cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Керектөөчүлөрдүн категориясы
Керектөөчүлөрдүн категориясы - жаңы продукцияларды (даяр буюмду) керектөөгө даяр экендигинин классификациясына жооп берүү. Керектөөчүлөрдүн негизги беш категориясы аныкталат:
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Бөрсборн
Бөрсборн (Börsborn) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кузель районуна кирет.
Калкы - 399 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,90 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 36 008. Муниципалитеттин башчысы — Франц Зоммер.
Бодензе (кауым)
Бодензе (кауым) (Bodensee) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Гөттинген районуна кирет.
Калкы - 780 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 7,47 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 1 52 003. Муниципалитеттин башчысы — Фридрих Хеннигес.
Рязанцев Сергей Николаевич
Рязанцев Сергей Николаевич (1906-ж. т., Тверь губ.) - советтик экон. географ, географиялык илимд. доктору, проф. (1968).
ММУну бүткөн (1932). 1941- 66-ж. СССР ИАнын Географиялык институтунда улук илимий кызматкер. 1966-жылдан Москва обл. пед. институтунун экон. география кафедрасына башчы. Негизги эмгектери Кыргызстаннды, Казакстандын түштүк райондорун, ошондой эле бүтүндөй Орто Азиянын экон. географиясын изилдөөгө арналган.
Ал Кыргызстанда (СССР ИАнын Кыргыз филиалында) география боюнча тунгуч илимий изилдөө бөлүмүн («экономикалык географиялык топ»; кийин Кыргыз ССР ИАнын экон. сектору болуп кайра түзүлгөн) түзүүнүн демилгечиси болгон. Кыргызстандагы илимпоз-географтарды даярдоого чоң салым кошкон.
Грэнби (Коннектикут)
Грэнби (Коннектикут) (Granby) — Коннектикут штатынын Хартфорд (Hartford) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 11 088 киши. Болжолдуу аянты - 105.7 км². FIPS коду — 09-32640.
Органикалык бирикмелерди галогендөө.
Органикалык бирикмелерди галогендөөдөн ар түрдүү класстагы (алифаттуу, карбоциклдуу жана гетероциклдүү) галогендуу бирикмелер алынат. ООрганикалык бирикмелерди галогендөөнүн ичинен хлорлоо чон мааниге ээ.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Хюккесваген
Хюккесваген (Hückeswagen) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Көльн административдик округуна карайт. Обербергиш районуна кирет.
Калкы - 15643 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 50,46 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 3 74 016. Мэр — Уве Уфер.
Таун оф Уиллиамспорт (Мэриленд)
Таун оф Уиллиамспорт (Мэриленд) (Town of Williamsport) — Мэриленд штатынын Вашингтон округуна караган АКШ шаары.
Вельфесхольц
Вельфесхольц (Welfesholz) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Мансфельд районуна кирет.
Таун оф Уиллиамспорт (Мэриленд)
Калкы - 1868 киши. Болжолдуу аянты - 2.8 км². FIPS коду — 24-85100.
Вельфесхольц
Калкы - 210 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 3,9 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 87 455. Муниципалитеттин башчысы — Эдгард фон Штромберг.
Франценхайм
Франценхайм (Franzenheim) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Трир-Саарбург районуна кирет.
Гимназия
Гимназия (грекче gymnаsion) – 1) жалпы билим берүүчү орто окуу жайы. Негизинен гуманитардык билим берет жана окуучуларды Жогорку окуу жайларга кирүүгө даярдайт; 2) окуучуларды жөндөмүнө жараша терең, профилдүү, жиктелген окутууну жүзөгө ашыруучу жалпы орто жана кошумча билим берүүчү мекеме. «Гимназия» термини Байыркы Грециядагы мамлекеттик окуу-тарбия мекемелери гимнасий дегенден алынган. 1538-ж. Францияда ачылган орто мектеп гимназия деп аталган. Россияда гимназия адегенде 1726-ж. Петербургда, кийин 1755-ж. Москва университетинин алдында, 1758-ж. Казанда ачылган. Россияда 19-кылымдын 60-жылдарында аялдар гимназиясы пайда болгон. Анда коомдук жана табият илимдери окутулган. Кыргызстанда гимназия 1990-ж. Бишкек шаарындагы № 5 жана № 6 мектептердин базасында ачылган. 2006-ж. республикада 100дөн ашык гимназия болгон.
Коринфтик ордер
Коринфтик ордер – грек системасындагы үч ордердин ичинен эң жеңили жана сымбаттуусу. Винченцо Скомоцци (1615) жана кийинки авторлордун айтканына ылайык К. о. эң жеңил деп эсептелинет жана ошого ылайык суперпозицияда жогорку орунду ээлейт. Бирок мурунку авторлор (Андреа Палладиону кошуу менен, 1570) К. о-ди композиттик ордерге салыштырмалуу оор деп эсептешкен жана ушуга ылайык анын суперпозиция менен анын пропорцияларындагы ордун аныкташкан. Коринфтик базаны эки торустун (үстүнөн жана астынан) ортосунда жаткан (валик менен салынган) эки скоция түзөт. Каннелюрлар жолчолорго бөлүнгөн. Коринфтик капитель өзүнүн барпайган кооз формасы менен айырмаланып турат: ал жалбырактар менен жабылган, бийик коңгуроодон жана анын үстүндө жаткан кооз профилденген абакадан турат. Архитрав вертикалы боюнча үч фасцияга бөлүнгөн: фриз, эреже катары, жасалгаланган үзгүлтүксүз тилкени түзөт, бирок кээ бирде анын чекелерин триглифтер менен бөлгөн варианты да колдонулат. Кооз карниз дентикулдар менен же көбүрөөк алынуучу плитаны кармап туруучу модульондор менен кооздолгон. Витрувийдин (биздин заманга чейин I к.) заманынан бери эле архитектуралык-теориялык трактаттарда коринфтик колоннаны сулуу кыздын образы менен түшүндүрүшөт (интерпретациялашат), ал эми ордер анын тазалыгы менен назиктигинин чагылдырылышы. Ошондуктан аны милдети боюнча символикалык мазмун менен тике же кыйыр байланышкан курулуштарда пайдаланышкан. Көп кабаттуу курулуштарда коринфтик жеңил ордер көбүнчө жогорку позицияны ээлеген.
Органикалык дүйнө
Органикалык дүйнө - Жердин биосферасында жашоочу тирүү организмдер.
Ал киши, жаныбар, өсүмдүк жана микроорганизмдерден түзүлөт. Органикалык дүйнөнун айрым бөлүктөр (жа­ныбар, өсүмдүк ж. б.) тиричилик процессинде өз ара жана орг. эмес заттар менен бирге аракеттенет
Изен
Изен (Isen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Эрдинг районуна кирет.
Калкы - 5293 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 43.78 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 77 123. Муниципалитеттин башчысы — Зигфрид Фишер.
Жалтыркан (кохия) - жер шарына кенири тараган осумдук. К.К.Юдахиндин создугундо ушундай аталыш менен берилген.
Тышкы шилтемелер
Список второстепенных географических объектов Арды
Хөгсдорф
Хөгсдорф (Högsdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Плөн районуна кирет.
