cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Arsch huh, Zäng ussenander!
Ävver och de BAP, dä Jürgen Becker, dä Klaus Bednarz, de Bläck Fööss, dä Viktor Böll, Brings, dä Rolly Brings, dä Charly T., et Elke Heidenreich, de Höhner, dä Jean Jülich], L.S.E., et Samy Orfgen, Shary Reeves, et Anke Schweitzer, The Piano has been drinking, Triviatas - 1. Kölner Schwulenchor, dä [Vassilis Nikitakis, Viva la Diva, dä Bernd Winterschladen, dä Zeltinger un sing Bänd un EM:ZEH wore dobeij.
Saachjrupp:Orjanisatiune
Nebre
Singe Naam taucht an ö paar Ställe op ävver völl weeß moch net övver hem. Su es bes hüü net bkannt, wo hä bejraave wood. Öt kann vormuud wääde, dat dat ä Sakkara woch ävver jevonge wood dat jraav bes hüü net.
Op en Ennschreft van önö Hohe Priistr us di Zitt tauche d Naame va 3 Faraos op, di hä bejraave hod. Enne dovan woch Nebre.
Websiije
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Faraonezitt
Qaa
miniatur|left|D Steel va Hor Qaa Hor Qaa es dr Horus-Naam van dr 8. Farao uss d 1. Dünasti. Hä rejiirde va 2878 bes 2853 v. Chr., anger Quälle saare, dat hä va 2820 bes 2780 v. Chr. rejeerd had.
Övv Semerchet, dä jo dr 7. Farao woch, Hor Qaas Papp woch es net sescher. Öt es och möjelich, dat Anedjib singe Papp woch. Enne van di 2 moss öt jewääh see.
Hor Qaa moss ärch lang rejiirt ha. Quälle zeeje, dat öt övver 30 Joohr jewääh see könne. Öt jitt Anzeechen dovör, dat öt am Äng van Hor Qaas Rejiirungszitt net ösu reuisch zo jäng. Möjelijerwiiß joov öt Kresch.
Hor Qaa wood ä Abydos bejraave. Si Jraav es jott 30 mol 23 m jruuß.Ön Trapp vüührt no d Jraavkammer öraaf. 26 Nävvejrääver woode jevonge. Dat düüd dorop hen, da töt ophood, all di Bedeenstete met dr Farao zsamme z bejraave. En d 2. Dünasti woch dat janz vorbeij.
Jätt z lääse
Walter B. Emery: Ägypten, Geschichte und Kultur der Frühzeit, 3200-2800 v. Chr. München 1964, S. 96-100
Saachjrupp:Mann
Saachjrupp:Faraonezitt
Claus Schenk Graf von Stauffenberg
Claus Philipp Maria Schenk Graf von Stauffenberg jeboore am 15. November 1907 en Jettingen, Bayere, ermordet am 21. Juli 1944 en Berlin, wor e'ne deutsche Offizier em Zweite Weltkreesch un eene von dä zentrale Widderstandskämpfer jäjen de Nazis.
Hä hätt persönlich die Bomb jelääsch, die am 20. Juli 1944 de Hitler en de Luff jaare sollt un wor als Stabschef beim Befehlshaber vom Ersatzheer entscheidend aan d'r „Operation Walküre“ beteilisch, dämm messjlöckte Staatsstreich, dä e Engk vom Kreesch maache sollt, inn äwe noch en d'r selewen Naach et Läwe jekoss hätt.
Hetepsechemui
Hor Hetepsechemui es dr Horus-Naam van dr 1. Farao uss d 2. Dünasti. Singe Nepti-Naam woch Hetep-Nebti. Hä rejiirde va 2853 bes 2825 v. Chr.
Als hä Farao wood, hod Äjüpte ön schwoch Zitt. Hetepsechemui woch net met singe Vörjänger vorwandt, un et weed ajenomme, dat hä uss öt Ostdelta koom. Wi hä Farao wood, es net bkannt. Sälvs sing Amtszitt es mä jeschätzt. Övver häm wood komm jätt jevonge. Sälvs d Ställ, wo si Jraav es, kann net jenau bestämmt wääde. Öt weed ävver erwaad, dat öt ä Sakkara lit. Sing Zeeche woode en ö Jraav jevonge, dat 120 mol 40 m jruuß es. Dat kann ävver och öt Jraav va Nebre see. Wöch dat ösu, dann hödd mo bes hüü Hetepsechemuis Jraav noch net vonge.
Websiije
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Faraonezitt
29. Aujußß
Der nüngunzvanzishßde Aujußß eß dä drett_läzde_Daach in_dä_Moohnd.
Alfred Gusenbauer
Alfred Gusenbauer (* 8. Februar 1960 ä St. Pölten, Österreich) es önö Politiker van d SPÖ un va Januar 2007 bes Juli 2008 dr Bundeskanzler van öt Land.
Si Lääve
Alfred Gusenbauer studiirde no d Schöllzitt Räätswesseschafte an d Uni ä Wien. Spiir hong hä noch ö Studium va Filosofii dra. Singe Doktor schreev hä övver d „Vreedensbewejung va Österreich“.
Beij d SPÖ vong hä öt Werke a un klomm d Leer do hüüdr un hüüdr. 1999 woch hä Jeschäftsvüührer van d SPÖ ä Neerösterreich. Ävver och en d Politik fluppde öt janz jott. Vörsetzende van d Jurendorjanisatiun, 2. Präsident van d Internationale van d Sozis. Öt leev emmer bässr. Em Joohr 2000 wood hä Jeschäftsvüührer van d SPÖ un dono Parteivöörsetzende.
Als öt am 8. Januar 2007 ön jruuße Koalitiun joov, schaffde öt Alfred Gusenbauer, Kanzler z wääde.
Am 16. Juni 2008 wood beschlooße, dat Alfred Gusenbauer net mi länger dr Vörsetz ha solld, Werner Feimann solld häm aavlüüse. Domet ävver net jenoch. Am 27. Juni 2008 schreev Alfred Gusenbauer, dat zokönftich öt Volk övver Dänger wi dr EU-Vortrach aavstemme weed un net öt Parlament bevrood wääde söll. Dat joov Kniiß en d jruuße Koalitiun, di dorophen usseree jäng. Am 7. Juli wood s jeköndicht.
Websiije
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Pollitiker
Den
Den es önö Farao van d 1. Dünasti. Hä rejiirde va 2870 bes 2820 v. Chr., anger Quälle sprääche va 2930 bes 2910 v. Chr.. Singe Horusnaam woch Hor Den, singe Nebti-Naam Chastj. Zosätzlich hod hä önö Truunnaam. Den woch Sepati. Dr Joldnaam es net janz övvermeddelt.
Dens Papp woch Wadji, sing Mamm d Könnijin Meritneit. Vorhiirod woch hä zweimol, eemol met Semat un dono met Batires. Ee Kengk hosch Semerchet.
Den rejiirde siihr lang un doher kann mo saare, dat hä dr wichtichste Farao us d 1. Dünasti woch. Di ischte Joohre wood hä zwar dörch sing Mamm, di möjelijerwiis d ischte Könnijin va Äjüpte woch, bestemmt, ävver hä woch önö joe Farao. Op önö Stee, dem d Wesseschaft vonge hat, wood völl övver häm jeschrävve. Den hat als ischte Farao dr Naam „Könnig va Ovver- un Ongeräjüpte“.
Dat Jraav va Den wood ä Abydos jevonge. Ön 24 m lang Trapp vüürt bes no d Jraavkammer, di dörch önö Kei vorschlooße wood.
Anchiano
miniatur|150px|left|Burehoff, ä däm Leonardo da Vinci jeboore woode es Anchiano es dat Ochtsdeel va Vinci, ä däm Leonardo da Vinci jeboore woode es.
