cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Винница облусу
Калкы
2001-жылдын 5-декабрына карата (Украина эл каттоосу) Винница облусунун калкы 1772400 адамды түздү, анын ичинен 818900ү шаарларда, 953500ү айылдарда жашайт. 2013-жылдын 1-декабрына карата облустун калкынын иш жүзүндөгү саны 1 619 253 адамды түздү (бул 1-ноябрга салыштырмалуу 1 090 адамга аз), анын ичинде шаар калкы 815 423 адамды (50,36%), айыл калкы 803 830 адамды (49 %) түздү. 64%). Туруктуу калкынын саны 1 612 168 киши. Анын ичинде шаардыктар – 806 417 адам (50,02%), айылдыктар – 805 751 адам (49,98%). Айыл калкы Украинанын аймактарынын арасында Львов облусунан кийин эң көп. Аймакта 92 улуттун өкүлдөрү жашайт, алардын 93,5% украиндер, 3,9% орустар, 1,4% жөөттөр, 0,4% поляктар, 0,26% белорустар, 0,2% молдовандар.
Акимий-аймактык бөлүнүшү
Винница облусунун административдик борбору - Винница шаары.
Райондору
2020-жылдын 17-июлунда облустун жаңы 6 районго бөлүнүшү кабыл алынган : Райондор өз кезегинде шаардык, поселкалык жана айылдык бириккен аймактык жамааттарга бөлүнөт (об'єднана територіальна громада).
Риджуэй (Колорадо)
Риджуэй (Колорадо) (Ridgway) — Колорадо штатынын Оурэй (Ouray) округуна караган АКШ шаары.
Чаткал райондук казына бөлүмү
Чаткал райондук казына бөлүмү 1994-жылдан уюшулуп, бюджеттин киреше жана чыгаша бөлүмдөрүнүн аткарылышын көзөмөлдөйт.
25 бюд-жеттик мекемени тейлейт. Анын 21 республикалык, 4 жергиликтүү бюджеттеги мекемелер. Жетекчиси А. Субанов.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Бакнанг
Бакнанг (Backnang) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан Шаар. Штутгарт административдик округуна карайт. Ремс-Мур районуна кирет.
Калкы - 35 395 киши(2013-ж.). . Аянты - 39,37 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 1 19 008. Мэр — Франк Ноппер.
Шаар административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.
Материалдык жоопкерчилик
Материалдык жоопкерчилик – КР мыйзамдарына ылайык эмгек келишиминин бир тарабына келтирилген зыяндын ордун экинчи тараптын толтуруусу боюнча эмгек келишиминдеги тараптардын (жумуш берүүчү жана жумушчу) милдеттенмеси. Эмгек келишиминде ушул келишимдин тараптарынын М. ж-ги айкындаштырылышы мүмкүн. Ошону менен бирге, жалдоочунун жалдануучу алдындагы келишимдик жоопкерчилиги КР эмгек мыйзамдарында каралгандан төмөн, ал эми жалдануучунун жалдоочунун алдындагы жоопкерчилиги жогору болбоого тийиш. Зыян келтирилгенден кийин эмгек келишимин бузуу эмгек келишиминин тараптарын жоопкерчиликтен бошотпойт. Эгерде КР мыйзамдарында башкача каралбаса бир тараптын укукка каршы жүрүм-турумунун (аракети же аракетсиздиги) жана күнөөлүү укукка каршы жүрүм-турум менен келтирилген зыяндын ортосундагы себептик байланыштын натыйжасында М. ж. пайда болот. Жалдоочу жумушчуга берилбей калган эмгек акысы жана жумушчунун жоголгон же бузулган мүлкү түрүндө зыяндын, ошондой эле мыйзамда белгиленген учурларда моралдык зыяндын ордун толтурат. Жумушчу жалдоочуга анын мүлкүнүн жоголгон же бузулган түрүндө, ошондой эле ашыкча акчалай төлөмдөрдү жүргүзүү зарылдыгынын ордун толтурат.
Материалдык жоопкерчилик жөнүндө келишим
Материалдык жоопкерчилик жөнүндө келишим – уюм менен кызматкердин ортосундагы, уюмдун администрациясы тарабынан тапшырылган мүлк үчүн ошол кызматкердин материалдык жоопкерчиликке тартылары жөнүндөгү келишим.
Нордгермерслебен
Нордгермерслебен (Nordgermersleben) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Оре районуна кирет.
Калкы - 921 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 19,12 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 83 400. Муниципалитеттин башчысы — Инго Штайнман.
Тапанча аскердик
Тапанча аскердик – ок атылма чакан курал. Милтелүү алгачкы тапанча 16-кылымда Азияда жана Европада пайда болгон. Армияда 17-кылымдан кремний замоктуу, 19-кылымдан капсюлдуу тапанча колдонулган. 19-кылымдын ортосуна чейин тапанчанын найы сайсыз, жылмакай болсо, кийинчерээк ага сай салына баштаган. Түтүнсүз кара дары жана металл гильзалуу патрон ойлоп табылгандан тартып, автомат тапанча жасалган. Азыр тапанча менен 50–70 м аралыктагы бутага тийгизүүгө болот. Аны офицерлер, атайын кызматтагы адамдар колдонушат.
Нойнкирхен (ТөмөнкүФранкония)
Калкы - 1499 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 16,65 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 6 76 143. Муниципалитеттин башчысы — Вольфганг Зайц.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Нью Мидоус (Айдахо)
Нью Мидоус (Айдахо) (New Meadows) — Айдахо штатынын Адамс округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 1.3 км². FIPS коду — 16-56890.
Калкы
2010-жылы калкы 496 киши болгон.
Чаткал райондук каржы бөлүмү
Чаткал райондук каржы бөлүмү республикалык бюджеттен жергиликтүү бюджетке берилген трансферттердин туура, максаттуу пайдаланылышын камсыздоо, жергиликтүү бюд-жеттен каржыланган айыл аймактардан бюджеттин аткарылышы боюнча отчётторду жана тиешелүү маалыматтарды алып туруу жана аларды Кыргыз Республикасынын каржы министрлигине, жергиликтүү мамлекеттик администрациясына билдирүү, Кыргыз Республикасынын бюд-жет саясатын аймакта ишке ашыруу милдеттерин аткарат.
Учурда К. Мырзатаев жетектейт.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Касмакты (Белорет району, Башкыртстан)
Касмакты — Башкыртстандын Белорет районундагы айыл, Абзак айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 39 киши. Почта индекси — ?, ОКАТО коду — ?.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Заальбург-Эберсдорф
Заальбург-Эберсдорф (Saalburg-Ebersdorf) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан Шаар. Заале-Орла районуна кирет.
Калкы - 3750 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 71,87 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 75 135. Мэр — Фолькер Ортвиг.
Лобачейяга
Лобачейяга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Сеньяга дарыясынын сол жээгинен 71 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 26 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Рэгби
Рэгби (перс : رگبي ‎, ошондой эле Romanized as Ragbī and Regbī)  Ирандын Күжестан регионундагы, Андика каунтисинин Борбордук районун Шалал жана Даште-Гол аймагында жайгашкан. 2006-жылкы эл каттоодо калктын саны 21 киши, 6 үй-бүлөө болгон.
