cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ken George
Ken George yw professor a voronieth yn Pennskol Aberplymm. Yma doktourieth a studhyow keltek dhodho a-dhiworth Pennskol Vreten Vyghan West ynwedh. Ev a dhevisyas Kernewek Kemmyn yn 1986 avel lytherennans moy fonologiek a Gernewek dasserghyes. Lies lyver yn kever an taves Kernewek a skrifas ev, rag ensompel Gerlyver Kernewek Kemmyn ha'n kynsa dyllans a Vywnans Ke (2006).
A-ban yw ev moronydh, yw y hanow bardhek.
Klass:Kenedhlogoryon gernowek Klass:Skriforyon yn Kernowek
Yeth ranndiryel
Omsav rag ammok a'n tavosow ranndiryel re dheuth ha bos tuedh poesek a-dreus Europa a-dhia an blydhynyow 1990.
Styrys yw an savla "soedhogel" avel yeth ranndirek yn-dann an Chartour Europek rag Yethow Ranndiryel ha Nebes Kewsys.
An tavosow ranndiryel y'n Rywvaneth Unys yw:
Yethow keltek yw an tavosow ma oll, saw skots (ha skots Ulster).
Yma'n Soedhva Ewropek a-barth Tavosow Le Devnydhys ow promovya yethow ranndiryel yn dyllans, adhyskans, tavethlians, h.e.
Kint
Kint (Sowsnek: Kent) yw konteth yn Soth Est Pow Sows. Yma y'n gonteth tre Kargint (Sowsnek: Canterbury), an penneglos rag an Eglos Pow Sows
21ns kansbledhen
20ves kansblydhen | 21ns kansblydhen | 22ns kansblydhen
An 21ns kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1sa a vis Genver 2001 hag ow tiwedh an 31ns a vis Kevardhu 2100. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 2000, h.y. an prys a-dhia 2000 bys 2099.
Hwarvedhyansow
right|thumb|250px|Dowrow an tsounami owth ystynna arvorow Pow Tay.
‎
Strollad Breizh
Strollad Breizh (Frynkek: Parti breton) yw parti politek gwlasek a genedhlogyon vretonek.
Jonathan Trelawny
thumb|right|Jonathan Trelawny Syr Jonathan Trelawny, 3a Baronet (24 mis Meurth 1650 – 19 mis Metheven 1721) o den a Gernow a veu Epskop Bristol, Epskop Karesk hag Epskop Winchester. Y'n godhvedhir rag y rann y'n hwarvosow kyns an Domhwelans Gloryus, a gampollir y'n gan gernewek Trelawny.
Trelawny, Jonathan Trelawny, Jonathan
Radviliškis
thumb|300 px|Radviliškis thumb|250 px| Radviliškis yw sita yn Lithouani. Yn 2001, poblans an sita o 20,339.
Hämeenlinna
thumb|350 px|Hämeenlinna - Tavastehus thumb|220 px| Hämeenlinna (Swedek: Tavastehus) yw sita yn Pow Finn. Yn 2010, poblans an sita o 66,504.
Quercus
right|thumb|250px|Quercus coccinea Quercus yw genas a 600 ehen gwydh, yn teylu Fagaceae, ow triga yn tylleryow oer a hanter-kylgh gogledh an Norvys.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth. Prenn an Quercus yw kales; y tevnydhyr rag gwruthyl mebyl, leuryow, balyers h.e.
Hanow an Dherwydhyon yw devedhys martesen a'n gwydh ma. I a omdhiskwa yn mythologieth keltek ha henhwedhlow arnowydh, rag ensampel yn Neo-Paganieth ha lyver Robert Graves. Krevder ha perthyans a arwoedhyons i. Ehenow a Quercus yw an gwydh kenedhlek a'n Wlaskor Unys, an Statys Unys, hag Almayn.
Klassans
Rag rol leun, gwelewgh omma
Isgenas Quercus
Yma pymp tregh yn isgenas Quercus:
Tregh Quercus: neb ehen yn tregh Quercus yw:
Tregh Mesobalanus: neb ehen yn tregh Mesobalanus yw:
Tregh Cerris: neb ehen yn tregh Cerris yw:
Tregh Protobalanus: neb ehen yn tregh Protobalanus yw:
Tregh Lobatae: neb ehen yn tregh Lobatae yw:
Isgenas Cyclobalanopsis
Yma a-dro dhe 150 ehen yn isgenas Cyclobalanopsis. Neb ehen yw:
Klass:Quercus Klass:Fagaceae
8
5 - 6 - 7 - 8 - 9 - 10 - 11
8 o blydhen an Oes Kemmyn.
Mernansow
0er
7ves kansblydhen
6ves kansblydhen | 7ves kansblydhen | 8ves kansblydhen
Surrey
Surrey yw konteth yn Soth Est Pow Sows.
7ves kansblydhen
An 7ves kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1sa a vis Genver 601 hag ow tiwedh an 31ns a vis Kevardhu 700. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 600, h.y. an prys a-dhia 600 bys 699.
Surrey
Klass:Kontethow Pow Sows
Concord, Hampshire Nowydh
thumb|300 px|Concord thumb|300px| Concord yw pennsita Hampshire Nowydh, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 43,976.
Berkshire
Berkshire yw konteth yn Soth Est Pow Sows.
Concord, Hampshire Nowydh
An sita a veu fondys yn 1773.
Berkshire
Klass:Kontethow Pow Sows
Concord, Hampshire Nowydh
Gwiasva
Klass:Citys yn Hampshire Nowydh Klass:Penncitys y'n Statys Unys Klass:Seow konteth an Statys Unys
Henry Jenner
thumb|right|Henry Jenner Henry Jenner (1848-1934) o hembrenkyas a dhasserghyans an yeth Kernewek a-varr. Ev a veu genys yn Sen Kolomm; pronter o y das. Wosa 1869, y'n jevo soedh yn Asrann Hen Dhornskrifow an Gwithti Predennik der gerensa y das gans Arghepskop Kargens. Jenner a bresentyas skrifenn dhe'n Kowethas Filologiek a-dro dhe'n tavas Manowek yn 1874.
Tavistock
right|thumb|Kres an dre right|thumb|Hel an dre
Henry Jenner
Jenner a dhiskwedhas Keynskrif an Chartour orth an Gwithti Predennik yn 1877. Y hwrug ev lies kevrenn gans omsav bretonek keltek y'n blydhynyow 1890 ha 1900. Yn 1903, y hwrug ev pregoth yn Kernewek orth Lesneven, Breten Vyghan. Y'n keth vlydhen, Jenner eth ha bos bardh a Orsedh Breten Vyghan, hag a fondyas an Cowethas Kelto-Kernuak. Gras dhodho y teuth Kernow ha bos esel leun a'n Kuntelles Keltek yn 1904 ynwedh. Ev a skrifas Handbook of the Cornish Language yn 1904, an lyver a dhyskas Robert Morton Nance an yeth dhiworto.
Tavistock
Tavistock yw tre varghas yn Dewnens. Yn chi marghas vras yma 'marghas kowell'. Y hyllir prena meur a draow dhe-les ena. Yn kres an dre yma magor managhti a-rag an eglos.
Henry Jenner
Yn 1909, yth omdennas Jenner ha'y wreg Kitty dhe Heyl (an dre le may feu Kitty genys). Jenner o soedhek Lyverva Morrep a 1912 dhe 1927. Gorsedh Kernow a selyas ev yn 1928, hag y teuth va ha bos kynsa Bardh Meur an Orsedh. o y hanow bardhek kyn skrifas ev 'Gwas Myhal' y honan.
Tavistock
Syrr Francis Drake yw mab geryes da a Tavistock. Ev a veu genys yn 1540 orth Bargen-tir Crowndale.