Den
En d Zitt va Den maade d Konst va Äjüpte un d Hürojlüfe jruuße Schrett no vööre.
Anchiano
Anchiano es ö kleng Dörp beij Faltognano. Öm di paar Hüüser öröm vängd mo meeßd Wingberch un Olivebööhm. Leonardo da Vinci had he sing Kengkheed vorbraad. Dä Burehoff, ä däm hä jöwonnd ha soll, jitt öt hüü noch un kann bösood wäde.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Dorp en Italie
Den
Jätt z lääse
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Faraonezitt
Helaba
miniatur|left|D Zentrale van d Helaba D Helaba (Landesbank Hessen-Thüringen) es ön Jruußbank met Setz ä Frankfurt. S es d Zentralbank vöör dr Staat Hesse un Thüringe.
Di en d janze Wält tätije Bank jehüüd zo d jrützte Banken va Dütschland. Eejedömmer van d Bank es ön Holding, di dr Staat Hessen un Thüringe un önnö Bankevorbond jehüüd.
Websiije
Saachjrupp:Bank Saachjrupp:Hessen Saachjrupp:Thüringe
Wäßkerrsche
Dämm Dorf Dörp sing Vüürwaal am Tellefoon eß de 02587. Mer kann ät övver de, un övver de op de Shtrohß aanfahre.
Ze sinn jidd_et dat Schloß Huus Diek, de Möll, ene Houfe Dengkmöhler, de Kerrsch un et Aschiif fum Dörp.
Websigge
Saachjrupp:Veedel
Rantum
Rantum es ö Ochtsdeel en d Jemeende Sylt op d Insel Sylt. Öt litt em Süde va d Insel a sing engßde Stell.
Jätt va vreuer
En d ald Bösch us öt Joohr 1142 vängd mo Rantum öt ischde Mol. Damols loch dä Ocht ävver noch an ön anger Stell, jäng do ävver dörch Wasser vottjespold iih öt an sing jetzije Stell neu opjebowd wood. No d Ischde Weltkresch em Joohr 1936 entstänge en d Nöhde van ö paar Hüüser vöör Soldate Kaserne us dönö sich öt Rantum va hüüh entweggelnde. Vöör Wasservluchzeuge wood ön jeschötzde Landeplatsch em Rantumbecke jebouwd.
Weetschaff
D Sylt-Quell lävverd ä Flasche aavjevülld Wasser, dat op d janze Insel vorkoovd weed. Turiste brenge öt meetzde Jeld no Rantum. Domet vong öt en d 50er Joohre a. Hüüh z Dachs lääve mi Vremde wi Rantumer ä Rantum.
Saachjrupp:Sylt
Gouda (Kies)
Bei ons weed hä och un för allem Holländer Kies jenannt.
Dä Kies kütt et eets en Form vun Rädder op der Maat, un et jitt inn en drei Klasse, en „Jung“ odder „fresch“, en „Meddelahl“ odder „meddel“, un en „Ahl“. Je ähler, desto düürter.
Saachjrupp:För ze Esse
Nofretete
Höör Lääve
Als jong Mädche hat Nofretete Echnaton jehiirod un met häm 6 Mädcher krääje. Wivöll Jonge zo d Famelisch jehoote es net bkannt.
Övver d Vorwandschaft kann net völl jesaat wääde. Öt sitt ävver ösu uss, dat Nofretete d Dootr va Chattusiel III. un d Nävvevrau va Amenophis III. woch. Dat bedüüt dat Echnaton d Nävvevrau va singe Papp hiirode.
Rejentin
En di Zitt va Echnaton woch Nofretete ön Art va Metrejentin. Dat erkännt moch an di Art un Wiiß, wi s dojestalld es – jenau wi önö Farao.
Wann un wodörch Nofretete storv es bes hüü net bkannd. Öt weed ajenomme, da töt dat Joohr 1338 vöör Christi Jebuurd woch. Ävver sescher es dat net. Wodörch Nofretete ör Lääve vorloor es net jekläärd. Önö Mort ka net ussjeschlooße wääde.
Dr Kopp va Nofretete em Museum ä Berlin
Am 6. Dezember 1912 vong Borchards Lu önö Jipskopp va Nofretete, däm hä met d Jenemijung van d Rejiirung no Dütschland braad. Hüüzdaach es d Kopp en öt Ald Museum op d Museumsinsl ä Berlin ussjestalld.
Websiije
Saachjrupp:Frau Saachjrupp:Faraonezitt
Peter Kreuder
Peter Kreuder (* 18. Ojjoß 1905 en Ooche un † 28. Juni 1981 en Salzbursch) woh enne Komponiß, Pijaniß un Dirijänt un hät för ättlijje Orsjästere, Opere, Operette, Mjuusikelle un knapp 200 Filme de Mussik ußjedaar un opjeschrevve, esu Stöcker övver 4000, di mer en sengem Nohlaßß opjevonge.
Hä wohr für un noh'm Kreesch bekannd un beliep, mer häd em ettlije flotte Schlarer zo verdanke, zem Beispill „Bel Ami“ un sinne Jeneratjone-Hit „Ich brauche keine Millionen“.
G8-Jipfl 2008 ä Tōyako
thumb|Do wonne un diskuteere d G8-Deelnemmer
Beij dr G8-Jipfl 2008 ä Tōyako  träffe sisch Lüüh van d wischtichste Staate van d Welt. Dat send desmoll Stephen Harper uss Kanada, uss Frankreich Nicolas Sarkozy, va Italie kütt Silvio Berlusconi. Japan es vortoone dörch Yasuo Fukuda. D dütsche Vaahn weed va Angela Merkel huch jehalde. Dr Präsident Dmitri Anatoljewitsch Medwedew treent vöör Russland a, Gordon Brown vöör Ängland. George W. Bush hat enne van sing leitzte Optrette vöör d USA.
Dr Jipfl vängt tösche dr 7. un 9. Juli 2008 än d japanische Stadt Tōyako statt. Öt es dr 34. van d 8 Staate.
Nävver di 8 woode ävver och noch Jäste uss Brasilie, Indie, Mexiko, China un Südafrika äjelaane. Zosätzlich es d AU, d GUS, d EU, d IAEA, d UNESCO, d Weltbank und d WHO vortroone.
Worömm öt jeet
Jemulld weed övver d Situatiun ä Afrika, d Änderonge van öt Klima un wi neu Quälle vöör Enerjie jevonge wääde könne. Zosätzlich jeet öt öm d Sescherheet watt besongisch d Käärwaffe betrefft.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Japan Saachjrupp:Politik
Hor Aha
miniatur|left|Öt Zeeche va Hor Aha op önö alde Pott Hor Aha woch dr 1. Farao van d 1. Dünastie. Hä rejiirde öm 3000 v. Chr.. Wesseschaftler halde häm och vöör Menes, dä als Ischte önö Jesamtstaat Äjüpte jebeld hod. Sescher es dat ävver net.
Hor Aha es dr ischte Farao övver däm mo jätt jenaues weeß. Su jitt öt Täfelcher op dönö steeht, dat hä Stüür vöör Öl kassiirt had. Usserdem weed va Scheffe met Zedereholz jeschrevve. Doruss schloss d Wesseschaft, dat hä Waar vorkloppde un koovde. Hä hodd met Menes, Djer, Imaib, Rechit, Het und Saiset önö Hoov Sööhn. Jeläävd hand di all ä Sakara. Hor Aha woch dr ischte Farao, dä ä Sakara bejraave wood. Dat düüd op di äng Vorbongeheed zo sing Famelisch un zo Sakara hen.
Van ö Täfelche, dat moch vonge had, es bekannd, dat Hor Aha jäje d Nubier Kresch jevüürt un jewonne had. Usserdem steeht op ö anger Täfelche, dat hä Handel met dr Nahe Oste bedrevve hod. Och ön Tuur no öt Hällichdom va Neith wood opjeschrävve. Mii weeß moch övver häm net.
