cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Орнитология
Орнитология (гр. ornithos – куш жана ...логия) – зоологиянын куштарды изилдөөчү тармагы. Орнитология куштардын дене түзүлүшү, анатомиясы, физиологиясы, жашоосу жана көбөйүү өзгөчөлүктөрү, жыл мезгилдерине жараша жер оошу ж. б. боюнча маалымат берет. «Орнитология» терминин 16-кылымда итал. окумуштуу У. Альдрованди киргизген. Орнитологиянын маалыматтары бионика, паразитология жана эпидемиология, куш чарбачылыгы, мергенчилик ж. б. тармактарда колдонулат. Кыргызстанда орнитология боюнча изилдөө КР УИАнын Биология институтунун орнитология бөлүмүндө жана ЖОЖдун биология факультеттеринде жүргүзүлөт.
Биссерсхайм
Калкы - 435 киши(2013-ж.). . Аянты - 2,57 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 32 004. Муниципалитеттин башчысы — Арнольд Муслер.
Бишофрода
Калкы - 702 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 10.04 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 63 008. Муниципалитеттин башчысы — Экберт Дитцель.
Хамилтон (Айова)
Калкы
2010-жылы калкы 144 киши болгон.
Үй-тиричилик жанры
Үй-тиричилик жанры, турмуш тиричилик жанры сүрөт искусствосунун күндөлүк жеке жана коомдук турмушка арналган бир түрү. Үй-тиричилик жанры 16-кылымдан кеңири белгилүү. Анын прогрессчил өнүгүшүнө (П. Брейгель, Я. Вермер, Д. Веласкее, Ф. Гойя, Г. Курбе, А. Венецианов, И. Федотов), көргөзмө сүрөт өнөктүгүнүн (В. Перов, И. Репин, Н. Касаткин ж. б.) демократиялык жана реалисттик багыттагы тенденциялардын өөрчүшү, сүрөтчүлөрдүн калктын турмуш-тиричилигине жана эмгегине кайрылуусу, социалдык маселелердин кеңири коюлушу зор роль ойногон. Советтик искусстводо (Б. Кустодиев, Ю. Пименов, А. Пластов, С. Чуйков, Г. Айтиев, Л. Ильина, С. Акылбеков ж. б.) Үй-тиричилик жанры негизги орунду ээлейт. Анын башкы түрү - тиричилик (жанрдык) живописи. Үй-тиричилик жанры скульптура менен графикада да кеңири тараган.
Литва драма театры
Литва драма театры. Литва ССРинин академиялык дра­ма театры 1940-ж. Вильнюс мамл. театры деген ат менен уюшулган.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Мөнхберг
Мөнхберг (Mönchberg) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Франкония административдик округуна карайт. Мильтенберг районуна кирет.
Калкы - 2555 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 24,15 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 76 141. Муниципалитеттин башчысы — Томас Цөллер.
Литва ала ую
Литва ала ую— сүт жана сүт-эт багытындагы порода.
Фактура
Фактура (латынча factura – жасоо) – живописте жана скульпторлукта – курчап турган чындыкты туура сүрөттөө каражаты катары колдонулган көркөм чыгарманын үстүнкү бетинин материалдык, көзгө көрүнгөн өзгөчө сапаттары. Фактуралык айырмачылыктар биринчи кезекте натуранын өзүнүн өзгөчөлүктөрү менен аныкталат (мисалы, живописте терең, тунук көлөкөлөр, жука, тегиз боёк катмары менен өтө жарык кылынган орундар менен күңүрт фондогу ак тактарга (бликтерге) карама-каршы берилет; скульпторлукта адамдын бети анын чачы, кийимине салыштырмалуу тегиз, жылмакай берилет жана башкалар). Ф-нын өзгөчө сапаттары материалдын техникалык мүмкүнчүлүктөрүнө, тапшырманын аткарылыш мүнөзүнө (мисалы, сүрөттүк шилтемди эч качан картинадай тартышпайт), сүрөттүн масштабына, сүрөтчүнүн жеке өзгөчөлүктөрүнө көз каранды. Термин кээде реалдуу предметтин үстүңкү бетинин өзгөчө сапаттарын көрсөтөт, бул учурда көркөм өнөрдө Ф. жөнүндө көркөм чыгарманын үстүңкү бетинин өзгөчө сапаттарына карабастан, таза сүрөттөөчү натыйжа катары сөз кылышат. Мындай түшүнүк көп учурда графика чыгармаларында көп кездешет (алардын үстүңкү бети дайыма тегиз, жылмакай бойдон калат). Ф. түшүнүгү менен «сүрөтчүнүн кол жазмасы» тыгыз байланышкан, ал сүрөтчүнүн колунун кыймылына мүнөздүү белгилүү бир өзгөчө ритмин элестетет.
Жаңы ураза (Балтачев району, Башкыртстан)
Жаңы ураза — Башкыртстандын Балтачев районундагы айыл, Кунтугушев айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 54 киши. Почта индекси — 452990, ОКАТО коду — 80208816004.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Степаненко Василий Васильевич
Степаненко Василий Васильевич - Советтик Союз Баатыры (1945). Гвардия капитаны.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Ороген
Ороген (гр. oros – тоо жана …ген) – геосинклиналь облусундагы тектоникалык кыймылдын өнүгүшүнүн экинчи стадиясында тоо пайда кылуучу процесс. Терминди 1921-ж. австралиялык геолог Л. Кобер киргизген, к. Тоолордун пайда болушу.
Фондук нурлануулар
Фондук нурлануулар – начар жарыктанган галактикалык эмес булактан тегиз фонду пайда кылып түшкөн нурлануу.
Бул нурлануу 60 см ден 0,6 мм ге чейинки толкун узундуктагы диапазондо келет. Бул нурлануунун негизги касиети болуп, анын спектриндеги энергияларды бөлүштүрүү, температурасы 2,7К болгон абсолюттук кара нерсенин спектринде энергияларды бөлүш-түрүүгө окшоштугу эсептелет.
Мариэтта (Миннесота)
Мариэтта (Миннесота) (Marietta) — Миннесота штатынын Lac qui Parle округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 162 киши. Болжолдуу аянты - 1.0 км². FIPS коду — 27-40526.
Грос-Иппенер
Грос-Иппенер (Groß Ippener) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Ольденбург районуна кирет.
Калкы - 1125 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 28,06 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 4 58 006. Муниципалитеттин башчысы — КДУ.
Дарадактепа
Дарадактепа — Өзбекстандын Анжиян облусунун Коргондөбө районундагы айыл.
Грос-Иппенер
Муниципалитет административдик курамы боюнча 4 шаардык районго бөлүнөт.
Үйлөмө музыкалык аспаптар
Үйлөмө музыкалык аспаптар, аэрофондор - түтүктү үйлөгөндө анын көзөнөктөрүндөгү аба термелип, добуш чыгарчу музыкалык аспаптар.
Сарутаю
Сарутаю — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Черная дарыясынын оң жээгинен 282 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 48 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Үйөр
Үйөр - түздүктүү дарыя нугунун тайыз жана кууш жерлерине, имерилишине муз топтолуп, чогулуп калышынан суунун ташкындашы. Көбүнчө түштүктөн түндүктү карай жайык түздүк менен аккан ири дарыяларга мүнөздүү.
