cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Жон Винсент Атанасов
Окумуштуу эң биринчи электрондук санариптик компүтерди 1930-жылдары Айова штатынын университетинде ойлоп чыгарган. Анын эмгеги боюнча тартышуулар 1973-жылы Honeywell v. Sperry Rand сот ишинде жоюлуп Атанасовдун компүтер ойлоп чыгарганы далилденген. Окумуштуунун атайын адистешкен машинеси Атанасов-Берринин компүтери (англ. Atanasoff–Berry Computer) деп аталган.
Компүтердик иштелмелер
Атанасов доктордук илимий ишин жазып жатканда, колунда бар эң мыкты аспап Monroe механикалык эсептөөчү болгон, бирок анын колдонуусу менен окумуштуу бир канча кыйынчылыктарга дуушар болгону менен соң эсептөөлөрдү ылдамыраак чыгаруучу жолдорун издеп баштаган. Айова штатынын университетинде Атанасов илимий эсептерде жетектөөчү түзмөк болгон Monroe эсептөөчтүн жана IBM табуляторлордун колдонуусун изилдеген. 1936-жылы окумуштуу үстүнкү түз катмардын геометриясын анализ кыла турган окшош эсептөө эсептөөчтү ойлоп чыгарган. Туура тактык үчүн керек болгон так механикалык толеранттуулук окумуштууну санарип чыгарууларды текшерип чыгууга түрттү.
1939-жылдын сентябрында алган 650 АКШ доллардык колкабыш менен Клиффорд Берри аспирантынын жардамы менен бирге Атанасов-Берринин компүтердин прототипи ошол эле жылы чыккан. Атанасовго караганда, Атанасов-Берринин компүтердин кээ бир оперативдик принциптери 1938-жылы, кышында, Иллинойс штатынын Рок адалына барып келгенден соң пайда болгон.
29дай сызык теңдемени чыгаруу үчүн компүтерде колдонгон негизги идеялар, бинардык математика жана айтылыштар алгебрасын камтыган. Атанасов-Берринин компүтеринде башкы процессор жок болсо дагы, ал санарип эсептөөлөр үчүн вакуумдук түтүкчөлөрдү колдонгон электрондук түзмөк катары түзүлгөн. Ошондой эле ал учурда DRAM эсинде колдонулган процессор менен башкарылган регенеративдүү конденсатордук эске ээ болгон.
Эркиндик
Эркиндик – конституцияда же дагы башка мыйзам актыларында бекитилген адамдын белгилүү бир жүрүм-турум мүмкүнчүлүгү (м.: сөз эркиндиги, дин эркиндиги ж. б.). Э. жаран-адамдын жаратман иш-аракетине кийлигишпөөгө шарт түзүп берүү аркылуу мамлекет менен коомчулук тарабынан колдоого алынуучу инсандын жигердүү, чыгармачылык ж. б. оң сапаттарынын ачыкка чыгуусу болуп эсептелет. Жекече маанисинен алганда, «Э.» катмары «укук» түшүнүгүнө жакын, бирок акыркы түшүнүк мамлекет же башка субъектилер тарабынан кандайдыр бир иш-аракетти жасоосу үчүн (м.: эмгекке укугу бар болгон учурда жумуш берүү) көбүрөөк же азыраак юридикалык механизими бар экендигин каңкуулап турат. Тескерисинче, юридикалык Э. ишке ашыруунун так механизмине ээ эмес, ага ошол Э. аракеттерин кандайдыр бир бузуп алуулардан кармануу милдеткердиги мүнөздүү.
Михаль (дарыя)
Михаль — Орусиядагы дарыя. Курган облусу, Түмөн облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - №239 Ик дарыясынын сол жээгинен 10 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 24 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Иртыш бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Тобыл дарыясы Курган шаарынан Есет дарыясынын куймасына чейин. Дарыянын айрыгы — Тобыл, дарыя бассейни — Иртыш.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Таев Ысак
Таев Ысак 1951-жылы 3-январда Сузак районунун Кара-Алма айылында туулган.
Ишнохитон
Ишнохитон (лат. Ischnochiton) — чопкуттуу моллюскалардын бир уруусу.
10-август
10-август — Григорий календары боюнча жылдын 222-күнү (толук жылда 223). Жылдын аягына чейин 143 күн бар.
Неомальтузианчылык
Неомальтузианчылык, Нео-мальтузианчылык – мальтузианчылыктын жаңырган варианты; жөнөкөй түшүнүгүндө – никеден, балалуу болуудан баш тартуу. 19-кылымдын аягында бир нече неомальтузианчыл коом, лига, союз деген аталыштар пайда боло баштаган.
Эгер «классикалык мальтузианчылык» социалдык факторлор калктын санына таасир этээрин толук танса, Неомальтузианчылыкта бул таасирди толук моюнга алат, бирок аны биологиялык факторлордун таасири менен тең коет. Америкалык демограф Дж. Шпенглер социалдык факторлор менен биологиялык факторлорду «эптештирүүгө» аракет жасап, Мальтусту калктын ишке тартылуусун жогорулатуу үчүн күрөшүүчү, ал эле турсун революционер сыяктуу эсептейт. Өзүнүн практикалык кеңешмелеринде Неомальтузианчылык адамдардын биологиялык өсүшүнүн биологиялык сферасынына биринчи көңүл бурат.
Бул процесстин социалдык жагын туюнткан экономиканы өзгөртүүнү, адамдардын турмуш деңгээлин жакшыртуу чараларын арткы планга жылдырып, азыркы учурдагы АКШнын көрүнүктүү демографтары дүйнөнүн калкына карата стратегиялык программадагы «негизги элемент» катары биологиялык төрөлүү механизмин баалап, иш жүзүндө коомдук кайра курууларды зарылчылыгын четке кагат. Марксисттер белгилүү шартта төрөлүүнү чектөө ыкмалары жана каражаттарын пропагандалоо менен Неомальтузианчылыкты идеология иретинде кармоонун ортосунда чоң айырмачылыкты көрүшкөн.
Спринг Лэйк (Нү-Жерси)
Спринг Лэйк (Нү-Жерси) (Spring Lake) — Нү-Жерси штатынын Монмут округуна караган АКШ шаары.
Кукры-Еган дарыясы
Кукры-Еган — Орусиядагы дарыя. Ямало-Ненецк АО, Краснояр крайы жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Поколька дарыясынын оң жээгинен 236 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 27 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Төмөнкү Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Таз дарыясы. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Таз.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Абиссаль чөкмөлөрү
Абиссаль чөкмөлөрү деңиз менен океандын 3 кмден төмөнкү тереңдигинде топтолуучу суу астындагы чөкмөлөр. Алар Дүйнөлүк океандын түбүнүн 85%ке жакын аянтын ээлеп жатат. Абиссаль чөкмөлөрү планктон организмдеринин скелет калдыктарынан, шамал учуруп жана деңиз агымдары менен келген минералдык майда заттардан, суу алдындагы тоо тектердин талкаланышынан пайда болгон бүртүкчөлөрдөн, тереңдиктеги хим. чөгүндүлөрдөн жана жанар тоо бүркүндүлөрү менен космос чаңдарынан турат. Чөгүү процесси өтө жай жүргөндүктөн, 100 жылда орто эсеп менен 0,5-2 мм гана калыңдыктагы чөкмө пайда болот. Курамы 20-98% органикалык калдыктардан турган акиташтуу жана кремнийлүү тунма ылайлардан түзүлсө органогендик, ал эми скелеттер өтө аз кездешип, негизинен кызыл чоподон турса полигендик деп аталат. Кызыл чоподо темир марганец конкрециялары кездешет.