Henry Jenner
Yma sampel a skrifennow Jenner orth wikisource, h.y. an gan Dhô'm Gwrêg Gernûak.
Tavistock
Stenoryon a driga yn Tavistock hag yma lies jynnji koth ogas dhe'n dre.
Henry Jenner
Kevrennow yn-mes
Klass:Dinethyansow 1848 Klass:Mernansow 1934 Klass:Skriforyon yn Kernowek Klass:Studhyansow keltek
Tavistock
Klass:Dewnans
Los Angeles
Los Angeles yw an brassa sita yn Kaliforni, Statys Unys. Yn 2020, poblans an sita o 3,898,747. Geryes da yw drefenn kres diwysogneth fylmow amerikan yn Hollywood, LA.
Los Angeles a veu fondys yn 4 Gwyngala 1781 gans an governour Spaynek Felipe de Neve kepar El Pueblo de Nuestra Señora la Reina de los Ángeles del Río de Porciúncula.
Klass:Citys yn Kaliforni Klass:Seow konteth an Statys Unys
Fort Wayne, Indiana
thumb|300 px|Fort Wayne thumb|250px| Fort Wayne yw sita yn Konteth Allen, Indiana, Statys Unys. Yn 2010, poblans an sita o 253,691.
An sita a veu fondys yn 1794.
Gwiasva
Klass:Citys yn Indiana
9
9 yw blydhen an Oes Kemmyn (poken 763 AUC).
Mernansow
Klass:9
0er
8ves kansbledhen
7ves kansblydhen | 8ves kansblydhen | 9ves kansblydhen
An 8ves kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1ª a vis Genver 701 hag ow tiwedh an 31 a vis Kevardhu 800. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 700, h.y. an prys a-dhia 700 bys 799.
Hwarvedhyansow
right|thumb|250px|Borobudur, tempel [[Bouddhisteth|bouddhistek yn Indonesi.]]
Mirante do Vale
thumb|right|Mirante do Vale An Mirante do Vale (Miranti du Vali) yw drehevyans yn São Paulo, Brasil. An uhella drehevyans y'n cita yw ev (170 meter).
Klass:Sodhvaow
Indianapolis, Indiana
Indianapolis yw an vrassa cita ha penncita Indiana, Statys Unys. Yn 2010, poblans an sita o 829,718.
An sita a veu fondys yn 1821.
Gwiasva
Klass:Citys yn Indiana Klass:Kontethow a'n Statys Unys Klass:Penncitys y'n Statys Unys Klass:Seow konteth an Statys Unys
Burj Khalifa
Burj Khalifa (Arabek: برج خليفة) yw drehevyans yn Dubai, Pennternasedh Unys Arabek. An uhella drehevyans y'n norvys yw ev (828 meter).
Klass:Asi Klass:Ostelyow Klass:Sodhvaow
Druskininkai
thumb|300 px|Druskininkai thumb|250 px|
Druskininkai yw sita yn Lithouani. Yn 2017, poblans an sita o 12,803.
An sita a veu fondys yn 1893.
6ves kansblydhen
5es kansblydhen | 6ves kansblydhen | 7ves kansblydhen
An 6ves kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1sa a vis Genver 501 hag ow tiwedh an 31ns a vis Kevardhu 600. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 500, h.y. an prys a-dhia 500 bys 599.
Hwarvedhyansow
thumb|right|Stela Bouddhistek drehevys yn China y'n 6ves kansblydhen.
Pran
Pran (12ves a vis-Hwevrer 1920 – 12ves a vis-Gortheren 2013) yw gwarier eyndek geryes da.
Lushaborg
Luksembourg (lushaborgek: Lëtzebuerg; almaynek: Luxemburg; frynkek: Luxembourg) yw dugeth anserghek byghan yn Howlsedhes Europa. Stat esel an Unyans Europek ha'n Kenedhlow Unys yw ev. Almayn, Pow Frynk, ha Pow Belg yw kentrevogyon an dugeth. Poblans an pow yw nebes 514,862 a dus (niver ogas ha trigoryon Kernow).
Pennsita Luksembourg yw sita gans an keth hanow, dhedhi boblans a 103,641 a dus yn 2013.
Yma teyr yeth soedhogel kewsys yn Luksembourg. Almaynek yw an chyf yeth a adhyskans ha'n nowodhow. Adhyskans ughella, an Senedh, ha'n lysow lagha a wra devnydh a Frynkek, dre vras. Ha'n yeth Luksembourgek yw an tavas kemmyn yn mysk kowetha hag y'n deylu.
Dur, arghansereth, ha kymygieth yw poesekka diwysyansow an pow sewen ma.
left|thumb|Sita Luksembourg
Rag an sosialydh geryes da, gwelewgh Rosa Luxemburg.
9ves kansbledhen
8ves kansblydhen | 9ves kansblydhen | 10ves kansblydhen
An 9ves kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1sa a vis Genver 801 hag ow tiwedh an 31ns a vis Kevardhu 900. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 800, h.y. an prys a-dhia 800 bys 899.
Hwarvedhyansow
right|thumb|250px|'An Kastell' orth Chichen Itza, Pow Maya, [[Meksiko.]]
San Antonio, Teksas
thumb|300 px|San Antonio thumb|250px| San Antonio  yw sita yn Teksas, Statys Unys. Yn 2010, poblans an sita o 1,373,668.
An sita a veu fondys yn 1718.
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas
10ves kansbledhen
9ves kansblydhen | 10ves kansblydhen | 11ves kansblydhen
Åland
An Ynysow Åland (Landskapet Åland yn Swedek, Ahvenanmaan maakunta yn Finnek) yw pow omrewl yn Pleg-mor Botni. Swedek yw an taves kewsys gans moyha tus ena.
Klass:Enesegi Klass:Pow Finn
Herman Van Rompuy
thumb|225px|Herman Van Rompuy yn 2008 Herman Van Rompuy (genys 31 mis Hedra 1947) yw kensa lewydh Konsel Europek a-dhia 1 mis Kevardhu 2009. Ev o penn-menyster Pow Belg ynter 30 mis Kevardhu 2008 ha 25 mis Du 2009.
Kevrennow yn-mes
Klass:Dinethyansow 1947 Klass:Belgyon Klass:Politegoryon a Europa‎ Klass:Unyans Europek
Quercus berberidifolia
Quercus berberidifolia, an Glastan Krann Kaliforni, yw ehen a wydhen po pryskynn bythlas po rannvythlas, yn genas Quercus, ow triga yn Kaliforni.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
10ves kansbledhen
Hwarvedhyansow
right|thumb|250px|Templys yn Bagan, Burma
Quercus berberidifolia
Klass:Quercus
Almayn
Almayn (Almaynek: Deutschland) yw repoblek kesunys yn Howlsedhes Europa. Yma dhodho amal gans Denmark y'n kledh, gans Pow Chek ha Poloni y'n howldrevel, an Swistir hag Awstri y'n deghow, ha Pow Frynk, Luksembourg, Pow Belg ha'n Iseldiryow y'n howlsedhes. Berlin yw an bennsita.
Aswonnys avel tavosow ranndiryel yw Danek, Sorbek, Romek ha Frisek. An Unyans Europek re aswonnis Is-Almaynek (Plattdeutsch) ynwedh.
10
7 - 8 - 9 - 10 - 11 - 12 - 13
Mernansow
Klass:10
Quercus arizonica
Quercus arizonica, an Glastan Gwynn Arisona, yw ehen a wydhen vythlas, yn genas Quercus, ow triga yn Statys Unys soth-west ha Meksiko north-west.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth. Pur gales yw Prenn an quercus arizonica; y tevnydhyr rag keunys.
Klass:Quercus
10
Mernansow
10er
Quercus depressipes
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Klass:Quercus
Evansville, Indiana
thumb|250px| Evansville yw sita ha se konteth Konteth Vanderburgh, Indiana, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 118,414.
