cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Йеен
Йеен (йейе, йейи, коба, окаванго, байеен) — Ботсванадагы Окаванго дарыясынын төмөнкү агымында жана Намибиянын коңшу райондорунда жашаган банту тобунун эли. Жалпы саны — 200 миң адам.
Тил
Эне тили — йейи. Эл арасында англис тилин билгендер көп.
Коом
Матрилинейлик уруулук уюм жана чоң үй-бүлөлүк жамааттар басымдуулук кылат.
Көпчүлүк жергиликтүү салттуу ишенимдерди карманышат.
Чарбалык иштер
Жыйноочулук, аңчылык жана балык уулоо негизги салттуу кесип болуп саналат. Мал (эчки, кой) багышат. Элевсина, сорго, ямс, жер жаңгак, жүгөрү өстүрүшөт.
Кол өнөрчүлүк
Салттуу кол өнөрчүлүк — мончок (шурулар, алжапкычтар ж.б.), карапа жасоо жана килем токуу.
Турак жай
Инквизиция
Инквизиция (лат. inquisitio тергөө, издөө) – католик чиркөөсүнө каршы динчилдердин ишин кароочу 13-19-кылымдагы атайын чиркөө соту. Алар жамы журтту боштондукка чыгарууга аракеттенип, чиркөөгө каршы күрөшкөн атактуу адамдарды, ойчулдарды, илимпоздорду, жазуучуларды, дарыгерлерди (Ж. Бруно, Ж. Ванини) «ересь» деп күнөөлөшкөн. Инквизиция айрыкча Испанияда аябай өкүм сүргөн. Инквизитор Торквемада (15-к.) 18 жылдын ичинде 10220 кишини тирүүлөй өрттөгөн. Анын кыянатчылыгынан 114 миң үй-бүлө жабыр тарткан. Инквизиция кесилгендин мал-мүлкүн чиркөөгө өткөрүп берип, аны байытуунун булагына айланган. 19-кылымдан Инквизициянын милдети конгрегацияга өтө баштайт. 1965-ж. биротоло диний конгрегацияга айланат да, төңкөрүшчүл күчкө каршы күрөшөт.
Йеен
Кийим
Эркектер да, аялдар да белдемчи жана алжапкычтарды кийишет.
Булактар
https://travel-journal.ru/ethno/60/293/
Хор (тасма)
"Хор" (The Chorus, Хористы) (Les Choristes) - 2004-жылы Германия-Швейцария-Франция биргелешип тарткан Крситофер Барратирдин драмасы. Тасма 1945-жылы тартылган "Үкүлөрдүн капысы" (фр. La Cage aux rossignols) аттуу тасманын адаптацияланышы болуп саналат жана анын сценарийин Барратир менен Филиппе Лопес-Көрвал жазышкан. Ал эми "Үкүлөрдүн капысы" Вилер жана Жорж Чаперот жазган окуяга негизделип, Ноел-Ноел жана Рене Вилер адаптациялашкан.
Тасма дүйнө жүзүнө белгилүү болгон ийгиликтүү оркестр дирижеру Пиер Морхэнждин (Жак Перрин), апасы каза болгондон кийин Францияга кайтып келишин баяндайт. Ал балачактагы досу Пепинот (Дидир Флеменд) менен алардын мурунку музыка боюнча мугалими Клемент Мэтюнун күндөлүгүн окуп жатып балачактагы эргүүлөрүн эске салат. 1949-жылы жесир аял Виолеттанын ( Мери Бүнел) Морхэнж аттуу начар жүрүм-турумдуу уулу болот. Ал "татаал мүнөздүү" балдар окуган жана катаал директор Мисё Рашин жетектеген "Fond de L'Étang" ("Көлчүктүн түбү") аттуу пансионго окууга келет. Клемент Метю аттуу жаңы мугалим мектепке келгенден кийин ага көрк берип, хор тобун жетектей баштайт. Убакыттын өтүшү менен ал Морхэнждин музыкалык жана физикалык таланттарына күбө болуу менен баладагы чоң өзгөрүүнү байкайт.
77-"Оскар" сыйлык тапшыруу аземинде "Чет тилдеги эң мыкты тасма" жана "Эң мыкты ыр" наамдарына көрсөтүлгөн (фр."Vois sur ton chemin", анг. аталышы "Look to Your Path").
Пемфлинг
Калкы - 2256 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 44,53 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 3 72 146. Муниципалитеттин башчысы — Франц Хаберль.
Койчукеев Мухамбет
Койчукеев Мухамбет (1978-ж. туулган, 1-Май кыштагы) - көк бөрүчү, улуттук оюн «Көк бөрү» боюнча эл аралык спорттун чебери. Эмгек жолун 1995-ж. мал чарбасында иштөөдөн баштаган.
Ошондой эле Өзбек Республикасынын «Тико» жеңил машинасы да ыйгарылган. Азыр да көк бөрү оюнунун мелдештерине активдүү катышып, жаш муундагы көк бөрүчүлөргө насаатчылык кылууда. Учурда 1-Май орто мектебинде чарба иштерин башкарып келүүдө. Шааболот уруусунан.
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Монтаг (Массачусетс)
Монтаг (Массачусетс) (Montague) — Массачусетс штатынын Франклин округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 8 489 киши. Болжолдуу аянты - 81.4 км². FIPS коду — 25-42285.
Салыков Руслан
Салыков Руслан(1. 1. 1958-жылы туулган, Тянь-Шань (азыркы Нарын) облусу, Кочкор району, Комсомол айылы) - ветеринария илимдеринин доктору (2003), профессор (2013). Иванов айыл чарба институтун (Россия) бүтүргөн (1985). 1985-88-жылдары Кыргызстан Ветеринария ИИИде кенже илимий кызматкер, 1988-94-жылдары улук илимий кызматкер, лабор. башчысы (1994-96) болуп иштеген. 1996-98-жылдары Вет. дары-дармектерди көзөмөлдөө, стандартташтыруу жана сертификадиялоо боюнча Республикасы лаборайонын директору, 1998- 2001-жылы бөлүм башчысы. 2001-жылдан КУАУда доцент, 2004-жылдан проф-дун милдетин аткаруучу, 2008-жылдан кафедра башчысы. 2010- жылдан КР УИАнын Биотехнология институтунда улук илимий кызматкер, бир эле мезгилде Кыргыз- Түрк «Манас» университетинде профессор 87дей илимий эмг., анын ичинде 1 монография, 1 окуу, 2 илимий китептин автору.
Эмгектери
Полимедол - новый антигельминтик. Б., 2002; Айыл чарба жаныбарларынын морфологиясы боюнча лекциялар. Б., 2006.
