cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Жуматаев Мурат Садырбекович
Жуматаев Мурат Садырбекович (29. 01. 1957ж. туулган Фрунзе) - техника илимдеринин доктору (1993), профессор (1998), КР УИАнын академиги (2006, корреспондент мүчөсү 1997). ФПИни (1978), Кыргыз ССР ИАнын Автоматика институтунун аспирантурасын (1984) бүтүргөн. Машина таануу институтунда лаборант, инженер (1976-81), илимий кызматкер (1982-92) окумуштуу катчы, директордун орун басары (1992), 1995-жылдан директор, ошол эле учурда И. Раззаков атындагы КТУда професор болуп иштейт. Анын илимий-изилдөөлөрү металлдарды басым менен иштетилүүчү пресстердин, электр-механикалык балкалардын жана перфораторлордун өндүрүштүк үлгүлөрүн жасоодо кеңири колдонулган. Өзгөрүлмө түзүлүштөгү механизмдерди талдоонун жана түзүүнүн жаңы усулдары өтө маанилүү илимий жетишкендик болуп эсептелет. Машиналардын динамикасы жана бекемдиги боюнча адис. 100дөн ашык илимий эмгектин, анын ичинен 2 монография, 11 ойлоп табуунун, 3 окуу куралдын автору. Эмгектери: Шарнирно-рычажные механизмы переменной структуры. Б., 1993 (в соавторстве); Механизмдердин динамикасы (авторлош). Б., 1998; Шарнирно-рычажные ударные механизмы с кинематической развязкой ударного узла. Б., 2007 (в соавторстве).
Цитоплазма
Цитоплазма (цито... жана плазма) - клетканын плазма мембранасы менен ядронун ортосундагы бөлүгү. Ал көп фазалуу коллоиддик система - гиалоплазмадан жана андагы органиоддерден, микротүтүкчөлөрдөн, микрофибриллдерден, бүртүкчөлөрдөн турат. Гиалоплазма түрдүү биополимерлерден, белок, нуклеин к-талары, углеводород ж. б. заттардан түзүлөт. Цитоплазма плазма мембранасы аркылуу тышкы чөйрө менен, ядро кабыкчасы аркылуу ядро менен байланышта болуп, алар менен зат алмашат. Цитоплазмада ядродо жүрүүчү бардык метобола процесстери жүрөт. Цитоплазма аркылуу клетканын органиоддери, структуралык элементтери бири-бири менен механикалык, химиялык байланышат, заттар клеткада бир орундан экинчи орунга ташылат, запас азык заттар сакталат. Жаныбар клеткасынын Цитоплазмасы эктеплазмадан жана эндоплазмадан турат.
Прокуратура (Чаткал)
Прокуратура (Чаткал) - райондук - аткаруу бийлик системасындагы мамлекеттик орган.
Цито...
Цито... (гр. kytos - клетка, сырткы катмар) - татаал сөздөрдүн өсүмдүк же жаныбарлар клеткасына(мис., цитология, цитоплазма ж. б.)тиешелүүлүктү туюндуруучу башкы бөлүгү.
Прокуратура (Чаткал)
Облустук прокуратурага баш ийет. Райондун аймагында мыйзам актыларын так жана бирдей аткарылышына өз укук чегинде көзөмөл жүргүзөт. Мыйзамда белгиленген учурларында жана мыйзам чегинде иштерди сотто кароого катышат. Райондун прокурору облустун прокурорунун сунушу менен республиканын Баш прокурору тарабынан 5 жылга дайындалат. Райондук прокуратура 1935-жылытүзүлүп, алгач Суранчиев, кийинки жылдарда К.Эшалиев, К.Исаев, А.Султанов, А.Мамбетеминов, А.Эсенбаев, Б.Айдаралиев, К. Бечелов, Б.Артыгалиев, Ж.Сулайманов, А.Алиев, Р.Сатаров, А.Мамытов, M.Н.Турдумамбетов, М.А.Айдарбеков, учурда Н.М.Бообеков жетектейт.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Рөза
Рөза (Rösa) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Биттерфельд районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Могутейская Виска
Могутейская Виска (Могучейская Виска) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Индига дарыясынын оң жээгинен 117 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 14 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Таштак топурак
Таштак топурак – түрдүү өлчөмдөгү (3 ммден чоңураак) жана формадагы тоо тек сыныктары (таштар) бар топурак. Ташынын аз же көптүгүнө жараша аз, орто жана өтө таштуу топуракка айырмаланат. Ташы аз топуракта 1–10%, орто таштуу топуракта 10–20%, өтө таштуу топуракта 20%тен көп таштуу фракциялар болот. Таштак топурак сууну жакшы өткөрөт, көбүнчө жүзүм, мөмө-жемиш багын өстүрүү үчүн пайдаланылат. Таштак топуракты жакшыртуу үчүн майда топурак, органикалык жер семирткич чачуу керек.
Ташполотов Ысламидин
Ташполотов Ысламидин
Ташполотов Ысламидин ( Член-корреспондент Российской Академии Естествознания и Инженерной академии КР, Действительный член Европейской академии естествознания ) 26.06. 1954-жылы туулган, Баткен областы, Кадамжай району, Кызыл-Булак айылы – физик, физика-математика илимдеринин кандидаты(1984), доцент(1994), физика-математика илимдеринин доктору (2005), профессор (2008). ОМПИ (1975), М. В. Ломоносов атындагы ММУнун аспирантурасын (1981) бүтүргөн. ОМПИде улук лаборант (1975–77), ММУда окутуучу (1977–78), ФПИде окутуучу, илимий кызматкер (1978–84), ФПИнин Оштогу кечки факультетинде (филиалында) улук окутуучу (1984-90), Л. Я. Карпов атындагы ИИИде илимий кызматкер (Москва) (1990–91), Ош ТУда декан (1991–95), ОшТУнун Кызыл-Кыя филиалынын директору (1995–2002), ОшТУда Сырткы байланыш департаментинин жетекчиси (2002), Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Түштүк бөлүмүнүн астында тузулгон "Нефть, газ жана энергетика институтунун" ректору (2002–03), ОшМУ энергия ресурстары жана коммуникациялык технологиялары институтунун директору (2003–05), ОшМУда декан (2006-07), 2007-жылдан Бишкек финансы-экономикалык академиясында илим боюнча проректор. Суюктук, газ жана плазманын механикасы боюнча адис. 230дан ашык илимий эмгекттердин, анын ичинде 4 монография, 25 патенттердин жана автордук күбөлүктордун ээси. Эмгектери: Самоорганизация фрактальных конденсированных систем (в соавторстве). Б., 2004; Получение технического кремния из органических сырьевых ресурсов методом хлорирования (в соавторстве). Б., 2002.
