cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дровяная (Крынка куймасы)
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Кларк Форк (Айдахо)
Кларк Форк (Айдахо) (Clark Fork) — Айдахо штатынын Боннер округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.5 км². FIPS коду — 16-14950.
Калкы
2010-жылы калкы 536 киши болгон.
Найнштедт
Найнштедт (Neinstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Кведлинбург районуна кирет.
Калкы - 1949 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 5,57 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 85 215. Муниципалитеттин башчысы — Мальте Көп.
Василенко, Владимир Харитонович
Василенко, Владимир Харитонович (25 мая [7 июнь] 1897, Киев — 19 декабрь 1987, Москва) — советтик тера­певт, СССР МИАнын акад. (1957), Социалисттик Эмгектин Баатыры (1967).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Ламшпринге
Ламшпринге (Lamspringe) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Хильдесхайм районуна кирет.
Калкы - 3001 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 23,3 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 2 54 023. Муниципалитеттин башчысы — Ларс Хер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 айылдык округка бөлүнөт.
Тактика
Тактика (байыркы грекче τάξις «катар, сап же жайгашуу»; τακτικός; – «сапка тизилген аскерге караштуу») – кургакта, сууда, абада (космос), информациялык мейкиндикте аскер күчтөрүн, бирикмелерин, бөлүктөрүн теория жана практика жүзүндө аскер ишине даярдоо, аны жүргүзүүгө арналган аскердик-теориялык тармактын бири; аскердик искусствосунун курамдык бөлүгү. Тактика чабуулга өтүү, коргонуу, бетме-бет салгылашуу, кайтадан (жаңыдан) топтоштуруу сыяктуу согуш аракеттеринин бардык түрлөрүн окутууну, иштеп чыгууну, даярдоону жана жүргүзүүнү камтыйт.
Херсон облусу
Батышта Николаев облусу, түндүгүндө Днепропетровск облусу, чыгышында Запорожье облусу, түштүгүндө Кырым Муктар Республикасы менен чектешет. Кара жана Азов деңиздеринин жээгинде жайгашкан.
Такталык тоо кыркасы
Такталык тоо кыркасы — Ички Теңир-Тоодо. Көк-Ирим-Тоонун батыш учунан Нарын дарыясынын субмеридиан багытында аккан бөлүгүнө чейин созулат. узундугу 54 км, туурасы 6 км. Орточо бийиктиги 2900 м, эң бийик жери 3908 м.
Херсон облусу
Облустун аянты 28,4 миң км² (Украинада 7-орун), 2022-жылдын башына карата калкынын саны 1,0 миллион адамга (21-орун) бааланган. Административдик борбору жана ири шаары — Херсон, башка ири шаарлары — Новая Каховка, Каховка жана Алёшки.
Такталык тоо кыркасы
Түндүк капталы чыгыш жана ортонку бөлүгүндө Сарагата депрессиясына барып такалат. Түштүк капталын Кара-Суу кесип өтөт. Структурасы боюнча Көк-Ирим-Тоонун батыш уландысы. Кырында байыркы денудациялык түздүктөр кездешет. Чыгыштан батышты карай 3909 мден 1900 мге чейин жапыздайт. Түштүк капталы тик, түндүгү бир аз жантайыңкы. Түштүк капталына Кара-Суунун өрөөнүнөн түшүп жаткан корум таштар мүнөздүү. Ашуулар көп: Капка (бийиктиги 3339 м), Кентулук (3289 м), Шиве-Бел (3140 м), Такталык (2324 м), Карагыш (1961 м) ж. б. Кырка тоо төртүнчүлүк мезгилде көтөрүлгөн. Тоонун ортонку бөлүгү карбон мезгилинде пайда болгон метаморфизмделген акиташ, конгломерат, алевролит ж. б. түндүк тармагы андезит, базальт трахит-базальттуу порфирит ж. б., түштүк канаты девондун чөкмө жана интрузия тектеринен турат. Мөңгү жок. Жарым чөл (1400 м бийиктикке чейин), кургак талаа (1400–1700 м), талаа жана шалбаалуу талаа (1700–2900 м), субальп (2700–3100 м) жана альп шалбаа (3200–3400 м) ландшафттары мүнөздүү. Жайыт.
Херсон облусу
Облус 1944-жылы немистик баскынчылардан бошотулгандан кийин Украина ССРинин Запорожье облусунан бөлүнүп, түзүлгөн. Орусиянын 2022-жылдын февраль айынын аягынан бери Украинага басып киришинин натыйжасында аймактын басымдуу бөлүгү Орусиянын баскынчылыгында калган. 30-сентябрда Орусия аймактын аннексияланганын жарыялады. Украинанын Куралдуу күчтөрүнүн контрчабуулунун жүрүшүндө 2022-жылдын 6-октябрына карата Украина аймактын 400 км²ден ашык аймагын өз көзөмөлүнө кайтарып алган. Ал эми 2022-жылдын 11-ноябрында украин аскерлери Херсондун өзүнө кирген. Шаардан чыгаар алдында орус аскерлери шаардын негизги инфраструктурасын, анын ичинде электр жана суу менен камсыздоону талкалашкан.
Карлыхан (Белокатай району, Башкыртстан)
Карлыхан — Башкыртстандын Белокатай районундагы айыл, Карлыхан айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 1481 киши. Почта индекси — 452592, ОКАТО коду — 80210813001.
Радиоэлектроника
Радиоэлектроника – электр-магнит толкундарынын жардамы аркылуу маалыматты аралыкка берүү, кабыл алуу, өзгөртүп түзүү маселелери менен байланышкан илим жана техника тармагынын жалпы комплексин түшүндүрүүчү термин. 20-кылымдын 50-жылдарында пайда болгон. Радиоэлектроникага радиотехника, электроника, квант электроникасы, оптоэлектроника, микроэлектроника, криоэлектроника, акустоэлектроника ж. б. кирет. Радиоэлектроника радиофизика, катуу нерсенин физикасы, оптика, механика, автоматика, кибернетика менен тыгыз байланышкан. Техникада, медицинада, экономикада ж. б. тармактарда кеңири колдонулууда.
Карлыхан (Белокатай району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Херсон облусу
Калкы
2020-жылдын 1-январына карата облустун калкынын саны 1 027 913 адамды, анын ичинде шаар калкы 631 317 адамды же 61,4%ды, айыл калкы 396 596 адамды же 38,6%ды түздү.
Улуттук курамы
2001-жылдагы эл каттоого ылайык, 1 миңден ашкан элдерди көрсөтүү.
Административдик-аймактык түзүлүшү
Херсон облусунун административдик борбору — Херсон шаары.
Райондору
2020-жылдын 17-июлунда облустун жаңы 5 районго бөлүнүшү кабыл алынган : Райондор өз кезегинде шаардык, поселкалык жана айылдык бириккен аймактык жамааттарга бөлүнөт (об'єднана територіальна громада).
