cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Джукун (эл)
Джукун (джукум, джукон, кпанзо, ндама, квана;  өз аты: вапа, авапан) — Нигерия (200 миң адам) жана Камерун (70 миң адам) өлкөлөрүндө жашаган эл. Жалпы саны 270 миң адам. Джукун эли джибу, кона, вукари, абинси (абисси) топторго бөлүнөт.
Фармингтон (Мэн)
Калкы - 7760 киши. Болжолдуу аянты - 145.1 км². FIPS коду — ?.
Джукун (эл)
Тил
Негизги тил — джукун (джибу жана коророфа диалектилерине бөлүнөт). Ал тил бенуэ-конго уясына кирет. Жазуусу латын алфавиттин негизинде. Хауса тили кеңири таралган.
Жергиликтүү салттуу ишенимдер (ата-бабалар жана табият күчтөрүнө сыйынуу, магия) сакталууда. Калктын арасында мусулмандар (сүннөттөр) да бар.
Салттуу кесиби кол менен иштетилген жер чарбасы (ямс, таруу, сорго, маниок, жер жаңгак, жашылчалар). Мал чарбасы начар өнүккөн, бул райондун цеце чымындары менен ооруганына байланыштуу. Жыйноочулук.
Кол өнөрчүлүк
Кол өнөрчүлүктөрдөн карапачылык өнүккөн.
Кийим
Жамбашка оролгон кездеме болгон салттуу кийимдер акырындап европалык үлгүдөгү кийимдерге алмашып жатат.
Тамак-аш
Турак жай
Үй чарбалары кепелердин тобу: турак-жай, конок, коммуналдык, кампа. Турак-жайлар план боюнча тегерек, дубалдары сокмо (чопо), чатыры конус сымал, бутактан токулган жана чөп менен жабылган.
Коомдук уюмдун негизги түрү — көп балалуу үй-бүлөлүк жаамат, уруулук уюм жана эркектер союздары. Нике патрилокалдык. Туугандык эсеп аталык.
Маданият
Элдик оозеки чыгармачылыктын бардык негизги жанрлары кеңири таралган.
Тарых
Элдин уламыштарына караганда, джукун уруулары Камерундун түндүк-чыгышынан көчүп келишкен. 14-19 кылымдарда джукун элинин Коророфа алгачкы саясий бирикмеси болгон.
Иллердеги Деттинген
Деттинген-на-Иллере (Dettingen an der Iller) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Тюбинген административдик округуна карайт. Биберах районуна кирет.
Калкы - 2336 киши(2013-ж.). . Аянты - 11,14 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 26 031. Мэр — Алойс Руф.
Тургумбаев Абдылда
Тургумбаев Абдылда (1941-ж. т., Акчий-Карасуу) - эл агартуу отличниги; техника илимдеринин кандидаты (1988), доцент (1994).
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Кансыз согуш
Кансыз согуш – дүйнөлүк согуштан кийин пайда болгон термин. СССР жана башка социалисттик өлкөлөр менен АКШ жана анын союздаштарынын ортосундагы согуштук-саясий конфронтация.
Экинчи дүйнөлүк согушта (1939–45) Германия, Италия жана Япониянын жеңилиши менен дүйнөдөгү саясий абал кайрадан өзгөрүп, күчтүү эки держава (СССР, АКШ) түзүлгөн. Алардын жеке көз карашы өз алдынча саясий догмага айланып, бул учур куралжаракты түз пайдаланбай, б. а. бири-бирине каршы турган согуштук-саясий блок, стратегиялык-согуш базаларын жана плацдармдарды түзүү, түрдүү экономикалык кысымдарды (эмбарго, экономикалык блокада) кеңири колдонуу менен мүнөздөлгөн. Кансыз согуш Октябрь революциясынан (1917) кийин Советтер Союзунда марксизм-ленинизмдик идеологияга басым жасалышына байланыштуу эки системанын карама-каршылыгы күчөп, акыры пролетариаттын жардамы менен социализм жеңет жана коммунизм орнойт деген илимий көз караш аркылуу калыптанган. 1945-жылдан кийин дүйнөдөгү көп полюстуу өнүгүү эки гана полюстуу (биполярдык) өнүгүүгө өтүп, өзгөчө 1947-жылы У. Черчиллдин Фултондогу (АКШ) сүйлөгөн сөзүнөн кийин мындай тирешүү өзүнүн эң жогорку деңгээлине жеткен. Ал эми дүйнөдө Социалисттик лагердин түзүлүшүнө байланыштуу ядролук (АКШда 1945-жылы, СССРде 1949-жылы), водороддук бомбаларды (АКШда 1952-жылы, СССРде 1953-жылы) сыноо жана башка жаңы согуштук куралды өнүктүрүү күч алган. АКШ Түндүк Атлантика согуш блогун (НАТО), СССР Экономикалык өз ара жардамдашуу кеңешин (СЭВ) жана Варшава келишимин түзгөн. Мындай тирешүүлөр Германиянын ГДР менен ГФРге (1949) жана Кореянын Түндүк, Түштүк болуп бөлүнүшүнө (1953) алып келген. 1960-жылдардын аягында Чыгыш Европада СССРдин үстөмдүгүнүн бекемделиши жана АКШнын Вьетнамга ийгиликсиз интервенциясы, Кытай менен СССРдин ортосундагы коммунисттик идеологиядагы келишпестик жана Кошулбоо кыймылынын түзүлүшү, 1960-жылдарда Кансыз согуштун курчтугун азайткан. Эки өлкөдө тең салмактуу (паритет) абал түзүлүп, саясий мамилелер да өзгөрө баштаган. Эки мамлекеттин ортосунда мамиленин жакшырышына байланыштуу атмосферада, космосто жана сууда ядролук куралды сыноого тыюу салуу (1963), аны таратпоо келишимдери (1968) түзүлгөн. 1970-жылы АКШ менен СССРдин ортосунда стратегиялык куралданууну чектөө (ОСВ-1, ОСВ-2) жана ракетага каршы коргонуу (ПРО) келишимдерине кол коюлган. Бирок 1979-жылы СССРдин Афганстанга аскерин киргизиши жана АКШнын ОСВ-2 келишимин ратификациялоодон баш тартышы менен эки мамлекеттин мамилеси начарлап, Кансыз согуштун күчөшүнө түрткү болгон. 1980-жылдардагы Советтер Союзундагы кайра куруу, айкындуулук, куралсыздандыруу (куралданууну контролго алуу) боюнча сүйлөшүүлөр, 1989-жылы советтик аскердин Афганстандан чыгышы, социалисттик лагердеги, кийин СССРдеги саясий-экономикалык кризистер, Варшава келишиминин таркатылышы (1990), Германиянын биригиши (1990) Чыгыш-Батыш мамилелеринин жөнгө салынышына шарт түзгөн. Натыйжада Чыгыш менен Батыштын ортосундагы эл аралык мамиленин курчушун күчөтө турган экономикалык, илимий-техникалык шарттар негизги ролун жоготкондуктан, 80-жылдардын аягында — 90-жылдардын башында мурдагы социалисттик системадагы көптөгөн өлкөлөр демократиялык негизде кайра түзүлгөндүгүнө байланыштуу Кансыз согуш токтогон.
