cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Канкун
Канкунга эл 16-кылымда эле отурукташа баштаган. 1970-жылдан шаар. Университеттер (технологиялык, Кариб) бар. Шаардын экономикасынын негизин туризм түзүп, меймандарды кабыл алуу жана аларды тамак-аш менен камсыздоого тыгыз байланышта. Көптөгөн бульварлар, 140ка жакын отелдер (түрдүү класстагы), 380ге жакын ресторан, көп сандаган соода борборлору жана клубдар иштейт. Лагуна менен шуру рифтери туристтерди өтө кызыктырат. Экологиялык парктар уюштурулган.
Андэрвуд (Айова)
Андэрвуд (Айова) (Underwood) — Айова штатынын Поттаваттами округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.9 км². FIPS коду — 19-79500.
Калкы
2010-жылы калкы 688 киши болгон.
Броунсвил (Кентукки)
Броунсвил (Кентукки) (Brownsville) — Кентукки штатынын Эдмонсон (Edmonson) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 921 киши. Болжолдуу аянты - 4.1 км². FIPS коду — 21-10324.
Уезбаев Канчоро
Уезбаев Канчоро (1924, Көдүл айылы - 1995, Көтөрмө айылы) - Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими (1984).
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Бад-Брюккенау
Бад-Брюккенау (Bad Brückenau) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан Шаар. Төмөнкү Бавария административдик округуна карайт. Бад-Киссинген районуна кирет.
Калкы - 6756 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 23,73 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 72 113. Мэр — Томас Ульман.
Шаар административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Месна
Месна — Орусиядагы дарыя. Ненец АО, Архангельск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - АО деңиз орун алган. Дарыянын узундугу - 149 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — АО деңиз бассейнинин дарыяларыВоронов тумшугунан (Мезень дарыясын кошпогондо) Канин Нос тумшугуна чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Мезень.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Бронхография
Бронхография — кекиртекти жана бронхторду рентген контрасттуу заттарды жиберип, рентгенологиялык изилдөө методу.
Шкопау
Шкопау (Schkopau) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Мерзебург-Кверфурт районуна кирет.
Бронхография
Бронхография кекиртек, өпкө жана бронхтогу ооруларды (түрдүү шишиктерди, туберкулёз, бронхоэктаза жана башка) аныктоодо, өнөкөт сезгенүү ооруларды операцияга даярдоодо, дарылоонун натыйжасын текшерүүдө колдонулат. Оорулуунун жалпы абалы начар убакта, жүрөк-кан тамырдын, бөйрөктүн катуу ооруларында жана башка Бронхография жасоого болбойт.
Шкопау
Калкы - 11 458 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 90,66 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 88 330. Муниципалитеттин башчысы — Детлеф Альбрехт.
Бронхография
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы. «Ден соолук» Медициналык энциклопедия. - Ф.:1991, ISBN 5-89750-008-8
Бүйлө
Бүйлө — үстүңкү жана астыңкы жаактын альвеола өсүндүлөрүн каптап туруучу былжыр челдин бөлүгү.
Бүйлө ооз көңдөйүнүн кире беришинен ооздун түбүндөгү кыймылдуу былжыр челине чейин жайгашкан. Үстүңкү Бүйлө катуу таңдайдын жумшак тканына өтөт. Бүйлө тиштин түбүн бекем кармап, алардын арасында бүйлө урчуктарын пайда кылат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы. «Ден соолук» Медициналык энциклопедия. - Ф.:1991, ISBN 5-89750-008-8
Уезалиев Абылгазы
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Майкл Пеня
Майкл Энтони Пеня (Michael Peña; 1976-жылы, 13-январда туулган) ― америкалык актер жана музыкант. Ал "Кагылышуу" (анг. Crash, 2004), "Дүнөлүк соода борбору" (анг. World Trade Center, 2006), "Атуучу" (анг. Shooter, 2007), "Байкоо жана билдирүү" (анг. Observe and Report, 2009), "Көк тиреген кабаттуу үйдү тоноо" (анг. Tower Heist, (2011), "Согуш майданы: Лос-Анжелес" (анг. Battle: Los Angeles, 2011), "Күзөттүн бүтүшү" (анг. End of Watch, 2012), "Кылмышкерлер тобу" (анг. Gangster Squad, 2013), "Америкалык афера" (анг. American Hustle, 2013), "Каар" (анг. Fury, 2014), "Кумурска адам" (анг. Ant-Man, 2015), "Марстык" (анг. The Martian, 2015), жана "Том жана Жерри: Кино" (анг. Tom and Jerry: The Movie, 2021) сыяктуу көптөгөн тасмаларда тартылган.
Уса-Степановка (Благовещен району, Башкыртстан)
Уса-Степановка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Октябрь айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 37 киши. Почта индекси — 453455, ОКАТО коду — 80215834010.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Шейлин Вудли
Шейлин Дианн Вудли (Shailene Woodley; 1991-жылы, 15-ноябрда туулган) - америкалык актриса жана активист. Шейлин Калифорниядагы, Сан-Бернардино аймагында төрөлүп, Сими өрөөнүндө чоңойгон. Ал Энтони Мейндлдан актердук чеберчилик боюнча сабак алып, "Атаны алмаштыруу" (анг. Replacing Dad) тасмасында дебюттук ролун аткарган. "Үй деп аталган жер" (анг. A Place Called Home) тасмасында баш каарман Калифорния Форддун ролу жана "Фелисити: Америкалык кыздын жоруктары" (анг. Felicity: An American Girl Adventure) тасмасында Фелисити Мерримандын ролдору үчүн "Young Artist Award " сыйлыгына көрсөтүлгөн. Ал эми ABC телеканалындагы "Америкалык өспүрүмдүн сырдуу жашоосу" (анг. The Secret Life of the American Teenager) деп аталган үйбүлөөлүк сериалда Эми Ювергенстин ролун аткаргандыгы үчүн элге тааныла баштаган.
Андан соң, Вудли ар кандай популярдуу жана жакшы сын-пикирлерге арзыган тасмаларга тарылуу менен кино жылдызга айланган. Алардын арасында "Урпактар" (анг. The Descendants) тасмасындагы ролу үчүн "Алтын Глобус" сыйлыгынын "Экинчи пландагы эң мыкты актриса-тасма категориясы" наамына көрсөтүлгөн, жана "Independent Spirit Award" сыйлыгынын "Экинчи пландагы эң мыкты актриса" наамын жеңип, "Cannes Trophée Chopard" сыйлыгына ээ болгон. "Таасирдүү убакыт" (The Spectacular Now) тасмасына "Санденс Кинофестивалынын" жюрилеринин атайын "Таасирдүү аткаруу" деген сыйлыгын жеңип алган. Ал эми "Күнөө биздин жылдыздарда" (анг. The Fault in Our Stars) тасмасы үчүн да жагымдуу мактоолорго арзыган. Вудли "Дивергент" (анг. The Divergent) чыгарылыштарындагы ролу менен дүйнөлүк атактуулукка ээ болгон. Буга кошумчалай ал "Сноуден" (анг. Snowden) тасмасында тартылап, андан соң HBO телеканалындагы "Чоң бирок кичинекей жалган" (анг. Big Little Lies) кыска сериялуу сериалда жалгыз бой эненин ролун аткаргандыгы үчүн жагымдуу сын-пикирлерге ээ болгон.
