cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пэррисбург (Огайо)
Калкы - 20623 киши. Болжолдуу аянты - 23.7 км². FIPS коду — 39-62148.
Таш доору
Соңку палеолит доорунда, окумуштуулардын пикири боюнча адамдар планетабыздын бардык климаттык алкактарында жайгашып, расалык топтор жана расалар калыптанган. Дал ушул доордо коомдук мамилелердин өркүндөшүнүн натыйжасында алгачкы адам үйүрлөрү эне тарабынан кандык байланышка негизделген уруулук коомдорго биригишкен.
Библия
Жаңы Келишим
Библияда 6 миңден ашык пайгамбарчылык бар, алардын 3,5 миңден ашыгы аткарылган.
Диопcид
Диопcид (ди... жана гр. оpsis – түр) – пироксендер тобундагы минерал ; кальций менен магнийдин  метасиликаты. Химиялык формуласы CaMg[Si2O6]. Моноклин сингониясында кристаллданат. Өңү боз, бозомук жашыл. Катуулугу Моос шкаласы боюнча 5,5–6. С. салмагы 3,2–3,38. Диопcид ар кандай формадагы бүр түкчөлөр түрүндө габбродо, диабазда, диоритте, сиенитте, контакт скарндарында жана башка магмалык жана метаморфизмделген тоо тектерде болот. Диопсид – тоотек түзүүчү минерал.
Соколы (дарыя)
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Зырянское ([[Томск облусу)|Зырянское]] айылындагы суу өлчөгөн посттун куйган жерине чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышка кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
Реакция катары
J =k[A] n1. [B] b2
Шайык, Токтогул району
Шайык (Шайык) — Кыргыз Республикасынын Жалалабат облусун Токтогул районундагы айыл. Кызыл-Өзгөруш айыл округу составына кирет.
Некрасовка (метро бекети)
Некрасовка — Москва метросунун Некрасовская сызык сындагы станция. 2019-жылы 3-июньда ачылган.
Энн Хэтэуэй
2005-жылдан тартып Хэтэуэй чоңдорго арналган тасмаларда тартыла баштаган, ошентип, актриса "Баш аламан" (англ. Havoc, 2005) тасмада роль аткарганы үчүн DVD Exclusive Award сыйлыктын "Эң мыкты актриса" номинациясын жеңген, "Тоонун сыры" (англ. Brokeback Mountain, 2005) тасмасы актрисага роль аткаруусу үчүн АКШ киноактерлор гилдиясынын сыйлыгынын номинациясын алып келген. Кийинчирээк актриса Мерил Стрип менен бирге "Марка кийген шайтан" (англ. The Devil Wears Prada, 2006) тасмасында тартылып атактуулукка жеткен, ал эми "Жейн Остин" (англ. Becoming Jane, 2007) тасмасында Жейн Остиндин ролун аткарганы үчүн BIFA сыйлыгынын "Эң мыкты аткаруу" номинациясын жеңген. Хэтэуэй "Рэйчел турмушка чыгууда" (англ. Rachel Getting Married, 2008) тасмада баңгизатка көз каранды болгон адамдын ролун аткарганы үчүн Critics' Choice Movie Award сыйлыгынын "Эң мыкты актриса" номинациясын уткан жана "Оскар", "Алтын глобус ", АКШ киноактерлор гилдиясынын сыйлыгы жана Indie Spirit Awards сыяктуу сыйлыктардын "Эң мыкты актриса/башкы актриса" номинацияларынын талапкери болгон. Актриса "Болочок келиндердин согушу" (англ. Bride Wars, 2009) тасмада роль аткарып экинчи жолу Teen Choice Award сыйлыгынын "Күлкүлүү окуялуу тасманын актрисасы" номинациясын жеңип алган. 2010-жылы Хэтэуэй "Сүйүү күнү" (англ. Valentine's Day), "Алиса керемет дүйнөдө" (англ. Alice in Wonderland) жана "Сүйүү жана башка чаралар" (англ. Love & Other Drugs) сыяктуу тасмаларда тартылган, акыркысына актриса "Спутник" сыйлыгынын "Эң мыкты актриса" номинациясына ээ болгон жана "Алтын глобус " сыйлыктын "Эң мыкты актриса" (Күлкүлүү окуялуу тасма же мюзикл) номинациясынын талепкери болгон.
2011-жылы Хэтэуэй "Рио" (англ. Rio) анимациялык тасмада Жуэлдин үнүн коштогон жана ошол эле жылы Жеймс Франко менен кошо прайм-тайм "Эмми" сыйлыктын "Көрүнүктүү атайын программа" номинациянын талапкери болгон 83чү "Оскар" сыйлык тапшыруу аземинин алпаруучусу болгон. 2012-жылы актриса Кристофер Ноландын "Кара рыцарь: Кайрадан жаралуу" (англ. The Dark Knight Rises) тасмасында Селина Кайлдин ролун аткарганына "Сатурн" сыйлыгынын "Арка пландагы эң мыкты актриса" номинациясынын жеңүүчүсү болгон. Ошол эле жылы актриса Том Хупердин "Жардылар" (англ. Les Misérables) тасмасында Фантинанын ролун аткарган, ошону менен ал дүйнөлүк атактуулукка жетип "Оскар", "Алтын глобус ", BAFTA жана SAG сыйлыктардын "Арка пландагы эң мыкты актриса" номинациялардын жеңүүчүсү болгон. Ошондон бери актриса "Рио 2" (англ. Rio 2, 2014), "Интерстеллар" (англ. Interstellar, 2014), "Үйрөнчүк" (англ. The Intern, 2015) тасмаларда ойноп, "Алиса күзгүлөр аркасында" (англ. Alice Through the Looking Glass, 2016) тасмада Ак Королеванын ролун аткарган.
Аконкагуа
Бийиктиги 6960 м.
"21 кылым" радиосу
2009-жылдын Аяк Оона айында радио "Түнкү белес" атала баштаган. КТРК курамына кирет.
Эмгек тарбиясы
Эмгек тарбиясы – мектепте жүргүзүлгөн иштердин курамдык бөлүгү. Эмгек тарбиясынын негизги максатына окуучуларды эмгекке чыгармачыл, аң-сезимдүү мамиле жасоого тарбиялоо кирет. Бул максатка жетүү төмөндөгү милдеттерди чечүүгө байланышат:
Полиархия
''Р. Даль полиархияга барууга таасир тийгизген жети шартты бөлүп көрсөтөт:''
Ребаб
3. Жыгачтан жасалган сүйрү кылдуу тартма музыкалык аспап. Түндүк Африкадагы араб өлкөлөрүндө - Магрибде колдонулат.
Акназарова Роза Корчубековна
Билими
1993-ж. – Макроэкономика жана финансы саясаты боюнча курс. Вена ш., Австрия.
- Бухгалтердин эсеп боюнча семинар. Алма-Ата ш., Казакстан.
Эмгек жолу
2021 жылдык Жогорку Кенешке шайлоодо «Азаттык» саясий партиясынын катарында депутаттыка талапкерлигин койгон.
Жеке жашоосу
Хоббилери
Дуэйн Жонсон
Учурда WWE компаниясы менен жарым күндүк иш келишимине кол койгон Жонсон World Wrestling Federation (WWF, учурда WWE) федерациясында, 1996-2004-жылдар арасы компаниянын Attitude Era заманы учурундагы жылдызы болуп атактуулукка жеткен жана компаниянын тарыхындагы биринчи үчүнчү муундагы күрөшчүсү болгон. Жонсон 2011-2013-жылдар арасы WWE компаниясынын жарым күндүк күрөшчүсү болуп күрөштөн тышкары мезгилсиз күрөштөрүн уланткан. Жонсон WWE чөйрөсүндө 17 биринчиликке ээ болгон, анын ичинде 10 дүйнөлүк чемпиондугу, WWF/WWE чемпиондук наамга сегиз жолу татыган (жетинчиси – WWE талашсыз чемпиону) жана WCW/Дүйнөлүк чемпионат (эки жолу). Жонсон эл аралык WWF чемпионатын эки жолу уткан, ал эми WWF Tag Team чемпионатын беш жолу. Жонсон WWE тарыхында Triple Crown наамына жеткен алтынчы чемпиону жана 2000-жылдын Королдук күрөшүүнүн жеңүүчүсү. Жонсон эң мыкты күрөшчү-профессионалдардын бири катары таанымал.