Плазмалык ширетүү
Плазмалык ширетүү – плазмалык жаанын багытталган агымынын жардамы менен ширетуу. Аргондук ширетүү технологиясына окшош, белгилениши PAW (Plasma Arc Welding). Жаанын температурасын жана кубаттуулугун жогорулатуу жана аны плазмалык жаага айлантуу үчүн эки процесс пайдаланылат: жааны кысуу жана ага плазма түзүүчү газды мажбурлап үйлөтүү. Жааны кысуу, аны плазматронго жайгаштыруунун эсебинен ишке ашырылат, плазматрондун капталдары суу менен муздатылат. Кысуунун натыйжасында жаанын туурасынан кесилиши кичиреет жана анын кубаттуулугу – аянт бирдигинде өтүүчү энергиянын саны өсөт. Плазмалык жаадагы температура 30 000°Сге жетет. Кысуу менен бир мезгилде плазмалык жаанын аймагына плазма түзүүчү газ үйлөтүлүп киргизилет, ал жаа менен ысып, иондошот жана жылуулук кенейүүсүнүн натыйжасында көлөмү 50–100 эсе чоңоёт. Бул плазматрондун чоргосунун каналынан газдын чоң ылдамдыкта чыгып, металлдын эришин камсыз кылат жана ширетүүдө кеңири колдонулат. Ширетүүдө аргон, гелий жана суутек пайдаланылат. Электроддун материалы – иттрий, лантан же торий менен активдештирилген вольфрам, ошондой эле гафний жана жез. Ток күчүнө жараша Плазмалык ширетүү үч түргө айырмаланат: микроплазмалуу (0,1- 25А), орточо ток менен (50-150A) жана күчтүү ток менен (150Аден жогору). Плазмалык ширетүү чоң түтүк идиштерди чыгарууда, чон тетиктерге мембраналарды жана сильфондорду бириктирүүдө, фольгаларды, термопараларды бириктирүүдө, зер буюмдарды жасоодо колдонулат.
Принцхөфте
Принцхөфте (Prinzhöfte) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Ольденбург районуна кирет.
Калкы - 770 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 41,98 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 4 58 012. Муниципалитеттин башчысы — Хервиг Вөбзе.
Инклинатор
Инклинатор (лат. inclino эңкейтем) – магниттик эңкейишти өлчөөчү курал. Инклинатордун жебелүү жана индукциялуу эки түрү бар. Жебелүү Инклинатор горизонт багытындагы ок темирге бекитилген, айланып туруучу магнит жебесинен турат. Мында магниттик эңкейиш ±2 тактыкка чейин аныкталат. Магниттик эңкейиш өтө жогорку тактыкта аныкталган индукциялуу инклинатордун иштеши Жердин магнит талаасынан айлануучу түрмөктө индукциялык токтун (ЭДС) пайда болушуна негизделген. Мында кошумча гальванометр да пайдаланылат. Феррозонддуу инклинатор да бар.
Виксбург
Виксбург (Vicksburg) — Мичиган штатынын Kalamazoo округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2320 киши. Болжолдуу аянты - 4.9 км². FIPS коду — 26-82300.
Койчукеев Муса
Койчукеев Муса (12. 1. 1935, 1-Май кыштагы - 14. 11. 1965)улуттук оюндар спартакиадасынын чемпиону (1966).
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Салыков (САЛИХОВ) Мурат
Салыков (САЛИХОВ) Мурат [1905, Россия империясы, Фергана облусу, Лейлек уезди (азыркы Баткен району), Рабат кыштагы - 1938] - мамлекет жана саясий ишмер. 1921-жылы Кокон шаарындагы педтехникумга кирип, Ташкент шаарындагы Кыргызказак агартуу институтун бүтүргөн (1925). 1925- 27-жылы партиянын Ош округдук комитетинде үгүт-насаат бөлүмүнүн башчысы, 1927-29-жылдары Өзгөн райондук аткомунун төрагасы, 1929-30-жылдары партиянын Кызыл-Кыя райкомунун секретары. 1933-жылы Ташкент шаарындагы марксизм-ленинизм институтун бүтүргөн. 1930-37-жылдары парт. кызматкер, 1937-жылы Кыргыз ССР ЭКСтин төрагасы, 1938-жылы Кыргыз ССР БАКтын төрагасынын милдетин аткаруучу болуп иштеген. 1938-жылы репрессияланган. 1956-жылы акталган.
Блу Маунтэйн (Миссисипи)
Блу Маунтэйн (Миссисипи) (Blue Mountain) — Миссисипи штатынын Tippah округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 670 киши. Болжолдуу аянты - 3.0 км². FIPS коду — 28-07060.
Сенгарыяга
Сенгарыяга (Сенгары) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Баренц деңизи орун алган. Дарыянын узундугу - 11 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Салык саясаты
Салык саясаты — салык, салык салуу тармагындагы мамлекет жүргүзгөн иш-чаралар системасы; мамлекеттин финансы саясатынын курамдык бөлүгү. Салык саясатынын мазмуну жана максаты коомдун социалдык-экон. түзүлүшү менен шартталган. Салык саясаты салыктардан, салык ставкаларынын өлчөмүнөн, салык жеңилдиктеринен жана салык төлөөчүлөрдүн чөйрөсүнөн ачык байкалат.
Тектоникалык ойдуң
Тектоникалык ойдуң – тектоникада жана геоморфологияда эки капталы төмөн түшүүлөр менен чектелип, ортосу ылдый түшүп, чөккөн жер кыртышындагы тилке.
Аялдар боюнча биринчи дүйнөлүк конференция
Аялдар боюнча биринчи бүткүл дүйнөлүк конференция, 1975-жылы 19-июндан 2-июлга чейин Мексиканын Мехико шаарында өткөн. Бул Бириккен Улуттар Уюму тарабынан аялдардын көйгөйлөрүнө гана көңүл бурган биринчи эл аралык конференция болду. Бул жолугушуудан кийин аялдар жардам алуучулардын эмес, саясатты иштеп чыгуу жана ишке ашыруу процессинин бир бөлүгү катары каралышты. Конференция Аялдардын Эл аралык жылына карата уюштурулган иш-чаралардын бири болгон жана Бириккен Улуттар Уюмунун Аялдар үчүн декадасын түзүүгө жана аялдарга карата дискриминацияны жана алардын тең укуктуулугун жоюуда жетишилген прогрессти баалоо үчүн кийинки конференцияларды түзүүгө алып келди. Конференциянын материалдарынан эки документ кабыл алынды: Аялдардын абалын жакшыртуу боюнча мамлекеттер ишке ашыруу үчүн конкреттүү максаттарды камтыган Бүткүл дүйнөлүк аракет планы жана аялдардын тең укуктуулугу жана алардын өнүгүү менен тынчтыкка кошкон салымы жөнүндө Мексиканын Декларациясы, анда мамлекеттердин тышкы саясий иш-аракеттери аялдарды кантип таасир эткени талкууланды. Ал ошондой эле жакшыртууларды жана уланып жаткан маселелерди көзөмөлдөө үчүн Аялдардын өнүгүүсү боюнча Эл аралык изилдөө жана окутуу институтун жана өнүктүрүү программаларын каржылоо үчүн Бириккен Улуттар Уюмунун Аялдарды өнүктүрүү фондун түзүүгө алып келди. Бул конференция биринчи жолу ошол эле убакта өтүп жаткан Трибуна жолугушуусу расмий жолугушууга сунуш киргизүүдө ийгиликтүү болду жана бүткүл дүйнөдө аялдардын топторунун түзүлүшү үчүн катализатор болуп калды.
