cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Феминисттик кыймыл
Либералдык феминизм
Бул позиция көп жагынан акыл-эс жана тең мүмкүнчүлүктөрдүн принциптеринде коомду куруу жөнүндөгү Агартуу доорунун классикалык концепциясынан келип чыгат. Бул принциптердин аялдарга карата колдонулушу 19-кылымда Жон Стюарт Милл, Элизабет Кэди Стэнтон жана башкалар сыяктуу теоретиктер тарабынан иштелип чыккан либералдык феминизмдин пайдубалын түзгөн. Ошондуктан, алар үчүн аялдын эркектен көз карандысыздыгын кепилдөөчү негизги укуктардын бири катары аялдын менчик укугу маселеси өзгөчө маанилүү болгон. Ушуга таянып, либералдык феминисттер коомдук түзүлүштөрдү түп-тамырынан бери өзгөртпөстөн, аялдардын абалын өзгөртүүгө болот деп ишенишет. Либералдык феминисттер үчүн абортко болгон укук, сексуалдык асылуу маселеси, добуш берүү, билим берүүдөгү тең укуктуулук, «бирдей эмгекке бирдей акы», балдарга кам көрүү жана медициналык жардамдын жеткиликтүүлүгү, аялдарга карата сексуалдык жана үй-бүлөлүк зомбулук көйгөйүнө көңүл буруу сыяктуу маселелер маанилүү.
Радикалдык феминизм
Радикалдык феминизм – бардык социалдык жана экономикалык контексттерде эркектин үстөмдүгү жок кылынып, коомду түп-тамырынан кайра тартипке салууга чакырган феминисттик агым. Бул идеология жана кыймыл 1960-жылдары пайда болгон.
Радикалдык феминисттер коомду эркектер аялдарга үстөмдүк кылган жана басмырлаган патриархат катары карашат. Радикалдык феминисттер аялдарды жана кыздарды адилетсиз коомдон бошотуу үчүн болгон күрөштө патриархатты жоюуга умтулушат. Бул күрөш аялдарды сексуалдык объективдештирүүгө каршы чыгууну, зордуктоо жана аялдарга карата башка зомбулук түрлөрү сыяктуу маселелер боюнча коомчулуктун маалымдуулугун жогорулатууну, гендердик ролдордун концепциясына шек келтирүүнү жана радикал феминисттер расалык жана гендердик капитализм катары көргөн нерсеге каршы чыгууну камтыйт. айтымында: "Феминисттик революциянын негизги максаты, биринчи феминисттик кыймылдан айырмаланып, эркектин артыкчылыгын жоюу гана эмес, жыныстык айырмачылыктын өзүн жоюу болушу керек: адамдардын ортосундагы жыныстык айырмачылыктар мындан ары маданий жактан маанилүү болбойт." Ошол эле учурда, радикалдык феминисттер жыныстык органдардагы жана экинчил жыныстык мүнөздөмөлөрдөгү айырмачылыктар маданий же саясий жактан мааниге ээ болбошу керек деп эсептешсе да, алар аялдардын тукум улоодогу өзгөчө ролу таанылышы жана жумуш ордунда жазасыз жайгаштырылышы керек деп эсептешет, ал эми кээ бирлери бул  социалдык жактан маанилүү жумуш үчүн компенсация сунушталышы керек деп эсептешет.
Постколониалдык феминизм
Постколониалдык феминизм колониализмдин гендердик теориясынан келип чыккан: колонизатор державалар колонияланган аймактарга өз нормаларын таңуулашат. Постколониалдык феминизм учурда гендердик басынтууну Батыш колонизаторлору таңуулаган моделдер аркылуу эмес, коомдун өзүнүн маданий моделдеринин алкагында жок кылуу үчүн күрөшүп жатат.
"Үчүнчү дүйнө" феминизми - бул "Үчүнчү дүйнө" деп аталган өлкөлөрдө өз көз караштарын түзгөн жана феминисттик иш-аракеттерге катышкан феминисттер тарабынан иштелип чыккан теориялар тобунун шарттуу аталышы. Чандра Талпад Моханти жана Сарожини Саху сыяктуу үчүнчү дүйнө феминисттери батыш феминизмин этноцентрдик жана үчүнчү дүйнө аялдарынын уникалдуу тажрыйбасын эске албайт деген негизде сынга алышкан.
Мысыр
Араб феминизми араб улутчулдугу менен тыгыз байланышта болгон. 1899-жылы араб феминизминин "атасы" деп эсептелген Касим Амин аялдар үчүн укуктук жана социалдык реформаларды жүргүзүүнү жактаган "Аялдардын боштондугу" деген эмгегин жазган. Ал Египеттин коомундагы аялдардын позициясы менен улутчулдуктун ортосундагы байланышты ачып, Каир университетинин жана Улуттук кыймылдын өнүгүшүнө алып келди. 1923-жылы Мысырдын Феминисттик бирдигин негиздеп, анын президенти жана араб аялдарынын укуктарын коргоо кыймылынын символу болду.
Иран
1905-жылдагы Ирандын Конституциялык революциясы ирандык аялдардын кыймылын козгоду, анын максаты аялдардын билим алууда, никеде, мансапта жана мыйзамдуу укуктарында тең укуктуулугуна жетишүүнү көздөгөн. Бирок 1979-жылдагы Иран революциясы учурунда аялдардын аялдар кыймылынан алган көптөгөн укуктары, мисалы, Үй-бүлөнү коргоо мыйзамы сыяктуу системалуу түрдө жоюлган.
2022-жылдын 16-сентябрында Махса Амининин полициянын камагында каза болушуна байланыштуу Иран өкмөтүнө каршы жарандык толкундоолор жана нааразылык акциялары башталды. Амини аны Ирандын милдеттүү хижаб кийүү мыйзамын бузду деген айып менен камакка алынган. Окуяга күбө болгондордун айтымында, аны патрулдук милиция кызматкерлери катуу сабап салышкан, бул ырастоо Иран бийлиги тарабынан четке кагылган. Нааразылык акциялары Амининин кичи мекени Саккезден Ирандын Күрдистанынын башка шаарларына жана бүткүл Иранга жайылганда, өкмөт интернетти өчүрүү, социалдык медианы колдонууга чектөөлөр, көздөн жаш агызуучу газ жана ок атуу менен жооп берди.
Алгач аялдар жетектеген нааразылык акциялары милдеттүү хиджабды токтотууну талап кылган; бул нааразылыктар улуттук көтөрүлүшкө айланды. Нааразычылык акциялары 2009, 2017 жана 2019-жылдардагыларга караганда кеңири жайылып, ал тургай Ислам Республикасынын ыйык Мешхед жана Кум сыяктуу шаараларын да камтыды. Мындан тышкары, мектеп окуучу кыздары дагы көптөгөн санда демонстрацияга чыгышты. Ирандыктар Аминин өлүмүнө нааразычылыгын улантып, милдеттүү хиджабды токтотууну талап кылуу менен бирге, андан кеңири эркиндиктерди жана аялдардын укуктарын талап кылып, адеп-ахлак полициясына, аятоллага жана теократиялык режимге каршы чыгышкан.