Öt Jraav va Hor Aha zeecht ävver ö paar Besongichkeete. Damols woch öt Usus, dat, wenn dr Farao storv, di Lüüh va singe Hoff met häm bejraave woode. Dat moss och beij häm passerd see, denn nävver si Jraav 36 kläng Jrääver. Öt Jraav va Hor Aha wooch op jädde Val löt jrützde. Öt bestäng us 3 enkele Kammere. Dat woch nüüdich, denn sonst held dat Daach net. Daachbalke wore schwoch z kriie.
Websiije
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Faraonezitt
Fisternölles
Ene Fisternölles es ene Minsch, dä stell jet am zosammeknuve es, ohne dat et jruuß opfällt.
Saachjrupp:Dialekk Ußdrock
Djer
Djer es önö Farao van d 1. Dünasti. Hä rejiirde va 2952 bes 2880 v. Chr., anger Quälle sprääche va 2999 bes 2952 v. Chr.
Djers Horusnaam es Hor Djer. Angisch als beij sing Vörjänger es singe Joldnaam övvermeddelt. Da woch Ni-nebu.
Djers Papp woch Hor Aha, sing Mamm hosch Chenedhapi. Dr Naam va enne Sohn es met Wadji övvermeddelt. Övv dr Naame va sing Doohter Meritneit woch, kann net met Sescherheed jesaad wääde.
Ajuja
Ajuja eß e ne ahle kölsche Ussrof als Zeiche, dat me Spass hätt Fastelovend ze fiere.
Djer
Öt Jraav va Djer wood ä Abydos jevonge. Öt hodd 318 Nävvejrääver, wo singe Hoofstaad met bejraave wood. Djers Jraav es öt jrützde, dat us d 1. Dünasti bkannd es.
Ajuja
Ajuja, ajuja, jetz jeht et widder ajuja, jetz jeht et Loss. Treck im e paar, treck im e paar, treck im e paar mem Reeme, ich hann dämm Mädche nix jedonn, et wor ze stärk am Rääne.
Djer
Djer jilt als dä jennije, dä aavong a dr Jott Osiris z jlööve.
Ajuja
Saachjrupp:Fastelovend
Djer
Jätt z lääse
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Faraonezitt
Asamkerch (Münche)
miniatur|Asamkerch met öt donävver lijende Asamhuuß miniatur|left D Asamkerch (amptlich heescht di St. Johann Nepomuk) steeht ä Münche un wood tösche 1733 un 1746 van d Asam-Brööhr jebouwd. Öt jilt als enn van d wichtichste Jebäude van dr spiie süddütsche Barock.
Jätt övver d Kerch
Als d Kerch entstäng, solld öt mä ön Kapell vöör d Asam-Brööhr see. Öt fluppde, ö Jrondstöck nävver hön Huuß (op dat Beld op d lenke Siij) z koofe, un do entstäng dann d Kerch. Dör joove se dr Naam St. Johann Nepomuk. Dobeij moss mo dora denke, dat dat ön Prevatkerch woch un kee Jeld van d Stadt övv van d Kerch koom. Ävver do hodde d Münchner jätt jäje, un d Assam-Brööhr moote se d Münchner op losse.
Wat beij di Kerch opvällt, dat es, dat alles op winnich Plaatsch entstäng. Ävver dat heescht net, dat alles völl jeprummt es. D Architäktur, d Molerei un d Plastik send op önee aavjestämmt.
Wä dörch di Kerch jeet, dä stelld vass, dat di dreijedeelt es. Va onge no ovve weed öt häller. Dö Bänk ställe dr düsterste Äck do. Dorövver litt önö Bereich, dä ä Wiss jehalde wood un dr Kaiser jeweid es. Dä övvechte Bereich hat met Jott un d Iwichkeet z do.
Angisch als anger Kerche is d Asamkerch no Weste ussjerichtet. Dat litt an d Ängde van d Strooß.
Prositt Neujohr!
Enne 2009er [[Neujahrsgebäck|Neujohßbrezzel|left|miniatur]] Prosit Neujohr eß ene kleine Rëjm, dä me en Kölle un em Ömland op Neujohr säät. För jewöhnlesch shtonn de Pänz ald fröh fresh jewäsche un aanjedonn för der Elldere ierem Bett un sarre:
Asamkerch (Münche)
Jätt övver d Kerch
Em Zweide Weltkresch wood önö Deel van d Kerch jetroffe. Isch 1975 un 1983 kutt dat wärm reparerd wäde.
Prositt Neujohr!
un präsenteere dä Elldere vuller Shtolz ene freshe Brezzel, wann_t jeiht met Shtöcksher fun Mandelle drop un Maazepan dren — un dobei am leevsde esu jruuß wi_j_e Wareraad — uß söhßem Weggedeish jemaat. Un donnoh weed ene schöne Kaffe opjeschot, un de jannze Fammillesch deiht sesch öm der Desch eröm sazze un et weed feßlesch jefröhshtöck. Brezzel natöörlesh.
Johannes Hermann Bruno Anton Weil
miniatur|left|Jo Weil Johannes Hermann Bruno Anton Weil (* 29. Aujust 1977 ä Frankfurt am Main) es önö dütsche Schauspeller, dä em Fernsehe un em Theater zö see es.
Prositt Neujohr!
Saachjrupp:Shproch Saachjrupp:Brauch
Johannes Hermann Bruno Anton Weil
Si Lääve
Jo Weil woss ä Petersbärch ä Hesse op un jäng ä Fulda zr Schüll. No si Abitur besood hä ä Köllö d Schauspellschüll un nomm Schauspell- un Jesangsongerecht.
Worfmatrial
Saachjrupp:Fastelovend
Asamkerch (Münche)
Jätt z lääse
Saachjrupp:Kerchejöbäude
Johannes Hermann Bruno Anton Weil
Si Lääve
Jo spelld döck vöör öt Fernsehe un stäng em Theater op d Bühn. Sing Stemm vorlinnt hä vöör usländische Filme, di en öt Dütsche övversatze wode. Usserdäm es hä vöör soziale Orjanisatiune am vrassele.
Hä spelld va November 2007 a d Roll van dr Oliver Sabel en d Seefeoper Vorboone Leevde.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Schauspeller
Anedjib
Websiije
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Faraonezitt
Queen
Plaate
Saachjrupp:Bänd
Simon Pegg
Simon Pegg (* 14. Febrowaa 1970 ä Gloucestershire) es önö änglische Schauspeller un Rejisseur.
Websiije
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Schauspeller Saachjrupp:Regisseur
Yáng Kāihuì
miniatur|left|Yáng Kāihuì Yáng Kāihuì (* 1901; † 14. November 1930) woch tösche 1920 un 1927 d zweide Vrau va Mao Zedong.
Yang Kaihui stammde us öt Dörp Bancang, dat en d Provinz Hunan litt. Sö woch d Doohter va Yang Changji, dr Övvischde van d Huchschüll. Hä woch Maos Leevlingsliihrer ä sing Studiezitt.
Yang Kaihui trohn em Joohr 1921 d chinesische Kommuniste beij un wood 1930 van dr Kuomintang ömjebraad.
Saachjrupp:Frau
Rüstbach
miniatur|left|Rüstbaach Dr Rüstbach, op Ripuaresch weed dat Rüstbaach usjösproche, es önö Siif en öt Jöbiit va Stolbersch.
Dr Rüstbaach kütt us dö Jäjend van dr Breenijerberch un leuft va do us ä Richtung Naturschotzjebiit Op d Rüst. Do söckd hä sisch singe Wääch dörch zwei jruuße Pötze un vängd si Eng en d Nööhde van dr vreuere Kupferhoff Binsfeldhammer, wo hä zosätzlich Wasser zo dr jrüüßere Vichtbaach brengt.
