cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Коллоиддик системалар
Коллоиддик системалар – ири дисперстүү системалар менен чыныгы эритмелер ортосунан орун алган дисперстик системалар. К. дисперстик фазанын өлчөмү 10-5- 10-6 см, ал эми дисперсиялык чөйрөсү 10-7 – 10-8 см турган гетерогендүү система. Газда жана суюктукта алар тынымсыз эркин кыймылда болуп, дисперстик чөйрөгө текши таралат. Мындай эркин дисперстүү К. с. (түтүн, золдор) туруктуу келишет да седиментацияланбайт, б. а. чөкмөнү пайда кылбайт. К. с. дисперстик фазанын бөлүкчөлөрү дисперсиялык чөйрө мол-лары менен жакшы аракеттенсе лиофилдик коллоиддер пайда болот. Алардын фазалар аралык беттик тартылуу энергиясы өтө аз. Лиофилдик коллоиддер катуу зат ири болүкчөлөрүнүн же суюктук тамчысы эң майда коллоиддик бөлүкчөлөргө же мицелл аларга майдаланышынан пайда болот. К. с. бөлүкчөлөрү дисперстик чөйрө менен өз ара начар аракеттенишсе, лиофобдук коллоиддер пайда болот. Буларда фазалар аралык тартылуу күчү көп болот. Ошондуктан коллоиддик бөлүкчөлөр ириленишип эркин беттик энергияны азайтат. Ал лиофобдук коллоиддер бузулушуна алып келет. Лиофобдук коллоиддер туруктуулугун сактоо үчүн стабилизатор (бөлүкчөлөр биригип жабышуусун токтотуучу заттар) колдонулат. К. с. силикат желимине окшош заттар, суспензиялар, чаң, түтүн, көбүктөр, эмульсиялар, туман, металлдар гидро жана органозолдору жана башка кирет.
"Сөз таануу" шеринеси
"Сөз таануу" шеринеси - "Азаттык" үналгысы 2009-жылдын сентябрында (аяк оона айында) баштаган интернеттеги шерине.
Ал кыргыз тили жана кыргыз терминологиясы жаатында алектенген ар кандай адистерди жана адис эмес окурмандарды кыргыз тилинин көйгөйлөрүн чогуу-чаран талкуулоого чакырган атайын интернеттик форум болуп саналат.
Шериненин баш сөзүндө мындай чакырык камтылган:
“Көп түкүрсө көл болот”, “талаштан тактык жаралат”... Кыргыздын учкул сөздөрү, макал-ылакаптары, түпкү сөздөрү (руна сымал жазмаларды, Махмуд Кашгарини, жомок-дастандарды, Юдахин сөз корун, классик акын-жазуучулардын эмгектерин караңыз), өздөштүрүлгөн сөздөрү (Карасай-сөздүктү караңыз), диалект катары “жерилген” сөздөрү (Мукамбай-сөздүктү караңыз) жана азыркы кылымдын босогосунан аттагандан берки жаңы сөздөрү (алар үчүн заманбап сөздүк да жокко эсе) чогулуп, жалпы тил казынанын ажырагыс бөлүгү катары эне тилибиздин ажарын ачып турат. Келиңиздер, эне тилибиздин жана кыргыз сөз таануу илиминин көйгөйлөрүн чогуу талкуулайлы. Бул шеринебиз ар бир ыктыярдуу катышуучунун эч бир жерде милдеттүү болбой турган сунуштарына жана пикирлерине орун бермекчи. Балким, алардын алгылыктуусун жаңы муун өзү ылгап алаар.
Шеринеге Кыргызстандын өзүндө жана андан сырткаркы аймактарда жашаган адистер жана тил күйөрмандары өз ойлорун жазып келишет.
Эрикссон-Глоб
«Эрикссон-Глоб» (расмий эмес Глобе́н —, «глобус») — Швециянын борбору Стокгольмдо ар кандай багыттагы 85 метрлик арена. Дүйнөдөгү эң чоң тоголок структура, концерттер жана спорттук иш-чаралар өткөрүлө турган жер. Арена ал үчүн атайын түзүлгөн Глобус Сити кичи районунда жайгашкан. Концерттер учурунда 16000 кишини жана хоккей оюндары учурунда 13850 кишини кабыл алууга мүмкүнчүлүгү бар. Арена 1989-жылы шайба менен хоккей боюнча Дүйнө чемпиондугу үчүн курулуп, 1989-жылы 19-февралда ачылган. Күн системасынын дүйнөдөгү эң ири модели болгон Швециянын Күн системасында Күндү билдирет. 2009-жылы 2-февралда Стокгольм Глобен Аренага менчик укугун шведдик телекоммуникация компаниясы Ericsson сатып алган. Андан бери арена «Эрикссон-Глоб» деп аталып калган.
Балкан жарым аралы
Балкан жарым аралы - Европанын түштүгүндө. Болгария, Албания, Грециянын көп бөлүгү, Түркиянын европалык бөлүгү (Фракия) жана Румыниянын түштүк райондору, Түндүк Македония, Босния жана Герцеговина, Словения, Сербия жана Черногория, Хорватия жайгашкан. Аянты 505 миң км2дей. Жер ортолук деңизге 950 км кирип турат. Адриатика, Иония, Эгей, Мрамор, Кара деңиздери менен чулганат. Батыш жээктери булуң-буйткалуу, тик жана аскалуу, чыгышы жапыз, түз. Грекияда Пелопоннес жана Халкидики ири жарым арал бар. Адрия жана Эгей деңиздеринин жээктеринде аралдар көп. Аймагынын көбүн анча бийик эмес Динара, Пинд, Серб тайпак тоолору, Стара-Планина, Родопи ж. б. тоолор ээлейт. Эң бийик жери 2925 м, (Мусала чокусу). Түздүктөр негизинен жарым аралдын чет-жакаларында (Ортонку Дунай жана Төмөнкү Дунай түздүктөрү), тоо аралык ойдундарда (Жогорку Фракия, Фессалия ойдундары ж. б.), жээк бойлой жайгашкан. Климаты түндүгүндө жана чыгышында мелүүн континенттик, батышы менен түштүгүндө субтропиктик жер ортолук деңиздик. Динара тайпак тоосунун батыш капталына жаан-чачын көп (айрым жылдары Котор бухтасында 5000 ммге чейин) жаайт. Башкы дарыялары: Дунай, Сага (Балкан жарым аралынын түндүк чеги), ошондой эле Марица, Морава.
Ири көлдөрү: Скадар, Охрид, Преспа. Батыш жана түштүгүндө жерортолук деңиздик бадалдар жана токой, түндук жана чыгыш тоолорунда жазы жана ийне жалбырактуу, жалбырагы күбүлмө бадал токойлору өсөт. Карст процесси өнүккөн. Динара тайпак тоосунун айрым жерлеринде өсүмдүктөр өспөйт. Түздүктөрү айдалган. Ири шаарлары: София, Белград, Стамбул, Афины, Тирана.
Плеврит
Плеврит — плевранын сезгениши. Ал негизинен өпкөнүн сезгенишинин, кээде өпкөнүн туберкулёзунун, аллергиялык оорулардын, ошондой эле көкүрөк жараатынын кабылдоосу катары кездешет.
Амхерст (Огайо)
Калкы - 11797 киши. Болжолдуу аянты - 18.6 км². FIPS коду — 39-01798.
Плеврит
Плеврит кургак жана суулуу (экссудаттык) болуп бөлүнөт.
Кургак Плевритте плевра көөп калынданат, үстү жылма болбой калат. Ал өпкө туберкулёзунда, пневмонияда кездешет. Суулуу Плевритте плевра көңдөйүнө тунук, ириңдүү же кандуу суюктук толот. Плеврит, көп учурда бир өпкөдө, кээде эки өпкөдө тен болот.