Материалдык эмес активдер
Материалдык эмес активдер – колго кармалуучу объект болуп эсептелбеген, өзүнө турган наркы бар баалуулуктар (гудвилл, ижара укугу, лицензия, патенттер, товардык белгилер, ноу-хау жана башка акыл-эс жана өнөржай менчиктери).
Регрессиялуу серия
Регрессиялуу серия – деңиздин тартылуу (регрессия) учурунда пайда болгон чөкмө тектер. Регрессиялуу сериянын ээлеген аянты кичине, катмарлары жука жана майда бөлүкчөлүү чөкмөлөр кесек чөгүндүлөр менен алмашып турат. Регрессиялуу серия жайгашуусу жана курамы боюнча байыркы деңиз алабынын геологиялык тарыхын изилдөөдө мааниси чоң.
Болтон (Массачусетс)
Болтон (Массачусетс) (Bolton) — Массачусетс штатынын Уорчестер (Worcester) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 4 897 киши. Болжолдуу аянты - 51.8 км². FIPS коду — 25-06365.
Вайденхан
Вайденхан (Weidenhahn) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Вестервальд районуна кирет.
Калкы - 532 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,25 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 1 43 305. Муниципалитеттин башчысы — Дитер Гөрг.
Материалдык укук
Материалдык укук – укук ченемдерин билдирүүчү юридикалык түшүнүк, анын жардамы аркылуу мамлекет коомдук мамилелерге таасир этүү менен, түз же түздөнтүз жөнгө салат. М. у. ченемдери менчик таризин бекемдейт, мамлекеттик бийликтин түзүлүү тартиби менен түзүмдөрүн аныктайт, жарандардын укук статустарын орнотот, укук бузуу үчүн жоопкерчилик негиздери менен анын чегин аныктайт ж. б. Ошентип, мүлк, эмгек, үйбүлө жана башка мамилелер М. у-тун объектиси болуп саналат. Бул мамилелердин иш жүзүндөгү (материалдык) мазмуну объективдүү негиз болуу менен, М. у-тун ченемдери анын катышуучуларынын өзара укуктары менен милдеттерин аныктайт. Процесстик укук М. у-тун карама-каршысы болуп эсептелет.
Лецдорф
Калкы - 1928 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 8,45 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 4 52 015. Муниципалитеттин башчысы — Манфред Вирринга.
Ван Бюрэн (Мэн)
Ван Бюрэн (Мэн) (Van Buren) — Мэн штатынын Аростук округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2171 киши. Болжолдуу аянты - 91.0 км². FIPS коду — ?.
Винт мотордуу установка
Винт мотордуу установка - самолёттун, вертолёттун жана башкалардые күч берүүчү установкасы.
Ал ичинен күймө поршендүү кыймылдаткычтан, тартуучу күчтү пайда кылуучу аба винтинен, күйүүчү жана майлоочу майларды берүү, муздатуу, башкаруу системаларынан жана учууну камсыз кылуучу башка системалардан турат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Роллингстоун (Миннесота)
Роллингстоун (Миннесота) (Rollingstone) — Миннесота штатынын Winona округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 664 киши. Болжолдуу аянты - 1.2 км². FIPS коду — 27-55276.
Винодол кодекси
Винодол кодекси ― укук ченемдеринин жыйнагы.
1288-жылы Винодол шаарында түзүлгөн. Түштүк славяндардын феодалдык, укугунун эң эзелки эстеликтеринин бири, Хорватиянын социалдык-экономикалык тарыхы боюнча баалуу булак. Хорват тилинде жазылган. Винодол кодекси 77 беренеден турган жана жеке менчик мамилелерин, келишим түзүү, мурастоо шарттары жана башкаларды жөнгө салган. Сот түзүлүшүнө, соттоо процессине көңүл бурган. Мыйзам 18-кылымдын аягына чейин колдонулган.
Булактар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Жаз
Жаз – кыш менен жайдын аралыгындагы жыл мезгили. Жердин Түндүк жарым шарында жазгы күн-түн теңелүү мезгилинен (20- же 21-марттан) жайкы күн токтолууга (21–22-июнга) чейинки, Түштүк жарым шарда 23-сентябрдан 22-декабрга чейинки убакыт. Адатта Түндүк жарым шарда жаз мезгили март, апрель, май, ал эми түштүктө сентябрь, октябрь, ноябрь айларын камтыйт. Айрыкча жаз мезгили мелүүн алкактарда (абанын температурасынын көтөрүлүшү, кар катмарынын жана агын суулардагы муздун эриши, өсүмдүктөр менен жаныбардар дүйнөсүнүн тиричилигиндеги өзгөрүүлөр жана башка) ачык байкалат.
Эчберг
Эчберг (Etschberg) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Кузель районуна кирет.
Калкы - 660 киши(2013-ж.). . Аянты - 3,46 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 3 36 024. Муниципалитеттин башчысы — Ханс Беннер.
Чаткал райондук маданият бөлүмү
Чаткал райондук маданият бөлүмү 1980-жылы уюшулган.
1992-жылы райондук элге билим берүү бөлүмүнө кошулуп, 1992-жылдан кайрадан бөлүнгөн.
Тармакты М.Атабаев, Ч.Иманалиев, М.Байматов, С.Рысбеков, Ө.Рыспаев, Т.Турсунбаева, С.Алиев, учурда Ж.Нурбаев жетектеп келет.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Виноградовалар
Виноградовалар - текстиль өнөр жайдагы стахановчулар кыймылынын демилгечилери. В. П. Ногин атн. фабрикада токуучу болуп иштешип, 1935-ж. февралда алгачкы ирет 16 станоктон 40 станокто иштөөгө өтүшкөн.
Ноябрда 216, ал эми 1935-ж. жазында 284 автоматты тейлөөгө жетишкен. Булардын методу өлкөнүн текстиль өнөр жайына кеңири тараган.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Редакциялоо
Редакциялоо (redactus – оңдоо, жөнгө салуу) – макаланын же кандайдыр бир көркөм чыгарманын редактор тарабынан иштелип чыгышы. Ал шарттуу түрдө илимий, адабий, техникалык Редакциялоо деп бөлүнөт. Редакциялоо – чыгармадагы автордук өзгөчөлүктү сактоо менен анын мазмунун жана формасын жакшыртуу максатын көздөгөн процесс.
Нута
Нута (Nutha) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Анхальт-Цербст районуна кирет.
Калкы - 292 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 9,42 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 82 250. Муниципалитеттин башчысы — Зильфиа Роте.
Шрек түбөлүккө
"Шрек түбөлүккө" (Shrek Forever After, Шрек навсегда) - 2010-жылы 3D-компьютерде анимацияланган америкалык комедия-драма. Тасма DreamWorks Animation өндүргөн "Шрек" сериясынын 4-чыгарылышы. Тасмага тартылгандар: Майк Майерс, Эдди Мөрфи, Кэмерон Диаз, Антонио Бандерас, Жули Эндрюс, Жон Клииз жана буларга Уолт Дорн Румпелштилцхен каарманын аткаруу менен кошулган.