Тарыхы
Аялдар боюнча Бүткүл дүйнөлүк конференция 1970-жылдары Кансыз Согуш маалында болуп өткөн, анда геосаясий конфликт дүйнөнүн ар кайсы аймактарында АКШнын же СССРдин кызыкчылыктарынын негизинде көзөмөлдөнүп, дүйнөнү эки лагерге жана алардын тиешелүү таасир этүү талааларына бөлгөн. Бириккен Улуттар Уюмунун Аялдардын абалы боюнча комиссиясы (CSW) аялдарга карата дискриминацияны жоюу боюнча декларацияны кабыл алуу боюнча көптөн бери иш жүргүзүп келген. 1965-жылга чейин, ал аялдардын адам укуктарын камсыз кылуу үчүн декларацияны кабыл алуу үчүн жетиштүү колдоо чогултулган деп эсептелген. Билим берүү, ишке орноштуруу, мурастоо, жаза реформасы жана башка маселелерди камтыган жоопторду чогултуу менен өкмөт өкүлдөрү, бейөкмөт уюмдардын өкүлдөрү жана БУУнун кызматкерлери, CSW делегаттары декларациянын долбоорун түзө башташты. 1967-жылы 7-ноябрда аялдарга каршы дискриминацияны жоюу боюнча Декларация (CEDAW) Башкы Ассамблея тарабынан кабыл алынган. 1972-жылы Америка Кошмо Штаттарынын Конгресси федералдык каржылоону алган мекеме үчүн билим берүүдөгү дискриминацияны жок кылган IX беренени кабыл алды. Ошол эле жылы, CSW DEDAW юридикалык жактан милдеттүү Конвенцияга айланууну сунуш кылган. Ушул максатта Бириккен Улуттардын Уюму 1975 -жылды Аялдардын эл аралык жылы деп жарыялады жана CSW өтүүнү камсыз кылуу үчүн зарыл болгон «машиналарды» даярдоо боюнча милдеттерди койду. Хелви Сипиля Башкы катчынын социалдык өнүгүү жана гуманитардык маселелер боюнча жардамчысы болуп шайланып, иш-чараларды уюштурууга жооптуу болуп дайындалды. Бул датанын кошумча мааниси конференция Бириккен Улуттар Уюмунун түзүлгөнүнүн отуз жылдыгында өтөөрү болду.
Расмий конференция
Бириккен Улуттар Уюму 1975 -жылды Аялдардын Эл аралык жылы деп белгилегенде, кансыз согуштун карама-каршы тараптарынын делегаттары конференцияга уруксат берүүгө макул болбогондуктан, майрамдардын бир бөлүгү катары эч кандай конференция пландаштырылган эмес. Башында БУУнун Аялдардын статусу боюнча комиссиясынын Румыниянын делегаты тарабынан сунушталган коммунист аялдар долбоорго кошулуп, анын ордуна Бириккен Улуттар Уюмуна эч кандай тиешеси жок Чыгыш Берлинде аялдар конгрессин өткөрүүнү сунуш кылышкан. Каршы катары АКШ эркектер менен аялдардын тең укуктуулугун илгерилетүү үчүн Колумбиянын Богота шаарында гендердик бейтарап конференцияны өткөрүүнү сунуштады, анткени эркектердин катышуусу конференцияны мыйзамдаштырмак. Мехико конференцияны өткөрүүгө макул болгондо, Ирандын принцессасы Ашраф каражат чогулта баштады жана ар бир тарап күн тартибин түзүү үчүн мобилизацияланды. АКШнын позициясы саясий укуктарды жана мыйзамдуу каражаттар аркылуу дискриминацияны жок кылууну жактайт. Советтик лагерь аялдардын табигый мүмкүнчүлүктөрүн тарбиялоочу катары пайдаланып, жакырчылыкты жана адилетсиздикти жараткан зордук-зомбулукту жана теңсиздикти токтотууга мүмкүнчүлүк берүүнү жактаган.
Максфилд (Мэн)
Максфилд (Мэн) (Maxfield) — Мэн штатынын Пенобскот округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 87 киши. Болжолдуу аянты - 50.2 км². FIPS коду — 23-44340.
Тектоникалык кыймылдар
Тектоникалык кыймылдар – литосфера менен Жер мантиясындагы күчтөрдүн таасиринен жер кыртышында пайда болгон механикалык жылышуулар. Тектоникалык кыймылдардан жер кыртышындагы тоо тектер деформацияланат, химиялык жана минералдык курамы, ички түзүлүшү өзгөрүүгө учурайт. Кыймылдын ылдамдыгы жылына жүздүн бир үлүшүнөн ондогон ммге жетип, өтө узакка (млн жылдар) созулган аракеттердин натыйжасында жер кыртышында орчундуу жылышууларга алып келет. Немец геологу X. Штиле Тектоникалык кыймылдар эпейрогендик жана орогендик кыймылдарга бөлүнөөрүн аныктаган. Жер бетинин ири аянтынын узак убакытта тынымсыз көтөрүлүшү жана төмөн чөгүшү эпейрогендик, бир эле тилкеде бүктөлүүлөр менен жаракаларды, тоолорду пайда кылган Тектоникалык кыймылдарды орогендик кыймылдар деп атаган. Бирок, бул жиктелиштин эң орчунду жетишпеген жагы - бүктөлүүнү, жаракаланууну жана тоолорду пайда кылуучу кыймылды бир гана орогендик кыймыл деп аташында. Айрым окумуштуулар (А. П. Карпинский, М. М. Тетяев) термелүү бүктөлүнгүн жана жарака кетүүчү кыймылды өзүнчө бөлүү маселесин карашкан. Ал эми, немец геологу Э. Харман жана голландиялык илимпоз Р. В. Ван Беммелен ундациялык (толкун) деп бөлүүнү сунуш кылган. Тектоникалык кыймылдарды эндоген жана экзоген процесстеринин айрым принциптери боюнча М. В. Ломоносов жай жана ылдам деп бөлгөн. Ылдам кыймылдар дайыма жер титирөө менен байланыштуу. Ошондой эле вертикалдуу жана горизонталдуу Тектоникалык кыймылдар деп бөлүү да ынгайлуу. Вертикалдуу кыймылдар ойдуңдарды жана көтөрүүлөрдү пайда кылат. Горизонталдуу кыймылдар жер кыртышынын сыныктарын бири биринен алыстатып, амплитудасы жүздөгөн, кээде миңдеген кмге жеткен (үстүнө, астына, кыйгач, жанаша ж. б.) жылышууларды пайда кылат. Өз багытын өзгөртүп турган тик кыймылдар термелүүчү кыймылдар деп аталат. Алар менен деңиздин трангрессиясы жана регрессиясы байланыштуу.
Каза болгон акындардын коомчулугу
"Каза болгон акындардын коомчулугу" (Dead Poets Society, Общество мёртвых поэтов) - 1989-жылы Питер Вейр тарткан америкалык драма. Тасманын сценарийин Том Шулман жазган жана башкы ролду Робин Уилиямс аткарган. Тасмадагы окуя 1959-жылдагы Вермонт аймагында ойдон чыгарылган элиталык жана консервативдүү Велтон Академиясы аттуу пансиондо орун алган. Тасма поэзияны үйрөтүү аркылуу окуучуларына дем-күч берген англис тил мугалиминин окуясын баяндайт.
Тасма киносынчылардын жылуу пикирине ээ болуу менен ийгиликтүү сатылган. Ошондой эле, БАФТА сыйлыгынын "Эң мыкты тасма" наамын жана "César Award" менен "David di Donatello Award" сыйлыктарынын "Чет тилдеги эң мыкты тасма" наамын жеңип алган." Ал эми Шулман "Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты түп-нускадагы сценарий" наамын жеңип алган.
Цитаталар
Тасмадагы "Carpe diem. Балдар, мүмкүнчүлүктөрдү колдонгула!. Жашооңорду өзгөчө кылгыла" деген цитата "Америкалык Кино Институту" тарабынан тасмадагы 95-эң мыкты цитата деп добуш беришкен.
