cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты анимациялык кыска метраждуу тасма" номинациясы
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты анимациялык кыска метраждуу тасма" номинациясы (англ. Academy Award for Best Animated Short Film) Кинематографиялык искусство жана илимдер академиясы тарабынан бешинчи "Оскар" сыйлыктарды тапшыруу аземинен (1932) бери жыл сайын ыйгарылат.
Академия боюнча, "40 мүнөттөн ашпаган жана бардык ченөлчөмдөрдү сактаган" тасма "кыска метраждуу тасма" деп аталганга туура келет.
Summit Entertainment
Тарыхы
Lionsgate компаниянын доору (2012 - азыркыга чейин)
2008-жылдын сентябрында ММКда Summit Entertainment жана Lionsgate компаниялардын биригүүсү жөнүндө сөз болгон, бирок ошол заманда эч кандай бир макулдашуулар орун алган жок. 2009-жылдын 1-февралында Lionsgate Summit Entertainment компаниясын, ага таандык болгон алты тасма жана "Күүгүм" (Twilight) франшизасынын укугу менен кошо менчиктештирүсү боюнча мүмкүн болгон чечилиши жарыяланган, бирок эки күндөн кийин сүйлөшүүлөр келишимдин өзгөрүүлөрүнөн улам токтотулган. Lionsgate 2012-жылдын январында Summit Entertainment компаниясын 412,5 миллион долларга сатып алган. Peak Group Holdings, Summit компаниянын ири инвестору, 48 пайыздык үлүшкө ээ болгон. The Peak Group инвестицияларына Эмилио Диез Баррозонун Nala Films компаниясы жана Омар Аманаттын үй-бүлөсүнө таандык болгон фонду да кирет. Lionsgate Summit Entertainment компаниясын өз алдынча фирма белгиси катары иштөөсүн улантууда.
Арпеджио
Арпеджио, арпеджо (итальянча arpeggio, arppegare - арфада ойноо дегенден) - аккорддук добуштарды катары менен бөлүп-бөлүп ойноошондой арпеджио арфада же фортепьянодо жана башка музыкалык аспаптарда ойногондо колдонулат. Клавишалуу аспаптарда ойноодо арпеджиолук добуштар адатта сакталат.
Эминчил ала клит
Эминчил ала клит (лат. Plagionotus arcuatus) — мурутчан коңуздардын бир түрү.
Айлампа (ирим)
Айлампа, ирим - айлан көчөк дарыянын же деңиздин үстүңкү бетиндеги айрым жерлерде суунун имерилип оргуп агышынан пайда болгон ирим. Айлампа көлмөлөрдө же агын сууларда эки агымдын кездешкен жеринде, суу нугундагы чуңкур жерлерде же анын жээгинде чыгып турган урчуктарды имерилип агарда, ошондой эле суу нугунун кескин жайылып кетер алдында пайда болот. Ал эми деңиздерде ташкын жана тартылуу толкундарынын, ошондой эле карама-каршы агымдардын кошулган жерлеринде жаралат. Айлампанын диаметри бир нече смден, океандарда бир нече кмге жетет.
Ароматташтыруу
Ароматташтыруу – нефть фракцияларын бензол жана анын гомологдору менен байытуу. Мис., катализдик риформинг процесстерин жүргүзүү.
Волопас
Волопас – Түндүк жарым шардагы байыркы гректер белгилешкен 48 топ жылдыздын бири; өтө жарык жылдызы Арктур.
Негизги жарык жылдыздары бонча парашют менен асмандан калкып түшүп келе жаткан адамдын сынын, начар көрүнгөн жылдыздарын бирге алганда бийлеп турган аялдын көрүнүшүн элестетет. Спектрдик классы КО болуп, чыныгы жарыктыгы Күнгө салыштырганда 76 эсе жарык. Волопас топ жылдызынын бир далайы Е, П жана башка кызыктуу кош жылдыздар.
Волопас топ жылдызынын l жылдызына жакын жерде жыл сайын январда байкалган радианты a=211° жана d=+47° метеор агымы бар. КМШнын аймагынан кыштын аягында, жазында жана жайында көрүнөт.
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты оператордук иш" номинациясы
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты оператордук иш" номинациясы (англ. The Academy Award for Best Cinematography) - жыл сайын белгиленген бир тасмадагы оператордук ишке ыйгарылат.
Кал
Кал (мең) - теринин өөрчүү кемтиги. Ал тубаса же кийин пайда болушу мүмкүн; кан тамырлуу, пигменттүү (өтө кара түстө) жана сөөл сымал болушу ыктымал. Пигменттүү Кал пигменти бар тери клеткаларынан жана тери нервдерин каптап турган кабыкчанын клеткаларынан пайда болот, түрдүү түзүлүштө жана чоңдукта, бети жылмакай же сөөл сымал, түсү күрөң, кээде үстүнө кыл өсөт. Кан тамырлуу Кал тери кан тамырларынын күчөп, иретсиз өсүшүнөн пайда болуп, ачык кызыл, кара көк, кызгылт көк түстө, түрдүү өлчөмдө болот. Түйүндөргө окшоп, теринин деңгээлинен көтөрүлүп турат, бети текши эмес, кээде жайылып өсүп, дененин көп жерине таркап кетет. Сөөл сымал Кал териден көтөрүлүп турат, өңү - кара күрөң. Аны ар кандай өйкөлүү, дүүлүгүүлөрдөн, күндүн нурунан сактоо керек, эгерде сезгенип көлөмү чоңоё баштаса, түсү өзгөрсө тезинен врачка кайрылуу зарыл. Калды дарылоону же жоготууну врач-онколог чечет.
Каракалпак тили
Каракалпак тили (Қарақалпақ тили, Qaraqalpaq tili) — Каракалпактардын тили. Түрк тобундагы тилдердин бири. Каракалпак тили түндүк-чыгыш жана түштүк-батыш деп эки диалектиге бөлүнөт жана ал диалектилер фонетикалык өзгөчөлүктөргө ээ. Кара калпак тили үчүн жалпы түрк тилиндеги «ч» жана «ш» тыбыштарынын «ш» жана «с» тыбышына алмашылып айтылышы мүнөздүү (мисалы, каш – «кач», бас –« баш»). Бул жагынан ногой, казак тилдерине жакын. Каракалпак тили л/д/т тыбыштары өзүнөн мурда келген үнсүз тыбыштын өзгөчөлүгүнө жараша өзгөрүлбөйт (мисалы, кыргыз – таштар; казак – тастар; каракалпактар – таслар). Каракалпак тилинде «г», «д» жумшак үнсүздөрүнүн болушу аны түрк тилдеринин огуз тобуна жакындатат. Огуз тобу каракалпак тилинин калыптанышына таасир тийгизген. Каракалпак адабий тили Улуу Октябрь социалисттик революцияясынан кийин калыптанган. Жазуусу 1928-жылга чейин араб алфавитинде, 1928–40-жылдары латын алфавитиндеги жазууда болгон. 1940жылдан орус алфавитине өткөн.
Сергей Собянин
Серге́й Семёнович Собя́нин (21 июнь 1958, Няксимволь) — Москва мэру (21 октябрь 2010-азыркы учур).
Кайырма (Чүй району)
Кайырма, Чүй району – Чүй районундагы кыштак. Он-Бир Жылга айыл округуна караштуу. Деңиз деңгээлинен 1100 м бийикте жайгашкан. Райондун борбору жана темир жол бекети Токмок шаарынан 20 км түштүк-чыгыш тарапта. Кыштак 1930-ж. негизделген. Калкы 1001 (2009) ; негизинен дыйканчылыкта эмгектенет.
