cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Слаутерс (Кентукки)
Слаутерс (Кентукки) (Slaughters) — Кентукки штатынын Вебстер округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 238 киши. Болжолдуу аянты - 0.5 км². FIPS коду — 21-71130.
Саха-якуттар
Саха-якуттар - Россия Федерациясынын Саха-Якут республикасынын түпкү калкы. Түрк тилинде (якут тилдер бутагы) сүйлөшөт. Калктын жалпы саны 400 миңге жакын. Теги жагынан байыркы огуз, уйгурларга жакын; монгол, тунгус-манжур элементтери да байкалат. Саха-якуттардын ата-бабалары Борбордук Азиядан Лена дарыясынын төмөнкү агымын көздвй көчүп отурукташкан. Түпкү бабаларынан болгон курыкандар (араб-фарси бутактарында - фурилер) кыргыздарга кошуна жайгашкан, алардан чыгыштагы кыштымдарга (көз каранды, салык төлөгөн элдер, уруулар) киришкен. Кыргыздар жөнүндө маалыматтар саха-якут оозеки чыгармаларында да баяндалат. Саха-якуттардын болмуштуу ата-бабалары болгон Омогой жана Эллей кыргыз уруусунан чыккан качкындар катары баяндалат. «Кыргыз омук» («кыргыз санжырасы») ж.б. санжыралык маалыматтар бар. Саха-якуттардын эсинде байыркы кыргыздардын өлүктү өрттөп көмүү салты сакталып калган. 18-к. өзгөчө 19-к. саха-якуттар христиан динине зордоп чокундурулган. Материалдык маданиятында тунгус тилдүү элдердин таасирлери байкалат. Диний ишенимдеринде тотемизм, шаманизм ж.б. элементтери кездешет. Бугу багуучулук, аңчылык, балыкчылык, кол өнөрчүлүк менен кесиптенишет.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Сары уйгурлар
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Марот
Марот (Maroth) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Вестервальд районуна кирет.
Калкы - 251 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,43 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 43 045. Муниципалитеттин башчысы — Манфред Холль.
Глиддэн (Айова)
Глиддэн (Айова) (Glidden) — Айова штатынын Кэрролл округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.6 км². FIPS коду — 19-31395.
Мануйленко Юрий Иванович
Мануйленко Юрий Иванович (30. 10. 1933-жылы туулган, Ысык-Көл областы, Түп району, Техникум айылы) – гигиенист, медицина илимдеринин доктору (1992), профессор (1999). КММИни бүтүргөн (1960). 1951-жылы Фрунзе медициналык окуу жайын бүтүрүп, Ош областтык санэпидстанцияда, Аламүдүн райондук ооруканада фельдшер болуп иштеген (1951–55). Жалал-Абад шаардык санэпидстанцияда врач, башкы врач (1960–69). Кыргызстан эпидемиология, микробиология жана гигиена ИИИде улук, башкы илимий кызматкер (1975–2001). Кыргыз профилактика жана медициналык экология ИИИде бөлүм башчы (2001–05). 2005-жылдан КРСУда кафедра башчысы болуп иштейт. Эмгек гигиенасы боюнча адис. 140тан ашык илимий эмгеги бар. Эмгектери: Экология человека в сурьмяном биогеохимическом регионе (в соавторстве). Ф., 1991. Радиационная химия и радиоэкология. Б., 2006, 2007.
Ибрагим (Гафурий району, Башкыртстан)
Ибрагим — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Зилимкаран айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 392 киши. Почта индекси — 453061, ОКАТО коду — 80221816005.
Хайшам (Монтана)
Калкы - 330 киши. Болжолдуу аянты - 0.5 км². FIPS коду — 30-38350.
Символика
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Мануфактура
Мануфактура (латынча manus – кол жана faktura – жасоо, даярдоо) – 16–17-кылымда Батыш Европада үстөмдүк кылган өндүрүш ыкмасы жана ишкана тиби. Ал эмгектин бөлүнүшү, кол эмгеги, кол өнөрчүлүк, техниканын төмөнкү деңгээли, эмгектин жана анын кооперациясынын бөлүнүшү менен мүнөздөлөт.
Эски Балапан (Абзелил району, Башкыртстан)
Эски Балапан — Башкыртстандын Абзелил районундагы айыл, Байым айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 258 киши. Почта индекси — ?, ОКАТО коду — ?.
1979
1979 (бир миң тогуз жүз жетимиш тогузунчу) жыл — толук эмес жыл, Григорий календары боюнча дүйшөмбү күнү башталат. Бул биздин замандын 1979, 2-миңжылдыктын 979, XX кылымдын 79-жылы.
Эски Балапан (Абзелил району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
1979
Каза болгондор
16-июнь түрк киносунун негизги актерлорунан Айхан Ышык каза болду.
Каунтри Лэйк Эстэйтс (Нү-Жерси)
Каунтри Лэйк Эстэйтс (Нү-Жерси) (Country Lake Estates) — Нү-Жерси штатынын Бёрлингтон округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 4012 киши. Болжолдуу аянты - 3.5 км². FIPS коду — 34-15250.
Хайгенбрюккен
Хайгенбрюккен (Heigenbrücken) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Франкония административдик округуна карайт. Ашаффенбург районуна кирет.
Калкы - 2243 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 6,70 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 71 126. Муниципалитеттин башчысы — Вернер Энглерт.
Керть
Керть — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Чебула дарыясынын сол жээгинен 37 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 43 км.
«155» улуттук кампаниясы
Аялдарга жардам берүү борборунун берген маалыматы боюнча (www.wsc.kg) 2009-жылы гана Кыргызстанда 11,8 миңден ашуун кыз ала качылып, 2 миңден ашуун кыз зордуктоого дуушар болгон. Жазык иштери өтө сейрек учурларда гана козголуп (700 окуянын бирөөсү боюнча гана), сот өкүмү андан да сейрек учурларда чыгарылат (1,5 миң кыз ала качууга бир гана өкүм).
Вендельштайн (Ортоңку Франкония)
Вендельштайн (Ортоңку Франкония) (Wendelstein (Mittelfranken)) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Ортоңку Франкония административдик округуна карайт. Рот районуна кирет.
«155» улуттук кампаниясы
КРнын Жазык кодексинде 16 жашка чыга элек адамды никеге турууга мажбурлоо, ошондой эле аялды никеге турууга мажбурлоо үчүн жазык жоопкерчилиги каралган (КРнын ЖКнин 154-беренесинин 20-гл). 2013-жылдын январында жазык мыйзамдарына өзгөртүүлөрдү киргизгенге чейин 155-берене боюнча кыз ала качуу үчүн 100 баштап 200 эсептик көрсөткүчтөргө чейин жазапул же үч жылга чейин эркиндигин чектөө каралган. Мындай жаза кыз ала качуу жосундарынын алдын ала алган жок. КРнын ЖКнин 165-беренесинин 1-бөлүгүндө мал уурдагандыгы үчүн 3 жылга эркинен ажыратуу жазасы каралган.
