cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Меншиков Александр Данилович
Меншиков Александр Данилович [6(16). 11.1673, Москва – 12(23). 11. 1729, Сибирь губерниясы, Берёзов кыштагы (азыркы Ханты-Манси автономия округу, Берёзов шаарчасы] – орустун мамлекеттик жана аскер ишмери, граф (1703), князь (1706), генерал-адмирал жана генералиссимус (1727). 1686-жылдан Пётр Iнин жан жигити (денщиги). Азов казаттарында (1695–96), Улуу өкүлдүктө (1697–98) Пётр Iни коштоп жүргөн. 1703-жылы Ингерманландия (кийин Санкт-Петербург) губерниясынын губернаторлугуна дайындалган. Санкт-Петербургду, Кронштадтты, Нева жана Свирь дарыясында кеме верфтерин куруу иштерин башкарган. Түндүк согушу (1700–21) убагында ири жөө жана атчан аскерлерге кол башчылык кылып, швед аскерлерин бир нече жолу жеңген: 1706-жылы 18-октябрда Калишенин, 1708-жылы 2-ноябрда Батуриндин, 1709-жылы 7-майда Опошнянын алдында шведдерди талкалаган. 1709-жылы (27-июнда) Полтава салгылашында сол фланганын командачысы болгон Меншиков, генерал Россанын корпусун талкалап, орустардын жеңишине жол ачкан. 1709–13-жылдары Польшада, Курляндияда, Померанияда жана Гольштейнде орус аскерлерин, 1714-жылы жылдан шведдерден тартылып алынган Балтика бою менен Ижор аймагын башкарган. Пётр I жокто өлкөнү башкарып турган. 1718–24- жана 1726–27-жылдары Аскер коллегиясынын президенти. Пётр I өлгөн соң Екатерина Iни тактыга отургузган (1725, 28-январь) жана иш жүзүндө Россияны өзү башкарган. 1727-жылы 25-майда өз кызы Марияны Пётр Iнин небереси Пётр IIге алып берген. Бирок Меншиковго каршы эски ак сөөктөрдүн (княздар Голицын менен Долгорукийдин) түрткүсү менен Пётр II 1727-жылы 8-сентябрда Меншиковду мамлекетке чыккынчылык кылды жана казынаны талоонго учуратты деп айыптап, үй-бүлөсү менен Берёзовго сүргүнгө айдаган. Анын мүлкү: 90 миң крепостной дыйкан, 6 шаары, Россия, Польша, Пруссия жана Австриядагы мүлктөрү ж. б. толугу менен конфискацияланган.
Ралэй (Миссисипи)
Ралэй (Миссисипи) (Raleigh) — Миссисипи штатынын Smith округуна караган АКШ шаары.
Меню
Меню(Иш тизме) (Menu) компьютерде – дисплей экранындагы иш-аракеттердин тизмеси. Менюну ачып, андан керектүү буйрук тандалат. Меню буйругу белгилүү бир аракетти аткартууну камсыз кылат. Графиктик интерфейстеги меню көп учурда тектеш буйруктардын тизмесин камтыйт.
Ралэй (Миссисипи)
Калкы - 1255 киши. Болжолдуу аянты - 13.1 км². FIPS коду — 28-60840.
Электр өлчөгүч
Электр өлчөгүч -  электр чоңдуктарын (ток, чыңалуу, кубаттуулук, каршылык, индукциялуулук, сыйымдуулук ж. б.) өлчөөгө арналган приборлор, Электр өлчөгүч  түздөн-түз эсептеп баалоочу (вольтметр, электр эсептегичи ж. б.) жана өлчөнүүчү чоңдуктарды атайын өлчөмдөр менен салыштырып ченөөчү (электр көпүрөчөсү) болуп бөлүнөт. Электр өлчөгүчтүн башка да түрлөрү бар. Түздөнтүз эсептеп көрсөтүүчү приборлор өлчөнүүчү чоңдуктарды эн жөнөкөй жолдор менен өлчөгөндүктөн практикада кеңири колдонулат. Электр өлчөгүч негизинен өлчөө бирдиктеринин аты менен аталат (мис., амперметр, ваттметр, омметр ж. б.). Электр өлчөгүч өлчөө тактыгына жараша төмөнкү класстарга бөлүнөт: 0,1; 0,2; 0,5; 1,0; 1,5; 2,5; 4,0; Электр өлчөгүч   токтун теги боюнча туруктуу, өзгөрмө, өзгөрмө жана туруктуу токтун приборлору болуп бөлүнөт, ал эми жумуш аткаруу принцибине жараша магнит-электрдик, электр-магниттик, электрдинамикалык, индукциялык, термо-электрдик, электр-статикалык болуп айырмаланат.
Линкольн (Нү-Гэмпшир)
Линкольн (Нү-Гэмпшир) (Lincoln) — Нү-Гэмпшир штатынын Графтон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1662 киши. Болжолдуу аянты - 339.0 км². FIPS коду — 33-41860.
Калинина Наталья Михайловна
Калинина Наталья Михайловна (8. 12. 1948-жылы туулган, Украина, Донецк) — техника илимдеринин доктору (1999), профессор (1999), КРдин илим жана техника жаатындагы мамлекеттик сыйлыктын лауреаты (1998). Донецк медицина окуу жайын (1967), Москва тоо интун (1975) бүтүргөн. Ошол эле жылдан Карелияда тоо жардыруу иштери боюнча жетекчи болуп иштеген. 1979-жылдан Фрунзедеги «Союзвзрывпром» трестинин курулуш лабор-сында бургулап жардыруу иштери боюнча инженер, ФПИнин лабораториясында ага илимий кызматкер (1986—90), Кыргыз ССР ИАнын Тоо тектеринин физикасы жана механикасы институтунда (1990—94) иштеген. 1994-жылдан КРСУда профессор, жарылуу физикасы жана синергетикасы лабораториясынын башчысы. Детонация жана синергетика теориясы боюнча адис. 80ден ашык илимий иштердин, анын ичинен 4 монографиянын, 10 ойлоп табуунун автору. Эмгек: Низкоплотные и сверхнизкоплотные взрывчатые смеси. Механизм детонации (в соавторстве). Б., 1998; Оправдание синергетики. Синтез науки, философии и религии. Б., 2003.
Назаров Болотбек
Назаров Болотбек (1938, 1-Май айылы -1977, Военно-Антоновка кыштагы) - мал чарбасына эмгек сиңирген ишмер.
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Электр өзгөрткүчү
Электр өзгөрткүчү - электр тогун (жыштык, чыңалуу, фаза боюнча) өзгөртүүчү түзүлүш. Өзгөрмө токту туруктуу токко айландыруу түзөткүчтөр (инвертор) аркылуу ишке ашырылат. Электр машиналык өзгөрткүчтөр (мис., кыймылдаткыч-генератор агрегаты) өзгөрмө токту туруктуу токко айландырат, ошондой эле тескерисинче болот. Өзгөрмө токтун чыңалуусу негизинен туруктуу токтун трансформаторунун чыңалуу бөлгүчтөрү аркылуу өзгөртүлөт. Өзгөрмө токтун жыштыгын жыштык өзгөрткүч өзгөртөт.
Нидеррайсен
Нидеррайсен (Niederreißen) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Веймар районуна кирет.