Тамм, Риин
Кыскача өмүр таржымакалы
1981-жылы 12-августта Пери (Peri) айылында туулган. 2000-жылы Миина Хярма атындагы гимназияны (Miina Härma Gümnaasium) аяктаган. Анан Тарту университетинде окуган. Ошол эле жогорку окуу жайында Ph.D. деген даражасын алган.
Ала-Арча, улуттук табият парк
Паркты уюштурууга чейин капчыгай аркылуу Суусамыр жайлоосуна малайдалчу жол өткөндүгүнө жана анда шаар калкынын чар жайыт эс алгандыгына байланыштуу, илимий жолго коюлбаган чарбалык пайдалануудан Аларчанын экосис-темасы, айрыкча жаныбарлар менен өсүмдүктөр дүйнөсү бир кыйла өзгөргөн. Парк Аларча капчыгайынын уникалдуу ландшафтын коргоо, табигый өсүшүнө жана калыбына келишине шарт түзүү, ошондой эле ал жерде калктын эс алуусун пландуу уюштуруу максатында 1976-ж. негизделген. Аларча жанаша жаткан капчыгайлардан табигый шарты башкача бир топ айырмаланат.Кыргыз Ала-Тоосунун негизги кыркасынан ажырап, түндүктү карай жапыздап, чыгышынан Аламүдүн, батышынан Жыламыш капчыгайларынан бөлүнүп турат. Капталдарын тик аскалар жана коргул таштар ээлеген капчыгайдын рельефи татаал. Жогору жагы төрлөр, жылгалар, тепши сымал өрөөндөр, аскалуу бийик чокулар менен бүтөт.Аарча улуттук паркынын жана  жалпы эле Кыргыз Ала-Тоосунун эң бийик жери – Аламүдүн чокусу (4893,4 м) Аламүдүн ай рыгында жайгашкан. Паркты курчаган тоолордо 60тан ашык чокулардын бийикт. 4000 мден ашат. Алардын маанилүүлөрү: Таажы (4866,7 м), Эркин Корея (4840 м), Мугалим (4500 м), Текетөр (4444 м) жана башка. Бул чокулар тоо туризминин жана альпинизмдин өөрчүшүнө шарт түзөт. Климаты жагымдуу. Күн тийүү узактыгы Ысык-Көл курорт зонасынан калышпайт (жылына 2100–2700 с.). Январдын орт. темперетурасы 7,8°С, июлдуку 12,2°С. Жылдык орто жаанчачыны 540 мм. Аларчанын төрлөрүндө (3500 мден жогору) жайгашкан мөңгүлөрдүн жалпы аянты 53,6 км2.
Молодёжная (метро бекети)
Молодёжная — Москва метросунун Арбатско-Покровская сызыксындагы станция. 1965-жылы 5-июлда ачылган.
Газ кууру
Газ кууру, газ түтүгү — күйүүчү газды кен ордунан же өндүрүштөн керектелүүчү жерге жеткирүүчү курулма. Газ өткөрүмдүүлүгү куурдун диаметрине жараша болот. Куурдун эң чоң диаметри 1420 мм (Россияда). Дүйнөдөгү магистралдык газ куурларынын жалпы узундугу 900 миң кмдей. Кыргызстандан Бухара-Чымкент-Тараз-БишкекАлматы газ кууру өтөт, кууругаз жургуч.
Че Гевара
Эрнесто "Че" Гевара (исп. Ernesto "Che" Guevara [ˈtʃe ɡeˈβaɾa], толук аты-жону — Эрнесто Гевара, Ernesto Guevara) (14-июнь 1928-жыл, Росарио, Аргентина — 9-октябрь 1967, Ла-Игера, Боливия) - аргентиналык марксист революционер, физик, автор, интеллектуал, партизандар башчысы жана дипломат.
Эмма Стоун
Скотсдейлде (Аризона) туулуп өскөн актриса кичинекей кезинен баштап актердук ишин баштаган, ошентип ал 2000-жылы "Мажүрүм тал арасындагы шамал" (англ. The Wind in the Willows) театрдык оюнда роль аткарган. Өспүрүм бала кезинде актриса апасы менен Лос-Анжелеске көчүп VH1 телеканалдын бир пилоттук сериядан турган "Партриждин жаңы үй-бүлөсү" (англ. In Search of the New Partridge Family, 2004) телевизиондук тасмада биринчи ири ролун аткарган. Бир канча кичинекей телевизиондук ролдордон соң актриса "Аябай начар" (англ. Superbad, 2007) тасмада аткарган ролу үчүн Young Hollywood Award сыйлыкка татыган жана "Зомбилер өлкөсү" (англ. Zombieland, 2009) тасмада тартылганы үчүн ММКнын көңүлүн өз чыгармачылыгына бурган.
Елен-Шор
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Диплоид
Диплоид (гр. diploos – эки жана tidos – түр) – клеткаларында окшош жуп хромосомалар жыйындысы бар организм. Хромосомалардын диплоиддик саны – түргө мүнөздүү белги. Хромосомалардын диплоиддик (кош) жыйнагы сомалык (денелик) клеткалардын ядросунда болот. Жыныс клеткалардын (гаметалардын) ядролорунда хромосомалардын гаплоиддик, башкача айтканда жалпы жыйнагы болот. Адамдын диплоиддик жыйнагында 23 хромосома бар. Гаплоиддик жыйнакта ар бир жуптан 1 гана хромосома болуп, диплоид эки гаплоиддик гаметанын биригүүсүнөн пайда болот. Организмдин ар бир түрү үчүн хромосомалардын диплоиддик жана гаплоиддик жыйнактарынын саны туруктуу. Көпчүлүк жаныбарларда жана татаал түзү лүш түү өсүмдүктөрдө Д. алардын тиричилик цик линин негизги учуру болуп саналат. Д-дүүлүк эволюциянын жүрүшүндө гаплоиддик организм дин негизинде пайда болуп, гаплоиддерге салыштырмалуу алардын артыкчылыгына байланыштуу сакталып калган. Айтсак диплоиддик организмдердин рецессиялык мутациялары гетерозиготалык абалда (Аа) билинбей, популяцияларда жашырын сакталат.
Кулду
Калкы
Калкы - 5 447 киши.
Макао метросу
Макао метросу – Макао шаарынын метросу. Метросу 10-декабрь 2019-жылы ачылат.
Регламент
Колдонулган адабияттар
"Саясат таануу: энциклопедиялык окуу куралы". Башкы редактор: Ү.Асанов, жооптуу редактор: А.Акунов. Бишкек - 2004. ISBN 9967-14-011-9
Дипломатиялык ишке ишенимдүү убактылуу өкүл
Дипломатиялык ишке ишенимдүү убактылуу өкүл – дипломатиялык өкүлчүлүктүнишин аткаруу үчүн убактылуу ишеним көрсөтүлгөн дипломат. Ал дипломаттык миссиянын башчысы жок учурда, ошол мамлекеттин тышкы иштер министри тарабынан дайындалат. Адатта, бул кызматка дипломаттык рангасы жогору болгон дипломат сунушталат. Ал барган өлкөдө өз мамлекетинин расмий өкүлү болуп саналат.
Кыргызстан обондору, радио
"Жаңылыктар" кызматы
Кыргызстан Обондорунда жаңылыктар түрмөгү күнүнө 11 жолу, эртең мененки саат 8ден кечки 20.00гө чейин чыгат. Радиостанциянын жаңылыктары бул - республикада болуп жаткан окуяларды объективдүү жана ыкчам баяндоо. Жаңылыктар кызматы Кыргыз Республикасынын Президенти, Кыргыз Республикасынын өкмөтү жана Кыргызстандагы «Internews Network» өкүлчүлүгү тарабынан сыйланган.