Кыргызстанда
Кыргызстанда феминисттик кыймыл 20-кылымдын 20-жылдарында Советтик бийликтин өткөргөн Хүжүм кыймылы менен башталды.
Заманбап Кыргызстанда өзүлөрүн феминисттик уюм деп ачык атаган биринчи коомдук демилгелер 2009-жылдан баштап пайда боло баштаган. Алардын келип чыгышын Бишкек шаарында коюлган "Вагинанын монологу" деген биринчи кайрымдуулук пьесасы шарттаган. Так ушул пьесадан кийин Кыргызстандын коомунда сексуалдык жана сексуалдык зомбулукка байланыштуу тыюу салынган темалар ачык талкууга алынган. Кыз ала качуу жосуну үчүн каралган жазалоону катуулатуу максатын көздөгөн "Сообща" деген улуттук тармакка биригишкен аялдардын кыймылынын кийинки жана мурунку муундарынын биргелешкен аракеттери менен, 2012-жылы феминисттик активизм кулачын жайып, бир кыйла кеңейген. Ушул сыяктуу нааразычылык акцияларынан, мыйзамдарга түзөтүүлөрдү киргизүү сунуштарынан, феминисттик басылмаларды чыгаруу менен коштолгон ар кандай иш-чаралардан улам феминисттик активизм ЖМКда көбүрөөк байкалып, эл арасында кеңири талкуулана баштаган. Так ушул 2012-жылдан баштап феминисттик активизмде активист аялдардын ар кандай муундарынын өкүлдөрү катышкандыктан, анын курамы ар түрдүү боло баштаган. Учурда Кыргызстанда феминизм Кыргызстандагы аялдардын жарандык тармагындагы кууш багыт катары эмес, жигердүү коомдук кыймыл катары таанылып калды.
Чоң Шевелевка
Чоң Шевелёвка — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Печор деңизи орун алган. Дарыянын узундугу - 11 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Тинберген Ян
Тинберген Ян 1903-жылы Гаага шаарында төрөлгөн. 1930-жылдары ал Рагнар Фриш ж.б. экономисттер менен биргелешип статистикалык жана экономикалык талдоону бириктирген эконометрика илимий багытын негиздеген. «Экономикалык саясат: принциптер жана моделдер» (1956) атгуу эмгегинде саясий маселелерди математикалык моделдерди колдонуу менен изилдеген. Акыркы эмгектеринин бири: «Кирешени бөлүштүрүү: анализ жана саясат» (1975). 1969-ж. Ян Тинберген жана Рагнар Фриш «Экономикалык талдоодо математикалык ыкмаларды түзгөндүгү жана изилдөөдө колдонгондугу үчүн» Нобель сыйлыгынын жаңы уюштурулган «Экономика» бөлүмүнүн биринчи экономист лауреаттары болгон.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Гумер (Баймак району, Башкыртстан)
Гумер — Башкыртстандын Баймак районундагы айыл, Ярат айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 354 киши. Почта индекси — 453658, ОКАТО коду — 80206859002.
Минералдык живопись
Минералдык живопись – байланыштыргыч катары эриме айнекти колдонууга негизделген монументалдык-жасалга живописинин техникалык бир түрү. Түстүк каражаттары боюнча М. ж. фрескалык живописке окшош – ал тону (түсү) боюнча кооз, жегич кошундулардын таасири астында өзгөрүп кетүүчү боёкторду колдонбойт. Тартып жаткан учурда анын боёктуу катмары «кыймылдуу» түрдө кала берет да, иш бүтөөр маалында гана силикаттык байланыштыргыч менен бекемделет (пульверизатор жана жебилгенин жардамы менен). Ошондуктан М. ж. техникасы сүрөтчүнү убакытта чектебейт, ишти аткарып жаткан учурда ар кандай оңдоолорго, танапистерге жол берилет жана ишти бөлүктөргө бөлбөй бүтүрүүгө шарт түзөт. Бир нерсенин сырткы бетинде сүрөттөрдү тартууга жарактуулугу менен, шыбагынын жана боёк катмарынын бекемдиги боюнча М. ж. фрескалык живопистен бир топ эле артыкчылык кылат. Орнаменттүү иштер үчүн арналган М. ж-тин дагы башка түрү кездешет. Силикаттык байланыштыргыч бул жерде боёктордун курамынын өзүндө болот жана түстүк тону боюнча интенсивдүү келип, тунук боло алышпайт. М. ж-тин бул эки түрү тең XIX кылымда А. Кейм тарабынан иштелип чыккан жана бул техника анын атын алып жүрөт.
Өтмө нурлануу
1945-ж. В.Л.Гинзбург жана И.М.Франк алдын ала бул кубулушту айткан. Алар нур бөлүү чегинде эки тарапта тең пайда болорун көрсөткөн. Бир тектүү чөйрөдө заряддалган бөлүкчөнүн талаасы өзү менен кошо которулат. Талаанын мүнөзү бөлүкчөнүн ылдамдыгы жана чөйрөнүн касиеттери менен аныкталат. Бөлүкчө башка чөйрөгө өткөндө анын талаасы өзгөрөт, бул электр-магниттик толкундун нурлануусун пайда кылат. Арт жакка көрүнүүчү диапазондун электр-магниттик толкундары нурланганын эсептөөлөр көрсөттү, бирок бул нурлануунун күчү аз. Бөлүкчөнүн энергиясы ε аз учурда артка Өтмө нурланууга кеткен энергия ε го пропорциялаш өсөт, ε жогору болсо, өсүү акырындайт. Артка Өтмө нурлануу тажрыйбада 1-жолу 1958-ж. байкалган. Вакуумда металл бетине түшкөн бөлүкчөлөрдүн агымынан Өтмө нурлануу жөнөкөй көзгө беттин агым түшкөн жеринде жаркыраган ак так түрүндө байкалат. Экспериментте алынган Өтмө нурлануунун мүнөздөмөсү теория менен жакшы айкалышат. Өлчөөлөрдүн эксперименттик методдорунун өнүгүшү менен Өтмө нурланууну аныктоо өтө так болгондуктан (спектри, поляризациясы, бурчтук бөлүнүшү) беттин оптикалык касиеттерин билүүгө болот. Алдыга Өтмө нурлануу ε дун чоң маанисинде Өтмө нурлануунун энергиясы ε го пропорциялаш, бөлүкчөнүн кыймылынын багытын карай өтө кичине бурч менен таралат. Алдыга Өтмө нурлануунун жыштыгы өтө кенен спектрдик тилкени ээлейт, жыштыгынын максимуму ε го пропорциялаш болот. Энергиянын ε өсүшү менен Өтмө нурланууга кеткен жоготуунун сызыктуу өсүшү заряддалган тез учкан бөлүкчөлөрдүн энергиясын аныктоодо пайдаланылат. Өтмө нурланууга негизделген эсептегичтер заряддалган бөлүкчөлөрдүн (мис., космос нурлары) мүнөздөмөлөрүн башка ыкмалар натыйжасыз болгондо аныктайт. Өтмө нурлануу чөйрөнүн касиеттерин (тыгыздыкты, кристалл торчосунун мезгилин ж. б.) аныктоо үчүн да колдонулат. Заряддалган ылдам бөлүкчөлөрдүн кыймылында Өтмө нурлануу Черенков – Вавилов нурлануусунан ажыратылбайт.