Калкы - 416 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 10,92 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 57 027. Муниципалитеттин башчысы — Клаус-Петер Клазен.
Эпфинген
Эпфинген (Öpfingen) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Тюбинген административдик округуна карайт. Альб-Дунай районуна кирет.
Калкы - 2293 киши(2013-ж.). . Аянты - 8,88 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 25 093. Мэр — Карл Люддекке.
Рединг Милл (Миссури)
Рединг Милл (Миссури) (Redings Mill) — Миссури штатынын Newton округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 151 киши. Болжолдуу аянты - 0.5 км². FIPS коду — 29-60986.
Волгоград көпүрөсү
Волгоград көпүрөсү
Волгоград көпүрөсү — Волгограддагы Волга дарыясы аркылуу өтүүчү көпүрө үчүн жол курулуштарынын комплексине кирген автокөпүрө.
Тарых
''Курулуштун заказчысы “ВОП Волгоградоблстройинвест” МКК, башкы подрядчы – “Волгомост” ААК. Курулуштун техникалык-экономикалык негиздемеси 1993-жылы башкы долбоорлоочу «Гипротрансмост» институту тарабынан иштелип чыккан. Көпүрөнүн курулушу 1996-жылы башталган. Кабыл алынган классификация боюнча Волгоград көпүрөсү "класстан тышкаркы" деп аталган көпүрөлөрдүн бири болуп саналат. Узак убакыт бою бул объект узак мөөнөттүү курулуш көпүрөлөрүнүн катарына кирген. Себеби, федералдык каржылоонун жетишсиздиги. 2005-жылдын башына карата каржылоонун төмөн ченинен улам курулуштун биринчи этабынын бардык жумуштарынын 40%ы гана бүткөрүлгөн.''
''2004-жылы Волгоград көпүрөсү Федералдык жолдор 2002-2010 программасынын өзүнчө бөлүгүнө киргизилген. Курулушу 10-15 жылга созулган ушул сыяктуу алгачкы 17 объектинин катарына кирди. Волгоград көпүрөсү техникалык жактан эң татаал объекттердин бири. Бул чакан программа класстан тышкаркы көпүрөлөрдүн курулушун аяктоо жана аларды ишке киргизүүнү камтыйт. 2008-жылдын башында ошол эле жылдын декабрь айы андагы трафик үчүн ачылган күн деп жарыяланган. Сентябрь айында эле ачылыш 2009-жылдын сентябрына жылдырылды''
''2009-жылдын 10-октябрында көпүрөнүн 1-этабынын 1-старт-ап комплексинин ачылышы болгон. Ачылышка вице-премьер-министр Сергей Иванов, президенттин Түштүк федералдык округдагы өкүлү Владимир Устинов, транспорт министри Игорь Левитин, Росавтодордун башчысы Анатолий Чабунин жана губернатор Николай Максюта катышты.
2011-жылдын июль айында Волга дарыясы аркылуу өтүүчү көпүрөнүн канал бөлүгүн асфальттоо боюнча иштер жүргүзүлдү. Жумуштун узактыгы үчүн канал бөлүгүндө кыймылдын ылдамдыгы 50 км/саат менен чектелген.''
''2017-жылдын 20-декабрында Ахтуба көпүрөсүнүн I этабынын II ишке киргизүү комплексинин ачылышы болду. Ахтуба аркылуу өтүүчү көпүрөнүн узундугу 6,5 км, анын 2,2си көпүрөлөр, өтмөктөр жана эстакадалар[18]. Көпүрөнүн сол тарабы гана ачылган. 2020-жылдын февраль айында өкмөт Ахтубадагы экинчи көпүрөнү бүтүрүү үчүн аймакка 990 миллион рубль бөлсө, 2020-жылдын июнь айында дагы 127 миллион рубль кошулган[15]. 2020-жылдын 26-июнунда көпүрөнүн оң тарабында кыймыл ачылып, биринчи этаптын II ишке киргизүү комплексинин бардык объектилери толук ишке киргизилди[15], бул айланма жолду түзүүгө мүмкүндүк берди. Волжская ГЭСинин плотинасы.''
Мүнөздүү
Долбоордун структурасы
Өтмөктүн чоң узундугу (29,7 километр)[1][19] жана олуттуу инвестицияларды сарамжалдуу тартуунун экономикалык максатка ылайыктуулугу курулуштун алкагында төрт ишке киргизүү комплексинен турган биринчи этапты бөлүүнү талап кылды:
Краснослободскинин кире беришине сол жээкке жакын
сол жээк эстакадалык бөлүгү менен Волга аркылуу көпүрө, узундугу 2514 м.
шаардык автомобиль жолдорун жана темир жолдорду кесип өтүү
II Узундук шоссе менен кесилишет - Мамаев Курган участогунун кесилиши
2 комплекс
Ахтубадагы көпүрө, узундугу 1440 м.
оң жээктеги эстакадалык көпүрө
иштеп жаткан Волжский-Ленинск шоссе жолуна жанаша сол жээк
I жана II учуруу комплекстеринин, анын ичинде суу каптаган көпүрөлөрдүн жана жол түйүндөрүнүн ортосунда сол жээкке жакындоо
4 комплекс
Оң жээктин аягы Волга аркылуу өтүүчү көпүрөгө өтүүчү узундуктагы магистралдын IIден IIIсүнө чейинки аралыктар менен
''Көпүрөнү куруунун 1-этабынын I этабынын I старттык комплекси Мамаев Кургандан башталып, азыркы «Мр. Краснослободск - р. Волга-Ахтуба жайылмасындагы Средняя Ахтуба селосу.''
Волга аркылуу өтүүчү көпүрө
''Долбоорду ишке ашыруунун зарыл шарты тазалоо курулуштарын куруу жана жашылдандыруу болуп саналат. Экологдордун талабына ылайык, көпүрөдөн бардык агын суулар чогулуп, жок кылынат. Мындан тышкары, куруучулар Волга-Ахтуба жайылмасынын уникалдуу экосистемасын дагы бир жолу бузбоого кам көрүшкөн[9]. Бирок, ошого карабастан, көпүрөдөн өтүп бара жатып, суу сактагычтардан агынды суулар түз эле жайылмага кантип сордурулуп жатканын мезгил-мезгили менен байкоого болот.
Көпүрөнү курууда эки жээкте жүзгө жакын жеке менчик үйлөрдү бузууга туура келген. Бул Волгограддын Борбордук районуна, Волгоград облусунун Среднеахтубинский районунун Кундуздар чарбасына жана Краснослободский токой питомнигине таасирин тийгизген[22].''
''Чындыгында, Волгадагы көпүрөнүн өзүндө төмөнкү аралык схемасы бар: 86,6 × 2 + 126,0 × 3 + 155,0 × 3 + 126,0 + 69,0 м [23], демек, анын узундугу 1212 метрди түзөт.
