cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эрльбах (Жогорку Бавария)
Калкы - 1182 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 28,13 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 71 115. Муниципалитеттин башчысы — Франц Ватцингер.
Анненк (Белебеев району, Башкыртстан)
Анненк — Башкыртстандын Белебеев районундагы айыл, Донской айылдык кеңеши айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 30 киши. Почта индекси — 452038, ОКАТО коду — 80209804002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Мукими Мухаммед Аминхожа
Мукими Мухаммед Аминхожа (1850 же 1851, Кокон – 25. 5. 1903, ошол эле жер) – өзбек акыны. Кокон, Бухара, Ташкент медреселеринен таалим алган. З. Фуркат менен бирге сынчыл акындар (Завки, Камил, Хорезми, Аваз жана башкалар) ийримин башкарган. Мукими алдынкы орус маданияты менен тааныш болгон. Сатиралык ырларында демократ катары айкын көрүнгөн. Буга анын «Ченчилер», «Шайлоо», «Ханга арыз», «Миң төбө эшенине сатира», «Виктор байга сатира», «Вексель», «Той» жана башкалар. ырлары мисал. М. өзбек адтындагы жол очеркин негиздеген. Анын «Саякат-наме» деген ыр менен жазылган чыгармасында өзү кыдырган өлкөнүн кооз табияты менен кедейлердин оор абалы карама-каршы коюлуп, салыштырылып сүрөттөлөт. «Кокондон Шахимарданга дейре», «Кокондон Ферганага дейре» деген өңдүү чыгармалары чындыктын негизинде жазылган. мененин негизги эстетикалык принциби турмуш чындыгын сүрөттөө болгон.
Сары-Тологой (Түп району)
Сары-Тологой — Кыргызстандын Ысык-Көл облусунун Түп районундагы айыл. Сан-Таш айыл аймагына кирет.
Калкы
Калкы ― 1296 киши (2009-жылы).
Эксира (Айова)
Эксира (Айова) (Exira) — Айова штатынын Одюбон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.7 км². FIPS коду — 19-26265.
Калкы
2010-жылы калкы 810 киши болгон.
Кулматов Козубай
Кулматов Козубай 1916-жылы азыркы Сузак районунун Кызыл-Туу айылында туулган.
Колдонулган адабияттар
Ааламга кеткен жол айылдан башталат: Багыш айыл аймагы. – Бишкек, 2015. ISBN 978-9967-04-673-3
Ашымбай уулу Мамбетаалы (Көкчеке)
Ашымбай уулу Мамбетаалы (Көкчеке) - (1897–1969) Чоюке, Жүгөрү, Кайдуу, Шапак, Дыйканбай өңдүү манасчылардан таалим алган, белгилүү манасчы, Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин Ардак грамотасынын ээси
Ашымбай уулу Мамбетаалы 1897-жылы Ысык-Көлдүн Түргөн болуштугуна караштуу Кайырма-Арык айылында туулган. Ал бугунун арыкмырза уруусунун сейтказы уругунан.
Бардык манасчылардай эле, аян-түштүн себебинен манасчылык кесипти аркалап калган. Мамбетаалы манасчыдан “Манасты” жазып алуу иши 1962-жылы башталган. Андан эпостун “Манас” бөлүмүнөн; “Манастын Каныкейге үйлөнүшү”, “Көкөтөйдүн ашы”, “Алмамбеттин аңгемеси”, “Коңурбайдын чабуулу”, “Манастын өлүмү” деген эпизоддору, ал эми “Семетей” эпосу ырааты менен, дээрлик толук турдө жазылып алынган.
Ашымбай уулу Мамбетаалы 1939-жылы Москвада өткөн Кыргыз адабияты менен искусствосунун декадасына катышып, ошол жылдан тартып 1941-жылга чейин Ысык-Көл облустук драмтеатрында иштей баштаган, кийин ден соолугуна (кызыл жүгүрүк оорусу менен ооруп) байланыштуу өз айылына көчүп келүүгө аргасыз болгон. Ошону менен өмүрүнүн акырына чейин Баатырларды даңктап жар салып жүрүп өткөн.
Ал 1969-жылы өз айылында дүйнөдөн кайткан.
Чокмор уулу Мамбет
Мамбет өзү эч бир манасчыдан үлгү албагандыгын, аны бирөөдөн үйрөнүүгө, же жаттап алууга болбостугун баса белгилеп, айтып жүрчү экен. Тоң жергесиндегилер кадимки Карала уулу Саякбай Мамбетти көрсөтүп: “Бул киши бар жерде мен Манас айтпайм!” – деп айтканын аңыз кеп кылып калышат. Чокмор уулу Мамбет айткан “Манас” негизги өзөк окуялар окшош болгондугуна карабай башка варианттардан бир топ айырмачылыктарга ээ. Ага Манастын Алтайда эмес, Арстанбапта төрөлгөн бир эле мисалын айтсак жетиштүү. Чокмор уулу Мамбеттен “Манас” үчилтигинин бөлүмдөрү уулу Касымбек, келини Каналкан “Манас” секторунун кызматкерлери тарабынан (Э.Абдылдаев, С.Бегалиев, К.Кырбашев, М.Мамыров, С.Алиев, Р.Сарыпбеков ж.б.) 1959-1972-жылдар аралыгында “Манастан” – 302 608 сап ыр, “Семетейден” – 71 609 сап ыр, “Сейтектен” – 23 340 сап ыр жазылып алынган.
Чокмор уулу Мамбет 1973-жылы дүйнөдөн кайткан.
Хорвайлер
Хорвайлер (Horrweiler) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Майнц-Бинген районуна кирет.
Калкы - 755 киши(2013-ж.). . Аянты - 4,39 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 39 029. Муниципалитеттин башчысы — Ханс Керн.
Браубах
Браубах (Braubach) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Рейн-Лан районуна кирет.
Калкы - 3047 киши(2013-ж.). . Аянты - 20,26 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 41 501. Муниципалитеттин башчысы — Рита Вольф.
Йеггау
Йеггау (Jeggau) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Зальцведель районуна кирет.
Калкы - 231 киши (31-декабрь, 2006). Болжолдуу аянты - 12,30 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 81 205. Муниципалитеттин башчысы — Клаус-Юрген Райнхардт.
Сагымбаев, Аманкул
Сагымбаев, Аманкул - атактуу манасчы Орозбак уулу Сагымбайдын баласы 1922-жылы Кочкор районундагы “Электро” колхозунда туулган. Жаш кезинен эле “Манас” айтууга дилгир болуп, атасынын өнөрүн өздөштүрүүгө багыт алат. Мектепте окуп жүргөндө “Чоң казаттан” 10 миң сап айтууну өздөштүргөн. Элдин айтымында ал атасындай өз алдынча “Манас” айткан тубаса талант болгон. 1939-жылы Москвада өткөн I декадага катышып, манасчылар Мусулманкулов Молдобасан, Каралаев Саякбай, Тоголок Молдолор менен бирге “Манас” айтып өнөрүн көрсөтүп, алтын саат менен сыйланган. Кийин Ата Мекендик согушка катышып жүргөндө душмандарга бет алганда “Манас” айтып чыгуучу деген кеп бар. Согуштан кайтпай калган.
Кирхгайн
Кирхгайн (Kirchhain) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан Шаар. Марбург-Биденкопф районуна кирет.
