кудашевдин адабият таануу боюнча да эмгектери бар. Башкырт АССР Жогорку Советинин депутаты (1947—63). Ленин ордени, башка 4 орден менен сыйланган.
Хэсейпезя
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
Тетраэдр
Тетраэдр – туура көп грандыктардын беш түрүнүн бири, б. а. негизги жана каптал жактары туура үч бурчтук болгон пирамида. Тетраэдрдин башка көп грандыктардан айырмасы симметрия борборго ээ эмес. Тетраэдрдын бирдей тен жактуу үч бурчтуу 4 граны, 6 каптал кыры (бири бирине барабар) жана 4 чокусу (ар бир чокусунда үчтөн кыры) бар. Тетраэдр каптал кыры жана ага каршы жаткан кырынын тең ортосу аркылуу өткөн 6 симметрия тегиздикке ээ. Туура Тетраэдр кубдун каалаган чокусунан (А) үч диагоналды (АВ, АС, АД) кубдун гранына жүргүзүп, В, С, Д чекиттерин өз ара туташтыруу аркылуу алынат. Тетраэдрдин каптал кырынын узундугу а болсо, анда анын көлөмү: v=a3 ^2/12 =4), 1179a3.
Вуте (эл)
Тамак-аш
Үй кол өнөрчүлүгү сакталган — себет токуу, идиш-аяк жасоо.
Коомдук уюмдун негизин көп балалуу үй-бүлө түзөт. Нике вирилокалдык.
Викторовка (Благовар району)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Якуб Ганецкий
Бурж. үй-бүлөдөн. 1896- жылдан Компартия мүчөсү. Берлин, Гейдельберг, Цюрих ун-ттеринде оку­тан. РСДРПнин 2-(1903),4-(1906) съезддерино катышкан.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Теспе
Калкы - 4064 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 24,87 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 53 033. Муниципалитеттин башчысы — Карл-Хайнц Корнбергер.
Хакенштедт
Хакенштедт (Hakenstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Оре районуна кирет.
Ратланд (Массачусетс)
Калкы - 7 973 киши. Болжолдуу аянты - 94.3 км². FIPS коду — 25-58825.
Дөттесфельд
Калкы - 661 киши(2013-ж.). . Аянты - 5,85 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 38 013. Муниципалитеттин башчысы — Мартин Фишбах.
Аманов Ишенбек Акматбекович
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Хардинг (Миннесота)
Хардинг (Миннесота) (Harding) — Миннесота штатынын Моррисon округуна караган АКШ шаары.
Аманов Акматбек
Аманов Акматбек (1930, Кызыл-0й кыштагы - 2002, ошол эле жер) - алгачкы агартуучу жана жетекчи кызматкер.
Димондэйл
Калкы - 1342 киши. Болжолдуу аянты - 2.5 км². FIPS коду — 26-22380.
Кабинда
Тарыхы
Кабинданын азыркы чек аралары 1886-жылы эле колониялык державалар Португалия менен Франциянын ортосунда такталган. 1956-жылы Португалия - Франциядан үлгү алып, административдик чыгымдарды азайтуу максатында Кабинда жана Анголанын колонияларын жалпы башкарууга бириктирген. Көз карандысыздык үчүн сүйлөшүүлөрдүн жүрүшүндө, Португалия Кабинда көз карандысыз өлкө болууну каалаган, бирок 1975-жылы Ангола Кабиндага кошулууну каалап, аны аскердик күч менен басып алган. Ошондон бери тынымсыз куралдуу кагылышуулар болуп келет. 1974 - жылы Кабинда Африка Биримдиги уюму тарабынан Африкадагы 39 - өлкө катары таанылган.
Тисте
Тисте (Tiste) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Вюммдагы Ротенбург районуна кирет.
Черная Вадега
Чёрная Вадега — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Чеша дарыясынын сол жээгинен 34 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 15 км.
Юсупов Рысбек
Юсупов Рысбек (1948-ж. т., Казакстан, Жамбыл обл., Жамбыл району, Абай кыш.) - саанчы, Социалисттик Эмгекке Баатыры (1991). Кыргыз ССРинин Мамлекеттик (1989) жана ВЛКСМ сыйлыктарынын (1976) ээси. Эмгек жолун 1961-ж. Казакстандагы Жамбыл тажрыйба станциясында иштеп баштаган. 1966-жылдан Кыргызстан кант кызылчасы тажрыйба - селекциялык стандиясында сүт товар фермасында саанчы. 1990-ж. 20 уйдан 20 музоо алып, ар бир саан уйдан 7225 гсгдан сүт саап алган. 1970-87-ж. Кыргыз ССР Жогорку Советинин депутаты. Үч Ленин, Эмгек Кызыл Туу, Октябрь Революциясы ордендери менен сыйланган.
Винтерлинген
Винтерлинген (Winterlingen) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Тюбинген административдик округуна карайт. Цоллернальб районуна кирет.
Мачиас (Мэн)
Калкы - 2353 киши. Болжолдуу аянты - 38.3 км². FIPS коду — 23-41960.
Сериялык облигация
Сериялык облигация – кутулуу мөөнөтү белгилүү бир мезгил аралыгында же чыгаруу сериясында аныкталган мөөнөттө келе турган облигация.
Ганнибал, Абрам
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Чеша
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Алымкулова Роза Бекболотовна
Алымкулова Роза Бекболотовна (1961-ж. туулган, Москва району, Чоң-Арык кыштагы) - жогорку квалификациялуу врач.