«Манас» эпосундагы өсүмдүктөр дүйнөсү
«Манас» эпосундагы өсүмдүктөр дүйнөсү (флора) — «Манас» эпосунда кыргыздардын ар түрдүү түшүнүктөрү менен катар табият менен карым-катышы, жаратылыш тууралуу билимдери да орун алган. Анын ичинде элдин Ө. д-нө болгон мамилеси жана өсүмдүктөр жөнүндөгү билимдерине да кеңири орун берилген. «Манастын» түрдүү варианттарында Ө. д. жөнүндөгү маалыматтар өтө бай жана ар түркүн. Эпостун манасчы Сагымбай Орозбак уулунун варианты боюнча жарык көргөн төрт томдугунда (1978 — 82) өсүмдүктөрдүн 70ке жакын атоолору кезигип, алар түрлөрүнө, өзгөчөлүктөрүнө жараша так берилет. Алардын ичинде токой, чер бак, гүл бак, сабак, бакча, гүл, жыгач, дарак, бадал, чырпык, жалбырак, дүмүр, чөп, куурай, жемиш жана башкалар жалпы маанидеги атоолор бар. Эпосто өсүмдүктөрдүн төмөнкүдөй ар кандай түрлөрү жөнүндө айтылат. Дарак жана бадалдар басымдуу айтылат: карагай терек, байтерек, чынар, тал, кара жыгач, кайың, четин, сары жыгач, ит мурун, ыргай жана башкалар; жемиш жыгачтары: алма, алмурут, өрүк, жаңгак, алча, бадам, мисте, жүзүм, карагат жана башкалар; чөп өсүмдүктөрү: бетеге, тулаң, чымылдык, ышкын, көк шибер, чий, камыш, жекен, көк тикен, кымыздык, балтыркан, жантак, ат кулак, чалкан жана башкалар; эгиндер: буудай, күрүч, арпа жана башкалар; бакча өсүмдүктөрү: коон, дарбыз.
Ошондой эле элге анча белгилүү болбогон бадалдардын (тоорак), чөптөрдүн (кыткыл чөп), башка тилдердеги кокок, сагаса (өзбекче чекенди), жаңгел токой деген өңдүү аталыштар да учурайт.
Эпосто көбүнесе токой тууралуу айтылат. Бул илгерки заманда жердин көбүн токой ээлегенин көрсөтөт. Биология илими да муну ырастайт. Токойдогу дарактар жөнүндө кеп болгондо артыкча тал, андан кийин кайың, карагай, терек, чынар, алма, алча, жаңгак, камыш, жекен жана башкалар айтылат. Мисалы, Сагымбай Орозбаковдун вариантында: Бири терек, бири тал, жыгачынын түркү ушу (СО 1.243), — деп баяндалат. Өсүмдүк түрлөрү да ажыратылып берилет. Мисалы, жөнөкөй тал, кырчын тал жана башкалар өсүмдүктөр таралышына жараша да көрсөтүлүп, какырдын бадалдары, нымдуу жерди ээлеген жазы жалбырактуу, ийне жалбырактуу токойлор, суу бойлоп өскөн жекендүү, камыштуу аймак делип өз-өзүнчө сыпатталат. «Манас» эпосунун окуялары көптөгөн аймактарда өтүп, ар бир жердин Ө. д. өзүнө таандык өзгөчөлүктөрү менен сүрөттөлөт. Мисалы, Манас туулуп өскөн Алтайдын токойго, түркүн өсүмдүктөргө бай кооз жер экендиги, «бугу оттогон жерлери, булуңдуу токой черлери» жөнүндө айтылат. Ошол жерде өскөн токойдун аянты, калыңдыгы «бери жагында кырк күндүк, караңгы токой чер бар дейт» деген саптар менен берилип, токой арасындагы «көк ала майдан шиберди аралап», жайылып жүргөн мал тууралуу да көп айтылат. Ал эми Алтайдан Анжыянга көчүп келген эл жер жайнаган жемиш токойлорун көрүп, Талас жеринин «алчасы чирип дөң болгон, алмасы жатып көң болгон» Ө. д-нө суктанышат. Эпостун окуялары «жаткан, жаңгак сууда бар, алма, бадам жуда бар, алча жүзүм бу да бар» күнөстүү тажик жергесинде да өтөт. Көкөтөйдүн ашын өткөрүү үчүн «үзөнгүдөн чөп экен, бетеге белден бураган» айтылуу Каркырага көчүп барышат.
Жүрөктү титиреткен кармашууларга, жеңүү-жеңилүүгө жык толгон Чоң казат «текчеден гүлү ачылган, жемиши жерге чачылган» кооз, көркөм, өсүмдүктөргө бай кытай жеринде жүрөт. Адеп кытай жерине келгенде кол «дөгө-деген жалбырак, төрт канат үйдүн үзүктөй» экенин, маша деген өсүмдүктү, беченди, күчала деген чөптөрүн, жан-жаныбарларын көрүп таң калышат. Эпосто жапайы өсүмдүктөр менен катар чарбактар, андагы өсүмдүктөр жөнүндө да айтылат. Мисалы, айтылуу Көкөтөй бай өлөөрүндө «жети таш жерге тигилген, жетимиш уруу тал калды» деп арман кылат. Ошол кезде эле элдин өсүмдүктөрдүн өз ара жамаатташтыгы, башкача айтканда экологиялык байланышы жөнүндө түшүнүктөрү да бар экенин төмөнкү саптардан байкоого болот: «Алмурут чыккан жерлерге ит мурун чыгат дечү эле». Чынында эле алмурут менен ит мурун аймакташып каксоо жерлерде өсөт. Ө. д. табияттын кооздугун, байлыгын гана көрсөтүү үчүн эмес, ар андай поэтикалык ыкмаларды түзүүдө материал катары да пайдаланылат. Өсүмдүктөр метафораларда, айрыкча кыздардын, аялдардын сулуулугун көрсөтүү үчүн пайдаланылган. Мисалы, Аруукенин элеси: «карагат көздүү, кан жүздүү кашы кара ай түстүү». Өсүмдүктөр айрыкча салыштырууларда да өтө көп колдонулат.
«Манас» эпосунда өсүмдүктөрдүн көптөгөн түрлөрү жөнүндө айтылып, эпостун окуяларын баяндоодо ыгы менен, өз өлчөмү менен берилип, анын көркөмдүгүн арттырып турат.
Эркиндикти чектөө
Эркиндикти чектөө – КР кылмыш-жаза мыйзамдарына ылайык жазалоонун (негизги катары гана белгиленген) бир түрү. Өкүм чыгарылганда 18 жашка чыккан соттолуучуну коомдон ажыратпастан эле, бирок ага көзөмөл кылуунун шарттарында атайын мекемеде кармоодо турат.
Укарлино (Нуриман району, Башкыртстан)
Укарлино — Башкыртстандын Нуриман районундагы айыл, Байгильдин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 178 киши. Почта индекси — 452443, ОКАТО коду — 80245805009.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Акча котормосу
Акча котормосу – которумда көрсөтүлгөн жакка белгилүү бир сумманы төлөп берүү жөнүндө жазуу жүзүндөгү же телеграф аркылуу берилген тескеме-буйрук. А. к. менен кредит жана почта – телеграф мекемелери иштейт. А. к. алуучунун аты-жөнү, дареги көрсөтүлүү менен, которула турган сумманы тийиштүү мекемелерге которуу жолу аркылуу жүргүзүлөт.