Өтүк
Жасалгалуу өтүктөрдү, дегеле кийимдерди алтын, күмүш чөгөрүп, кооздоо ыкмасы II—VI кылымдарда Борбордук жана Орто Азия, Жакынкы Чыгыш аймактарында жашаган көчмөн элдерде айрыкча таралганы тарыхтан маалым.
Ултаруу көбүнчө эркектерге таандык өнөр болгон.
Акрилнитрил
Акрилнитрил, винилцианид, CH2=CH- CN органикалык бирикме, акрил кислотасынын нитрили, молекулярдык м. 53,06, кескин жыттуу, түссүз, ууландыргыч суюктук, кайноо t 77,3°C. Аба менен акрилнитрилдин 3,05 ж-а 17,0% көлөмдөгү кошулмасы жарылгыч. Суу, бензол, метанол, CCl 4 менен азеотроптук кошулманы, оңой полимерленип полпакрилнитрилди пайда кылат. Бутадпен, стирол, винилхлорид ж. б. менен сополимерлешүү реакциясына кирет. Өнөр жайда пропилен менен аммиактын аралашмасын катализатор менен кычкылдандыруудан жана ацетиленге синил кислотасын таасир кылуудан алынат. Ал полпакрилнитрил буласын, бутадпеннитрил каучугун, цианэтил ж. б. өндүрүүдө колдонулат. Акрилнитрил денени дүүлүктүрөт, териге оңой сиңет, анын уулантуу таасири цианиттерге окшош.
Ат оюн
Оюн өткөрүлүүчү жер: аянтча, стадион, спорттук бөлмө, талаа.
Акрополь
Акрополь - (гр. akropolis - бийиктеги шаар) байыркы гректердин атайын бийик жерге салган, чептей бекем коргонуучу жайы. Аны курчай шаар чиркөөлөрү ж. б. коомдук курулуштар жайланышкан. Акрополь жеринин бийиктиги, дубалынын калыңдыгы жана бекемдиги менен айырмаланып, согуш мезгилинде шаар калкынын душмандардан коргонуучу, ошондой эле кудайга сыйынуучу касиеттүү жайы болгон. Бүгүнкү күндө Афины, Парфенон, Эрехтейон, Ники-Аптерос сыяктуу шаарлардагы акропольдор дүйнө жүзүнө белгилүү.
Ензор-Яха
Ензор-Яха — Орусиядагы дарыя. Ямало-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Байдарата губасы орун алган. Дарыянын узундугу - 135 км.
Ташбай Жоробеков
Акын Ташбай Жоробеков Аксы районунун Авлетим айылынын Коргон жамаатында 1936-жылы 5-декабрда туулган.
Тоң
Тоң — "Манас" эпосундагы топоним. "Манас" эпосунда кыргыздар мекендеген жерлердин бири. Манас туулганга чейин кыргыздар Ала-Тоодон сүрүлгөндө аны калмактын Алтаң, Култаң доотайлары ээлеп калат (Сагымбай Орозбаков, 2. 73). Кийин Манас баштаган кыргыз колу душмандан бошотот. Географиялык реалияда Т. Ысык-Көлдүн тескейинин батыш бөлүгүндөгү тоолуу аймак, ашуу, өрөөн, суу.
Орозбеков
Орозбеков — Кыргызстандын Баткен облусунун Кадамжай районундагы айыл. Орозбеков айыл аймагына кирет.
Тоокара
Тоокара — Төлөктүн байгеге чапкан күлүгү. Манас Каныкейге күйөөлөп баргандагы ат чаап жар тандоодо аты жыйырма экинчи келген Төлөк тагдырына буюрган Бурмажанга үйлөнөт (Сагымбай Орозбаков, 2. 425).
Славянский бульвар (метро бекети)
Славянский бульвар — Москва метросунун Арбатско-Покровская сызыксындагы станция. 2008-жылы 7-сентябрьда ачылган.
Бурц (Уфим району, Башкыртстан)
Бурц — Башкыртстандын Уфим районундагы айыл, Русско-Юрмаш айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 161 киши. Почта индекси — 450521, ОКАТО коду — 80252855003.
Эски Акбуляк (Карайыдель району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
«Роман-газета»
Колдонулган адабияттар
Журналистика энциклопедиясы. 1-том. Түз., А.А. Джапанов –Б., 2016. – 360б. ISBN 978-9967-19-414-4
Полуэктов Сергей Александрович
Колдонулган адабияттар
Алагушов, Балбай. Кыргыз музыкасы: Энциклопедиялык окуу куралы / Башкы редактору Үсөн Асанов. – Бишкек: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. – 400 бет. -ISBN 9967-14-016-X.
Импорттук лизинг
Импорттук лизинг – лизинг компаниясынын чет элдик фирмадан жабдууларды сатып алуусу жана аны атамекендик ижарачыга берүүсү (кара:Лизинг ).
Компьютер
Негизги принциптер
Компүютерлер бүт эсептерди чыгара албайт. Компүтер эсептей албаган маселелерди англис математик Алан Тьюринг жазып чыккан.
Жаңарттын-Башы мөңгүлөрү
Батыш Жаңарт мөңгүсүнүн Узундугу 9,5 км, аянты 10,9 км2. Мөңгүнүн башы деңиз деңгээлинен 5335 м, этеги 3530 м бийиктикте жатат. Эски морена мөңгүнүн азыр- кы этегинен 1,6 кмге ылдый жатат. Эте- гинде тоо тектердин сыныктары үйүлгөн. Мында мөңгүнүн бетинен бир нече метр бийик жаткан эки ортоңку морена аяктайт. Морена менен мөңгүнүн ортосу аркы- луу мөңгүнүн эриген суусу пайда кылган терең жыралуу нук жатат. Оң жакта- гы ортоңку морена мөңгүнүн этегинен төмөн карай уланып кетет. 1943–62-ж. мөңгү 400 мге тартылган. Чыгыш тара- бында, мурда анын бир тармагы болгон.
Өзбекстандык кыргыздар
Анжыяндык кыргыздар
Анжыяндык кыргыздар (өз атоосу — анжыян кыргыздары, себей кыргыздары) — Анжыян облусундагы этникалык топ, кыргыздардын субэтносу. Курган-Теппе районунда анжыяндык кыргыздар Каңды, Дардак, Баштут, Азат, Намуна, Чирик-Тамга, Дардак-Теппе, Манас (мукур), Жорту-Баш, Ишанабад, Ахунбабаев, Алтынсай, Суткон, Коштепа, Иштимаят, Маданият, Ашкалтепа, Янгиабад и Карасадак айылдарында жашашат. Жала-Кудук районунда Абдулабий, Болгария, Кутурма, Аим, Бирлашган, Яркишлак, Пахтакор, Топайыл, Түштүк Аламушук жана башка айылдарында жашайт. Ханабатта кыргыздар Кыдыршаа, Тапалино, Карабагыш, Алчалы, Султанабад айылдарында жашашат.
Кыскача таржымакалы
Аталган басып алуучу империялардын кыргыз жерлерин өз ара бөлүп алууларынын натыйжасында кыргыз урууларынын Фергана, Зарафшан, Бухара, Самарканд ж.б. аймактардан бүгүнкү Чыгыш Түркстанга (Батыш Кытай), Түндүк Афганистан жана ага жамаатташ аймактарга кылымдар бою салт болуп калган көчүүлөрү токтотулган эле.
Андан кийинки эле даректүү тарыхый жазма маалыматтарга таянсак, 1913-жылга карата Анжиян уездинде – 117774, Кокон уездинде - 26421, Наманган уезинде - 120297, Ош уездинде - 143571, Скобелев (Фергана) уездинде – 87532 кыргыз жашаган.