Рихтер Святослав Теофилович
Рихтер Святослав Теофилович [7 (20). 3. 1915, Россия империясы, Волынь губерниясы, Житомир шаары – 1. 8. 1997, СССР, Москва шаары] – советтик пианист, РСФСРдин эл артисти (1955), СССРдин эл артисти (1961), Социалисттик Эмгектин Баатыры (1975). Алгачкы музыкалык билимди пианист жана органист атасынан алган. 1933-37жылдары Одесса опера жана балет театрында концертмейстер. 1934-ж. жеке концертин (Одесса) берген. 1937-47жылдары Москва консерваториясында Г. Г. Нейгауздан таалим алган. Рихтер – өз доорунун көрүнүктүү пианисти. Рихтердин репертуарында И. С. Бахтан баштап, К. Дебюсси, С. С. Прокофьев, Д. Д. Шостаковичке чейинки композиторлордун бардык чыгармалары камтылган. Ал Бүткүл союздук музыкант-аткаруучулардын Москвада өткөн III конкурсунда биринчи сыйлыкка ээ болгон (1945). СССР мамлекеттик сыйлыгынын (1950), Глинка атындагы РСФСР мамлекеттик сыйлыгынын (1955, 1987) жана Россиянын мамлекеттик сыйлыгынын (1996) лауреаты. Р. - азыркыга чейин өткөрүлүп келе жаткан Турендеги музыкалык фестивалдын (1964-жылдан, Франдия), Пушкин атындагы мамлекеттик музейде өтүүчү «Декабрь кечтеринин» (1981-жылдан, Москва) негиздөөчүсү. Акыркы концерти Любек шаарында (Германия) 1995-ж. өткөн. Соңку жылдарда Парижде жашап, 1997-ж. июлда мекенине кайтып келген. «Грэмми» сыйлыгынын (1960), Ленин сыйлыгынын (1961) лауреаты. Үч Ленин ордени жана медалдар менен сыйланган.
Полк (Небраска)
Полк (Небраска) (Polk) — Небраска штатынын Polk округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 322 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 31-39660.
Параллель которуу
Параллель которуу – тегиздиктеги же мейкиндиктеги фигуранын ар бир чекитинин өз ара бирдей аралыкты сактап, бир эле багытты көздөй жылышы. Параллель которуу төмөндөгүдөй касиеттерге ээ: 1) Параллель которуу – кыймыл; 2) Параллель которууда чекиттер параллель түз сызыктар боюнча бирдей аралыкка жылат; 3) Параллель которууда түз сызык ага параллель болгон түз сызыкка же өзүнө өзү өтөт; 4) Параллель которууга тескери болгон которуу Параллель которуу болот; 5) мейкиндиктеги Параллель которууда тегиздик же өзүнө өзү же ага параллель болгон тегиздикке өтөт.
Туин-Фолс (Айдахо)
Туин-Фолс (Айдахо) (Twin Falls) — Айдахо штатынын желекин-Фолс округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 31.1 км². FIPS коду — 16-82810.
Калкы
2010-жылы калкы 42741 киши болгон.
...Цит
...Цит (гр. kytos - бир нерсе жайгашкан орун; клетка) - татаал сөздөрдүн өсүмдүк же жаныбарлар клеткасына тиешелүүлүктү туюндуруучу аяккы бөлүгү (мис., гепатоцит).
Өтөмбаев Атамырза Нуралиевич
Өтөмбаев Атамырза Нуралиевич (29.12.1960-ж.т., Каныш-Кыя айылы) - коомдук ишмер.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Рица
Рица, Чоң Рица – Абхазиядагы тоо көлү. Гагра кырка тоосунун чыгышында, 950 м бийиктикте жайгашкан. Аянты 1,49 км2. Тереңдиги 116 мге чейин. Чанагы мөңгүнүн аракетинен жана тектоникалык кыймылдан пайда болгон. Юпшара дарыясы (Бзыбь дарыясынын алабы) агып чыгат. Жанында Кичи Рица көлү (аянты 0,2 км2) жайгашкан. Рица коругунун курамына кирет. Туризм жана эс алуу аймагы. Кавказдын Кара деңиз боюндагы курорттору менен автомобиль жолу аркылуу байланышат.
Уалш (Колорадо)
Уалш (Колорадо) (Walsh) — Колорадо штатынын Бака округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 723 киши. Болжолдуу аянты - 1.2 км². FIPS коду — 08-82460.
Гранд Айсл (Мэн)
Гранд Айсл (Мэн) (Grand Isle) — Мэн штатынын Аростук округуна караган АКШ шаары.
Еврокөрүнүү жаш бийчилер сынагы 2013
Еврокөрүнүү жаш бийчилер сынагы 2013 - он үчүнчү сынагы Гданск шаарында өткөн. Катышуучулардын саны - 15. Сынакта 15-21 жаш курагындагы бийчи улан-кыздар катышкан. бийи жеңиштүү болгон.
Дирмштайн
Дирмштайн (Dirmstein) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бад-Дүркхайм районуна кирет.
Калкы - 2948 киши(2013-ж.). . Аянты - 14,68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 32 010. Муниципалитеттин башчысы — Үрген Швердт.
Кардинал Ришелье
Ришелье Арман Жан дю Плесси (Armand-Jean du Plessis, duc de Richelieu; 5. 9. 1585, Франция, Париж – 4. 12. 1642, ошол эле жер) – Франциянын мамлекеттик ишмери, абсолютизмдин көрүнүктүү өкүлү. 1622-жылдан кардинал. 1624–42-жылдары Людовик ХIIIнүн биринчи министри, Франциянын иш жүзүндөгү башкаруучусу. Абсолютизмдин чыңдалышына шарт түзгөн. Гугенотторду саясий укуктан ажыраткан; административдик, финансы, аскердик реформаларды ишке ашырган; феодалдык козголоңдорду, элдик көтөрүлүштөрдү баскан, өлкөнү борборлоштурууну тездеткен. Тышкы саясатында Габсбургдардын Европадагы үстөмдүгүнө каршы чыккан. Ал соода менен мануфактураны, маданиятты өнүктүрүп, Француз академиясын негиздеген.
Вулканизм
Вулканизм (геол.) — жер кыртышында (литосферада) жанa анын үстүндө магманын кыймыл-аракетине байланыштуу болгон кубулуштардын жыйындысы.
Интрузиянын пайда болушу, жанар тоолордун атылышы, ошондой эле Айдагы кратерлер Вулканизм менен бай­ланыштуу.
Өскөнбаев Эркинбек
Өскөнбаев Эркинбек (1938-ж.т., Коргон-Төбө айылы) - айыл чарба тармагынын көрүнүктүү ишмери, райондун ардактуу атуулу.
Кальмероде
Калкы - 621 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 5,59 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 61 054. Муниципалитеттин башчысы — Марион Вайзе.
Өскөнбаев Эркинбек
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Базлык (Бижбуляк району, Башкыртстан)
Базлык — Башкыртстандын Бижбуляк районундагы айыл, Базлык айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 997 киши. Почта индекси — 452052, ОКАТО коду — 80212807001.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Бойрон
Бойрон (Beuron) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Тюбинген административдик округуна карайт. Зигмаринген районуна кирет.
Калкы - 688 киши(2013-ж.). . Аянты - 35,11 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 37 005. Мэр — Роберт Раузер.
РКЖС
РКЖС (РКСМ), Россия коммунисттик жаштар союзу.