Брэдфордсвилл (Кентукки)
Брэдфордсвилл (Кентукки) (Bradfordsville) — Кентукки штатынын Марион округуна караган АКШ шаары.
«Идук Йер-Суб»
«Идук Йер-Суб» - «Ыйык жер - суу» – байыркы мезгилдерде түрк элдеринин, а.и. кыргыздардын табиятка ж-а жаратылышка карата ишеними. Жазма булактарда хунн-дардын жерди ыйык тутушкандыгы ж-дө маалыматтар бар.
Рингелай
Калкы - 2047 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 16,39 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 72 140. Муниципалитеттин башчысы — Макс Көберль.
«Идук Йер-Суб»
Колдонулган адабияттар
Кыргыз тарыхы: Энциклопедия / Жооптуу редактор А.Асанканов. – Бишкек: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2003. – 464 б.: сүрөт. – ISBN 5-89750-150-5.
Херштедт
Херштедт (Heerstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Куксхафен районуна кирет.
Калкы - 482 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 18,89 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 52 021. Муниципалитеттин башчысы — Манфред Төнес.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Каленборн (Кайзерзеш)
Каленборн (Кайзерзеш) (Kalenborn (bei Kaisersesch)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кохем-Целль районуна кирет.
Калкы - 220 киши(2013-ж.). . Аянты - 5,30 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 35 046. Муниципалитеттин башчысы — Вернер Аренц.
Бад-Грөненбах
Калкы - 5274 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 42,03 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 78 144. Муниципалитеттин башчысы — Бернхард Керлер.
Грос-Флотов
Грос-Флотов (Groß Flotow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Мүриц районуна кирет.
Калкы - 158 киши(2013-ж.). . Аянты - 14,53 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 56 016. Муниципалитеттин башчысы — Гизела Риббек.
Санкук (Нү-Гэмпшир)
Санкук (Нү-Гэмпшир) (Suncook) — Нү-Гэмпшир штатынын Мерримак округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 5379 киши. Болжолдуу аянты - 10.0 км². FIPS коду — 33-75140.
Оберрайсен
Калкы - 177 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 4,98 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 71 068. Муниципалитеттин башчысы — Юрген Раммельт.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 10 айылдык округка бөлүнөт.
Мимикрия
Мимикрия (грекче mimikjs – окшошуу) – өсүмдүк менен жаныбардын түсүнүн, формасынын өзү жашаган чөйрөгө окшошуусу. Мимикрия табигый тандалуунун натыйжасында пайда болуп, жашоо үчүн күрөштө жаныбарлардын тиричилигине шарт түзөт. Жаныбарлар түсү, формасы айлана-чөйрөгө же уулуу жаныбарларга окшошуп, душмандарынан коргонот. Мимикрияга чулдуктун жумурткасынын формасы жана түсү жээктеги майда таштарга, кээ бир деңиз жандыктарынын деңиз балырына, жырткыч жаныбардын айланачөйрөгө окшошуусу; ак көпөлөк желбей турган, жыты сасык өтө ачык түстөгү көпөлөккө окшошушу ж. б. кирет. Айрым жаныбарлар жашыл же кургаган жалбыракка абдан окшошуп, мимикрия күчөтөт. Мисалы, кээ бир көпөлөктөр түшүп жаткан кургак жалбыракка окшоп, айланып учат. Өсүмдүктөрдүн мимикриясы пайдалуу жаныбарларды өзүнө тартуу же зыяндууларын коркутуу үчүн керек. Мисалы, нектары жок гүл сыртынан балдуу өсүмдүккө окшошуп, нектар издеп жүргөн аарылар аларды чаңдаштырып кетет. Кээ бир курт-кумурскалар менен азыктанган өсүмдүктөрдүн кармоо аппараттары ачык түстөгү гүлгө окшоп, жем болуучу чымын-чиркейди өзүнө тартат. Орхидеянын гүлү, түсү, жыты кээ бир чаңдаткыч чымын-чиркейдин ургаачысына окшош болгондуктан, алардын эркектери келип, гүлдү чаңдаштырат.
Гемометр
Гемометр ге­моглобинометр — кандагы гемоглобиндин санын аныктоочу прибор. 1902-ж. Швейцария илимпозу Г. Сали сунуш кылгандан баштап практикада колдонулат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Тулкуев Акбаралы
Тулкуев Акбаралы (1950-ж. т., Саргата айылы) - Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген куруучусу.
Фрунзе (Бишкек) курулуш техникумун (1976), Фрунзе  политехникалык институтун (1983) бүтүргөн. 1971-ж. Каракөл шаарындагы «Нарынсуукурулуш» башкармасында жыгач уста, бетончу, Токтогул, Күрпсай, Камбарата ГЭСтеринде инженер болуп эмгектенген.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Фриарс Пойнт (Миссисипи)
Фриарс Пойнт (Миссисипи) (Friars Point) — Миссисипи штатынын Coahoma округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1480 киши. Болжолдуу аянты - 2.9 км². FIPS коду — 28-26060.
Петровка (Благовещен району, Башкыртстан)
Петровка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Орл айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 0 киши. Почта индекси — 453442, ОКАТО коду — 80215861000.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Алишер Садуллаев
Алишер Зафар уулу Садуллаев — Өзбекстандын Министрлер Кабинети жана Олий Мажлис Сенатынын эң жаш мүчөсү. Учурда Жаштар иштери боюнча агенттиктин директору жана Өзбекстан Шахмат федерациясынын төрагасы. Эмгек Даңкы орденинин ээси (2021).
Алишер Саъдуллаев 2017-жылы Өзбекстандын президенти Шавкат Мирзиёевдин көңүлүнө түшүп, студент кезинде президенттин чакыруусу менен Элдик билим берүү министринин жаштар иштери боюнча орун басары болуп дайындалган. Кийин ар кайсы жылдарда Жаштар союзунун төрагасынын биринчи орун басары (2018-2019), төрага (2019-2020), Өзбекстандын президентинин жаштар, илим, билим, саламаттыкты сактоо, маданият жана спорт боюнча кеңешчисинин биринчи орун басары болуп иштеген. (2019-2020). 2019-жылы Алишер Саъдуллаев Өзбекстандын жаштар саясатындагы позициясы жана жаштар үчүн түзүлгөн мүмкүнчүлүктөр темасында Бириккен Улуттар Уюмунун трибунасында баяндама жасады. 2021-жылы ал Мюнхен шаардык кеңешинин башкы директору Клеменс Баумгертнер менен “Бир жаш дүйнө” программасынын директору Мэтью Беллшоунун демилгеси менен Мюнхенде өткөн “Бир жаш дүйнө” саммитине катышкан.
Алишер Садуллаев 2022-жылдын 8-августунда Ченнай шаарында өткөн FIDEнин кезектеги конгрессинде баяндама жасап, 2026-жылкы Олимпиаданы өткөрүүгө Өзбекстандын талапкерлиги делегаттар тарабынан жактырылды.
Трон...
Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Алишер Садуллаев
Өмүр баяны
Алишер Садуллаев 1994-жылы 11-июлда Жиззак облусунун Жиззак районунда мугалимдин үй-бүлөсүндө туулган. Балалыгы Жиззак облусунун Жиззак районунда өткөн. Жиззак районундагы №31 мектепте жана Жиззак шаарындагы №2 орто мектепте окуган.