Фергана өрөөнүнүн Өзбекстанга караштуу бөлүгүндө жайгашкан Анжиян, Наманган, Фергана облустарынын административдик-аймактык курамдарына кирген кыргыздар жана алардын уруулук курамы жөнүндө маалыматтарга токтолсок төмөндөгүдөй этностук жайгашууну байкоого болот: Анжиян облусунун аймагында кыргыздын кыпчак, каңды, бостон, мундуз, кыдырша, найман, кара багыш, мунгуш, бөрү, баргы, тейит, төбөй, кытай, багыш урууларынын өкүлдөрү мекендешет. Аты аталган уруулар кыргыздын ичкилик, оң жана сол канаттарынын курамдарына киришет. Фергана өрөөнүнүдөгү (Өзбекстан тарабындагы) кыргыз урууларынын өкүлдөрүнүн негизги бөлүгүн кыргыздын кыпчак уруусу түзөт: Алар: кармыш, актачы, жаманан, жартыбаш, кызылаяк, тору айгыр, акбото уруктарынан турат
XIX к. отурукташууга жана жарым көчмөн абалына өткөн кыргыздар бүгүнкү күнү да өз тилин, маданиятын жоготпой сактап келишет. Орто Азия аймагында Совет бийлиги орногондон кийин чек ара тактоо жана аны турмушка ашыруу бул аймактарды мекендеген кыргыздардын тагдырына да терс таасирин тийгизди. ХХ к. 20-30 жж. чек араны тактоо жана аны жөнгө салуу иштеринин жүрүшү кыргыздар жашаган бүтүндөй бир аймактардын Өзбекстан, Тажикстандын административдик-аймактык башкаруусуна баш ийип калуусуна, кыргыздардын андан аркы этностук өнүгүүсүнө терс таасирин тийгизди.
Болжол менен бул жердеги (Ташкент аймагы) кыргыздардын саны 25 миңге чамалап барат. Ташкенттик кыргыздар жалпы жонунан өздөрүн «чапкылдыктар» дешет «Чап» - сол, «кол» - «сол колдогулар», «сол канаттагылар» деген маанини туюнтат. Чапкылдыктардын бир бөлүгү Баткен областындагы Лейлек, Баткен, Жалал-Абадтын Сузак райондорунун (Багыш айыл өкмөтү) аймактарын байырлашат.
Шамонино (Уфим району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Боровушка дарыясы (Тяжин куймасы)
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Дипломатиялык почта
Дипломатиялык почта — мамлекеттин тышкы байланыштын дипломатиялык өкүлчүлүк менен борбордук органдар бири бирине тапшыруучу атайын кабар. Эреже катары мөөр басылган баштык же сумка дипломатиялык курьердин коштоосунда жөнөтүлөт. Аны ачып көрүүгө, ошондой эле бажыканаларда текшерүүгө болбойт.
Дуа Липа
Ду́а Ли́па (22-август 1995, Лондон, Англия) — британиялык ырчы, ырлардын автору жана модель, теги косоволук албандар. Дуанын музыкалык мансабы 14 жашында, YouTube сайтына Кристина Агилера менен Нелли Фуртадонун ырларына кавер жаздыргандан башталган. 2015-жылы ал Warner Bros. Records менен контракт түзүп, алгачкы ырын чыгарган. 2016-жылы The Fader журналынын колдоосу менен ырчы жөнүндө See in Blue аттуу документалдуу тасма тартылган. 2017-жылы январь айында ырчы EBBA Public Choice Award сыйлыгна ээ болгон. 2017-жылы 2-июньда ырчынын ысымына аты уйкаш альбомунун релизи болгон. Альбомдон тышкары жети ыр чыккан, алардын ичинен эки ыр, «Be the One» жана «IDGAF», британиялык чарттарда тез арада ийгилик жараткан. Британияда (UK Singles Chart) биринчи орунга ээ болгон «New Rules» ыры, АКШнын чарттарында алтынчы орунга чейин жеткен. 2018-жылы февраль айында Дуа Brit Awards'дун British Female Solo Artist жана British Breakthrough Act номинацияларында сыйлыктарга ээ болгон. Апрельде Келвин Харрис менен жаздырган «One Kiss» ыры UK Singles Chart чартында биринчи орунга жеткен.
Тоо-Челек
Тоо-Челек — "Манас" эпосундагы топоним. Айчүрөк ак куу кебин кийип, учуп чыгып Сары-Аркадан көргөн Көкчөнүн уулу Үмөтөй сынына толбой, андан ары:
Виола Дэвис
1993-жылы Жүльярд мектебин бүтүргөн соң, Дэвис актердук мансабын баштап 1999-жылы "Баарына керектүү Руби" (англ. Everybody's Ruby) пьесада аткарган ролу үчүн Obie Award сыйлыгына татыган. 1990-жылдардын аягында, 2000-жылдардын башында Дэвис бир канча тасмаларда жана телесериалдарда экинчи пландагы кичи ролдорду аткарган, алардын ичинде: "Кейт жана Леопольд" (англ. Kate & Leopold, 2001) жана "Бейиштен алыс" (англ. Far from Heaven, 2002) тасмалар, "Мыйзам жана тартип: Атайын корпус" (англ. Law & Order: Special Victims Unit) телесериалы. 2001-жылы Дэвис Огаст Уилсондун "Король Хедли II" (англ. King Hedley II) пьесасында Тонянын ролун аткарганы үчүн "Тони" сыйлыгынын "Пьесада роль аткарган эң мыкты актриса" номинациясына ээ болгон. 2008-жылы Дэвис "Шек" (англ. Doubt) драма жанрындагы тасмада аткарган экинчи пландагы ролу менен өзүнө киносынчылардын көңүлүлүн буруп бир канча номинацияларга татыган, алардын ичинде: "Алтын глобус ", SAG жана "Оскар" сыйлыгынын "Экинчи пландагы эң мыкты актриса". 2010-жылы Дэвиске чоң ийгилик келген. 2010-жылы актриса Огаст Уилсондун "Тосмолор" (англ. Fences) пьесасында Роуз Макссондун ролун аткарганы үчүн "Тони" сыйлыгынын "Пьесада роль аткарган эң мыкты актриса" номинациясына татыган. "Жардам" (англ. The Help, 2011) күлкүлүү окуялуу драмада 1960-жылдары үй кызматчы аял болуп иштеген Эйбилин Кларктын ролун аткарганы үчүн актриса "Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты актриса" номинациясына талапкер болгон жана SAG сыйлыгына татыган.
"Толтой"
Айткан сөзүн аңдаймын,
Ала турган катынын
Райнис
Райнис Ян (чын аты-жөнү - Янис Плиекшапс) (30. 8(11. 9). 1865, Екабпилс району, Варславаны кыш. - 12. 9. 1929, Рига) - латыш акыны, драматург, коомдук ишмер, Латыш ССР эл акыны (1940). Аревдатордун үйбүлөсүнөн. Петербург университетинин укук факультетинде окуган (1884-88). Чыгармаларын 1887-жылдан баштаган 1891-95-жылдары «Диенас лапа» газетасынын редактору. Марксизмди пропагандалаганы үчүн 1897-жылы сүргүнгө айдалган. Кайта келгенден кийин латыш социал-демократы катары революциялык күрөштү уланткан.
Шмидт (Уфим району, Башкыртстан)
Шмидт — Башкыртстандын Уфим районундагы айыл, Русско-Юрмаш айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын - 367 киши. Почта индекси — 450521, ОКАТО коду — 80252855006.
Газ-турбиналуу кыймылдаткыч (гтк)
Газ-турбиналуу кыймылдаткыч (гтк) кысылып күйгөн газдын энергиясын газ турбинасынын валында мех. энергияга айлантуучу жылуулук кыймылдаткыч. Анда отундун туруктуу басымда үзгүлтүксүз, туруктуу көлөмдө үзгүлтүктүү күйүшүнөн жумуш процесси аткарылат. Газ генератору, поршендүү компрессору, газ камерасы жанагаз турбинасы бар ГТКны түзүү идеясын биринчи жолу 1791-ж.англиялык ойлоп табуучу Ж. Барбер сунуш кылган. Кийин көп өлкөлөрдүн илимпоздору ГТКны өркүндөтүшкөн. Туруктуу басымда отун үзгүлтүксүз күйүүчү кыймылдаткыч өнөр жайда кеңири колдонула баштаган. Бул кыймылдаткычта компрессордонкүйүү камерасына кысылган аба күйүүчү отун менен кошо жиберилет. Отун күйгөндө аба ысып, газ продуктуларынын күйүүсүнөн пайда болгон энергия газ турбинасында механикалык жумушка айланат. ГТК катуу, суюк жана газ түрүндөгү отундар менен иштейт. Жылуулук жана көчмө электр станциясында, газ, нефть, металлургия жана химия өнөржайында, самолёт, автомобиль жана танк кыймылдаткычтары катары, суу транспортунда күч берүүчү жана энергия иштеп чыгуучу түзүлмө түрүндө кеңири колдонулат. ГТКнын кубатуулугу 100 МБттан ашат жана п. а. к. 35% ке чейин жетет.
