cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Травма
Травма (гр. trauma - жараат) сырткы факторлордун таасиринен организмдеги болгон майып. Факторлорго жараша Травма механикалык, термиялык (күйүк, үшүк алуу), хим., ошондой эле баротравма (атмосфера басымынын кескин өзгөрүшүнө байланыштуу), электротравма ж. б.; пайда болуу шартына жараша үй тиричилик, өндүрүш, спорт, согуш, транспорт Травмасы болуп бөлүнөт. Механикалык Травма ачык (жарааты бар) жана жабык (жараатсыз) келип, ар кандай кабылдоо (ириңдөө, сепсис, остеомиелит ж. б.) пайда кылышы мүмкүн. Травмада ткандар менен органдардын жанчылышы, үзүлүшү, сөөктөрдүн сынып же чыгып кеташи байкалып, кандын уюшу, агышы, ошондой эле ткандардын шишиши, сезгениши мүмкүн. Оор Травмалар шок менен коштолуп,өмүргө коркунучтуу.
Нормандия-Неман
Эскадрильянын өздүк составы СССРге 1942-ж. 28- ноябрда келип, 1943-ж. мартта согушка кирген. 1943-ж. 5-июлда полк бо­луп түзүлгөн. Литваны бошотууда жанa Неман д-нан өтүүдө артыкчылыгы үчүн ага «Неман» полку деген ардак наам берилген. 1943—45-ж. франц. учкучтар 5 миңден ашуун согуштук учуш жасап, душмандын 273 самолётун талкалаган, 80 самолётуна зыян келтирген. Полк сов. жанa франц. ордендер, медаль (франц.) менен сыйланган.
Учкучтар М. Альбер, Р. де ла Пуап, Ж. Андре жанa М. Лефевр (өлгөндөн кийин) Сов. Союз. Баатыры болушкан. 1956-ж. Москвадагы мурдагы франц. аскер миссиясына со­гушта курман болгон франц. 42 учкучтун аты жазылган мемориал так­та орнотулган.
Старгин (Миссури)
Старгин (Миссури) (Sturgeon) — Миссури штатынын Бун округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 1.6 км². FIPS коду — 29-71224.
Калкы
2010-жылы калкы 944 киши болгон.
Диффузиялуу тумандуулуктар
Диффузиялуу тумандуулуктар - галактикалык тумандуулукка кирген тумандуу объектилер.
Алар жарык эмиссиялык, жарык чагылдыргыч жана караңгы Диффузиялуу тумандуулуктар болуп айырмаланышат.
Викернес, Варг
Варг Ви́кернес 1973-жылы 11-февралда туулган, төрөлгөндө Кристиан Викернес ысымын алган, 20 жашында Кристианды Варг деп алмаштырган («карышкыр»); аны менен бирге Граф Гришнак (Count Grishnackh) деген лакап аты менен белгилүү — норвегиялык музыкант, блэк-метал жана эмбиент жанрындагы Burzum музыкалык долбоордун түзүүчүсү жана жалгыз катышуучусу, необутпарастык жана неонацистик кыймылдардын көрүнүктүү ишмери, 2013-жылдын июль айына карата Норвегиянын калк регистринде Луи Каше деп катталган.
Кепилдик милдеттенме
Кепилдик милдеттенме 1) белгилүү бир милдеттенмелердин аткарылышын кепилдеген жазуу жүзүндө инсанга берилүүчү күбөлүк. Мисалы, бир инсандын экинчи инсанга берген гарантиялык катында ал өзүнчө экинчи инсан жиберген товарды белгилүү мөөнөткө жана белгилүү суммада төлөө милдетин мойнуна алат. Кепилдик милдеттенмени үчүнчү инсан да бере алат. Алсак, үчүнчү инсан экинчи инсанга, биринчи инсан экинчи инсандан карызга алган акчаны мөөнөтүндө кайтарып берет деген мазмундагы кепилдик милдеттенмени бериши мүмкүн. Эгерде биринчи инсан экинчи инсанга акчасын кайтарып бербесе, анда биринчи инсанга үчүн кепил болгон инсан үчүнчү инсанга карызды кайтарып берүүгө милдеттүү; 2) Сатып алуу-сатуу, жеткирип тапшыруу контракты жөнүндөгү келишимдин шарттарына жеткирилүүчү, сатылуучу товардын сапатынын ылайык келгендигин күбөлөндүрүүчү (ырастоочу) документ. Кепилдик милдеттенме машиналардын, жабдуулардын өзүлөрүнө тийиштүү пайдаланууларды ишенимдүү иштешин кепилдөөгө тужурумдалган (белгиленген); 3) Банктар тарабынан кардарларга белгилүү бир комиссиялык сыйлыктар үчүн берилүүчү кепилдиктин бир түрү. Кепилдик милдеттенме сатуучуга насыя берген жеткирип-тапшыруучуну банк камсыздандыра тургандыгын билгизет. Төлөй турган карызын кечиктирип же өткөрүп жиберген учурда банк өзү төлөөгө милдеттүү. Тапшыруучу же таап келүүчү сатып алуучунун насыя жөндөмдүүлүгүнө ишене албаса кепилдик милдеттенме талап кылат. Кепилдик милдеттенме, эреже катары, кат түрүндө берилет.
Викернес, Варг
1993 -жылы Mayhem гитаристин Эйcтейн Ошетти (Евронимус) өлтүргөнү үчүн, Варг Викернес 21 жылга эркинен ажыратылган. Жазасынын көпчүлүк бөлүгүн өтөгөндөн кийин, 2009 -жылы шарттуу түрдө бошотулган. 2010 -жылдан бери Францияда жашайт.
Варг Викернес, металлдын тарыхына арналган "Металлисттин саякаты" документалдык тасмасында, "бүткүл мезгилдеги кайгылуу түрүндө белгилүү болгон метал музыканты" деп аталган (англ. «the most notorious metal musician of all time»).
Жаштыгы
Интервьюсунда Викернес атасы инженердик билимге ээ экенин жана бир компаниянын коопсуздук бөлүмүндө иштээрин, апасы ири мунай компаниясынын кызматкери экенин айтты. Ата -энеси ажырашып кеткен, Варг апасы Лена Боре тарабынан тарбияланган. Майкл Мойнихан Викернестин апасы расист жана чиркөөнүн өрттөнүшүнө тилектеш экенин айтты. Келечекте Варг апасы менен дайыма тыгыз байланышта болгон. 1997-жылы ал Варгды түрмөдөн бошотуу операциясын пландап жаткан неонацисттерге 20 миң долларга жакын акча берген деп шектелип камакка алынган. Ырас, Викернес бул версияны четке каккан: ал апасы өзү түрмөдөн качып кеткен жана акчага муктаж болгон жакшы танишына акча берген деп ырастаган. Викернести мөөнөтүнөн мурда бошотуудан кечкенден кийин, апасы ачык кат жарыялап, Викернести колдоо үчүн сүйлөдү.