Вюльпероде
Вюльпероде (Wülperode) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Хальберштадт районуна кирет.
Калкы - 549 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 12,73 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 85 385. Муниципалитеттин башчысы — Дирк Хайнеман.
Янгиер
Янгиер — Лахш районундагы Навруз айыл аймагындагы айыл. Янгиерден общинанын борборуна чейин 6 км, райондун борборуна чейин 7 км. Калкы – 210 киши (2017), тажиктер.
Гольф
Гольф – табигый аянтта топ жана атайын чапкыч (бандал) менен ойнолуучу спорт оюну. Оюндун максаты чапкыч менен топту эң аз санда чаап чуңкурчага киргизүү болуп саналат. Оюндун эрежесинде топту эки чабуу, үч чабуу, төрт чабуу, эки жолку топ, үч жолку топ, төрт жолку топ, ошондой эле чуңкурчага жана эсепке ойноо деген түрлөрү бар. Анда оюнчу чуңкурчага канча топ түшүрө алды же болбосо бир айланганда топту канча жолу чапты, ошого жараша жеңишке ээ болот. Бул оюн о. кылымда Данияда пайда болуп, кийин Англияга тараган. Гольф азыркы учурда көптөгөн өлкөлөрдө (АКШ, Улуу Британия, Австралия, Япония, Корея ж. б.) ойнолууда.
Хайдесхайм-на-Рейне
Хайдесхайм-на-Рейне (Heidesheim am Rhein) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Майнц-Бинген районуна кирет.
Калкы - 7293 киши(2013-ж.). . Аянты - 17,56 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 39 027. Муниципалитеттин башчысы — Карл-Вернер Румп.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Гарднэрвилл Ранчос (Невада)
Гарднэрвилл Ранчос (Невада) (Gardnerville Ranchos) — Невада штатынын Дуглас округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 11054 киши. Болжолдуу аянты - 38.2 км². FIPS коду — 32-26500.
Шмидмюлен
Шмидмюлен (Schmidmühlen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Пфальц административдик округуна карайт. Амберг-Зульцбах районуна кирет.
Калкы - 2371 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 25,33 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 3 71 148. Муниципалитеттин башчысы — Петер Браун.
Талдоочу
Талдоочу - компаниянын ишкердигине байкоо салуу үчүн жана анын азыркы абалы менен келечектеги баалуу кагаздары тууралуу отчёт даярдоо үчүн банк жалдап алган эксперт. Инвестициялык банк үчүн иштеген талдоочунун компетенттүүлүгү менен аброю көп учурда андеррайтерди тандап алууда зор мааниге ээ болгон, анткени компаниянын эмиссияга чейинки жана кийинки абалын талдоочу тарабынан чагылдырылышы анын баалуу кагаздарына болгон кызыгууларды жаратууга жана колдоого көмөк көрсөтөт.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Дүйнө
Дүйнө, ажын -
Риджвэй (Миссури)
Калкы
2010-жылы калкы 530 киши болгон.
Хампстид (Мэриленд)
Хампстид (Мэриленд) (Hampstead) — Мэриленд штатынын Carroll округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 5060 киши. Болжолдуу аянты - 6.9 км². FIPS коду — 24-36500.
Кингстон (Миннесота)
Кингстон (Миннесота) (Kingston) — Миннесота штатынын Meeker округуна караган АКШ шаары.
Техникалык кибернетика
Техникалык кибернетика - башкаруунун тех. системаларын изилдөөдө кибернетиканын идеяларын жана методдорун колдонууга байланыштуу илимий багыт. Техникалык кибернетика - өндүрүштү комплекстүү автоматташтыруу, транспорт, ирригация жана газ бөлүштүрүү системалары, атом электр станциялары, космос кемелери ж. б. үчүн башкаруу системаларын түзүүнүн илимий негизи. Татаал башкаруу системаларындагы «адам - машина» проблемасына тийиштүү адам менен автоматтык түзүлүштөрдүн ортосундагы функциялык бөлүшүү Техникалык кибернетиканын негизги маселеси. Башкаруунун автоматташтырылган системасынын ишине адамдын катышуусу адам - оператордун физиологиялык жана психологиялык өзгөчөлүктөрүн да эске алат. Ушуга байланыштуу Техникалык кибернетикага тыгыз байланышкан илимий изилдөөлөрдүн жаңы багыты - инженердик психология пайда болду. Кен нерселерди чечүүдө (мисалы, кемелердин жана учуучу аппараттардын навигациясы, өлчөгүч жана текшерүүчү түзүлүштөрдү куруу, окуй турган автоматтарды түзүү ж. б.) Техникалык кибернетиканын адистери жаратылышта такталып, иштелип чыккан ыкмаларды колдонууга аракеттенет. Бул илимий жаңы багытты - биониканы пайда кылды. Техникалык кибернетиканын дагы бир багыты - образдарды айрып таануу. Айрып таануучу системалар окуучу автоматтарды курууда гана эмес, технол. процесстердин же физ. эксперименттердин абалын мүнөздөөчү шарттарды аныктап, айрып таанууда, ошондой эле мед. диагноз коюунун автоматтык каражаттарын иштен чыгууда да колдонулат. Техникалык кибернетиканын өсүшүнүн өзгөчөлүгү - эсептөө техникасын башкаруунун тех. системаларында жана мекемени башкаруунун автоматташтырылган системаларында кецири колдонулушу. Мындай системаларды куруу - татаал жана коп кырдуу маселе. Анын илимий негизи - Техникалык кибернетика, системотехника, информация теориясы, экономикалык кибернетика. Техникалык кибернетика негизинен өндүрүштү башкаруу деңгээлиндеги маселелерди - агрегатты, технол. проццести башкарууну чечет. Системо- тех. башкаруу децгээлиндеги мекемени, комбинатты же тармакты администрациялык уюштуруу, башкаруу, о. эле долбоорлоо процесстерин жана татаал илимий эксперимент иштерин автоматташтыруу маселелерин карайт. Туруктуулук, оптималдуулук, образдарды айрып таануу, автоматтарды изилдөө, экономикалык-математикалык маселелерди чечүүнүн методдору Техникалык кибернетикада чоң мааниге ээ.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Немирович-Данченко Владимир Иванович
Немирович-Данченко Владимир Иванович (11 (23). 12. 1858, азыркы Махарадзе, ГССР, Озургеты — 25. 4. 1943, Москва) — сов. режиссёр, театр ишмери, педагог, жазуучу жана дра­матург, СССР эл арт. (1936).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Техникалык кездеме
Техникалык кездеме - машина тетиктерин, түрдүү техникалык буюмдарды жасоодо колдонулчу кездеме. Ал бардык текстиль жибинен жана текстиль буласынан токулат. Калька, ызгыт, каптооч (чехол) ж. б. жасоодо Техникалык кездеме катары кээ бир кездеме (мисалы, даки, миткаль, астар кездеме) пайдаланылат. өнөр жайдын кээ бир тармагында Техникалык кездеменин ордуна синтет. плёнка керектелет. Техникалык кездеменин ичинен корд, тасмалык, транспортёрдук, жеңдик, пресстик жана чыпкалык кездеме кеңири таралган. Корд резиналанган кездеме ишкананын каптоосунун каркастарында пайдаланылат. Тасмалык жана транспортёрдук кездеме чубурма конвейердик жана тасмалуу кыймылга келтиргич тасманы даярдоодо, жецдик кездеме басым астында иштөөчү кыймыл өткөргүч түзүлүштөрдө колдонулат. Пресстик кездеме полиграфия, токуу ж. б. өнөр жайда, чыпкалоочу кездеме химиялык, көмүр, тамак-аш, кагаз, мед., ж. б. өнөр жай тармагында пайдаланылат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Сэйнт Лукас (Айова)
Калкы
2010-жылы калкы 178 киши болгон.