Вендельштайн (Ортоңку Франкония)
Калкы - 15 763 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 51,08 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 5 76 151. Муниципалитеттин башчысы — Вернер Лангханс.
«155» улуттук кампаниясы
Жогоруда келтирилген фактылардан улам, кыздарды ала качуу жосундары үчүн жазаны күчөтүү боюнча эдвокаси кампаниясын өткөрүү максатында жалпы жарандык коомдун күч-аракетин бириктирүү зарылчылыгы келип чыкты. Кампания Каракол шаарында "Быйылкы жазда АЛАР жок" жарандык акциясынан башталган. Аталган акция ала качылгандан кийин өз жанын кыйышкан кыздардын жаркын элесине арналган. Ысык-Көл дубанында эки студент кыздын өлүмү коомдун ичинде олуттуу тынчсызданууну жаратты. Алардын өлүмүнөн кийин активисттер, жаштар, бир катар бейөкмөт уюмдар, мамлекеттик бийлик органдарынын кызматкерлери жана атка минерлер кыз ала качууга каршылыгын билдиришип аталган акцияда катышышты.
Жогорку Кеңештин депутаты А.Алтыбаева тарабынан КРнын ЖКнин 154- жана 155-беренелерине жазык мыйзамдарындагы басмырлоочу ченемдерди жоё турган өзгөртүүлөрдү киргизүү долбоору демилгеленди. Бул өзгөртүүлөр кыз ала качуу үчүн каралган жазалоо чараларын бир кыйла күчөтөт. Алсак, КРнын ЖКнин 154-беренесинин 2-бөлүгүндө он жети жашка чыга элек кызды мажбурлап никеге тургузуу максатында уурдагандыгы үчүн беш жылдан он жылга чейин эркинен ажыратуу жазасын белгилөө, ал эми КРнын ЖАКнин 155-беренесинде - аялды эркине каршы никеге тургузуу максатында уурдагандыгы үчүн беш жылдан жети жылга чейин эркинен ажыратуу жазасын белгилөө сунушталды.
2012-жылдын октябрь айында - Жогорку Кеңеште КРнын ЖКнин 154-, 155-беренелериндеги жазалоо чараларын катуулатууга добуш берердин алдында - бир катар бейөкмөт уюмдардын активисттери Жогорку Кеңештин алдында акция өткөрүшүп, парламентарийлерди каралып жаткан мыйзамга өзгөртүүлөрдү киргизүүгө добуш бергиле деп үндөштү. Мындан тышкары, KyWRAW тармагынын жана жумушчу топтун мүчөлөрү депутаттарга факс аркылуу кайрылууларды жөнөтүштү. Кыз ала качууга каршы футбол таймаштары уюштурулду. Велосипедчилердин ассоциациясы "Велоспорт жана мен - зомбулукка каршыбыз" деген акция өткөрүштү. Спортчулар менен жарандык активисттер веложарыштын жүрүшүндө кыргызстандыктарды "155" улуттук кампаниясына колдоо көрсөтүүгө чакырып жатышты.
Көпчүлүк уюмдар жана жарандар: Улуттук олимпиада комитети, республиканын алдыңкы спортчулары, театралдык топтор, коргонуу тутумунун өкүлдөрү "Эркектер кыздарды ала качууга каршы" урааны менен, КРнын куралдуу күчтөр институтунун курсанттары, Ислам университетинин студенттери, Футбол федерациясы - "Кыз ала качуу - кылмыш" деген жалпы ураандын астында чыгышып, кампанияны колдоп беришти. Сыналгы жана радио көрсөтүүлөр, интернет-порталдар, республикалык жана жергиликтүү деңгээлдердеги гезит-журналдар жарандык коомдун кыздарды ала качууга каршы күрөштө ролун чыңдоо жөнүндө маалымат жайылтып жатышты.
Каттендорф
Каттендорф (Kattendorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Зегеберг районуна кирет.
Калкы - 838 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 9,84 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 60 045. Муниципалитеттин башчысы — Хорст-Хельмут Аренс.
Лүбессе
Лүбессе (Lübesse) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Лүдвигслуст районуна кирет.
Калкы - 755 киши(2013-ж.). . Аянты - 19,93 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 54 065. Муниципалитеттин башчысы — др. Райнхольд Кунце.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Мануйлова Ольга Максимилиановна
Мануйлова Ольга Максимилиановна (30. 10. 1893, Нижний Новгород, азыркы Горький шаары – 1984, Фрунзе) ― скульптор, Кыргыз ССР эл сүрөтчүсү (1954). 1911-жылы Самарканд гимназиясын (алтын медаль менен) жана Ташкент балдар гимназиясын бүтүрүп, 1912-жылы Мюнхенде (Германия) атактуу скульпторлордун, искусство таануучулардын лекциясын уккан. 1913–16-жылдары Москванын живопись, ийчилик жана зодчийлик окуу жайынын скульптура бөлүмүндө окуган. 1920-жылдан Ташкент сүрөт окуу жайынын окутуучусу. 1928-жылдан Ленинграддагы Борбордук аскер-деңиз жана революция музейлеринин кызматкери. 1934-жылдан Кыргызстанда иштеген. Мануйлова – көптөгөн эстеликтердин, миниатюралардын автору. Негизги чыгармалары: «Советтик Конституция» (Конституциялык соттун имаратынын бетиндеги барельеф фризи, цемент, 1940), И. В. Панфиловдун эстелиги (гранит, бетон, 1942. А. А. Мануйлов менен бирге), «Чоң Чүй каналын куруучулар» (гипс, 1942), М. Күрөңкөевдин портрети (гипс, 1948), «Тоголок молдого эстелик» (гранит, 1963), Кыргыз опера жана балет театрындагы жасалга скульптура тобу (1952–55, С. Кийизбаеванын портрети (1952) ж. б. Медалдар менен сыйланган.
Хардин (Монтана)
Калкы - 3384 киши. Болжолдуу аянты - 3.6 км². FIPS коду — 30-34225.
Гройч
Гройч (Groitzsch) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония жеринде жайгашкан Шаар. Лейпциг административдик округуна карайт. Лейпциг районуна кирет.
Калкы - 8059 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 70,06 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 14 3 79 260. Мэр — Майк Кунце.
Шаар административдик курамы боюнча 29 шаардык районго бөлүнөт.