Викернес металлга 14 жашында кызыгып баштаган. Алгач Iron Maiden чыгармачылыгы менен таанышты, андан кийин европалык трэш металын уга баштады (Kreator, Celtic Frost, Destruction). Анын 1988 же 1989 -жылы түзүлгөн жана Варгдан башка дагы эки адам ойногон биринчи тобу, ал сүйүктүү куралынын урматына Калашников деп атаган. Кийинчерээк топ Uruk-Hai (Урук-хай бул орктордун бир түрү) деп аталып калган. Кийин жазылган кээ бир ырлар Burzum'га кайра жаздырылган. Ал ошондой эле скандинавиялык бутпарастыкты абдан жакшы көрчү жана бир убакта нео-нацисттик уюмдун мүчөсү болгон. 1980 -жылдардын аягында Викернес "Old Funeral" дэт метал тобунда, келечектеги Immortal, Abbath жана Demonaz'дын негиздөөчүлөрү менен бирге ойногон. Урук-Хай проекти көп өтпөй жок болду. 1989-жылы Викернес, Евронимус катары белгилүү болгон, Эйстейн Ошет (Øystein Aarseth) менен таанышкан. Евронимус буга чейин Mayhem тобунда (блэк металдын пионерлеринин бири) болчу жана өзүнүн Deathlike Silence Productions (DSP) деген лейблы бар болчу. Варг жана Евронимус бири-биринде көп окшоштуктарды табышкан (биринчиден, христианчылыкты жек көрүү). Варг ошол кездеги бир нече блэк метал топторунун мүчөлөрүн (анын ичинде Emperor жана Darkthrone) жана катардагы сатанисттерди бириктирген The Inner Black Circle of Norway (англ. "Норвегиянын ички кара чөйрөсү") уюмуна кошулган. Уюм Евронимус тарабынан түзүлгөн жана максаты христиан динин Норвегияда жок кылуу болчу. Кийинчерээк Викернес бул уюм теорияда гана бар экенин жана реалдуу эч нерсе кылбаганын айткан. Ошол малда Евронимус Burzum дебюттук альбому үчүн "War" трекине гитардык солону жаздырган. Ошол эле учурда, Викернес ММКлар көп жазчу сатанизмге тиешесин ар дайым четке каккан. Анын айтымында, сатанизм же шайтанга сыйынуу (Викернес бул эки терминди айырмалаган эмес) - христиандыктын пайда болушуна реакция.
Викернес өзү үчүн алган "Варг" лакап аты, норвег тилинде "ууру", "каракчы" деген каймана мааниси бар "карышкыр" дегенди билдирет. Ошондой эле, бул сөз оборетеньдерге жана кылмышкерлерге карата колдонулат. 1993 -жылы мартта Викернес расмий түрдө атын Варг деп өзгөрткөн.
Кызыл-Жар
Кызыл-Жар — Калктуу конуштардын жана футбол клубтардын аталышы.
Калктуу конуштар
Кыргызстандагы айылдар:
Момбойвис
Момбойвис — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Урер-Яга дарыясынын сол жээгинен 89 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 30 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Аризона
Аризона — (Англис тили. Arizona), (Навахо. Hoozdo Hahoozd) — 48 Америка Кошмо Штаттарынын Штаты.
Суюк металлдар
Суюк металлдар – жылуулук өткөрүмдүүлүгү жана электр өткөрүм-дүүлүгү чоң, о. эле катуу металлдарга мүнөздүү башка касиеттерге ээ тунук эмес суюктук.
Суюк металлдарга бардык эриген металлдар жана металлиддер менен катар металл куймалары кирет. Кээ бир чала металлдар жана жарым өткөргөчтөр эритилгенден кийин С. м. болуп калат: бири эригенден кийин (Ge, Si, CaSb ж. б.), башкасы эрүү температурасын жогору ысытканда (FeSe, PbFe, PbSe, ZnSb куймалары ж. б.). Кээ бир металл эместер (H, P, C, B) жогорку басымда С. м-га айланат. Атмосфералык басымдагы жана бөлмө температурасындагы суюк металл сымал (эрүү температурасы – 38,9°С). Суюк металлдардагы заряд алып жүрүүчүлөр – электрондор. Суюк натрий менен калий өздөштүрүлгөн. Алардын эрүү температурасы өтө төмөн. Ядролук реакторлордо колдонулат.
Скотлэнд (Коннектикут)
Калкы - 1699 киши. Болжолдуу аянты - 48.4 км². FIPS коду — 09-67400.
Суюк кристаллдар
Суюк кристаллдар – кээ бир органикалык заттардын өзгөчө абалы; алар суюктуктун агуучулугуна ээ, молекулалардын жайланышындагы белгилүү тартипти сактайт жана катуу кристаллдарга мүнөздүү физикалык касиеттин анизотропия катарына ээ.
1899-ж. Ф.Рейницер менен О.Леман ачкан. Суюк кристаллдар мезофазалар деп аталат. Суюк кристаллдар табылган химиялык бирикмелердин саны бир нече миңди түзөт. Айрым катуу кристаллдарды ысытууда Суюк кристаллдар пайда болот: адегенде Суюк кристаллдарга фазалык өтөт жана андан кийин Суюк кристаллдарды эриткенде кадимки изотроптуу суюктукка өтөт. Ар бир мезофаза белгилүү температуралык интервалда болот. Жылуулуктун өтүшү өтө аз. Суюк кристаллдар затты түзөт, алардын молекулары узун таяк сымал формада болуп, сызыктуу жана циклдүү атомдук топтор менен алмашылып турат. Молекулалардын мындай формасы алардын өз ара коюлушунун болжолдуу параллелдүүлүгүн аныктап, Суюк кристаллдардын структурасынын негизги белгисин билгизет. Суюк кристаллдар смектик, нематтык жана холестердик кристаллдын үч тибине айырмаланат. Нематтык Суюк кристаллдар өтө аз тартиптештирилген. Молекулалары параллель, бирок өзүнүн огуна узата бири экинчисине салыштырмалуу ар кандай аралыкка жылдырылган. Молекулалардын “каптал” таңгагында жакынкы тартип сакталат (к. Алыскы жана жакынкы тартип). Смектик Суюк кристаллдарда молекулалары бири бирине параллель жана катмарлуу жайгашкан. Холестердик Суюк кристаллдардын структурасы нематтыктыкына окшош, бирок анын узун огуна перпендикуляр багытта молекулаларынын кошумча толгонушу менен айырмаланат. Мындай спиралдуу “өтө структуранын” арымы өтө чоң жана бир нече мкм ге жетет. Колонкалуу жыйналган диска сымал молекулалардан түзүлгөн Суюк кристаллдардын теориясы статистикалык физиканын закондору менен кристаллдардын симметрия принцибинин айкалышына негизделет. Суюк кристаллдар серпилгичтүүлүк анизотропиясына, электр өткөрүмдүүлүккө, оптикалык анизотропияга, сегнет-электр касиеттерине ж. б. ээ.