Волынь
География
Уолын түндүгүндө Полесье тарыхый аймагы менен, түштүгүнөн Подолия жана Галисия менен чектешет. Уж жана Батыш Буг дарыялары азыркы Украинанын ичиндеги чыгыш жана батыш чек аралары болуп эсептелет. Аймак Украинанын азыркы Волынский жана Ровно областтарын, ошондой эле Житомирдин батыш бөлүгүн жана Тернополь жана Хмельницкий облустарынын түндүк бөлүгүн камтыйт. Волыния тарыхый жактан Беларустун Брест облусунун түштүк бөлүгүн жана Польшанын Люблин провинциясынын чыгыш бөлүгүн да камтыйт.
Куйто көлдөрү
Куйто көлдөрү, Жогорку Куйто, Ортонку Куйто, Төмөнкү Куйто — Карел Республикасынын түндүк-батышындагы 3 көл. Жалпы аянты 600 км2дей. Бири-бири менен салаалар аркылуу туташат. Эң терең жери 44 м (Жогорку Куйтодо). Ноябрда тоңуп, майда ачылат. Көлдөрдөн Кемь дарыясы башталат; 1956-жылдан суу сактагыч.
Вокуль-ДаБелоу
Вокуль-ДаБелоу (Wokuhl-Dabelow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Мекленбург-Штрелиц районуна кирет.
Камбата (эл)
КАМБАТА — Эфиопиянын түштүгүндө жашаган кушит эли. Жалпы саны 630 миң адам (2007). Камбата элине тамбаро этносу өтө жакын.
Тил
Кийим
Сиф баасы
Сиф баасы – жүктү ташуу, бажы жыйымдарын төлөө, камсыздандыруу боюнча баардык чыгымдарды, ошондой эле сатып алынуучу жердеги (т. а. көздөгөн жериндеги) кеменин бортунан чыкканча, товардын бүлүнүү же бузулуу жоопкерчилигин сатуучу тарта тургандыгын билдирүүчү нарк.
Жейми Фокс
Ал роль жараткан эң белгилүү тасмалар «Жөө аскер» (2005, сержант Скайс), «Майамиполициясы» сериалы (2006, детектив Рикардо Таббс), «Кишенден бошотулган Джанго» (2012), «Жаңы жөргөмүш адам 2» (2014) болуп эсептелет. Ошондой эле Фокс 1990-1994-жылдарда «Жандуу түстөр» комедиялык шоусунда жана өзүнүн «Жэйми Фокс шоу» аттуу комедиялык берүүсүндө Жэйми Киңдин ролунда 1996-жылдан 2001-жылга чейин катышкан. Ал 2014-жылдагы «Энни» тасмасында Уилл Стэкстин образын жараткан.
Алыгулов Токтогулбек Медербекович
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Антрим (Нү-Гэмпшир)
Антрим (Нү-Гэмпшир) (Antrim) — Нү-Гэмпшир штатынын Хиллсбороу округуна караган АКШ шаары.
Самудин Алишеров
Алишеров Самудин (1937, Ой-Кайың жайлоосу - 2005, Аламүдүн району, Байтик кыштагы) - Кыргызстандын керек-жарак коомуна жигердүү эмгек сиңирген соода ишмери.
Нкойя
Көпчүлүк жергиликтүү салттуу ишенимдерди (ата-бабалардын культу, отко сыйынуу) карманышат. Калгандары — христиандар.
Чарбалык иштер
Гай Пирс
Гай Эдвард Пирс (Guy Pearce;1967-жылы 5-октябрда туулган) — австралиялык актер жана музыкант. Ал Австралиянын «Кошуналар» (англ. Neighbours) сериалында жаш Майктын ролун аткарганы менен белгилүү. Ошондой эле ал «Присцилланын окуялары» (1994), «Лос Анжелестин сырлары» (1997), «Эсте» (2000), «Граф Монте-Кристо» (2002), «Жол» (2009), «Падыша сүйлөйт» (2010), «Прометей» (2012) жана «Темир адам 3» (2013) тасмаларындагы ролдорду аткарган. Ал Австралиянын «Сунуш» (2005), «Жаныбарлар дүйнөсү» (2010), «Ровер» (2014), «Кишини кармап» (2015) жана «Аустун сыйкырчылары» (2016) тасмаларында образдарды жараткан. Ал «Эмми» сыйлыгын утуп алган жана «Алтын глобустун», «АКШнын киноактерлор гильдиясынын» жана «AACTA» сыйлыктарына көрсөтүлгөн. 2012-жылдан бери ал австралиялык Питер Темпл жазган «Ирландиялык Жэк» сериалынынын телеге ылайыкташтырылган версиясында башкы каармандын ролун аткарып келет.
Кук аралдары
Негизги маалымат
Аянты 236,7 км2. Калкы 19,8 миң (2009); негизинен полинезиялыктар жана маорилер жашайт. Расмий тили — кук (аралда жашаган маорилердин тили) жана англис тилдери. администрациялык борбору — Аваруа (калкы 12,9 миң; Раротонга аралында). Акча бирдиги — Жаңы Зеландия доллары. Аралдын башчысы — Улуу Британия королевасы. Аралда Жаңы Зеландия өкмөтүнүн өкүлү да бар. Мыйзам чыгаруучу органы — парламент (Өкүлдөр палатасы).