Эгг-ан-дер-Гюнц
Эгг-ан-дер-Гюнц (Egg an der Günz) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Швабия административдик округуна карайт. Төмөнкү Альгой районуна кирет.
Калкы - 1129 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 20,65 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 78 130. Муниципалитеттин башчысы — Франц Морат.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Фальконе, Этьенн Морис
Фальконе, Этьенн Морис (1716, Париж –1791, ошол эле жер) – француз скульптору. Скульптор жана башка Лемуандан таалим алган. Ф. 1750–60-ж. мифке негизделген статуяларды (“Пигмалион”, 1763, Эрмитаж, Ленинград) түзгөн. Анын монументчил таланты Россияда жашаган кезде ачылган. Ал жасаган Пётр Iнин эстелиги (“Жез атчан”, 1768–78, 1782 ачылган) Россиянын күч-кубатын, Пётрдун образын чагылдырган каармандык пафоско каныккан. Ф. өмүрүнүн акыркы жылдарын Францияда өткөргөн. Ал – француз агартуучуларынын эстетикасы менен тыгыз байланышкан теориялык эмгектердин да автору.
Жаркырак коңуздардын бейити
"Жаркырак коңуздардын бейити" (жап. 火垂るの墓: Hotaru no haka) ― 1988-жылы Исао Такахата тарткан жана жазган, "Studio Ghibli" анимациялаган согуш драмасы. Тасма 1967-жылы жазылган Акиюки Носаканын окшош аталыштагы жарым автобиографиялуу кыска аңгемесине негизделген. Тасмага тартылгандар: Цутоми Тацуми, Аяно Шираиши, Йошико Шинохара жана Акеми Ямагучи. Окуя Жапониянын Кобе шаарында Экинчи Дүйнөлүк Согуштун акыркы айларында Сеита жана Сетсуко аттуу эки бир тууган кандай кыйынчылык менен жан бакканы тууралуу уланат.
Тасмага жылуу пикирлер айтылып, "Chicago Sun-Times" гезитинен Рожер Эберт эң мыкты жана таасирдүү согуш тасмаларынын бири деген да, 2000-жылы өзүнүн "Эң мыкты тасмалар" тизмесине кошкон. Анимациялык тасманын римейк тасмалары 2005 жана 2008-жылы тартылган. Тасманы согушка каршы тасма деп эсептешкени менен режиссер бул ойго кошулган эмес.
Орография
Орография (гр. oros – тоо жана …графия) геоморфологиянын рельефтин ар кандай формаларын (кырка тоо, дөңсөө, чуңкурдук д. у. с.), алардын пайда болушун байланыштырбастан эле сырткы белгилери боюнча мүнөздөөчү жана классификациялоочу бөлүмү.
Хершвайлер-Петтерсхайм
Хершвайлер-Петтерсхайм (Herschweiler-Pettersheim) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кузель районуна кирет.
Калкы - 1335 киши(2013-ж.). . Аянты - 7,47 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 36 041. Муниципалитеттин башчысы — Рүдигер Беккер.
Litecoin
Биткойндар жана лайткойндардын айырмачылыгы
Litecoin Namecoinден кийинки экинчи Bitcoinдин форку жана бир аз гана айырмачылыгы бар:
Тарыхы
Litecoin GitHubга 2011-жылдын 13-октябрында ачык чыгыш коду менен кардар аркылуу жарыяланган. 2013-жылдын ноябрында Litecoin 1 миллиард доллар рыноктук капитализацияга жетет. 2014-жылдын башында Litecoinди иштеп чыгуу командасы Android-тиркеменин альфа-версиясын жарыялаган. 2017-жылдын май айында Litecoin программалык камсыздоосында SegWit колдоосу активдештирилген. 2017-жылдын сентябрында биринчи атомардык транзакциялар жүргүзүлгөн. 4 күн ичинде Litecoin жана Decred, Litecoin жана Vertcoin, Litecoin жана Bitcoinдин ортосунда транзакциялар жүргүзүлгөн. 2021-жылдын августунда Litecoinдин капитализациясы 12,2 миллиард долларды түзгөн.
Деңгээл жуптуулугу
Деңгээл жуптуулугу (кванттык механикада) - денгээлдердин (ачык байкалбаган децгээлдерде дагы) биримдик абалын түзүүчү жуптуулук.
Ачык байкалбаган денгээлдерде Деңгээл жуптуулугуна ар түрдүү жуптуулуктарды көрсөткөн абал туура келет.
Базальт (Колорадо)
Базальт (Колорадо) (Basalt) — Колорадо штатынын Игл (Eagle) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2 681 киши. Болжолдуу аянты - 5 км². FIPS коду — ?.
Ганди (Небраска)
Калкы - 30 киши. Болжолдуу аянты - 0.6 км². FIPS коду — 31-17950.
Фаворский, Владимир Андреевич
Фаворский, Владимир Андреевич (1886, Москва – 1964, ошол эле жер) – советтик график жана живописчи, СССР эл сүрөтчүсү (1963). СССР САнын анык мүчөсү (1962). Москвадагы К. Ф. Юон студиясында (1903-05), Мюнхендеги Ш. Холлоши мектебинде (1906-07), Москва университетинин искусство таану бөлүмүндө (1907–13) окуган. 1907-жылдан көбүнчө китеп көркөмдөө, ксилография боюнча иштеген. Ал китепти кооздоонун өзүнчө теориясын иштеп чыккан. 1910–30-жылдагы гравюраларына пластикалуулук (Г. Шторм, “Михаил Ломоносовдун эмгектери жана өмүрү”, 1934), стилдик чечмелөөнүн көп түрдүүлүгү (А. С. Пушкин, “Коломнадагы үй”, 1929) мүнөздүү. Кийин Ф. чыгармаларында лирика-философиялык тереңдикке (В. Шекспир, “Сонеттер”, 1948; “Игордун кошууну жөнүндө сөз”, 1954) таасын психологизмге (А. С. Пушкин, “Кичинекей трагедиялар”, 1961) умтулган. Станоктук ксилография (“Ф. Достоевский”, 1929; “Пушкин лицейде”, 1935), линогравюра (“Самарканд” сериясы, 1942-44) жанрларында да көп эмгектенген. Монумент искусствосунда Ф. архитектура менен живопистин синтезине көңүл бурган. Ал театр сахналарын да жасалгалаган (В. Шекспир, “Он экинчи түн” комедиясы, 2-МХАТ, 1934, жана башкалар). Ф-дин чыгармачылыгы советтик искусствого, айрыкча графикага чоң таасир тийгизген. Ал Москвадагы Вхутемас-Вхутеиндин (1920–30), Полиграфия институтунун (1934–38), Жасалга-колдонмо искусство институтунун (1942-48) проф. Ф. 1946-ж. Кыргызстанга келген. Г. Айтиев атындагы кыргыз улуттук көркөм сүрөт искусство музейинде анын “Самарканд. Биби-Ханум” (1942), “Самарканд. Төөлөр” (1942) жана башка сүрөттөрү сакталып турат. Лениндик сыйл. лауреаты (1962).