Манхэттен долбоору
Манхэттен долбоору – АКШда ядролук куралдарды жасоо боюнча иштеп чыккан программасынын шарттуу аталышы. АКШ 1945-жылы 16-июлда Нью-Мексико штатында, Аламогордого жакын жерге ядролук сыноолорду жүргүзгөн. Манхэттен долбоорунда АКШ, Улуу Британия, Германия жана Канада мамлекеттеринин окумуштуулары катышкан. Натыйжада 3 атомдук бомба жасалган: плутоний бомбасы «Тринити» (1945-жылы 16-июлда Нью-Мексико штатында биринчи ядролук сыноодо жардырылган), уран бомбасы «Малыш» (1945-жылы 6-августта Хиросимага ташталган) жана плутоний бомбасы «Толстяк» (1945-жылы 9-августта Нагасакиге ташталган). Долбоорду америкалык физик Роберт Оппенгеймер жана генерал Лесли Гровс жетектеген. Долбоор негизинен Оук Риджде (Теннеси штаты), Лос-Аламосто (Нью-Мексико штаты), ошондой эле Чикаго, Калифорния жана Колумбия университеттеринде иштелген.
Кызыл Яр (Гафурий району, Башкыртстан)
кызыл Яр — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Зилимкаран айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 52 киши. Почта индекси — 453061, ОКАТО коду — 80221816006.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Соорун
Соорун - кыргыздын эң байыркы элдик оюндарынын бири болгон улак тартышта той-тамашаны, ашты уюштурган тараптан атайын бөлүнгөн байге, соорун. Улак тартыш салты кыргыздардын байыркы доорлордогу жамааттык аң уулоосунан кабар берет. Жамааттык аң уулоо эркектерди жаш мезгилинен тартып эле шамдагай, күчтүү жоокер болууга түрткү берген.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Гүлжигит Сатыбеков
Гүлжигит Сатыбеков — 1980 жылы 9 январьда Ош шаарында төрөлгөн.Кыргызстандык ырчы, обончу, аткаруучу.Супер Инфонун тандоосу боюнча ырчынын "Мен сенден кетейинчи" чыгармасы 2013-жылы "Жылдын супер ыры" наамына татыган.
Өмүр баяны
Гүлжигит Сатыбеков 1980-жылы 9 январда Ош шаарында төрөлгөн.Гүлжигит төрөлгөндө атасы мугалим, апасы студент болгонуна байланыштуу тогуз айдан кийин эле Аксыга берип жиберишет.ошону менен таенесинин колунда Мукур айылында чоңойот.
Смис Грув (Кентукки)
Смис Грув (Кентукки) (Smiths Grove) — Кентукки штатынын Уоррен округуна караган АКШ шаары.
Хайделанд (Тюрингия)
Хайделанд (Тюрингия) (Heideland (Thüringen)) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Заале-Хольцланд районуна кирет.
Калкы - 1942 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 37,45 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 74 039. Муниципалитеттин башчысы — Детлеф Хербст.
1975
1975 (бир миң тогуз жүз жетимиш бешинчи) жыл — толук эмес жыл, Григорий календары боюнча шаршемби күнү башталат. Бул биздин замандын 1975, 2-миңжылдыктын 975, XX кылымдын 75-жылы.
Мартинсхөэ
Мартинсхөэ (Martinshöhe) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кайзерслаутерн районуна кирет.
Калкы - 1703 киши(2013-ж.). . Аянты - 10,92 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 35 203. Муниципалитеттин башчысы — Клаус Шпренгард.
Дюльмен
Дюльмен (Dülmen) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Мюнстер административдик округуна карайт. Косфельд районуна кирет.
Глэнвуд (Айова)
Глэнвуд (Айова) (Glenwood) — Айова штатынын Миллс округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 6.7 км². FIPS коду — 19-31350.
Дюльмен
Калкы - 46 762 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 184,49 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 5 58 016. Мэр — Елизавет Стремлау.
Шаар административдик курамы боюнча 7 шаардык районго бөлүнөт.
Глэнвуд (Айова)
Калкы
2010-жылы калкы 5269 киши болгон.
Ситняковский Н.Ф
Ситняковский (туулган жана өлгөн жылы белгисиз). Орус армиясынын офицери, Орто Азияны каратууга жигердүү катышкан. Жергиликтүү калктардын, анын ичинде кыргыздардын турмуш-тиричилиги, коомдук түзүлүшү ж.б. боюнча макалаларды жарыялаган. Фергана облусунун чыгыш аймагында байырлаган кыргыздар жөнүндө эмгек жазган («Перечисление некоторых родов киргиз, обитающих в восточной части Ферганской области» ИРГО. T.2. Вып.1.)- Бул эмгекте кыргыздын сол канаты жана ичкиликтер уруулук тобуна кирген уруулардын жайгашуу ареалы, чыгыш теги, аталыштары, эи тамгалары боюнча өтө баалуу маалыматтар чагылдырылат. Анын өзгөчө кыргыз урууларынын генеалогиялык таралышы, курамы (уруулук ажырымы), эн тамгалары боюнча жыйнаган маалыматтары кыргызтаануу үчүн баасы ченелгис.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Вэллинтон (Миссури)
Вэллинтон (Миссури) (Wellington) — Миссури штатынын Лафайетт округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.9 км². FIPS коду — 29-78352.
Калкы
2010-жылы калкы 784 киши болгон.
Довэр Бичс Норс (Нү-Жерси)
Довэр Бичс Норс (Нү-Жерси) (Dover Beaches North) — Нү-Жерси штатынын Оушен округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 1785 киши. Болжолдуу аянты - 4.1 км². FIPS коду — 34-18148.
Хайденхайм (Ортоңку Франкония)
Хайденхайм (Ортоңку Франкония) (Heidenheim) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Ортоңку Франкония административдик округуна карайт. Вайсенбург-Гунценхаузен районуна кирет.
Калкы - 2364 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 52,29 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 5 77 140. Муниципалитеттин башчысы — Эвальд Циглер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 4 шаардык районго бөлүнөт.
Туйыш (Абзелил району, Башкыртстан)
Туйыш — Башкыртстандын Абзелил районундагы айыл, Байым айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 511 киши. Почта индекси — 453611, ОКАТО коду — 80201813009.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Кизил-Юн
Кизил-Юн — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - КАР/ОБЬ/2542/376/212/130 орун алган. Дарыянын узундугу - 32 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Ачинск шаарынан Зырянское айылындагы суу өлчөгөн постко чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышке кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Венценбах
Венценбах (Wenzenbach) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Пфальц административдик округуна карайт. Регенсбург районуна кирет.
Дюрен
Дюрен (Düren) — Германия Федеративдик Республикасынын Түндүк Рейн-Вестфалия жеринде жайгашкан Шаар. Дюрен районуна кирет.
Венценбах
Калкы - 8230 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 29,85 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 3 75 208. Муниципалитеттин башчысы — Йозеф Шмид.
Малый Утяш (Гафурий району, Башкыртстан)
Малый Утяш — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Зилимкаран айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 134 киши. Почта индекси — 453061, ОКАТО коду — 80221816007.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Гиббстаун (Нү-Жерси)
Гиббстаун (Нү-Жерси) (Gibbstown) — Нү-Жерси штатынын Глостер округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 3758 киши. Болжолдуу аянты - 4.2 км². FIPS коду — 34-26100.