Тарыхы
Аралга 6-кылымдын башынан полинезиялыктар отурукташа баштаган. Алгач аралды ачкандардын арасында орус деңиз сүзүүчүлөрү да болгон. Алар архипелагдагы бир атоллго Суворовдун ысмын ыйгарышкан. 1888-жылдан Улуу Британия протектораты. 1901-жылы Кук аралдары Жаңы Зеландияга кошулуп, 1965-жылы өз ыктыяры менен Жаңы Зеландияга бириккен. 1971-жылдан арал өз алдынча эл аралык укукка ээ субъект катары Тынч океан аралдары форумуна мүчө. 1974-жылы Жаңы Зеландияда Кук аралынын чет өлкөдөгү өкүлчүлүгү ачылып, ал 1985-жылы элчилик болгон. 1987-жылы аралдын өкмөтүнө бейтараптыкты сактоо милдеттендирилген. Кук аралы БУУга мүчө болбогону менен анын атайын уюмдарына кирет.
Юньнань тайпак тоосу
Юньнань тайпак тоосу - Кытайдын түштүгүндө. Юньнань -Гуйчжоу тайпак тоосунун батыш бийик бөлүгү. Уз. 1000 кмдей, жазылыгы 400 кмге чейин. Батышында Меконг, Салуин, Хонгха ж. б. д-дын терең өрөөндөрү менен бөлүнгөн, 1800-4000 м бийиктиктеги субмеридиан багытында созулуп жаткан кырка тоолор басымдуу. Чыгышы 1000-1200 мге чейин жапыздап, иретсиз жапыз кырка тоолор жана массивдер мүнөздүү. Негизинен кристалдык жана акиташ тектеринен турат; карст өөрчүгөн. Дайыма жашыл жалбырагы күбүлмө жана сейрек токойлор ээлейт.
Тибет-бирма тилдери
Тибет-бирма тилдери – кытай-тибет тил уясынын бир нече бутагына карата колдонулуп жүргөн аталыш (анын ичинде тибет, бирма, качин тилдери).
Постау
Постау (Postau) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Ландсхут районуна кирет.
Драйдэн
Драйдэн (Dryden) — Мичиган штатынын Lapeer округуна караган АКШ шаары.
Тесо (эл)
Негизги кесиби — кол менен иштетилген жер чарба (сорго, элевсина, пахта, батат) жана малчылык.
Салттуу тамак - жашылча. Эт сейрек желет.
Гапуров, Мухамедназар
1944—48-ж. Түркмөн КП Сакар райкомунун инструктору, болүм башчысы жанa секретары. 1948— 51-ж. комсомолдун Чаржоу обкомунун биринчи секретары, 1951—55-ж. Түркмөн ЛКСМ БКнын секретары. 1956—57-ж. Түркм-н КП Чаржоу обкомунун бөлүм башчысы, 1957—62-ж. секретары ж-a биринчи секретары, 1962—63-ж.
Поопо
Поопо (Poopó) – Боливиядагы туздуу көл; Борбордук Анд тоолорунда 3690 м бийиктикте жайгашкан. Аянты 2,5–3 миң км2. Тереңдиги 3 мге чейин. Муз доорунун реликти болуп саналат. Жээги аскалуу, тик. Титикака көлүнөн башталган Десагуадеро дарыясына куят. Көлдүн көлөмү жана деңгээли жаан-чачынга жараша кескин (20 мге чейин) өзгөрүп турат. Жаанчыл мезгилде көлдүн суусунун жарымы Лакауира дарыясы аркылуу батышты карай агып чыгып, Койпаса көлүнө куят. Көлгө кайнатма туз жана талаа шпатынын кеңи жакын жайгашкандыктан, туздуулугу өтө жогору (түндүгүндө 30%оге, түштүгүндө 120%оге чейин). Суусунда балык бар; жээгин фламинголор байырлайт.
Польшанын административдик-аймактык түзүлүшү
Тарыхы
Калкынын көбү Силезия (Śląskie) - 2,823 миллион киши, эң кичинеси - Ольштын (Olsztyńskie) - 352 миң адам.
1950-жылы борборлору Кошалинде, Желона Гурада жана Ополеде болгон 3 жаңы воеводство пайда болгон. Бул административдик бөлүштүрүү 1975-жылдын 31-майына чейин дээрлик өзгөрүлбөстөн калган.
Польша
Мамлекеттик түзүлүшү
Польша - унитардык мамлекет. Конституциясы 1997-жылы кабыл алынган. Башкаруу формасы – парламенттик республика. Мамлекет жана өкмөт башчысы – президент. Мыйзам чыгаруу бийлиги эки палаталуу (Сейм жана Сенат) парламентке таандык. Аткаруу бийлигин президент жана Министрлер Кеңеши жетектеген өкмөт ишке ашырат. Польшада көп партиялуу система орун алган. Негизги саясий партиялары: Польша Республикасынын жарандык платформасы, Укук жана чындык, Демократиялык солчул күчтөр союзу, Польша дыйкандар партиясы ж. б.
Калкы
Элинин 98%тен ашыгы – поляктар. Ошондой эле украиндер, белорустар, немистер, чехтер, словактар, литвалыктар да жашайт. Католик динин калкынын 95%и тутат. Православныйлар менен протестанттар да бар. Мамлекеттик тили – поляк тили. орточо жыштыгы 1 км2ге 124 киши. Өлкөнүн түштүгүндө жышыраак. Төрөлүүнүн деңгээли орточо (1000 кишиге 11,5), өлүм-житим 1000ге 10 киши (балдардын өлүмү 1000ге 13,4). Калкынын жашынын орточо узактыгы эркектериники – 67 жаш, аялдарыныкы – 75. Шаар калкы 61%. Ири шаарлары: Варшава, Лодзь, Краков, Вроцлав, Познань, Гданьск, Шецин, Быдгош жана Катовице.
Жыпар Исабаева
Көкүрөктө,
Биром (эл)
Коом
Жыпар Исабаева
Жандалбастоо жанга бүткөн бактыдыр.