Сэйнт Роберт (Миссури)
Сэйнт Роберт (Миссури) (St. Robert) — Миссури штатынын Пуласки округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 18.7 км². FIPS коду — 29-65144.
Формфактор
Формфактор – атомдун, атомдун ядросунун же элементардык бөлүкчөлөрдүн ичинде электр зарядынын же магниттик моменттин бөлүштүрүлүүсүн мүнөздөгөн электр-магниттик функция.
Сэйнт Роберт (Миссури)
Калкы
2010-жылы калкы 2760 киши болгон.
Формфактор
Бул бөлүштү-рүүнүн мүнөзү (анын өлчөмү жана тыгыздыгы) берилген системаны түзгөн бөлүкчөлөрдүн тиби жана алардын өз ара аракеттешүүсү аркылуу аныкталат. Атомдун Формфактору андагы электрондордун бөлүштүрүүсү аркылуу аныкталат жана бул бөлүштүрүүнүн орточо радиусу 10-8 см. Атомдун ядросунун Формфактору негизинен ядродогу нуклондордун бөлүштүрүүсү аркылуу аныкталат жана анын орточо радиусу ~10-12 см. Учурдагы көзкараш боюнча адрондордун Формфактору алардын ичиндеги «түстүү» кварктардын бөлүштүрүүсү аркылуу аныкталат жана чоңдугу ~10-13 см болгон «түстү» кармоо радиусу менен мүнөздөлөт.
Экспериментте Ф. тиешелүү объект-терден электрондордун (же мюондордун) серпилгичтүү чачыроосу аркылуу ченелет.
Исаков Исмаил
Исаков Исмаил (10. 6. 1950-ж. туулган, Ош облусу, Алай району, Сопу-Коргон айылы) – генерал-лейтенант (2005). Ташкент Жогорку жалпы аскердик командалык окуу жайын (1973), Марксизм-ленинизм университетин (Венгрия, 1978), М. В. Фрунзе атындагы аскер академиясын (1984), «Выстрел» жогорку офицердик курсун (1989), РФ Куралдуу Күчтөрүнүн Башкы штабынын аскер академиясын (1996), Гуманитардык укуктук эл аралык институтту (Италия, 1998) бүтүргөн. 1973–76-ж. мотоаткычтар взводунун командири, 1976–78-ж. аскерлердин түштүк тобунда рота командири (Венгрия), 1978–81-ж. рота командири, штаб башчысы-мотоаткычтар батальонунун командиринин орун басары, батальон командири, 1984–92-ж. полк, база, дивизия штабдарынын жана полк командиринин башчысы, 1992–94-ж. Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн Башкы штабынын күжүрмөн даярдык башкармалыгынын башчысы, 1994–99-ж. Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүнүн Башкы штабынын башчысы Коргоо министринин биринчи орун басары, 2005–08-ж. Коргоо министри, 2008-жылдын октябрь айына чейин Коопсуздук кеңешинин катчысы, 2010-жылдын апрель айынан Коргоо министринин милдетин аткаруучу, Убактылуу өкмөтүнүн мүчөсү. Жогорку Кеңешинин депутаты (2000–05; 2010жылдан). Аскерлерди даярдоо боюнча бир нече окуу куралдарынын жана методикалык сунуштардын автору.
Литва кызыл ую
Литва кызыл ую - сүт багытын­дагы порода.
19-кылымдын аягы — 20-кылымдын башында Литванын аймагында жерг. уйду ылгоо, тандоо жанa аны айршир, ангельн, Голландия, Дания Кызыл ую, швиц, шортгорн породасы менен аргындаштыруудан чыгарылган.
Литва кызыл ую Балтика боюнун нымдуу климатына мыкты байырланган. Букасы­нын тирүү салм. 750 кгча, инеги 500 кгга жетет. Жылына 3500 кг, мыктыларынан 7000—9000 кг сүт саалат. Сүтүнүн майлуулугу 3,7—3,9%.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Вайнбах
Вайнбах (Weinbach) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Гиссен административдик округуна карайт. Лимбург-Вайльбург районуна кирет.
Калкы - 4532 киши(2013-ж.). . Аянты - 37,65 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 5 33 019. Муниципалитеттин башчысы — Торстен Шпренгер.
Исаков Күмөн
Исаков Күмөн (7. 7. 1940-ж. туулган, Чүй облусу, Кемин району, Борду айылы) – экономика илимдеринин доктору (2006), экономика жана өндүрүштү башкаруу боюнча адис. Кыргыз Республикасынын билим берүүгө эмгек сиңирген кызматкери (2007). КМУну (1965), C. Орджоникидзе атындагы Москва башкаруу институтунун аспирантурасын (1972) бүткөн. ФПИде улук окутуучу, кафедра башчысы, декан, (1976–90), Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн аппаратынын социалдык-маданий өнүктүрүү башкармалыгынын начальниги (1990–2000), 2000-жылдан КРСУнун окуу иштери боюнча проректору. 105тей илимий эмгеги жарык көргөн. Эмгектери: Производительность труда в строительстве. Ф., 1983; Производительность труда важнейший показатель социально-экономической эффективности научно-технического прогресса (авторлош). Ф., 1985; Анализ и формирование рынка труда в Кыргызской Республике (авторлош). Б., 1995; Развитие системы управления занятостью в современной экономике Кыргызстана. Б., 2004.
Орозалиев Төлөмүш Орозалиевич
Орозалиев Төлөмүш Орозалиевич [15. 3. 1946ж. туулган, Талас облусу, Ленинполь (азыркы Бакай-Ата) району, Бакай-Ата айылы] – техника илимдеринин доктору (2000), профессор (2003). КРдин инженердик академиясынын академиги (2005). КРдин илим жана техника боюнча жаштар сыйлыгынын лауреаты (1979). К. И.Скрябин атындагы КАЧИни бүтүргөн (1968). Айыл чарбасын механикалаштыруу, чөйрөнүн экологиясы, агромашина куруу боюнча адис. Анын 170тей эмгеги, анын ичинде 8 монография, 4 ойлоп табуучунун күбөлүгү, 50 рационализатордук сунуштун автору.
Фосфен
Фосфен (гр. Phos – жарык жана phaino – көрсөтөм, билгизем) – жарык көзгө таасир этпегенде деле адамда көрүү сезиминин (түстүү тактардын, фигуралардын) пайда болушу.
Фосфен өз алдынча жана жабылган көздү кокустан басканда, психотроптуу каражаттар менен борбордук нерв системасына химиялык таасир бергенде, чекеге коюлган электроддор аркылуу көздүн торчосун дүүлүктүргөндө пайда болушу мүмкүн. Мээнин көрүү борборлору дүүлүккөндө адам айланасындагыларды көрбөй, кароо багыты боюнча которулуп кыймылдаган гана жарык тактарын көрөт. Тубаса сокурлар көрбөйт, ал эми көзү көрбөй калгандарда аны дүүлүктүрсө болот.
Бистершид
Бистершид (Bisterschied) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Доннерсберг районуна кирет.
Калкы - 239 киши(2013-ж.). . Аянты - 5,16 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 33 008. Муниципалитеттин башчысы — Клаус Вазем.