Дюрен
Калкы - 92820 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 85,02 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 3 58 008. Мэр — Пауль Ларю.
Шаар административдик курамы боюнча 15 шаардык районго бөлүнөт.
Харлоутон (Монтана)
Калкы - 1062 киши. Болжолдуу аянты - 1.5 км². FIPS коду — 30-34450.
Келленхузен
Келленхузен (Kellenhusen (Ostsee)) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан муниципалитет. Чыгыш Гольштейн районуна кирет.
Калкы - 1046 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 8,15 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 55 025. Муниципалитеттин башчысы — Ингелоре Колерт.
Хайероде
Хайероде (Heyerode) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Унструт-Хайних районуна кирет.
Калкы - 2393 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 5,68 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 64 024. Муниципалитеттин башчысы — Андреас Хеннинг.
Лүблов
Лүблов (Lüblow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Лүдвигслуст районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Сорорат
Сорорат - (лат. эже) бир эркектин бир тууган же эки бир тууган эже-сиңдилерге үйлөнүү салты. Американын, Азиянын, Океаниянын жана Африканын көптөгөн элдеринде кенен колдонулган салт. Полигиния шартында сорорат формасындагы үйлөнүү салтынын артыкчылыгы бар эле. Анткени күйөөсү бир болгон аялдар эч качан бир чарба жүргүзгөн эмес, ар биринин өз чарбасы болгон жана натыйжада алардын ортосунда чарбалык ж.б. чыр-чатактар көп чыгып турган. Ал эми бир тууган эже-сиңдилердин арасында андай чыр- чатак сейрек болгон. Сороратты топтук никенин калдыгы катары караган да окмуштуулардын тобу бар. Алгачкы коом бузулгандан кийин сорорат кечки формасына, тагыраак айтканда, эркектин өлгөн аялынын сиңдисине үйлөнүүсү сакталып калган. Аны көбүнчө сиңдиси өз эжесинин балдарын башка аялга караганда жакшыраак тарбиялап өстүрөрү менен түшүндүрүшөт. Сорораттын кечки формасы кыргыздарда да болгон, бирок анын баштапкы формасы жөнүндө маалыматтар сакталып калган эмес.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Грос-Дюбен
Грос-Дюбен (Groß Düben) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Дрезден административдик округуна карайт. Гөрлиц районуна кирет.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 2 шаардык районго бөлүнөт.
Кулчулукта өткөргөн 12 жыл
«Кулчулукта өткөргөн 12 жыл» (12 Years a Slave) - Стив Маккуиндин тарыхый кинодрамасы, тасманын өзөгүн Соломон Нортаптын биографиясы түзгөн. Премьерасы Теллурид фестивалында 2013 - жылдын 30 - августунда болгон. АКШда 18-октябрда, Улуу Британияда 24-январда,2014-жылы, ал эми Орусия жана башка КМШ өлкөлөрүндө, анын ичинде Кыргызстанда 2013-жылдын 12-декабрда прокатка чыккан.
Башкы ролдорду Читевел Эджиофор жана Майкл Фассбендер аткарып, бул фильм көптөгөн кинокритиктердин мактоосуна арзыган. Көпчүлүк басылмалар тасманы жылдын мыкты тасмасы деп, андан тышкары Metacriticтин маалыматы боюнча жыл ичинде эң көп мактоолорду алган тасма болгон.
Мазмуну
1841-жыл. Соломон Нортап (Читевел Эджиофор), Саратога-Спрингс шаарында(Нью-Йорк штаты) жашаган кара торулуу(негр) музыкант адам болгон. Вашингтонго цирк менен гастролго чакыруу сунушу түшө электе баардыгы өз нугу менен өтүп жаткан, сүйүктүү жар жана мэримдүү ата скрипкада мыкты ойногон. Вашингтонго келип, скрипка ойногон соң аны чакырган эки шериктеши менен майрамдайт. Кийин эсин жоготуп, муздак камерада, чынжырга байланган жеринен эсине келет. Бул учурда эки шериктеши аны катуу мас кылып, атын өзгөртүп, Джорджиядан качып келген кул деп сатып жибергенин али түшүнө элек болчу. Соломон эмес эми качып жүргөн Плат атту кул болуп калат.
Көп өтпөй аны пароход менен Жаңы Орлеанга алып келишет. Жергиликтүү кул саткан байдан Платты көптөгөн плантациялардын ээси Уильям Форд (Бенедикт Камбербэтч) сатып алат. Форд Платка жакшы мамиле жасайт, анын скрипкада ойноорун билип, ага сүйгөн музыкалык аспабын белекке берет. Бирок Форддун штаттык жыгач устасы Джон Тибитс(Пол Дано) аны сабаттуу кул жана Форд менен жакын мамиледе экени үчүн жек көрүп, болбогон жерден шылтоо таап, сабай берген.
Платтын кыжыры келип, бир күнү Тибитсти сабап кирет. Тибитс болсо достору менен келип, платты бактын бутагына асканы аракет жасайт. Кулдарды карагыч Тибитсти жана анын досторун Платты асылып, бирок буту жерге тийип турган кезде кууп жиберет жана кулду куткаргысы келбей кетип калат. Плат ошондой абалда бир күн кечке буту менен тик турат. Форд кеч киргенде аны көрүп калып, аны куткарат. Тибитс кулдун жанын койбосун билип, аны каардуу плантатор Эдвин Эппске  (Майкл Фассбендер), сатат. Эдвин динге бекем ишенген, кул ээси кулдарды ырайымсыз эзүүгө боло тургандыгын "Библия"да жазылган деп эсептеген жана өзү каалаганын жасаган адам болчу. Ал жерден Плат Эппстин жаш, эмгекчил(күн сайын 500 футтан ашык пахта жыйнаган) кулу Пэтси (Люпита Нионго), жана Пэтсини күйөөсүнөн кызганган жана бир нече жолу ага колрдук көрсөткөн аялы Мэри (Сара Полсон), менен таанышат.
Мартинштайн
Мартинштайн (Martinstein) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бад-Кройцнах районуна кирет.
Кулчулукта өткөргөн 12 жыл
Мазмуну
Пэтсинин кыйынчылыктан чыдамы түгөнүп, Платка аны өлтүр деп өзү сунуштайт, бирок Соломон баш тартат. Бир күнү плантациядан көпкө жок болуп кетет. Эппс аны издеп таппай, качып кетти деп ойлойт. Көп өтпөй Пэтси келет. Ал Эппске бир кичинекей самын үчүн барганын айтат. Жини келген кул ээси Пэтсини жылаңач кылып, жыгач мамыга колун байлап, Соломонго узун камчы менен ургула деп буйрук кылат. Пэтси өзүнө келе баштайт, ал эми Нортап болсо канадалык уста Басс (Брэд Питт), менен жайкы павильон салууга киришет. Басс кулдарды кыйноого, буюм катары сатууга жана кордук көрсөтүүгө каршы экенин айтып, Эппстин күн ысыкта көп иштебей, көлөкөдө отуруп, муздак ширеден ичели деген сунушуна кулдар деле эч тынбай иштеп жатат деп ачык айта баштайт. Эппске бул жакпай калат. Соломондун баштан өткөргөн окуясын өзүнөн угуп, анын абалы туурасында үй-бүлөсүнө жана досторуна кат жазып жиберүүнү суранат. Басс макул болот.