Пасквиль
Пасквиль - жеке адамдын, кайсы бир топтун, партиянын же коомдук кыймылдын беделин түшүрүү үчүн карикатуралык ык менен, обу жок жамандап, фактыларды ашкере бурмалоо менен жазылган чыгарма Пасквиль көбүнчө саясий атаандашынын же душманынын беделин түшүрүү максатын көздөйт. Буга Ф. Шиллердии, И. В. Гётенин беделин түшүрүп шылдыңга алган В. Менцелдин «Немец адабияты» деген китеп мисал. “Пасквиль” адабиятта закондуу жанр эмес.
Фильсбибург
Фильсбибург - Германиянын Бавария Жериндеги] шаар. [[Ландсхут (район)|Ландсхут районуна карайт.  Төмөнкү Бавария административдик округуна тиешелүү. Калкы – 11.309 (2013-ж.). Аянты – 68.85 км2.
1-март
1 март - Григорий календары боюнча жылдын 60–күнү (толук жылдарда – 61–күн). Жылдын аягына чейин 305 күн бар.
Инвентаризациялоо
Инвентаризациялоо (кийинки лат. inventarium  – мүлк тизмеси) – уюмдун балансындагы баалуулуктардын баардыгын, алардын сакталышын жана тууралыгын, каражаттарды алууга укук жана милдеттерди, ошондой эле кампа чарбачылыгын жүргүзүү жана эсеп маалыматтарынын айкындыгын мезгил-мезгили менен текшерүү.
Нарын мамлекеттик коругу
Нарын мамлекеттик жаратылыш коругунун аймагы бүгүнкү күндө 105519 га түзөт. Коруктун аймагында сүт эмүүчүлөрдүн- 26 түрү, канаттулардын- 104, балыктардын- 3, сойлоп жүрүүчүлөрдүн- 4, жерде-сууда жашоочулардын – 1 түрү кездешет. Курт-кумурскалар бүгүнкү күндө толук изилденип бүтө элек. Корукта «Кызыл китепке» кирген төмөнкү сүт эмүүчүлөр бар: илбирс, мадыл, сүлөөсүн, күрөн аюу, бугу, марал, кулжа, суусар.
Армяндар
Кыскача таржымакалы
Армян элинин биригүүсү узак убакытка созулуп, негизинен биздин заманга чейин 4-кылымдарда аяктаган.
Том Хиддлстон
2016-жылы актер AMC жана Би-Би-Си каналдарындан берилген "Түнкү башкарма" (англ. The Night Manager) телесериалында тартылып аткаруучу продюсери болгон, ошону менен актер прайм-тайм "Эмми" сыйлыгынын "Чакан телесериал же тасманын эң көрүнүктүү башкы актеру" жана "Эң көрүнүктүү чакан теллесериал" номинацияларына татыган, ошондой эле Хиддлстон биринчи жолу "Алтын глобус " сыйлыгынын "Эң мыкты актер" номинациясына татыган.
Фильзек
Фильзек - Германиянын Бавария Жериндеги] шаар. [[Амберг-Шульцбах (район)|Амберг-Шульцбах районуна карайт. Жогорку Пфальц административдик округуна тиешелүү. Калкы – 5865 (2013-ж.). Аянты – 64.71 км2.
Бэнкс, Тайра
Алгачкы жылдары
Тайра Бэнкс 4-декабрда 1973 жылы мода менеджери жана сүрөтчү Кэролайн Бэнкс жана ИТ адиси Дональд Бэнкстин үй-бүлөсүндө туулган. Тайранын ата-энелери 6 жашка чыкканда ажырашып кетишкен. Ал Лос-Анжелестеги эн мыкты окуу жайында окуп, UCLA жана USC университеттерине да кабыл алынган. Бирок, ал моделдик ишин улантыш үчүн бул окуу жайлардан баш тартат.
Кумайык
Сүрөттөлүшү
Семетей Букардан Таласка алгач келгенде жолунан биринчи болуп тосуп чыгат, ал Кыяс колдуу жарадар болгондо, сөөгүн душмандан коргоп, эч кимди жолотпойт. Кийин Семетей, Бакай, Айчүрөк, Күлчоро кайып болуп, дүйнө кезип кеткенде, касиеттүү жаныбар катары кайып болот.
Бактериофаг
Бактериофагдын ачылышы жана аны изилдөө азыркы молекулалык биология жана генетиканын өөрчүшүнө чоң таасирин тийгизди. Бактериофаг биологиялык макромолекулаларды (к. Белоктор, Нуклеин кислоталары) алуу, генетикалык код, гендердин байкалуу механизмдери (к. Генетика) сыяктуу маселелерди чечүүдө ыңгайлуу биологиялык объект болуп эсептелет.
Фильсхофен-ан-дер-Донау
Фильсхофен-ан-дер-Донау ― Германиянын Бавария Жериндеги шаар. Пассау районуна карайт. Төмөнкү Бавария административдик округуна тиешелүү. Калкы – 15.966 (2013-ж.). Аянты – 86.36 км2.
Газ электр разряды
Газ электр разряды — электр тогунун газ аркылуу өтүшү. Бул учурда газ абалынын өзгөрүшү байкалат. Газ электр разрядынын көп түрдүүлүгүн газдын баштапкы абалын аныктоочу шарттар, газга тийгизген сырткы таасир, электрод материалы, формасы жана жайгашышы жана башка айкындайт. Электр тогунун металл жанаэлектролиттен өтүү закондоруна караганда газдан өтүү закону татаалыраак болот. Газ электр разрядынын бөтөнчөлүгү өткөн ток ошол газдын касиетине күчтүү таасир этет. Газдагы заряд алып жүрүүчүлөрдүн концентрациясы (электрондор жана иондор) өтө аз болсо, газ ток өткөрбөйт (диэлектрик). Иондошууда заряд көп болсо, газ жакшы өткөргүч болот. Газ электр разрядынын түрдүү касиеттери жана мүмкүнчүлүктөрү анын кеңири колдонулушуна шарт түзөт. Кубаттуу газ электр разрядынын жардамы менен башкарылуучу термоядролук реакцияны пайда кылуу үчүн мүмкүн болгон эң жогорку температурага жетишилген; газ разряддуу жарык булактары үнөмдүү болуу менен жогорку жарыктанууну алууга, керек учурда каалаган спектр курамын чыгарууга мүмкүндүк берет. Газ электр разрядыхимиялык синтезде, башкача айтканда азот менен абаны байланыштырууда колдонулат. Көп сандаган иондук аспаптар электрдик схемалардын элементи катары кызмат кылат; электр тогун кайра өзгөртүү үчүн чыңалууну калыптандыруу, сигналдаштыруу жана башка (газотрон, тиратрон, сымап түзөткүч, бүлбүлдөө разрядынын куралдары жана башка) аткарылат.Газ электр разряды келечекте жылуулук энергиясын түздөн-түз электр энергиясына айландыруу (магнит-гидродинамикалык генератор, термоэлектрондук өзгөрткүч) жана космос кемелеринде узакка созулган тартуу күчүн түзүүдө (плазмалуу жана иондуу кыймылдаткыч) кеңири колдонулат.Ад.: А Энгель, М. Штенбек. Физика и техника электрического разряда в газах/Пер. с нем. Т. 1-2. М.; Л., 1935-36; Ю. П. Райзер. Основы современной физики газоразрядных процессов. М., 1980.