Жумуру курт
Жумуру курттар (лат. Nematoda) – алгачкы көңдөйлүү курттардын классы. Алгачкы карбон мезгилинен белгилүү. Денеси ар кандай узундукта (0,5 мм-8 м), сегменттерге бөлүнбөйт, туурасынан кескенде тегерек, жумуру. Денеси тери булчуң кабы менен капталган. Азык сиңирүү системасы үч бөлүктөн турган ичеги түтүкчөсү арткы тешик менен аяктайт. Бөлүп чыгаруу системасы протонефридий же түрүн өзгөрткөн тер бездери түрүндө болот. Айрым жыныстуу. Эркеги ургаачысынан кичирээк жана денесинин арткы бөлүгү ийилип турат. Денесинин алдыңкы бөлүгүнөн орун алган нерв түйүндөрү жана алардан узатасынан кеткен нерв талчалары бар. Дем алуу жана кан айлануу системалары жок.
Сезүү органдары начар өрчүгөн. Ургаачысынын жыныс системасы жуп түтүк сымал жумуртка безинен, жумуртка өткөрүүчү түтүк жана жатындан; эркегинин жыныс системасы бир урук бези, урук чыгаруучу түтүк жана урук чачуучу каналдан турат. Жумуртка таштайт, айрымдары тирүү тууйт. Эркин жашоочулары туздуу, тузсуз сууда жана көлмөдө, топуракта кездешет. Бактерия, балырлар, детриттер менен азыктанат. 20 миңге жакын түрү белгилүү. Мите түрлөрү жаныбарлар менен өсүмдүктө, адам организминде мителик кылат.
Миссельварден
Калкы - 445 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 10,32 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 52 035. Муниципалитеттин башчысы — Херман Мөльман.
Всяких, Алексей Семёнович
Всяких, Алексей Семёнович (30 апрель 1912, Новочеркасск айылы — 16 декабрь 1994) — сов. мал чарба илимпозу.
СССР мамл. сыйл. лауреа­ты (1951). ВАСХНИЛдин акад. (1975), айыл чарба илимд. доктору (1953), проф. (1953), РСФСРдин илимге эмгек сиңирген ишмери (1972). Москвадагы Тимиря­зев атындагы айыл чарба академиясын бүтүргөн (1936). Кыргызстан мал чарба илими изилдөө институтунун зоотехнпиги, уй чарба бөлүмүнун башчысы, директорунун орун басары (1943—48), Бүткүл союздук мал чарба ил. из. институнун директоруна ил. жактаи орун басар (1948—51), Москвадагы вет. академиясынын мал чарба кафодрасына башчы (1951—61), Бүткүл союздук мал чарба ил. из. институнуна директор (1961—66) болун иштеген. 1966-жылдан Бүткүл союз­дук айыл чарба институтунун мал чарбасы боюнча өндүрүш-технол. кафедрасына баш­чы.
Уйдун ала-тоо породасын чыгарууга катышкан. Ал айыл чарба илимдеринин 3 докторун, 27 кандидатын даярдаган. В. —155 ил. эмгектин (32 мо­нография) автору. Илимий эмгектери уй­дун породасын жанa кунардуулугун жакшыртууга багытталган. Эмгек Кызыл Туу, I-дараж. Улуу Ата Мекендик Согуш, «Ардак Белгиси» ордендери жанa медалдар менен сыйланган.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Цистицеркоз
Цистицеркоз (Cysticercosus) - малдын (кой, чочко, төө, эчки, жылкы, бугу, жапайы кепшөөчүлөр, сейрек бодо мал) инвазиялуу ылаңы. Киши да ооруйт. Мите тасма курт - цестоддун (цицтицерктер же финндер) ыйлаакча сымал личинкалары пайда кылат. Малга алиментардык жол (иттин заны менен айлана-чөрөгө таралган гельминттин жумурткаларын суу же тоют менен жутуп алат) менен жугат. Цистицерктер малдын боорунда жана серозалык чел кабыгында (көбүнчө чычыркайда) орун алып, чоңцугу буурчактан тооктун жумурткасындай (2-10,0 лшдей) болуп өсүп, жүзүмдүн талчаларындай болуп, салаңдап турат. Акыркы ээси ( ит ж. б.) өлгөн же союлган малдын Цистицеркозго чалдыккан органдарын жеп, жугузуп алат. Ыйлаакча булчуңдар аралык тутамдаштыргыч ткандарда (жүрөк ж. б. булчуң эттерде), боордо, өпкөдө ж. б. органдарда орун алат. Цистицеркоздо калтыратма, миозит, тез арыктоо, эозинофилия байкалат. Көбүнчө өлүм менен аяктайт. Вет.-санит. экспертизанын негизинде диагноз коюлат. Дарылоодо празиквантель (дронцит) препаратын 50 мг/кг дозасында күнүнө бир жолу 2 күн берилет. Алдын алууда малды туура багуу, итти короо-сарайга, кампага, жем чөпкө жолотпоо керек.
Парамагнетизм
Парамагнетизм (пара... жана магнетизм) – магнит талаасында жайгашкан парамагнетик заттардын талаанын багыты боюнча магниттелүү касиети. Парамагнетизм түшүнүгүн 1845-ж. М. Фарадей киргизип, бардык заттарды (ферромагнетиктен башкасын) диамагнетиктер жана парамагнетиктер деп бөлгөн. Парамагнетиктердин атомдору, молекулалары жана ядролору өздүк магниттик моменттерге ээ болот. Бирок сырткы талаа жок кезде бул моменттер баш аламан жайгашкан заттар үчүн мүнөздүү келип, жалпысынан алганда магниттелиши 1=0 болот. Сырткы магнит талаасынын өсүшү менен магниттелиш 1=хН законуна ылайык өсөт, мында х – 1 см3 көлөмдөгү заттын магниттик кабыл алуучулугу, парамагнетик үчүн х~Ю~7-10-4. Эгер сырткы талаа абдан чоң болсо, анда бардык парамагнетиктердин магниттик моменттери талаанын багыты боюнча багытталат да, магниттик каныгуу келип чыгат. Металлдардын парамагниттүүлүгү негизинен Паули парамагниттүүлүгү деп аталуучу эркин электрондорго тиешелүү болгон спиндик парамагниттүүлүк менен металлдардын кристалл торчолорун түзүүчү атомдордун (иондордун) электрондук кабыкчаларынын парамагниттүүлүгүнүн жыйынтыктоочусу аркылуу түзүлөт.
Гарри Поттер жана Канзаада чалыш (тасма)
"Гарри Поттер жана Канзаада чалыш" (Harry Potter and the Half-Blood Prince, Гарри Поттер и Принц-полукровка) — 2009-жылы тартылган британ-америка фантастикалык тасмасы. Режиссеру Дэвид Йейтс, жайылткан Warner Bros. Pictures. Жоан Кэтлин Роулиңдин ушул эле аталыштагы романына негизделип тартылган. "Гарри Поттер" сериясындагы 6-тасманын сценарийин Стив Кловз жазган, продюсери Дэвид Хейман менен Дэвид Баррон. Кинотасмада Гарри Поттердин Хогвартстагы алтынчы жылы тууралуу баяндалат. Ал сырдуу китепке катуу байланып, сүйүүгө кабылып калат жана Лорд Волдеморттун кулашы үчүн эс тутумундагы ачкычты эстөөгө аракет кылат.