Эндотелиалдык чел кабык
Эндотелиалдык чел кабык - кан жана лимфа тамырларынын керегесинин жана жүрөк көңдөйүнүн ички бетин каптап турган жалпак клеткалар катмары. Омурткалуу жаныбарлардын кан системасынын туюк болушу жана кан тамырлардын ички бетин каптап турган Э. ч. к. пайда болушу организмде үч чөйрөнүн болушуна алып келет: ички клеткалык, ички ткандык (клетка аралык суюк - лимфасы менен) жана кан менен толтурулган кан тамырлар.
Шаты (айыл)
Шаты (Шаты) — Кыргыз Республикасынын Ысык-Көл облусун Түп районундагы айыл. Түп айыл округу составына кирет.
Калкы
Калкы - 1 310 киши.
Адий, урук
Адий (ар. عدي — "башкаруучу, жетекчи, кол башчы маанисин берет" ) — Адигиненин бөрү уруусунун курамындагы урук.
Тагаев Шакир
Тагаев Шакир 1951-жылы 25-февралда Сузак районунун Октябрь кыштагында туулган.
Миха́йловка (Ермекеев району, Башкыртстан)
Миха́йловка — Башкыртстандын Ермекеев районундагы айыл, Суккул айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 34 киши. Почта индекси — 452194, ОКАТО коду — 80225834006.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
12-август
12-август — Григорий календары боюнча жылдын 224-күнү (толук жылда 225). Жылдын аягына чейин 141 күн бар.
Падыша
Падыша, бадыша, пааша, шаа — «Манас» эпосунда бийлик титулу жана ушундай титулу бар каармандарга карата айтылган эпитет. Бул термин кыргыздар Орто Азияга келгенден кийин гана коңшу элдерден кабыл алынып «кан» деген титулга синоним катарында колдонула баштаган. П. титулу «Манас» эпосуна кирип, Манаска титулдук эпитет маанисинде көркөм каражат милдетин аткарып калган. Бирок, тарыхый болгон феодалдык П-лардын коомдук абалы менен эпостордун башкы каармандарынын ушул аракеттерин салыштырып караганда алардын ортосунда идеялык жалпылык болбогондугу айкын көрүнөт. Ал эми «Манас» эпосунда «кан» деген титулдук эпитет кандай мааниде колдонулуп, кандай эпикалык милдет аткарып турса П. «султан», «төрө» деген титулдук наамдарды да ошол эле мааниде кабыл алып, алар аркылуу Манас баатырдын мамлекет тибине биригип, баш кошкон кыргыз элинин улугу, эң жогорку башкаруучу абалы атайын белгиленет. Бирок, эпосто идеалдаштырылган анын бөтөнчө, артыкчылык абалы башкача айтканда падышалык титул жалаң Манаска таандык деген түшүнүк берилбейт. П. титулу мүнөздөмө эпитет маанисинде Манастан башка негизги оң, терс каармандарга карата сейрек болсо да колдонулат. Мисалы, кытай кандарынын башкы каны — Эсенкан «Падышадан үч кайта Келген киши жоголду» (Сагымбай Орозбаков, 2. 13), «Кетте пааша Алооке» (Сагымбай Орозбаков,  2. 170), — деп эпостун поэтикалык стилине ылайык бадыша, пааша, шаа формасында айтылган бул титулдук эпитеттин мааниси каармандардын индивидуалдуулук, типтик өзгөчөлүк, образдагы орчундуу белгини так ачып берүү мүмкүнчүлүгү менен байланышкан. Демек, «Манас» эпосунун башкы жана негизги оң, терс каармандарына карата колдонулган П. эпитети ал каармандардын өзгөчө бир белгисин тактоо аркылуу алардын образынын таамай мүнөздөлүшү үчүн шарт түзүү өзгөчөлүгүнө ээ титулдук эпитеттин бири.
Герольцхофен
Герольцхофен - Германиянын Бавария Жериндеги] шаар. [[Швайнфурт (район)|Швайнфурт районуна карайт. Төмөнкү Франкония административдик округуна тиешелүү. Калкы – 6528  (2012-ж.). Аянты – 18.35 км2.
Ишхан
Ишхан (лат. Salmo ischchan) — жилингир; Армениянын Севан көлүнүн жилингир балыгы.
Лесная Ливенка (дарыя)
Лесная Ливенка (Лесная) — Орусиядагы дарыя. Орлов облусу, Липецк облусу, Курск облусу, Воронеж облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Ливенка дарыясынын оң жээгинен 11 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 19 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Дон бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Сосна дарыясы. Дарыянын айрыгы — Хоперге кошулган куймасына чейинки Дон куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Дон (бассейнинин Орусиядагы бөлүгү).
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Жолчуева Сабыке
Жолчуева Сабыке Саймачы, бычмачы-тикмечи. 1953-ж. Ат-Башы районундагы Өзгөрүш айылында төрөлгөн. Нарын шаарындагы педагогиялык окуу жайын бүтүргөн. Апасы Бүбүнүн узчулук нускасын алган. Ал - «Кыял» элдик көркөм кол өнөрчүлүк Бирикмесинин Нарындагы филиалын уюштуруучулардык бири. Чыгарылган көркөм буюм белектердин жасалышын техникалык жактан көзөмөлдөө адистигине ээ. Сабыке элдик кийимдердин түрлөрүн бычып тигет. Калпактын өзүнө таандык үлгүлөрү көркөм советтерден өтүп, көп нускаланып, жайма базарларга, дүкөндөргө сатууга түшүп турат. Аныв бири - сегиз талаа калпагы. Мында кийиздин өөнүнөн чыраштоо аркылуу «жарым кыял оюмунун» башынан «кочкор мүйүз оюмун» чыгарып, алдынан ошондой көчөттөрдү беттештирип сайып бөрктүүрөөк жасайт. Автордун «карыя калпагы» жаш өзгөчөлүктү баяндатып, ал бөрктүүлүгү аркылуу шаңдуу көрүнөт. Мунун төрт талаасы «бычак учу» менен ийректенип, этеги баркуттан кыуюланат. Оюм-көчөттөрдүн ордуна «суу» жүргүзүлөт. Ал тилик калпак болуп көрүнөт. Уз «мүйүз оюмдарын» чыраштап, туштуктардын үлгүлөрүн түрлөп жасайт. 1990-жылдан Кыргызстан Эл чеберлер союзунун мүчөсү. Катышкан көргөзмөлөрү, кароо-сынактары жана алган сыйлыктары 1985-ж. «Кыял» элдик көркөм кол өнөрчүлүк Бирикмесинин жаңы үлгүлөрдү жаратуу боюнча республикалык кароо-сынагы». Баш кийимдери үчүн Ардак грамота; 1987-ж. Улуу Октябрь Социалисттик революциясынын 70 жылдыгына карата «Элдик чеберлердин республикалык кароо-сынагы». Ак калпагы, оюм туштугу үчүн «Кыял» элдик көркөм кол өнөрчүлүк Бирикмесинин Ардак грамотасы; 1990-ж. «Кыргызстан Эл чеберлер союзунун уюштуруу көргөзмөсү». Калпак үлгүлөрү жана оюм туштуктары менен катышкан.
Колдонулган адабияттар
Акматалиев A. Кыргыздын уз-усталары: Антология/Башкы ред. А. Карыпкулов; сүрөтчүлөрү Д. Чочунбаева, Г. В. Половникова. — Б.: КЭнин Башкы редакциясы, 1997, — 240 б. ISBN 5-89750-080-0
Акча которуму
Акча которуму – которумда көрсөтүлгөн жакка белгилүү өлчөмдөгү акчаны төлөп берүү жөнүндөгү телетайп, телеграф, телефакс байланышы аркылуу же мындай тескеменин аныктыгын камсыз кылуучу башка байланыш каражаттарын пайдалануу менен түзүлгөн жазуу жүзүндөгү тескеме. Кредит жана почта-телеграф мекемелери А. к-н өздөштүрөт. А. к. алуучунун аты-жөнү, дареги көрсөтүлүү менен, тийиштүү мекемеге белгиленген өлчөмдөгү акчаны чегерүү жолу аркылуу ишке ашырылат.