Вернойхен
Вернойхен (Werneuchen) — Германия Федеративдик Республикасынын Бранденбург жеринде жайгашкан муниципалитет. Барним районуна кирет.
Калкы - 7920 киши(2013-ж.). . Аянты - 116,34 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 12 0 60 280. Муниципалитеттин башчысы — Буркхард Хорн.
Ярмухамет (Баймак району, Башкыртстан)
Ярмухамет — Башкыртстандын Баймак районундагы айыл, Ярат айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 223 киши. Почта индекси — 453658, ОКАТО коду — 80206859003.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Майдонтерак
Майдонтерак - Лахш районундагы Навруз айыл аймагындагы айыл. Майдонтерактан коомчулуктун борборуна чейин 2 км, райондун борборуна чейин 3 км. Калкы — 1506 киши (2017), тажиктер.
Барвайлер
Барвайлер (Barweiler) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Арвайлер районуна кирет.
Калкы - 418 киши(2013-ж.). . Аянты - 8,52 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 31 008. Муниципалитеттин башчысы — Вальтер Фридрикс.
Өтө каныккан буу
Өтө каныккан буу – басымы ошол эле шартта каныккан буунун басымынан жогору болгон буу.
Өтө жука структура
Бул аракеттешүүнүн энергиясы δε ядро менен электрондорунун спиндеринин мүмкүн болгон өз ара багытталышына көзкаранды. Багытталыштын саны Өтө жука структура нын түзүүчүлөрүнүн санын аныктайт. Энергетикалык деңгээлдер ядролордун квадруполдук моменттери менен электрондун электр талаасынын өз ара аракеттешүүсүнөн да ажырашы жана жылышы мүмкүн. Өтө жука структура нын деңгээлдеринин аралыгы жука структуранын деңгээлдеринин аралыгынан болжол менен 1000 эсе аз, анткени δε жука ажыроону пайда кылган спин-орбиталдык өз ара аракеттешүү энергиясынан 1000 эсе аз. Деңгээлдердин Өтө жука структурасында атом спектринде бир сызыктын ордуна бири бирине өтө жакын жайланышкан сызыктардын тобу – Өтө жука структуранын спектри пайда болот.
Чоң Юрсуки
Чоң Юрсуки — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Янгарей дарыясынын оң жээгинен 8 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 58 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Мис ван дер Роэ, Людвиг
Мис ван дер Роэ, Людвиг (1886, Ахен, ФРГ – 1969, АКШ, Чикаго) – немец архитектору. 1938-жылдан АКШда иштеген. 20-жылдардагы функционализмдин ири өкүлдөрүнөн. 1905-жылдан Берлинде архитектор Б. Пауль (1907-жылга чейин) менен П. Беренстин (1908–12) өнөрканасында иштеген. 1930–33-ж. Дессаудагы “Баухауздун”, 1938–58-ж. Иллинойс технологиялык институтунун (Чикаго) архитектура факультетинин директору болгон. 1910-жылдары неоклассицизм стилинде бир нече үй куруп, көп кабат үйлөрдүн эксперимент долбоорлорунун серияларын жараткан. 1926-ж. Берлинде экспрессионизм духунда К. Либкнехттин, Р. Люксембургдун эстеликтерин тургузган. Ал – Иллинойс технологиялык институтунун архитектура комплексинин (1942–58), Фокс-Риверде Франсуорт үйүнүн (1946–50), Чикагодогу Лейк Шор Драйв (1950–51) жана Коммонуэлс Променад (1957) көчөлөрүндөгү турак үйлөрдүн, Нью-Йорктогу Сигрем-билдинг конторасынын (1958), Батыш Берлиндеги Улуттук көркөм сүрөт галереясынын имаратынын жана башкалардын автору. М. в. д. Р. эстетикалык көз карашын неотомизм философиялык агымы менен байланыштырган. 1950–60-жылдары Батыш Европа жана АКШ архитектурасына чоң таасир тийгизген.
Бюлькау
Бюлькау (Bülkau) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Куксхафен районуна кирет.
Калкы - 895 киши (2010). Болжолдуу аянты - 23,22 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 52 008. Муниципалитеттин башчысы — М. Шмиц.
Монсвилл (Коннектикут)
Монсвилл (Коннектикут) (Montville) — Коннектикут штатынын Нью-Лондон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 19 612 киши. Болжолдуу аянты - 114.2 км². FIPS коду — 09-48900.
Табигый ресурстар
Табигый ресурстар - бул жаратылыш тартуулаган байлыктар, адамдын жашоосуна зарыл болгон табигый шарттардын жыйындысынын бир бөлүгү, табигый чөйрөнүн коомдук өндүрүш процессинде коомдун материалдык жана маданий керектөөлөрүн канааттандырууга жумшалчу маанилүү компоненти. Ташматов Бектур Табигый ресурстардын негизги түрлөрү: күн энергиясы, жердин ички жылуулугу, жер, суу ресурстары, минерал ресурстары, өсүмдүк, жаныбарлар дүйнөсү. Табигый зат менен энергиянын өтө зор өлчөмдө пайдаланышына байланыштуу адамдын Табигый ресурстар менен камсыз болуу проблемасы - дүйнөдөгү эң орчундуу маселелердин бири. Табигый ресурстардын азайышына жол бербөөнүн негизги шарттары - коом менен айлана-чөйрөнүн зат алмашуу боюнча өз ара гармониялуу аракеттенишин камсыз кылуу, Табигый ресурстарды туура жана комплекстүү пайдалануу, сырьё, отун жана энергиянын жаңы булактарын табуу болуп эсептелет. Табигый ресурстарды туура пайдаланууга жана аны коргоого байланыштуу проблемалар глобалдык мүнөзгө ээ.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Сурхоб жамоаты
Сурхоб айылы (Ҷамоати деҳоти Сурхоб) — Тажикстандын Жерге-Тал районундагы айыл жамааты. Райондун борборуна чейинки аралык 13 км. Калкы - 2585 киши (2017), тажиктер жана кыргыздар. Айылдар:
Техникалык билим берүү
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Карлсхульд
Карлсхульд (Karlshuld) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Бавария административдик округуна карайт. Нойбург-Шробенхаузен районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 6 шаардык районго бөлүнөт.