Кан куюу
Кан куюу – дарылоо максатында оорулуунун кан тамырына (реципиентке) донор канын же кан дары-дармектерин куюу. Эритроциттин санын толуктоо, айланган кандын көлөмүн жана анын осмос басымын калыбына келтирүү үчүн, ошондой эле ууланганда канга аралжы заттар (физиологиялык эритме) пайдаланылат. Оорулуунун канына донордун каны туура келгенде гана куюлат. Хирургиялык операция убагында кеткен канды толуктап, оорулуунун организмин уулуу заттардан арылтып, инфекцияга туруктуулугун жогорулатат, кан басымын жөнгө келтирип, дем алууну жакшыртат. Оорулууга түздөн-түз донордон реципиентке же алдын ала консерваланып, даярдалган кан куюлат. Ар бир Кан куюнун алдында кан топтору, резус-фактор, донор менен реципиенттин канынын биол. жактан туура келиши текшерилет. Эреже боюнча бирдей топтогу кан куюлат. 1-топтогу резус – терс кан башка бардык топтогу оорулуунун канына туура келет. Кан куюу катуу кырсыкка кабылганда, кан көп кеткен операцияда, ичке кан көп акканда, күйүктө, аз кандуулукта, жугуштуу ооруларда жана башка колдонулат.
Римбах
Римбах (Rimbach) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Пфальц административдик округуна карайт. Кам районуна кирет.
Хермансбург
Хермансбург (Hermannsburg) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Целле районуна кирет.
Калкы - 8172 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 118,63 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 51 013. Муниципалитеттин башчысы — Фридрих-Вильхельм Кайзер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Трофика тизмеги
Трофика тизмеги, азыктануу тизмеги - организмдердин өз ара мамилелери, ал аркылуу экосистемада заттардын жана энергиянын трансформациясы (айлануусу) жүрөт. Адатта ар бир турдун азыктык курамын бир эмес, бир нече түрлөр түзүп, ошол эле учурда өзү да башка бир канча түрлөргө азык болот. Биоценоздогу азыктык байланыш же Трофика тизмеги организмдерди бири бирине энергиялык жактан көз каранды кылып, биоценоздук системанын туруктуулугун камсыз кылууда чоң роль ойнойт. Трофика тизмеги канчалык жыш болсо, биоценоздун туруктуулугу ошончолук жогору болот. Ошондой эле биоценоздогу Трофика тизмегин түзгөн организмдер сандык жана сапаттык жактан белгилүү бир катышта болуп, бири бирине көз каранды болот. Эгерде бир түрдүн саны көбөйүп же азайып кетсе, анда экинчи бир түрдүн санынын азайышына же көбөйүшүнө алып келет. Мис., энтомофаг жаныбарлардын санынын азайышы, алар азыктануучу фитофаг курт-кумурскалардын санынын көбөйүшүнө алып келет. Эгерде биоценоздо бир түр азайып же жок болсо, анда ошол эле биоценоздо анын ордун башка түрлөр ээлейт, к. Биоценоздогу организмдер байланышы.
Стрэффорд (Нү-Гэмпшир)
Стрэффорд (Нү-Гэмпшир) (Strafford) — Нү-Гэмпшир штатынын Стрэффорд округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3991 киши. Болжолдуу аянты - 33.2 км². FIPS коду — 33-73860.
Таун оф Брансвик (Мэн)
Калкы - 20 278 киши. Болжолдуу аянты - 140.4 км². FIPS коду — ?.
Артур Миллер
Миллер Артур (17. 10. 1915, Нью-Йорк – 10. 2005, Конектикут штаты, Роксбери) – америкалык. драматург. «Коммивояжёрдун өлүмү» (1949) трагедиясында «кичине адамдын» үмүт, ишеним жана моралдык норма катары туткан «ийгилигинин» кыйрашын чагылдырат. «Катаал сыноо» (1953) аттуу элдик тарыхый хрониканын автору. Экзистенциалисттик маанайдагы интеллектуалдык драмасында («Бул Вишиде болгон», 1965) дүйнөдөгү терс көрүнүштөр үчүн ар бир адамдын жоопкерчилиги көрсөтүлөт. «Дүйнөнүн жаралышы жана башка иштер» (1972) аттуу комедиясында адамдын күнөөлүүлүгү жана анын адеп-ахлакты тутууга кылгaн аракетинин ортосундагы ирониялык коллизия берилген. «Америкалык хронограф» (1980) ж. б. пьесалары бар.
Кайфенхайм
Кайфенхайм (Kaifenheim) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кохем-Целль районуна кирет.
Калкы - 824 киши(2013-ж.). . Аянты - 6,17 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 35 043. Муниципалитеттин башчысы — Руди Ирмитер.
Флора (Миссисипи)
Флора (Миссисипи) (Flora) — Миссисипи штатынын Madison округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1546 киши. Болжолдуу аянты - 8.8 км². FIPS коду — 28-24940.
Грос-Тецлебен
Грос-Тецлебен (Groß Teetzleben) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Деммин районуна кирет.
Калкы - 711 киши(2013-ж.). . Аянты - 21,67 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 52 029. Муниципалитеттин башчысы — Карин Хес.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Мулликэн
Мулликэн (Mulliken) — Мичиган штатынын Eaton округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 557 киши. Болжолдуу аянты - 2.7 км². FIPS коду — 26-56140.
Каноэ
Каноэ (испанча сапоа – кичине кайык; кариб индейлеринин тилинен өздөштүрүлгөн) – 1) Түндүк Америка индейлеринин жыгачтын чулу сөңгөгүнөн оюп жасалган же жыгач каркасы тери менен капталган кайыгы; калак бекитүүчү оюктары жок, бир жагы менен шилөөчү калактары болот; 2) спорттук чакан кайык. Анын чоңдугу, салмагы, формасы мелдеш эрежелерине ылайыкталып курулат. Каноэ боюнча эл аралык федерация 1946-жылы уюушулган.
Тыналиев Медин
Тыналиев Медин (1938, Бууракан айылы - 2000, Бишкек шаары) - уролог, медицина илимдеринин доктору (1984), профессор (1986). Кыргыз УИАнын корреспондент мүчөсү (1997).