Бишоффероде
Бишоффероде (Bischofferode) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Айхсфельд районуна кирет.
Калкы - 1991 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 12.21 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 61 009. Муниципалитеттин башчысы — Хельмут Зенгер.
Ишанабад
Ишанабад — Өзбекстандын Анжиян облусунун Коргондөбө районундагы айыл.
Үзгүлтүксүздүк
Үзгүлтүксүздүк - математикалык негизги түшүнүктөрдүн бири; көптүктүн Ү-ү жана чагылтуунун Ү-ү деген эки көз карашта кездешет. Чыныгы үзгүлтүксүз функция түшүнүгү эркин чагылтууда төмөнкүдөй жалпыланат: эгер X көптүгүнүн xv х2, ..., хп, ... элементтеринин х элементине жыйналгычтыгынан, алардын f(x{), f(x2), ..., f(xj,... түспөлдөрүнүн пределдик х элементи f(x) түспөлүнө жыйналса, х элементтеринин кандайдыр бир X көптүгүн у элементинин У көптүгүнө бир маанилүү y=f(x) чагылтуусу үзгүлтүксүз деп аталат.
Фосфоресценция
Фосфоресценция (гр. Posphoros – жарык ташуучу, латынча Escent – начар аракетти билдирүүчү суффикс) – флуоресценциядан айырмаланып, дүүлүктүрүү таасири токтогондон кийин да бир далай убакытта созулган люминесценция.
Фосфоресценция жана флуоресценция деп люминесценцияны шарттуу түрдө гана бөлүүгө болот. Фосфоресценция бир нече сааттан жана суткадан бир нече айга созулушу мүмкүн. Фосфоресценцияны кристаллофосфорлор, органикалык люминофорлор жана суюктуктар берет.
Литвиненко, Василий Тимофеевич
Литвиненко, Василий Тимофеевич (20. 12. 1899 (1. 1. 1900) — 15. 10. 1960] — колхоз өндүрүшүнүн новато­ру. эки жолу Социалисттик Эмгектин Баатыры 1948, 1958). УССРдин Донецкий обл­ики Марьинский районунундагы «Родина» кохозунун председатели (1946—1960).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Монтсеррат
Монтсеррат – Улуу Британия ээлиги. Кичи Антил аралдары архипелагынын курамындагы Монтсеррат аралында жайгашкан. Пуэрто-Рикодон Түштүк-Чыгыш тарапта. Аянты 102 км2. Калкы 4,9 миң (2011). Расмий тили – англис тили. Административдик борбору – Плимут (калкы 3500).
Х. Колумб тарабынан 1493-жылы ачылган. 1632-жылы сүргүнгө келген католиктер тарабынан алгачкы англис тилинде тургун жай негизделген. 17–18-кылымда Англия менен Франция аралга ээ болуу үчүн күрөшүп келген. 1871–1958-жылы Монтсеррат Ылымта аралдар ээлигинин, 1958–62-жылы Вест-Индия федерациясынын курамына кирген. Ал Чыгыш-Кариб мамлекеттер уюмунун жана Региондук коопсуздук системасынын мүчөсү.
Дорнбок
Дорнбок (Dornbock) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Көтен районуна кирет.
Монтсеррат
Климаты субэкватордук деңиздик. Абанын температурасы океандын жээктеринде 24˚Сден 35˚Сге чейин, тоолордо 18–27˚С. Жылдык жаан-чачыны 800–3000 мм (майдан ноябрга чейин нөшөрлөгөн жамгыр жаайт). Жайдын аягынан, күздүн башталышына чейин тропик урагандары болуп турат. 1995-жылы Хилл жанар тоосу атылып, аралдын аймагынын 2/3 си ээн калган. Калкынын негизин африкалыктар түзөт. Төрөлүү 1000 кишиге – 14,3 киши, өлүм-житим – 9,9. менены 1960-жылы кабыл алынган конституция боюнча Улуу Британия королевасы дайындаган губернатор башкарат, о. эле ал Аткаруу кеңешинин башчысы да болуп эсептелет. Монтсеррат байыртадан эле Вест-Индиядагы «Жакут аралы» деген аталыш менен белгилүү. Монтсерраттын өкмөтү туристтердин көп келишине каршы, ошондуктан аралдын көптөгөн жери адамдын буту тийбеген бойдон калып келүүдө. Эс алуунун өнүккөн түрү – жөө жүрүү туризми. Аралдагы токойлорду жөө аралап басуу кеңири таралып, ал туризмдин негизин түзөт.
Дорнбок
Калкы - 372 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 11,92 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 82 065. Муниципалитеттин башчысы — Норберт Криг.
Үзөңгү-Кууш өрөөнү
Үзөңгү-Кууш өрөөнү - Ички Теңир-Тоодо, Жети-Өгүз районунун аймагында. Түштүгүнөн Какшаал, түндүгүнөн Борколдой, Карлы-Тоо, чыгышынан Карлы-Кыр тоолору, батышынан Көбүргөнтү ашуусу менен чектешет. Уз. 70-80 км, туурасы 2-5 км. Деңиз деңгээлинен бийиктиги 26003800 ж. Олигоцен менен плиоценде Үзөңгү-Кууш тектон. жаракалары аркылуу тоолор көтөрүлүп, палеозой тектери ийилип, Үзөңгү-Кууш мегасинклиналдык структурасы түзүлүп, өрөөндө кызыл түстүү тоо тек жана плиоцендин чөкмөлөрү топтолгон. Неогендин аягы - антропогендин башында өрөөндүн таманы көтөрүлө баштап, неоген тектеринин үстүн байыркы морена тектери каптап калган. Шиленди морена тектеринин калдыктары жана көп майда көлдөр кезигет. Азыркы мөңгүлөрдүн жалпы аянты 394 кмг, эң ирисинин узундугу 14 км. Мөңгүлөрдүн этеги 38004200 ж бийиктикте жатат. Климаты континенттик, мелүүн. Жаан-чачын аз (170-250 жж). Көп жылдык тоң кеңири таралган. Шыбак, кара кыйгак, өлөң чөп, бетеге, доңуз сырты, көбүргөн, ыраң, суу бойлорунда жылгын, төө куйрук ж. б. өсүмдүктөр өсөт.
Маршал (Миннесота)
Маршал (Миннесота) (Marshall) — Миннесота штатынын Лайон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 13680 киши. Болжолдуу аянты - 21.5 км². FIPS коду — 27-40688.
Стенография машинасы
Стенография машинасы (гр. stenos - кууш, туташ жана grapho - жазам) - стенографиянын кандайдыр бир системасы боюнча сөздү тез басып жазгыч машина. Стенограмманы машина менен жазганда атайын стенографиялык белгилердин ордуна кадимки тамгалар, эки жана андан коп тамгалардын айкалышы (аккорд) пайдаланылат. Стенограмма бир же дароо бир нече клавишаны басуу менен кууш (бир нече см) кагаз тилкесине туурасынан сап-сап кылып басылат; бир сапка бир тамга же бир аккорд жайгашат. Стенография машинасыда 1 - 120 жана андан көп сөз жазылат. Үндү магниттик жазуунун техникасынын енүгүшүнө, б. а. мисалы, диктофондун пайда болушуна байланыштуу Стенография машинасын жасап чыгаруу 20-кылымдын 50-жылдарында токтотулган.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Себета-Яга
Себета-Яга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Тарипат-Яга дарыясынын сол жээгинен 15 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 34 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Хамптон (Айова)
Хамптон (Айова) (Hampton) — Айова штатынын Франклин округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 11.1 км². FIPS коду — 19-33960.