"Шрек-3" тасмасынан кийин Шрек азыр үйбүлөлүү жана жергиликтүү калктын сүймөнчүгү. Бейкапар күндөрдөн тажаган Шрек Румпелштилцхен менен келишим түзө коем деп кокусунан башка өтмүштүү образга айланат. Шрек өз жашоосуна кайтуу үчүн Фионаны сүйдүрүп, күн чыкканга чейин аны өөп калыш керек, антпесе ал түбөлүккө бул дүйнөдөн жок болуп кетет.
Тасманын бетачары Трибека фильм фестивалында 2010-жылы 21-апрелде коюлган, ал эми 21-майда АКШда "Paramount Pictures" көрсөтүп баштаган. Тасма 3D жана IMAX 3D форматтарында да чыгарылган. Тасма үч апта бою АКШ жана Канаданын кинотеатрларында 1-орунду ээлеген жана дүйнөлүк аренада $752 млн киреше алып келген. "Шрек түбөлүккө" DreamWorks Animation эң көп сатылган 2-тасмасы болуп эсептелет.
Нэнзел (Небраска)
Нэнзел (Небраска) (Nenzel) — Небраска штатынын Cherry округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 13 киши. Болжолдуу аянты - 0.8 км². FIPS коду — 31-33985.
Материалдык эмес жыргалчылык
Материалдык эмес жыргалчылык – КР жарандык мыйзамдарында коргоого алынган жарандык укуктардын өзалдынча объекттери: инсандын өмүрү жана саламаттыгы, абыройу, жеке кол тийгистиги, ар-намысы жана жакшы аты, ишкер бедели, жеке жашоонун колтийгистиги, жеке жана үйбүлөлүк купуя, эркин басып-туруу, жашоо жана туруктоо укугу, ысымга укуктуулук, автордукка укуктуулук, башка жеке мүлктүк эмес жана башка жаранга туулгандан тарта таандык болгон же мыйзам күчүнө жараша башка жолдор менен ажыратылбас жана берилбес укуктуулуктар. Каза болгон адамга таандык жеке мүлктүк эмес укуктар жана башка М. э. ж. мыйзамда каралган учурларда жана тартипте башка адамдар, анын ичинде укук ээсинин мурасчылары тарабынан ишке ашырылышы жана корголушу мүмкүн.
Яланкуль (Благовар району, Башкыртстан)
Яланкуль — Башкыртстандын Благовар районундагы айыл, Удрякбашев айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 47 киши. Почта индекси — 452733, ОКАТО коду — 80214834008.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Рико (Колорадо)
Калкы - 205 киши. Болжолдуу аянты - 2 км². FIPS коду — 08-64090.
Жазы-Кечүү
Жазы-Кечүү – Жалал-Абад облусунун Токтогул районундагы кыштак. Кара-Көл шаарына караштуу Жазы-Кечүү айыл округунун курамында. Деңиз деңгээлинен 980 м бийиктикте жайгашкан. Кара-Көл шаарынан 6 км Түндүк тарапта. Таш-Көмүр темир жол станциясынан 74 км. Калкы 1491 (2007); негизинен мал чарбасында эмгектенет. Орто мектеп, ФАП, китепкана бар.
Балинген
Балинген (Balingen) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан Шаар. Тюбинген административдик округуна карайт. Цоллернальб районуна кирет.
Калкы - 33959 киши(2013-ж.). . Аянты - 90,34 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 4 17 002. Мэр — Хельмут Райтеман.
Шаар административдик курамы боюнча 12 шаардык районго бөлүнөт.
Белгисиз маршрут
Белгисиз маршрут — Режиссёр Темир Бирназаровдун комедия жанрындагы тасмасы.
Каармандарда: Дүйшөн Байдөбөтов, Эгемберди Чалабаев, Күмөндөр Абылов, Асылбек Өзүбеков, Бакыт Мукул, Жылдыз Сегизбаева, Табылды Актанов жана башкалар.
Мазмуну
21 жүргүнчүсү бар айылдык автобус туман каптап турганда Келечек айылын көздөй алыс жолго чыгат. Күлкү менен ый, уруш-талаш менен жалпы кубаныч коштогон жөнө­көй эле сапар бир чоң окуяга айланат. Жүр­гүн­чүлөр арасындагы чатактан улам айдоочу башкарууну жоготуп, автобус жар бооруна асылып калат. Ызы-чууга түшкөн жүргүнчүлөр­дү Үмүт аттуу жигит ын­ты­мак­ка чакырып, автобусту бирге түр­түп чыгарууну сунуштайт. Өзү болсо түн ичинде от жандырып, автобустун алдына чыгып айдоочуга жол көрсөтүп берет. Тасмадагы ар бир деталь символдоштурулган сыяктуу. Балким, автобус бул – Кыргызстаныбыз, жүргүнчүлөр – биз, жарандар, бара турган жер – келечек, келечекке алпара турган бул үмүт чыгаар.
Тасманын тарыхы
Т.Бирназаров Алматыдагы Театр жана Кино Институтунун студенти болуп жүргөн кезде (1991-92-жж.) белгисиз маршрут менен кетип бараткан автобустагы окуяны чакан аңгеме кылып жазган. Автор “автобуска түшкөн адамдардын ар түрдүү образдарын бир сааттык даректүү тасма аркылуу көрсөтөйүн” деп кыялданып жүрчү экен. Бирок, кызыктуу аңгеменин багы 2007-жылы даректүү эмес, толук метраждуу көркөм тасма катары ачылып, “Кыргызфильмдин” көркөм кеңеши Бирназаровдун сценарийин кабыл алып, анын тартылышын каржылап берүүгө кол койгон. Ошентип, дээрлик 4 айга созулган кастинг, даярдыктардан соң 2007-жылдын октябрь айында салт боюнча тартуучу топтун кол тамгалары коюлган айнек табак талкаланып, “Белгисиз маршрут” фильми тартыла баштаган. Тасма башкалардан айырмаланып, жалаң павильондун ичинде тартылды. 21 актёр, 1 камера, жабык аянт. Дал ушундай шартта фильм жаратуу эрдик эле. Туура 40 күн дегенде акыркы кадрлар кассетага жаздырылган да, кино тартуудагы оор мезгил – монтаж башталган. Акыры май айынын аягында борборубуздагы “Алатоо” кинотеатрында өткөн бет ачарда ырчы, актёр, журналист, саясатчы жана башка белгилүү адамдар Бирназаровдун жана анын тобунун эмгегине биринчилерден болуп күбө боло алышты.
Виргиния штаты
Виргиния штаты, Биржиния — АКШнын чыгышындагы штат. Админ, борбору — Ричмонд шаары Виргиния штаты — индустриалдык-агрардык штат.
Медициналык адеп
Медициналык адеп – медициналык-санитардык жана санитардык-алдыналуу жардамдарын көрсөтүүнүн жүрүшүндө, медицина кызматкерлеринин бейтап адамдар, коомчулук, башка медицина кызматкерлери менен болгон өзара мамилесиндеги жүрүм-турумунун адептик ченем жыйындысы.