Гудспрингс (Невада)
Гудспрингс (Невада) (Goodsprings) — Невада штатынын Кларк округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 232 киши. Болжолдуу аянты - 3.9 км². FIPS коду — 32-29500.
Киннэй (Миннесота)
Киннэй (Миннесота) (Kinney) — Миннесота штатынын St. Louis округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 169 киши. Болжолдуу аянты - 12.6 км². FIPS коду — 27-33416.
Вюрхвиц
Вюрхвиц (Würchwitz) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Бургенланд районуна кирет.
Калкы - 642 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 14,17 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 84 585. Муниципалитеттин башчысы — Клаус Рюбесталь.
Эрлингхаузен
Шаар административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Мифологиялык жанр –
Мифологиялык жанр – көркөм искусство тарыхында – көркөм сүрөт искусствосунун жанрдык бир түрү жана ал өз сюжеттерин мифологиядан, башкача айтканда кудайлар менен баатырлар тууралуу байыркы диний-фантастикалык уламыштардан алган. Даана диний көркөм искусстводон айырмаланып М. ж. эрежелештирилген (канондоштурулган) сыйынуучулук формалар менен байланышпаган легендарлуу сюжеттерди, граждандык көркөм искусствонун бир тармагы катары салыштырмалуу эркин түшүндүргөн. Кайра жаралуу доорунда гуманисттик мазмунга каныккан М. ж. көркөм искусстводогу орто кылымдык диний догмалардан дүйнөнү материалисттик көркөм кабыл алууга чоң бурулуш жасаган, ошондуктан өз учурунун тарыхый шарттарында прогрессивдүү болгон; XVII кылымдын улуу реалист-сүрөтчүлөрү (Рембрандт) мифологиялык образдарга көп учурда каймана түрүндө кайрылышкан; аларды заманбап турмуштук мазмун менен толтурушкан. Көркөм академияларда негизги жанр катары орун алуу менен бирге М. ж. турмуш менен түздөн-түз байланышкан тематикага көркөм искусствонун жакындоосун артка тарткан. XIX кылымда М. ж. маанисиз, шарттуу мүнөзгө ээ болуу менен начарлай баштаган. XIX кылымдын орто ченинде орус реалист-сүрөт­чүлөрү жаңы заманбап тематика үчүн күрөшүү менен М. ж-га бойкот жарыялашкан жана ачык түрдө академия тарабынан берилген мифологиялык сюжеттерге программа жазуудан баш тартышкан.
Украинанын президенттеринин тизмеси
Украинанын президенттеринин тизмесинде Украинанын президенти болгон же убактылуу президенттин милдетин аткарган адамдардын тизмеси камтылган.
Украинанын Президентинин кызматы 1991-жылдын 5-июлунда Украина ССРинин Конституциясына Жогорку Рада тарабынан өзгөртүүлөр киргизүү менен негизделген. Президентти аткаруу бийлигинин башчысы аныктаган. Ал Жогорку Раданын бекитүүсүнө премьер-министрликке талапкерди коюп, министрликтерди уюштуруп, жоюп, министрлерди кызматка дайындап, кызматтан алган. 1996-жылы Украинанын Конституциясы кабыл алынгандан кийин президент аткаруу бийлигинин башчысы болбой калган. Ал Жогорку Раданын макулдугу менен премьер-министрди дайындады, ага министрлер үчүн талапкерлерди сунуштады. 2004-жылдын декабрында Конституцияга өзгөртүү киргизгенден кийин, ал Жогорку Рада сунуштаган премьер-министрди бекитип, коргоо жана тышкы иштер министринин гана талапкерлерин бекитүүгө сунуштаган. 2010-жылдын октябрында Украинанын Конституциялык соту 2004-жылы Конституцияга киргизилген өзгөртүүлөрдү жокко чыгарып, президент 1996-жылкы Конституцияда аныкталган укуктарга ээ болгон. 2014-жылдын 21-февралында Украинанын Жогорку Радасы 2004-жылкы Конституциянын жоболорун жаңылады.
2021-жылга карата "Украинанын Президентин шайлоо жөнүндө" мыйзамына ылайык, шайлоо күнүнө отуз беш жашта, шайлоо укугуна ээ, мамлекеттик тилде сүйлөгөн, шайлоо күнүнө чейин акыркы он жыл бою Украинада жашаган, Украинанын жараны Украинанын президенти болуп шайлана алат.
Мыйзам Украинада мамлекет башчысын шайлоонун тартибин аныктайт. Ал "Украинанын Президентин шайлоо жөнүндө" Украинанын Мыйзамына ылайык өтөт. Украинадагы президенттик шайлоо тарыхта азыркы Украинадагы шайлоонун биринчи түрү болуп калды.
Украинанын Жогорку Радасы Украинада кезектеги президенттик шайлоону шайлоо күнүнө жүз күн калгандан кечиктирбестен дайындайт.
Украинанын шайланган президенти бир катар артыкчылыктарга ээ болот. Парламенттин импичмент жарыялоо укугунан тышкары, ал өз ыйгарым укуктарынын мөөнөтүндө кол тийбестик укугунан пайдаланат. Украинанын президентинин статусу мыйзам тарабынан корголот жана эгерде ага импичмент процедурасы колдонулбаса өмүр бою сакталат. Конституциянын 105-беренесине ылайык, Украина президентинин ар-намысына жана кадыр-баркына шек келтиргендиги үчүн күнөөлүүлөр мыйзамдын негизинде жоопкерчиликке тартылат, бирок мындай мыйзам азырынча кабыл алына элек.
Украинанын Президенти Украинанын мамлекеттик эгемендүүлүгүнүн жана аймактык бүтүндүгүнүн гаранты болуп саналат. Жогорку категориядагы мамлекеттик кызматкер катары Украинанын Конституциясында бекитилген Конституциянын гаранты болгон Президенттин статусу ага мыйзам чыгаруу, аткаруу жана сот бийликтеринин Украинанын негизги мыйзамын түз же кыйыр түрдө бузган антиконституциялык аракеттерин токтотуу милдетин жүктөйт. Бул милдетти аткаруу үчүн президент тиешелүү ыйгарым укуктарга ээ: ал бийликтин чечимин токтото алат, Жогорку Рада добуш берген мыйзамдарга вето укугун колдоно алат.
Тышкы саясатка ыйгарым укуктар Украинанын Конституциясынын 102-беренесинде аныкталган. Президент мамлекет башчысы катары анын атынан иш алып барат, эл аралык мамилелерде Украинанын атынан чыгат, сүйлөшүүлөрдү жүргүзөт жана эл аралык келишимдерди түзөт, ошондой эле мамлекеттин бардык тышкы саясий ишмердүүлүгүн башкарат.