Buckinghamshire
Buckinghamshire yw konteth yn Soth Est Pow Sows.
Quercus copeyensis
Quercus copeyensis, yw ehen a wydhen vythlas, yn genas Quercus, ow triga y'n Koswigow Menydhyow Talamanca yn Kosta Rika ha Panama.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Evansville, Indiana
An sita a veu fondys yn 1812.
Dubai
thumb|right|200px|Dubai
Klass:Arabi Klass:Citys ha trevow yn Asi‎
Quercus cornelius-mulleri
Quercus cornelius-mulleri, an Glastan Muller, yw ehen a wydhen po pryskynn bythlas, yn genas Quercus, ow triga yn Kaliforni soth ha Kaliforni Isel.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Quercus dilatata
Quercus dilatata, (in Hindi: Moru; English: Green oak, Holly oak) is a species of oak native to Western Himalaya. It ranges from Afghanistan, India (Jammu and Kashmir, Himachal Pradesh, Uttarakhand), Nepal and Pakistan from 2000 - 3000 m. Klass:Quercus
Quercus cornelius-mulleri
Klass:Quercus
Dick Cole
Richard "Dick" Cole, (genys 6 mis Ebrel 1968) yw politeger a Gernow. Esel a Gonsel Kernow yw, ha lewydh an parti politek Mebyon Kernow, rann re'n jeva a-dhia 1997. Trigys yw yn Fraddon.
Quercus deserticola
Quercus deserticola, yw ehen a wydhen vythlas, yn genas Quercus, ow triga yn Meksiko.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Klass:Quercus
Dick Cole
Kevrennow a-ves
Klass:Dinethyansow 1968 Klass:Kenedhlogoryon gernowek Klass:Politegoryon a Gernow
Northumberland
Northumberland yw konteth yn North Est Pow Sows.
Klass:Kontethow Pow Sows
4a kansblydhen
An 4ª kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1 a vis Genver 301 hag ow tiwedh an 31 a vis Kevardhu 400. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 300, h.y. an prys a-dhia 300 bys 399.
Hwarvedhyansow
right|thumb|200px|Kostentin Veur a Rom.
Shri Lanka
Shri Lanka yw gwlas ynysek yn Asi Soth.
Rebellysi y'n Gogledh a omladh a-dhia an blydhynyow 1970 rag anserghogeth Tamil Eelam.
Klass:Gwlasow yn Asi Klass:Enesow
Adheskans yn Kernow
Rann boesek a adhyskans yn Kernow yw an Pennskolyow Kesunys yn Kernow, gans aga kres yn Pennrynn. Yma lies Kernow ow kasa Kernow rag aga adhyskans, yn arbennik yn Pennskol Karesk, Kardydh, Loundres, Rysoghen, po pennskolyow erell.
Jeffri a Venow
skeusennik|Jeffri a Venow Jeffri a Venow (a-dro dhe 1100 bys 1154 OK) o skrifer yn yeth latin a Historia Regum Britanniae, Vita Merlini, hag oberow erell. Kembro a dhevedhyans Frynkek ha Bretonek o ev. Geoffroi o kloerek a dheuth ha bos epskop Lannelwy yn Kembra. Yma "Sita an Lyjyons" (Caerllion, yn Konteth Menow) ow kwari rann boesek y'n Historia.
Adheskans yn Kernow
Y fydhir may fydh brassa le dhe'n yeth kernewek yn adhyskans wosa dendil savla avel yeth ranndiryel.
Klass:Adhyskans Klass:Kernow
Neil Armstrong
thumb|Neil Armstrong
Neil Armstrong (5 mis Est 1930 — 25 mis Est 2012) o stervarner Amerikanek omdennys. Yn 1969 ev a dheuth ha bos an kensa den war an Loor.
Klass:Amerikanyon Klass:Dinethyansow 1930 Klass:Godhonydhyon Klass:Mernansow 2012 Klass:Steronieth Klass:Ynkleudhyansow yn mor
Quercus chapmanii
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Klass:Quercus
Historia Regum Britanniae
Historia Regum Britanniae yw istori hengovek a Ynys Vreten Veur skrifys yn 1133 gans Jeffri a Venow. Herwydh Jeffri, an lyver yw treylyans a lyver pur goth yn yeth vrythonek. Yma an Historia ow terivas dalleth tarosvannus an dus vrythonek y'n Troys, omladh Karasek erbynn an Romanyon, ha hwedhlow an Myghtern Arthur. Yma'n istori ow turya bys an Sowson dhe drygha Ynys Breten y'n 7ves kansblydhen. skeusennik|" Historia Regum Britanniae" Yn mysk lies rewler kyhwedhlys y'n istori, an moyha notyadow yw:-
Dres lies kansblydhen, nyns o disputys gwiryonedh an Historia, devedhys skon. Istori Jeffri yw garow ha digyfyans, mes yma hi ow tyghtya sel rag leun a lyenn sowsnek ha kembrek. Dallethvos an istori yw skrifennow Nennius ha Gildas warbarth gans brutyow kembrek ha mammskrif gellys. Yma istorioryon arnowydh ow krysi, dre vras, bos Historia fugieth kemmyskys gans nebes elvennow a wirder. Yn The Age of Arthur, y skrif John Morris unnweyth hy bos mynnys avel ges.
Konteth Maricopa, Arisona
Konteth Maricopa (yn Maricopa County) yw konteth yn Arisona, Statys Unys Amerika.
Klass:Arisona Klass:Kontethow a'n Statys Unys
El Paso, Teksas
thumb|300 px|El Paso thumb|250px| El Paso yw sita ha se konteth Konteth El Paso, Teksas, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 678,815.
An sita a veu fondys yn 1659.
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas Klass:Seow konteth an Statys Unys
Philip K. Dick
skeusennik|Philip K. Dick
Fort Worth, Teksas
thumb|300 px|Fort Worth thumb|250px| Fort Worth yw sita ha se konteth Konteth Tarrant, Teksas, Statys Unys. Yn 2009, poblans an sita o 727,575.
Philip K. Dick
Philip Kindred Dick (16 Mis-Kevardhu 1928 - 2 Mis-Meurth 1982) o awtour amerikanek meurgerys rag y skrifansow fugieth skiensel. Ev a skrifa 44 romans ha 121 hwedhel berr hag a veu dyllys yn lyvrow-termyn fugieth skiensel.
Wosa mernans Dick, y feu gwrys lies fylm aswiwys a'y hwedhlow:
Fort Worth, Teksas
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas Klass:Seow konteth an Statys Unys
Philip K. Dick
Klass:Dinethyansow 1928 Klass:Filosofers Klass:Mernansow 1982 Klass:Skriforyon fugieth amerikanek Klass:Ynkleudhyansow yn Kolorado
5es kansblydhen
4a kansblydhen | 5es kansblydhen | 6ves kansblydhen
An 5es kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1sa a vis Genver 401 hag ow tiwedh an 31ns a vis Kevardhu 500. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 400, h.y. an prys a-dhia 400 bys 499.
Hwarvedhyansow
right|thumb|200px|Metyans ynter Attila ha [[pab Lew I, lymnys gans Raffaello Sanzio.]]
