cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Рочестер (Кентукки)
Калкы - 186 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 21-65982.
Идет
Идёт — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Чулым дарыясынын сол жээгинен 901 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 56 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Ачинск шаарынан Зырянское айылындагы суу өлчөгөн постко чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышке кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Фахдорф
Фахдорф (Vachdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Шмалькальден-Майнинген районуна кирет.
Калкы - 847 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 15,90 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 66 081. Муниципалитеттин башчысы — Рихард Корш.
Гютерсло
Калкы - 96404 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 111,99 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 7 54 008. Мэр — Мариа Унгер.
Шаар административдик курамы боюнча 12 шаардык районго бөлүнөт.
Джерсей Сити (Нү-Жерси)
Джерсей Сити (Нү-Жерси) (Jersey City) — Нү-Жерси штатынын Хадсон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 247 597 киши. Болжолдуу аянты - 54.7 км². FIPS коду — 34-36000.
«Манас» камералык оркестри
«Манас» камералык оркестри – 1999-жылы уюшулган. 2001-жылдан президенттик статусуна ээ. «Манас» камералык оркестрин Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген артисти, скрипкачы жана дирижёр Э. Асаналиев менен музыка таануучу Р. Сырдыбаева негиздеген. «Манас» камералык оркестринин аркалаган вазийпасы расмий иш-чаралардын маданий бөлүмүнө катышуу менен катар, классикалык музыканы жайылтуу жана камералык музыканы аткаруу чеберчилигин өнүктүрүү болуп саналат. Оркестрде Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген артисттери, республикалык жана эл аралык конкурстардын лауреаттары, К. Молдобасанов атындагы Кыргыз улуттук консерваториясынын бүтүрүүчүлөрү иштешет. Оркестр ата мекендик (СССРдин эл артисти С. Токтакунова, Кыргыз Республикасынын эл артисттери М. Бегалиев, Т. Жакшылыков, Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген артисттери Н. Нышанов, С. Жумашев, Ч. Төрөбеков ж. б.) жана чет өлкөлүк (А. Тебенихин – Казакстан, В. Ослунд – Швеция, Ашу – АКШ, Г. Винишхофер – Австрия) композиторлор жана аткаруучулар менен кызматташат. Оркестрдин репертуарын бароккодон заманбап мезгилге чейинки доорлордогу композиторлордун чыгармалары түзөт. Көркөм жетекчиси жана дирижёру – Э. Асаналиев.
Даут (Абзелил району, Башкыртстан)
Даут — Башкыртстандын Абзелил районундагы айыл, Аскар айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 305 киши. Почта индекси — 453620, ОКАТО коду — 80201810003.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Инзелга (Гафурий району, Башкыртстан)
Инзелга — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Бель айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 492 киши. Почта индекси — 453057, ОКАТО коду — 80221810001.
Хөхштедт (Фихтель)
Хөхштедт (Фихтель) (Höchstädt im Fichtelgebirge) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Вунзидель-Фихтель районуна кирет.
Калкы - 1182 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 14.95 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 4 79 126. Муниципалитеттин башчысы — Рудольф Райхель.
Мальборн
Мальборн (Malborn) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Калкы - 1360 киши(2013-ж.). . Аянты - 26,31 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 079. Муниципалитеттин башчысы — Габриле Нойрор.
Дөрентруп
Дөрентруп (Dörentrup) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Липпе районуна кирет.
Калкы - 8219 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 49,79 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 7 66 024. Мэр — Фридрих Элерт.
Шаар административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Галт (Айова)
Калкы
2010-жылы калкы 30 киши болгон.
Геленау (Эрзгебиргскрейс)
Геленау (Эрзгебиргскрейс) (Gelenau/Erzgeb) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Хемниц административдик округуна карайт. Эрзгебиргскрейс районуна кирет.
Калкы - 4453 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,11 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 14 1 71 110. Муниципалитеттин башчысы — Райнхард Пенцис.
Кальтенкирхен
Кальтенкирхен (Kaltenkirchen) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан Шаар. Зегеберг районуна кирет.
Калкы - 20000 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 23,1 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 60 044. Мэр — Штефан Зюнвольдт.
Бюхльберг
Бюхльберг (Büchlberg) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Бавария административдик округуна карайт. Пассау районуна кирет.
Калкы - 4110 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 28,13 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 75 119. Муниципалитеттин башчысы — Норберт Марольд.
Липгартен
Липгартен (Liepgarten) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Иккер-Рандов районуна кирет.
Калкы - 808 киши(2013-ж.). . Аянты - 32,81 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 62 032. Муниципалитеттин башчысы — Эрнст Хайдшмидт.
Инюша (дарыя)
Инюша — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Чебула дарыясынын оң жээгинен 25 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 14 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Ачинск шаарынан Зырянское айылындагы суу өлчөгөн постко чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышке кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Тэрри (Монтана)
Тэрри (Монтана) (Terry) — Монтана штатынын Prairie Округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 605 киши. Болжолдуу аянты - 1.8 км². FIPS коду — 30-73675.
Рэдклифф (Кентукки)
Рэдклифф (Кентукки) (Radcliff) — Кентукки штатынын Хардин округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 21961 киши. Болжолдуу аянты - 29.8 км². FIPS коду — 21-63912.
Гранбюри (Нү-Жерси)
Калкы - 2008 киши. Болжолдуу аянты - 3.2 км². FIPS коду — 34-15520.
Дунайдагы Хөхштедт
Дунайдагы Хөхштедт (Höchstädt an der Donau) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Швабия административдик округуна карайт. Диллинген (Дунай) районуна кирет.
Калкы - 6550 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 37.45 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 73 139. Муниципалитеттин башчысы — Хильдегард Ваннер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Бигелоу (Миссури)
Бигелоу (Миссури) (Bigelow) — Миссури штатынын Holt округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 38 киши. Болжолдуу аянты - 0.2 км². FIPS коду — 29-05464.
Фиппахедельхаузен
Фиппахедельхаузен (Vippachedelhausen) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Веймар районуна кирет.