2014-жылы Робин Уиллиямстын өлүмүнөн кийин анын фанаттары анын сүрөтүн жана тасмадагы "Капитан! Менин капитаным!" аттуу анын аткаруусундагы видеону колдонуу менен социалдык медия аркылуу эскерүү кылышкан.
Висбах (Пфальц)
Висбах (Пфальц) (Wiesbach (Pfalz)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Түштүк-Батыш Пфальц районуна кирет.
Калкы - 518 киши(2013-ж.). . Аянты -  4,07 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 40 227. Муниципалитеттин башчысы — Эмиль Эдвин Майер.
Хёртвэлл (Небраска)
Хёртвэлл (Небраска) (Heartwell) — Небраска штатынын Kearney округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 80 киши. Болжолдуу аянты - 0.2 км². FIPS коду — 31-21835.
Альт-Цахун
Альт-Цахун (Alt Zachun) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Лүдвигслуст районуна кирет.
Калкы - 369 киши(2013-ж.). . Аянты - 8,43 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 54 002. Муниципалитеттин башчысы — Фолькер Клемц.
Ласдорф
Ласдорф (Laasdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Заале-Хольцланд районуна кирет.
Калкы - 523 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 4,04 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 74 049. Муниципалитеттин башчысы — Моника Фидлер.
Ухтдорф
Ухтдорф (Uchtdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Штендаль районуна кирет.
Калкы - 285 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 15,35 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 90 555. Муниципалитеттин башчысы — Дитер Бартошевски.
Монтгомэри (Массачусетс)
Монтгомэри (Массачусетс) (Montgomery) — Массачусетс штатынын Хэмпден округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 838 киши. Болжолдуу аянты - 39.3 км². FIPS коду — 25-42530.
Шалы
Шалы (Огуга), күрүч -  дан өсүмдүктөр тукумундагы бир жана көп жылдык өсүмдүк. 20дай түрү негизинен Түштүк жана Чыгыш Азияда, Америкада, Африканын тропик, субтропик жана мелүүн климаттуу аймактарында өсөт. Эгилме Ш. бир жылдык өсүмдүк. Сабагынын бийиктиги 60-150 см. Жалбырагы ичке, уз. 2025 см, топ гүлү машакча. Даны кабыктуу, тоголок жана сүйрү. Вегетация мезгили 90-165 күн. 22-27°С температурада жакшы өсүп, мол түшүм берет. Шалынын 2 түрү (эгилме Ш. жана жылаңач же африка Шалысы) нымдуулукту көп талап кылгандыктан жаан-чачындуу, сугат жерлерде эгилет. Кытай, Япония, Индия, Индонезия, Бирма ж. б. өлкөлөрдө негизги азык-түлүк продуктусу болуп эсептелет. Акшагында крахмал, белок, май, суу бар. Шалынын саманынан мыкты кагаз, жип, калпак, бут кийим ж. б. жасалат. Улпагынан малга тоют даярдалат. Данынан медицинада колдонулуучу сапаттуу май алынат. Кытайда б. з. ч. 5 миң жыл мурда, КМШ өлкөлөрүнүн аймагында (Закавказье менен Орто Азияда) б*. з. ч. 3-2-кылымда айдала баштаган. Азыр ШалыТүндүк Кавказ, Төмөнкү Волга, Казакстан жана Орто Азияда (а. и. Кыргызстандын түштүгүндө), Украинада эгилет. 1 га жерден орточо эсеп менен 40 цден түшүм алынат. Шалынын КМШ өлкөлөрүндө эгилүүчү негизги сорттору: Краснодар-424, Кубань-3, Дон163, Өзбек-5 ж. б.
Плазматрон
Плазматрон (плазма жана...трон), плазмотрон, плазма генератору – төмөнкү температуралуу (Тден 104 К чейин) плазманын ичке агымын алуучу газ-разряддык түзүлүш. Плазматронду куруу боюнча физикалык изилдөөлөр 20-кылымдын 10-жылдарында жүргүзүлгөн. Бирок Плазматронду өнөр-жайлык жана лабораториялык иште кенири колдонуу 50–60-жылдарга туура келет. Жаалык Плазматрон электроддордон, разряд камераларынан жана плазма алуучу газ түйүндөрүнөн турат. Плазматрондор электроддордун жайгашышы, формасы жана констр. өзгөчөлүктөрү менен айырмаланат. Жаалык Плазматрондор негизинен плазма агымын жана плазмалык жааны пайда кылгандыгына карай эки топко бөлүнөт. 1-топтогу Плазматрондо анод менен катоддун ортосунда пайда болгон плазма камерадан агым сымал чыгып турат. 2-топтогу Плазматрондо анод катары иштелүүчү нерсе алынып, катод камерада жайгашат. Жаалык Плазматрондун кубаттуулугу 102–107 Вт, плазманын камерадан чыга бериштеги температурасы 3000–25000 К, плазма агымынын ылдамдыгы 1–04 м/сек, п. а. к. 50–90%. 1970-жылдардын башында жогорку жыштыктуу Плазматрондор (индукциялык, сыйымдуулук, жалындык) пайда болду. Жогорку жыштыктуу Плазматрондо электрод жок болгондуктан, плазма таза болот. Плазматрондун кубаттуулугу 106 Вт, температурасы 104 К, агымдын ылдамдыгы 103 м/сек, п. а. к. 50–80% . Плазма агымын берүүчү Плазматрондор металлдардын бетин иштетүүдө, каптоодо, спектроскопияда ж. б. колдонулат. Плазмалык жааны пайда кылуучу Плазматрондор металл кесүүдө, ширетүүдө, эритүүдө колдонулат.
Вальдбург (Вюртемберг)
Калкы - 3051 киши(2013-ж.). . Аянты - 22,7 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 36 079. Мэр — Михель Рёгер.
Тектоникалык райондоштуруу
Тектоникалык райондоштуруу – тарыхый-геологиялык өнүгүүсү, морфологиялык өзгөчөлүктөрү жана комплекстүү геологиялык-геофизикалык, геохимиялык изилдөөлөрдүн негизинде жер кыртышы менен тектоносферада табигый участокторго бөлүү. Пайдалуу кендерди ачууда мааниси зор. Тектоникалык райондоштуруу төмөнкү тектоникалык бөлүктөргө бөлүнөт: тектоникалык структуралар; тектон циклдер менен фазалар, структуралык-формациялык зоналар менен комплекстер, структуралык кабаттар ж. б. Тектоникалык райондоштуруу палеогеографиялык жана палеотектоникалык карталардын маалыматтары кеңири пайдаланылып, ар кандай өлчөмдөгү тектоникалык жана структуралык карталар шарттуу белгилердин жардамы менен түзүлөт. Тектоникалык райондоштуруу жолдорун иштеп чыгууда орус окумуштуулары Карпинский, Наливкин, Шатскийдин жана немец окумуштуулары Штилле, Шухерт ж. б. ролдору чоң.
Ираку (эл)
Тил
Эне тили — ираку. Ал тил Афразия макро-үйбүлөнүн кушит уясына кирет.
Дин
Көпчүлүк жергиликтүү салттуу ишенимдерди карманышат. Калгандары христиандар (католиктер, лютерандар) жана мусулмандар.
Чарбалык иштер
Эркектердин негизги кесиби — мал чарбасы (ири жана майда мүйүздүү мал), аялдардын — кол менен иштетилген тропикалык жер чарба (сорго, элевсина, жүгөрү, буурчак өсүмдүктөрү, жер жаңгак).