Кургак Плевритте дем алганда, жөтөлгөндө, кыймылдаганда көкүрөк ооруйт, оорулуунун алы кетет, эти ысыйт. Оорулуу ооруган жагына жатат, себеби анда ооруганы азаят. Плевра көңдөйүнө суюктук толгондо оорулуу жөтөлөт, эти ысыйт. Суюктук көбөйгөн сайын көкүрөгүнөн ооруганы басаңдайт. Суюктук абдан көп толуп калганда оорулуу демигип, өңү бозорот, оозу көгөрүп, жүрөктүн иштеши начарлайт, бат-бат дем алат.
Кургак Плеврит бир нече күндөн кийин айыгат. Суулуу Плеврит 2—3 жумага созулат. Плевритти врач гана дарылайт.
Катуу кармаган учурда төшөккө жаткырып, деми кыстыкса башына бийик жаздык коюу керек. Оорулуунун тамагы күчтүү, витаминге бай болууга тийиш. Плевра көөдөйүнө суюктук толсо ооруканага жаткыруу зарыл; ириң болсо көп учурда операция жасалат. Айыгып келе жаткан мезгилде айыктыруучу гимнастика сунуш кылынат.
Туберкулёздук Плевриттин дарылоосу атайын адистештирилген санаторийлерде жүргүзүлөт. Мындай оорулуулар диспансердик каттоодо 2 жылга чейин турат.
Плевритти алдын алууда организмди чыңдоо максатында санитария-гигиеналык чараларды жүргүзүү зарыл.
Смарт-Кард
(Smart card- Смарт-карт). 1) Ичине микропроцессор орнотулган пластик кард. Аны борбордук процессору, тез эси, туруктуу эси ж.б.лары болгон микрокомпьютер катары караса болот. Смарт кард туташтыруу режиминде авторлоштуруу амалдары үчүн бир гана кард электрондук кыпчык (кошелөк) катары пайдаланылат. 2) Кредит кард өлчөмүндөгү түзүлүш, ал мекемелерде жетүү коду менен бирдикте сертификат негизинде нускасын текшерүүдө жана системге бир жолу кирүүдө колдонулат. Смарт-кардтарда сертификаттарды, ачык жана жабык ачкычтарды, паролдорду жана өздүк башка маалыматтарды сактоого болот. Смард-кардты окуу үчүн компьютер менен туташтырылган атайын түзүлүш колдонулат.
Кереңкур
Кереңкур (Tetrao, L. 1758) – каракурлар тукумундагы ири куштар уруусу. Узундугу 56–85 см, салм. 4–5,5 кг, кээде 6,5 кгга жетет. Эркеги сайрап жаткан учурда бир аз убакыт кулагы укпай калат (аты ошондон). Полигамдар. Евразия токойлорун мекендейт. Эки түрү белгилүү: кереңкур жана корум керең куру. КМШ өлкөлөрүндө, Карпат, Байкал, Камчатка, Сахалинде кездешет. Өсүмдүк бүчүрлөрү, жалбырактары жана азыктанат. Токойлор көп кыйылып, мергенчилик күчөгөндүктөн, саны азайып кеткен. Дарвин жана Березин коруктарында багылат. Бир түрчөсү ТКЭСтин Кызыл китебине киргизилген.
Порт-Луи
Порт-Луи – Маврикий Республикасынын (арал мамлекет) борбору. Порт-Луи провинциясынын административдик борбору. Өлкөнүн негизги порту жана ири шаары. Инди океанынын жээгинде, Маврикий аралынын түндүк-батышында жайгашып, бардык жагынан шуру рифтери менен курчалган. Климаты тропиктик деңиздик. Тайфундар болуп, алар нөшөрлөгөн жамгыр менен коштолот. Жылдык жаан-чачыны 1500–2500 мм. Эң жылуу мезгилиндеги (ноябрь-май) айлык орточо температура 17°Сден 23°Сге чейин. Калкы 157,0 миң (2011). Жолдор тоому. Инди океанындагы порт. Шаар француз колонизаторлору тарабынан 1735-жылы алардын кемеси токтоп өтүүчү жай катары негизделген. Нефть ажыратуу, химиялык, тамак-аш өнөр жай ишканалары иштейт. Университет (1968), Маврикий институту, китепканалар (анын ичинде муниципалдык, Карнеги), музейлер (анын ичинде тарых, гербарий), сүрөт галереясы, театр бар. Жума мечити, Сен-Жеймс католик, Ыйык Людовик соборлору, Маэсварат (Триоле) храмы, Аделаида форту эски чеби сакталган. Эйфел мунарасынын кичи макети тургузулган. Ааправаси-Гхат иммиграция терминалы Бүткүл дүйнөлүк мурастын тизмесине киргизилген. Жыл сайын ар кандай фестивалдар өткөрүлүп турат. Туризм өнүккөн.
Парженец
Парженец — Орусиядагы дарыя. Вологда облусу, Киров облусу, Коми Республикасы жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Анданга дарыясынын оң жээгинен 5 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 21 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двина-Печора бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Түштүк дарыясы. Дарыянын айрыгы — Сухона, дарыя бассейни — Түндүк Двина.
Эңилчек өрөөнү
Эңилчек өрөөнү - Борбордук Терңир-Тоодо; Кантеңир тоо тоомунун батыш тармактары Сарыжаз жана Эңилчек кырка  тоолорунун  аралыгында чыгыштан  батышты карай созулган  терең капчыгайды ээлейт. Аксуу районун  аймагында. Узундугу 106 кмге чейин (анын  60  кмге жакынын мөңгү  ээлейт), эң жазы жери 3 км. Аянты (суу  бөлгүчтөр менен кеткен чек боюнча) 1739 км2 (анын ичинде 949 км2 жерин мөңгү  ээлейт). Таманынын эң  бийик жери  2500–3000 м. Төр жагы экиге  айрылып, Түндүк жана Түштүк Эңилчек  мөңгүлүү өрөөндөрүн  түзөт да Меридиан кырка тоосуна  чейин  созулат. Эки айрылыштын аралыгында  орточо бийиктиги 6000 мден ашкан Терңир-Тоо жатат. Байыркы геологиялык антикланалдын кыры боюнча кеткен тектоникалык жарака желип отуруп, 2000 мге чейин  тереңдеп, өрөөн  пайда  болгон. Негизинен силур, девондун сланец, акиташ жана башка тоо тектеринен  туруп, пермдин  граниттери жиреп  чыккан. Байыркы муз каптоо мезгилинде өрөөн толугу менен муздун  алдында  калып, анын  эрозиялык  аракетинен  азыркы  тепши  сымал абалына  келген. Капталдарында байыркы мореналардын  калдыктары кездешет. Климаты катаал, кышы суук, кургак, кар аз  түшөт. Жайы салкын, жаан-чачын  аз жаайт. Январдын орт. темп-расы –18...–20°С, июлдуку  10–11°С. Жылдык жаан-чачыны 250–300  мм. Чыгышы мөңгүлөр менен капталган; эң ириси  – Түш. Эңилчек мөңгүсү (аянты 613 км2,  уз. 59 км). Негизги суусу — Эңилчек  (орточо чыгымы  30 м3 /сек). Өрөөндүн күнгөй  капталдарына (2700–2800 жана  3000–3200 м  бийиктикте) жарым чөл жана кургакчыл  талаа,  тескей жагына  (2800–3100 м) шалбаалуу токой, өрөөндүн  эки  капталына субальп жана шал- баалуу  талаа  жана шалбаа, альп ландшафт алкактары  мүнөздүү. Эң көп  аянтты  ни-валдык-гляциалдык  алкак  ээлейт. Кышкы жайыт. Эңилчек кыштагы  орун  алган.
Жебел
Жебел – үңкүр; көп катмарлуу археологиялык эстелик. Түркмөнстандын Жебел шаарчасынан 4 км алыстыкта. 1949–50-ж. археолог А. П. Окладников изилдеген. Төмөнкү 6 мезолиттик катмардан көп сандаган мезолиттик типтеги оттук таштан жасалган ар кандай куралдар, үстүңкү мезолиттик катмардан кууш түптүү буюмдар табылган. Жебел эстелигинин жогорку катмарында неолит убагы менен коло доору башталган кездеги өзүнчө бир катмар жаткандыгы эсепке алынган.