Нью Кастл (Колорадо)
Нью Кастл (Колорадо) (New Castle) — Колорадо штатынын Гарфилд (Garfield) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3 796 киши. Болжолдуу аянты - 6.1 км². FIPS коду — 08-53395.
Милфорд (Небраска)
Милфорд (Небраска) (Milford) — Небраска штатынын Seward округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2070 киши. Болжолдуу аянты - 1.8 км². FIPS коду — 31-32060.
Вассерман, Август
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Ненслинген
Ненслинген (Nennslingen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Ортоңку Франкония административдик округуна карайт. Вайссенбург-Гунценхаузен районуна кирет.
Калкы - 1360 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,97 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 5 77 151. Муниципалитеттин башчысы — Гюнтер Обермайер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 4 шаардык районго бөлүнөт.
Парк Рапидс (Миннесота)
Парк Рапидс (Миннесота) (Park Rapids) — Миннесота штатынын Hubbard округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3709 киши. Болжолдуу аянты - 15.8 км². FIPS коду — 27-49768.
Радиус - вектор
Радиус - вектор (чекиттин радиус-вектору) – башталышы берилген чекит же көбүнчө тик бурчтуу координата системасынын башталышы менен дал келүүчү багытталган кесинди. Белгилениши ОМ же М.
Ной-Изенбург
Ной-Изенбург (Neu-Isenburg) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан Шаар. Оффенбах районуна кирет.
Васюган
Васюган, Васюганье — Батыш Сибирь ойдуңунун түштүгүндөгү саздуу, көлдүү кеңири түздүк.
Ной-Изенбург
Калкы - 36 034 киши(2013-ж.). . Аянты - 24,29 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 4 38 009. Мэр — Дирк-Олифер Квиллинг.
Шаар административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Васюган
Батыш жана түш.-батышынан Иртыш, түндүгүнөн жана түн.-чыгышынан Обь дарыяларынын өрөөндөрү менен чектешип, туш. бөлүгүндө Бараба талаасына өтөт.
Рельефи жалпак, орто бөлүгү бир аз өрдөш. Васюган, Чоң Юган ж. б. дарыялардын куймалары менен тилмеленген. Эң бийик жери 166 м. Неогендпк кум-чополуу чөкмөлөрдөн турат. Жеринин 48% саздак. Кургак жерлеринде кедр аралашкан пихта-карагайлуу токой, саздуу суу бөлгүчтөрдө кызыл карагай өсөт. Нефть жана газ кендери бар.
Амхерст (Мэн)
Амхерст (Мэн) (Amherst) — Мэн штатынын Хэнкок округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 230 киши. Болжолдуу аянты - 101.8 км². FIPS коду — 23-01185.
Айдака (Белокатай району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Американын Конфедеративдик Штаттары
Американын Конфедеративдик Штаттары, ошондой эле Конфедеративдик Штаттар, КАШ, Конфедерация же Түштүк (The Confederate States of America, CSA, The Confederacy), Түштүк - иш жүзүндө көз карандысыз мамлекет (1862-1863-жылдары Британия империясы жана Франция анын эгемендигин дээрлик тааныган, бирок Геттисбург салгылашында жеңилгенден кийин, ал эч бир өлкө тарабынан таанылган эмес)
1861- жылдан 1865 -жылга чейин Түндүк Американын түштүк бөлүгүндө, азыркы Америка Кошмо Штаттарынын аймагынын бир бөлүгүндө болгон. Түштүк мамлекеттердин конфедерациясы 13 түштүк кулдук штаттын Америка Кошмо Штаттарынан чыгып кетишинин ( бөлүнүшүнүн ) натыйжасында түзүлгөн. Конфедерация штаттары Американын жарандык согушу учурунда Америка Кошмо Штаттарынын душманы болгон. Согушта жеңилүүгө учурап, Конфедерациялык мамлекеттер жашоосун токтотту; түзүүчү штаттар Америка Кошмо Штаттарынын аскерлери тарабынан каралып алынган жана Түштүктү кайра куруунун узак процессинин жүрүшүндө Кошмо Штаттарга кайра интеграцияланган.
Негизделиниши
Бөлүнүп чыгууну жактагандардын биринчи жыйыны 1860 -жылдын 22-ноябрында Аббевилл шаарында (Түштүк Каролина) болуп өткөн. Американын Конфедеративдик мамлекеттери 1861 -жылдын 4-февралында түштүктөгү алты штат ( Түштүк Каролина, Миссисипи, Флорида, Алабама, Джорджия жана Луизиана ) тарабынан АКШдагы президенттик шайлоонун жыйынтыгы бекитилип, анын жеңүүчүсү Авраам Линкольн деп жарыялангандан кийин түзүлгөн. түштүк штаттарынын экономикасынын негизи болгон кулчулуктун жаңы аймактарына жайылышын айыптоо, чектөө жана тыюу салуу позициясынан чыгып сүйлөгөн түндүктүн өкүлү).
Энкенбах-Альзенборн
Энкенбах-Альзенборн (Enkenbach-Alsenborn) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кайзерслаутерн районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Марсэлин (Миссури)
Марсэлин (Миссури) (Marceline) — Миссури штатынын Линн округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 8.5 км². FIPS коду — 29-45866.
Гревенхайн
Гревенхайн (Gräfenhain) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Гота районуна кирет.
Марсэлин (Миссури)
Калкы
2010-жылы калкы 2221 киши болгон.
Гревенхайн
Калкы - 1391 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 19,39 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 67 032. Муниципалитеттин башчысы — Ингрид Мөллер.
Фокусник
Фокусник - көз боочу; диркте же эстрадада таң калтырган амалдарды көрсөткөн артист.
Егорова (Пеша куймасы)
Егорова — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Пеша дарыясынын сол жээгинен 9 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 37 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Лотерея (уткуоюн) билети
Лотерея (уткуоюн) билети – көрсөтүлө турган баалуу кагаз; эгер ал утушка туш келе турган болсо, уткуоюндун катышуучусу – Л. б-нин ээси уюткуоюнду уюштуруучулардан утушту берүүсүн талап кылууга укук берүүчү жарандык-укуктук милдеттенменин негизи.
Клифтон (Айдахо)
Клифтон (Айдахо) (Clifton) — Айдахо штатынын Франклин округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 5.8 км². FIPS коду — 16-16120.
Калкы
2010-жылы калкы 213 киши болгон.