Калкы - 16 204 киши(2013-ж.). . Аянты - 90,92 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 5 34 011. Мэр — Йохен Кирхнер.
Шаар административдик курамы боюнча 13 шаардык районго бөлүнөт.
Джексон (Небраска)
Джексон (Небраска) (Jackson) — Небраска штатынын Dakota округуна караган АКШ шаары.
Игл-Вэйл (Колорадо)
Игл-Вэйл (Колорадо) (Eagle-Vail) — Колорадо штатынын Игл (Eagle) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2 887 киши. Болжолдуу аянты - 5.1  км². FIPS коду — 08-22225.
Өз менчик (социализмде)
Өз менчик (социализмде) — жеке муктаждыкты канааттандыруучу, эмгек кирешесине, тапкан акчага, керектелүүчү буюмдарга, ошондой эле жеке жанa үй чарбасында пайдаланылуучу айрым эмгек каражаттарына карата соц. коом мүчөлөрүнүн өзүмдүк менчигинин негизги формасы.
Акысыз жанa чала акысыз төлөө (билим алуу, мед. жардам ж. б.) Өз менчиктин көлөмунө таасир тийгизет. Өз менчиктин жатып ичерлик, коомдук пайдалуу иштен баш тартуу каражатына айланышына да, адамдардын Өз менчикинин көлөмүнун бири биринен кескин айырмасы болушуна да соц. коом жол бербейт. Соц. өлкөлөрдө Өз менчикти закон коргоп, анын көлөмүн, туура пайдаланылышын, коомдук кызыкчылыкка каршы багытталбастыган ар түрдүү укук каражаттары көзөмөлдөйт.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Каз
Каз – каз сымалдар түркүмүндөгү өрдөктөр тукумунун сууда сүзүүчү куштар уруусу. Дене узундугу 1 мге жетет, салмагы 2-6 кг. Шыйрагы узун, басууга ыңгайланган. Негизинен өсүмдүк, айрымдары курт-кумурска ж. б. менен азыктанат. Аскага же жерге уялап, 5-8 жумуртка тууп, эркек-ургаачысы алмак-салмак басат. КМШ өлкөлөрүндө 5 уруу, 8 түрү бар. Кыргызстанда маңка каз (тоо казы) кездешет. Бакма Каз жапайы боз каздан чыккан. Ургаачысы жылына 20-25 жөжө чыгарат. Бордоп семирткенде айрымдары 10 кгга чейин эт берет. Каздар көк чөптү жакшы оттойт. Жылына 30-40, айрым породалары 100дөй жумуртка тууйт. Жыл өткөн сайын жумуртканы көп берет (2-жылы 1-жылга караганда 15-25%ке, 3-жылы 30-40%ке ашат). Эт багытындагылар 6 айлыгында союлат. Этинде 16%тей белок, 35% тей май болуп, күчтүү келет. Каз майы үшүккө, күйүккө дары. Жүнүнөн мамык ж. б. алынат. Каз май айынан октябрга чейин жайытта, кышында атайын жайда (жылытылбаган) багылат. Ургаал багуу үчүн атайын жарык жана жылуу жайда кармалат. Мында салмагы 5 кгдан ашык казга 1 м2 аянт туура келгидей болуу керек. Багуу мезгилинде тоют рациону болжол менен (1 башка г эсебинде): дан 215, күн жара жана кызылча тобу 30, чыктуу жана көк тоют 200350, чөп уну 70, ачыткы 2, туз 1,5-2 г берилет. Кыргызстанда ири боз каз, холмогор казы ж. б. багылат.
Вальдорф (Верра)
Вальдорф (Верра) (Walldorf (Werra)) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Шмалькальден-Майнинген районуна кирет.
Өз Нарк Индекси
Өз нарк индекси — бир мезгил ичиндеги продукциянын (же аткарылган иштин) өз наркынын жалпы деңгээлинин башка бир мезгилге карата өзгөрүшүнүн салыштырма көрсөткүчү.
Бир турдуу продуктулардын Өз нарк индекси продукция бирдигин өндүрүүгө кеткен ишкана чыгымынын турдуу мезгилиндеги деңгээлинин катышын көрсөтүүчу жөнөкөй салыштырма чен катары эсептелет. Бул аркылуу бир мезгилдеги үнөм же ашык чыгым аныкталат. Өз нарк индекси ички резервдерди табууга жанa натыйжалуулукту жогорулатууга таа­сир тийгизет.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Күнөө шаары
"Күнөө шаары" - (Sin City, Город грехов, "Фрэнк Миллердин күнөө шаары" деген ат менен да белгилүү) - 2005-жылы Фрэнк Миллер тарткан, жазган жана өндүргөн америкалык нео-нуар кылмыш антологиялык тасмасы. Тасма Миллердин окшош аталыштагы графикалык романына негизделген.
Тасманын көпчүлүк бөлүгү Миллердин биринчи, үчүнчү жана төртүнчү комикс сериялуу китебине негизделген. Тасманын биринчи окуясы сүйгөнүн өлтүргөндөрдү издөөдө жолуна чыккан адамдардын баарын, алтургай полицияны да өлтүргөн адам тууралуу баяндайт. Экинчи окуя көчө урушу болобу, сойку тобу болобу, жалданма киши өлтүргүчтөр болобу, полиция болобу баарын камтыйт. Үчүнчү окуя жаш кызды киши өлтүргүчтөн коргогон улгайып калган офицер тууралуу баяндайт. Тасманын кириши жана аягы 6-комикс сериясындагы "Кардар дайыма туура" аттуу кыска аңгемеге негизделген.
Тасмага тартылгандар: Жессика Алба, Бенисио дел Торо, Бриттани Мөрфи, Клив Оуен, Микки Рурк, Брүс Уиллис, Элайжа Вуд, Алексис Бледел, Майкл Кларк Дункан, Розарио Доусон, Карла Гужино, Рутгер Хауер, Жейм Киң, Майкл Мэдсен жана Ник Стал.
Ярей-Яга
Ярей-Яга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Хайпудырская губасы орун алган. Дарыянын узундугу - 88 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Хорваттар
Хорваттар (өздөрүн хрвати, эскиче кроамттар дешет) - түштүк славян эли, Хорватия Республикасынын негизги калкы. Хорватия, Босния, Герцеговина, Сербия, Черногория, Румыния, Словакия, Словения, Чехия, ошондой эле Австралия, Австрия, Аргентина, Боливия, Бразилия, Венгрия, Германия, Италия, Канада, Жаңы Зеландия, Перу, АКШ ж. б. өлкөлөрдө да жашашат. Жалпы саны 5,53-6,9 млн, а. и. Хорватияда - 4 млн, Босния жана Герцеговинада - 650 миң (2006). Хорват тилинде сүйлөшөт. Негизги дини - католик. Хорваттар боснийликтер, буневдиктер, горандыктар, яневдиктер, крашовандар, македондуктар, торладыктар, шоктуктар, сербдер, черногордуктар, түндүк жана түштүк славяндар ж. б. субэтностордон жана тектеш элдерден турат. Хорваттардын ата теги - 6-7-кылымдарда Сав жана Драв өзөндөрүнүн ортосуна, ошондой эле Адриатика деңизинин жээктерине жер которуп келишкен качичей, шубичей, свачичей ж. б. славян уруулары. 19-кылымдын 1-жарымында хорват улуту калыптанган. Негизги кесиби - дыйканчылык, мал чарбачылык, бакчачылык, жүзүм өстүрүү жана балык уулоо. Кол өнөрчүлүк өнүккөн. Салттуу кийими - аялдары оймо-чиймеленген туника еымал көйнөк, жеңсиз кемсел, бүйүрмөлүү кенен юбка, плащ кийип, алжапкыч тагынат, белине кур курчанат. Эркектери туника сымал көйнөк, узун ыштан, желет, плащ кийип же жамынма жамынып, бутуна өтүк, майрам күндөрү саймаланып, монета менен кооздолгон кийимдерди кийишет. Тамак-ашы негизинен дан, жүгөрү, картошка, жашылча жана сүт азыктары.