Калкы - 603 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 10,31 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 71 092. Муниципалитеттин башчысы — Карл-Альберт Тройнер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Краснодубр (Гафурий району, Башкыртстан)
Краснодубр — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Бель айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 35 киши. Почта индекси — 453057, ОКАТО коду — 80221810003.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Гарбэр (Айова)
Гарбэр (Айова) (Garber) — Айова штатынын Клейтон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.6 км². FIPS коду — 19-29685.
Калкы
2010-жылы калкы 103 киши болгон.
СТС
СТС (Сеть телевизионных станций) — Орусиянын федералдык телеканалы. «СТС Медиа» холдингине тиешелүү.
Уайтхолл (Монтана)
Уайтхолл (Монтана) (Whitehall) — Монтана штатынын Jefferson Округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1044 киши. Болжолдуу аянты - 1.8 км². FIPS коду — 30-79900.
Рэйвик (Кентукки)
Рэйвик (Кентукки) (Raywick) — Кентукки штатынын Мэрион округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 144 киши. Болжолдуу аянты - 1.8 км². FIPS коду — 21-64146.
Манаус
Манаус – Бразилиянын түндүгүндөгү шаар. Амазонас штатынын административдик борбору. Калкы 1,9 млн (2010). Амазонкага Риу-Негру дарыясынын куйган жериндеги ири порт (дарыя кемелери келип токтойт; сыртка каучук, бразилия жаңгагын, какао, баалуу жыгачтарды чыгарат). Эл аралык аэропорту бар. Соода борбору. Жыгаччылык, нефть ажыратуу, текстиль, тамак-аш–татымал, тамеки өнөр жай ишканалары иштейт. Университет, География жана Амазонка тарыхы институту бар. 1660-жылы негизделген. Ботаникалык бак уюштурулган. Шаар тропик токою менен курчалган.
Ист Фрихолд (Нү-Жерси)
Ист Фрихолд (Нү-Жерси) (East Freehold) — Нү-Жерси штатынын Монмут округуна караган АКШ шаары.
Кулукас (Абзелил району, Башкыртстан)
Кулукас — Башкыртстандын Абзелил районундагы айыл, Аскар айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 79 киши. Почта индекси — 453620, ОКАТО коду — 80201810004.
Ист Фрихолд (Нү-Жерси)
Калкы - 4894 киши. Болжолдуу аянты - 7.7 км². FIPS коду — 34-19150.
Кулукас (Абзелил району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Маммельцен
Калкы - 1063 киши(2013-ж.). . Аянты - 4,12 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 32 067. Муниципалитеттин башчысы — Дитер Рүчер.
Липен
Липен (Liepen) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Чыгыш Төмөнкү Померания районуна кирет.
Казаназарь
Казаназарь — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Кузуча дарыясынын сол жээгинен 11 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 13 км.
Липен
Калкы - 310 киши(2013-ж.). . Аянты - 18,00 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 59 051. Муниципалитеттин башчысы — Магрит Ольденбург.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Казаназарь
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Ачинск шаарынан Зырянское айылындагы суу өлчөгөн постко чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышке кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Далем (Түндүк Айфель)
Далем (Түндүк Айфель) (Dahlem (Nordeifel)) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Ойскирхен районуна кирет.
Калкы - 4116 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 95,18 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 3 66 012. Мэр — Райнхольд Мюллер.
Вөрниц
Вөрниц (Wörnitz) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Ортоңку Франкония административдик округуна карайт. Ансбах районуна кирет.
Калкы - 1632 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 24,45 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 5 71 228. Муниципалитеттин башчысы — Карл Бек.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 4 шаардык районго бөлүнөт.
Титаник(тасма)
«Тита́ник» (Titanic)-кырсык,мелодрама,драма жанрында 1997 жылы,режиссёру Джеймс Кэмерон тарткан тарыхый тасма.
"Титаник " лайнеринин тарыхынан
1912-жыл, 14-апрель. Дүйнөдөгү эң кубаттуу, эң чоң жана эң кымбат кеме Саутгемптон-Нью-Йорк багыты боюнча өзүнүн алгачкы жана акыркы сапарына чыккан. Бул каргашалуу күндө болгон дүйнөлүк кырсыктын алдын алса болот беле? Бул суроого изилдөөчүлөр жана күбөлөр “болот” деп жооп беришкен.
Кемелердин королу “Титаник” Түштүк Ирландияда мыкты куруучу, инженер, дизайнерлер тарабынан курулган. Лайнердин узундугу 275 метр, салмагы 46 миң тонна эле. 4 зор мордун ар биринин бийиктигин 11 кабат үй менен салыштырууга болот. Кеменин ылдамдыгы 50 жылкынын кубатына барабар эле. Өкүнүчтүүсү, адистер кеменин коопсуздугуна караганда анын кооздугу жана ылдамдыгына көбүрөөк көңүл бөлүшкөн. Кеменин бай жүргүнчүлөрү үчүн бассейн, түрк мончолору, спорт залдары, теннис аянтчалары, ресторандар салынган. Курууга кеткен акчанын жалпы көлөмү азыркы акча менен 100 миллион долларды түзгөн.
Кемеде 20 куткаруучу кайык бар эле. Бул сан эл аралык стандартка жооп бергени менен кемедеги жүргүнчүлөр үчүн өтө эле аздык кылган. “Титаник” 2 саат 20 мүнөттүн ичинде океан коюнунда жок болду. Кемедеги 2 миң 227 адамдын ичинен 705 киши гана аман калган.
"Титаник" тасмасынын жаралышы
Жеймс Кэмерон “Титаник” тууралуу алгачкы жолу 1987-жылы документалдык фильм аркылуу билген да, аны дароо кино тартуу жөнүндө идея ээлеп алган. 1994-жылга чейин Кэмерон 167 беттен турган сценарий жазып, аны “20th Century Fox” кинокомпаниясына сунуштаган. Компаниянын өкүлдөрү ойлонбостон режиссёрго 3 миллион доллар бөлүп берүүнү чечкен.
“Көрүүчүлөр кинотеатрга кеменин урашын көрүү үчүн келет” деп ишенген режиссёр бул көрүнүшкө басым жасап, атайын эффекттерди даярдоого 17 студияны ишке киргизген. Алардын башында кийин «Оскарга» ээ болгон Роберт Легато турган.