Дэниэл Крэйг
Дэниэл Роутон Крэйг (англ. Daniel Wroughton Craig; 1968-жылы 2-март) – англиялык актер. Улуттук жаштар театрында окуган Крэйг 1991-жылы Гилдхолл музыка жана драма мектебин бүтүргөндөн кийин сахналык мансабын баштаган. Актер биринчи жолу "Инсандык күч" (англ. The Power of One, 1992) тасмада тартылган. Ошондой эле актер "Келвин Артур падышанын сарайында" (англ. A Kid in King Arthur's Court, 1995), "Элизабет" (англ. Elizabeth, 1998) өмүр баяндык тасмада, "Шарптын бүркүтү" (англ. Sharpe's Eagle, 1993) жана "Зорро" (англ. Zorro) сыяктуу тарыхый согуш драма жанрындагы телесериалдарда тартылган. Актер 2005-жылы британиялык жашырын агенти Жеймс Бондтун ролун аткарууга чакырылган, ошентип Крэйг, эл аралык аренага 2006-жылдын ноябрында чыккан ""Рояль" казиносу" тасмада тартылган.
Крэйг Жеймс Бондтун тасма серияларында тартылган "Скайфолл" (англ. Skyfall) үчүнчү тасмасынын бетачары 2012-жылы өткөн, ошентип бул тасма Улуу Британияда (2015-жылга чейин) жана Жеймс Бонд жөнүндөгү тасмалардын арасында эң көп кассалык чогултууларды жыйнаган тасма болгон, ал эми баардык замандардагы эң көп кассалык чогултууларды жыйнаган тасмалардын арасында он бешинчи орунду ээлеген. Крэйг Жеймс Бондтун тасма серияларында тартылган "Спектр" (англ. Spectre) аталышындагы төртүнчү тасмасынын бетачары 2015-жылы өткөн. 2006-жылы актер Academy of Motion Picture Arts and Sciences уюмдун мүчөсү болгон. Бондтун ролун аткарып баштаган соң актер башка тасмаларда да тартылган, алардын ичинде: Экинчи дүйнөлүк согушу жөнүндөгү "Чакырык" (англ. Defiance, 2008) тасмасы, илимий фантастика жанрындагы "Ковбойлор менен келгиндер" (англ. Cowboys & Aliens, 2010) вестерн-тасмасы жана Стиг Ларссондун англис тилине адаптацияланган мистика жанрындагы "Денесинде ажыдаар татуировкалуу кыз" (англ. The Girl with the Dragon Tattoo, 2011). Ошондой эле актер, 2012-жылы Лондондо өткөн Олимпиада оюндарынын ачылыш аземинде Бонд катары Елизавета II менен бирге келген коноктордун астында пайда болгон. 2017-жылдын 20-февралына карата Крэйг Рожер Мурдан калып, Жеймс Бондтун ролун аткардыгынын созулгандыгына карай экинчи актер болгон.
Тамактануу
Темир жана жез
Темир менен жезди организм көп талап кылбайт, суткасына граммдын миңден бир үлүшү керектелет. Бирок бул элементтер кан жаратууда маанилүү роль ойнойт. Организм йодду да аз талап кылат, бирок анын жетишпегендигинен калкан сымал без жабыркап, эндемия богогуна чалдыктырат. Бул оорунун алдын алуу максатында жер кыртышында жана сууда йод болбогон райондордо жашагандар үчүн кайнатма тузга йод кошулат. Йод тузу деңиз балыктарында (треска, камбала, деңиз окуну), деңиз капустасында, крабда көп болот.
Кош бойлуу аялдын тамактануусу
Кош бойлуу аялдар белокторду, майды, кальцийди, фосфорду көбүрөөк талап кылат. Иштеген ишине жана салмагына жараша ал суткасына 100дөн 120 гга чейин белок алууга тийиш. Бул үчүн сүт, быштак, сыр, балык, эт азыктарын көп жеш керек. Кош бойлуу аялдын тамагы витаминге бай болушу зарыл. Бул учурда ал темирге муктаж болот, ошол себептүү боор, жумуртканын сарысы, жашылча-жемишти көп жегени оң. Тузду аз пайдалануу керек; семирбес үчүн майды жана углеводду да өлчөмү менен жегени оң.
Сактагыч каптоо
Сактагыч каптоо. химимялык процесс-тер жүргүзүлүүчү аппараттар, аппараттар тетиктери, химимялык  зат сакталуучу идиштер бузуп жибериүүчү чөйрөнүн (иым, аба, газ, туздар эритмеси, к-талар, щелочтор жана башка) таасиринен эскирүүгө, дат басып бузулууга, чирип кетүүгө дуушар болушат. С. к. негизи — корголуучу материалды бузуп жиберүүчү чөйрөгө туруктуу, чыдамдуу кабыкча менен каптоо. С. к. ар түрдүү методдор менен жүргүзүлөт; кара металлдан жасалган материалды аба датынан коргоо үчүн хром, жез, никель жана башка материалдар колдонулат. Эгерде материалды кыска убакытка металл эритмесине чөмүлтсө, корголуучу материалдын үстүңкү бети коргоочу металл кабыкчасы менен капталат. Бул кабыкча тышкы чөйрөгө инерттүү болот да, негизги материалды коргойт. Металл, бетон, темир бетон жасалган материалдар и каптро үчүн аэро-автолактары колдонулса, борсиликатуу айнек (эмалдар) кобальт тузу менен кошулуп, болот, чоюн, буюмдарын каптоодо колдонулат. Марганец оксидин, натрий нитраты кошулган щелочтуу эритмеси, болоттон жасалган буюмдар үстүңкү бетине оксиддүү кабыкчаны пайда кылат. Оксиддүү кабыкчаны электр-хим. окистенүү аркылуу алса да болот. Жогорку темп-рага материалдар чыдамдуулугун жогорулатуу үчүн алардын беттери керамика силикат кирпичтери, плиткалары менен капталат.
Ер-Яха (Хасуй-Нгыня-Се куймасы)
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Төмөнкү Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Кара деңизи бассейнинин дарыялары Чоң Ою дарыя бассейнинин батыш чек арасынан Скуратов тумшугуна чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыктарындагы Кара деңизи бассейнинин дарыялары.
Кунар
Бир чети Тибет чөл болсун,
Майкл Китон
Ошондон бери актер ар кандай жанрдагы тасмаларда тартылган – драма жана романтикалык күлкүлүү окуялуу тасмалардан триллер жана боевик тасмаларга чейин, алар: "Соо жана күнөөсүз" Clean and Sober, 1988), "Тилегендей топ" (англ. The Dream Team, 1989), "Пасифик-Хайтс" (англ. Pacific Heights, 1990), "Жок жерден чоң чатак чыгаруу" (англ. Much Ado About Nothing, 1993), "Менин жашоом" (англ. My Life, 1993), "Гезит" (англ. The Paper, 1994), "Көп сандуулук" (англ. Multiplicity, 1996), "Жеки Браун" (англ. Jackie Brown, 1997), "Херби: Толугу менен даяр" (англ. Herbie: Fully Loaded, 2005), "Башка балдар" (англ. The Other Guys, 2010), "Жогору ылдамдыкка умтулуу" (англ. Need for Speed, 2014), "Робокоп" (англ. RoboCop, 2014), "Көңүл чордонунда" (англ. Spotlight, 2015), "Негиздөөчү" (англ. The Founder, 2016), "Жөргөмүш адам: Үйгө кайтуу" (англ. Spider-Man: Homecoming, 2017), ошондой эле Китон "Машинелер" (англ. Cars, 2006), "Оюнчук окуясы 3" (англ. Toy Story 3, 2010) жана "Миньондор" (англ. Minions, 2015) сыяктуу мультфильмдерде каармандардын үнүн коштогон.