Калкы
2010-жылы калкы 4461 киши болгон.
Исаков Сира
Исаков Сира (1927-ж. туулган, Ош облусу, Кара-Суу району, Баш-Булак айылы) – малчы, Социалисттик Эмгектин Баатыры (1957). Эмгек жолун 1943-ж. Фрунзе атындагы айыл чарба артелинде катардагы колхозчу болуп иштөөдөн баштаган. 1954-жылдан Ош областынын Кара-Суу районундагы «Катта-Талдык» мамлекеттик асыл тукум кой өстүрүү заводунун баш чабаны болуп иштеген. Кой чарбасын өнүктүрүүдө мыкты ийгиликтерге жетишип, 1954–57-ж. ар жүз тубар койдон 115–116 козу, ар койдон 4,9 кгдан жүн кыркып алган. Ленин ордени менен сыйланган.
Тузлубино (Балтачев району, Башкыртстан)
Тузлубино — Башкыртстандын Балтачев районундагы айыл, Кунтугушев айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 274 киши. Почта индекси — 452980, ОКАТО коду — 80208816005.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Монументалдык искусство
Монументалдык искусство – архитектуралык курулуштарды идеялык-көркөмдүк жагынан толуктап турган пластикалык өнөрдүн түрү. Монументалдык искусствона эстеликтер, монументтер, панно, фреско жана имараттардын живопистик, мозаикалык, о. эле скульптура жактан көркөмдөлүшү кирет. Кээде Монументалдык искусствонун чыгармаларын монументтикжасалга искусствосунун чыгармалары деп аташат, себеби алар бир эле учурда идеялык көркөм пропаганда үчүн жана ансамблдеги эстетикалык кооздукту күчөтүү максаттарында колдонулат. Монументалдык искусство чыгармалары музейлерде, турак жайларда, аянттарда, парктарда, чоң коомдук имараттардын алдында орнотулат, мисалы, Ватикан сарайындагы Рафаэлдин фрескалары же Микеланжелонун Сикстин капелласынын чамгарагындагы сүрөттөрү. Монументалдык искусствона өзгөчө бир бүтүндүктү, ачыктыкты, образдык максаттуулукту, чоң масштабды, жөнөкөй жана күчтүү формаларды талап кылат.
Грос-Меккельзен
Грос-Меккельзен (Groß Meckelsen) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Вюммдагы Ротенбург районуна кирет.
Калкы - 510 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 12,34 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 57 017. Муниципалитеттин башчысы — Йохан В. Экхоф.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Лондон фондулук биржасы
Лондон фондулук биржасы (англ. London Stock Exchange) — Европадагы эң байыркы биржалардын бири жана дүйнөлүк баалуу кагаздардын эң белгилүү рынокторунун бири. Лондон фондулук биржасы өзү акционердик коом жана анын акциялары анда жүгүртүлөт.
Тарыхы
Расмий түрдө Лондон биржасы 1801-жылы негизделген, бирок иш жузүндө Англияда баалуу кагаздардын соодасынын тарыхы XVI кылымда башталган. Кытайга болгон кымбат саякаттарды өз капиталы менен каржылай албаган британ компаниялары Антверпендеги ушуга окшош үлгү боюнча компаниянын кирешесинин келечектеги үлүшү үчүн алтын чогултушкан.
1687-жылы Лондондо он беш компания өздөрүнүн баалуу кагаздарын соодалашкан. 1695-жылы буга чейин алар 150гө жакын компания болгон. Натыйжада, бул акциялардын бир аз бөлүгү активдүү соодаланып, көптөгөн компаниялар иштегенге жөндөмсүз болуп чыкты. 1690-жылдардагы англиялык IPO көбүгү кээде 1990-жылдардагы дот-ком көбүгү менен салыштырылат.
Лондон фондулук биржасынын негизги индекси 1984-жылдын 3-январында ишке киргизилген FTSE100 болуп саналат. Ал Лондон фондулук биржасында бааланган эң чоң капитализациялоосу менен 100 компанияны бириктирет. 2020-жылы Лондон фондулук биржасынын жалпы кирешеси £2124 миллион фунт стерлингди (2019-жылы £2056 миллион фунт стерлинг) түзгөн. Лондон биржасы 2021-жылга чейин эл аралык биржа соодасынын 50 пайызга жакынын түзгөн. 2021-жылы Лондон фондулук биржасында акциялардын орточо күнүмдүк жүгүртүүсү €8,6 млрд. еврону түзгөн.
Фас
Фас (французча face – сөзмө-сөз «бет, өң жагы») – модель алдынан перспективалык кыскартууларсыз көрүнгөн, адамды сүрөттөөдөгү баштын (жалпы эле фигуранын) фронталдык абалы.
Литвинов, Максим Максимович
Литвинов, Максим Максимович (өз аты-жөнү — Валлах Макс; парт, жашырын аты — «Папаша», Макси­мович, Феликс ж. б.) [5(17). 7. 1876, Белосток, Польша — 31. 12. 1951, Москва] —сов. мамлекеттпк жана парт, ишмер, дипломат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Валентина Азарова
Валентина Азарова о. э Валентина Мирон (Валентина Вячеславовна Азарова ; 2-октябрь, 1991, Санкт-Петербург, Орусия ) — Орусиялык фитнес, бодибилдинг ошондой эле жиу-житсу боюнча спортчу жана мурдагы порноактриса. IBJJF 2017 Жиу-жицу боюнча Европа чемпиону (No Gi). Кызгылт көк кур ээси.
Өмүр баяны
1991-жылы 2-октябрда Орусиянын Санкт-Петербург шаарында төрөлгөн.
2011-жылы порно тармагындагы карьерасын "Меган Вейл" (Megan Vale) - деген ысым менен баштаган, бирок ал көбүнчө "Люпе Бернетт" (Lupe Burnett) - деген каймана ысымы менен тартылган. New Sensations, Digital Sin, Evil Angel, Juicy Entertainment, Sunset Media, Platinum Media студияларында иштеген. Ал Санкт-Петербургдагы бир катар түнкү клубдарда бийчи болуп да иштеген.
П.Ф.Лесгафт атындагы Улуттук мамлекеттик дене тарбия, спорт жана ден соолук университетин бүтүргөн (бакалавр). 2015-жылдан бери спортко аралашкан. Ал Матеус Сенна менен машыгат, биринчи машыктыруучусу Юрий Виноградов. Гавайилик популярдуу Кинан Корнелиус менен иштешүүнү кыялданат. Машыктыруучулук иш менен да алектенет.
2017-жылы Биринчи каналдагы орусиялык ниндзялар программасына катышкан.
Жеке жашоосу
Ал турмуш куруп, бирок нике ажырашуу менен аяктаган.