Калкы - 223 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 223 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 71 062. Муниципалитеттин башчысы — Хартмут Прагер.
Бадаларт
Бадаларт – тарыхый топоним, Какшаал кырка тоосундагы ашуунун аты.
Тан династиясынын тарыхына караганда бул ашуу Бода, Бада (Бодалин), Баньд деген аттар м-н 7–8-к-дан бери эле белгилүү. Таншуда булар Үчтурпан м-н Ысык-Көлдүн ортосундагы тоолор деп каралат. В. В. Бартольддун (1893) ою б-ча Бода (Бада) Какшаалдагы Бедел тоосун билдирет. Бада түрк тилиндеги бадал деген сөздүн калькасы болуу керек. Махмуд Кашкар өзүнүн «Түрк тилдеринин сөздүгү» (11-к.) китебине «Бадаларт Үч (Үчтурпан) м-н Барсагандын (Барскон) ортосундагы бир жай, өтүүгө кыйын чоку» экенин айкындайт. Үчтурпандыктар Бедел ашуусун азыр деле Бадалдаван дешээри жөнүндө саякатчы С. Сунаргулов 1879-ж. жазган. Ашуунун, тоонун, андан башталган суунун кыргызча аты башынан эле Бедел. Сибирдик тарыхчы И. Г. Андреев кыргыз жеринде Беделен деген адам жеткис аскалуу улуу тоо бар деп мындан 200 жыл мурда эле жазып кеткен.
Орус саякатчысы Мокин 1820-ж. Беделди ашып, аны картага түшүргөн. Немец географы А. Гумбольдт Теңир-Тоодогу эң белгилүү ашуунун бири Бедел деп белгилеген (1831-ж.). Б. (Бедел) аркылуу түрк элдери эзелтеден катташып келген. Кербен жол, көптөгөн саякатчылар (1885-ж. Н. М. Пржевальский да) ушул ашуу м-н өткөн.
Шэрбон (Массачусетс)
Шэрбон (Массачусетс) (Sherborn) — Массачусетс штатынын Миддлсекс округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 4 119 киши. Болжолдуу аянты - 41.9 км². FIPS коду — 25-61380.
Гросриндерфельд
Калкы - 4053 киши(2013-ж.). . Аянты - 56,28 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 1 28 045. Мэр — Манфред Вайс.
Сведэн (Мэн)
Сведэн (Мэн) (Sweden) — Мэн штатынын Оксфорд округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 324 киши. Болжолдуу аянты - 76.9 км². FIPS коду — 23-75595.
Шөнберг (Альтмарк)
Шөнберг (Альтмарк) (Schönberg (Altmark)) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Штендаль районуна кирет.
Калкы - 563 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 21,47 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 90 490. Муниципалитеттин башчысы — Удо Зайдель.
Тановайка (Благовещен району, Башкыртстан)
Тановайка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Беде-Полян айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 60 киши. Почта индекси — 453446, ОКАТО коду — 80215804007.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Меньшевиктер
Меньшевиктер – Россия социал-демократтар партиясындагы саясий агым. РСДРПнин 2-съездинде (1903) большевиктер жана меньшевиктерге бөлүнүп, 1917-жылы меньшевиктер партиясы түзүлгөн. Меньшевиктер (лидерлери: Л. Мартов. П. Б. Аксельрод, Г. В. Плеханов, В. И. Засулич ж. б.) жаңы типтеги партиянын теориялык, уюмдаштыруу жана тактикалык негизине, буржуазиялык-демократиялык революциядагы пролетариат гегемониясына, пролетариат менен дыйкандар союзуна каршы чыккан (дыйкандардын революциялык потенциалы жок деп эсептешкен); революциянын башкы кыймылдаткыч күчү – либералдык буржуазия деп эсептеп, аны менен жумушчу табын кызмат ташууга чакырган. 1-дүйнөлүк согушта (1914–18) меньшевиктер социал-шовинизм же центризм тарабына өткөн. 1917-жылдагы Февраль революциясынан кийин массанын саясий тажрыйбасы жоктугунан пайдаланып, алар эсерлер менен бирдикте Советтерде жетекчи абалга жетишип, бийликти Убактылуу өкмөткө берген. Ошол жылдын май айында меньшевиктер коалициялык Убактылуу өкмөткө кирген. Алар В. И. Лениндин «Апрель тезистерине», буржуазиялык- демократиялык революциядан социалисттик революцияга өтүүгө, Орус революциясына (1917), Брест тынчтыгына жана Совет бийлигинин бардык иш-чараларына каршы чыгып, Советтердин бүткүл россиялык 2-съездин үзгүлтүккө учуратууга аракеттенишкен. Керенский-Краснов козголоңун колдошкон; ак гвардиячылар жана империалисттер тарабында жарандык согушка катышкан. Жаңы экономикалык саясатка өтүүдө меньшевиктер эсерлер менен бирге кулак козголоңдорун идеялык-саясий жактан жетектеген; ишканаларда саботаж уюштурууга, Кронштадттагы козголоңго катышкан. Пролетариат диктатурасынын соккусунан улам меньшевиктер партиясы 1924-жылы жоюлган. 1931-жылы март айында меньшевиктердин «РСДРП БК Союздук Бюросунун» үстүнөн фальсификацияланган сот процесси жүргүзүлүп, анын мүчөлөрү (14 адам) чыккынчылар деп күнөөлөнүп, камакка алынган.
Лэйк Анн
Калкы - 276 киши. Болжолдуу аянты - 1.2 км². FIPS коду — 26-44460.
Чоң-Кыштоо
Чоң-Кыштоо (Чоң-Кыштоо) — Кыргыз Республикасынын Ош облусун Ноокат районундагы айыл. Гүлстан айыл округу составына кирет.
Калкы
Калкы - 188 киши.
Электр орнотмосу
Электр орнотмосу - электр энергиясын өндүрүү, өзгөртүү, өткөрүп берүү, бөлүштүрүү, керектөө же башка энергия түрүнө айландыруу үчүн арналган машина, аппарат же жардамчы жабдуулардын бирикмеси. Электр орнотмосун жасоодогу негизги нормативдүү документ - «Электр орнотмолорунун түзүлүштөрүнүн эрежеси», ал эми пайдаланууда - «Керектөөчүлөрдүн электр орнотмолорун техникалык жактан пайдалануу эрежеси» эсептелет. Электр орнотмосу арналышы боюнча: керектелүүчү жана өзгөртүүчү-бөлүштүрүүчү, керектөөчү токтун түрү боюнча туруктуу жана өзгөрмө, чыңалуусу боюнча 1000 В жана андан жогору болуп бөлүнөт.
Дудельдорф
Дудельдорф (Dudeldorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Айфель-Битбург-Прүм районуна кирет.