Mars (Jott)
Mars woch önö Jott beij d au Römer un nävver Jupiter dö Nommer Zwei onger dörö Jödder. Beij d alde Jriiche joov öt önö Jott Ares, dä Mars vorjlichbar woch.
Mars woch dr Jott van dr Kresch un hä wood ä Rom voriird. Su jänge em Määz un Oktober jäddes Joohr Prozessiune övver öt Marsveld. Zösätzlich joov öt Spelle zo Iihre va Mars am 12. Mai un am 1. Aujust.
Öt Zeeche va Mars
Dat Zeeche va Mars es sing Lanz. Öt weed jöbrud, öm Männlichkeet van ön Persun klooch do zö stelle.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Religiun
Rüstbach
Jätt z lääse
Saachjrupp:Floss Saachjrupp:Stolbersch (Rhingland)
22. Apprill
Dä zwëĳənzvanzėshßte Apprill.
Fisternöll
Ene Fisternöll es jet, wat keiner metkrije soll. Wann jet stell un heimlich zwesche enem Kääl un enem Frauminsch läuf, dann han die zwei e Fisternöllche. Un weil mer jo tolerant sen, jo, dat kammer och bei Lesbische un Schwule Lück sare.
Dat Minsch, oder der Minsch, wo mer ene Fisternöll met hät, för der sät mer och: „Dat es minge Fisternöll“ oder mer denk sich: „Ich jon bei minge Fisternöll hück Ovend, wann et dunkel weed“ un freut sech drop.
Och DAT stemmp nit. Et hät och nix ze donn mit "fils à Noel". Nun auf Hochdeutsch weiter: Das Wort kommt von "fistan" (Mittelhochdeutsch): sich beschäftigen, herumbasteln. Und esu is in Düsseldorf (!) och en Fisternöll einer, dä im Keller irjendwat erömbastelt. (Quelle: Peter Honnen)
Bärbelche
Et Bärbelche es en Fijur usem Hännesche-Thiater. Dobei hät dat Bärbelche e besonder Verhäldnis zom Hännesche. En denne Stöckelche för de Pänz es dat Bärbelche et Schwesterche vum Hännesche. En denne Stöcke för de Jruuße hät dat Bärbelche alle naslang e Fisternöllche met däm Käälche.
Chandrayaan 1
miniatur|left|Chandrayaan 1 Chandrayaan I es dr Naam van d ischde indische Mondmissiun.
Am 22. Oktober 2008 schaffde öt dr Staat Indie sing ischde Raumsond no dr Mond z schecke. 2 Joohr lang soll di Raumsond öm osse Mond vleeje un Informatiune sammele. Wichtich es Indie dobeij ävver winnijer dä Mond sälvs. Dat Land well probeere, öv sing Technik jott jenoch es, öm ö sun Missiun met Ärfolsch dörchzevüüre.
Ö 20 kg schwoch Pakätche änthäld ön Sond, di op dr Mond lande soll.
No singe Start vlütt d Sond ä 5,5 Daach bes no dr Mond un vlütt dann än ön Hüüde va onjeväär 1000 km öm däm öröm. Dann jeet öt deeper öraaf bes ön Hüüde va 100 km. Zwei Joor lang soll dat duure.
Websiije
Saachjrupp:Raumvahrd Saachjrupp:Indie
Jean Sibelius
Jean Sibelius (* 8. Dezember 1865 ä Hämeenlinna; † 20. September 1957 ä Järvenpää beij Helsinki), dä eejentlich Johan Julius Christian hosch, woch önö Komponiss us Finnland.
Si Lääve
Jean wooss en ön schwedisch sprächende Famelisch op. Hä liirde Musik met d Hölp van Richard Faltin un Martin Wegelius. Z iisch studiirde hä dat Fach ä Berlin, dono ä Wien. Em Joohr 1891 trock hä zöröck no Helsinki un werkde z iisch als Musikliihrer un dono als Komponiss. Em Joohr 1892 hiirode Jean Sibelius un bötrock 1901 ö neu Huuß, dat hä Ainola nannd, em Süde va Finnland.
Jean werkde völl a Sümphonie, Orchestermusik un Violinkonzerte. Och enn Oper stammd us sing Väähr.
Sibelius es enne van di winnije Komponiste, di usserhalb va Finnland bökannd wood.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Musiker Saachjrupp:Mann
Kroger
miniature|200px|right|D Zentral va Kröger Kroger es ön Supermarktkett ä d USA. Hör Zentral es ä Cincinnati em US-Bundesstaat Ohio.
Dat Ongernehme, dat 1883 als klenge Tante-Emma-Lade aavong, es hüü z Daachs ä 32 Us-Bundesstatte vortroone un maad önö Ömsatz va 45,35 Milliarde Dollar. Övver 300.000 Lüüh vordeene hör Jeld beij Kroger.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Cincinnati
Şalom
Websiggke
Saachjrupp:Asie Saachjrupp:Ziidung
14. Oktoober
Der veezeente Oktoober.
Websigge
1013
Kasbach
miniatur|right|Kasbach Kasbach (ma sääht uch Kasbisch oder Käsbaach) is en kleen Dörpsche tirek am Rhing op de schääl sick jejenüver vun Remare. Het liescht zwische de Städtsche Erpel un Linz im Noorde vum Kreis Nöüjwitt. Et hätt unjefähr 600 Lück, die do wunne donn. Dat ääste Mo, datt ma watt vun Kasbach jehört hät, wo em Joor 883. Die Jemeinde hätt sing Noome vum jleichnamijen Kasbach, der vum Meedelalder bis hück die Jrenze zwischen dem Erzbistum Kölle und dem Erzbistum Trier is. Seit dem ersten Jannewar 1973 sin de kasbacher Lück in einer Jemeinde mit Ohlenberg zesammejeschlosse.
Saachjrupp:Dorp en Rheinland-Pfalz
Neujoohrsjebäck
thumb|Ön Neujoohrsbrezel Neujoohrsjebäck weed mä z Neujoohr jebacke un soll Jlöck brenge. Seijd öt 15. Joohrhondöt vängd mo dat. Öt ischde mol tauchde öt en d Nööde va Bonn op.
Neujoohrsjebäck weed us Heffdeech jemaad un ä vorschidene Forme jöbacke. Bökannd es d Brezel, di am 1. Januar morjens op dr Desch kütt. Ävver och anger Forme wääde jebacke. Dozo jehüüre Hasse, d Zöpp, Kliibläär, Värker un dr Neujoohr, ön Fijur met 2 Köpp.
Döck weed Neujoohrsjebäck ävver och vorschenkd. Watt all di Forme ävver jemeinsam hand es, dat si Jlöck vöör öt kommend Joohr brenge soll.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Brauch Saachjrupp:Jebäck
Michaela Schaffrath
Hör Lääve
Michaela Schaffrath wood als Michaela Jancke ä Nuthberch jöboore un liirde no d Schüll Kengerkrankeschwester. Nävvebeij werkde sö als Hölp op Erotikmesse. Michaela deng völl dovör, öm als Pornostar jöbrud wäde zö könnö. Dozo jöhoote jrüüßer Bröss un blau Kontaktlinse, ö paar Pond winnijer braad Michaela och op d Wooch.
Öt ischde Mol stäng Michaela em Joohr 1997 vöör d Kamera, troon ävver noch net onger dr Naam Gina Wild op. Di ischde Filme woore ävver schlääch en öt Wasser un hand Michaela mi jökooßd, als sö vordeend hod. Ee Joohr spiidr soch dat ävver at angisch us. Filme (hörö Dörchbroch als Gina Wild koom met dä Film Gina Wild – Jetzt wird es schmutzig op Ripuaresch heechd dat Gina Wild - jetz weed öt dreckich) un Artikele en Sex-Ziidunge braate sö jruuß öruss.