Суюк кристаллдар маалыматты иштеп чыгуучу жана чагылтуучу системаларда кеңири колдонулат. О. эле тамга-цифралуу индикаторлордо (электрон сааттары, микрокалькуляторлордо ж. б.), түрдүү башкаруучу экрандарда жана мейкиндик-убакыт транспаранттарында, оптикалык бекиткичтерде ж. б. жарык жапкыч түзүлүштөрдө, оптикалык электрон приборлорунда пайдаланылат. С. к-да жалпак телевизия экрандары иштелип чыгууда. Суюк кристаллдар медицинанын жана техни-канын көптөгөн тармактарында колдо-нулууда. Ад.: Современная кристаллография. – Т. 1. –М.: 1979; Чандрасекар С. Жидкие кристаллы/ 	Пер. с англ. –М.: 1980.
Норматив
Норматив - ишканалардын (бирикмелердин) жанa уюмдардын өндурүштүк жанa чарб. ишин нормалоо, пландоо жанa башкарууда колдонулуучу жумуш убактысы, материал жанa акча чыгымын эсептөө чени.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Геоинформатика
Геоинформатика – компьютердик моделдештирүү аркылуу табигый жана социалдык-экономикалык геосистемаларды (алардын түзүлүштөрүн, өз ара аракеттенишин, динамикасын, мейкиндиктеги жана убакыт ичиндеги ордун) изилдеген илим. Геоинформатика конкреттүү илимий жана практикалык маселелерди чечүү максатында геосистемаларды таанып-билүү жана башкаруу үчүн пайдаланылат.
Норсульфазол
Норсульфазол - сульфаниламид дарыларынын бири.
Күкүм жанa таб­летка түрүндө, кээ бир ооруларда (ангина, өпкөнүн сезгениши, тилме ж. б.) колдонулат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Окуянын түйүндөлүшү
Окуянын түйүндөлүшү, окуянын чиелениши – сюжеттин элементтеринин бири. Кандай гана чыгармада болбосун, окуянын өнүгүшү үчүн жагдайдын, кырдаалдын болушу зарыл. Ошондон кийин гана окуя өнүгөт. Мисалы, Ч. Айтматовдун «Жамийла» повестинде Жамийланын станцияга эгин ташып, ошол кезде Даниярдын айылга келиши, алардын бирге иштеп калышы чыгармадагы окуянын андан ары өнүгүшүн аныктаган чиелениши болуп эсептелет. Чиелениш сюжеттүү чыгармалардын бардыгына мүнөздүү көрүнүш, башкача айтканда белгилүү бир жагдайсыз чыгарманын окуясы чиеленүүгө чейин өнүкпөйт. Мисалы, кош эзүүнүн күчөшү, элдин көтөрүлүшкө чыгып жеңилиши жана Кытайга качышы – «Ажар» повестиндеги окуянын андан ары өнүгүшүн аныктап турган чиеленишаары окуянын түйүндөлүшүдө алгачкы карама-каршылык башталат да, түйүн түйүлөт.
Грөна
Грөна (Gröna) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Зальцланд районуна кирет.
Калкы - 588 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 7,68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 89 145. Муниципалитеттин башчысы — Манфред Бартель.
Ла Сэнтр (Миннесота)
Ла Сэнтр (Миннесота) (Le Center) — Миннесота штатынын Le Sueur округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2499 киши. Болжолдуу аянты - 3.8 км². FIPS коду — 27-36134.
Геоид
Бул терминди 1873-ж. И. Листинг сунуштаган. Геоидден нивелирдик бийиктиктер өлчөнөт. Геоиддин чегинүүсүнүн орточо чоңдугу жакшы тандалган жер сфероидине салыштырмалуу ±50 мди, ал эми максималдуу чегинүүсү Жер кыртышына жана жогорку мантиянын калыңдыгы менен тыгыздыгына байланыштуу ± 100 мди (200 мден ашпайт) түзөт. Геоидди изилдөө геодезиянын максаттарынын бири. Геоиддин формасы Жердин жасалма спутниктеринин жардамы аркылуу аныкталган. Азыркы геодезияда М. С. Молоденскийдин теориясына ылайык Геоид квазигеоид менен алмаштырылган; ал Геоидден бир аз гана айырмаланат; бирок анын аныктамасы Жердин ички түзүлүшү боюнча түшүнүктү талап кылбайт.
Векселдерди дисконттоштуруу
Векселдерди дисконттоштуруу (векселдерди эсепке алуу) - карыздардан кутулуу мөөнөтү келгенче банктын векселдерин сатып алуу жөндөмдүүсү. Векселдин ээси кутулуу мөөнөтү келгенче аны банкка өткөрүп берет, ал эми банк процентин кармап калуу менен вексел боюнча көрсөтүлгөн милдетиндеги сумманы төлөп берет.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Петровка (Бакалин району, Башкыртстан)
Петровка — Башкыртстандын Бакалин районундагы айыл, Эски Матин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 24 киши. Почта индекси — 452666, ОКАТО коду — 80207846005.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Штайнбах-ам-Вальд
Штайнбах-ам-Вальд (Steinbach am Wald) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Франкония административдик округуна карайт. Кронах районуна кирет.
Калкы - 3345 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 35,47 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 4 76 175. Муниципалитеттин башчысы — Клаус Лөффлер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Санзо Носака
Санзо Носака (30. 3. 1892-ж. т., Хаги - 14 ноябрь 1993) — жапон жанa эл аралык жумуш­чу кыймылынын ишмери.
Суюк отун
Суюк отун – Органикалык заттын (негизинен углеводороддун) күйүүчү аралашмасы.
Верпело
Верпело (Werpeloh) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Эмсланд районуна кирет.
Калкы - 1093 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 35,34 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 4 54 058. Муниципалитеттин башчысы — Херман Гротөхан.
Постимпрессионизм
Постимпрессионизм (французча postimpressio­nisme; латынча post – артында, кийин) – өткөн кылымдын аягынан биринчи дүйнөлүк согушка чейин өкүм сүргөн жана импрессионизмдин артынан пайда болгон буржуазиялык көркөм искусствосундагы формалисттик багыттарды өз ичине камтыган термин. Адам баласынын көзү менен көргөн субъективдүү таасирлерине реалдуу чындыкты баш ийдирген импрессионизм заманбап буржуазиялык көркөм искусствонун бузулушунун биринчи белгиси болгон. «Жапайылар» тобунун сүрөтчүлөрүнүн, кубисттер мектебинин постимпрессионизминен баштап, француз формалисттик живописи натуранын ачык деформациясына, анатомия менен перспективаны таанууга, органикалык формалардын геометриялык элементтерге бурмаланышынан орто кылымдын, алгачкы коомдун адамдарынын көркөм искусствосунун архаикалык жана примитивдүү ыкмаларын тууроого өткөн. Постмипрессионисттер азыркы абстракттуу көркөм искусство деп аталган буржуазиялык мамлекеттердин көркөм искусствосуна жол салышкан.