Plans
Plansow yw pythow byw ow kul rann a'n wlaskor vywoniethek Plantae. Yn hengovek, y frederys bos Fungi ha Protista rann a'n gethsam gwlaskor. Plansow a wayn aga nerth der fotosynthesis, ha'ga delyow glas owth segi yn golow an Howl. Yma unn bagas bras a blansow owth ombalshe der has.
right|thumb|250px|Plansow ow pleujyowa ogas ha Jynn [[Lannanta.]] Losonieth yw an astudyans akademik a blansow. skeusennik|400px|right|Gwedhen fylogenynnek ow tiskwedhes an perthynyans ynter an Archaea hag arlottethow erel bewnans. Eukaryotes yw liwys rudh, archaea gwyrdh ha bakteria glas. Dhyworth Ciccarelli et al. (2006) Klasyans a asrannow (phyla) losoniethel:
Derow (ha gwydh a bub sort) yw ensamplow a blansow. Lies sort plansow yw dhe les a dus drefenn aga devnydh avel boes: notyon rag ensampel gwaneth, ris, heydh, kergh, sugal, sorgum; avalwydh, gwinbrennyer, olowbrennyer, patatys, gwinwel sugra, sevi, ha koll. Hwath pella, yma rowedh erbysiek dhe lies plans na dhyber tus dell vydh usys: koton, liwles, tobakko, lin, kewargh, h.e.
Corpus Christi, Teksas
thumb|300 px|Corpus Christi thumb|250px| Corpus Christi yw sita yn Teksas, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 317,863.
Plans
Album
Klass:Ekologieth
Arlington, Teksas
thumb|300 px|Arlington thumb|250px| Arlington yw sita yn Konteth Tarrant, Teksas, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 394,266.
Corpus Christi, Teksas
An sita a veu fondys yn 1839.
Confucius
thumb|upright|right|Confucius Confucius (Chinek: 孔子; pinyin: Kǒng zǐ) (551 BC – 479 BC) o prederyor Chinek ha filosofer kowethasek, neb a dhyskasow ha filosofi re janjys yn town tybyansow ha bewnans Chinek, Koreek, Japanek ha Vietnamek.
Arlington, Teksas
An sita a veu fondys yn 1876.
Corpus Christi, Teksas
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas
Arlington, Teksas
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas
Des Moines, Iowa
Des Moines yw an vrassa cita ha penncita Iowa, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 214,133.
Martinik
Martinik (Frynkek: Martinique) yw bagas ynysek y'n Mor Karib neb yw rannvro ha département a Bow Frynk. Martinik a furv rann a'n Unyans Europek.
Klass:Enesow Klass:Frynk tramor Klass:Gwlasow yn Amerika Gledh
Des Moines, Iowa
Gwiasva
Klass:Citys yn Iowa Klass:Penncitys y'n Statys Unys Klass:Seow konteth an Statys Unys
South Bend, Indiana
thumb|300 px|Gwel South Bend thumb|250px| South Bend yw sita yn Konteth St. Joseph, Indiana, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 103,453.
Gwiasva
Klass:Citys yn Indiana
Marco Polo
thumb|Marco Polo
Klass:Dinethyansow 1254 Klass:Italians Klass:Mernansow 1324 Klass:Bywskrif
Plano, Teksas
thumb|300 px|Plano thumb|250px| Plano yw sita yn Teksas, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 285,494.
An sita a veu fondys yn 1845.
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas
Oceania
thumb|right|250px|Desedhans a Oceania Oceania yw brastir. Yma Ostrali, Mordir Nowyth ha meur a enesow hebask ena.
Jibraltar
Jibraltar yw tiredh ynter Spayn yn Europa. Pow omrewlys Predennek yw.
Klass:Gwlasow yn Europa
Fort-de-France
thumb|right|250px|Cathédrale Saint-Louis Fort-de-France yw penncita Martinik.
Klass:Citys ha trevow yn Amerika Klass:Frynk tramor
3sa kansblydhen
2sa kansblydhen | 3sa kansblydhen | 4a kansblydhen
An 3sa kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1 a vis Genver 201 hag ow tiwedh an 31 a vis Kevardhu 300. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 200, h.y. an prys a-dhia 200 bys 299.
Hwarvedhyansow
250px|right|thumb|Eglos [[Maria Wynn yn Aksoum. Drehevys wostalleth y'n 3 kansblydhen, mes distruys ha dastrehevys y'n 11 ha 17 kansblydhynyow. ]]
Cumbria
Cumbria yw konteth yn North West Pow Sows.
Bro Dhol
Bro Dhol (Bretonek: Bro-Zol, Frenkek: Pays de Dol po Pays dolois) yw an byhatna a'n naw bro po epscobeth hengovek Breten Vian. Ma 43 kemmynieth (kumun po commune) i'n bro owth hedha a-dreus 637 km².
Harald V
thumb|Harald V in 2003. Harald V, genys yn 1937, yw mytern Norgagh a-dhia vernans y das Olav V yn 1991. Ev o an kensa prens genys yn Norgagh a-dhia 1370. Ev a wrug fia warbarth gans an teylu rial ha trega i'n Statys Unys in termyn Second Bresel an Norveis. An teylu rial a wrug dewhelas dha Norgagh in 1945. Harald a wrug studhya ystory, economiath ha gwlasegath orth Unyversita Rysohan. Yn 1968 y whrug ev demmedhy gans benen gebmyn, Sonja Haraldsen; yma dhodhans lebmyn dew flogh, an prenses Märtha Louise ha'n prens Haakon. An mytern yw marner sewen; ev a wrug kesstryva i'n Gwariow Olympak.
Bro Dhol
Samzun a fondyas an epscobeth i'n 6 cansvledhen. Sedh arhepscop a-ugh Breten Vian oll era Dol a-dhia an 9 cansvledhen (a-dro dhe 848) bys 1195. Epscobeth sempel o va bys 1801. Lebmyn ma tireth Bro Dhol ow qwil radn a epscobeth Roazon ha département Il ha Gwilen, saw radn vian in Alsyow Arvor. An poblans in termyn nyveryans 1999 o 47 434 a dus. Gallowek yw tavas hengovek an bro ma.
Harald V
Klass:Dinethyansow 1937 Klass:Myghternedh yn Europa Klass:Norgagh
Konteth Durham
Konteth Durham yw konteth yn North Est Pow Sows.
Quercus dumosa
Quercus dumosa, an Glastan Krann Arvorek, yw ehen a bryskynn bythlas, yn genas Quercus, ow triga yn Kaliforni soth.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Klass:Quercus
Cheshire
Konteth Kar yw konteth yn North West Pow Sows.
Lancashire
Konteth Karhirbre yw konteth yn North West Pow Sows.
Klass:Kontethow Pow Sows
Garland, Teksas
thumb|300 px|Garland thumb|250px| Garland yw sita yn Teksas, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 246,018.
An sita a veu fondys yn 1891.
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas
Rannvro Soth West
Rannvro Soth West yw onan a rannvroyow Pow Sows, mes yma ev ow synsi ynno Kernow, Syllan, ha (rag dewisyansow UE) Gibraltar ynwedh. Yth yw an rannvro hevel dhe gyns tiredh Rywvaneth Wessex (mes Hampshire yw a-ves an rannvro ma).
Yma Soedhvaow an Governans Soth West yn Bristol hag Aberplymm.
Studh Kernow a-ji dhe'n Soth West a dhisples an Gernowyon, dre vras. Yma Omguntellyans Selreth rag Kernow, Mebyon Kernow, Unnveredh Kernow, ha lies esel an Parti LivWer ow tervynn digresennans Kernow a-mes an Soth West. Aga fetyshyon rag Senedh Kernow re waynyas moy ages 50 000 hanow skrifys.
Ayrborth Tewynblustri
thumb|Drehevyans an penn hyns Ayrborth Tewynblustri po Ayrborth Tewynblustri Kernow (IATA: NQY, ICAO: EGHQ) yw an ayrborth kenwerthel chif rag Kernow. Yma yn Lanherne, 4.6 mildir (7.4 km) north-est a Dewynblustri war arvor north Kernow.
Tewynblustri Klass:Kernow
Merseyside
Merseyside yw konteth yn North West Pow Sows.