Фолкленд согушу
Фолкленд согушу (1982) - Фолкленд а-дарына (Аргентинада Мальвина деп аталат) көзөмөл жүргүзүү үчүн Улуу Британия менен Аргентинанын ортосунда чыккан согуш. Фолкленд а-дарын 1690-ж. англ. деңиз саякатчылары, 1694-ж. француздар ачкан. Улуу Британия жана Аргентина мамлекеттери бири-бирине ачык согуш жарыялабаганы менен эки өлкө тең өз максаттарын ишке ашыруу үчүн согуштук аракеттерди жүргүзүшкөн. 1833-ж. Улуу Британия Мальвина а-дарын басып алып, аргентиналыктардын (19-кылымдын башынан бул аралдарды Аргентина өзүнө тиешелүү деп эсептеген) нааразылыгын пайда кылган.
Натыйжада 1982-ж. 2-апрелде Мальвина а-дарына аргентиналык десант түшүрүлүп, кыска убакытка созулган согуштан кийин анда жайгашкан британ горнизонун багындырган. Бул окуядан кийин аралдарды тез арада кайтарып алуу максатында Түштүк Атлантикага британ аскер-деңиз бирикмеси жөнөтүлгөн. Ошондой эле БУУнун Коопсуздук совети аралдардан аргентиналык куралдуу күчтөрүнүн чыгып кетишин талап кылган резолюция кабыл алган. Улуу Британиянын коргоо министри 1982-жылдын 12-апрелинде Фолкленд а-дарын курчоого алып, Аргентинанын соода флотун чөктүрүү жөнүндө чечимин жарыялаган. Фолкленд а-дарында согуштук аракеттер 1982-жылдын 1-майында башталып, британ авиациясы менен согуштук кемелери Аргентина аскерлерин бомбалап, алардын «Генерал Бельграно» крейсерин чөктүргөн. Согуштун жүрүшүндө британ авиациясын Атлантика океанынын борбордук бөлүгүндөгү Вознесения а-нда жайгашкан америкалык согуштук база каржылаган. Согушта Аргентина чоң жоготууларга учураган. 649 жоокер өлүп, 11000 аскер колго түшкөн. 100 самолёт жана вертолёт, бир нечелеген согуш техникалары талкаланган. Согуш Улуу Британиянын жеңиши менен аяктаса да, бирок бүгүнкү күнгө чейин Фолкленд а-дары эки өлкөнүн ортосундагы талаш аймак бойдон калууда.
Ватер сызыгы
Ватер сызыгы (голл. water-lijn, water — суу жана lijn — сызык) — кеме корпусу менен суу бетинин тийишкен сызыгы.
Ал жүк жана теорпялык Ватер сызыгы болуп бөлүнөт. Жүк Ватер сызыгы кемеге толтура жүк салынганда анын сууга матырылгандыгын көрсөтүп, суунун бетине дал келет. Кеменин теориялык чиймесине түшүрүлө турган теориялык Ватер сызыгы — кеме корпусунун бети менен горизонттук тегиздиктин кесилишкен сызыгы.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Радиустук - октук гидротурбина
Радиустук - октук гидротурбина, Френсис турбинасы жумуш аткаруучу дөңгөлөк зонасында суунун агымы адегенде радиустук, кийин октук багытта өтүүчү гидравликалык турбина. Жумушчу дөңгөлөктүн калактары алкак менен кармалып, айланбайт. Мындай турбина тик вал менен иштейт. Кубаттуулугу 500 МВтта жетет, жумушчу дөңгөлөгүнүн диаметри 8 мдей. Күчүнө жараша ар кандай суу электр станцияларында (ГЭС) пайдаланылат.
Оал Крик (Колорадо)
Оал Крик (Колорадо) (Oak Creek) — Колорадо штатынын Рутт (Routt) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 849 киши. Болжолдуу аянты - 0.7 км². FIPS коду — 08-55155.
Ламштедт
Калкы - 3249 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 52,64 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 52 029. Муниципалитеттин башчысы — Манфред Кнуст.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Ичке-Булуң
Ичке-Булуң — Кыргызстандын Ысык-Көл облусунун Жети-Өгүз районундагы айыл. Липенка айыл аймагына кирет. Ысык-Көл өрөөнүнүн түштүк-чыгышында, көлдүн ичке булуңуна жакын түздүктө, деңиз деңгээлинен 1660 м бийиктикте жайгашкан. Райондун борбору Кызыл-Суу кыштагынан 29 км Түндүк-чыгыш тарапта. Балыкчы темир жол станциясынан 216 км. Калкы 1572 (2007); негизинен мал жана дыйкан чарбаларында эмгектенет. 0рто мектеп, дарыкана, китепкана бар. Медпункт, мончо, соода түйүндөрү иштейт.
Калкы
Калкы ― 1428 киши (2009-жылы).
Небраска Сити (Небраска)
Небраска Сити (Небраска) (Nebraska City) — Небраска штатынын Otoe округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 7228 киши. Болжолдуу аянты - 11.5 км². FIPS коду — 31-33705.
Лотерея
Баян
Жолум такталган тартылган тараза жасашынын жараат бир гана оюнчу башынан мырза Анатолий, 50 000 Hryvnia утуп алууга жетишкен (экинчи тарап сүйл көтөрүп жок боло элек).
Лтд, ltd
Лтд, ltd (англ. limited ) – ал фирма жоопкерчилиги чектелген коом түрүндө түзүлгөндүгүн билдире турган кээбир фирмалардын кыскартылып айтылышы (м.: Blitz Ltd).
Фокус
Фокус (лат. focus - коломто, от) оптикадa - линзанын оптикалык огуна жарыш түшүп, андан өткөн нурлардын (же чачыраган нурлардын уландысынын) кесилишкен чекити. Эгерде нурлар системанын башкы оптикалык огуна жарыш түшсө, Фокус башкы оптикалык окто жатат жана башкы Фокус деп аталат. Идеалдуу оптикалык системанын Фокустары фокалдык тегиздикте, ал эми реалдуу системада Фокус кандайдыр бир фокалдык бетте жайгашышы мүмкүн.
Нерзинген
Нерзинген (Nersingen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Швабия административдик округуна карайт. Ной-Ульм районуна кирет.
Калкы - 9162 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 24,27 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 75 134. Муниципалитеттин башчысы — Эрих Винклер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Ватин
Ватин - бир же эки жагы тең түктүү кездеме. Ватин кездеме же трикотаж токуучу станоктордо кебезден же жүндөн токулат. Жарымы жүндөн токулган Ватиндин аркагы кебез, эришн жүн болот. Ватин жылуу кийимдерди даярдоодо ичилик катары пайдаланылат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Нарштедт
Нарштедт (Nahrstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Штендаль районуна кирет.
Калкы - 295 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 8,63 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 90 400. Муниципалитеттин башчысы — Вильхельм Якоб.