Мартинштайн
Калкы - 311 киши(2013-ж.). . Аянты - 0,39 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 33 062. Муниципалитеттин башчысы — Пауль-Вальтер Бок.
Кулчулукта өткөргөн 12 жыл
Мазмуну
Бир күнү Плат иштеп жаткан плантацияга шериф келип, ага бир сыйра анын мурунку жашоосу тууралуу суроо берет. Арабадан түшүп, Платтын жанына келе жаткан адамды таанып, анын аты Паркер (Роб Штайнберг), ал Саратолга-Спрингсте сатуучу жана аны менен көптөн берки таанышы экендигин айтат. Эппс мунун баарын билип, Плат анын менчиги жана аны алып кетип жаткандыгы тууралуу сотко кайрылаарын айтат. Соломон арабага түшөөрдө Пэтси менен коштошот.
Ошентип, фильмдин аягында өзү жашаган шаарына келип, үй-бүлөөсү менен жоолугат. Балдары чоңоюп, Соломон неберелүү болгондугун билип, көзүнө жаш алат. Небесинин атын чоң атасынын урматына Соломон деп коюлган болот. Өмүрүнүн 12 жылын кулчулукта өткөрүп, кыры эркиндикке ээ болот.
Тартуу иштери
Стив Маккуин бул фильмден мурда "Уят" атту кино тарткан. "12 жылга" анын киришүүнүн себебин "Бул кадам Экинчи дүйнөлүк согуш же Холокост тууралуу кино тарткандай" деп түшүндүргөн.
Фильмди тартып баштаганда режиссёр Соломон Нортап жөнүндө эч нерсе билчү эмес, ошону үчүн жөн гана эркин адамды уурдап, аны 12 жыл кул кылгандыгы тууралуу тартам деп ойлогон. Бирок жубайы Нортаптын биографиясын таап бергенде ал аны аябай кызыгып окуган: " Менде Анна Франктын күндөлүгүн биринчи жолу окугандагыдай сезимдер болду" - дейт Стив.
Белгилүү актёр Брэд Питт эпизоддук гана ролду аткарган жана фильге продюссерлик кылган.
Эң башкы терс кармандын ролун Маккуин мурдагы "Уят" жана "Ачарчылык" ленталарында чогуу иштешкен Майкл Фассбендерге ишенген. Режиссёрдун айтымында чыныгы жашоодо Майкл такыр башка, Эппстин карама-каршысы. Пэтсини сабап жаткан эпизоддо ал эсин жоготуп койгон.
Тартуу иштери 2012-жылдын июнь айында Жаңы Орлеан жана Луизиана штаттарында башталаган. Фильм Одубон паркында, Джон айымдын үй-музейинде, Француздук кварталда жана Ыйык Джозефтин плантациясында тартылган. Луизинада фильмди тартып жатканда абдан ысык болгон, Маккуин эсин жоготуп коё жаздаган.
Смислэнд (Кентукки)
Калкы - 401 киши. Болжолдуу аянты - 1.6 км². FIPS коду — 21-71382.
Социологиялык мектеп
Социологиялык мектеп - эволюционизмдин кризисинин натыйжасында европалык этнологияда пайда болгон багыттардын бири. Социологиялык мектептин өкүлдөрү этнологиянын башкы предмети деп адам коомун түшүнүшкөн. Коомду алар адамдардын ортосундагы адеп-ахлактык байланыштардын системасы катары карашат. Адеп-ахлактык байланыштар адамдарга таңууланат. Социологиялык мектептин мекени Франция, ал эми ири өкүлү болуп Э.Дюркгейм эсептелет. Анын окуусун уланткан окуучулары: М.Мосс, К. Леви-Строс, И.Гране, Л.Леви-Брюль. Башкы идеялары: -  ар бир коомдо анын туруктуулугун камсыз кылган коллективдүү түшүнүктөрдүн комплекси болот; -	маданият коомду бир тилектеш кыла турган, адамдарды жакындаштыра турган функцияны аткарат; -	ар бир коомдо өзүнүн адеп-ахлак түшүнүктөрү болот, алар дайыма өзгөрүп турат; -	бир коомдон экинчи коомго өтүү татаал жана секирик аркылуу ишке аша турган процесс.
Маньяни Анна
Маньяни Анна (7. 3. 1908, Рим – 26. 9. 1973, ошол эле жер) – италиялык актриса. 1920-жылдардын аягында – 1940-жылдардын ортосуна чейин драма театрында жана эстрадада иштеген. 1930-жылдан киного тартылган («Сорентолук сокур кыз»). «Рим – ачык шаар» (Р. Росселлини) фильминде каршылык көрсөтүү кыймылынын катышуучусу, карапайым аял Пинанын ролун жараткан. Зор таланты, темпераменти, эмоциялуулугу актрисаны италиялык неореализмдин башкы актрисасына айландырды (Л. Дзампа, «Депутат Анжелина», Венециядагы ЭКФ сыйлыгы; Камерини, «Жолдордогу кыялдар» ж. б.). Италиялык «күлгүн реализм» мезгилинде чет өлкөлөрдө (Д. Манн, «Татуировкаланган роза», «Оскар» сыйлыгы; Ж. Кьюкор, «Жапайы шамал», Батыш Берлин ЭКФ сыйлыгыг ж. б.) жана мекенинде (Р. Кастеллани, «Шаардагы тозок» ж. б.) киного тартылуу менен талантына шайкеш роль табууга аракеттенген. 1962-жылы П. Пазолининин «Рома апай» фильминде башкы ролду аткарып, эненин кайгысы менен кубанычын гана эмес, ырайымсыз убакыттын жаргылчагынын чайнаганына моюн сунбаган күчтүү инсандын драмалуу образын жараткан. Театрда да ийгиликтүү иштеген (Пина, Ж. Верга, «Канчык карышкыр», 1965 ж. б.). Кинодогу акыркы ролу «Рим» (Ф. Феллини) фильминде эпизоддук ролго тартылып, өзүнүн ролун өзү аткарган (1972).
Говрай (Айова)
Говрай (Айова) (Gowrie) — Айова штатынын Уэбстер округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 3.8 км². FIPS коду — 19-31710.
Калкы
2010-жылы калкы 1037 киши болгон.
1973
1973 (бир миң тогуз жүз жетимиш үчүнчү) жыл — толук эмес жыл, Григорий календары боюнча дүйшөмбү күнү башталат. Бул биздин замандын 1973, 2-миңжылдыктын 973, XX кылымдын 73-жылы.