II ишке киргизүү комплексине келсек, маршрут Волжский - Средняя Ахтуба жолу аркылуу өнөр жай аймагына Волжский айланып өтүүчү жолду куруу перспективасы менен өтүп, Ахтуба багытында таяныч дубалдары бар жээк түрүндө жасалган. жана турак жай аймагындагы бийиктиги үч метрден сегиз метрге чейин ызы-чуу тосмолору.Эңкейиштен дарыянын четине түшүп, жалпы узундугу 2,1 км болгон эстакада тибиндеги көпүрөгө өтөт. Мындан тышкары, экологиялык себептерден улам (токойду кыйып, сел сууларына эркиндик бербөө үчүн) эстакадалык көпүрө сол жээктен Средняя Ахтуба – Краснослободск автожолу менен кесилишке чейин уланып, ал жерде кыймыл үчүн жол түйүнү курулган. бардык багыттар [24].''
Мааниси
Волгоград көпүрөсү Волгоград транспорттук түйүнүн комплекстүү өнүктүрүү программасынын негизги объектилеринин бири, ошондой эле орусиялык маанидеги эң ири транспорттук инфраструктура объектилеринин бири [25].
''Россиянын Илимдер академиясынын Системалык анализ институтунун (ИСА) корутундусуна ылайык, Волгограддын жанындагы Волга аркылуу өтүүчү көпүрө “жалпы коомдун көз карашынан да, эл көз карашынан да өтө эффективдүү объект болуп саналат. коммерциялык кызыкчылыктарга көз карашта». Жаңы көпүрөнүн жардамы менен Волжская ГЭСинин дамбасындагы кыймылдын интенсивдүүлүгү чекке жеткен транспорттук жүк азаят[6].''
''Жаңы көпүрө федералдык жолдорду, шаардык транспорттук каттамдарды түшүрүү жана Орто Азия республикаларына, Астрахань жана Саратов шаарларына чыгууну камсыз кылууга арналган. Жаңы Чыгыш-Батыш транспорт коридорун, Волга-Дон жолун түзүү жана Волгоград областында жана Түштүк федералдык округда негизги транспорттук көйгөйлөрдү чечүү зарыл[26].''
Бий көпүрө
''2010-жылдын 20-майында саат 17:47ден 19:30га чейин көпүрөнүн аралыгы вертикалдуу титирөөлөрдү жасаган. Саат 18:30да Жол кайгуул кызматы көпүрөдөгү унааларды жаап салган. Көпүрөдө муниципалдык куткаруу кызматынын, ӨКМдин облус боюнча башкы башкармалыгынын кызматкерлери иш алып барышып, Саратовдон адистер келгенге чейин унаа кыймылы жабылган. Кийинки изилдөөдө эч кандай мүчүлүштүк, тротуардын жана тирөөчтөрдүн бузулгандыгы аныкталып, көпүрө пайдаланууга даяр экенин көрсөттү. Бийиктиктин 30дан 100 смге чейин олку-солку болушуна шамалдын олуттуу жүгү себеп болгон, анын кесепетинен көпүрө резонанска учураган деген версия дароо эле айтылды [3].''
25-майда эртең менен майда таш жүктөлгөн оор жүк ташуучу унаалар сыноодон өткөндөн кийин көпүрөдө жүргүнчүлөрдү ташуучу унаалардын кыймылы кайра жанданды[27].
''Окуяга байланыштуу көпүрө расмий эмес "бийлейт" деген аталышка ээ болгон, бардык издөө системалары 2010-жылдын июнь айында "бийлеп жаткан көпүрө" деген суроо үчүн Волгоград көпүрөсүнүн биринчи сабын чыгарышкан. Бул сөз блогдордогу жана форумдардагы интернет кат алышууларда кеңири колдонулат. Белгилей кетчү нерсе, интернеттеги видеофайлдарга жазылган бир топ комментарийлерде мындай амплитудадагы термелүүлөр көбүнчө көпүрөнү кыйратпастан мүмкүн болоруна шектенүү айтылган[28].''
''Окуяны андан ары иликтөөнүн жүрүшүндө термелүүлөрдүн келип чыгышына Карман трассасынын түзүлүшү себеп болгону аныкталган. Термелүүлөрдүн амплитудасы, визуалдык эсептөөлөр боюнча, 35 см болгон, ал эми кийинки кыйроосуз мүмкүн болгон максималдуу 50 см болгон [23].
2010-жылдын 28-июлунда Эсеп палатасынын төрагасы Сергей Степашин президентке 152 миллион рубль өлчөмүндөгү аныкталган мыйзам бузуулар (бюджеттик каражаттарды максатсыз пайдалануу, аларды тендерлерден өткөрүү, ар кандай бир күндүк подрядчыларды пайдалануу) тууралуу маалымат берди. Мындан тышкары, долбоордун өзү баасы дээрлик 1,5 миллиард рублга ашты[29].''
''2011-жылдын ноябрында көпүрөдө[30] амортизаторлорду (титирөө басаңдатуучу) орнотуу аяктады: көпүрө немис компаниясы тарабынан иштелип чыккан ар бири 5200 кг салмактагы ATMD-V-5200 тибиндеги он эки жарым активдүү демпферлер менен жабдылган. Maurer Söhne Швейцариянын мамлекеттик лабораториясы EMPA жана Куралдуу Германия күчтөрү институтунун катышуусу менен. Волгоград бийликтери муну менен көпүрөнүн коопсуз эксплуатацияланышы камсыз кылынды деп ишендиришти[31].''
Перспектива
2020-жылы III ишке киргизүү комплексин куруу үчүн долбоордук документтер иштелип чыккан. Анын узундугу 14,2 километрди түзөт[32].
2022-жылдын башына карата III жана IV комплекстердин курулушу баштала элек.\
Шилтемелер
Волгадагы көпүрө жаңырат, асфальт толкун болуп барат
Волгадагы көпүрө ачык (жеткиликсиз шилтеме) volganet.ru, 14.10.2009, Волгоградда, Волга дарыясы аркылуу көпүрөнүн биринчи стартап комплексинин биринчи этабынын салтанаттуу ачылышы
Тармал-Саз (айыл)
Тармал-Саз — Кыргызстандын Нарын облусунун Кочкор районундагы айыл. Чолпон айыл аймагына кирет.
Волгоград көпүрөсү
Шилтемелер
Биринчи автобус маршруту Волга аркылуу көпүрө аркылуу өтөт (жеткиликсиз шилтеме) volganet.ru, 21/10/2009
Тармал-Саз (айыл)
Калкы
Калкы ― 134 киши (2021-жылы).
Волгоград көпүрөсү
Шилтемелер
Волгоград облусунда Волгадагы көпүрөнүн экинчи стартап комплексинин курулушу кызуу жүрүп жатат v102.ru, 27.11.2009
Жол администрациясы: Business Case (шилтеме жок)
Корпустук живопись
Корпустук живопись (латынча corpus – дене) – коюу, тунук эмес, салыштырмалуу калың боёк катмары менен аткарылган живопистеги техникалык түшүнүк (ал жука катмарлардагы, жарым тунук жана көрүнүп турган живопистен айырмаланат). Эреже катары, термин майлуу живописте колдонулат, к. Лессировка, Подмалёвок макалаларын.
Магниттик агым
Магниттик агым – магниттик индукциянын талаанын туурасынан кесилиш аянтына болгон көбөйтүндүсү магниттик агым деп аталат.