Зарипбеков Кочкор
Зарипбеков Кочкор 1916-жылы Сузак районунун Кедей-Арык айылында туулган.
Колдонулган адабияттар
Ааламга кеткен жол айылдан башталат: Багыш айыл аймагы. – Бишкек, 2015. ISBN 978-9967-04-673-3
Зюплингенбург
Зюплингенбург (Süpplingenburg) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Хельмштедт районуна кирет.
Мулат
Мулат (ар. муваллад – чалымы бар араб) – европ. расанын өкүлдөрү менен негрлердин никесинен чыккан аргын. Мулаттар Латын Америкасынын көп мамлекетиндеги жана Африканын кээ бир өлкөлөрүндөгү, өзгөчө ТАРдагы калктын басымдуу бөлүгүн түзөт.
Зюплингенбург
Калкы - 658 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 14,30 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 1 54 022. Муниципалитеттин башчысы — Дитер Экнер.
Терминал (тасма)
"Терминал" (The Terminal) - 2004-жылы Стивен Спилберг тарткан, Том Хэнкс жана Кэтрин Зета-Жонс катышкан америкалык комедия-драма. Тасма Нү-Йорктун Жон Ф.Кеннеди аеропортунда АКШга киргенге тыюу салынып, өз өлкөсүнө аскердик төңкөрүштөн улам кайтып кете албай камалып калган адам тууралуу баяндайт.
Тасма 1988-жылдан 2006-жылга чейин Париж аеропортунда калып калган Мехран Карими Нассеринин окуясынан бир аз таасир алган.
Мукурлар
Мукурлар (лат. Fringillidae) — сайрагыч таранчылар түркүмүндөгү куштар тукуму. Көбүнчө кызыл же сары майда чымчыктар. Эркеги кооз, жүнү ачык түстө. Узундугу 10–20 см. Азыктанышына жараша мукурлардын тумшуктары ар башка түзүлүштө. Алар үч тукумга бөлүнөт. 33 уруусу, 133 түрү бар. Кыргызстанда 20дай түрү кездешет. Көпчүлүгү токой же калың бадал арасында, кээси чөлдө, айрымдары кишинин турак жайына жакын жашайт. Мукурлар бийик аскалуу тоого, ачык жерге, бадал түбүнө, даракка уялап, 4–6 чаар жумуртка тууп, ургаачысы 10–14 сутка басат. Көпчүлүгү жылына 1, кээси (мукур, жашыл балта тумшук, чыкылдак, кендирчи жана башкалар) 2 жолу жумурткалайт. Уялоо мезгили бүткөндөн кийин топтошуп тиричилик өткөзөт. Көбүнчө өсүмдүк уругун, данын, жемишин жейт. Мукурлардын ичинен айыл чарбага (балта тумшук жана башкалар), токойго (кайчы тумшук, чор тумшук чымчыктар жана башкалар) зыян, о. эле отоо чөптөрдү жана зыяндуу курт-кумурсканы жеп пайда келтирүүчүлөрү бар. 3 түрү, 1 түрчөсү ТКЭСтин Кызыл китебине катталган.
Хондродит
Хондродит (гр. chondros - дан) - гумиттер тобундагы минерал, Mg5(SiOJ2(F, ОН)2. Кошундулары: Ti, Fe, Mn, Al, Na, K. Сары, кызгылт сары, кызыл же көгүш жашыл түстө, айрымдары түссүз; кошундулары Fe жана Ti көп санда болсо - күрөң. Айнектей же чайырдай жылтырайт. Ачык түстүүлөрү тунук. Катуулугу 6-6,5, орточо тыгыздыгы 3,2 г/см3, морточо Туз кислотасында эрийт. Метаморфизмден, кээде магматизмден пайда болот. Доломитте, мраморго айланган акиташта калыптанып, карбонатитте, скарнда оливин, биотит, флогопит, шпинель ж. б. минералдар менен чогуу кездешет. Зергерчиликте колдонулат. Коллекция ташы.
Жабиров Султанмурат
Жабиров Султанмурат 1916-жылы Сузак районунун Октябрь кыштагында туулган.
Нашуа (Миннесота)
Нашуа (Миннесота) (Nashua) — Миннесота штатынын Wilkin округуна караган АКШ шаары.
Каракалпакстан (шаарча)
Каракалпакстан же Каракалпакия (Qaraqalpaqstan/Қарақалпақстан, Qoraqalpogʻiston/Қорақалпоғистон) — Өзбекстандагы, Каракалпакстан Республикасынын, Конырат районундагы шаарча (шаар түрүндөгү кыштак). Шаарчада темир жол станциясы бар (Найманкуль — Бейнеу линиясы).
Нашуа (Миннесота)
Калкы - 68 киши. Болжолдуу аянты - 8.9 км². FIPS коду — 27-44944.
Каракалпакстан (шаарча)
Шаарча макамы 1971-жылы берилген.
Казакбаев Абдыкаир
Казакбаев Абдыкаир - (20. 1. 1920, Чүй облусу, Кемин району, Чым-Коргон кыш. 25. 8. 1967, Фрунзе) – мамлекеттик жана коомдук ишмер. Кыргыз Айыл-чарба институтун (1945), КПСС БКнын алдындагы Жогорку партиялык мектепти (1947) бүтүргөн. 1943-44-ж. Кыргызстан ЛКЖС БКнын секретары, 1947-49-жылдары партиянын Фрунзе обкомунун үгүт жана саясат бөлүмүнүн башчысы, 1949-51-жылдары Кыргыз ССР Министрлер Советинин алдындагы Искусство иштери боюнча башкармалыктын башчысы, 1952-53-жылдары Кыргызстан КП БКнын илим жана искусство бөлүмүнүн башчысы, 1953-58-жылдары Кыргыз ССР маданият министри, 1958-63-жылдар Кыргызстан КП БКнын секретары, 1963-66-жылдары Кыргызстан КП БКнын алдындагы Тарых институтунун директору, 1966-67-жылдары В. В. Маяковский атындагы Кыргыз кыз-келиндер педагогикалыкинститутунда проректор болуп иштеген. Кыргыз ССР Жогорку Советинин төрагасы (1955-65). Кыргыз ССР Жогорку Советинин 3 жолку депутаты. 2 Эмгек Кызыл Туу, 2-даражадагы Ата Мекендик согуш ордендери жана медалдар менен сыйланган.