Тасмада Дэниел Рэдклифф Гарри Поттердин образын жаратат. Аны менен кошо Руперт Гринт (Рон Уизли) менен Эмма Уотсон (Гермиона Грейнжер) Гарринин эң жакын досторунун ролдорун аткарышат. Бул тасма "Гарри Поттер жана Феникс орденинен" кийин жана "Гарри Поттер жана Өлүмдүн тартуусу — 1-бөлүм" фильминен мурун тартылган.
Кинотасма 82-Оскар сыйлыгынын "Эң мыкты оператордук иш" номинациясы менен Британ киноакадемиясынын "Эң мыкты визуалдык эффекттер" жана "Эң мыкты сүрөтчү-коюучу" номинацияларына көрсөтүлгөн. "Канзаада чалыш" киносынчылардын арасында бул сериядагы эң жылуу кабыл алынган тасма болуп саналат. Фильм жарык көрөөрү менен эле Rotten Tomatoes жана Metacritic ой-пикир агрегаторлорунда эң жогору бааланган "Гарри Поттер" тасмасы болууга жетишкен. Сынчылар тасманын окуясын "эмоционалдык жактан канааттандыраарлык" деп аташып, Йейтстин режиссурасын, оператордук ишти, Рэдклиффтин, Уотсондун, Гринттин, Гэмбондун жана Броадбенттин актердук чеберчиликтерин, көрнөктөрдү жана Николас Хупердин композициясын макташкан.
ОКП(б)
ОКП(б) ― Орусия Коммунисттик (большевиктер) партиясы.
Параметрлер
Параметрлер – педагогикалык изилдөө объектисин мүнөздөөчү сапаттардын жыйындысы.
Жумушсуздук
Жумушсуздук - калктын эмгекке жарамдуу белгилүү бир бөлүгү өзүнө жумуш таппагандыгы менен мүнөздөлүүчү татаал социалдык-экономика абалы. Эл аралык эмгек уюмунун аныктамасына ылайык, иштегиси келген, иштей алган, бирок жумуш орду жок адам жумушсуз деп аталат. Рынок экономикасында жумушсуздук жумушчу күчүнө талап менен суроонун ортосундагы өз ара аракеттин жыйынтыгы болот. Илимий-тех. прогресстин таасири, өндүрүштүн натыйжалуулугунун өсүшү, экономиканын тармактык структурасынын өзгөрүшү, өндүрүштүн кыскарышы жана башка социалдык-экономикалык процесстердин натыйжасында ага ылайык жумушчу күчүнүн саны кыскарат же анын сапатына жана структурасына жаңы талаптар коюлат. Жумушсуздук кризис учурунда кескин көбөйөт. Рынок мамилесине өтүү биздин өлкөдө Жумушсуздуктун көбөйүшүнө алып келди.
Өскөнбаев Маралбек Чотоевич
Өскөнбаев Маралбек Чотоевич (15.3.1959-ж.т., Каныш-Кыя айылы) - физика-математика илимдеринин кандидаты (1996), доцент (2006).
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Поттэр (Небраска)
Поттэр (Небраска) (Potter) — Небраска штатынын Cheyenne округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 390 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 31-39870.
Рөккен
Рөккен (Röcken) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Вайсенфельс районуна кирет.
Калкы - 610 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 11,80 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 84 420. Муниципалитеттин башчысы — Марлис Ридель.
Обернцелль
Калкы - 3844 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 18,25 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 75 137. Муниципалитеттин башчысы — Йозеф Вюрцингер.
Сити оф Сэйнт Пол (Миннесота)
Сити оф Сэйнт Пол (Миннесота) (City of Saint Paul) — Миннесота штатынын Ramsey округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 285 068 киши. Болжолдуу аянты - 145.5 км². FIPS коду — ?.
Таштанды
Таштанды – сырьёнун, ар кандай материалдардын жана башкалардын бөлүгү, калдыгы же баштапкы сапатын жоготкон продукция. Алар атайын бөлүнүп берилген жерлерге төгүлүп, коюлган шарттарга жооп бериши талап кылынат. Таштанды кээде сырьё катары кайрадан иштетилет же жок кылынып, көмүлөт. Таштанды айлана-чөйрөнү булгоочу заттардын негизгилеринен. Ал адамдын саламаттыгына, тирүү организмдерге жана айлана-чөйрөгө терс таасирин тийгизет. Алар энергетикадан, өнөр жайдан, айыл чарбадан, транспорттон, турак жайдан жана башкалардан түрдүү жолдор (газ, суюк, катуу абалында) менен чөйрөгө бөлүнөт да, экологиялык проблемалардын өзөгүн түзөт. Мисалы, автотранспорттон ж. б. тармактан бөлүнгөн түтүндүн жана башка заттардын кесепетинен атмосферада смог пайда болот. Ал өз кезегинде адамдын дем алуу органдарын ооруга чалдыктырып, объекттердин бузулушуна алып келет. 1980-жылы дүйнөдө эсептелген таштандылар 100 млрд тоннага жеткен. Акыркы маалыматтарга таянсак ал 300–350 млрд тонна болгон. Таштанды пайда болушу боюнча төмөнкүдөй бөлүнөт: – өндүрүштүк (өнөр жай), турмуш-тиричилик калдыктары; агрегаттык абалы боюнча – катуу, суюк, газ абалындагы (түтүн ж. б.); кооптуулугу боюнча – өтө кооптуу, жогорку деңгээлде кооптуу, кооптуу, аз деңгээлде кооптуу, кооптуу эмес ж. б. Алардын ичинен көп учураганы химиялык, термиялык, механикалык ж. б. жолдор менен өндүрүштөн (табигый жана антропогендик таасирден ж. б. жол менен) пайда болгон катуу, суюк, газ абалындагы таштандылар эсептелет. Ошондой эле турак-жайдан бөлүнгөн таштандылар да маанилүү.
Дирфельд
Дирфельд (Dierfeld) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Калкы - 8143 киши(2013-ж.). . Аянты - 1,54 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 021. Муниципалитеттин башчысы — Герхард фон Грефе-Дирфельд.
Егоровка (Бижбуляк району, Башкыртстан)
Егоровка — Башкыртстандын Бижбуляк районундагы айыл, Базлык айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 71 киши. Почта индекси — 452052, ОКАТО коду — 80212807002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Жумушчу станция
Жумушчу станция жумушчу түйүндү ишке киргизүүчү сервер компьютер. Сервердин дисктеринде чогуу колдонулуучу программалар, маалымат базалары жана башка жайгаштырылат. Түйүнгө туташтырылган жеке компьютерлер көбүнчө Жумушчу станциялары деп аталат. Компьютердик түйүндөр (процессор, эс түзүлүштөрү жана башка) жалпы ресурстарды чогуу пайдаланууну камсыздоо үчүн дайындалган. Ресурстар үч түрдө болот: аппараттык, программалык жана информациялык. Мисалы, бардык 68 катышуучулар жалпы принтерди колдонсо, алар жалпы аппараттык ресурсту бөлүшкөн болот.
Осмонов Артык
Осмонов Артык (13.5.1929-ж.т., Айгыр-Жал айылы) - айыл чарба тармагынын көрүнүктүү ишмери, райондун ардактуу атуулу.