Бел кырчоо
Боз үйдүн туурдугунун ортосунан тегерете курчалган узун жип. Ал жүндөн да, кылдан да болот. Кыл же жүн таралып, түйдөк кылынат. Кол менен катталып, аркан менен чылбырдай эшилүүчү жиптер оңго чыйратылат да, толгоосу солго имерилет. Үч адам толгойт, бирөө эшилип жаткан бел кырчоолук аркан — жипти түрөт. Муну жасоо — эшмечиликтин татаал түрү. Бул тогуз — он эки жиптен турат да, бел кырчоонун узундугу боз үйдүн аянты менен өлчөнөт.
Маалыматтын булагы
[http://bizdin.kg/component/k2/item/173-kyrgyz_kol_onor Акматалиев Амантур Сейтаалы уулу. Кыргыздын кол өнөрчүлүгү. Бишкек 1996: ISBN — 5-655-00960-9]
Айлана-чөйрөнү булгоо
Айлана-чөйрөнү булгоо - кандайдыр бир себептер менен (адамдын иш-аракетинин натыйжасында) айлана-чөйрөгө (жаратылышка) ага жат болгон физикалык, химиялык жана биологиялык заттардын кириши. Жат заттардын чөйрөдө табигый түрдө (жанар тоо атылышы, токой өртү ж. б. себептер менен) жана антропогендик таасирден (адамдын чарбалык иш-аракетинин негизинде) пайда болот. Айлана-чөйрөнү булгоо үч негизги багыт боюнча жүрөт: физикалык, химиялык жана биологиялык.
Бузат (Стерлибашев району, Башкыртстан)
Бузат — Башкыртстандын Стерлибашев районундагы айыл, Бузат айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 796 киши. Почта индекси — 453193, ОКАТО коду — 80248815001.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Ратификация
РАТИФИКАЦИЯ (латын ratus – бекилген, facio – жасайм) – мамлекеттин дайындалган өкүлдөрү тарабынан түзүлгөн эл аралык келишимди мамлекеттик жогорку бийликтин бекитиши. Ошондо гана түзүлгөн келишим укуктук толук күчүнө кирет.
Адабият
Кыргыз Тарыхы. Энциклопедия. Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору. Бишкек, 2003. И. Арабаев атындагы Кыргыз мамлекеттик педагогикалык университети.
Талмудист
Талмудист – Талмуд – байыркы еврей сөзү, “талмудду”- талдап түшүндүрүүчү же анын жолун жолдоочу, сөз үйрөнүү, билүү дегенди билдирет. Ал иудаизмдин диндик-этикалык жана укуктук жоболорунун жыйнагы. Бул «мыйзам соту» оозеки б. з. ч. 4-кылымдан баштап пайда боло баштаган. Ал эми жазуу жүзүндө б.з.ч. 3–5-кылымдарында түзүлгөн. Талмудистте негизинен орто кылымдагы теологиялык көз караштар орун алган. Талмудист Менен Ветхий завет иудаизмдин булагы, негизи катарында мессианисттик мистика менен толтурулган, иудаизмдин кээ бир жоболорундагы еврей улуту «Кудай тандаган» деген идеяны да сионизм пайдаланат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз адабияты: энциклопедиялык окуу куралы. Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, - Б.: 2004
Баке мрамор кени
Баке мрамор кени Нарын облусунун Кочкор районунда, Кочкор кыштагынан 14 км түндүктө, Чүй дарыясынын оң өйүзүндө, Карагоо тоосунун түндүк-батыш капталында. Кен 1928-ж. табылып, 1957-ж. геол. чалгындоо жумуштары жүргүзүлгөн. Мрамор катмары Таш-Көмүр мезгилинде пайда болгон чөкмө тектердин арасында түндүк-чыгышка карай созулуп жатат. Калыңдыгы 23–5 0 м, узундугу 500–800 м. Өңү ак, боз, жол-жол темгилдүү. Майда кристаллдуу, өтө жаракалуу, монолиттердин өлчөмү 0,006–0,01 м3. Жакшы сайкалданат. Мрамор күкүм түрүндө колдонулат. Жалпы запасы С1 жана С2 категориялары боюнча 3987 миң.Дубалдарды каптоого, белек буюм жасоого жарактуу
Валюта эскертмеси
Валюта эскертмеси – эларалык кредит, төлөм ж. б. макулдашууларга, ошондой эле келишим түзүү учуру менен аны төлөө учурунун ортосунда валюта курсу түшүп кетүү тобокелинен кредитор менен экспорттоочуларды сактоо максатында сырткы соода келишимдерине киргизилүүчү шарттар. В. э-нин негизги 2 түрү бар: а) товар баасын же кредит суммасын туруктуу валютада макулдашуу. Эгер анын баасы (кредит суммасы) төмөндөп кетсе, валюта боюнча төлөмү көтөрүлөт; б) бүтүмдүн валюта курсуна карата валюталык төлөм боюнча тараптар макулдашкан курс боюнча өзгөрүү канчалык болсо, товар баасы же кредит суммасы ошончо көлөмдө өзгөрө турган шартты киргизүү. Бүтүмдөгү валюта курсунун жогорулоосу күтүлгөн учурда, импорттоочунун кызыкчылыгын камсыз кылуу үчүн импорттук келишимдерди түзүүдө да В. э. колдонулушу мүмкүн. В. э. үчүн курс туруксуз болгон шартта бирнече валюта түрү (валюта куржуну) пайдаланылат (кара: <A href=""Акчалай милдеттенмелер валютасы"">Акчалай милдеттенмелер валютасы</A>  ).
Учуул
Үч аял булактын башында маектешип отурушкан эле. Бир аз илгериде бир карью киши аялдардын өз балдарын мактагандарын угуп отурду. Аялдардын бири: Менин уулум ушунчалык жөндөмдүү. Ага бул жагынан эч ким тең келбейт. Өтө ийкемдүү. Жиптин үстүндө ойногонун бир көрсөңөр, дейт. Аны уккан берки аял сөз талашып: Менин уулумдун үнүн бир уксаңар, булбул биякта эле калат. Дүйнөдө анын үнүндөй үн жок болсо керек. Кудайдын бергени бу… Булар минтип мактанып атышканда үчүнчү аял үнүн чыгарган жок. Аялдар андан: Сен эмне баланды айтып мактабайсың? Анын эмнеси бар? деп сурашат. Анда тигил аял: Баламын бир артыкчылыгы жок. Жөн эле мактай беремби. Анчалык мактоого татырлык тарабын көрбөдүм… Аялдар ошентип, чакаларды араң көтөрүп, анда-саңда тынып, эс алып бара жатышты. Ийиңдери талып чыккан эле. Ушу кезде алдыларынан сөз кылып жаткан уулдары чыгып калды. Биринчи бала дароо колдорунун үстүндө туруп, түркүн-түркүн кыймылдарды жасап жиберди. Аялдар буга маашыр болуп алкап жатышты: Баракелде, өнөрүңө береке!.. Экинчи бала булбулдукундай мукам үнү менен созолонтуп бир ырдады дейсиң, аялдардын көздөрүнө жаш толуп, шыпшынып тыңдашты. Акыркы бала жүгүрүп келип, энесинин колунан чаканы шшп, үйүнө көтөрүп кетти. Аялдар баятан бери карап турган йксакалга кайрылып: Балдарыбыз кандай экен? дешти. Карыя чочугансып: Баддарыңарбы? Мен аларды көргөн жокмун. Бир эле бала кордүм. Энесинин колунан чакасын алып үйүнө кетти. Аны сурасаңар, абдан жактырдым…
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты костюм дизайны" номинациясы
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты костюм дизайны" номинациясы (англ. The Academy Award for Best Costume Design) - жыл сайын Кинематографиялык искусство жана илимдер академиясы тарабынан тасмадагы костюмдардын мыкты дизайны үчүн ыйгарылган "Оскар" сыйлыгынын номинациясы.