2017-жылы Ташкенттеги Сингапур менеджментин өнүктүрүү институтун бүтүргөн. 2015-2017-жылдары окуу жайында англис жана орус тилдерин мыкты окуган Алишер Саъдуллаев Ташкенттеги “Result” билим берүү борборунун жетекчиси болуп иштейт.
2017-жылы “Камолот” жаштар коомдук кыймылынын 4-курултайында сөз сүйлөп, ушул сөзүнөн улам Өзбекстандын президенти Шавкат Мирзиёевдин демилгеси менен 2017-жылдын 30-июнунда Өзбекстан Республикасынын Элге билим берүү министринин орун басары болуп дайындалган. Элге билим берүү министрлигинде кыска мөөнөт иштегенден кийин 2018-жылы Өзбекстандын жаштар союзунун төрагасынын биринчи орун басары болуп дайындалган. 2019-жылдын 29-августунда Өзбекстандын жаштар биримдигинин төрагасы болуп дайындалган.
Жаштар системасындагы кызматтарын эске алынып 2020 - жылдын 17-январында Өзбекстандын президенти тарабынан Сенаттын мүчөсү болуп дайындалып, Өзбекстандын тарыхындагы эң жаш сенатор болуп калды. 2020 - жылдын 10-июлунда Өзбекстандын Жаштар иштери боюнча агенттиги түзүлүп, агенттиктин директору болуп Алишер Саъдуллаев дайындалган. 2021-жылдын 30-июнунда «Жаштар күнүнө» карата жаштар саясатындагы демилгелери жана натыйжалуу иштери үчүн «Эмгек Даңкы» ордени менен сыйланган. 2022- жылдын 24-майынан бери Өзбекстандын Шахмат федерациясынын төрагасы болуп иштеп келет.
Өзбекстандын президенти Шавкат Мирзиёев 2022-жылдын 20-декабрында өлкөдөгү министрликтердин жана ведомстволордун саны 61ден 28ге кыскарарын билдирген. Жаңы түзүлгөн Жаштар саясаты жана спорт министрлигине Жаштар иштери боюнча агенттик кошулду. Министрликке 54 жаштагы Адхам Икрамов дайындалды. Алишер Садуллаев министрдин биринчи орун басары болуп дайындалып, бардык кызматтарын сактап калды.
"Result" билим берүү борбору
2015-жылдан 2017-жылга чейин Алишер Садуллаев "Result" билим берүү борборунун директору болуп, негизинен жаштарга тил үйрөнүүгө жана чет өлкөдө билим алууга жардам берип иштеген.
Жаштар Союзу
Алишер Садуллаев Жаштар биримдигинин төрагалыгына дайындалгандан кийин системага бир катар жаңылыктарды киргизди. Уюмга мүчөлүк жокко чыгарылып, Өзбекстандын бардык жаштары Жаштар союзуна мүчө болуп санала турган болду. ЖОЖдордо окуган таланттуу жаштар үчүн контракттык акчанын белгилүү бир бөлүгүн Жаштар союзу төлөйтурган болду.
Ал жетектеген мезгилде уюмда волонтердук ишмердүүлүккө көп көңүл бурулду. Натыйжада, 2020-жылдагы коронавирустук пандемия учурунда 10 000 жаш волонтерлор 500 000ден ашык жаранга жардам берүүгө активдүү катышкан. Сардоба суу сактагычында болгон сел учурунда да волонтерлор кеңири колдонулган. Волонтердук ишмердүүлүктү колдоо максатында «Боорукердик-сахават» төш белгиси негизделди.
Жаш таланттарды шыктандыруу максатында «Дуэль» аттуу чыгармачылык сынак уюштурулган. Жаштарды китеп окууга кызыктыруу максатында «Жаш окурман» сынагы кеңири жайылтылды.
2019-жылы Алишер Садуллаев Бириккен Улуттар Уюмунун платформасында Өзбекстандын жаштар саясатындагы позициясы жана жаштар үчүн түзүлгөн мүмкүнчүлүктөр тууралуу сөз сүйлөдү. Өзбекстан БУУнун 2030-жылга чейинки Жаштар Стратегиясын ишке ашыруу үчүн тез өнүгүп жаткан өлкө катары таанылды.
Жаштар иштери боюнча агенттиги
Мамлекеттик кызматкерлердин бош кызмат орундарынын бирдиктүү ачык порталы аркылуу Өзбекстан Республикасынын Жаштар иштери боюнча агенттигинин системасында 11 миңден ашык ачык сынак жарыяланып, системага ылайыктуу кадрлар кабыл алынган.
Алишер Саъдуллаевдин демилгеси менен жаштар менен мамлекет башчынын ачык баарлашуу системасы түзүлүп, ага ылайык, 30-июнда Жаштар күнү жана «Жаштар Форуму" алкагында президент жаштар менен жолугуп алардын сунуш жана кайрылууларын угат.
2021-жылы Германия Федеративдик Республикасы Мьюнхен шаардык кеңешинин башкы директору Клеменс Баумгартнер жана „One Young World“ программасынын директору Мэтью Беллшоунун демилгеси менен Мьюнхенде өткөн „One Young World“ саммитине катышкан.
Социалдык жактан коргоого муктаж жаштар жана алардын көйгөйлөрү менен иштөөнүн жаңы электрондук системасы, yoshlardaftari.uz платформасы түзүлүп, анын жардамы менен 784 000 жаштар «Жаштар реестрине» киргизилди. Жаштар үчүн түзүлгөн жаңы жеңилдиктер тууралуу маалыматтын жалгыз булагы болгон yoshlarportali.uz жана 1093 call-борборунун ишмердүүлүгү ишке кирди.
Жаштарды заманбап кесиптерге тартуу максатында «Бир миллион өзбек программисти» долбоорунун алкагында курстарды ийгиликтүү аяктаган жаштарга компьютер сатып алууга жеңилдетилген насыялар жана насыянын пайызын компенсациялоо белгиленген. 2022-жылдын 1-августуна карата 3200дөн ашык жаштарга кредит бөлүнгөн.
ЖОЖдордо төлөм келишими менен билим алып жаткан 533 миң жаштарга 76 миллиард 600 миллион сом контракттык каражат төлөндү.
Анын демилгеси менен “Өзбекстан үчүн 100 идея” республикалык конкурсу башталган. Сынактын 100 жеңүүчүсүнө 10 миллион жана сынактын республикалык этабына катышкан 135 жаштарга 3 миллион акча бөлүнгөн.
Жаштар иштери боюнча агенттиги жана „Najot Taʼlim“ билим берүү борбору менен биргеликте мүмкүнчүлүгү чектелген жаштарга бекер билим берүү, аларды заманбап кесиптерге үйрөтүү, IT тармагын коомдун ар бир катмарына жеткирүү максатында „IMKON“ долбоору түзүлгөн. Өзбекстан Республикасынын Министрлер Кабинетинин «Ден соолугунун мүмкүнчүлүктөрү чектелүү жаштарды социалдык жактан колдоо боюнча мамлекеттик кызматтарды көрсөтүүнүн административдик регламенттерин бекитүү жөнүндө» токтому кабыл алынып, ага ылайык, 2022-жылдан баштап 500 майыпка жардам көрсөтүү жаштарга кесиптик жана тил үйрөнүү үчүн BHM 50 эсе өлчөмүндө субсидияларды бөлүү системасын түзүү пландаштырылган.