1986-жылдан Ошол эле кафедранын профессору, кафедра башчысы болуп иштеген. Анын илимий эмгектери негизинен бөйрөк-таш ооруларын, заара бөлүп чыгаруучу системалардын сезгенүүсүн изилдөөгө арналган. Ал өзүнүн окуучулары менен курорттук факторлорду, жергиликтүү дарылоо ресурстарын, ошондой эле урология ооруларын алдын алуу жолдорун изилдеген. Жалал-Абад курортундагы минерал суусунун нефролитиаз, өнөкөт пиелонефритке таасирин аныкташкан. З00дөн ашык илимий эмгектин (анын ичинен 4 монография, 22 окуу куралы),10 рационализатордук сунуштун,10 ойлоп табуунун автору. Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген врачы (1992), Кыргыз Республикасынын мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты («Бөйрөк-таш оорулары» деген китеби үчүн; 1992).
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Тростник
Тростник, бал камыш (Phraqmites) - дан өсүмдүктөр тукумунун уруусу. Бийикт. 3,5, кээде 6 жге жетет. Көп гүлдүү, машагы шыпыргы топ гүлгө чогулган. Негизинен вегетациялык жол менен көбөйөт. Тростниктин 5 түрү Арктика менен Антарктидан башка бардык жерде, 2 түрү Азия, Африка жана Австралиянын тропигинде, 1 түрү Чыгыш Азия жана Аргентинада кездешет. Көлмө жээгинде, сазда жана саздуу токойлордо калың өсөт. КМШ өлкөлөрүндө 2 түрү (түштүк жана жапон Тростниги) Ы. Чыгышта өсөт. Ал кагаз-целлюлоза өнөр жайында сырьё катары пайдаланылат. Өстүрүлгөн түрүнөн кант алынат.
Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Түркмөнов Мамбет
Түркмөнов Мамбет (1928, Токтогул айылы - 1984, Бишкек) - медицина илимдеринин доктору (1978).
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Матильда эффектиси
Матильда эффектиси – бул аялдардын илимге кошкон салымын системалуу түрдө четке кагуу, алардын эмгегин басаңдатуу жана аялдардын эмгегин эркек кесиптештерине ыйгаруу. Бул эффект биринчи жолу суфражист жана аболиционист  (1826-1898) "Аял ойлоп табуучу катары" аттуу очеркинде сүрөттөлгөн. "Матильда эффектиси" терминин 1993-жылы илим тарыхчысы тарабынан киргизилген. Роситтер бул эффекттин бир нече мисалдарын келтирет. , 12-кылымдагы италиялык дарыгер аял. Ал жазган китептер анын өлүмүнөн кийин эркек жазуучуларга таандык деп калган. Он тогузунчу жана жыйырманчы кылымдардагы Матильда эффектисин көрсөткөн мисалдар катары, Мария Склодовская-Кюри, , ,  жана  көрсөтсөк болот.
Матильда эффектиси менен катар Матай эффектиси да бар. Бул эффектке карата элге таанылган илимпоз менен ага салыштырмалуу белгисиз илимпоз бирге иштеп бир илимий эмгектин соавторлору болсо, же бөлөк иштеп, бирок алардын эмгектери окшош болсо, белгилүү илимпоз кесиптешине караганда көбүрөөк таанылат.
Жынысты аялдан эркекке алмаштырган Стэнфорд университетинин Медицина мектебинин нейробиологу, профессор Бен Баррес учурдагы жынысына жараша анын илимий жетишкендиктеринин башкача кабыл алынышы тууралуу айтып берди.
Изилдөөлөр
1991-2005-жылдардагы миңден ашык илимий басылмалардын анализи аркылуу, эркек окумуштуулардын аялдарга караганда эркек авторлордун басылмаларына көбүрөөк шилтеме жасаары аныкталан. 2012-жылы Наймеген университетинин эки аял изилдөөчүсү Нидерланддарда профессорлукка талапкерлердин жынысы алардын баасына таасир этээрин көрсөттү. Окшош окуялар америкалык жана испан изилдөөлөр тарабынан тастыкталган италиялык изилдөөдө дагы сүрөттөлгөн.
Швейцариялык изилдөөчүлөр массалык маалымат каражаттары шоу жана интервьюларга аял кесиптештерине караганда эркек окумуштууларды көбүрөөк катышууну чакыраарын аныкташкан.
Америкалык эркек окумуштуулар дагы деле окшош жетишкендиктер үчүн, аял окумуштууларга караганда көбүрөөк таанылууга жана сыйлыктарга ээ болууда. Азыр бул айырма азайып баратат, 2000-жылдарга караганда 1990-жылдары көбүрөөк байкалган.
Көптөгөн аялдар Матильда эффектине дуушар болушканы үчүн, татыктуу таанууну ала алышпайт дегенди билдирбейт. Мисалы, Мария Гопперт-Майер непотизмге каршы мыйзамдын айынан бир нече жыл иштебесе да, 1963-жылы Нобель сыйлыгын алганга жетишкен.