Денудация жерлери
Денудация жерлери - тоолуу өлкөлөрдө тышкы процесстердин таасири менен тоо тектердин акырындал талкаланышынан пайда болгон түзөң же күдүрлүү жерлер.
Денудация жерлери адегенде бир кыйла жапыз болуп, кийин ички күчтөрдүн таасири менен көтөрүлөт.
Денудация жерлери түрдүү жол менен көтөрүлөт:
Сэйлсбюри (Миссури)
Сэйлсбюри (Миссури) (Salisbury) — Миссури штатынын Чаритон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 3.5 км². FIPS коду — 29-65450.
Калкы
2010-жылы калкы 1,726 киши болгон.
Фосфороскоп
Фосфороскоп – фосфоресценция узактыгын ченөөчү жана анын өчүү законун аныктоочу курал.
Бир дискалуу Фосфороскоп изилденүүчү зат айлануучу дисканын четине коюлуп, анын белгилүү ичке бөлүгү дүүлүктүрүлөт. Дүүлүккөн жеринен ар кандай бурчтук аралыктарда жаркыраган жерлеринин интенсивдүүлүгүн ченөө аркылуу фосфоресценциянын өчүү закону аныкталат.
Эки дискалуу Фосфороскоп люминесценция берген зат бир окко орнотулган оюктары бар эки дисканын арасына жайгаштырылат. Дисканын оюктары бири бирине карата белгилүү бурчка жылыштырылган болот, люминофор биринчи дисканын оюгуна каршы жайгаштырылып, анын берген жарыгы экинчи дисканын оюгунан каралат. Дисканын оюктарынын арасындагы бурчту жана дисканын айлануу ылдамдыгын өзгөртүү аркылуу, дүүлүктүрүү токтогондон баштап ар түрдүү убакыт аралыгындагы жаркыроонун интенсивдүүлүгүн өлчөөгө болот.
Фасад
Фасад (французча facade – бет) – имараттын, курулуштун сырт жагы. Ф-дын пропорциясынын формалары, бөлүнүштөрү, декору курулуштун эмнеге ылайыкталганына, конструкциялык өзгөчөлүгүнө, идеялык маңызы жана анын архитектуралык чечмеленишине байланыштуу.
Орозбаева Бүбүсайра Төлөбаевна
Орозбаева Бүбүсайра Төлөбаевна (12. 7. 1964ж. туулган, Ош шаары) – медицина илимдеринин доктору (2010), профессор (2012). КММИни бүтүргөн (1988). Ош шдык балдар ооруканасында ординатураны аяктаган (1989). Аскер госпиталында врач (1989– 91), Ош шаардык № 2 жана № 1 төрөт үйлөрүндө врач (1991–96), Ош шаардык № 6 ОшМУда окутуучу (1999–2004), кафедра башчы (2004–2012). 2012-жылдан КРСУда эпидемиология кафедрасынын профессор 100дөй илимий эмгеги, 2 монографиясы бар. Эмгектери: Проблемы репродуктивного здоровья женщин современных условиях. Б., 2001; Эпидемиология и профилактика инфекций, передоваемых половым путем среди населения Ошской области.
Херштайн
Херштайн (Herrstein) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Биркенфельд районуна кирет.
Калкы - 790 киши(2013-ж.). . Аянты - 4,79 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 34 039. Муниципалитеттин башчысы — Ханс Вальтер Тойш.
Баттлмент Меса (Колорадо)
Баттлмент Меса (Колорадо) (Battlement Mesa) — Колорадо штатынын Гарфилд (Garfield) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 4 471 киши. Болжолдуу аянты - 21.6 км². FIPS коду — 08-05120.
«Монументалдык пропаганда»
«Монументалдык пропаганда» – Октябрь Социалисттик революциясы жеңгенден кийин В. И. Лениндин колдоосу менен монумент өнөрүн өнүктүрүү боюнча Совет өкмөтүнүн иш-чаралары. 1918-жылы 14-апрелде жарыяланган Совнаркомдун «Падышалар менен анын кызматчыларынын урматына орнотулган эстеликтерди алып салуу жана Россия Социалисттик революция эстеликтеринин долбоорун иштеп чыгуу боюнча» декрети «Монументалдык пропаганданын» башаты болгон. Декретте тарыхый жана көркөмдүк мааниси болбогон эстеликтерди алып таштоо, алардын ордуна революциянын гуманисттик маңызына туура келген чыгармаларды жаратуу көрсөтүлгөн. 1918-20-жылдары Москва менен Петроградда революция ишмерлерине, окумуштууларга, жазуучуларга ондогон эстеликтер ачылган. Бирок бул эстеликтер убактылуу материалдан жасалгандыктан, алардын бир азы гана сакталып калган. «Монументалдык пропаганда» жетекчиликке алган идеялар бир эле өз мезгили үчүн маанилүү болбостон, жалпы көркөм искусстводогу башкы багыт болуп, анын негизги өзөгүн түзгөн.
Үзгүлтүксүз бөлчөк
Үзгүлтүксүз бөлчөк, чынжыр бөлчөк -  математикалык ыкманын бир түрү; ал сан жана функцияларды туюндурат. Үзгүлтүксүз бөлчөк (а0; av а2, а3, ...)=а0+--;түрүндөгү туюнтма, мында а0~ ар кандай бүтүн сан, а1,а2,...,ап~ натуралдык сандар, булар берилген Үзгүлтүксүз бөлчөктүн толук эмес тийиндилери же элементтери деп аталат. Элементтеринин санынын чектүү же чексиздик болушуна карата Үзгүлтүксүз бөлчөк чектүү же чексиз болот. ЧектүүҮзгүлтүксүз бөлчөк дайыма рационалдык санды туюнтат; тескерисинче, ар кандай рационалдык сан чектүү Үзгүлтүксүз бөлчөк түрүндө туюнтулат. Сандардын мындайча ажыратылышы жалгыз бирөө гана болот. Квадраттуу иррационалдуулуктар мезгилдүү Үзгүлтүксүз бөлчөккө ажыратылат. Чексиз Үзгүлтүксүз бөлчөктүн жардамы менен жазылган сандардын иррационалдуу экендигин алгач немис математиги И. Ламберт (1766) далилдеген. 19-кылымда элементтери көп мүчө болгон Үзгүлтүксүз бөлчөктү П. Л.Чебышев, A. А. Марков ж. б. орус математиктери ортогоналдык көп мүчөлөрдү изилдөөдө колдонушкан.