Электр обочолоткуч
Электр обочолоткуч, электр изоляциялоочу материал - электр каршылыгы чоң материалдар. Ал электр жабдууларда, радиотехникалык аппаратурада ж. б. ток жүрүүчү өткөргүчтөрдү жана түйүндөрдү потенциалы ар кандай башка түйүн, тетиктерден электрдик ажыратуу үчүн, ошондой эле электрондук техниканын элементтеринде диэлектрик катары колдонулат. Электр обочолоткуч агрегаттык абалы, химиялык курамы, алуу ыкмалары ж. б. белгилери боюнча бир нече класска бөлүнөт. Агрегаттык абалдагы материалдар катуу, суюк жана газ сымал, химиялык курамы боюнча органикалык жана органикалык эмес болуп айырмаланат. Катуу Электр обочолоткучка органикалык (чайыр, пластмасса, парафин, битум, картон, кагаз, жыгач) жана органикалык эмес (слюда, айнек, карапа), суюк Электр обочолоткуч нефть, өсүмдүк, синтездик ж. б. майлар, органикалык суюктуктар; газ абалындагы Электр обочолоткуч ка аба, элегаз (оор газ), фреон21 кирет. Органикалык синтездөө жолу менен алынган Электр обочолоткуч кеңири тараган.
Грамбоу
Грамбоу (Grambow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Иккер-Рандов районуна кирет.
Калкы - 980 киши(2013-ж.). . Аянты - 34,87 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 62 018. Муниципалитеттин башчысы — Мирко Эмке.
Майкл Кейн
Сэр Майкл Кейн, CBE (Michael Caine;/ keɪn /; төрөлгөндөгү аты - Морис Жосеф Миклуайт кичүүсү; 1933-жылдын 14-мартында туулган) - англис актеру жана жазуучу. Англис тилинин "Кокни" диалектисинде жакшы сүйлөгөндүгү менен белгилүү болгон М. Кейн 115тен ашуун тасмаларда ойноп, Улуу Британиянын чыныгы кино жылдызы катары таанымал болгон
Анын чыгармачылыгынын гүлдөп-өсүшү 1960-жылдарга туура келет. Актер "Зулустар (англ. Zulu (1964),"Ипкресс досьеси“ (англ. The Ipcress File, 1965), "Элфи" (англ. Alfie, 1966) британиялык тасмаларында ойногон. "Элфи" (англ. Alfie, 1966) тасмасындагы ролу үчүн "Оскар" сыйлыгына көрсөтүлгөн. Башка тасмалари- "Италиялыкча карактоо" (англ. The Italian Job, 1969) жана "Британия үчүн күрөш" (англ. Battle of Britain, 1969). Анын эсте калаарлык ролдору "Гартерди жоготуу" (англ. Get Carter, 1971), "Акыркы өрөөн" (The Last Valley, 1972) жана "Издөөчү" (англ. Sleuth 1972), "Падыша болгусу келген адам" (англ. The Man Who Would Be King, 1975) "Көпүрө өтө алыс" (англ. A Bridge Too Far, 1977) тасмаларында ишке ашкан. "Издөөчү" (англ. Sleuth 1972) тасмасындагы ролу үчүн экинчи жолу "Оскар"сыйлыгына көрсөтүлгөн. Ал 1980-жылдары дагы көптөгөн ийгиликтерди багындырган, "Ританы тарбиялоо" (англ. Educating Rita, 1983) тасмасындагы ролу үчүн Британия кино жана телекөрсөтүү академиясынын сыйлыгына жана "Алтын глобус" сыйлыгынын "Эң мыкты актер" номинациясына талапкер болгон. 1986-жылы Вуди Аллен тарткан "Ханна жана анын сиңдилери" (англ. Hannah and Her Sisters) кино тасмасындагы ролу үчүн "Экинчи пландагы эң мыкты актер" номинациясында "Оскар" сыйлыгын алган.
Кейн "Маппеттердин жаңы жыл жомогу" (англ. Маппет Christmas Carol, 1992) тасмасында ойногон. 1990-жылдары актер дээрлик чоң экранда иштебей калгандан соң, 1990-жылдардын акырында чыгармачылыгын жанданткан. "Акырын үн" (англ. Little Voice, 1998) тасмасындагы ролу үчүн "Алтын глобус" сыйлыгын алса, "Шарап жасоочулардын жашоосу (англ. The Cider House Rules, 1999) тасмасындагы ролу үчүн ал экинчи жолу "Экинчи пландагы эң мыкты актер" номинациясында "Оскар" сыйлыгына татыктуу болгон. Кейн "Остин Пауэрс: Голдмембер" (англ. Austin Powers in Goldmember)тасмасында Найжел Пауэрстин ролун аткарса, Кристофер Нолан тарткан "Кара рыцарь" (англ. The Dark Knight) боевик тасмасынде Альфред Пенниуорттун ролун аткарган. Актер К. Ноландын "Аброй" (англ. The Prestige, 2006), "Башталыш" (англ. Inception, 2010), "Жылдыздар арасында" (англ. Interstellar, 2014) тасмаларында ойногон. Ал ошондой эле "Адам балдары" (англ. Children of Men) жана "Унаа 2" (англ. Cars 2) тасмаларында дагы экинчи пландагы ролго тартылган.
М. Кейн 1960-жылдан 2000-жылга чейин ар бир он жылдыкта "Оскар" сыйлыгына көрсөтүлуп турган эки актердун бири болуп саналат. 2000-жылы М. Кейн киного кошкон салымы үчүн Британия канышасы Елизавета Экинчи тарабынан рыцарлыкка көрсөтүлгөн.
Элктон (Миннесота)
Элктон (Миннесота) (Elkton) — Миннесота штатынын Mower округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 141 киши. Болжолдуу аянты - 3.4 км². FIPS коду — 27-18728.
Райхертсхайм
Райхертсхайм (Reichertsheim) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Мюльдорф (Инн) районуна кирет.
Калкы - 1666 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 31,38 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 83 140. Муниципалитеттин башчысы — Аннемари Хасльбергер.
Ренова (Миссисипи)
Ренова (Миссисипи) (Renova) — Миссисипи штатынын Bolivar округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 623 киши. Болжолдуу аянты - 2.2 км². FIPS коду — 28-61890.
Жаратылыш (маанилери)
Жаратылыш :
Меңдубана
Меңдубана (Hyoscyamus, L. 1753) – өсүмдүктөрдүн ит жүзүмдөр тукумундагы уруусу. Бир, эки жана көп жылдык чөп өсүмдүк. Бийиктиги 20–115 см. Жер үстүндөгү бардык органдары жумшак, жабышкак түктүү. Жалбырак жээги тегиз же тилкелүү. Негизинен тамыр моюнчасына топтолгон. Гүлү сапсыз, жалгыздан, бурулча топ гүлгө чогулган, түсү киргил сары, күңүрт кызыл тарамыштуу. Мөмөсү – кутуча.
Меңдубананын 20га жакын түрү Канар аралынан Индияга чейин таралган. Кыргызстанда 2 түрү кездешет. Негизинен түздүктө, таштанды, турак-жай арасында, жол боюнда, аңызда, айдоодо өсөт. Маңызы медицинада сырткы оорууну басаңдатуу үчүн колдонулат. Өсүмдүктүн бардык органында гиоциамин, гиоцин, атропин ж. б. алколоиддер болгондуктан, өтө уулуу.
Айхенбюль
Айхенбюль (Eichenbühl) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Бавария административдик округуна карайт. Мильтенберг районуна кирет.