Мисалдар
Матильда эффектинен жабыркаган аялдардын мисалдары:
Милитаризм
Милитаризм (militarisme, militaris которулганда – согуштук) — мамлекеттик идеология, саясий жана массалык психология, анын максаты башка өлкөлөрдү басып алуу менен өлкөнүн аскердик абалын кеңейтүү жана куралдануу. Милитаризмге жарыша куралдануу, аскердик бюджетти өстүрүү, чет мамлекеттерде өзүнүн аскерлеринин санын өстүрүү, агрессиялык согуштук-саясий блокторду (уюмдарды) түзүү, өлкөнүн экономикасында жана анын ички жана тышкы саясатында аскердик-өнөр жай комплексинин таасирин күчөтүү мүнөздүү. Милитаризм капитализм тушунда экономикалык саясий жана идеологиялык система катары калыптанган. Франция-Пруссия согушунан (1870–71) кийин, айрыкча капитализм империалисттик стадияга өтө баштаганда (20-кылымдын башы) милитаризм мурдагыдан да кыйла күчөгөн. Буга өзгөчө капиталисттик өлкөлөр ортосунда карама-каршылыктын курчушу таасир эткен. Россиядагы революциянын (1905–07) таасиринен революциялык жана улуттук-боштондук кыймыл кеңири кулач жайганда капиталисттик өлкөлөрдүн башкаруучу төбөлдөрү «ички душмандарга» каршы күрөшүү үчүн да милитаризмди күчөткөн. 1-дүйнөлүк согушка (1914–18) 74 млн киши тартылган. Анда мамлекеттик-монополисттик капитализм менен бирге милитаризмда күчөгөн. Улуу Октябрь социалисттик революциясынын таасиринен чочулаган империалисттер бүтүндөй куралдуу күчүн Совет мамлекетине каршы багыттап, аны туш тарабынан кысып кирген. Бирок совет эли ал агрессиянын мизин кайтарган. 2-дүйнөлүк согуш (1939–45) алдында дүйнөнү жаңыча бөлүштүрүүнү талап кылган өлкөлөрдө (Германия, Италия, Япония) милитаризм бөтөнчө күчөгөн. Согуштан кийин милитаризмди АКШ менен Улуу Британия кеңири колдонуп, өздөрү түзгөн агрессиячыл согуш блокторун (НАТО, СЕНТО, СЕАТО ж. б.) социалисттик өлкөлөргө жана көз каранды элдердин боштондук күрөшүнө каршы багыттаган. Алардын агрессиячыл аракети дүйнөдө согуш очокторунун чыгышына жана куралдуу кагылыштарга алып келген (мисалы, АКШнын Индикытайдагы куралдуу агрессиясы, Израилдин Египет, Сирия жана Иорданияга кол салышы). 2-дүйнөлүк согуштун аяк ташы менен милитаризмдин андан аркы өнүгүшү эл аралык кырдаалга зор таасир тийгизген. Кийин «кансыз согуш», «күч позициясы саясаты», «психологиялык согуш» ж. б. тышкы саясий пикирлер менен аскердик-саясий доктриналардын жайылышы милитаризмдин өөрчүшүнө өбөлгө түзгөн. Азыркы учурда милитаризмге жарыша куралдануу, мамлекеттик бюджетте согуштук чыгымдарды көбөйтүү, эгемен мамлекеттердин ички ишине куралдуу кийлигишүү, аскер өнөр жай күчтөнтүү кадимки көрүнүш болуп калды. Милитаризмдин активдүү улантуучусу катары эл аралык аренада экстремисттик, улутчул, террордук ж. б. мамлекеттик эмес көптөгөн уюмдар пайда болду.
Миллер Мертон Говард
Миллер Мертон Говард (16. 5. 1923, Бостон – 6. 2000, Чикаго) – америкалык. экономист-финансист. Нобель сыйлыгынын лауреаты (2009). 1943-жылы Гарвард университетин бүткөн. Чикаго университетинин профессор (1961–93), Чикаго соода палатасында (1983–85), Чикаго соода биржасында (1990–2000) коомдук директор. Миллер капиталдык рынок шартында капиталдын рыноктук наркына андагы баалуу кагаздар боюнча дивиденттик төлөмдөрдүн көбөйүшү же азайышы таасир этпестигин, ошондой эле рынок капиталына катышкан фирманын наркы анын чыгарган баалуу кагаздары эмес, анын реалдуу активи менен аныкталарын далилдеген. Эмгектери: Сколько стоит фирма? М., 2001 (Ф. Модильяни менен бирге); Эмиссия облигаций для увеличения капитала//Мировая экономическая мысль. Сквоз призму веков. Т. 5, Кн. 2. М., 2005.
Оберланд-ам-Ренштайг
Оберланд-ам-Ренштайг (Oberland am Rennsteig) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Зоннеберг районуна кирет.
Калкы - 2358 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 39,27 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 72 022. Муниципалитеттин башчысы — Вольфганг Виганд.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 7 шаардык районго бөлүнөт.
Милли...
Милли... (латынча mille – миң) – сөз алдына жалгануучу мүчө. Көлөмү боюнча 1/1000 баштапкы чоңдук бөлүгүнө барабар болгон бөлүк бирдиктеринин аталышын билдирет. Белгилениши: орусчасы – м, эл аралыгы – м. Мисалы, 1 мА (миллиампер) = 10–3 а.
Троптор
Троптор (гр. tropos - бурулуш, түрмөк) - поэтиканын же стилистиканын негизинде салттуу түшүнүктөн келип чыккан речтеги образдуулукту, көркөмдүктү, элестүүлүктү пайда кылуучу сөз же сөз айкашынын өтмө мааниде колдонулуу ыкмасы.
Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Бруксвилл (Кентукки)
Бруксвилл (Кентукки) (Brooksville) — Кентукки штатынын Брэккен округуна караган АКШ шаары.
Деттигхофен
Деттигхофен (Dettighofen) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Фрайбург административдик округуна карайт. Вальдсхут районуна кирет.
Калкы - 1081 киши(2013-ж.). . Аянты - 14,39 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 3 37 030. Мэр — Герхард Ридмюллер.
Стратфорд (Нү-Гэмпшир)
Стратфорд (Нү-Гэмпшир) (Stratford) — Нү-Гэмпшир штатынын Кус округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 746 киши. Болжолдуу аянты - 207.2 км². FIPS коду — 33-74180.
Бад-Вөрисхофен
Бад-Вөрисхофен (Bad Wörishofen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан Шаар. Швабия административдик округуна карайт. Төмөнкү Альгой районуна кирет.
Калкы - 14 105 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 57,80 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 78 116. Мэр — Клаус Холечек.
Шаар административдик курамы боюнча 12 шаардык районго бөлүнөт.
Турусбекова Анара Эмилевна
Турусбекова Анара Эмилевна (1960-ж.т., Карл Маркс атындагы колхозу) - эл агартуу отличниги.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Бышаруу
Бышаруу — теринин сезгенүүсү; тери бүктөөлөрүнүн нымдалган беттеринин өйкөлүшүнөн пайда болот.
Көбүнчө буттун бармактарынын арасы, эткээл аялдардын эмчегинин асты, колтугу, толук балдардын моюну жана башка жерлери бышарат. Терчил кишиде, заарасын кармай албагандарда жана жыныс органынан ак суюктук көп бөлүнүп чыккан кишилерде көбүрөөк болот. Бышаруу күн ысыкта өзгөчө терини таза сактабаган эткээл адамдарда, кант диабети менен ооругандарда, эмчектеги балдарда кездешет. Бышарган тери кызарып, шишимик тартып сууланат, ачышып, кычышат, кээде ооруйт. Кээде ириңдеп же мите козу карын инфекциясы түшүп, дарылоо кыйындайт. Врач дарылайт.
Бышарууну алдын алуу үчүн өздүк гигиенаны сактап, эмчектеги баланы таза багуу, терчилдикти дарылоо керек. Териси тез Бышаруучу эткээл кишилер менен балдардын тери бүктөлүүлөрүн бор кислотасынын (1 чай кашыгын 1 стакан сууга), марганцовканын мала кызыл эритмеси менен жууп, жакшылап аарчып кургатып, кайнатылган өсүмдүк майын же вазелин сүйкөө, тальк же упа себүү сунуш кылынат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы. «Ден соолук» Медициналык энциклопедия. - Ф.:1991, ISBN 5-89750-008-8
Анита (Айова)
Анита (Айова) (Anita) — Айова штатынын Касс округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 4.4 км². FIPS коду — 19-02260.