Төшөлмө өсүмдүктөр
Төшөлмө өсүмдүктөр - өркүндөрү горизонталь абалда жерге тошолүп өсүп, тамыр алууга жөндөмдүү өсүмдүктөр. Төшөлмө өсүмдүктөрдүн жаш өркүндөрү жана алардын бүчүрлөрү тик (өйдө) өсөт. Аларга кээ бир дарактар, бадалдар, бадалчалар, ошондой эле өркүндөрү тамырлануучу, сойлоочу жана тамырланбаган чоп өсүмдүктөрү кирет. Дарак Төшөлмө өсүмдүктөрү кобунчо субарктика, субантарктика жана бийик тоолуу райондордо (мисаыл., кыргызстанда жапалак арча) өсүп, ным сактоо жана жылуулук режимине, ывгаардуу аба ырайына туруштук берүү өзгөчөлүгүнө ээ. Төшөлмө чөп өсүмдүктөр көбүнчө көлөкө жана өтө нымдуу жерде өсөт.
Амхерст (Небраска)
Амхерст (Небраска) (Amherst) — Небраска штатынын Buffalo округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 277 киши. Болжолдуу аянты - 0.6 км². FIPS коду — 31-01290.
Бад-Вильдунген
Бад-Вильдунген (Bad Wildungen) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан Шаар. Дармштадт административдик округуна карайт. Вальдек-Франкенберг районуна кирет.
Калкы - 17 376 киши(2013-ж.). . Аянты - 120,08 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 6 35 003. Мэр — Фолькер Циммерман.
Шаар административдик курамы боюнча 10 шаардык районго бөлүнөт.
Эльперсбюттель
Калкы - 872 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 30,17 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 51 027. Муниципалитеттин башчысы — Петер Тоде.
Батыш Папуа Республикасы
Батыш Папуа Республикасы (индон. Republik Papua Barat) — 1984 жылы Бош Папупа кыймылы менен жарыяланган таанылбаган мамлекет(индон. Gerakan Papua Merdeka).
Нубия
Нубия - Африкадагы Нилдин 1- жана 6-босоголорунун аралыгындагы тарыхый областардын биринин аты; алгачкы эскерүү 10-кылымда кездешет.
Инндеги Кирхдорф (Бавария)
Инндеги Кирхдорф (Бавария) (Kirchdorf am Inn (Bayern)) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Бавария административдик округуна карайт. Ротталь-Инн районуна кирет.
Калкы - 5,264 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 31.68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 77 128. Муниципалитеттин башчысы — Йоахим Вагнер.
Геокосмостук коопсуздук
Геокосмостук коопсуздук – жер шарын, адамзатты жана биосфераны космостук табигый таасирден (астероид, комета ж.б.) жана космостогу антропогендик иш-аракеттен пайда болгон коркунучтан сактоо чараларынын жыйындысы. Биринчи жолу космостук апаат коркунучу жөнүндө космонавтика теориясынын негиздөөчүсү К. Э. Циолковский айтып чыккан. Бирок, бүгүнкү күндө космосту терең өздөштүрүүгө караганда биосфераны жана Жер планетасынын өзүн астероид менен кометалардын түшүүсүнөн сактоо курч маселеге айланууда. Диаметри 2 км жана андан ашык асман телосунун түшүүсү глобалдык, 0,5-2 кмге чейинкиси региондук, ал эми 0,5 кмден кичинеси локалдык деңгээлдеги (Тунгус, 1908; Сихотэ-Алинь, 1947) апаатты жаратышы мүмкүн. Ушундай апаатты пайда кыла алчу миңдеген астероиддер Жерге жакын учуп жүрөт. Адамзатка жана биосферага коркунуч туудурган мындай асман телолорун ядролук ракеталар менен атуу аркылуу бир нече миңдеген км бийиктиктен жок кылууга, ошондой эле астероиддердин учуу орбитасын өзгөртүү ж. б. ыкмалар менен коркунучту азайтууга болот. Астероиддерден сактануу азыркы учурдун маанилүү маселелеринин бири.
Берндрот
Берндрот (Berndroth) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Рейн-Лан районуна кирет.
Калкы - 403 киши(2013-ж.). . Аянты - 6,22 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 41 011. Муниципалитеттин башчысы — Райнер Ханс Мор.
Харшайд (Аденау)
Харшайд (Аденау) (Harscheid (bei Adenau)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Арвайлер районуна кирет.
Калкы - 414 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,13 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 31 026. Муниципалитеттин башчысы — Гүнтер Хильтершайд.
Таос (Миссури)
Таос (Миссури) (Taos) — Миссури штатынын Кол округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 6.1 км². FIPS коду — 29-72304.
Окчонтой
Окчонтой – ок-дары салынуучу баштыкча. Окчонтой булгаарыдан, кайыштан, шириден жапкактуу баштык түрүндө жасалып, курга 2–3 жеринен бекитилчү тайыз илгичтүү, бети оймо-чийме, жез, күмүш, алтын менен асемделип кооздолгон. Окылымдарыны төгүп же чачып албас үчүн окчонтойдун капкалдырыгы бөлөк жасалган. Капкалдырык окылымдарыны жаандан, кардан сактаган. Кыргыздар саадакты да окчонтой деп аташкан.
Тилдердин классификациясы
Тил илиминде тилдерди классификациялоонун негизги төрт түрү бар.
Алар төмөнкүлөр:
1.Ареалдык классификация
Ареалдык классификация дүйнөнүн тил картасын, ар түрдүү өлкөлөрдүн тилдик мүнөздөмөлөрүн, ошондой эле жеке бир тилдин же тилдер группасынын таралышын классификациялайт.
Лайнд (Миннесота)
Лайнд (Миннесота) (Lynd) — Миннесота штатынын Лайон округуна караган АКШ шаары.
Тилдердин классификациясы
2.Функционалдык классификация.
Тилдерди бул классификация боюнча бөлүштүрүү үч принциптин негизинде жүргүзүлөт:.
Лайнд (Миннесота)
Калкы - 448 киши. Болжолдуу аянты - 1.1 км². FIPS коду — 27-38708.
Геократон мезгилдери
Геократон мезгилдери (жер тарыхында) – жердин өнүгүшүнө тектоникалык кыймылдын таасиринен жер кыртышы көтөрүлүп, деңиз суулары тартылып, кургактык аянтынын бир кыйла кеңейген учурлары. Геократон мезгилдери жана анын карама-каршы болгон талассократон мезгилдери Жердин өнүгүү тарыхында эчен ирет алмашып, бир эле убакытта бир нече континентти кучагына алган. Геократон мезгилдерие силурдун аягы девондун басымдуу бөлүгү, таш көмүр мезгилинин аягы, пермь бүт, триастын бир бөлүгү, неоген жана антропоген кирет. Геократон мезгилдери үчүн ариддүү жана суук климаттык зоналардын кескин кеңейиши, континенттик кызыл түстүү чөкмөлөрү (эол, аллювий жана көл чөкмөлөрү), өтө туздуу (доломит, гипс, таш туз) лагуналары бар туюк жана жарымжартылай туюк деңиз алаптары мүнөздүү.
Тилдердин классификациясы
2.Функционалдык классификация.
Тилдин коомдук функцияларын классификацияларын кеп стилдерин жана жазма тилдердин функционалдык өзгөчөлүктөрүн ачууга алып келет. Тилдин пайда болушу анын коомдук ишмердүүлүктөгү колдонулушу менен түздөн-түз байланышта болгону белгилүү.