Жүрөк шыбыры
"Жүрөк шыбыры" (жапон тилинде: 耳をすませば: Mimi o sumaseba: сөзсө-сөз котормосу: "Эгер кунт коюп укканда", Whisper of the Heart, Шёпот сердца) - 1995-жылы Йошифуми Кондо тарткан жапон романтикалык анимация. Хаяо Миязаки Аой Хиирагинин ушул эле аталыштагы мангасынан алып сценарий жазган. Роль аткаргандар: Йоко Хонна, Иссей Такахаси, Такаси Татибана, Шигеру Мурои, Сигеру Цуюгути жана Кэйдзү Кобаяси. Бул Миязаки же Исао Такахата режиссерлук кылбаган "Гибли" студиясынын алгачкы театралдык тасмасы болуп эсептелет.
"Жүрөк шыбыры" режиссер Кондонун 1998-жылы көз жумганга чейинки жалгыз тасмасы болуп калды. "Гибли" студиясы Кондо Миязаки жана Такахатанын жолун уланткан мураскери болмок деп үмүттөнгөн эле.
Бул тасма жети жыл бою 2002-жылы "Мышыктын кайтып келиши" тасмасы тартылганга чейин "Гибли" студиясынын Миязаки же Такахата режиссерлук кылбаган жалгыз тасмасы болуп келген.
Нойберг
Нойберг (Neuberg) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Майн-Кинциг районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Бург (Мозель)
Бург (Мозель) (Burg (Mosel)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Калкы - 405 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,37 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 014. Муниципалитеттин башчысы — Райнер Бухер.
Еренная
Еренная — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Снопа дарыясынын сол жээгинен 6 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 13 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Тактооч
Тактооч – кыймыл-аракеттин бардык кырдаалын көрсөтүп, морфологиялык жактан дээрлик өзгөрбөгөн, көбүнчө этиш менен айкалышып, сүйлөмдө бышыктоочтук милдет аткарган сөз түркүмү. Дүйнөлүк тилдердин көбүндө бар. Кыргыз тилинде тактоочтор морфологиялык түзүлүшү жагынан тубаса (мисалы, ылдам, бат, кийин, ары) жана туунду (мисалы, адамча, ылдамдай, өзүңөрчө) түрүндө болот. Лексика-грамматикалык маанисине карай эки чоң топко бөлүнөт: бышыктагыч тактооч жана аныктагыч тактооч. Бышыктагыч тактооч өз ара мезгил бышыктагыч тактооч (мисалы, азыр, анан, эрте, башта), орун бышыктагыч тактооч (мисалы, жогору, төмөн, ары, артка), себеп жана максат бышыктагыч тактооч (атайын, аргасыздан, эрксизден, жиндиликтен) деп бир нече топко ажырайт. Ал эми аныктагыч тактооч сын-сыпат аныктагыч тактооч (мисалы, акырын, тез, бирге, көзүнчө) жана сан-өлчөм аныктагыч тактооч (мисалы, ошончолук, бир-бирден) деген топтон турат. Тактооч морфологиялык жана синтаксистик жол менен жасалат. Тактоочтук маани туюнтчу фразеологиялык бирдиктер да бар (мисалы, көз ачып жумгуча, төөнүн куйругу жерге тийгенде).
Тактоочтор: качан? кайсы убакта? кайда? кантип? кандай? канча? нече? кайдан? качантан бери? качанка чейин? деген суроолорго жооп берет. Мисалы: Таң эрте (качан?) жаан басылды. Кыштын камын жазда ойло. Жөжөнү күздө сана. Аштык айда жазында, айдабасаң жазында, ачка өлөсүң кышында. Жакшы атак алыска угулат. Өнөрлүү өйдө чыгат. Тактоочтор түзүлүшүнө карата жөнөкөй жана татаал тактооч болуп, экиге бөлүнөт. Жөнөкөй бир сөздөн, ал эми татаал тактооч эки же андан ашык сөздөрдөн түзүлөт. Мисалы: Жөнөкөй тактооч сөздөр: бүгүн, эртең, кечээ, эрте, быйыл, жайлай, жогору, төмөн, өйдө, алыс, жай, ылдам, көп, аз, ашык, кем, мынча, ошончо, ошончолук ж. б. Татаал тактооч сөздөр: Эртели-кеч, күдү-күздөй, анда-мында, өйдө-төмөн, илгери-кийин, ары-бери, соо-саламат, жөө-жалаң, жекеме-жеке, анча-мынча, аз-аздан, көп-көптөн ж. б. Мисалдар:
Фолкленд (Мальвина) аралдары
Фолкленд (Мальвина) аралдары (англ. Falkland Islands, испанча Islas Malvinas) - Улуу Британиянын ээлиги. Атлантика океанынын түштүк-батышында жайгашкан. Аянты 12,2 миң км2. Калкы 2,8 миң (2013). Орточо жыштыгы 1 кмг жерге 0,26 киши. Негизинен англис тилинде сүйлөшөт. Ошондой эле испан, немис, француз тилдерин да колдонушат. Калкынын көпчүлүгү (67,1%) христиан динин тутат. Шаар калкы 92%. Борбору - Стэнли. Акча бирдиги - фолкленд аралдар фунту (британия фунтуна барабар). Эки ири аралдан - Чыгыш Фолкленд (Солелад) жана Батыш Фолкленд (Гран-Мальвина), ошондой эле 200дөн ашык майда аралдардан турат. Бийиктиги 706 мге (Батыш Фолкленд а-ндагы Адам чокусу) чейин. Климаты мелүүн, океандык. Январдын орточо температурасы 9°С, июлдуку 2°С. Жылдык жаан-чачыны 574 жм. Флорасы менен фаунасы ээликке айлангандан бери өтө өзгөрдү. Дан өсүмдүктүү шалбаа өсөт. Суусунун жээктеринде деңиз сүт эмүүчүлөрүнүн 14 түрү кездешет. Аралдарында деңиз канаттуулары (бОтан ашык түрү; а. и. альбатростор) уялашат. Ошондой эле пингвиндердин 5 түрү бар. Арал 1591-92-ж. Ж. Дейвис тарабынан ачылган. Француз деңиз сүзүүчүсү Бугенвиль 176365-ж. аралды изилдеп, Чыгыш Фолкленд а-нда алгачкы тургун жай Порт-Сен-Луини негиздеген. Улуу Британия Фолкленд (Мальвина) аралдарын деколонизациялоо жана аралдын көз каранды эместигин таануу боюнча Аргентина менен талаш-тартыштарды тынчтык жол менен чечүү жөнүндөгү БУУнун чечиминен баш тартып келген. 1982-ж. Аргентина менен болгон куралдуу чыр-чатактан кийин Англиянын ээлиги (к. Флокленд согушу (1982)).