Колдонулган адабияттар
“Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1
Жамак
Жамак - даяр ыр өлчөмдөрүнүн (көбүнчө жети-сегиз, он-он бир муундуу) үлгүсүндө чыгарылчу байыртан келаткан шыдыр айтуу, сөздү же ырды уйкаштырып, биринин артынан бирин куюлуштуруп, төгүп айтуучу акындык чыгармачылыктын бир түрү. Жамактын терминологиялык так мааниси жок, анткени ал ырдын синоними катары («жамгырдай төгүп ырымды, жамактап айтып берейин» Токтогул), ыр жолдорун ыргак, уйкаш жана башка жактарынан белгилүү бир поэтикалык формага келтирүүчү көркөм каражат катары да («кызып ырдап олтурсаң, кыш койгондой жамайсың» Калык) колдонула берет. Элдик оозеки чыгармачылыктагы кара ыр, чубуртма ыр, төкмө ыр деген формалардай эле жамактын пайда болушунан аздыр-көптүр кабар берчү өзүнө таандык өзгөчөлүгү бар. Ал көркөм термин катары «жамак» деген сөздүн адепки тике маанисин (бир нерсени жамоо, куроо, кыйыштыруу жана башка) метафора жолу менен поэтика речинин бир формасын туюнтуучу (прозадан айырмалап туруучу) түшүнүк катары колдонуудан келип чыккан деп болжолдонот. Жамак көп кырдуу шыдыр айтуу түрү болгондуктан, аны өздөштүрүү даражасына карата ырчылар чоң ырчы, төкмө ырчы же чоң жамакчы, майда жамакчы деп бөлүнөт. Жамак негизинен оозеки эл чыгармачылыгында учурайт.
Балкан согуштары
Балкан согуштары - (1912-13 ж. - Балкан 1912-ж. 9-октябрь -1913-ж. 30-май) Балкан союзуна (1912) кирген мамлекеттерди басып алган Осмон империясына каршы согуштар. Аны баштоого Түркиянын Македония менен Фракияга автономия берүүдөн баш тартуусу шылтоо болгон. 1912-ж. 8-октябрда Черногория Түркияга согуш жарыялаган. Болгария, Сербия, Грекия согушка 18октябрда кирип, Түркияны Лондон тынчтык келишимин (1913) түзүүгө мажбур кылышкан. Ал келишим боюнча Түркия Стамбул жана Чыгыш Фракиядагы жерлеринин бир аз бөлүгүнөн тышкары, Европадагы бардык ээликтеринен ажыраган. Ббиринчи Балкан. ссогушу Албаниянын көзкаранды эместикке жетишүүсүн тездеткен. Экинчи Балкан согушу (Э. Б. с. 1913-ж. 29-июнь 10август) 1-тараптаи Болгариянын, 2-тараптан Сербия, Черногория, Грекия, Румыния жана Түркиянын ортосундагы согуш. Союздаштардын ортосундагы карама-каршылыктын ырбашынан улам чыккан [к. Балкан союзу (1912)]. Болгар аскерлери Македониядагы сербиялык, грекиялык аскерлерге 30-июнда капилеттен кол салган. Согушту баштагандар 29-июлда багынууга мажбур болгон. Мунун натыйжасында Бухарест тынчтык келишими (1913) түзүлүп, ага ылайык Болгария Македониядагы, Фракиядагы жерлеринен гана эмес, Түштук Добружадан да ажырап калган. Константинополь келишими боюнча Адрианополду Түркияга калтырууга мажбур болгон. Экинчи Балкан согушу Румыниянын Үчтук союздан (1882) чыгып кетишине жана Антантага жакындашуусуна жардам берген. Болгария Австрия Германия блогу тарапка өткөн. Балкан согушу эл аралык мамилелерди андан ары курчутуп, 1-дүйнөлүк согуштун башталышын тездеткен.
Кыргыз элдик оозеки чыгармалар
Элдик ооз эки чыгармалар турмуштук функциясына, аткаруу мүнөзүнө карай түрлөргө бөлүнөт. 1.Лирикалык түр - элдик ырлардын бардык жанырлары: арман, кошок, жарамазан, жар-жар, айтыш, оюн ырлары, кирне ырлары, акыйнек, эмгек ырлары кирет. 2.Эпикалык түр - эпос, жомок, улама сөздөр, санжыра, миф, легенда, оозеки баяндар кирет. 3.Дидактикалык түр - макал ылакаптар, табышмактар, санат-насыят ырлары, терме ырлар кирет. Кыргыз элинин оозеки чыгармачылыгы ооздон оозго, муундан муунга, укумдан тукумга өтүп түбөлүктүү келе жаткан сыймыктуу мурас. XIX кылымдын экинчи жарымынан баштап, түндүк кыргыздар Россияга өз ыктыяры менен кошулат. Натыйжада элдин жашоо тиричилигине, турмушуна өзгөрүүлөр, жаңылыктар кире баштайт. Бирок, кыргыздардын коомдук түзүлүшү эч өзгөрүүсүз калып, жергиликтүү эмгекчилер эки тараптан — бай-манаптардын жана падышалык чиновниктердин эзүүсүнө дуушар болушат. Падышалык Россия кыргыз элинин турмушунда, экономикасында, маданиятында өсүштүн болушуна кызыкпастан, жергиликтүү элди эзип, караңгылык абалында болушун каалаган. Ага карабастан карапайым орус жана кыргыз эмгекчилеринин арасында ой тилеги бир жерден чыккан боордошуу, бири-бирин түшүнүп, жакындашуу өңдүү мамилелер күн санап өсөт. Кыргыздар орус эмгекчилеринен дыйканчылыктын, кол өнөрчүлүктүн айрым түрлөрүн, өнөр жайынын кээ бир майда-бараттарын үйрөнүүгө мүмкүнчүлүк алышат. Мындай жаңылыктар кыргыз элинин маданий турмушуна да сиңип, өлкөнүн жаратылышы, байлыгы, элдин тарыхы, тили, оозеки чыгармалары, маданияты орус окумуштууларын кызыктырып, алар тарабынан жыйнала жана изилдене баштайт. Кыргыз элинин оозеки чыгармачылыгын жыйноону, изилдөөнү Октябрь революциясына чейинки жана советтик түзүлүшү мезгилиндеги деп эки учурга бөлүп кароого туура келет. Революцияга чейин кыргыздын маданий мурасын, оозеки чыгармачылыгын жыйноого, изилдөөгө киришкен окумуштуулардын бири — казак элинин агартуучусу Чокон Валиханов (1835—1865) болгон. Ал биринчи жолу 1856-жылы Ысык-Көл өрөөнүн топографиялык картага түшүрүүнү максат кылып койгон аскердик экспедицияга катышат. Ысык-Көл өрөөнүндөгү бугу уруусунда болуп, кыргыздардын тарыхына, этнографиясына тиешелүү материалдарды, ошондой эле, анын оозеки чыгармачылыгынан бай материалдар жыйнап алган. Ч. Валихановдун жыйган материалдарынын негизгиси «Манас» эпосунун айрым окуялары.
Бенжамин Бриттен
Едвард Бенжамин Бриттен (Edward Benjamin Britten, 22. 16. 1913-ж. т. ) - англиялык композитор, пианист, дирижёр. Лондондогу музыкалык коллежде окуган (1929-33). Бриттен - Лондондун "Ковент-Гарден" театрынын кичине опера труппасына негиз салгандардын бири. Бриттен 11 опера ("Питер Граймс" (1945), "Альберт Херринг" (1947) ж. б. ), балет, концерт, симф., фортепьянолук жана аспаптык пьеса-лар жазган. СССРде бир нече ирет болуп (1-жолу 1963-ж. ), дирижёр катары концерт берген. "Жаз түнүндөгү түш" операсы Москвада Чоң театрда коюлган (1966).