Кыйынчылыктарды жеңип, өз тармагында чоң ийгиликтерге жетишкен жаштардын жашоосун чагылдырган “Чек арасыз” долбоору иштелип чыккан.
Өзбекстанда туулуп-өскөн жана бүгүнкү күндө чет өлкөдө ийгиликтүү иштеп жаткан өзбектер тууралуу жаңы медиа долбоору „Oʻzbekistonlik“ атту документалдуу фильмин долбоор жетекчиси. Чет тилдерди мыкты өздөштүргөн таланттуу жана билимдүү жаштардын башын бириктирген «Ибрат» тил лагери жыл сайын июнь-август айларында уюштурулуп келет. 2021-2022-жылдар аралыгында 8 сезонго 2150 тренер даярдалган. .
Интернетте өзбек тилиндеги маалыматты көбөйтүү максатында, өзгөчө Википедиянын өзбек тилиндеги бөлүмүндө WikiStipendia марафону башталды. Кыска убакыттын ичинде өзбек тилиндеги маалыматтардын саны 20 миңге көбөйүп, макалалардын саны боюнча 62-орундан 56-орунга көтөрүлдү.
Алишер Саъдуллаев социалдык тармактарда коомчулуктун көңүлүн бурган, 23 000 нуска менен жарык көргөн “Жадидлар” долбоорунун автору болуп саналат.
Өзбекстандын шахмат федерациясы
Алишер Садуллаев 2022-жылдын май айында Өзбекстандын Шахмат федерациясынын төрагасы болуп иштеп, аз убакыттын ичинде ийгиликтерге жетише баштаган. Алгач шахмат боюнча байге фонду 880 миллион сомду түзгөн “ Жаштар иштери боюнча агенттиктин кубогу” өткөрүлүп, жаңы ысымдар табылды. Кийинчерээк Индиянын Ченнай шаарында өткөн 44-шахмат олимпиадасында Өзбекстандын эркектер курама командасы алтын медалга ээ болуп, Өзбекстан тарыхта биринчи жолу дүйнөлүк шахмат олимпиадасынын чемпиону болду.
Шлайц (Саксония-Анхальт)
Шлайц (Саксония-Анхальт) (Schlaitz) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Биттерфельд районуна кирет.
Алишер Садуллаев
Өзбекстандын шахмат федерациясы
Ошондой эле Алишер Саъдуллаев 2022-жылдын 8-августунда Ченнайда өткөн FIDEнин кезектеги конгрессинде баяндама жасап, 2026-жылкы Олимпиаданы өткөрүүгө Өзбекстандын талапкерлиги делегаттар тарабынан жактырылды.
Шлайц (Саксония-Анхальт)
Калкы - 1003 киши (31-декабрь,). Болжолдуу аянты - 4,94 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 82 355. Муниципалитеттин башчысы — Хильмар Фөлькнер.
Алишер Садуллаев
Өзбекстандын шахмат федерациясы
2022-жылдын 5-августунда Өзбекстан Президентин шахматты жайылтуу жана өнүктүрүү боюнча кошумча чаралар жөнүндө жарлыгы жарыяланды. Ага ылайык, Өзбекстанда шахмат боюнча жаңы турнирлер уюштурулуп, шахматчылар системалуу түрдө стимулдалат.
Жеке жашоо
Саъдуллаевдин апасы үй кожойкеси, атасы мугалим. Жубайы Хафиза Саъдуллаева фуд-блогер болуп иштейт. Жубайлардын эки баласы бар - Садия Саъдуллаева жана Хамида Саъдуллаева.
Төрөгелдиев Аман
Төрөгелдиев Аман (1923-ж. т., Кушчусуу айылы) - согуш жана эмгек ардагери. Кызыл Туу орденинин ээси.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Файэтт (Мэн)
Файэтт (Мэн) (Fayette) — Мэн штатынын Кеннебек County округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1040 киши. Болжолдуу аянты - 81.3 км². FIPS коду — 23-24950.
Тропик
Тропик (гр. tropikos - бурулуш тегереги) - Жер шаарынын экватор сызыгынын түндүк жана түштүк тарабындагы 23° 26' 13 '' кеңдиктериндеги (Күн бир жылда эки жолу дал төбөгө келүүчү) аралыкты ээлеп жаткан географиялык параллелдер. Ошондой эле, Түндүк жана Түштүк Тропиктердин аралыгында кеңдик боюнча созулуп жаткан зона.
Тропик алкакагы
Тропик алкактары - Жердин эки географиялык алкагы. Түндүк жана түштүк жарым шарда субтропик жана субэкватор алкактарынын аралыгында жайгашкан. Тропик алкактарынын материктик бөлүгүнө чөл жана жарым чөл ландшафты, океанына суунун жогорку температурасы менен туздуулугу мүнөздүү. Аба массасынын антициклондук айланышы үстөмдүк кылып, аймагынын көп бөлүгүндө салыштырма нымдуулук төмөн жана булуту өтө аз. Эң жылуу айынын орт. температурасы түздүктөрдө 30-35°С, эң салкын айыныкы 10°Сден темен эмес; абс. максимуму 61°С (Жер шарындагы эң жогорку температуpa), минимум 0°Сден төмөн. Жылдык жаан-чачыны 50-200 мм (муссон климаттуу чыгышында жылына 1000-2000 ммте чейин жаайт). Тропик алкактары материкте 4 секторго бөлүнөт: Чыгыш океан жээги - нымдуу, токой ландшафты басымдуу; чыгыш өтмө - сейрек токой жана бадал ландшафты; ички материктик жана батыш океан жээги - чөл жана жарым чөл ландшафты басымдуу. Тропик алкактары кургактыкта тропиктик нымдуу токой, тропиктик саванна, сейрек жана кургак токой, тропиктик чөл жана тропиктик жарым чөл зоналарына бөлүнөт.
Кант (шаар)
Кант — Чүй облусунун Ысык-Ата районундагы шаар (1985-жылдан), райондун борбору (1998-жылдан). Республиканын борбору Бишкектен 20 км чыгыш, облустун борбору Токмок шаарынан 40 км батыш тарапта. Бишкек — Балыкчы автомобиль жана темир жолунун боюнда жайгашкан.
Шаар 1929-жылы кыштак катары негизделген. Калкы 21,6 миң (2007). Темир жол бекети. Кант шаары — Чүй облусунун өнөр жайлуу борборлорунун бири. Шаарда тогуз өнөр жай ишканасы бар. Алар: «Кант цементшифер комбинаты», «Кант типография», «Кумшагыл», «Дан-азык» АК, «Абдыш ата», «Кант-сүт», «Блиц-1», «Кыргызмунайзат» ЖЧКлары, тажрыйба-ремонт — эксперименттик-механикалык жана нан заводдору. Шаарда кесиптик-тех. окуу жайы, лицей, 5 орто жана муз. мектеп, китепканалар, 5 бала бакча, балдарды эстетикалык жактан тарбиялоо борборлору, маданият үйү, клуб, стадион жана башка бар. Үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу, санитария-эпидемиол. станциясы, балдардын кардиоревматология санаторийи, оорукана, бейтапкана, «Экофарм», аптекалар, мончо, сауналар, турмуш-тиричилик кызматынын бөлүмдөрү, базар, ресторан, кафе-барлар жана башка иштейт. Шаардын чегинде бир нече мечит жана 2 чиркөө жайгашкан.