Кинокомпаниянын жетекчилери тасманын дээрлик 3 сааттан ашык созулаарын көргөн соң аны кыскартып, бир аз да болсо акча үнөмдөөнү сунушташкан. Бирок, Кэмерон алардын сөзүнө көнгөн эмес. Тасманын бизге жеткен акыркы варианты 194 мүнөт. Анын бет ачары 1997-жылы 1-ноябрда Токио шаарындагы Эл аралык кинофестивалда болуп өткөн.
Фильмди кантип тартышкан?
Адегенде Мексиканын Розарито аймагынын жээгинде негизги көрүнүштөр тартыла турган чоң студия жасалган. 5 тонна динамитти жардырып, пайда болгон чуңкурга 4 миллион литр суу толтурушкан. Чоң бассейндин ичине чыныгы “Титаник” менен дээрлик тең болгон кеменин макетин курушкан. “Титаниктин” узундугу 265 метр, ал эми анын макети 34 метрге кыскараак болгон. Аны “чөктүрүү” үчүн дагы 65 миллион литр суу керектелген. Тасма тартылып бүткөндө макетти бузуп, металлоломго өткөрүп салышкан.
Кемени жалпы план менен тартуу үчүн алгач вертолёт алынган, бирок, кийин аларды 50 метрлик кран менен алмаштырууну чечишкен.
Көпчүлүктү тартууга миңден ашуун адам керектелген. Кийин аларды компьютердик программанын жардамы менен “көбөйтүп коюшкан”. Кеме чөгөөрдө анын тумшугу тик болуп калат да, адамдар ылдый көздөй кулай баштайт. Бул эпизод туура 10 жолу тартылган. Мында режиссёр 40 каскадёрдун кызматын колдонгон. Тасманын катышуучуларын күндө 12-14 саат сууда кармоого туура келген.
Кеме менен жарыша сүзгөн дельфиндердин кээ бири атайын үйрөтүлгөн жаныбарлар болсо, кээси компьютердик графика экен.
Ал эми “Титаниктин” чөгүшү­нүн башкы себеби болгон айсберг көбүнчө курулушта колдонулган тез катуучу көбүктөн жасалып, айнек жана мом менен капталган. Ал эми адамдардын беттеринде, чачтарында тоңуп турган “аяз” сууга тийсе катып калчу атайын упадан жасалган. Алардын оозунан чыккан буу да компьютердин жардамы менентартылган.
Номинациялар жана жеништери
Бүгүнкү күндө бул тарыхый драма 135 номинацияда аталып, анын ичинен 87 номинация боюнча сыйлыкка татыктуу деп табылган. Сыйлыктардын эң баалуулары болуп “Эң мыкты тасма”, “Эң мыкты режиссёр”, “Эң мыкты оператор”, “Эң мыкты кийим дизайны”, “Эң мыкты монтаж” жана башка наамдары менен кошо берилген 1998-жылдын 11 «Оскары» эсептелет. Бул тасма тарыхта 2-чи 11 "Оскар" алып, рекорд коё алган.
Саунтрек
“Тасмага музыка жазып бер” деген өтүнүч менен Кэмерон белгилүү ырчы Энияга кайрылган. Андан терс жоопту уккан соң дароо Жеймс Хорнерге барган. Тасмадагы бардык композициялардын автору Хорнер элге тасма менен удаа дискти да тартуулаган. Селин Диондун аткаруусундагы атактуу “My Heart Will Go On” (“Жүрөгүм сени түбөлүк сүйөт”) аттуу ыры жазылган диск дүйнө жүзүнө 27 миллион нуска менен тараган. Ал эми ырдын авторлору “Эң мыкты ыр” үчүн Оскарга ээ болушкан
Леонардо Ди Каприо
Леонардо Вильгельм Ди Каприо 1974-жылы 11-ноябрда Лос-Анжелесте (АКШ, Калифорния) туулган. “Титаникке” тартылып жүргөн кезинде Лео чоң кескелдирик бакчу. Күндөрдүн биринде байкуш жаныбар машинанын алдында калат. Сүйүктүү кескелдиригин айыктырып алуу үчүн Лео 2 күн “жумушка” чыккан эмес. Лео тасмадагы шериктеши Кейтти катуу сүйүп калган. Бирок, Кейт мамилелерине чек койгон. “Титаник” жарык көргөндө дүйнөдө кадимки “дикаприомания” оорусу башталган. Күйөрмандар Леону эч жерде жай коюшчу эмес. Күтүлбөгөн популярдуулукка даяр болбогон актёр тез аранын ичинде арак, баңгиге берилип, семирип кеткен. Шүгүр, бул оорудан актёр тез эле айыкты.
«МК-Ультра» долбоору
MKULTRA долбоору (Project MKULTRA, ошондой эле MK-ULTRA аталышы менен белгилүү) - америкалык БЧАнын жашыруун программасынын коддук аталышы, ал аң-сезимди манипуляциялоо каражаттарын табууга жана изилдөөгө багытталган. Мисалы, тыңчыларды өз тарабына тартууда же сурак учурунда психотроптук химиялык заттарды (адамдын акылына таасир этүүчү) колдонуу менен маалымат алуу болуп эсептелеген.
Титаник(тасма)
Жеймс Кэмерон
Белгилүү “Терминатор”, “Чоочундар” сыяктуу шедеврлерди жараткан Жеймс Кэмерон 1954-жылы 16-ав­-густта Онтариодо (Канада) туулган.
Кутлугуза (Гафурий району, Башкыртстан)
Кутлугуза — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Бель айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 338 киши. Почта индекси — 453057, ОКАТО коду — 80221810004.
«МК-Ультра» долбоору
Программанын масштабы
Монреалдагы Макгилл университетинин алдындагы Аллан мемориалдык институтундагы психиатр Дональд Кэмерон ар кандай химиялык заттарды (нерв системасына таасир берүүчү, ЛСД жана психотроптук дарыларды) жана электроконвульсивдүү терапияны (электрошок) колдонуу менен эксперименттерди жүргүзгөн.