Президент Украина Конституциясынын 106-беренесине ылайык Украинанын Куралдуу күчтөрүнүн Жогорку колбашчысы болуп саналат. Украинага каршы куралдуу агрессия болгон учурда президент мамлекетти душмандан коргоо үчүн Украинанын Куралдуу күчтөрүн колдонуу жөнүндө чечим кабыл алат. Украинанын мамлекеттик эгемендүүлүгүнүн жана аймактык көз карандысыздыгынын кепили катары президент Украинанын Улуттук коопсуздук жана коргонуу кеңешин жетектейт.
Президент өзүнүн конституциялык ыйгарым укуктарын бийлик вертикалы аркылуу ишке ашырат, ага төмөнкүлөр кирет: Президенттин Аппараты, Консультативдик Кеңеш, Украинанын Улуттук коопсуздук жана Коргоо кеңеши жана жергиликтүү облустук жана райондук администрациялар.
Мариинский сарайы - Украина президентинин салтанаттуу резиденциясы. Анда Киевдеги Михаил Грушевский көчөсү, 5А дарегинде майрамдар өтөт.
Тизме
Партияга таандуулук
Убакыт тилкеси
Рок Порт (Миссури)
Рок Порт (Миссури) (Rock Port) — Миссури штатынын Атчисон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 7.4 км². FIPS коду — 29-62696.
Калкы
2010-жылы калкы 1395 киши болгон.
Малакка
Малакка, Мелака (малайяча Melaka, англисче Malacca) – Малайзиядагы шаар. Малакка штатынын (губернаторлугунун) административдик борбору. Малакка жарым аралынын түштүк-батышында, Малакка кысыгына Малакка дарыясына куя бериштеги жээкте, Куала-Лумпурдан 150 км түштүк-чыгышта жайгашкан. Калкы 201,4 миң (2010; шаар агломерациясында 400 миң). Эл аралык аэропорту бар. Деңиз порту. Шаар 1400-жыл ченде негизделген. 15-кылымдан Малакка султандыгынын борбору болгон. Өнөр жай зонасында 2 нефть ажыратуучу завод, адистештирилген экономикалык аймагында жарым өткөргүчтөр, резинатехникалык, табигый каучук иштетүүчү ишканасы, эмерек, текстиль, фармацевтика (негизинен витаминдер), парфюмерия-косметика, тамак-аш (пальма, кокос майы, балык беленделет) өнөр жай иштейт. Султан Мансур шахтын ак сарайы (15-кылым), А-Фамоза чеби (17-кылым, португалиялык), мечиттер, ратуша, Британия ээлик кылып турган мезгилдеги курулуштар, кытай кварталында Чандын үй-бүлөсү жашаган үй (1896; учурда музей, кытайлыктардын тарыхый мурасы), «португалиялыктардын тургун жайы» (португалиялыктардын түпкү теги – кристанг жамаатынын кварталдары), парк жана мемориалдык кытай күмбөздөрү (17–1-кылым), будда храмдары, диний архитектуранын эстеликтери [Перингит (1720-жыл чен), Теренгкера (1728), Кампунг-Хулу (1728-жыл чен), Кампунг-Келинг (1748) мечиттери, кытай храмы Чэн-Хунь-Тэн (17-кылымдын ортосу)] сакталган. Шаар Бүткүл дүйнөлүк мурастын тизмесине киргизилген. Малайзия мамлекеттик технологиялык (2000), менчик «Мультимедиа» (1976) университеттеринин кампустары, бир нече музейлер (анын ичинде королдук аскер-деңиз), китепканалар ж. б. бар. Зоопарк (1963) уюштурулган. Шаардын четинде деңиз климаттык Танжунг-Бидара курорту жайгашкан.
Ахман (Бакалин району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Юниверсити Парк (Мэриленд)
Юниверсити Парк (Мэриленд) (University Park) — Мэриленд штатынын Prince George округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2318 киши. Болжолдуу аянты - 1.3 км². FIPS коду — 24-79675.
Малайя архипелагы
Малайя архипелагы - Жер шарындагы аралдардын эң көп топтолгон жери. Жалпы аянты 2 млн км2дей болгон 10 миңдей аралдан турат. Азия жана Австралия материктеринин аралыгындагы Чоң жана Кичи Зонд (анын ичинде Калимантан, Суматра Ява, Сулавеси), Филиппин (Лусон, Минданао ж. б.), Молукка ж. б. аралдар тобун камтыйт. Архипелаг негизинен Индонезия, Малайзия жана Филиппин мамлекетинин курамына кирет. Орто бийиктиктеги жана жапыз тоолор басымдуу; эң бийик жери 4101 м (Калимантан аралындагы Кинабалу тоосунда). Ошондой эле дөбөлүү түздүктөр жана ойдуңдар да бар. Малайя архипелагы соңку кайназой жана азыркы бүктөлүштөргө кирет. Вулканизм өнүккөн; 330дан ашуун жанар тоо бар, анын аракеттегиси 100дөн ашуун; эң белгилүүсү – Кракатау. Малайя архипелагында алмаздын дүйнөдөгү эң ири кендери бар; ошондой эле нефть, темир, никель, вольфрам, марганец кен таштарына, бокситке бай. Архипелагдын борбордук бөлүгү экватор, чет-жакалары Түндүк жана Түштүк жарым шарлардын субэкватор алкактарында жатат. Абанын температурасы жыл ичинде анча өзгөрбөйт (түздүктөрдө 23–26°С, тоолордо 15–17°С). Жылдык жаан-чачыны түздүктөрдө 1000–2000 мм, тоолордун айрым жерлеринде 5000 ммден ашык. Экватор алкагында жаан-чачын жыл бою бир кылка, субэкватор алкактарында муссондук циркуляцияга байланыштуу көбүнчө жайында жаайт (жыл мезгилдери эки Жарым шарда эки башка). Дарыялары жыш, суусу мол, бирок кыска. Жетиштүү же ашыкча нымдуу аймактарда кызыл же латериттик, айрым сезондордо нымы жетишсиз болгон жерлерде кызыл-коңур жана күрөң, тоолордо коңур жана тоо-шалбаа, дарыя өрөөндөрүндө аллвий-шалбаа жана шалбаа-саз топурактары басымдуу.
Малайя архипелагы Жер шарындагы флорага эң бай регион; Ява аралында гана 6000ден, Калимантанда 11000ден ашык түрү бар. Эндемизми да зор; эндемиктик уруу 500дөн ашык, ал эми түрү 30–35%ке жетет. Өсүмдүктөрү бийиктик алкактуулук боюнча өзгөрөт. Түздүктөрүн жана жапыз тоолорун (1200–1300 м бийиктикке чейин) нымдуу тропиктик дайыма жашыл токой ээлейт; курамы өтө ар түрдүү: пальма (300гө жакын түрү бар), панданус, бамбук, расамал, фикус, жапайы алма ж.б.; андан жогору дайыма жашыл токой ээлеп, ага субтропик флорасынын өкүлдөрү аралашат. Деңиз деңгээлинен 2000–4000 м бийикте мамык чөптүү, ашыкча нымдуу тоо токою жогору карай бадалдар жана тоо шалбаа тилкелери менен алмашат. Субэкватор алкактарында жалбырагын түшүрүүчү муссон токою жана саванна басымдуу. Дельталарда жана деңиз жээктеринде мангр токою таралган. Түздүктөрүнүн басымдуу бөлүгү айдалып, анда шалы, тропиктик өсүмдүктөр өстүрүлөт. Малайя архипелагын адам жана ит сымал маймылдар, пил, керик, малайя аюусу жана кызыл карышкыры, тери канаттар, абыргандар мекендейт.