Маркфиппах
Маркфиппах (Markvippach) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Зөммерда районуна кирет.
Роберт Патрик
Роберт Хэммонд Патрик кич. (Robert Patrick;1958-жылы 5-ноябрда туулган) — америкалык актер, балким бузуку терс каармандын образдарын жаратканы менен көбүрөөк белгилүү. «Сатурн» сыйлыгынын төрт номинациясын жеңип алган.
Даксенхаузен
Даксенхаузен (Dachsenhausen) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Рейн-Лан районуна кирет.
Дуглас
Калкы - 1214 киши. Болжолдуу аянты - 4.9 км². FIPS коду — 26-22740.
Кинг (арстан)
Кинг - СССР киносундагы таанымал айбанат-актёрлордун бири – арстан Кинг. Баку шаарындагы Лев Берборов аттуу киши энеси асырабай койгон оорукчан арстандын күчүгүн багып алат. Кинг Берборовдун кадимки эле шаар ичиндеги көп кабаттуу үйдөгү батиринде чоӊоёт. 1973-жылы СССР менен Италия өлкөсү "Италиялыктардын Орусияда болгон укмуштуу окуясы" («ru:Невероятные приключения итальянцев в России») аттуу биргелешкен тасмага Кингди тартышкан. Тартуу иштери толук аяктай электе трагедиялуу окуя катталат. Жай мезгили болгондуктан Кинг менен кожоюну съёмка учурунда мектептин короосундагы үйдө жашап жатышкан. Күндөрдүн биринде бир жигит мектептин короосуна тосмодон ашып түшкөндө Кинг ага чуркап келип ойной баштайт. Аны жолдон өтүп бараткан милиция кызматкери көрүп калып, адамга кол салып жатат деп ойлоп атып салган.
Харслебен
Харслебен (Harsleben) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Хальберштадт районуна кирет.
Цзяңкунь
Ошондо Диңлиңдер нике мамилелерди менен киргизилген кийин бар хунну уруусу турган тукуму боюнча Кыргыз кыймылдын чегинде, "ылайык Болумушту Танг китебиндеги" жазуулар, чечилбей сөөк, кыргыздар, анын тукумдарына, юан деп Жи Си, Цин династиясы аны брут деп атаган, бул ысымдар ар кандай мезгилдердин ар кандай транслитерациялары. Моңголдор, кыргыздар жана энесай кыргыздары алардын урпактары.
Акматалиев Темирбек (Суусамыр)
Акматалиев Темирбек (1. 7. 1940, Суусамыр өрөөнү, Көкөмерен кыштагы - 1997, Бишкек) - эмгек ардагери, жетекчи кызматкер. Фрунзедеги Автомобиль жолдор техникумун (1961), Москвадагы Автомобиль жолдор институтун (1967) жана Алматыдан жогорку партиялык мектепти бүтүргөн (1984). Эмгек жолун 1962-ж. Ат-Башы районундагы ДЭУ957де механик болуп баштаган.
Сегиз-Таштагы согуш
Сегиз Таштагы согуш (кыт. 賽克孜塔什戰役) — 1933-жылы болгон майда салгылашууда генерал Ма Чжанцанг башчылык кылган 36-дивизиянын аскерлери Сегиз-Теште уйгур жана кыргыз аскерлерине кол салып, талкалашкан.
Акелеев Такин
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Попова Ульяна Григорьевна
Попова Ульяна Григорьевна (6.02.1911, азыркы РФ, Саратов областы, Пугачев шаары – 1977, Чүй областы, Калинин (азыркы Жайыл) району) – кызылчачы, Социалисттик Эмгектин Баатыры (1948). Эмгек жолун 1928-жылы жумушчу болуп баштаган. 1936-жылдан Калинин районундагы «Красный Восток» колхозунда кант кызылчасын өстүрүүчү звенонун болуп иштеген. Анын звеносу 1947-жылы 2 га жердеги кант кызылчасынын гектарынан 925 цден түшүм алган. Ленин ордени менен сыйланган.
Вислет
Калкы - 589 киши(2013-ж.). . Аянты - 6,40 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 3 36 098. Мэр — Ойген Зимен.
Ак Суу мөңгүлөрү
Ак Суу мөңгүлөрү — Тескей Ала-тоонун түн. капталындагы татаал-өрөөн тибиндеги үч мөңгү.
Разъезда Янбахта (Благовар району, Башкыртстан)
разъезда Янбахта — Башкыртстандын Благовар районундагы айыл, Балышлин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 48 киши. Почта индекси — 452732, ОКАТО коду — 80214807006.
Медфорд (Мэн)
Калкы - 231 киши. Болжолдуу аянты - 111.7 км². FIPS коду — 23-44830.