Сивая-Маска-Шор
Сивая-Маска-Шор — Орусиядагы дарыя. Коми Республикасы, Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Уса дарыясынын оң жээгинен 355 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 11 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Уса дарыясы. Дарыянын айрыгы — Уса, дарыя бассейни — Печора.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Акча массасы
Акча массасы – 1) жүгүртүүдө турган акча белгиси; 2) жеке жана юридикалык жактардын эсеби менен аманаттарында турган акча каражаты; 3) банктардын ж. б. аткарыла турган шартсыз акча милдеттенмелери. == Колдонулган адабияттар ==
Эс алуу укугу
Эс алуу укугу – адамдын конституциялык (кененирээк алганда экономикалык) негизги укуктарынын бири. Э. а. у. жумушчу күнүнүн узактыгын (адатта 8 саат) чектейт, эс алуу жана майрам күндөрүн, жылына бир ирет төлөнүүчү эмгек эс алуусун ж. б. белгилейт. Э. а. у. КР Конституциясында белгиленген, ага ылайык жумуш убактысынын эң узактыгы, жума сайынкы эс алуу жана жыл сайын берилүүчү эмгектик эс алуу, ошондой эле Э. а. у-гун ишке ашыруунун башка негизги шарттары мыйзам менен аныкталат.
Алымова Бүбаим
Алымова Бүбаим 1951-жылы азыркы Сузак районунун Көк-Арт айылында туулган.
Аблактировка
Аблактировка (лат. ablacto баланы эмчектен чыгарам) өсүмдүктүн бутагын кеспей, ийип кыйыштыруу жолу. Жанаша өскөн эки өсүмдүктүн бутагын бирдей өлчөмдө жонуп, жонгон жерди тийиштирип бекем байлайт. Кыйыштыруу үчүн жонулган үстүдкү бутакта бүчүр болуш керек. Кыйыштырылган жер толук бүтүп, бир жыл өткөндөн кийин калтырылган бүчүрдөн жаңы өркүн пайда болот. Мына ошондон кийин гана кыйыштырылган жерден өйдөрөктөн бутак кесилет. Аблактировка көбүнчө мөмө бакты, кооз даракты жана жүзүмдү, бадалдарды түргө келтирип кыйыштырууда пайдаланылат.
Панус
Панус — «Манас» эпосунун кейипкери. Сагымбай Орозбаковдун варианты боюнча Ташкенди бийлеп турган калмак каны. Акунбешим кандын Манастын колунан өлгөнүн угуп, өч алуу үчүн кол курап, Манаска каршы аттанат. Бул кабарды уккан кыргыз мыктылары Асылбек баатыр баш болуп, көптү билген Көкөтөй карыдан Манастын жайын сурашат. Көкөтөйдүн Манаска кошулалы деген сунушуна эл макул болуп, жергиликтүү кыргыздар П-тун артынан жөнөшөт. Булардын жардамы менен Манас жеңишке ээ болуп, Ташкенге П. кандын ордуна Көкөтөй кан көтөрүлөт (Сагымбай Орозбаков, 2. 145, 146; Сагымбай Орозбаков,  3. 35).
Акча милдеттенмеси
Акча милдеттенмеси – карызкор өз кредиторунун менчигине аныкталган же аныкталуучу өлчөмдөгү акча белгисин бере турган милдеттенме.
Йольдиелла
Йольдиелла (лат. Yoldiella) — кош капкалуу моллюскалардын бир уруусу, буга төмөнкү түрлөрү да кирет: түнкү йольдия (лат. Yoldia hyperborea), жазы йольдия (Y. thraciaeformis).
Адына, урук
Адына (парс. آدینه (Одина) — 1. Бойолгон, бойок; 2. Мусулманча жума күн; майрам ) — кушчу уруусунун курамындагы урук. Энчилүү ат ислам дининин таасири астында келип чыккан.
Дэвид Паккард
Дэвид Паккард (англ. David Packard, айтылышы: /ˈpækərd/ PACK-erd; 1912-жылы 7-сентябрь – 1996-жылы 26-март) – инженер-электроник, Уильям Хүлетт менен бирге негиздеген Hewlett-Packard (1939) компаниянын президенти (1947–64), башкы директору (1964-68) жана башкаруунун төрагасы (1964–68, 1972–93) болгон. 1969-1971-жылдар арасы, Никсон бийликте болгон заманда АКШнын коргоо министринин орун басары катары кызмат кылган. 1976-1981-жылдар арасы Паккард Аскер-медициналык университетинин (англ. Uniformed Services University of the Health Sciences) президенти болгон. Ошондой эле Паккард 1973-1982-жылдар арасы Регент кеңешинин төрагасы болгон. 1988-жылы Паккард "Эркиндик" президенттик медалынын сыйээси болуп көптөгөн технологиялык жаңычылдыктары жана соопчулук иштери үчүн урматталган.
Hewlett-Packard компаниясы
1940-жылы Паккард менен Хүлетт Паккардтын гаражында 538 доллардык (2016-жылы менен салыштырмалуу 9263 АКШ доллар) баштапкы капиталы менен Hewlett-Packard (HP) катташкан. Паккард "HP компаниянын түзүлүшү" (англ. The HP Way) китебинде компаниянын аталышы "PH" эмес "HP" болуп аталганы тыйын ыргытуу менен чечилгенин айткан. Алардын эң алгачкы өндүрүмү Walt Disney Studios студиянын Fantasia саундтрекинде колдонулган аудио жыштыктагы генератору болгон. Китепте чыгармачылыкты колдогон, салттуу бизнес иерархияга жана кайдыгерликке жол бербеген компанияны башкаруу философиясы сүрөттөлгөн.Экинчи дүйнөлүк согуш учурунда HP радио, сонар, радар, деңиз жана авиация түзмөктөрдү чыгарган.
Паккард өзүн эптүү башкаруучу катары көрсөтүп, Хүлетт көптөгөн техникалык жаңычылдыктары менен камсыз кылып HP дүйнө жүзү боюнча электродук өлчөгүч жана ченөө түзмөктөрдү чыгарган ири компаниялардын бири болгон. Ошондой эле бул компания эсептөөч, компүтер жана лазер менен сыя чачуучу принтерлерди чыгарган.
Мурзабаев, Асан
Мурзабаев Асан (Асаналы) (1.2.1942-ж. т., Кочкор району, Кара-Күңгөй айылы) — композитор, Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер (1991). 1949—59-ж. балдар үйүндө тарбияланган. 1959-ж. Токмоктогу республикалык маданий-агартуу окуу жайын, 1965-ж. М. Күрөңкеев атындагы музыкалык окуу жайын, 1972-ж. Кыргыз мамлекеттик Б. Бейшеналиева атындагы искусство институтун бүткөн. 1965— 67-ж. балдардын музыкалык мектебинде педагог, 1981-жылдан искусство институтунда улук окутуучу, азыр консерваториянын доценти. Асан ырдан операга чейинки чыгармаларды жазды: "Ормон менен Балбай", "Беш улак" опералары, симфониялык оркестр үчүн 4 увертюра, 4 симфониясы, "Токтогул менен Калык" ораториясы, 10 бөлүктөн турган реквием, "Керемет" кантатасы, 2 аваздык, 3 фортепианолук түрмөк, ар кыл аспаптар үчүн концерттери, аваздык-симфониялык поэмалары, одасы, камералык-аспаптык квартеттери, сонаталары, баллада, ырлары, хорлору, романстары жана башка.