Кыз ала качуу же кызды никеге мажбурлап тургузуу көрүнүшү
Кыз ала качуу же кызды никеге мажбурлап тургузуу көрүнүшү - Кавказда, Кыргызстанда, Эфиопияда, Руандада, Элладада (Байыркы Грецияда - Европа сулуу уурдалган мифти караңыз) жана ушундай салттары бар башка өлкөлөрдө кездешет. Кыз ала качуу түрк элдеринин да арасында кеңири тараган. Дүйнө жүзүндөгү көптөгөн өлкөлөрдө кыз ала качуу мыйзамдуу нике эмес, кылмыш деп эсептелет. Адатта, кыздын эркине каршы ала качып, никеге тургузган учурлар менен кыздын, ошондой эле анын туугандарынын макулдугу боюнча ала качкан эки учурду ажырата билүү керек.
Бул көрүнүшкө аныктама берүүдө жалпы аныктамалар деңгээлинде да, укуктук регламентация деңгээлинде да ар кандай ык-амалдар колдонулуп келет. Ушул ык-амалдардын ар бири саясий-маданий жана социалдык-экономикалык факторлор менен шартталат. Орус тилиндеги илимий эмгектерде кыз ала качуу көрүнүшүнө байланыштуу алты дискурсту белгилөөгө болот:
Бул дискурстун укуктук аспекттери адат (кадимки укук) менен гана эмес, күндөн күнгө күч алып келе жаткан шариат менен да камсыз кылынып, кыз ала качуу көрүнүштөрүнүн кеңири жайылуусуна тоскоол болгон. Изилдөөчү О.Брусинанын көз карашы боюнча, "Орто Азиядагы адаттардан айырмаланып, шариат жеке укуктарга таянып, коомдун уруучулук түзүмүнө байланышкан адаттарга эмес, нике мамилелериндеги адамдын жеке тандоосу маселесиндеги жарандык укукка кыйла жакыныраак. Демек, элдин аң-сезиминде адамдын жеке тандоосу, тактап айтканда, нике маселесинде аялдардын укуктары жөнүндө түшүнүктөр кеңири жайыла баштаган…».
Россиянын империялык саясаты каада-салттарды сактап, жергиликтүү эл менен жаңы бийликти табыштырууга негизделген тартип менен туруктуулукту камсыз кылуу максатында өлкөнүн маданий-укуктук турмушуна олуттуу мүнөздө кийлигишкен эмес. Россиянын мыйзамдарында адат менен шариаттын коддоштурулган ченемдери камтылган эмес. Нике мамилелери гана өзгөчөлөнгөн: Убактылуу жобонун 203- жана 235-беренелерине ылайык, никеде нааразы болгон тарап Россиялык администрациясынын элдик соттун чечимине даттанууга укугу бар. Мыйзам чыгаруучуларынын көз карашы боюнча, ушул беренелер мусулман аялдардын укуксуз абалда болгондугуна байланыштуу киргизилген.
Түркестандагы нике тажрыйбалары жөнүндө маалымат булактарында: «Кыз ала качууга байланыштуу окуялар дээрлик кездешкен эмес <…> Түркестандын элдик сотунда көбүнчө нике келишимине (калың боюнча) жана ажырашууга байланыштуу доо-арыздар каралган».
Бул мезгилде илимий эмгектер этнографиялык эволюционизм салтын жигердүү өздөштүрүп, элдик каада-салттар акырындык менен өнүгүп келе жаткан маданий механизм катары каралган. Мындай механизмде кайчы пикирлер, ошондой эле прогрессивдүү бийлик жарыялангандан кийин иш жүзүндө эски үрп-адаттар да кездешиши толук мүмкүн. Кыз ала качуу, көп аял алуу сыяктуу нике стратегияларынын негизги үлгүлөрү так ушул феодалдык-патриархалдык турмуштун эски үрп-адаттары деп эсептелет. Социалдык окумуштуулар элге каршы келген, патриархаттык каада-салттар менен үрп-адаттардын ордуна "пайдалуу" салттар менен үрп-адаттарды жандандыруу ишинде катышуу буйрутмасын алышат.
Дүйнө жүзүндөгү илимий мейкиндикте ушул мезгилде бир катар чет элдик советологдордун эмгектери жарык көргөн (алардын катарында Р. Пайпс, Чагатай ж.б.). Бул эмгектерде Казакстан жана Орто Азиянын нукура калкынын кескин азайышынан улам кун, калың сыяктуу эски үрп-адаттар жоюлган деп айтылат. Советтик илим "буржуазиялык илимдин апологеттерине" каршы чыга баштайт. Мыйзам чыгаруу жааты декларациялуу деңгээлде күчтүү өнүккөндүктөн, мамлекет менен коомдун саясий жана маданий прогрессине, ошондой эле инсандын укуктары менен эркиндиктеринин корголгондугуна күчтүү жүйө болуп бере алган. Кыз ала качуу дискурсундагы демилгелер этнографиялык өңүттөн укуктук өңүткө жөн жерден жылышкан эмес. Укуктар жаатындагы бир катар түшүнүктөргө төмөнкүдөй өзгөртүүлөр киргизилген: элдердин маданий өзгөчөлүккө болгон укугун колдоо менен, "каада-салт" түшүнүгү бардык жергиликтүү институттар менен тажрыйбаларга жайылып, мамлекет бардык жергиликтүү үрп-адаттар менен каада-салттарга, ошондой эле мыйзамдарга каршы келбеген ченемдер менен институттарга (мисалы, ак сакалдар соттору) колдоо көрсөтүп, мыйзамдуу жана салттуу деген түшүнүктөр аралашып калган.
Кыз ала качуу көрүнүшүн изилдеген окумуштуулардын көз-карашы боюнча, ушул мезгилде, "эски патриархалдык үрп-адаттардын" бардык түрлөрүн репрессивдүү мүнөздө көзөмөлдөгөн советтик мыйзамдар иш жүзүндө риторикалык стратегияга өтө башташкан. Режимдин либерализациясынан улам буга чейин тыюу салынып келген никеге туруу стратегиялары, ошондой эле кыз ала качуу көрүнүштөрү да көбөйүп кеткен.
Борбордук Азиядагы башка өлкөлөрдө жана Россияда кырдаал мынчалык жигердүү өнүкпөгөнү менен, Кыргызстандагы кыз ала качуунун илимий дискурсу ушул өлкөлөрдөгү дискурстарга олуттуу таасирин тийгизген. Чеченстан, Татарстанда топтолгон материалдар, сибирь элдеринин жана орус казактардын каада-салттары боюнча жүргүзүлгөн бир катар изилдөө иштери Россиядагы кыз ала качуу көйгөйүн учурдун курч маселелеринин бирине айланткан. Бирок кыз ала качуу чечиминде боло турган өзгөрүүлөр ушул мамлекеттердин улуттук саясатына жараша болот.