Калкы - 2632 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 31,24 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 76 119. Муниципалитеттин башчысы — Гюнтер Винклер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Келда
Кёлда (Телда, Толда) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО, Архангельск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Кулой дарыясынын сол жээгинен 213 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 104 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — АО деңиз бассейнинин дарыяларыВоронов тумшугунан (Мезень дарыясын кошпогондо) Канин Нос тумшугуна чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Мезень.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Лайман (Нү-Гэмпшир)
Лайман (Нү-Гэмпшир) (Lyman) — Нү-Гэмпшир штатынын Графтон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 533 киши. Болжолдуу аянты - 74.5 км². FIPS коду — 33-44100.
Назаров Болот
Назаров Болот (5. 1. 1950, Кемин району, Новороссийка (учурда Шабдан) кыштагы -28. 12. 2007, Бишкек) - мамлекеттик жана коомдук ишмер.
Шэрон (Массачусетс)
Шэрон (Массачусетс) (Sharon) — Массачусетс штатынын Норфолк (Norfolk) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 17 612 киши. Болжолдуу аянты - 62.6 км². FIPS коду — 25-60785.
Хальфесбостель
Хальфесбостель (Halvesbostel) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Харбург районуна кирет.
Калкы - 737 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 18,14 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 53 014. Муниципалитеттин башчысы — Юрген Викбольд.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Калифорния булуңу
Калифорния булуңу - Тынч океанда, Түндүк Американын батыш жээгинде (Мексика). Узундугу 1240 км, туурасы 220 кмге чейин, Орточо тереңдиги 750 м, эң терең жери 3292 м. Аралдар көп. Колорадо дарыясы куят. Гидрологиялык режими боюнча — деңиз. Суткасына эки жолу ташкындайт (бийиктиги 2,9 мге чейин). Балык (тунец, камбала, скумбрия, деңиз окуну) кармалат. Порту — Гуаймас (Мексика).
Бостон (Ноокат району)
Бостон (Бостон) — Кыргыз Республикасынын Ош облусун Ноокат районундагы айыл. Гүлстан айыл округу составына кирет.
Калкы
Калкы - 5122 киши.
Талмаджэ (Мэн)
Талмаджэ (Мэн) (Talmadge) — Мэн штатынын Вашингтон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 70 киши. Болжолдуу аянты - 100.7 км². FIPS коду — 23-75770.
Болор
Болор – тарыхый топоним.
Борбордук жана Орто Азияда меридиан багытында созулуп жаткан болжолдуу ири тоо системасынын аты. Б. жөнүндөгү идея б. з. ч. 4–3-к-да Байыркы Грецияда жаралган. Ал античный доордон өткөн кылымдын ортосуна чейин Имай (Европада), Цунлин (Кытайда), Болор, Белур, Мустаг (Батыш Европа, Орусияда) деген ат м-н картага түшүрүлүп келген. 19-к-дын 30–40-ж-да немец географы А. Гумбольдт меридиандык тизмек жөнүндөгү эски түшүнүктөрдү кайра карап чыгып, Азия материги кеңдик ж-а меридиандык багытта созулган залкар тектон. тоо системалары м-н курчалган, а. и. меридиандык Б. өзгөчөлөнүп турат деген тыянакка келет. Анын ою б-ча Б. 32°30'дан (Гималайдын батыш четинен) башталып, түндүктү карай 45°20'га (Түш. Казакстандагы Каратоого) чейин 1450 кмге созулат; 35° м-н 40° кеңдиктердин ортосунда анын бийикт. 5500–6000 м келет; Б. м-н Теңир-Тоонун кайчылашкан жери бийик тоо тоомуна айланып, анын түйүнүн Оштун жанындагы Сулайман тоосу түзөт.
Кытайлардын Цунлин тоо тизмегин Гумбольдт Болордун бир бөлүгү деп эсептеген. Бирок акыркы 100–150 жылдан берки изилдөөлөр Б. жөнүндөгү гипотезаны ашкерелей алган эмес. Ошого карабастан айрым илимпоздор меридиандык Музтаг, Коңур, Ташкоргон ж. б. тоо кыркаларын Б. системасынын бар экендигин далилдөөчү факт деп карашкан. Б. деген топоним Орто Азиядагы байыркы элдин,өлкөнүн атынан келип чыккан. Тарыхый адабияттардын маалыматтары б-ча (5–9-к-да) Б. Кашмир м-н Памирдин ортосунда жайгашкан. Памирдик кыргыздар Болор м-н Чытрал (Пакистандын түндүгү) синоним, бир жердин аты деп эсептешет.
Электр меши
Электр меши - электр кубулуштарынын жылуулугун пайдалануучу эриткич же ысыткыч меш. Электр энергиясын жылуулукка айландыруу ыкмасы боюнча Электр меши төмөнкү типтерге бөлүнөт: жаа электр меши, индукциялуу эритүүчү меш, каршылык электр меши; электрон-нур меши; диэлектр ысыткыч орнотмосу. Колдонулушу боюнча өнөр жайлык, лабораториялык, коммуналдык-тиричиликтик меши болуп айырмаланат. Электр мешинин негизги мүнөздөмөсү: ысытуучу чөйрө, ток жыштыгы, конструкциясы. Электр меши технологиялык, жылуулук-техникалык жана электр-техникалык милдетти да аткарат.
Баян
Биринчи жолу электр меш 1972-жылы Англияда пайда болгон. Бул иш-чара кыйла көп кылымдар бою классикалык жыгач-күйүп очок болгон үйдө, британ эскичил түшүнүгүн кайрадан аныктап чыктык.
Калкан (геологияда)
Калкан (геологияда) — бүктөлүүгө учураган платформанын астыңкы кабатынын жер бетине чыгып калган бөлүгү. Узун-туурасы жүздөгөн, миңдеген кмге созулат. Метаморфизмделген, граниттешкен тектерден турат. Кристаллдуу сланец, гнейс, гранит-гнейс кездешет. Ар кандай түзүлүшкө ээ. Чет тарабынан марганец, алмаз, темир, уран жана алтындын ири кендери орун алат. Буга Канада, Алдан, Балтика К-дары мисал болот.
Назаркулова Бурулжан
Назаркулова Бурулжан (3. 10. 1943-ж. туулган, Суусамыр кыштагы) - физика-математика илимдеринин кандидаты (1976; Ташкенде жактаган).
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Федоровка (Благовещен району, Башкыртстан)
Федоровка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Беде-Полян айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 288 киши. Почта индекси — 453446, ОКАТО коду — 80215804008.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Нидерросла
Нидерросла (Niederroßla) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Веймар районуна кирет.
Калкы - 1125 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 5,84 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 71 063. Муниципалитеттин башчысы — Ханс-Юрген Дич.
Дуденхофен (Пфальц)
Дуденхофен (Пфальц) (Dudenhofen (Pfalz)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Рейн-Пфальц районуна кирет.
Калкы - 5706 киши(2013-ж.). . Аянты - 12,96 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 38 007. Муниципалитеттин башчысы — Клеменс Көрнер.
Риджланд (Миссисипи)
Риджланд (Миссисипи) (Ridgeland) — Миссисипи штатынын Мэдисон округуна караган АКШ шаары.
Лайм (Нү-Гэмпшир)
Лайм (Нү-Гэмпшир) (Lyme) — Нү-Гэмпшир штатынын Графтон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1716 киши. Болжолдуу аянты - 141.7 км². FIPS коду — 33-44260.
