ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್‌
ವಸ್ತು, ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವತೆ
ವಸ್ತು ಮತ್ತು ಸಾರದ (ಔಸಿಯಾ ) ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಮೆಟಾಫಿಸಿಕ್ಸ್‌ ನ VIIನೇ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್‌ ಅವಲೋಕಿಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ವಸ್ತುವು, ಭೌತದ್ರವ್ಯ ಹಾಗೂ ಸ್ವರೂಪದ ಒಂದು ಸಂಯೋಜನೆ ಎಂಬ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ. VIIIನೇ ಪುಸ್ತಕಕ್ಕೆ ಅವನು ಬಂದಾಗ, ವಸ್ತುವಿನ ಭೌತದ್ರವ್ಯವು ವಸ್ತುವನ್ನು ರೂಪಿಸಿರುವ ಆಧಾರ ಅಥವಾ ಮೂಲದ್ರವ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳು, ಕಲ್ಲುಗಳು, ದಿಮ್ಮಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಯಾಗಿ, ಅಥವಾ ಪ್ರಬಲವಾದ ಮನೆಯೊಂದನ್ನು ರಚಿಸುವ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತುಗಳೂ ಮನೆಯ ಭೌತಿಕ ದ್ರವ್ಯಗಳಾಗಿವೆ. ವಸ್ತುವಿನ ಸ್ವರೂಪವು ವಾಸ್ತವಿಕ ಮನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದು 'ಕಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಚರಾಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಇನ್ನಾವುದೇ ವೈಲಕ್ಷಣ್ಯಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ' (ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ ವಿಶೇಷಣಗಳು). ಘಟಕಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಸೂತ್ರವು ಭೌತದ್ರವ್ಯದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ವೈಲಕ್ಷಣ್ಯವನ್ನು ನೀಡುವ ಸೂತ್ರವು ಸ್ವರೂಪದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವಾಗಿದೆ. ಬದಲಾವಣೆ (ಕೈನೆಸಿಸ್‌ ) ಮತ್ತು ಅದರ ಈಗಿನ ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಆತ ತನ್ನ ಫಿಸಿಕ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಆನ್‌ ಜನರೇಷನ್‌ ಅಂಡ್‌ ಕರಪ್ಷನ್‌ 319ಬಿ-320ಎನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿರುವಂತೆ, ಬರುವಿಕೆಯು ಇವುಗಳಿಂದ ಆಗಬೇಕು ಎಂದು ಆತ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾನೆ: 1) ಪರಿಮಾಣದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿರುವ, ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಇಳಿಮೆ; 2)ಹರಹು ಅಥವಾ ವಿಸ್ತಾರದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿರುವ ಚಲಿಸುವಿಕೆ; ಮತ್ತು 3) ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿರುವ ಮಾರ್ಪಡಿಸುವಿಕೆ. ಬರಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಬಹುಕಾಲ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವುದೇ ಒಂದು ಆಸ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಬದಲಾವಣೆಯಲ್ಲಿ, ಭೌತದ್ರವ್ಯ ಹಾಗೂ ಸ್ವರೂಪದ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ, ಸಾಮರ್ಥ್ಯ (ಡೈನಮಿಕ್ಸ್‌ ) ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವತೆ (ಎಂಟಲೆಖಿಯಾ ) ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಆತ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಇದು ಏನನ್ನಾದರೂ ಮಾಡಲು ವಸ್ತುವಿಗಿರುವ ಯೋಗ್ಯತೆ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಯಾವುದರಿಂದಲಾದರೂ ತಡೆಯಲ್ಪಡದಿದ್ದರೆ ಅದರ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದಾದ ಯೋಗ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಸ್ಯವೊಂದರ ಬೀಜವು ಸಂಭಾವ್ಯ (ಡೈನಮಿ ) ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದು ಯಾವುದರಿಂದಲೂ ತಡೆಯಲ್ಪಡದಿದ್ದರೆ, ಅದು ಸಸ್ಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಸಂಭಾವ್ಯ ಜೀವಿಗಳು ಒಂದೋ 'ವರ್ತಿಸಬಹುದು' (ಪೊಯೀನ್ ) ಅಥವಾ 'ವರ್ತನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬಹುದು' (ಪ್ಯಾಸ್ಕೀನ್‌ ). ಈ ಸ್ವಭಾವವು ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದುದಾಗಿರಬಹುದು ಇಲ್ಲವೇ ರೂಢಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದಾಗಿರಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕಣ್ಣುಗಳು ದೃಷ್ಟಿಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ (ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದದ್ದು – ವರ್ತನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿರುವಂಥಾದ್ದು), ಕೊಳಲನ್ನು ನುಡಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ಅಂದರೆ ಕಲಿಯುವುದರಿಂದ ಹೊಂದಬಹುದಾಗಿದೆ (ವ್ಯಾಯಾಮ – ಅಭಿನಯ). ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಅಂತ್ಯದ ಈಡೇರಿಸುವಿಕೆಯು ವಾಸ್ತವತೆ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಅಂತ್ಯ (ಟೆಲೋಸ್‌ ) ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಬದಲಾವಣೆಯ ಮೂಲತತ್ವವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯದ ಸಲುವಾಗಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ವಾಸ್ತವತೆ ಎಂಬುದೇ ಅಂತ್ಯ. ನಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸಸ್ಯದ ಬೀಜವು ಯಾವಾಗ ಒಂದು ಸಸ್ಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದೋ ಅದೇ ವಾಸ್ತವತೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. "ಯಾವುದರ ಸಲುವಾಗಿ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿದೆಯೋ ಅದು ಅದರ ಮೂಲತತ್ವವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ಆಗಿರುವುದು ಅಂತ್ಯದ ಸಲುವಾಗಿಯೇ; ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವತೆಯೇ ಅಂತ್ಯವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದರ ಸಲುವಾಗಿಯೇ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಹೊಂದಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ತಾವು ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಬಹುದಾದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ನೋಡುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅವು ನೋಡಬಹುದಾದ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಅವು ಹೊಂದಿವೆ." ಉಪಸಂಹಾರದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಮನೆಯ ಭೌತದ್ರವ್ಯವು ಅದರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸ್ವರೂಪವು ಅದರ ವಾಸ್ತವತೆಯಾಗಿದೆ. ಸಂಭಾವ್ಯ ಮನೆಯಿಂದ ವಾಸ್ತವದ ಮನೆಯೆಡೆಗಿನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಔಪಚಾರಿಕ ಕಾರಣವು (ಐಟಿಯಾ ) ಮನೆ ಕಟ್ಟುವವನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಅಂತಿಮ ಕಾರಣವು ಅಂತ್ಯವಾಗಿದೆ, ಅದು ಮತ್ತಿನ್ನಾವುದೂ ಅಲ್ಲ, ಸ್ವತಃ ಮನೆಯೇ. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್‌, ಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ, ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿವಂತಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವತೆಯು ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಸ್ತುವಿನ (ಅಂದರೆ, ಭೌತದ್ರವ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ವರೂಪ) ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದೊಂದಿಗೆ, ಜೀವಿಗಳ ಏಕತೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ಕುರಿತು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಏಕಮಾತ್ರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದು ಏನು? ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್‌ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪ್ಲೇಟೋನ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಪ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ದ್ವಿಪಾದಿ ಎಂಬ ಎರಡು ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು ಇರುವುದರಿಂದ, ಆಗ ಮನುಷ್ಯನದು ಒಂದು ಏಕತ್ವವಾಗಲು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ? ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್‌ನ ಅನುಸಾರ, ಸಂಭಾವ್ಯ ಜೀವಿ (ಭೌತಿಕ ದ್ರವ್ಯ) ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವಿಕ ಏಕತ್ವ (ಸ್ವರೂಪ) ಇವು ಎರಡೂ ಒಂದೇ.