Минданао
Минданао – Филиппин архипелагынын түштүгүндөгү арал. Аянты 94,6 миң км2. Жанар тоо массивдери (бийиктиги 2954 м, Апо жанар тоосу) жана саздуу ойдуңдар, ири булуңдар, океанга кирип турган жарым аралдар мүнөздүү. Климаты субэкватордук, муссондук, түштүгү экватордук. Жылдык жаан-чачыны 1000–2000 мм (тоолорунда 4000 ммге жакын). Дайыма жашыл жана жалбырагы күбүлмө тропик токою өсөт. Темир кени бар. Шалы, абака, ананас, кокос пальмасы өстүрүлөт. Ири шаарлары: Давао, Замбоанга.
Жеймс Марсден
Жеймс Пол Марсден (James Marsden; 1973-жылы, 18- сентябрда туулган) - америкалык актер, ырчы жана мурунку Версачи модели. Марсден "Коңгуроо аркылуу сакталгандар: Жаңы класс" (анг. Saved by the Bell: The New Class), "Периштенин таасири" (анг. Touched by an Angel) жана "Беш адамдын кечеси" (анг. Party of Five) сыяктуу телесериалдарда кыска ролдорду аткаруу менен актердук кесибин баштаган. Ал "Х-Адамдар" (анг. X-Men) чыгарылыштарында Скотт Саммерс/ Циклоптун ролу менен жана 2006-жылы "Супермен кайтып келет" (анг. Superman Returns) тасмасындагы ролу менен кеңири таанылган. 2016-жылы ал HBO телеканалындагы "Батыш дүйнө" (анг. Westworld) аттуу илимий-фантастикалуу вестерн триллер телесериалында окчу Тедди Фладдын, сезимтал андроиддин ролун аткарган.
Тамашалуу тасмаларда чоң ийгиликке жеткенден кийин, Марсден ар кандай жанрдагы тасмаларга тартыла баштаган. 2007-жылы ал "Чачка сепкич" (анг. Hairspray) тасмасында тартылган жана бул тасма көптөгөн жакшы сын-пикирлерге ээ болуу менен тасмада тартылгандар бир нече сыйлыктарга ээ болушкан. Ал тасмада Корни Коллинс катары эки жолу саундтрек ырларын аткарган жана ага RIAA тарабынан Платинум сертификаты ыйгарылган. Марсден ошондой эле "Сыйкырланган" (анг. Enchanted), "Көтөрүлүш" (анг. Hop) сыяктуу үйбүлөөлүк тасмаларда жана "27 Көйнөк" (анг. 27 Dresses) менен "Мендеги эң жакшы нерсе" (анг. The Best of Me.) тасмаларында башкы каармандын ролдорун аткарган.
Марсден кийинчерээк "Кичинекей батир" (анг. Small Apartments), "Бакалавр" (анг. Bachelorette), жана "Робот менен Фрэнк" (анг. Robot & Frank) сыяктуу көз карандысыз тасмаларда тартылган. Ал ошондой эле "Заманбап үйбүлөө" (анг. Modern Family) телесериалында коноктун ролун жана "30 Рок" (анг. 30 Rock) телесериалында Лиз Лемондун сүйүктүүсү Крисс Кростун (экинчи пландагы роль) ролун жараткан. Андан соң Марсден Ли Дэниелсдин "Сарай башы" (анг. The Butler) тасмасында президент Жон Ф. Кеннединин ролун аткарган жана "Алып баруучу: Легенда уланууда" (анг. Anchorman 2: The Legend Continues) тасмасында экинчи пландагы терс каармандын ролун жараткан.
Гемонхоз
Гемонхоз — кепшөөчү малдын мите курт ыланы. Гемонхустар малдын жумурунда жанa ичке ичегисинде мителейт, алар малдын канын сорот.
Гемонхоз менен кой, уй, эчки ылаңдайт, айрыкча жаш мал катуу жабыркайт. Ылаңдаган малдын ичеги-карынындагы былжыр чел канталап жараланат, мал чычкактайт, кансырайт, арыктайт. Диагноз мите курт уругун табуунун жана клиникалык, эпизоотологиялык белгилердин негизинде коклат. Дары катары фенотиазин, тетрамизол ж. б. препараттар берилет. Бул дарыларды жемге аралаштырып берүүгө да болот. Жайыт которуу, кыкты биотермикалык жол менен залалсыздандыруу, малды туура тоюттандыруу профилактикада олуттуу роль ойнойт.
Аплингтон (Айова)
Аплингтон (Айова) (Aplington) — Айова штатынын Батлер округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 1.5 км². FIPS коду — 19-02395.
Калкы
2010-жылы калкы 1054 киши болгон.
Неленьга
Неленьга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО, Архангельск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Лака дарыясынын оң жээгинен 62 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 25 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — АО деңиз бассейнинин дарыяларыВоронов тумшугунан (Мезень дарыясын кошпогондо) Канин Нос тумшугуна чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Мезень.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Мэйвилл
Мэйвилл (Mayville) — Мичиган штатынын Tuscola округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1055 киши. Болжолдуу аянты - 2.7 км². FIPS коду — 26-52540.
Кантабрия тоолору
Кантабрия тоолору – Испаниянын түндүгүндө, Атлантика океанындагы Бискайя булуңун жээктей 500 кмге созулат. Бийиктиги 2648 мге чейин. Түндүк капталдары тик, аскалуу, дарыялардын капчыгай сымал кууш өрөөндөрү менен терең тилмеленген, Месетага караган Түштүк капталы жантайыңкы. Кантабрия тоолору герцин бүктөлүү структурасына кирет. Бийик батыш бөлүгү (Астурия кырка тоосунун Орточо бийиктиги 2000 м чамасында) рельефинин татаалдыгы менен өзгөчөлөнөт, жапызыраак чыгышынын (1000–1500 м) тоо кырлары жана капталдары жайпагыраак келет. Карст рельефи (үңкүр, туңгуюк жана башка) кеңири таралган. Жаан-чачын көбүрөөк жааган Түндүк капталдарына жазы жалбырактуу жана аралаш токой (эмен, бук, каштан, кызыл карагай), түштүгүнө ксерофит бадалдары, 1800 м бийиктен өйдө альп шалбаасы мүнөздүү. Таш көмүр, темир жана полиметалл кендери бар.
Джюгас (футбол клубу)
«Джюгас» футбол клубу (Futbolo klubas Džiugas) — Чоң Тельшяй графтыгына (феодалдык ээлик) кирген.
Трофейлери
<...>
Минделу
Минделу – Кабо-Верде Республикасындагы ири порт шаар. Сан-Висенти аралынын түндүк-батышында жайгашкан. Калкы 77,5 миң (2010). Кеме куруучу, ремонттоочу жана тамак-аш өнөр жай ишканалары иштейт. Балык кармалат. Трансатлантика жолундагы отун базасы. Туризм өнүккөн.