Чаткал райондук мамлекеттик администрациясы
Чаткал райондук мамлекеттик администрациясы - райондук мамлекеттик аткаруу бийлик органы.
Мамлекеттин социалдык, экономикалык, маданий өнүгүүсүнүн аймактык программаларын иштеп чыгат, ишке ашырат: жергиликтүү бюджеттин долбоорун түзөт, анын аткарылышын уюштурат.
Райондогу бардык эмгек жамааттары, коомдук бирикмелер, аймактык башкаруу органдары менен өз ара тыгыз байланышта иштейт. Чаткал райондук мамлекеттик администрациясын - Администрация башчысы-аким жетектейт. Райондун акимине талапкерди Кыргыз Республикасынын Премьер-Министри айылдык кенештин депутаттарынын кошмо жыйынына сунуш кылат. Кошмо жыйындын көпчүлүк добушун алган талапкер КРнын Премьер-Министринин буйругу менен дайындалат.
Райондук администрацияны жетектегендер: Акматов Кубаныч (1991-94), Камчыбеков Равшанбек (199496), Бүргөбаев Болот (1996-98), Мамбетов Мукаш (1998-2000), Төрөев Мамарасул (2000-02), Касымалиев Ажыбек (2002-05), Досбаев Ыманберди (2005), Орозов Талантбек (2005-07), Эгамбердиева Жумагүл (2008-10), Таласбай уулу Акматбек (2010-13), 2013-жылдан Эшалиев Канжарбек - райондук администрация башчысы-акими.
Шерлок Холмс: Көлөкө оюну
"Шерлок Холмс: Көлөкө оюну" (Sherlock Holmes: A Game of Shadows, Шерлок Холмс: Игра теней) - 2011-жылы тартылган Британия-Американын детектив-уруш тасмасы. Режиссер Гай Ричи, продюсерлер Жоел Силвер, Лайонел Уигрем, Сюзан Дауни жана Дэн Лин. Тасма 2009-жылдагы "Шерлок Холмс" тасмасынын уландысы жана ал тасмадагыдай эле Артур Конан Дойлдун каармандары Шерлок Холмс жана доктор Ватсон катышат. Тасманын сценарийи Мишел Малруни жана Киран Малруни жазышкан. Роберт Дауни кич. жана Жуд Лоу кайра эле Холмс жана Ватсонду ойношкон, бул тасмада Симсанын ролун Нуми Рапас, Майкрофт Холмстун ролун Стефен Фрай, профессор Мориартинин ролун Жаред Харрис ойноо менен кошулушкан. Тасма түпнускадагы ойду толугу менен сактаган жана ага кошумча Конан Дойлдун "Акыркы көйгөй" жана "Бош үй" аттуу кыска аңгемелериндеги окуяларды кошкон. Тасмада Холмс жана Ватсон абдан куу душманы профессор Мориартинин согуш ача турган планына бөгөт коюу үчүн шайкелең цыган аял менен Европаны кыдырып жөнөшөт.
Тасма жарыкка чыккан соң аралаш пикирге кабылышкан жана 545 млн доллар топтоо менен ийгиликтүү сатылган.
Нью Плаймаус (Айдахо)
Нью Плаймаус (Айдахо) (New Plymouth) — Айдахо штатынын Пейетт округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 1.8 км². FIPS коду — 16-56980.
Калкы
2010-жылы калкы 1400 киши болгон.
Нойнкирхен-ам-Бранд
Нойнкирхен-ам-Бранд (Neunkirchen am Brand) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Жогорку Франкония административдик округуна карайт. Форхгайм районуна кирет.
Калкы - 7905 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 26,37 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 4 74 154. Муниципалитеттин башчысы — Хайнц Рихтер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 7 шаардык районго бөлүнөт.
Түштүк Ирландия
Тарыхы
1921-жылдын 3-майында күчүнө кирген 1920-жылдагы Акт Ирландиянын ичинде эки өзүн-өзү башкаруучу аймакты түзүүгө багытталган, алардын ар бири өз парламенти жана өкмөттүк институттары бар жана экөө тең Улуу Британия жана Ирландиянын Бириккен Королдугунун курамында кала берет. Анда ошондой эле эки аймактын ортосундагы кызматташтык жана Ирландияны кайра бириктирүү жөнүндөгү жоболор да камтылган. Бирок, 1921-жылы Түштүк Ирландиянын Общиналар палатасына болгон шайлоодо Синн Феиндин талапкерлери 128 орундун 124үн жеңип алышкан (бардык талапкерлер атаандаш болгон эмес жана иш жүзүндө эч кандай добуш берүү болгон эмес) жана парламентке көңүл бурбай, анын ордуна Экинчи Даил катары чогулушкан. Туштук Ирландиянын парламенти — союздук терт мучеден турган — бир гана жолу чогулушту. Үзгүлтүксүз толкундоолор 1922-жылдын 16-январынан 1922-жылдын 5-декабрына чейин Түштүк Ирландияны башкарган Англия-Ирландия келишими жана Убактылуу өкмөткө алып келди: иш жүзүндө Англия-Ирландия келишимин ратификациялоо менен Ирландиянын Эркин Ирландиясын түзүү ортосундагы мезгил үчүн өткөөл башкаруу. Мамлекет Анын мыйзамдуулугун Даил Éireann үчүн Келишимге каршы делегаттар талашкан.
Чаткал райондук мамлекеттик архиви
Чаткал райондук мамлекеттик архиви - 1985-жылы Кыргыз ССР Министрлер Советинин алдындагы өздүк курам боюнча бирикме архиви болуп түзүлгөн. Алгач Ош мамлекеттик архивине, 1989-жылдан Жалал-Абад филиалына, 1991-жылдан Жалал-Абад облустук мамлекеттик архивине карайт.
Архив фондунда 1954-2010-жылдардагы 54 мекеме-уюмдардын жана чарбалардын 4339 туруктуу сакталуучу жана өздүк курам боюнча документтери сакталууда. Архивди Ч.Иманалиев (1985-86), Ч.Нармырзаев (1986-89), 1989-жылдан T.К.Дилдебаев жетектеп келет.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Ринггау
Ринггау (Ringgau) — Германия Федеративдик Республикасынын Гессен жеринде жайгашкан муниципалитет. Кассель административдик округуна карайт. Верра-Майснер районуна кирет.
Калкы - 3078 киши(2013-ж.). . Аянты - 66,81 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 06 6 36 010. Муниципалитеттин башчысы — Клаус Фисман.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 7 шаардык районго бөлүнөт.
Лобачей-Яга (Вельт куймасы)
Лобачей-Яга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Вельт дарыясынын оң жээгинен 5 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 24 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Медициналык актоо (бычуу)
Медициналык актоо (бычуу) – адамдын тукум калтыруучулук жөндөмүн жоюу максатында жүргүзүлгөн атайын медициналык кийлигишүү. М. а. атайын лицензия алган мамлекеттик же муниципалдык саламаттык сактоо тутумунда турган мекемелер тарабынан гана жүргүзүлөт. Мыйзамсыз М. а. жасагандар кылмыш жоопкерчилигине тартылат.
Заальфельд
Калкы - 27 008 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 44,72 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 73 077. Мэр — Маттиас Грауль.