Кийский Шалтырь
Кийский Шалтырь — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Кия дарыясынын оң жээгинен 454 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 48 км.
Суу реестринин маалыматтары
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Келлингхузен
Келлингхузен (Kellinghusen) — Германия Федеративдик Республикасынын Шлезвиг-Гольштейн жеринде жайгашкан Шаар. Штайнбург районуна кирет.
Гаттэнберг (Нү-Жерси)
Гаттэнберг (Нү-Жерси) (Guttenberg) — Нү-Жерси штатынын Хадсон округуна караган АКШ шаары.
Келлингхузен
Калкы - 7846 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 18,81 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 01 0 61 049. Мэр — Хельга Ниссен.
Жаңы зирик (Гафурий району, Башкыртстан)
Жаңы зирик — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Зилимкаран айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 119 киши. Почта индекси — 453061, ОКАТО коду — 80221816008.
Гаттэнберг (Нү-Жерси)
Калкы - 11176 киши. Болжолдуу аянты - 0.6 км². FIPS коду — 34-28650.
Жаңы зирик (Гафурий району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Хайдмюле
Хайдмюле (Haidmühle) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Төмөнкү Бавария административдик округуна карайт. Фрайунг-Графенау районуна кирет.
Калкы - 1404 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 21,03 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 2 72 122. Муниципалитеттин башчысы — Фриц Гибис.
Баргана-кыпчак тили
Баргана-кыпчак тили –(изилдөөчүлөр берген ат) Баргана өрөөнүндө жайылган  тил, Кыргыз тилинин бир бөлүгү , кийинчирээк айырмалар көп болуп кеткен азыркы кыргыз адабият тили да ногой тилдери менен окшоштуктарды белгилейт бирок изилдөөчүлөр айткандай  "Баргана-кыпчак тили" ногой тилдеринен(ногой кумук) окшоштуктардын көбүрөөк таасири бар ,таасир тийгизгенине карай айырмалаш үчүн изилдөөчүлөр жергиликтүү өрөөндүн жана жергиликтүү ири уруунун атын коюшкан. Түрк тилдеринин курамына, анын ичинде кыргыз-кыпчак тобуна кирет.Кыргыз Республикасынын  калкынын, жана Өзбекстанда жашап жаткан кыргыздардын эне тили.
Тарых
"'Баргана-кыпчак тили"' пайда болушуна Кокон хандыгынын салымы зор ,жергиликтүү ар кайсы улуттардын(тажик сарт өзбек кыргыз казак) жуурулганы маалым, ушундай эле жергиликтүү кыргыздар жакын кошуналары өзбек ж. б. менен жуурулушуп өз диалекти пайда болгон, изилдөөчүлөр ага "Баргана-кыпчак тили деп ат коюшкан. Азырда Баргана өрөнүндө кыргыз тилинин бир бөлүгү болуп эсептелинет, ногой тилинин басымы адабият кыргыз тилине караганда  көбүрөөк. Өзбекстанга чектеш Ош Жалалабад кыргыздарынын тилине өзбек тили таасир тийгизгендей эле болгондой эле  өзбек тилинин тийгизген таасири зор жана көбүрөөк .  Өзбекстандагы кыргыздар баардыгы жана өзбек калкынын кыпчак,найман уруусу баргана-кыпчак тилинде(диалекте) сүйлөшөт. Бири бирине таасир бергенин жана жуурулушканын айгинелейт. Азырда ушу тилде(диалектте) божомолдуу 4 миллиондон көп адам сүйлөшөт.
Шилтемелер
КЫРГЫЗ-НОГОЙ ЭТНОГЕНЕТИКАЛЫК БАЙЛАНЫШЫ - Азаттык
НОГОЙ БАЯНЫ — Кыргыз маданият ...
Хингхам (Монтана)
Хингхам (Монтана) (Hingham) — Монтана штатынын Hill Округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 157 киши. Болжолдуу аянты - 0.4 км². FIPS коду — 30-36400.
Сөөк куда
Сөөк куда - туугандык байланыш үзүлбөс үчүн сөөк жаңырткан туугандар. Мындайда «сөөк түштүм» деп айтышат. Кыргыздар жети муун өтмөйүнчө сөөк жаңырткан эмес. Ислам дини тарагандан кийин төрт, үч муун өткөрүп да кудалаша турган болушкан.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
Вэллсвилл (Миссури)
Вэллсвилл (Миссури) (Wellsville) — Миссури штатынын Монтгомери округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 3.7 км². FIPS коду — 29-78406.
Калкы
2010-жылы калкы 1,423 киши болгон.
Лүбов
Лүбов (Lübow) — Германия Федеративдик Республикасынын Мекленбург-Төмөнкү Померания жеринде жайгашкан муниципалитет. Түндүк-Батыш Мекленбург районуна кирет.
Калкы - 1592 киши(2013-ж.). . Аянты - 19,36 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 13 0 58 063. Муниципалитеттин башчысы — Вольфганг Лүдтке.
Вернберг-Көблиц
Вернберг-Көблиц (Wernberg-Köblitz) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Пфальц административдик округуна карайт. Швандорф районуна кирет.
Калкы - 5643 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 66,03 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 3 76 150. Муниципалитеттин башчысы — Георг Буц.
Яйкар (Абзелил району, Башкыртстан)
Яйкар — Башкыртстандын Абзелил районундагы айыл, Байым айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 183 киши. Почта индекси — 453611, ОКАТО коду — 80201813010.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Марцхаузен
Марцхаузен (Marzhausen) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Вестервальд районуна кирет.
Калкы - 254 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,03 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 43 261. Муниципалитеттин башчысы — Грегор Брингс.
Сырдык сөз
Сырдык сөздөр - морфологиялык жактан өзүнүн өзгөрбөстүк, бөлүнбөстүк абалын толук сактап, синтаксистик жагынан башка сөздөр менен байланышпай обочолонуп туруу аркылуу, сүйлөмдүн жалпы мазмуну менен маани жана интонациялык жактан ажырагыс байланышта туруп, адамдын окуя, затка, нерсеге карата болгон ички ой-сезимин, туюмун, эрктик жана турмуш-салттык мамилесин билдирет. Сырдык сөздөр айтылып жатканга байланыштуу кептин бүткүл тулкусуна экспрессивдик, эмоционалдык түс берүү менен, анын көркөмдүүлүгүн күчөтөт да, ага кандайдыр бир ачыктыкты, тактыкты жана жандуулукту киргизип, адамдын чындыкка карата болгон эмоционалдык ички сезимин, эрктик мамилесин билдирип турат. Сырдык сөздөр фонетикалык жактан музыкалуу, ыргактуу, ритмикалуу келет да, адам баласынын ички дүйнөсү аркылуу берилүүчү ой-сезимдин, эрктик жана турмуштук мамиленин мүмкүн болгон мамилелеринин бардыгын билдирүүгө жөндөмдүү. Сырдык сөздөр негизги сөз түркүмдөрүнөн төмөнкүдөй белгилери боюнча айырмаланып турат: Сырдык сөздөр маанисине карай сезимдик, эрктик, турмуштук болуп үчкө бөлүнөт. Сырдык сөздөр түзүлүшүнө карай тубаса жана туунду болуп бөлүнөт. интонациялык жактан Сырдык сөздөр сөздөр башка сөз түркүмдөрүнүн бирөө да ээ болбогон зор бөтөнчөлүккө ээ. Себеби сүйлөм тизмегинде турган Сырдык сөздөр интонациялык жактан негизги орунду ээлейт, анткени сүйлөмдөгү басым ага түшөт да, тон (үн) башка сөздөргө караганда анда күчтүү сезим менен айтылып, көтөрүңкү чыгат. Интонациянын ар түрдүүчө болушунун натыйжасында, Сырдык сөздөр адамдардын бирөөгө, же бир нерсеге, окуяга же кубулушка карата болгон ички сезимдерин ар кандай мааниде билдирет.