Казанлытамак (Белебеев району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Элтон (Миссури)
Элтон (Миссури) (Alton) — Миссури штатынын Орегон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.2 км². FIPS коду — 29-00964.
Калкы
2010-жылы калкы 668 киши болгон.
Джонстаун (Небраска)
Джонстаун (Небраска) (Johnstown) — Небраска штатынын Браун округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 53 киши. Болжолдуу аянты - 1.4 км². FIPS коду — 31-24740.
Марктшоргаст
Марктшоргаст (Marktschorgast) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Франкония административдик округуна карайт. Кульмбах районуна кирет.
Калкы - 1629 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 1629 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 4 77 139. Муниципалитеттин башчысы — Ханс Тишхөфер.
Абдыракман уулу Ыбырайым
Абдыракман уулу Ыбырайым - (1888 – 1967) СССР жазуучулар Союзунун мүчөсү (1948), Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин Ардак грамоталарынын бир нече жолку ээси, “Эмгектеги каармандыгы үчүн”, “Эмгектеги артыкчылыгы үчүн” медалдары менен сыйланган кыргыздын белгилүү фольклор жыйноочусу, санжырачы жана педагог, ошондой эле манасчы 1888-жылы Ысык-Көлдүн “Чырак” деген айылында туулган.
Марктшоргаст
Муниципалитет административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Абдыракман уулу Ыбырайым
Ыбырайымдын сабаты эрте жоюлуп, элдик оозеки чыгармачылыкка болгон ышкысы эрте ойгонот. Ал багытта өзү төмөнкүдөй эскерет: “7-8 жаштарга чыгып, айылдагы бала окуткан молдолордон окуп жүргөм. Эл кыштоого конгондо, айылдагы кары-жаштар чогулуп, “Манас” эпосун айттыруу тууралуу кеңешип, эпос айтуучу кишини атайы чакыртып алып, кезек менен ар күнү айттырышаар эле. Күүгүм киргенде “Манас” айттырган үйгө жык толуп, чоң балдар илгери отуруп, мен улагада, босогонун түбүндө, керегеге сүйөнүп отуруп калаар элем. Түн ортосу жакындап калганда, уйкулары келип, чоң балдар тарап кеткенде, мен туулганын түбүнө мине келип отуруп, таңга жакын жомок айтуу токтотулуп, эт тартылгандан кийин кетээр элем. Ошондой түрдө кыштын көп күндөрү “Манас” айттыруу менен өткөрүлөөр эле. “Манас” айтып жатканда кай бир муңдуу жерлерине келгенде ыйлашкан кишилер... сайыш, чабыш, атышуу жерлерине келгенде кай бир кишилер кыйкырып, калгандары чуру-чуу түшкөндөрү болот. “Семетей” эпосунда да ошол абал... Түндө айтылгандардын кай бир эпизоддорун өздөштүрүп алып, эртеси айтып бере алгандыгымдан, келечекте менин да манасчы болоорума эл ишенээр эле”.
Эске тутуунун эң бир мыкты жөндөмдүүлүгүнө ээ Ыбырайым ошентип жүргөн кездери, так айтканда 13 жашында айтылуу Акылбек манасчыга жолугуп, аны 28 жашка дейре үзгүлтүксүз угат. Андан башка дагы ошол кездеги белгилүү манасчылар Дыйканбай, Жандаке, Байжан, Жакшылык (Кара ырчы), Отунчу, Калча өңдүү манасчыларга да жолугуп, алардан да таасирленген. Бул тууралуу өзү:
“Семетей”, “Манас” жомогун,
Ойноо бала жашыман.
Экслайн (Айова)
Экслайн (Айова) (Exline) — Айова штатынын Аппанус округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.6 км². FIPS коду — 19-26310.
Абдыракман уулу Ыбырайым
Ысык-Көлдүн жеринде,
Хорн (Хунсрүк)
Калкы - 332 киши(2013-ж.). . Аянты - 6,86 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 40 058. Муниципалитеттин башчысы — Фолькер Хертер.
Абдыракман уулу Ыбырайым
Уруусу бугу элинде
Уругу кытай Акылбек.
Аксакалдар айтчу эле,
“Семетей”, “Манас” айтууда,
Акылбек сөзү макул деп.
Акылбектен көп уктум,
Өздөштүрүп төп уктум.
Жандаке, Байжан, Калчаны,
Алардан уктум канчаны.
Отунчу менен Жакшылык,
Белектен чыккан Дыйканбай,
Алардан уктум бир далай.
Экслайн (Айова)
Калкы
2010-жылы калкы 160 киши болгон.
Абдыракман уулу Ыбырайым
Сагымбайдан көп жаздым,
Айткандарын төп жаздым” – деп эскерет.
Айткандай, Сагымбай Орозбак уулунан 1922-жылы “Манас” эпосун кагазга түшүрүүнү баштоо менен Ыбырайымдын элдик мурасты жыйноого киришүүсү башталган. Тоң болушунда уюштурулган “Кара кыргыз эл адабиятын жыйноо ийриминин” жетекчиси К.Мифтаков жана ал ийримдин мүчөсү Сооронбай уулу Сапарбай экөө Нарын уездине командировкага барышат. Ал жерден аларга Абдыракман уулу Ыбырайым менен Каптагай уулу Чаки кошулат. Ушул төртөө Сагымбайдын “Манасын” жазуу ишин баштаган. К.Мифтаков бир аз жазып, калганын Ыбырайым уланткан. “Манасты” кагаз бетине түшүрүү аябай кыйынга турган. Ага Ыбырайымга окшогон аябай берилген адам гана чыдамак. Бул тууралуу Сагымбай Орозбак уулу:
“Арстан Манас жомогу,
Көз салбастан дурустап,
Кетирдиңер чамамы.
Казаков Абдуллажан
Казаков Абдуллажан (1906, Ош облусу, Ленин (азыркы Ноокен) району, Бүргөндү айылы 1976, ошол эле жер) – пахтачы, Социалисттик Эмгектин Баатыры (1957). 1933-жылдан Ош (азыркы Жалал-Абад) облнун Ленин районундагы Карл Маркс атындагы колхоздо пахта өстүрүүчү звенонун башчысы болуп иштеген. Ал жетектеген звено 1955-ж. 88 га пахтанын ар гектарынан 45 цден, 1956-ж. 48,3 цден түшүм жыйнап алган. Ленин ордени менен сыйланган.
Абдыракман уулу Ыбырайым
Жазган молдо Ыбырай,
Айткан акын Сагымбай,
Жүдөп бала-бакырам,
Жүздөрүн үйрүп карады.
Жаш акты эки көзүнөн.
Адашты акыл-эсинен.
Өзгөчө кылдык эмгекти,
Көпчүлүктүн ишинен” – деп эскерет.
Мына ушундай талбаган эмгек менен алпурушуп, Сагымбай, Саякбай өңдүү манасчылардын “Манасын” жазып алуу менен гана чектелбестен, көптөгөн манасчылардын варианттарын кара сөзгө айландырган. Бир нече үзүндүлөрдү басмага даярдаган. Элдик оозеки чыгармачылыктын бир топ үлгүлөрүн жыйнаган жана өзүнүн варианттарын да жазып калтырган. Башка манасчылардан айырмаланып, анын толук сабаттуу болушу, анан калса азыркы Кыргыз улуттук илимдер академиясынын Кол жазмалар фондусунда сакталып турган бардык варианттар менен тааныш болушу, баарынан да укмуштуудай эске тутуу жөндөмдүүлүгү өз вариантынын жетик иштелишине шарт түзгөн. 1946-1952-жылдары ал жазып калтырган “Манас” бөлүгү – 26 456 сап, “Семетей” 23 364 сап, ал эми “Сейтеги” 7 839 сап, баары биригип 57 659 сап ырдан турат.