Кол өнөрчүлүк
Килемдерди жана себеттерди токуу, терилерди иштетүү, булгаарыдан буюмдарды жасоо өнүккөн; жыгачтан оюу, жез буюмдарын жасоо.
Колдонулган адабият
Калиновская, К. П. Ираку // Народы и религии мира / Ред. В. А. Тишков. М.: Большая Российская энциклопедия, 1999. с. 193.
Кожоналиев Байыш Мекишович
Кожоналиев Байыш Мекишович (13. 7. 1948-ж. туулган, Кызыл-Ой кыштагы) - эл агартуунун отличниги (1981), жетекчи кызматкер. Кыргыз мамлекеттик университетинин математика факультетин бүтүргөн (1971). 1956-66-жылдары Москва районунун Александровка кыштагындагы орто мектепти аяктаган.
Эмгек жолун 1971-72-жылдары Калинин районунун Фрунзе орто мектебинде математика мугалими болуп баштаган. Андан соң Суусамыр орто мектебинин мугалими (1972-76), кийинчерээк Суусамыр жатак мектебинин башчысы болгон. 1977-81-жьшдары Панфилов районунун 8-Март жана 1981-85-жылдары Жайыл районундагы Суусамыр орто мектебинин директору болуп иштеп, үч кабаттуу мектептин курулушуна зор салым кошкон.
Ардактуу эс алууга чыкканына карабай мектепте эмгектенип келүүдө. Райондук жана элге билим берүү бөлүмдөрүнүн ардак грамоталары менен сыйланган. Кырбаш уруусунан.
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Салык ставкасы
Салык ставкасы — салык алуу бирдиги менен эсептелген салыктын көлөмү; б. а. салык алынуучу объектинин нарктык үлүшү; салык түрүндө төлөнөт же салыктын көлөмү салык алына турган объектинин көлөмүнө, жер аянтына, бөлөк бирдиктер боюнча эсептелүүчү товардын саны менен салмагына жараша өлчөнөт. Эгер салык кирешеден акчалай алынса, анда салык ставкасы транспорт каражаттарындагы кыймылдаткычка (моторго) орногон поршендин см3 көлөмүнө жараша коюлат. Туруктуу салык ставкасы түшкөн кирешенин көлөмүнө (реалдуу салык) карабай абс. суммадан айырмаланып турат; ал эми бирдей проценттеги пропорциялуу (теңдеш) ставка болсо, кирешенин көлөмүнө карабай эле алынат; Прогрессивдүү ставка кирешеден түшүүчү салыктын өсүшүнө жараша жогорулап (прогрессивдүү салык), ал эми регрессивдүү салык ставкасы кирешенин көбөйүшүнө жараша азайып турат.
Шалбаачылык
Шалбаачылык -  өсүмдүк өстүрүүчүлүктүн бир тармагы, табигый жана эгилме чабынды менен жайыттан тоют даярдоонун теориялык негизин иштеп чыгуучу илим. Шалбаачылыктын негизги продукциясы - чөп, сенаж, жашыл тоют. КМШ өлкөлөрүндө тоют шалбаадан башка саздак жер, талаа, чөлдөн да даярдалып, Шалбаачылык туруктуу тоют базасын түзүүдө маанилүү роль ойнойт. Шалбаачылыктын негизги милдети - табигый тоютка жарамдуу жерди жакшыртуу, түшүмдүүлүгүн арттыруу, эгилме чабынды жана жайыт түзүү, натыйжалуу пайдалануу. Шалбаачылык талаачылык жана мал чарбачылыгына тыгыз байланыштуу. Шалбаачылыкиштери шалбааны жакшыртуу, бадал жана таштан тазалоо; суу режимин жөнгө салуу, такыр жерге чөп сээп, аны азыктандыруу жана кайтадан айдап, дан жана чанактуу өсүмдүктөрдү себүү жолу менен жүргүзүлөт. Шалбаачылык Австралия, АКШ, Улуу Британияда, КМШ өлкөлөрүндө, а. и. Кыргызстанда жакшы өнүккөн. Кыргызстанда Шалбаачылык боюнча илимий изилдөөнү Кыргызстан жайыт жана тоют технология ИИИде жүргүзүлөт.
Тектоникалык структура
Тектоникалык структура – жер бетинде тоо тектердин закон ченемдүү жайгашуу формасы.
Утика (Миннесота)
Утика (Миннесота) (Utica) — Миннесота штатынын Winona округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 291 киши. Болжолдуу аянты - 2.4 км². FIPS коду — 27-66424.
Инк падышачылыгы
Инктер, инка – 11-16-кылымда азыркы Перу аймагында жашап, Түштүк Американын батышындагы Тауантинсуйу мамлекетин түзгөн индейлердин этностук тобу. «Инка» (Сапа Инка Жалгыз Инка) алгач кечуа урууларынын биринин уруу башчысынын титулу болгон, кийин бул аталыш менен бүт уруу аталган деп божомолдонот. Инктер Түштүк Америкада эң байыркы цивилизациялардын бирин түзгөн. 14-кылымдын аягы 15-кылымдын башында Куско өрөөнүндө Инктердин калкы 20-30 миң кишиден турган алгачкы мамлекети Тауантинсуйу (1438) түзүлгөн. 1438-63-ж. Пачакути чанкаларды талкалап, башкы бийликке ээ болгон жана коңшу аймактарды (Колья, Лупака мамлекеттик бирикмелерди), уулу Тупак Юпанки (Топа Инка Юпанки) Чимор мамлекетин, Перунун борбордук жана түштүк жээктериндеги майда мамлекеттерди жана мамлекеттик бирикмелерди, Боливиянын батыш жана түштүкбатышын, Аргентинанын түндүк-батышын жана азыркы Эквадор, Чилинин түндүк аймактарын басып алган. Элдин саны 9 млнго жетип, мамлекеттин аймагы түндүктөн түштүккө 4000 кмге жеткен. Дыйканчылык жана балык уулоочулук менен кесиптенип, кол өнөрчүлүк (кездемени көркөмдөп токуу, чоподон оймо-чиймелүү карапа идиштерин, металл буюмдарын, аялдардын алтын сөлөкөттөрүн жасоо жана башкалар) жана соода өнүккөн. 11-кылымда Куско өрөөнүндө эрте инк Кильке маданияты пайда болуп, 14-кылымдан кошуна өрөөндөргө тараган. 15-16-кылымда архитектуралык курулуштар (Инктердин архитектурасынын шедеври болгон Мачу-Пикчу резиденциясы, Кускодогу (мамлекеттин борбору) күн храмы, Саксауаман, Писак сепилдери, ак сарайлар, обсерваториялар, амфитеатрлар жана башкалар) курулган. Инктердин салттуу оозеки мадты болгон. Поэзия, музыка жана бий жогору бааланган. Акындар жана музыканттар өзүнчө касталарды (аравикуна) түзүп, Кускодо музыкалык мектептер ачылган. 1532-ж. Инктер мекендеген аймакты испандар басып ала баштап, колониялаштырууда мамлекетин талкалап, цивилизацияны жок кылышкан.
Кожомкулов Муктар
Согуштан кайткандан кийин 8-Март негизги мектебинде мугалим, кийинчерээк директор болуп эмгектенген (1943-51). Ал С.Мырзакматов атындагы орто мектепте мугалим болуп иштеп жүрүп (1951-80), ардактуу эс алууга кеткен. Өрөөндөгү жаш өспүрүмдөргө билимтарбия берген алгачкы мугалимдерден. Жаныш уруусунан.