Б.Советбков
Колдонулган адабияттар
Кыргыз тилинин лингвистикалык маалымдамасы. Б.:2015.-256 б. ISBN 978-9967-464-70-4
Гоулдфилд (Айова)
Гоулдфилд (Айова) (Goldfield) — Айова штатынын Райт округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 2.6 км². FIPS коду — 19-31530.
Калкы
2010-жылы калкы 680 киши болгон.
Хайерсдорф
Хайерсдорф (Heyersdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Альтенбург районуна кирет.
Калкы - 154 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 3,78 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 77 017. Муниципалитеттин башчысы — Хельга Лайтольдт.
Зальцкоттен
Калкы - 24868 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 109,5 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 05 7 74 036. Мэр — Михель Драйер.
Шаар административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Смисфилд (Кентукки)
Смисфилд (Кентукки) (Smithfield) — Кентукки штатынын Генри округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 102 киши. Болжолдуу аянты - 0.3 км². FIPS коду — 21-71364.
Кильдек
Кильдек — Орусиядагы дарыя. Кемеров облусу, Краснояр крайы, Томск облусу жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Туендат дарыясынын оң жээгинен 6 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 16 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Жогорку Обь бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Чулым Ачинск шаарынан Зырянское айылындагы суу өлчөгөн постко чейин. Дарыянын айрыгы — Томнан Чулымга чейинки (Жогорку) Обь куймасынын бассейндери, дарыя бассейни — Иртышке кошулган куймасына чейинки (Жогорку) Обь.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Хайлигенштадт (Жогорку Франкония)
Хайлигенштадт (Жогорку Франкония) (Heiligenstadt in Oberfranken) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Франкония административдик округуна карайт. Бамберг районуна кирет.
Калкы - 3642 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 76,71 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 4 71 142. Муниципалитеттин башчысы — Хельмут Кремер.
Гросботен
Гросботен (Großbothen) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Лейпциг административдик округуна карайт. Лейпциг районуна кирет.
Калкы - 3568 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 33,45 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 14 3 83 140. Муниципалитеттин башчысы — Дитмар Зенф.
1971
1971 (бир миң тогуз жүз жетимиш биринчи) жыл — толук эмес жыл, Григорий календары боюнча жума күнү башталат. Бул биздин замандын 1971, 2-миңжылдыктын 971, XX кылымдын 71-жылы.
Средний Утяш (Гафурий району, Башкыртстан)
Средний Утяш — Башкыртстандын Гафурий районундагы айыл, Зилимкаран айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 67 киши. Почта индекси — 453061, ОКАТО коду — 80221816009.
Маңкыштоо облусу
Маңкыштоо облусу – Казакстандагы административдик бирдик. 1973-жылы уюшулган. 1988–90-жылдары Атырау облусунун курамына кирген. 1990-жылдан кайрадан өз алдынча облус.
Хобсон (Монтана)
Хобсон (Монтана) (Hobson) — Монтана штатынын Judith Basin Округуна караган АКШ шаары.
Средний Утяш (Гафурий району, Башкыртстан)
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Головэй Тауншип (Нү-Жерси)
Головэй Тауншип (Нү-Жерси) (Galloway Township) — Нү-Жерси штатынын Атлантик округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 37349 киши. Болжолдуу аянты - 297.3 км². FIPS коду — 34-25560.
Хобсон (Монтана)
Калкы - 248 киши. Болжолдуу аянты - 0.7 км². FIPS коду — 30-36700.
Маңкыштоо облусу
Негизги маалымат
Аянты 165,7 миң км2. Калкы 349, 6 миң (2004); калкынын негизин казактар (83,0%), орустар (14,8%) түзөт, ошондой эле кыргыз, украин, азербайжан, лезгин, татар ж. б. улут өкүлдөрү да жашайт. Калкынын орточо жыштыгы 1 км2ге 2,1 киши. Шаар калкы 80,3%. Ири шаарлары: Ак-Тоо (мурдагы Шевченко), Жаңы-Өзөн, Форт-Шевченко. Борбору – Ак-Тоо (мурдагы Шевченко). Каспий бою ойдуңунан жана Үстүрт платосунун батыш бөлүгүнөн орун алган. Батышынан Каспий деңизи менен чулганат. Климаты кескин континенттик. Январдын орточо температурасы –3°С, июлдуку 26°С. Жылдык жаан-чачыны 120–160 мм. Туруктуу дарыясы жок, бирок жер астындагы суунун запасы мол. Күрөң топурактуу. Бадал аралашкан шыбак-баялыштуу чөл өсүмдүктөрү өсөт. Областтын аймагы кен байлыктарга бай. Экономикасынын негизин газ жана нефть (59 кени бар; ирилери: Өзөн, Жетибай, Калемкаш, Теңге, Ташболот ж. б.) түзөт, ошондой эле таш-үлүлдөр казылып алынат. Балык кармалып, беленделет. Жаңы-Өзөн – Атырау – Самара нефть кууру салынган. Темир жолунун узундугу 700 км, автомобиль жолунуку 2 миң кмден ашык. Жаңы-Өзөн – Бейнеу газ кууру Орто Азияга кеткен газ кууруна кошулат. Газ иштетүүчү, пластмасса заводдору, АЭС, деңиз суусун тазалоочу, курулуш материалдар, тамак-аш (анын ичинде сүт) өнөр жай ишканалары иштейт. Өнөр жай борборлору: Жаңы-Өзөн, Форт-Шевченко, Жетибай. Облуста университет, политехникалык институт, колледждер, музыкалык жана спорт мектептери, китепканалар, маданият үйлөрү, музейлер, облустук филармония, санитардык-эпидемиологиялык станциясы бар. Кара-көл кою, жылкы, төө асыралып, үй куштары багылат. Каспий деңизинде кеме жүрөт.