Mebyon Kernow
thumb|Logo Mebyon Kernow Mebyon Kernow (MK) yw parti politek ranndiryel yn Kernow. Y'n dewisyans dhe Westminster yn 2001, y kavsons 3 199 raglev, po 1.3% a'n sommenn. MK re gollas aga konseler Kernow unnik y'n dewisyans na. Lywydh an parti a-lemmyn yw Konseler Ranndir Dick Cole. Yma gans an parti nebes kevrennow gans Plaid Cymru yn Kembra hag an Parti Kenedhlek Albanek y'n Alban.
Merseyside
Klass:Kontethow Pow Sows
Mebyon Kernow
Yn dewisyans 2005, MK a dhewisas avel aga ombrofyoron:- Yn Porthia, nyns esa ombrofyer awos kesunynas MK ha'n Parti Gwyrdh. Y kwaynyas MK 1.7% a'n raglevow y'n peswar esedh a jallenjsons i; an kesunyans MK/Gwyrdh warbarth a waynyas 2.0% a'n raglevow dres Kernow.
2sa kansblydhen
1sa kansblydhen | 2sa kansblydhen | 3sa kansblydhen
Mebyon Kernow
Gwiasva
Klass:Gwlasegeth Kernow Klass:Parti politek y'n Ruwvaneth Unys
2sa kansblydhen
An 2ª kansblydhen o spys a amser ow talleth an 1ª a vis Genver 101 hag ow tiwedh an 31 a vis-Kevardhu 200. Yma lies tus owth usya an lavar ma gans an keth styryans ha'n blydhynyow 100, h.y. an prys a-dhia 100 bys 199.
Langstone
Langstone yw tre yn Casnewydd, Kembra; (ST38NE39). Yma hi 14.2 mildir (22.8 km) dhiworth Kardydh ha 119.7 m (192.7 km) dhiworth Loundres. 3202 o braster an poblans yn 2011, ha 356 (11.1%) a wodhya kewsel Kembrek.
Pednventydnyow
Klass:Trevow yn Casnewydd
Quercus engelmannii
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Klass:Quercus
Fylip, Dug Dinedin
Mae Philip Mountbatten, ganwyd 10 Mehefin, 1921 yng Ngwlad Groeg, a bu farw Ebrill 9, 2021 yn y Deyrnas Unedig, yn ŵr i Elizabeth II, Brenhines y Deyrnas Unedig ac i deyrnasoedd eraill Cymanwlad y Cenhedloedd. Klass:Dinethyansow 1921 Klass:Grekys Klass:Kerghynedhoryon Klass:Mernansow 2021 Klass:Skriforyon
Konteth Autauga, Alabama
Konteth Autauga yw konteth yn Stat Alabama yn Statys Unis Amerika. Poblans an Konteth yn niverans 2008 o 50,364 a dus.
Bern
Bern yw penncita Swistir.
Konteth Autauga, Alabama
Klass:Kontethow Alabama
Quercus durata
Quercus durata, an Glastan Ledher, yw ehen a wydhen vythlas, yn genas Quercus, ow triga yn Kaliforni.
Kathik yw aga bleujyow ha Mes yw aga froeth.
Klass:Plansow afinus Klass:Quercus
Ray Edwards
Bewskrif
Ev o dyskador tavosow (Frynkek ha Spaynek) kyns omdenna a-varr yn 1980; ena y tallathas ev studhya Kernewek. Ev a sewenis yn ughella gradh aposyansow Kesva an Taves Kernewek yn 1982, ha berdhys veu avel esel a'n Orsedh y'n keth vledhen. Geryes gwell yw Edwards awos dyllo Kernewek Dre Lyther bys 2001. Kernewek Dre Lyther a res an chons dhe dhyski Kernewek dhe dus trigys dhe ves a Gernow. Moy es 300 studhyor a'n gwrug. Yntredha yma niver da a dus re warias aga rann ynsi a avonsya an yeth alenna rag. Ray a brovias pup-prys skoodhyans diwysyk dh'y studhyoryon gans notennow pals ha lyther-nowodhow An Kesrifer.
Edwards re bennskrifas hwelow bardhonieth hengovek (Passyon agan Arleth yn 1982 ha Keynskrif an Chartour yn 1994), ha re skrifas niver a hwedhlow y honan: "An Asyn", "Dew Hwedhel Istorek", "An Teyr Myghternes". Ev a waynyas pewas An Gwrys Kernewek yn 1984 rag an hwedhel An Asyn. Yn 1986, Edwards a dyllas treylyansow nebes lyvrow an Bibel, ha treylyans a Alys y'n Vro a Varthusyon gans Lewis Carroll yn 1998. Symon Harner re-n sywyas avel Ordener Kernewek Dre Lyther. Skoodhyer o a Gernewek Kemmyn.
Ray a wodhevis kanker dres nebes bledhynnyow mes y pesyas owth oberi rag Kernewek a-hys an termyn na. Soweth, kres mis Hwevrer 2008, y teuth ha bos gweth ha'n kanker ow lesa dres y gorf may feu res dhodho mos y'n klavji. Ev a verwis ena, 2a Ebrel 2008, 83 bloodh y oos.
Charon
skeusennik|Charon dhyworth New Horizons 14 mis-Gortheren 2015
Ray Edwards
Kampoellans
Klass:Dinethyansow 1924 Klass:Mernansow 2008 Klass:Skriforyon yn Kernowek Klass:Sowson
Essex
Essex yw konteth yn Pow Sows.
Charon
Charon yw loer vras an planet korr Plouton. Diskudhys veu Charon gans an steroniether James Christy dhe'n 22ENS undefined a vis Metheven 1978. Diw loer arall veu diskudhys a-dro dhe Blouton yn 2005; Nix ha Hydra yw aga henwyn.
Klass:Steronieth
Konteth Baldwin, Alabama
Konteth Baldwin yw konteth yn Stat Alabama yn Statys Unis Amerika. Poblans an konteth yn niverans 2000 o 140,415 a dus.
Klass:Kontethow Alabama
Marilyn Monroe
thumb|180px|right|Marilyn Monroe yn desedhva an fylm The Seven Year Itch (1954)
Cedar Rapids, Iowa
thumb|300 px| thumb|300 px| Cedar Rapids yw sita yn Konteth Linn, Iowa, Statys Unys. Yn 2010, poblans an sita o 126,326.
An sita a veu fondys yn 1849.
Gwiasva
Klass:Citys yn Iowa
Kernûak Nouedzha
Kernuack Nowedga, po Curnoack Nowedga, ew idden version screefez wor an tavaz Kernuack. Ma an letherednanz ma a profya gweel defneth a dhewetha manner an tavaz bew, hebm ew en 17ves ha 18ves cansblethenio. Richard Gendall ew kenja ledyer a'n scoal letherednans ma. Teer ha Tavaz ew an bagaz chief a promovya Curnoack Nowedga. Ma Cussel an Tavas Kernuack a rewlya savon an radden-tavaz.
Ma an try letherednanz orol usya gerrio ha whathe leverianjo a Gernuack Dewethaz (en arbednick 'UCR-West'), bez pidnfenten a letherednanz Kernuack Nowedga ew screffanjo an teylu Boson ha'ga huthmans (Tonkin, Gwavas, h.e.).
Alsass
Ranvro Alsass (Frenkek: Région Alsace, Almaynek: Region Elsass) yw onen a whegh ranvro war'n ugens in Pow Frynk.
Phoenix
Phoenix (leverys /ˈfiːnɪks/) yw an brassa sita ha'n bennsita yn Arisona, Statys Unys.
Gwiasva
Klass:Citys yn Arisona Klass:Penncitys y'n Statys Unys Klass:Seow konteth an Statys Unys
La Habana
Klass:Kuba Klass:Citys ha trevow yn Amerika
Suffolk
Suffolk yw konteth yn Pow Sows. Norfolk yw dhe du kledh Suffolk, Konteth Kargront yw dhe du west ha Essex yw dhe du soth; an Mor Kledh yw dhe du est.