Em Joohr 1999 un 2000 övverreichde sö Michaela dr Priiß Venus Award, eemol als beitzde neu Pornodarstellerin un eemol als beitzde Pornostar övverhaupd.
Öt Eng em Pornojöschäff woch en dat Joohr, als Michaela dr Priiß kräät. Sö entscheed sisch opzöhüre un werkde seijd di Zitt als normal Schauspellerin vöör d Kinos un öt Fernsehe.
D Ehe met hörö ischde Mann Axel wood 2008 jöscheede, ee Joohr spiidr hiroode Michaela dr Michael Wanhoff un läävd als Michaela Schaffrath-Wanhoff en d Nööhdö va Frankfurt.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Frau Saachjrupp:Schauspeller
Luo Yigu
Luo Yigu (* 20. Oktober 1889; 1. Februar 1910) woch d ischde Vrau va Mao Zedong un met häm tösche 1908 un 1910 vorhiirod. Sö koom us d Jäjend öm Shaoshan, Hunan em Süde va China. Luo Yigu woch öm 7 Ecke met Mao vorwandt.
Lily Kwan
miniatur|left|Lily Kwan (rääts op öt Beld) Lily Kwan es ö Model un ön Sprächerin beij Naked News en d USA. Sö wood ä Toronto jeboore un es va chinesische Aavstammung.
Luo Yigu
Luo Yigu kutt sisch Mao net ussöcke, hörö un Mao’s Papp hodde di Hiirot aavjesproche, als sö beede noch Kenger woore. Öt stald sisch spiir öruss, dat sö sisch ni jrön woore un Mao net met hör zösammelääve wohl. Em Joohr 1910 storv sö a Dörchvall.
No Luo Yigu hiirod Mao Yáng Kāihuì, He Zizhen un Jiang Qing.
Lily Kwan
Kwan studiirde d Sauberkeet va d Zäng, vong ävver em Juni 2001 beij Naked News a. Do soch mo sö döck en d Flimmerkess met d Bröss öruss op d Strooß sto un met d Lüüh mulle. Aav un zo woch sö ävver och janz nakß z see.
Luo Yigu
Hör Lääve
Luo Yigu, hörö Naam övversatze bedüd „Ischde Doohter“, wood als Kengk va Luo Helou jeboore, dä ö hell Köppche woch un als Buur läävde. Sö läävde en ön jruuße Famelisch met 5 Bröhr un 5 Schwestere, va dönö ävver mä 3 övverläävde.
Lily Kwan
Hüüh z dachs läävd Kwan ä Jrußbritannie.
Luo Yigu
Hör Lääve
Mao Zedong liihrde Luo Yigu a dä Dach kenne, a däm dr Huchzittsvordrach ongerschrävve wood. Häm jeveel dat Mädche ävver net. Mao hod ö Öjelche op sing Kusin Wang Shigu jeworpe. Ön Hiirod scheed ävver us. Hä woch Luo Yigu vorsproche un hiirode sö 1908. Poppe dänge di zwei ni. Mao leev vott un studeerde. Dat sproch sich rond, un di Lüüh laade övver Luo Yigu.
Saachjrupp:Frau
Lily Kwan
Jätt z lääse
Saachjrupp:Frau Saachjrupp:Model
Judy Garland
Judy Garland (* 10. Juni 1922 ä Minnesota; † 22. Juni 1969 ä London) es ön Schauspellerin un Sängerin us d USA.
Filme
Et Judy Garland hät aan de foljende Spillfilme metjewerrek:
Jätt z lääse
Saachjrupp:Frau Saachjrupp:Schauspeller Saachjrupp:Sänger
Mann
Önö Mann, op Ripuaresch weed beij mi als enne och va Mannslüüh jösproche, es önö Mänsch met ö männlich Jöschlecht.
Ongerscheed zo ön Vrau
Kikkd mo sisch dat Ärvjott van önö Mann a, dann välld op, dat dä ee X- un ee Y-Kromosom had, ön Vrau dojäje zwei X-Kromosome. Dä Kromosomeongerscheed vüürd dozo, dat önö Mann angisch usssitt als ön Vrau. Su hat önö Mann önö Penis, di Vrau dojäje ön Funz. Usserdäm waaßt dr Mann önö Bart, hä kitt no dr Stemmbroch ön deepe Stemm un sing Beckeknouche send völl änger als di van ön Vrau. Önö Mann es döck stärker jöbouwd als si Jäjöstöck, dö Vrau.
En d Jösellschaff had döck dr Mann zö sarre, mo sprechd van ö Patriaschaat. Önö Jrond dovör es schwoch zö bönenne. Völl Lüüh denke, da töt met d Religiun zö do had, di vöörjitt, dat dr Mann mi Rääte als d Vrau ha soll.
Mi Jripß em Kopp had op jädde Vall kenne va beede. Do send sö jlich. Sälv onger di Mänsche, di bösongisch schlau send, komme jönau ösu völl Männer wi Vraue vöör.
Ongerscheed tösche Mann un Jong
Mo sprechd van önö Jong, sulang dä sisch vöör d Pubertät bövängd. Dono weed us dat männlich Kengk, dr Jong, önö Mann. Völl Jösellschaffte viire dä Daach bösongisch, an däm us dr Jong önö Mann weed. Öt Beschniie va Jonge jöhüüd dozo, ävver och z. B. d Jugendweihe, di en d vreuer DDR jöviird wood, kann ä dä Pott jöworpe wäde.
Klempe
<div class="plainlinks" style="float:right; clear:right; max-width:50%; margin:1ex 0 1ex 1em; border:1px solid black; padding:1ex 1em; background-color:#efefef; color:black; font-weight:bold; text-align:center"> En Bëijshpell för en Addrëss_em Ingernet: http://ksh.wikipedia.org/index.html Affstände noh de Punkte dääte se kapott maache! Klempe oddo Klämmpe dëijt mer, wäm_mer bëijm Schriive fojeßß, Zwescheröüm ze loohße. Dat paßßėd_Ėijnem besöndoß lëijsch noh Saz Zëijshe, allsu Pungk un Komma, un wäm_mer et fun de Maschine Schriiverëij esu jevënnd_eß. Et eß ävve fun de Tüppojrafi hä jesinn nit reshtesch, un süüt och nid_esu jood_uß. Nu künnte moderne Kompjuto- un Saz Süßteme dat outomatesch wido fott maache, un mannsche donn dat och, ävver lang nit alle, besöndoß nit em Ömfeld fum Internet, woh jo öff Adresse jeschrevve wääde mößße, wo Pungkte dren sin, wo këijne Affshtannd do henger jehüürt.
Bëijshpöll
HAN DISH JO SU LE EV.BESÖCK MISH BA HL.DING KALLIMÜSJ Klëmmpe bëijm SMS Schriive. Mer kritt mieh enn_et Dißpläj.
Süsch och
Saachjrupp:Schriive
10. Juuni
Minnsche
{{*| Judy Garland wood em Joohr 1922 jeboore.
Joohr 1890
Minnsche
Saachjrupp:Joohr
Joohr 1935
Sönnß
Öt Duvventr jehüüd zo Stolbersch.
Saachjrupp:Joohr
Die erleuchteten Lüste
Die erleuchteten Lüste es ö Beld va Salvador Dali us öt Joohr 1929.
Dat Beld entstäng op ön bösongisch Aar tun Wiiß. Öt wood als Collage jömaad, dat heechd, öt woode enkele Stückcher op önö Ongerjrond jökläävd, su dat alles zösamme ö janz Beld erjoov. Usserdäm wood önö Deel van öt Beld met Ölvärv jömold. Dä Ongerjrond es ön Holzplaat va 24 * 34,5 cm.
Dalli braad op si Beld önö Hoof Denge zösamme. Su zeechd öt Jöburt, Erotik, Droom un Jaunerei, di zm Deel dörch Raahme ömfassd send. Dali saad dozo, dat hä bei dat Beld a Avvtreckbelder jödaahd had.