Аррениус Сванте Август
Аррениус Сванте Август (19. 2. 1859-2. 10. 1927) - физикалык химия боюнча швед илимпозу. Швед ИАнын мүчөсү (1901), бир топ өлкөнүн академияларына жана СССР ИАнын ардактуу мүчө (1926). Кембридж, Оксфорд, Бирмингем жана башка университеттердин ардактуу доктору, электролит диссоциация теориясынын негиздөөчүсү. Упсал университетин бүтүргөн соң (1882), Стокгольм ИАнын физика институтунда иштейт. 1895-жылдан Стокгольм университетинин профессору, Нобель сыйлыгынын лауреаты (1903). 1905-жылдан Нобель институтунун директору. Электролиттердин суюлтулган эритмелеринин электрөткөргүчтүгүн изилдеп, алардын молекуласы эриген учурда заряддалган бөлүкчөлөргө - иондорго ажырайт деген жыйынтыкка келген (1887). Анын электролиттик диссоциация теориясы - 19-кылымдагы улуу ачылыштардын бири, ал эритмелерди андан ары изилдөөгө негиз берди.
Така иймей
Шарты
Оюн аянтчада, устаканада өткөрүлөт.
Оюнда колдонуучу аспаптар - такалар.
Оюнга даярдануу
Ар кимиси колдоруна бирден такаларды алышып, тегерек болушуп турушуп, оюндун шарты жөнүндө сүйлөшүп алышат.
Оюндун баяны
Кезектери келгенде, колдорундагы таканы белгиленген убакытта ийүүгө аракеттенишет. Таканы бат ийген оюнчу жеңүүчү болот.
Оюндун эрежеси
Бир-бирине тоскоолдук кылууга, жардам берүүгө, башка буюмдарды колдонууга болбойт.
Педагогикалык мааниси. Оюнда күч тарбияланат.
Физикалык идеализм
Физикалык идализм – В. И. Лениндин «Материализм жана эмпириокритицизм» деген китебине киргизилген жаңы физиканын жетишкендиктерине негизделген субъективдүү идеологиялык жетишкендик. 19–20-кылымдагы эски физикалык түшүнүктөрдүн кыйрашы (радиоактивдүүлүк) физикадагы кризис менен коштолгон. Азыркы учурдагы философия жаңы физиканын парадоксторун субъекттин өзгөчөлүгү аркылуу түшүндүрүүгө аракет кылат.
Кара-Жал
Кара-Жал ― Кыргызстандын Ысык-Көл облусунун Ак-Суу районундагы айыл. Кара-Жал айыл аймагына кирет.
Айлана-чөйрөнү коргоо күнү
Айлана-чөйрөнү коргоо күнү, Бүткүл дүйнөлүк айлана - чөйрөнү коргоо күнү БУУнун 1972-ж. 5 - 16-июнда Стокгольм шаарында (Швеция) болуп өткөн эл аралык конференциясында Япония жана Сенегал мамлекетинин өкүлдөрүяүн сунушу боюнча кабыл алынган. Ал бүткүл дүйнө жүзү боюнча 5-июнда белгиленет. Негизги максаты - адамзаттын көңүлүн айлана-чөйрөнү коргоо маселелерине буруу.
Валюталанган полис
Валюталанган полис – камсыздандыруу суммасы белгиленген камсыздандыруу полиси. Негизинен жүктөрдү камсыздандырууда колдонулат.
Турсуналиев, Мукамбеткалый
Мукамбеткалый Турсуналиев Чүй районундагы Алчалуу колхозунда 1926-жылы 11-январында туулган. 1944–1950-жж. Советтик Армиянын катарында кызмат өтөгөн. 1952- жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетине кирет. 1954–1957-жж. «Кыргызстан пионери» гезитинде бөлүм башчы, жооптуу катчы, 1957–1986-жж. «Чалкан» журналында кызматкер, бөлүм башчы, жооптуу катчы, 1986–1987-жж. «Чүй Баяны» гезитинде бөлүм башчы болуп иштеген.
М.Турсуналиевдин ырлары 1950-жылдан баштап жарык көрө баштаган. Ал көбүнчө сатира, юмор жанрында иштеп, чыгармалары «Крокодил» «Огонек» ж.б. журналдардын беттеринен жарык көргөн. М.Турсуналиев орус сатирачылары Крыловдун, Маршактын, Михалковдун, Семеновдун айрым чыгармаларын кыргыз тилине которгон. 1962-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү болгон. М.Турсуналиев «1941–1945-жылдардагы Улуу Ата-Мекендик согушта каарман эмгеги үчүн», «Советтик Армиянын 50 жылдыгы», ж.б. медалдары, Кыргыз ССР Жогорку Советинин Президиумунун Грамоталары менен сыйлаган.
Хэддон Тауншип (Нү-Жерси)
Хэддон Тауншип (Нү-Жерси) (Haddon Township) — Нү-Жерси штатынын Кэмден округуна караган АКШ шаары.
Турсуналиев, Мукамбеткалый
ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ
Хэддон Тауншип (Нү-Жерси)
Калкы - 14707 киши. Болжолдуу аянты - 7.3 км². FIPS коду — 34-28740.
Турсуналиев, Мукамбеткалый
Кыргыз тилинде
Таанышуу: Аңгемелер. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1961. – 44 б.
Ырлар жана сатиралар. – Ф.: Кыргызмамбас, 1962. – 102 б.
Бөлүнгөндү бөрү жейт: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызокуупедмам-бас, 1964. – 40 б.
Шоро: Повесть жана аңгемелер. – Ф.: Мектеп, 1965. – 123 б.
Миңдин бири: Тамсилдер, сатиралар, юморлор. – Ф.: Кыргызстан, 1966. – 82 б.
Менин шаарым: Ырлар жана поэма. – Ф.: Мектеп, 1967. – 46 б.
Сумсайма: Сатиралык ырлар, тамсилдер, достук азилдер. – Ф.: Кыргыз-стан, 1968. – 114 б.
Биз кандайбыз?: Ырлар. – Ф.: Мектеп, 1969. – 12 б.
Мышык сопу: Тамсилдер, сатира-юморлор жыйнагы. – Ф.: Кыргызстан, 1970. – 96 б.
Чапанбай: Сатиралык аңгемелер, фелъетондор, тамсилдер, интермедиялар, такмазалар. – Ф.: Кыргызстан, 1973. – 175 б.
Даража: Аңгемелер, интермедиялар, бир көрүнүштүү пьесалар. – Ф.: Мек-теп, 1975. – 140 б.
Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1975. – 236 б.
Дың жана уйгак: Сатиралык ырлар. – Ф.: Мектеп, 1978. – 63 б.
Ой тобо: Сатиралык ырлар жана болумуш. – Ф.: Кыргызстан, 1981. – 88 б.
Кудалар: Сатиралык ырлар жана тамсилдер. – Ф.: Кыргызстан, 1984. – 91 б.
Талаш: Тамсилдер. – Ф.: Мектеп, 1985. – 16 б.
Саякат: Поэмалар, ырлар, сатиралар, тамсилдер. – Ф.: Кыргызстан, 1986. – 172 б. Окшошконго мушташкан: Сатиралар, тамсилдер, азилдер. – Ф.: Адабият, 1991. – 128 б.
Орус тилинде
Кто мы такие?: Стихи. – Ф.: Мектеп, 1969. – 16 с.
Спор: Сказка в стихах. – Ф.: Мектеп, 1986. – 20 с.
КОТОРМОЛОРУ
Бермет
Зергерчиликтин жердиги, дүр, мончок, асыл таш. Кыз-келиндердин асем буюмдарына: желбирөөч, бойтумар, чолпу, күбөк, чачкап, чачпапик өңдүүлөргө тизилүүчү, кийим-кечектерине бастырылуучу, моюнга тагылуучу жана башкаларга колдонулган. Бермет таза, нарктуу нускаларды жаратууда пайдалануучу кымбат баалуу мончок, асыл таш.