Брэнденбург (Кентукки)
Брэнденбург (Кентукки) (Brandenburg) — Кентукки штатынын Мид (Meade) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2 049 киши. Болжолдуу аянты - 10.4 км². FIPS коду — 21-09226.
Соус Хуксэтт (Нү-Гэмпшир)
Соус Хуксэтт (Нү-Гэмпшир) (South Hooksett) — Нү-Гэмпшир штатынын Мерримак округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 5418 киши. Болжолдуу аянты - 13.7 км². FIPS коду — 33-71220.
Тышкы шилтемелер
fa:سویسوال، نیوهمپشایر
Төрөгелди уулу Каратал
Төрөгелди уулу Каратал (туулган, өлгөн жылдары белгисиз) - Анжиян уездиндеги Кеңкол-Каракырдын болушу.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Жеке бул саясий
Жеке бул саясий, бул 1960-жылдардын аягындагы студенттик кыймылдын жана экинчи толкун феминизмдин урааны катары колдонулган саясий ураан. Бул ураан 1970-жылы феминист Кэрол Хаништин 1969-жылы "Жеке бул саясий" деген аталыштагы эссесин жарыялоо менен популярдуу болгон жана экинчи толкун феминизмдин, радикалдык феминизмдин, аялдарды изилдөөнүн же жалпысынан феминизмдин аныктоочу мүнөздөмөсү катары сүрөттөлгөн.
Келип чыгышы жана мааниси
"Жеке - бул саясий" деген сөз айкашы 1960-жылдардын аягында студенттик кыймылда жана феминизмдин экинчи толкунунда пайда болгон. Ал жеке тажрыйба менен ири коомдук жана саясий структуралардын ортосундагы байланыштарды баса белгилеген. 1960 жана 1970-жылдардагы феминисттик кыймылдын контекстинде, бул нуклеардык үй-бүлөгө жана үй-бүлөлүк баалуулуктарга чакырык таштаган.
Аялдардын үй кожойкеси жана үйдөгү эне катары өз ролдорунан бактысыз болушу жеке маселе катары каралчу; бирок, "жеке - бул саясий" аялдардын жеке маселелери (мисалы, секс, балага кам көрүү жана аялдардын үйдөгү жашоосуна ыраазы болбоо идеясы) өзгөрүүлөрдү жаратуу үчүн саясий кийлигишүүнү талап кылган саясий маселелер экенин баса белгилейт. Мындан тышкары, ураан аялдардын улутуна, расасына, классына, маданиятына, үй-бүлөлүк абалына, сексуалдык абалына жана мүмкүнчүлүктөрүнө карабастан трансценденттүү иденттүүлүккө ээ деген түшүнүккө кайрылып, адамдарды саясий көз караштан жеке тажрыйбалары жөнүндө ойлонууга үндөйт. Феминизмдин экинчи толкуну феминисттик маселелерди саясий активист ой жүгүртүүнүн үстүнө алып келген толкун болгону үчүн бул ураанды кабыл алды. Аялдар патриархалдык тузакка баш ийбеген өз жашоосуна жана тандоосуна ээлик кылыш үчүн үйдөгү ролдорун таштай башташкан. Бул үй-бүлөлөрдүн динамикасын өзгөрттү, анда эркектер толугу менен үй башчысы жана аял кынтыксыз баш ийүүчү жубай жана эне деген идеялар алсарый баштады.
Бул ураан экинчи толкун феминизмдин, радикалдык феминизмдин, аялдарды изилдөөнүн же жалпысынан феминизмдин аныктоочу мүнөздөмөсү катары сүрөттөлөт.
Кэрол Хаништин эссеси
Нью-Йорктун радикал аялдарынын мүчөсү жана аялдардын боштондук кыймылынын көрүнүктүү ишмери Кэрол Ханиш 1969-жылдын бирдин айында Флорида штатынын Гейнсвилл шаарында аң-сезимди көтөрүү топторунун саясий маанилүүлүгүн белгилеген макаланы даярдаган. Ханиш секс, сырткы көрүнүш, бойдон алдыруу, балага кам көрүү жана үй эмгегин бөлүштүрүү бул ар бирөөнүн жеке маселеси деген ойду четке кагууга аракет кылган. Ушул жана башка маселелерге каршы туруу үчүн ал аялдарды өзүн-өзү күнөөлөгөндөн арылууга, өз жагдайларын бири-бири менен талкуулоого жана коомдогу эркектердин үстөмдүгүнө каршы жамааттык уюмдашууга үндөгөн. Хаништин негизги жүйөөсү: аялдардын "терапиялык" топторун кээ бир сынчылар айткандай "саясий эмес" деп четке кагуунун кереги жок, тескерисинче, алар терең саясий мүнөзгө ээ, анткени алар жашоого таасир тийгизген көйгөйлөрдү талкуулап жатышат. Ал бул көйгөйлөр жеке аялдардын маселеси эмес, бул көйгөйлөр биз жашаган эзүүчү системанын жыйынтыгы жана ошого жараша чечилиши керек деп баса белгилейт. Ханиш эссесинде «жеке - бул саясий» деген сөз айкашын колдонгон жок, бирок мындай деп жазат:
Эссе " Жеке - бул саясий" деген аталыш менен "Notes from the Second Year: Women's Liberation in 1970" китебинде басылып чыккан. Ханиш китептин редакторлору менен  эссеге атактуу наам берген деп эсептейт. Андан кийин "Радикалдык феминизм: даректүү окурман" китебинде кайра басылып чыккан.
Көптөгөн маанилер
Бул сөз айкашы 1960-жылдары биринчи жолу чыккандан бери бир катар маанилерде колдонулуп келет. Бул феминисттердин жеке жана саясий ортосундагы байланыштын табиятын ар кандай жолдор менен чечмелегенин баса белгилейт.
Грос-Швизов
Грос-Швизов (Groß Schwiesow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Гүстроу районуна кирет.
Калкы - 289 киши(2013-ж.). . Аянты - 12,5 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 53 027. Муниципалитеттин башчысы — Инге Киль.
Ринхнах
Ринхнах (Rinchnach) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Реген районуна кирет.
Калкы - 3210 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 40,2 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 76 139. Муниципалитеттин башчысы — Михель Шаллер.
Обертребра
Обертребра (Obertrebra) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Веймар районуна кирет.
Калкы - 288 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 3,23 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 71 069. Муниципалитеттин башчысы — Дитер Фельдраппе.
Фамке Янссен
Фамке Бёмер Янссен (Famke Janssen; /ˈfɑːmkə ˈjɑːnsən/; голландча: [ˈfɑmkə ˈbøːmər ˈjɑnsə(n)]; 1964-жылы туулган) - голландиялык актриса, режиссер, сценарист жана мурунку модель. Ал "Алтын көз" (анг. GoldenEye, 1995) тасмасында Ксения Онатоптун ролун, "Х-Адамдар" (анг. X-Men, 2000–2014) тасмаларынын 2000-2014 жылдын аралыгындагы чыгарылыштарында Жон Грей/ Феникстин ролун, "Дененин бөлүмдөрү" (анг. Nip/Tuck) тасмасында Ава Мурдун ролун жана "Барымтадагы адам" (анг. Taken, 2008-2014) үчилтигинде Ленор Миллстин ролун аткарган. 2008-жылы, ал Бириккен Улуттар Уюму тарабынан биримдик үчүн ак ниеттүү элчи катары дайындалган. Ал эми 2011-жылы ал "Боббини чоңойтуу" (анг. Bringing Up Bobby, 2011) тасмасына алгачкы жолу режиссерлук кылган. Ал ошондой эле Нетфликс тарткан "Хэмлок Гроу" сериалындагы ролу менен жана ABC тарткан "Өлүм жазасынан кантип кутулуш керек" (анг. How To Get Away With Murder) тасмаларындагы ролдору менен да таанымал. 2017-жылы Янссен NBCдеги "Кара тизме: Куткаруу" криминалдуу триллеринде тартылган..