Di Aart un Wiiß, Belder z maache, wood kott vörhen va Magritte entweggeld.
Dali notz dä Molstil, öm sing Kendheetserinnerunge vass zö halde.
Saachjrupp:Beld
Bud Abbott
Bud Abbott (* 2. Oktober 1895 ä Asbury Park, New Jersey; † 24. Aprel 1974 ä Woodland Hills, Kalifornie) woch önö Schauspeller us d USA.
Vöör dr Zweide Weltkresch
Dat Zösammespell tösche Bud un Lou Costello fluppde ösu jott, dat di zwei en d 30er Joohre als Abbott un Costello zösamme optroone. 1938 hood mo sö öt ischde Mol em Radio un kott dono troone sö op dr Broadway op.
1940 woch dat Duo öt ische Mol en önö Film, Ön Naahd en d Trope z see, dä öm d 10 Milliun $ äbraad. Abbott un Costello woode su bökannd, dat sö net mä z dö bökanndste Schauspeller em Joohr 1942 ernannd woode, sö krääte och ön eeje Radioschow, spiir och ön Schow em Fernsehe.
Em Zweide Weltkresch vorsoote sö Jeld vöör d Armee z sammele un braate 89 Milliun US-$ op.
No dr Zweide Weltkresch
No dr Kresch driihnde Abbott un Costello bökannde Filme, di völl met Horror un Monstere z do hodde. Ävver dat jäng mä bes 1957 jott als sisch dat Duo em Krach trennde. Öt jäng öm Jeld, dat tösche beede opjödeeld wäde solld.
Abbott hod Scholde beij d Stüür, di hä zöröckzahle mood un dobeij jözwonge woch, alles watt hä hod, zö vorkoofe. Häm bleete am Äng mö noch 180 US-$ dr Mond, di hä als Sozialhölp vam Staat kräät.
Bud Abbott had enne Stäär op dr Hollywood Walk of Fame.
Abbott storv am 24. Aprel 1974 ä Woodland Hills, Kalifornie.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Schauspeller
Jürgen B. Hausmann
miniatur|left|Jürgen B. Hausmann beij önö Optrett em [[Oche|Öcher Eurojress]] Jürgen B. Hausmann (* 29. Oktober) es önö Kabarretist uss Alsdörp beij Oche. Met rechtije Naam heecht hä Jürgen Beckers.
Em werkliche Lääve es Jürgen Liirer an ö Jümnasium ä Wööchele vöör Lating, Jriischich un Jeschichte. At als klänge Jong troon hä en d Büdd op un bejeisternde öt Volk. Besongisch em Öcher Karneval koom hä jruuß öruss. Völl Lüüh hand häm beijm „Orden wider den tierischen Ernst“ em Fernseh at jeseeh.
1999 vong Jürgen a, och usserhalb van dr Karneval op z trääne. Dat maad hä zsamme met dr Musikker Harald Claßen. Siij Projramm op d Büühn duurd 2 Stond und döck hüüd mo sing Stemm och en öt Radio. 2006 vong Jürgen och a, em Kölsche Karneval op z trääne.
Jürgens Boch
„Spül' mir das Lied vom Tod“
Oscar Herbert Pfeiffer
Oscar Herbert Pfeiffer es en Kölle geboore am 16. Janewa em Joohr 1902 un am 22. April em Joohr 1996 en Sindelfinge gestorve. Hä wor ene Schrefsteller un hät en Deutsch un en Kölsch geschrevve.
Si Leve
Oscar Herbert Pfeiffer hät zik der nüngxehnhundertzwanziger Johre Rühmscher un ätlige Thiaterstöcke veröffentlech, spääder och Aforisme un Hürspelle. Hä schref sing Täxte zem Deil op Deutsch un zo enem Deil op Kölsch. Donävve livverte hä och journalestesche un kulturgescheechleche Atikelle för divärse Zeidunge laans em Rhing, onge andere för et Neue Rheinland, der Kölner Stadt-Anzeiger un de Neue Rhein Zeidung.
Blötschkopp
Blötschkopp - E ne Kopp met e nem Blötsch (Jäjendejl von Büül) eß nimmie rond. Un dä Blötsch em Kopp könnt sich op et denke usswirke. Deshalef säät me em Rheinland für e ne Minsch, dä e bißje jeketsch] eß.
Joohr 2013
Lück
Saachjrupp:Joohr
Blötschkopp
Saachjrupp:Dialekk Ußdrock
Gerhard Jussenhoven
E paar Leedche die hä jeschriwen hätt, könnt m'r su manchem Blötschkopp un Lossmichstonn aan et Hätz läje, zom Beispill:
ode:
Denk wie Joldschmitz
Denk wie Joldschmitz Jung, der Jung wor schlau, denk wie Joldschmitz Jung, der woss genau, wenn Du dich ärgers donn andre sich freue, dröm loss die Blötschköpp dr Nachen dir deue. Denk wie Joldschmitz Jung, denk wie Joldschmitz Jung, wenn d'r ejner aan d'r Wimpere klimpere will!
andere Leedche:
Websigge
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Musiker
Luffschlang
Hääkunnef
Der Name hann se wall, wëijl se dorrsch de Luff fleeje sulle, un wëijl se lang senn, un en Schlange Linnije optredde — sönß sinn se weder uß Luff, noch lebänndesch, allso ken nommaale Schlange.
Äfonge hät mer se alld längo, dat sull enne Bälliner Drokker mem Noh Name Demuth jewääse sinn. Fellëijsch enne Fowandte fum aahle Litfaß. Künnd och sinn, dat di Idee fun de Luffschlange uß Schina bëij onß ennt Land jekumme eß, dat wëijß mer nidd esu jenou.
Aanwendonge
Luffschlange weede bëijm Fiere jebruch, besöndoss op Silvëßto, op Faßteloovend, bëij Jebootßdaare, op Bedriifß Fiere, un wänn do Papß noh Kölle kütt.
Jään dëijt mer och op janz jewöönlijje Paatiß domet strunze, dat mer de Bud med Luffschlange foll hängk. Esu jesinn sinn Luffschlange övv en Dekko. Em Handel un de Jeschäffte fingk mer se och unger Paati Atikkelle, bëijem Pappier, un onger däm komije Bovver Bejreff „Scheëchzachtikkelle.“ Dat weed wall dröm sinn, wëijl de Lück jään laache donn, wan se ëijnem esu en Schlang en t Ouch bloose, un bëij ëijnem sällvo de Troone et Loufe aanfange, ävver nit ůnnbedengk fö Fröüjt.
Luffschlange Maache
Jemaat wäde de Luffschlange uss ennem Papiert wat schlääsch brennd un rääsch weijsch eß, domet mer sesch bëijm Fiere mit noch wih dëijt, un och wämmer blou eß un med en Zarett draan kütt, këij Onjlöck paßßėet. Et eetz wääde jannz nommaale Rolle med dousende Meter jemaad un en 6-erlëij Färve bedrock. Dat leuf ettlije Meeter brigg un weed widdo affjeweckeld un en koote Stöck nöü opjeweckkeld, affjeschnedde. Et läzde Äng weed weed med jët Liem drußße op di Roll jeklääf beijem Affschnigge, esu kumme dann och die Rengelsche zoshtannd, di me do shpäädo hät. Dann weede di dönne, iiwesch brigge Rolle all op ëijmol etwa do opjeschnedde, wo die Färve aanenanndo shtüßße, ävver nit besöndoß jenou. Et süüht nämmelesch bonnto uß, wann enne schmale Shtriife fun enne anderre Färf no met op esu enne Luffschlang kütt. Jäähn löht mer et allolezde Äng fun dä Röllsche aanenenndo hange, domet lohße se sesch bäßßo fopakke. Esu kumme dann ettlijje Päkksche Luffschlange á 18 Shtöck uß ëijnem Affschnedd fun däm jruuße Papier Roll. Do kumme Zellofaan oddo Paperishe dröm, un dat eß, wat mer em Lade koufe künne.