Торучаар
Жерди чапчып Торучаар
Пантелирейз Александр Иванович
Пантелирейз Александр Иванович (1952-ж. т., Казакстандын Чимкент обл., Кеңтоо ш.) - музыка таануучу, Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер (1992). 1981-жылдан СССР композиторлор союзунун мүчөсү. Республикалык газета-журналдарда кыргыздын профессионалдык музыкасынын тарыхына, ар кандай маселелерине байланышкан ондогон макалаларды жазат. Кыргыз эл артисти, композитор, дирижёр Н. Давлесовдун чыгармачылыгына арналган «Насыр Давлесов» аттуу монографиясы жарык көргөн. Москвадан чыккан музыкалык энциклопедиянын 5, 6-томдоруна «Кыргызстандын композиторлору» аттуу маалымдама жыйнагына макалаларды жазган. 1979-86-жылдар аралыгында педагогдук, методикалык уюштуруу иши үчүн Кыргыз Республикасынын Билим берүү министрлигинин, Кыргызстан ЛКСМ БКнын Ардак грамоталары, дипломдору менен сыйланган.
Колдонулган адабияттар
Алагушов, Балбай. Кыргыз музыкасы: Энциклопедиялык окуу куралы / Башкы редактору Үсөн Асанов. – Бишкек: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. – 400 бет. -ISBN 9967-14-016-X.
Салицил кислотасы
Салицил кислотасы, о-оксибензой к-тасы — эң жөнөкөй ароматтык оксик-та; сууда начар, орг, эриткичтерде жакшы эрий турган түссүз кристалл. Эрүү t 1159°С, кайноо 1211 °С, мол. масс. 138,12, тыгызд. 1,44. Жаратылышта негизинен метил эфири түрүндө кеңири таралган. Ө. ж-нда фенолду карбоксилдөөдөн (Кольбе-Шмидт реакциясы):
Тоту
Тойго келсин тотулук,
Инвестициялык компания
Инвестициялык компания – өзүнүн баалуу кагаздарын (милдеттенмелерин) эмиссиялоо жолу менен жеке инвесторлордун акча каражаттарын топтоочу жана аларды өз өлкөсүндөгү жана чет өлкөдөгү уюмдардын акцияларына жана облигацияларына жайгаштыруучу кредиттик-каржы институттарынын бир түрү. Холдинг компанияларынан айырмаланып И. к. корпорациялардын ишмердигине көзөмөл жүргүзбөйт.
Мамиле
Колдонулган адабияттар
Журналистика энциклопедиясы. 1-том. Түз., А.А. Джапанов –Б., 2016. – 360б. ISBN 978-9967-19-414-4
Мит Лоуф
Лоуф баардык замандагы эң көп сатууларга ээ болгон артист, ал дүйнө жүзү боюнча 80 миллиондон ашык үн жаздырууларын саткан. Ошондой эле ал элүүдөн ашык тасма жана телеберүүлөрдө өзүн же өзүнө окшош каармандарды аткарып тартылган. Лоуф аткарган эң белгилүү ролдору: Эдди – "Рокки Хоррордун коркунучтуу шоусу" (англ. The Rocky Horror Picture Show, 1975), Роберт "Боб" Полсон – "Мушташ клубу" (англ. Fight Club, 1999) жана "The Lizard" (кырг. Кескелдирик) – "51чи жобо" (англ. The 51st State, 2002). Лоуф ошоной эле бир канча телесериалдарда тартылган, алар: "Монк" (англ. Monk), "Хор" (англ. Glee), "Түштүк паркы" (англ. South Park), "Хаус" (англ. House, M.D.) жана "Склептен чыккан аңгемелер" (англ. Tales from the Crypt (чакырылган актер).
Монако
Мамлекеттик түзүлүшү
Административдик жактан 3 коммунага, ал 10 районго бөлүнөт. Расмий тили – француз тили. Акча бирдиги – евро. Монако – БУУнун (1993), ОБСЕнин (1973), Европа Кеңешинин (2004) мүчөсү. Башкаруу формасы – конституциялык монархия. Мамлекет башчысы – князь. Аткаруу бийлигин Өкмөттүк Кеңеш башында турган мамлекеттик министрлер ишке ашырат. Мыйзам чыгаруу бийлигинин жогорку органы – Улуттук Кеңеш. Саясий партиялары: Монаконун келечеги үчүн улуттук союз, Князык үчүн союз Монако үчүн кыймыл, Монегасскилер партиясы. Монако Жер Ортолук деңиздин жээгинде, Франция менен Италиянын ортосунда, Европанын түштүгүндө жайгашкан. Эң бийик жери – Монт-Ажель чокусу (Бийиктиги 140 м). Климаты жер ортолук деңиздик.
Адабият кабинети
Адабият кабинети мектепте адабий билим алуунун негизги булагы. Анын милдети – сабак өтүүгө ылайыкташуусу, адабият б-ча маалыматтарды берип туруу, тышкаркы иштерди (кече, КВН, викторина, көргөзмө, лекция, диспут ж. б.) уюштуруу. Анда окуу китептер, окуу үчүн кошумча адабияттар, көркөм чыгармалар, методикалык колдонмолор, көргөзмө куралдар, таркатма материалдар, иллюстрациялар, альбомдор, плакаттар, фоно-хрестоматиялар, грампластинка, магниттик тасмадагы жазуулар, окуу фильмдери, диафильмдер, диапозитивдер, видеомагнитофон тасмалары менен компьютерлер, СD, ошондой эле окуучулардын жазуу иштери, кошумча окуу үчүн сунуш кылынган адабияттардын тизмеси, класстан тышкаркы иштерди жүргүзүү үчүн материалдар сакталат.
Дубалда эстетикалык талапка ылайык кооз жасалган бурч болгону, аларды улам өзгөртүп, жаңыртып туруу максатка ылайык. Адабият жаңылыктарына, акын, жазуучулардын юбилейлерине өзүнчө жаңыртылма стенд уюштуруу керек. Кабинеттин пайдасы – анын ар кыл материалдарынын мүмкүн болушунча тезирээк алмашылып тургандыгында, эгерде анын дубалдарынын бетин “түбөлүккө алмашкыс нерселер” менен толтуруп койсо, кызыксыз болуп калат. Кыскасы Адабият кабинети  мектептеги дайыма жандуу кыймылдардын чордонунда турган негизги борборлордун бири болууга тийиш, ал кабинет башчысына жардам берген окуучулардын демилгелерине, чыгармачылык изденүүлөрүнө, тыкандыгына, кооздукту сезе жана барктай билишине байланыштуу.
Учсейит чокусу
Учсейит чокусу - Фергана тоо тизмегинин эң бийик жери. Чоку анын Учсейит тармагында жайгашкан. Бийиктиги 4693 м. Мөгүлүү. Чокудан төмөн кара кулжа суусу башталат. Юра мезгилинин конгломерат, гравелит, кумдук тектеринен турат.
Ак-Суу, Жумгал районундагы суу
Ак-Суу, Жумгал районундагы суу, Ийри-Суу - Суусамырдын сол куймасы. Узундугу 41 км, алабынын аянты 218 км2. Кыргыз Ала-Тоосунун түштүк капталынан башталып, жогорку бөлүгү кууш капчыгай аркылуу түндүккө, бара-бара түштүк батыш тарапты карай агып, Суусамырга куят. Куймалары: Бөйрөк, Бадалаташ, Кара-Төр, Жинди-Суу ж. б. Апрелде кирип, октябрда тартыла баштайт. Жылдык орточо чыгымы 2,56 м3/сек. Сугатка пайдаланылат. Жээгинде Тунук кыштагы жайгашкан.
Дирижёрлук кылуу
Колдонулган адабияттар
“Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1
Азас дарыясы (Пызас куймасы)
Азас (Чоң Азас) — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы жер аймактарын агып өтөт. Дарыянын куйган жери Пызас дарыясынын оң жээгинен 5 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 14 км.
Лазердик басма
Лазердик басма - лазер нуру менен сүрөттөлүштү басуу ыкмасы. Атайын цифралык түзүлүш менен башкарылуучу ичке лазер нуру оптикалык системанын жардамы менен айлануучу барабанга багытталат. Барабан сүрөттөлүштү өткөрүүчү материал менен капталып, нур тийген жери электр менен заряддалат, ал эми картрижден келип түшкөн тонер күкүмүнүн (порошогунун) майда бөлүкчөлөрү ошол заряддалган жерге тартылат. Барабандын айланышы менен сүрөттөлүштү чагылдырган күкүмдүн майда бөлүкчөлөрү электрдик мүнөздө кагаз бетине түшүрүлөт жана ысыткычтын жардамы менен эритилет, жыйынтыгында сүрөт алынат.