Шаар административдик курамы боюнча 9 шаардык районго бөлүнөт.
Ред-Ривер
Ред-Ривер (Red River) – Түндүк Америкадагы эки дарыя.
Тапыр-тупур кайра кач
Тапыр-тупур кайра кач – кыргыз эл оюну. Оюн тегиз жерде, мектептин спорт аянтчасында, спорт залында ойнолот. Оюнга 13 жашка чейинки 25–30 оюнчу катышат. Калыс адам оюнчуларды барабар сандагы эки жаатка бөлүп, жаат башчыларын дайындайт. Эки жаат 4–5 м аралыкта бетме-бет турушат. Калыс эки жааттан бирден оюнчуну чакырып, таяк кармаштырат. Таяк кармоодо жеңилген жааттын оюнчулары көздөрүн чылк-жуумп турушат. Оюнду баштоо укугуна ээ болгон жааттын башчысы бир оюнчусун атаандаш жааттын оюнчуларынын бирин чекеге чертип келүү үчүн жиберет. Ал оюнчу атаандаш жааттын оюнчуларынын ичинен өзү каалаган оюнчуну чекеге чертип, кайра өз ордуна келип туруп калат. Ошол убакта чертип кеткен жааттын оюнчулары «тапыр-тупур кайра кач, таба албасаң кайра кач», – дешип хор менен айтышат. Атаандаш жааттын оюнчулары көздөрүн ачат. Чекеге чертилген оюнчу өзүн ким чекеге чертип кеткендигин табууга аракеттенет. Табылган оюнчу ырдап же бийлеп берет да, кайра өз ордуна келип турат. Эгер черттирген оюнчу чертип кеткен оюнчуну таба албаса анда өзү ырдап же бийлеп берет. Оюн ошентип улантыла берет. Жаат башчысы чертип келүүгө бир эле оюнчуну жибере бербей, кезек менен улам башка оюнчуну жиберип турат. Оюнчулары аз ырдап же бийлеген жааттын оюнчулары жеңишке ээ болот.
Вайдинген
Вайдинген (Weidingen) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Айфель-Битбург-Прүм районуна кирет.
Медициналык иммунобиологиялык дары-дармектер
Медициналык иммунобиологиялык дары-дармектер – жугуштуу жана жугушсуз ооруларды, ошондой эле аллергиялык абалды иммунологиялык жактан алдыналууга жана иммунологиялык дарылоого, аларды аныктоого арналган дары-дармек каражаттары. М. и. д-ге вакциналар, анатоксиндер, бактериофагдар, эубиотиктер, иммуноглобулиндер, тундурмалар, аныктоо дары-дармектери, аллергендер, сиңдирүүчү каражаттар кирет.
Жазы-Кечүү көрүстөнү
Жазы-Кечүү көрүстөнү – биздин заманга чейинки 2-миң жылдыктын аягы – 1-миң жылдыктын башындагы археологиялык эстелик. Коло дооруна таандык. Кетмен-Төбө өрөөнүндөгү Көк-Бел ашуусунун этегинде, Бишкек–Ош жолунун эки тарабында жайгашкан. Көрүстөн төрт чарчы жана тегерек таш тосмолор менен курчалган байыркы 125 мүрзөдөн турат. Көмүлгөн адамдардын сөөгү бүрүштүрүлгөн абалда же өрттөлүп, күлү карапа идишке салынып, коргончонун ортосундагы чуңкурга көмүлгөн. Көрүстөндүн чуңкурларынын үстүңкү жээги таштар менен бекемделип, такталар менен жабылган. Көмүлгөн адамдардын карапа идиштерин, азем буюмдарын, коло сөйкөлөрүн жана башка буюмдарын кошо көмүшкөн. Карапалар ар кандай геометриялык тулку, оймо-чийме менен кооздолгон. 1970–73-жылдары археолог Н. Г. Галочкина изилдеген.
Чаткал райондук мамлекеттик салык кызматы башкармалыгы
Калк, ишкана, мекеме, уюм, жана башкалардын мамлекетке милдеттүү төлөмүн көзөмөлдөө, жыйноо, салык төлөөчүлөрдү каттоо, салык кодексинин талаптарын аткаруу ж.б.функцияларды аткарат.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Леэ (Эмсланд)
Леэ (Эмсланд) (Lehe (Emsland)) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Эмсланд районуна кирет.
Калкы - 991 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 17,87 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 4 54 030. Муниципалитеттин башчысы — Йоханнес Цумзанде.
Медициналык калыбына келтирүү
Медициналык калыбына келтирүү — организмдин бузулган иш-милдетин калыбына келтирүүгө (ордун толтурууга) багытталган медициналык иш-чаралар топтому.
Голан бийиктиги
Голан бийиктиги (הַגוֹלָן, هضبة الجولان) — Жакынкы Чыгыштагы Сирия менен Израильдин ортосунда талаштуу аймак. Учурда анын басымдуу бөлүгүн Израил, ал эми чыгыш бөлүгүн Сирия көзөмөлдөйт. Израил да, Сирия да Голан дөңсөөлөрүн өз аймагынын бир бөлүгү деп эсептешет. БУУнун Коопсуздук Кеңеши бул аймакты сириялык деп тааныйт.
Япаркуль (Благовар району, Башкыртстан)
Япаркуль — Башкыртстандын Благовар районундагы айыл, Удрякбашев айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 0 киши. Почта индекси — ?, ОКАТО коду — ?.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Никэрсон (Небраска)
Никэрсон (Небраска) (Nickerson) — Небраска штатынын Dodge округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 431 киши. Болжолдуу аянты - 1.0 км². FIPS коду — 31-34300.
Жай
Жай – жаз менен күздүн аралыгындагы абанын температурасы эң жогору болуп турган жыл мезгили; климаттык сезон. Түндүк жарым шарда жайкы күн токтолуудан (21–22-июндан) же жайкы чилдеден күзгү күн-түн теңелүүгө (23-сентябрга) чейинки мезгили. Түндүк жарым шарда – июнь, июль, август, Түштүк жарым шарда – декабрь, январь, февраль айлары жай мезгили болот. Жай мезгилинин узактыгы климаттык жана фенологиялык сезон катары төмөнкү кеңдиктерден жогорку кеңдиктерди карай кыскарат. Экватордук алкакта жыл бою жай өкүм сүрөт. Субтропикте 5 ай, мелүүн алкакта 3 ай, уюлдук кеңдиктерде 1–2 айдан ашпайт. Кыргызстан аймагында жайында күн ысып, үшүк жүрбөйт, өсүмдүк вегетациясы токтобойт; кургакчылык да болот. Кыргызстанда бул түшүнүккө байланыштуу Жай-Терек (Базар-Коргон районундагы жердин аты) топоними бар. Кыргыздар жай мезгилин табыстан, жайдын толгон кезин ак жай деп да атайт.
Эш (Витлих)
Эш (Витлих) (Esch (bei Wittlich)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Бернкастель-Витлих районуна кирет.
Калкы - 384 киши(2013-ж.). . Аянты - 2,29 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 31 031. Муниципалитеттин башчысы — Петер Боди.