Кургашка (Белокатай району, Башкыртстан)
Кургашка — Башкыртстандын Белокатай районундагы айыл, Карлыхан айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 26 киши. Почта индекси — 452592, ОКАТО коду — 80210813003.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Ватт-секунда
Ватт-секунда - жумуштун же энергиянын бирдиги;
1 вт туруктуу кубаттуулук менен 1 сек да аткарыл­ган жумуш вт-сек га барабар: вт-сек = джоуль
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Такты
Такты – монархтар (падыша, король, хан, князь ж. б.) үчүн дайындалган атайын орундук. Бийигирээк жерге орнотулуп, негизинен кандайдыр бир салтанаттуу шаан-шөөкөт учурунда (падышага таажы кийгизүү, чет өлкөлүк элчилерди кабыл алуу ж. б.) пайдаланылат. Тактооч деген түшүнүк байыркы дүйнөдөн баштап кабыл алынып, алгач кабарлар Библия жана Гомердин эмгектеринде кезигет. Азыркы учурда монархиялык түзүлүш сакталган мамлекеттерде колдонулат.
Өлтүрүү
Өлтүрүү – башка адамды атайылап өлүмгө кириптер кылуу; жеке адамга каршы жасалган өтө оор кылмыш. Ө. башка өлүмгө түртүү түрлөрүнөн так айырмаланууга тийиш: өзүн-өзү өлтүрүү, кокустуктан улам, ошондой эле байкабастыктан улам өлүмгө кириптер кылуу.
Өлүк (сөөк)
Өлүк (сөөк) – кишинин биологиялык өлүмүнөн кийинки денеси.
Ражкот
Ражкот – Индиянын батышындагы шаар. Гужарат штатында. Катхиявар жарым аралында, Ажи жана Ниари дарыясынын дарыя аралык өрөөнүндө жайгашкан. Калкы 1,5 млн (2010). Айыл чарбалуу аймактын соода борбору. Машина куруу, металл иштетүү, текстиль ж. б. өнөр жай ишканалары иштейт. Кооз бакчалар, эс алуу парктары уюштурулган. Колониялык мезгилге таандык эстеликтер, Уотсон музейи, М. Гандинин үй-музейи ж. б. бар.
Арундэл (Мэн)
Арундэл (Мэн) (Arundel) — Мэн штатынын Йорк округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 4022 киши. Болжолдуу аянты - 62.0 км². FIPS коду — 23-01605.
Фокин Сергей
Фокин Сергей (27. 7. 1961-ж. т., РФ, Ульяновск ш.) - спортчу (футбол). СССРдин эмгеги сиңирген спорт чебери (1989). Бишкектин «Алга», АлмаАтанын «Кайрат» командасында ойноп, кийин ЦСКА командасына кабыл алынган. 1988-ж. Сеулда өткөн олимпиялык оюндарда СССРдин курама командасынын катарында ойноп, олимпиялык чемпион аталган. 1991-ж. СССРдин чемпиону жана СССР кубогунун ээси болгон. 1993-2000-ж. Германиянын «Айнтрахт» командасынын катарында ойногон. 2003-жылдан Брауншвейге шаарындагы «Фольксваген» автозаводунда иштейт.
Өлүккана (өлүкжай, табыткана)
Өлүккана (өлүкжай, табыткана) – ооруканалар менен сот-медициналык мекемелеринин алдындагы адам өлүгүн сактай турган, тааныта турган, союп текшере турган, жакындарына көмүү үчүн бериле турган атайын жай.
Груб (Тюрингия)
Груб (Тюрингия) (Grub) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Хильдбургхаузен районуна кирет.
Калкы - 174 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 4,49 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 69 017. Муниципалитеттин башчысы — Уве Трибель.
Клэйтон (Айдахо)
Клэйтон (Айдахо) (Clayton) — Айдахо штатынын Кастер округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.0 км². FIPS коду — 16-15490.
Энкирх
Энкирх (Enkirch) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Калкы - 1596 киши(2013-ж.). . Аянты - 25,43 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 029. Муниципалитеттин башчысы — Карл-Хайнц Вайсгербер.
Овид (Колорадо)
Овид (Колорадо) (Ovid) — Колорадо штатынын Седжвик (Sedgwick) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 330 киши. Болжолдуу аянты - 0.4 км². FIPS коду — 08-56475.
Раздан
Раздан, 3ангa – Армениядагы дарыя, Аракстын сол куймасы. узундугу 146 км, алабынын аянты 7310 км2. Севан көлүнөн агып чыгат. Орточо чыгымы 4,08 м3/сек. Дарыяга 6 ГЭС курулган. Сугатка пайдаланылат. Боюнда Ереван ш. жайгашкан.
Ватутин, Николай Федорович
Ватутин, Николай Федорович [3(16). 12. 1901—15. 4. 	1944] — армиянын генералы (1943-ж. февр.), Сов. Союз. Баатыры (6.5.1965).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Сандалашка (Белокатай району, Башкыртстан)
Сандалашка — Башкыртстандын Белокатай районундагы айыл, Карлыхан айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 0 киши. Почта индекси — 452592, ОКАТО коду — 80210813004.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Тактык
Тактык – 1) процесстин, заттын, нерсенин параметрлеринин чыныгы маанисин, анын теориялык номинал маанисине жакындатуу даражасы. Ал механикалык иштетүүнүн, механизмдин, автоматтык башкаруу системасынын, өлчөөнүн тактыгы болуп айырмаланат; 2) чендин жана өлчөгүч прибордун көрсөтүүсүнүн чоңдуктун чен же прибордун жардамы менен жүргүзүлгөн чыныгы маанисине жакындык даражасы; 3) өлчөө тактыгы – өлчөө жыйынтыгынын өлчөнүүчү чоңдуктун чыныгы маанисине жакындыгын көрсөтүүчү өлчөө мүнөздөмөсү. Өлчөө тактыгыгын баалоо үчүн, мисалы, салыштырма өлчөө каталыгына (R0) тескери чоңдук алынат: Rf=10 5болгондо, өлчөө тактыгы. 105 болот; 4) иштетүү тактыгы – нерсенин иштетилген бетинин, анын формасынын, өлчөмүнүн жана абалынын чийменин талабына жана техникалык шартка дал келиши.
Лан (Хюмлинг)
Лан (Хюмлинг) (Lahn (Hümmling)) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Эмсланд районуна кирет.
Калкы - 916 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,25 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 4 54 027. Муниципалитеттин башчысы — Йозеф Тезинг.
Өлүктү калыбына келтирүү
Өлүктү калыбына келтирүү – криминалистикада таануу мүмкүнчүлүгүн түзүү үчүн өлүктүн тирүү кезиндеги кейпин берүү. Адатта, ал белгисиз бирөөнүн өлүгү, бет келбети таанылгыс кылып кескиленген өлүк, кыйроонун же дагы башка кырсыктын натыйжасында таанылбай калган өлүк табылганда жүргүзүлөт. Криминалчылыкта Ө. к. к. адам келбетин далдаштыруу максатында жасалат. Ө. к. к. сот-медициналык эксперттер жана анын жардамчылары тарабынан жүргүзүлөт.