Norfolk
Norfolk yw konteth yn Pow Sows.
Klass:Kontethow Pow Sows
Keverangow Kernow
right|400px|thumb|Mappa a geverangow Kernow Yth esa keverangow yn Kernow a-dhia termyn Wella an Trygher, a lyha, bys 1867. Mes niver hag oryon an keverangow ma re janjyas nebes.
Wostalleth, yth esa hwegh keverang yn tir meur Kernow, ha keverang hy honan yn Syllan. Yth esa diw geverang yn Kernow est, diw yn Kernow kres, ha diw yn Kernow west:
Yth esa ranndiryow (districts) yn Kernow kyns dallethans awtorita unnik Kernow yn 2009.
Quercus faginea
right|thumb|250px|Del Quercus faginea Quercus faginea, an Glastan Portyngal, yw ehen a wydhen golldhel po rannvythlas, yn genas Quercus, ow triga yn Europa soth-west.
Klass:Plansow afinus Klass:Quercus
Davenport, Iowa
thumb|300 px|Davenport thumb|300 px| Davenport yw sita yn Konteth Scott, Iowa, Statys Unys. Yn 2010, poblans an sita o 99,685.
An sita a veu fondys yn 1836.
Gwiasva
Klass:Citys yn Iowa
Palanga
thumb|300 px|Palanga thumb|250 px|
Palanga yw sita yn Lithouani. Yn 2017, poblans an sita o 15.474.
Louvre
An Louvre (Frynkek: Musée du Louvre) yw gwithi yn Paris, Pow Frynk. An gwithi ygerys yn 1793 hag a-ugh 9.5 milvil dhen a vysytas yn 2019. An Louvre yw an dre a lies lymnans gerys-da, ow komprehendya an Mona Lisa.
Palanga
An sita a veu fondys yn 1791.
Louvre
Klass:Gwithtiow Klass:Pow Frynk
Palanga
Gwiasva
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Lithouani
Aberfal ha Cambron
right|thumb|175px|Aberfal ha Cambron a-jy dhe Gernow. Aberfal ha Cambron (Falmouth and Camborne) a veu onen a bemp dyberthas gwlasek in Kernow rag Seneth an Ruwvaneth Unys bys in 2010. Th'era an sedh ow synsy eta an radn a Gernow gans an vrassa nyver a drigoryon trevow, rag ensompel Cambron-Rysrudh, Aberfal-Penryn, hag erell. Th'era leun a dus balyow i'n tyller ma kens dywedh whelyow sten yn Kernow, hag ytho th'era lies scodhyer Lavur. Bytegens, an partiow LivWer ha Tory era crev y'n kyrhyn ynwedh.
In dewysyans 2005, Aberfal ha Cambron era sedh dhe les a-dreus Breten Veur awos gwander politek Atherton ha ger drog erbydn Lavur woja Bresel Irak. Th'era Julia Goldsworthy (LivWer) hag Ashley Crossley (Gwythador) ow kesstryvya i'n sedh, warbarth gans ombrofyoryon Livrel, UKIP, Mebyon Kernow, Veritas hag anserhek. Th'era disputyans erbydn Ashley Crossley a-jy dhe Barty Gwythadorek awos y vos kethreythek. Julia Goldsworthy a waynyas an sedh gans 16,747 raglev erbydn 14 861 rag Atherton, 12 644 rag Crossley, ha 3 673 rag an ombrofyoryon erel oll.
Desedhek Oryon a-barth Pow Sows re rug ervyra pastel-vro Cambron ha Resrudh dhe gemeres le Aberfal ha Cambron dre vrâs i'n dewysyans in 2010. Aberfal a junyas udn sedh nowyth, Trùrù hag Aberfal.
Klass:Pastellow vro y'n Ruwvaneth Unys Klass:Gwlasegeth Kernow
Sioux City, Iowa
thumb|300 px|Sioux City thumb|300 px| Sioux City yw sita yn Iowa, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 85,797.
An sita a veu fondys yn 1854.
Gwiasva
Klass:Citys yn Iowa
Derbyshire
Derbyshire yw konteth yn Pow Sows.
Delow an Frankedh
thumb|right|Delow an Frankedh yn [[Evrek Nowydh]] Delow an Frankedh ("Liberty Enlightening the World" po "Lady Liberty") yw delow yn Evrek Nowydh, Statys Unys. Yma'n delow war Liberty Island, yn Porth Evrek Nowyth. Pobel Pow Frynk a ros an delow dhe'n Statys Unys yn 1886.
Klass:Delowyow Klass:Ertachva an Bys UNESCO Klass:Gwithtiow Klass:Kovskrif Kenedhlek a Leow Istorek Klass:Stat Evrek Nowydh
Kilimanjaro
thumb|200px|Kilimanjaro skeusennik|Menydh Kalimanajro Kilimanjaro (Swahili: Kilima Njaro) yw menydh yn Tanzania. An ughella menydh yn Afrika yw ev (5,891 meter). Milyow a dus a wra krambla Kilimanjaro pub bledhen. Pur bosek yw rag tornaseth Tanzania.
Aberteifi
200px|right|thumb|Aberteifi
Tre yn Keredigyon, Kembra, Breten Veur yw Aberteifi (Cardigan). Poblans an tre yn 2001 o 4,203 a drigoryon.
Aquarius (ranneves)
Aquarius yw ranneves aswonnys avel onan a'n 88 aswonnys gans an Unyans Steroniethek Keswlasek (IAU).
Aquarius yw onan a'n 12 ranneves hengovek y'n stergylgh, hag onan a'n 48 ranneves derowel Ptolemy.
Järvenpää
thumb|350 px|Järvenpää – Träskända thumb|220 px| Järvenpää (Swedek: Träskända) yw sita yn Pow Finn. Yn 2010, poblans an sita o 38,747.
Quercus furuhjelmi
Klass:Quercus
Aquarius (ranneves)
Hanow Aquarius yw Latinek rag Deger Dowr. Yma Aquarius yn steronieth Babylonek hag a bortraya duw Babylonek Ea.
Kynth yw Aquarius ranneves bras (10ves a'n 88 yn arebenedh), nyns eus meur a ster ughel aga splannder ynni. Sterenn an moyha splannder heveladow yw Beta Aquarii gans braster +2.9.
Järvenpää
An sita a veu fondys yn 1967.
Austin, Teksas
thumb|300 px|Austin thumb|250px| Austin yw pennsita Teksas, Statys Unys. Yn 2020, poblans an sita o 961,855.
Järvenpää
Gwiasva
Järvenpää
Austin, Teksas
An sita a veu fondys yn 1835.
Tornyaseth yn Kernow
Tornyaseth yw jynn posek in erbys Kernow arnoweth. Yma milyow a havysy ow codryga Kernow, hag yn arbednek hy morrebow, rag omlowenhe i'n tobma hin in Breten Veur oll. Serhek war dornyaseth yw leun a drevow in Kernow, r.e. Lanwedhenek, Logh, Tewyn Plestra, Falmeth, hag erel.
Austin, Teksas
Gwiasva
Klass:Citys yn Teksas Klass:Penncitys y'n Statys Unys Klass:Seow konteth an Statys Unys
Tornyaseth yn Kernow
War-lergh Bord Tornyaseth Kernow, 4.6 milvil dornyas a wrug ostya in Kernow in 2006. An tornyas men a wrug spendya 5.5 nos i'n Dugeth ha pea £46 pùb nos. Yma aga ostyans ow provia whel rag 38,000 a dus. Yma moy ages cans mil dornyas ow qweles an Enesek Syllan pùb bledhen, kynth eus scantlowr dyw vil treger i'n enesow.