Орловка (Благовещен району, Башкыртстан)
Орловка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Орл айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 121 киши. Почта индекси — 453444, ОКАТО коду — 80215837001.
Миклашкина Виска
Миклашкина Виска — Орусиядагы дарыя. Ненец АО, Архангельск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Несь дарыясынын оң жээгинен 71 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 11 км.
Суу реестринин маалыматтары
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Римпар
Римпар (Rimpar) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Вюрцбург районуна кирет.
Калкы - 7747 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 36,42 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 79 180. Муниципалитеттин башчысы — Буркард Лозерт.
Миллион
Миллион, миң жерде миң – 1ден кийин 6 нөлү бар сан, башкача айтканда 106 саны.
Фалмаус (Мэн)
Фалмаус (Мэн) (Falmouth) — Мэн штатынын Камберленд округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 11185 киши. Болжолдуу аянты - 96.9 км². FIPS коду — 23-24495.
Флоренс (Миссисипи)
Флоренс (Миссисипи) (Florence) — Миссисипи штатынын Rankin округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2396 киши. Болжолдуу аянты - 15.2 км². FIPS коду — 28-24980.
Генри Кавил
Генри Уиллиям Далглиш Кавил (Henry Cavill; /ˈkævᵻl/; 1983-жылы, 5-майда туулган) - британиялык актер. Кавил актердук кесибин "Монте Кристо Графы" (анг. The Count of Monte Cristo, 2002) жана "Мен сарайды басып алам" (анг. I Capture the Castle, 2003) адаптацияланган тасмаларда тартылуу менен баштаган. Андан соң ал Би-Би-Сидеги "Линли инспектордун изилдөөлөрү" (анг. The Inspector Lynley Mysteries), ITV телеканалындагы "Мидсомердеги өлтүрүүлөр"(анг. Midsomer Murders), Showtime телеканалындагы "Тюдорлор" (анг. The Tudors) сыяктуу телесериалдарда кыска жана экинчи пландагы ролдорду аткара баштаган. Кийинчерээк "Тристан жана Изолда" (анг. Tristan & Isolde, 2006), "Жылдыздуу чаң" (анг. Stardust, 2007), "Кандуу агым" (анг. Blood Creek, 2009) жана "Өлбөстөр" "Immortals, 2011) сыяктуу Голливуд тасмаларында роль жараткан.
Кехил DC Extended Universe тарткан "Болот адам" (анг. Man of Steel, 2013) супер баатыр тасмасында супер баатырдын ролун аткаруу менен кеңири таанылып, дүйнөлүк атактуулукка жеткен. Бул тасма 2016-жылы "Бэтмен суперменге каршы: Адилеттүүлүк таңында " (анг. Batman v Superman: Dawn of Justice) тасмасы чыкканга чейин эң кирешелүү супер баатыр тасма болгон жана бул тасмада да Кехил баш каармандын ролу аткарган. 2015-жылы ал Арми Хаммер менен биргеликте "А.Н.К.Л. агенттери" (анг. The Man from U.N.C.L.E) тасмасында тартылган.
Херцберг (Гарц)
Херцберг (Гарц) (Herzberg am Harz) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан Шаар. Остероде районуна кирет.
Калкы - 13802 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 71,88 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 1 56 009. Мэр — Герхард Вальтер.
Шаар административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Шкортлебен
Шкортлебен (Schkortleben) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Вайсенфельс районуна кирет.
Калкы - 629 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 7,05 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 84 435. Муниципалитеттин башчысы — Хельмут Кюн.
Тропия
Тропия... (гр. tropos - бурулуш, багыт) - татаал сөздөрдүн багыттарды туюнтуучу бөлүгү (мис., анизотропия).
Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Кан пайда болуу
Кан пайда болуу, гемопоэз – жаныбарлар менен адамдын кан клеткаларынын пайда болуу, өөрчүү, жетилүү процесси. Адам менен омурткалуулардын кан клеткалары аз убакыт жашайт (мисалы, адамдын эритроцити 120, лейкоцити 5, тромбоцити 4 күн, лимфоцит бир нече күндөн бир нече айга чейин). Организмде кан клеткаларынын тынымсыз бузулуп турганына карабастан, жаңысы менен алмашып, канда алардын саны өмүр бою бир калыпта сакталып турат. Омурткасыз жаныбарларда кан көңдөй суюктугунда жана кандын өзүндө пайда болот. Кан сүт эмүүчүлөр менен адамда кан пайда кылуучу органдарда пайда болот: эритроциттер, лейкоциттер жана тромбоциттер – сөөк кемигинде; лимфоциттер лимфа түйүндөрүндө, көк боордо, богок безинде, сөөк кемигинде жаралат. Кан пайда болуу жана кан клеткаларынын сан жана сапатынын өзгөрүүлөрүн бир катар гормондор, витаминдер (мисалы, В12, фоли кислотасы), ошондой эле өзгөчө заттар – гемопоэтиндер жөнгө салып турат. Сүт эмүүчү жаныбар менен адамдын түйүлдүгүндө Кан пайда болуу мезенхима клеткаларынан башталат. Кандын алгачкы пайда болуусу 19 күндүк эмбриондон (түйүлдүктүн экинчи айында) байкалат. Кийинчерээк боордо – эритроциттер жана лейкоциттер, богок безинде лимфоциттер жаралат. Түйүлдүк 4 айга караганда Кан пайда болуу кемик менен чучукта жүрөт. Бул мезгилде лимфа түйүндөрү калыптанып, анда лимфоциттер пайда болот. Көк боордо Кан пайда болуу бала төрөлгөндөн кийин башталат. Кан жоготууда, канда кычкылтек жетишпегенде, сезгенүү процессинде, жугуштуу ооруларда организмде Кан пайда болуу күчөйт. Бул организмдин коргонуу функциясын билдирет. Организмде темир, В12 витамини жетишпегенде, көк боор ооруганда, айрым уу заттар менен ууланганда Кан пайда болуу начарлап, аз кандуулукка алып келет.
Азык түлүк кошуундары
Азык түлүк кошуундары -эгин, азык-түлүктүн башка түрлөрүн даярдоо үчүн 1918–20-ж-нда түзүлгөн.