Гроссельфинген
Гроссельфинген (Grosselfingen) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Тюбинген административдик округуна карайт. Цоллернальб районуна кирет.
Калкы - 2096 киши(2013-ж.). . Аянты - 16,15 шаршы шақырым шамасында. Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 17 023. Мэр — Франц Йозеф Мёллер.
Шэффилд (Массачусетс)
Шэффилд (Массачусетс) (Sheffield) — Массачусетс штатынын Беркшир округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3 257 киши. Болжолдуу аянты - 125.7 км². FIPS коду — 25-61065.
Калканбаева Чолпон
Калканбаева Чолпон (24. 2. 1958-жылы туулган, Нарын облусу Кочкор району, Көк-Жар айылы) — медицина илимдеринин доктору (2003), проф. (2009). КММИни бүтүргөн (1981). Чүй облусундагы Токмок шаарынын төрөт үйүндө врач-интерн (1981—82), Кемин районундагы Боролдой участкалык ооруканада гинеколог (1982—84), Фрунзе шаарындагы № 4 клиникалык төрөт үйүндө акушер-гинеколог (1984—87), КММИде ассистент, доцент (1987— 2000), 2001-жылдан КММАда доцент, 2003-жылдан проф. Саламаттык сактоонун отличниги (2002). Илимий багыты — климакс жана йод жетишсиз абал, кош бойлуулук жана остеопороз жана башка 80ден ашык илимий эмгеги, а. и. 1 монография, 3 окуу куралы бар. Эмгек: Особенности становления и реализации репродуктивной функции у женшин с эндемическим зобом. Б., 2002; Этиопатогенез, клиника, диагностика, лечение. Б., 2009;
Лэйк Исабэлла
Лэйк Исабэлла (Lake Isabella) — Мичиган штатынын Isabella округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1681 киши. Болжолдуу аянты - 11.9 км². FIPS коду — 26-69640.
Райхертсхаузен
Райхертсхаузен (Reichertshausen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Пфаффенхофен (Ильм) районуна кирет.
Калкы - 4923 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 23,59 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 86 146. Муниципалитеттин башчысы — Райнхард Хайнрих.
Жети суу
Жети суу – азыркы Казакстандын түш. чыгыш, Кырг-ндын түн. бөлүгүн камтыган тарыхый-геогр. аймак.
Жети суунун атын пайда кылган 7 дарыя жөнүндө тарыхый документтерде түрдүү пикир бар. Айрым илимпоздор булардын катарына Лепси, Баскан, Саркан, Аксуу, Бүйөн, Каратал, ж-а Көксуу дарыяларын атаса, кээ бирлери Баскан, Саркан д-нын ордуна Аягөз м-н Илени кошот. Ал эми В. В. Бартольддун пикири б-ча жерг. калк Ж. деп Иленин түн. тарабындагы аймакты атап, ага Лепси, Баскан, Аксуу, Бүйөн, Кызылагаш, Каратал, Көксуу дарыялары кирген.
Чынында архивдик документтерге караганда ал Семейден 700 чакырым алыс, Алакөлдөн батышта Тентекти суусунун алабындагы аймак. 19-к-дын башында Жетисуу аймагын Улуу жүздүн султаны Сүйүк Аблайханов ээлеп турган. Кийин бул ысым Аягөз м-н Лепсинин ортосуна, 19-к-дын жарымынан Иле д-на чейин тараган. 1867-ж. Түркстан генерал-губернаторлугу түзүлүп, Жетисуу облусу уюшулгандан кийин түш.-чыгыш Казакстан м-н бирге Түндүк (Карабалта суусуна чейин) ж-а Борб. Кырг-н (Фергана, Какшаал тоолоруна чейин) да Жетисуу атыгып калган. Жетисуу топоними орто кылымдардагы араб-фарсы адабияттарында кезикпейт. 14-к-дын орто ченинен тартып, 200 жыл бою бул кеңири аймак жалпы жонунан Жете улусуна, Могулстанга (Моголстан) кирген. Аты суунун так санына (7) карата эмес, жалпы эле агын суулардын көптүгүнө жараша берилген болуу керек. Жетисуунун көп бөлүгү түзөң ж-а адырмак, каксоо (чөл, жарым чөл, талаалуу), калган жерлери тоолуу шалбаалуу токой, аска-зоо, кар, мөңгүлүү.
Грамбоу (Шверин)
Грамбоу (Шверин) (Grambow (bei Schwerin)) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Түндүк-Батыш Мекленбург районуна кирет.
Калкы - 668 киши(2013-ж.). . Аянты - 19,8 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 58 032. Муниципалитеттин башчысы — Херберт Пиотровски.
Ополе воеводалыгы
Ополе воеводалыгы (Województwo opolskie; Ôpolske wojewōdztwo; Woiwodschaft Opole) — Польшанын түштүк-батышында жайгашкан воеводалыгы.
1950-1975
Ополе воеводствосу 1950-жылы Силезия-Домбровск воеводалыгынын Ополе жана Катовице воеводалыктарына бөлүнүшүнүн натыйжасында түзүлгөн. Мындан тышкары Вроцлав воеводствосунан Бжег жана Намыслув повяты жаны Ополе воеводалыгынын курамына киргизилген.
1975-1998
1975-1998-жылдары Ополе воеводалыгы Гожув-Шлонски, Кшановице, Кужня-Рачиборска, Олесно жана Рачибуж шаарлары менен гминанын курамында болгон, алар коңшулаш Катовице жана Ченстохова воеводалыктарына өткөрүлүп берилген.
Шөнбург (Заале)
Шөнбург (Заале) (Schönburg (Saale)) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Бургенланд районуна кирет.
Мергель
Мергель – кальцит, доломит жана чоподон турган чөкмө тек. Курамындагы карбонаттар менен чопонун санына жараша өз ичинен чополуу, аки таштуу, доломиттүү жана бор сыяктуу түрлөргө бөлүнөт. Көбүнчө курамында 30–90% СаСО3 же MgCO3 болуп, калганын чопо түзөт. Өңү ачык түстүү, агыш, бозомук. Карбонаттуу, чополуу тектерде өз алдынча кабатча түрүндө кездешет. Көп тараган тектердин катарына кирет. Цемент даярдалат.
Ополе воеводалыгы
1999-жылдын 1-январынан баштап
1998-жылдагы акимий реформанын натыйжасында Гожув-Шлонски жана Олесно шаарлары менен мурда бөлүнгөн гминанын айрымдары Ополе воеводалыгына кайтып келишти, андан тышкары жоюлган Ченстохова воеводалыгынан Доброжен жана Прашка шаарлары менен бир нече башка коммуналар көчүп келишти.
Шөнбург (Заале)
Калкы - 1036 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 14,83 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 84 445. Муниципалитеттин башчысы — Йөрг Штютцер.
Ополе воеводалыгы
Калкы
2007-жылдын 31-декабрына карата калктын гендердик курамы :
Акимий бөлүнүшү
Воеводалыкка 11 повят жана 1 шаар повят катары кирет.