Покровка (Благовещен району, Башкыртстан)
Покровка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Покр айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 478 киши. Почта индекси — 453445, ОКАТО коду — 80215840001.
Фрэнч Камп (Миссисипи)
Фрэнч Камп (Миссисипи) (French Camp) — Миссисипи штатынын Choctaw округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 393 киши. Болжолдуу аянты - 2.6 км². FIPS коду — 28-26020.
Хесен
Хесен (Heeßen) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Шаумбург районуна кирет.
Калкы - 1513 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 1,9 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 2 57 012. Муниципалитеттин башчысы — Вильхельм Брюммель.
Шлеберода
Шлеберода (Schleberoda) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Бургенланд районуна кирет.
Минимум
Минимум (латынча minimym – эң аз, эң кичине) математикада – функциянын бардык жетишерлик жакын чекиттердеги маанилеринин салыштырмалуу эң кичине мааниси.
Форт Кент (Мэн)
Форт Кент (Мэн) (Fort Kent) — Мэн штатынын Аростук округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 4097 киши. Болжолдуу аянты - 143.4 км². FIPS коду — 23-25755.
Гемоцитобласт
Гемоцитобласт (гемо..., гр. kytos— орун ж-а blastos — түйүлдүк) — адам жана омурткалуу жаныбарларда канды пайда кылуучу клеткалардын бир формасы.
Ар турлуу кан элементтеринин бир типтуу клеткалардан келип чыгышы жөнүндөгү теория боюнча Гемоцитобласттан эритроцит, лейкоцит, мегакарпоцит пайда болот.
Рибонуклеин кислотасынын көптүгүнөн Гемоцитобласттын цитоплазмасы базофилдуу келет. Гемоцитобласт мезенхима клеткасынан калыптанат. Ал түйүлдүк оорчуй баштаганда анын сарысындагы кан тамырларда, өөрчуу стадиясынын акырында жана жетилген организмде кан пайда кылуу­чу органдарда жайгашат.
Канталамай
Канталамай (хан таламай), упай – чүкө оюну. Оюнга катышуучулардын макулдашуусу менен бир нече басым же үчүм чүкө (үч чүкө) ортого салынып, арасында кан (хан) аталган өзгөчө түстөгү бир чүкө же сака кошулат. Оюн ат калчашуудагы ирет боюнча башталат. Оюнга салынган чүкөлөрдү бир адам кош чеңгелдеп, кийиздин үстүнө жая чачат. Кан таа түшсө, оюнчулар чачылган чүкөлөрдү талап киришет. Шамдагай оюнчу канга, чүкөлөрдүн көбүнө ээ болот. Ушундан улам бул оюн Канталамай деп аталат. Чүкөлөр талангандан кийин ким канча чүкө алганы эсептелип, албай калгандары башка чүкөсү болбосо, оюндан чыгып калат. Канды алган киши оюнду кайра баштайт. Улам кийинки оюнга чогултулган чүкө ар бир оюнчудан бирдей санда чыгарылат. Андан артып калган чүкөлөр утуш катары ар бир оюнчуда кала берет. Калчаганда кан таа түшпөй калса, канды, чүкөлөрдү талоого болбойт. Оюнчулардын макулдашуусу боюнча кан таланбай да ойнолот. Калчаган киши сөөмөйүнүн учу менен чачылган чүкөлөрдү чикти чикке, бөктү бөккө, тааны таа, алчыны алчы менен башка чүкөлөргө тийгизбей таамай атса, атылган чүкөнү алат. Оюнчу беш үчүм, үч үчүм же бир үчүм атып алгандан кийин, колундагы чүкөлөрдү башка колуна көтөрбөй туруп, канды атат да, аны атып алса, кийинки оюнду баштоого укук берилет. Жыдыганга чейин атып алган чүкөлөр жана кан анда калат. Ок чүкө аткан чүкөгө тийбей калса же башка чүкөгө тийип кетсе, жыдып, чүкөлөрдү калчоо укугу кийинки оюнчуга тиет. Оюндун аягы чексиз. Уткан киши төөматек, чекеге чертмей жана башка жаза бере алат.
Төмөнкү-Нарын капчыгайы
Төмөнкү-Нарын капчыгайы - Нарын дарыясын бойлото Кетментөбө өрөөнүнөн Ташкөмүр шаарына чейин созулуп жатат.
Узундугу 80 клдей. Капчыгай девон-карбондун жана юранын акиташ, кумдук, кангломерат, чопо жана метаморфизмделген сланец тектеринен турат. Дарыя Кочкордөбө, Исфанжайлоо, Чокет, Чак (сол жээк) жана Атойнок, Суук, Жалгызкыр (оң жээк) тоолорун кесип өтөт. Дарыя жээгинин айрым бөлүгүндө антропоген тектеринин калдыктары бар.
Капчыгайдын деңиз деңгээлинен орточо бийиктиги 670 м. Сол жээгиндеги тоолордун орточо бийиктиги 2060 м, оң жээгиндегики 1970 м (суунун нугунан 1300-1400 м бийик жайгашкан). Капчыгайдын кууш келген бөлүгү Токтогул ГЭСинин тосмосунан чыгышты көздөй 20 кмге созулат. Тосмодон батышты көздөй капчыгай 600800 м кеңеет. Капчыгайдын капталдары тик жана аскалуу келип, майда терең өрөөндөр менен тилмеленген; сел жүрөт.
Түштүк капталы шагылдуу келип, каксоо, жарым чөл ландшафты басымдуу. Түндүк капталында бадал, арча кездешет. Нуктун оң жана сол жээктери менен Бишкек - Ош жолу өтөт. Капчыгайдын төмөнкү бөлүгүндө Күрпсай, Шамалдысай, Ташкөмүр ж. б. ГЭСтер курулган.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Бад-Грисбах-им-Ротталь
Бад-Грисбах-им-Ротталь (Bad Griesbach im Rottal) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан Шаар. Төмөнкү Бавария административдик округуна карайт. Пассау районуна кирет.
Калкы - 94086 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 70,18 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 75 124. Мэр — Юрген Фундке.
Троллейбус
Троллейбус (англ. Trolley - тиймек зым, роликтүү ток кабылдагыч жана bus - автобус) - электр энергиясын тиймек зымдан алып, рельссиз жолдо жүрүүчү шаар транспорту.