Коровин, Константин Алексеевич
Коровин, Константин Алексеевич (1861–1939) – орус живописчиси. Москвадагы живопись, ийчилик жана зодчество окуу жайында (1875–86) А. К. Саврасов менен В. Д. Поленовдон окуган. 1882-ж. Петербург сүрөт академиясын бүтүргөн. Адегенде Москвада, 1923-жылдан чет өлкөдө иштеген. С. И. Мамонтовдун опера театрында “Аида” (1886), “Садко” (1897), “Юдифь” (1898) операларын, Москвадагы Чоң театрда “Суу периси” (1900) опера жана балеттерин жасалгалаган. 1901–18-ж. Москвадагы живопись, ийчилик жана зодчество окуу жайында окутуучу. А. М. Герасимов, С. В. Герасимов, Б. В. Иогансон, П. В. Кузнецов жана башка андан таалим алган. Чет өлкөдө “Гранд-Опера” (Париж), “Ковент Гарден” (Лондон) жана башка театрларда иштеген. Ал – орус живописиндеги пленэрдин көрүнүктүү чеберлеринин бири. Пейзаждык, портеттик жана жанрдык сүрөттөрдүн автору катары да таанымал (“Түндүк идиллия”, 1886; “Балкон жанында”, 1888-89; “Кышында”, 1894, баары Третьяков гал.).
Ишмухамет (Баймак району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Спирит Лэйк (Айова)
Спирит Лэйк (Айова) (Spirit Lake) — Айова штатынын Дикинсон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 8.7 км². FIPS коду — 19-74415.
Калкы
2010-жылы калкы 4261 киши болгон.
Дэйтон (Миннесота)
Дэйтон (Миннесота) (Dayton) — Миннесота штатынын Hennepin округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 4671 киши. Болжолдуу аянты - 65.2 км². FIPS коду — 27-15022.
Корутунду бөлүк
Корутунду бөлүк (концовка) – китеп графикасында китептик тексттин (же жалпы эле китептин) кайсы бир бөлүмүн бүтүрүүчү, орнаменттик же сүрөттөөчү мүнөздөгү анча чоң эмес композиция. К. б-түн сүрөттөө мүмкүнчүлүктөрү чектелүү, себеби иллюстрацияга өтө жакын келүү менен, ал жасалгалоонун бүтүрүүчү элементи боло албайт.
Органикалык-минерал жер семирткич
Органикалык-минерал жер семирткич - гумин жер семирткичи - органикалык заттары жанa ми­нерал бирикмелери бар жер семирт­кич.
Органикалык-минерал жер семирткич гумин кислотасын же составында ушул кислота бар материалдарды (чым көц, күрөң таш көмүр, балыр, сланец, чириндини) аммиак, фосфор кислотасы, калий туздары менен иштетүүдөн алынат да, составы ар түрцүү болот.
Органикалык-минерал жер семирткич гумофос, гу­мофоска, чым көң-аммиак жер семирткичи (ТАУ), чым көң-минералдуу-аммиактуу жер семирткич (ТМАУ), натрий жанa аммоний гуматы сыяктуу ат менен белгилүү.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Мазина Жульетта
Мазина Жульетта (өз аты-жөнү – Жулия Анна) (22. 2. 1921, Болоньяга жакын, Сан-Жоржо-ди-Пьяно – 23. 3. 1994, Рим, сөөгү Риминиге коюлган) – италиялык киноактриса. Режиссёр Ф. Феллининин аялы. Рим университетинин филология факультетин бүткөн (1943). Окуучу жана студент кезинде ар кандай театрларда Ж. Мазина ырчы, бийчи, скрипкачы жана драмалык актриса катары күчүн сынайт. Жаш сүрөтчү жана фельетончу Ф. Феллини жазган радиоберүүлөргө катышуу менен экөөнүн жарым кылымдык чыгармачылык өзгөчө союзу башталган. Мененын лиризм менен гротескти терең психологизм жана «күлкүлүү» көрүнүштөрдү айкалыштыра алуусу чыгармачылык өзгөчөлүгү Феллининин фильмдеринде толук жана кеңири ачылган. Неореализмден кийинки мезгилдин символуна айландырган: Жельсомина – «Жол» (СССРде «Алар да жолдо жүрүшкөн» деп аталган; Кабирия – «Кабириянын түндөрү» (Канныдагы, Сан-Себастьяндагы ЭКФтердин сыйл.). Актриса Ошондой эле Ф-нин «Варьете оттору», «Ак шейх», «Жульетта жана атыр», «Кесеп», «Жинжер менен Фред» «Европа-51», «Чоң шаар четинде», «Фортунелла» ж. б. фильмдерге тартылган.
Боденфельде
Боденфельде (Bodenfelde) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Нортхайм районуна кирет.
Калкы - 3361 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 20 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 1 55 002. Муниципалитеттин башчысы — Хартмут Кох.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Таун оф Фанкстаун (Мэриленд)
Таун оф Фанкстаун (Мэриленд) (Town of Funkstown) — Мэриленд штатынын Вашингтон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 983 киши. Болжолдуу аянты - 0.9 км². FIPS коду — 24-31100.
Люминесценциялык анализ
Люминесценциялык анализ – түрдүү объектилердин люминесценциясын байкоо аркылуу аларды изилдөө ыкмасы.
Данбюри (Коннектикут)
Данбюри (Коннектикут) (Danbury) — Коннектикут штатынын Fairfield округуна караган АКШ шаары.
Люминесценциялык анализ
Люминесценциялык анализде адегенде изилденүүчү объектинин өздүк жаркыроосу же люминофордун жаркыроосу байкалат. Люминесценциялык анализде фотолюминесценция, катод-люминесценция, хемилюминесценция колдонулат.
Данбюри (Коннектикут)
Калкы - 80893 киши. Болжолдуу аянты - 114.7 км². FIPS коду — 09-18430.
Организмдин картайышы
Организмдин картайышы - биол. закондун негизинде организмин жашына ылайык өзгөрүүсү.
Люминесценциялык анализ
Сандык жана сапаттык химиялык (спектрдик) Люминесценциялык анализде заттын өздүк жаркыроосу катталат. Сандык химиялык Люминесценциялык анализ – аралашмада заттын топтолушу аныкталат. Сандык Люминесценциялык анализдин сезгичтиги өтө чоң (10-10 г/см3) болгондуктан, ал заттын тазалыгын текшерүүдө колдонулат. Сапаттык химиялык Л. а. аралашмадагы кээ бир затты окшоштурууда жана табууда колдонулат. Бул учурда спектрдик прибордун жардамы менен төмөнкү температурада жана илээшкек эритмеде (май) заттын люминесценция спектринде энергиянын бөлүштүрүлүшү үйрөнүлөт.
Организмдин картайышы
Кан тамырлардын капталында кальцийдин кошулмалары көбөйүп, чоюлгуч касиети төмөндөйт, алар ичкерет да, кандын басымы жогорулайт, жүрөктүн согушу акырындайт; газ алма­шуу начарлап, демигүү пайда болот. Тамак сицирууго катышкан бездер зтрофияга учурайт, тиш түшөт, карын кичирейет. Организмдин картайышын түшүндүрүүгө багытталган ЗООге жакын теория бар.