Интернеттеги шилтемелер
Атай, Муса, Рыспай ким да, А.Мурзабаев деген ким? "Классикалык чыгармалар бааланбай калды"
Садыков Абдыкадыр
Абдыкадыр Садыков Нарын облусунун Ат-Башы районунун Кара-Суу айылында 1933-жылы 25-октябрда туулган. 1949-жылы Кыргызстан мамлекеттик педагогикалык институтунун тил жана адабият факультетине кирген. Окууну артыкчылык диплому менен аяктап, 1953–1959-жж. Кыргыз мамлекеттик университетинин аспирантурасында окуп, Кыргыз мамлекеттик кыз-келиндер педагогикалык институтунда мугалим, 1960-жылдан Кыргыз илимдер академиясында кенже илимий кызматкер, 1962–1966-жж. Тил жана адабият институтунун улук илимий кызматкери, 1966–1974-жж. сектор башчы, 1974–1980-жж. илимий иштер боюнча директордун орунбасары, директордун милдетин аткаруучу, 1980-жылдан институттун директору, 1988-жылдан Кыргыз мамлекеттик университетинин “СССР элдеринин адабияты» кафедрасында профессор, “Дүйнөлүк адабияттын тарыхы жана теориясы» кафедрасынын башчысы кызматында эмгектенип келет. А.Садыков 1961-жылы кандидаттык, 1972-жылы докторлук диссертациясын коргогон. 1979-жылы Кыргыз ССРинин Илимдер академиясынын корреспондент-мүчөсү болуп шайланган. 1983-жылы профессорлук аттестат алган. 1993-жылы “Кыргыз Республикасынын илимине эмгек сиңирген ишмер» деген наам берилген. 2004-жылы Мамлекеттик сыйлыктын лауреаты болгон. 2020-жылы 16-июлда көз жумган
А.Садыков адабиятчы жана сынчы катарында 1956-жылдан бери эмгектенип келет. Анын “А.Осмоновдун чыгармачылыгындагы традиция жана новаторлук» аттуу алгачкы монографиясы 1962-жылы басылып чыккан. Ондогон илимий чыгармаларды редакциялап, отуздан ашык кандидаттык жана докторлук диссертацияларга оппонент болгон. 1970-жылы Москвадан орус тилинде басылып чыккан “История киргизской литературы» аттуу коллективдүү чоң эмгектин негизги авторлорунун бири жана редколлегия мүчөсү. Эки томдон турган “Кыргыз совет адабиятынын тарыхы» (1987, 1990) аттуу эмгектин башкы редактору жана авторлорунун бири. "Манас" эпосун басып чыгаруу ишине активдүү катышып, “СССР элдеринин эпосу» деген серияда басылган төрт томдук (кыргыз жана орус тилдеринде) “Манастын» редколлегия мүчөсү, Саякбай Каралаевдин варианты боюнча басылган беш томдуу “Манастын» башкы редакторунун орунбасары болгон. А.Садыков 360тан ашык илимий эмгектин автору, анын ичинде өзүнчө басылып чыккан 57 китеби (монографиялар, сын макалалар жыйнактары, окуу куралдары ж.б.) бар. А.Садыков Кыргызстан Жазуучулар союзунун мүчөсү, Эл аралык коомдук Айтматов академиясынын ардактуу академиги, Айтматов клубунун лауреаты. «Эмгек ардагери» медалынын ээси. 1983-жылы Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин Ардак грамотасы, 2001-жылы Кыргыз Республикасынын Президентинин Ардак грамотасы менен сыйланган. 2003-жылы Нарын шаарындагы № 9 мектепке А.Садыковдун ысмы берилген.
ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ
Кыргыз тилинде
Алыкул Осмоновдун поэзиясындагы традиция жана новатордук.– Ф.: Кырг. ССР ИА,1962. – 131 б.
Кыргыз совет адабиятында эл достугу жана пролетардык интернационализм идеяларынын көрүнүшү. – Ф.: Кырг. ССР ИА, 1963. – 79 б.
Кыргыз совет адабиятындагы улуттук жана интернационалдык проблемасы. – Ф.: Илим, 1969. – 259 б.
Проблемалар жана ой жүгүртүүлөр: Адабий сын макалаларды жыйнагы. – Ф.: Кыргызстан, 1973. – 178 б.
Адабий-сын айдыңында. – Ф.: Илим, 1979. – 168 б.
Жетилүү сапарында: Адабий-сын макалалар. – Ф.: Кыргызстан, 1980. – 179 б.
Бирдиктүү үй-бүлөдө: Обзорлор, изилдөөлөр. – Ф.: Кыргызстан, – 236 б.
Мезгил менен адымдаш: Адабий-сын макалалар. – Ф.: Кыргызстан, 1987. – 200 б.
Кыргыз совет адабиятынын тарыхы: «Согуштан кийинки кыргыз прозасы жана поэзиясы», «Азыркы кыргыз поэзиясы жана прозасы». 1–том. – Ф.: Илим, 1988.
Кыргыз совет адабиятынын тарыхы: «Түгөлбай Сыдыкбеков», «Сүйүнбай Эралиев». 2–том. – Ф.: Илим, 1990, – 64 б.
Кыргызстанда Айтматов таануу илиминин пайда болушу жана өнүгүшү: Илимий очерк. – Б., 1992. – 38 б.
Башаттар жана жаңычылык. – Б., 1993. – 107 б.
Map Байджиев: Чыгармачылык портрет. – Б., 1996. – 128 б.
Токтоболот Абдумомунов. Чыгармачылык өнөрканасы. – Б.: Бийиктик, 2002. – 165 б.
Чыңгыз Айтматов–котормочу. – Б.: Турар, 2003. – 55 б.
Алыкул Осмонов. Чыгармачылык өнөрканасы. – Б.: Турар, 2004. – 116 б.
Мухтар Ауэзов жана кыргыз залкар жазуучулары. – Б., 2005. – 95 б.
Сүйүнбай Эралиев. Чыгармачылык өнөркана сыры. – Б., 2006. – 105 б.
Чыңгыз Айтматовдун публицистикасы: Булак көзү жана дүйнө адабият өкүлдөрү. – Б., 2007. – 112 б.
Кыргыз романтикалык поэзиясы. Жоомарт Бөкөнбаев. – Б., 2008. – 120 б.
Орус тилинде
Национальное и интернациональное в киргизской советской литературе. – Ф.: Илим, 1970. – 195 с.
История киргизской советской литературы. – М.: Наука, 1970 (в соавторстве).
Единые по духу и цели: Статьи. – Ф.: Мектеп, 1982. – 128 б. ‏
Жасалма тилдер
Жасалма тил деген фонологиясын, грамматикасын, же/жана сөздөрүн табийгый бой жеткен ордуна бир адам же адамдын тобу жасалган/жараталган тил. Тил жасоого көп себеп бар, мисалы - адам арасындагы байланышуу жеңил коюшка, адабиятка өмүр берүүгө, тил илими боюнча экспериментацияга, бирөөнүн тил боюнча жаккан нерселерди болгузушка, жана тил оюндарга.
Токбай
Токбай (Токбай) — Кыргыз Республикасынын Чүй облусун Сокулук районундагы айыл. Кызыл-Туу айыл округу составына кирет.
Кидик така тумшуктуу жарганат
Кидик така тумшуктуу жарганат (Rhinolophus hipposideros, Bechstein, 1800): жарганаттын Кыргызстанда жашаган жери Алай тоосунун этеги.