Вирустуу аборт
Вирустуу аборт - жылкынын жу­гуштуу ылаңы.
Мында бээ тууруна аз калганда кулун салат. Кулундун боору менен көк боорунда некроздуу өзгөрүү болот.
Дарылоо методу табыла элек. Ылаңдан сактоо үчүн бээ жакшы багылып, сапаттуу жем-чөп менен тоюттандырылат; кулун салгандары өзүнчө бөлүнүп, короо-сарай ж. б. дезинфекцияланат. Күнөм жанa анын чөбү өрттөлөт. Кулун салган бээ 2 айдан кийин үйүргө кошулат.
Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаев. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977. Том 2. В - Иридий. -672 б.
Бэлфаст (Мэн)
Бэлфаст (Мэн) (Belfast) — Мэн штатынын Уолдо округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 6 668 киши. Болжолдуу аянты - 99.3 км². FIPS коду — 23-03950.
Обхаузен
Обхаузен (Obhausen) — Германия Федеративдик Республикасынын Саксония-Анхальт жеринде жайгашкан муниципалитет. Мерзебург-Кверфурт районуна кирет.
Калкы - 2412 киши (31-декабрь, 2006-жыл). Болжолдуу аянты - 26,34 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 15 0 88 265. Муниципалитеттин башчысы — Кай-Уве Бөттхер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 3 шаардык районго бөлүнөт.
Кубо жана эки кыл
"Кубо жана эки кыл" (Kubo and the Two Strings, Кубо. Легенда о самурае) - 2016-жылы 3D стоп-кадр менен тартылган америкалык фантастикалык уруш жоруктуу тасма. Тасманын режиссеру жана продюсери Трэвис Найт (саамалык режиссердук эмгеги), ал эми сценарийин Марк Хеймс жана Крис Батлер жазган. Каармандардын үндөрүн Шарлиз Терон, Арт Паркинсон, Ральф Файнс, Рууни Мара, Жорж Такей жана Мэтью Макконахи коштогон. Тасма шамисендин (жапон музыкалык аспабы) сыйкырдуу кылдары бар жана сол көзү уурдалган Кубонун айланасында өнүгөт. Адам түспөлдөнгөн ак түстөгү маймыл жана коңуздун коштоосунда Кубо паракор тайэжелери жана Ай падышасы деген ат менен белгилүү, сол көзүн уурдап алган Райден таятасы менен жеңип чыгыш керек.
Чаткал райондук мамлекеттик статистика бөлүмү
Чаткал райондук мамлекеттик статистика бөлүмү 1980-жылы уюшулуп, райондун аймагындагы эл чарбасынын бардык тармактары боюнча, менчиктин түрүнө карабастан, баштапкы эсепти жана отчетторду алып, статистикалык аналитикалык маалыматтарды чогултуучу статистикалык-маалымат уюму. Облустук статистика башкармалыгына карайт.
1950-ж.чейин статистика тармагын А.В.Чанышев, Н.Акматов (1950-52), Т.Бердибеков, Ч.Иманалиев (1952-56), М.Сатыбеков (1971-2011), 2011-жылдан Стамбеков Алмазбек жетектеп келет.
Медициналык камсыздандыруу
Медициналык камсыздандыруу – саламаттыкты сактоо чөйрөсүндө калкты социалдык жактан коргоо таризи. Акы төлөнүүчү медицинада жардам алууга кеткен чыгашаларды жабуу аспабы, акысыз медицинада – медициналык чыгымдарды каржылоонун кошумча булагы. М. к. келишими медициналык жардам алуунун кепилдиги болуп саналат.
Тар
Тар (хинди थार मरुस्थल, Тхар) — Индия менен Пакистандагы чөлдүү жана жарым чөлдүү аймак. Инд дарыясынын төмөнкү агымынын сол жээгин бойлой 850 кмге созулуп жатат.
Аянты 300 мин км2. Бийиктиги 100–200 м. Сейрек өсүмдүк менен капталган кум жалчалар, бархандар, дюналар, сапырылма кумдуу аймактар мүнөздүү. Оён жерлеринде шор, такыр, туздуу көлдөр кездешет. Климаты тропиктик муссондук. Жаан-чачындын саны 200 ммден (батышта) 900 ммге чейин (чыгышта). Май-июнь айларында абанын температурасы 50°Сге жетет. Чаңдуу шамалдар болуп турат. Сейрек бадал өсүмдүктөрү өсөт. Жайытта багылуучу мал чарбасы, оазистер менен Инд дарыясынын өрөөнүндө сугат дыйканчылыгы өнүккөн.
Росиу (Миннесота)
Росиу (Миннесота) (Roseau) — Миннесота штатынын Roseau округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 2 633 киши. Болжолдуу аянты - 6.2 км². FIPS коду — 27-55546.
Медициналык камсыздандыруу субъекттери
Медициналык камсыздандыруу субъекттери – милдеттүү медициналык камсыздандыруу төгүмдөрүн жүргүзүүгө ыйгарым укуктуу камсыздануучу, орган, камсыздандыруучу, ташып жеткирүүчү адам.
Жайпур
Жайпур – Индиянын Түндүк-батышындагы шаар. Ражастхан штатынын администрациялык борбору. Аравалли тоосунун этегинде, деңиз деңгээлинен 431 м бийиктикте жайгашкан. Калкы 3,1 млн (2011). Эл аралык аэропорту бар. Ири жол тоому. Жеңил (кебез кездеме), химиялык, цемент, айнек-карапа, электр-техникалык өнөр жай ишканалары иштейт. Университет бар. Кустардык кол өнөрчүлүк (зер буюмдар, пилдин сөөгүн жана ташты чегелөө) өнүккөн. 1728-жылы негизделген. Сарай комплекси (бакчасы, бассейни жана Чандра-Махал ак сарайы менен), Жантар-Мантар обсерваториясы, Хава-Махал ак сарайы («Шамалдар сарайы», 18-кылымдын 2-жарымы; анын фасадында 953 терезе бар) сакталган.
Рифл (Колорадо)
Рифл (Колорадо) (Rifle) — Колорадо штатынын Гарфилд (Garfield) округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 9 202 киши. Болжолдуу аянты - 11.2 км². FIPS коду — 08-64255.
Ньюдэйл (Айдахо)
Ньюдэйл (Айдахо) (Newdale) — Айдахо штатынын Фримонт округуна караган АКШ шаары. Шаардын аянты — 0.6 км². FIPS коду — 16-56800.
Калкы
2010-жылы калкы 358 киши болгон.
Редакциялык стан
Редакциялык стан – темир түтүктөрдүн диаметрин кичирейтүү максатында иштетүүчү (демейде ысык абалда) прокат станы. Редакциялык стан түтүк прокат станынын курамына кирет.
Чаткал райондук медициналык мекемелери
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Нойнкирхен-ам-Занд
Нойнкирхен-ам-Занд (Neunkirchen am Sand) — Германия Федеративтик Республикасынын Баварияжеринде жайгашкан муниципалитет. Ортоңку Франкония административдик округуна карайт. Нюрнберг районуна кирет.
Калкы - 4629 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 14,14 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 09 5 74 141. Муниципалитеттин башчысы — Курт Зегмюллер.