Люминесценциялык анализ
Сорттуу Люминесценциялык анализде люминесценция мүнөзүнө жараша бирдей сезилген нерселер айырмаланат. Бул ооруну диаг-ностикалоодо, үрөн жана өсүмдүктүн илдетке чалдыгышын аныктоодо, кыртыштын органикалык курамын аныктоодо колдонулат. Сорттуу Люминесценциялык анализдин жардамы астында нефть менен газдарды, тоотектерин анализдөө жүргүзүлүп, алардын курамы аныкталат.
Организмдин картайышы
Акыркы теория кибернетика илимине таянын, карылык организм жаралганда эле эволюциялык өзгөрүүгө ылайык программалаштырылган деп түшүндүрөт. Чындыгында эле Организмдин картайышы жок болсо өсүү да жок, эволюциялык өсүү да жок. Ошондуктан генетика программасына байла­ныштуу молекулалар өзгөрүүгө дуушар болуп, акырында картаюуга алып келери шексиз. И. И. Мечни­ков, А. А. Богомолец адамдын өмүрү 120—150 жашка жетиши керек деп эсептешкен, азыр ушул жаштагы адамдар бар. Организмдин картайышы социалдык жана экон. шарттарга байланышат.Экзамен тапшырып тосуп з....л чыкты го шшс
Органикалык химиядагы электрон теориясы
Органикалык химиядагы электрон теориясы - атом түзүлүшүнө негизделип орг. молекулалардагы хим. байланыштардын жаратылышын, реакцияга жөндөмдүүлүгүн жана алардын физ. касиеттерин толугураак түшүндүрүүчү теория.
Люминесценциялык анализ
Люминесценциялык анализ о. эле криминалистикада, калыбына келтирүү иштеринде, дефектоскопияда, гигиенада (ичүүчү суунун сапатын, абадагы зыяндуу заттарды аныктоодо ж. б.) колдонулат. Люминесценциялык анализде колдонулган микроскоп люминесценциялык микроскоп деп аталат.
Органикалык химиядагы электрон теориясы
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Организмдин картайышы
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Майндагы Шварцах
Калкы - 3678 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,11 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 75 165. Муниципалитеттин башчысы — Лотар Нагель.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Венгельсдорф
Венгельсдорф (Wengelsdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Вайсенфельс районуна кирет.
Калкы - 905 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 5,89 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 84 555. Муниципалитеттин башчысы — Зибилле Райдер.
Рэник (Миссури)
Рэник (Миссури) (Renick) — Миссури штатынын Randolph округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 221 киши. Болжолдуу аянты - 0.5 км². FIPS коду — 29-61166.
Мазурка
Мазурка (пол. mazurek – мазовиялык) – поляк эл бийи, Польшанын Мазовия аймагында жаралган. Адегенде поляктардын этногр. бир тобу-мазурлардын бийи болгон, кийин жалпы поляк элинин улуттук мүнөзүн айкындаган, сүйүктүү символдук бийине айланган.
Хюлльхорст
Хюлльхорст (Hüllhorst) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Детмольд административдик округуна карайт. Минден-Люббекке районуна кирет.
Шаар административдик курамы боюнча 8 шаардык районго бөлүнөт.
Китовый
Китовый — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Баренцев деңизи орун алган. Дарыянын узундугу - 11 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — 03.04.00 гидрографикалык бирдикти жээктеген сызыктары менен, анын ичинде Колгуев аралын камтый чектешкен Орусиянын деңиз суулары жана территориялык деңиздеринин чегиндеги Беренц деңизинин аралдары. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезени дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Изманинг
Изманинг (Ismaning) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Мюнхен районуна кирет.
Калкы - 15 389 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 40.19 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 84 130. Муниципалитеттин башчысы — Михель Зедльмайр.
Байыш (Баймак району, Башкыртстан)
Байыш — Башкыртстандын Баймак районундагы айыл, Ишмухамет айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 594 киши. Почта индекси — 453652, ОКАТО коду — 80206825002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Гиндукуш
Гиндукуш - (иранча Хинду Индия жана кух тоо) – Азиядагы тоо системасы. Негизинен Ооганстан менен Пакистандын аймагында. Узундугу 800 кмдей, туурасы 350 кмге чейин. Эң бийик жери 7690 м (Тиричмир чокусу), борбордук жана чыгыш бөлүктөрү башка жерлеринен 4000 мге бийик. Тоолор альп бүктөлүшүнөн пайда болуп, метаморфизмделген байыркы тоо тектерден (сланец, гранит, акиташ ж. б.), ошондой эле мезозой-кайнозойдун чөкмө катмарларынан турат. Тегерек чокулуу орто бийиктеги кырка тоолор чыгышта бийик бөксө тоолорго жана альп тибиндеги рельефтүү, мөңгүлүү (аянты 6,2 миң км2) айрым массивдерге өтөт. Негизги кырка тоолору Баба, Пагман. Гиндкуштун батыш уландысы Паропамиз тоолору. Климаты континенттик, кургак; жылдык жаан-чачыны 300–800 мм (түштүк-чыгышында 1000 ммге чейин). Тикендүү бадал өскөн тоолуу жарым чөл жана кургак талаа, түштүк-чыгыш капталдарында жалбырагы күбүлмө, жазы жана ийне жалбырактуу токой, бийик бөксө тоолордо муздак чөл ландшафттары мүнөздүү.
Эшлэнд (Орегон)
Калкы - 20078 киши. Болжолдуу аянты - 16.83 км². FIPS коду — 41-03050.
Магниттик анизотропия
Магниттик анизотропия – ар кандай багыттар боюнча нерселердин магниттик касиеттеринин бирдей эместиги.
Котормо (сүрөт)
Котормо – көркөм сүрөт практикасында көркөм чыгарманын үстүнөн иштөөнүн баштапкы баскычтарында (этаптарында) колдонулган сүрөттөөнүн негизги контурларын боз кендирге, чекмелик тактага, шыбалган нерсенин үстүнө которуунун механикалык ыкмасы аталат. Сүрөттү которуунун катардагы ыкмалары масштабды өзгөртпөйт, арт жагын атайын боёп алгандан кийин, түп нусканын контурлары чийилип алынат, калька, припорох жасалат. Чоңойтулган масштабда көбүрөөк «сетка боюнча» көз болжом менен тартып алышат, башкача айтканда нускада жана анын үстүңкү бетинде которуу үчүн керек болгон бирдей өлчөмдөгү квадраттарды түзгөн вертикаль менен горизонталь сызыктарды сызып алышат. Живописти реставрациялоодо (кайра калыбына келтирүү) бүт боёк катмарын боёк кыртышы менен (же ансыз) мурунку эскирген негизди жаңы негизге адмаштыруу үчүн көчүрүү К. аталат.
Магниттик анизотропия
Магниттик анизотропиянын пайда болуу себеби заттардагы магниттик моменттерди алып жүрүүчү атомдордун өз ара магниттик аракеттешүүлөрүнөн келип чыгат. Изотроптуу газдарда, суюктуктарда, аморфтуу нерселерде жана поликристаллдуу катуу нерселерде Магниттик анизотропия макромасштабда байкалбайт. Монокристалдарда Магниттик анизотропияя байкалуучу чоң эффекттерди берет жана ар кандай кристаллографиялык багыттарга көзкаранды. Магниттик анизотропия ферромагниттик монокристаллдарда өзгөчө ачык байкалат, анткени мындай кристаллдарда жеңил магниттелүүчү октору болот. Ошол октор боюнча өз алдынча магниттелүүчү ферромагниттик домендер багытталган. Домендин магнит энергиясы минималдуу болгондуктан, октор боюнча магниттелиши жеңил болот. Кээ бир поликристаллдарды механикалык, жылуулук, магниттик жол менен иштеп чыгууда, алар кристаллографиялык же магниттик текстурага ээ болуп, пайда болот.