Тэнсед (Айдахо)
Тэнсед (Айдахо) (Tensed) — Айдахо штатынын Бенева округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.5 км². FIPS коду — 16-80200.
Калкы
2010-жылы калкы 126 киши болгон.
Хүнфельден
Калкы - 9852 киши(2013-ж.). . Аянты - 62,7 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 5 33 008. Муниципалитеттин башчысы — Норберт Безир.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 7 шаардык районго бөлүнөт.
Цирроз
Цирроз, бoордун катышы - боордун өнөкөт оорусу. Мында боор клеткалары бузулуп, өлөт; анын ордуна бара-бара туташтырма ткань жайылыд өсүл, боордун структурасы менен функциясы бузулат. Боор Циррозу вирустуу гедатит ж. б. жугуштуу ооруларда, интоксикациянын (а. и. аракечтик) кеседетинен, айрыкча врачка өз убагында кайрылбай, дарылоо кеч башталганда, врачтын көрсөтмөсүн аткарбай, туура эмес тамактануудан болушу мүмкүн.
Цирк-шапито
Цирк-шапито - «Шадито» дед аталган, оюн көрсөтүүчү орнотмо-жыйналма чоң чатырды кодю ала жүрүүчү көчмө цирк. Орто кылымда кеңири таралган. Заманбад Цирк-шапитолор да кедири белгилүү: мис., «Максимус» (Санкт-Петербург), «Радуга» (Москва), Күн цирки (Канада) ж. б.
Гарри Поттер жана Жалын чөйчөгү (тасма)
"Гарри Поттер жана Жалын чөйчөгү" (Harry Potter and the Goblet of Fire, Гарри Поттер и Кубок огня) — 2005-жылы экрандаштырылган британ-америка тасмасы. Режиссеру Майк Нүэлл, жайылткан Warner Bros. Pictures. Жоан Кэтлин Роулиңдин ушул эле аталыштагы романына негизделип тартылган. "Гарри Поттер" сериясындагы 4-тасманын сценарийин Стив Кловз жазган, продюсери Дэвид Хейман. Кинотасмада Гарри Поттердин Хогвартстагы төрртүнчү жылы тууралуу баяндалат. Ал Жалын чөйчөгү тарабынан Үч сыйкырчы таймашына катышуу үчүн тандалып алынат.
Тасмада Дэниел Рэдклифф Гарри Поттердин образын жаратат. Аны менен кошо Руперт Гринт (Рон Уизли) менен Эмма Уотсон (Гермиона Грейнжер) Гарринин эң жакын досторунун ролдорун аткарышат. Бул фильм "Гарри Поттер жана Азкабан туткуну" тасмасынан кийин жана "Гарри Поттер жана Феникс ордени" тасмасынан мурун тартылган.
Кинотасма Оскар сыйлыгынын "Эң мыкты сүрөтчү-коюучу" номинациясына көрсөтүлгөн жана БАФТАнын "Эң мыкты сүрөтчү-коюучу" сыйлыгына татыган. "Жалын чөйчөгү" бул сериядагы IMAX форматында экрандаштырылган экинчи тасма. Бул сериядагы эң жакшы ой-пикирлерге ээ болгон фильм. Каармандар, сюжеттик линия, сценарий жана башкы каармандардын аткаруу чеберчилиги өтө жогору бааланган.
Вэстхамптон (Массачусетс)
Вэстхамптон (Массачусетс) (Westhampton) — Массачусетс штатынын Гемпшир округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1 468 киши. Болжолдуу аянты - 70.8 км². FIPS коду — 25-76380.
Параметрон
Параметрон (грекче parametron – ченөөчү) – автоматиканын жана эсептөө техникасынын элементи. Анын иштөө принциби электр термелүүнүн параметрдик дүүлүгүүсүнүн жана күчөшүнүн өзгөчөлүктөрүнө негизделген. Жөнөкөй Параметрон термелүү контуру түрүндө болот. Параметрон эске тутуучу түзүлүштүн логикалык элементи же уячасы катары 1954-ж. Э. Гото (Япония) тарабынан патенттелген. Параметрондун негизинде ЭЭМдин эсептегичтери, регистрлери, сумматорлору, эске тутуучу түзүлүштөрү жана башкаруу системасы түзүлгөн. 1954-жылдан 1960-жылдардын башына чейин компьютерлерде колдонулуп, кийин транзистор менен алмашылган.
Уард (Колорадо)
Уард (Колорадо) (Ward) — Колорадо штатынын Боулдер округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 150 киши. Болжолдуу аянты - 1.5 км². FIPS коду — 08-82735.
Кальтенвештайм
Кальтенвештайм (Kaltenwestheim) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Шмалькальден-Майнинген районуна кирет.
Калкы - 979 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 19,36 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 66 036. Муниципалитеттин башчысы — Харальд Хайм.
РКП(б) Кыргыз облустук комитети
РКП(б) Кыргыз облустук комитети – Кыргызстан партиялык уюмдарынын 1925-ж. 23–27-мартта өткөн облустук 1-конференциясында түзүлгөн. Буга чейин Кыргызстандагы партиялык уюмдарды РКП(б)нин Саясий бюросунун 1924-ж. 18-октябрдагы чечими боюнча уюшулган Кыргыз облустук партиялык уюмунун убактылуу бюросу жетектеген жана облустук партиялык уюмдардын 1-(Уюштуруу) конференциясын даярдаган. Обкомдун 1-пленумунда (1925-ж. 25-мартта) аткаруу органдары – аткаруу бюросу жана Секретариаты шайланган.
Боксберг (Баден)
Боксберг (Баден) (Boxberg (Baden)) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан Шаар. Штутгарт административдик округуна карайт. Майн-Таубер районуна кирет.
Калкы - 6967 киши(2013-ж.). . Аянты - 101,81 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 1 28 014. Мэр — Христиан Кремер.
Молочная (Ом куймасы)
Молочная — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Ома дарыясынын сол жээгинен 262 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 24 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Вульгардык саясий экономия
Вульгардык саясий экономия - бурж. саясий экономиядагы көз караштар жыйындысы. Ал капит. коомдогу экон. мамиле жөнүндөгү буржуазиянын карапайым түшүнүктөрүнө илим сымал кейип берет, капитализмди жактоо үчүн андагы карама- каршылыкты жаап-жашырып, эконокмикалык процесстердпн тышкы көрүнүшүн га­на кайпытын сындашат.
Вульгардык саясий экономия 18-кылымдын аягы — 19-кылымдын башында капитализмдин ички карама-каршылыгы менен тан күрөшү күчөгөндөн улам пайда болун, классикалык буржуазиялык саясий экономиянын ордун ээлеген. Анын өкүлдөрү— Франц, экономист Ж. Б. Сей, англ. бурж. экономист Т. Р. Мальтус, амер. экономист Ч. Кэри, мурда А. Смит, Д. Рикардо колдонгон ил. методдордон баш тартып, капит. системаны ачык эле коргоо концепсиясын ишгеп чыккан. Алар Смит менен Рикардонун илимий талдоосун көмүскөдө калтырып, капит. түзүлүштүн кебелбестиги жөнүндөгү жаңылыш түшүнүктөрүн өөрчүтөт.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Миттельнкирхен
Миттельнкирхен (Mittelnkirchen) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Штаде районуна кирет.