Редуктор
Редуктор (латынча reductor – артка тартуучу, кайра келтирүүчү) – 1) айлануу учурун жана бурчтук ылдамдыкты өзгөртүүчү механизм. Демейде жабык, тиштүү, кээде червяктуу же гидравликалык болуп айырмаланат. Редуктордо тиш буроолуу кыймыл бергич, чынжырлуу кыймыл бергич, червяктуу кыймыл өткөргүч жана алардын түрдүү айкалыштары пайдаланылат; 2) баллондун же басымы кыйла жогору идиштин (газ, буу же суюктук бар) чыга беришиндеги басымды туруктуу кармап туруучу түзүлүштү Ал сактагыч жана бекиткич клапан милдетин аткарат. Редуктор газ ширеткич аппараттарда, суу хлорлогучка, сатураторго ж. у. с. орнотулат. Редуктордун негизги элементи – ийилгич жалпак мембрана менен байланышкан редукциялык клапан. Мембрананын бир жагына бурамалуу пружина, экинчи жагына газ же суюктук аракет кылат. Редуктор түз жана тескери аракет кылуучу болуп бөлүнөт. Аларда пружинанын аракети чөйрөнүн (газдын, суюктуктун) басымынын багытына же ага карама-каршы багытка дал келет. Ширетүүдө кычкылтек, суутек жана ацетиленди берүүнү жөнгө салуучу редуктор кеңири колдонулат.
Балинген (Кайзерштуль)
Балинген (Кайзерштуль) (Bahlingen am Kaiserstuhl) — Германия Федеративдик Республикасынын Баден-Вюртемберг жеринде жайгашкан муниципалитет. Фрайбург административдик округуна карайт. Эммендинген районуна кирет.
Калкы - 3964 киши(2013-ж.). . Аянты - 12,66 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 08 3 16 02. Мэр — Харальд Лотис.
Медициналык күбөлөндүрүүдөн, медициналык изилдөөдөн же дарылоодон баштартуу
Медициналык күбөлөндүрүүдөн, медициналык изилдөөдөн же дарылоодон баштартуу – банги каражаттарын же психотроптук заттарды кыянат колдонуучунун ички иштер органдарынын кызматкеринин медициналык күбөлөндүрүү боюнча тескемесин, ошого тете дабагердин дайындоолорун аткаруудан атайылап баштартуусу.
Лодзедгуяга
Лодзедгуяга — Орусиядагы дарыя. Ненец АО жер аймактарын агып өтөт. Дарыя куйган жери - Таврояга дарыясынын оң жээгинен 7 км алыстыкта орун алган. Дарыянын узундугу - 10 км.
Суу реестринин маалыматтары
Орусиянын мамлекеттик суу реестринин маалыматы боюнча Двинск-Печорск бассейнинин айланасында жатат, дарыянын суу чарбачылык бөлүгү — Баренц деңизи бассейнинин дарыялары, Канин Нос тумшугунан Печора дарыясы бассейнинин чек арасына чейин. Дарыянын айрыгы — айрыгы жок, дарыя бассейни — Печора менен Мезень дарыялары аралыгындагы Баренц деңизине куйган бассейндери.
[Орусиянын суу ресурстары боюнча федералдык агенттиги]] даярдаган, РФ территориясынын суу пайдалануу боюнча райондоштуруу жөнүндөгү геоинформативдик маалыматы боюнча :
Вайер (Пфальц)
Вайер (Пфальц) (Weyher in der Pfalz) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Түштүк Вайнштрассе районуна кирет.
Чаткал райондук өрткө каршы мамлекеттик кызматы бөлүмү
Чаткал райондук өрткө каршы мамлекеттик кызматы бөлүмү - 1979-жылы уюшулуп, №81 өрткө каршы бөлүмү, Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министрлигине карайт.
Өрткө каршы күрөшүү жана алдын алуу иштерин жүргүзөт. Учурда И.Кубатбеков жетектейт.
Языков (Благовар району)
Языков — Башкыртстандын Благовар районундагы айыл, Языков айылдык кеңешине карайт. 2009-жылдын 1-январына карата калкынын саны — 6477 киши. Почта индекси — 452740, ОКАТО коду — 80214837001.
Демографиясы
Тургундардын динамикасы:
Медициналык кызмат
Медициналык кызмат – КР мыйзамдарына ылайык жумшалган чыгымды толтуруп алуу менен, бейтаптарга медициналык-санитардык жардам кылуу таризи.
Улуу Чыгыш Азиялык Бирлешкен Өркүндөө Чөйрөсү
Улуу Чыгыш Азиянын Бирлешкен Өркүндөө Чөйрөсү (УЧАБӨЧ) —(эски иероглифтер: 大東亞共榮圈, жаңы : 大東亜共栄圏) - бул жалпы Азиялык долбоор, өкмөт жана куралдуу күчтөр тарабынан түзүлгөн жана илгерилетилген . Император Хирохитонун тушунда Япония империясы. Долбоор Евразиянын чыгышында «Батыш державаларынан эркин, Япония баш болгон Азия элдеринин блогун» түзүү каалоосуна негизделген. Расмий пропаганда ырастагандай, Япониянын максаты Батыш колониализминен эркин болгон Чыгыш Азияда «биргелешип гүлдөп-өнүгүү» жана тынчтык болгон.
Вирустуу оорулар
Вирустуу оорулар - вирустар козгогон оорулар. Алар менен киши, айбанаттар, куштар, балыктар, өсүмдүктөр, бактериялар ооруйт.
Адамдагы. Вирустуу оорулара суу чечек, чечек, кы­замык, учук, сасык тумоо, полио­миелит, вирустуу гепатит ж. б. кирет. 20-кылымдын 50—60-жылдары парагрипптин, катуу башталган сасык тумоонун, бронхиттин, жугуштуу аденовирус жанa жогорку дем алуу жолдорунун, көздүн эпидемиялык оору­ларынын вирустары ачылган.
Адамдар кутуртма, шарп, мээ кабыгынын сезгениши, стоматит сыяктуу оору­ларды жаныбарлардан, ал эми орнитоз менен пситтакозду канаттуулардан жугузуп алышы мүмкүн. Вирус жугаар замат ооруга жараша организмде татаал продесстер жүрөт. Вирустуу оорулар аба, тамак-аш, сүт, суу, түрлүү бутом жанa курт-кумурска (кене, чиркей) аркылуу жугат. Алар көбүнчө оорунун белгилерине жараша дарыланат. Кээ бир Вирустуу ооруларда козгогучка карты атайын антителосу бар кан сары суусу колдонулат. Вирустуу оорулардын алдын алуу үчүн ооруган адамдарды өз убагында ооруканага жаткырып, ооруну жугузуучу негизги булактарды жоготуу зарыл.
Вирустуу оорулардын көпчүлүгү катталып, статистикалык эсепке алынып турат. Чечек жанa вирустук сэры безгек оорулары боюнча эл аралык карантин коявенциялары бар.
Висконсин
Висконсин - (Wisconsin) АКШнын түндүгүнөгү штат.
Негизги маалымат
Акимий борбору — Мадисон шаары. Ири шаары — Милуоки.