Маалыматтын булагы
[http://bizdin.kg/component/k2/item/173-kyrgyz_kol_onor Акматалиев Амантур Сейтаалы уулу. Кыргыздын кол өнөрчүлүгү. Бишкек 1996: ISBN — 5-655-00960-9]
Ижбулды (Зилайыр району, Башкыртстан)
Ижбулды — Башкыртстандын Зилайыр районундагы айыл, Кашкар айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 81 киши. Почта индекси — 453696, ОКАТО коду — 80227823002.
Сакура Харуно
Сакура Харуно (жап. 春 野 サ ク ラ) - Масаси Кисимото ойлоп чыгарган "Наруто" (англ. Naruto) аниме жана манга франшизасынын каарманы. Сакура аниме жана мангада Жашырын жалбырак кыштагынан (Коногагакуре) чыккан куноичиси жана Наруто Узумаки, Саске Учихи жана алардын устаты Какаши Хатакеден турган 7-тобунун мүчөсү. Эң башында Саскени жактырган жана аны ар бир этапта мактап жүргөн Сакура, Саскеге салыштырмалуу тажрыйбасы аз болгон Нарутону жек көргөн. Сериялар сайын, Сакура токтоо бир каарманга айланып Нарутону болгону менен кабыл алып ага ыраазы болот. Сакура каарманы "Наруто" мангасына байланыштуу бир канча медиаларда пайда болгон, алрдын ичине тогуз анимацияланган тасма, баардык оригиналдуу видео анимациялары жана бир канча аидео оюндары кирет.
Бир канча аниме жана манга бамалары Сакура каарманын жогору баалашкан. Эң башында Сакура башкы каарманга сезимдери боло турган жана серияларда аз учураган кадимки манга каарманы болгон. Сериялар илгери кеткен сайын, Сакура каарманынын бул стереотипке дал келүүсү көптөгөн рецензенттер тарабынан белгиленген. "Наруто" манганын окурмандар базасы боюнча Сакура каарманы популярдуу табылып, сурамжылоолордун эң жогорку орундарын ээлеген. "Наруто" манганын товарлары арасында Сакура каарманы сымал тукаба куурчактар жана ачкыч брелоктор пайда болгон.
Маданий катмар
Маданий катмар – адамзаттын турмушун, чыгармачылыгын чагылдырган археологиялык калдыктардын катмары. Мисалы: адам жашаган жерде калган буюмдар, кооздуктар, согуштук, эмгек куралдары, тамак-аш калдыктары бир канча мазгилдердин аралыгында маданий катмарды түзө берет. Археологиялык казууда Маданий катмарлар табылып, алардын ар биринин доору аныкталат. Табылган буюмдар аркылуу эстеликтин жашаган доору, ошол мезгилдеги калктын маданияты тууралуу маалымат алынат. Маданий катмардын жалпы калыңдыгы бир канча миллиметрден ондогон метрге чейин жеткен учурлар кездешет.
Колдонулган адабият
“Кыргыз тарыхы” Бишкек  2003. “Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору” “И.Арабаев атындагы Кыргыз мамлекеттик тил Педагогикалык университети” Башкы редактор: Ү.А.Асанов, жооптуу редактор: А.А.Асанканов. Ред кеңеш: Ө.Ж.Осмонов (төрага) Т.Н. Өмүрбеков.
Мекен Ынтымагы саясий партиясы
Мекен Ынтымагы саясий партиясы - 23 Июньда 2010 жылы Кыргызстанда негизделген саясий партия. Негиздөөчүсү Темирбек Асанбеков.
Кара-Каман
Кара-Каман  – Ички Теңир-Тоодогу суу, Кичи Нарындын оң куймасы. Узундугу 36 км, алабынын аянты 331 км2.
Башында Чоң Кара-Каман жана Кичи Кара-Каман аталат. Жогорку агымында кууш өрөөн аркылуу шар агат. Ортоңку бөлүгү тектирлүү. Кара-Камандын 4 куймасы бар. Негизинен кар жана булак сууларынан куралат. Жылдык орточо чыгымы 2,143,3 м3/сек. Эң көп чыгымы июль 4 августта, азы январь 4 февралда байкалат.
Куу түлкү оюну
Куу түлкү - кыргыз элинин байыркы улуттук оюндарынын бири.
Оюн тегиз жерде, мектептин спорт аянтчасында ойнолот. Оюнга 13 жашка чейинки 20 – 25 оюнчу катышат. Оюнчулар кол кармашып, тегерек тартып турушат. Оюндун калысы оюнчуларга “ көзүңөрдү жумгула ” деген буйрук берет. Оюнчулар көздөрүн жумушат. Ошол убакта калыс оюнчулардын арт жагы менен айлана чуркап, оюнчулардын бирин арт жагынан секин түртүп же нукуп өтөт да кайра өз ордуна келип туруп калат. Андан кийин “ көзүңөрдү ачкыла ” деген буйрук берет. Оюнчулар көздөрүн ачып “ куу, куу, куу түлкү, сен каякта жүрөсүң? ” – деп хор менен кыйкырышат. Ошондо калыс артынан нукуп кеткен оюнчу “ мен мындамын ” деп колун көтөрөт. Ошол замат оюнчулар туш тарапка качышат. Куу түлкү болсо качкан оюнчулардын бирин кармап, аны калыска алып келет. Оюнчулардын бардыгы кайра чогулуп, өз ордуларына турушат. Куу түлкү кармап келген оюнчу ырдап же бийлеп берет. Ыр же бий билбеген оюнчу уйча мөөрөйт. Андан кийин оюн кайра башынан улантылат. Маалымат булагы:  Токторбаев  С. “ Өспүрүмдөр оюндары ”.
Какач
Какач - баштын чачтуу терисинде пайда болуучу көп сандаган түрпүчө. Жөнөкөй Какачта майда түрпүчөлөр бүт чачта же маңдайда жана төбөдө болот. Мында май аз бөлүнүп, кычышат; чач кургап кырчылып түшө баштайт. Какач витамин (В, А тобундагы) жетпегенден, ичеги-карын, нерв системасынын иши начарлоодон, чачты жакшы күтпөгөндөн пайда болот. Майдын көп бөлүнүүсүнөн (к. Себорея) пайда болгон Какач майланышып, саргыч тартып, чач тез кирдейт. Какач пайда болгондо врачтын көрсөтмөсү менен витаминге бай тамак-аш ичип, жакшы уктап, маалы менен эс алып, Какачтын түрүнө жараша чачты күтө билүү керек (к. Чач). Какачтын өтө көбөйүшү, баштын терисинин сезгениши, чачтын кырчылып түшүшү айрым оорулардын (мисалы, микроспория, псориаз, экзема) белгиси болушу мүмкүн, андыктан бул учурда врачка кайрылуу зарыл.
Тактайда псориаз
Абдан көп Түрчөсү. Плиталар боз быдыр desquamation менен капталган кызыл түстү жана жогорку бар. Тери бир аз эле аялдан кан кете баштаса, андан кийин жазуу, ошондой эле, жок. Жабыр тарткан аймакта жергиликтүү температурасы өсүшү бар. Плиталар кошуна жактар менен өлчөмү жана бириктирүү ырбап кетиши ыктымал.