Популяция
«Популяция»1903-жылы Дания биологу В. Иогансен сунуштаган. Ч. Дарвин эволюция процесси менен түрлөрдүн келип чыгышын особдордун жыйындысынын чегиндеги, башкача айтканда популяция чегиндеги конкуренция жана тукум куума өзгөргүчтүк жөнүндөгү маалыматтарга таянуу менен түшүндүргөн. Азыркы учурда организмдердин жогорку биологиялык макросистемасы популяция жөнүндөгү түшүнүк боюнча арасында көптөгөн талкуулар жүрүп, бири-биринен кескин айырмаланат. Мисалы, экологдор изилденип жаткан экосистеманын же кайсы бир ландшафттык аймакта кездешкен бир түрдүн өкүлдөрүнүн (особдордун) жыйындысын популяция деп аташат. Ал эми генетика илиминде «популяция» деп, белгилүү бир географиялык аймакта жашап, генетикалык жактан тыгыз байланышкан, тукум берүүгө жөндөмдүү болгон бир түрдүн ичиндеги особдордун жыйындысы айтылат. Азыр экологиялык илимдин жетишкендиктерине таянуу менен популяция тукум берүүгө жөндөмдүү болгон бир мейкиндик жана убакыт бирдигинде өзүнө окшогон башка топтордон обочолонгон бир түрдүн ичиндеги особдордун жыйындысы катары түшүндүрүлөт. Популяция жаратылыш системаларында организмдин жогорку биологиялык макросистемасы катары белгилүү бир структурага ээ болуп, өсүүгө, өнүгүүгө жана ар дайым өзгөрүлүп турган айлана-чөйрөдө туруктуулукка жөндөмдүү болуп, түрдүн сакталышын камсыз кылат.
Марольтероде
Калкы - 326 киши (31-декабрь, 2010). Болжолдуу аянты - 9,46 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 64 043. Муниципалитеттин башчысы — Йоахим Хазе.
Өмүркул Кулумбаевдин чыгармалары
Айланайын, Айкөл кыргыз мазарым.
Жоболоңдуу сан кылымдык колумду,
Кубанычта куунак өмүр сүргүнүң.
Жер шарынын сага байлап киндигин.
Бөрү-Токой
Бөрү-Токой — Кыргызстандын Ош облусунун Кара-Кулжа районундагы айыл. Алайкуу айыл аймагына кирет.
Роулей (Массачусетс)
Роулей (Массачусетс) (Rowley) — Массачусетс штатынын Эссекс округуна караган АКШ шаары.
Тюлау
Тюлау (Tülau) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Гифхорн районуна кирет.
Айтеков Адылбек Тентимишович
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Исмет Инөнү
Эрте жашоо
Исмет Инөнү Айдын вилайетинин Смирна шаарында (бүгүнкү Измир) Хажы Решит менен Жевриеде (кийинчерээк Жеврие Темелли) төрөлгөн. Хажы Решит Согуш министрлигинин (Харбия Незарети Мухакемат Башкармалыгынын Биринчи Мумеййизилиги) Укуктук иштер бюросунун Биринчи экспертиза бөлүмүндө пенсияга чыккан. Инөнүнүн атасы күрт тектүү  , Малатияда төрөлгөн жана Битлистин Күрүмогуллары үй-бүлөсүнөн болгон. Анын апасы уламалар жана Разграддык түрк үй-бүлөсүнөн болгон Мүдеррис (профессор) Хасан Эфендинин кызы болгон. Атасынын тапшырмасына байланыштуу үй-бүлө бир шаардан экинчи шаарга көчүп келишкен. Ошентип Исмет башталгыч билимин Сиваста бүтүрүп, 1894-жылы Сивас Аскердик орто мектебин (Sivas Askerî Rüştiyesi) бүтүргөн. Андан соң Сивас мамлекеттик кызматчылар мектебинде (Sivas Mülkiye İdadisi) бир жыл окуган.
Аскердик мансапы
Ал Осмон империясынын Биринчи дүйнөлүк согушка катышуусуна каршы чыккандардын бири болгон, анын аягы өз өлкөсү үчүн апаат менен бүтөөрүнө туура ишенген. Ошондуктан 1920-жылы көптөгөн улутчул маанайдагы офицерлер сыяктуу эле кемалисттик революцияга кошулуп, көп өтпөй М.Кемалдын эң жакын санаалаштарынын бирине айланат. Боштондук үчүн согуштун башталышы менен Батыш фронтунун командачысы болгон. Андан соң Күтахьядагы Этем козголоңун басуу боюнча аскерлердин жетекчилеринин бири болгон.1921-жылдын 10-январында грек баскынчылары менен болгон согушта биринчи ири жеңишке жетип, жакынкы биринчи салгылашууда аларды жеңилүүгө учураткан. Инөнү айылы. Андан соң 1921-жылдын 26-мартынан 1-апрелине чейин Инөнү кыштагында болгон экинчи салгылашта гректерди дагы бир жеңилди. М.Кемал бул кандуу салгылаштын маанисин жогору баалап, Исметке мындай деп жазган: «Инөнүнүн тушунда сиздей маселелерди чечүүгө аргасыз болгон кол башчылар аз... Эми сиз биздин душмандарды гана эмес, улутубуздун аянычтуу тагдырын жеңдиңиз. .” Андан соң Думлупынар согушуна катышып, ал үчүн генерал-майор наамын алган.
Кашкар согушу (1933)
Уйгур Тимур бек башында турган түрк уйгур жана кыргыз аскерлери кытайлык мусулман айылдарына кол салып, аларды талап-тоноо менен алектенип келишкен. Согуш учурунда Тимур бекти атып өлтүрүп, андан соң Ма Жанчандын аскерлери башын кесип, башы Идгах мечитине коюлган. Дагы кытайлык мусулман аскерлери келгенде, алар Кашкардын ичиндеги кытай гарнизонун бекемдеген. Кыргыз козголоңчусу Осман Али йаменге кол салууга аракет кылган, бирок оор жоготуулар менен артка кайтарылган. Андан соң шаарды талап-тоноого киришкен.
Жонатан Нолан
Ал бир нече тасмаларда өз агасы, режиссер Кристофер Нолан менен иштешкен. Кристофер инисинин «Мементо Мури»(2001) аттуу кыскача окуясына негиздеп «Эсте» (2000) тасмасын тарткан. Алар биргеликте «Престиж» (2006) мистикалык триллерин, «Кара соотчон» (2008), «Кара соотчон: Уламыштын жаралышы» (2012) жана ошондой эле «Интерстеллар» (2014) эпикалык илимий-фантастикалык тасмаларынын сценарийин жазышкан.