Токбай
Калкы
Калкы - 364 киши.
Кидик така тумшуктуу жарганат
Жалпы жана өлкөдө таралышы
Бул аз санда болсо дагы Борбордук Азияда кенен таралаган жаныбарлардан болуп эсептелет. Т. т. к. ж. Туркменстанда, Өзбекстанда, Казахстанда жана Таджикстанда жолугат. Жашаган жайлары терең, караңгы үңкүрлөр, булар түнкүсүн демилгелүү келишет. Абада учуп жүрүшкөн омурткасыз жаныбарлар менен азыктанат. Бир жылда бир жолу туушат, төлүндө бирден балдары болот. Эң бир чанда жолуга турган түр, ошондуктан така тумшук кидик жарганат 1975-ж. корукка алынып Кыргызстандын Кызыл китебинин тизмесине киргизилген.
Калам
Колдонулган адабияттар
Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору.Философия энциклопедиялык окуу куралы. - Б.:2004 ISBN 9967-14-020-8
Медицина
Медицина, дабагерлик — адамдын саламаттыгын сактоо жана чыңдоо максатында соо жана оорулуу адамдын организминдеги өтүп жаткан процесстерди изилдөөгө, ооруларды алдын алууга, дарылоого багытталган илимий жана практикалык иштердин тармагы. Адамзаттын илимий жана практикалык ишинде медицина көрүнүктүү орунду ээлейт. Ар бир адам өзүнүн ден соолугун сактоого, коргоого же кокусунан ооруп калса таза сакаюуга ынтызар. Медицина өзүнүн көп жылдык тарыхында бараандуу жетишкендиктерге жетишти. Азыркы мезгилде диагностикалык, профилактикалык жана дарылоо каражаттары менен адам өмүрү сакталып, мурда айыкпаган ооруларды айыктырууда. Бирок али да болсо медицина түпкү максатына жете элек. Медицинанын өнүгүү деңгээли, мазмуну, абалы турмуштун материалдык шартына, коомдук түзүлүшкө, маданияттын жалпы деңгээлине жараша болот. Медицина өзүнүн өнүгүшүндө биология, физика, химия илимдери менен тыгыз байланышта. Ал өзүнүн басып өткөн көп жылдык тарыхында ооруну дарылоо, алдын алуу, анын пайда болуу себептерин табуу, ден соолукту сактоо жана коргоо чараларын жүргүзүү менен көптөгөн тажрыйбага жана билимге ээ болду.
Кидик така тумшуктуу жарганат
Жашаган аймактары
Үңкүрлөрдүн жогорку камералары түп жагы деңиз деңгээлинин 2500 м ге чейинки бийиктиктеги орточо бийик тоолордогу жана тоо этектериндеги шахталар.
Медицина
Медицинанын тармактары:
Кидик така тумшуктуу жарганат
Саны
1962-1964-жылдары Ош шаарынын чет жакасында эки үңкүрдөн 86 жана 73 така тумшук кичи жарганаттар табылган, алардын колониясын туристтер талкалап кетишкен. Азыркы учурдагы маалымат жок. Жашоо тиричилиги (жашоо циклдары). Көбөйүшүнүн биологиясы изилденген эмес. Белгилүү болгондой, жай мезгилинде, т.а. 20-июнда Тажикстанда балдары чоңдорунун теңинен келишкен, ал эми августтун башында өз алдынча азыктанышкан. Жайында азыктануу активдүүлүгү 21 саатка жакын башталат, ар бир 40-45 мүнөт сайын. Күн баткандан тартып күн чыкканга чейин 35-45 мүнөт калганда бүтөт.
Көбөйтүү (колдо багуу)
Маалымат жок.
Уюштурулган коргоо аракеттери
1985-жылдан тартып бул түр Кыргызстандын Кызыл китебине киргизилген. Ошондой эле Тажикстан жана Түркмөнстандын Кызыл китебине киргизилген.
Коргоо үчүн зарыл аракеттер
Көбөйүү мезгилинде жарганаттар жашаган үңкүрлөргө барууну токтотуу же чектөө, кидик така тумшук жашоочу үңкүрлөргө барууга толук тыйуу салып, заказниктерди уюштуруу. Азыркы учурдагы жашаган жерлерин коргоо системасын иштеп чыгуу максатына ылайык санын, көбөйүү мезгилин аныктоо.
Адыр, урук
Адыр — бугу уруусунун курамындагы урук. Этноним жер шартынын рельефине байланыштуу келип чыгышы мүмкүн. Адыр - дөңсөөлүү жерлер.
Эсеп акцепти
Эсеп акцепти – берүүчү тарабынан товардык-материалдык баалуулуктар, аткарылган иштер жана көрсөтүлгөн кызматтар үчүн банктагы инкассого коюлган эсепти төлөп берүүгө толук макулдук.
Ральф Ландау
Ральф Ландау (англ. Ralph Landau; 1916-жылы 19-май – 2004-жылы 5-апрель) – химик-инженер жана химикалык жана химикалык эмес өнөр жайда иштеген ишкер адамы. Ландау 20-кылымдын биринчи жарым жылдыгынын негиз болуучу элүү химия инженерлердин бири жана химиялык өнөр жайынын 75 эң мыкты мүчөсүнөн бири болуп эсептелет. Ландаунун эмгектери химиялык инженерия тармагында тез-тез жарыяланат, ошондой эле, окумуштуунун бир кыйла патенттери бар.
Ральф Ландау бир топ маанилүү сыйлыктарга ээ болгон, алардын ичинде Lester Center for Entrepreneurship & Innovation колледжинин "Маанилүү жетишкендик" сыйлыгы (2003), биринчи Othmer Gold Medal алтын медалы (1997) жана биринчи жолу президент Рональд Рейган 1985-жылы "финансылык жактан ийгиликтүү болгон мунай-техникалык жараяндардын техникалык, жетекчилик жана ишкерликтик ролдору үчүн" ыйгарган АКШ өкмөтүнүн Технология жана жаңычылдар жаатындагы улуттук медалы (англ. National Medal of Technology) жана "Перкин" медалы (1981).
Абляция гляциологияда
Абляция гляциологияда (соңку лат. ablatio алып коюу) — мөңгү же кар катмарынын эрүүдөн, буулануудан же механикалык ажыроодон (шамалдын учурушунан, айсбергдердин бөлүнүшүнөн жана башка) кичирейиши. Пайда болуу өзгөчөлүктөрүнө жараша түпкү, ички жана үстүңкү абляция болуп бөлүнөт. Түпкү абляция жердин ички жылуулугунан жана муз катмары козголгондо анын жер кыртышына сүрүлүшүнөн, ички абляция муз бөлүктөрүнүн өз ара сүрүлүшүнөн жана суу менен абанын муз арасынан өтүшүнөн, үстүңкү абляция күн радиациясы менен абанын жылуулугунан пайда болот.
Dota 2
Dota 2 — акысыз, көп оюнчу катышкан онлайн согуш майданы (MOBA). Видео оюн Valve Corporation тарабынан иштелип чыгып, жарык көргөн. Оюн Defense of the Ancients (DotA; Байыркылардын коргоосу) оюнунун өз алдынча уландысы болуп саналат. Ал өз кезегинде Blizzard Entertainment'тин Warcraft III: Reign of Chaos жана анын кеңейтилген пакети The Frozen Throne үчүн коомчулук тарабынан жасалган мод (түзөтүүлөр киргизилген оюн) болгон. Dota 2 беш оюнчудан турган эки команданын ортосундагы таймаш катары ойнолот. Ар бир команда картадагы өздөрүнүн ар башка штабын ээлеп, коргошу керек болот. Он оюнчунун ар бири өз алдынча "баатыр" катары белгилүү болгон, кайталангыс жөндөмдөргө жана ойноо мүнөзүнө ээ болгон күчтүү каарманды башкарат. Таймаш учурунда бир оюнчу жана алардын командасы өз баатырлары каршы топтун каармандары, башка коргоолору менен салгылашышы үчүн тажрыйба упайларын жана заттарды топтошот. Кайсы команда каршылашынын "Байыркы" деп аталган штабындагы ири курулушту биринчи кыйратса, ошол команда жеңет.