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Пентлинг
Пентлинг (Pentling) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Пфальц административдик округуна карайт. Регенсбург районуна кирет.
Салык системасы
Салык системасы — мамлекетке төлөнгөн салыктардын жыйындысы жана алардын түрлөрү; ошондой эле аны чогултуп пайдалануунун жолдору. Салык системасы негизинен салык органдарын, ошондой эле түз жана кыйыр салыктарды камтып; 1) салык субъекттерин (салык төлөөчүлөр);
2) салык объекттерин;
3) салык базасы;
4) салык ставкасы;
5) салык женилдиктери;
6) салык төлөмү;
7) салык жүгү жана башка салык системасын түзүүнүн негизги принциптери:
Сорвиха (Бир району, Башкыртстан)
Сорвиха — Башкыртстандын Бир районундагы айыл, Калинников айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 96 киши. Почта индекси — 452464, ОКАТО коду — 80213816004.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Бойл (Миссисипи)
Бойл (Миссисипи) (Boyle) — Миссисипи штатынын Bolivar округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 720 киши. Болжолдуу аянты - 2.6 км². FIPS коду — 28-08180.
Салык тарифи
Салык тарифи — белгиленген нормада же процентте көрсөтүлгөн салык өлчөмдөрүнүн иреттелип, тартипке келтирилген тизмеси. Салык ушул тизмеде көрсөтүлгөн тарифке же болбосо коюлган ставка боюнча товарлардын түрүнө ылайык салынат. Салык өлчөмүнүн эң эле иреттелип типке салынганы - бажы тарифи.
Шакирт
Шакирт -  устанын үйрөнчүгү; анын кесибин улантуучу. Зергерчилик, жыгаччылык ж. б. сыяктуу кол өнөрчүлүк кесиптин белгилүү бир тармагын Шакирт үйрөнүп, аны терең өздөштүрүп, айрым учурда устатынан да озуп кеткен учурлар кездешет. Ошондон улам эл ичинде «устатынан шакирти өтүптүр» деген сөз калса керек.
Вилладж оф Гудрич
Вилладж оф Гудрич (Village of Goodrich) — Мичиган штатынын Genesee округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1353 киши. Болжолдуу аянты - 6.2 км². FIPS коду — 26-32980.
Сенька-Яга
Сенька-Яга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Ярбияга дарыясынын оң жээгинен 51 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 10 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двина-Печора бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы болмайды, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Bala Turkvizyon 2015
Turkvizyon ыр сынагы 2015 (Bala Türkvizyon Türk Dünyası Şarkı Yarışması 2015 —  сынактын алгачкысы, Сынак Түркиянын борбору Стамбул шаарында өттү.
Рөмштедт
Рөмштедт (Römsted) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Ильцен районуна кирет.
Калкы - 787 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 18,97 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 60 017. Муниципалитеттин башчысы — Бернд Людерс.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Салык төлөмү
Салык төлөмү - утурумдук салык төлөө [буга бардык жыйымдар, мамлекет бажы алымдары (пошлина) жана башка милдеттүү төлөмдөр кошулат]; ошондой эле КРдин мамлекет бюджетине төлөнүүчү айып төлөмдөрүн ырастаган документ.
Плазмодийлер
Плазмодийлер (Plasmodium) – мите, жөнөкөйлөрдүн гемоспородийлер түркүмчөсүндөгү уруусу – Омурткалуу жаныбарлар менен кишинин безгек оорусунун козгогучу. Плазмодийлерди безгек чиркейи (негизги ээси) - анафлекстер алып жүрөт. Ал жаныбарды чакканда (канын соргондо) шилекейи менен Плазмодийлердын спорозоиди кан тамыр эндотелийине же боор клеткаларына өтөт. Ал жерде жыныссыз көбөйүп (шизогония), бир ядролуу майда көптөгөн клеткаларды – мерозоиттерди пайда кылат. Мерозоиттер ткандарда жыныссыз көбөйүүнү бир нече жолу кайталайт же канга өтүп, эритроцитке кирип, ал жерде да шизогония жүрөт. Мында гамонттор пайда болот; эритроциттер бузулат. Алар чиркей кан соргондо ичегисине кирип, макрожана микрогаметаларды пайда кылат. Гаметалар кошулуп, зиготага, ал чиркейдин карын капталы аркылуу өтүп, ооцистага айланат. Плазмодийлердин ооцистасында 10 миңге чейин спорозоиттер пайда болуп, андан кийин ал жарылып, спорозоиттер чиркейдин дене көңдөйүнө чыгат, андан гемолимфа агымы менен шилекей безине келет. Чиркей жаныбар жана кишинин канын соргондо алар аралык ээсине жугат. Плазмодийлердин 60тан ашык түрү белгилүү. 4 түрү кишиде мителик кылат.
Монтерей (Массачусетс)
Монтерей (Массачусетс) (Monterey) — Массачусетс штатынын Беркшир округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 934 киши. Болжолдуу аянты - 70.8 км². FIPS коду — 25-42460.
Инкубатор
Инкуватор (лат. incubatio жөжө чыгаруу) – куш жумурткасынан жөжө чыгаруучу аппарат. Секциялуу, бөлмөлүү жана шкафтуу инкуваторлорго бөлүнөт. Тропик өлкөлөрүндө жылууланган идиш, меш жана башкалар түрүндөгү жөнөкөй инкуваторлор илгертен эле белгилүү болгон. Алгачкы инкуватор 19-кылымда Европада жана АКШда чыгарылган. СССРде инкуватор 1928-жылдан жасала баштаган. Инкуватордо туруктуу режим сакталып, жумуртканын 95%тейинен жөжө чыгат. Анда температура, нымдуулук, жумуртканы которуштуруу жана башкалар процесстер автоматтык түрдө башкарылат. Инкуватордун негизги бөлүктөрү: корпус-термостат; ал айрым үч же алты инкубациялык камерадан турат, ар бир камера автономдуу электр аппараттары менен жабдылган, ал камераны автоматтык түрдө жылытып, желдетип, нымдуулукту текшерет; камераны жылдырып туруучу механизмдер; жылытуу системасы; ным жана аба алмаштыргыч; муздаткыч; башкаруу жана электр менен жабдуу механизмдери. КМШ өлкөлөрүндө үй куштарынын бардык түрүнүн жумурткасын инкубациялоочу «Универсал», «Кавказ», «Рекорд» сериясындагы инкуваторлор чыгарылат.
Менсплейнинг
Менсплейнинг (англ. mansplaining) - бул "(эркектин) аялга, анын сурабаганына карабастан, бир нерсени кемсинткен жана өтө жөнөкөйлөтүлгөн түрдө түшүндүрүү же комментарий берүүнү"  билдирет. Бул сөз man (англ. "'эркек") жана explaining (англисче "түшүндүрүү") сөздөрүнөн түзүлгөн. Менсплейнингтин тамыры эркек аялга караганда билимдүүрөөк болушу мүмкүн деген божомолго негизделген. Бул терминди, башында, эркектердин аялдарга камкорсунуп сүйлөгөнүн айтышса, акыркы мезгилде андан кеңири мааниде, жынысына же жашына карабастан бир адамдын башка адамага камкорсунуп же анын билимин кемсинтип сүйлөгөндө колдонула баштады. 2010-жылы менсплейнинг New York Times, 2014-жылы Oxford тарабынан "Жылдын сөздөрүнүн" бири катары аталган. Америкалык диалект коому 2012-жылы Mansplainingди "эң чыгармачыл" жаңы сөз катары көрсөткөн.