Өзү тейлеген адамдардын саны боюнча тилдер кеңири колдонулуучу жана тар, чектелүү чөйрөдө колдонулуучу тилдер болуп бөлүнөт. Тар чөйрөдө колдонулган тилдерге уруулук тилдер же аз сандагы элдердин тилдери кирет. Улуттук тилдер конкреттүү тигил же бул улут өкүлдөрүнүн гана өз ара карым-катыш, байланышын жөнгө салбастан, улут аралык карым-катышты, эл аралык байланышты да тейлеп, өзү тейлеген улуттун чегинен чыгып, пикир алышуу байланыш-катнашка гана кызмат кылбастан, илим, техника жана искусствонун жетишкендиктерин да каттоочу, белгилөөчү тилге айланышат. Азыркы күндө дүйнөдө эң көп адам сүйлөгөн тилдерге төмөнкүлөр кирет: кытай, араб, англис, орус сыяктуу тилдер. Бул эки классификациядан (ареалдык жана функционалдык) айырмаланып, тилдердин фонетикалык жана грамматикалык түзүлүштөрүндөгү ички өзгөчөлүктөргө, жалпылыктарга жана айырмачылыктарга негизделген типологиялык жана генеологиялык классификация да бар. Типологиялык классификация тилдердин структуралык тибин аныктап, аларга типологиялык мүнөздөмө берсе, генеологиялык классификация тилдердин тарыхый өнүгүү жолунда бир жалпы негизги булактан тараган материалдык жалпылыкты иликтөөгө багытталат. Тилдердик типологиялык классификациясы алардын грамматикалык түзүлүшүндөгү негизги типтерди аныктайт.
Тилдердин морфологиялык классификациясы.
Тилдин грамматикалык түзүлүшүнө, андагы грамматикалык кайсы ыкмалар негизги мааниге ээ экендигине жараша тилдердин грамматикалык типтери аныкталат. Грамматиканын аныктоочу бөлүмү морфология болгондуктан, андагы типтерди көрсөтүүдө морфологиялык принцип негизги болуп саналат. Тилдерди мындай бөлүштүрүү кеңири таралган ыкма катары белгилүү. Тилдердин морфологиялык каассификациясы сөздүн курулушундагы, жасалышындагы уңгу менен мүчөнү карама-каршы коюуга негизделген. Морфологиклык негизде тилдер үч топко бөлүнөт:
Аморфтуу
Аморфтуу тилдердин өзгөчөлүгү сөз өзгөртүү системасынын жоктугунда. Сөздөрдүн ортосундагы мамиле, байланыштар сүйлөмдөгү сөздөрдүн орун тартиби аркылуу аныкталат. Бул типтеги тилдердеги сөз уңгуга же уңгу жана сөз мүчөлөрүнүн тизмектешүүсүнөн жаралган бүтүндүккө окшош болот. Грамматикалык маанини туюндурган сөз өзгөртүүчү мүчөлөрдүн жоктугунан, аморфтуу тилдерде сөз түркүмдөрүнө бөлүштүрүлбөйт. Бирок азыркы кездеги тилдердин ичинен аморфтуу тилдерге толугу менен тиешелүү болгон тилдер жок. Азыркы кытай тилиндеги бардык эле сөздөр уңгуга төп, дал келе бербейт. Айрым сөздөр сөз өзгөртүүчү мүчөлөр сыяктуу колдонулуп, сөздөрдүн байланышын көрсөтүп, мүчөлөрдүн кызматына жакын милдеттерди аткарып калышкан. Мындай типтеги тилдерди окумуштуулар сүйлөмдөгү сөздөр бири- бирине көзкаранды болбогондугунан, алар бири - биринен бөлүнүп, изоляцияланып тургандыгынан улам, "изоляцияланган тилдер" деп аташат.
Агглютинативдүү тилдер.
Агглютинациялык  тилдерге түрк тилдери, монгол тилдери кирет. Бул типтеги тилдердии башка тилдерден айырмасы - аларда сөз өзгөртүүчү да, сөз жасоочу да мүчөлөр болот. Агглютинативдик тилдерди флективдүү тилдерден айырмалап турган негизги өзгөчөлүк уңгу менен мүчөнүн ортосундагы байланыштын спецификалык мүнөэгө ээ экендигинде.
Флективдүү тилдер.
"Флектив" деген термин латын тилиндеги fleksio-"өзгөрүү" сыяктуу маанилерди билдирет. Флективдүү тилдер морфологиялык үчүнчү типти түзөт. Бул типгеги тилдерге славян, роман, балтика ж.б. тилдер кирет.
агглютинативдүү тилдерге карама-каршы коюлган. Флективдүү тилдердеги морфемалардын структуралык өз алдынчалуулугу анча кеңири эмес жана уңгу кыйла өзгөрүүлөргө учурай берет. Мындай өзгөрүүлөр фонетикалык процесстерге гана байланыштуу болбостон, ички флексия катары кызмат кылуучу тарыхый кезмектешүүлөргө да байланыштуу болот, б.а., уңгу сөздөрдөгү тыбыштардын өзгөрүүсү, өзгөрүп алмашуусу өзүнчө грамматикалык мааниге ээ болот. Уңгу сөздөгү бул сыяктуу тыбыштык өзгөрүү тышкы флексиядан айырмаланган ички флексия же сөз негизинин флексиясы деп аталат.
айырмасы бир эле мүчө бир нече грамматикалык маанини билдире алат. Ошол эле учурда флективдүү тилдерде бир эле маанини бир нече мүчөлөр аркылуу билдирүүгө болот. Флективдүү тилдер жөндөлүштүн жана жакталыштын бир нече типтерине ээ болушат.
сөз менен морфемалардын ортосундагы байланыш ушунчалык тыгыз болгондуктан, айрым учурда морфемалардын чегин ажыратуу кыйындыкка турат. Морфемалардын  бул  сыяктуу  биригип кетиши-“фузия” деп аталат.
агглютинативдүү тилдерден айырмаланып флективдүү тилдерде мүчөлөр уңгуга бир эле мезгилде мурун да, уңгудан кийии да жалгана берет.
Бүгүнкү күндөгү морфологиялык классификация тилдердин төмөнкү группаларын же типтерин бөлүп карайт.
1. Уңгу же аморфтук тилдер.
Бул тилдердин сөздүгү, негизинен, бир муундуу сөздөрдөн же муундардан турат. Сөздөргө уланган аффикстер же мүчөлөрү болбойт. Бул  тилде  сөздүн  уңгусу  эч  убакта өзгөрүлбөйт, жөндөлбөйт. Алардын грамматикалык, лексикалык маанилери сөздөрдүн орун тартиби жана көптөгөн жардамчы сөздөрдүн, басым менен интонациянын катышы аркылуу берилет жана сөздүн мааниси аныкталат.