Yma lies tornyas ow medna prena treven in Kernow rag gallos dewheles pùb bledhen dhe'n keth teller. Yma'n desir rag treven Kernow ow cressya prisyow treven rag pùbhuny. Yma nebes Kernowyon ow crejy na dal kevrohow havysy oy dhe'n gemmynieth leel, hag y ow tesa wàr an treth, gasa atal ena, ha dewheles dhe Bow Sows. Herwyth an breusow ma, tornysy a via danjer dhe wonisogeth Kernow.
Erbydn henna (yn-medh dadhelwer tornyaseth yn Kernow), yma tornysy ow ry bêwder erbysek dhe'n Dugeth wosa degeans dewysyansow sten ha kober; gwell yw dhe Gernow kemeres prow dhyworta, ages gortos avell kyns lownyow balyow yn Rosow Kembra po Conteth Evrek, rag ensompel. Ha gonysogeth Kernow hy honen yw dhe les a nyver veur a dornysy.
In 2006, UNESCO a wrug aswon tiryow whel balyow in Kernow ha Densher west avell deller eretons an bës.
Visby
thumb|300 px|Visby thumb|250 px| Visby yw sita yn Swedherwyk. Yn 2005, poblans an sita o 22,236.
An sita a veu fondys yn 1645.
Gwiasva
www.gotland.info
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Ertachva an Bys UNESCO Klass:Sweden
Kajaani
thumb|350 px|Kajaani – Kajana thumb|220 px| Kajaani (Swedek: Kajana) yw sita yn Pow Finn. Yn 2010, poblans an sita o 38,240.
An sita a veu fondys yn 1651.
Gwiasva
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Pow Finn
Truru hag Austol
Trùrù hag Austol a veu pastel-vro in dewysyansow dhe Senedh an Ruwvaneth Unys bys in 2010, desedhys in Kernow gres. Creatyes y feu in 1950, ha gensy i'n eur na an hanow sempel a Drùrù. In 1997, hanow an bastel-vro a veu chanjyes dhe Trùrù hag Austol gras dhe vraster an second tre.
David Penhaligon, gwlaseger Livrel geryes da, esa Esel an Senedh a-barth Trùrù a-dhia 1974 bys termyn y vernans in droglamm carr in 1987. Matthew Taylor a gemeras y le, hag yma ev whath i'n soodh wosa dewysyans 2005.
Desedhek Oryon a-barth Pow Sows res ervyras y fÿdh Trùrù hag Austol dyberthys in dew bastel-vro nowyth in termyn an dewysyans in 2010: Trùrù ha Falmeth, hag Austol ha Tewyn Pleustry. Indelma Trùrù ha Falmeth a via por haval dhe randir Carrek, hag Austol ha Tewyn Pleustry dhe randir Rostormel, mar pe an randiryow na whath.
Klass:Pastellow vro y'n Ruwvaneth Unys Klass:Kernow
Konteth Rysoghen
Konteth Rysoghen (Oxfordshire) yw konteth yn Soth Est Pow Sows.
Klass:Kontethow Pow Sows
Falun
An sita a veu fondys yn 1641.
Gwiasva
www.falun.se
Klass:Sweden
Amsterdam
Amsterdam yw penncita Iseldiryow.
Karvyrdhin
300px|right|thumb|Karvyrdhin
Tre yn Konteth Karvyrdhin, Kembra, Breten Veur yw Karvyrdhin (Kembrek: Caerfyrddin, Sowsnek: Carmarthen). Poblans an tre yn 2001 o 14,648 a drigoryon. An cita romanek, henwys Moridunum, a veu selyes omma.
Kevrennow yn-mes
Konsel Konteth Karvyrdhin
Klass:Trevow yn Kembra
Puerto Rico
Puerto Rico yw ynysek y'n Mor Karib. An hanow Spaynek a styr "port rych". Boricua yw hanow kemmyn arall an deythyogyon.
Irving, Teksas
An sita a veu fondys yn 1914.
Rutland
Rutland yw konteth yn Pow Sows.
Klass:Kontethow Pow Sows
Nijeri
Repoblek Kesunys Nijeri yw gwlas yn Afrika West ha gwlas an moyha poblys yn Afrika oll. A-dhia 1999, Nijeri yw gwerinieth arta, wosa hwetek blydhen a wovernans gans an lu. Desedhans a hanow an pow yw Dowr Nijer, an avon eth a-dreus leun a'y diredh. A-dro dhe Nijeri yma Benin y'n west, Pow Nijer y'n north, Chad ha Kameroun y'n est, ha Baya Gyni y'n soth. Chyf sitys an wlas yw Lagos (an bennsita gyns), Abuja (an bennsita a-lemmyn), Ibadan, Kano, Port Harcourt, Jos, hag erell.
Nottinghamshire
Nottinghamshire yw konteth yn Pow Sows.
Klass:Kontethow Pow Sows
Samoa Amerikan
Samoa Amerikan (yn Samoanek, Amerika Samoa; yn American Samoa) yw ynysek y'n Keynvor Hebask.
Klass:Ostralasi Klass:Powyow enysek an SUA
Aberystwyth
300px|right|thumb|Aberystwyth
Tre yn Keredigyon, Kembra, Breten Veur yw Aberystwyth. Poblans an tre yw. Yma Pennskol Aberystwyth y'n sita ma.
Washington Monument
Klass:Kovskrif Kenedhlek a Leow Istorek Klass:Ranndir Kolombi Klass:Touryow
Aberystwyth
Kevrennow yn-mes
Pennskol Aberystwyth
Klass:Trevow yn Kembra
Breten Vian
Ystory
Lies ragadasow a'n Vretonyon a asas Breten Veur woja an Romanyon dhe omdenna in 410 OK. I'n 9 kansblydhen, Nevenoioù (Frynkek: Nominoë) rug kesunya Breten Vian oll in ruwvaneth eudnyk. Ancredoryon mor a wannhas an ruwvaneth ma in dalleth an 10 cansvledhen. An ruwvaneth rug kelly Naoned ha'n Liger isel in 909, pan veu Foulque d'Anjou Yurl Naoned. Breten Vian a veu dugeth sempel in-dann Alan an Lowarn (Alain Barbetorte), neb a rainyas a-dhia 936 bys in 952.
left|thumb|Castell an dhugys, Naoned. Lies Bretonyon a omjunyas dhe dregh an Normanyon a Vreten Veur in 1066. Anjou ha'n Normanyon, ha woja hedna an Sowson ha Pow Frynk, o in strif dres termyn hir orth maistry war Vreten Vian. In 1203, Conteth Naoned a veu restoryes dhe Vreten Vian; Naoned a venja servya avell benncita an dhugeth dres termyn hir. Gallowek ha Frynkek a veu an chyf tavosow i'n dhugeth. Bresel an Eretons Bretonek yntra 1341 ha 1364 a enebas keffrysysy Pow Sows erbydn keffrysysy curun Pow Frynk. Les-serhek era an dhugys i'n termyn na.
Théodore de La Villemarqué rug cuntelles ha dyllo canow Breten Vian Awartha, Barzaz Breiz, in 1839. An lever ma a veu geryes da in Frynk. Gweres dasserhy lien Bretonek ha studhyansow Keltek rugava.
Relejyon
Seyth den sans rug selya Cristoneth in Breten Vian: Pawl (Paol/Pol Aurélien) orth Saint-Pol-de-Léon, Tudwal (Tugdual) orth Treger, Briek orth Sen-Briek, Malo orth Sen-Malo, Samzun (Samson) orth Dol, Padern (Paterne) orth Venetens, ha Kowrentyn (Kaourintin/Corentin) orth Kemper.
An broassa radn a Vretonyon rug gortos i’n Eglos Catholyk in termyn an Dasfurvyans ha’y woja.
Stradneth (tre)
Stradneth yw tre varghas yn Kernow Kledh, Breten Veur. Hi o kres plyw hy honan, hag a ros hy hanow dhe geverang Stradneth. Yma Stradneth 2 km mes a Borth Bud, hag y fenystrys Stradneth hedhyw warbarth gans Bud yn Konsel Tre Bud-Stradneth.