Бул кошуундарга жумушчулардын, кедей-дыйкандардын ыктыярдууларынан партиялык, сов. уюмдар сунуш кылгандары кабыл алынып, эгиндүү райондорго жөнөтүлгөн. Кийинчерээк Азык түлүк кошуундары РСФСР Азык-түлүк Эл Комиссариатынын Бирдиктүү азык-түлүк реквизиция армиясына кошулуп, 1919-ж-дан ички тартип сактоо аскеринин карамагына өттү. Азык түлүк кошуундары тарабынан туруктуу баа м-н сатып алынган же кулактардан тартып алынган эгин мамл-тин карамагына өткөрүлгөн. Түркстан АССРде мындай кошуундарда 1920-ж. 4 миңден ашык киши иштеген. Эгин даярдоо м-н саясий-агартуу иштерин да жүргүзүшкөн. Кыргызстандын айрым ра-йондорунда мамл-ке эгин даярдоодо, азык-түлүк саясатын жүргүзүүдө, кедей-дыйкандардын чарбасын уюштурууда, кулактардын ж-а бай-манаптардын каршылыгын жоюуда жарды-жалчы комитеттери м-н бирге көп иштерди аткарган. Азык түлүк кошуундары граждандык согуштан кийин жаңы экон. саясатка өткөндө жоюлган.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз тарыхы: Энциклопедия / Жооптуу редактор А.Асанканов. – Бишкек: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2003. – 464 б.: сүрөт. – ISBN 5-89750-150-5.
Канпер
Алгач кыштак катары 1579-жылдан эскерилет. Индиянын ири соода өнөр-жай борбору. Машина куруу, металл иштетүү (самолёт, станок куруу, электр-техникалык жана башка), химиялык (пластмасса буюмдар, самын жана кир кетирүүчү каражаттар), жеңил (булгаары-бут кийим), тамак-аш (күрүч акталат, татымалдар) өнөр-жай ишканалары иштейт. Ошондой эле текстиль (кебез, жибек, кыл торко жана синтетика кездемелер) өнөр-жай өнүккөн. Университеттер, институттар бар.
Милонит
Милонит (грекче melōn – тегирмен) – тоо массивдеринин тектоникалык жаракаларында пайда болуучу кыймыл-аракеттен келип чыккан упадай майда талкаланган тектер. Күчтүү басым тоо тектерди (гранит, гнейс, кристаллдуу сланец, кварцит ж. б.) сүргүлөп майдалайт, ныктап таптайт. Упадай өтө майда талкаланып, ныкталып калат. Микроскоп менен караганда кварц, талаа шпаты жана слюданын майда какарттары, серицит даана көрүнөт. Катаклаздан упадай майдаланган бүртүкчөлөрү (минералдары) менен айырмаланат.
Турусбеков Келгенбай
Турусбеков Келгенбай (1944-ж. т., Мазарсуу айылы) - Кыргыз ССРинин элге билим берүү отличниги (1990).
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Каленборн (Альтенар)
Каленборн (Альтенар) (Kalenborn (bei Altenahr)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Арвайлер районуна кирет.
Калкы - 700 киши(2013-ж.). . Аянты - 4,33 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 31 036. Муниципалитеттин башчысы — Конрад Лөндорф.
Еврокөрүнүү ыр сынагы 2017
Биринчи жарымфинал
Жарымфиналдын төмөнкү катышуучу – өлкөлөрү, жана, , добуш беришет.
Экинчи жарымфинал
Жарымфиналдын төмөнкү катышуучу – өлкөлөрү, жана, , добуш беришет.
Обермасфельд-Гримменталь
Обермасфельд-Гримменталь (Obermaßfeld-Grimmenthal) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Шмалькальден-Майнинген районуна кирет.
Калкы - 1248 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 5,59 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 66 049. Муниципалитеттин башчысы — Мартин Хофман.
Турумкулова Саадат
Турумкулова Саадат (1920, Акчий-Карасуу айылы - 1999, Актектир айылы) - саанчы;
Кыргыз ССР Жогорку Советинин депутаты ( 1963-67). 1936-68-ж. Ленин атындагы колхоздо колхозчу, саанчы Ж. Турдумамбетов болуп иштеген.
Санапи (Нү-Гэмпшир)
Санапи (Нү-Гэмпшир) (Sunapee) — Нү-Гэмпшир штатынын Салливан округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3365 киши. Болжолдуу аянты - 65.3 км². FIPS коду — 33-75060.
Мэдисон Хэйтс
Мэдисон Хэйтс (Madison Heights) — Мичиган штатынын Oakland округуна караган АКШ шаары.
Ошмянка (Благовещен району, Башкыртстан)
Ошмянка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Орл айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 219 киши. Почта индекси — 453444, ОКАТО коду — 80215837002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Фолкнэр (Миссисипи)
Калкы - 212 киши. Болжолдуу аянты - 2.8 км². FIPS коду — 28-24220.
Турдумамбетов Жолдошбек
Турдумамбетов Жолдошбек (1942-ж. т., Карасуу айылы) - коомдук ишмер; Кыргыз ССР Жогорку Советинин (1985-90), Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин эл өкүлдөр жыйынынын депутаты (2000-жылдан).
Грос-Филен
Грос-Филен (Groß Vielen) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Мүриц районуна кирет.
Турдумамбетов Жолдошбек
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Грос-Филен
Калкы - 373 киши(2013-ж.). . Аянты - 13,29 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 56 020. Муниципалитеттин башчысы — Ингеборг Хеллер.
Фармингдэйл (Мэн)
Калкы - 2 804 киши. Болжолдуу аянты - 29.8 км². FIPS коду — 23-23011.
Брумли (Кентукки)
Калкы - 838 киши. Болжолдуу аянты - 1.0 км². FIPS коду — 21-09856.
Жер-суу реформалары
Жер-суу реформалары – 20-жылдары Түркстан АССРинде ж-а Казакстанда кедей дыйкандардын пайдасы үчүн Совет бийлигинин жүргүзгөн социалдык-экон. кайра куруулар. Жер-суу реформалары Кыргызстанда 2 этап м-н ишке ашырылган.
АРИС (Кыргыз Республикасынын коомчулукту өнүктүрүү жана инвестициялоо Агентствосу)
Кыргыз Республикасынын коомчулукту өнүктүрүү жана инвестициялоо Агентствосу (АРИС) Кыргыз Республикасынын Президентинин 2003-жылдын 15-октябрындагы Жарлыгы менен
Жер-суу реформалары
1-этапта (1921–22-ж.) падышалык бийликтен калган колониализмдин калдыктарын жоюуга багытталган иштер жүргүзүлүп, жергиликтүү элдердин ж-а орус дыйкандарынын жер м-н сууну бирдей укукта пайдалануу, кулактарды, байларды жеринен ажыратуу, оокаттуу дыйкандардын ашыкча жерлерин алуу, айылдарды мал айдалуучу жолдордон ж-а арыктардан алыс көчүрүү, дыйкандарга ж-а кедей дыйкандарга жер бөлүп берүү милдеттери коюлган.Жер-суу реформаларынын 2-этабы 1927–28-ж. Түштүк Кыргызстанда өткөрүлгөн.