2. Агглютинативдүү  тилдерде сөздөрдүн уңгусу туруктуу болуп, аларга түрдүү маанидеги аффикстер жалганышы мүмкүн. Уңгуга уланып же жалганып отурган аффикстердин ар биринин өзүнчө грамматикалык формасы жана ага ылайык мааниси болот, бирок уңгудагы негизги маани өзгөрбөйт.
Азыркы күндө жер шаарында 2500 дөн тартып 5000 ге чейин (айрым маалыматтарда андан да көп) тил бар деп эсептешет. Дүйнөдөгү тилдердин так санын эсептеп чыгуу дээрлик мүмкүн эмес.
Арнштадт
Арнштадт (Arnstadt) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан Шаар. Ильм районуна кирет.
Калкы - 25000 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 55.29 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 70 004. Мэр — Александр Дилл.
Шаар административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Предметсиз көркөм искусство
Предметсиз көркөм искусство – абстракттуу көркөм искусство. «Абстракционизм» XX кылымдагы живопись менен скульпторлукта реализмди толук жокко чыгарган реакциячыл багыт болгон. П. к. и. ар кандай формалисттик мектептердин көркөм искусствосун кыйроого учуратуудагы акыркы логикалык звено болуп саналат. Көркөм сүрөт искусствосунун милдетине анын мазмунуна жана өзгөчөлүгүнө жооп берген, бизди курчап турган объективдүү турмушту, демек, предметтик дүйнөнү туура сүрөттөө кирет. Предметсиз деп аталган көркөм өнөр субъективдүү өзүм билемдиктин акыркы чегине жетүү менен сүрөтчүлөр­дүн алдына таптакыр тескери максатты коёт. Бул максат реалдуу предметтер менен болгон ассоциацияны жокко чыгарган, абстракттуу формаларынын жардамы менен чыныгы турмуш-реалдуулуктан толук ажыроону ишке ашырат. П. к. и. өзүнүн өнүгүү булактарын биринчи дүйнөлүк согушка чейин Франциядан баштаган жана согуш жылдары толук калыптанып бүткөн (мисалы, Казимир Малевичтин композициялары, Кандинскийдин «абсолюттуу живописи», 1917-жылы пайда «De stiji» голландиялык топтун чыгармалары). Идеологиялык көз карашта П. к. и. АКШда өзгөчө өөрчүй баштаган. Буга өндүрүштүк монополиялар менен реклама агентстволорунун финансылык жардамы себеп болгон.
Нур
Нур - геометраялык оптика (жарык нуру) менен геом. акустикадагы (үн нуру) жарыктын же үндүн чекит булагынан белгилүү багытка таралыгын туюнтуучу түшүнүк.
Бир тектүү чөйрөдө Нур түз таралат; оптикалык (же акустикалык) касиеттери акырындык менен өзгөрүүчү чөйрөдө ийриленет. Анын ийрилиги чөйрөнүн сындыруу көрсөткүчторүнө пропорциялаш. «Нур» термини бөлүкчөлөрдүн ичке агымын белгилөөдө да колдонулат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Удэлл (Айова)
Удэлл (Айова) (Udell) — Айова штатынын Аппанус округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.8 км². FIPS коду — 19-79410.
Калкы
2010-жылы калкы 58 киши болгон.
Море-Шор
Море-Шор — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Нямдо-Вож дарыясынын сол жээгинен 1 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 13 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Төмөнкү температуралар физикасы
Төмөнкү температуралар физикасы - физиканын төмөнкү температураларды алуу, өлчөө, колдонуу жана изилдөө методдору менен мыйзамдарын камтыган бөлүмү. Газдардын суюк абалын изилдөөдө төмөнкү температураны колдонуу чечүүчү мааниге ээ. Суюк гелий температурасындагы ар кандай заттардын касиеттерин изилдөөдө жацы, негизги фактылар жана мыйзам ченемдер аныкталды. Бул физиканын атайын бөлүмү - Төмрөнкү температуралар физикасынын өнүгүшүнө мүмкүндүк берди. Кадимки температурада атомдордун күчтүү жылуулук кыймылынан алардын өз ара аракеттенишине байланыштуу өзгөчө касиеттер төмөнкү температурада көрүнө баштайт.
Төмөнкү температурада байкалган жаңы мыйзам ченемдер квант механикасынын негизинде тана толук түшүндүрүлөт. Төмөнкү температуралар физикасынын өнүгүшү катуу нерселердин квант теориясын түзүүгө зор түрткү берди. Өтө муздатуу ядро физикасында, жарым өткөргүчтөрдү, молекулярдык кристаллдардын оптикалык касиеттерин ж. б-ды изилдөөдө колдонулат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Т. 6. Тоо климаты - Яшма. -656 б.
Артур (Небраска)
Артур (Arthur) — Небраска штатынын Arthur округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 117 киши. Болжолдуу аянты - 0.8 км². FIPS коду — 31-02200.
Надежда Кучер
Надежда Кучер (төр. 18-май 1983, Минск, СССР) — опера ырчысы (сопрано).
Геокриология
Геокриология (гео... жана криология), тоң таануу – жер кыртышындагы тоң катмарынын түзүлүшүн, курамын, касиетин, пайда болуу себептерин, таралышын жана өөрчүү тарыхын, ошондой эле анын тоңуусуна жана эрүүсүнө байланыштуу процесстерди (геофизикалык, физикалык-геологиялык, геоморфологиялык ж. б.) изилдөөчү илим. Геокриология геологиялык илимдерге кирет. Ал курулуш, транспорт, айыл чарба ж. б. багыттар боюнча иш-чараларды жүргүзүүгө байланыштуу тоң процесстерине таасир этүү ыкмаларын иштеп чыгат. Ага байланыштуу Геокриологиянын эки багыты калыптанууда; жалпы жана инженердик Геокриология. Тоң таануу 20-кылымдын 20-жылдарынан баштап геологиянын, географиянын, геофизиканын жана инженердик-техникалык илимдердин чегинде пайда болгон. Илимдин калыптануусуна орус илимпозу М. И. Сумгин зор салым кошкон. Изилдөөсүндө геологиялык, геофизикалык, географиялык илимдердин экспедициялык жана камералык, физикалык, физикалык-химиялык лабораториялык, математиканын ыкмалары пайдаланылат. Геокриологияга байланыштуу көптөгөн илимий эмгектер жарык көрүүдө.
Окшоштук
Окшоштук (өңдөштүк, түспөлдөштүк) – нерселердин, кубулуштардын бири-бирине барабардыгын жана бирдейлигин чагылдырган категория. Өзгөрмө дүйнө менен бирге окшоштук да өзгөрүп турат. Мисалы, С нерсени мүнөздөгөн касиеттер Д нерседе да болуп, экөө окшош болот. Окшоштукту билүү үчүн окшош нерселерди адегенде бөлөкбөлөк ажыратып кароого туура келет. Анткени, окшоштук айырмачылык аркылуу байланышат. Окшоштук категориясы логикада, табият илимдеринде жана математикада көп кездешет.