Breten Vian
Tavosow
left|thumb|In Breten Vian Awoles (loos), ma tus ow cowsel Gallowek yn hengovek; in Breten Vian Awartha (lywyow erell), mownjei ow cowsel Bretonek. A-dhia an Osow Cres, yma dyfrans kler yntra Breten Vian Awartha (i’n Gorlewen: Breizh-Izel po Goueled-Breizh; Basse-Bretagne) ha Breten Vian Awoles (i’n Est: Breizh-Uhel po Gorre-Breizh; Haute-Bretagne po Pays Gallo). Ma’n broassa nyver a Vretonegoryon in Breten Vian Awartha, le may ma trevow Kemper, Brest, An Oryens, ha Venetens. In Breten Vian Awoles, in fordh arall, th’era an deythyogyon ow cowsel Gallowek, hag ena yma dyw cita veur (Naoned ha Roazon) warbarth gans lies tre arall (rag ensompel, Sen Malo, Sen Naser, Pontivy ha Sen Briek). Ma an ‘or’ wonisogethel ow ystydna dhort Sen Briek tu ha tre Venetens.
An ’eth Vretonek re rug gwannhe a-dhia 1945. I’n dedh ma, ma broassa rann an bobel in Breten Vian Awartha hag Awoles ow klappya Frynkek avell genja tavas anjei. Ma whath 257 000 a gowsoryon Bretonek ha 28 300 a gowsoryon Gallowek in Ranvro Breten Vian.
Doronieth
Kostys por hir eus dhe Vreten Vian; ma an mor ow medalhe hin an pow. Yma leun a law ha oll sortow les.
Parthow an pow hengovek hag arnoweth
In termyn an Domwhelans Frenkek, Breten Vian a veu diberthys in pemp département:
Azerek
skeusennik
Kalmar
thumb|300 px|Kalmar thumb|250 px| Kalmar yw sita yn Swedherwyk. Yn 2005, poblans an sita o 35,170.
Azerek
Azerek ew tavas Azerbayjan.
Kalmar
An sita a veu fondys yn 1100.
Gwiasva
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Sweden
Växjö
thumb|300 px|Växjö thumb|250 px| Växjö yw sita yn Swedherwyk. Yn 2005, poblans an sita o 65,000.
An sita a veu fondys yn 1342.
Gwiasva
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Sweden
Ynysow Mariana Kledh
Ynysow Mariana Kledh (FSS: Enesow Mariana Kledh; Northern Mariana Islands) yw commonwealth ynysek y'n Keynvor Hebask.
Klass:Ostralasi Klass:Powyow enysek an SUA
Laredo, Teksas
thumb|300 px|Laredo thumb|250px| Laredo yw sita yn Konteth Webb, Teksas, Statys Unys. Poblans an sita yn niveryans 2020 o 255,205.
An sita a veu fondys yn 1755.
Rokiškis
thumb|300 px|Rokiškis thumb|250 px|
Rokiškis yw sita yn Lithouani. Yn 2008, poblans an sita o 17,600.
An sita a veu fondys yn 1791.
Gwiasva
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Lithouani
Rheinland-Pfalz
thumb|150px|Rheinland-Pfalz yn Almayn Rheinland-Pfalz yw stat yn Almayn. Poblans an stat yn niverans 2007 o 4,049,000 a dus. Mainz yw an bennsita.
Klass:Almayn Klass:Statys
Llandrindod
300px|right|thumb|Llandrindod
Gwlas an Hav
thumb|right|Kylgh meyn yn Gwlas an Hav. Gwlas an Hav yw konteth yn Soth West Pow Sows, gans poblans a 869,835 a drigoryon. Gwlas an Hav yw desedhys war arvor deghow Mor Havren, north a Dhewnans. Y tiberthys Gwlas an Hav yn unn gonteth menystrans ha diw awtorita unnik, Gwlas an Hav Gogledh ha Karvath ha Gwlas an Hav North-Est. Taunton yw pennsita an gonteth; yn mysk trevow erell yma Karvath, Wells, Frome ha Yeovil.
Llandrindod
Tre yn Powys, Kembra, Breten Veur yw Llandrindod (Sowsnek: Llandrindod Wells). Poblans an tre yn 2001 o 5,024 a drigoryon.
Klass:Trevow yn Kembra
Kernowek Standard
Kernowek Standard (KS) yw screfa-composter a-barth Kernowek dasserhys cres ha dywedhes. Kernowek Standard re dhysplegyas a-dhia 2006–8 der gescusulyans an bagas UdnFormScrefys ha ragbrenoryon lysten e-bost KS. Y auctours chyf o Michael Everson, Neil Kennedy ha Nicholas Williams. Entent Kernowek Standard yw doblek:
Selven KS yw an screfa-composter ûsyes in Creacon of the World gen William Jordan (1611). Indelma, KS a vydna bos 'pons' yntra Kernowek cres ha Kernowek dywedhes. Nebes haval dhe screfa-composter Henry Jenner yw va inwedh.
In 2007-8, na veu Kernowek Standard dewysys avell an Form Screfys Standard (FSS) rag Kernowek in ûsadow sodhogel, mès onen a dhew bednventen a'n FSS o va warbarth gen Kernowek Kebmyn.
Tekst ensampel in Kernowek Standard
Dheworth Pride and Prejudice:
Yth esa bugeleth i’n keth pow-na hag y i’n gwel ow qwetha aga flockys dres an nos. El an Arlùth a dhysqwedhas dhedhans ha glory an Arlùth a wrug dywy oll adro, hag own brâs a’s teva. Ha’n el a leverys dhedhans, “Na berthowgh own; rag merowgh, yth esof ow try dhywgh messach a lowena vrâs rag oll an bobel; rag hedhyw re beu genys dhywgh in cyta Davyth Sylwyas, hèn yw an Arlùth Crist. Ha helma a vëdh sin ragowgh: why a gav an flogh bian maylys fast gans lysten hag ev a’y wroweth in presep.” Ha dystowgh y feu gwelys warbarth gans an el nyver brâs a lu nev ow praisya Duw hag ow leverel, “Glory dhe Dhuw avadn ha wàr an norvës cres dhe’n re-na usy orth y blesya!”
Aquila (ranneves)
Aquila yw ranneves aswonnys avel onan a'n 88 aswonnys gans an Unyans Steroniethek Keswlasek (IAU).
Dättlikon
Dättlikon yw gwig istorek yn Swistir. Hy foblans yn 2015 o a-dro dhe 745.
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Swistir
Östersund
thumb|300 px|Östersund thumb|250 px| Östersund yw sita yn Swedherwyk. Yn 2005, poblans an sita o 43,796.
An sita a veu fondys yn 1786.
Brythonek
Skorenn a'n teylu yethow Keltek yw an tavosow Brythonek, usi gelwys nepprys Predennek. (Goedhelek yw an skorenn arall.) Y kewsir teyr yeth vrythonek a-lemmyn:
Östersund
Gwiasva
Klass:Citys ha trevow yn Europa Klass:Sweden
Brythonek
Yth esa an tavosow brythonek kyns kesunys bys diwedh an Oesow Kres, mes nebes dyffransow yntra Kembrek ha Kernewek-Vretonek a omdhiskwedhas y'n 8ves kansblydhen. Y kewsys rannyethow brythonek yn Dewnans bys an 10ves kansblydhen; yn Kledhbarth Pow Sows ha Deghowbarth Alban bys an 13ves kansblydhen martesen (homm yw an yeth "Kumbrek" po Cumbrian), ha Kledhbarth Alban bys an 11ves kansbledhen (hemm yw Piktek,an yeth kowsys gans an Piktyon).