Ярошевский Тадеуш
Ярошевский Тадеуш (1930 г.) – польшалык философ. Негизги эмгектери тарыхый материализм проблемаларына арналган. Ошондой эле ревизионизмди, батыштын философиясын сынга алууну изилдөөлөрүнүн борбору кылып алган. Негизги эмгеги: Личность и общество (Инсан жана коом) (проблемы личности в современной философии-марксизм, экзистенциализм, структурализм, христианский персонализм).(Азыркы философия-марксизмдеги көйгөйлүү маселелер, экзистенциализм, структурализм, христиандык персонализм)
Жумакулов, Токтобай Хашимович
Эмгек жолу
1980-1993 жылдары Педагогикалык ишмердүүлүк 1993-жылынан баштап ОшМУнун искусство факультетинин “Сүрөт тартуу, черчение жана эмгек” кафедрасынын окутуучусу 2001-2008 жылдары ОшМУнун искусство факультетинин бөлүм башчысы 2008-2010 жылдары ОшМУнун искусство факультетинин кафедра башчысы 2009-жылы доцент
Сыйлыктары
Орто Азия жана Казакстандын скульптурларынын аймактык көргөзмөсүнүн диплому. Түркмөн КСР 2000-жылы КРнын ардак грамотасы 2008-жылы “Биенал” скультурасы боюнча эл аралык симпозиумдун диплому 2009-жылы Ч.Айтматовдун чыгармаларына арналган скульптура боюнча эл аралык симпозиумдун диплому жана медалы
Бактерек гипс кени
Бактерек гипс кени Нарын облусунунда, Куланак кыштагынан 6–7 км түштүк-чыгышта, Бактерек суусунун башында, деңиз деңгээлинен 2000–2552 м бийиктикте. 1959–60-ж. геол. чалгындоо жумуштары жүргүзүлүп, запасы эсептелген. Кен аймагын неогендин чөкмө тектери түзөт. Алардын арасындагы гипс катмарларынын калыңдыгы 1,5–14,5 м, узундугу 5 кмге чейин. Гипсте катмарча жана линза сымал жаткан, калыңдыгы 0,5 мге чейинки акиташ теги менен чопо катмарлары кездешет. Кендеги гипс 93,5%ке чейин. Ак, агыш боз, кызгылтым түстө. Технологиялык сыноодо 1-сорттогу курлуш гипси алына тургандыгы аныкталган. Карьерден ачык казып алууга болот. Запасы А+В+С1 категориялары боюнча 1354 миң m. Жер кыртышын гипстентүүдө, цемент өндүрүүдө колдонулат.
Кичи Икса (дарыя)
Кичи Икса — Орусиядагы дарыя. Свердлов облусу, Түмөн облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Икса дарыясынын сол жээгинен 45 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 65 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Иртыш бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Тавда дарыясынын башатынан аягына чейин, Сосьва дарыясын кошпогондо башатынан Морозково айылындагы суу өлчөө постуна чейин. Дарыянын айрыгы — Тобыл, дарыя бассейни — Иртыш.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Плющиха (метро бекети)
Плющиха — Москва метросунун Калининско-Солнцевская сызыксындагы станция.
13-март, 2019 маегинде боюнча ТВЦ Мөскөө мэри Сергей Собянин Калининская жана Солнцевская радиустары байланыш пландаштырылган эмес деп айтты, бирок алар бекети долбоорду талкуулоо үчүн 2023-жылга кайтып келет мүмкүн.
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты даректүү тасма" номинациясы
Сыйлыктын эрежелери боюнча, астында көрсөтүлгөн тасмалардын тизмеси сыйлык ыйгарылган жылы боюнча түзүлгөн (башкача айтканда, тасманын Академия эрежелери боюнча талапкерлиги коюлган жылы). Документтүү тасмалардын сейрек чыгышынан улам, алар ар кайсы жылы чыгып жана ар кайсы сыйлык тапшыруу аземинде сыйлыкка татышы мүмкүн, тасманын чыкканынан бери көптөгөн жылдар өткөн учурлар да бар.
Ароматтык бирикмелер
Ароматтык бирикмелер – туюк чынжырлуу, жалпак түзүлүштүү, жогорулатылган термодинамикалык касиеттерге ээ болгон, мол. циклиндеги p- электрондун саны 4n+2 формуласына (n=0,1,2,3...) туура келген орг. мол-лар менен иондор (Хюккел эрежеси). Мындай мол-лар менен иондор өтө каныкпаган бирикмелерге тиешелүү болгондуктан, оңой кошуп алуу жана оңой окистенүү реакцияларына кириши керек. Бирок алар кошуп алуу эмес, орун алмашуу реакцияларына оңой кирип (негизинен электрофилдик, айрым учурларда нуклеофилдик), окистендиргичтерге туруктуу келет. Алардын «ароматтык» деп аталып калышынын себеби – биринчи белгилүү болгон мындай бирикмелер жакшы жыттанган. Кийинчерээк жыты жок же начар жыттуу, бирок касиеттери б-ча жогоруда келтирилген Хюккел эрежесине баш ийген бардык бирикмелер үчүн «ароматтык» деген ат сакталып калган. А.б. бензол, анын гомологдору менен туундулары, нафталин, антрацен сыяктуу бензол конденсацияланышынан пайда болгон углевородород, алардын гомологдору менен туундулары, фуран, тиофен, пиррол, пиридин, индол сыяктуу гетероциклдүү бирикмелер, алардын гомологдору менен туундулары, циклопропенил – катиону, циклопентадиенил – аниону, трополит-катиону сыяктуу иондор тиешелүү:
Бул бирикмелер менен иондор циклиндеги p-электрондор саны 2 (IX), 6 (I, IV-VII, X-XI), 10 (II, VIII), 14 (III) барабар. Бензол, конденсацияланган ароматтык углеводород, фуран, тиофен, пиррол, пиридин жана алардын бензол менен конденсацияланышынан пайда болгон ароматтык гетероциклдүү бирикмелер таш көмүрдү кургак буулантып айдоодон пайда болгон чайырлар. Ароматтык иондор негизинен синтездик ыкма менен алынат. А.б. практикада дары-дармек, боёк, жарылгыч заттарды жана ири мол. массалуу бирикмелерди (полимерлерди) алууда колдонулат.
Айлана-чөйрөнү коргоонун конституциялык негиздери
Айлана-чөйрөнү коргоонун конституциялык негиздери - КРнын Конституциясында каралган, жогорку юридикалык күчкө ээ экологиялык укуктун негизги жоболору. КРнын Конституциясы боюнча өлкөнүн ар бир жараны ден соолугуна жагымдуу жана жашоосуна ыңгайлуу чөйрөдө жашоого, ошондой эле табият ресурстарын пайдаланууда ден соолугуна, мүлкүнө зыян келтирилсе чыгымын төлөтүп алууга укуктуу. Ошол эле учурда айлана-чөйрөнү, жаратылыш ресурстарын жана тарыхый эстеликтерди коргоого милдеттүү. Мамлекет тарабынан адамдын эркиндиктери жана укуктары, табият ресурстарын туура пайдалануу, айлана-чөйрөнү коргоо, экологиялык коопсуздукту сактоо иш-аракеттери жүргүзүлөт. КРнын Өкмөтү экология тармагында бирдиктүү мамлекеттик саясат жүргүзүүнү, мыйзамдуулукту, жарандардын эркиндиктерин жана укуктарын, менчиктерин сактоону камсыздайт. Айлана-чөйрөнү коргоонун конституциялык негиздери КРнын айлана-чөйрөнү коргоо жөнүндөгү, экологиялык экспертиза мыйзамдарында, Жер (2. 6. 1999), Токой (8. 7. 1999) кодекстеринде, атмосфераны коргоо жөнүндөгү (12. 6. 1999) ж. б. нормативдүү укуктук актыларда белгиленген.
Арсенал
Арсенал (французча arsenal, итальянча arsenale, арабча дар ас-синаа - өнөркана, устакана) - курал-жарак жана ок-дары кабыл алуу, аларды сактоо, каттоого алуу жана аскерлерге таратып берүүгө арналган аскердик мекеме. Арсеналда курал-жарактарды оңдоо, жыйноо, айрым бөлүктөрүн жасоо да жүргүзүлгөн. 19-кылымдын аягына чейин көпчүлүк мамлекеттерде арсенал деңиз жана кургактагы аскерлер үчүн курал-жарактар менен ок-дарыларды чыгарган. Арсенал - заводдордун алдында курал-жарак жана ок-дары сактоочу кампалары болгон. Германияда - Мюнхен, Францияда - Лион, Англпяда - Вулидж, АКШда - Франкфорд жана башка арсеналдар болгон. Россияда «Замбирек куюу үйү» деп аталган Москва арсеналы (Кремлде), 1712-жылы Санкт-Петербургда «Куюу иши жана замбирек жасоо үйү», 1765-жылы Киев арсеналы, 1783-жылы Брянск арсеналы салынган. Кронштадт менен Севастополдо деңиз арсеналы пайда болгон. 20-кылымдын башында курал-жарактарды жасап чыгаруу өнөр жайдын өз алдынча тармагы катары бөлүнүүсүнө байланыштуу арсенал алгачкы маанисин жоготуп, тек гана кампа же база катары пайдаланып калган.