Бен Аффлек
Бенжамин Геза Афлек-Болт Ben Affleck; (1972-жылы 15-августта туулган) - америкалык актер жана режиссер. Ал эки жолу “Оскар” сыйлыгына, эки жолу “Алтын глобус” сыйлыгына, эки жолу Британия кино жана телекөрсөтүү академиясынын сыйлыгына жана эки жолу киноактерлор Гильдиясынын сыйлыгына татыктуу болгон. Актердун чыгармачылыгы балалык чагынан эле башталып, «Миминин саякаты» (англ. The Voyage of the Mimi, 1984, 1988) деген телевизиондук сериалга тартылган Кийинчерээк “Мас болгондор жана адашкандар” (англ. Dazed and Confused, 1993) жана Кевин Смит режиссер болгон “Эминин артынан” (англ. Chasing Amy, 1997) жана “Догма” ( англ. Dogma, 1999) тасмаларында ойногон. Бен Аффлектин жылдызы анын бала кезден чогуу өскөн досу Мэт Даймон экөө “Акылдуу Уилл Хантиң” (англ. Good Will Hunting, 1997) тасмасы үчүн “Алтын глобус” сыйлыгын жана “Оскар” сыйлыгынын “Эң мыкты сценарий” номинациясын жеңип алгандан тарта жанган. Актер “Армагеддон” (англ. Armageddon, 1998), “Табият күчү” (англ. Forces of Nature, 1999), “Перл-Харбор” (англ. the Pearl Harbor, 2001) жана “Кезеги башка” (англ. Changing Lanes, 2002) деген тасмаларда башкы ролдорду ойногон.
Бен Аффлек Eastern Congo Initiative (Конго жарандарына жардам берүүчү) кайрымдуулук уюмунун түзүүчүлөрүнүн бири. Актер Демократтар партиясынын туруктуу мүчөсү. Бен Аффлек жана Мэт Даймон "Pearl Street Films" кино компаниясынын негиздөөчүлөрү. Ал өзүнүн иниси Кейси Аффлек менен “Кете кой, балакай, кете кой” (Gone Baby Gone, 2007) жана “Акылдуу Уилл Хантиң” (англ. Good Will Hunting, 1997) тасмаларында чогуу
Беш-Коргон
Беш-Коргон (Беш-Коргон) — Кыргыз Республикасынын Ош облусун Ноокат районундагы айыл. Гүлстан айыл округу составына кирет.
Калкы
Калкы - 4319 киши.
Эллендэйл (Миннесота)
Эллендэйл (Миннесота) (Ellendale) — Миннесота штатынын Steele округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 691 киши. Болжолдуу аянты - 2.3 км². FIPS коду — 27-18746.
Мырзакматова Айгүл Сапарбековна
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Кемин шаар чалдыбары
Кемин шаар чалдыбары – 11–13 кылымга таандык шаар калдыгы.
Чоң Кемин өрөөнүндөгү Шабдан айылынын батыш жагында жайгашкан. Тик бурч формада, жактарынын уз. 490´860 м. Сакталып калган дубалдардын бийикт. 2–5 м, жазылыгы 18–20 м. Дубалдары мунаралар м-н бекемделген. Дубалдын сыртын бойлой жазылыгы – 8 м, тереңд. 2 м аң казылган. Археол. казууда 11–13-к-га мүнөздүү кооздолгон айнектен жасалган идиш-аяктардын сыныктары, чийки ж-а бышырылган кыштар табылган.
Портланд (Мэн)
Портланд (Мэн) (Portland) — Мэн штатынын Камберленд округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 66 194 киши. Болжолдуу аянты - 136.2 км². FIPS коду — 23-60545.
Электр металлургия
Электр металлургия — металлургиянын электр тогунун жардамы менен металлдарды жана куймаларды алуу жана тазалоо процессин камтыган тармагы. Негизинен, өтө активдүү металлдарды - щелочтуу, щелочтуу жер жана алюминийди, ошондой эле легирленген болотту алууда пайдаланылат. Электр металлургияда электр-термиялык (мис., электр мештеринде болот эритүү) жана электрхимиялык процесстер жүргүзүлөт. Электр-термиялык процессте электр энергиясынан алынган технологиялык жылуулук менен кенташтан жана кондентраттан металл бөлүнүп алынат, кара жана түстүү металлдар өндүрүлүп, алардын куймалары ж. б. жасалат. Электр-химиялык процессте электр энергиясынын жардамы менен окистенүү-калыбына келүү реакциясын жүргүзүү аркылуу кара жана түстүү металлдар өндүрүлөт.
Көк жал (тасма)
«Көк жал» — 2014 жылы тартылган криминалдык драма жанрындагы кыргыз көркөм тасмасы.режиссёру Асема Токтобекова
Мазмуну
Тасма бир канча тагдыр бири-бирине байланыштырылган, криминал чөйрөнү, буту баспаган кызынын ден соолугу үчүн жан уруп иштеген эненин турмушун, бир туугандык мамилени, социалдык көйгөйдү, чыныгы сүйүүнү баяндайт.
Мерв
Мерв (фарсыча ﻣﺮو, Марв, кытайча 木鹿, Mulu) – Орто Азиядагы байыркы шаарлардын бири. Мургаб дарыясынын жээгинде (Түркмөнстандагы азыркы Байрам-Али шаарына жакын) жайгашкан. Мургаб (байыркы фарсча – Мургаш, Грецримче – Маргиана) дарыясынын боюндагы тарыхый аймак да «Мерв» аталган.
12-кылымда дүйнөдөгү алгачкы чоң шаар болгон деген пикир бар (1145– 53-жылы шаарда 200 миңден ашык адам жашаганы аныкталган). Мервдин урандылары 19-кылымдын 80-жылдарынан изилдене баштаган. Археологиялык казуу убагында ар кайсы доордо курулган бир нече шаарча табылган. Анын эң байыркы бөлүгү – Эрк-Кала шаарчасы Ахемениддердин дооруна (биздин заманга чейинки 1-миң жылдыктын орто чени) таандык, аны курчап турган Гяур-Кала эллиндердин тушунда (биздин заманга чейинки 1-миң жылдыктын аягы) курула баштап, Сасаниддерге (биздин замандын 3– 7-кылымы) чейин салынган. Эң чоңу Султан-Кала (Soltangala) негизинен арабдардын (8–10-кылым) жана селжуктардын тушунда (11-кылым) курулган. Ал эми Тимуриддердин тушунда курулган шаарча Абдуллахан-Кала (Abdyllahangala) деп аталган. Эрк-Кала (Erkgala) жазма маалыматтарда алгач «Авестанын» түшүндүрмөсүндө жана Бехистун жазмасында эскерилет. Александр Македонский караткандан кийин бир аз убакыт «Александрия» деп аталып, Селевкиддердин тушунда Маргиана аймагы, кийин Парфия, анан Сасаниддердин мамлекеттеринин башкы шаары, Омейяддар жана Аббасиддер династияларынын учурунда Хорасан провинциясынын борбору, халиф ал-Момун убактылуу жашап турганда 813– 818-жылдары мусулмандардын дүйнөлүк борбору болуп калган. 1037-жылы селжуктардын колуна өтүп, Алп Арслан жана анын тукуму Санжар султандын сөөгү Мервге коюлган. 13-кылымда Хорезм шахына баш ийген, андан кийин моңголдор басып алган (1221). 1510–24 жана 1601–1747-жылдары Персиянын карамагында, 19-кылымда урандыга айланган. Мервде Санжар султанга жана Мухаммед ибн Зейдге мавзолей (экөө тең 12-кылым) салынган. Бүткүл дүйнөлүк мурастын тизмесине кирген.