Ватченко, Алексей Федосеевич
Ватченко, Алексей Федосеевич (25. 2. 1914-ж. т., Елисавето-Каменка айылы - 22 ноябрь 1984, Киев) — сов. мамлекеттик жанa парт, ишмер, Социалисттик Эмгектин Баатыры (1973).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Хайти Хэйтс (Миссури)
Хайти Хэйтс (Миссури) (Hayti Heights) — Миссури штатынын Пемискот округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.6 км². FIPS коду — 29-31168.
Калкы
2010-жылы калкы 771 киши болгон.
Железная (дарыя)
Железная — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Баренц деңизи орун алган. Дарыянын узундугу - 15 км.
Нессельванг
Нессельванг (Nesselwang) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Швабия административдик округуна карайт. Чыгыш Альгой районуна кирет.
Железная (дарыя)
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Нессельванг
Калкы - 3467 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 29,53 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 77 153. Муниципалитеттин башчысы — Франц Эрхарт.
Нойенталь
Нойенталь (Neuental) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Кассель административдик округуна карайт. Швальм-Эдер районуна кирет.
Нэлсон (Небраска)
Нэлсон (Небраска) (Nelson) — Небраска штатынын Nuckolls округуна караган АКШ шаары.
Вахтангов театры
Вахтангов театры (Евгений Вах­тангов атындагы Эмгек Кызыл Туу ордендүү мамлекттик акаде­миялык театр) 1921-ж. Москвада уюштурулган.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Ичке-Жергез
Ичке-Жергез — Кыргызстандын Ысык-Көл облусунун Ак-Суу районундагы айыл. Боз-Учук айыл аймагына кирет.
Ичке-Жергез суусунун боюнда, Тескей Ала-Тоонун Түндүк этегинде, деңиз деңгээлинен 1880 м бийиктикте жайгашкан. Райондун борбору Каракол шаарынан 23 км чыгыш тарапта. Балыкчы темир жол станциясынан 245 км. Калкы 1725 (2007); негизинен мал чарбасы менен алектенет. Орто мектеп, китепкана бар. Дарыкана, ФАП, мончо, турмуш-тиричилик кызматынын бөлүмдөрү, соода түйүндөрү иштейт. Кыштакта Кыргыз Республикасынын эл сүрөтчүсү Ж. Үмөтов туулган.
Калкы
Калкы ― 1913 киши (2009-жылы).
Бургброль
Бургброль (Burgbrohl) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Арвайлер районуна кирет.
Калкы - 3196 киши(2013-ж.). . Аянты - 10,62 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 31 202. Муниципалитеттин башчысы — Вальтер Шнайдер.
Гумперда
Гумперда (Gumperda) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Заале-Хольцланд районуна кирет.
Калкы - 372 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 6,27 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 74 034. Муниципалитеттин башчысы — Маттиас Райхардт.
Наумбург (Заале)
Наумбург (Заале) (Naumburg) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Бургенланд районуна кирет.
Калкы - 34294 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 76,04 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 84 355. Муниципалитеттин башчысы — Бернвард Кюпер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 4 шаардык районго бөлүнөт.
Петерсон (Миннесота)
Петерсон (Миннесота) (Peterson) — Миннесота штатынын Fillmore округуна караган АКШ шаары.
Колдуэлл (Айдахо)
Колдуэлл (Айдахо) (Caldwell) — Айдахо штатынын Кэньон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 29.4 км². FIPS коду — 16-12250.
Петерсон (Миннесота)
Калкы - 199 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 27-50596.
Колдуэлл (Айдахо)
Калкы
2010-жылы калкы 43181 киши болгон.
Раззаков Иматбек
Раззаков Иматбек (21.10.1945-жылы туулган, Ош областы, Ноокат району, Жал айылы) – зоотехник, айыл чарба илимдеринин доктору (1998), профессор (2000). К. И. Скрябин атындагы КАЧИни бүтүргөн (1969). 1969-жылдан ошол эле институтта аспирант, окутуучу, ага окутуучу, декан, институттун директору, профессор болуп эмгектенет. Койлорду көбөйтүү жана селекциясы боюнча адис. 55 илимий эмгектин, анын ичинде 2 монография, 4 патенттин автору. Койдун кыргыз тоо мериносу породасынын автору (2006). Кыргыз Республикасынын Даңк медалы менен сыйланган. Эмгектери: Воспроизводство тонкорунных маток в зависимости от возраста первого осеменения. Б., 1992; Селекция высокогорного типа кыргызской тонкорунной породы. Б., 1997.
Өлүктү кароо
Өлүктү кароо – 1) тергөөчү же алгачкы тергөө органдары тарабынан өлүктү тапкан жерде жабырлануучунун инсанын тактоо, өлүмдүн себептерин жана жерин, убактысын, жагдайларын аныктоого мүмкүндүк берүүчү, ошондой эле мүмкүн болуучу кылмышкерди көрсөтүүчү белгилерди табуу максатында жүргүзүлгөн тергөө иш-аракеттери. Ө. к. калыс күбөлөрдүн жана сот-медициналык эксперттин (же башка врачтын), зарылдыгына жараша башка адистердин катышуусу менен өткөрүлөт. Ө. к-до түздөнтүз баамга урунган иш жүзүндөгү маалыматтар; өлүктүн жаткан абалы жана жайы, болжолдуу жаш курагы, дене түзүлүшүнүн өзгөчөлүгү, ж. б; кийим-кечелеринин жана бут кийиминин өзгөчөлүгү жана абалы, нерселер, документтер, өлүктөгү жана анын айланасындагы издер, ошондой эле денесиндеги жабыркоолор жана өлүктүн өзгөрүүлөрү белгиленет. Өлүк фотосүрөткө тартылат, чийме чийилет, издердин кептери жана калыптары даярдалат, чачтын, кандын, дене ткандарынын үлгүсү, манжалардын изи алынат; 2) өлүктү соёрдун алдындагы соттук–медициналык экспертизанын ажырагыс бөлүгү; Ал сырткы анотомиялык (жынысын, жаш курагын, дене түзүлүшүн ж. б.) жана дененин айрым бөлүктөрүнүн патологиялык өзгөрүүлөрүн, ошондой эле жаракаттарды (эгер алар болсо) окуп үйрөнүүдөн көрүнөт. Ө. к. жүрүшүн жана жыйынтыктарын баяндоо эксперттин корутундусуна кошулат.