Мотыль-Кы дарыясы (Часелька куймасы)
Мотыль-Кы — Орусиядагы дарыя. Ямало-Ненецк АО, Краснояр крайы жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Часелька дарыясынын сол жээгинен 181 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 61 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Төмөнкү Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Таз дарыясы. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Таз.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Валюталык жөнгө салуу
Валюталык жөнгө салуу – эларалык эсептерди жана валюталык баалуулуктар менен бүтүм жасоо тартибин жөнгө салууга багытталган мамлекеттин ишмердиги. КРУБ В. ж. с. милдетин төмөндөгүдөй жүзөгө ашырат: чет өлкөлүк валюта менен аткарымдарды жүргүзүүнү жөнгө салуучу ченем актыларын чыгаруу; валюта ортомчуларына, банктарга лицензия берүү жана кайтарып алуу; КР мыйзамдарына ылайык, алардын ишине көзөмөлдүк кылуу.
Тооктор менен короз
Шарты
Оюнчулардын саны 8—15 киши.
Оюн аянтчада, спорттук бөлмөдө өткөрүлөт.
Оюнга даярдануу
Оюнчулар бир катар болушуп турушуп, оюнга жетекчи (короз) шайлашат, ал калган оюнчулардан (тооктор) 10—15 м аралыкка уктап калгандай болуп жатат.
Оюндун баяны
Катарда турган оюнчулардын бирөөсү «короз» ойгонду дегенден кийин, «короз» «тоокторду» (оюнчуларды) өзүнө «кукареку» деп чакырганда, «тооктор» колдорун жайышып жана өйдө-ылдый шилтешип, буттарынын учу менен жүгүрүшүп келишип, «короздун» тегерегинде чогула башташат. «Короз» экинчи жолу «кукареку» дегенде «тооктор» кайрадан тез ордуларына барып турууга аракеттенишет. Акырында калган же ордуна эң кийин барып турган оюнчу, «короз» менен орун алмашышат. Андан кийин оюн кайрадан башталат. Ошентип, каалаган убакытка чейин ойношот. Өз убагында ордуна барып турган оюнчу, жеңүүчү болот.
Оюндун эрежеси
Бир бирине жакын турууга, тоскоолдук кылууга, «короздун» чакыруусунан мурда ордуна барып турууга болбойт.
Педагогикалык мааниси. Ылдамдык тарбияланат, көңүл коюуга, тартипти сактоого үйрөтөт.
Театрлаштыруу
Булак:  Ош энциклопедиясы    Фрунзе 1991
Антюшиха
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты кыска метраждуу документалдык тасма"
"Оскар" сыйлыгынын "Эң мыкты кыска метраждуу документалдык тасма" (англ. Best Documentary (Short Subject)) номинациясына татыган тасмалардын жылдык тизмеси. Сыйлыктын эрежелери боюнча, тасма аталышынын жанында тасманын жарыкка чыккан жылы белгиленет, сылыктар андан кийинки жылы жарыяланып ыйгарылат.
Хината Хүга
Хината Хүга (жап. 日向 ヒナタ Hyūga Hinata) - Масаси Кисимото ойлоп чыгарган "Наруто" (англ. Naruto) аниме жана манга франшизасынын каарманы. Хината чыныгы дүйнөдө жок болгон Конохагакуре кыштагындан чыккан өспүрүм куноичи. Хината Киба Инузука, анын Акамару атту нинжа ити, Сино Абурамэ жана топтун лидри Курэнай Үхиден турган 8-топтун мүчөсү. Сериялардын башында Хинатага анименин башкы каарманы Наруто менен суктанчу, кийин, окуя өрчүгөн сайын Хинатанын сезимдери чоң сүйүүгө айланган. Хината аниме сериалдардын негизинде тартылган тасмаларда жана франшизага байланыштуу болгон башка медиаларда, видео оюндарда жана оригиналдуу анимацияларда катышкан, алардын ичинде: Наруто менен Хината ортосундагы мамилеси баяндалып кеткен "Акыркы: Наруто тасмасы" (англ. The Last: Naruto the Movie) жана манга жанрындагы "Боруто: Нарутонун кийинки мууну" (англ. Boruto: Naruto Next Generations) аталыштагы анименин уландысында үй кожойкеси катары көрсөтүлөт.
Хината каармандын үнүн түп нуска жапон серияларында Нана Мидзуки коштогон, ал эми англис тилиндеги адаптациясында Стефани Шех.Хината каарманы оң сын-пикирлерге ээ болгон, өзгөчө анын "Акыркы: Наруто тасмасы" анимедеги оюну үчүн.
Ароматтык углеводороддор
Ароматтык углеводороддор (арен) - молекулаларында көмүртек менен суутек атомдору гана болуп, бир же бир нече бензол ядролорунан турган, капталдарында каныккан же каныкпаган углеводороддордун радикалдары бар бирикмелер. Аларга бензол, толуол, ксилолдор, стирол, нафталин, антрацен жана башкалар тиешелүү.
Канталалар
Канталалар (лат. Hemiptera, L. 1758) – зыяндуу каскак жандыктардын бир түркүмү; булардын кыйла тукуму, уруусу жана түрү бар; Австрия канталасы (Eurigaster austriacus), кайыңчыл кантала, көгүчкөн канталасы, тоо канталасы (Dolycoris penicillatus), ындоо канталасы (Eurydema festiva), даракчыл жашыл кантала (Palomena prasina), Италия канталасы (Graphosoma italicum), чабалекей канталасы, жарганат канталасы, беде канталасы, төшөк канталасы (Cimex lectularius), кадимки кантала, кооздолгон кантала (Eurydema ornata), кычы канталасы (Е. oleracea), кош чекиттүү кызыл кантала (Pyrrhocoris apterus), мырзакарагай канталасы (Aradus cinnamomeus), Орто-Азия капустачыл канталасы (Eurydema maracandica), кындыйган кантала (Lygaeus equestris), данчыл кантала (Eurygaster integriceps), кара кантала, аткулак канталасы (Coreus marginatus), жээк канталалары (Saldidae), суудагы канталалар (топ), суу ченегич канталалар (тукум) (Haloba tidae), топурактагы канталалар (топ), кайчы гүлдүүлөрдүн канталалары (Eurydema), митеканталалар (топ), секирме канталалар (уруу) (Halticus), данчыл канталалар (тукум) (Scutelleridae).
Төшөк жана адам
Ошого карабастан, төшөктүн мүчүлүштүктөрү белгилүү кан соргучтар деп айтылат, себеби кээде айрым адамдардын түрлөрү адамдын каны менен азыктанбай, бирок кичинекей жаныбарлардын суюктугун соруп, дагы деле адамдарга кол салат. Бул тропикалык өлкөлөрдө гана эмес, Россиянын борборунда да кездешет. Бирок, мындай учурлар сейрек кездешет жана кыязы, тамак-аш буюмдарын тандоодо төшөктүн жаңылыштыгы.