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор А. Табалдиев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1976. Том 1. А - Бюулук -608 б.
Үкөк асбест кени
Үкөк асбест кени Нарын облусунун Кочкор  районунда, Кочкор кыштагынан 15 км түштүк батышта, Жоонарык суусунун оң куймасы –Кургакүкөк өзөнүнүн башында. 1927-ж. табылган. Кен аймагында палеозойдун сланец, акиташ чөкмө тектери жана каледондун гранит, гранит-диорит интрузиялары жайгашкан. Кен доломиттешкен акиташ тегинин интрузияга кошулган жеринде пайда болгон офикальцит зоналарында (калыңдыгы 0,3–0,5 м) жатат. Мында минералдык курамы, түзүлүшү боюнча бирдей 12 участка бар. Асбест калыңдыгы 5–10 смге чейинки майда тарамча түрүндө офикальцит зонасында кезигет. Асбест кочкул жашыл түстө, алтындай жылтылдайт. Булаларынын узундугу 0,3–2 см, анча бышык эмес, сорттуулугу төмөн. Асбесттин өлчөмү 0,67– 1,41%. Үч участкадагы болжол запасы С2 категориясы боюнча 11 миң т.
Эл аралык кеңешме борбору (Кудус)
Эл аралык кеңешме борбору (Кудус) ( — Биньяней ха-ума) — Иерусалимдеги башкы жыйын борбору жана Израилдеги борбордук зал.
Ал Иерусалимдин борбордук автобекетинин жанында жайгашкан, бирок 80 метр тереңдикте жер астындагы темир жол бекети курулуп жаткандыгына байланыштуу алардын ортосунан өтүү жарым-жартылай тосулган. Бул боз конструктивдик имарат.
Иерусалимдеги Конгресс Холл - Израилдеги биринчи заманбап концерт залы жана конгресс залы. Бул залда 23-сионисттик конгресс - Израилдеги биринчи сионисттик конгресс өттү. Усышкин залы 3000ден ашуун кишини батыра алат.
Коллоиддик химия
Коллоиддик химия – гетерогендүү дисперстик системалар, коллоиддик эритмелер жана ири мол-лык массалуу бирикмелердин физика-химиялык касиеттерин, беттик кубулуш негизинде үйрөтүүчү физикалык химиянын бөлүгү. «Коллоид» – крахмал, желимге окшош дегенди билдирет. К. х. негизги объектилерине: ири дисперстик системалар-суспенсия, эмульсия, күкүмдөр, микрогетерогендүү Д. с.-аэрозольдор, көбүктөр, жогорку дисперстик системалар – коллоиддик эритмелер жана ири мол-лык массадагы бирикмелер, полимерлер, белок заттары, нуклеин к-талары жана башка кирет. К. х. коллоиддик абалдагы заттар физ.-хим. касиеттерин, дисперстик даражасын, бөлүкчөлөр түзүлүшүн изилдейт. Диализ, ультра чыпкалоо, электроосмос, ультрамикроскопия, электрондук микроскопия, нефелометрия жана башка методдор өркүндөшү, К. х. өзгөчө объектерди изилдөөгө мүмкүндүгү жол ачат. Азыркы К. х. мол-кинетикалык кубулуштарды (броун кыймылы, диффузия) беттик кубулуштар (адсорбция, адгезия) дисперстик фазанын пайда болушун, коллоиддик бөлүкчөнүн түзүлүшүн, дисперстик системанын физ.-хим. механикасын жана башка изилдейт. Коллоиддик абал жаратылышта кеңири таралган. Ал өсүмдүк менен жаныбар организми, гидросфера, атмосфера жана башка көп түрдүү ири дисперстик жана коллоид дисперстик системалар татаал жыйындысынан турат. Курулуш материалдары, силикаттар, пластмасса, резина, тоо-кендерин бургулоо жана башка техникалык процесстердин илимий негиздерин иштеп чыгууда К. х. мааниси чоң. Коллоиддик абал спецификалык өзгөчөлүктөрү жана касиеттери фазалар тийишкен чегинде – беттик кубулуштар негизинде байкалат. Жалпы гетерогендүү дисперстик системалар классификациясы дисперстүүлүк даражасы (майдаланган шар формасындагы бөлүкчөнүн диаметри), д. фаза менен д. чөйрөнүн агрегаттык абалына жана алардын өз ара аракеттешүүсүнө жараша түзүлгөн.
Медиа билим берүү
Медиа билим берүү -  (латын сзүнөн media – каражат) – массалык байланыштын мыйзам ченемдүүлүгүн окуучулардын өздөштүрүүсүнө арналган педагогиканын багыты. Медиа билим берүү- окуу процессинде маалыматтык технологиялар боюнча окуучунун таанып-билүү жөндөмүн калыптандырууга арналган. Медиа билим берүү негизги милдеттери болуп төмөнкүлөр эсептелет:
а) Окуучуларды ар кайсы булактардан тиешелүү маалыматтарды чогултууга үйрөтүү;
б)Маалымат каражаттары менен иштөөгө окуучуларды үйрөтүү жана калыптандыруу;
в) Ар кандай каражаттардан маалыматтарды алуу жана аларга жүктөй билүү.
Медиа билим берүүнүн негизги каражаттары болуп: массалык маалымат каражаттары (гезит, журнал, радио, теле берүү), аудио-видео, компьютерлер, интернет тармагы эсептелет.
Натыйжалуу азыркы дүйнөдө талап бир гана билим жана көндүмдөрдү арна. Бирок, учурдагы окутуу иш жүзүндө иштин ушул түрүн камсыз эч кандай куралдар бар. Бул курал Agile болушу мүмкүн.
Турба (дарыя)
Турба — Орусиядагы дарыя. Түмөн облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Тобыл дарыясынын оң жээгинен 53 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 29 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Иртыш бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Тобыл дарыясы Есет дарыясынын куюлушунан Тура дарыясы, Тавда дарыяларын кошпогондо аягына чейин. Дарыянын айрыгы — Тобыл, дарыя бассейни — Иртыш.
Плексит
Плексит — жүлүн нерв түйүндөрүнүн оорусу (к. Четки нерв системасы).
Оору кырсыкка чалдыгуудан, жугуштуу оорулардан кийин, омуртка ооруларынан жана башкалар болушу мүмкүн. Ошондой эле кан тамырларынын аневризмасы, ар кандай шишик оорулар, лимфа түйүндөрүнүн сезгениши жана башка процесстердин натыйжасында ийин нерв түйүндөрүнүн кысылып калуусунан болушу мүмкүн.
Плексит көбүнчө дененин бир капталын, кээде эки капталын тең жабыркатат. Плекситте акырек, далы, колдун нерви катуу ооруйт. Оору кээде басаңдап, кайта күчөйт. Колду кыймылдатканда, өзгөчө колду артка сунганда, ийин нерв түйүндөрү бар жерди басканда оору күчөйт. Кол ишке жара- бай, булчуң эттер жукарат, сезүү функциясы жана зат алмашуу процесстери бузулат. Айрыкча каруу жана кол чеңгелинин күчү кетет, тери өзгөрөт.
Бел- куймулчакта Плексит болгондо сан, шыйрак ооруп, булчуңдар атрофия болуп, сезүүсү начарлайт, жамбаш, тизе муундарынын кыймылы азаят.
Плекситти дарылоо аны пайда кылган себептерди жоюуга багытталат.
Оору күчөй электе врачка кайрылуу оң. өз алдынча дарылануу (жылуулоо, дары ичүү жана башкалар) убактылуу жардам бериши ыктымал, бирок ооруну айыктырбайт.
Оору өнөкөт учурда курортто дарылануу жакшы натыйжа берет.
Аялдар бел-куймулчагы ооруса врач-гинекологго кайрылуусу керек.