Төөбалбан
Төөбалбан — "Манас" эпосунун эпизоддук кейипкери. Канчоронун жанында жүрчү балбаны. Кыяска олжого кетеринде согушта Айчүрөк чыккынчы Канчорону соймокчу болгондо Т. менен Эжибай Канчорону калкалап ортого тура калышат. Айчүрөк ал экөөнү кошуп, жети балбандын башын кылычтап алып салат (Саякбай Каралаев, "Семетей", 2. 337).
Төр-Көл
Бар-Көлдү басып өттү дейт,
Төр-Көлдү туура кечти дейт,
Инвестициялык талаштар
Инвестициялык талаштар – башка мамлекеттердин мамлекет менен юридикалык жана жеке жактардын ортосундагы инвестициялык талаштарды жөнгө салуу боюнча 1965-жылы Вашингтондо кабыл алынган (Вашингтон Конвенциясы) Конвенцияга кол коюлуу менен илимий айланууга киргизилген түшүнүк; мамлекет менен чет өлкөлүк жеке адамдын ортосундагы чет өлкөлүк инвестицияга байланыштуу талаштардын өзгөчө категориясы. Эреже катары, чет өлкөлүк жеке менчикти улутташтыруу же бир тарабы мамлекет же бийлик органынын милдеттери берилген мамлекеттик уюм, ал эми экинчи тарабы – чет өлкөлүк жеке ишкер болгон келишимдерди бир тараптуу токтотуу боюнча талаштар.
Хар (Чулым куймасы)
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Молдобек Ирсалиев
1998-жылы Кочкор районундагы Ара-Көл айылына 10 жылдык мектептин курулушун жетектеп эки айдын ичинде бүтүрткөн. 2002-жылы ушул мектепте 3 класстык кошумча имарат куруу үчүн долбоор түзүп, «Сорос-Кыргызстан» фондусунан 2 миң Америка долларын, 2004-жылы айылдык клубдун оңдоо үчүн ПРООНдон 3 миң Америка долларын, айылга суу түтүгүн куруу үчүн долбоор жазып, Бүткүл Дүйнөлүк Банктан 2,4 млн сом алып, бул курулуштарды ишке киргизген.
2003-жылы Ысык-Ата районунун Ысык-Ата аыйылынын, 19.02. 2004-жылы “Нарын облусунун ардактуу атуулу” наамдары берилген.
«Кутмандуу болсун күнүңөр!»
«Кутмандуу болсун күнүңөр!» - кыргыз радиосунун адабий-драмалык чыгармалар боюнча башкы редакциясынын адабий-көркөм журналы. Дайыма жекшемби күнү эртең менен уктурулчу. 1960-жылы уюшулган. Бет ачар текетин акын Керез Ырсалиев, музыкасын композитор. М.Абдраев жазган. Журнал радио угуучулардын маданияттуу эс алышына, эстетикалык табитин канааттандырууга көмөк көрсөтүү максатын көздөгөн.
Шайыр Касымалиева
Шайыр Касымалиева (1967) — Советтик жана Кыргызстандык актриса. Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген артисти (2002). Б.Кыдыкеева, А.Куттубаев атындагы сыйлыктардын лауреаты.
Кундуз
Жашаган аймактары
Балыкка бай, жайылмасы бадалдуу жана бак-дарактуу же аска тектеринин сыныктары бар дарыялардын жана көлдөрдүн жээктери.
Тамактануу гигиенасы
Диетология
Тамактануу гигиенасысы коомдук тамак-аш ишканаларында, тамак-аш өнөр жайларында жана соода тармактарында азыктардын сапатын контролго алат; тамак-аштан уулануунун алдын алууга багытталган чараларды иштеп чыгат, жаңы пайда болгон тамак-аштардын химиялык составын, биологиялык баалуулугун, калориялуулугун изилдейт.
Самындантуу
R-C º N + H2O RCOOH +NH3 RCONH2 + H2O RCOOH +NH3 RCOCI + H2O  RCOOH +HCI
Дирхем
Колдонулган адабияттар
“Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1
Манас ордени
Ордендин статутуту
«Манас» орденинин статуту 1996-жылдын 10-июльда Кыргыз Республикасынын Президентинин буйругу менен бекитилген:
Орден менен сыйланган инсандар
III даража:
Суйсал өрүмү
Айрым чеберлер «Суйсал өрүмү» үчүн он эки тал көк тилип, мында ар бир талды бирден алып, бир капталына алты көктү үчтөн бөлөт. Анын «түшкүнүнө» жеткенде башка көктөрдү басууну токтотуп, узун эки көктүн эки капталына экиден төрт көктү өткөзө барат. Эми мунун бир капталын «жылан боор» кылып өрүш үчүн чебер үч көктү бир басып, калган бир капталындагы үч көктү бирден алат. Ал эми жалаң «терме өрүм» кылыш үчүн көктү экиге бөлүп, эки капталындагысынын ар бирин бирден басуу керек. Мунун түшкүнүн бекитүүдө бардык көктү бирдей пайдаланат. Өрүмдөр бири-бирине өтүшөт. Алар ар кандай да аталат.
Гаити
Маданияты
Гаити – Латын Америкасындагы эң жакыр өлкөлөрдүн катарындагы агрардык өлкө. Дүң продукция наркынын 30% айыл чарба, 20% өнөржайы, 50% тейлөө кызматы берет. Гаитинин аймагынын 49%и айдоо жана көп жылдык өсүмдүктөр; жайыт - 30%, токой - 25% , айыл чарбага жарактуу жерлер - 0,2%. Тоокен тармагында алюминийдин негизги кенташы боксит иштетилет. Өнөржайы начар өнүккөн, деңизден креветка, краб, омар, балык кармашат. Негизги айыл чарба өсүмдүктөрү: кофе, агава, сизаль, балкамыш, гозо, цитрус, банан, жүгөрү, таруу, шалы. Мал чарбасы көбүнчө тоолуу райондордо. 2003-ж. 546 млн кВт\bulletс электр энергиясы өндүрүлгөн. Автомобиль жолунун узундугу 4160 км. Негизги деңиз порту Порт-о-Пренс. Эл-аралык ири аэропорттору бар (Порт-о-Пренсте, Кап-Аитьенде). Сыртка негизинен текстиль, кофе, кант чыгарат. Негизги соода шериги АКШААРЫ Билим берүүсү 6 жаштан 12 жашка чейин милдеттүү түрдө жана акысыз. Порт-о-Пренс шаарында университет, политех институт, бир нече менчик унттар, Гаити-Америка институту, илимий - изилдөө институттары, Улуттук музей, Улуттук китепкана, Гаитинин искусство борбору жана башка бар. Гаитиде жалпы тиражы 35 миң нуска болгон 14 гезит, журналдар чыгат. 1930-жылдан радиоуктуруусу иштейт. Эки телекөрсөтүү станциясы бар. Адабияты негизинен француз, ошондой эле креол тилинде да өнүгүүдө. Архралык эстеликтеринен Порт-о-Пренстеги собор (18-к.), Кап-Антен шаарына жакын Ло-Ферьер цитадели (19-к.) жана Сан-Суси аксарайы (1811-12) бар.
Коомдук эмгек
Коомдук эмгек - адамдардын коомдун экономикалык керегин катааттандырууга багытталган иши. Коомдук эмгектин ичинен коомдук уюштурулган эмгек бөлүнөт, б. а. ал эмгектин коомдук бөлүнүшүнө кирген иш болот. Эмгектин коомдук бөлүнүшүнө кирбеген коомдук эмгек өзүн өзү тейлөө үчүн багытталат, ошону менен бирге эмгектин коомдук бөлүнүшүн өркүндөтүү үчүн резерв болот. Коомдук уюштурулган эмгек - коомдук өндүрүштүн, эл чарбасынын негизи.