Абдыракман уулу Ыбырайым 1967-жылы Ат-Башынын Казыбек (Пограничник) айылында дүйнөдөн кайткан.
Жантаев Карыбек
Колдонулган адабияттар
Ааламга кеткен жол айылдан башталат: Багыш айыл аймагы. – Бишкек, 2015. ISBN 978-9967-04-673-3
Мульти...
Мульти... (лат. multum – көп) – татаал сөздөрдүн бир нерсенин көптүгүн, көп жолу кайталанышын туюндуруучу бөлүгү (мисалы, мультивибратор жана башкалар).
Өзөк (стержень)
Өзөк (стержень):
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Кнүлвальд
Кнүлвальд (Knüllwald) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Кассель административдик округуна карайт. Швальм-Эдер районуна кирет.
Калкы - 4612 киши(2013-ж.). . Аянты - 100,68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 6 34 011. Муниципалитеттин башчысы — Йөрг Мюллер.
Эрмерсхаузен
Эрмерсхаузен (Ermershausen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Хасберге районуна кирет.
Калкы - 619 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 9,21 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 74 223. Муниципалитеттин башчысы — Вернер Дөлер.
Кайыпов Алибай
Кайыпов Алибай 1916-жылы 16-Ноябрда азыркы Сузак районуна караштуу Кызыл -Кыя айылында туулган.
Колдонулган адабияттар
Ааламга кеткен жол айылдан башталат: Багыш айыл аймагы. – Бишкек, 2015. ISBN 978-9967-04-673-3
Өзөн
Өзөн — чакан, бирок нугу кенен агын суу. Көбүнчө Түн. Кыргызстанга мүнөздүү термин (түшүнүк),
Вальпернхайн
Вальпернхайн (Walpernhain) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Заале-Хольцланд районуна кирет.
Калкы - 200 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 4,75 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 74 106. Муниципалитеттин башчысы — Дирк Ханф.
Ярче-Яга
Суу реестринин маалыматтары
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Йеггелебен
Йеггелебен (Jeggeleben) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Зальцведель районуна кирет.
Калкы - 397 киши (31-декабрь, 2006). Болжолдуу аянты - 19,59 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 81 210. Муниципалитеттин башчысы — Бернхард Гроте.
Зюштедт
Зюштедт (Süstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Дипхольц районуна кирет.
Калкы - 1544 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 37,01 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 2 51 039. Муниципалитеттин башчысы — Райнхард Төле.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Субанкулов Дадан
Субанкулов Дадан 1915-жылы 15-майда жумушчунун үй-бүлөсүндө туулган.
Колдонулган адабияттар
Ааламга кеткен жол айылдан башталат: Багыш айыл аймагы. – Бишкек, 2015. ISBN 978-9967-04-673-3
Хонгха
Хонгха, Кызыл-Суу - Кытай менен Вьетнамдагы дарыя. Уз. 1183 км, алабынын аянты 158 миң км2. Юньнань тайпак тоосунан башталып, тоо аралай, төмөн жагында Бакбо түздүгү аркылуу агат да, Түштүк Кытай деңизиндеги Бакбо булуңуна куят. Орточо чыгымы 3800 м3/сек. Жайында кирип, деңгээли 10-12 жге чейин көтөрүлөт. Агып келген шилендилер (жылына 130 млн г) суусуна кызыл түс берип турат. Суу ташкынынан сактаныш үчүн жээктерине тосмо курулган. Негизинен сугатка пайдаланылат. Х-нын дельтасы (аянты 15 миң кмг) Вьетнамдын шалы өстүрүүчү негизги аймагы. Төмөнкү агымында кеме жүрөт. Боюнда Ханой ш., дельтасында Хайфон деңиз порту жайгашкан.
Казаков Вячеслав Фёдорович
Казаков Вячеслав Фёдорович - (23. 2. 1913, Киев 19. 10. 1979, Фрунзе) – драма артисти. Кыргыз ССР эл Кыргыз Айыл-Чарба институту (1950). 1931-35-жылдары ГИТИСтин драма факультетинде окуган. 1935-жылдан Москва театрларында иштеген. 1956-ж. Фрунзеге келип, Н. К. Крупская атындагы Орус драма театрын (азыркы Ч. Айтматов атындагы Мамлекеттик улуттук орус драма театры) уюштурууга активдүү катышкан. 1946-ж. Улуу Ата Мекендик согуштан кайтып келгенден ушул театрда үзүрлүү эмгектенген. В. И. Лениндин («Унутулгус 19-», 1952; «Үй-бүлө», 1950; «Кремль куранттары», 1957; «Мылтыкчан киши», 1970), А. С. Пушкиндин («Пушкин», 1949), Фёдор Иоановичтин («Падыша Фёдор Иоанович», 1946), Саринжинин (К. Эшмамбетов, «Саринжи», 1939), Ромеонун, Гамлеттин (В. Шекспир, «Ромео менен Жульетта», «Гамлет», 1948, 1957) ж. б. образын түзгөн. Кыргыз ССР Жогорку Советинин (7—8-шайланышынын) депутаты. Ленин, Кызыл Жылдыз ордендери жана медалдар менен сыйланган.
Казаков Евгений Трофимович
Казаков Евгений Трофимович (1936, Россия, Астрахань ш. - 27. 5. 1986, Фрунзе) — генерал-майор (1985). 1959-ж. Астрахань балык өнөр-жай жана чарбасы техникалык институтун бүткөн. 1959-66-жылдары Астрахань облусунун Икрянск районундагы С. М. Киров атындагы колхоздо инженер-механик, колхоздун төрагасынын орун басары, инженер-механик, комсомолдун Икрянск райкомунун, Астрахань обкомунун 2-, 1-секретары, 1966-71-жылдары Мамлекеттик коопсуздук комитетинин кадрлар башмармалыгынын Астрахань облусубоюнча начальнигинин орун басары,1978-83-жылдары Мамлекеттик коопсуздук комитетинин Ош облусубоюнча башкармалыгынын начальниги, 1983-85-жылдары Кыргыз ССР ички иштер министринин 1-орун басары болуп иштеген.
Браувайлер (Рейнланд-Пфальц)
Браувайлер (Рейнланд-Пфальц) (Brauweiler (Rheinland-Pfalz)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бад-Кройцнах районуна кирет.
Калкы - 65 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,16 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 33 016. Муниципалитеттин башчысы — Карл-үрген Барт.
Турдумамбет Акматалиев
Акматалиев, Турдумамбет Нарын облусунун Ак-Талаа районуна караштуу Ак-Тал айылында 1922-жылы туулган.