Дуэль
Дуэль (фр. duel, лат. - duellum - согуш дегенден) - эрегишкен эки адам бир биринин чакырыгы боюнча болгон эрөөл, таймаш. Дуэль шартын белгилөөдө кастапшандар же алардын өкүлдөрү (секунданттары) Дуэльге чыгуу салтын сактаган.
Формалдуу түрдө Дуэльге тыюу салынганы жана ага катышкандар жазаланганы менен орто кылымдарда ал кыйла кеңири тараган.
Хайленбах
Хайленбах (Heilenbach) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Айфель-Битбург-Прүм районуна кирет.
Бушолон
Бушолон (Бушолон, 2022-жылдын мартына чейин – Шилбили ) —Лахш районундагы Сурхоб айыл аймагындагы айыл. Айылдан райондун борборуна (Вахдат айылы) чейинки аралык 22 км, айылдын борборуна ( Дуагба айылы) чейин 12 км. Калкы - 492 киши (2017), тажиктер. Калкы негизинен айыл чарбасы менен алектенет.
Хайленбах
Калкы - 103 киши(2013-ж.). . Аянты - 7,86 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 32 048. Муниципалитеттин башчысы — Лео Майер.
Хольстенниндорф
Хольстенниндорф (Holstenniendorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Штайнбург районуна кирет.
Гольфстрим
Гольфстрим (англиялык gulf – булуң жана stream– агым) – Атлантика океанынын түндүк бөлүгүндөгү жылуу агымдар системасы. Флорида кысыгынын Түштүк бөлүгүнөн башталып, Мексика булуңунан агып чыгып, Түндүк Американын Атлантика океаны жак жээгин бойлой түндүктү карай Чоң Ньюфаундленд банкасына чейин агат да, андан ары Түндүк Атлантика агымы деп аталат. Флорида жарым аралынан Шпицберген, Жаңы-жер аралына чейинки жалпы узундугу 10 миң кмдей. Гольфстримдин Флорида кысыгындагы чыгымы 25 млн м3/сек. Океанда ал Антил агымы менен биригет да, 38° түндүк кеңдикте чыгымы 82 млн м3/секга жетет. Агымдын жазылыгы түштүгүндө 75 км, тереңдиги 700-800 м, ылдамдыгы 300 см/секга, суунун бетиндеги температурасы 24°Сден 28°Сге чейин, Чоң Ньюфаундленд банкасы тушта жазылыгы 200 кмге, ылдамдыгы 80 км/секга, суунун бетиндеги температурасы 10°Сден 20°Сге чейин жетет. Чоң Ньюфаундленд банкасынын Түштүк четинде гольфстримге түндүктөн муздак Лабрадор агымы жакындап, эки агым беттешкен жерде суу аралашып, үстүңкү суу төмөн түшөт. Гольфстрим системасына Түндүк Атлантика агымынан башка Норвег агымы, Ирмингер агымы, Нордкап агымы кирет. Гольфстримдин суусу Шпицбергендин түндүгүндө төмөн чөккөндөн кийин Түндүк Муз океанда аралык жылуу суу катмарын пайда кылат. Жылуу агымдардын системасы Атлантика океанынын түндүк бөлүгүнүн жана Түндүк Муз океандын климатына, гидрологиялык жана биологиялык шартына, ошондой эле Европанын климатына чоң таасирин тийгизет.
Неогегелчилик
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Визенау
Визенау (Wiesenau) — Германия Федеративдик Республикасынын Бранденбург жеринде жайгашкан муниципалитет. Одер-Шпре районуна кирет.
Калкы - 1334 киши(2013-ж.). . Аянты - 29,59 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 12 0 67 528. Муниципалитеттин башчысы — Райнер Бублак.
Тескери толкун лампасы
Тескери толкун лампасы - өтө жогорку жыштыктуу (ӨЖЖ) термелүүлөрдү генерациялоочу электр-вакуум прибору. Мындай лампада ӨЖЖ термелүүлөр электрон агымы менен ал агымды бойлото жана тескери таралуучу электр-машит толкундун өз ара аракеттенишинен пайда болот. Тескери толкун лампасы сигнал-генераторлордо, радио- тех. өлчөөлөрдө, ошондой эле радио кабылдагычта жана радио бергичте бир жыштыктан башка жыштыкка тез өтүүгө мүмкүндүк берет. Тескери толкун лампасында электрон аткычынып жардамы менен пайда болгон электрондордун түз сызыктуу агымы бир нече жалпак өткөргүчтөрдөн турган жайланткыч система аркылуу өтүп, анда электрондордун агымына карама-каршы багытка таралуучу электр-магнит толкунду дүүлүктүрөт. Таралуучу толкундун электр талаасынын таасиринон электрон агымында электрондор тыгыздалат. электрондордун ар бир тыгыздалуусу жайланткыч системанын пластинкаларынын ортосундагы жылчык аркылуу кезек менен өтүп, жылчыктын ар биринде таралуучу толкун чыңалуусунун түйүнүне урунат да, ал толкундун электр талаасынын аракетинен тормоздолот. Бул шарт электрондор топтолушунун бир жылчыктан коңшу жылчыкка учуп өтүү убактысы термелүү мезгилинин жарымынан анча-мынча аз болгондо аткарылат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Гомель
Гомель – Беларуссиянын түштүк-батышындагы шаар. Гомель областынын администрациялык борбору. Сож дарыясындагы порт. Калкы 512 миң (1996). Темир жол тоому. Машина куруу (станок, айыл чарба машиналары, прибор ж. б.), металл иштетүү, жыгаччылык, химиялык, тамак-аш, жеңил өнөр жай ишканалары иштейт. Беш ЖОЖ (анын ичинде университет), 2 театр (драма, куурчак), мекен таануу музейи бар. 1142-жылдан белгилүү. 1335-жылдан Литванын, 1589-жылдан Польшанын, 1772-жылдан Россия империясынын курамына кирген. Румянцевдер менен Паскевичтердин классицизм стилиндеги сарайы (18-кылым), Ильинский чиркөөсү (18-кылымдын аягы; жыгачтан салынган), Пётр жана Павел собору паркы менен (1809) сакталган.
Гомео...
Гомео... (грекче hоmoios – окшош, бирдей) – татаал сөздөрдүн окшош, бирдей, ошонун өзү дегендей маанини туюндуруучу биринчи бөлүгү (мисалы, гомеопатия, гомеостаз).
Шмихен
Шмихен (Schmiechen) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Швабия административдик округуна карайт. Айхах-Фридберг районуна кирет.