Керектөөчүлөрдүн рыногу
Керектөөчүлөрдүн рыногу - байланыш тармагы. Кыргыз Республикасындагы байланыш тармагы аралаш экономика системасына багытталган экономикага өтүү учурунда тез өзгөрүүлөрдү башынан өткөрүүгө тийиш. Телекоммуникациялардын азыркы кызмат көрсөтүүлөрүнүн болушу, өзгөчө абоненттердин бизнеси үчүн, өлкөнүн экономикалык өнүгүшүн колдоо үчүн аныктоочу факторлордун бири болуп эсептелет. Айрыкча уюлдук, инновациялык технологиянын бешинчи мууну кеңири жайылгандан баштап, Кыргызстанда зор жылыштар болууда. Мурунку учурда, мисалы, 1998-жылы керектөөчүлөрдүн рыногу алда канчалык аймакта, негизинен, республиканын өрөөндүү райондорунда чачыранды жашаган, болжол менен 3,65 миллион адамды түзгөн калк менен мүнөздөлдү. Бүгүнкү учурда телекоммуникациялык кызмат көрсөтүүлөрдүн деңгээли дагы жогорулады, 4,5-5,0 млн. мобилдик телефондор байланыштын негизин түзөт. Кызмат көрсөтүүлөрдүн басымдуу түрү телефон байланышы болуп эсептелет. Ар кыл өлкөлөрдү салыштыруу теле-фондоштуруунун эң жогорку деңгээлине бай өлкөлөр ээ экендигин көрсөтөт. Азыркы убакта республика кирешеси орто деңгээлдеги бир нече төмөн өлкөлөрдүн тобуна кирет. Ошентип, Кыргызстандын орто деңгээлге чейин өнүгүпгү үчүн өбөлгө түзүү - телефондоштуруунун деңгээлин калктын 100 адамына болжол менен 80-90 мобилдик телефондорго чейин көтөрүү зарыл. Мындан тышкары, өлкөдөгү телекоммуникациялардын жалпы деңгээли экономикалык иш процессинин катализатору болуп эсептелет. Тарыхый мүнөздө карасак, таблицада келтирилген маалыматтар, начар өнүккөн өлкөлөр тургай эң мыкты өнүккөн өлкөлөрдүн көрсөткүчтөрү деле мурунку кылымда абдан начар деңгээлде болгон экен. Азыркы учурда бүткүл республиканын шаардык жана айылдык телефон, жалпы телекоммуникация тармактарын толук модернизациялоо, эксперттердин баасы боюнча, 500 миллионго жакын АКШнын долларын талап кылат. Бирок республикадагы бүгүнкү күндөгү экономикалык абал телекоммуникациялар тармагын зарыл көлөмдө инвестициялоого мүмкүндүк бербейт жана телекоммуникациялар тармагына инвестицияларды тартуунун өтө кабыл алгылыктуу жолдорунун бири телекоммуникациялар секторун акционерлештирүү жана стратегиялык инвесторду тартуу жана ага акциялардын 35-40%ин сатуу менен приватташтыруу формасында мамлекеттен ажыратуу болуп эсептелет. Стратегиялык инвесторду тартуу вариантынын артыкчылыктары төмөнкүлөр: Бирок мындай учурда, мамлекеттик коопсуздук проблемасы негизги проблема болуп калышы мүмкүн, б.а., жогоруда айтылган акцияларды стратегиялык инвесторго сатуу мамлекеттик коопсуздукту камсыз кылуу үчүн таасирдүү чаралардын кабыл алынышынын мүмкүнчүлүгү камсыз кылынган учурда гана ишке ашырылышы мүмкүн.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Хөндорф
Хөндорф (Höhndorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Плөн районуна кирет.
Калкы - 400 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 5,63 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 57 028. Муниципалитеттин башчысы — Хельмут Вихельман.
Гинецей
Гинецей - (грекче gynе – ургаачы, oikion – үй, турак жай) – гүлдөгү бир же көп энеликти пайда кылуучу мөмө жалбыракчалар. Гүлдүн репродукциялык бөлүгү. Мөмө жалбыракчасынын ар биринен өзүнчө энелик пайда болсо, апокарптык гинецей (магнолия, байчечекей, чымылдык), эволюция процессинде бир нече мөмө жалбыракчалары биригип өсүп, бир энеликти пайда кылса ценокарптык гинецей деп аталып, анын негизги үч тиби бар: синкарптык (жоогазын жана лилия), паракарптык (апийим, бадыраң, ашкабак) жана лизикарптык. Бир нече мөмө жалбырактын биригип өсүшүнөн пайда болгон гинецей татаал энелик деп аталат.
Бөрфинк
Бөрфинк (Börfink) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Биркенфельд районуна кирет.
Эрбах (Дунай)
Эрбах (Дунай) (Erbach (Donau)) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан Шаар. Тюбинген административдик округуна карайт. Альб-Дунай районуна кирет.
Бөрфинк
Калкы - 178 киши(2013-ж.). . Аянты - 8,22 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 34 011. Муниципалитеттин башчысы — Моника Шаберт.
Эрбах (Дунай)
Калкы - 13 325 киши(2013-ж.). . Аянты - 63,92 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 25 039. Мэр — Пауль Рот.
Мазут
Мазут - нефтиден бензин, лигроин, керосин жана дизелдик суюк фракцияны буулантып бөлгөндөн кийин калган кара күрөң, коюу суюктук. Тыгыздыгы 0,89–1,00 г/см3, күйүү жылуулугу 38 МДж/кг. Мазут майлуу (майлагыч майлар сырьёсу), майлагыч (экинчи сорттогу майлагыч) жана отун (жылытууда жана кыймылдаткычта форсунканын жардамы менен күйүүчү) болуп айырмаланат. Мазут химиялык курамы жана касиетине жараша буу казандары, өнөр жай мештери, газ турбиналары үчүн отун катары жана күйүүчү суюк мотор отунун, ошондой эле парафин, битум жана ар түрдүү минерал майларды алууда пайдаланылат.
Магниттик диэлектриктер
Магниттик диэлектриктер – өз ара диэлектрдик (бокелит, полистироль, резина) байланышта болгон магнит күкүмүнүн (феррои - жана ферримагнетиктердин) механикалык аралашмасынан турган магниттик материалдар.