Негизинен Сагымбай Орозбак уулунун эл арасында кол жазма түрүндө тараган “Манас” эпосунан тааныштыгы болгон. Андан сырткары Тоголок Молдого да жолуккан. Бул тууралуу Турдумамбет өзү мындай деп, эскерет: “Жашыман ыр, жомокко кызыгып, өзүмчө “Манастын” айрым бир окуяларын айта коюп жүрчү элем. Асанбай деген агам баласына той берип, ага бир топ өнөрлүү адамдар менен бирге Тоголок Молдону да чакырды. Бул 1939-жыл эле. Той башталаарда агам мага кайрылып: “Сени Тоголок Молдо менен тааныштырам. Ал киши абдан чоң сынчы, пейли ак, ичи кенен адам. Андан-мындан термелеп бирдемени айтып калмайың бар. Ал башың менен кошо жаралган өнөрбү, же жөн эле бүгүн болуп эртең жоголчу нерсеби – мына ошо киши билет. Коркуп качып кетпе дагы. Мындан ары бетиң ачылып “Манасты” эл алдында айта турган болосуң, же улуу бабанын арбагын козгобой жөн жүрөсүң” – деди. Ошентип, агам мени эл көзүнчө Молдокем менен тааныштырды. Анда: “Кана балам, кичине айтып көрчү”, - деди. Мен сүрдөп жатып, бир үзүндү айттым окшойт, кайсыны айтканым азыр эсимде жок. Молдокем менин көөнүмдү андан бетер көтөрүп: “Баракелде айланайын, жакшылап таптаса, ишке жарачу бала экенсиң. Эми менин жанымда эки-үч күн жүр. Сөздү так, ачык, обонун уккулуктуу кылып айтканга үйрөтөм”, - деди. Бир нече күндөн кийин мени улам айттырып көрүп: “Ии, дурус, эми ушунтип айта бер, улам өнүктүрүп отур. Кудай буюрса, өнөрлүү болдуң, уялбай, тартынбай айтып жүр”, - деп, осуят кылды. Ошондон кийин ыгы келген жерде молдокемден үйрөнгөн “Манаска аш берүү” деген окуяны айтып жүрдүм. Молдокем үйрөткөн обондон жазганым жок. “Менден үйрөн, айланайын, мен Тыныбектен үйрөнгөм, анын “Манасындай” “Манас” болобу” – дегени азыр да эсимде. 1947-жылы мен бир жаман ооруга чалдыктым. Эки бутум жазылбай, бүгүлүп, баса албай, тоголонуп калдым. Ошентип, жаткан тозоктуу күндүн биринде мен үчүн бир чоң окуя болду. Нарындын ооруканасында жаткан кезимде, кечинде, түшүмдө: Манас, Бакай, Сыргак, Чубак, Алмамбет – бешөөнүн ортосунда отурупмун. Бешөө тегеректеп отуруп мага осуят айтып жатышыптыр. Манас: “Сен биздин арбагыбызга таазим кылып жүр. Бизди айта жүр. Ошондо ишиң оңолот” – деп, колумдан тартып тургузуп эшикке чыгарып, башка үйгө ээрчитип барышты. үйдө бир чоң кара казан толтура суу бар экен. Анын жанында бир кара аяк туруптур. Манас ошол кара аяк менен сууну сузду да, мага кайрылып: “Ме, ич, анан бизди эстей жүр, айта жүр!” – деди.
Марольдсвайзах
Марольдсвайзах (Maroldsweisach) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Франкония административдик округуна карайт. Хасберге районуна кирет.
Калкы - 3574 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 71,87 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 74 171. Муниципалитеттин башчысы — Вильхельм Шнайдер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 17 шаардык районго бөлүнөт.
Игнасио (Колорадо)
Игнасио (Колорадо) (Ignacio) — Колорадо штатынын Ла Плата округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 669 киши. Болжолдуу аянты - 0.7 км². FIPS коду — 08-38535.
Джулиан (Небраска)
Джулиан (Небраска) (Julian) — Небраска штатынын Nemaha округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 63 киши. Болжолдуу аянты - 0.2 км². FIPS коду — 31-24915.
Нашуак (Миннесота)
Нашуак (Миннесота) (Nashwauk) — Миннесота штатынын Itasca округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 983 киши. Болжолдуу аянты - 15.4 км². FIPS коду — 27-44980.
Актан Табылды
Актан Табылды - Кыргыз Республикасынын эл артисти, обончу, комузчу-ырчы, кыргыз театр жана кино өнөрүнүн чебери, төкмө акын, режиссер, драматург, манасчы, Айтылуу чоң манасчы Тыныбектин небереси. Табылды Актан Нарын облусунун Нарын районуна караштуу Өрнөк айылында 1949-жылы
12-мартта кыргыз улуттук өнөрүнүн залкарларынын бири манасчы Актан Тыныбековдун үй-бүлөсүндө туулган.
1965-жылы Фрунзе шаарындагы Эл чыгармачылыгы үйүнүн алдындагы музыка бөлүмүндө аккордеон классын бүтүргөн. 1968-жылы Нарын облустук музыкалуу драма театрына актер жана музыкант болуп кабыл алынган.
Учурда Т.Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук драма театрында эмгектенет.
Актан Табылды манас айтуу өнөрүн атасы Актандын жана башка манасчылардын таасири менен өздөштүргөн. Ал республикалык деңгээлде өткөрүлгөн манасчылардын сынактарына, залкар манасчылардын юбилейлик салтанаттарына карата уюштурулган кечелерде “Манас” айтуу менен катышып келет. Анын айтуусундагы “Манас” дагы өзүнчө бир оригиналдуулукка ээ.
Драматург катары «Барс-бек», «Теңирим Манас», «Үмүттүн үрөнү» «Саламандра» «Реквием», «Аксак, кулан», «Кылым мүшкүлү» «Айкөлдүн аманаты», «Ыймандын жаралышы», «Азизхандын Алмамбет» «Махабат кербени», «Эр Табылды» ж.б. 20 га жакын драмаларды жазып, республикалык театрларда коюлуп келе жатат.
1991-жылы «Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген артисти», 1993-жылы «Кыргыз Республикасынын эл артисти» наамы ыйгарылып, 1995-жылы М.Рыскулов атындагы эл аралык сыйлыктын ээси болгон. Ондогон ири сынактардын жеңүүчүсү.
Элай (Айова)
Элай (Айова) (Ely) — Айова штатынын Линн округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 3.5 км². FIPS коду — 19-25365.
Актан Табылды
1997-жылы Түркиядагы Чорум шаарында жана 2002-жылы Индияда Дели шаарында өткөн эл аралык улуттук өнөр фестивалдарында жеңүүчү жана лауреат наамдарын алган.
Элай (Айова)
Калкы
2010-жылы калкы 1149 киши болгон.
Өзү дүүлүгүү
Өзү дүүлүгүү (Электр маши­на генераторунда) — якордун (ротордун) оромунан электр тогун алып, генератордун башкы уюлдарында электр талаасынын пайда болушу.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Максют (Белебеев району, Башкыртстан)
Максют — Башкыртстандын Белебеев районундагы айыл, Донской айылдык кеңеши айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 3 киши. Почта индекси — 452038, ОКАТО коду — 80209804008.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Мультиплекс
Мультиплекс (Мultiplexer) – эки же андан көп сигналды жыйнап, бир агымга бириктирүүчү жана аны байланыш каналдары аркылуу жиберүүчү түзүлүш. Маалымат жиберилген жактагы мультиплекс берилиштерди агымга топтоо алдында ар бир тамганы коддойт. Кабыл алуучу жагындагы мультиплекс ушундай коддолуп жиберилген берилиштердин топтолгон агымын кайрадан ажыратып, алгачкы калыбына алып келет. Айрым берилиштерди агымдарга топтоштуруу менен мультиплекс байланыштын натыйжалуулугун жогорулатат. Көбүнчө мультиплекстер тышкы модем менен туташтырылат же мультиплекстин ичине ички модем орнотулат.