Беш кашка өрүм
Жөнөкөй өрүмдүн бир түрү. Чеберлер муну беш тал кайыш менен жүзөгө ашырышат. Же болбосо, өрүмдүн үчүн жуп сан кылбай чеберлер 5—7—9 тал тилинет да, төрт талдын, тогуз талдын ортосунан бир тал аркак болуп жүрөт. Мында беш тал көктүн экөө бир жагына, үчөө бир жагына оңду-солду болуп отурат. Айрым чеберлер «беш кашка өрүмүн» жети талдан тилет. Ал үчтөн алып басылат да, бирөө «аркак» болуп түшөт. Аны чеберлер көбүнчө басмайыл үчүн колдонот.
Маалыматтын булагы
[http://bizdin.kg/component/k2/item/173-kyrgyz_kol_onor Акматалиев Амантур Сейтаалы уулу. Кыргыздын кол өнөрчүлүгү. Бишкек 1996: ISBN — 5-655-00960-9]
Прогресс (Чүй району)
Прогресс (Прогресс) — Кыргыз Республикасынын  Чүй облусун Чүй районундагы айыл. Онбир-Жылга айыл округу составына кирет.
Калкы
Калкы - 2 303 киши.
Галей Бузат (Стерлибашев району, Башкыртстан)
Галей Бузат — Башкыртстандын Стерлибашев районундагы айыл, Бузат айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 26 киши. Почта индекси — 453193, ОКАТО коду — 80248815001.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Иллюзиялар
Иллюзиялар - турмуштагы чыныгы нерселерди жана көрүнүштөрдү жаңылыш кабыл алуу. Иллюзиялар түрдүүчө айырмаланат. Сезүү органдарынын бөтөнчө функцияларына байланышкан Иллюзиялар физиологиялык деп аталат. Мындай Иллюзиялар айлана-чөйрөнүн объективдүү касиеттери менен шартталат. Психикалык Иллюзиялар адамдын сезүү-туюмунун өзгөчөлүгүнө байланыштуу. Психиатриялык тажрыйбада көбүнчө угуу жана көрүү Иллюзиялары көп учурайт.
Иллюзиялар адатта оорулуу адамдарда байкалат,кээде дени сак адамдарда да кездешет. Аны башка кайгы-капа да күчөтүшү мүмкүн, бирок оору экенин түшүнбөстүктүн кесепетинен жаңылыш кабыл алуудан кабылдап кетиши ыктымал.
Портал:Биология/Инсан
Жеймс Эдвард (Джемс-Эдвард) Смит (2-декабря 1759, Норвич, Англия — 17-март 1828) — англиялык ботаник, Лондондогу Линней коомунун негиздөөчүсү.
Өсүмдүктөрдүн систематикасы тууралуу жазуулары менен белгилүү болгон, алардын ичинен Улуу Британиянын флорасы негизги орунда турат.
Түркстан фронту
Түркстан фронту – граждандык согуш мезгилинде Түркстанга жардам берүү максатында 1919-жылы 11-августта түзүлгөн аскердик бирикме. Анын башкы командачылыгына М. В. Фрунзе дайындалган. Түркстан фронтунун Революциячыл аскер совети түзүлгөн. Фронтко 1, 4, 11-армиялар жана Түркстан Республикасынын аскерлери кирген.
1919-жылы 14-августта Борбордук Россиядан бөлүнүп калган Түркстан АССРи менен кайра биригүү үчүн Башкы штаб түзүлгөн. 1919-жылы 13-сентябрда 1-армиянын бөлүктөрү республиканын аскерлери менен кошулган. 1919-жылы ноябрда Башкы штаб Түркстан аскерлеринин штабына айланып, ага республиканын аймагындагы аскерлерди башкаруу иши жүктөлгөн. 1920-жылы апрелде Түркстан аскерлер штабы Түркстан фронтунун штабы деп аталган. Түркстанда Совет бийлигин чыңдоого түркстан фронту чоң роль ойногон. Ал 1926-жылы таркатылган.
НТВ
НТВ — Орусиянын каналы шаарындагы телекомпания.1993 жылы эң алгачкы берүүсүн көргөзгөн.
Меридиан
Меридиан (meridian) – асман сферасынын дүйнө уюлу жана надир аркылуу өткөн чоң тегереги, кыскача Асман меридианы.
Меридиан башталышы – Гринвич астрономиялык обсерваториясы аркылуу өткөн географиялык меридиан, Гринвич меридианы деп да аталат.
Меридиан тегереги – асман жарык чыгаруучуларынын экватордук координаталарын аныктоочу астрономиялык курал. Экватордук координаталар жарык чыгаруучулардын асман меридианы аркылуу өтүшүнө байкоо жүргүзүү бонча аныкталат. Меридиан тегерегинде астрономиялык түтүк бурч өлчөө үчүн шкалалуу тегерек орнотулган горизонталь октун айланасындагы меридиан тегиздигинде айланат.
Колдонулган адабияттар
Lengdegrad
Арсенопирит
Арсенопирит (латынча arsenicum - мышьяк жана ппрпт), мышьяк колчеданы - темирдин сульфид-мышьяктуу бирикмелер тобундагы минерал. Химиялык формуласы FеAsS. Моноклин сингониясында кристаллданат. Өңү калай сыяктуу бозомук, металл сымал жалтырак. Катуулугу Моос шкаласы боюнча 5,5-6. Катуу нерсе менен чапкылаганда, сарымсак жыттанат. Сульфид кенташтары (рудалары) менен аралаш жолугат. Арсенопирит мышьяк бирикмелерин алууда негизги кенташ; андан кээде кобальт менен никель алынат.
Валютаны мөөнөттүндө алмаштыруу жөнүндө келишим
Валютаны мөөнөттүндө алмаштыруу жөнүндө келишим – мурда аныкталган күнү белгилүү сандагы бир валютаны белгилүү сандагы экинчи валютага алмаштыруу жөнүндө макулдашуу. Адатта жактар валютанын курстук термелүүлөрүнүн натыйжасында тартуучу чыгашалардан качуу үчүн түзүшөт.
Арсенаттар
Арсенаттар – мышьяк к-таларынын HASO3, H3AsO4, H4As2O7 туздары. Булардын маанилүүсү – ортоарсенаттар. А. касиеттери фосфаттардыкындай. Уулуу заттар. Щелочтуу металлдар жана аммоний А. гана сууда эрийт. А. негизинен инсектицид, фунгицид (Ca, Zn, Cu жана башка А-ы); өтмө элементер (Sn,Zr, Ce, Nb жана башкалар) А. – радиацияга туруктуу катион алмаштыргычтар катары пайдаланылат.
Бала-Чычкан темир кени
Бала-Чычкан темир кени Талас районунда, Талас тоосунун этегинде, Бала-Чычкан суусунун сол капталында, деңиз деңгээлинен 2000–3000 м бийиктикте. 1967-ж. ачылган. Изилденген эмес. Кен аймагы протерозой мезгилинин акиташ, филлит, сланец катмарлары, ордовик мезгилинин гранит, пироксенит, габбро тектери түзөт. Пироксениттин калыңдыгы 100–150 м, аянты 2 км2 болгон тулкусунда титан-магнетит топтолгон (1–20%). Негизги минералдары: титан-магнетит, азыраак магнетит, ильменит, гематит. Руданын болжол ресурсу 6702 млн m. Рудадагы Fe2O3–16,42%, TiO2–3,54%, V2O5–0.06%, СО–0,05%. Алардын болжол запасы: Fe2O3–1100,7 млн m, TiO2–237,2 млн m, V2O5–4,02 млн m, СО– 3,35 млн m.
Арсениддер
Арсениддер – металлдар менен мышьяктын бирикмеси. Жогорку темп-рада балкып эрүүчү тыгызд. чоң кристаллдык заттар. Мис., K3As, Na3As, Zn3As2 жана башка Алар мышьякка элементтер кошу, арсенаттар калыбына келтирүү жана башка ыкмалар менен алынат. Көпчүлүк А. жарым өткөргүч касиетке ээ. Айрыкча мезгилдик системанын III группа металлдар А. чоң мааниге ээ.