D'r Jebruch
De bëßte Affshtand zwesche Mongg on Loffschlang eß zwesche 25 un 30 Zanntimeete hät de Weßßeschavv erußjefonge, je nodem, wi shpez mer sing Schnuut maache kann. Ävver mer moß drop aade, dat këij Shpeu metkütt bëijm Bloose. Ed eß ävvo ejaal wi schëijf mer drop blööt. Et eß och ejaal, wi fill Allkohol en dämm Loffschtroom eß. He bëij hellv et janns ennorrem, dat dä bövverschte Reng jannß uuße fun dä Loffschlang zosamme jeklääf wooden eß, bëij de Proddukßjohn. Esu hälld dä nämmlesch sing Forrem, mer kann en nit klëijno maache, och wämmer drop drök, un esu kam mer och dat Ennere fun dä Loffschlang nit bëijm affwekkelle shtüüre un faßßhallde.
Mer kann och et Äng memme, fun enne, un zweschwe de Fengere faßßhallde, dä Reng fott schmiiße, un domet dëijt sesch di Luffschlang uß schträkke. Wenn en Lůffschlang eijmol am Opjonn eß, dann jëijt se dermiihtß och jannß op. Dat kammer nottße — mer schmiihß se hallef övver enne Faßteloovenß Waare — dä jökkelt wiggo, un dė Schlang rolld sejj op. Oddo mer wirref der Aanfang övver enne Aßß em Boum — dat Rengelsche fällt zerrök, op de Ääd aan, un trick dat Denge jannß op, uew.
Buch.de
miniatur|left|Setz va buch.de ä Münster buch.de, watt jenau jenomme buch.de internetstores AG heechd, es no Amazon.de dr zweitjrützde dütsche Händler va Bösch em Internet. Dr Firmesetz es ä Münster. Em Joohr 1999 wood buch.de ön Aktiejesellschaff.
28. Määz
Söns
Dr Sobiborski Park Krajobrazowy wood em Joohr 1983 jejründ.
Luffschlang
D'r Jebruch
Saachjrupp:Fastelovend
Buch.de
Jätt va vreuer
buch.de koovde em Dezember 2002 van d Bertelsmann DirectGroup d Firma bol.de. Em Jäjezoch kräät d Jrupp knapp övver 25 % va buch.de. Zo buch.de jehüüd nävver bol.de och alphamusic un öt Internet-Jeschäff va thalia.de. Em Joohr 2010 werkde öm d 100 Persune vöör buch.de, wobeij d meetzde ä Dütschland am vrassele send.
Jätt z kikke
Saachjrupp:Firrma
Joohr 1598
Wat_paßßeed_ėß
Hans va Oche mold dat Beld Bacchus, Ceres und Amor
Saachjrupp:Joohr
Waterstones
miniatur|Öt Zeeche va Waterstone's|left Waterstone's es dr jrützde Bochhändler ä Jrußbritannie. Usserdäm send Jeschäffte ä Irland, Beljie un Holland z vänge. Em Internet vorkoovd Waterstone’s och Bösch.
Waterstones jehüüüd zo 100 % zo d HMV-Group. 4500 Persune ä 300 Jeschäffte vordeene beij Waterstone’s öt Jeld.
Em Mai 2011 vorkünde d HMV-Jrupp, dat sö Waterstone’s a dr Russ Alexander Mamut vöör 53 Million £ vorkoovd hod. Öt leitzde Wood spräche ävver noch d Aktionäre.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Firrma
Hildegar va Kölle
Hildegar jilt als dr ischde karolijische Beschoff va Kölle. Hä storv beij önö Veldzoch va Könnig Pippin dr Jöngere jäje d Sachse. Häm weed a singe Dudesdach, dr 8. Aujust, jedaad. Singe Naam vängd sich en önö Breef, däm Bonifatius a Papst Stephan II. jeschrävve hod.
Fräulein Seifenschaum
Fräulein Seifenschaum, op Ripuaresch Vräuche Seefeschumm, es önö dütsche Stommfilm us öt Joohr 1915. D Rejii hod Ernst Lubitsch. Dä Film jilt als vorloore.
Övver dr Film
Dä em Joohr 1914 jedriihnde Film wood am 25. Juni 1915 ä Berlin öt ischde Mol öt Volk en d Kinos jezeechd. Hä hod ön Längde va 350 Meter un es dr ischde Film, ä däm Ernst Lubitsch Rejii jöhad hod. Usserdäm wood Fraulein Seifenschaum va Lubitsch produzeerd un hä spelld sälvs ön Roll va d Persun Ernst.
Woröm öt en dä Film jäng
En di Zitt van dr Ischde Weltkresch wäde alle Lüüh no öt Militär äjötrocke. Su jeed öt och dr Eejedömmer van önö Friseurlade. Öm däm net schlösse z mösse, kömmere sisch Vrau un Doohter öm öt Jeschäff. Di jong Vrau seefd d Konde en un d Mamm nämmd dr Bart aav.
Ernst, önö Kond, kütt en dr Lade un werpd ö Ööhjelche op d Doohter, d Mamm sitt dat net jäähr un werpd häm us dr Lade öruss. Ävver Ernst jeehd net alleen, hä nämmd d Doohter met. D Mamm rast hänger di 2 her un ön weld Jachd jeehd los. Isch op ö Boot nämmd dat ö Äng un Ernst häld öm d Hand van d Doohter a.
Si Äng vängd dr Film als öt Vräuche Seefeschumm hörö Ernst raseerd un häm dobeij döck schniid. Beij jedde Schnett moss sö häm ö Bützje jävve.
Jätt z läse
Saachjrupp:Stummfilm
Joohr 1863
Pollitigk
De Preußße ier Fowalldung fun de Rhingprovinnß däät zwëij Ööt ömbenänne, domet dänne ier Name nit mieh ejaal wööre, wat füür de Preußße no_nii e Probleem jewääse wooh. Esu wood uß däm ëijne Jläbbish en Bergisch Gladbach, un uß dämm anndere Jlabbach wood amplesch Mönchengladbach. De Lück uß bëijde Jääjende bruche ävver sëllfß noh 150 Johr noch em Alldaachslääve di orijinaale Name.
Kulltuur
Édouard Manet mold dat Beld Vröstöck em Jröne.
Saachjrupp:Joohr
8. Aujußß
Der aachte Aujußß.
Marseillaise
De Marseillaise eß de Nationalhymm vun d'r Französischen Republik un dä Tex vun d'r ierschten Stroph hejß su:
Allons enfants de la Patrie, Le jour de gloire est arrivé! Contre nous de la tyrannie, L’étendard sanglant est levé, L’étendard sanglant est levé, Entendez-vous dans les campagnes Mugir ces féroces soldats? Ils viennent jusque dans vos bras Egorger vos fils, vos compagnes.
Aux armes, citoyens, Formez vos bataillons, Marchons, marchons! Qu’un sang impur Abreuve nos sillons!
Saachjrupp:Leed
Dattum (Kalender)
Dat Datum noh_m Kalender deiht ene beshtemmpte Daach em Johr benänne, udder ene beshtemppte Daach övvohoup, wann nämmlijj_e Johr met em Dattum shtich.
Öm ene beshtemmpte Daach övvohoup ze beshtemme, bruch mer dat Johr, ene Moohnd un ene Daach en dämm Mohnd, wat zosamme en Dattum es. Jenoujenumme mööt mer och noch ene Oot dobei saare, weil de Zickzohne doför sorrje, dat nit övverall op der Ääd de Daare em sellve Momänt aanfange un ophüüre. Ußerhallev fu de Ääd betrick mer sesch fö jewöhnlesh op de Zickzon fun |England, jenou jenumme op de UTC.