Хорнбах
Хорнбах (Hornbach) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан Шаар. Түштүк-Батыш Пфальц районуна кирет.
Калкы - 1594 киши(2013-ж.). . Аянты - 13,32 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 40 211. Мэр — Райнхольд Хон.
Линколндогу адвокат
"Линколн адвокаты" (The Lincoln Lawyer, Линкольн для адвоката) - 2011-жылы Брэд Фөрман тарткан америкалык триллер тасмасы. Тасма Майкл Коннеллинин окшош аталыштагы романына негизделген. Тасмага тартылгандар: Мэтү Макконахи, Райан Филипп, Уиллиам Х. Мэйси, Брайан Крэнстон жана Мариса Томей. Сценарийин Жон Романо жазган.
Тасма кеңседе эмес көбүнчө линколн машинасында иштеген Микки Холер аттуу адвокат жөнүндө баяндайт. Тасма Микки Холлер жөнүндө жазылган бир нече романдан алынган. Холлерди уулу кол салуу үчүн күнөөлөнгөн лос-анжелестик ишкер аял жалдайт. Кылмышты изилдөөдө мурунку кылмыш ишинин да изи чыгат жана бул эки иш бири-бирине байланыштуу экени билинет.
Чаффи (Миссури)
Чаффи (Миссури) (Chaffee) — Миссури штатынын Скотт округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 4.7 км². FIPS коду — 29-12988.
Калкы
2010-жылы калкы 3045 киши болгон.
Корбах
Корбах (Korbach) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан Шаар. Кассель административдик округуна карайт. Вальдек-Франкенберг районуна кирет.
Калкы - 23 581 киши(2013-ж.). . Аянты - 123,98 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 6 35 015. Мэр — Клаус Фридрих.
Хомейни Рухоллам Мусавим
Хомейни Рухоллам Мусавим (24. 9. 1902, айрым маалыматтар боюнча 1898 - 1900, Хомейн, Персия - 3. 6. 1989, Тегеран ш., Иран) - Ирандын саясий ишмери, улуу «аятолла» (шииттердин жогорку диний наамы), Ирандагы ислам революциясынын лидери (1979). Ирандын жогорку башкаруучусу (1979-89). 1963-жылдан шах режимине каршы оппозицияда болгон. 1964-ж. Ирандан куулуп, адегенде Иракта, кийин Францияда эмиграцияда жүргөн. 1979-ж. Иранга кайтып келип, шах тартибин кулатып, Ислам республикасынын орноткон революцияга жетекчилик кылган. Республиканын жаңы конституциясы кабыл алынып, өлкөгө ислам мыйзамдары киргизилген; саясат, экономика жана маданият толук исламдаштырылган. Курандын жана шариаттын шарттарына негизделген исламдык сот иштерин жүргүзүү системасы кабыл алынган.
Холл эффектиси
Холл эффектиси - тогу бар өткөргүчтү же жарым өткөргүчтү магнит талаасына жайгаштырганда ал өткөргүчтө же жарым өткөргүчтө электр талаасынын (Холл талаасы) пайда болушу. Электр талаасынын чыңалышы төмөнкүгө барабар: Ex=RjHsma, мында а - Н жана j векторлорунун арасындагы бурч (а<180°). Эгер Я1; болсо, Холл талаасынын чоңдугу Ех максимумга барабар: E=RjH, мында R - Холл туруктуулугу. Металлдардын, жарым өткөргүчтөрдүн касиеттерин изилдөөдө ж. б. практикалык маселелерди чечүүдө X. э. кеңири колдонулат.
Бул эффектини америкалык физик. Э. Г. Холл ачкан (1879).
Amazon Kindle
Amazon Kindle — Amazon тарабынан чыгарылуучу, электрондук китептерди окуу үчүн түзмөктөр сериясы. Amazon Kindle түзмөктөрү, колдонуучуларга электрондук китептерди, газеталарды, журналдарды, блогдорду жана башка санариптик медиаберилмелерди зымсыз тармак аркылуу сатып алуу, жүктөө, көрүү жана окуу мүмкүнчүлүгүн берет.
Осмоналиев Исмаил
Колдонулган адабияттар
Ааламга кеткен жол айылдан башталат: Багыш айыл аймагы. – Бишкек, 2015. ISBN 978-9967-04-673-3
Amazon Kindle
Amazon.com туунду Lab126 компаниясы менен иштелип чыккан аппараттык платформа, бир түзмөк катары башталган, бирок эми өзүнө бир катар моделдерди: «Kindle», «Kindle 2», «Kindle 3» (азыр «Kindle Keyboard»), «Kindle 4» жана «Kindle DX», «Kindle 4 touch», «Kindle 5» жана «Kindle Paperwhite», ошондой эле «Kindle for PC», «Kindle for iPhone», «Kindle for Mac», «Kindle for Android» жана «Kindle for BlackBerry» тиркемелерин камтыйт.
Kindle түзмөктөрүнүн электрондук сыя (E-Ink) технологияларынын негизиндеги дисплейлери бар — акыркы муун (алтынчы муун) эң аз энергия керектөө менен китеп окуганга окшоштуруу үчүн боз 16 түсүн иштеп чыгарат. Kindle жеке компьютерсиз пайдаланылышы мүмкүн. Түзмөк Интернет тармагына кирүүгө мүмкүндүк берет.
Kindleге электрондук кагаздын негизинде башка түзмөктөр: Sony Reader, Barnes & Noble Nook, PocketBook Reader, iRex iLiad жана башкалар атаандаштык кылат.
Сын айтуу
Amazon өзүнүн каалоосу боюнча түздөн-түз Amazonдон алган китептерди жок кылуу мүмкүнчүлүгүнө ээ. Мисалы, Джордж Оруэллдин «Скотный двор» жана «1984» романдары жок кылынган, аларды таркатууга компаниянын укугу жок болгон (акчаны сатып алуучуларга кайрып беришкен).
Маданиятта
Kindle гаджетинин айланысында (баарына караганда, Kindle 2) Стивен Кингдин «Ур» («Ur») аңгемесинин сюжети түзүлгөн.