Бул үрөй учурган эксперименттер, Аллан мемориалдык институтунун психиатриялык клиникасына невроз, тынчсыздануу же төрөттөн кийинки депрессия сыяктуу женил көйгөйлөр менен кайрылган адамдарга жасалган. Кийинчерээк бул долдоордун ишмердүүлүгүнүy парламенттик иликтөөсүнүн жыйынтыгында келип чыккан саясий чыр-чатак, жарандардын өздүк маалыматтынын купуя сыр бойдон калышын камсыз кылуу үчүн бир топ мыйзамдардын кабыл алынышына таасирин тийгизген (informed consent).
1953-жылы БЧА болунгон каражаттардын 6% «МК-Ультра» долбооруна жумшалган жана бул маалыматтардан кийин программанын масштабы боюнча тыянак чыгарса болот.
Программанын курамы
БЧАнын сакталып калган документтери программанын «химиялык, биологиялык жана радиологиялык» ыкмалардын аң-сезимге тийгизген таасирин изилдөөгө багытталганын так көрсөтүп турат. Бул эксперименттин максаттыры:
«МК-Ультра» жана «Артишок» долбоорлорунун бир бутагы караты катары, кээ бир булактар «Монарх» долбоорун аташат (Project Monarch).
Кутлугуза (Гафурий району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Титаник(тасма)
Жеймс Кэмерон
Сценарист, актёр, продюсер, сүрөтчү, жазуучу, акын, композитор жана режиссёр Кэмерон кесиби боюнча кадимки физик.
“Титаник” фильминин бюджетин башта 135 миллион деп пландашкан. Бирок, Жеймс Кэмерон бул санды 200 миллионго жеткиргенде, ага сөз берилген 8 миллиондук гонорардан жана кирешенин бир канча пайызынан куру калган. Ошентип, улуу режиссёрго “Титаниктен” байлык эмес, түбөлүк атак-даңк гана калды.
Кейт Уинслет
Голливудда “англиялык роза” деген атка конгон Кейт Уинслет 1975-жылдын 5-ок-тябрында Беркширде (Англия) төрөлгөн.
33 жашар актриса 45 тасмада образ жаратканга жетишкен. Ал эң сүйүктүү образым деп ага атактуулукту алып келген “Титаниктеги” Роузду эсептейт.
“Титаник” тартылып жатканда катышуучуларга билинбеген гидрокостюмдарды кийгизишкен. Актёрлордун көбү анын ыңгайсыздыгынан кийүүдөн баш тартышкан. Ошолордун арасындагы актриса Кейт Уинслет тасма тартылып бүткөндө пневмония оорусу менен ооруп калган.
Актриса “Титаниктин” бет ачарына келген эмес. Так ошол мезгилге чу­кул Кейттин жигити рак менен ооруп, актрисанын колунда каза болгон.
“Титаник” актрисага жаңы жакын досторду тартуулаган. Ырчы Селин Дион менен Кейт – сырдаш курбулардан
Шилтемелер
http://www.super.kg/article/show/747
Герингсвальде
Герингсвальде (Geringswalde) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония жеринде жайгашкан Шаар. Хемниц административдик округуна карайт. Борбордук Саксония районуна кирет.
Вандивэр (Миссури)
Вандивэр (Миссури) (Vandiver) — Миссури штатынын Audrain округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 83 киши. Болжолдуу аянты - 0.8 км². FIPS коду — 29-75706.
Гарвин (Айова)
Гарвин (Айова) (Garwin) — Айова штатынын Тама округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.6 км². FIPS коду — 19-30045.
Калкы
2010-жылы калкы 565 киши болгон.
Манвайлер-Көльн
Калкы - 418 киши(2013-ж.). . Аянты - 4,90 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 33 043. Муниципалитеттин башчысы — Вольфганг Гильман.
Томпсон Фолс (Монтана)
Томпсон Фолс (Монтана) (Thompson Falls) — Монтана штатынын Sanders Округуна караган АКШ шаары.
Рэйсланд (Кентукки)
Рэйсланд (Кентукки) (Raceland) — Кентукки штатынын Гринап округуна караган АКШ шаары.
Хөэнкирхен-Зигертсбрунн
Хөэнкирхен-Зигертсбрунн (Höhenkirchen-Siegertsbrunn) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Мюнхен районуна кирет.
Калкы - 9803 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 15.19 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 84 127. Муниципалитеттин башчысы — Урзула Майер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Калюббе
Калюббе (Kalübbe) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Плөн районуна кирет.
Калкы - 560 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 11,8 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 57 032. Муниципалитеттин башчысы — Гюнтер Шнатмайер.
Аялдардын билим алуу укугу
Билим берүү — инсанды, коомду жана мамлекетти ар тараптан өнүктүрүү максатында үзгүлтүксүз, тутумдук тарбиялоо жана окутуу процесси, ал билим алуучулардын жетишкендиктерин мамлекет белгилеген билим берүү деңгээлдери менен баалоо менен коштолот. Билим алуу укугу — адамдын азыркы мезгилдин шарттарында кадыресе жашоо жүргүзүшү үчүн талап кылынган, мамлекет камсыз кылган билимдин, жөндөмдөрдүн жана шыктардын көлөмүнө ээ болуу укугу. Ал ар бир адамдын негизги укуктарынын бири болуп саналат. Бул укук Адам укуктарынын жалпы декларациясында жарыяланып, Экономикалык, социалдык жана маданий укуктар жөнүндө эл аралык пакттын 13- жана 14-беренелеринде , ошондой эле Баланын укуктары жөнүндө конвенциянын 28- жана 29-беренелеринде бекитилген. Билим алуу укугу - Адам укуктарын жана негизги эркиндиктерин коргоо жөнүндө Европалык конвенциянын 1-протоколунда камтылган социалдык укуктардын бири, жалгыз гана ушул укукка карата бир катар укук коргоо чараларынын тутуму колдонулуп, мамлекет аны жүзөгө ашыруу үчүн керектүү шарттарды түзүп берүүгө милдеттенет.
Адам укуктары менен эркиндиктери төмөнкү үч багытта камсыз кылынат. Биринчиси - кепилдик берүү б.а. укукту жүзөгө ашыруу үчүн шарт түзүү; экинчи багыт - инсандын өз субъективдүү укуктарын жүзөгө ашыруу процессин уюштуруу; үчүнчү - укуктар менен эркиндиктерди сактоо жана коргоо. КРнын Конституциясы билим алуу укугуна жана анын корголушуна кепилдик берет (45-берененин 1-бөлүгү). Эч бир адам басмырлоого дуушар болбошу керек (16-берененин 2-бөлүгү), эркектер менен аялдар бирдей укуктарга жана эркиндиктерге, аларды жүзөгө ашыруу үчүн бирдей мүмкүнчүлүктөргө ээ (16-берененин 4-бөлүгү).