АРИС (Кыргыз Республикасынын коомчулукту өнүктүрүү жана инвестициялоо Агентствосу)
Жакырчылыкты кыскартуунун Улуттук стратегиясынын алкагында жакырчылыктан арылуу, жеке ишкердикти өнүктүрүү жана ага колдоо көрсөтүү, «2010-жылга чейин Кыргыз Республикасында мамлекеттик башкарууну борбордон ажыратуу жана жергиликтүү өз алдынча башкарууну өнүктүрүү» Улуттук стратегиясына ылайык жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын ишин чыңдоо жана жергиликтүү коомчулуктарды жана жамааттык уюмдарды күчөтүү үчүн инвестицияларды тартуу боюнча көрүлүп жаткан чараларды андан ары улантуу максатында түзүлгөн.
Жер-суу реформалары
Колдонулган адабияттар
Кыргыз тарыхы: Энциклопедия / Жооптуу редактор А.Асанканов. – Бишкек: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2003. – 464 б.: сүрөт. – ISBN 5-89750-150-5.
АРИС (Кыргыз Республикасынын коомчулукту өнүктүрүү жана инвестициялоо Агентствосу)
АРИС мекеменин укуктук формасындагы коммерциялык эмес уюм болуп эсептелет жана юридикалык жактын статусуна ээ.
АРИСтин максаттары:
АРИСтин жана ал ишке ашырган ар кандай долбоорлордун негизги максаты - айыл жана шаар жерлеринде жакырчылыктан арылууга көмөк көрсөтүү болуп саналат. Ушул максатка жетишүү үчүн АРИС үч айкын милдетти аткарат:
АРИС өзүнүн ишин айылдык, ошондой эле шаардык калктын кеңири катмарынын арасында жүзөгө ашырат, мында киреше берүүчү жана жумуш орундарын түзүүчү, айылдык жана шаардык инфраструктурага инвестицияларды тартуучу жана топтор тарабынан башкарылуучу чакан жана орто ишканаларга, ошондой эле жергиликтүү деңгээлдин өзөктүү милдеттерин чечүүгө жетишүү боюнча биргелешкен иште жергиликтүү коомчулуктарга жана бийлик структураларына колдоо көрсөтөт.
АРИСти түзүүчүлөр:
Кыргыз Республикасынын Президентинин Администрациясы;
«Кыргыз Республикасынын айылдарынын жана кыштактарынын жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынын Ассоциациясы» юридикалык жактардын бирикмеси;
«Каунтерпарт-Шериктеш» коомдук бирикмеси.
АРИСтин структурасы:
Курамына мамлекеттик органдардан 7 өкүл, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынан 7 өкүл жана жарандык коомдон 7 өкүл кирген Байкоочу кеңеш - АРИСтин жогорку башкаруу органы болуп саналат.
Башкаруунун аткаруучу органы катары Аткаруучу директор белгиленген.
Тропик циклону
Тропик циклону - тропиктик кеңдиктеги өтө урган атмосфералык куюн. Диаметри анча чон эмес (300-400 миңден ашпайт).
Тропиктик циклондук куюндар деңиз үстүндө чоң толкунду пайда кылып, кургактыкта зор талкаланууларга алып келет. Тропик циклону жылына орто эсеп менен 70-80 (кээде 100) жолу болуп турат (көбүнчө Түндүк жарым шарда). Адегенде чыгыштан батышты карай согуп, бара-бара жогорку кеңдиктерге бурулат, ылдамдыгы саатына 10-20 кмди түзөт.
Тропик циклону Түндүк жана Түштүк Америкада ураган, Ыраакы Чыгышта тайфун деп аталат.
Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Дөөлөтбек Турдумамбетов
Дөөлөтбек Турдумамбетов (1934-ж. т., Карасуу айылы) - Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими (1997).
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Бад-Висзе
Бад-Висзе (Bad Wiessee) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Мисбах районуна кирет.
Калкы - 4640 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 32,79 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 82 111. Муниципалитеттин башчысы — Петер Хөс.
Херцлаке
Калкы - 4174 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 49,77 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 4 54 021. Муниципалитеттин башчысы — Хайнц Принс.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Римстинг
Калкы - 3709 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 20,7 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 87 168. Муниципалитеттин башчысы — Йозеф Майер юн..
Уиллем Дефо
'''Уиллем Ж. "Уиллем" Дефо''' (Willem Dafoe; 1955-жылы, 22-июлда туулган) - америкалык актер. Wooster Group аттуу тажрыйбалуу театр компаниясынын мүчөсү катары, Оливер Стоундун "Взвод" (анг. Platoon, 1986) тасмасында Элиастын ролун аткаргандыгы үчүн жана ""Кан соргучтун көлөкөсү (анг. Shadow of the Vampire, 2000) ) аттүү комедиялуу, коркуу тасмасында Макс Шректин ролун аткаргандыгы үчүн "Оскар" сыйлыгынын "Экинчи пландагы эң мыкты актер" наамына көрсөтүлгөн. Ал ошондой эле "Кудайдын акыркы азгырыгы" (анг. The Last Temptation of Christ, 1988), "Миссисипинин жалындоосу" (анг. Mississippi Burning, 1988), "Англис бейтап" (анг. The English Patient, 1996),"Америкалык жинди" (анг. American Psycho, 2000), "Жөргөмүш адам" (анг. Spider-Man, 2002–2007) үчилтигинде, "Жон Уик" (анг. John Wick, 2014) жана "Адилеттүүлүк лигасы" (анг. Justice League, 2017) тасмаларында тартылган. Буга кошумчалай ал "Немону издөө" (анг. Finding Nemo, 2003) жана анын уландысы "Дорини издөө" (анг. Finding Dory, 2016), "Укмуштуу Фокс мырза" (анг. Fantastic Mr. Fox, 2009) жана жакында чыга турган "Өлүм дептери" (анг. Death Note, 2017) адаптациясында үн коштогон.
Тилтон (Нү-Гэмпшир)
Тилтон (Нү-Гэмпшир) (Tilton) — Нү-Гэмпшир штатынын Белкнап округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3567 киши. Болжолдуу аянты - 31.0 км². FIPS коду — 33-77060.
Тоби Магуайр
Тобиас Винсент "Тоби" Магуайр (Tobey Maguire; 1975-жылы, 27-июнда туулган) - америкалык актер жана продюсер. Ал актердук кесибин 1980-жылдардын аягында баштаган. Тоби алгачкы жолу "Сыйкырчы" (анг. The Wizard, 1989) тасмасында сүйлөбөгөн жеринде тартылган. Ал Сэм Раими тарткан "Жөргөмүш адам" (анг. Spider-Man, 2002, 2004, жана 2007) үчилтигиндеги, "Плезантвиль" (анг. Pleasantville, 1998), "Шарап жасоочулардын эрежелери" (анг. The Cider House Rules, 1999), "Таң калган балдар" (анг. Wonder Boys, 2000), "Фаворит" "анг. Seabiscuit, 2003), "Жакшы немис" (анг. The Good German, 2006), "Ага-ини" (анг. Brothers, 2009), "Улуу Гетсби" (анг. The Great Gatsby, 2013) тасмаларындагы ролдору менен таанымал.