Калкы - 1175 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 13,5 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 7 71 163. Муниципалитеттин башчысы — Лудвиг Хайнцингер.
Моррис (Коннектикут)
Моррис (Коннектикут) (Morris) — Коннектикут штатынын Litchfield округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2393 киши. Болжолдуу аянты - 48.4 км². FIPS коду — 09-49460.
Бюльштедт
Бюльштедт (Bülstedt) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Вюммдагы Ротенбург районуна кирет.
Калкы - 732 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 25,53 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 3 57 010. Муниципалитеттин башчысы — Фридхельм Иммиг.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Михалев, Андрей Николаевич
Михалев, Андрей Николаевич (1910-жылы, Нижний Новгород – 1981) – график, Кыргыз эл сүрөтчүсү (1975). 1939-ж. Москва сүрөт институтун бүткөн. П. Я. Павлинов, В. А. Фаворский, М. С. Родионовдон таалим алган. 1939-жылдан Кыргызстанда жашап, чыгармачылыгын республика менен байланыштырган. 1939-41, 1947–52-ж. Фрунзе сүрөт окуу жайынын окутуучусу жана Кыргыз ССР эл чарба жетишкендиктери көргөзмөсүнүн башкы сүрөтчүсү. 1940–44-ж. сүрөт фондунун председатели, 1952–53-ж. Кыргызстан сүрөтчүлөр союзунун башкармасынын председатели. 1964–68-ж. көркөм экспорт коллегиясынын башкы редактору. Негизги чыгармалары: “Жаңырган Ысык-Көл” (акварель, серия, 1948-49), “Волга-Дон каналынын курулушу” (акварель, серия, 1952), “Рыбачьедеги эски көчө” (1956), “Өспүрүмдүн бир күнү” (литография, 1960–61), “Рыбачьедеги түн” (1960), “Ак алтын өлкөсү” (1962–63), “Спорт” (1968), “Ленин идеясынын жарыгы” (1969) жана башка М-дун чыгармаларына турмушту кеңири планда сүрөттөө мүнөздүү. М. “Ардак Белгиси” ордени, медалдар жана Кыргыз ССР Жогорку Советинин Ардак грамоталары менен сыйланган.
Ислам негиздери
«Ислам беш нерсеге негизделет: биринчиси – Алладан башка кудай жок экенине жана Мухаммад (саллаллааху алайхи ва саллам) Алланын Элчиси экенине күбөлүк берүү; экинчиси – намазды орундатуу; үчүнчүсү – зекет берүү; төртүнчүсү – Меккедеги Ыйык Үйдү зыярат кылуу; бешинчиси – Рамазан айында орозо кармоо».
Сырьелук ресурстар
Сырьелук ресурстар. Өнөр жай комплексин өнүктүрүү перспективалары сырьелук ресурстарга түз жана тыгыз көз карандылыкта турат. Республиканын сырьёлук потенциалы, эң оболу, металл жана металл эмес пайдалуу казылып алынуучу кендердин болушу менен мүнөздөлөт. Алардын запасы геологиялык-чалгындоо жумуштарынын процессинде эсептелинип чыккан. Республиканын аймагынан өнөр жай комплекси үчүн өтө маанилүү минералдык-сырьёлук ресурстардын (сурьма, сымап, алтын, сейрек кездешүүчү элементтер, көмүр, кен эмес сырьёнун эң ар кыл түрлөрү ж.у.с.) запастары табылган. Бир катар ресурстардын чалгындалган запастары боюнча Кыргызстан Борбордук Азия регионунда алдыңкы орундардын бирин ээлейт. Отун-энергетика ресурстарына гидроэнергиянын, көмүрдүн запастары кирет. Республиканын бардык эсепке алынган потенциалдуу гидроэнергоресурстары электр энергиясын мүмкүнчүлүгүнө жараша жылдык иштеп чыгуунун 142,5 млрд. кВт-сааты менен бааланат. Техникалык жактан пайдаланууга мүмкүн болуучу гидроэнергетика ресурстары республика боюнча 72,9 млрд. кВт-сааты, ал эми экономикалык жактан натыйжалуу ресурстар - 48,0 млрд. кВт-саатты түзөт. Азыркы убакта гидроэнергетикалык потенциалдын 10%тен азыраагы пайдаланылууда. Көмүрдүн болжолдуу запасы 824,4 млрд. тонна, анын ичинде өнөр жайлык категорияларга чейин чалгындалгандары - 2,4 млрд. тонна менен бааланат. Өнөр жайлык өздөштүрүүгө 663,4 млрд. тонна даярдалган. Геологиялык жана климаттык татаал шарттардан, атайын ыңгайлаштырылган технологиялардын жана жабдуулардын жоктугунан улам көмүрдүн болжолдонгон запастарынын өздөштүрүлүшү 0,02% деңгээлинде турат. Иштеп жаткан ишканалардын кубаттуулуктары чакан, алардын техникалык-экономикалык көрсөткүчтөрү төмөн. Түстүү жана сейрек кездешүүчү металлдардын кендеринин республикада болгон запастары сымапты, иттрий тобундагы сейрек кездешүүчү элементтерди, калай-вольфрам концентраттарын (аралашмаларын), жарым өткөргүч материалдарды алууда аны адистештирүүнү сактап калууга мүмкүндүк берет. Жалпысынан, алардын белгилүү жана жаңы кендер боюнча белгиленген өсүшүн эсепке алуу менен сымаптын колдо турган өнөр жайлык запастары Айдаркен комбинатынын узак перспективага иштеп турушун камсыз кылат. Республика сейрек кездешүүчү өндүрүштүн олуттуу сырьелук базасына ээ. Кыргыз тоо-кен металлургия комбинатынын өнөр жай запастары менен камсыз кылынышынын азыркы деңгээли өтө жогору. Ошондуктан иттрий тобундагы сейрек кездешүүчү өндүрүштү андан ары өнүктүрүүнүн перспективалары сырье базасы менен лимиттелген эмес, бул продукцияны Кыргызстандан тышкары жерлерде керектөөнүн динамикасы жана деңгээли менен байланышкан.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Индекстик фонд
Индекстик фонд инвестициялык стратегияны карманган үлүштүк инвестициялык фонддун бир түрү. Индекстик фондду түзүү эрежелери фондго жарамдуу компаниялардын түрүн аныктайт. Индекс фонддорунун эң белгилүүсү - «Vanguard 500 Index Fund» - S&P 500 индексинин негизинде иштейт.
Тарыхы
1967-жылдын 24-майында Ричард Аллен Бич Qualidex, Fund, Inc компаниясын негиздеген. 1970-жылдын октябрында компания Доу-Джонс 30 (DJI 30) негизинде фонд катары жарыяланган. Тиешелүү каттоо 1972-жылдын 31-июлунда алынган. Бул тарыхтагы биринчи индекстик фонд болгон.
Сэйнт Марис (Айова)
Сэйнт Марис (Айова) (St. Marys) — Айова штатынын Уоррен округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.4 км². FIPS коду — 19-70095.