КРнын Конституциясындагы билим алуу укугу жаатындагы жоболорду өнүктүрүүчү негизги ченемдик акт КРнын "Билим берүү жөнүндө" мыйзамы эсептелет. Өлкөдө мамлекеттик билим берүү уюмдарында милдеттүү түрдөгү жалпы негизги, жалпы жарандар үчүн акысыз, жалпы орто билим берүү, акысыз башталгыч, кесиптик жана, сынактын негизинде, кесиптик орто билим берүү, жогорку кесиптик билим берүү жана жогорку окуу жайдан кийинки кесиптик билим берүү үчүн билим берүү тутуму жана бардык керектүү социалдык-экономикалык жана укуктук шарттар түзүлгөн. Билим берүү уюмунун негизги принциптеринин бири Кыргыз Республикасынын бардык жарандарынын сапаттуу билим алууда бирдей укуктарга ээ болуусу.
Билим берүү жаатындагы Негизги мыйзамдын ченемдик жоболору башка атайын улуттук мыйзамдары, ошондой эле башка ченемдик укуктук актылары менен толукталат: Төмөнкү КРнын мыйзамдары: 1999-жылдын 26-ноябрындагы №129 "Кесиптик башталгыч билим берүү жөнүндө", 1997-жылдын 3-мартындагы №12 "Уруксаттамалоо жөнүндө"; Төмөнкү КРнын Өкмөтүнүн токтомдору: 2014-жылдын 21-июлундагы №403 "КРда мектепте билим берүүнүн мамлекеттик билим берүү стандартын бекитүү жөнүндө"; 2011-жылдын 16-мартындагы №174 КРнын Өкмөтүнүн токтому менен бекитилген "Билим берүү уюмдарын уруксаттамалоо, аттестациялоо жана аккредитациялоо жөнүндө жобо" ж.б. Учурда "Кесиптик жогорку жана жогорку окуу жайдан кийинки кесиптик билим берүү жөнүндө", "Негизги орто билим берүү жөнүндө", "Мектепке чейинки билим берүү жөнүндө" мыйзамдардын долбоорлору иштелип чыкты.
Жарандардын билим алууга болгон конституциялык укугун тармактык жана учурдагы мыйзамдардын негизинде өнүктүрүү жана конкреттештирүү - аны иш жүзүндө жүзөгө ашыруунун кыйла маанилүү багыттарынын бири болуп саналат. 2012-2020-жж. карата Кыргыз Республикасында Билим берүүнү өнүктүрүү стратегиясынын максаты (БӨС) - эркектер менен аялдардын бирдей укуктары менен мүмкүнчүлүктөрүн эске алып билим берүү тутумун андан ары өнүктүрүү.
Ошентип, Кыргыз Республикасында адамдын, ошондой эле аялдардын билим алуу укугун жүзөгө ашыруу үчүн бардык шарттар бар десек болот. Бирок орто билим (10-11-класстар) алып жаткан балдардын саны азайгандан азаюуда. Ушул жерден баса белгилей кетүүчү нерсе, толук орто билим алып жаткан кыздардын саны эркек балдарга салыштырмалуу кескин азаюуда. Ушундай эле көрүнүш кесиптик билим берүүнүн бардык деңгээлдеринде да байкалат. Кесиптик башталгыч жана орто билим берүү тармагында аялдардын азайышы кооптондурбай койбойт. Мындай көрүнүштүн натыйжасында аялдардын эмгек акысы жогору болгон жумуштарга орношуу мүмкүнчүлүгү кыйла чектелет.
Фирнау
Фирнау (Viernau) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Шмалькальден-Майнинген районуна кирет.
Калкы - 2024 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 15,85 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 66 082. Муниципалитеттин башчысы — Манфред Хельман.
Жаңы карамыш (Гафурий району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Вөрт (Эрдинг)
Вөрт (Эрдинг) (Wörth (Landkreis Erding)) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Эрдинг районуна кирет.
Калкы - 4467 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,05 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 77 144. Муниципалитеттин башчысы — Рудольф Борго.
Литцов
Литцов (Lietzow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Рүгөн районуна кирет.
Калкы - 275 киши(2013-ж.). . Аянты - 8,39 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 61 021. Муниципалитеттин башчысы — Үрген Бөниг.
2007-жыл кинодо
“300 спарталык” тасмасынын бет ачары 2007-жылдын 9-мартында болуп өттү. Аны жараткан клипмейкер Зак Снайдер “улуу режиссёр” деген атка конду.Тасма киносүйүүчүлөрүнүн жүрөгүнөн татыктуу орунун таап, сынчылардын “мыкты” деген баасына ээ болууга жетишти. “Трансформерлер” тасмасы да мыкты тасманын катарында. Кадимки эле робот оюнчуктарды чоң кинонун каармандарына айлантып коюу идеясы мыкты режиссёр Майкл Бэйдин оюна келген. Ага кошумча, тасмага атактуу Стивен Спилберг өзү продюсерлик кылган. Режиссёр Стивен Содерберг Дэнни Оушен менен анын тайпасынын окуясын улантып, “Оушендин 13 досу” деген жаңы кино тартып чыгарган. Бул тасма англиялык кинообзордо “Мыкты актёрдук топ” деген номинацияларда ат салышкан.
Эң жакшы фантастикалык тасма
“Кариб деңизинин каракчылары-4” – боевик, фэнтези, комедия жанрлары аралаш тартылган тасма. Күчтүү атайын эффекттер, курч сценарий жана кызыктуу эпизоддор тасманы унутулгус саякатка айландырды. Ал эми баш­каарман Жек Таранчы, тагыраак айтканда, актёр Жонни Депп элдин сүймөн­чүлүгүнө айланып, көз карандысыз рейтингдердин жыйынтыгы боюнча, “Жылдын эң сүйүктүү актёру” деп табылды.