Троллейбусту конструкциялоодо тиймек зымынан электр тогун алуу техникалык кыйын маселе болгон. Бул маселени чечүүдө асфальтталган жолдун болушу зарыл. Троллейбусту түзүү иши алгач 19-кылымдын 80-жылдарында Германияда башталган. СССРде биринчи Троллейбус 1933-ж. курулуп, 1934-ж. Москвада жүргүзүлгөн. Бишкекте Троллейбус линиясы 1951-жылдын 13-январынан иштей баштаган. Троллейбустун автобус жана трамвайдан артыкчылыгы рельссиз жолдо жүрөт, жакшы маневрдүүлүгү жана дүрүлдөбөйт, арзан энергия пайдаланылат, чала күйгөн газ чыгарбайт, эксплуатациясы жөнөкөй жана ишенимдүү; кемчилиги - электр энергиясын алуусу татаал. Эки жана көп октуу кошмо Троллейбус чыгарылат. Эки октуу Троллейбустун өлчөмү: уз. 10-12 м, туурасы 2,5 м, бийиктиги 3,2-3,4 м, ылдамдыгы 65-70 км/с, сыйымд. 50-70 киши. Троллейбустун негизги электр жабдууларына туруктуу токтун күч бергич электр кыймылдаткычы, жарык кылуу жана сигнал берүү аппараттары, ал эми механикалык бөлүгүнө трансмиссия, жүрмө бөлүгү, башкаруу органы кирет. Жалпы жол тармактарын жакшыртуу менен Троллейбус улам кеңири колдонулууда.
Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Риндж (Нү-Гэмпшир)
Риндж (Нү-Гэмпшир) (Rindge) — Нү-Гэмпшир штатынын Чешир округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 6014 киши. Болжолдуу аянты - 103.5 км². FIPS коду — 33-64580.
Деттинген-на-Эрмсе
Деттинген-на-Эрмсе (Dettingen an der Erms) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Тюбинген административдик округуна карайт. Ройтлинген районуна кирет.
Калкы - 9329 киши(2013-ж.). . Аянты - 15,81 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 15 014. Мэр — Михель Хиллерт.
Төлө уулу Өскөнбай
Төлө уулу Өскөнбай (1901, Өзгөрүш айылы - 1967, Ошол эле жер) - эмгек ветераны.
Согуш жылдарында атайын өкмөттүк чечим менен оорук иштерине калтырылып, тегирмен иштетүү менен “Өзгөрүш”, “Бууракан”, “Тельман”, “Кызыл-Жылдыз” колхоздорунун эмгекчилерин азык-түлүк менен камсыз кылып турган. “Эмгек каармандыгы үчүн” медалы менен сыйланган.
Колдонулган адабияттар
Токтогул району: Энциклопедия/ Башкы ред. Ү. Асанов; Ред. колл.: О. Ибраимов (төрага) ж. б. - Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2005. 292 б., ил. ISBN 9967-14-030-5
Тритон
Тритон – Нептун планетасынын табигый жандоочусу. Нептунга чейинки аралыгы 394700 км. Айлануунун синодикалык мезгили 5 сутка 21 саат 3 мин, диаметри 2706,8 км, бетинин аянты 23018000 км2, салмагы 2,14-Ю22 кг, тыгыздыгы 2,06 г/см3 жетет.
Мэкоста
Мэкоста (Mecosta) — Мичиган штатынын Mecosta округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 440 киши. Болжолдуу аянты - 3.0 км². FIPS коду — 26-52760.
Энди Гарсиа
Андрес Артуро Гарсиа Менендез (Andy García; 1956-жылы, 12-апрелде туулган) - профессионалдык чөйрөдө Энди Гарсиа деген ат менен белгилүү кубалык-америкалык актер жана режиссер. Ал 1980 жана 1990-жылдары "Өкүл ата 3" (анг. The Godfather Part III), "Карматкычтар" (анг. The Untouchables), "Ички мамилелер" (анг. Internal Affairs) жана "Мырза айымды сүйгөн кезде" (анг. When a Man Loves a Woman) сыяктуу тасмалардагы ролдору менен таанымал. 2000-жылдары ал "Оушендин он бир досу" (анг. Ocean's Eleven) тасмасынын кийинки чыгарылыштары "Оушендин он эки досу" (анг.Ocean's Twelve), "Оушендинон он үч досу" (анг. Ocean's Thirteen) жана "Жоголгон шаар" (анг. The Lost City) тасмаларында роль жараткан.
Гарсиа "Өкүл ата 3" тасмасында Винсент Мансининин ролун аткаргандыгы үчүн "Оскар" сыйлыгынын "Экинчи пландагы эң мыкты актер" наамына көрсөтүлгөн. Ал эми "Сүйүү же мекен: Артуро Сандовалдын окуясы" (анг. For Love or Country: The Arturo Sandoval Story) тасмасындагы ролу "Эмми" жана "Алтын Глобус" сыйлыктарына көрсөтүлгөн.
Хеслинген
Хеслинген (Heeslingen) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Вюммдагы Ротенбург районуна кирет.
Калкы - 4803 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 82,30 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 57 021. Муниципалитеттин башчысы — Герхард Хольстен.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Каленборн-Шойерн
Каленборн-Шойерн (Kalenborn-Scheuern) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Вульканайфель районуна кирет.
Гемпшир кою
Уилтшир ж. б. графтыктарында 19-кылымдын 1-жарымында жерг. кылчык жүндүү жана кара төбөл койлордун аргындары саутдаун м-н аргындаштырылып алынган.
Ири, токол, кара төбөл кой. Ал тез жетилип, бат семирет. Кочкорунун тируулей салм. 90—110 кг, соолугунуку 65—75 кг. Кочкорунан 5—6 кг, соолугунан 3— 4 кг жүн кыркылат. Жүнү 50—58-сапатта, узундугу 7—8 см. Гемпшир кою Улуу Британия, AKШ, Аргентина, Австра­лия ж. б. өлкөлөрдө өстүрүлөт.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Кан тамырлар
Кан тамырлар – киши жана жаныбардын канын жүрөктөн дене ткандарына жеткирүүчү (артериялар, артериолдор, артерия капиллярлары) жана андан кайра жүрөккө алып келүүчү (веналар, вена капиллярлары) түтүктөр. Артериялар кычкылтекке каныккан канды орган, мүчө жана ткандарга жеткирет. Анын жүрөктөн чыккан өтө жоон жери толто деп аталат. Толтодон ар бир мүчөгө өзүнчө артерия кан тамырлары бөлүнүп чыгат. Ал артериялар бара-бара ичкерип, майда кан тамырларга, капиллярларга өтөт. Веналар денеден бардык органдар менен ткандардан чогулган канды жүрөккө алпарат. Алар эң ичке капиллярлардан (венула) пайда болот. Венулалар улам биригип отуруп, орто жана жоон веналарга айланат. Дененин төмөнкү бөлүгүнөн кан жыйноочу вена – төмөнкү көңдөй, жогорку бөлүгүнөн жыйноочу веналар жогорку көңдөй веналар деп аталат. Ал эми тамак сиңирүүчү органдардан канды чогулткан веналар боорго куят да, дарбаза венасы деп аталат.
Казанка (Благовещен району, Башкыртстан)
Казанка — Башкыртстандын Благовещен районундагы айыл, Покр айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 47 киши. Почта индекси — 453445, ОКАТО коду — 80215840002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Жона Хилл
Жона Хилл Фелдштайн (Jonah Hill; 1983-жылы, 20-декабрда туулган)- Жона Хилл деген ат менен белгилүү америкалык актер, продюсер, сценарист жана куудул.