Прерафаэлиттер
Прерафаэлиттер – XIX кылымдын ортосундагы англис живописиндеги романтикалык-стилизатордук агымдын сүрөтчүлөрү. 40-жылдардын аягында пайда болгон «Прерафаэлиттер боордоштугу» (буларга Данте Габриэль Россетти, Гольман Гент, Джон Миллес жана башка кирген) Рафаэлге чейинки көркөм искусствону, башкача айтканда негизинен италиялык кватрочентонун көркөм искусствосун кайра жаратууну өз алдына максат кылып койгон. П. негизги өзгөчөлүгү болуп алардын аруу динчилдиги жана нравалык тазалыгы эсептелген. П. XV кылымдын чеберлерин туурап, заманбап живописке ушул сапаттарды киргизүү аракеттери ийгиликсиз болгон; алардын чыгармаларынын көпчүлүгү өзүнүн баёолугу менен ачык стилизатордук манердүүлүк мүнөздө болгон; 50–60-жылдардагы прерафаэлитизмде кээ бир жемиштүү изденүүлөр өкүм сүргөн, алар көркөм искусство жайды жаңыртуу аракеттери жана анда элдик традицияларды (Уильям Моррис) жандандыруу эле. Андан ары П. ачык эле модернизм менен мистикага багыт алган жана бул Берн Джонстун чыгармаларында өзгөчө айтылган. П-дин алгачкы баскычында П. принциптерин белгилүү теоретик Дж. Рескин коргоп чыккан.
Грөнинген
Грөнинген (Gröningen) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан Шаар. Бөрде районуна кирет.
Калкы - 3780 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 59,67 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 83 245. Мэр — Ренате Хиллебранд.
Шаар административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Сомэрс (Коннектикут)
Сомэрс (Коннектикут) (Somers) — Коннектикут штатынын Tolland округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 10417 киши. Болжолдуу аянты - 73.8 км². FIPS коду — 09-69220.
Дифференциал эсептөөлөрү
Дифференциал эсептөөлөрү - математиканын функция туундулары менен дифференциалдарын эсептөөчү жана алар аркылуу функциянын касиетин үйрөтүүчү бөлүмү.
Дифференциял эсептөөлөрү ийри сызыктарга жаныма жүргүзүүгө, кыймылдын ылдамдыгын эсептөөгө, функциялардын эн чон жана эн кичине маанилерин табууга, берилген маселелерди чыгарууга байланыштуу келпи чыккан.
Дифференциял эсептөөлөрүнүн негизги түшүнүктөрү - туунду жана дифференциал. Булар өз кезегинде удаалаштык же функция, чексиз кичирейүүчү чоңдуктун предели жөнүндөгү түшүнүктөр менен байланышкан. Функциянын туундусу белгилүү болсо, анда анын өсүү жана кемүүсүн, максимум жана минимум чекиттерин табууга болот. Алгебр. методду колдонуп, ийри сызыкка жаныма жүргүзүү менен бардык маселени чыгарууга мүмкүн. Мындай методду Р. Декарт «Геометрия» деген китебинде өнүктүргөн. Төңдемөни чыгарууда тендеме оз ара барабар 2 тамырга ээ боло турган шартты изилдеп, Декарт ийри сызыктын жанымасын тапкан.
17-кылымдын 2-жарымында Дифференциял эсептөөлөрү методу менен чыгарыла турган маселелердин аймагы, заматта болгон ылдамдык жана жаныманын арасындагы байланыш белгилүү болуп калат. Бирок Дифференциял эсептөөлөрү анчалык так иштелген эмес.
Дифференциял эсептөөлөрүн И. Ньютон менен Г. Лейбниц иштеген. Ньютон туундуну флюксия (лат. fluere - ачуу) деп этап, «предел» терминин киргизген. Дифференциял эсептөөлөрүн Ньютон кенири колдонгон. Азыркы кездеги колдонулуп жүргөн жана кеңири өркүндөтүлгөн белгилөөлөрдү Г. Лейбниц иштеп чыккан.
Нагайбак (Бакалин району, Башкыртстан)
Нагайбак — Башкыртстандын Бакалин районундагы айыл, Жаңы Урсаев айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 348 киши. Почта индекси — 452669, ОКАТО коду — 80207846008.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Пэрри (Миссури)
Пэрри (Миссури) (Perry) — Миссури штатынын Ralls округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 666 киши. Болжолдуу аянты - 3.3 км². FIPS коду — 29-57080.
Весте
Весте (Weste) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Ильцен районуна кирет.
Калкы - 995 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 25,27 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 60 026. Муниципалитеттин башчысы — Ахим Ритцер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 7 шаардык районго бөлүнөт.
Нура (дарыя)­
Нура (дарыя) - Казак ССРиндеги дарыя, Ка­раганды жана Целиноград областтарынын аймактары аркылуу агат. Уз. 978 км, алабынын аянты 60 800 км2. Казак Сары-Арка дөңсөөлөрүнөн башталып, Теңиз көлүнө куят. Булак жана жаан-чачын сууларынан куралат. Жылдык орт. чыгымы Целиноград шаарынын тушунда 14,2 м/сек. Ноябрдын башында тоңуп, апрелде муздан арылат.
Башкы куймалары: Ашы-Суу, Шерубай-Нура, Чоң-Кундуздуу. Нурагы суу сактагычтар: Самаркан (Ка­раганды жанa Темир-Тоо шаарларын суу менен камсыз кылат), Самара (сугатка пайдаланылат).
Примитивдер –
Примитивдер – кеңири тараган маанисинде – алгачкы Кайра жаралуу доорундагы италиялык сүрөтчүлөр; алардын чыгармаларынын шарттуу аталышы. Терминдин келип чыгышы өткөн замандын Бийик кайра жаралуу көркөм искусствосуна салыштырмалуу бул көркөм искусствону көп учурда өнүгүүнүн баштапкы баскычында, жеткиликсиз деп кабыл алып, аны туура эмес баалоого байланыштуу болгон. Ал эми иш үстүндө Бийик Кайра жаралуу маданиятын түптөп чыккан XV кылымдагы Италия көркөм маданияты аны менен бирдей баада турат. Жалпы мааниде бул термин конкреттүү мазмуну боюнча өзгөрүлмө, ар түрдүү болуу менен башка өлкөлөрдө мезгилдерге карата колдонулат.
Харшбах
Харшбах (Harschbach) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Нойвид районуна кирет.
Калкы - 422 киши(2013-ж.). . Аянты - 2,18 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 38 027. Муниципалитеттин башчысы — Фолькер Мендель.
Бад-Зальцшлирф
Бад-Зальцшлирф (Bad Salzschlirf) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Кассель административдик округуна карайт. Фульда районуна кирет.
Калкы - 2935 киши(2013-ж.). . Аянты - 13,04 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 6 31 001. Муниципалитеттин башчысы — Армин Фабер.
Ламбэртон (Миннесота)
Ламбэртон (Миннесота) (Lamberton) — Миннесота штатынын Redwood округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 824 киши. Болжолдуу аянты - 1.6 км². FIPS коду — 27-35288.