Жылдын сериялы
“Амедия” кинокомпаниясы тарабынан тартылган “Эки гүлдүн талашы” (“Татьянин день”) аттуу көп сериялуу үйбүлөлүк көркөм тасмасы. Колумбияда “La Guerra de las Rosas” (“Розалардын согушу”) деген ат менен чыккан тасманын ремейки көптөгөн өлкөлөрдө популярдуу болгон.
Эң мыкты мультфильмдер
“Толкунду тос!” – “2007-жылдын эң экологиялык мультфильми” болуп аталды. “Бул мультфильм абанын кескин ысый башташынан улам жоголуп бараткан пингвиндерге атайын болбосо да чоң колдоо көрсөттү”,- дешет адистер. Адамдардын бул канаттууларга болгон сезимдерин күчөткөн тасма режиссёрлор Эш Браннон менен Крис Бактын эң мыкты долбоору болгон. “Pixar” студиясында жаралган “Рататуй” мультфильми актуалдуу болуп, Реми аттуу жакшынакай ашпоз чычкан жөнүндөгү бул анимациялык тасма бар
Каармандар
Скарлетт Йохансон абройлуу “Him” журналы тарабынан “Планетанын жаңы секс-символу” деп аныкталды. “Альфа Дог” тасмасына тартылганы үчүн актриса 2 миллиондон кем эмес гонорар алган. “Ийгилик, Чак” тасмасынан кийин атак-даңктын чокусуна жеткен жаш актриса Жессика Альба үчүн 2007-жыл ийгиликке мол жыл болгон. Аталган комедия ийгиликтүү кабыл алынып, актрисага бир эле учурда 7 жаңы сунуш түшкөн. “Гарри Поттер” менен 7 жылдан бери “байланып” келаткан кичинекей актриса Эмма Уотсон да 2007-жылы талыкпай эмгектенди. “People” журналы ага “Эң кичинекей бай актриса” деген наам беришти. Жомок-тасмадан алган маянасы эң аз дегенде 4 миллион долларды түзөт. Мындан сырткары, жаш актриса “Vogue” журналынын бетине чыккан эң жаш атактуу кыз” деп эсептелинет. Жигиттер арасынан Уилл Смит менен Жонни Депп “аялзатынын сүймөнчүгү” деп аталган.Актёр Уилл Смит бардыгы биригип 55 тасмада тартылууга жетишкен. Аны режиссёрлор 3-4 жыл мурун алдын-ала ээлеп алышаары белгилүү.
Орус кинематографиясынын жеңиштери
Гоша Куценко менен Кристина Орбакайте катышкан “Алмашкан ашыктар” кинотеатрларга көптөгөн көрөрмандарды чогултту. Украиналык актриса менен француз актёрун бир кино тартылуучу аянтчага алып келип, орус актёру жараткан “Апокалипсис коду” да орус кинематографиясында мыкты болгон. Мындан сырткары, “Аптап” лирикалык комедиясы жана “Русалка” тасмасы жаштардын сүймөнчүгүнө айланды.
Кыргыз кинематографиясынын жеңиштери
“Жылдын эң армандуу тасмасы” – “Таалай элеси” студиясы тарабынан тартылган “Арман” тасмасы болду. Режиссёр Камат Касенов, автор жана продюсер Жамалбек Эшалиев, анан 30 адамдан турган тартуучу топтун талыкпас эмгеги менен тартылган бул мелодраманын өзөгүн турмуштан алынган чыныгы окуя түзөт. Кино жөнүндө кинону баяндаган Садык Шер-Нияздын “Биринчи кадры” эң оригиналдуу тасмалардын катарында экени жана көрүүчүлөр тарабынан жакшы кабыл алынган. “Үкү” тобунун жаш жигиттери “Башаламан” аттуу мушташ тасмасын даярдап чыгышкан. Өзгөчө жаштар арасында чоң талкуу пайда кылган тасма – “Үкүнүн” балдарынын алгачкы ак эмгеги. “Кылым Муза” продюсердик борбору жана “М&В” студиясы тартуулаган мушташ жанрындагы толук метраждуу тасма. Криминал, байлык, акча аралашкан окуяны чагылдырган “Шайтан араба” тасщюмасы көрүүчүлөр арасынан тез эле өз күйөр­мандарын тапты. Ырысбек Жабиров бул жылы кыргыз киносуна жаңылык киргизди. “Кайып булак” тасмасы да “2007-жылдын эң популярдуу долбоорлорунун” катарында. Акжолтой тасма режиссёр Назым Мендибаировдун жана атактуу эстрада ырчыларынын кинодогу тушоосун кести. “Ой Арт” продюсердик компаниясы тартуулаган мыкты режиссёр Эрнест Абдыжапаровдун жаңы эмгеги “Боз салкын” тасмасы кыргыз элине дагы бир жагымдуу жаңылык болсо, режиссёрго “Биринчи Ысыккөл кинофестивалынын” “Күмүш түндүк” сыйлыгына татыктуу болду.
Сайнс Хилл (Кентукки)
Сайнс Хилл (Кентукки) (Science Hill) — Кентукки штатынын Пуласки округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 634 киши. Болжолдуу аянты - 1.6 км². FIPS коду — 21-68952.
Даттельн
Даттельн (Datteln) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Мюнстер административдик округуна карайт. Реклингхаузен районуна кирет.
Калкы - 35 352 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 66,08 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 5 62 008. Мэр — Вольфганг Вернер.
Шаар административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Казыльюн
Казыльюн — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Козыльюн (Казыльон) дарыясынын сол жээгинен 6 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 11 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Ачинск шаарынан Зырянское айылындагы суу өлчөгөн постко чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышке кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Тирмен (Абзелил району, Башкыртстан)
Тирмен — Башкыртстандын Абзелил районундагы айыл, Аскар айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 7 киши. Почта индекси — 453620, ОКАТО коду — 80201810005.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Фогельсберг
Фогельсберг (Vogelsberg) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Зөммерда районуна кирет.
Калкы - 692 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 12,84 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 68 056. Муниципалитеттин башчысы — Герхард Харш.
Мандель
Мандель (Mandel (Gemeinde)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бад-Кройцнах районуна кирет.
Калкы - 889 киши(2013-ж.). . Аянты - 6,34 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 33 061. Муниципалитеттин башчысы — Карин Греф.