Цианоз
Цианоз (байыркы грек тилинен κυανός күңүрт-көк + -ωσις) — тери жана былжыр челдин кара көк тартышы.
Ал көбүнчө тырмакта, мурундун учунда, эринде байкалат. Цианоз кандагы кычкылтектин азайышынан, башкача айтканда кычкылтек менен кошулбаган гемоглобиндин көбөйүшүнөн пайда болот. Өпкөнүн жабыркашында (плеврит, пневмония, пневмосклероз жана башкалар), тубаса жүрөк кемтигинде (вена каны өпкөгө келбей түздөн-түз артерия системасына түшүшүнөн) жана башкалар байкалат цианоз кээде дененин айрым бөлүгүндө, кол-бутта кан тамырдын тарышынан, кысылышынан же бүтөлүп калышынан пайда болот. Теринин көгөрүшүнө айрым уу заттардан (анилин, нитробензол жана башкалар) уулануу да себеп болот. Анткени алардын таасиринен кандагы гемоглобин кочкул метгемоглобинге айланат. Цианоз болгондо тезинен врачка кайрылуу керек.
Колдонулган адабият
Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы. «Ден - соолук» Медициналык энциклопедия. - Ф.:1991, ISBN 5-89750-008-8
Валютасыз алмашуу
Валютасыз алмашуу – чет элдик валютаны сарптоосуз эле товарларды, экономикалык, илимий, маданий ишмердүүлүктүн натыйжаларын жана кызмат көрсөтүүлөрдү эларалык алмашуу. == Колдонулган адабияттар ==
Айлана-чөйрөнүн корголуучу объектилери
Айлана-чөйрөнүн корголуучу объектилери - коргоого алына турган айлана-чөйрөнүн өз ара ажырагыс табигый компонеттеринин жыйындылары. Алар булгануудан, бузулуудан, түгөнүүдөн жана талкалануудан сакталышы зарыл. Алардын ичинен эң маанилүүлөрү: жер, суу жана атмосфералык аба. Жер бүтүндөй жаратылыш менен анын объектилеринин негизин түзөт. Башка бардык объектилер (жер астындагы жана анын үстүндөгү) Жер менен ажырагыс биримдикте жана байланышта болот. Жер айлана-чөйрөнүн жана аны коргоонун объектиси катары жер бети менен кыртыштык катмарды түзөт. Айлана-чөйрөнүн корголуучу объектисинда жер өндүрүштүн негизги жана алмаштыргыс каражаты болуп эсептелет. Ошондуктан мында кыртыштын түшүмдүүлүгү биринчи мааниге ээ. Маанилүүлүгү жагынан кийинки объектини суу түзөт. Сууларга дарыялар, көлдөр, каналдар, суусактагычтар, көлмөлөр, көлчөлөр, мөңгүлөр, жер астындагы суулар кирет. Суу объектилеринин курамы суу кодексинде берилген. Жашоо турмуштагы эң маанилүү жаратылыш чөйрөсүнүн бири - атмосфералык аба. Атмосферанын курамында атмосферанын «озондук катмары» деген компоненти өзгөчө бөлүнүп турат. Бул Жер бетин Күндүн тике тийген нурларынан сактап туруучу газ катмары болуп саналат. Айлана-чөйрөнүн корголуучу объектилеринин бири - токойлор. Токойлордун климатты, суу агымдарын жөнгө салууда мааниси зор, кычкылтек бөлүп чыгарат. Айлана-чөйрөнүн корголуучу объектилери катары экосистемалар да эсептелинет.
Суусар
Суусар (Martes (Martes) foina), (Ezxleben (1777)): Суусар сымалдуулар.
Жашаган аймактары
Анын эң жагымдуу биотоптору – ортонку жана бийик тоолордо, таштуу жана шагылдуу таштар.
Саны
Республика боюнча саны төмөн, 10 км2 бир особдон аз келет. Түштүктөгү тоолордо бул көрсөткүчтөр бир топ жогору жана Борбордук менен Чыгыш Тянңшанда суусарлар абдан аз.
Жашоо тиричилиги (жашоо циклдары)
Чээнге кирбөөчү жырткыч катары жыл бою ал активдүү. Негизинен чычкан сымал кемирүүчүлөр жана чыйпылдак чычкандарга аңчылык кылууга жөндөмдүү, алар таштуу зоналардын жана шагылдардын арасынан табышат. Азыктануусунда көрүнүктүү орунду куштар ээлейт. Суусар жекече участкаларды ээлейт, бирок ар кандай себептер менен бир-бирине өтүп турушат. Күүгүмдө жана түнкүсүн активдүү, күндүз жашыруун жерлерде жүрүшөт. Суусарлардын кууту июлң-августта өтөт, кийинки жылы чөндөлөйлөрү апрелң-майда гана туулат. 2- 5 туушат, алардын көздөрү бир айдан кийин гана ачылат. 3 айдан кийин өз алдынча жашап калышат. 2-3чү жылы жыныстык жагынан жетилип калышат.
Чектөөчү факторлор
Төмөнкү тукумдуулугу, азык базасынын жетишсиздиги, браконңерлер жана суук, калың кардуу кыш.
Көбөйтүү (колдо багуу)
Колдо аларды керектүү жаныбар катары кармашпайт.
Уюштурулган коргоо аракеттери
Атайын коргоо чаралары иштелип чыккан эмес.
Коргоо үчүн зарыл аракеттер
Иштелип чыккан эмес.
Статусу
Түр сейрек кездешүүчү, бирок жоголуп бара жатуучу.
Тандоонун аксиомасы
Тандоонун аксиомасы – көптүктөр теориясынын аксиомасы төмөнкүчө түзүлөт. Эгер тандоонун көптүгүнүн элементтери болуп кесилишпеген бош эмес С. көптүгү эсептелсе, анда С жана Т көптүгүнүн ар биринен жок дегенде бир элементтен турган бир көптүк бар болот. мисалы, К менен С. Укан бир кыйла кыскача аныктама беришет. Эгер кесилишпеген С. көптүгү (совокупность) бирикмеси берилсе, ар бир чогулган көптүктөн бирден элементти тандап алып Z көптүгүн түзсө болот. Азиялык жол менен өнүгүү байыркы адамдардын коомунун жана таптык коомдун тарабында узак эволюциясынын натыйжасында пайда болгон мамлекет тарабынан бириктирилген жер ээлөөчүлүк коомдун өзүнчө бир системасын элестетет. Бул коом, жалпы жер ээлөөчүлүк, коллективдик эмгек жана коомдун мүчөлөрүнүн арасындагы тыгыз байланыш сыяктуу алгачкы коммунисттик түзүлүштөрдү сактап калган. Азиялык өлкөлөрдүн коомдук экономикалык түзүлүш тереңдетилип берилген мүнөздөмөсү алгачкы жолу К. Маркс тарабынан 1853-жылы Ф. Энгельске жазган каттарында жана макалаларында берилген. К. Маркстын окуусу алгачкы общиналык коомдон баштап кул элөөчүлүк түзүлүшкө чейинки коомду бүткүл дүйнөлүк тарыхты курчап турган доордун негизги өнүгүүсүнүн кадамдарынын бири коомдук-экономикалык формациялары жөнүндө. Европалык колонизация жана капитализмдин жайылышы анын кулашына алып келди.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз адабияты: энциклопедиялык окуу куралы. Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, - Б.: 2004
Дорогомиловская (метро бекети)
Дорогомиловская — Москва метросунун Калининско-Солнцевская сызыксындагы станция.
13-март, 2019 маегинде боюнча ТВЦ Мөскөө мэри Сергей Собянин Калининская жана Солнцевская радиустары байланыш пландаштырылган эмес деп айтты, бирок алар бекети долбоорду талкуулоо үчүн 2023-жылга кайтып келет мүмкүн.