Сокет
Сокет (Socket - Сокет). Конкреттүү тармак түйүнүндөгү конкреттүү кызматтын идентификатору. Сокет кызмат колдонгон түйүн дареги жана порт номеринен турат. Мисалы, Интернет түйүнүндөгү 80-порт веб-серверди билгизет. Сокеттин эки түрү бар, алардын бири агым (эки багыттуу) жана датаграмдар.
Жалпакдөбө, көрүстөн
Жалпакдөбө көрүстөнү – 3–4-кылымга таандык археологиялык эстелик. Алай өрөөнүнүн Сарыташ кыштагынын түштүгүндөгү Демей колотунда жайгашкан. Ички түзүлүшү боюнча жөнөкөй тик бурчтуу жана жарма көр түрүндө болгон. Дөбөлөрү топурактан жана таш аралашмасынан турган. Жалпакдөбө көрүстөнүнөн оймо-чиймелүү, капталында эки арстандын башы түшүрүлгөн кооз айнек ваза, алтын беткеп, майда алтын буюмдар жана тыйындар табылган. Археолог А. Абетеков тарабынан изилденген.
Колдонулган адабият
Кыргыз Тарыхы. Энциклопедия. Мамалекеттик тил жана энциклопедия борбору. Бишкек, 2003. И. Арабаев атындагы Кыргыз мамлекеттик педагогикалык университети.
Миң-Булак (Бакай-Ата району)
Миң-Булак — Кыргызстандын Талас облусунун Бакай-Ата районундагы айыл. Өзүнөн гана турган Миң-Булак айыл аймагына кирет.
Калкы
Калкы ― 2729 киши (2009-жылы).
Булактар
2. https://min-bulak.aiylokmotu.kg/ Официальный сайт Мин-Булак айыл окмоту
Каракол, агын суу (Талас)
Каракол - Талас районунун аймагы аркылуу аккан суу, Талас суусунун оң куймасы. Узундугу 100 км, алабынын аянты- 1160 км2. Кыргыз жана Талас Ала-Тоолорунун кошулган жеринен башталат. Ири куймалары: Жарташ, Кумбел, Талдыбулак, ошондой эле ондогон майда куймалары, алабында бир нече майда көл бар. Жылдык орточо чыгымы 7,64 м3/сек; эң көбү 33,9 м3/сек, эң азы 0,95 м3/сек. Апрелдин аягында кирип, сентябрда тартыла баштайт. Сугатка пайдаланылып, бир нече каналга бөлүнөт. Жээгинен Көпүрө- Базар, Арал, Чат-Базар сыяктуу кыштактарда орун алган.
Аюутүктөр
Аюутүктөр — (лат. Arctia) калдыркандардын бир уруусу, булардын кыйла түрлөрү бар: гера аюутугу (лат. Callimorpha quadripunctata), кочкул аюутук, чопчул аюутук, кадимки аюутук (Arctia caja).
Амёбалар
Амёбалар (лат. Amoebina) – жөнөкөйлөр тибинин тамыр буттуулар классына кирүүчү организмдер. Микроскоп аркылуу караганда өлчөмү 20дан 700 мкмге жетет. Дене формасы туруктуу эмес. Тузсуз, кээде деңиз сууларында, ылайлуу көлмөдө, кээ бири жер кыртышында жашайт. Бактериялар, бир клеткалуу балырлар жана майда жөнөкөй жаныбарлар менен азыктанат. Жыныссыз, бөлүнүү жолу менен көбөйөт. Ал кыймылдоо жана азыктануу учурунда цитоплазмалык денесинен убактылуу өсүндү-псевдоподияларды пайда кылат. Алар ошол жалган буттары (псевдоподиялар) менен жылат жана жемин кармайт. Жалган буттары менен кармаган жеминин айланасына цитоплазмадан азык сиңирүү зили бүлүнүп, сиңирүү вакуоласы пайда болот. Азык ошол вакуоланын ичинде эрип, цитоплазмага сиңет. Сиңген азык калдыгы жана суу жыйрылуу вакуоласы аркылуу сыртка чыгарылат. Жашоого оңтойсуз шартта (азыктын жетишсиздиги, суук, көлмөлөрдүн соолушу) Амёбалардын денеси тоголоктолуп, сырты тыгыз кабык (циста) менен, капталат. Оңтойлуу шартта циста жоюлуп, Амёбалар мурдагы калыбына келет. Амёбалардын жүзгө жакын түрү омурткалуу жаныбарларда мителик кылат. Протей амёбасы: 1эктоплазма; 2-эндоплазма; 3-сиңбей калган азык калдыгы (сыртка чыгарылат); 4-жыйрылткыч вакуоль; 5-ядро; 6-азык сиңиргич вакуоль.
Асэнс (Огайо)
Асэнс (Огайо) (Athens) — Огайо штатынын Athens округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 21342 киши. Болжолдуу аянты - 21.6 км². FIPS коду — 39-02736.
Салаир (дарыя)
Салаир — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - КАР/ОБЬ/2677/550 орун алган. Дарыянын узундугу - 12 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Томь Новокузнецк шаарынан Кемерово шаарына чейин. Дарыянын айрыгы — Томь, дарыя бассейни — Иртышка кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Үтрөң содалит кени
Үтрөң содалит кени Баткен районунда, Сох кыштагынан 60  км аралыкта, деңиз деңгээлинен 3800–4000 м бийиктикте. 1992-ж. табылган. Үтрөң жегичтүү сиениттер массивинин эндоконтактасына туура келет. Ал жерде ачык көк содалиттин уя сымал жана жекече кристаллдары байкалат. Содалити бар зонанын узундугу 30–40 м. 1 мдеги содалиттин жыштыгы 3–5 сепкилди түзөт. Содалит майда зергердик буюмдарды жасоого жарамдуу. Запасы эсептелбеген.
Кургак (Калтасин району, Башкыртстан)
Кургак — Башкыртстандын Калтасин районундагы айыл, Большекачак айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 222  киши. Почта индекси — 452865, ОКАТО коду — 80233805004.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Махмуд Кашгари атындагы Чыгыш университети (Кыргыз-Кувейт университети)
Махмуд Кашгари атындагы Чыгыш университети (мурунку Кыргыз-Кувейт университети) 1999-жылы ачылган. Акысыз билим берүүчү мамлекеттик эмес мекеме. Котормо, укук таануу, журналистика, араб тили жана адабияты, экономика боюнча адистерди даярдайт. Университетте араб тилин араб өлкөлөрүнөн келген профессионал тилчилер окутушат. Окуу жайда журналистика бөлүмүнүн студенттери үчүн ачылган чакан телестудия бар.
Тольчаль-Кы дарыясы
Тольчаль-Кы — Орусиядагы дарыя. Ямало-Ненецк АО, Краснояр крайы жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Ират-Кы дарыясынын оң жээгинен 23 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 79 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Атык (Туймазин району, Башкыртстан)
Атык — Башкыртстандын Туймазин районундагы айыл, Бишкураев айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 39 киши. Почта индекси — 452793, ОКАТО коду — 80251805002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Жебелге
Жебелге, коён томук (Clematis, L. 1753) – өсүмдүктөрдүн байчечекейлер тукумундагы уруусу. Бадал, чала бадал. Сабагы агыш, 4 кырдуу тик же чырмалып же жарым-жартылай жармашып өсөт. Жалбырагы канат сымал татаал кесилген, кээде түктүү. Сабына тушташ жайгашат. Гүлү жалгыз же топтошуп, чачы сымал топ гүлдү түзөт. Мөмөсү – узун саптуу, түктүү жаңгакчалар; алар топтошуп. жибек сымал барпайган башчаны түзөт. Батыш Европада деңиз жээгинде өстүрүлүүчү 2000ден ашык сорту, түрчөсү белгилүү. Крым жээгиндеги Никита ботан. багында кургакка, зыянкечтерге чыдамдуу 150дөн ашык гибрид сортторунан турган коллекциясы бар. Ал көпкө чейин гүлдөйт. Айрымдарынын гүлдөрүнүн диаметри 22 смге жетет, Кыргызстанда 5 түрү бардык аймактарда кездешет. Тоонун таштуу бетинде, капчыгайларда өзөн суулардын боюнда өсөт. Жебелгенин бардык түрү уулуу.