Диафилд Тауншип (Нү-Жерси)
Диафилд Тауншип (Нү-Жерси) (Deerfield Township) — Нү-Жерси штатынын Камберленд округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3231 киши. Болжолдуу аянты - 43.6 км². FIPS коду — 34-16900.
Уайтфиш (Монтана)
Уайтфиш (Монтана) (Whitefish) — Монтана штатынын Flathead Округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 5032 киши. Болжолдуу аянты - 11.5 км². FIPS коду — 30-79825.
Мандат
Мандат (лат. mandatum – тапшыруу) – өкүлчүлүк уюмундагы депутаттын укук-бийлигинин мыйзамдуулугун жана көлөмүн мүнөздөгөн документ. Ал жарыяланган иш-милдет, анын мазмуну конституция жана конституциялык-укуктук нормалар менен аныкталат. Мандат укугу демейде депутаттык кол тийбестикти, анын ишмер­дүүлүгү үчүн берилчү маянаны да камтыйт. Ошондой эле депутаттын жана шайлоочулардын өз ара мамилелеринин формасын да аныктайт. Демократиялык мамлекеттерде жалпы улуттук мандат кабыл алынган, ошондон улам депутат кандайдыр бир шайлоо округунун эмес, жалпы улуттун өкүлү деп эсептелет, өз ишинде ал эч кандай суроо-талаптарга байланбайт (императивдүү мандат) жана мандат мөөнөтү бүтмөйүнчө депутаттыктан кайра чакырылууга тийиш эмес. Көптөгөн мамлекеттердин (Италия, Германия, Франция ж. б.) конституцияларында императивдик мандатка түздөн-түз тыюу салынган. советтик типтеги мамлекеттердин конституциялары императивдик мандаты, башкача айтканда депутаттын өз шайлоочулары алдында жоопкерчиликтүү экенин көрсөткөн, шайлоочулары болсо депутаттарына суроо-талаптарды коюп, мыйзамда белгиленген учурларда кайра чакырып алууга укуктуу болушкан.
Мандарин
Мандарин (mandarine) – руталар тукумунун цитрус уруусундагы дайыма жашыл субтропиктик өсүмдүк. Мандариндин 1 (башка маалымат боюнча 13) түрү бар. Көп эгилген түрлөрү: уншиу, понкан, танжерин, италян, кинг, кино-куни. Жапайы түрү белгисиз. Негизинен Япония, Кытайда, Түштүк Европа өлкөлөрүндө жана Түштүк Америкада, КМШ өлкөлөрүндө негизинен Грузияда, Азербайжанда өстүрүлөт. Көбүнчө уншиу мандарини (C. unshiu) көп тараган. Бийиктиги 3 м (20–25 жылдык дарагыныкы), шактуу, тикенсиз. Жалбырагы чоң, калың, сүйрү. Гүлү чоң, кош жыныстуу. Мөмөсү (салмагы 60—80 г) көбүнчө уруксуз, кабыгы саргыч кызыл, оңой аарчылат. Сулпу кызгылт сары, ширелүү, 8–10 бөлүктөн турат. Маңызында 2,87–10,5% кант, 0,95–1 мг% кислота (негизинен лимон кислотасы), 23–55 мг% С витамини ж. б. бар. Мөмөсү желет жана андан кыям, компот даярдалат. Кабыгында пектин заттары, эфир майы менен гликозиддер арбын болуп, тамак-аш жана парфюмерия өнөр жайында, эфир майын алууда пайдаланылат. Мандариндин бардык түрүнөн уншиум мандарини суукка байымдуу (жалбырагын –6,5°С температурада үшүк чалат). Акиташтуу, чириндилүү топуракта жакшы өсөт. Бир га жердеги 10–12 жылдык дарагынан 50 тоннага чейин түшүм алынат.
Хабах
Хабах (Habach) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Вайльхайм-Шонгау районуна кирет.
Калкы - 1030 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 12,15 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 1 90 126. Муниципалитеттин башчысы — Михель Штробль юн..
Цапаловка (Гафурий району, Башкыртстан)
Цапаловка — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Бель айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 46 киши. Почта индекси — 453057, ОКАТО коду — 80221810006.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Герсдорф (Хемниц)
Герсдорф (Хемниц) (Gersdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Хемниц административдик округуна карайт. Хемниц районуна кирет.
Гардэн Гроув (Айова)
Гардэн Гроув (Айова) (Garden Grove) — Айова штатынын Декатур округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 1.8 км². FIPS коду — 19-29775.
Калкы
2010-жылы калкы 250 киши болгон.
Бэлл Сити (Миссури)
Бэлл Сити (Миссури) (Bell City) — Миссури штатынын Стоддард округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 1.4 км². FIPS коду — 29-04132.
Калкы
2010-жылы калкы 461 киши болгон.
Лоддин
Лоддин (Loddin) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Чыгыш Төмөнкү Померания районуна кирет.
Калкы - 1056 киши(2013-ж.). . Аянты - 5,92 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 59 052. Муниципалитеттин башчысы — Лорина Бремер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Дельбрюк
Дельбрюк (Delbrück) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Падерборн районуна кирет.
Шаар административдик курамы боюнча 10 шаардык районго бөлүнөт.
Дунайдагы Вөрт
Дунайдагы Вөрт (Wörth an der Donau) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан Шаар. Жогорку Пфальц административдик округуна карайт. Регенсбург районуна кирет.
Калкы - 4425 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 52,34 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 3 75 210. Мэр — Антон Ротфишер.
Кампен
Кампен (Kampen) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Түндүк Фризия районуна кирет.
Сакраменто (Кентукки)
Сакраменто (Кентукки) (Sacramento) — Кентукки штатынын МакЛин округуна караган АКШ шаары.
Кайдатка
Кайдатка — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Кия дарыясынын оң жээгинен 184 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 18 км.
Сакраменто (Кентукки)
Калкы - 517 киши. Болжолдуу аянты - 1.0 км². FIPS коду — 21-67638.
Кайдатка
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Ачинск шаарынан Зырянское айылындагы суу өлчөгөн постко чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышке кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Грин Брук Тауншип (Нү-Жерси)
Грин Брук Тауншип (Нү-Жерси) (Green Brook Township) — Нү-Жерси штатынын Сомерсет округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 7203 киши. Болжолдуу аянты - 11.9 км². FIPS коду — 34-27510.