Фрэнсис Форд Коппола
Фрэнсис Форд Коппола (Francis Ford Coppola;англисче айтылышы: /ˈkoʊpələ/; 1939-жылы 7-апрелде туулган) — Фрэнсис Коппола деп да көрсөтүлүп жүрөт, кээде өз тармагында кызмат көрсөткөн пенсиядагы америкалык режиссер, продюсер жана сценарист. Ал Голливуддагы тасма тартуунун жаңы толкунун баштаган киши деп аталып келет.
Копполанын 1980 жана 1990-жылдардагы аракеттери киносынчылардын алкышын алган болсо да ал 1970-жылдардагы коммерциялык ийгилигин кайталай алган эмес. Анын 1980-жылдардан берки тарткан драма жанрындагы көрүнүктүү киносу «Элден чыгып калгандар» (1983), «Коттон клубу» (1984) криминалдык драмасы жана «Брэм Стокердин дракуласы» (1992) коркунучтуу тасмасу болуп эсептелет.
Айтбаев Сарайбек Муктарович
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Болду эми күрөшө албайм өзүм менен
Кагышын жүрөгүңдүн угуп турдум,
Шерстяная
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
Хилл Сити (Миннесота)
Хилл Сити (Миннесота) (Hill City) — Миннесота штатынын Aitkin округуна караган АКШ шаары.
Аземкулова Жылдыз Курсантбековна
2002-жылдан Суусамыр айыл өкмөтүнүн жооптуу катчысы жана Жайыл райондук администрациясынын жалпы бөлүмүнүн башчысы. Ардак грамоталар менен сыйланган. Жаманбай уруусунан.
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Кулан-Сай археологиялык эстеликтери
Кулан-Сай археологиялык эстеликтери — биздин заманга чейинки 2-миң — биздин замандын 1-миң жылдыгына таандык көрүстөндөр, аска бетиндеги сүрөттөр жана жазуулар. Талас шаарынан 7 км түндүк-чыгышта, Кыргыз Ала-Тоосунун түштүк бөлүгүндөгү капчыгайда жайгашкан. Бул капчыгайдын экинчи аты жергиликтүү жашоочулардын арасында Кулан же Чийим-Таш деп айтылган. Алар Кулан-Сайдын жээгиндеги түзөңдөргө жайгашып, бийиктиги 1 мге жеткен таш, топурактар менен корумдалган. Таштардын бетине кишилердин, тоо эчкилердин, жырткыч айбанаттардын сүрөттөрү чеберчилик менен тартылган. ошондой эле аска бетинен 18 саптан турган согд жазуусу табылып, андан 100гө жакын түрк элдерине мүнөздүү эркек жана аял аттары кездешкен. Кулан-Сай археологиялык эстеликтерин Д. Ф. Винник, Ч. Жумагулов, В. А. Лившиц, Я. А. Шер изилдеген.
Далем (Битбург)
Далем (Битбург) (Dahlem (bei Bitburg)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Айфель-Битбург-Прүм районуна кирет.
Бэс (Нү-Гэмпшир)
Калкы - 1077 киши. Болжолдуу аянты - 100.0 км². FIPS коду — 33-03940.
Батыш көөлү мөңгүсү
Батыш көөлү мөңгүсү – Борбордук Теңир-Тоодогу өрөөн тибиндеги мөңгү.
Беш-Кемпир
Калкы
Калкы ― 634 киши (2021-жылы).
Забиров мөңгүсү
Аламүдүн өрөөнүнүн сол боорунан орун алган. Уз. 4,5 км, аянты 3,1 км2. Мөңгүнүн башы деңиз деңг. 4880 м, этеги 3300 м бийиктикте жатат. Кар чегинин бийикт. 4030 м. Абляция облусунун аянты 1,2 км2. Азыркы мезгилде мөңгү тартылууда. Мөңгүдөн Аламүдүн суусунун сол куймасы Кутургансуу башталат. Мөңгү илимпоз гляциолог Р. Ж. Забировдун ысымынан аталган.
Өмүрбек Абдырахманов
Абдырахманов Өмүрбек (1947-ж. туулган, Базар-Коргон району, Акман кыштагы) - ишкер, саясий жана коомдук ишмер.
Порт-о-Пренс
Порт-о-Пренс (Pòtoprens) – Гаити Республикасынын борбору. Кариб деңизиндеги Гонаив булуңунун түштүк жээгинде, Гаити аралынын батышындагы ыңгайлуу бухтада жайгашкан. Климаты тропиктик пассаттык. Жыл бою температурасы 25°Сден 28°Сге чейин. Жылдык орточо жаан-чачыны 1500 мм. Калкы 785,2 миң (2010; агломерациясы менен 1,8 млн). Эл аралык аэропорту, аскер аэродрому бар.
Согуш кылмышы
Согуш кылмышык бир катар учурларда эл аралык кылмыш катары (кылган жосундары мамлекеттин кылмыштуу иштерине байланыштуу болсо), башка бир шарттарда эл аралык мүнөздөгү кылмыш катары мүнөздөлүүсү мүмкүн; кийинки айтылган кылмыштардын катарына согуш жүрүп жаткан аймакта жеке инсандардын кертбашынын кызыкчылыгында жасаган кээ бир кылмыштары (талап-тоноо, өлтүрүү, басып алынган аймактагы элге кордук көрсөтүү ж.б.) кирет. Алардын мамлекетке эч кандай байланышы жок, тим гана аткаруучулардын чектен чыгуулары. Мындай кылмыш иштери эларалык аскер трибуналында эмес, улуттук аскер сотторунда каралат.