Орозбаева Аяткан
Орозбаева Аяткан (21. 3. 1940-ж. туулган, Ысык-Көл облусу, Түп району, Талды-Суу кыштагы) – экономика илимдеринин доктору (1992), профессор (1995) жана КРдин эмгек сиңирген экономисти (1996). Москва тамак-аш өндүрүшүнүн технологиялык институтун (1961), Кыргыз ССР ИАнын Экономика институтунун аспирантурасын (1967) бүткөн. 1961–63-ж. Фрунзе шампан-шарап комбинатында инженер, кийин башкы экономист, 1967–93-ж. КР УИАда кенже, улук илимий кызматкер, сектор жана бөлүм башчысы (1993–98). КРдин Билим жана Маданият министрлигинин Бишкек илим жана жаңы технология департаментинде бөлүм начальник. 1998– 2002-ж. КМУнун квалификацияны жогорулатуу жана адистерди кайра даярдоо институтунда декан, 2002-жылдан КР Президентине караштуу Башкаруу академиясында кеңешчи-профессор 70тен ашык илимий эмгектин, анын ичинде 16 монографиянын автору. Илимий эмгектери негизинен КРдин экономикасынын проблемаларына, ИТП саясатына арналган. КРдин Инженердик академиясынын академиги (1998), «Ардак Белгиси» ордени, «Эмгек ардагери», «Күжүрмөн эмгеги үчүн» медалдары менен сыйланган. Эмгектери: Экономическая эффективность внедрения новой техники и прогрессивной технологии в винодельческую промышленность. Ф., 1971; Оценка технического уровня производства в народном хозяйстве Киргизии. Ф., 1982; Научно-технический прогресс: социально-экономические проблемы и управление. Ф., 1989.
Фотометр
Фотометр – бир же бир нече чоңдуктарды өлчөөчү курал.
Фотометр нурлануунун агымын мейкиндикте бөлүп алат жана аны кабылдагыч аркылуу берилген спектр сезгичтиги менен каттайт. Фотометрдин оптикалык блогу Ф. бөркү деп аталып, анда линза, жарык чачыратма пластинка, жарык начарлаткыч, жарык чыпка, диафрагма жана нурланууну кабылдагыч болот. Визуалдуу Ф-де эки талаанын жаркырактыгы көз менен салыштырылат. Импульстуу Фотометрде ЦЭМ, осциллограф тибиндеги каттоочу түзүлүш колдонулат. Заттардын эритмелеринин өткөрүү коэффициентин өлчөөчү Фотометр химиялык калориметр, ал эми объектинин түсүн өлчөөчү Фотометр үч түстүү калориметр деп аталат.
Исаковский Михаил Васильевич
Исаковский Михаил Васильевич [7 (19). 1. 1900, азыркы Смоленск облусу, Глотовка кыштагы – 20. 7. 1973, Москва] – орус акыны, Социалисттик Эмгектин Баатыры (1970). Чыгармалары 1924-жылдан жарыялана баштаган. «Самандагы зымдар» деген туңгуч китебин (1927) М. Горький жогору баалаган. Кийин «Чет жака» (1930), «Жер устаттары» (1931) ж. б. жыйнактары чыккан. Исаковскийдин ырларынын негизги темасы коллективдештирүү. Улуу Ата Мекендик согуш мезгилинде элдин майдандагы, ооруктагы эрдигин даңазалаган, аларды патриоттуулукка шыктандырган («Кош болгула, шаарлар менен үйлөр», «Учкун», «Россия жөнүндө сөз» ж. б.) чыгармаларды жазган. Мекен, эл достугу темасы Исаковскийдин согуштан кийинки поэзиясынын негизги лейтмотивин түзөт. Анын поэзиясы турмушка жакындыгы, музыкалуулугу, лирикалуулугу менен өзгөчөлөнөт. «Узатуу», «Аны ким билет», «Чек арачы кайтканда», «Катюша» ж. б. ыр жыйнактардын автору. Исаковскийдин бир нече ыры кыргыз тилине которулган. СССР мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты (1943, 1949). Төрт Ленин, 2 Эмгек Кызыл Туу ордени жана медалдар менен сыйланган.
Мөрнсхайм
Мөрнсхайм (Mörnsheim) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Айхштет районуна кирет.
Калкы - 1587 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 33,48 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 76 148. Муниципалитеттин башчысы — Рихард Миттль.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Вайсенборн (Гессен)
Вайсенборн (Гессен) (Weißenborn (Hessen)) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Кассель административдик округуна карайт. Верра-Майснер районуна кирет.
Калкы - 1105 киши(2013-ж.). . Аянты - 15,6 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 6 36 015. Муниципалитеттин башчысы — Фридхельм Керль.
Битбург
Битбург (Bitburg) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан Шаар. Айфель-Битбург-Прүм районуна кирет.
Калкы - 12 734 киши(2013-ж.). . Аянты - 47,54 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 32 018. Мэр — др. Йоахим Штрайт.
Маундс Вю (Миннесота)
Калкы - 12155 киши. Болжолдуу аянты - 10.7 км². FIPS коду — 27-44530.
Фаюм портрети
Фаюм портрети (Египеттеги Фаюм оазисинин атынан) – Биздин заманга чейин III кылымдарда Орто Египеттин аймагындагы диний-культтук маанидеги мүрзөлөр­дөн табылган портреттердин аталышы. Ф. п-тери энкаустика техникасы боюнча жыгачта (же кездемеде) аткарылган алгачкы баскычында эллиндик живопись традицияларына ыкташкан. Ф. п-тери өздөрүнүн сүрөттөлүшү боюнча чындыкка жакындыгы менен айырмаланышкан: II кылымда аларда адамды шарттуу тегиздикте сүрөттөө басымдуулук кыла баштаган.
Норбута
Норбута — Өзбекстандын Анжиян облусунун Коргондөбө районундагы айыл.
Литера
Литера (лат. lit (t) era — тамга) — бир капталында тамга же белгинин томпок сүрөтү (очкосу) бар тик бурчтуу сандыкча (металл, пластмасса, жыгач).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Эггенталь
Эггенталь (Eggenthal) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Швабия административдик округуна карайт. Чыгыш Альгой районуна кирет.
Калкы - 1288 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 28,10 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 77 124. Муниципалитеттин башчысы — Харальд Польцер.
Гаррисон (Небраска)
Гаррисон (Небраска) (Garrison) — Небраска штатынын Butler округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 67 киши. Болжолдуу аянты - 0.3 км². FIPS коду — 31-18300.
Орозбеков Мухтар
Орозбеков Мухтар (19. 4. 1957-ж. туулган, Ош облусу, Кара-Суу району, Жапалак айылы) – техника илимдеринин доктору (1994), профессор (2000), КР УИАнын корреспондент мүчөсү (1998), КРдин илим жана техника жаатында Ленин комсомолу сыйлыгынын лауреаты (1989). ФПИни (1979), СССР Мамлекеттик курулушунун бетон (куйма) жана темирбетон ИИИнин аспирантурасын (Москва, 1986) бүтүргөн. ФПИнин Оштогу кечки факультетинде окутуучу, улук окутуучу, (1979–88) Кыргыз ССР ИАнын Түштүк кыргыз илимий-окуу борборунда лаборатория башчысы (1988–91), ОшТУда (1991–2000), ОшМУда (2000–03, 2005–11) проректор, КР дин Жогорку Кеңешинин депутаты (2003–05), КРдин билим берүү жана илим министринин орун басары (2011–12). Коммуналдык чарба жана курулуш индустрия ишканаларында күн энергиясын колдонуу боюнча адис. 70тен ашык илимий эмгеги, анын ичинде 1 монография, методикалык окуу куралы жана 3 ойлоп табуусу жарык көргөн. Эмгектери: Пособие по гелиотермообработке бетонных и железобетонных изделий с применением покрытий СВИТАП (в соавторстве) М., 1987; Рекомендации по гелиотермообработке изделий из тяжелого бетона в тепло-аккумулирующих гелиокамерах (в соавторстве). М., 1992; Комбинированная гелиотермообработка сборного железобетона. Б., 1994.