Мандела Нельсон Ролихлахла
Мандела Нельсон Ролихлахла (18. 7. 1918-жылы туулган, ТАР, Умтатага жакын, Куну кыштагы) – африкалык мамлекеттик жана саясий ишмер, ТАРдын 9-президенти (1994–99). Нобель сыйлыгынын лауреаты (1993). 1942-жылы Түштүк-Африка университетин бүткөн. 1944-жылы Африка улуттук конгрессинин (АУК) жаштар лигасын түзүүгө катышып, 1951-жылдан анын президенттигине шайланган. 1950-жылы апартхейд саясатына каршы күрөш­көн. 1955-жылы Түштүк Африка элдеринин конгрессин уюштурган. 1964-жылы бийликке каршы саботаждарды жүргүзгөндүгү үчүн камакка алынып, Роббен Айленд аралына айдалып, түрмөгө кесилген. 1990-жылы АУК легалдуу уюмга айланып, Н. Р.Мандела эркиндикке чыккан. 1991-жылдан АУКтун президенти. 1996-жылы Манделанын жетекчилиги менен Тардын конституциясы кабыл алынып, бардык түштүк африкалыктар тең укукка ээ болгон. Мандела эл аралык 50 университеттин ардактуу мүчөсү.
Трой (Монтана)
Трой (Монтана) (Troy) — Монтана штатынын Линкольн Округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 957 киши. Болжолдуу аянты - 2.0 км². FIPS коду — 30-75025.
Мандерн
Мандерн (Mandern) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Трир-Саарбург районуна кирет.
Калкы - 885 киши(2013-ж.). . Аянты - 23,96 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 35 081. Муниципалитеттин башчысы — Мартин Альтен.
Ярлыкап (Абзелил району, Башкыртстан)
Ярлыкап — Башкыртстандын Абзелил районундагы айыл, Аскар айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 64 киши. Почта индекси — 453620, ОКАТО коду — 80201810006.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Бурлы (Гафурий району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Фогтлендишес-Оберланд
Фогтлендишес-Оберланд (Vogtländisches Oberland) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Грайц районуна кирет.
Калкы - 2890 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 71,62 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 76 091. Муниципалитеттин башчысы — Забине Леман.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Лойссов
Лойссов (Leussow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Лүдвигслуст районуна кирет.
Хаванген
Хаванген (Hawangen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Швабия административдик округуна карайт. Нижний Альгой районуна кирет.
Лойссов
Калкы - 268 киши(2013-ж.). . Аянты - 19,93 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 54 064. Муниципалитеттин башчысы — Штеффен Гладевиц.
Грин Тауншип (Нү-Жерси)
Грин Тауншип (Нү-Жерси) (Green Township) — Нү-Жерси штатынын Сассекс округуна караган АКШ шаары.
Хаванген
Калкы - 1248 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 14,50 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 78 149. Муниципалитеттин башчысы — Мартин Хайнц.
Грин Тауншип (Нү-Жерси)
Калкы - 3599 киши. Болжолдуу аянты - 42.2 км². FIPS коду — 34-27420.
Лойссов
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Уалкэрвилл (Монтана)
Уалкэрвилл (Монтана) (Walkerville) — Монтана штатынын Silver Bow Округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 675 киши. Болжолдуу аянты - 5.7 км². FIPS коду — 30-77650.
Салем (Кентукки)
Салем (Кентукки) (Salem) — Кентукки штатынын Ливингстон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 769 киши. Болжолдуу аянты - 2.1 км². FIPS коду — 21-68052.
Манде тилдери
Манде тилдери - тилдердин Нигер-конго макро-үйбүлөсүнө тийиштүү 2 бутакка: түндүк (мандетан) – бамбара, сонинке, хасонке, азер, конянке, коронке, ваи ж. б.; түштүк (мандефу) – кпелле, менде, тома, шанга, буса, биса, зиало, дьялонке тилдерине бөлүнөт. Манде тилдери Мали, Гвинея, Сенегал, Гамбия, Либерия­, Сьерра-Леон, Буркина-Фасо ж. б. өлкөлөрдө тараган. Манде тилдерин мандеистика илими изилдейт.
Детмольд
Детмольд (Detmold) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар.
Калкы - 72758 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 129,39 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 7 66 020. Мэр — Райнер Хеллер.
Шаар административдик курамы боюнча 27 шаардык районго бөлүнөт.
Азия балдары
«Азия балдары» — Азиянын курамындагы мемлекеттерде балдар спорттун көтөрүүгө арналган. Саха Республикасы өкмөтүнүн колдоосу менен өткөрүлүүчү спорттук мелдештер. I оюндар 1996, II 2000, III 2004, IV 2007 жылдары Якутск шаарында өттү. Оюндарды өткөрүү үчүн Саха өкмөттү жанынан курамы өзгөрүп отуруп туруктуу кеңеш курулат. Кыргызстан Республикасынын балдары эки оюнга катышкан.
Мандершайд
Мандершайд (Manderscheid) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан Шаар. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Калкы - 1289 киши(2013-ж.). . Аянты - 10,06 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 080. Мэр — Христель Праум.
Бэлла Вилла (Миссури)
Бэлла Вилла (Миссури) (Bella Villa) — Миссури штатынын Сент-Луис округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.3 км². FIPS коду — 29-04114.
Энелердин өлүмү
Энелердин өлүмү – кош бойлуу жана төрөгөн аялдардын арасындагы өлүмдөрдүн санын чагылдырган көрсөткүч. Энелердин өлүмүнүн көрсөткүчтөрү - тике жана кыйыр себептерден улам каза болгон энелердин тирүү көз жарган энелердин санына болгон катышы (100 000 энеге). Пекин иш-аракеттер платформасынын (ПИП) 89-111-пункттарында аялдардын саламаттыкты сактоо тармагындагы, ошондой эле энелер менен балдарды коргоо жаатындагы көйгөйлөргө атайын көңүл бурулат. Так ушул нерселерге көз салууда энелердин өлүмү негизги көрсөткүчтөрдүн бири.