Dota 2ни иштеп чыгуу 2009-жылы башталган. Анда Defense of the Ancients модунун түп нускасын жасаган IceFrog каймана аттуу дизайнер Valve тарабынан оюндун заманбап уландысын жаратуу үчүн жумушка алынган. Dota 2 Microsoft Windows, OS X жана Linux'ка негизделген жеке компүтерлерде расмий түрдө Steam аркылуу 2013-жылдын июль айында жарык көргөн. Эки жыл мурда бир гана Windows'то коомдук бета фазасы чыккан болчу. Анын тик үйрөнүү сызыгына жана татаалдыгына карата айтылган сын-пикирлерге карабастан оюн өзүнүн ырахат тартуулаган тактикасы, өндүрүш сапаты жана өзүнөн мурдагы оюндарга болгон ишенимдүүлүгү үчүн мактоого алынган. Оюн 2015-жылы Source 2ге көчүрүлгөнгө чейин алгач Source оюн кыймылдаткычын колдонгон. Ал аталган кыймылдаткычты колдонгон биринчи оюн болуп калган. Жарык көргөндөн бери Dota 2нин күнүмдүк колдонуучулардын саны бир миллиондон ашуун оюнчуга жетип, Steam платформасындагы эң көп ойнолгон оюн болуп калган. Оюндун популярдуулугу расмий мерчандайзерлердин жаралышына алып келген: кийим-кечелер, аксессуарлар, оюнчуктар, ошондой эле башка оюндар менен медиаларга байланыштуу жарнамалык кошумчалар чыккан. Оюн коомчулукка каалагандай оюн ыкмаларын, карталарды жана баатырлардын кийимдерин түзүүгө мүмкүнчүлүк берет, алар Steam Workshop кызматына жүктөлөт. Dota 2 активдүү Esports тартип болсо, ар кандай лигалары жана мелдештерде дүйнөлүк Жарышта тегерегинде кесипкөй командалар турган. Premium Dota 2 турнир миллион доллар сыйлык көлмө бар Esports тарыхындагы ири болгон. Оюнда ири мелдеш - The International, Клапан тарабынан жыл сайын өткөрүлөт. 2017/18 сезондо Valve да Dota Pro райондук уюштурат - жыл бою орун алган кесиптик мезгили.
Оюн ойноо
Оюнда 5 адамдан турган эки команда каршы команданын "Байыркы" деп аталган чоң имаратын чогуу бузуу үчүн аракет кылышат. Он оюнчу ар бирөөсү "баатыр" деп аталган 115 персонаждын бирөөсүн башкара алат, алардын ар бирөөсүнүн өз дизайны, күчтүү жагы, жана алсыз жактары бар.
Системалык талаптар
Идеалында оюндарга SSD Дискти иштетүү үчүн ылайыктуу. Учурларда 90%, аны орнотуу кийин - бул халатлары эмес, мындан ары оюн артта жана жайыраак эмес. Ошондо SSD китеби талап кылбайт.
Жоробаев Маматазим
Жоробаев Маматазим 1952-жылы Сузак районунун Кызыл-Кыя айылында туулган.
Молва (Сосьва куймасы)
Молва — Орусиядагы дарыя. Свердлов облусу, Түмөн облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Сосьва дарыясынын оң жээгинен 167 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 70 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Иртыш бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Тавда дарыясынын башатынан аягына чейин, Сосьва дарыясын кошпогондо башатынан Морозково айылындагы суу өлчөө постуна чейин. Дарыянын айрыгы — Тобыл, дарыя бассейни — Иртыш.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Акча реформасы
Акча реформасы – акча жүгүртүүсүн тартипке салуу жана бекемдөө максатында мамлекет тарабынан жүргүзүлгөн акча тутумун толук же жарым-жартылай кайра түзүү. А. р. аргандай таризде жүргүзүлөт: валюта деноминациясы; эски акча бирдигин жаңы менен алмаштыруу же жарыша алпаруу; айрым акча белгисин жаңы үлгү менен алмаштыруу, аны менен бирге эле улуттук валютаны девальвациялоо же ревальвациялоо ж. б.
Чураш (Нуриман району, Башкыртстан)
Чураш — Башкыртстандын Нуриман районундагы айыл, Байгильдин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 182 киши. Почта индекси — 452443, ОКАТО коду — 80245805010.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Гольдкронах
Гольдкронах - Германиянын Бавария Жериндеги] шаар. [[Байройт (район)|Байройт районуна карайт. Жогорку Франкония административдик округуна тиешелүү. Калкы – 3630 (2010-ж.). Аянты – 23.24 км2.
Кукры-Игол дарыясы (Поколька куймасы)
Кукры-Игол — Орусиядагы дарыя. Ямало-Ненецк АО, Краснояр крайы жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Поколька дарыясынын оң жээгинен 217 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 33 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Төмөнкү Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Таз дарыясы. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Таз.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Ала-Арча суусу
Aла-Арча суусу — Аламүдүн районундагы суу, Чүй дарыясынын сол куймасы. Узундугу 78 км, алабынын аянты 270 км2. Кыргыз Ала-Тоосунун түндүк капталындагы мөнгүлөрдөн башталат. Жогорку агымы кууш капчыгай аркылуу агат да, Кашка-Суу кошулган жерден Байтик өрөөнүнө чыгат. Суу бойлой арча, бадал, чычырканак өсөт. Ала-Арча суусу Чоӊ-Арык кыштагынан кийин Бишкек шаарын аралай түндүк тарапка агат.
Ири куймалары: Ак-Сай, Теке-Төр, Топ-Карагай, Туюк-Суу, Жинди-Суу, Адыгине, КашкаСуу ж. б. Алабында 5 көл, жалпы аянты 53,6 км2 келген 33 мөӊгү бар. Жазгы жана күзгү жамгырда сел жүрөт. Майда кирип, сентябрдын аягында тартылат. Жылдык орт. чыгымы 4,17 м3/сек; эӊ көбү 50 м3/сек, эӊ азы 0,81 м3/сек. Төмөнкү агымында Ала-Арча суу сактагычы курулган. Сугатка пайдалангандыктан Чүй дарыясынана жетпейт. Боюнда Кашка-Суу, Таш-Дөбө, Орто-Алыш, Чоӊ-Арык, Орто-Сай, Маевка кыштактары жайгашкан.
19-август
19-август — Григорий календары боюнча жылдын 231-күнү (толук жылда 232). Жылдын аягына чейин 134 күн бар.
Акча суррогаттары
Акча суррогаттары – мыйзамдарда каралбаган жана айрым жактар тарабынан өз бетинче киргизилген акча белгилери. Ырасмий акча белгилеринин жетишсиздигинен (негизинен) улам пайда болот.
Тинтон Фолс (Нү-Жерси)
Тинтон Фолс (Нү-Жерси) (Tinton Falls) — Нү-Жерси штатынын Монмут округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 17892 киши. Болжолдуу аянты - 40.5 км². FIPS коду — 34-73020.
20-август
20-август — Григориан жылнаамасы боюнча жылдын 232-күнү (толук жылда 233). Жылдын аягына чейин 133 күн бар.