Магниттик диэлектриктер байланыштын санына жана тибине жараша макрокөлөмдөрдө өтө жогору каршылыкка ээ болот. Магниттик диэлектриктер магниттик катуу жана магниттик жумшак материалдар түрүндө болот. Магниттик жумшак Магниттик диэлектриктер негизинен карбонил темири, молибден пермолою жана алсифердин майда күкүмүнөн алынат. Ал 104–108 Гц жыштыкта иштөөчү индуктивдүү катушканын өзөгүн, фильтрлерди, дросселдерди жана радиотехникалык түзүлүштөрдү жасоодо пайдаланылат. Магниттик катуу материал металл жана анын аралашмаларынан (Fe-Ni-Al-Cu), алнико (Fe-Ni-Al-Cо) күкүмдөрүнүн аралашмасынан, о. эле ферриттерден даярдалат. Массивдүү металлдарга караганда булардын коэрцит күчү бир канча ондогон % кичине, ал эми калдыктуу индукциясы 2 эсе кичине.
Гималай
Геологиялык структурасы
Гималайдын геологиялык структурасына бири-бирине жарыш жаткан айрым тектоникалык зоналар мүнөздүү; алар: Гималайдын Түштүк этеги аркылуу созулуп жаткан Инд-Ганг тектоникалык ийилүүсү; Кичи жана Чоң Гималайды камтыган метаморфизмге дуушарланган кембрийге чейинки комплекс; Башкы Гималайдын түндүк капталын, Кашмир ойдуңунун бир бөлүгүн, Инд жана Брахмапутра дарыясынын башатын камтыган кембрийге чейинки, палеозой, мезозой комплекстери (Тибет Гималайы); жаракаларды жээктей жаткан ийилүүлөрдү камтыган бор-палеоген комплекси («Инд флиши»); альп геосинклиналдык комплекси (бор-палеоген). Бул зоналар ири тектоникалык жаракалар менен бөлүнгөн. Көпчүлүк илимпоздордун пикири боюнча Гималай Тетис геосинклиналынын чегинде пайда болгон альп бүктөлүшүнө кирет. Жез, алтын, хромит, сапфир, Гималайдын түндүк этегиндеги ийилүүлөрдө нефть, газ кендери бар.
Климаты
Гималай экватордук муссон климаттуу Индстанды континенттик климаттуу Борбордук Азиядан бөлүп туруучу климаттык чек болуп саналат. Гималайдын батыш секторуна температуранын кескин өзгөрүшү, катуу шамал мүнөздүү. Кышы суук (январдын орточо температурасы –10... –18°С), 2500 м бийиктиктен жогору кар аралаш бороон согуп турат. Жайы жылуу (июлдун орточо температурасы 18°Сдей), кургак. Муссондун таасири анча эмес, июль-августтагы нымдуулуктан жана булуттуулуктан гана байкалат. Жаан-чачындын жылдык орточо өлчөмү 1000 ммдей, ал негизинен циклондорго байланыштуу; ойдуңдарда тоо капталдарына караганда 3–4 эсе аз жаайт. Негизги ашуулары майдын аягында гана кардан арылып, жол ачылат. Гималайдын батышында, деңиз деңгээлинен 1800–2200 м бийиктиктерде Индиянын климаттык курортторунун көбү (Шимла ж. б.) жайгашкан. Гималайдын чыгыш сектору кыйла ысык келип, муссондук режимдеги нымдуу климат өкүм сүрөт (жылдык жаан-чачындын 85–95% май-ноябрь айларына туура келет). Жайында 1500 м бийиктикте абанын температурасы тоо капталдарында 35°Сге, өрөөндөрдө 45°Сге чейин көтөрүлөт. Жамгыр дээрлик тынымсыз жаайт. Түштүк капталдарында (3000–4000 м бийиктикте) 2500 ммден (батышында) 5000 ммге чейин (чыгышында), ички аймактарында 1000 ммдей жаайт. Кышында 1800 м бийиктикте январдын орточо температурасы 4°С, 3000 м бийиктиктен жогору абанын температурасы 0°Сден төмөн. Кар жыл сайын 2200–2500 мден жогору жаайт, өрөөндөрүн калың туман басат. Гималайдын түндүк капталына суук тоо-чөл климаты мүнөздүү. Абанын температурасынын суткалык амилитудасы 45°Сге чейин, жылдык жаан-чачыны 100 ммдей. Жайында 5000–6000 м бийиктикте абанын температурасы күндүзү гана 0°Сден жогору көтөрүлөт. Абанын салыштырмалуу нымдуулугу 30–60%. Кышында кар эригенге үлгүрбөй, көбүнчө бууланып кетет.
Дарыялары
Дарыялары негизинен Түштүк капталарында. Жогорку агымдарында кар жана мөңгү сууларынан куралып, агымы сутка ичинде кескин өзгөрүп турат; ортоңку жана төмөнкү агымдарында жамгырдан куралып, жайында кирет. Өрөөндөрү кууш, терең, босоголор жана шаркыратмалар көп. Көлдөрү тектоникалык кыймылдан жана мөңгүнүн аракетинен пайда болгон; алар айрыкча Гималайдын батыш бөлүгүндө көп (Вулар, Цоморари ж. б.).
Мөңгүлөрү
Гималайдагы мөңгүлөрдүн жалпы аянты 33 миң км2ден ашык. Эң узун мөңгүлөрү Жомолунгма (19 км чейин) жана Канченжанга (26 жана 16 км) массивдеринде. Кумаон Гималайындагы Милам мөңгүсүнүн уз. 20 кмге, Ганготри мөңгүсүнүкү 32 кмге, Пенжаб Гималайындагы Дурунг-Друнг мөңгүсүнүкү 24 кмге, Бармаль мөңгүсүнүкү 15 кмге жетет. Кашмирде мөңгүлөрдүн этеги 2500 м, Гималайдын борбордук бөлүгүндө 4000 м бийиктикте жатат. Мөңгүнүн көбү Гималайдын батыш бөлүгүндө. Кар чегинин бийиктиги батыш бөлүгүнүн Түштүк капталдарында 5000 м, түндүк капталдарында 5700–5900 м, чыгышында Түштүк капталдарында 4500–4800 м, түндүгүндө 6100 м. Мөңгүлөрү дендрит (гималай) тибинде, кар чегинен 1300–1600 м төмөн түшөт. Түркстан тибиндеги мөңгүлөр да кездешет. Түндүк капталындагы зор мөңгүлөр чокуларды чүмкөп жатат.