Бостон (Массачусетс)
Бостон (Массачусетс) (Boston) — АКШ-дагы Массачусетс штатынын борбору, эң чоң шаар. АКШнын экономикалык, маданий бай шаарларынын бири. Шаар. Бостондо Гарвард жана MIT универститеттери жайгашкан.
Калкы - 617 594 киши. Болжолдуу аянты - 232.14 км². FIPS коду — 25-07000.
Заальфельдер-Хөэ
Заальфельдер-Хөэ (Saalfelder Höhe) — Германия Федеративдик Республикасынын Тюрингия жеринде жайгашкан муниципалитет. Заальфельд-Рудольштадт районуна кирет.
Калкы - 3307 киши (31-декабрь, 2010-жыл). Болжолдуу аянты - 63,21 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 16 0 73 108. Муниципалитеттин башчысы — Вольфганг Петер.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 13 шаардык районго бөлүнөт.
Ниобрара (Небраска)
Ниобрара (Небраска) (Niobrara) — Небраска штатынын Нокс округуна караган АКШ шаары.
Калкы - 370 киши. Болжолдуу аянты - 1.9 км². FIPS коду — 31-34370.
Кикинин жеткирүү кызматы
"Кикинин жеткирүү кызматы" (Kiki's Delivery Service, Ведьмина служба доставки) (жапон тилинде: 魔女 の 宅急便: Majo no Takkyūbin?, "Witch анын Delivery Service") 1989-жылы тартылган, "Гибли" студиясы (Studio Ghibli) өндүргөн жапон фантастикалык анимациялык тасмасы. Режиссеру, продюсери жана сценаристи Хаяо Миязаки 1985-жылкы Эико Кадононун окшош аталыштагы романынын негизинде тарткан. Анимация башка шаарга көчүп келип учуу өнөрүн жанын багуу үчүн колдонгон сыйкырчы кыз Кики жөнүндөгү окуяны баяндайт. Миязакинин айтымында, анимация өспүрүм жапон кыздардын көз карандысыздык жана ишеним түшүнүктөрүнүн ортосундагы байланышты сүрөттөйт.
"Кикинин жеткирүү кызматы" Жапонияда 1989-жылы 29-июлда жарык көргөн жана "Animage" журналынын "Anime Grand Prix" сыйлыгын утуп алган. Бул тасма "Studio Ghibli" жана "Walt Disney"дин 15 жылдык өнөктөштүгүнүн алкагында "Ghibli" студиясынын алгачкы эмгеги болуп эсептелет. "Walt Disney" тасманы англис тилиндеги үн коштоосу менен 1997-жылы чыгарган жана Сиэтл Эл аралык Кино Фестивалында Америка кинотеатрларында 1998-жылы 23-майда бет ачары болгон. Тасманын дисктери 1998-жылдын 1-сентябрында АКШ жана Канадада жарык көргөн.
Либенбург
Либенбург (Liebenburg) — Германия Федеративдик Республикасынын Төмөнкү Саксония жеринде жайгашкан муниципалитет. Гослар районуна кирет.
Калкы - 8777 киши (31-декабрь, 2009 жыл). Болжолдуу аянты - 78,37 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 03 1 53 008. Муниципалитеттин башчысы — Хуберт Шпаниоль.
Муниципалитет административдик курамы боюнча 10 шаардык районго бөлүнөт.
Эш (Герольштайн)
Эш (Герольштайн) (Esch (bei Gerolstein)) — Германия Федеративдик Республикасынын Рейнланд-Пфальц жеринде жайгашкан муниципалитет. Вульканайфель районуна кирет.
Калкы - 488 киши(2013-ж.). . Аянты - 10,17 км². Мамлекет ичинде бекитилген расмий коду — 07 2 33 022. Муниципалитеттин башчысы — Эди Шелль.
Чаткал райондук санитардык-эпидемиологиялык көзөмөл борбору
Чаткал райондук санитардык-эпидемиологиялык көзөмөл борбору - 1980-жылы уюшулган.
Райондун аймагында санитариялык-гигиеналык эрежелерди, нормаларды сактоодо мамлекеттик көзөмөл жана жугуштуу оорулардын алды алуу иш-чараларын жүргүзөт. М.Айылчиев (1985-92), М.Шатманов (1992-97), А.Жумабаев (1997-2001), А.Чомонов (20022006), К.Маматкулов (2007-10), 2010-жылдан Г.Акылбекова жетектеп келет.
Колдонулган адабияттар
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
Жалпы аскердик милдет
Жалпы аскердик милдет ― өз өлкөсүнүн куралдуу күчтөрүндө мыйзам чегинде аскердик кызмат өтөө милдети. Кыргыз Республикасынын жараны болгон бардык эркектер тегине, мүлктүк жана кызматтык абалына, билимине, тилине, динине, расасына, улутуна, жашаган жерине, саясий жана башка ынанымдарына карабастан, мамлекеттин Куралдуу Күчтөрүнүн катарында аскердик кызмат өтөөгө милдеттүү. Тынчтык мезгилде 19 жаштан 40 жашка чейин медициналык же башка атайын даярдыктан өтүшкөн, Кыргыз Республикасынын жарандары болгон аялдар да аскердик каттоого алынып, аскердик жыйындарга тартылып жана аскер кызматына ыктыярдуу кабыл алына алат. Согуш мезгилинде Кыргыз Республикасынын Президентинин чечими боюнча аялдар көмөкчү жана атайын кызмат өтөө үчүн Куралдуу Күчтөргө чакырылышы ыктымал. Аскерге чакырылгандар ата мекенин, элин сүйгөндүгүн, ага берилгендигин, жан дили менен кызмат кылууга умтулгандыгын билдирип, аскердик ант беришет. Аскердик кызмат Кыргыз Республикасынын Куралдуу Күчтөрүндө анык аскер кызматынан жана запастагы кызматтан турат. Өлкөнүн жарандары Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык альтернативалык (аскерден тышкары) кызматка чакырылышы мүмкүн.
Редупликация
Редупликация (латынча reduplication – кош кабатталуу) – башкы муундун (толук эмес редупликация) жана бүтүндөй уңгунун (толук редупликация) кайталанышы менен мүнөздөлгөн фономорфологиялык кубулуш. Редупликациянын жеткен чеги – кайталоо, башкача айтканда сөздүн кайталанышы. Кыргыз тилинде сын атоочтун күчөтмө даражасында (мисалы, капкара, кыпкызыл, жапжашыл, сапсары, кипкичине ж. б.) жана кош сөздөрдү жазууда колдонулат (мисалы, бийик-бийик, араң-араң ж. б.). Ошондой эле редупликация түрдүү түзүлүштөгү тилдерге да мүнөздүү, аткарган милдети ар түрдүү болгон грамматикалык маанини туюндурат (мисалы, Африканын айрым тилдеринде редупликация зат атоочтун көптүк санын түзөт), лексикалык маанини вариациялоо каражаты катары да колдонулат (ылдамдыкты, бөлүктү, кичирейтүү маанисин туюндурууда), ошондой эле идеофондорду жана табыш тууранды сөздөрдү пайда кылууда да кеңири пайдаланылат.