Колдонулушу
Ал - эркектин, аял жөндөмсүз же аз билген деген божомолу менен, аялга карата кемсинткен мамилеси. Бул термин, эркек, алдын-ала эле аялдын кандайдыр бир маселени же көйгөйдү түшүнүүсү мүмкүн эместигин болжолдогон кырдаалдарда колдонулат. Бул сөз эркектин теманы аялга караганда жакшыраак түшүнөрүн көрсөткүсү келип, өзүн мактоо максатында сүйлөшүү жүргүзгөн жагдайларда да колдонулат.Эркек аялга караганда адатта билимдүүрөөк деген сексисттик божомолдорго негизделген гендердик маселелерге түздөн-түз байланыштуу.
Келип чыгышы
2014-жылы Ребекка Солнит "Эркектер мага кантип жашоону үйрөтөт" деген жети бөлүктөн турган китебин басып чыгарган. 2008-жылы чыккан ошол эле аттуу макаласы дагы бул китепке кирген. Солниттин китеби да эркектердин менменсинип сүйлөшүү адатына арналган.
Сын
Терминди колдонуунун зарылдыгы талаш-тартыштуу. "Эки толук торт" ("Two Whole Cakes") блогунун автору, Лесли Кинел, "Эмне үчүн менден менсплейнинг терминин эч качан укпайсыңар" деген макаласында бул аныктаманы "бир тараптуу" жана "кош стандарттарга ээ" экенин жазган. Журналист өзүнүн айткандарын жеке жашоосунан мисалдар менен тастыктап, күйөөсү Лесли өзү деле билген нерселерди көп айтканын жазат. Кинелдин айтымында, анын күйөөсү аялын кемсинтүү үчүн эмес, маалымат берүү максатында жасайт. Мындай жүрүм-турум эки жыныста тең байкаса болот, дейт.
Журналист Кэти Юнг “Патриархат өлдүбү?” деген макаласында, "менсплейнинг" термини "гендерге негизделген ачык жана текебер аргументтер үчүн" деп жазат. Юнг New Republic гезитинин башкы редактору Нора Каплан-Бриккер дагы менсплейнинг үчүн айыпталган деп термин аялдарга да колдонулуп жатканын белгилейт. Бул “менсплейнинг” деген сөздүн акырындап баштапкы маанисин жоготуп баратканынын далили.
Йорк (Мэн)
Йорк (Мэн) (York) — Мэн штатынын Йорк округуна караган АКШ шаары.
Ухтспринге
Ухтспринге (Uchtspringe) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Штендаль районуна кирет.
Калкы - 1385 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 10,74 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 90 560. Муниципалитеттин башчысы — Зигмунд Лөзер.
Висвайлер
Висвайлер (Wiesweiler) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кузель районуна кирет.
Калкы - 422 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,33 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 36 104. Муниципалитеттин башчысы — Ингфрид Клар.
Шалбаа буурчагы
Шалбаа буурчагы (Lathyrus) -  өсүмдүктөрдүн чанактуулар тукумунун уруусу. Бир жана көп жылдык чөп. Европа, Азия, Түндүк-Батыш Африкада 100, КМШ өлкөлөрүндө 60, Кыргызстанда 11 түрү белгилүү. Эгилме 8 түрү өстүрүлөт. Негизги сабагында жалбырак өспөйт. Сабагы төрт кырдуу, бийиктиги 15-20 см (1,52 мге чейин); башка өсүмдүккө жармашып, оролуп өсөт. Каптал бутактары негизги сабагынан узун. Жалбырагы сүйрү, бир же 2-4 жуптуу. Ton гүлү ак, сары, саргыч кызыл, кызгылт көк. Мөмөсү - кош канаттуу чанак, уругу түрдүү чоңдукта. Көпчүлүк түрү тоют өсүмдүгү. Кургакчылыкка чыдамдуу; жаанчыл жылы жакшы түшүм берет. Эгилме Ш. б. дан, көк тоют жана чөп алуу үчүн өстүрүлөт. Судан чөбү менен аралаш эгилгенде жылына эки чабылат. Кээ бир түрүнүн (Венеция Шалбаа буурчагы) саны азаюуда.
Альт-Шверин
Альт-Шверин (Alt Schwerin) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Мүриц районуна кирет.
Калкы - 564 киши(2013-ж.). . Аянты - 44,56 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 56 004. Муниципалитеттин башчысы — Вольфганг Хольбе.
Плазмолиз
Плазмолиз (грекче plasma – чапталып жасалган, формага келтирилген жана lysis – эрүү, бөлүнүү, бузулуу) – өсүмдүк клеткасынын суусун көп жоготкондо цитоплазманын көлөмү кичирейип (чүрүшүп), кабыктан ажырашы. Клетканы гипертониялык (осмос басымы клетканыкынан жогору) эритмеге салганда, клеткадан суу диффузияланып, сырткы эритмеге чыгат да, кабык менен протопластын ортосунда боштук пайда болот. Плазмолиз – тургорго карама-каршы кубулуш. Негизинен бул кубулуш тирүү гана клеткаларда жүрөт. Айбанат клеткасын гипертониялык эритмеге салганда жыйрылат. Протоплазманын ажырашынын ылдамдыгына жана деңгээлине жараша, Плазмолиз бир нече түргө бөлүнөт. Узак убакыт Плазмолизге дуушар болгон клетка өлөт, кээ бир учурда тирүү калат, аны суу же гипотониялык (осмос басымы клетканыкынан төмөн) эритмеге салганда баштапкы калыбына келет, бул кубулуш деплазмолиз деп аталат. Плазмолиз эксперименттик цитологияда жана өсүмдүк физиологиясында осмос басымын, сугаруу мөөнөтүн, клеткалардын өткөрүмдүүлүгүн ж. б. изилдөөдө колдонулат.
Инновациялык активдүү ишканалар
Инновациялык активдүү ишканалар – жаңы же өркүндөтүлгөн продуктуларды, технологиялык процесстерди иштеп чыгууну жана өздөштүрүүнү же инновациялык ишмердүүлүктүн башка түрлөрүн жүзөгө ашыруучу ишканалар (кыскасы Инновациялык өнүгүү стратегиясы).
Орледеги Лаусниц-Нойштадт
Калкы - 344 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 8,43 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 75 056. Муниципалитеттин башчысы — Карла Зимон.