Ландшафты
Ландшафты өтө ар түрдүү, айрыкча Түштүк капталдарында. Тоо этектей чыгышта Жамна дарыясынын өрөөнүнө чейин саздуу, чер токойлуу тилке – тераи созулуп жатат. Дарак-бадалдуу бул токойдо (жунглиде) самын дарагы, мимоза, желпүүр пальма, бамбук, банан, манго ж. б. өсөт. Анын астында илээшкек кара топурак өөрчүйт. Андан жогору 1000–1200 мге чейин, тоонун айдарым капталдарында жана дарыя өрөөндөрүндө дайыма жашыл нымдуу тропиктик токой пальма, лавр, панданус, дарак сымал папоротниктер, бамбуктардан туруп, лианалар (400дөй түрү бар) менен чырмалган. Батышында 1200 мден, чыгышында 1500 мден өйдө таралган дайыма жашыл жазы жалбырактуу токой эмендин түрлөрүнөн, магнолиядан турат; 2200 мден жогору жалбырагын күбүүчү (ольха, жаңгак, кайың, ак чечек) жана ийне жалбырактуу (гималай кедри, көгүлтүр кызыл карагай, жалтырак карагай) мелүүн типтеги токой кездешет; анда топурак кыртышы жана дарак сөңгөктөрүн мамык чөп жана эңилчектер каптап жатат. 2700–3600 м бийиктикте көк карагай, кара карагай, тсуга, арча жана алардын арасында өскөн рододендрондуу бадалдардан турган ийне жалбырактуу токой басымдуу. Бул токойдун астында кызыл, токойдун коңур топурактары өөрчүйт. Субальп алкагында арча-рододендрондуу бадалдар өсөт. Альп шалбаасынын жогорку чеги 5000 м болсо да, анын айрым өсүмдүктөрүн (аренария, мамыры) 6000 м бийиктиктен жогору да кездештирүүгө болот. Гималайдын батыш бөлүгүнүн ландшафты кыйла ксерофиттүү. Мында тераи жок, тоо капталдарынын этек бөлүктөрүн ксерофиттүү сейрек токой жана бадалдар, андан жогору сал дарагы басымдуу болгон жалбырагын күбүүчү муссон токою ээлейт. 1200–1500 м бийиктиктен Жер Ортолук деңиздик субтропиктик түрлөр дайыма жашыл таш эмени, жалтырак жалбырактуу май дарагы, зараң, ийне жалбырактуу токойдо гималай кедри, узун ийне жалбырактуу кызылкарагай (чир), македон көгүлтүр кызыл карагайы кездеше баштайт. Гималайдын чыгышына караганда токой арасы бадалдарга жарды, ал эми альп өсүмдүктөрүнө бай. Токой зонасында кызыл топурак, токойдун чириндиге жарды коңур, андан жогору псевдокүлдүү коңур, альп алкагында тоо-шалбаа топурактары басымдуу. Тоо капталдарынын этек бөлүктөрүндөгү токойлорду жана тераини ири сүт эмүүчүлөр пил, керик, жаныш, каман, антилопа, жырткычтардан жолборс, кабылан мекендейт; маймылдар (көбүнчө макака, шыңгыттай маймыл) жана канаттуулар (тоос, кыргоол, тотулар) көп.
Табияты
Гималайдын түндүк капталдарында сейрек кургакчыл чөп өсүмдүктөрү жана бадалдуу тоо-чөл ландшафты үстөмдүк кылат. Дарак өсүмдүктөрү (жапалак теректүү токойчолор) негизинен дарыя өрөөндөрүндө кездешет. Жаныбарлардан тибет фаунасынын өкүлдөрү гималай аюусу, тоо эчки, too теке, топоз басымдуу. Кемирүүчүлөр көп. Капталдары 2500 м бийиктикке чейин иштетилет. Плантациялык өсүмдүктөр чай, цитрус басымдуу; сугат тектирлерде шалы өстүрүлөт. Гималайдын түндүгүндө арпа 4500 м бийиктикке чейин эгилет.
Деңиз деңгээлинен 5000 мден жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат. Альпинизм өнүккөн (негизинен Непалда).
Рычагдуу механизм
Рычагдуу механизм - беттери тийишкен кинематикалык түгойлөргө бириккен звенолордон (рычагдардан) турган механизм. Беттешип турган эки звенонун бир бирине карата кыймылдуу болгондой бириктирилиши кинематикалык тугой деп аталат. Рычагдуу механизмдер жалпак жана мейкиндиктүү болот. Жалпак Рычагдуу механизмде звенолор бири менен бири айлана боюнча (шарнирдүү, айланма) жана сызык боюнча (алга жьшма түгөйлөр) тийишип турат. Мейкиндиктүү Рычагдуу механизмдин звенолору өз ара цилиндрлик же сфералык беттер боюнча (айланма түгөйлөр) жана тегиздик боюнча (алга жылма түгөйлөр) бириктирилет. Көп учурда тех. адабиятта Рычагдуу механизм стержендүү-шарнирдүү механизм деп аталат. Буларга кулисалуу жана кривошиптүү-кулисалуу механизмдер да кирет. Муштумчалуу жана тиштүү механизмдерге Караганда Рычагдуу механизм оңой жасалат, өзү бекем болуп, көпкө жешилбейт. Ошондуктан Рычагдуу механизм пресете, ичинен куймө кыймылдаткычта, жүктөгүчтөрдө ж. б-да колдонулат.
Гипер...
Гипер... (грекче hуреr – үстүнөн, ашыкча) – татаал сөздөрдүн бир нерсенин үстүндө турган жана нормадан ашып кеткен абалды туюндурган биринчи бөлүгү (мисалы, гипертермия, гиперфункция).
Керектөөнүн кейнстик функциясы
Керектөөнүн кейнстик функциясы. Кейнс теориясы керектөө, аманат, инвестициялар функциясы сыяктуу көрсөткүчтөр менен иш жүргүзөт. Белгилүү болгондой, жеке колдогу киреше керектөөгө жана аманатка бөлүштүрүлөт. Керектөө - товарларды жана кызмат көрсөтүүлөрдү пайдалануу процесси. Бул өлкөнүн реалдуу сатып алуу жарамдуулугунун көрсөткүчү. Түпкү керектөөнү жана аралык керектөөнү айырмалашат. Түпкү керектөө - товарлар жана кызмат көрсөтүүлөр керектөө менен жок болгон кездеги түпкү пайдалануу процесси. Аралык керектөө - өндүрүштүн башка стадиясынын эмгек куралы катары өндүрүштүн бир стадиясынын эмгек продуктусун пайдалануу. Керектөө функциясы (С) талдоо жагынан төмөнкүдөй түрдөгү теңдеме менен сүрөттөлөт: С = a + в. Ү, мында: a - автономиялык керектөө (Ү=0 учурунда), в - керектөө функциясынын ийри сызыгынын жантайышы.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Узун-Булак
Узун-Булак — Кыргызстандын Нарын облусунун Кочкор районундагы айыл. Чолпон айыл аймагына кирет.
Таун оф Форест Хэйтс (Мэриленд)
Таун оф Форест Хэйтс (Мэриленд) (Town of Forest Heights) — Мэриленд штатынын Prince George округуна караган АКШ шаары.
Узун-Булак
Калкы
Калкы ― 135 киши (2021-жылы).
Рыцарлар көтөрүлүшү (1522-23)
Рыцарлар көтөрүлүшү (1522-23) - жакыр немис ак сөөктөрүнүн князь бийлигине каршы көтөрүлүшү. Ал Германияда Дыйкандар согушу (1524-26) болор алдындагы жалпы элдик реформациячыл кыймылдын жогорулаш шартында рыцарлардын экон. жана саясий абалынын начарлаганынан чыккан. 1522-ж. Ф. фон Зиккинген баштаган рыцарлар аскери Трирдин архиепископу менен курфюрстуна каршы аттанган. Бирок аларды шаар калкы жана рыцарлардын көпчүлүгү колдобогон соң княздардын аскеринен жеңилген. 1523-ж. Зиккинген оор жарадар болуп, Рыцарлар көтөрүлүшүнүн активдүү катышуучулары куугунтукталып, көтөрүлүш басылган.
Органикалык химия институту
Органикалык химия институту Кыргыз ССР ИАнын Химия институтунун орг. химия лабораториясынын базасында 1960-ж. уюшулган.