Абдырахманов Мукай
Абдырахманов Мукай (1946-ж. туулган, Базар-Коргон району, Акман кыштагы) - жеке фермер.
Югославия
Югославия (серб-хорв. Jugoslavija)— 1918-ж. негизделип, 2006-ж. чейин өкүм сүргөн мамлекет. 1918-жылы 1-декабрда Югославия аймагында Хорватия, Словения, Босния жана Герцеговина, Далмация жана Воеводина мамлекеттери түзүлгөн.
Коулдуатэ (Миссисипи)
Калкы - 1674 киши. Болжолдуу аянты - 6.2 км². FIPS коду — 28-14900.
Хиллс (Миннесота)
Калкы - 686 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 27-29204.
Гарда
Көл айланасында курорттор (Лимоне-суль-Гарда. Гардоне-Рнвьера, Брен­ноне, Гарда) бар.
Жапония
Жапониянын шаарлары
Япония калкынын бештен төрт бөлүгү шаарларда жашайт. Япониянын ичкерирек аймактарында, тоолуу аймактары менен автоунаа магистралдары боюнан будда ибадатканаларын, ошондой эле көлмөлөрү менен кооз таш кондургулары бар чакан саябактарды, чарбалардын саман менен жабылган чочогой төбө эски үйлөрүн көрүүгө болот.
Тиймексиз өзгөртүүчү аппаратура
Тиймексиз өзгөртүүчү аппаратура – электр чыжырларын коммутациялоочу (аларды туташтыруучу, ажыратуучу, өзгөртүүчү), ошондой эле чынжырды механикалык ажыратпастан эле токту же чыңалууну өзгөртүүнү ишке ашыруучу электр техникалык жана электрондук системалардан куралган аппарат. Тиймексиз өзгөртүүчү аппаратура тиймектүү аппараттарга караганда техникалык жактан натыйжалуу туташтыруу жыштыгынан көз каранды эмес, сезгич, жарылуучу жана булганч чөйрөдө иштөөгө ылайыктуу; иштөөдө үн чыкпайт; массасы жана көлөмү (габарити) чакан; жогорку деңгээлдеги унификация, блоктуу конструкциялык технология. Көмөк станция, өндүрүш насосу, желдеткич, компрессор, муздаткыч, жүк көтөргүч-унаа жабдыктарын жана станок иштеткичтерин башкарууда жана сактоодо колдонулат.
Вустерхузен
Калкы - 1231 киши(2013-ж.). . Аянты - 19,08 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 59 103. Муниципалитеттин башчысы — Буркхард Көпник.
Нью Сведэн (Мэн)
Нью Сведэн (Мэн) (New Sweden) — Мэн штатынын Аростук округуна караган АКШ шаары.
Согушка үндөө
Согушка үндөө – айрым адамдардын башка бир мамлекетке куралдуу күчтүн жардымы менен колсалуу керектиги тууралуу аргандай ачык-айкын чакырыкты жалпы маалымат каражаттары же жарыя айтуу аркылуу таратуусу. Ага 1947-жылкы БУУнун Башкы Ассамблеясынын атайын резолюциясы тарабынан тыюу салынган. Ал эларалык мүнөздөгү кылмыш болуп саналат.
Хедерслебен (Зельке)
Калкы - 1540 киши (31-декабрь, 2010). Болжолдуу аянты - 16,46 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 87 195. Муниципалитеттин башчысы — Корнелиа Боденштайн.
Абдылдаев Эсенбек
Суусамыр - Сары-Камыш жолун курууда активдүү эмгектенген. Казакстанга барып, бүткүл союздук эгин жыйноого бир нече жолу катышкан.
Рэвиа (Массачусетс)
Рэвиа (Массачусетс) (Revere) — Массачусетс штатынын Саффолк (Suffolk) округуна караган АКШ шаары.
Изака
Изака (Ithaca) — Мичиган штатынын Gratiot округуна караган АКШ шаары.
Дамбах (Биркенфельд)
Калкы - 149 киши(2013-ж.). . Аянты - 2,98 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 34 018. Муниципалитеттин башчысы — Бернд Меркер.
Щучья Виска (Чеша куймасы)
Щучья Виска (Снатрейтозе, Сиатрейтозе) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Чеша дарыясынын сол жээгинен 18 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 24 км.
Суу реестринин маалыматтары
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Тикамацу Мондзаэмон
Тикамацу Мондзаэмон (1653, Этидзэн облусу – 6. 1. 1724, Амагасаки, Хего же Осака) – япон драматургу, аны көпчүлүк учурда «япон Шекепири» деп аташат. Болжол менен самурай үй-бүлөсүндө туулган. Сезим менен адеп-ахлактык милдеттин ортосундагы кагылышуунун негизги өзөгүн түзгөн көптөгөн тарыхый пьесалары («Жеңерман Кагэкие», 1686; «Коксинги салгылашуулары», 1715) жана «мещандык драмалары» («Тозокко жиберилген чабарман», 1711, ж. б.) бар. 1996-ж. анын «Амидзима» («Тагдыр тору аралында жан кыйышкан эки ашык», которгон А. Дегенбаева) драмасы А. Өмүралиев атындагы Бишкек шаардык театрынын сахнасында Саамал» тобунун катышуусу менен коюлган. Чыг.: Драмы, М., 1963; Драматичические поэмы. М., 1968.