Фергана өрөөнү
Баргана (Фергана) өрөөнү, Баргана ойдуңу, Баргана — Орто Азиядагы тоо аралык ойдуң; Өзбек, Кыргыз, Тажик Республикаларынын аймагында жайгашат
Сеньяга
Сеньяга (Сенг, Сенг-Яга, Каменка) — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Баренц деңизи орун алган. Дарыянын узундугу - 71 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Тектоникалык циклдер (этаптар)
Тектоникалык циклдер (этаптар) - тектоникалык процесстердин белгилүү бир ырааттуулугу; узакка созулган мезгилдин ичиндеги жалпы геологиялык жана тектоникалык кубулуштардын закон ченемдүү эвол. өнүгүшү, бүктөлүүлөрдүн жана келки көтөрүлүүлөрдүн өөрчүшү, токтошу, кайталанышы. Тектоникалык циклдер көбүнчө геосинклиналъ аймактарында жакшы байкалат. Циклдердин башталышында жер кыртышы чөгүүгө дуушарланып, терең деңиз чуңкуру пайда боло баштайт. Ага деңиз чөкмөлөрүнүн калың катмарлары топтолот. Суу астында жанартоо тектери, негиздүү жана ультранегиздүү тоо тектер жиреп чыгат. Андан соң тоо тектердин бүктөлүү процесстери жүрүп, тоо кыркалары көтөрүлөт. Кургактык пайда болот. Too аралык ойдуңдарда моласс чөкмөлөрү топтолот. Бул процесс региондук метаморфизм, гранит тектеринин жиреп чыгышы, липарит-базальт эффузия тоо тектеринин жер үстүнө чыгышы ж. б. менен коштолот. Платформада континенттик шарттар деңиз трансгрессиясы менен алмашып, кайра регрессия өкүм сүрөт да, континенттик режим калыптанат. Too тектер үбөлөнүү процессине дуушарланат. Тектоникалык циклдердин орточо узактыгы фанерозойдо 150-180 млн жыл жана андан да узак геологиялык мезгилди камтып, бүктөлүү доорлору менен аяктайт. Америка менен Азияда соңку кембрийге чейинки мезгилде жана фанерозойдо гренвиль (ортонку рифей), байкал (соңку рифей – венд), каледон (кембрий – девон), герцин (девон – пермь), киммерий (триас – юра ), альп (юра – бор – кайнозой) циклдери жүргөн. Циклдүүлүктүн себеби азырынча так аныкталбагандыктан, жердин терең катмарында жылуулуктун топтолушу жана жылуу агымдын көбөйүшү Тектоникалык циклдердин пайда болушу менен байланыштуу деген божомол бар.
Тектонит
Тектонит – метафорфизм тоо теги; алгачкы тоо тектин тектоникалык кыймылдан талкаланып, өтө майдаланып жанчылышынын натыйжасында пайда болуп (милонит жана катаклазит), кээде алардагы тоо тек түзүүчү минералдардын кайрадан кристаллдануусу (филлонит) жүрөт.
Хаббард (Небраска)
Хаббард (Небраска) (Hubbard) — Небраска штатынын Dakota округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 234 киши. Болжолдуу аянты - 0.5 км². FIPS коду — 31-23375.
Болдуин (Миссисипи)
Болдуин (Миссисипи) (Baldwyн) — Миссисипи штатынын Прентис (Prentiss) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3 332 киши. Болжолдуу аянты - 30.0 км². FIPS коду — 28-02700.
Инновациялык инфраструктура
Инновациялык инфраструктура – инновациялык ишмердикти жүзөгө ашырууга көмөк көрсөтүүчү уюмдар (инновациялык-технологиялык борборлор, технологиялык инкубаторлор, техникалык парктар, окуу-ишкердик борборлор жана башкалар адистештирилген уюмдар).
Кожомкул орто мектеби
Мектепти жергиликтүү усталар - Апыш Буланов, Бейшенбай Маадамилов, Жекшенби Кен-жалиев, Чачтыбек Жалиевдер курушкан. Ал эми курулуш материалдарын эл эки-үч бел ашып Көлмө деген жерден атка артып алып келип турушкан. Мектептин курулушуна алгачкы директор Шакен Токтомушев, мугалимдери Текиш Эркегулов, Насыр Байтурсунов ж. б. демилгечилерден болуп, чоң жардам көрсөтүшкөн.
Мектеп адегенде башталгыч, андан кийин жети жылдык, 1968-жылдан орто мектеп. Ушул мектептин негизинде 8Март орто мектеби ачылган. 1994-жылдан Сапарбек Мырзакматов атында. 1927-28-жылы алгач Шакен Токтомушев, андан кийин Насыр Байтурсунов, Муктар Кожомкулов (1981-2007), Уланбек Жусупакматов ж. б. (1945-52) ж. б. жетекчи болушкан.
2007-жылдан Орозаалы Сагынбаев жетектейт. Мектепте 2007-10-окуу жылына карата 23 мугалим (а. и. 21 жогорку, 2 атайын орто билимдүү, 6 эл агартуунун отличниги, бир мугалим Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасын алган) эмгектенип, 188 окуучу билим алууда. Совет бийлиги орногон алгачкы жылдары Кара-Суу деген жерде Суусамыр элинин сабатсыздыгын жоюуну алгачкылардан болуп чал уруусунан чыккан Муратаалы уулу Үсөнаалы уюштуруп, балдарды жер төлөдө окуткан. Алардын ичинде белгилүү инсандар Насыр Байтурсунов, Мансур Зайнидинов, Жусупакмат Данияров, Жакып Чоконов, Аргымбай кызы Турду, Насыр Ысырайылов ж. б. болушкан.
Мектептин учурдагы типтүү имараты планга 2004-05-ж. киргизилип, 2006-ж. буткөрүлгөн. Бул мектептин курулушуна ошол учурдагы Суусамыр айыл өкмөт башчысы С. Төралиев демилгечи болгон.
Колдонулган адабияттар
Суусамыр: Энциклопедия /Башкы ред. Ү. Асанов. - Б.: Энцик. борбору, 2010. - 312 б., илл. ISBN 978-9967-14-076-9
Плакор
Плакор (грекче plax – тегиздик, түздүк) – тегиз же бир аз жантайыңкы мейкиндик. Бул жерде жер астындагы суулар тереңдикте жайгашып, топуракты жууп кетүү же аккумуляция процесси жоктугу менен мүнөздөлөт. Анын негизинде топурак жана өсүмдүк катмары табияттын зоналык мүнөздөмөлөрүн толук түрдө айкалыштырат. Мисалы, дан өсүмдүктөрү менен түрдүү чөп өсүмдүктөрүнүн кара топуракта жайгашышы ж. б. Терминди алгач 1909-ж. орус географы жана топурак таануучусу Г. Н. Высоцкий киргизген. Геоботаникалык жана топурак изилдөөлөрдө кеңири пайдаланылат (Плакор өсүмдүктөрү ж. б.). Плакор топурак жана өсүмдүктөр боюнча ландшафттык зоналардын негизги мүнөздөмөлөрүн берип, географиялык зоналардын чек араларын аныктайт. Ал илимий гана эмес, айыл-чарба, токойчулук, гидротехника ж. б. тармактарда чоң мааниге ээ.
Казакстандын парламенттик шайлоосу 2016
Казакстанда парламенттик шайлоонун алдын ала жыйынтыгы боюнча 3 саясий партия 7 пайыздык босогодон өтүп, жеңишке жетти.
"Нур Отан" партиясы добуштардын басымдуу бөлүгүн топтоп, биринчи орунда турат. Казакстандын коммунисттик эл партиясы жана "Ак жол" партиясы 7 пайыздык босогодон араң өткөнү байкалууда. Ал эми калган 3 партия бул парламентке өтүүгө керектүү көлөмдөгү добуштарды топтой алган жок.
Шайлоонун алдын ала жыйынтыгы төмөнкүдөй:
"Шайлоочулардын тизмесине жалпысынан 9 миллион 791 165 адам кирген. Шайлоого 7 миллион 500 миңге жакын жаран катышты"
Салым
Салым - кошуу, үстөк кылуу. Мекемени уюштурууда ар бир мүчөсүнүн салымы процент менен аныкталат. Калкты иш - салымдарды кабыл алуу жана башка пайдалуу натыйжаларды жетүү үчүн пайда табуу жана (же) жасоо үчүн иш-аракет.
Уэльс (Миннесота)
Уэльс (Миннесота) (Wells) — Миннесота штатынын Faribault округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2343 киши. Болжолдуу аянты - 3.5 км². FIPS коду — 27-69106.