Хамберген
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Мергенчилик спорту
Мергенчилик спорту – ар кандай жаш курактагы адамдар үчүн эс алуунун мыкты формасы. Мергенчилик спорту адамды эрктүү, күчтүү, чымыр, тайманбас, чыдамдуу болууга тарбиялайт. Эң жакшы фауна мергенчилик спортунун өнүгүшүнө чоң шарт түзөт. Айбанаттарга болгон мергенчилик спортунун ичинен коёнго, түлкүгө, аюуга, каманга жүргүзүлгөн аңчылык кеңири тараган. Мергенчилик спорту тек гана курал менен болбостон, ит, бүркүт менен да жүргүзөт. Кыргыз элинин мергенчилик спорту. өтө бай.
Калка суусундагы салгылашуу (1223)
Калка суусундагы салгылашуу (1223) — орус жана кыпчак аскерлеринин моңгол-татар аскерлери менен алгачкы беттешүүсү. Бул салгылашуу 1223-жылы 31-майда азыркы Украинанын Донецк облусундагы Кальмиус дарыясынын куймасы Калканын (азыр Кальчик) жээгинде өткөн. 1222— 23-жылы моңгол аскерлери (30 миңдей) Түндүк Кара деңиз өндүрү аймактарын басып алып, кыпчактарды талкалаган. Кыпчак ханы Котян жардам сурап, орус княздарына (Галиция князы, күйөө баласы М. М. Удатный) кайрылган. Натыйжада 1223-жылы Киевде орус княздарынын жыйыны өтүп, алар моңголдорго каршы жортуулга чыгарын билдиришкен. Бирок саны 20 миңге жетпеген орус жана кыпчактардын биргелешкен аскерлери Жебе жана Субэдей башында турган моңгол-татарлардан жеңилип, аман калгандары Днепрдин ары жагына качкан. Моңголдор кайрадан Калка суусунан өтүп, орус аскерлерин курчоого алган. Үч күн салгылаштан кийин, орустардын негизги аскер күчтөрү багынууга мажбур болгон, к. Моңгол империясы, Чыңгыз хан.
Лисбон (Нү-Гэмпшир)
Лисбон (Нү-Гэмпшир) (Lisbon) — Нү-Гэмпшир штатынын Графтон округуна караган АКШ шаары.
Мырзакматов Сапарбек
Мырзакматов Сапарбек (1931, Суусамыр өрөөнү, «Үлгү» айылы (азыр Кожомкул айылы) -1963, Кочкор айылы, сөөгү Суусамырга коюлган)) - алгачкы агартуучу, коомдук ишмер жана жетекчи кызматкер.
Лисбон (Нү-Гэмпшир)
Калкы - 1595 киши. Болжолдуу аянты - 69.0 км². FIPS коду — 33-42020.
Мырзакматов Сапарбек
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Эверетт (Массачусетс)
Эверетт (Массачусетс) (Everett) — Массачусетс штатынын Миддлсекс округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 41 667 киши. Болжолдуу аянты - 9.5 км². FIPS коду — 25-21990.
Дунцвайлер
Дунцвайлер (Dunzweiler) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кузель районуна кирет.
Калкы - 932 киши(2013-ж.). . Аянты - 5,52 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 36 017. Муниципалитеттин башчысы — Вольфганг Мольтер.
Айхендорф
Айхендорф (Eichendorf) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Бавария административдик округуна карайт. Дингольфинг-Ландау районуна кирет.
Риплей (Миссисипи)
Риплей (Миссисипи) (Ripley) — Миссисипи штатынын Типпа (Tippah) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 5478 киши. Болжолдуу аянты - 29.9 км². FIPS коду — 28-62600.
Айхендорф
Калкы - 6434 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 98,19 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 79 113. Муниципалитеттин башчысы — Макс Шаденфро.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 118 шаардык районго бөлүнөт.
Таш-Булак (Ноокат району, Бел айыл аймагы)
Таш-Булак (Таш-Булак) — Кыргыз Республикасынын Ош облусун Ноокат районундагы айыл. Бел айыл округу составына кирет.
Калкы
Калкы - 177 киши.
Эманино (Благовещен району, Башкыртстан)
Эманино — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Беде-Полян айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 85 киши. Почта индекси — 453446, ОКАТО коду — 80215804009.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Шөнвальде (Альтмарк)
Шөнвальде (Альтмарк) (Schönwalde (Altmark)) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Штендаль районуна кирет.
Калкы - 119 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 5,01 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 90 505. Муниципалитеттин башчысы — Вильфрид Хорстман.
Лэйк Линдэн
Лэйк Линдэн (Lake Linden) — Мичиган штатынын Houghton округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1081 киши. Болжолдуу аянты - 2.0 км². FIPS коду — 26-44780.
Кепина
Кепина (Кепена) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО, Архангельск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Сояна дарыясынын сол жээгинен 140 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 75 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — АО деңиз бассейнинин дарыяларыВоронов тумшугунан (Мезень дарыясын кошпогондо) Канин Нос тумшугуна чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Мезень.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Электр менен чалгындоо
Электр менен чалгындоо - чалгындоо геофизикасынын бир бөлүмү. Электр менен чалгындоонун 50дөн ашык ыкмалары жана модификациялары бар. Алар геологиялык структураларды изилдөөдө, геологиялык карта түшүрүүдө, кен байлыктарды издөөдө жана чалгындоодо кеңири пайдаланылат.
Электр менен чалгындоо изилдөө принциптерине жараша 2 топко бөлүнөт:
Электр менен жылытуу
Электр менен жылытуу - имараттын температурасын электр энергиясын жылуулук энергиясына айландыруу менен жогорулатуу. Атайын приборлордон турган система аркылуу ишке ашырылат. Электр жылыткычтын типтери: жылуулук желдеткичи, инфра-кызыл жылыткыч, май радиатору, дубалдан жана полдун астынан жылытуу, конвектор, электр камини, электр от казаны. Электр менен жылытуу жылуулуктун экологиялык жактан таза булагы болуп эсептелет.
Электр менен чалгындоо
1) туруктуу ток менен чалгындоо ыкмасында 2 электроддун жардамы менен жерге туруктуу ток жиберилет. Анын натыйжасында пайда болгон чыңалуу башка 2 электроддун жардамы менен өлчөнөт. Алардан каршылык эсептелип чыгарылат. Электроддун конфигурациясын эске алуу менен бул каршылык жер астындагы кайсыл мейкиндикке таандык экени такталат. Электроддун ток таратуусун чоңойтуу менен улам терендеп изилденет. Ал вертикалдык электр зонддоосу үчүн негизги факторлордун бири болуп саналат. Бул топко, ошондой эле полярлашуудан пайда болгон талаанын фазасын жана амплитудасын өлчөөгө, 1 уюлдуу аралаш жана 2 уюлдуу электр зонддоого, туруктуу ток менен 2 жана 3 өлчөмдүү томографияга негизделген модификациялар да кирет;
2) электр магниттик зонддоо ыкмасы негизинен, геологиялык кесиндини катмарларга, блокторго ажыратуу жана катмарлардын жайгашуу ыраатын аныктоо талап кылынган региондук, тектон. структуралык картага түшүрүү жана чалгындап изилдөөлөрдө пайдаланылат. Нефть жана газ кендерин издөөдө кеңири колдонулат. Электр томографиясы кенташ чалгындоосунда, экологиялык жана инж.-геологиялык маселелерди чечүүдө чоң роль ойнойт.