Ильинка (Благовар району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Журахон Рахмонов
Өмүр баяны
Журахон Рахмонов кыргыз тилин мыкты билгени учун, ал С. Ибраимов атындагы Ош кыргыз академиялык драма театры (24 ноябрь 1972 жылы уюшулган, 1974 жылы курулду) ачылганга чейин кыргыз улуттук жазуучулардын классикалык жана заманбап чыгармаларын пропагандалады жана театр сахнасында коюда активдүү катышкан. Ал кыргыз авторлорунун чыгармаларын аткарууда ролдорду нукура кыргыз тилинде ойноду. 1957 жылы ал Кыргыз ССРынын маданият министрлигинин ардак грамотасы менен, ал эми 1976 жылы IX беш жылдык ударниги медалы менен сыйланган. Ташкентте гастролдор бүткөндөн кийин маданият жана искусство пропагандалоо жана өнүктүрүү учун кошкон зор салымы үчүн Журахон Рахмонов Өзбек ССР Жогорку Совети Президиумунун 5 июль 1974 жылдагы №164 Жарлыгы менен Өзбекстан эмгек сиңирген артисти (медаль № 877) ардак наам менен сыйланды. Кыргызстан тарыхында эки артист гана бул ардактуу наам менен сыйланышкан.
Журахон Рахмонов күлкүлүү жана трагедиялуу ролдорду ойногон актёр болчу, жүздөн ашык ролдорду ойногон. Анын көпчүлүк күлкүлүү сүйлөөлөру жана кырдаалдары жазуучу Абдугани Абдугафуровдун күлкүлүү пьесаларында жана анын 2000 жылы чыгарылган "Оштун көрүнүктүү инсандары" китебинде, "Муштум" журналында жарыяланды. Драматург Абдугани Абдугафуровдун 2010 жылы чыгарылган "Ош академиялык театры" китебинде Бабур атындагы Ош театрынын чыгармачылык ишинде Журахон Рахмоновдун сиңирген эмгеги чагылдырылган.
Гареев Муса Гайсинович
Гареев, Муса Гайсинович (1922-ж. т., Башкырт АССРи, Илякшиды кыш. - 17 сентябрь 1987, Уфа) — Эки жолу Советтер Союзунун Баатыры (23. 2. ж-а 19. 4. 1945), полков­ник. 1944-жылдан КПСС мүчөсү. Дыйкан үй-бүлөсүнөн. 1940-жылдан Сов. Армияда. Аскер-авиац. окуу жайды бүткөн (1942).
Хинклэй (Миннесота)
Калкы - 1800 киши. Болжолдуу аянты - 7.5 км². FIPS коду — 27-29294.
Вустров
Калкы - 734 киши(2013-ж.). . Аянты - 42,93 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 55 080. Муниципалитеттин башчысы — Эберхард Циммерман.
Кирилло-Кармасан (Благовар району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Хехе (эл)
Кийим
Маданият
Португал тили
Португал тили – португалдар менен бразилиялыктардын тили. Роман тилдеринин ибер-роман тобуна кирет. Португалия, Бразилия, Африка (Ангола, Мозамбик, Гвинея-Бисау) жана Азияга тараган. Адабий тили 16-кылымда калыптанып, Бразилияга таралып, 19-кылымда жергиликтүү индей тилдерин дээрлик сүрүп чыгарган. Бул тилдин португал жана бразилия тилдери деген эки варианты бар. Айырмасы фонетика менен лексикада. Португалиядагы португал тили 3 диалектиден турат. Жазмасы латын графикасынын негизинде түзүлгөн.
Шавкат Мирзиёев
Үй-бүлөсү
Шахноза жана Саида аттуу эки кызы жана Даврон аттуу уулу бар. Кыздары турмушка чыккан. Айрым маалымат булактары күйөө балдарынын бири Мирзиёевдин жансакчысы экенин жазып жүрүшөт.
Эхутейяга
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
Согуштан жапа чеккендер
Согуштан жапа чеккендер – куралдуу жаңжалдын маалында каза тапкан карапайым калк, согуш туткундары, кеме чөккөндө өлгөндөр. Алардын укук абалы согушта жапа чеккендер жөнүндөгү 1949-жылкы Женева конвенциялары тарабынан жөнгө салынат: жаракат алган жана оорулуу аракеттеги армия катышуучуларынын шартын жакшыртуу жөнүндөгү I Конвенция; деңиз аскер күчтөрүнүн тутумунда туруп, кеме кыйроосуна учураганда жаракат алып ооруган адамдардын шартын шакшыртуу боюнча II Конвенция; согуш туткундарынын кайрылуусу жөнүндөгү III Конвенция; согуш убагында карапайым калкты сактоо боюнча IV Конвенция. 1977-жылы бул конвенцияларга кошумча, эларалык жана эларалык эмес мүнөздөгү куралдуу кагылышуулардын натыйжасында С. ж. ч-ди коргой турган кошумча I жана II протокол кабыл алынган.
1990- жылдар
1990-жылдар — 1990-жылдан 1999-жылга чейин созулган онжылдык
Абдиев Калбай
Абдиев Калбай (23. 2. 1955-ж. туулган, Калинин району, Суусамыр кыштагы) - жетекчи кызматкер.
Каражылга мөңгүсү
Каржылга мөңгүсү — Борколдой кырка тоосунун түн. капталындагы чуңкурчак тибиндеги мөңгү. Уз. 4,6 км, аянты 5,1 км2.
Савой (Массачусетс)
Савой (Массачусетс) (Savoy) — Массачусетс штатынын Беркшир округуна караган АКШ шаары.