Тоби Магуайр "Киноактерлордун Гилдия Сыйлыгына", "Алтын Глобус" жана эки жолу "Сатурн" сыйлыгына наамы көрсөтүлгөн (анын бири "Эң мыкты актер" наамы болгон). 2012-жылы ал өзүнүн Material Pictures деп аталган өндүрүштүк компаниясын негиздеп, "Жакшы адамдар" тасмасына орток продюсерлик кылган. 2014-жылы чыккан "Пешканы курмандыкка чалуу" тасмасында өзү тартылып жана продюсерлик кылган.
Мостовиха
Мостовиха — Орусиядагы дарыя. Ненец АО, Архангельск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Шойна дарыясынын сол жээгинен 13 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 43 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — АО деңиз бассейнинин дарыяларыВоронов тумшугунан (Мезень дарыясын кошпогондо) Канин Нос тумшугуна чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Мезень.
Тропиктик чөл климаты
Тропиктик чөл климаты - ысык (орточо айлык температурасы 35°Сга чейин) жана өтө кургак, кескин континенттик климат. Ички суулары жокко эсе. Жылдык жаан-чачыны 100-200 мм. Т. ч. к. көбүнчө Африкада (Сахара, Намиб чөлдөрүндө), Азияда (Араб жарым аралында), Австралияда (Чон Кум, Виктория чөлдөрүндө), Түндүк жана Түштүк Америкада (материктердин батыш жээктерин бойлой) кездешет.
Мостовиха
Суу реестринин маалыматтары
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Турдубаева Бариса
Турдубаева Бариса (1964-ж.т., Каратектир айылы)Кыргыз Республикасынын билим берүү отличниги.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Анкэни (Айова)
Анкэни (Айова) (Ankeny) — Айова штатынын Полк округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 75 км². FIPS коду — 19-02305.
Калкы
2010-жылы калкы 45,582 киши болгон.
Форест (Миссисипи)
Форест (Миссисипи) (Forest) — Миссисипи штатынын Скотт (Scott) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 5987 киши. Болжолдуу аянты - 33.8 км². FIPS коду — 28-25340.
Милош Чеслав
Чеслав Милош (Czesław Miłosz; 30. 6. 1911, Ковен губ., Шетейны чарбагы (азыркы Литва, Каунас уезди, Кедайн району, Шетеняй кыштагы) – 14. 8. 2004, Польша, Краков) – поляк акыны, котормочу, эссеист. Вильнодогу Сигизмунд атындагы гимназияны, Стефан Батория атындагы университетти бүтүргөн (1934). 1951-жылдан эмиграцияда (Франция, АКШ). 1930-жылы «Үшүгөн мезгил жөнүндө поэма» деген биринчи ырлар жыйнагы жарыяланган. «Үч кыш» (1936), «Аман калуу» (1945), «Экинчи мейкиндик» (2002), «Орфей жана Эвридика» (2003) поэмаларынын, «Кулга айланган акыл-эс» (1953) эссе жыйнагынын, «Менин көчөлөрүмдөн баштап» (1985), «Мезгил менен саякат» (2004) ыр жыйнактарынын автору. У. Шекспир, У. Уитмен, шаары Бодлер ж. б. сүрөткерлердин чыгармаларын поляк тилине которгон. Нобель сыйлыгынын лауреаты (1980).
Мимас
Мимас (Mimas) – Сатурндун жандоочусу. 1789-жылы англиялык астроном Уильям Гершель ачкан. Орбитанын чоң жарым огу, башкача айтканда Сатурнга чейинки аралыгы 185 520 км, диаметри 390 кмге жакын. Тыгыздыгы 1200 кг/м3 жана муздан турган артыкчылыкка ээ. Айлануунун синодикалык мезгили 22 саат 37 мүнөт.
Шлагентин
Шлагентин (Schlagenthin) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Йерихов районуна кирет.
Калкы - 815 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 20,72 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 86 205. Муниципалитеттин башчысы — Хорст Блазиус.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Труженик (Благовещен району, Башкыртстан)
Труженик — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Орл айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 50 киши. Почта индекси — ?, ОКАТО коду — ?.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Мэйби
Мэйби (Maybee) — Мичиган штатынын Monroe округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 505 киши. Болжолдуу аянты - 3.0 км². FIPS коду — 26-52440.
Тургумбаев Молдокерим
Тургумбаев Молдокерим (1928-ж.т., Акчий-Карасуу айылы) - айыл чарба ишмери.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Занбиарт
Занбиарт ― Кыргыз Ала-Тоосундагы орто кылымдарда жибек жолунун бир айрыгы өткөн ж-а Чүй өрөөнү менен Борбордук Теңиртоону байланыштырып турган ашуу.
Занбиарт ж-дөгү алгачкы маалымат 11-к-дагы түрк аалымы Махмуд Кашгаринин «Түрк тилдеринин сөз жыйнагы» («Диван лугат ат-түрк») аттуу эмгегинде эскерилип, анда Занбиарт Кочкор-Башы менен Баласагундун ортосундагы ашуунун аталышы деп берилген. В. В. Бартольд Занбиартты азыркы Шамшынын бели менен окшоштурган. Ашууга жакын аймактарда 11–12-к-га таандык 3 шаар чалдыбары табылып, изилденген. Бурана мунарасы Занбиарт ашуусунун чыга беришинин оозунда жайгашкан. Ашуунун күнгөй бетинен агып чыккан, Шамшы суусунун нугун бойлой кеткен жалгыз аяк жол чоң жолго кошулуп, Кочңар- Башыга (азыркы Кочкор өрөөнүндөгү орто кылымдагы шаар) жеткен. Тыным алган кербендер Кочңар- Башыдан чыгып, Атбашы (Кошойкоргон шаар чалдыбары) шаарына жана Кашкарга кетишкен. Ушул эле ашуу аркылуу Барсканга чыгуунун кыска жолу жана андан ары чыгыш Түркстандын шаарларына жетүүгө мүмкүн болгон.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз тарыхы: Энциклопедия / Жооптуу редактор А.Асанканов. – Бишкек: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2003. – 464 б.: сүрөт. – ISBN 5-89750-150-5.
Обероппург
Обероппург (Oberoppurg) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Заале-Орла районуна кирет.
Фармингтон (Мэн)
Фармингтон (Мэн) (Farmington) — Мэн штатынын Фрэнклин округуна караган АКШ шаары.