Бернкастель-Кус
Бернкастель-Кус (Bernkastel-Kues) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан Шаар. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Калкы - 6506 киши(2013-ж.). . Аянты - 23,66 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 008. Мэр — Вольфганг Порт.
Окшоштук (геометрияда)
Окшоштук (геометрияда) – геометриялык фигуралардын өз өлчөмдөрүнө көз карандысыз бирдей формага ээ болорун мүнөздөөчү түшүнүк. Эгер А1 жана А2 фигуралардын чекиттерине өз ара бир маанилүү туура келүүчүлүктү коюуга мүмкүн болуп, ал чекиттердин ортосундагы аралыктардын катышы туруктуу R санына барабар болсо, анда фигуралар окшош деп аталат. R – окшуштук коэффициенти. Окшош фигуралардын аянттарынын катышы окшуштук коэффициентинин квадратына, ал эми көлөмдөрүнүн катышы окшуштук коэффициентинин кубуна барабар. Эгер тегиздиктин бардык фигураларын бир окшуштук коэффициенти боюнча окшош фигураларга айландырып өзгөртсөк, андай геометриялык өзгөртүү окшош өзгөртүү деп аталат. Окшош өзгөртүү – аффиндик өзгөртүүнүн айрым учуру. Окшуштук жана окшош өзгөртүүлөр техникада, чийме чийүүдө, моделдөөдө колдонулат.
Море-Ю
Море-Ю (Хайпудыра) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Хайпудырская губасы орун алган. Дарыянын узундугу - 272 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Нура (тоо)
Нура (тоо) — Орто Азиядагы кырка тоо, Өзбекстанда Гиссар-Алай тоо системасынын ба­тыш тармактарынын бири.
Түштүгүнөн Кызыл-Кум чөлү менен чектешет. Уз. 170 км. Бийикт. 2169 .иге (Заргар чокусу) чейин. Кырыжалпак, түн. капталдары тик, аскалуу, түштүгү жантайыңкы, майда суу өрөөндөрү бар. Кыр бөлүгүнө тоолуу талаа, капталдарына бадалдуу талаа ландшафттары мүнөздүү. Жайыт катары пайда­ланылат. Түш. капталындагы ички өрөөндөрүндө оазистер бар.
Базил Миллс (Небраска)
Базил Миллс (Небраска) (Bazile Mills) — Небраска штатынын Нокс округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 26 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 31-03355.
Валютанын ийкемдүү курсу
Валютанын ийкемдүү курсу - Ийкемдүү валюта курстарынын учурунда алмашуу курсу валюта рыногундагы тең салмактуу абал катары орнотулат. Өлкөгө товарлардын жана кызмат көрсөтүүлөрдүн көбөйүшү чет өлкөлүк валютага суроо-талапты көбөйтүп, чет өлкөлүктөр үчүн улуттук валютанын сунушун калыптандырат. Өлкөдөн товарлардын жана кызмат көрсөтүүлөрдүн экспортун көбөйтүү чет өлкөлөрдө улуттук валютага суроо-талапты күчөтөт жана өлкөдө чет өлкөлүк валютанын сунушун калыптандырат. Валюта рыногунда суроо-талап менен сунуштун катышынын өзгөрүшү валюта курсунун өзгөрүшүнө алып келет. Курстун, б.а., чет өлкөлүк валютанын ата мекендик бирдиктердеги баасынын жогорулашы жергиликтүү валютага карата чет өлкөлүк валютанын кымбатташы деп аталат. Курстун төмөндөшү - баанын түшүшү чет өлкөлүк валютанын кымбатташы же түшүшү төмөнкүдөй факторлордун эсебинен болот: Импорттун көбөйүшү же экспорттун азайышы өлкөнүн соода балансын төмөндөтөт жана чет өлкөлүк валютанын кымбатташына алып келет. Тең салмактуу реалдуу валюталык курска фискал саясаты таасирин тийгизет Алсак, өлкөдөгү экспансионисттик салык-бюджет саясаты тең салмактуу реалдуу валюталык курстун жогорулашына алып келет. Чет өлкөдөгү ушундай эле саясат бул маанини төмөндөтөт. Валюталык курстардын альтернативалык варианттарын пайдаланууну талдоо, өнөр жайы өнүккөн өлкөлөрдүн көпчүлүгү токтобогон же ийкемдүү валюталык курстардын системасын пайдаланууну артык эсептеше тургандыгын көрсөтөт. Кандайдыр бир валютага карата (АКШнын доллары, Франциянын франкы) мамиле жасоо боюнча бекем валюталык курсу болгон өлкөлөрдүн үлүшү төмөндөйт. Контролдукка алынуучу токтобой турган курсу болгон (б.а., өлкөнүн өкмөтү белгилеген, андан соң өкмөт тарабынан жарым жартылай жөнгө салына турган курсу болгон) көз карандысыз токтоп калбаган валюталарды көбүрөөк пайдалануу, негизинен, тышкы рыноктордо атаандаштыкка жарактуулугун начарлатып салбас үчүн валютанын тынымсыз арзандап турушун зарылдыкка айландырган инфляциянын тездетилген темптеринен келип чыккан. Бирок каттоо да, ийкемдүү валюталык курстар да иш менен толук камсыз болууну жана баалардын туруктуулугун камсыз кылуу үчүн жетиштүү артыкчылыкка ээ болбойт. Токтолбогон же катталган алмашуу курсунун учурунда тигил же бул фискалдык же монетардык саясаттын натыйжалуулугу же натыйжасыздыгы өзүнчө маселе болуп эсептелет
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Примитивизм
Примитивизм (латынча primitivus – алгачкы, баштапкы) – негизинен скульпторлукта жана живописте кеңири орун алган, заманбап буржуазиялык көркөм искусстводогу көп сандаган формалисттик агымдардын бири. П. «примитивдүү» доорлор жана алгачкы уруу­лар менен элдердин көркөм искусстводогу жөнөкөй­лөштүрүлгөн формаларды көрксүз тууроо максатында, өткөн замандын бүт мыкты жетишкендиктеринен толук баш тартуусу менен мүнөздөлөт. Алгачкы коомдун деңгээлиндеги ой жүгүртүүлөрдү ашыкча чоңойтуп жана күч менен азыркы начарлаган буржуазиялык маданиятка киргизүү аркылуу П. ачык эле реакциячыл, формалисттик максаттарга кызмат кылат.
Геологиялык карталар
Геологиялык карталар – жер бетиндеги белгилүү бир аймактын геологиялык түзүлүшү чагылдырылып, кагаз бетине түшүрүлүшү. Геологиялык карталар геологиялык съёмка жүргүзүүнүн жана геологиялык изилдөөлөрдүн натыйжасында түзүлөт. Геологиялык карталарда түрдүү шарттуу белгилер (түстүү боёк, сызыкча, тамга, сан ж. б.) менен тоо тектердин жайгашуусу, таралышы, түрлөрү, курамы, жашы, кен байлыктар ж. б. көрсөтүлөт. Геологиялык карталардын жанына геологиялык кесилиш, стратиграфиялык колонка, шарттуу белгилер жана алардын түшүндүрмөлөрү берилет.