Калкы - 1013 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 7,02 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 59 032. Муниципалитеттин башчысы — Хайнрих Шлихтман.
Парамо
Парамо, пaрамос (испанча paramo – талаа, ээн жер) – төмөнкү кеңдиктеги тоолордо 3000- 4900 м бийиктикте таралган шалбаа. Негизинен Анд тоолорунун экватордук бөлүгүнө мүнөздүү болуп, кар чеги менен ийри-буйру өскөн токой алкагынын аралыгын ээлейт. Анда кургакчылыкка чыдамдуу (ксероморфтуу) дан өсүмдүктөрү (ак кылкан, кызыл от ж. б.), жер жаздыктар жана бирин-серин кидик дарактар өсөт. Пaрамо сыяктуу ландшафтар ошондой эле Борбордук Американын жана Африканын бийик чокуларында да кездешет.
Грэй (Мэн)
Грэй (Мэн) (Gray) — Мэн штатынын Камберленд округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 7541 киши. Болжолдуу аянты - 119.1 км². FIPS коду — 23-28870.
Циркон
Циркон (фарсча заргун - алтын сымал) - силикаттар классындагы минерал, Zr(Si04). Өңү: жез сымал сары, кызгылт боз, айрымдары түссүз. Ачык кызгылт түстүүсү гиацинт, сарысы жаргон деп аталып, 2класстагы асыл жана кооз таш болуп эсептелет. Катуулугу 7-8; с. салм. 4,6-4,7. Алмаздай жылтырайт. Циркондуу кум калып жана чыдамдуу карапа даярдаш үчүн керектелет. Кыргызстанда Долон циркон жана сапфир кени бар.
Осмонкулов Умар Аширович
Осмонкулов Умар Аширович (1936-ж.т., Коргон-Төбө айылы) - саламаттык сактоо тармагынын көрүнүктүү ишмери, СССР саламаттык сактоо отличниги (1990).
Жалал-Абад медициналык окуу жайын бүткөн (1964). 1957-60-жылдары Советтик Армиянын катарында кызмат өтөгөн. 1964-1995-жылга чейин Чаткал өрөөнүндө фельдшер болуп иштеген. Кыргыз ССР Жогорку Советинин “Ардак грамотасы” (1987) менен сыйланган.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
РКП(б)нин «Түркстандагы негизги милдеттери жөнүндө»
РКП(б)нин «Түркстандагы негизги милдеттери жөнүндө» – РКП(б) БКнын Саясий бюросунун 1920-ж. 29-июнда кабыл алынган токтому. Анда Түркстан Компартиясынын милдеттери – улуттар арасындагы теңсиздикти, кастыкты жоюу, келгиндер жергиликтүү калктан тартып алган жерлерди кайтаруу, чарбаларды жер менен камсыз кылуу ж. б. каралган. Токтом бардык партуюмдарды Түркстан Компартиясына бириктирүү зарылдыгын белгилеген.
Раган (Небраска)
Раган (Небраска) (Ragan) — Небраска штатынын Харлан округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 46 киши. Болжолдуу аянты - 0.7 км². FIPS коду — 31-40570.
Таштандыларды кайра иштетүү
Таштандыларды кайра иштетүү – өндүрүш калдыктарын же таштандыны кайталап пайдалануу, же кайрадан жүгүртүүгө киргизүү. Айнек, кагаз, алюминий, асфальт, темир, кездеме сыяктуу материалдарды жана пластиктин ар кандай түрлөрүн кандайдыр бир масштабда экинчи, үчүнчү ж. б. кайра иштетүү кеңири тараган. Ал эми органикалык, айыл чарба жана тиричилик калдыктары айыл чарбасында байыртадан эле пайдаланылып келет. Таштандыларды кайра иштетүү – экинчи жолу кайра иштетүү, калдыктардын рециклинги, калдыктарды рециклдөө жана утилдештирүү деп да аталат. Утилдештирүү түз (тикелей) колдонулбоочу, экинчи жолу колдонулуучу ресурстарды, өндүрүш жана керектөө калдыктарын пайдалануу. Таштандыларды кайра иштетүү төмөнкү жабдууларда ишке ашырылат. Гранулятор – плёнка, биг-бэги, профил, жашик, бөтөлкө жана башка ар кандай типтеги пластмасса буюмдарын, ар кандай түрдөгү продукция чыгаруу үчүн чийки зат катары кайталап пайдалануу максатында гранулдарга айландырат. Агломератор – полимердик плёнканын калдыктары майдаланылып жана червяктуу (бурамалуу) ныктоочто жана куюучу машиналарда кайра иштетилүүчү агломерат алынат. Шредерде – түрдүү материалдардын кыйындык менен иштетилүүчү калдыктары: автомобиль шиналары, ири куймалар, нерсенин тулкусу, түтүктөр, жыгач калдыктары ж. б. кайра иштетилет. Кайра иштетүүнүн натыйжасында андан ары дагы кайра иштетилүүчү материал тактачалары алынат. Майдалагычта – калдыктар тиешелүү өлчөмдөгү фракцияларга чейин майдаланат. Булардан сырткары шиналарды кайра иштетүүчү, автоматтык жана жарым автоматтык жабдуулар, өтө таза акыркы продукт алынуучу, электр кабелдерин майдалоочу жана сеперациялоочу, жыгач калдыктарын кайра иштетүүчү, башкача айтканда жыгач брикеттерин даярдоочу жогорку технологиялуу жабдуулар бар.
Осмонбеков Дөөлөтбек
Осмонбеков Дөөлөтбек (10.6.1943-ж. т., Каныш-Кыя айылы)-саламаттык сактоо тармагынын көрүнүктүү ишмери, саламаттык сактоонун отличниги.
Рагөзен
Рагөзен (Ragösen) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Анхальт-Цербст районуна кирет.
Осмонбеков Дөөлөтбек
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
«Жумушчу жана кол өнөрчүлөр союзу»
«Жумушчу жана кол өнөрчүлөр союзу» - Совет бийлигин орнотуу жылдарында Түндүк Кыргызстанда уюштурулган алгачкы профсоюз уюму. Ал башында «Кол өнөрчүлөр уюму» катары 1917-жылы апрель айында Пишпек шаарында түзүлгөн. Анын максаты ошол кездеги жаңы (пролетардык) саясатка ылайык союз мүчөлөрүнүн кесиптик кызыкчылыгын коргоп, алардын санын жана аң-сезимин жогорулатууга багытталган. Бул союзга негизинен шаардык жумушчулар, кол өнөрчүлөр жана Чүй сугат тармагында иштеген курулушчулар кирген. Союз большевиктерге Совет бийлигин орнотууда чоң таяныч болгон.
Парамушир
Парамушир – Курил аралдары архипелагындагы арал. Россиянын аймагында. Аянты 2 миң км2. Жанар тоолору (аракеттегилери: Эбеко, Чикурачки, Татаринов, Фусс, Карпинский) бар. Эң бийик жери 1816 м. Цунами болорун алдын ала кабарлап туруучу станция бар. Парамуширде Северо-Курильск шаары жайгашкан.