Балкан союзу
Балкан союзу - (1912) Болгария, Сербия, Грекия жана Черногориянын Түркияга, иш жүзүндө Австрия-Венгрияга каршы багытталган согуштук-саясий биримдиги. 1912-ж. бир катар согуштук конвенциялар жана келишимдер менен толукталган. Балкан союзу Россиянын активдүү колдоосу менен түзүлүп, Россия бул союздун жардамы менен Австрия-Венгриянын жана Германиянын Балканга келишине тоскоол кылууга умтулган. Балкан союзун түзүү идеясын Англия менен Франциянын өкмөттөрү да жактырышкан. 1912-ж. октябрда Балкан союзунун мамлекеттери Түркияга каршы согуш башташып, тез эле жеңишке жетишкен. Бул жеңиштен кийин Сербиянын, Грекиянын жана Болгариянын ортосунда Македонияны бөлүштүрүүдөн келип чыккан чыр-чатактар мурдагы союздаштардын араздашуусуна жана Балкан союзунун ыдырап бузулушуна (1913), алардын өз ара согушуна алып келген, к. Балкан согуштары (1912-13).
Сөз Өлчөму
(Word size- Размер слова) деп БП да бир учурда иштетиле турган биттердин саны аталат. БП да иштетилген сөз өлчөмү компьютердин ылдамдыгына таасир тийгизгендерге кирет. Машиненин сөз өлчөмү бит менен өлчөнөт жана сөздөрдүн өлчөмү 8, 16, 32, 64 жана 128 битке барабар болот.
Порто-Ново
Порто-Ново – Бенин Республикасынын борбору. Атлантика океанындагы Гвинея булуңунун жээгинде жайгашкан. Климаты экватордук, нымдуу жана ысык. Жылдык орточо жаан-чачыны 1600 мм. Эң ысык мезгили – январдын орточо температурасы 28°С, июлдуку 25°С. Калкы 259,0 миң (2010). Чоңдугу боюнча Бениндеги Котонудан кийинки 2-шаар. Порт.
Шаар болжол менен 17-кылымда Ажаче деген ат менен негизделген. Кийинчерээк азыркыдай аталган. 1861-жылы англичандар басып алган. 1863-жылы Франциянын убактылуу, 1883-жылдан туруктуу протектораты. 1960-жылы Бенин көз каранды эместикке ээ болгондон анын борбору. Тамак-аш–татымал (пальма майы өндүрүлөт), пахта тазалоочу өнөр жай ишканасы иштейт. Нефть кеңи 1990-жылы ачылып, экспорттун негизин түзөт. Балык кармалып, беленделет. Институт, улуттук архив, этнографиялык музей жана Гран Марше д’Ажара мечити, базар бар. Жыл сайын эл аралык вуду фестивалы өткөрүлүп турат.
Плотин
Плотин (204—270) — платонизмдин, негизинде платонизмди аристотелизм менен макулдаштыруу талабы, руханий башталманын бирдиктүүлүк принциби жаткан агымдын негизги баштоочусу катарында таанылган.
Верещагин Василий Васильевич
Верещагин, Василий Васильевич (1842-1904) - айтылуу орусиялык сүрөтчү.
Плотин
Чыгармачыл жолу
Адегенде Плотин оозеки сабак берген, кийин жетилген курагында гана өз ойлорун жаза баштайт. Порфирий Плотиндин бардык чыгармаларын ирээтке алып, аларды ар бирин тогуз чыгармадан турган алты топко бөлөт, ошондуктан алар «Эннеадалар» — деп аталып калат (грекче тогуз — «эннеада») Плотиндин окуусуна ылайык бытиенин структурасы төмөнкүчө түрдө көрүнөт: ал үч субстанциянын — Бүтүндүн, Акылдын жана Жандын иерархиясы болуп саналат. Бүтүндүккө эң жогорку орун таандык. Бүтүндүк түшүнүгү — Плотиндин системасында башкы нерсе. Бүтүндүк — бул түпнегиз, анын чеги да, формасы (сын-сыпаты) да жок, аны кандайдыр бир аныктоого да мүмкүн эмес, ал бардык бар болуп тургандардан жана акыл-эстен жогору турат. Плотин мындай деп жазат: «Бүтүндүк табияты бардык нерселерди жараткан соң, ал бүтүндүк ошол жаралгандардын бири эмес. Демек, ал сапат да, сан да, жан да, дух да эмес. Ал кыймылдайт жана кыймылдабайт да, ал мейкиндикте же убакытта да жок, ал таптакыр бир тектүү, а түгүл ал тектен тышкары жана ар кандай тектен мурда эле, кыймылдан жана кыймылсыздыктан мурда эле бар болуп турган. Анткени, мындай касиет түпнегизге гана таандык жана аны көптүккө айландырат» [Эннеадалар. VI. 9, 3].
Верещагин Василий Васильевич
Баталист. 1860–63-ж. Петербург Сүрөт академиясында А. Т. Макаровдон, Ф. А. Мюллерден сабак алган.
Плотин
Чыгармачыл жолу
Ошентип, Бүтүндүктүн бардык предикаттары терс болуп чыкты, бирок аны кантип таанып-билүүгө болот? Плотин Бүтүндүктү өзгөчө кунт аркылуу — таанылып-билине турган обьектини үңүлө байкоо (созерцание) аркылуу таанып-билүүгө болот деп эсептейт.
Верещагин Василий Васильевич
1864–65-ж. Парижде Ж. Л. Жеромдун өнөрканасында окуган. Россия, Батыш Европа, Сирия, Палестина, Индия, Япония ж-а АКШ өлкөлөрүнө көп саякат жасаган. Орто Азияны басып алууга, 1877–78-ж. орус-түрк, 1904–05-ж. орус-япон согуштарына катышкан. В. сүрөттөрүндө өзү катышкан окуяларды же саякат мезгилинде өз көзү м-н көргөндөрүн тарткан.
Плотин
Акыл субстанциясы
Акыл — Плотиндин иерархиясында экинчи субстанция. Бүтүндүк ашып-ташып төгүлүп, өз чегинен чыгып кеткенде Акыл жаралат. Ошентип, экинчи бытие пайда болот, бирок муну менен бирге Бүтүндүк өзүнүн толуктугун жоготпой Бүтүн бойдон кала берет. Акыл — ошол эле платондук идеялардын дүйнөсү. Плотин мындай деп жазат: «Идея бир эле убакытта Акылдын ою да, же Акылдын өзү жана ойлоочу маңызы, ар бир идея Акылдан айырмаланбайт, бирок Акыл болуп саналат. Акыл — бир бүтүндүктө алынганда бардык идеялардын жыйындысы» [V. 9,8]. Плотин Акылда төмөнкүлөрдү айырмалап бөлөт: нерселик (бирок бул материалдык нерсе эмес, маңыздын формасы гана), ойломдук бытие (мыслимое бытие) жана ойломдун өзү. Үчүнчү субстанция Акылдан жаралат. Бул субстанция — Жан. Ал (Акыл) өркүндөп бүткөн кынтыксыз нерсе бөлгөн соң ал жаратууга тийиш, анткени мындай толукшуган күч жаратпай тура албайт [V. 1, 7].
Плотиндин окуусу
Жан, Плотиндин окуусуна ылайык, «бардык жандуу нерселерге жан киргизип, — жердеги жана деңиздегилерди да, абадагыларды да, асмандагы ажайып жылдыздарды да» жараткан, ошол эле Жан Күндү, улуу асманды да жаратып, аны тартипке келтирип, жасалгалаган» [Эннеадалар. V. 1, 3]. Бардык айрым жеке жандар теңирлик негиз болгон Жандан жаралат. Жан дайыма бөлүнбөй бир бүтүн бойдон кала берет жана дененин бардык бөлүгүндө бар болуп турат.
Материя жөнүндө
Дүйнөнүн пайда болушу жөнүндөгү маселени карап отуруп, Плотин материя жөнүндө кеп салат, ал материяны кандайдыр бир сапаттан ажыраган, белгисиз, недир бир субстрат катарында түшүнөт. Материя формадан, сулуулуктан да ажыраган, ошондуктан ал жамандык башталыштын өзү. Космологияда Плотин асман жылдыздарында акыл-эс бар деген пикирди туткан. А түгүл биздин Жерге да жан киргизилген.
Верещагин Василий Васильевич
1877–78-ж., 1880-жылдарда «Балкан», 1887–1904-ж. «1812-жылдагы Ата Мекендик согуш»  сериялары. В.
Плотин
Материя жөнүндө
Плотин боюнча, адамдын жаны теңирлик Жан менен да, сезимдик дүйнө менен да байланышта болуп турат. Плотин үчүн жердеги жашоо-турмуштун максаты дене-бойдон баш тартып, түпкү жашоого — Акыл менен тыкыс байланышта болуп, идеяларды аңдап билип турган жашоо мезгилине кайтып баруу болуп саналат. Буга алып баруучу жол — адеп-актык жашоо-турмушту өркүндөтүү. Бардык сезимдик нерселерден баш тартууга жетише алган адамдардын жаны дене өлгөндөн кийин теңирлик жанга барып кошулат Плотиндин бытиенин структурасы жөнүндөгү окуусу Бир бүтүн Акылдын жаралышы жөнүндөгү окуу катарында көрүнөт. Бир бүтүн Акыл Жанды жаратат, ал эми Жан теңирлик жана жердик жандардан турат. Плотиндин терминологиясы боюнча бул жаралуу Бирбүтүндүктүн толукшуп ашып-ташып, агылып-төгүлүшү, эманациясы катарында түшүнүлөт. Бирок бул материалдык эманация эмес. Анткени, идеялар өзгөчө, акыл менен таанылып-билине турган өз материясына ээ, ал эми эманация-идеалдык нерсенин материалдык нерсеге өтүшү болуп саналат.
Верещагин Василий Васильевич
этногр., турмуш-тиричилик ж-а пейзаждык живопись жаатында да көп иштеген.
Плотин
Теориясы
Плотиндин теориясы — жаралуу процессинин кайра жогору кайтуу процесси менен алмашылышын да болжолдойт, материалдык нерселер ырааты менен алмашылуучу негиздер — Жан, Акыл аркылуу Бүтүндүккө кайтып барат. Бул жогору кайтуу процессинде Плотин жеке бирдиктен жалпыга карай жолду белгилейт. Бирок Плотиндин диалектикасы мистикалык мүнөзгө ээ, анын рационалдык маңызы жок.
Верещагин Василий Васильевич
Ал 1869–70-ж. Кыргызстанда болгон. Кыргыз жергеси  тууралуу көптөгөн  эмгектери  («Чүй  суусунун  боюндагы  кыргыз  боз үйү»,  1869, «Кыргыз көчү», 1874, «Куш кармаган кыргыз байы», 1871, ж.б.) ж-а «Ысык-Көлдүн бою», «Барскоон өткөөлү», «Ала-Тоо  аймагында»  ж.б. этюддары кирген. Чыг-нда кыргыз  элинин  каада-салтын,  турмуш-тиричилигин чагылдырган.
Ал өз сүрөттөрүндө кыргыз элинин каада-салтын, үрп-адатын, турмуш-тиричилигин таасын сыпаттаган.
Колдонулган адабияты
[http://bizdin.kg/books/item/24-short_hist_enscl Кыргыз тарыхы боюнча кыскача энциклопедия. Бишкек. 2003]
Медициналык-педагогикалык комиссиялар
Колдонулган адабияттар
Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору. Кыргыз педагогикасы (энциклопедиялык окуу куралы). - Б.: 2004
Реконструкция (лингвистика)
Колдонулган адабияттар
Кыргыз тилинин лингвистикалык маалымдамасы. Б.:2015.-256 б. ISBN 978-9967-464-70-4
Комбинациялык нур чачыроонун спектроскопиясы
Комбинациялык нур чачыроонун спектроскопиясы – түшкөн жарык энергиясы аркылуу чачыранды нур энергиясынын зат менен монохроматтык аракеттешүүсүн изилдөөчү оптикалык спектроскопиянын түрү. Зат монохроматтык нур чыгарганда, спектр жыштыгынын мааниси мол-дагы атом биринчи нур чыгаруу nо жыштыгы менен толкун жыштыгынын nк айырмасына n=nо-nк барабар болгон кошумча сызыктар пайда болот. Бул сызыктар Стокс сызыктары деп аталат. Стокс сызыгы менен катар чыгарган нур спектиринде жыштыгы n=nо+nк болгон сызыктар тобу пайда болот. Бул сызыктар антистокстук сызыктар деп аталат. Раман спектрлери негизги мүнөздөмөсү анын жыштыгы эмес, Релеев сызыгына салыштырмалуу анын жылышуусу, б.а. К.Н. чыгаруу – термелүү сызыктары, кээ бир учурда айлануучу спектр. Эгер ИК жутулууда, мол-нын туруктуу диполдук моментинин өзгөрүшү менен байланышкан термелүү кыймылы пайда болсо, анда мол-нын уюлдуулугун өзгөртүүчү К.н. с., термелүү пайда болот. ИК жана К. н. с. пайда кылуучу, ар кандай физ. кубулуштун жаратылышы КНС, эреже б-ча ИК-спектрлерде активсиз начар сызыктарды берүүчү термелүүнүн жыштыгынын пайда болушуна алып келет. Ошентип ИК жана КНС сызыктары бири бирин толуктап турат. К. н. с. орг. эмес жана орг. заттар изилдөөчү, о. эле мол-дагы айрым бир хим.лык байланыштар, ички мол-лык жана мол. аралык аракеттенишүүлөр, изомерия түрлөрүн, фазалык өтүүлөрдү, суутек байланыштарын изилдөө; айлана-чөйрөнү булгоочу микроаралашмалар аныктоодо колдонулат.
Пневмокониоздор
Пневмокониоздор (грекче pneumon – өпкө жана konia – чаң) - өндүрүш чаңы менен узакка дем алуудан пайда болгон өпкөнүн өнөкөт кесип ооруларынын тобу. Адатта тоо-кен, таш көмүр, пахта, кенаф ишканаларында ж. б. тармактарда иштегендер ооруйт. Мында негизинен дем алуу органдары жабыркайт. «Пневмокониоздор» терминин алгач 1866-ж. немец врачы Ф. Ценкер сунуш кылган. Дем алган чанга жараша Пневмокониоздордун бир нече түрү белгилүү. Кремний кош кычкылынан – силикоз, таш көмүр чаңынан – антракоз, пахта чаңынан биссиноз пайда болот. Оору көбүнчө өнөкөт өтөт. Катуу кармаган түрү сейрек кезигет. Оору оорулуунун абалына, жумуш шартына, организмдин жеке сезгичтигине, чаңдын түрүнө ж. б. себептерге жараша өтөт. Пневмокониоздордун ар бир түрүнүн клиникалык белгилери ар башка болуп, башталышында көкүрөк ооруп, кургак жөтөл пайда болот. Андан кийин өпкө, жүрөк начарлайт. Көп учурда дем алуу жолунун былжыр чели өзгөрүп, карын жана уйку безинин иши, зат алмашуу бузулат. Ал кабылдап, өпкөнүн сезгенишине, кургак учукка, өнөкөт бронхитке, бронхоэктазга алып келет. Оорунун диагнозун врач коюп, дарылайт. Дарылоо негизинен иштеген жердеги чаңды азайтууга багытталат, организмдин иммунитетин жогорулатууга көцүл буруу зарыл. Дем алуу органдарына атайын көнүгүүлөрдү жасоо, диета, антибиотиктер, витамин, айрым учурда кортикостероид гормондору колдонулат, курортто дарылануу сунуш кылынат. Ооруну алдын алууда ишканада чаңды азайтуу, эмгек гигиенасына көңүл буруу, жеке коргонуу каражаттарын колдонуу, чаңдуу ишканаларда иштегендерди медициналык кароодон өткөрүү оорунун андан ары күчөшүнүн алдын алат. Оорулууну чаңсыз ишке которуу талапка ылайык.
Руслан Акун
Руслан Акун (30-ноябрь 1984, Фрунзе, Кыргыз ССР) — кыргызстандык кинорежиссёр, сценарист, продюсер.
Өмүр баяны
Руслан Акун 1984-жылы 30-ноябрьда Фрунзе шаарында туулган. Киного болгон кызыгуусу бала кезинен эле артып баштаган. Сегизинчи классынан сценарий жазып, кагазга сүрөт тартып анимация жазганга аракет кыла баштаган.
2002-жылы Нарын шаарындагы Макен Сыдыков атындагы орто мектебин бүтүргөн. Ишеналы Арабаев атындагы КМУга экономика факультетине тапшырган, бирок окуусун экинчи курсунда таштап салган. Кайрадан БААУга массалык байланыштар факультетине тапшырган.
2009-жылы жогорку окуусун бүтүргөн соң, Кинематографияны өнүктүрүү фонду тарабынан уюштурулган кинематограф курстарын окуган. Ошол эле жылы алгачкы документалдуу тасмаларын тартып баштаган.
2011-жылы Руслан «Бишкек, мен сени сүйөм» тасмасын тарткан.
2014-жылы Түштүк Калифорния Университенинин алдындагы Киномектепке тапшырган. Ушул жылдын аягында Руслан Акундун «Сүйүктүүмдүн каарманы» тасмасы чыккан.
2017-жылы 9-февральда «Апамды издеп» көркөм тасмасынын бет ачаары болуп өткөн.
2018-жылы «Көк-бөрү» тасмасы тартылган.
Кыргызстан-АКШ мамилеси
Кыргызстан-АКШ мамилеси — Кыргызстан жана АКШнын эки тараптуу эл аралык маселеси.
Тарыхы
Кыргыз Республикасы АКШ менен 1991-жылы 27-декабрда дипломаттык мамиле түзгөн. АКШ Кыргызстандын көз карандысыздыгын биринчилерден болуп таанып кабыл алган өлкөлөрдүн катарына кирет. Кыргызстандагы АКШ элчилиги 1992-жылдын 1-февралында ачылган. Ошол эле жылы АКШда Кыргызстандын элчилигин расмий ачылышы болуп өткөн.2014-жылы 31-декабрда Кыргыз Республикасынын Президентинин жарлыгы менен Токтогулов Кадыр Мирбекович АКШдагы Кыргызстандын атайын жана толук ыйгарым укуктуу элчиси болуп дайындалган. Буга чейин АКШда элчи болуп: М.Жумалиев (2010 – 2014), З.Сыдыкова (2005-2010), Б.Абдрисаев (1996-2005), Р.Отунбаева (1992-1994) иштеп кеткен.
2015-жылдын сентябрынан баштап Кыргызстандагы АКШнын атайын жана толук ыйгарым укуктуу элчиси болуп Шейла Гуолтни иштеп келет. Кыргызстанда АКШнын элчиси катары мурун: Ричард Майлз (убактылуу ишенимдүү өкүлү, февраль-сентябрь 2015), П.Спратлен (2011-2014), Т.Гфэллер (2008-2011), М.Йованович (2005-2008), С.Янг (2003-2005), Ж.Окиф (2000-2003), Э.Сигмунд (1997-2000), А.Маллой (1994-1997), Э.Хёрвитц (1992-1994) иштеп кетишкен.
Саясий кызматташтык
Кыргызстан менен АКШ ортосундагы эки тараптын кызыкчылыгын сактаган мамилелердин өрчүшү АКШнын конгрессинде сенатор С. Браунбеков жетектеген «Улуу Жибек Жолу» деп аталган парламенттик топ түзүлүшүн шарттаган. Топ Орто Азия менен кызматташтыкты тереңдетүү, анын ичинде Кыргызстан менен кызматташтыкты чындоону колго алган. Бул топ 1998-жылы «Жексон-Вэник» аттуу конституциялык түзөтүүнү Кыргыз Республикасына карата жоюп, Кыргыз Республикасынын БДСУ кирүүсүнө түрткү болушкан.
Кыргызстан менен АКШнын ортосундагы саясий кызматташтык Кыргызстандагы 2010-жылындагы 7-8 апрель окуясынан кийин бир аз төмөндөй түшкөн. Бирок АКШ тарап Кыргызстанды колдоп бир катар расмий сапарларды уюштурган. 2010-жылдын экинчи жарымында 15ке жакын расмий жана мамлекеттик ар түрдү дэңгелдеги жолугушуулар уюштурулуп, анын ичине мамлекеттик катчы Х. Клинтондун 2010-жылдын декабрдагы расмий сапары да кирет.
Ошол эле мезгилде, 2010 жылдын сентябрында, 2011-жылдын март айында Кыргыз Республикасынын убактылуу президенти Роза Отунбаева АКШга расмий иш сапар менен барып келген. 2012 жылы Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши – АКШ конгрессинин «Демократия үчүн шериктештик» комиссиясынын өнөктөшү болуп калган. Комиссиянын бул программа алкагында 2012-2015 жылдары АКШга Кыргыз Республикасынын парламентинин ондогон өкүлдөрү барып келишкен. Анын ичинде, Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин аппарат кызматкерлери да болгон. 2012-жылдын сентябрында иш сапары менен Жогорку Кеңештин төрагасы А. Жээнбеков Вашингтон жана Нью-Йорк шаарларында болуп, жолугушунун жүрүшүндө конгресстин жетекчилери, министирликтер жана Американын таасирдүү бей өкмөт уюмдарынын өкүлдөрү менен жолугушкан.
2013-жылы Жогорку Кеңештин эл аралык иштер комитетинин төрагасы К.Иманалиев эки жолку расмий сапарында конгресс, башка мамлекеттик жана бей өкмөт уюмдары менен бир канча жолугушууларды өткөргөн. 2015-жылдын 25-26 июнда АКШ конгрессинин Европа жана Евразия боюнча комитетинин алдындагы өкүлдөрүнүн чакыруусу боюнча, К. Иманалиев жетектеген Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин эл аралык иштер комитетинин өкүлдөрү расмий иш сапары менен Америкада болгон. Жолугушуунун жүрүшүндө Кыргызстандык парламенттик өкүлдөр Конгрессте жана АКШнын мамлекеттик департаментинде болушуп, ошондой эле Конгресс библиотекасынын алдында түзүлгөн «Ачык дүйнө» борборунун жетекчилери, Эл аралык республикалык институтунда, Улуттук Демократиялык институтунда жана Эл аралык билим берүүнүн Америкалык кеңешинде (ACCELS) болуп манилүү жолугушуларды өткөрүп кайтышкан. Бардыгы болуп, 2011-2015 жылдары АКШ Конгрессмендеринин Кыргызстанга 4 жолку сапары уюштурулса, КР ЖКнын депутаттары АКШга 11 жолу барышкан. Кыргызстан менен АКШ ортосундагы үзгүлтүксүз саясий баарлашуусун жыл сайын өтүүчү Эки Тараптуу Кеңеш жыйыны тескейт. Акыркы эсеп менен 3 Кеңеш жолугушуусу 9 апрелде 2015-жылы Вашингтондо болуп өткөн