Флюорит
Флюорит (лат. fluere - агуу), плавик шпаты - галоид бирикмесине кирүүчү минерал, кальций фториди (CaF2). Курамынын 51,33% ин Са жана 48,67% ин F түзөт. Морточо Катуулугу 4, тыгыздыгы 3,2 г/см3, с. салм. 3-3,5. Куб сиетемасында кристаллдашат. Флюориттин айрымдары түссүз, көбү кызгылт көк, кызгылт, сары, жашыл, күрөн түстө. Гидротерм эриндисинен пайда болуп, көбүнчө кенташ тарамчаларында кезигет. Фтордуу эриндилердин акиташ тегине тийгизген таасиринен Флюориттин ири метасоматоз кендери пайда болот. Флюорит. - өнөр жайлык маанилүү сырьё. Негизинен металлургияда флюс (белгилүү физикалык жана химиялык касиеттеги шлактарды түзүү үчүн шихтага кошулуучу материал) катары колдонулат. Дүйнөнү Флюорит менен камсыздоочу өлкөлөргө Мексика, Моңголия, TAP, Испания, Кытай ж. б. кирет. Химия өнөр жайында фтордуу суутек к-тасын, жасалма криолит алууда керектелет; карапа өндүрүшүндө (эмаль жана глазурь үчүн) жана оптикада пайдаланылат.
Флюгер
Флюгер (нем. Fliiger - канат) - шамалдын ылдамдыгын жана багытын аныктоочу прибор. Шамалдын багыты 2 жалпак темирден жана тең салмактагычтан турган 2 канаттуу флюгарканын абалы боюнча аныкталат. Флюгарка металл түтүкчөгө бекитилген болот өзөктө эркин айланат. Өзөккө румбдун багытына ылайыкталган штифтери бар муфта кийгизилет. Азыркы Ф-лерде энкодер деп аталган электрондук прибордун жардамы аркылуу шамалдын багыты аныкталат. Шамалдын ылдамдыгы горизонталь окко тике асылган металл тактанын жардамы менен өлчөнөт. Шамалдын ылдамдыгына жараша Флюгердин тактасы тик абалынан тигил же бул бурчка кыйшаят. Ал бурч жаа боюнча эсептелет. Ф. жерден 10-12 м бийик мамыга орнотулат.
Темирлер
Темирлер ― Түркиянын Болу Элинин Кереде Аймагындагы бир айыл. 2010'го карата калкынын саны 64 киши.
Майгаза (Белокатай району, Башкыртстан)
Майгаза — Башкыртстандын Белокатай районундагы айыл, Майгазин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 839 киши. Почта индекси — 452583, ОКАТО коду — 80210816001.
Асэнс (Мэн)
Асэнс (Мэн) (Athens) — Мэн штатынын Сомерсет округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 847 киши. Болжолдуу аянты - 112.7 км². FIPS коду — 23-01885.
Вахш кыркы тоосу
Вахш кыркы тоосу - Таджикстандагы Вахш жана Кызыл-Суунун (Аму-Дарыясынын алабы) суу бөлгүчү.
Уз. 80 км ге жакын. Бийикт. 3141 м ге чейин. Кумдук, аки таш тоги, конгломерат жана чопо тектеринен түзүлгөн.
Жарым чөл жанa субтропиктик талаа өсүмдүктөрү өсөт.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Кыргыз уруусу (Казактык)
Кыргыз уруусу – (каз. Қырғыз руы) казак элинин уруусу. Орто жүзүнүн жерин мекендейт, бирок жүзгө кирбейт. Кыргыз элинин жаралышы 18-кылымга туура келет. Каркаралы облысы, Кокшетау каласында турат.
Бай кыргыз, Жаңы кыргыз, Кушчу кыргыз (Канаттуу Кыргыз), Сары кыргыз, Жүндүү кыргыз ж.б.
Чокан Валиханов Абылай хан туткун кыргыздарды Атыгайдын арасына жайгаштыргандан кийин, алар кыргыздын байыргыз, жаңыкыргыз, саруу, кушчу ата-бабалары катары Атыгайдын курамына киргендигин жазат.
Караганда облусунун Каркаралы ооданынын Темирши тоосунун этектеринде жана Актогай районунун Кызыларай, Аксоран аймактарындагы калың Каракесекте өзүн кыргыз деп атаган эл жашайт. Бул кыргыздар Абылайдын доорундагы кыргыздар эмес, казакка сиңип кеткен эски кыргыздар экенин Алкей Маргулан «Байыркы ырлар жана уламыштар» деген китебинде далилдейт. Алкей Маргулан «Манас баатыр» ырын талдап, Манас Аркага келгенде Бегазы тоонун боорунда болгонун далилдейт. Уламыш боюнча Бегазы тоонун чокусунда Манас баатырдын Аккула тулпарынын таш учу болгон. Мындан тышкары, окумуштуу Актогай аймагында жашаган Манас, Танас урууларынын ушул Манас баатырга тектештигин айтат. Актогай районунун Жидебай айыл округундагы эң байыркы тарыхый жайлардын бири – Көрпетай тоосунун этегиндеги “Отуз жети баатыр” көрүстөнү. Кийинки илимий адабияттарда «Отуз жети баатыр» деп айтылганы менен, «Отуз жети шора» деп айтуу жакшы. Алкей Маргулан жазган казактын эски уламышында Манас Аркага кырк шора менен келгени айтылат. Уламыштарда Манастан аман калган кырктын үчөө аман калган. 37 баатырдын көрүстөндөрү Корпетайдын түбүндө Манастын шериктери эмеспи? Кыргыз уруусу дегендер ошол үчөө аман калган тукуму эмеспи?
Кыргыз урууларынын дагы бир чоң тобу Акмола жана Көкшетау аймактарында отурукташкан. Бул кыргыздар менен Каркаралы, Актогай кыргыздарынын ортосунда тууганчылык жок. XVIII—XIX кылымдарда боордош эки өлкөнүн ортосунда чыр-чатактар болгон. Абылай баштаган казак аскерлери кыргыздарды артка сүрүп, туткундарды казак талааларына кул катары алып келип, Акмоло аймагына жайгаштырган. Өзүн кыргызмын деп эсептеген уруулар алардан тараган болуш керек.
Кенесары ханды өлтүргөн кыргыз манаптары казактардан өч алуудан коркуп, казак султандарына акча төлөп беришкен. Ал ортодо жүз аристократиялык жигит кул болуп калган. Алар да Көкшетау, Акмола облустарына отурукташып, казактарга сиңип кетишкен.
Флэш-диск
Негизги компоненттери: USB интерфейс - компьютер менен туташтырат; контроллер; NAND-чип - маалыматты сактайт; оциллятор - синхрондолгон сигналды иштетет жана маалымат чыгарууну (берүүнү) башкарат. Өлчөмү - 3-5 см, массасы - 60 гдан аз, маалыматты жок дегенде эле 3-6 ай сактайт. Флэш-диск 2000-ж. АКШда пайда болгон.
Лангведель (Везер)
Лангведель (Везер) (Langwedel (Weser)) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Ферден районуна кирет.
Калкы - 14 621 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 76,11 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 61 006. Муниципалитеттин башчысы — Андреас Маттфельдт.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Ньюман Гроув (Небраска)
Ньюман Гроув (Небраска) (Newman Grove) — Небраска штатынын Madison округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 797 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 31-34230.