Кистенли-Богдан (Бижбуляк району, Башкыртстан)
Кистенли-Богдан — Башкыртстандын Бижбуляк районундагы айыл, Базлык айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 536 киши. Почта индекси — 452053, ОКАТО коду — 80212807003.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Осмон уулу Кошалы
Осмон уулу Кошалы (17.2.1876, Талас өрөөнү, Кош-Кулак - 16.10.1955) - айыл чарба тармагынын көрүнүктүү ишмери.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Сити оф Фосстон (Миннесота)
Сити оф Фосстон (Миннесота) (City of Fosston) — Миннесота штатынын Polk округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1 527 киши. Болжолдуу аянты - 4.2 км². FIPS коду — 27-21986.
Тэтон (Айдахо)
Тэтон (Айдахо) (Teton) — Айдахо штатынын Фримонт округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 1.2 км². FIPS коду — 16-80380.
Калкы
2010-жылы калкы 569 киши болгон.
Механикалык жумуш
Механикалык жумуш — механикалык жумуш күчтүн кандайдыр нерсени белгилүү аралыкка которуу ченин мүнөздөөчү физикалык чоңдук. Ал нерсеге аракеттенген күчтүн сан маанисине, багытына, которулуу аралыгына жана нерсенин кайсы чекитине аракеттенишине көз каранды. Эгер күчтүн сан мааниси жана багыты өзгөрбөсө, ал эми которулуу М0М1 түз сызык боюнча болсо (1-сүрөт), анда материалдык чекитке аракеттенген F күчтүн жумушу, ал күчтүн кыймыл багытына болгон проекциясынын S жолуна көбөйтүлгөн көбөйтүндүсүнө барабар, башкача айтканда. А=РБ cosa; a күч менен кыймыл багытынын ортосундагы бурч, S=M0M1; а<90° болгондо, Жумуш. оң сан. Эгер 180°>a> 90° болсо, Жумуш. терс сан; a=90° болгондо, А=0. Бирдиктердин эл аралык системасында (СИ) Жумуш. Джоуль менен ченелет. Жумуштун мындан башка эрг (1 эрг = 107 Дж) жана килограмм-күч-метр (1 кгк м=9,81 Дж) сыяктуу бирдиктери бар. Күчтүн Жумушун жалпы эсептөө үчүн элементардык Жумуш. (dA) деген түшүнүк киргизилет: dA=Fdscosa, мында ds -26* нерсенин элементардык которулуусу, a күчтүн багыты менен ошол күчтүн түшүү чекитине жаныманын арасындагы бурч (2-сүрөт). 2) термодинамикалык жумушмех. Жумушту жалпылоочу түшүнүк. Жылуулук энергиясынын алмашуусунун негизинде термод. системанын параметрлери (мейкиндиктеги абалы, көлөмү, электр талаасы) өзгөргөндө Жумуш. аткарылат. Мисалы, 2-сүрөт.системасынын көлөмү өзгөргөндө аткарылган Жумуш.: dA=p du, р басым, du көлөмдүн өзгөрүшү.
Обернцен
Обернцен (Obernzenn) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Нойштадт (Айш) — Бад-Виндсхайм районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 14 шаардык районго бөлүнөт.
Рэймонд (Небраска)
Рэймонд (Небраска) (Raymond) — Небраска штатынын Lancaster округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 186 киши. Болжолдуу аянты - 0.3 км². FIPS коду — 31-40780.
Бечара кишилер
Бечара кишилер (орусча: Бедные люди) - 1844-45 жылдар аралыгында жазылган Достоевскийдин биринчи романы. Роман 1846-жылы басылып чыккан. Чыгарма көркөм-эпистолярдык формада жазылган. Бул роман басмаканадан чыкканда сынчы Белинский Достоевский жөнүндө:"Орусия жаңы Гогольун тапты!" деп айткан. Сынчынын бул пикири калемгердин адабий чөйрөдөгү абройун тез эле көтөрүп, карапайым элге тааныла баштайт.
Диршайд
Диршайд (Dierscheid) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Гарвэр (Массачусетс)
Гарвэр (Массачусетс) (Carver) — Массачусетс штатынын Плимаус (Plymouth) округуна караган АКШ шаары.
Диршайд
Калкы - 168 киши(2013-ж.). . Аянты - 2,42 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 022. Муниципалитеттин башчысы — Петер Ценнер.
Гарвэр (Массачусетс)
Калкы - 11 574 киши. Болжолдуу аянты - 103.1 км². FIPS коду — 25-11665.
Паранапанема
Паранапанема (Paranapanema) – Бразилиянын түштүк-чыгышындагы дарыя, Парананын сол куймасы. Узундугу 800 кмдей алабынын аянты 99,6 миң км2. Бразилия бөксө тоосунун түштүк бөлүгү менен агат. Орточо чыгымы 900 м3/секдай. Чатынан 80 кмге чейин кеме жүрөт, суу сактагыч, ГЭС бар. Боюнан Пиражу шаары орун алган.
Жумшак буудай
Жумшак буудай (Triticum aestivum, L. 1753) - буудайдын машагы узун, кылкандуу же кылкансыз, ак, саргыч, кызыл жылаңач дандуу түрү. Гексаплоиддүү түрү (сома клеткасында 42 хромосома болот) эң жумшак жана дүйнөнүн дыйканчылыгы өнүккөн бардык жеринде эгилет. Жумшак буудай кышка чыдамдуу, кургакчылыкка байымдуу келип, тез бышат. Данынан ун, акшак тартылып, аралаш тоют даярдалат. Жумшак буудайдын 250дөн ашуун түрү бар. Эң көп эгилгени: Лютесценс, Эритроспермум жана башка Кыргызстанда жумшак буудайдын Интенсивдүү (Ургаал), Эритроспермум 80, Кыргызстан 100, Фрунзе 60, Лютесценс 46 сорттору чыгарылган.
Роанок
Роанок (Roanoke) – АКШнын чыгышындагы дарыя. Узундугу 725 км, алабынын аянты 25 миң км2дей. Башаты Көгүлтүр-Тоо кырка тоосунун батыш капталдарынан (Аппалачи тоо тармагы) башталат. Пидмонт платосу жана Атлантика бою ойдуңу аркылуу агып, Атлантика океанынын Албемарл булуңуна куят. Орточо чыгымы 230 м3/секдай. ГЭС курулган. Төмөнкү агымында кеме жүрөт.
Миттельстенаэ
Миттельстенаэ (Mittelstenahe) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Куксхафен районуна кирет.
Калкы - 626 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 33,68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 52 036. Муниципалитеттин башчысы — Гюнтер Хельк.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Уестклифф (Колорадо)
Уестклифф (Колорадо) (Westcliffe) — Колорадо штатынын Кастер (Custer) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 417 киши. Болжолдуу аянты - 2.9 км². FIPS коду — 08-83450.
Этнограф
Бул термин "этнос" ( ἔθνος - "эл") жана графио" (γράφω — "жазуу") деген байыркы грек сөздөрүнөн куралган.