Керме тоо
Керме тоо
1) Керме тоо орографиялык термин ж-а топоним. Созулуп жаткан узун тоо кыркасы. Кыргызстандагы тоолорго мүнөздүү жалпы ат; Теңир-Тоо, Алатоо, Тянь-Шань тоо системасы деген оронимдердин синоними.
2) Түштүк Кыргызстандагы жапыз тоо.
Араван ж-а Акбуура сууларынын аралыгындагы майда «жетим» тоолордун (Ош тоолору) түш.-батыш четин түзөт. Уз. 10–11 км. Деңиз деңг. бийикт. 850–900 мден 1500 мге чейин. Бийик түш.-чыгышы Кекиликтоо (чокусу 1486 м), андан ары Кызкууду аталып, аягы батышта Араван кышна чейин созулуп, жапыз Мазартоо (Тешиктоо) м-н бүтөт. Негизинен девондун сланец, аки таш тектеринен түзүлгөн. Тоо беттери өсүмдүктөргө жарды, жылаңач, аскалуу. Каксоо эфемердүү чөл ж-а жарым чөл өсүмдүктөрү, жылга коктуларында майда бадалдар өсөт. жайыт.
Меренков Виктор Захарович
Меренков Виктор Захарович (1937-жылы туулган, Өзбек ССРи, Самарканд шаары – 1993, Бишкек) – ирригатор, техника илимдеринин доктору (1987), профессор (1989). КМУну (1960) бүтүргөн. Кыргыз ССР Илимдер академиясынын Физика-математикалык институтунда кенже илимий кызматкер, ФПИде, КМКТАУда кафедра башчысы. Суу чарба системасын башкаруу тармагы боюнча адис. 50дөн ашык илимий эмгеги, анын ичинде 3 монографиясы жарык көргөн. Эмгектери: Автоматизированная система проектирования АСП капитальной планировки орошаемых земель на ЭВМ Минск-224. Ф., 1972; Оптимизация планов развития орошения. Ф., 1972.
Гроссерлах
Гроссерлах (Großerlach) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Ремс-Мур районуна кирет.
Калкы - 2488 киши(2013-ж.). . Аянты - 27,14 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 1 19 024. Мэр — Христоф Егер.
Нидертребра
Нидертребра (Niedertrebra) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Веймар районуна кирет.
Калкы - 824 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 8,98 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 71 064. Муниципалитеттин башчысы — Мартин Тремель.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 13 шаардык районго бөлүнөт.
Райхертсхофен
Райхертсхофен (Reichertshofen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Пфаффенхофен (Ильм) районуна кирет.
Калкы - 7503 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 36,9 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 86 147. Муниципалитеттин башчысы — Михель Франкен.
Калк географиясы
Калк географиясы — түрдүү социалдык, экономикалык, тарыхый жана табигый шарттарда калктын жана калктуу жерлердин азыркы курамын жана өнүгүүсүнүн закон ченемин, аймак боюнча өзгөчөлүктөрүн изилдөөчү илим. Экономикалык Географиянын бир тармагы. Калк географиясы эки негизги багытка ажыратылат: 1) өз алдынча өлкөлөрдү жана анын айрым бөлүктөрүндөгү (Кыргызстанда — облус, район, айыл округу, айыл калкы) калкты изилдөө; 2) тармактарды жана калк жайгашкан аймактык системаларды региондук айырмачылыктары аркылуу калктын отурукташуу типтерин жана формаларын изилдөө; мында байкоонун бирдиги болуп конуш (кыштак) эсептелет. Жогорудагы эки багыт тең бири-бири менен тыгыз байланышта. Калк географиясы төмөнкүлөрдү иликтейт: калктын өндүрүштөгү аймактык айырмачылыктарын; анын демогр. структурасын; социалдык жана этностук курамын; эмгек ресурстарын жана аны пайдаланууну; миграциянын ургаалдуулугун, анын курамын жана багытын; калктын жыштыгын жана аймакка жайгаштыруу тибин, жашоо ыңгайындагы аймактык айырмачылыктарын окутат. Бул аркылуу калк географиясынын башка тармактары келип чыкты: эмгек ресурстарынын географиясы, миграция географиясы, калктуу пункт географиясы жана башка калк географиясы демография, этнография, социология, экономика жана башка илимдер менен тыгыз байланышта.
Мырзакматов Айбек Сапарбекович
Мырзакматов Айбек Сапарбекович (12. 7. 1958-ж. туулган, Нарын шаары) - коомдук ишмер, жетекчи кызматкер, агартуучу.
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Эллсворс (Миннесота)
Эллсворс (Миннесота) (Ellsworth) — Миннесота штатынын Nobles округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 463 киши. Болжолдуу аянты - 1.7 км². FIPS коду — 27-18836.
Рокланд (Мэн)
Рокланд (Мэн) (Rockland) — Мэн штатынын Нокс округуна караган АКШ шаары.
Лайндбороу (Нү-Гэмпшир)
Лайндбороу (Нү-Гэмпшир) (Lyndeborough) — Нү-Гэмпшир штатынын Хиллсбороу округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1683 киши. Болжолдуу аянты - 79.1 км². FIPS коду — 33-44580.
Ричланд (Миссисипи)
Ричланд (Миссисипи) (Richland) — Миссисипи штатынын Ранкин (Rankin) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 6027 киши. Болжолдуу аянты - 31.7 км². FIPS коду — 28-62400.
Кочкор шаар чалдыбары
Кочкор шаар чалдыбары – 10–12-к-дагы караханийлер дооруна таандык шаар калдыгы.
Каракол суусунун сол жээгинде жайгашкан. Шаар Кочкор-Ата мазарынан 4 км алыстыкта жайгашып, туурасы 400 м, уз. 870 м өлчөмүндөгү тик бурчтук аянтты ээлеп жаткан. Кочкор шаар чалдыбарынан жөнөкөй чопо ж-а сырдалган карапа идиш-тердин Караханийлер дооруна таандык сыныктары табылган. Шаар калдыгынын түш.-батыш урандысын бойлой Кыркчоронун күмбөзү деп аталган 18-кылымга таандык эстеликтер орун алган. Соңку мезгилдеги изилдөөлөр Кочкор шаар чалдыбары 10–12-к-да өкүм сүргөн Кочңар-Башы ш-нын орду экендиги Абу Саид Гардизинин «Зайн ал-ахбар» ж-а Махмуд Кашгаринин «Диван лугат ат-түрк» эмгектериндеги маалыматтар б-ча ырасталды.
Шеф Адам Жонс
«Шеф Адам Жонс» (Burnt) — режиссёр Жон Уэллстин 2015-жылы тартылган американын драма жанырындагы тасмасы.
Тасманын бет ачаары 2015-жылы 30-октябрда болгон.