Введенский,Николай Евгеньевич
Введенский,Николай Евгеньевич [16 (28). 4. 1852—16. 9. 1922]—орус физиологу. И. М. Сеченовдун окуучусу.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Такыр
Такыр – Орто Азиядагы, Казакстандагы ж. б. чөлдөгү чополуу, илээшкек баткактуу тегиз жер; субтропик зоналарынын чөлдөрүндөгү чополуу тегиз оёңдорго мүнөздүү топурак тиби. Үстүнкү катуу катмары (кызгылтым же коңур сары боз топурак) иретсиз жарылып, туурулуп жатат. Алардын аянты бир нече м2ден жүздөгөн км2ге чейин жетет. Жамгырда, кар эригенде жуулуп келип, оёң жерлерге чөккөн майда туздуу чополордон пайда болот. Ылай кургаганда бети жаракаланып кетет. Өсүмдүктөр жокко эсе. Ал топурагынын өзгөчөлүгүнө байланыштуу. Курамында 0,2–0,5% чиринди бар. Жогорку горизонту 5–10 см калыңдыкта ачык-боз өңдө болуп, тузду камтыбаган тыгыз чопо кабыкчасын түзөт. Анын астында тек пайда кылуучу туздуу катмар жатат. Мындай топуракты өздөштүрүү кыйын жана кымбатка турат. Алгач шордон арылтып, минералдык, органикалык жер семирткичтерди колдонуп, андан соң шор жерге өсүүчү өсүмдүктөрдү айдап, кийин пахта ж. б. маданий өсүмдүктөрдү өстүрсө болот. Такыр көбүнчө дарыялардын дельталарында, кумдуу чөлдөрдөгү жалчалардын аралыктарында жайгашкан оёң жерлерде, тоо этегиндеги түздүктөрдүн төмөнкү бөлүктөрүндө кездешет. Жаан учурунда Такырлар анча терең эмес көлмөлөрдү пайда кылат. Сууда жашыл, көк-жашыл балырлар кескин көбөйөт. Такырлар Орто Азия, Казакстан, Моңголия, Алдынкы Азия, Түндүк Америка, Австралия ж. б. жерлерде кездешет, ошондой эле топоним катарында да (мисалы, Чүй боорундагы Такыр-Төр суулары ж. б.) колдонулат.
Ажыдаарды кантип колго үйрөтүш керек?
«Ажыдаарды кантип колго үйрөтүш керек?» (How to Train Your Dragon, Как приручить дракона) - 2010-жылы Америкада чыккан 3D форматындагы фантастикалык анимациялык тасма. Ага DreamWorks Animation продюсерлик кылган, ал эми Paramount Pictures тарабынан көрсөтүлгөн. Британиялык Крессида Коуэлл тарабынан жазылган ушул эле аталыштагы китептердин топтомуна үстүртөн негизделген тасмага Крис Сандерс жана Дин Деблуа режиссёрлук кылышкан. Тасмада Жей Барушел, Жерард Батлер, Крейг Фергүсон, Америка Феррера, Жона Хилл, Ти Жей Миллер, Кристен Уиг жана Кристофер Минц-Пласс үн коштошкон.
Тасма 2010-жылдын 26-мартында жарык көрүп, кино сынчылардын жана көрүүчүлөрдүн оң баасына татыган. Ошондой эле дүйнө жүзү боюнча 500 млн доллар алып келип, коммерциялык ийгилик жараткан. Ал 83-Оскар сыйлыгынын "Мыкты анимациялык тасма" жана "Эң мыкты музыка номинацияларына" көрсөтүлүп, бирок байгени "Оюнчук окуясы 3" (Мыкты анимациялык фильм) менен "Коомдук желе" (Эң мыкты музыка) тасмаларына уттуруп жиберген. «Ажыдаарды кантип колго үйрөтүш керек?» Мыкты анимациялык тасма номинациясы менен катар Эннинин он сыйлыгына татыган.
Сюжет
Окуя уламыштагы Викинг дүйнөсүндө орун алат. Хиккап аттуу өспүрүм викинг бала өз уруусунун ажыдаар өлтүрүү салтын улантмакчы болот. Өзүнүн алгачкы ажыдаарын кармагандан кийин жана акыр аягында өз уруусунун кабыл алуусуна татыган соң, ал ажыдаарды өлтүргүсү келбей калганын сезип, кайрадан аны менен достошуп алат.
Флоэма
Флоэма (гр. phlovos - кабык) - өсүмдүктөрдүн фотосинтез продуктуларын жалбырактан азык топтоочу органдарына (жер алдындагы органдарына, мөмөлөргө, уруктарга) ташуучу тканы. Флоэма өсүмдүк сабагындагы ксилеманын сыртында, кээде бир өсүмдүктө ич жагында, жалбырактын төмөн жак бетинде жайгашкан. Флоэма, ошондой эле азык затты топтоо, зат алмашуунун акыркы продуктусун бөлүп чыгаруу, өсүмдүктүн тирөөч сиетемасын курууга катышат. Ал ксилема менен бирге өткөргүч боочону пайда кылат. Архегонийлүү өсүмдүктөрдүн Флоэма сынын өткөргүч элементтери электей клеткалардан, жабык уруктуу өсүмдүктөрдө электей түтүкчөлөрдөн турат.
Шеридан (Миссури)
Шеридан (Миссури) (Sheridan) — Миссури штатынын Уорт округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.5 км². FIPS коду — 29-67358.
Калкы
2010-жылы калкы 185 киши болгон.
Такыя сайды
Такыя сайды – күйөө-колукту нике жашына жеткенде өткөрүлө турган салт. Күйөө-колуктунун жашыруун жолугушуусуна жол ачкан жөрөлгө. Күйөө бала кайын-журтуна атасы же энеси менен келет. Колуктуну атасынын үйүндө жакындары менен төрдүн оң же сол тарабына отургузушат. Күйөө бала боз үйдүн кийизин ачып, учуна жоолук байланган уук менен колуктусунун баш кийимин (такыя) акырын түртүп түшүрөт же башынан түшпөгөндөй кыйгачтатат. Жоолук жеңесине тиет. Бул жөрөлгө ар кайсы аймакта түрдүүчө өткөрүлгөн. Айрым жерде бир жолу, башка жерде 3 жолу түшүрүлөт, кээде «оңбу?», «солбу?» деген суроолор берилет. Такыя сайды жакындашууга суралган уруксаатты билдирген жана ошол учурдан тартып, күйөө-колукту жубайлар болуп калышат. Салт матрилокалдык нике мезгилинен калган.
Нойенштайн
Нойенштайн (Neuenstein) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Кассель административдик округуна карайт. Херсфельд-Ротенбург районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 8 шаардык районго бөлүнөт.
Нидерайхбах
Калкы - 3655 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 34,06 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 74 156. Муниципалитеттин башчысы — Йозеф Хазельбек.