Дүйнөгө таанымал этнографтар
Жалпы дүйнө жүзүнө этнографиялык эмгектери менен таанылган окумштуулардын арасында Итс, Рудольф Фердинандович; Гадло, Александр Вильямович; Токарев, Сергей Александрович; Бромлей, Юлиан Владимирович; Фрэзер, Джеймс Джордж; Леви-Стросс, Клод; Боас, Франц; Малиновский, Бронислав Каспар; Миклухо-Маклай, Николай Николаевич; Тайлор, Эдуард Бернетт; Морган, Льюис; Дюркгейм, Эмиль; Мид, Маргарет; Пропп, Владимир Яковлевич; Бенедикт, Рут; Гиренко, Николай Михайлович ж.б. бар.
Кыргыз этнографтары
Кыргыз этнографиясын жана этнологиялык маселелерин иликтөөгө айрыкча салым кошкон илимпоздордун арасында Белек Солтоноев, Н.А. Аристов, С.М.Абрамзон, Какен Мамбеталиева, Ө.Караев, Ю.С.Худяков, И.Б.Молдобаев, А.Баялиева, А.Асанканов, Реми Дор, Ху Чженхуа, Анвар Байтур, Астай Бутанаев, О.К.Каратаев, С.Кайыпов, Амантур Акматалиев, Т.Чоротегин, С.К.Алымкулова, А.Көчкүнов, Ч.Өмүрбеков, А.Жапаров, Б.Чыныбаев, Б.Акмолдоева, Г.Жумакунова, А.Ботобекова, Гундула Салк жана башка ар кыл илимий адистиктерде эмгектенген окумуштуулар бар.
Мусино (Бижбуляк району, Башкыртстан)
Мусино — Башкыртстандын Бижбуляк районундагы айыл, Базлык айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 92 киши. Почта индекси — 452052, ОКАТО коду — 80212807004.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Выборг
Выборг - Ленинград областындагы шаар.
Выборг булуңунун (Балтика децизинин Финн булуцунда) жээгин­де. Калкы 71миң (1976). Порт жанa т. ж. тоому. Электр аспаптары, балык о. ж. жабдуулары, курулуш материалдары чыгарылат; тамак-аш, жеңил өнөр жай бар. В. 12-кылымдан бери белгилүү.
Болль
Болль (Boll) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Штутгарт административдик округуна карайт. Гёппинген районуна кирет.
Парана платосу
Парана платосу — Бразилия бөксө тоосунун түштүгүндөгү лавалуу плато, Бразилияда. Негизинен калындыгы 250–1025 м болгон лава катмарынан турат. Орточо бийиктиги 400–600 м; түштүгү менен чыгышынан Серра-Жерал урчугу жана Ботукату куэстасы менен чектешет. Аралаш дайыма жашыл токой (анын ичинде араукария), түштүгүндө саванна басымдуу. Мал асыралат; дан өсүмдүктөрү, жүзүм, тамеки ж. б. өстүрүлөт.
Болль
Калкы - 5205 киши(2013-ж.). . Аянты - 10,95 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 1 17 012. Мэр — Ханс-Руди Бюрле.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 Шаардык районго бөлүнөт.
Рубеж (ЧТК)
"Рубеж" чабуул тосмо комплекси - бул унаа шассидеги белоруссиялык атайын комплекс, тосмо комплексинин (мобилдик баррикада) жана чабуул тепкичинин (штурмдоо трапы) функцияларын бириктирген. Ал Беларусиянын коопсуздук күчтөрү тарабынан 2020-жылдагы массалык нааразылык акцияларын басуу үчүн активдүү колдонулган. Кээде "Рубеж" аталышы жаңылыш түрдө атайын унаалардын бир нече окшош моделдерине - тактап айтканда, тор калканчасы бар "Тосмо-Барьер" берилет.
Тарыхы
Рубеж биринчи жолу Минск шаарында өткөн Milex-2019 көргөзмөсүндө көрсөтүлдү. Комплекс Минск шаарындагы ААК "Агат - электромеханикалык заводунда" чыгарылат. 2020-жылы президенттик шайлоого бир жарым жума калганда "Рубеж" Александр Лукашенкого Минсктеги ички аскерлердин 3214 аскер бөлүгүнө барганда көрсөтүлгөн. Шайлоодон кийинки нааразылык акциялары учурунда комплекс Минскинин көчөлөрүндө үзгүлтүксүз пайда болгон - эреже катары, проспектилердин жолдорун калкан менен тосуп турган.
Кальтензундхайм
Кальтензундхайм (Kaltensundheim) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Шмалькальден-Майнинген районуна кирет.
Калкы - 802 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 11,78 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 66 035. Муниципалитеттин башчысы — Эдгар Готтбехют.
Морошечная
Суу реестринин маалыматтары
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Грит Понд (Мэн)
Грит Понд (Мэн) (Great Pond) — Мэн штатынын Хэнкок округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 47 киши. Болжолдуу аянты - 101.0 км². FIPS коду — 23-28975.
Сонун күн
"Сонун күн" (A Perfect Day, Идеальный день) — 2015-жылы Испанияда тартылган комедиялык драма. Сценарийдин автору жана режиссеру Леон Де Араноа. Паула Фариастын "Жаан жай берсин" романына негизделип тартылган. Алгачкы жолу 2015-жылы Канн кинофестивалынын "Режиссерлордун он беш күнү" бөлүгүндө жана "Режиссердун англис тилиндеги тасмасынын дебюту" бөлүктөрүндө көрсөтүлгөн.
Паранжы
Паранжы, фaранжи (арабча фаражия – сырт кийим) – афган, иран, өзбек жана тажик аялдары (айрыкча шаарда жашагандар) көчөгө чыкканда жүзүн жашырып, калкалоочу чүмбөт. Сыртынан чапанга окшош, жендери узун, бет жагы кылдан согулган тор – чачванд (фарсыча чашм банд – көздү таңуучу) менен жабылат.
Абли
Абли (Ubly) — Мичиган штатынын Huron округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 873 киши. Болжолдуу аянты - 2.3 км². FIPS коду — 26-81200.
Рагун
Рагун (Raguhn) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан Шаар. Биттерфельд районуна кирет.
Калкы - 3696 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 15,24 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 82 300. Мэр — Штеффен Беркенбуш.
Шаар административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Мыкты көзгө атар
"Мыкты көзгө атар" (Top Gun, Лучший стрелок) — 1986-жылы Америкада тартылган аскердик экшн драмасы. Режиссеру Тони Скотт. Тасмага Дон Симпсон менен Жерри Брюкхаймер Paramount Pictures компаниясы менен биргеликте продюсерлик кылышкан. Сценарийин жазгандар Жим Кэш менен Жэк Эппс. Калифорния журналында үч жыл мурда жарык көргөн "Мыкты көзгө атар" аттуу макаладан эргүү алып тартылып калган. Башкы каармандардын ролдорун ойгондор Том Круз, Келли Макгиллис, Вэл Килмер, Энтони Эдвардс жана Том Скерритт. Круз аскердик-деңиз авиациясынын жаш лейтенанты, "Мэверик" каймана ысымдуу Пит Митчеллдин ролун жаратат. Ал жана анын "Каз" каймана аттуу аскер-деңиз авиациясынын офицер кесиптеши Ник Брэдшого Сан Диегодо жайгашкан Мирамар станциясындагы Деңиз-аскер флотунун Мушташ мектебинде машыгуу мүмкүнчүлүгү берилет.