Неоэволюционизм
Неоэволюционизм агымдарынын ичинен эволюциялуу «маданий материализм» (Л. Уайт, Л. Бинфорд, Г. Чайлд, Дж. Стюарт, М. Харрис ж. б. америкалык культурантропологдор жана археологдор) жана эволюциялык функционализм (Т. Парсонс, Р. Белла, Н. Смелсер ж. б.) багыттары белгилүү. Эволюциялык функционализмдин өкүлдөрү маданияттын техникалык-экономикалык базасынын тарыхына өзгөчө көңүл бурган жана эмгектин коомдук бөлүнүшүнүн татаалданышынын негизинде структуралык дифференциациага учураган, Г. Спенсер менен Э. Дюркгеймдин универсалдуу моделин андан ары өнүктүрүшкөн. 19-кылымдагы эволюционизмден айырмаланып, Неоэволюционизм маданияттагы локалдуу өзгөрүүлөрдүн принцибин киргизген. Жалпы эле адам маданиятынын өнүгүшүндөгү локалдуу өзгөрүүлөр процессин жана тенденцияларын айырмалоо менен маданий-антропологиялык Неоэволюционизм «өзгөчөлүү» жана «жалпы» эволюция түшүнүктөрүн киргизген.
Адам маданиятынын пайда болушун жана анын өнүгүшүн түшүндүрүү үчүн Неоэволюционизмдин өкүлдөрү атайы илимдердин соңку жетишкендиктерин, о. эле приматтарды ж. б. окуп-үйрөнүүдө колдонулуучу салыштырма этология, классификация жана салыштыруу сыяктуу эмпирикалык изилдөөлөрдүн натыйжаларын пайдаланат.
Стив Возняк
Стивен Гэри "Стив" Возняк (англ. Stephen Gary "Steve" Wozniak; 1950-жылы 11-август) - "The Woz" ылакап аты менен таанымал америкалык ойлоп чыгаруучу, инженер-электроник, программчы, филантроп жана Apple Inc корпорациянын кош-негиздөөчүсү болгон технология тармагынын ишкер адамы. Возняк Apple корпорациянын Стив Жобс кош-негиздөөчүсүндөй эле 1970 жана 1980-жылдардын жеке компүтерлердин ыңкылабынын пионери катары белгилүү.
1976-жылы Возняк Apple корпорациянын түзүлүшүнө себеп болгон Apple I компүтерин өз алдынча иштеп чыккан. Возняк баарынан мурун эң ийгиликтүү сериялык өндүрүштөгү кичи-компүтери катары белгилүү болгон 1977-жылы Apple II компүтерин иштеп чыгарган, ошол эле учурда Стив Жобс, адаттан тышкары болгон иштин өнгүүсүн байкап турган, ал эми Род Холт уникалдуу азыктандыруу булагын иштеп чыгарган.
Эсеп берүүчү адам
Эсеп берүүчү адам – белгилүү бир ишти (тапшырманы) аткаруу үчүн берилген акча каражаттарын же материалдык баалуулуктарды пайдалангандыгы жөнүндө документке негизделген эсеп (отчет) берүүгө милдеттүү кызмат адамы.
Мамаев Абдыкадыр
Мамаев Абдыкадыр 1952-жылы 26-октябрда Базар-Коргон районунун Көк-Алма айылында туулган.
Никитинка (Ермекеев району, Башкыртстан)
Никитинка — Башкыртстандын Ермекеев районундагы айыл, Суккул айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 13 киши. Почта индекси — 452194, ОКАТО коду — 80225834007.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Төрткүл топоними
Төрткүл (төрт булуң, төрт бурч) — топоним. Үчилтиктин экинчи, үчүнчү бөлүмдөрүндө алгач Манас мекендеп, андан кийин анын тукумдары ээлеп калган жер катары төмөнкүчө туруктуу эскерилет: “Кайнардын кара көзүндө, Какчынардын өзүндө. Төрткүлдүн төмөн жагында, төрө Манастын сайган багында”. Географиялык реалияда Кыргызстандын аймагында Төрткүл аттуу жерлер көп кездешет. Анткени төрт бурчтуу салынган сепили бар байыркы шаарлардын урандысынын нугу кыргыз тилинде ушундай аталат. Мындай илгерки шаарлардын урандысынын орду Таласта да бар.
Ливенка (Сосна куймасы)
Ливенка (Ливенко) — Орусиядагы дарыя. Орлов облусу, Липецк облусу, Курск облусу, Воронеж облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Сосна дарыясынын сол жээгинен 134 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 32 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Дон бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Сосна дарыясы. Дарыянын айрыгы — Хоперге кошулган куймасына чейинки Дон куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Дон (бассейнинин Орусиядагы бөлүгү).
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Ажыбай, урук
Ажыбай — солто (талкан), чекир саяк (курманкожо) уруктарынын курамдарындагы уруктар. Антропоэтнонимдер. Параллелдери мундуздарда “ажыбай мундуз”, казактарда “ажибай” формаларында кездешери маалым.
Або
Або — Кыргыз кагандыгындагы белгилүү колбашчы (9-кылымдын орто чени). Або тууралуу маалымат кытай булактарында кездешет. Андагы маалыматтар боюнча кыргыз өкүмдары 840-ж. Уйгур кагандыгын талкалап, анын ордосун ээлегенден кийин, уйгур каганынын зайыбы, түпкү теги кытай ханайымы Тайхону туткундаган. Ал кытай мамлекети менен мамиле түзүү максатын көздөп, 841-ж. ханайымды элчи Түлүш Алптын коштоосунда Тан империясына жөнөтөт. Кыргыз элчилигине жолдон уйгур каганы Уцзе кол салып, алар ханайым Тайходон бөлөгүнүн баарын өлтүрүшүп, Гоби аркылуу азыркы Монголиянын чыгыш тарабына качып барышат. Кыргыз өкүмдары алардын артынан аскер башчы Або баштаган 70000 аскер жөнөтөт. Ал Тяньдэ воеводствосунун түштүк-батышы аркылуу жол тартып, шивейлерге кол салып, мында калган уйгурларды туткундап, аларды Гоби чөлүнүн түндүк бөлүгүнө жайгаштырган.
Графенау
Графенау - Германиянын Бавария Жериндеги] шаар. [[Фрайунг-Графенау(район)|Фрайунг-Графенау районуна карайт. Төмөнкү Бавария административдик округуна тиешелүү. Калкы – 8498 (2010-ж.). Аянты – 63.79 км2.
22-август
22-август — Григорий календары боюнча жылдын 234-күнү (толук жылда 235). Жылдын аягына чейин 131 күн бар.
Түп (айыл)
Түп — Кыргызстандын Ысык-Көл облусунун Түп районундагы айыл. Түп айыл аймагына кирет.
Калкы
Калкы ― 9828 киши (2009-жылы).
Жолборсов Токтогул
Жолборсов Токтогул 1952-жылы Сузак районунун Багыш айылында туулган.
Эсеп-кысап субэсеби
Эсеп-кысап субэсеби – өзүн-өзү каржылабай турган тармактары түзүмдөрү менен бөлүктөрү (филиалдары, дүкөндөр, кампалар ж. б. у. с.) жайгашкан жерде башкы уюм тарабынан ачылуучу субэсеп. Алар жер-жерлерде эмгек акы менен дагы башка чыгымдарды төлөө үчүн келип түшкөн акчаны аккумуляциялоого арналат. Ошону менен бирге, Э. к. с-не ээлик кылуучулар башкы уюм тарабынан улуксат берилген аткарымдарды гана жүргүзөт.