Öm ene bestemmpte Daach em Johr ze bestemme, löht mer eijfach dat Johr fott em Dattum. Dat es dann entweder en enem Johr, wat mer alld weiß un nit alldemohle widerholle well, udder et es et Dattum fun enem Daach, dä alle Johre wider küt, wi sä Helleschoovendt om 24. Dezämber, dä es immer doh.
Dat Dattum noh_m Kalländo deiht mer en Dütschland dermiehtß noh dä Norm ISO 8601 opjeschrevve, woh et dütsche Dattumsfommaat dren nidderjelaat eß.
Huusmeejster (Berof)
Huusmeister odder Huußmejßto sinn de Froue, odder Männo fun Beroof, di sesch drom kömmere donn, dat en_ennem Huuß alled_esu flupp, wi_mer dat bruch. För dä Berohf bruch mer bëij ons_em Land këij Ußbelldong, ävver öff han de Huußmëijßterre en jröößere Boute un Kompläxe oddo Betriibe e Handwerk jeliehrt.
Dattum (Kalender)
Dat Woot „Dattum“ küt uss_em Lateinesche övver de Kanzlei'Shprooch op uns. Vun de römesche Zick fum Rhingland, beß enn_et Meddelallder un donoh, do han se onger de Breefe un Uurkunde jeschrevve, zem Beishpell: datum die nativitatis S. Ioannis A.D. MCCCL — „esu jejovve aam em Hillije Johannes singem Jebootsdaach em Johr 1350.“ Dat letteijnesche Woot dare, dat bedück „jevve“ un äähnlesch, hät et Pachtizipp Pärfäkt em Passiv datum , dat heijß „jejovve“ un och „Jet, wat jejovve es“. Do wohr zwa jaanit et Dattum met jemeint, ävver wil dat Woot ėmmer für em Dattum shtundt …
Huusmeejster (Berof)
Saachjrupp:Berof
Dattum (Kalender)
Em Meddelallder hatte de Dääch ene Name, faß ėmmer fun enem Hėllije, un de Johre woodte eets noch nit jezallt, söndern op ene Vörfall betrokke, öm dä Jede jewoß hät, en Rejentschaff fun enen Beschoff udder Kaiser zem Bäjshpell, udder esu: „Op Johanni, dreij Johr noh dä ‚Jruße Manndränke‘ “. Eets mem Jrejorijaanesche Kalländo kohme bei uns Bezeichnonge mem Dattum op, wi mer se hück känne.
Loor och ens hee
Saachjrupp:Zick
Körperscanner
Dörch d Jebruch va Terrawälle övv Röntjestraahle es öt möjelich, dörch Dänger dörch z kikke. Op di Art un Wiiß losse sich zm Beispell vorstoche Bombe vänge.
Ävver dat Vorvaahre had och Huvve. Mensche send op dr Beldschirm puddelnakß un doher darf dat Vorvaare mä beij Vreiwillije ajewandt wääde. D Polisse ä Dütschland probeere dat ävver at us.
Websiije
Saachjrupp:Technik
Joohr 1969
Pollitikk
Willy Brandt wood Bundeskanzler.
Täshnigk
Dr Shintoyone Damm weed jebouwd.
Minsche
Saachjrupp:Joohr
Rudolf Emilian Sieber
Rudolf Emilian Sieber (* 20. Februar 1897 ä Aussig, Böhmen, Österreich-Ungarn; † 24. Juni 1976 ä Sylmar, Kalifornie) produzeerde en Amerika Filme.
Rudolf Emilian woch va 1923 a met Marlene Dietrich vorhiirod. Di 2 trennde sisch en d 30 er Joohre, ävver sö bleete bes zo singe Duud em Joohr 1976 vorhiirod.
Marlene Dietrich un Rudolf Emilian Sieber hoode enn Doohter, Maria Riva.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Ennzoteere!
Pißpott
thumb|Zweij Pißpött obbenander jeshtivvelt E Pißpott ös enne Äemmer, wo mar drop sett, öm ens ze sicke oder och ze drieße. Awa och för en Pöatsche föar de Babis seeit ma dat.
Weblink
Saachjrupp:Ennzoteere!
Criccieth Jollfplaz
Der Criccieth Jollfplaz — op Wälsch: Clwb Golff Cricieth, ob änglesch: Criccieth Golf Course — es ene Jollfplaz un -klub jrahd ußerhallf aam Rand vun Criccieth en Gwynedd en Wales. Ed es ene 5787 yards lange, 18-Loch Joleffplaz met enem par 69 un SSS vun 68. Dä Klub hädd em Johr 1905 ed eets opjemaht. Hä wohr köözlesch onger de leevste Jollfpläz vum Bryn Terfel's en de „Wales Golf Annual Brochure“. Dä Klub hädd de Rähjel, dat hä blohß för de Metjehder doh es.
Nicola Panaro
Nicola Panaro (* 12. September 1968 ä Casal di Principe, Italije) es önö Chef van d Camorra, d Mafia.
Nicola jöhood zo dö am meeßde jösoode Metjledder van d Mafia. Seijd öt Joohr 2003 stäng hä op d Liiß van d am meeßde jösood Mänsche ä Italie. Övver 9 Joohr mööd hä noch äsetze. 1999 sold hä at öns en öt Kitsche, ävver öt joov net jönoch, dat mo häm nowiise kutt. Seijd di Zitt had hä sisch us dr Stöpp jömaad.
Criccieth Jollfplaz
Quälle
<div data-template-mapping="{"targetname":"Reflist"}" class="reflist " style="list-style-type: decimal;">
Nicola Panaro
Am 14. April 2010 wood Nicola Panaro en d Nööhde va Neapel vassjönomme.
Spingxe
Spingxe säht me em Rheinland, wenn me heimlich jätt beobachtet, öm aan Informatione ze komme.
Nicola Panaro
Saachjrupp:Ennzoteere! Saachjrupp:Mann
Spingxe
Spingxe (oder Spingkse) säht mer in Kölle für klammheimlich usem Ourewinkel ze luure, oder us enem Versteck klammheimlich jet ze beluure, wat die Beluurte nit spetz krijje sulle.
Pänz en d'r Schull maachen sich e ne Spingxzeddel, domet se bei e ner Klassenarbeijt heimlich op die Lösung spingxe könne.
Saachjrupp:Dialekk Ußdrock
6. Novemmber
Dä Sëxte Novemmber.
Kultuur
Dr Dütsche Vorband vöör Freikörperkultur weed em Joohr 1949 jejründ.
Liberty Hyde Bailey
miniatur|left|Liberty Hyde Bailey Liberty Hyde Bailey (* 15. Määz 1858 ä South Haven (Michigan), USA; † 15. Dezember 1954 ä Ithaca) woch önö Botaniker un Schriiver.
Si Lääve
Bailey wood als dreide Kengk van ön BuureschFamelisch jruuß. Hä studiirde an d Michigan State University, die m Bundesstatt New York litt. Zo di Zitt hiirode hä Annette Smith. Spiir jäng Liberty Hyde Bailey no d Cornell University, wo hä enne van d Direktore wood.
Bailey schreev Hömmölö va Bösch övver Bööhm un Planze. Usserdäm stamme völl Jedichte us sing Väähr.
Jätt z lääse
Saachjrupp:Mann Saachjrupp:Schriiver Saachjrupp:Wesseschaftler
Adolf von Egmond
miniatur|left|Wappe Adolf von Edmond Adolf van Egmont wood jeboore en Jrave en Noocht_Brabant om 12. Fäbrowa em Joohr 1438, un eß jevalle en Doornik aan de Schëllde em Hënnəjou amm 27. Juni Joohr 1477.
Joohr 1916
Sönnß
Öt Alljemeen Ziidung Namibia entstäng am 22. Juli als Der Kriegsbote.