Ханкок (Айова)
Ханкок (Айова) (Hancock) — Айова штатынын Поттаваттами округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.0 км². FIPS коду — 19-34005.
Калкы
2010-жылы калкы 207 киши болгон.
Дорнштедт
Дорнштедт (Dornstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Заале районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Литературное обозрение
Литературное обозрение - ай сайын чыгуучу адабий сын жанa библиогр. журнал.
Блайхероде
Блайхероде (Bleicherode) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан Шаар. Нордхаузен районуна кирет.
Калкы - 6678 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 20.43 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 62 002. Мэр — Франк Ростек.
Фантастика
Фантастика (Фантастикалуулук) (fantastique – акылга сыйбагандык) – көркөм искусстводо – ой-кыялдан чыгарылган, турмушта болууга мүмкүн эмес нерселерди чагылдыруунун тиби, турмушту образдуу чагылдыруунун бир жолу. Адабияттын тарыхында фантастикалуулукка чоң роль таандык, жомоктогудай, реалдуу эмес, жок нерсени сүрөттөө; сүрөтчүнүн фантазиясынан жаралган, кубулуштардын жана алардын кээ бир жактарынын, предметтердин таң каларлыктай айкалышы. Эң таңкаларлык фантазия да турмуш чындыгынын кээ бир өзүнчө жактарынан таптакыр башка жакка бурулуп кете албайт, ошондуктан ар бир Ф-да чындыктын бир үзүмү бар. Ф-нын эки принципиалдуу айырмаланган түрү бар: 1) турмушту таанып-билүүгө негизделген жана бизди курчап турган чындыкты даана, таасирдүү сүрөттөөгө багытталган, адамды кайратман жана активдүү жаратуучу ишмердикке чакырган жана натыйжада жаратылыш менен коомду прогрессивдүү өзгөрүүлөргө алып келген Ф. 2) жемишсиз кыялга берилүү, муну менен сүрөтчү чыныгы турмуштан четтегенге умтулат, анын чыныгы турпатын жок нерсеге (фантазияга) алмаштырып, адамды пайдасыз сырттан байкоочулукка багыттап, турмуштук практикадан көңүлүн алагды кылат. Ф-нын биринчи формасын реалисттик көркөм искусство толугу менен кабыл алат жана адатта анда элдик оозеки чыгармачылык негизделет. Экинчи форма (мисалы, фантастикалык образдар менен элестер бар Бекминдин картиналары) дүйнөнү реалисттик чагылдырууга каршы чыгат жана эреже катары, көркөм өнөр үчүн зыяндуу. XIX кылымдын көркөм искусствосунда Ф-га романтиктер өзгөчө чоң көңүл бурушкан.
Ал көбүнчө эпос, жомок, легенда, утопия, сатира сыяктуу жанрларга мүнөздүү. Фантастикалуулук ар түрдүү көркөм методдордо ар кандай өзгөчөлүктөргө ээ болгону менен, негизинен бардык эле көркөм методдордо көрүнөт. “Манас” эпосундагы баатырлардын кайып болушу, Алмамбеттин аба ырайын өзгөртөр касиети, жомоктордогу желмогуз кемпир, дөөлөр, учма килемдер, аттардын адамча сүйлөшү, кырк кулач казан сыяктуу көрүнүштөр фантастикалуу нерселер болуп саналат. Мына ушулар менен элдин кыялы ой жүгүртүүлөрү аркылуу көркөм чыгарма жаратуу өзгөчөлүгүн аңдап көрүүгө мүмкүн. Ошондой эле адабиятта жазуучулар али боло элек доордогу окуяларды ой жүгүртүү менен жазып чыгат, маселен, Ч. Айтматовдун "Кылым карытар бир күн" романында Токойлуу төш планетасына кеткен учкучтар, ал планета тууралуу алардын каттары мына ушундай формада жазылган, муну баалап алып келечекти, болочок окуяларды чагылдырууну негизинен илимий фантастикалык чыгармаларда көрүүгө болот. Тамсилдеги жаныбарларды сүйлөштүрүүдө, Б. Сарногоев “Мидинге катында” жана ага жооп катары Э. Ибраев "Мидинден кат" поэмасында гротеск-фантастиканын элементтерин пайдаланышат. А. Осмоновдун "Ким болду экен?", "Эшимкандын тереги" "Мырза уул" поэмаларында шарттуу фантастикалык ыкма өтө ыктуу колдонулган.
Моңгол жазуусу
Моңгол жазуусу - 13-кылымдын башында уйгурлардан кабыл алынган (к. Уйгур тили). Түпкү теги согд жазмасы аркылуу сирия-арамей алфавиттеринен чыккан. Моңголияда бул жазуу «эски жазуу» деп аталат. Ал жогортон төмөн, оңдон солго карай жазылат. Моңгол жазуусу полифониялуу, башкача айтканда андагы тамгалардын көбү эки же үч фонеманы туюнтат. Кээ бир тамга сөздөгү алган ордуна карай ар кыл формада жазыла берет. 1945-жылдан моңголдор кириллицанын негизиндеги өз тилине ылайыкталган жаңы жазууга өткөн. Эски моңгол жазуусун Моңголиядагы жана КЭРдин Ички Моңголия автономия районундагы, илимий басылмалар гана колдонот. Моңголияда, о. эле анча кеңири таралбаган «чарчы жазуу» [тибет алфавитинин негизинде (13–14-кылым) жана бул батыш моңголдор үчүн], «айкын жазуу» деген жазуулар да бар, к. Моңгол тили.
Янтимир (Балтачев району, Башкыртстан)
Янтимир — Башкыртстандын Балтачев районундагы айыл, Кунтугушев айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 230 киши. Почта индекси — 452990, ОКАТО коду — 80208816006.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Павел Федотов
Федотов, Павел Андреевич (1815, Москва – 1852, Петербург) – орус живописчиси, график, орус сүрөт искусствосундагы сынчыл реализмдин баштоочусу. Москвадагы 1- кадет корпусунда окуп, Петербургда Финляндия полкунда кызмат кылган. А. И. Зауервейддин баталдык өнөрканасында машыгып, К. П. Брюлловдон кеңеш уккан. Адегенде карикатура, портрет жана башка жанрларда иштесе, чыгармачылыгы гүлдөгөн маалда май боёктор менен “Жаңы кавалер” (1846), “Майордун күйөлөп келиши” (1848) экөө тең Третьяков галереясы сыяктуу сүрөттөр сериясын, “Е. Г. Флуг” (1850-ж. чен), “Н. П. Жданович” (1849) өңдүү портреттерди, адамды сүйүүгө, терең психологизмге каныккан “Жесир аял” (1851–52) жана башка чыгармаларды жараткан.
Грос-Твюльпштедт
Грос-Твюльпштедт (Groß Twülpstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Хельмштедт районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 7 шаардык районго бөлүнөт.
Фотоөткөргүчтүк
Фотоөткөргүчтүк – электр-магниттик нурлануунун аракетинен заттын электр өткөргүчтүгүнүн көбөйүшү.