Мультимедиа
Мультимедиа (Multimedia) – экранда маалыматты (текстти жана графиканы) үн жана кыймыл менен бириктирүүнү камсыз кылуучу атайын программалык жабдык. Колдонуучудан баскычтоп же чычкан аркылуу киргизилген белгини (сигналды) кабыл алып, ага жооп берүүчү мультимедиа колдонмолору интерактивдүү мультимедиа болуп эсептелет. Интерактивдүүлүгү жогору мультимедиа колдонмолору, кандайдыр бир маселени аяктоо үчүн материалдарга жараша ылдамдыкты камсыз кылат жана ал иш кантип аткарылганын кабарлайт. Текст көпчүлүк М. колдонмолорунун негизги түзүүчүсү болуп эсептелет. Мультимедиа колдонмолору негизги маалыматты көрсөтүү үчүн кадимки текстти эле колдонбостон, маалыматты белгилөө жана түшүндүрүү максатында бир катар тексттик белгилерди пайдаланат. Мисалы, айрым сөздөр же фразалардын астын сызуу, ариптердин өлчөмүн же тибин өзгөртүү, экрандагы тексттердин түрдүү блокторунда түрдүү түстөрдү пайдалануу. Мультимедиада тексттин түсүн натыйжалуу пайдалануу менен көрсөтүү уюштурулат. Мультимедиа колдонуштары тексттик менюга негизделген баскычтар менен кандайдыр бир предметтеги маалыматтарды тез көрсөтүүдө дагы пайдаланылат. Мультимедианы кошуу мүмкүнчүлүгү тармактын жетишкендиктеринин бири болуп эсептелет. Ал текстти, графиканы, видеону, анимацияны жана аудиону интеграциялаштырат. Бул жетишкендиктер тармакта иштөөчү маалымат түрлөрүн көбөйттү, тармакты колдонуу потенциалын кеңейтти жана интернетке кызыгууларды күчөттү.
Ак-Дөбө айыл аймагы (Бакай-Ата району)
Ак-Дөбө айыл аймагы ― Кыргызстандын Бакай-Ата районундагы административдик-аймактык бирдик. Ак-Дөбө, Кызыл-Сай, Кызыл-Чарба айылдарынан турат. Административдик борбору ― Ак-Дөбө айылы.
Норманд аралдары
Норманд аралдары (Channel Islands, îles Anglo-Normandes, îles de la Manche, норманд. Îles d'la Manche) - эки чоң аралдардан турган аралдар тобу - Жерси жана Гөрнси, бир нече кичинекей жана көптөгөн аралдар жана таштар. Архипелаг Нормандиянын жээгинде жайгашкан.
Географиясы
Аралдардын аянты 198 км²: (Гөрнси - 78 км², Жерси - 118 км², Шозе - 0,65 км²).
Өзү дүүлүкмө генератор
Өзү дүүлүкмө генератор - дүүлүгүү үчүн өзүнүн дүүлүктүрүү оромосун өзү азыктандырган гене­ратор (Өзү дүүлүгүү).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Украинанын административдик-аймактык түзүлүшү
Конституцияга ылайык, административдик жактан Украинанын аймагына 27 облус - 24 облус, Кырым Өзэркин Республикасы жана өзгөчө статусу бар 2 шаар (Киев жана Севастополь) кирет. 2020-жылдын 17-июлунан тартып Украинанын аймактары (өзгөчө статусу бар шаарларды кошпогондо) 136 районго бөлүндү, алар шаардык, поселкалык жана айылдык аймактык жамааттарга (територіальна громада). Украинанын ири шаарлары шаардык аймактарга, ал эми жамааттар Старостинский райондорго (старостаты) бөлүнөт. Ошол эле учурда Крымда да жаңы аймактар түзүлдү, бирок өзгөртүүлөр жарым арал Украинанын көзөмөлүнө кайтарылгандан кийин күчүнө кирет.
Административдик-аймактык түзүлүш
2020-жылдын июль айындагы реформадан кийин Украинанын административдик-аймактык түзүлүш тутуму төмөнкүлөрдү камтыйт:
Административдик-аймактык бирдиктердин саны
2014-жылдын 1-январына карата Украинадагы административдик-аймактык бирдиктердин саны (санын өзгөртүүсү менен кашаада - 2013-жылдын 1-январына карата ):
Биринчи деңгээлдеги административдик-аймактык бирдиктер
Биринчи (региондук) деңгээлге төмөнкүлөр кирет: 24 облус, Кырым ӨР жана өзгөчө статуска ээ 2 шаар - Киев жана Севастополь.
Экинчи деңгээлдеги административдик-аймактык бирдиктер
2020-жылдан бери Украинанын аймактары 136 районго бөлүнөт. Алар өз кезегинде шаардык, поселкалык жана айылдык аймактык жамааттарды (територіальна громада) камтыйт. Украинанын ири шаарлары шаардык аймактарга бөлүнөт.
2020-жылга чейин бул деңгээл райондор (район), областтык баш ийүүдөгү шаарлар (місто областного порядкування) жана республикалык (өзэркин республикасы) баш ийүүдөгү (місто рсепубліканського порядкування) тарабынан көрсөтүлгөн.
Үчүнчү деңгээлдеги административдик-аймактык бирдиктер
2020-жылдан бери Украинанын аймактары 1469 жамаатка бөлүнгөн. Украинанын ири шаардык жамааттары (же тагыраак айтканда, шаарлар) шаардык аймактарга бөлүнөт. Украинада жергиликтүү өз алдынча башкаруунун негизги органдары болуп жамааттык кеңештер саналат.
Киев жана Севастополь шаарлары, Украинанын конституциясына ылайык, өзгөчө статуска ээ жана өлкөнүн башка облустарынын райондоруна кирбейт, анткени алар ошол эле учурда өзүнчө региондор болуп саналат. Ошол эле учурда Севастополь бүткүл Крымдай эле украин бийлигинин көзөмөлүндө эмес жана Орусиянын көзөмөлүндө. 2015-2020-жылдардагы административдик-аймактык реформа Крым Автономиялуу Республикасынын аймагына таасирин тийгизген эмес жана ал жердеги жамааттар Украина тарабынан мыйзам тарабынан бөлүнгөн эмес.
Кырымдан тышкары Киевдин аймагы жана Чернобыль АЭСинин четтетилген аймагы да жамааттарга кирбейт. ДЭР жана ЛЭР көзөмөлдөгөн аймакта жамааттар де-юре гана бар.
Кенесо (Небраска)
Кенесо (Небраска) (Kenesaw) — Небраска штатынын Adams округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 873 киши. Болжолдуу аянты - 2.2 км². FIPS коду — 31-25160.
Ячей
Ячей (Мелкая) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Болванская губасы орун алган. Дарыянын узундугу - 50 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
Йезериц
Йезериц (Jeseritz) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Зальцведель районуна кирет.
Калкы - 287 киши (31-декабрь, 2006). Болжолдуу аянты - 13,15 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 81 220. Муниципалитеттин башчысы — Райнер Көлер.
Вальтерсдорф
Вальтерсдорф (Waltersdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Заале-Хольцланд районуна кирет.
Калкы - 177 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 4,61 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 74 107. Муниципалитеттин башчысы — Хельмут Путце.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 22 шаардык районго бөлүнөт.
Сейдракманов, Назаркул
Бардык манасчылардай эле түш көрүп калуу негизги жолдун нугу болгону менен Назаркул түшүндө баатырлардын өңүн көргөн жокмун деп, ошолорду бир көрүүгө куштарлыгын жашырган эмес. Эпостун үч бөлүгүн толук айтуу менен Кыргыз улуттук телерадиокомпаниясынын “Бабалардан калган сөз” телеберүүсүнө тартылган. 1995-жылы өткөн “Манас” эпосунун 1000 жылдык салтанатына арналган манасчылардын Эл аралык сынагында баш байгеге ээ болгон. Анын варианты өзүнүн көркөмдүүлүгү, эпикалык салыштыруулары менен айырмаланып турат. Алсак: