cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Индекстик фонд
Артыкчылыктары
Инвестордун көз карашы боюнча, индекстик каражаттардын негизги артыкчылыгы стратегиянын максималдуу жөнөкөйлүгү, анын натыйжаларынын бири башкарууга минималдуу чыгымдар болуп саналат. Типтүү жыйымдар АКШнын ири компаниялары үчүн 0,1% дан өнүгүп келе жаткан рыноктор үчүн 0,7% га чейин өзгөрөт. Орточо алганда, жигердүү башкарылган өз ара фонд 1,15% өлчөмүндө комиссия алат. Көпчүлүк инвесторлорго да S&P 500 көрсөткүчүнөн ашып түшүү кыйынга турат.
Сэйнт Марис (Айова)
Калкы
2010-жылы калкы 134 киши болгон.
Индекстик фонд
Артыкчылыктары
Мындай инвестициялык стратегия автоматтык түрдө портфелди диверсификациялоону билдирет, анткени инвестор индексти сатып алып, индекске кирген бардык компанияларда бир аз үлүшкө ээ болот.
Кемчилиги
Индекстик донддордун негизги кемчилиги - алар рынокту автоматтык түрдө сокур ээрчип, анын натыйжасында инвестор рыноктун көбүктөрү үчүн өтө алсыз болуп калат.
Эгерде индексти эсептөө эрежелери туура эмес орнотулган болсо, индекске кирген компаниялар жалпысынан кыскарып жатканына карабастан, индекстин өсүшү мүмкүн. Бул учурда, индекске акча салган адамдар утулуп калышы мүмкүн. Бардык индекстик фонддор үчүн индексти эсептөөдөгү ката 38 базистик пунктту түзөт.
Индекс фондусуна суроо-талаптын өсүшүнө байланыштуу белгилүү индекске кошулган компанияда суроо-талаптын дендирөөсү болушу мүмкүн, ал эми окшош индекстен чыгарылган компанияда сунуштан дендирөө болушу мүмкүн жана бул бааны өзгөртөт.
Клара Сити (Миннесота)
Клара Сити (Миннесота) (Clara City) — Миннесота штатынын Chippewa округуна караган АКШ шаары.
Дуагба
Дуагба (Дуағба, 2022-жылдын мартына чейин – Кушагба ) – Лахш районундагы Сурхоб айыл аймагынын айылы жана борбору. Айылдан райондун борборуна ( Вахдат айылы) чейинки аралык 13 км. Калкы - 540 киши (2017), тажиктер. Калкы негизинен айыл чарбасы менен алектенет.
Мал бордоо
Мал бордоо – тирүүлөй салмагын, этинин даамын, сиңимдүүлүгүн арттыруу, жүнү менен терисинин сапатын жакшыртуу максатында малды күчтүү тоюттандыруу. Бордоого малдын бардык түрү (уй, кой, чочко ж. б.) коюлат. Чоң жана жаш (козу, торпок ж. б.) малды бордогондо суткалык кошумча салмагы көбөйүп, тез эттенет. Борго коюлган малды сойгондо таза эти тирүүлөй салмагынын басымдуу үлүшүн түзөт. Малдын жакшы бордолушу анын тукуму, түрү, эттүүлүгү, тоюттун курамы жана рациондун туура түзүлүшүнө байланыштуу болот. Эт багытындагы малды бордоо көбүрөөк пайдалуу. Өзгөчө жаш малды бордоо экономикалык жактан жакшы натыйжаларды берет.
Дуагба
Этимология
Тажик тилинен азыркы дуагба аты эки ашуу дегенди билдирет.
Сыйлоо
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Немчинов, Василий Сергеевич
Немчинов, Василий Сергеевич [2(4). 1. 1894, азыркы Пенза обл., Пенза р-ну, Грабово кыш.— 5. 11. 1964, Москва] — сов. экономист жанa статист. СССР ИАнын (1946), БССР ИАнын (1940), ВАСХНИЛдин (1948) акад. 1940-жылдан КПСС мүчөсү.
1917-ж. Москва коммерция институтунун экон. бөлүмүн бүткөн. 1940—48-ж. К. А. Ти­мирязев атн. Москва а. ч. академиясынын директору. 1949—63-ж. Өндүргүч күчтөрдү изилдөө б-ча советтин пред-ли. 1947-жыллдан КПСС БКга караштуу Коомдук илимдер академиясынын саясий экономия кафедрасы- нын проф. 1958-ж. СССРдеги алгачкы экон.-матем. изилдөө лабор-ясын уюштурган. 1953—02-ж. СССР ИАнын Президиумунун мүчөсү. 1953—59-ж. СССР ИАдагы экономика, философия жанa укук илимдер бөлүмүндө акад. секретарь. Негизги эмгектери сов. статистиканын теориясы менен практикасына, опдүргүч күчтөрдүн өнүгүшү менен коомдук структурасына, пландуу чарбанын үлгүсүн иштеп чыгууга, экон. баалоо маселелерине арналган. Эл аралык статистика институтунун анык мүчөсү (1958), Англ, король статис­тика коомуна ардактуу мүчө (1961). Лениндик сыйл. лауреаты (1965).
Үч Ленин ордени, башка 3 орден жанa металдар менен сыйланган.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Неоколония теориялары
Неоколония теориялары - көз карандылыктан бошонгон өлкөлөрдү дүйн. капит. системада кармоо максатын көздөгөн буржуазиячыл жана реформачыл теориялар.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Хольт (Шлезвиг)
Хольт (Шлезвиг) (Holt (Schleswig)) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Шлезвиг-Фленсбург районуна кирет.
Калкы - 182 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 13,42 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 59 124. Муниципалитеттин башчысы — Карл-Хайнц Бендиксен.
Өтө күчтүү магнит талаасы
Өтө күчтүү магнит талаасы – чыңалышы Н ≥ 0,5–1,0 МЭ болгон талаа.
Өтө күчтүү магнит талаасынын төмөнкү мааниси азыркы учурда жетилген турактуу талаанын максимум маанисине (~500 кЭ) дал келет, жогорку мааниси (1МЭ). Жаратылышта магнит чыгырыктарды бузуп салуучу андан күчтүү талаалар кездешет. Астрофизикалык изилдөөлөр пульсарларда Н~106 МЭ болгон талаа бар экендигин аныктады. Жылдыздардын гравитациялык коллапсында 107 МЭге чейинки талааны пайда кылышы мүмкүн. Өтө күчтүү магнит талаасы (~105–107Э) эркин атомдордун ядролоруна жакын болот, аны электрондордун энергиялык деңгээлдеринин өтө жука структурасы көрсөтөт. Мега эрстеддик диапазондогу магниттик талаа кубаттуу лазер шооласын фокустоодо пайда болот. Физикалык изилдөөлөргө Өтө күчтүү магнит талаасын пайдалануу П.Л.Капицанын эмгектеринен башталат. Өтө күчтүү магнит талаасынын эксперименттеги техникасы өркүндөгөн сайын, фундаменталдуу илимий изилдөөлөрдө жана жаңы технологияда өтө кеңири пайдаланылууда. Катуу заттардын физикасында Өтө күчтүү магнит талаасы гальваномагниттик, термомагниттик, магнит-оптикалык жана резонанстык кубулуштарды изилдөөдө колдонулат. Чыңалышы 2 МЭге чейинки магнит талаасында жарым өткөргүчтөрдөгү жутуу спектри жана циклотрондук резонанс, спектрдин көрүнүүчү жана инфракызыл бөлүгүндө Фарадей эффектиси, спектрдик сызыктардын Зеемандык ажырашы, ичке висмут зымдарынын магниттик каршылыгы ж. б. изилденген. Ядро жана элементардык бөлүкчөлөрдүн физикасында Өтө күчтүү магнит талаасы бөлүкчөлөрдү идентификациялоо, заряддалган бөлүкчөлөрдүн агымын фокустоо жана четтетүү, кубаттуу тормоздук нурланууну жаратуу ж. б. үчүн пайдаланылат. Өтө күчтүү магнит талаасы башкарылма термоядролук синтез боюнча изилдөөлөрдө плазманы ысытуу жана кармап туруу, о. эле парамагниттик туздарды адиабаттык магнитсиздендирүү ыкмасы менен төмөнкү температураны (10-3К ден төмөн) алуу үчүн колдонулат. Импульстук Өтө күчтүү магнит талаасы – 1011Па га чейинки квазигидростатикалык басымды жана жогорку тыгыздыктагы энергияны алуунун булагы. Мис., ~5–10 МЭ магнит талаасынын энергия тыгыздыгы көпчүлүк катуу заттардын бөлүкчөлөрүнүн байланыш энергиясынан чоң болуп, ал эми магнит басымы Жердин борборундагы басымга жетет. Импульстук 0,5–0,8 МЭ диапазондогу талаа металлдарды басым менен иштетүүдө колдонулат. Өтө күчтүү магнит талаасын алуу материалдардын бекемдик проблемасы менен тыгыз байланышкан. Чыңалышы 500 кЭ болгон талаанын басымы (Р ~Н2/8π)~109 Па ды түзөт, бул көпчүлүк материалдардын статикалык бекемдик мүнөздөмөлөрүнөн ашат. Чыгырык материалдарынын беттик катмарында энергиянын бөлүнүп чыгуусунун жогорку тыгыздыгы жана эбегейсиз магниттик жогорку басым беттик катмардын өтө ысышына жана пластикалык агуусуна, согуу толкундарга жана материалдардын кысылуусуна алып келет. Бул кубулуш анын талкаланышын шарттайт. Ошондуктан материалдарды тандоо Өтө күчтүү магнит талаасын алуу проблемалардын бири. Башка дагы проблема чоң кубаттуулуктагы ток булагы.
Гэрлак-Эмпайр (Невада)
Гэрлак-Эмпайр (Невада) (Gerlach-Empire) — Невада штатынын Дуглас округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 499 киши. Болжолдуу аянты - 243.7 км². FIPS коду — 32-27325.
Басберг
Басберг (Basberg) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Вульканайфель районуна кирет.
Калкы - 65 киши(2013-ж.). . Аянты - 2,32 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 33 002. Муниципалитеттин башчысы — Петра Химмельс.
Старые Балыклы (Бакалин району, Башкыртстан)
Старые Балыклы — Башкыртстандын Бакалин районундагы айыл, Ахман айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 544 киши. Почта индекси — 452658, ОКАТО коду — 80207804002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Вюстенерихов
Калкы - 127 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 21,43 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 86 255. Муниципалитеттин башчысы — Фреди Вольтер.
Чоң Яй-Яга
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Ролла (Миссури)
Ролла (Миссури) (Rolla) — Миссури штатынын Фелпс округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 29.3 км². FIPS коду — 29-62912.
Суроо-талап
Суроо-талап деген:
1) сатып алуучулар мүмкүн болуучу ыңгайлуу баада, белгилүү учурда, белгилүү бир жерде сатып алууну каалашкан жана сатып алышы мүмкүн болгон белгилүү бир товарлардын же кызмат көрсөтүүлөрдүн саны; 2) базар нугунда калыптанган жана ага ылайык акча каражаттары менен камсыздалган керектөөлөрдү чагылдырган көрүнүш. Анын өлчөмү товарларга (продукция, кызмат көрсөтүүлөр) белгиленүүчү бааларга жана керектөөчүнүн төлөө жөндөмдүүлүгүиө тыгыз байланыштуу.
Суроо-талап ар кандай факторлордун таасири астында калыптанат, алар детерминаттар деп аталат:N- калктын саны, Рх- товардын баасы,Ру- орун алмаштыруучу товардын баасы, Т- каалоолор,I- кирешелер, Е- күтүүлөр. Эгерде товарларга баа өссө, суроо-талап төмөндөйт, ал эми өндүрүш базарга көбүрөөк товарды чыгарса, алар арзаныраак сатылып суроо-талап күчөйт. Суроо-талапка бир катар факторлор таасирин тийгизип турат. Суроо-талаптын базардын калыптанышындагы мааниси өтө олуттуу. Эгер суроо-талап баанын анчалык айырмаланбашына жараша өзгөрбөсө баа боюнча ийкемсиз, ал эми өзгөрүүгө дуушарланса ийкемдүү деп аталат.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Фрэдерик (Мэриленд)
Фрэдерик (Мэриленд) (Frederick) — Мэриленд штатынын Фредерик округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 65 239 киши. Болжолдуу аянты - 57.5 км². FIPS коду — ?.
Хайлигенмошель
Хайлигенмошель (Heiligenmoschel) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кайзерслаутерн районуна кирет.
Калкы - 659 киши(2013-ж.). . Аянты - 8,68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 35 013. Муниципалитеттин башчысы — Хайнц Рам.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 4 шаардык районго бөлүнөт.
Карлштадт (Германия)
Карлштадт (Германия) (Karlstadt) — Германия Федеративтик Республикасынын Бавария жеринде жайгашкан Шаар. Төмөнкү Франкония административдик округуна карайт. Майн-Шпессарт районуна кирет.
Калкы - 14 863 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 98,11 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 77 148. Мэр — Пауль Крук.
Шаар административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Визенауэ
Визенауэ (Wiesenaue) — Германия Федеративдик Республикасынын Бранденбург жеринде жайгашкан муниципалитет. Хафельланд районуна кирет.
Калкы - 777 киши(2013-ж.). . Аянты - 46,73 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 12 0 63 142. Муниципалитеттин башчысы — Карстен Шваб.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 4 шаардык районго бөлүнөт.
Мэдисон (Коннектикут)
Мэдисон (Коннектикут) (Madison) — Коннектикут штатынын Нью-Хейвен округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 18 812 киши. Болжолдуу аянты - 95.3 км². FIPS коду — 09-44560.
Неондуу лампа
Неондуу лампа - төмөнкү басымдагы газ разряддуу жарык булагы; мында Электр разряды кезинде неондуу чөйрөдө оптикалык диапазондогу нурлануу пайда болот. Бүлбүлдөө разряддуу сигналдык Неондуу лампа кеңири белгилүү, мында катод айланасындагы кызгылт, сары-кызгылт жарык пайдаланылат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Кларкс Гроув (Миннесота)
Кларкс Гроув (Миннесота) (Clarks Grove) — Миннесота штатынын Freeborn округуна караган АКШ шаары.
Эрндтебрюк
Эрндтебрюк (Erndtebrück) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан муниципалитет. Зиген-Виттгенштайн районуна кирет.
Калкы - 7205 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 70,86 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 9 70 012. Муниципалитеттин башчысы — Карл-Лудвиг Фөлькель.
Муксу
Муксу (Деҳоти Лахши Боло; 2022-жылдын 22-мартына чейин — Муксу айылы) — Тажикстандын Жерге-Тал районундагы айыл өкмөт, борборго баш ийген.
Эрндтебрюк
Муниципалитет административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Ричард Стоун
Ричард Стоун - (улуттук эсептердин теориясын иштеп чыккандыгы үчүн) 1913-ж. Лондондо төрөлгөн. Кембридж университетин 1935-ж. бүтүргөн. Стоун азыркы улуттук эсептердин системасын негиздеген. «Улуттук эсептердин системасы» аттуу китеби 1968-ж. жарыяланган. Стоундун системасы бардык өнүккөн жана өнүгүп келе жаткан өлкөлөрдө колдонулат. Стоундун улуттук кирешени эсептөөчү системасы кош бухгалтериянын ыкмаларын пайдаланууга негизделген. Анын ыкмасы киреше менен чыгашанын ортосундагы тең салмактуулукту талап кылат.
Түркмөнстан 2020 жайкы Олимпиада оюндарында
Түркмөнстан 2020 жайкы Олимпиада оюндарына спорттун 4 түрү боюнча 9 спортчусу менен катышат. Түркмөнстан эгемен тарыхында жетинчи жолу катары менен олимпиада оюндарына катышуусу.
Ричард Стоун
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Түркмөнстан 2020 жайкы Олимпиада оюндарында
Жайкы Олимпиада оюндары 2020-жылы 24-июлдан 9-августка чейин Жапониянын Токио шаарында өтүшү керек эле, бирок Эл аралык олимпиада комитети COVID-19 пандемиясынан улам 2021-жылга жылдырган. Олимпиада оюндары 23-июлдан 8-августка чейин Токио шаарында өтөт.
Олимпиаданын ачылыш аземинде өлкөнүн туусун дзюдо боюнча спортчу Гүлбадам Бабамуратова менен суучул Мердан Атаев көтөрүп чыккан. Эл аралык олимпиада комитети гендердик теңчиликти сактоо үчүн мындан кийин тууну эркек менен аял бирге көтөрүп чыксын деген чечимди кабыл алган.
Түркмөнстан Олимпиада тарыхындагы алгачкы медалын 27-июлда алган. Өлкөгө күмүш медалды оор атлетика боюнча спортчу Полина Гурьева алып келген. Буга чейин КМШ өлкөлөрүнүн арасында Олимпиада оюндарынан бир да медал албаган жалгыз өлкө болгон.
Малгундар
Малгундар (Cyclopoida) – калак бут рактардын түркүмү. Узундугу 1–8 мм. Денеси баш, көкүрөк, курсак бөлүктөн турат. Денесинин алдынкы бөлүгүндө оозу, жалгыз көзү, жуп муруту, мурутчалары жайгашкан. Мурут жана мурутчалары сезгич түтүктөр менен жабдылган. Алар жыт сезүү жана кыймылдоо кызматын аткарат. Бүт денеси аркылуу дем алат. Ургаачысынын курсагынын астында 2 энелик капчыгы болуп, ага жумурткасын тууйт. 250 түрү көбүнчө тузсуз суу түбүндө, суу түбүндөгү өсүмдүк арасында жашайт; бир азы планктондор. Көбү жырткычтар, майда омурткасыздар жана өсүмдүктөр менен азыктанат. Кээ бир деңиз малгундары жарык чыгарат. Айрымдары балык жана омурткасыздарда мителик кылат. Кээ бири мите курттардын аралык ээси. Балыктарга жем.
Өтө өткөргүч магнитометр
Анын «сквид» деген түрү көп колдонулат, ал өтө өткөргүч кванттык интерференциялык прибор. Өтө өткөргүч магнитометрдин сезгичтиги 10-11 Гс (10-15 Тл), ал эми магнит талаасынын градиентин өлчөөдө ~10-12 Гс/см (10-14 Тл/м). Сезгич элемент (СЭ) Жозефсон тиймектүү өтө өткөргүч-төн турган электр контурун элестетет. СЭ аркылуу магнит агымынын Ф өзгөрүшү менен контурдагы ток термелет. Эгерде СЭ аркылуу турактуу ток агып өтсө, анда контурдагы электр чыңалуусу агымга мезгилдүү көзкаранды. Термелүү саны боюнча агым Ф аныкталат. Өтө өткөргүч контурунун аянтынан өлчөнүүчү магнит талаасынын чыңалышы Н табылат: Н=Ф/S. Өтө өткөргүч магнитометрдин иштөө ишенимдүүлүгүн жогорулатууда контурда кошумча модуляция мезгилдүү магнит талаасын дүүлүктүрү-шөт. Дүүлүгүүчү өзгөрмө талаанын амплитудасы ≤Ф/2S. Талаа өзгөргөндө контурда өзгөрмө чыңалуу пайда болот. Сырткы талаада Н өзгөрмө чыңалуунун жыштыгы модуляция жыштыгынын өзгөрүшү менен дал келет, амплитуда Н ка пропорциялаш. Ө. ө. м-дин өлчөгүч блогу контурдагы чыңалуунун өзгөрмө түзүүчүсүн күчөтүү жана тескери байланышты башкаруу сигналын иштеп чыгуу функцияларын аткарат, ошондуктан бардык схема нөл индикатор катары иштейт.
Бюрен
Бюрен (Bühren) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Гөттинген районуна кирет.
Калкы - 527 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 13,99 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 1 52 005.
Неотимизм
Неотимизм - католицизмдеги Фо­ма Аквинскийдин окуусунан чыккан филос. мектеп; томизимдин өнүгүшүнүн азыркы этабы.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Урман (Бакалин району, Башкыртстан)
Урман — Башкыртстандын Бакалин районундагы айыл, Бакалин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 581 киши. Почта индекси — 452651, ОКАТО коду — 80207807002.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Гомеоморфизм
Гомеоморфизм - (гомео... жана грекче morphe – форма) – негизги топологиялык түшүнүктөрдүн бири; мейкиндик ортосундагы өз ара бир маанилүү үзгүлтүксүз дал келүүчүлүк. Бул дал келүүчүлүктө аныкталуучу тескери чагылтуу да үзгүлтүксүз болот. Мындай чагылтуу гомеоморфтуу же топологиялык эквиваленттүүлүк деп аталат. Гомеоморфизм топологиялык мейкиндиктин жана үзгүлтүксүз чагылтуулар категориясында изоморфизм объектиси болот. Мисалы, f(x) =функциясы сандык түз сызык R менен (0, 1) интервалынын ортосунда жана тегерек туюк томпок көп бурчтукка гомеоморфтуу, ал эми сфера менен тор бири бирине гомеоморфтуу эмес ж. б. «Гомеоморфизм» терминин француз математиги А. Пуанкаре (1895) киргизген, бирок «Гомеоморфизм» түшүнүгү немис математиктери Ф. Клейн (1872) менен А. Мёбиуска (1863) мурда эле белгилүү болгон. Гомеоморфизмге Д. Гильберт, немец математиги Ф. Хаусдорф ж. б. да зор салым кошкон.
Моделдештирүү
Моделдештирүү (италянча model-lare – чаптоо) – көркөм сүрөт искусствосунда – предметтик дүйнөнүн көлөмдүү-пластикалык жана мейкиндиктеги касиеттерин жарык шаңдык градациялар же үч ченемдик формалардын (скульпторлук, так айтканда рельеф) пластикасы менен берүү. М. адатта перспективанын, ал эми живописте жарык шаңы менен тыгыз байланышкан түстүк градациялардын жардамы менен ишке ашырылат, к. Жарык шаңы, Түс макалаларын. М-нүн милдети предметтик дүйнөнү жөнөкөй эле кайталап коюу менен чектелбейт; предметти идеялык-образдык мүнөз-дөөгө катышуу менен, ал анын маңызын ачып, күчөтүп көрсөтөт, жалпылайт. Барельефте перспективанын мүмкүнчүлүктөрүн пайдалануу менен М-нүн каражаттары аркылуу скульпторлук, кээде графика менен живописке жакындашат. Скульпторлук тармагында М. термини жумшак материалдар (ылай, мом, пластилин) менен иштөөдө көп колдонулат.
Стиглер Джордж
Стиглер Джордж (АКШ) - өнөр жай түзүлүштөрүн, рыноктордун жана мамлекеттик тейлөөнүн ролун изилдегени үчүн 1982-ж. Нобель сыйлыгын алган. Стиглер 1911-ж. Сиетлдин четиндеги Рентондо (Вашингтон штаты) төрөлгөн. Ал ар тараптуу илимпоз. Стиглер өнөр жай теориясында негизги элемент катары кабылданган «тириликте калуу принцибин» экономика илиминин жаңылыгы катары киргизген. Мамлекеттик тейлөөнүн багытында ал «басып алуу теориясын» негиздеген.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Термоэлемент
Термоэлемент - ар түрдүү өткөргүчтөн же жарым өткөргүчтөрдөн турган жана термоэлектр кубулуштарынын бир түрүн практикада колдонууга мүмкүндүк түзүүчү электр тизмеги (тизмектин бөлүгү). Өткөргүчтөрдүн бириктирилген учтары ар кандай температурада болгондо тизмекте э. к. к. (термо э. к. к.), ал эми тизмекти туюктаганда электр тогу пайда болот. Бул кубулуш (Зеебек эффектней) көбүнчө температураны же температурага айландырылып өлчөнө турган башка физикалык чоңдуктарды - газдын басымын, суюктук же газ агымынын ылдамдыгын, нымдуулукту, жарык энергиясынын агымын ж. б-ны ченөөдд колдонулат. Өлчөө техникасында ал термопара деп аталат. Эгер Термоэлементке башка булактан ток жиберсек, бир учунда жылуулукту жутуу, экинчи учунда жылуулукту бөлүп чыгаруу байкалат. Ушул кубулушка (Пельтье эффектисине) термоэлектр тибиндеги муздаткычтардын, кондиционерлер жана термостаттардыни иштөө принциби негизделген. Алар тиричиликте, медицинада, электр-техникасында ж. б-да колдонулат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Гөдниц
Гөдниц (Gödnitz) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Анхальт-Цербст районуна кирет.
Калкы - 242 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 11,80 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 82 110. Муниципалитеттин башчысы — Фолькер Лепс.
Термоядро реакциялары
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Мода
Мода (французча mode, латынча modus – өлчөм, эреже; англисче mode fashion, нем. мode) – мезгил-мезгили менен алмашып туруучу, бир нече жылга созулган коомдогу белгилүү бир табиттин, көз караштардын, жүрүм-турум эрежелеринин үстөмдүгү. М. өзүн көрсөтүүчү негизги чөйрө-кийими, керектөө жана престиж предметтери, жүрүм-турум жана ышкылуулук нормалары. М. фактору көркөм буюмдар менен көркөм өнөр чыгармаларынын кеңири чөйрөсүн өз ичине камтыйт жана алардын популярдуулугун, аларга болгон талаптарды аныктайт. Аз убакыт үстөмдүк кылган, өзгөрүлмө табит мүнөздүү М-га туруктуу, терең негизделген көркөм принциптердин бирдигин түзгөн стиль дайыма карама-каршы коюлуп келген. Бирок мындай карама-каршы коюу XIX–XX кылымда шаардык М-га гана тиешелүү болгону туура. Кийим, жасалгалар ага кошумчалар, символикалык маанидеги сүйүктүү үй предметтери байыркы дүйнө менен орто кылымда кандай көркөм жана материалдык маданияттын традиция тарабынан бекитилген эң туруктуу көрүнүштөрүнөн болсо, М. эволюциясына чейинки элдик турмуш-тиричиликте (дыйкан, кол өнөрчүлүк жана башкалар) да так эле ошондой роль ойногон. XIX к. башталышына чейин кийимдеги жана турмуш тиричиликтеги өзгөрүүлөр тез өнүгүп келе жаткан архитектура жана жасалга көркөм өнөр стилдеринин алмашып туруусу менен тикеден тике байланыштуу болгон. Көйрөңдүк, сылаңкороздук, модачыл болуу, чындыгында, бир эле чөйрөгө тааныш, бирок алар жалпы стилисттик белгилерди апыртып көрсөтүүдө, негизинен, жеке өзгөчөлүккө болгон кызыкчылыктын курчуп турган мезгилинде абдан байкалган (Эллинизм, Рим империясы соңку готика, рококо, директория). М. түшүнүгү XVII к. пайда болгон жана француз дворецинин М-сы европалык өлкөлөр үчүн үлгү болуп кызмат кылган. Бирок М-нын стилден бөлүнүүсү стилдик бирдик менен XIX к. ортосундагы «массалык маданияттын» кризисинен башталган. Кийимди моделдештирүү милдетине көнүмүш моделдерден психологиялык чарчоону жана жаңы бычым, түс, силуэт жана башкаларга карата өсүп келе жаткан талаптарды табуу кирген. XIX к. 2-жарымында моделдер үйү (моделдер үйүн Парижде биринчи жолу Ш. Ворт ачкан), модельердик кесип пайда болгон; тигүү өндүрүшү менен бирдикте алар табит мыйзамдарын башкара баштаган. XX кылымда М. индустриясы калыптана баштайт жана ал коммерциялык, эстетикалык жана социалдык максаттарды айкалыштырып, кезектеги моданын үстөмдүк жылдарын дагы бир аз жылга кыскарткан.
Хольтзее
Хольтзее (Holtsee) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Рендсбург-Экернфөрде районуна кирет.
Калкы - 1366 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,71 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 58 080. Муниципалитеттин башчысы — Ульферт В. Герц.
Термоэлектрондук эмиссия
Термоэлектрондук эмиссия - вакуумда же түрдүү чөйрөдө ысытылган катуу заттардан (кээде суюктуктан) электрондордун бөлүнүп чыгуу кубулушу. Бул кубулушту биринчи жолу англис физиги О. У. Ричардсон 1900-1901-ж. изилдеген. Термоэлектрондук эмиссияны жылуулуктан дүүлүккөн электрондордун буулануу процесси катары кароого болот. электрондор нерселердин (эмиттер) бетинен сыртка чыгыш үчүн нерсенин бетиндеги потенциалдык тоскоолду жеңип өтүшү керек; нерсенин температурасы төмөн болгондо андай тоскоолду жеңип өтүүчү энергияга ээ болгон электрондун саны аз; температуpa жогорулаган сайын тоскоолду жеңүүчү электрондордун саны көбөйөт да, Термоэлектрондук эмиссия чоңоёт. Эгер кызытылган металл вакуум түтүкчөнүн катоду болсо, ага берилген чыңалуу бардык бөлүнүп чыккан электрондорду электр талаасы боюнча ташып кетүүгө мүмкүндүк түзсө, анда катод затынын Термоэлектрондук эмиссиясы эмиссия тогу менен мүнөздөлөт. Катоддун Термоэлектрондук эмиссия касиети анын бетинин абалына жана структурасына көз каранды. Коп электр-вакуумдук жана газ разряддык приборлор менен түзүлүштөрдүн иштеши Термоэлектрондук эмиссияга негизделген.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Джонсон Лэйн (Невада)
Джонсон Лэйн (Невада) (Johnson Lane) — Невада штатынын Дуглас округуна караган АКШ шаары.
Вакач-Шар
Вакач-Шар — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Хайпудырская губасы орун алган. Дарыянын узундугу - 22 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Сэйнт Олаф (Айова)
Сэйнт Олаф (Айова) (St. Olaf) — Айова штатынын Клейтон округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.6 км². FIPS коду — 19-70140.
Калкы
2010-жылы калкы 136 киши болгон.
Салем (Миссури)
Салем (Миссури) (Salem) — Миссури штатынын Дент округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 7.8 км². FIPS коду — 29-65234.
Калкы
2010-жылы калкы 4,854 киши болгон.
Хайлигенрот
Хайлигенрот (Heiligenroth) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Вестервальд районуна кирет.
Калкы - 1419 киши(2013-ж.). . Аянты - 6,01 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 43 027. Муниципалитеттин башчысы — Эрих Хербст.
Наугатак (Коннектикут)
Калкы - 31 862 киши. Болжолдуу аянты - 42.7 км². FIPS коду — 09-49880.
Социалдык көзөмөл
Социалдык көзөмөл ― социалдык механизм. Социалдык көзөмөлдүн жардамы менен коом жана анын бөлүктөрү (топтор, уюмдар) социалдык тутумдун чектөөлөрүн (шарттарын) бузуудан сактайт. Аларды бузуу коомго зыян келтирет. Башкаруунун ажырагыс элементи.
Социалдык көзөмөлдүн негизги объектилери ― укуктук жана моралдык ченемдер, адат-салттар, административдик чечимдер. Социалдык контрольдун иш-аракети, негизинен, социалдык чектөөлөрдү бузгандарга ар түрдүү санкцияларды колдонуу менен байланышкан. Социалдык көзөмөлдү мамлекет (к. мамлекеттик көзөмөл), о. э. ар кандай социалдык топтор (кандайдыр бир процесске катышуучулардын бири-бирин көзөмөлдөшү, коомдук пикирди билдирүүнүн ар түрдүү формалары, мисалы., моралдык жактан айыптоо, мамилелешүүдөн баш тартуу д.у.с.) ишке ашырат.
Булактар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Кларкфилд (Миннесота)
Кларкфилд (Миннесота) (Clarkfield) — Миннесота штатынын Yellow Medicine округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 863 киши. Болжолдуу аянты - 2.8 км². FIPS коду — 27-11656.
Шнабельвайд
Шнабельвайд (Schnabelwaid) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Франкония административдик округуна карайт. Байройт районуна кирет.
Калкы - 984 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,28 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 4 72 184. Муниципалитеттин башчысы — Ханс-Вальтер Хофман.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 8 шаардык районго бөлүнөт.
Нерв импульсу
Нерв импульсу - нерв талчалары аркылуу өтүүчү козголуу толкуну.
Четки сезгич рецепторлордон нерв борборлоруна, нейрондон нейронго, борб. нерв системасынан органдарга информация жеткирет.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Дутов козголоңу
Дутов козголоңу - 1917-ж. ноябрь-1918-ж. апрелде. Түштүк Уралда Оренбург казак аскерлеринин атаманы жана аскердик өкмөттүн башчысы полковник А. И. Дутов чыгарган контрреволюциячыл козголоң.
Дутов 1(14)- ноябрда Совет бийлигине согуш жарыялаган. 15 (28)-ноябрдын түнү ак казактар Оренбург советинин мүчөлөрүн камакка алып, Революциячыл аскер комитетин талкалап, Оренбург, Троицк, Верхнеуральск шаарларын басып алышкан. Дутов козголоңун басуу үчүн Совет бийлиги зарыл чараларды көргөн. 16(29)-январда Каргалынын жанында козголочуларга катуу сокку урулуп, 18(31)-январда Оренбург бошотулган. Бирок чехославакиялык корпустун козголоңу Түштүк Уралдагы контрреволюциянын күчүн активдештирип, 1918-ж. 3-июлда Дутов Оренбургду кайра басып алган.
1918-ж. ноябрда анын аскерлери адмирал А. В. Колчактын армиясына кошулган. Колчактын ак гвардиячылары талкалангандан кийин Дутовдун калган аскерлери Жети-Сууга, андан Кытайга качып кеткен.
Майндагы Карлштайн
Майндагы Карлштайн (Karlstein am Main) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Франкония административдик округуна карайт. Ашаффенбург районуна кирет.
Калкы - 8045 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 12,68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 71 114. Муниципалитеттин башчысы — Винфрид Брудер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Бассенхайм
Бассенхайм (Bassenheim) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Майен-Кобленц районуна кирет.
Калкы - 2918 киши(2013-ж.). . Аянты - 14,76 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 37 202. Муниципалитеттин башчысы — Ханс-үрген Хефнер.
Визенбург (Марк)
Калкы - 4708 киши(2013-ж.). . Аянты - 218,19 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 12 0 69 665. Муниципалитеттин башчысы — Барбара Клембт.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 14 шаардык районго бөлүнөт.
Нернст Вальтер Фридрих Герман
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Фростбург (Мэриленд)
Фростбург (Мэриленд) (Frostburg) — Мэриленд штатынын Аллегани округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 7873 киши. Болжолдуу аянты - 7.9 км². FIPS коду — 24-30900.
Вагенфельд
Вагенфельд (Wagenfeld) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Дипхольц районуна кирет.
Калкы - 6903 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 117,35 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 2 51 044. Муниципалитеттин башчысы — Вильхельм Фальдорф.
Сосновка (Бакалин району, Башкыртстан)
Сосновка — Башкыртстандын Бакалин районундагы айыл, Бакалин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 224 киши. Почта индекси — 452651, ОКАТО коду — 80207807003.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Социалдык камсыздандыруу
Социалдык камсыздандыруу карыганда, оорудан эмгекке жарамсыз болгон учурларда (мис., санаторий-курорттук дарылануу, эс алууну уюштуруу ж.б.) мыйзамда белгиленген тартипте эмгекчилерди мамлекеттик материалдык камсыздоо системасы. Мындан бардык эмгекчилер пайдалана алышат. Социалдык камсыздандыруу коомдук керектөө фондусунун жана кызматкерлердин өз эсебинен жүргүзүлөт.
Колдонулган адабияттар
Мусакожоев Ш.М. ж.б. Экономика: Жогорку окуу жайлары үчүн окуу китеби. Оңд. толукт. 2-бас./ Ш.М. Мусакожоев, Б.Ч. Ишенов, Б.Ш. Мусакожоева. - Б.: «Турар». 2011. - 528 б. ISBN 978-9967-15-095-9
Дэйтон (Невада)
Дэйтон (Невада) (Dayton) — Невада штатынын Лион округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 5907 киши. Болжолдуу аянты - 82.2 км². FIPS коду — 32-17500.
Гөрциг
Гөрциг (Görzig) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Кетен районуна кирет.
Калкы - 1262 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 11,82 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 82 115. Муниципалитеттин башчысы — Дитрих-Эккехардт Кништедт.
Эрфтштадт
Эрфтштадт (Erftstadt) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Рейн-Эрфт районуна кирет.
Калкы - 50 714 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 119,88 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 3 62 020. Мэр — Эрнст-Дитер Бөше.
Шаар административдик курамы боюнча 18 шаардык районго бөлүнөт.
Термоэлектр кубулуштары
Термоэлектр кубулуштары - металлдардагы, жарым өткөргүчтөрдөгү жылуулук жана электрдик процесстердин оз ара байланышы менен шартталган физ. кубулуштар. Термоэлектр кубулуштары - Зеебек, Пельтье жана Томсон эффектилери. Зеебек эффектней боюнча түрдүү өткөргүчтөрдөн турган контактылары түрдүү температурада кармалса, ошол тизмекте э. к. к. пайда болот. Эки тектеги өткөргүчтөн турган тизмек термопара же термоэлемент деп аталат. Пельтье эффектней - Зеебек эффектисине тескери кубулуш. У. Томсон Пельтье жана Зеебек коэффициенттеринин ортосундагы термодинамикалык катышты чыгарган. Термоэлектр кубулуштары температураны өлчөөдө, жылуулукту түздөн түз электр энергиясына айландырууда ж. б. колдонулат.
Нернст теоремасы
Нернст теоремасы - термодинамиканын В. Нернст (1906) далилдеген теоремасы; бул теорема боюнча абсолюттук нөлго жакын температурасында тең салмактуу эки абалдын ортосунда болуучу кайталанма нзотермиялык процесстерде энтропиянын (AS) өзгөрүшү нөлгө умтулат: lim AS — 0.
Термоэлектр кубулуштары
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Нернст теоремасы
Термом-динамикалык бир катар маанилүү натыйжаларга алып келгендиктен, Нернст теоремасы термодинамиканын үчүнчү негизи деп да аталат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Хольцбунге
Хольцбунге (Holzbunge) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Рендсбург-Экернфөрде районуна кирет.
Гомер
Гомер (англ. Homer) — Байыркы грек адабиятындагы башкы "Илиада" жана "Одиссея" аттуу эки эпикалык поэманын авторуна байыркы гректер тарабынан берилген ысым. "Илиада" Троя согушундагы окуяларды чагылдырат. Анда грек мамлекеттеринин биримдиги тарабынан Троя шаары он жыл курчоого алынганы баяндалат. Чыгарма падыша Агамемнон менен согушкер Ахиллестин ортосундагы кармаштын акыркы жылындагы бир нече аптага созулган салгылашка басым жасайт. "Одиссея" болсо Троя кулагандан кийин Итаканын падышасы Одиссейдин үйүнө болгон сапарына токтолот.
Гомердин жашоосу тууралуу көптөгөн жазмалар байыркы классикалык доордо тараган. Эң кеңири жайылганы анын азыркы Түркиянын борбордук Анатолия жээктериндеги Иония жергесинен сокур акын болгонун белгилейт. Учурдагы илимий изилдөөлөр бул тарыхый маалыматтар тек гана уламыштар деп эсептешет.
"Илиада" менен "Одиссея" ким тарабынан, качан жана кандай шарттарда жазылган деген "Гомердик суроо" ушул күнгө чейин талаш-талкуу жаратып келет. Жалпы жонунан алганда, заманбап илимий пикир эки топко бөлүнүп кетет. Биринчи топтогулар "Илиада" менен (кээ бирине ылайык) "Одиссеянын" көпчүлүгү бир акындын интеллектуалдык эмгеги деген гипотезаны жакташат. Башка топтогулар Гомердик поэмаларды көптөгөн кишилердин салымы менен кайра-кайра иштөөнүн натыйжасында жаралган эмгек деп эсептешет. Ал эми "Гомер" жалпы тарыхый маалыматтардын арасында эң көзгө урунган жүз болуп саналат. Жалпысынан алып караганда ыр саптары биздин заманга чейин болжолдуу түрдө 8-кылымдын аягында же 7-кылымдын башында жазылган деп кабыл алынган көз караш бар. Поэмалар эпикалык грек тили катары да таанымал болгон гомердик грек тилинде жазылган. Бул тил ар кайсы кылымдардагы иониялык жана эолиялык диалекттердин өзгөчөлүктөрүнүн аралашмасынан куралган адабий тил болуп саналат; басымдуу түрдө Чыгыш Иония тили таасир эткен. Көпчүлүк изилдөөчүлөр ыр саптары алгач оозеки түрдө айтылган деп ишенишет.
Байыркы доордон ушул күнгө чейин Гомердин эпикалык чыгармалары адабият, музыка, көркөм өнөр жана тасмалардын жаралышына дем берип, Батыш цивилизациясына зор таасир тийгизген. Гомердин эпостору байыркы грек маданияты менен билим берүүсүнө эбегейсиз зор таасирие берген; Платон үчүн Гомер жөн гана "Грецияны окуткан" бир киши — en Hellada pepaideuken болгон.
Өмүр таржымалы
== Чыгармалары =Илиеда=Одиссея
Мармелад
Мармелад (порт. marmelo - "айва", ошол эле маанидеги латын сөзүнөн, өз кезегинде, байыркы грек тилинен алынган. μέλιμέλον, "бал алмасы") - нымдуулугу 22%дан ашпаган кант менен кайнатылган жемиштерден, мөмө-жемиштерден же ширелерден жасалган кулинардык продукту (чайноо) - 33% (мөмө-жемиш жана
желе). Коюучу катары пектин, агар-агар, желатин, модификацияланган крахмал сыяктуу заттар колдонулат. Башка тамак-аш кошумчалары болушу мүмкүн (түстөр, даамдар, таттуулар жана башкалар).
Тарых
Бул сөз португал келип чыккан. мармелада жана алгач салттуу пласт айва мармеладын билдирген. Туруктуу англо-португал соода мамилелеринин аркасында бул сөз Англияга абдан эрте кирип, убакыттын өтүшү менен алар аны цитрус кыямынын өзгөчө түрү деп атай башташты. Орус тилинен алынган "мармелад" деген сөздүн мааниси кийинчерээк Европанын башка өлкөлөрүнүн тилдеринде мармелад деп аталбаган мөмө-жемиш десерттеринин бир топ спектрине чейин жайылган.
Мармеладдын негизги сорттору (орустардын бул терминди колдонуу салтынын көз карашы боюнча) төмөнкүлөр болуп саналат:
Термоэлектр генератору
Термоэлектр генератору - жылуулук энергиясын түздөн түз электр энергиясына айландыруучу машина. Термоэлектр генератору негизинен жарым өткөргүчтүү термоэлементтерден жана жылуулук алмаштыргычтардан жасалат. Термоэлектр генератору жумуш аткарылуучу температурасы боюнча төмөн, орто жана жогорку температуралуу, колдонулуу тармагы боюнча космостук, деңиздик, жер бетиндеги ж. б., ал эми жылуулук булагы боюнча изотоптуу, күн, газ Термоэлектр генератору ж. б. болуп бөлүнөт. Ал өтө кыйындык менен жете турган же алыстагы электр энергиясын керектөөчүлөрдү (автоматтык маяктарды, навигациялык буйларды, метеорол. станцияларды, космос аппараттарын ж. б.) энергия менен жабдуу үчүн колдонулат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Вангурей-Яга
Вангурей-Яга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Черная дарыясынын сол жээгинен 132 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 28 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Печора дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасынан Чоң Ою дарыясы бассейнинин Чыгыш чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Обь дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Дуррес
Дуррес - Албаниядагы шаар. Адрия денизиндеги Дуррес булуңупда.
Колдонулган адабияттар
[[Категория:Албаниянын шаарлары]
Малевич Казимир Северинович
Малевич Казимир Северинович [11 (23). 2. 1878 (79), Киев – 15. 5. 1935, Ленинград] – советтик сүрөтчү, график, искусство теоретиги, орус авангардизминин көрүнүктүү өкүлү. Абстракттуу искусствонун суперматизм аталган түрүн негиздеген («Кара квадрат», 1913). Малевич Киевдеги сүрөт мектебинде (1895–96), Москва живопись, ийчилик жана зодчийлик окуу жайында (1904) жана Ф. И. Рербергден (1905–10) окуган. 1911–12-жылдары неопримитивисттик маанайдагы чыгармаларды, 1914–15-жылдары супрематикалык (ачык фондо геометриялык жөнөкөй түркүн түстүү фигуралардын айкалышы) сүрөттөрдү, 1920-жылдардын 2-жарымында супрематикалык мейкиндиктик конструкцияларды жараткан. 1920-жылдарда постсупрематикалык живопистик иштери пайда болгон. 1912–15-жылдардагы эмгектеринин стилине «акылдуу реализм», «кубофутуристтик реализм» деген аныктама берген. 1915-жылы Петроградда өткөн көргөзмөдө Малевич «Живопистеги супрематизм» деген жалпы аталыш менен 39 сүрөтүн («Ак фондогу кара квадрат», «Кара квадрат» ж. б.) койгон. М. В. Матюшиндин «Күндө жеңүү»(1913) операсын жана В. В. Маяковскийдин «Мистерия-буфф» чыгармасынын постановкасын жасалгалаган. Малевичдин чыгармачылыгы 20-кылым искусствосуна зор таасир тийгизген.
О тамгасы
О тамгасы – кыргыз алфавитиндеги он жетинчи тамга; эринчил, жоон, тил арты «о» үндүү тыбышын туюндурат. Адегенде байыркы финикия жазмасында жаралып, кийин байыркы грек графикасы аркылуу латын алфавитине, андан кириллицага өткөн.
Невингтон (Коннектикут)
Невингтон (Коннектикут) (Newington) — Коннектикут штатынын Hartford округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 29676 киши. Болжолдуу аянты - 34.2 км². FIPS коду — 09-52140.
Клевэланд (Миннесота)
Клевэланд (Миннесота) (Cleveland) — Миннесота штатынын Le Sueur округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 719 киши. Болжолдуу аянты - 1.5 км². FIPS коду — 27-11872.
Гоминиддер
Гоминиддер (латынча hominidae – адам) – примат тукумундагы түркүм. Гоминиддерге азыркы типтеги (homo sapiens) жана археологиялык казуулардан табылган адамдар (питекантроп, неандерталь) кирет. Окумуштуулардын көбү Батыш Африкадагы австралопитек тегиндегилер ж. б. казылып алынган эки буттуу жогорку приматтарды гоминиддер тукумуна таандык деп эсептешет. Айрым изилдөөлөр архантроптордон берки азыркы типтеги адамдарды гана гоминиддерге киргизишет. Илимде гоминиддердин келип чыгышын үчүнчүлүк доордун (3,5 млн жыл чамасында) аягына жана төртүнчүлүк доордун орто ченине (1 млн жыл мурда) ыйгарган да көз караштар бар. 1970–80-жылдарда Африканын экватордук аймагында жүргүзүлгөн антропологиялык изилдөөлөр гоминиддердин чыгуу теги менен эволюциялык өнүгүү мезгилдерине көптөгөн жаңылыктарды алып келди. Австралопитек тегиндегилер мындан 4,5–1 млн жыл мурда жашаган. Илим азыркы адамдын эволюциялык өнүгүшүн негизинен 3 мезгилге бөлөт: биздин заманга чейинки 2,5 млн 400 миң жыл мурда жашаган байыркы адамдар, биздин заманга чейинки 500 миң 40 миң жыл мурда жашаган адамдар жана азыркы адамдын түпкү теги неоантроптор. Адамдын пайда болушу менен эволюциялык өнүгүшүнүн алгачкы мезгилдеринде биологиялык факторлор чечүүчү роль аткарса, акырындык менен коомдук факторлордун ролу арткан.
Нерсенин агуучулугу
Нерсенин агуучулугу - нерсенин мех. чыңалуунун аракетинен серпилгичтүү же илээшкек деформациялануу касиети.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Бишкек: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1979. Том 4. Лактация - Пиррол. -656 б.
Өтө өткөрүмдүүлүк
Өтө өткөрүмдүүлүк – кээ бир өткөргүчтөрдү критикалык температурадан (Тк) төмөн температурага муздатканда алардын электр каршылыгы нөлгө чейин азаят.
Өтө өткөрүмдүүлүктүн касиетин Мейснер эффектисин түшүндүрүүнүн түрдүү мүмкүн-чүлүктөрүн изилдөө менен 1934-ж. Х. жана Ф.Лондон Өтө өткөрүмдүүлүк абал металлдын макрос-копиялык кванттык абалы деген тыянакка келген. Ушул абалга негиздеп Мейснер эффектисин жана каршылыктын такыр болбошун түшүндүрүүчү теория түзүшкөн. Лондондордун теориясын жалпылап, В.Л.Гинзбург жана Л.Д.Ландау (1950) Өтө өткөрүмдүүлүктү күчтүү магнит талаасында караган. Мында көп сандаган эксперименттик далилдөөлөр түшүндүрүлгөн жана жаңы кубулуштар алдын ала айтылган. Лондондордун теңдемесинен бул учурда магнит агымынын квант агымына эселенген мааниси келип чыгат: Ф0 = hc/e*, мында e* – Өтө өткөрүмдүүлүк тогун ташыгычтардын заряды. Бул эффектини 1961-ж. Р.Долл, М.Небауэр жана бири бирине байланышпай Б.Дивер менен У.Фейрбенктер табышкан. е* =2 е, мында е – электрон заряды. Өзүнүн кыймылы менен Өтө өткөрүмдүүлүк тогун пайда кылган тажрыйбадан алынган заряддалган бөлүкчөлөрдүн чоңдугун (е* = 2 е) Купер эффектиси да аныктайт. Ушул эффектинин негизинде 1967-ж. Ж.Бардин, Л.Купер, Ж.Шриффер жана Н.Н.Боголюбовдор Өтө өткөрүмдүүлүктүн удаалаш макрос-копиялык теориясын түзүшкөн. Купер боюнча карама-каршы спиндүү эки электрон кристалл торчо аркылуу аракеттенишип (фонондор алмашуу м-н) байланыш абалга өтүшү мүмкүн (Куперлик жуп түзүп). Мындай түгөйдүн заряды 2е ге барабар. Түгөйлөр спиндин нөл маанисине ээ жана Бозе–Эйнштейн статистикасына көзкаранды. Өтө өткөрүмдүүлүк металлда түгөйлөр Бозе конденсациясына дуушар болуп, Купер түгөйү өтө агуучулук касиетке ээ болот. Ошентип Өтө өткөрүмдүүлүк электрондук суюктуктун өтө агуучулугу болуп эсептелет. Өтө өткөрүмдүүлүккө жакын кубулуштар атом ядросунда, кээ бир космос объектилеринде, мис., нейтрон жылдыздарда байкалат.
Өтө өткөрүмдүүлүктү иш жүзүндө колдонуу кеңири кулач жайды. Өтө өткөрүмдүүлүкдүү магниттер, Өтө өткөрүмдүүлүк магнитометр менен катар Ө. ө-түн (крио-электроника) түрдүү касиеттерин пайдаланууга негизделген көптөгөн техникалык каражаттар жана өлчөгүч приборлор бар. Өтө жогорку сапаттагы Өтө өткөрүмдүүлүк резонаторлор; ЭЭМ үчүн Өтө өткөрүмдүүлүк элементтер жасалган. Өтө өткөрүмдүүлүк (туннелдик) тиймектер өтө сезгич вольтметрлерде колдонулат.
Сансэт Хиллс (Миссури)
Сансэт Хиллс (Миссури) (Sunset Hills) — Миссури штатынын Сент-Луис округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 23.4 км². FIPS коду — 29-71746.
Калкы
2010-жылы калкы 8,496 киши болгон.
Жаңы Балыклы (Бакалин району, Башкыртстан)
Жаңы Балыклы — Башкыртстандын Бакалин районундагы айыл, Бакалин айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 351 киши. Почта индекси — ?, ОКАТО коду — ?.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Вильдау
Вильдау (Wildau) — Германия Федеративдик Республикасынын Бранденбург жеринде жайгашкан муниципалитет.
Калкы - 9898 киши(2013-ж.). . Аянты - 9,09 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 12 0 61 540. Муниципалитеттин башчысы — др. Уве Малих.